Keginerezh Breizh

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="br">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>brwiki</dbname>
    <base>https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.21</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Dibar</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Kaozeal</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Implijer</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Kaozeadenn Implijer</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Kaozeadenn Wikipedia</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Restr</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Kaozeadenn Restr</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Kaozeadenn MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Patrom</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Kaozeadenn Patrom</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Skoazell</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Kaozeadenn Skoazell</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Rummad</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kaozeadenn Rummad</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modulenn</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Kaozeadenn modulenn</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Keginerezh Breizh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1129</id>
    <revision>
      <id>2186130</id>
      <parentid>2185973</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:50:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arko</username>
        <id>540</id>
      </contributor>
      <comment>astenn</comment>
      <origin>2186130</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45375" sha1="7re164anjacnc2ih3jh5czcdv51i8z0" xml:space="preserve">[[Restr:Curnonsky chez Mélanie M Asselin.jpg|thumb|371x371px|Ar barnour war ar c'heginañ [[Curnonsky]] e preti [[Mélanie Rouat]] e [[Rieg]], dirak ur pladad [[rigadell]] gant ur voutailhad [[muskadig]]&lt;ref&gt;[https://www.retronews.fr/journal/paris-soir/6-octobre-1929/131/99139/5?from=%2Fsearch%23allTerms%3Dvin%26phrase%3DM%25C3%25A9lanie%2520Rouat%2520%26exact%3Dtrue%26sort%3Dscore%26publishedBounds%3Dfrom%26indexedBounds%3Dfrom%26slop%3D55%26advancedUi%3Dtrue%26page%3D1%26searchIn%3Dall%26total%3D13&amp;index=3 Pennad-skrid ''&quot;Gastronomie et Tourisme, A travers la Bretagne avec quatre cordons bleus.&quot;''], Paris-soir, 6 a viz Here 1929, p. 5/6, lennet d'an 29 a viz Du 2025.&lt;/ref&gt;. Mélanie a ra war-dro an istr. Al legistri ne seblantont ket bezañ gant dienn. &lt;small&gt;Livadur gant Maurice Asselin, 1933, [[Mirdi Sant-Brieg]]&lt;ref&gt;{{Liamm web |titl=Maurice Asselin - Dans le domaine public en 2019 |url=http://aventdudomainepublic.org/Maurice-Asselin |site=aventdudomainepublic.org |lennet d'an=2023-04-11}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;.]]
'''Keginerezh Breizh''' zo enni kalz meuzioù tennet eus henvoazioù keginañ [[Breizh]] kozh pe nevesoc'h, aozet gant danvezioù eus an [[arvor]] hag an [[argoad]] pe digaset eus ar bed. Un [[Sevenadur ar bobl|arz poblek]] eo koulz hag un [[hevlezouriezh]] adijinet gant keginerien veur. 

Ar [[krampouezh|c'hamprouezh]], an [[istr]], ar [[kig-ha-farz|c'hig-ha-farz]], ar [[kaletez gant silzig|galetezenn gant silzig]], ar [[kouign-amann|c'houign-amann]], ar [[Petit-Beurre]], ar [[Chistr Breizh|chistr]] hag ar [[Muskadig]] zo e-touez ar meuzioù ha diedoù arouezelañ. [[Ti-krampouezh|Tier-krampouezh]] a vez graet eus ar pretioù ma c'haller debriñ krampouezh eus Breizh. Kavet e vezont stank e Breizh hag en estrenvro.

== Ar meuzioù pennañ ==
=== Kigoù ===
Setu meuzioù ha boued dibar eus Breizh graet gant ur seurt kig hepken :
* [[boued-hoc'h]] : &lt;br&gt;
- Gwechall e veze debret boued-hoc'h alies awalc'h. War ar maez e veze debret gwadegennoù ha silzig gant ar familhoù pa veze [[Fest an hoc'h]], da lavaret eo pa veze lazhet ar pemoc'h.&lt;br&gt;
- [[Joskenn]] a gaver c'hoazh e ti kigerien [[Bro-Dreger]] (un hanter eus penn ur pemoc'h holenet, bervet ha rostet), debret e veze tomm da adlein pe yen da adverenn gant patatez krign gant ar gouerien. Ober a reer [[chotenn ha joskenn|chotenn]] anezhi er [[Bro-Vigoudenn|Vro Vigoudenn]], ha debret e veze da vare [[Meurlarjez]] eno, gant bara dous. E Breiz-Uhel e vez(e) debret ''museau'' yen gant ur chaous dre winêgrenn.&lt;br&gt;
- [[Galetez gant silzig]] zo ur silzigenn rollet en ur galetezenn, a-wechoù gant sezv pe getchup. Brudet eo ar meuz-se e [[Breizh-Uhel]], aes da zebriñ er-maez dindan ar meud, hag aes da gavout er stalioù, er marc'hadoù, er gouelioù pe c'hoazh er stadoù (en ardro ar [[Roazhon Park]] da skouer)&lt;br&gt;
- Meuzioù all gant kig-moc'h : [[anduilh giz ar Gemene]] ha giz [[Gougleiz (bro)|Gougleiz]], [[kig-sall]], [[fourmaj-kig]] ([[fourmaj-rous eus Breizh|fourmaj-rous]], pastez [[Hénaff]], fourmaj-kig Roazhon da skouer), [[silzig]] (re v[[Molenez]], re b[[Plouilio]]...), [[rilhetez]], [[gwadegenn (kegin)|gwadegenn]] Roazhon, [[lard sul]] Naoned, morzhed-hoc'h Montroulez, ''gogue d'Ancenis'', [[anduilhennig]] [[Kemperle]], ''casse'' Roazhon, ''porché'' [[Dol]]...
* [[kig-bevin]] ha [[kig leue]] : [[spilhenn Kastellbriant]], brudet eo marc'had al loened-korn [[Kastellbriant]] (foar Béré);
* [[kig-yar]] : [[ruilhad Sevigneg]] gant kig [[klujar-Spagn|skilyar]], ur meuz eus [[Gwitreg]] ; ar [[frigousse]] eus [[Bro-Roazhon]] gant kig-yar ha chistr. Gouennoù yer lec'hel zo evel [[yar goukoug Roazhon]], [[yar zu Gentieg]], [[Gwaz (evn)|gwaz]] [[Sulial]] hag all ;
* kig-houad : Houad giz Naoned ;
* [[kig-oan]] : brudet eo kig-oan pradeier sall [[Bae Menez-Mikael-ar-Mor]]&lt;ref&gt;E Breizh ha Normandi en em astenn Bae Menez-Mikael-ar-Mor.&lt;/ref&gt; (un [[AOK]] gant Bro-C'hall hag un [[Anvadur orin gwarezet|AOG]] gant Europa en deus),
* kig-lapin : ar [[bardatte]], kaol farset gant lapin pe gad, ur meuz eus kouerien [[Bro-Naoned]].
 
Setu meuzioù fardet gant meur a gig : 
* ar [[kig-ha-farz|c'hig-ha-farz]] eus [[Bro-Leon]] gant [[farz]] du pe wenn, lipig, kig-moc'h, kig-bevin, kig-sall, kaol, karotez, pour, irvin, 
* [[krampouezh]] sall pe [[kaletez|galetez]] gant morzhed-hoc'h, silzig, anduilh, larjounezioù, kig-yar pe [[chorizo]]...
* ar [[podad]], ur meuz hengounel e Breizh evel en Europa. Podadoù liesseurt a zo e Breizh en hec'h-unan, gant kig-moc'h alies ha legumajoù goañv (kaol, karotez, irvin...), a-wechoù gant kig-bevin, sili-mor, legestr hag all. Ar podad giz Kemper, ar podad giz Roazhon, ar podad giz An Elven, podad Molenez gant bezin, podad Enez Sun... a zo e-touez ar re vrudetañ.
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Andouille de Guéméné.jpg|[[Anduilh giz ar Gemene]].
Agneau de prés salés du Mont Saint-Michel.jpg|Kig oan pradeier sall AOG [[Bae Menez-Mikael-ar-Mor]].
Chateaubriand of March Farms Nature-Fed Veal (4202805472).jpg|Spilhenn vevin [[kastellbriant (kig)|kastellbriant]] gant legumajoù munut.
Kig ha farz du léon.jpg|[[Kig-ha-farz]] Bro-Leon.
Galette saucisse 2.JPG|[[Galetez gant silzig]].
&lt;/gallery&gt;
: Labelioù europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gant : [[Yer Ankiniz]], [[Yer Gentieg]], [[Yer Breizh]], [[Fourmaj-rous eus Breizh]],&lt;br&gt;
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] [[Anvadur orin gwarezet]] (AOG) gant : kig-oan pradeier sall Bae Menez-Mikael-ar-Mor.

=== Boued mor ===
Paot eo ar boued mor a gaver war aodoù Breizh : [[pesked]], [[kresteneged]], [[blotviled]] ha plant zoken (bezin, salikorn...). Holen a vez produet abaoe an Hemamzer. Abaoe ar Grennamzer e ya ar bigi pelloc'h evit pesketa. Brudet eo ar re a yae betek an [[Douar-Nevez]] betek an XX{{vet}} kantved evit [[moru]]eta. Hiliennoù ha [[temz-boued|temzoù-boued]] zo bet ijinet gant Bretoned evit ar boued-mor : [[amann gwenn]], [[kari Gosse]]...

Ar godailh a vez graet eus al lodenn eus ar pesked, kregin ha kresteneged lezet d'ar vartoloded gant ar mestraouer. Ar peurrest, boued mor fresk, a vez gwerzhet er stalioù pe er marc'hadoù. Ul lodenn all eus ar pesketadennoù a vez treuzfurmet e boestoù-mir pe &quot;meuzioù fardet&quot; gant embregerezhioù boued.

==== Pesked ====
Pesked a bep seurt a vez da vaez aodoù Breizh pe er stêrioù : [[sardin]], [[brizhilli]], [[draeneg]]ed, [[moru]] (ur skouer meuz : moru mod Sant-Maloù), [[Moulleg (pesk)|moulleg]], [[sili]] (keusteurenn silienn-vor), [[boultouz]]ed (boultouz mod Arvorig), [[beked]] (beked gant amann gwenn)... Boued kerañ Breizh eo ar [[stlaoñ]], pesked vihan lipous ha dibaotet eus al [[Liger]] hag ar [[Gwilen]]. Pretioù zo war ribl al Liger a servij c'hoazh, gwech an amzer, stlaoñ poazhet pe fritet. 

Meuzioù gant meur a besk : ar [[kaoteriad|gaoteriad]] eus [[Kerne-Izel]], soubenn ar pesked...
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;110px&quot;&gt;
Cotriade.jpg|[[Kaoteriad]].
Maquereaux au vin blanc.jpg|Brizhilli en ur plad.
Purple_asparagus_in_Beurre_blanc_sauce.jpg|Asperjez gant [[amann gwenn]], un hilienn ijinet gant [[Clémence Lefeuvre]].
Kari Gosse 8Y4A5085.jpg|Ijinet e voe [[kari Gosse]] gant an Aotrou Gosse, un apotiker eus [[An Oriant]] en XIX{{vet}} kantved.
Teufelsfisch 1111.JPG|Ur [[boultouz]] en ur stal-besked.
&lt;/gallery&gt;
==== Kresteneged, blotviled ha pesked-kregin ====
* [[blotvil]]ed ha [[kregin]] a-leizh : 
** [[istr]] plat ha don, produet e pep lec'h war aodoù Breizh. Brudet eo istr [[Kankaven]] e Bro-Sant-Maloù, re [[Bêlon]] e Bro-Gerne ha re &quot;Prat-ar-Coum&quot; e [[Lanniliz]] (Bro-Leon).
** [[Krogenn-Sant-Jakez|kregin-Sant-Jakez]] e pep lec'h ivez. Brudet eo re [[bae Sant-Brieg]].
** [[meskl]], produet e pep lec'h ivez. Meskl-park bae Menez-Mikael-ar-Mor a voe ar produ kentañ eus ar mor da vezañ roet dezhañ un [[anvadur orin gwarezet]] (AOG) e 2006. Brudet eo ivez meskl-park [[Pennestin]]. 
** [[bigorn]], [[pistronkenn|pistronked]], [[pilorenn|pilored]], [[kokez]], [[Solenoidea|kontelleged]], [[ourmel]], [[kilhog-mor|kilheien-mor]]...
* [[kresteneg]]ed a zo ivez er arvor pe er mor : [[krank]]ed, [[legestr|ligistri]], [[grilh-mor|grilhed-mor]], [[morgevnid]], [[grilh-traezh|grilhed-traezh]] lesanvet &quot;dimezelled [[Loktudi]]&quot;, [[chevr]]... 
* [[stivell]]ed,
* [[teureuged]].

Gallout a reont bezañ diskouezhet en ur [[pladennad boued-mor|bladennad boued-mor]], er pretioù pe er gêr. Meuz heverk all : kregin-Sant-Jakez mod Naoned.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Huîtres de la Côte d'Émeraude (Bretagne).jpg|O tebriñ [[istr]] e [[Kankaven]], dirak ar parkoù istr.
Belon_oysters_at_Belon_river,_France.jpg|Istr Bêlon ha [[muskadig]], war ribl ar stêr [[Bêlon]] (Kerne).
Huitres Cancale.jpg|[[Ostrea edulis|Istr plat]] Kankaven.
Moules marinières 02.jpg|[[Meskl]] ar martolod (gant chalotez ha gwin gwenn).
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Früchte des Meeres, 2011 (01).jpg|Ur bladennad boued-mor doubl.
Crustacés Côte d'Émeraude (Bretagne).jpg|Kresteneged en ur stal e Bro-Sant-Maloù.
Shrimps at market in Valencia.jpg|Grilhed-traezh pe &quot;dimezelled Loktudi&quot;.
Coquille Saint-Jacques à la crème.jpg|[[Krogenn-Sant-Jakez]] gant dienn.
&lt;/gallery&gt;
En [[hevlezouriezh c'hall]], an dro-lavar ''&quot;à l'armoricaine&quot;'' a zo heñvel ouzh hini ''&quot;à l'américaine&quot;'' e galleg. Ober a ra an div dave d'an [[hilienn amerikan]] implijet evit keginañ ligistri, stivelled, boltouz... Ar boaz eo da gomz eus [[legestr mod Arvorig]] pa eo ul [[legestr]] breton (''Homarus gammarus'') a zo keginet, hag eus legestr mod Amerika pa eo ul legestr amerikan (''Homarus americanus'').
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Homard à l'américaine.jpg|[[Legestr mod Arvorig]].
Caissargues Resto Le XV Calamars et pommes de terre sautées.jpg|Stivell mod Arvorig hag avaloù-douar frinket gant kignen ha [[perisilh]].
Noix de Saint-Jacques aux poireaux et gingembre.JPG|[[Kregin-Sant-Jakez]] war deuzadell bour gant jinjebr.
Bulots 03.jpg|[[Kilhog-mor|Kilheien-mor]] gant [[maionez]].
&lt;/gallery&gt;
:Labelioù europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Lec'h orin gwarezet (LOG) gant : Kregin-Sant-Jakez eus Aodoù-an-Arvor,&lt;br&gt;
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] Anvadur orin gwarezet (AOG) gant : Meskl-park bae Menez-Mikael-ar-Mor.

=== Legumaj, edeier ha frouezh ===
[[Restr:Grandes Heures d'Anne de Bretagne - Ble de turquie.jpg|thumb|upright=0.5|[[Gwinizh-du]], [[Eureier binvidik kenañ Anna Vreizh|Eureier veur]] Anna Vreizh, XVI{{vet}} kantved.]]
[[Legumaj]], [[frouezh]] hag [[ed]]eier a bep seurt a vez gounezet ha keginet e Breizh. Setu seurtadoù hengounel ha/pe krouet e Breizh : 
* legumaj ha traoù heñvelek : [[aval-douar|avaloù-douar]] ([[charlotte (avaloù-douar)|Charlotte]], Amandine, Apollo, Dolwen...), [[artichaod]] Camus (bervet pe poazhet ouzh ar vurezh, ha debret gant gwinêgrenn pe dienn-fresk), [[gwarelig Naoned]], [[chalotez]], [[ognon]] ([[ognon Rosko|ognon roz]] [[Rosko]] da skouer), fav munut ([[koko Pempoull]]...), [[kaol]], [[kaol-fleur]], [[kaol-pome]] (kaol [[An Oriant]] da skouer), [[kignen]], [[piz-bihan]], [[kistin]] [[Bro Redon]], [[pour]], [[irvin]], [[karotez]] (Chantenay), [[beler]] (Enez Gerveur), [[per-douar]] mouk Roazhon... [[Soubenn]] al legumaj a zo ur meuz klasel. Ar ''[[bardatte]]'' a zo ur meuz kaol farset hengounel eus Naoned.
* frouezh : [[aval]]où ([[renetez Arvorig]], Teint Frais, renetez gris an Oriant...), [[per]], [[kerez]] ([[kignez]]...), [[sivi]] (gounezet e [[Plougastell]] ha [[Bro-Naoned]] dreist-holl), [[tomatez]], [[sukrin]] (&quot;petit-gris&quot; Roazhon), [[mouar]], [[lus du]]...
* gant [[gwinizh]], [[gwinizh-du]], [[kerc'h]] ha [[segal]] e c'haller ober [[bleud]], ha gantañ [[bara]]. Gwechall e veze aozet meuzioù kozh ganto, mesket gant laezh alies : yodoù ([[yod kerc'h]]) ha soubennoù (ar [[brignen]], [[miton Roazhon]]...).

Ar [[Joniged]] a yae da Vreizh-Veur da werzhañ ognon Bro-Leon gwechall : Bro-Gembre, Kerne-Veur, Bro-Saoz, Bro-Skos, an inizi Angl-ha-Norman.

: Labelioù europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Lec'h orin gwarezet (LOG) gant Gwarelig Naoned, Bleud gwiniz-du Breizh,&lt;br&gt;
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] Anvadur orin gwarezet (AOG) gant : Ognon Rosko, Koko Pempoul.

&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;110px&quot; &gt;
The story of Sioni Winiwns (12118569366).jpg|[[Joniged]] o fiseliñ ognon e [[Porthmadog]] e [[Bro-Gembre]] e 1958.
Coco de paimpol1.jpg|[[Koko Pempoull]], klor ha greun.
Au marché - mâche.JPG|[[Gwarelig Naoned]].
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;110px&quot; &gt;
Fabrication de la bouillie d'avoine (yod kerc'h) - étape 6.jpg|[[Yod kerc'h]] mesket gant ar vazh-yod.
Cooked artichoke heart.jpg|Foñs artichaod poazhet. 
Cross section of Reinette d'Armorique (Bretagne), National Fruit Collection (acc. 1948-203).jpg|Anavezet eo an avaloù [[renetez Arvorig]] abaoe ar Grennamzer &lt;small&gt;''Dastumad Broadel ar Frouezh'' ar Rouantelezh-Unanet&lt;/small&gt;.
Festival de Cornouaille 2015 - Quais en fête 01.JPG|[[Sivi]] [[Plougastell]] a oa krouet er [[bloavezhioù 1750]].
&lt;/gallery&gt;

=== Krampouezh ===
E [[Breizh-Izel]], [[krampouezh]] [[ed-du]] zo sall ha krampouezh [[gwinizh]] zo dous. E [[Breizh-Uhel]] ez eus kaoz eus [[kaletez]], ur seurt all eus krampouezh ed-du gant un toaz disheñvel. War ur [[pillig|billig]] pe en ur [[paelon|baelon]] e vezont poazhet. A bep seurt traoù a c'haller lakaat e-barzh. An [[ti-krampouezh|tier-krampouezh]] a zo pretioù breton lec'h ma vez servijet krampouezh sall ha dous, anavezet int evel un arouez eus keginerezh Breizh. Ar grampouezhenn glaselañ eo an &quot;tri zra&quot;, ur vi, morzhed-hoc'h ha keuz e-barzh. 

&quot;Bleud ed-du Breizh&quot; a zo ul [[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gantañ abaoe 2010.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Galette à la farine de blé noir de Bretagne.jpg|Ur plac'h o ledañ an toaz war ar [[pillig|billig]] gant ur [[rozell]],&lt;br&gt;&lt;small&gt;(bl&lt;sup&gt;ioù&lt;/sup&gt; 1900)&lt;/small&gt;.
0 Crêperie An Diskuiz à Quimper.JPG|Ti-krampouezh &quot;An Diskuizh&quot; e Kemper.
Galette de sarrasin.jpg|Ur galetezenn [[ed-du]] &quot;an Argoad&quot; (vi, kebell-touseg, saladenn c'hlas).
Sarrasin La harpe Cl 2 J Weber.jpg|Greun ha bleud ed-du Breizh ha boued graet gantañ : krampouezh, bier ha mel.
&lt;/gallery&gt;

[[Restr:Gros sel gris et fleur de sel.jpg|thumb|kleiz|140px|Holen bras ha flour-holen.]]

=== An danvezioù all ===
* [[holen]]-mor eus [[Paludoù-holen Gwenrann|Bro-Wenrann]]. [[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Ul label europat [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) en deus abaoe 2012.
* [[gwinêgr]] chistr pe win,
* [[bezhin]] ha [[salikorn]]. Pretioù ha stalioù zo a ginnig bremañ bezhin da zebriñ evel legumaj, holen dre vezhin, amann dre vezhin, bouilhoñs dre vezhin

== Gwastilli ha sukrerezh ==
* krampouezh gwinizh gant sukr, koñfitur, [[salidou]] (un toaz karamel gant amann sall eus [[Gourenez Kiberen]]), chokolad teuz pe kalz traoù all,
* [[farz]]où : farz breset, [[farz buan]], [[farz forn]], farz-pod, farz prunev, farz avaloù, farz rezin,
* gwestell awenet gant ar re kemeret gant ar vartoloded war vor gwechall :  ar [[gwastell giz Naoned|wastell giz Naoned]] un adstumm eus ar [[gwastell-amann|wastell-amann]] krouet e 1820 hag adlañset adalek 1910 gant ar [[LU (gwispiderezh)|wispiderezh LU]], hag ar [[gwastell giz Breizh|wastell giz Breizh]] krouet er bloavezhioù 1860 en [[an Oriant|Oriant]]. Prunaoz, abrikez pe suraval a veze lakaet e-barzh evit stourm a-enep ar [[skorbut]]. 
* gwastilli all : [[kouign-amann]] eus [[Douarnenez]], [[parlementin Roazhon]], [[gwitregad]] eus [[Gwitreg]].
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Crèpe bretonne au caramel au beurre salé.jpg|Ur grampouezhenn gant [[karamel gant amann sall]].
Kouign amann 01.jpg|Ur [[Kouign-amann|c'houign-amann]].
Gâteau breton 8Y4A5039.jpg|Ur [[Gwastell giz Breizh|wastell giz Breizh]].
Gâteau nantais 02.jpg|Un tamm [[gwastell giz Naoned]]
Far-breton.jpg|[[Farz forn]] dre brunaoz.
&lt;/gallery&gt;
* [[krakilin]] [[Sant-Maloù]], kouignoù skaotet
* bara briochet : ar [[gochtial]] eus [[Sant-Armael]], ar [[fouas Naoned|fouas]] eus [[an Hae-Foazer]]. Kouignoù an Ened a veze debret er Vro Vigoudenn da vare [[Meurlarjez]].
* [[bignez]], da skouer re [[Treger|Dreger]],
* [[gwispid]] a-leizh : ar [[krampouezh dantelez|c'hrampouezh dentelez]] lañset gant [[Katell Gornig]] e [[Kemper]] adalek 1886, ar [[Petit-Beurre]] krouet gant [[Louis Lefèvre-Utile]] e [[Naoned]] e 1886, ar [[galetez (gwispid)|galetez]] krouet e [[Pont-Aven]] e 1890 (ha war o lec'h galetez Sant-Mikael eus [[Bro-Raez]] krouet e 1905, galetez ar Vro Vigoudenn, galetez [[Fouenant]], gwispiderezh Filet Bleu e [[Sant-Evarzeg]], gwispiderezh [[Lokournan]]...), ar [[paled (gwispidenn)|paledoù]] amann rik krouet e Pont-Aven e 1920 (brudet eo ar merk [[Traou Mad]]), ar [[Biscuiterie Nantaise|BN]] krouet e Naoned e 1932...
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Petit Beurre LU.JPG|Ur [[Petit-Beurre]] [[LU (gwispiderezh)|LU]].
ChocoBN.jpeg|Choco [[Biscuiterie nantaise|BN]].
Galette bretonne 01.jpg|[[galetez (gwispid)|Galetez]] amann rik.
Palet breton 01.jpg|[[Paled (gwispidenn)|Paledoù]].
&lt;/gallery&gt;
* [[mel]], [[kaotigell]] ha [[koñfitur]],
* madigoù, sunigoù ha chokoladennoù : [[karamel gant amann sall]]&lt;ref&gt;Brud a gemeras a drugarez d'ar pastezer Henri Le Roux eus Kiberen.&lt;/ref&gt; e stumm madigoù, sunigoù (&quot;Niniche&quot; [[Kiberen]] hag [[Ar Baol]]) pe dienn (salidou), [[lima Naoned]], [[toaz-frouezh]], [[Françoise de Foix#Boued|Françoise de Foix]], [[rigolette]]...
* [[skornenn]]où.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Caramels au beurre salé - La Mère Poulard.jpg|Ur voestad karamelennoù gant amann sall.
Magasin de niniches de Quiberon à Belle-Île-en-Mer.jpg|Ur stal &quot;niniches&quot; er [[Ar Gerveur|Gerveur]].
Crème de Salidou (caramel au beurre salé).jpg|Podad salidou.
Berlingot-bonbon.jpg|Limaioù.
&lt;/gallery&gt;

Produioù chokolad a vez graet gant stalioù hag embregerezhioù zo. [[Grain de Sail]], e [[Montroulez]], a zegas e chokolad gant daou lestr-karg-dre-lien evit izelaat e louc'h karbon. Emañ o sevel un trede lestr hag a vo douger-endalc'herioù dre lien brasañ ar bed&lt;ref&gt;{{Liamm web |langue=fr |titl=''Grain de Sail : le plus gros voilier porte-conteneur au monde annoncé pour 2027'' |url=https://www.lineaires.com/les-produits/grain-de-sail-le-plus-gros-voilier-porte-conteneur-au-monde-annonce-pour-2027 |aozer=Thibaut Le Moal |lec'hienn=Linéaires |deiziad=24-10-2024 |lennet d'an=04-08-2025}}&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{Liamm web |langue=fr |titl=''Grain de Sail III : plus grand, plus innovant''|url=https://www.meretmarine.com/fr/construction-navale/grain-de-sail-iii-plus-grand-plus-innovant |aozer=Gaël Cogne |lec'hienn=Mer et Marine |deiziad=28-01-2025 |lennetd'an=04-08-2025}}&lt;/ref&gt;.

== Boued-laezh ==
[[Restr:Curé nantais.JPG|thumb|[[Curé nantais]], keuz brudetañ Breizh.]]
Laezh-ribod a zo un evaj a veze graet war ar maez pa veze fardet [[amann]] gwechall. Debret e veze [[patatez]] gantañ, pe [[krampouezh]] [[gwinizh-du]]. Graet e veze ivez laezh-tev, pe gwell, ur seurt yaourt.

Hiziv e vez produet laezh ha [[laezhaj]]où en un doare artizanel pe industriel : [[amann]] (sall atav), [[yaourt]]où, [[dienn]] (pe koaven), laezh-ribod, [[keuz]]ioù evel [[Curé nantais]], keuzioù ar stroll Olga (Merzer ha Petit Breton paouezet e 2024, ar c'heuz gavr [[Petit Billy]]), keuzioù ar merk Paysan Breton (keuz baset da ledañ Madame Loïk, [[camembert]] Kergall, [[emmental]], [[brie (keuz)|brie]] Label Ruz), [[toma]] (hini [[Rewiz]], [[Karaez]], [[Gevrezeg]]...), crémet nantais, Menez Hom, rocher nantais, machecoulais, gourmelin, Gweltaz-Lambrizig, chandamour eus [[Ankiniz]], Ti Pavez, Trappe de Timadeuc... Ur c'heuz a oa fardet gant menec'h [[Abati ar Joa]] e [[Kempenieg]] met ne reont ket ken.

== An diedoù ==
=== Diedoù hep alkool ===
[[Restr:Breizh Cola in Japan ! Du Breizh Cola au Japon.jpg|thumb|[[Breizh Cola]] gwerzhet e [[Yokohama]] e Japan]]
* [[dour]] : [[dour melar]] ([[Plancoët]]), [[dour andon]] (Sainte-Alix e [[Plangoed]], Menez Are, Isabelle e [[Sant-Wazeg]]),
* [[chug-frouezh|chugoù-frouezh]] a bep seurt, 
* [[siros]]où evel an [[Nantillais]],
* [[limonadez]], 
* diedoù &quot;kola&quot; : [[Breizh Cola]], [[Brasserie de Bretagne|Britt Cola]] ha Beuk Cola,
* [[kafe]] a vez krazet e Breizh ivez.

=== Diedoù alkoolek ===
[[Restr:Muscadet Cru Communal.jpg|thumb|upright=1.15|Muskadig seim kentañ.]]
[[Restr:CidreBret.jpg|thumb|upright=1.15|Ur volennad sistr.]]
[[Chistr Breizh|Chistr]]-aval a oa an evaj boas e tost Breizh a-bezh en XIX{{vet}} hag en XX{{vet}} kantved, koulz er maezioù hag er c'hêrioù. Sistr Bro-Gerne AOK ha sistr Traoñ ar Renk eo ar re vrudetañ.

Ar gwini a vez gounezet e Breizh abaoe ar V{{vet}} kantved da nebeutañ &lt;small&gt;(''sellout ouzh ar pennad [[Gwiniegi Breizh]] evit gouzout muioc'h'')&lt;/small&gt;. Produet e vez hiziv [[gwin]] [[gwin gwenn|gwenn]], [[gwin ruz|ruz]], [[gwin roz|roz]] pe [[gwin bouilh|bouilh]]. Gwinoù [[gwinieg Bro-Naoned|Bro-Naoned]] eo ar re vrudetañ, hag ar re nemeto aotreet da vezañ kenwerzhelet. En o zouez eo ar [[Muskadig]] an hini brudetañ, hag ivez ar [[gros-plant a vro-Naoned]], gwinoù gwenn sec'h anezho. Gwinoù eus [[gouennad]]où all zo ivez e Bro-Naoned : [[Cabernet]], Gamay, Merlot, Pinot Noir, [[Grolleau]], [[Sauvignon]], [[Berligou]] (ur ouennad eus amzer [[Duged Breizh]])... Nevez zo eo bet plantet gwini e lec'hioù all evel Traoñ ar Renk, [[Kemper]] ha [[Mor Bihan Gwened]].

An diedoù alkoolek all :
* [[sistr per]], da skouer chistr pêr [[Klegereg]] graet gant per Boreign&lt;ref&gt;[https://actu.fr/bretagne/cleguerec_56041/bretagne-cette-commune-est-la-capitable-du-chistr-per-cidre-de-poire_62951479.html Bretagne : cette commune est la capitable du chistr per (cidre de poire)] gant Pontivy Journal, 25 a viz Gouere 2025, gwelet d'an 8 a viz eurzh 2026.&lt;/ref&gt; 
* [[bier]], breserezhioù zo e Breizh abaoe ar XVII{{vet}} kantved&lt;ref&gt; ''Deux siècles de Bières en Bretagne'' gant Philippe Bonnet, Vincent Courtin ha Yoran Delacour, embannet gant [[Yoran Embanner]], 2007, p. 17, gwelet d'ar 16/01/2025.&lt;/ref&gt;,
* [[lambig]] pe gwin-ardant ([[Fine de Bretagne|Lambig fin Breizh]] da skouer, un [[Anvadur Orin Kontrollet|AOK]] zo gantañ),
* [[avaleg]], a zo lambig ha chistr mesket (un AOK zo gantañ),
* [[chouchenn]] pe chufere, ur seurt [[mez]],
* [[wiski]]où : Warenghem ha Distillerie des Menhirs a zo ar strilherezhioù brudetañ.

Label europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]]  [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gant : Sistr Breizh (2000), Wiski Breizh (2015).

''Sellet ouzh ar pennadoù [[Chistr Breizh]], [[Bier Breizh]] ha [[Wiski Breizh]].''

=== Kokteloù ===
Ar [[godinette]], ijinet evit gouel &quot;La Gallésie en fête&quot; e [[Mousterfil]] gant [[Simone Morand]] e 1977, a vez graet gant sivi Plougastell, sukr, lambig, muskadig ha likor kastrilhez-du. Evel ar punch hag ar sangria eo ur [[koktel|c'hoktel]] &quot;stroll&quot;, graet pa vez kalz kouvidi pe evit ur gouel pe ur festival.

Kokteloù &quot;hinienel&quot; a zo ivez :
* [[kir]] Breizh, gant likor kastrilhez-du ha chistr
* kir Gwaled, gant likor kastrilhez-du ha Muskadig
* ar c'hir keltiek : likor kastrilhez-du, muskadig ha chouchenn

An [[Nantillais]] a zo ur merk sirosoù eus Naoned implijet evit fardañ kalz kokteloù hep alkool pe gant alkool. Dasprenet eo bet an embregerezh e 2025 gant ar winieg Drouard eus [[Kastell-Tepaod]], ur produer muskadig ha gwinoù all. 

== Al listri hag ar c'hinkladurezh taol ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
108 Musée du Léon.jpg|Ur gastelodennig, tasoù hag ur plad eus [[Lanniliz]], XVIII{{vet}} ha XIX{{vet}} kantved, &lt;small&gt;mirdi Bro-Leon e Lesneven.&lt;/small&gt;
HR Quimper faience - Vizcaya Museum and Gardens - Miami, Florida - DSC08432.jpg|Asied, paotr e wiskamant hengounel e [[feilhañserezh Kemper]], &lt;small&gt;mirdi Vizcaya, [[Miami]], [[Florida]]&lt;/small&gt;.
HR Quimper faience - Vizcaya Museum and Gardens - Miami, Florida - DSC08431.jpg|Asied, plac'h he gwiskamant hengounel e feilhañserezh Kemper, &lt;small&gt;mirdi Vizcaya, Miami, Florida.&lt;/small&gt;
Odetta1.JPG|alt=Pichet en grès, manufacture HB, marque « Odetta » (vers 1930), localisation inconnue.|Picher e krag, merk « Odetta » (e-tro 1930), &lt;small&gt;michererezh [[Henriot Quimper|Henriot Kemper]]&lt;/small&gt;.
Henriot E Laget.jpg|Soubenneg Henriot, deroù an XX{{vet}} kantved, &lt;small&gt;michererezh Henriot Kemper&lt;/small&gt;.
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery caption=&quot;Asiedoù, mirdi [[Feilhañserezh Kemper]] :&quot; mode=&quot;packed&quot;&gt;
Quimper 58 Faïence Assiette à décor broderie vers 1920.JPG|Kinkladur doare broderezh, e-tro 1920.
Quimper 61 Faïence Assiette à décor scène bretonne Villot.JPG|Arvest breizhat.
Quimper07.jpg|Kinkladur gant laboused (e-tro 1920).
Quimper 69 Faïence Assiette décor aux serpents inspirée d'un dessin de Yan Dargent maufacture HB.JPG|Kinkladur gant naered, diwar un dresadenn gant [[Yan' Dargent]].
&lt;/gallery&gt;
E familh ar prierezh eo ar [[poderezh]] hag ar [[feilhañserezh]] a gaver ar muiañ e Breizh. Sevel a ra ar poderezh artizanel d'ar Grennamzer. Diorren a ra un industriezh al listri e feilhañs adalek an XIX{{vet}} kantved a-drugarez da deknikoù gwellaet ha d'an touristerezh. E stalioù-labour an embregerezhioù eo ijinet ur &quot;stil breton&quot; gant arzourien vrudet pe dianav evit kinklañ an asiedoù, ar bolennoù, ar picheroù hag all.

=== Ar poderezh artizanel ===
Er su da Vreizh eo bet oberiant ar poderezh e Bro-Redon e-pad-pell. Gouzout a oarer e oa graet podoù er barrez anvet Ar Boderezh (bremañ e [[Sant-Yann-ar-Wern]]) abaoe an XI{{vet}} kantved, ha priajoù abaoe ar XV{{vet}} kantved. Ar podoù hag ar priajoù graet eno, asambles gant ar re produet e [[Malañseg]] (Bro-Gwened) hag [[Erbigneg]] (Bro-Naoned), o daou e Bro-Redon ivez, o deus pourvezet Kreizteiz Breizh a-bezh betek kreiz an XX{{vet}} kantved. Traezhoù a bep seurt a voe produet : evit tommañ ar [[soubenn]]où, lakaat al laezh, poazhañ ar [[keusteurenn|c'heusteurennoù]], grilhañ ar c'histin...&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.potiane.fr/PBCPPlayer.asp?ID=2234916 Les potières de Saint Jean] war lec'hienn www.potiane.fr, gwelet d'an 8 a viz C'hwevrer 2026.&lt;/ref&gt; Kinklet eo bet lod anezho gant arzourien evel [[Mathurin Méheut]] (1941) hag [[Yvonne Jean-Haffen]]. En eil lodenn eus an XX{{vet}} kantved e voe kendalc'het d'ober priajoù dindan an anv &quot;Saint-Jean-de-Bretagne&quot; gant ur feilhañserezh krouet e-pad an Eil Brezel-bed, betek ar bloavezhioù 1980&lt;ref name=&quot;Danilo&quot;&gt;Denis Danilo ha Stéphane Batigne, ''Poterie traditionnelle de Bretagne Sud'', Stéphane Batigne Éditeur, 2022&lt;/ref&gt;. Hiziv ez eus ur greizenn arz hag istor ar prierezh e Sant-Yann-ar-Wern anvet &quot;Le Patiau&quot;, enni ur stal-labour feilhañs, ur mirdi hag ul lec'h diskouez.

En norzh da Vreizh e voe produet podoù ha listri ivez e kêriadenn [[Ar Boderezh]] (bremañ e [[Lambal]]), hag e Bro-Leon ([[Lanniliz]] ha [[Plouvien]]) en XIX{{vet}} kantved ha betek deroù an XX{{vet}} kantved.
=== Ar feilhañserezh ===
[[Restr:064 Assiettes décor breton.jpg|thumb|160px|Asiedoù e feilhañs gant &quot;kinkladur breton&quot;.]]
[[Restr:Bols bretons féminins, Île aux Moines, Morbihan, France.jpg||thumb|kleiz|160px|Bolennoù breton gant anvioù-bihan a bep seurt, Feilhañserezh Pornizh.]]
Feilhañserezh a voe e [[Naoned]] kerkent ha 1647, hag e [[Roazhon]] etre 1748 ha 1844. Met al listri e [[feilhañs Kemper]] eo ar re a zo deuet da vezañ ar re vrudetañ. Abaoe ar XVII{{vet}} kantved e vez produet feilhañs e kêr-benn [[Bro-Gerne]], da skouer [[HB Kemper]] diazezet e 1690, pe Dumaine savet e 1791 ha deuet da vezañ Henriot e 1891, an div vichererezh vrudetañ. Menegomp ivez feilhañserezh &quot;Saint-Jean-de-Bretagne&quot; etre ar bloavezhioù 1940 hag ar bloavezhioù 1980 e Sant-Yann-ar-Wern, ha feilhañserezh [[Pornizh]] krouet e 1947 gant ur produadur industrieloc'h. Gant feilhañserezh Kemper eo e voe skignet ar stil klinkus breizhat avat, gant tresoù bleunioù, arvestoù maezioù, tudennoù e gwiskamant hengounel (paotr, plac'h, kouplad). Ganti e voe graet traezoù e krag ivez etre 1917 ha 1970, er stil [[Arz Nevez]], dindan ar merk &quot;Odetta&quot; (diwar anv ar stêr [[Oded]]).

Meur a arzourien vrudet pe dianav o deus lezet roud o dorn er c'hinkladurezh taol hag an arrebeuri kegin e Breizh. Kevezerezh a oa bet etre Henriot hag HB e Kemper betek o c'hendeuzadur e 1968, hag an dra-se oa gwir war an dachenn arzel dreist-holl. [[Mathurin Méheut]] a oa e penn an arzourien a laboure evit Henriot, pa oa roll [[René Quillivic (kizeller)|René Quillivic]] ha [[Louis Garin]] e HB. E Diskouezadeg etrebroadel an Arzoù-kinklañ hag oberiañ modern e Pariz e 1925, e oa kinklet ha kempennet pavilhon Breizh gant arzourien eus luskad ar [[Seiz Breur]]. E-barzh e oa arrebeuri (taolioù, ur ganastell vras, kadorioù...), armoù-kegin graet e [[feilhañserezh Kemper]], delwennigoù ha picheroù kizellet gant René Quillivic. Priourien vrudet all o deus fardet traezoù dibar a-hed an XX{{vet}} kantved &lt;small&gt;''(sellit ouzh ar rummad [[:rummad:Priourien Breizh|Priourien Breizh]]).''&lt;/small&gt;

Ar [[bolenn vreizhat|volenn vreizhat]], graet e feilhañserezh, gant an anv-bihan skrivet e lizherennoù red hag he zudenn e gwiskamant hengounel, a gaver e ti kalz Bretoned kenkoulz ha touristed. Ijinet en XIX{{vet}} kantved, deuet eo da vezañ un elfenn eus sevenadur poblek Breizh da vat. Produet e vez e Kemper ha Pornizh dreist-holl.

== Labourioù ha gouelioù ==
=== Gwechall war ar maez ===
[[Restr:Gouel an Eost 2015 - Rata.JPG|thumb|Aozañ ar &quot;rata&quot;, pred hengounel ar vederien, e-pad [[Gouel an Eost]] e [[Plougouloum]] (Bro-Leon).]]
Gwechall e Breizh-Izel e veze debret ar &quot;wastell&quot; pe ar &quot;peurzorn&quot; e dibenn an dornadeg, e-pad al labourioù er parkeier. E [[Bro-Naoned]] e veze debret ar [[bardatte]], ur meuz kaol farset, e dibenn an eostoù. E [[Bro-Dreger]] e veze debret ar [[chotenn ha joskenn|joskenn]] gant patatez krign da adlein ha da adverenn gant ar gouerien. Kavet e vez c'hoazh da brenañ e ti ar gigerien ha war ar marc'hadoù.

Pa veze lazhet ur pemoc'h ur wech ar bloaz e veze [[Fest an hoc'h]], d'ar goañv alies. Pedet e veze kerent hag amezeien da zebriñ silzig ha gwadegennoù.

Ar predoù eured a oa un dro da bediñ ur bern tud evit debriñ ar [[friko]] e banvezioù a bade deizioù.

=== Gouelioù kristen ha digristen ===
Gouelioù hengounel pe nevesoc'h e Breizh a zo an dro da zebriñ meuzioù dibar. Ur pred a-feson a vez debret e-pad sakramantoù zo : [[pask kentañ]], [[pask bras]], [[dimeziñ]], [[obidoù]] a-wechoù ivez. [[Dragez]] a vez servijet war an daol evit an tri kentañ, hag ur sac'hig anezho a vez roet d'ar gouvidi alies.

==== Nedeleg hag ar bloaz nevez ====
[[Restr:Bûche de Noël facile (2014-12-23).jpg|thumb|Ur c'hef ruilhet gant chokolad ha flamboez, ur skouer eus [[kef Nedeleg|ar c'hef]] servijet da geñver koan [[Nedeleg]].]]
Da ouel [[Nedeleg]] ha d'ar [[Sant-Jilvestr]] e vez debret ur pred fonnus ha lipous anvet [[fiskoan]], gant listri kaer war un daol kinklet brav. Debret e vez kig-yar Indez gant kistin ent-hengounel. Da zigeriñ ar pred e vez debret [[istr]], [[eog]] mogedet pe [[avu druz]]. Da glozañ anezhañ e vez debret ur wastell anvet [[kef Nedeleg]]. Evet e vez gwinoù mat hag a glot gant ar boued. An dro eo ivez evit debriñ chokoladennoù, frouezh arallvro, frouezh koñfizet ha traoù lipous all, ha da evañ ur banne digor-kalon har ur banne kloz-pred ma ne gemerer ket e oto goude.

==== Gouel ar Rouaned ====
Lidet e vez [[gouel ar Rouaned]] d’an eil Sul war-lerc’h Nedeleg, ha debret e vez [[gwastell ar rouaned]], ur wastell gant ur favenn e-barzh. Dont a ra an hini a ya ar favenn gantañ pe ganti da vezañ ar roue pe ar rouanez, ha lakaat a ra ar gurunenn war e benn / he fenn.

==== Yuniñ ====
Ober vijil eo heuliañ ar reolenn yuniñ a-raok ur gouel bras. Debret e veze ar [[soubenn vijil]] gwechall. Aliet e oa ivez gant an iliz dioueriñ debriñ kig d'ar Gwener hag e-pad ar [[Koraiz|C'horaiz]], met n'eo ket ur reolenn eus an Iliz er stêr strizh ken.
  
An deiz a-raok ma krogfe ar C'horaiz eo Meurzh an Ened, ha lidet e vez [[meurlarjez]], un digarez evit riboulat ha debriñ [[krampouezh]] ha [[bignez]]. [[chotenn ha joskenn|Chotenn]], un hanter eus penn ur pemoc'h holenet, bervet ha rostet, a veze debret an dro-mañ er [[Bro-Vigoudenn|Vro Vigoudenn]]. Kouignoù an Enez, etre bara ha brioch, a veze debret ivez.

==== Pask ====
Da Sul [[Pask|Fask]] e vez servijet morzhed-oan, un hengoun kristen. Debret e vez [[chokolad]] e stumm ur c'hloc'h bras alies evit aroueziañ kleier Roma, pe ur yar, a-wechoù leun a [[vi-PAsk|vioù-Pask]] bihan e chokolad. Gwerzhet e vez gant ar chokoladourien hag ar stalioù boued lapined e chokolad ivez bremañ, dre levezon ar broioù angl-ha-saoz, broioù protestant anezho. An hengoun eo ivez da guzhat vioù-Pask ha delwennigoù chokolad e stumm kleier, kregin, pesked hag all, ha da lakaat ar vugale da furchal anezho el liorzh pe er park. Deuet dreist e vez ar c'hoari-se gant ar vugale.

==== Halloween ====
[[Halloween]] a zo ur gouel a-orin pagan a vez lidet e Breizh abaoe ar bloavezhioù 1990 an deiz a-raok [[Gouel an Hollsent]], ha degaset en deus &quot;hengounioù&quot; boued nevez. Dre eo ar sitrouilhez arouez ar gouel-se eo bet tapet ar pleg gant tud zo da zebriñ [[potiron]] ha [[potimaron]], legumaj heñvel outo, e stumm soubenn, yod ha dienn. Madigoù a vez dastumet gant ar vugale a di da di, ur gustum degaset eus ar Stadoù-Unanet a vez heuliet mat gant ar Vretoned vihan hiziv.

== En estrenvro ==
[[Restr:Hervé's Crêperie Traditionelle - geo.hlipp.de - 2070.jpg|thumb|Un ti-krampouezh breton en Alamagn.]]
Anavezet eo keginerezh Breizh en estrenvro dre an [[ti-krampouezh|tier-krampouezh]] da gentañ, a zo niverus awalac'h, lec'h ma 'z eus tu debriñ krampouezh sall giz Breizh hag evañ ur volennad [[chistr Breizh|chistr]] pe [[laezh-ribod]], hag ur grampouezhenn sukret, gant [[karamel gant amann sall]] da skouer. Kinklet e vez alies an tier-krampouezh gant traezoù ha fotoioù a denn da Vreizh, ha lakaet sonerezh breizhat, evit kaout un aergelc'h a-feson, un tamm e-giz en ur [[pizzeria]] evit Italia.

Brudet eo Breizh evit he boued-mor ivez, he istr da skouer.

Berzh en deus graet ar [[kouign-amann|c'houign-amann]] en estrenvro, e Bro-C'hall, er Stadoù-Unanet hag e Japan dreist-holl.&lt;ref&gt;{{Liamm web|url=https://www.ouest-france.fr/actu/actuDet_-Gastronomie.-Le-kouign-amann-a-la-conquete-de-l-Amerique_39382-2026955_actu.Htm|titl=À la conquête de l'Amérique|aozer=Jean-Laurent BrasRusso|deiziad=29 a viz Kerzu 2011|lec'hienn=ouest-france.fr}}&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{Liamm web|aozer1=Jean-Marie Pottier |url=http://www.slate.fr/story/103817/kouign-amann-etats-unis |titl=Le kouign-amann, «la pâtisserie française plus que centenaire dont personne n’a entendu parler» |deiz=2 |miz=Gouere |bloaz=2015 |lec'hienn=Slate|lennet d'an=13 a viz Gwengolo 2016}}.&lt;/ref&gt;. Embann a reas an  ''[[New York Times]]'' ur pennad-skrid diwar e benn e [[2011]], kinniget e oa ar c'houign-amann evel &quot;pastezerezh druzañ Europa a-bezh&quot;&lt;ref&gt;Brendan Speiegel, [https://archive.nytimes.com/query.nytimes.com/gst/fullpage-9902E3DF1330F937A35751C1A9679D8B63.html « A Pastry From Brittany, Making Waves Stateside »], e ''The New York Times'', d'ar 4 a viz Kerzu 2011, lennet war archive.nytimes.com d'ar 27 a viz Eost 2018&lt;/ref&gt;. E 2018 e voe lakaet e-barzh roll an 40 rekipe gwellañ a zo bet biskoazh gant ar gelaouenn ''Food &amp; Wine''&lt;ref&gt;Thierry Peigné, [https://france3-regions.francetvinfo.fr/bretagne/finistere/etats-unis-kouign-amann-cite-parmi-40-meilleures-recettes-tous-temps-1531406.html « États-Unis : le kouign amann cité parmi les 40 meilleures recettes de tous les temps »], e ''France 3 Bretagne'', d'an 27 a viz Eost 2018, lennet war france3-regions.francetvinfo.fr d'ar 27 a viz Eost 2018.&lt;/ref&gt;.

Estreget an tier-krampouezh a ginnig keginerezh Breizh en estrenvro. Da skouer eo bet digoret &quot;Petit Crenn&quot; e [[San Francisco (Kalifornia)|San Francisco]] (Kalifornia) gant ar vestrez-geginerez [[Dominique Crenn]]. Un &quot;davarn cheuc'h&quot; eo kentoc'h, ha kinnig a ra boued Breizh graet gant pesked, legumaj, ed du hag all.

== Tud vrudet ==
===Keginerien, ostizien ha barnourien war ar c'heginañ vrudet===
* {{XIXvet kantved}} : Julia Guillou, [[Ti-pañsion Gloaneg|Marie-Jeanne Le Glouannec]] hag [[Añjela goant|Angélique Satre]] (ostizezed brudet eus [[Skol Pont-Aven|Pont-Aven]]), [[Charles Monselet]] (kazetenner, barnour war ar c'heginañ), [[Katell Gornig]] (lañset ganti ar c'hrampouezh dantelez)
* {{XXvet kantved}}, hanterenn gentañ : [[Clémence Lefeuvre]] (pretiourez), [[Françoise de Foix|Constant Lerochais]] (pastezer), [[Édouard Nignon]], [[Mélanie Rouat]] (pretiourez)
* {{XXvet kantved}}, eil hanterenn : [[Jean-Paul Abadie]], [[Jean-Yves Bordier]] (artizan amanenner), [[Jean-Pierre Crouzil]], [[Patrick Jeffroy]], [[Henri Le Roux]] (mestr chokoladour), [[Simone Morand]] (dastumerez), [[Olivier Roellinger]]
*{{XXIvet kantved}} : [[Laurent Bacquer]], [[Nathalie Beauvais]], [[Olivier Bellin]], [[Patrick Bertron]], [[Adolphe Bosser]], [[Yves Camdeborde]], [[Nicolas Conraux]], [[Dominique Crenn]], [[Virginie Giboire]], [[Mathieu Guibert]], [[Sylvain Guillemot]], [[Jean Imbert]], [[Patrick Jeffroy]], [[Ronan Kervarrec]], [[Christophe Le Fur]], [[Christian Le Squer]], [[Philippe Léveillé]], [[Yvon Morvan]], [[Bruno Oger]], [[Alain Passard]], [[Hugo Roellinger]], [[Olivier Samson]], [[Laurent Saudeau]]
&lt;!-- XXX Batifoulier ? [[Alain Senderens]] : Piv int ? --&gt;
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Les Hommes N 32 Charles Monselet.jpg|[[Charles Monselet]] e hevlezour gant André Gill, e nv 32 ''Les Hommes d’aujourd’hui''.
Clémence Lefeuvre photo.jpg|[[Clémence Lefeuvre]], &quot;pabez an [[amann gwenn]]&quot; evel ma skrivas ar barnour war ar c'heginañ [[Curnonsky]] e-barzh ''Paris-Soir'' d'ar 6 a viz Here 1929.
Édouard Nignon (1865-1934).jpg|Ar c'heginer [[Édouard Nignon]] gant Jean Patricot.
Olivier Roellinger - régionales 2021.jpg|[[Olivier Roellinger]], teir steredenn gant ar sturlevr Michelin.
Alain Passard de l'Arpège.jpg|[[Alain Passard]], teir steredenn gant ar sturlevr Michelin.
&lt;/gallery&gt;

=== Mestroù-keginer steredennet ===
Un hanter-kant keginer breizhat bennak zo bet roet dezho ur steredenn da nebeutañ gant ar [[Sturlevr Michelin]], ar sturlevr keginerezh brudetañ er bed. Pemp preti zo teir steredenn ganto [[Restr:Etoile Michelin-3.svg|44 px]]  : ''L'Arpège'' e Pariz ([[Alain Passard]]), ''Le V'' e Pariz ([[Christian Le Squer]]), ''La Côte d'Or'' preti [[Bernard Loiseau]] e [[Saulieu]] e [[Bourgogn]] ([[Patrick Bertron]]), ''L'Atelier Crenn'' e [[San Francisco (Kalifornia)|San Francisco]] e [[Kalifornia]] ([[Dominique Crenn]]), ''Le Coquillage'' e [[Sant-Meleg]] ([[Hugo Roellinger]])&lt;ref&gt;[https://www.elle.fr/Elle-a-Table/Les-dossiers-de-la-redaction/Dossier-de-la-redac/Cuisiner-les-algues-avec-Hugo-Roellinger Hugo Roellinger remporte une troisième étoile pour son restaurant Coquillage] gant Elle, 1{{añ}} a viz Ebrel 2025, gwelet d'an 10 a viz Meurzh 2026.&lt;/ref&gt;. Pemp preti zo div steredenn ganto [[Restr:Etoile Michelin-2.svg|30 px]] : ''Anne de Bretagne'' e [[Plaen-Raez]] ([[Mathieu Guibert]]), ''Auberge des Glazicks'' e [[Ploudiern]] ([[Olivier Bellin]]), ''La Villa Archange'' e [[Lo Canet]] e [[Provañs]] ([[Bruno Oger]]), ''Le Saison'' e [[Sant-Gregor]] ([[Ronan Kervarrec]]) ha ''Miramonti l'altro'' e [[Concesio]] en [[Italia]] ([[Philippe Léveillé]]).

=== Roll ar greanterien ===
Produioù zo, krouet gant an industriourien vreizhat pell zo a-wechoù, pe nevesoc'h, zo deuet da vezañ arouezel : ar petit-beurre gant [[Lefèvre-Utile]], ar choco BN gant ar [[Biscuiterie Nantaise]], ar pastez Henaff, Breizh Cola gant [[Breserezh Lancelot]] (perc'hennet gant Agrial abaoe 2021)... 
[[Restr:AstronautsEatingBurgers.jpg|thumb|right|Pred e-bourzh an SEE.]]
An industriezh c'hounezvouedel a c'hoari ur roll bras en ekonomiezh ar vro abaoe an XX{{vet}} kantved. Ar pezh a zo bet degaset gant an industriourien n'eo ket dizudi, un hentenn evit mirout ar boued e boestoù gant [[Nicolas Appert]] da skouer. En XX{{vet}} kantved e tiorras ar bouedvirerezh, ha kalz labouadegoù legumaj, pesked, kig-moc'h ha pastezerezh a zo bet er vro. Boued-laez nevez ha boued damheñvel a zo bet ijinet ivez : yaourtoù (Malo, Ker Ronan, Sojasun...), keuzioù nevez (Petit Billy, Madame Loïck...), amann (Paysan Breton, amann gant bezin gant Bordier...). Ar [[stroll Le Duff]], e Roazhon e sez sokial, a werzh [[boued paket buan]] war ar pemp kevandir ; brudet eo e isembregerezh [[Brioche dorée]] da skouer. Testeniekaet eo an embregerezh [[Stroll Jean Hénaff|Jean Hénaff]], eus [[Pouldreuzig]], evit pourveziñ ar [[savlec'h egor etrebroadel]] (SEE).

== Boued Breizh er sevenadur hag en arzoù ==
[[Restr:Musée de Nantes - Mosaïque LU 1.JPG|thumb|120px|Panell e pri-poazh ar [[LU (gwispiderezh)|wispiderezh LU]] evit diskouezadeg hollvedel 1900.]]
Kavout a reer boued Breizh er c'hanaouennoù ([[Son ar chistr]], Soubenn al laezh&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160306230552/http://per.kentel.pagesperso-orange.fr/soubenn_al_laezh1.htm Pozioù Soubenn al laezh]&lt;/ref&gt;...), el liverezh (''Le Jambon'', un divuhezenn livet gant [[Paul Gauguin|Gauguin]] er Pouldu, ''Pommes, nappe jaune'' gant [[Paul Sérusier|Sérusier]]...). E [[Pont-Aven]] e teuas kalz livourien eus broioù liesseurt en XIX{{vet}} hag XX{{vet}} kantved, anavezet dindan an anv [[Skol Pont-Aven]], abalamour d'ar gweledvaoù kaer, hag ar gouerien &quot;arallvro&quot; ivez. Evit desachañ anezho e veze servijet boued a galite gant prizioù izel gant ostizezed ar c'horn-bro. Brudet e oa ostaleri Julia Guillou, hini Angélique Marie Satre lesanvet « la belle Angèle », hag hini [[Ti-pañsion Gloaneg|Marie-Jeanne Gloanec]] lesanvet « la mère Gloanec ». ''[[Añjela goant]]'' zo un daolenn vrudet livet gant Paul Gauguin e 1889.

Tresourien evel [[Alfons Mucha]] zo bet galvet gant industriourien, eus Naoned dreist-holl ([[Biscuiterie nantaise|BN]], [[LU (gwispiderezh)|LU]]...), evit ijinañ bruderezhioù brav, o tresañ oberennoù arzel dudius. An tour LU, eus labouradeg kozh ar wispiderezh, a zo un elfenn vrudet eus glad savouriezh Naoned, deuet da vezañ ur greizenn sevenadur a vremañ hiziv.

Arzourien a-vremañ a vez galvet evit skeudennaouiñ produioù zo c'hoazh, evel Carmelo de la Pinta, ul livour eus [[Pont-Aven]], evit biorc'h [[breserezh Lancelot|Lancelot]], pe an tresour bannoù-treset [[Jean-Claude Fournier]] evit boutailhoù chistr Coat-Albret.

== Mirdioù ha gouelioù ==
[[Restr:Façade entrée du musée (c)Musée de la Fraise et du Patrimoine.jpg|thumb|Mirdi ar sivi hag ar glad Plougastell.]]
Boued :
* Mirdi ar sivi hag ar glad e Plougastell (Bro-Leon)
* Gouel ar C'hrampouezh e miz Gouere e [[Gourin]] (Bro-Gerne)
* Gouel [[ognon Rosko]] bep miz Eost abaoe 2003, ha Ti ar [[Joniged]] hag Ognon [[Rosko]] (Bro-Leon)
* Gouel ar [[fouas Naoned|fouas]] en [[An Hae-Foazer|Hae-Foazer]] e miz Gwengolo hag e [[Chantenay]] d'an 11 a viz Du (Bro-Naoned)
* Gouel an Dolgenn aour e miz Here e [[Redon]] (Bro-Roazhon, Bro-Naoned, Bro-Wened)

Evajoù :
* Mirdi an aval hag ar chistr e La Ville Hervy e [[Pleudehen]] (Bro-Zol)
* Mirdi gwinieg Naoned er [[Ar Palez|Palez]] (Bro-Naoned)
* Mirdi al lambig e [[Kemper]] (Bro-Gerne), digoret e 1995

Listri ha kinkladurezh taol : 
* Mirdi ar Feilhañserezh e [[Kemper]] (Bro-Gerne)
* Le Patiau, kreizenn arz hag istor ar prierezh e [[Sant-Yann-ar-Wern]] (Bro-Redon)

== Diskouezadegoù ==
* ''&quot;Quand les Bretons passent à table, 19e-20e siècle&quot;'', [[Mirdi Breizh]], Roazhon, 1994
* ''&quot;LU 1846-1957, un siècle d’innovation&quot;'', Mirdi Naoned, Kastell Duged Breizh, 2020
* ''&quot;Quand la crêpe devient bretonne&quot;'', [[Abati Landevenneg]], 2020

== Levrioù ha pladennoù ==
[[Restr:Bretagne - Carte gastronomique de la France, Bourguignon Alain.jpg|thumb|Kartenn c'hall boued Breizh (1929, munud).]]
* {{fr}} ''Gastronomie bretonne d'hier et d'aujourd'hui'' gant [[Simone Morand]], Flammarion, 1965&lt;ref&gt;L'Almanach de la Bretagne gant [[Bernard Le Nail]], Larousse, Jacques Marseille, 2003, {{ISBN|2-03-575106-3}}.&lt;/ref&gt;.
* {{fr}} ''La cuisine des pays celtes'' gant [[Riwanon Kervella]] (radskrid [[Alan Stivell]], tresadennoù Jiluk), Emb. Des Dessins et des Mots, dastumad « Terroirs », 16 a viz Here 2002, 140 p. (ISBN 978-2-95144417-1)
* {{fr}} ''Quand les bretons passent à table : Manières de boire et de manger en Bretagne, 19e-20e siècle'', Editions Apogée, kevredigezh Buhez, levr an diskouezadeg, 1994
* {{br}} {{fr}} ''Quand les Bretons passent à table, Kanomp ouzh taol'', pladenn kanoù da evañ ha da zebriñ, ''Tradition vivante de Bretagne 2'', embannet gant [[Dastum]] e 1994
* {{br}} ''Kig-ha-farz, ha bouedoù all a-wechall e Bro-Leon'', levr-CD gant [[Mikael Madeg]], 63 pajenn, CD 16 roudenn, 74 mn, Dastum Bro Leon, 2013, [https://www.dastum.bzh/article/kig-ha-farz-ha-bouedou-all-a-wechall-e-bro-leon/ Gwelet lec'hienn Dastum].

== Pennadoù kar ==
{{Porched|Boued ha Keginerezh}}
* [[Ti-krampouezh]]
* [[Levrioù kegin e brezhoneg]]
* [[Keuzioù Breizh]]

== Daveoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched Breizh}}

[[Rummad:Keginerezh Breizh|!]]
[[Rummad:Sevenadur Breizh]]</text>
      <sha1>7re164anjacnc2ih3jh5czcdv51i8z0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:Pajennoù da nullañ</title>
    <ns>4</ns>
    <id>2564</id>
    <revision>
      <id>2186210</id>
      <parentid>2186035</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T10:28:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>kempenn</comment>
      <origin>2186210</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17926" sha1="oxggdo6qjsscdvejpdkr92qwirdww2f" xml:space="preserve">{{Wikipedia:Goulennoù ouzh ar verourien/Taolenn}}

Amañ e c'heller kinnig ma vo diverket pajennoù a vo nullet gant ar verourien. Evit kaout '''roll ar verourien, klikit [[Wikipedia:Roll_ar_verourien|amañ]]'''.

Evit lakaat nullañ war ar prim pajennoù faziek-sklaer, da skouer evit titloù faziek, implijit an daolenn a-zehou ha klikit war '''[[Wikipedia:Goulenn diverkañ raktal|Diverkañ raktal]]'''. A-hend-all, enskrivit anv ar pennad a-is.

Gallout a rit goulenn ouzh ar [[Wikipedia:Merourien|verourien]] seveniñ obererezhioù all ivez. Sellit ouzh an daolenn a-zehou. 

Gallout a reer kavout an dielloù [[:Rummad:Pajennoù da nullañ/dielloù|eno]].

==Abegoù da nullañ==
Meur a abeg a c'hall bezañ da c'houlenn ma vo nullet ur pennad :
*pajennadoù ha n'emaint ket e  brezhoneg (ma ne vez  ket resisaet warno emeur o treiñ anezho)
*pajennoù goullo (ma n'eo ket resisaet warno emeur o sevel anezho)
*pajennoù didalvoud a-grenn (unan all resisoc'h pe glokoc'h a zo bet savet)
*pajennoù doubl (div bajenn dezho titloù disheñvel evit an hevelep tra)
*'''pajennoù a zo ur fazi anat en titl anezho''' (fazioù splann, fazi bizskrivañ, fazi e doare-skrivañ un anv divoutin, fazi yezhadur, ger ijinet ha savet fall, fazi a-enep reolennoù Wikipedia ...)

Evezhiadenn a-bouez: kalz eus ar pajennoù a vez goulennet diverkañ zo pennadoù hag a c'haller treiñ aes en un [[adkas]] e gwirionez, ha mat pell zo. Soñjit e kement-se a-raok goulenn ma vo diverket ur bajenn.


&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
{| align=&quot;center&quot; border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;4&quot; style=&quot;border: 2px solid #3366BB; background:#FFF0FF;&quot;
| &lt;span style=&quot;font-size:2.5em;&quot;&gt; [{{SERVER}}{{localurl:Wikipedia:Pajennoù da nullañ|action=edit&amp;section=new}} Ouzhpennañ anv ur bajenn da ziverkañ] &lt;/span&gt;
|}
&lt;/div&gt;

__TOC__
= Goulennoù bet respontet dezho =

== [[:Rummad:Marvet nevez zo]] ==
Ur rummad iskis, ne welan ket petra a zigas. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:10 (UTC)
: Ennañ e vo kavet ar pajennoù a zo ar patrom [[:Patrom:Marvet nevez zo]] enno. Ur rummad tetknikel eo, implijet e 57 wiki all (liammet am eus ouzh Wikidata). Da zerc’hel neuze, a soñj din. A-hend-all e c’hallfemp diverkañ a patrom ma ne reomp ket gantañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 12:03 (UTC)
:: {{graet}} Ouzhpennet am eus un displegadenn. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 Gen 2026 da 10:04 (UTC)

== [[:Rummad:Merc'hed el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 09:16 (UTC)

:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)

== [[:Rummad:Paotred el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Paotred el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)

:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)

== [[:Rummad:Loened el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Loened el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)

:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)

==[[:Rummad:Merc'hed an arzoù]]==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed en arzoù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 15:27 (UTC)

:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:29 (UTC)

==[[:Rummad:Gouiziadoniezh]]==
Goullo. Ur [[:Rummad:Gouiziegezh]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 15 Gen 2026 da 10:06 (UTC)

:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 14 C'hwe 2026 da 20:09 (UTC)

== [[Emsavadeg]] ==
Ne oa ket liammet etrewiki savet em eus unan all [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 26 Mae 2025 da 10:50 (UTC)

:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Emsavadeg Pajennoù zo] gant liammoù war-du ar bajenn-mañ, ha gallout a rafes kemmañ anezho a-raok ma vo diverket ar bajenn? [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Mae 2025 da 11:30 (UTC)
::@[[Implijer:Dishual|Dishual]] (meneget am boa un implijer all dre fazi) Pe pajenn all az peus savet? Hag evel em eus skrivet a-us e chom pajennoù enno liammoù war-du ar bajenn [[Emsavadeg]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 06:42 (UTC)
:::Demat,
:::da skarzhañ, ober a rin un adkas.
:::A galon [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 10:48 (UTC)
::::Gallout a rez lakaat ar bajenn da adkas, n’eus ket ezhomm diverkañ anezhi. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 11:29 (UTC)
::::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)

== Karantoer ==
[[Karantoer]]: da vout diverket mar plij. Savet am eus daou bennad Karantoer, kumun gozh, ha Karantoer, kumun nevez, evit ma vo aesoc'h. Trugarez en a-raok. [[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dakbzh|kaozeal]]) 22 Mez 2025 da 18:57 (UTC)

:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] evit skarat ur bajenn eo gwelloc’h goulenn ouzh ur merour hen ober evit ma vo eilet an istorioù. Re ziwezhat eo en degouezh-mañ. A-zivout ar bajenn [[Karantoer]], perak ne vije ket lakaet da bajenn disheñvelout?
:Hag ivez:
:* [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Karantoer liammoù diabarzh] zo war-du [[Karantoer]], moarvat e vije gwelloc’h lakaat anezho da gas war-du unan eus ar pennadoù nevez
:* Kas a ra al liammoù etrewiki war-du pajenn ar gumun gozh c’hoazh.
:A galon, [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Mez 2025 da 16:14 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)

== Kêrioù Louisiana ==

Nullañ [[:Rummad:Kêrioù Louisiana]], ur [[:Rummad:Kêrioù Louiziana]] zo dija. A galon. [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 28 C'hwe 2026 da 11:09 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)

== [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ==
N’eus anv eus hini ebet er pennad. NB: timbroù modern Bro-C’hall n’int ket frank a wirioù hag e vint da ziverkañ, na bellgasit skeudenn ebet anezho. Evel-just eo aotreet skrivañ un destenn  diwar o fenn, met evit poent n’eo ket bet graet. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 1 C'hwe 2025 da 11:20 (UTC)

:N'eus skeudenn ebet er pennad. Ne gomprenan ket.... [[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee 66|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 16:53 (UTC)
::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Marteze n’eo ket sklaer a-walc’h ar pezh am eus skrivet. Daou dra zo, hep liamm etrezo.
::1. Kinnig a ran diverkañ ar pennad peogwir n’eus netra ennañ a-zivout « timbroù diwar-benn Breizh ».
::2. Ma vefe skeudennoù eus timbroù diwar-benn Breizh gant unan bennak, taolit evezh, moarvat n’int ket aotreet abalamour d’ar c’hopyright. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 17:38 (UTC)
:::Sklaeroc'h bremañ. Va respont :
:::1 Din-me eo splann al liamm gant Breizh : tudennoù bet ganet e Breizh, lec'hioù, kêrioù, darvoudoù a bep seurt bet c'hoarvezet er vro. Posubl e vefe ouzhpennañ ur pennadig evit displegañ dre ar munut an dibab zo bet graet, gwir 
:::2 Ober a ran gant skeudennoù a gavan e Wiki Commons, ha nemet ar re a gavan eno. Me 'm eus soñj bezañ lennet e oa aotreet skeudenn un timbr a Vro'-C'hall gant m'eo meneget &quot;La Poste&quot; e-kichen ar skeudenn. Dav eo din gwiriekaat ar fed-se. Forzh penaos ne rin tra a savfe a-enep ar gwirioù miret-strizh.
:::A galon [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 18:16 (UTC)
::::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Kompren a ran gwelloc’h. Hervezon eo anvet fall ar pennadoù: da skouer, pa welan ur pennad anvet [[:Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] e soñjan kavout ennañ an holl anezho, met e gwirionez e tenn ar pennad d’ar re a-zivout Breizh nemetken. Neuze e tlefe ar pennad bezañ adanvet [[:Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], pe un dra bennak evel-se.
::::A-zivout ar skeudennoù: chom a ra da ober war-dro [[:Rummad:Files uploaded by User:Tanjee|ar re-se]]. Ret eo menegiñ aotre-implijout pep restr, a-hend-all e vo diverket. Ar re a zo bet embannet gant Bro-C’hall a vo da ziverkañ, war-bouez ar re gozh a zo aet d’an domani foran. Sell ouzh [[:fr:Projet:Philatélie/Copyright des timbres|an displegadenn-mañ]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 19:06 (UTC)
:::::Emañ ar roll er rubrikenn &quot;Timbroù diwar-benn Breizh&quot;. Ne vefe ket awalc'h ? [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:23 (UTC)
::::::2 Ya, skeudennoù bet ebarzhet gwechall, dav eo din cheñch anezho. [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:25 (UTC)
::::::N’eo ket. Rankout a ra titl pep pennad deskrivañ an endalc’h. Ur meskaj zo bremañ hag gwelout a reer anezhañ, da skouer, pa lenner [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]]: liammoù zo war-du [[Timbr Postoù Ajman]], a zo arbennik war ar timbroù a-zivout Breizh, ha [[Timbroù Manama]], a-zivout an holl dimbroù eus al lec’h-mañ.
::::::Un dra all: n’eus nemet liammoù er pennad pennañ [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ha berr eo [[Timbr Postoù Ajman]], [[Timbroù Postoù Manav]], [[Timbroù Postoù Monako]] ha [[Timbroù Postoù Spagn]]. Gallout a rafent bezañ kendeuzet gant ar pennad pennañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 C'hwe 2025 da 07:33 (UTC)
:@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Lusket eo an traoù c’hoazh. Adanvet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] e [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], adkrouet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] evel m’edo, ha chom a ra ur pennad [[Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] a zlefe bezañ [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]]. Digomprenus eo. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 14:15 (UTC)
::@[[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] : Ar gwir zo ganit. Reizhet 'm eus ar bajennad. A galon.@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]]
::Mod all, posubl eo kendeuziñ ar pennadoù ar meneg eus timbroù Spagn, Monako... N'em boa ket savet pennadoù &quot;Manav&quot; na &quot;Ajman&quot;, kendalc'het 'm eus war an hevelep patrom, da laret eo ur pennad/bro. Met gwir eo, berr tre eo. [[Implijer:Tanjee|Tanjee]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:18 (UTC)
:::Gallout a rafes derc’hel ur pennad arbennik evit ar re embannet gant Postoù Frañs ha lakaat danvez ar pennadoù all e-barzh [[Timbroù diwar-benn Breizh]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:24 (UTC)
:::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:37 (UTC)

== Stiradoù skinwel Sukorea ==
An holl bajennoù e [[:Rummad:Stiradoù skinwel Sukorea]] (hag ar rummad) a zo bet krouet gant ur gont spam bet stanket, pell zo, en un doare hollek. Kinnig a ran diverkañ an holl. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 22 C'hwe 2026 da 12:21 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Meu 2026 da 20:41 (UTC)

== Roll tud vrudet Puerto Rico ==
[[Roll tud vrudet Puerto Rico]] eo ar pennad nemetañ a grog gant &quot;Roll tud&quot;, war-bouez [[Roll tud bet drouklazhet]]. Ur rummad [[:Rummad:Tud Puerto Rico]] zo dija, ha n'eus boued ebet er pennad nemet an anvioù. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:46 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)

== Rummad:Arme ==
Goullo. Ur Rummad:Luioù zo.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 27 C'hwe 2020 da 20:59 (UTC)
:Plas zo evit an daou : [[:en:Category:Military]] ha [[:en:Category:Armies]]. Ret e vo choaz anv avat, etre [[:Rummad:Luioù]] ha [[:Rummad:Armeoù]]. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 28 C'hwe 2020 da 07:45 (UTC)
::Petra eo an diforc'h etre an daou rummad e saozneg ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 7 Meu 2020 da 09:23 (UTC)
::: ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
::::Sellit ouzh ar rummadoù saoznek evit kompren an diforc'h etrezo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 10:44 (UTC)
:::::{{Studi}}--[[Implijer:Gwendal|Gwendal]] ([[Kaozeadenn Implijer:Gwendal|kaozeal]]) 25 Ebr 2020 da 06:34 (UTC)
::::::Ne seblant ket gwall splann an diferañs e saozneg din. Din-me e rankor choaz etre Arme ha Lu e brezhoneg dre m'eo heñvelster. Tuet e vijen da vont war-zu &quot;Arme&quot;, met ne gavan ket unan kalz gwelloc'h eget egile. Petra  a soñjit ? [[File:Flag of Ukraine.svg|20px]] [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] &lt;small&gt;([[Kaozeadenn_Implijer:Lekemok|kaozeal]])&lt;/small&gt; 28 Ebr 2022 da 08:26 (UTC)
Ali on ivez da skrivañ armeoù--[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 17 Mae 2022 da 22:42 (UTC)
: Kozh-Noe eo ar goulenn-mañ. Dizimplij eo ar rummad Luioù, ennañ ez eus ur rummad Morlu, goullo. Ma n'eus ali ebet a-enep a-benn nebeut e tiverkin an daou. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:51 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)

&lt;!--------------------------------------------------------------------------------------------------&gt;

= Goulennoù war studi =

== Rummad:Mezegiezh ha Rummad:Medisinerezh ==
Ha neuze Rummad:Mezeien ha Rummad:Medisinered, hag all.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
:An daou a zo ? Dav 'vo choaz neuhe, ha sevel un adkas matrehe ? [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:43 (UTC)
::Ya, peseurt hini choaz d'az meno ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:58 (UTC)
:::Tued 'vezan da implijed &quot;medisin&quot; kentoc'h eged &quot;mezeg&quot; (ha neuze &quot;medisinerezh&quot;). An Ofis a laka an daou war-wel ([http://www.brezhoneg.bzh/87-termofis.htm Médecine - Termofis]). Ar sañtimant 'm eus bed memestra e reer kentoc'h gant &quot;mezegiezh&quot; e metoù an emsav (met gant &quot;medisin&quot; ewid kaozeal diwar-benn an den :) ), an dra-he zo kaoz 'm boa rummataed ar pennadoù-nevez 'm boa graed dindan &quot;mezegiezh&quot;. [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 11:44 (UTC)
::::En degouezh-se e tiverker ar rummad diezhomm da gustum, goude bezañ cheñchet ar rummad er pennadoù. Votiñ a rafen evit mezeien ha mezegiezh. --[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 30 Ebr 2022 da 16:03 (UTC)

= Goulennoù d'ober war o zro =

== [[:Rummad:Meteorologiezh]] ==
Ur rummad [[:Rummad:Hinouriezh]] a zo dija. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 13 Du 2025 da 13:18 (UTC)
: Arabat kemmeskañ an daou. Er yezhoù all e lakaer kemm etre ar rummadoù [[:ca:Categoria:Meteorologia]] ha [[:ca:Categoria:Climatologia]], pe [[:en:Category:Meteorology]] ha  [[:en:Category:Climatology]] evel ma lakaer kemm etre ar pennadoù [[:ca:Meteorologia]] ha [[:ca:Climatologia]], [[:en:Meteorology]] ha [[:en:Climatology]]... --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 19 Du 2025 da 15:37 (UTC)
::Ya, daou dra disheñvel eo an hin ha liv an amzer. Da virout a gav din. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 23 Du 2025 da 17:47 (UTC)
:::Ya gouzout a ran eo daou dra disheñvel, met Geriadur Ménard, Termofis, Glosbe ha Preder a dro météorologie e hinouriezh. Ménard &amp; Termofis a dro climatologie e hinadouriezh. Brezhoneg21 (geriadur ar skiantoù) &amp; Favreau a dro climatologie e klimatologiezh, skiant an hin (ha météorologie e meteorologiezh, studi an amzer).  A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:05 (UTC)

== Menegerioù ==
Ar [[:Rummad:Menegerioù]] hag an isrummadoù ne servijont da netra, a gav din. Ar rummadoù ha n'eo ket ar pajennoù rummataet enno, evel-just. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2026 da 19:59 (UTC)

== [[Teorienn an unifikasion vras]] ==

Ur pennad [[Peurunvanidigezh]] zo dija. [[Implijer:T42N24T|T42N24T]] ([[Kaozeadenn Implijer:T42N24T|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 17:36 (UTC)


&lt;!--arabat skrivañ izeloc'h-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is--&gt;
[[Rummad:Wikipedia]]
[[Rummad:Pajennoù da nullañ]]</text>
      <sha1>oxggdo6qjsscdvejpdkr92qwirdww2f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Patrom:Degemer/Keleier ar Wiki/Dielloù</title>
    <ns>10</ns>
    <id>8810</id>
    <revision>
      <id>2186174</id>
      <parentid>1501577</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:43:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>/* 5 a viz Kerzu */</comment>
      <origin>2186174</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="91889" sha1="80r9tke1ecm38219kjpkgit3r7rzhxu" xml:space="preserve">&lt;p&gt;'''Amañ e tiellaouer ar c'heleier bet embannet war ar bajenn degemer hag a denn da buhez hor Wiki'''&lt;/p&gt;

Renkit ho keleier e traoñ ar roll en ur ouzhpennañ an deiz m'eo bet embannet ganeoc'h war ar bajenn degemer.

==Genver 2006==
* Er '''57{{vet}}''' plas emañ ar brezhoneg hiziv. Mont a reomp war-du ar '''4000 pennad''' hag o tispenn roudoù an [[tatareg]] emaomp. N'eus mui nemet un 200 pennad dale bennak warno a-benn adc'hounit hor plasig kollet. Danvez labour evit an dibenn-sizhun. Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']]
* '''Pennadoù nevez plijus''' zo bet krouet er sizhun-mañ c'hoazh diwar-benn tudennoù istorel vrudet evel '''[[Carl von Linné]]''' pe '''[[Simón Bolívar]]''' da skouer. Trugarez da [[Implijer:Llydawr|Llydawr]] evit e labour talvoudus hag aketus. En em zigeriñ a ra hor Wiki da reter Europa gant degasadennoù dudius [[Implijer:Pokorny|Pokorny]] ivez. Lennit 'ta pennadoù '''[[Moravia]]''' pe '''[[Bohemia]]'''. Trugarez ivez da [[Implijer:Neert|Neert]] a chom peg ouzh ar c'heleier evit bezañ boulc'het tachenn ar sinema gant ur pennad diwar-benn ar film nevez '''[[Good Night, and Good Luck]]''' ha gant e bennad war ar politikour sinaat '''[[Yao Wenyuan]]''' marvet en deizioù-mañ. Trugarez ivez d'ar &quot;wikipedourien gozh&quot; [[Implijer:Neal|Neal]] ha [[Implijer:Ch. Rogel|Ch. Rogel]] a gendalc'h da bourchas deomp pennadoù dudius war yezhoù ar bed hag ar yezhoniezh ('''[[Listenn Swadesh]]'''), Breizh pe ar bedoù roman ha krennamzerel ('''[[Impalaeriezh ar Garled]]''') ha da [[Implijer:Fulup|Fulup]] evit e labour ramzel war ar bloavezhioù, ar c'hantvedoù hag ar milvedoù ha war ar bedoù reteraziat ('''[[liorzh Zen]]''') ha spagnol.
* '''C'hoant kemer perzh en un doare aes ?''' : tost echu eo sevel ar pennadoù a denn da deizioù ar bloaz; roit an dorn evit kas an taol da benn vat : kit da welet war [[Deizioù ar bloaz]].
* Adlabouret ez eus bet war ar '''pajennoù skoazell''' zo bet klokaet. Pajennoù all zo bet savet evit sikour muioc'h ar Wikipedourien nevez ivez, evel ar pajennoù a zispleg [[Skoazell:Kavout pennadoù|penaos kavout pennadoù]] ha penaos ren [[Skoazell:Klask gant al lusker enklask|enklaskoù gant al lusker enklask]]. Kit d'ober un taol sell en-dro war ar pajennoù [[Wikipedia:Skoazell|skoazell]] ha sikourit evit stouvañ ar mankoù zo c'hoazh.

===Merc'her [[18 Genver]]===
* Er '''57{{vet}}''' plas emañ ar brezhoneg hiziv. Mont a reomp war-du ar '''4000 pennad''' hag o tispenn roudoù an [[tatareg]] emaomp. N'eus mui nemet un '''100 pennad dale''' bennak warno a-benn adc'hounit hor plasig kollet. Danvez labour evit an dibenn-sizhun. Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']]

===Gwener [[20 Genver]]===
* E-leizh a '''bennadoù nevez a bep seurt''' er sizhun-mañ c'hoazh. Setu un dibab anezho : e bed ar sonerezh e Breizh, ar c'haner '''[[Georges Jouin]]''' aet da anaon bremañ hag ar strollad rock '''[[Storlok]]''' pe pelloc'h '''[[Tiken Jah Fakoly]]''', kaner reggae eus Aod-an-Olifant. Ur pennad nevez war an '''[[akordeoñs]]'''. War dachenn ar media, menegomp pennadoù '''[[TV Breizh]], [[skingomz e Bro-C'hall]]''' ha '''[[skinwel niverel douarel (SND)]]''' ha war ar c'hoarioù elektronek '''[[Age of Empires]]'''. Lennit ur pennad dedennus diwar-benn ar '''[[bier]]''' pe tudennoù istorel evel ar viking '''[[Leifr Eiríksson]]''' pe c'hoazh darvoudoù '''[[Bloody Sunday]]''' e Norzhiwerzhon. Lennit ivez ur pennad danvez ennañ diwar-benn '''[[Michelle Bachelet]]''' prezidantez nevez dilennet Chile. A-raok mont da gousket taolit ur sell war '''[[levr un nozvezh ha mil]]''' a-zivout ar c'hontadennoù pers brudet da vezañ lennet ouzh sked pennad al '''[[loar]]''', ur pennad berr skeudennaouet kaer-kenañ gant efedoù arbennik eus ar c'hentañ. Ha c'hoazh ur bern pennadoù berr war yezhoù nebeut anavezet, rannvroioù alamanek Aostria '''[[Burgenland]]''' hag Italia '''[[Tirol]]''' ha kalz a bennadoù dudius all bras ha bihan.

===Sul [[22 Genver]]===
* Adtapet hon eus ar plas hor boa kollet. Renket '''56{{vet}}''' emaomp en-dro bremañ hag aet omp dreist d'an [[tatareg]]. War-raok ez eomp atav eta ha tostaat a reomp d'ar '''4000 pennad'''. Just dindan ar [[kembraeg|c'hembraeg]] emaomp bremañ ha n'hon eus mui nemet ur '''100 pennad dale bennak''' ken war hor breudeur tramor. Un tamm striv c'hoazh a-berzh an holl hag ac'hann da fin ar miz e vo '''ar brezhoneg ar yezh keltiek kentañ war Wikipedia !'''
* '''Dilennadeg kentañ merourien ar wiki brezhonek''', lakait hoc'h anv war ar bajenn '''[[Wikipedia:Kumuniezh/Votadego%C3%B9]]''' etre an 22 hag an 29 Genver 2006.
*'''[[Wikipedia:Portal_al_lennegezh|Lennegezh]] : ur porched nevez kempennet''', hollgaer, war al lennegezh.

===Merc'her [[25 Genver]]===
* Adlabouret ez eus bet war pajenn '''[[:Wikipedia:Merourien|ar verourien]]''' evit displegañ muioc'h o c'hefridi. Pajennoù all zo bet savet evit displegañ penaos sevel goulennoù ouzh ar verourien ivez : sellit ouzh [[:Wikipedia:Goulenn ouzh ar verourien|sevel goulennoù ouzh a verourien]] evit gouzout hiroc'h. Kit d'ober un taol sell en-dro war ar pajennoù [[Wikipedia:Skoazell|skoazell]] a-hend-all ha sikourit evit stouvañ ar mankoù zo c'hoazh.
[[Rummad:Wikipedia]]

===Gwener [[27 Genver]]===
* Gounezet ur plas adarre. Renket '''55{{vet}}''' emaomp bremañ. Aet omp dreist d'ar [[kembraeg|c'hembraeg]]. '''Deuet eo ar brezhoneg da vezañ ar yezh keltiek kentañ''' war Wikipedia ! Gourc'hemennoù d'an holl.''' Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']].
* '''174 pennad nevez''' ar sizhun-mañ c'hoazh ! Gourc'hemennoù da gentañ da [[implijer:MP|MP]] evit bezañ kempennet deomp ur porched brav-kenañ diwar-benn al [[Wikipedia:Portal_al_lennegezh|Lennegezh]]. Menegomp ur skrivagner nevez [[Arthur Conan Doyle]]. Ur sportour [[Jean-Jacques Eydelie]] hag e bed sonerezh Breizh [[Denez Abernot]] ha [[New Dazont]]. En egor [[Loarennoù Yaou]] gant skeudennoù brav-eston dalc'hmat. Broioù nevez eus Norzheuropa zo bet savet ur pennad diwar o fenn [[Greunland]], [[Island]] hag [[Inizi Faero]]. Sellit ivez, suoc'h, ouzh [[Keoded ar Vatikan]]. Donoc'h-donañ ez eomp en istor ha douaroniezh kreiz Europa ivez gant [[Ottokar_II_P%C5%99emysl]], [[Emgann Dürnkrut]], [[Kroateg Burgenland]], kêr [[Pri%C5%A1tina]] ha [[Trentino]]. Politikerezh zo bet ivez gant pennadoù a-zivout [[Aozadur Feur-emglev Norzh-Atlantel]], ar strollad politikel [[Hamas]] ha [[Bannieloù Stadoù ar bed]]. Ur benveg sonerezh, an [[akordeoñs]] hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh [[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]. Lennadenn vat.

===Lun [[30 Genver]]===
* '''Dilennadeg kentañ merourien ar wiki brezhonek, Poent eo votiñ [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_C%27hwevrer_2006|AMAÑ]] !''' etre an 30 Genver hag ar 06 C'hwevrer 2006.

==C'hwevrer 2006==

===Sadorn [[4 C'hwevrer]]===
* '''Ouzhpenn 100 pennad nevez''' er sizhun-mañ c'hoazh ! Ur mell trugarez da gentañ da '''[[implijer:Yun|Yun]]''' evit bezañ digoret dorioù ar surjianerezh d'hor yezh gant daou bennad dedennus hag aes da lenn '''[[Emplantenn-vronn]]''' ha '''[[mastektomiezh]]'''. Setu aze un dachenn na bleustrer ket nemeur e brezhoneg daoust ma tenn d'hor buhez pemdez. Kalon dezhañ da genderc'hel ganti. Seurt pennadoù a ro brud d'hor wiki. Nevez-flamm c'hoazh, '''porched [[Porched:Ar bed sinaat|Ar bed sinaat]]''' a vod ar pennadoù a denn da sevenadur Sina; kaer eo, kit da welet. Hag evit lidañ an taol pennadoù a-zivout istor Sina ('''[[An Tri Enorus hag ar Pemp Impalaer]], [[Tiernelezh Sui]]''' ha '''[[Roll pennrannoù Kangxi|roll al lunioù Kangxi]]'''). Er reter-pellañ atav, pennadoù diwar-benn Krennamzer Japan, '''[[Edo (kêr)|Edo]]''' hag he '''[[Kastell Edo|c'hastell]]''', an noblañsoù '''[[Ota Dokan]], [[Minamoto no Yorimasa]]''' ha '''[[Sugawara no Michizane]]'''. E Breizh, menegomp pennadoù '''[[Ar c'hoarezed Goadeg]]''' ha '''[[Kastell-Nevez-ar-Faou]]''', keleier eus koulzad an Ofis '''[[Ya d'ar brezhoneg]]''' zo ivez. Ul livour brudet '''[[Paul Sérusier]]'''. Er sinema, aktorien c'hall vrudet evel '''[[Michel Blanc]], [[Alain Chabat]], [[Gérard Jugnot]]''' pe '''[[Christian Clavier]]''', peadra da lenn a-raok gwelet film nevez skipailh kozh ar ''Splendide''. Dudiamant zo c'hoazh gant pennadoù nevez war ar c'hoarioù video '''[[Mario Kart DS]]''' ha '''[[Nintendo DS]]'''. Politikourien nevez varvet evel '''[[Johannes Rau]]''' bet prezidant Alamagn ha cheic'h '''[[Jaber Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah]]''' bet e penn Koweit. E-mesk an tudennoù istorel vrudet menegomp '''[[Vitus Bering]]''' ar foeter-bro, '''[[Pasquale Paoli]]''', an emsaver korsat, ha deroù un hir a bennad diwar-benn an emsaver '''[[Gandhi]]'''. Istor Europa ha lignez an '''[[Habsbourged]]'''. Pennadoù diwar-benn spesadoù loened aet da get '''[[Mastodont]]''', '''[[Tigr dent sabrenn]]''', an dour '''[[Mor du]]''' ha '''[[Dourioù etrebroadel]]''', al levraouegoù, '''[[Teul]]''' hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Lennadenn vat.

=== Lun [[6 C'hwevrer]]===
* '''Kloz eo ar votadeg evit ar verourien.''' Dilennet eo bet an tri a oa aet war ar renk : [[:Implijer:Neal|Neal]], [[:Implijer:Paotr|Paotr]] ha [[:Implijer:Fulup|Fulup]], kalon vat dezho. Sellit ouzh an disoc'hoù [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_C%27hwevrer_2006|AMAÑ]] !.

=== Merc'her [[8 C'hwevrer]]===
* '''Taget eo bet hor wiki''' evit ar wech kentañ. Tost 30 pajenn diverket. Sellit [[Wikipedia:Deizlevr|amañ]]
===Sadorn [[11 C'hwevrer]]===
* Deuet eo er-maez '''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]''' evit ma c'hallo ar verourien rentañ kont eus o labour dirak an holl.
===Sul [[19 C'hwevrer]]===
* Gounezet ur plas adarre. Renket er '''54{{re}} plas''' emaomp bremañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
** Gounezet un eil plas ouzhpenn hiziv. Renket er '''53{{-de}} plas''' emaomp bremañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
* '''Ouzhpenn 200 pennad nevez''' er sizhun-mañ ha daou blas gounezet ! Trugarez d'an holl eta. Tost echu eo kempenn ar patromoù evit deizioù ar bloaz, trugarez d'an implijer nevez [[Implijer:Benoni|Benoni]] en deus peget e-barzh hag en deus boulc'het rann ekologel ar c'helc'hgeriadur gant pennadoù diwar-benn al lanvioù du ('''[[Listenn al lanvioù du pennañ]]''', '''[[Torrey Canyon]]''' hag '''[[Amoco Cadiz]]'''). Kalz a nevezinti eus tu an douaroniezh ivez gant pennadoù '''[[Foz danvorel]]''', '''[[Eurazia]]''', '''[[Antarktika]]''', '''[[Oseania]]''', '''[[Keheder]]''', '''[[Epikreizenn]]''', '''[[Hipokreizenn]]''' hag, e Breizh, '''[[Lenn Gwerledan]]'''. Kêrioù Aostria zo bet ivez '''[[Eisenstadt]]''' ha '''[[Willendorf]]'''. Diouzh tu an Egor eo prest pennadoù '''[[Douar]]''' hag '''[[heol]]''' skeudennaouet-kaer. Kenderc'hel a ra hor skiantour [[Implijer:Yun|Yun]] gant e bennadoù diwar-benn an unanennoù muzuliañ, sellit ouzh '''[[Unanennoù diazez ar sistem etrebroadel]]''' hag ouzh '''[[Kenemglev ar metr]]'''. War dachenn ar yezhoniezh en deus kendalc'het [[Implijer:Neal|Neal]] da strivañ par ma c'hall evit lakaat an niver a bennadoù da greskiñ, menegomp, e-touez degadoù a re all '''[[Roll gwrizioù indezeuropek]]''' ha '''[[Treuzlizherennadur arabek]]''' marteze. Adkempennet eo bet ivez pennadoù ar '''[[yezhoù yuzevek]]''' hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Eus Azia eo deuet '''[[Framm ar sinalunioù]]''' evit deskiñ skrivañ sinaeg hag, evit distanañ un tamm pennad '''[[sudoku]]'''. Distro da Europa, lennit '''[[Tintin]]''' hag ur vro nevez '''[[Danmark]]'''. War dachenn an istor hag ar politikerezh, lennit '''[[Impalaeriezh trevadennel Portugal]]''', '''[[Hasan Al-Banna]]''' hag '''[[Islamouriezh]]'''. Lennadenn vat.
[[Rummad:Diellaouiñ]]
===Yaou [[23 C'hwevrer]]===
* Gounezet daou blas c'hoazh e renkadur ar yezhoù. En '''51{{vet}} plas''' emaomp bremañ. Un tamm strivig c'hoazh hag e vimp e-touez 50 yezh kentañ ar bed war Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
* Kelc'hgeriadur pe Holloueziadur. '''[[Wikipedia:Kendivizoù reolata/Kelc'hgeriadur pe Holloueziadur|Votadeg]]''' zo.
* '''Echu eo sevel ar patromoù evit 365 pennad deizioù ar bloaz'''; Trugarez vras d'an holl re o deus kemeret perzh : kit da welet war [[Deizioù ar bloaz]].
===Gwener [[24 C'hwevrer]]===
* Hiziv, gant an implijerien [[Implijer:Padraig Marc'heg|Padraig Marc'heg]] ha [[Implijer:Rognogno|Rognogno]] omp aet en tu all d'an '''200 implijer enrollet'''. Degemer mat dezho o-daou. 201 den o deus krouet ur gont evit ar mare.

== Meurzh 2006 ==
===[[8 Meurzh]]===
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
===[[24 Meurzh]]===
* '''Krog eo ar bot kentañ da labourat war hor wiki''' a-benn ouzhpennañ liammoù adal hor wiki pe war-du hor wiki. Evit gouzout hiroc'h :'''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]'''
===[[25 Meurzh]]===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''&lt;/p&gt;
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Krog eo ar bot kentañ da labourat war hor wiki''' a-benn ouzhpennañ liammoù adal hor wiki pe war-du hor wiki. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''&lt;/p&gt;
* '''Kantadoù a bennadoù nevez''' zo bet c'hoazh er sizhunvezhioù diwezhañ ! Trugarez d'an holl ! Echu eo kempenn ar patromoù evit deizioù ar bloaz ; boulc'het mat eo patromoù kumunioù Penn-ar-Bed, a-drugarez da [[Implijer:Paotr|Paotr]], hag hini ar bloavezhioù, savet gant [[Implijer:C'hwil-du siferniet|C'hwil-du siferniet]]. Ne chom bremañ nemet da voueta ar frammoù zo bet savet. E-touez ar pennadoù nevez-savet e kaver a bep seurt traoù : kit da welet ar '''[[:Rummad:Bannieloù]]''', '''[[Divreviadezh]]''' pe c'hoazh '''[[Tatouadur]]'''. Kalz a nevezinti eus tu an douaroniezh ivez gant pennadoù '''[[Nil]]''', '''[[Dinedin]]''', '''[[Mor Breizh]]''', '''[[Finland]]''' hag, e Breizh, '''[[Bro-Leon]]''' ha '''[[Treger]]'''. Pennadoù a denn d'ar c'heleier zo bet, gant keloù eus harz-brezel '''[[ETA]]''' pe eus marv '''[[Slobodan Milošević]]'''. Gant kanerien ha sonerien eus ar bed a-bezh e c'hellit ober anaoudegezh bremañ, sellit ouzh '''[[Victor Jara]]''', '''[[Compay Segundo]]''' pe c'hoazh '''[[Ray Barretto]]'''. Kendalc'het en deus [[Implijer:Neal|Neal]] da sevel pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet : goude bezañ graet tro Azia eo en em gavet bremañ en Norzh Amerika, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Anv eus an [[Eil brezel bed]] hag eus enepyuzevegezh a zo e pennadoù '''[[Diskoulm diwezhañ]]''', '''[[Shoah]]''' pe '''[[Anne Frank]]'''. Eus Egipt eo deuet '''[[Thebaidos]]''',  '''[[Sokar]]''',  '''[[Douaroniezh Henegipt]]''' ha '''[[Jean-François Champollion]]'''. Kit pelloc'h c'hoazh en Afrika, betek an '''[[Impalaeriezh toukouleur]]''' pe '''[[Rouantelezh Bambara Segou]]'''. Ha ma plij deoc'h al laboused, lennit '''[[morvran]]''' ha '''[[morskoul]]'''.
==Ebrel 2006==
===[[19 Ebrel]]===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''Muioc'h eget 400 pennad nevez''' zo bet c'hoazh abaoe deroù Ebrel evit plijadur an holl. C'hoari a blij deoc'h just a-walc'h, sellit un tamm ouzh ar c'hoari japanat '''[[go (c'hoari)|go]]''' ha kasit an dudi pelloc'h gant bannoù-treset '''[[Lanfeust de Troy]]''' pe treserien evel '''[[Didier Tarquin|Tarquin]]''', '''[[Christophe Arleston|Arleston]]''', '''[[Kim Stanley Robinson|Robinson]]'''. Kendalc'hit ho lennadenn gant '''[[Jules Verne]]''', '''[[Yeun ar Gow]]''' ha '''[[William Faulkner|Faulkner]]'''. Da vat eo lañset bremañ pennadoù '''[[Henroma|Roma an Henamzer]]''' hec'h '''[[Roll an impalaerien roman|impalaerien]]''', he '''[[proviñs roman|froviñsoù]]''', '''[[Ptolemaios]]'''. Sellit ouzh ar '''[[Wikipedia:Portal ar bed henc'hresian hag henroman|porched]]''' ha diwallit diouzh ar '''[[Vandaled]]'''. Pennnadoù bihan aes da lenn war istor kozh '''[[Breizh]]''' ha '''[[Kembre]]''' zo ivez, '''[[Breizh Vihan]]''', '''[[Nennius]]''', '''[[De excidio Britanniae]]''', '''[[Y Gododdin]]''', '''[[Powys]]''' met ivez a-zivout ar Bonedoù ruz gant '''[[Sebastian ar Balp]]'''; diwar-benn glad relijiel ar vro zo ivez gant '''[[Iliz Sant Yann Vadezour (ar Fouilhez)|iliz ar Fouilhez]]''' pe '''[[Iliz Itron Varia Brenniliz|Brenniliz]]'''. Kavet e vo da lenn diwar-benn broioù pe pobloù all evel boas '''[[Tamil Eelam]]''', '''[[Unaniezh Maghrib Arab|Unaniezh ar Maghrib]]''', an Indianed '''[[Haudenosaunee]]'''. Sellit ouzh '''[[Fritz Haber]]''' ur Yuzev, bet ijinet ar '''[[Ziklon B]]''' gantañ. Pennadoù douaroniel zo '''[[Tsunami]]''', '''[[Stockholm]]''', stêr Roma, an '''[[Tiber (stêr)|Tiber]]''' pe ar '''[[Mor Baltel]]'''. Deskit piv e oa ar matematikour skosat '''[[John Napier]]''' hag en em soñjit war degouezhioù dreistordinal an daou sportour '''[[Wladyslaw Kozakiewicz|Kozakiewicz]]''' hag '''[[Alan Turing]]'''. Pennadoù ekologel berr aes da lenn zo '''[[Pascale Loget]]''', '''[[Jean-Claude Pierre]]''', ar '''[[Morbig]]'''. Mignoned an hard rock a lenno gant plijadur '''[[Trust]]''', '''[[Bernie Bonvoisin]]''', '''[[Bon Scott]]''' hag all. Na zisoñjomp ket ar reggae '''[[black Uhuru]]''' ha mouezh latino '''[[Violeta Parra]]'''. Er fin gourc'hemennoù da [[Implijer:Neal|Neal]] en deus savet e-unan-penn ur porched a-bezh diwar-benn '''[[Porched:Revelezh|revelezh mab-den]]''' pennadoù fonnus e-leizh ennañ evel, da skouer, '''[[Homofobiezh]]''' pe ur pennad pedagogel-tre '''[[Stevell]]'''. Deskadurezh vat da dapout evit an holl. A-raok klozañ, gourc'hemennoù ivez da '''[[Implijer:Matilin|Vatilin]]''' en deus adkempennet penn-da-benn pajenn '''ar [[Keleier|c'heleier]]''' ha roet buhez dezhi. Kaer-kenañ eo bremañ
*Lañset mat eo ivez '''pennadoù ar bloavezhioù''' evit ar {{Iañ kantved}}

==Mae 2006==
===19 a viz Mae===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''Derc'hel hor renk !''' En '''51{{vet}} plas''' emañ ar Wiki brezhoneg bremañ e-touez an holl wikioù. Abaoe miz Ebrel ned a ket an niver a bennadoù war-gresk kement hag a-raok, daoust ma talc'h da vont war-raok. Ezhomm a zo pennadoù nevez ma fell deomp derc'hel e renk d'ar brezhoneg. Bec'h dezhi 'ta ! &lt;br&gt; Gwellaat ha klokaat pennadoù a zo d'ober ivez. N'eo ket al labour a vank ma fell deomp ober eus ar Wikipedia brezhonek ur benveg evit an holl vrezhonegerien da gaout boued-spered en o yezh ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù nevez a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mae''' e kaver meur a hini a denn d’an istor. Istor Breizh evel-just, gant '''[[Anna Vreizh]]''', he zad '''[[Frañsez II]]''' pe he fried '''[[Loeiz XII a Vro-C'hall]]''', gant '''[[Emsavadeg ar Bonedoù ruz]]''', pe c’hoazh gant '''[[Levrioù Istor Breizh]]'''. Pennadoù a denn d’an istor e diavaez hor bro ivez : '''[[Kumun Pariz]]''', '''[[Impalaeriezh santel, roman ha german]]'''. Anaoudegezh a c’hellomp ober gant pobloù pe gant broioù pelloc’h diouzhimp : an '''[[Dogoned]]''' eus '''[[Afrika]]''', an '''[[Asirianed]]''' er Reter-nesañ, pe '''[[Montenegro]]''' en '''[[Europa]]'''. Lenn traoù diwar-benn kêrioù bras ha bihan a c’heller ivez : eus '''[[Pariz]]''' da '''[[Dirinonn|Zirinonn]]'''. Tud vrudet e doare pe zoare, ha disheñvel-kenañ, a zo taolennet deomp : an Italian '''[[Niccolò Machiavelli]]'''pe ar Brazilad '''[[Luiz Inácio Lula da Silva|Lula]]'''. Pe c’hoazh, evit chom e Breizh, '''[[Françoise Morvan]]''' pe '''[[Goulc'han Kervella]]'''. Mard oc’h troet gant ar yezhoù e c’helloc’h lenn pennadoù war yezhoù eus Amerika evel ar '''[[yezhoù zaparoek]]''' pe eus Europa evel ar '''[[yezhoù slavek]]''' pe ar '''[[yezhoù skandinavek]]'''. Eus yezhoniezh ez eus anv er pennad '''[[nevezc'her]]'''. Mar plij al lennegezh deoc’h ho po da zibab etre ar manga '''[[Akira]]''', ar skrivagnerien amerikan '''[[Theodore Sturgeon]]''' ha '''[[Nathaniel Hawthorne]]''', pe '''[[Les Humanoïdes Associés]]'''. Mar kavit gwelloc’h mont d’ar sinema, lennit '''[[Pontoù kontelezh Madison]]'''. War dachenn ar '''[[revelezh denel]]''' en deus kenddalc’het hor c’henlabourer [[Implijer:Neal|Neal]] da sevel pennadoù, evel '''[[Kaezouregezh]]''' pe '''[[Pederastiezh]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !
==Mezheven 2006==
===6 a viz Mezheven===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Daoust ma vez savet nebeutoc’h a bennadoù abaoe miz Ebrel, emañ bepred ar Wiki brezhoneg en '''51{{vet}} plas''' e-touez an holl wikioù. Ne gresk ket an niver a bennadoù brezhoneg ken buan ha ma rae a-raok, met derc’hel a ra da greskiñ : bemdez e kaver pennadoù nevez, hir pe hiroc’h. Tachennoù a vez pleustret muioc’h eget re all :  ma’z eus bremañ kalzig a bennadoù a denn d’ar yezhoniezh, d’al lennegezh, d’an istor pe d’an douaroniezh, ez eus kalz nebeutoc’h war tachennoù all. Ezhomm a zo pennadoù a bep seurt evit tizhout pal un holloueziadur e brezhoneg. Plas a zo evit an holl genlabourerien eta ! &lt;br&gt; Gwellaat ha klokaat pennadoù a c’hell pep hini ober. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù nevez a zo bet savet en eil hanterenn miz Mae''' e kaver meur a hini a denn d’ar yezhoù adarre. Anaoudegezh a c’heller ober gant ar '''[[romañcheg]]''', ar '''[[kachoubeg|c’hachoubeg]]''' pe gant '''[[frizeg ar reter]]''', gant ar '''[[yezhoù dalmatek]]''' pe ar '''[[yezhoù skandinavek]]''',,. Pelloc’h diouzhimp emañ al '''[[lizherenneg fenisek|lizherennegoù fenisek]]''', '''[[lizherenneg aramaek|aramaek]]''' hag '''[[lizherenneg etruskek|etruskek]]'''. Gant un nebeud yezhourien e c’heller ober anaoudegezh ivez : '''[[Juluan Maner]]''', '''[[Gregor Rostren]]''', pe c’hoazh '''[[Robert Morton Nance]]'''. Poltred un nebeud Bretoned a ginniger dimp, evel '''[[François de Beaulieu]]''', pe '''[[Nolwenn Korbell]]''', ha poltred tud vrudet eus broioù all ivez, evel ar Galizad '''[[Alfonso Daniel Rodríguez Castelao|Castelao]]''' pe ar C’hembread '''[[Hywel ab Owain Gwynedd]]'''. Chom e Breizh a c’heller ha mont da welet savadurioù relijiel meur a gumun eus Breizh, evel '''[[iliz santez-Piter (an Treoù-Leon)]]''' pe '''[[iliz Itron-Varia Brasparzh]]'''. Mar fell deoc’h ivez e c’hellit mont da bourmen e menezioù hor bro, evel '''[[Menez Kador]]''' pe c’hoazh '''[[Roc'h Tredudon]]'''. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn pennad '''[[Stankell an Teir C'hanienn]]''', hini ar '''[[menez-tan]]''' '''[[Merapi]]''', pe hini ar bobl '''[[Ainou]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !
===22 a viz Mezheven===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Derc’hel a ra an niver a bennadoù nevez da greskiñ, ha tamm-ha-tamm emaomp o tostaat da 7 000. Emañ bepred ar Wiki brezhoneg en '''52{{vet}} plas''' e-touez an holl wikioù, met n’emañ ket pell war-lerc’h ar yezhoù a zo dirazañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==1añ a viz Du==
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Derc’hel a ra niver ar pennadoù savet e brezhoneg da greskiñ, ha tremenet omp en tu all da '''10 000''' pennad, gant ur pennad war ''[[Listenn kêrioù Galiza gevellet gant ur gêr a Vreizh]]''.  Hag ouzhpenn-se omp an 50{{vet}} yezh o tizhout al live-se! Gourc'hemennoù d'an holl!!! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==4 a viz Kerzu 2006==
* '''War-raok atav'''. Bremañ ez eus tost da '''11 000''' pennad en holloueziadur brezhonek, ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez. Ur yezh all, an [[albaneg]], he deus tizhet an '''10 000''' pennad ivez. Pell emaomp c'hoazh avat diouzh yezhoù evel ar [[galleg]], tizhet gantañ 400 000 pennad d'ar 27 a viz Du, pe zoken diouzh an [[esperanteg]] zo aet dreist d'an 60 000 pennad pe d'ar [[katalaneg|c'hatalaneg]] zo aet dreist d'ar 45 000 pennad. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'heller mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''. Tud zo o deus c'hoant cheñch anv d'ar bajenn-se ha kinnigoù zo bet graet : '''an ostaleri''' pe '''an davarn'''. Deuit da zisplegañ ho soñj ivez !&lt;/p&gt;
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==9 a viz Ebrel 2007==
* '''War-raok atav'''. Tremenet eo bet an '''13 000'''{{vet}} pennad gant an holloueziadur brezhonek, ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez. Labour a chom avat : soñjit ‘ta ez eus tremen 50 000 pennad er Wikipedia [[katalaneg|katalanek]] ! Ha labour a chom ivez evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'heller mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
* Ur raktres kar da Wikipedia eo ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg zo krog da labourat evit se. Mar fell mont da welet an disoc'h, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
* '''E-touesk ar pennadoù a zo bet savet nevez 'zo''' e kaver meur a hini a denn d'ar
[[:Rummad:strolladoù politikel Katalonia|strolladoù politikel eus Katalonia]] pe d’ar re eus [[:Rummad:Strolladoù politikel Galiza|Galiza]]. 
*Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Savet eo bet [[roll stêrioù pennañ Breizh]], ha meur a bennad da-heul.
*'''[[Europa]]''' n'eo ket ur rannved hepken, met anv teir maouez eus [[:Rummad:mojennoù Hellaz]] kozh. Kavout a c'hallit o istorioù, ha re '''[[Atalant]]''' pe '''[[Jason]]''' hag an '''[[Argonaoted]]''' o vont da glask ar '''[[maoutken aour]],''' hag [[haroz]]ed all c'hoazh, evel '''[[Herakles]]''' pe doueed evel [[Eros]] pe [[Apollon]]. 
*Krog omp da deurel ur sell ouzh tachenn divent al livouriezh, gant '''[[Tizian]],''' '''[[Gustave Courbet]]''' ha [[Berthe Morisot]] . Dizoloit '''[[ar Balkon]],''' '''[[Olimpia]],''' pe '''[[Liorzh ar plijadurezhioù]],''' da c'hortoz re all.
*Pinvidikaat a c'hallit ivez [[listenn ar romantoù brezhonek]] gant ho lennadennoù. Ra vo graet reoù mat all ganeoc’h holl amañ!&lt;/p&gt;

==30 a viz Du 2007==
&lt;p&gt;*Daou raktres wiki nevez emeur o sevel war ar genrouedad dibaoe miz Here: '''[http://wikisource.org/wiki/Degemer:Brezhoneg wikimammenn]''' ha '''[[q:Degemer|'''Wikiarroud''']]'''. '''[[Wikimammenn]] a zo un diellaoueg''' e brezhoneg, enni testennoù klok hag en o furm orin. '''[[Wikiarroud]] a zo un dastumad arroudoù''' evit krouiñ kentañ geriadur an arroudoù e brezhoneg. Trugarez d'an holl da zont da sikour evit diorren ar raktresoù-se hag evit ma teufent evel-se da vezañ raktresoù ofisiel.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. E deroù miz Du e oa bet tremenet an niver a '''17 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez! Labour a chom avat evit kenderc'hel da grouiñ pennadoù hag evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Ar '''55vet''' yezh eo ar brezhoneg evit an niver a bennadoù bremañ, e-touez raktresoù holloueziadur Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Ur raktres kar da Wikipedia eo ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg a labour evit se. E deroù miz Gouere e oa tremenet an niver a bennadoù er Wikeriadur brezhonek en tu all da 3500, Mar fell deoc’h mont da welet al labour-se, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Mat e vo da bep hini ivez teurel ur sell ouzh roll '''[[Wikipedia:Ar fazioù stankañ|ar fazioù stankañ]]''', a c'hallo bezañ klokaet evel-just...
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt diwar-benn tud brudet evel [[Gordon Brown]], kentañ ministr nevez Breizh-Veur, an aktourez [[Marilyn Monroe]] pe ar skrivagner [[John Steinbeck]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Mojennoù Hellaz|Mojennoù Hellaz]] war-raok ivez gant pennadoù diwar-benn [[Ac'heron]], [[Ajaks]] pe [[Aias]], [[Perseüs]] ha re all c’hoazh. Er rummad '''[[:Rummad:Istor Iwerzhon|Istor Iwerzhon]]''' ez eus bremañ meur a bennad diwar-benn [[Emsavadeg Pask]] hag an dud a oa bet o kemer perzh enni, evel [[Liam Lynch]], [[Mícheál Ó Coileáin|Michael Collins]], [[Padraig Pearse|Pádraig Pearse]]...  Niverusoc'h-niverus ha diseurtoc'h-diseurt eo ar pennadoù a denn d'al livouriezh, gant [[Frida Kahlo]], [[Henri Matisse]], [[Rembrandt]] pe ar familh [[Brueghel]]. Pennadoù nevez savet pe adwelet zo diwar-benn ar [[yezhoniezh]], evel [[Mouezh (yezhoniezh)]], [[kensonenn]], [[vogalenn]], [[fonem]], [[friadur]] pe [[difriadur]]... Pinvidikaat a c'hallit ivez [[listenn ar romantoù brezhonek]] pe [[roll al levrioù e brezhoneg troet diwar yezhoù all]] gant ho lennadennoù. Ra vo graet reoù mat all ganeoc'h holl amañ!&lt;/p&gt;

==10 a viz Meurzh 2008==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. D’an 10 a viz Genver 2008 e oa bet tremenet an niver a '''18 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez abaoe ! Labour a chom avat evit kenderc'hel da grouiñ pennadoù hag evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Ar '''55vet''' yezh eo ar brezhoneg evit an niver a bennadoù bremañ, e-touez raktresoù holloueziadur Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Raktresoù all, kar da Wikipedia, zo ivez : ar raktresoù '''[[Wikimammenn]]''' (un diellaoueg e brezhoneg, enni testennoù klok hag en o furm orin) ha '''[[Wikiarroud]]''' (un dastumad arroudoù e brezhoneg), hag ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez eo hemañ.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg a labour evit se. Ouzhpenn 8000 pennad zo bremañ er Wikeriadur brezhonek, ar pezh a lak ar brezhoneg er '''36vet renk''' e-touez ar raktresoù geriadur heñvel. en tu all da 3500, Mar fell deoc’h mont da welet al labour-se, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Evit gwellaat ar pennadoù e c’hall pep hini teurel ur sell ouzh roll '''[[Wikipedia:Ar fazioù stankañ|ar fazioù stankañ]]''', ur roll a c'hallo bezañ klokaet evel-just...&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt : [[timbroù Batoum]], [[timbroù Danzig]] pe re [[timbroù Fiume|Fiume]], pennadoù diwar-benn istor kozh Bro-C’hall, evel [[Neustria]], [[Aostrazia]], [[Pepin Grenn]], pe diwar-benn livourien italian evel [[Caravaggio]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Mojennoù Hellaz|Mojennoù Hellaz]] war-raok ivez gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Delwennoù Afrodite|Delwennoù Afrodite]] pe [[Gwener (doueez)|Gwener]]. Er rummad [[:Rummad:C'hoarierien mell-droad|C'hoarierien mell-droad]] ez eus bremañ kalzik a bennadoù diwar-benn [[sport]]ourien a c’hoari e [[:Rummad:Kluboù Breizh mell-droad|kluboù mell-droad Breizh]]. Un tamm tro dre ar bed a c’haller ober ivez, dre gêrioù eus Afrika, evel [[Nairobi]], pe dre [[:Rummad:Kumunioù Belgia|gumunioù Belgia]], hag ober anaoudegezh gant savadurioù evel [[Keurzelwenn Rodos|Ramz Rodos]], [[mastaba]]où [[Ejipt]] pe [[Delwenn ar frankiz|Delwenn ar Frankiz]]. Ha goude-se ne vo nemet mont d’ober anaoudegezh gant aktourien evel [[Woody Allen]] pe [[Amitabh Bachchan]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==20 a viz Gouere 2008==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. D’an 20 a viz Mezheven 2008 e oa bet tizhet an niver a '''20 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez ! Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[hindieg]]. Labour a chom avat : ma’z eus forzhig pennadoù bremañ war danvezioù zo, e chom hogos divoulc’h ur bern tachennoù : an [[:Rummad:Teknologiezh|teknologiezhioù]], ar [[:Rummad:Medisinerezh|vezegiezh]], an [[hinouriezh]], ar [[:Rummad:Gwir|gwir]], ar [[:Rummad:Micherioù|micherioù]] ha re all c'hoazh… Ha kalz pennadoù a chom da gempenn, da adwelet, da reizhañ, da glokaat. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt : [[:Rummad:Barrez|Kant pennad]] nevez diwar-benn teknikoù ar [[barrez|varrez]] (''ballet''); [[timbr]]où eus broioù a bep seurt, kozh pe nevez ([[timbroù Montenegro|Montenegro]], [[timbroù Heligoland|Helgoland]]…), morlaeron eus ar bed a-bezh ([[Jack Rackham]], [[Mary Read]], [[Jeanne de Belleville]], pe skrivagnerien eus India evel [[Munshi Premchand]] pe [[Vikram Chandra]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Alamagn|Alamagn]] war-raok kalzik gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Berlin|Berlin]] ([[Dor Brandenburg]], [[Mirdi yuzev Berlin]]…). Eus darvoudoù tost dimp e vez anv ivez war ar Wikipedia brezhonek : [[Darvoudoù 2008 e Tibet|darvoudoù an nevez-amzer e Tibet]] da skouer. Un tamm tro dre ar bed a c’haller ober ivez, ha deskiñ traoù diwar-benn an istor : adalek an [[Hittited]], ur bobl eus an [[Henamzer]] en [[Azia-Vihanañ]], betek [[Haile Selassie Iañ]], [[impalaer]] diwezhañ [[Etiopia]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==17 a viz Gwengolo 2008==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://eu.wikipedia.org/wiki/Azala Wikipedia euskarek], nevez-tizhet ganto an 30 000 pennad !
&lt;p&gt;* D’an 12 a viz Gwengolo 2008 e oa bet tizhet an niver a '''21 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ c’hoazh ! Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[albaneg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha gallout a rit, c’hwi ivez, reiñ dorn da gas ar raktres pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mate|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|an Davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù diseurt a zo bet savet e-pad an hañv''' e kaver traoù a bep seurt : pennadoù diwar-benn [[:Rummad: Kêrioù Kembre|Kêrioù Kembre]], evel [[Porthmadog]] pe [[Llanymddyfri]], re all diwar-benn [[:Rummad:Kontelezhioù Kembre|Kontelezhioù Kembre]] evel [[Kontelezh Gwynedd]]; gallout a rit mont da welet broioù pell ivez gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Stadoù Brazil|stadoù Brazil]] pe[[:Rummad:Stadoù Mec'hiko|stadoù Mec'hiko]] evel [[Chiapas]] ha [[Yucatán]].Tostoc’h dimp emañ [[Cerdanya]] ha kêr [[Llívia]] pe kêrioù [[Flandrez Frañs]]. Beajiñ en amzer a c’haller ivez ha deskiñ traoù diwar-benn [[Rouantelezh ar Vandaled]] pe [[La Tène|Sevenadur La Tène]]. Bepred war dachenn an [[istor]] eo kresket ar pennadoù gouestlet d’an naziegezh gant skridoù diwar-benn an [[:Rummad:Enepnaziouriezh en Alamagn|Enepnaziouriezh en Alamagn]], evel [[Ar Rozenn Wenn]], pe diwar-benn ar [[Gestapo]].
Diwar-benn [[Korf|korf an den]] e c’haller deskiñ traoù ivez, eus an [[Skouarn|divskouarn]] d’an [[Brec'h (ezel)|divrec’h]]. Ma plij deoc’h an debriñ hag an evañ, lennit pennadoù [[laezh]], [[laezh-ribot]], [[kanell (temz)|kanell]]… Hag e-keit-se e c’hallit ivez selaou sonerezh [[Stereo Total]], [[Berry]] pe [[Thomas Fersen]], ha lenn albomoù [[Hugo Pratt]] pe [[Titeuf]]. Ha ma plij deoc’h an traoù sirius, lennit al [[listennad lavaredoù latin]], pe ar pennadoù a denn d’ar [[politikerezh]], d’ar [[faskouriezh]], d’ar [[sokialouriezh]] pe d’ar [[Komunouriezh|gomunouriezh]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==26 a viz Here 2008==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://cy.wikipedia.org/wiki/Hafan Wikipedia kembraek], nevez-tizhet ganto an 20 000 pennad !
&lt;p&gt;* D’an 8 a viz Du e oa bet tizhet an niver a '''22 000''' pennad gant hon holloueziadur brezhonek. Er 55vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[islandeg]].
Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha gallout a rit, c’hwi ivez, reiñ dorn da gas ar raktres pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|an Davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù diseurt''' zo bet savet pe hiraet e-pad an diskar-amzer e kaver kalz traoù a denn d’an douaroniezh : kêrioù a bep seurt broioù ([[:Rummad:Douaroniezh Euskal Herria|Euskal Herria]], [[:Rummad:Kumunioù ar Pas-de-Calais|departamant ar Pas-de-Calais]]), [[Tel Aviv]] pe [[Lagos]], pennadoù all diwar-benn [[Kontelezhioù Bro-Saoz]] evel [[Cumbria]] pe [[Surrey]], diwar-benn [[:Rummad:Proviñsoù Italia|Proviñsoù Italia]], inizi pell pe belloc’h evel [[Inizi Crozet]] e [[Meurvor Indez]], [[Inizi Friz]] pe [[Enezeg Molenez]]. War dachenn ar savouriezh a c’haller mont da welet [[chapel Santez Anna ar Palud]], [[abati Lokentaz]], en hor bro, pe ar [[Denkmal für die ermordeten Juden Europas|Monumant da Yuzevien Europa drouklazhet]] e [[Berlin]]. &lt;/p&gt; Tachennoù n’omp ket boas da lenn traoù diwar o fenn e brezhoneg zo ivez : meuzioù evel ar [[Kig-yar tandoori|c’hig-yar tandoori]], an [[naan]], [[hot dog]] pe [[hamburger]], pe sportoù evel ar [[plankenn-ruilh]] hag ar [[marc'h-houarn]]. Traoù da lenn amañ hag el levrioù : adalek istorioù kozh ar [[Mabinogi]], gant [[Branwen, merch Llŷr]] pe [[Pwyll, priñs Dyfed]] betek lennegezh hon amzer e brezhoneg ([[Koulizh Kedez]]) pe e yezhoù all ([[Stieg Larsson]]). Doareoù arz a bep seurt a c’haller ober anaoudegezh ganto : [[Andy Warhol]], [[Dada]]. Ma plij ar [[bannoù-treset]] deoc’h, kit da lenn ar pennadoù diwar-benn [[Titeuf]], [[Michel Vaillant]], [[André Franquin]] pe [[Dark Horse Comics]]. Peurzeskiñ brezhoneg a c’haller ivez gant Wikipedia : sellit ouzh ar pennadoù [[kunujenn]] pe [[estlammadell]], da skouer. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;
==30 a viz Genver 2009==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://ca.wikipedia.org/wiki/Portada Wikipedia katalanak], a oa bet tizhet ganto ar ''150 000'' pennad e dibenn miz Kerzu 2008 !
&lt;p&gt;* Gant an [http://br.wikipedia.org/wiki/Degemer holloueziadur brezhonek] e oa bet tizhet an niver a '''23 000''' pennad d’ar 7 a viz Genver 2009. Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, dirak ar [[marateg|marathi]], yezh [[Mumbai]], en [[India]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar tud all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''Ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. N'int ket peurechu, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver poltred meur a skrivagner : tud a Vreizh evel an [[Tad Medar]], [[Lan Tangi]], [[Mikael Treger]], [[Yeun ar Gow]] pe [[Loeiz Herrieu]] ; tud eus broioù all ivez evel [[Bram Stoker]], [[Ray Bradbury]], [[Leopold von Sacher-Masoch]] pe [[Máirtín Ó Cadhain]]… ha [[Porched:Lennegezh|pennadoù all c’hoazh nevez-savet]]. Ma kavit gwelloc’h selaou sonerezh eget lenn levrioù, sellit ouzh [[The Slits]], [[Air]], [[Depeche Mode]], [[Carlos Nuñez]]. Ha ma kavit gwelloc’h c’hoazh mont d’ar sinema, lennit [[Clint Eastwood]], [[The Terminator]], [[Bollywood]]. Un tamm tro en estrenvro ? Kit da [[:Rummad:Inizi Bro-Skos|Inizi Bro-Skos]], [[Kantonioù Suis]] pe [[Nouakchott]] ! Ha na zisoñjit kit astenn ar pennadoù nevez-boulc’het-se. War Wikipedia e c’hallit adkavout anvioù a oa bet kalz a gaoz diwar o fenn nevez zo, evel [[Gaza]] pe [[Ehud Olmert ]]. Ha pelec’h all e c’hallfec’h kavout danvez da lenn e brezhoneg diwar-benn traoù diseurt evel ar [[pod-kambr]], an [[urzhioù d'al loened]], ar [[pok]]où, ar gazetenn [[Die Welt]], ar [[mangez]] pe [[Kevrenn Alre]] ? &lt;/p&gt; Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==17 a viz Mae==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da holl genlabourerien [[Wikipedia]] ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus bremañ '''25 000''' pennad, abaoe ar 15 a viz Mae 2009 ! Er 54e renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, dirak an [[islandeg]] hag a-dreñv al [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. N’eo ket peurechu ar pennadoù-se avat, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. Deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout tud all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver kalz a bennadoù a denn d’an istor : pobloù an [[Demetae]], ar [[Silured]] ha [[Pobloù Enez Vreizh|pobloù all Enez Vreizh]], broioù kozh evel an [[Hen Ogledd]] pe [[Strat Clut]], en hanternoz [[Enez Vreizh]]. Pe c’hoazh, tost pe bell diouzhimp, [[Rouantelezh Essex]] pe [[Rouantelezh Northumbria]] e [[Bro-Saoz]], an [[Impalaeriezh otoman]] hag e [[sultan]]ed evel [[Suleiman ar Meurdezus]] pe [[Abdülhamit II]].&lt;/p&gt; 
Gallout a rit arvestiñ ouzh taolennoù meur a livour eus [[Flandrez]], an [[Izelvroioù]] pe [[Alamagn]] gwechall, evel [[Carel van Mander]], [[Hans Memling]], [[Martin Schongauer]]. Tostoc’h dimp e kaver poltredoù arzourien evel [[Louise Bourgeois]] pe [[Takashi Murakami]]. Gant tud a bep seurt e c’haller ober anaoudegezh : ar fizikour [[André-Marie Ampère]], politikourien evel an emsaver [[india]]n [[Subhash Chandra Bose]] pe an [[Izelvroioù|Nederlandad]] [[Pim Fortuyn]], ar c’haner [[Euskal Herria|euskarat]] [[Mikel Laboa]], pe ar skrivagner brezhonek [[Koulizh Kedez]].&lt;/p&gt;  
Deskiñ traoù diwar-benn [[:Rummad:Binvioù|binvioù hor buhez pemdez]] a c’haller ober ivez gant Wikipedia : ar [[falz]] hag ar [[morzhol]], ar [[forc'h]] hag ar [[fourchetez]]. Ha diwar-benn traoù ar bed bev kemend-all : ha gouzout a rit petra eo [[Ulva lactuca]] ? [[Anv]] [[skiant]]el ar [[bezhin]] glas an hini eo.&lt;/p&gt;  
Sellit ouzh ar pennadoù koshoc’h zo bet kresket ha gwellaet evel [[Amsterdam]], he [[:Rummad:Amsterdam|savadurioù hag he c’harterioù]] pe c’hoazh poltred [[Gwennole ar Menn]], nevez-aet d’an Anaon.&lt;/p&gt; 
Ha pelec’h all e c’hallfec’h kavout danvez da lenn e brezhoneg diwar-benn traoù diseurt evel [[Aozadur Bedel ar Yec'hed]], [[Ar Basion Vras]] c’hoariet gant [[Ar Vro Bagan]], ar [[Brezel Tregont Vloaz]], pe meuzioù eus broioù all evel ar [[stamppot]] ? &lt;/p&gt; Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==23 a viz Gouere 2009==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da holl genlabourerien [[Wikipedia]] ! Gant hon [[holloueziadur]] brezhonek ez eus bremañ '''27 000''' pennad, abaoe an 9 a viz Gouere 2009 ! Er 52vet renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, a-dreñv al [[latin]] met dirak an [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. N’eo ket peurechu ar pennadoù-se avat. Deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver adarre meur a bennad a denn d’an istor, kozh pe nevez : [[Republik Weimar]], [[Brezel Spagn]] hag an anarkour [[Buenaventura Durruti ]], koulz ha rouaned Kembre gwechall evel [[Hywel Dda]] pe [[Rhodri Mawr]], en ur dremen dre [[Janed Ark]].&lt;/p&gt;

Gant unan eus hor c’henlabourerien ez eus bet degaset kalz a bennadoù diwar-benn al [[loen]]ed. Danvez-pennadoù int alies ha gallout a rit mont da astenn anezho : mard oc’h troet gant an [[evn]]ed, ar [[pesk]]ed, ar [[stlejvil]]ed pe ar [[bronneged]], kit da deurel ur sell ouzh  an [[alarc'h]] pe ar [[Kaouenn|gaouenn]], ar [[Konikl|c'honikl]] (pe al '''lapin'''), ar [[reunig]], an [[olifant]], ar [[boultouz]] pe an [[eog]], ar [[krokodil|c’hrokodil]] pe al [[legestr]] ha da skrivañ un nebeud linennoù diwar o fenn. &lt;/p&gt; 

Gallout a rit ober anaoudegezh gant arzourien diseurt evel al livour alaman [[Albrecht Dürer]], ar skrivagner [[Ulrich von Hutten]], ar barzh hag all livour saoz [[Rakrafaelouriezh|rakrafaelour]] [[Dante Gabriel Rossetti]] pe ar Vretoned [[Ronan &amp; Erwan Bouroullec]]. Kavout a reoc’h ivez poltred prezidantez [[Island]] [[Jóhanna Sigurðardóttir]], hini an aktour amerikan [[Steve McQueen]], pe c’hoazh hini an emsaver [[Okitania|okitan]] [[Robèrt Lafont]], nevez-aet d’an Anaon. Pennadoù kozh evel [[Alan Stivell]] zo bet hiraet-mat ivez. &lt;/p&gt; 

Dizoloiñ ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek kêr [[Ürümqi]] e [[Xinjiang]], al [[Lenn Victoria]] en [[Afrika]], pe [[Listenn kanolioù an Izelvroioù|kanolioù an Izelvroioù]]. Ma plij al levrioù deoc’h, lennit [[A lingua das bolboretas]] pe [[Hexe Lilli]], ul levr evit ar vugale. Ma kavit gwelloc’h ar boued-kof, ar [[Kouign-amann|gouign-amann]] zo graet evidoc’h ! &lt;/p&gt; 

[[Breizh]] hag ar [[Keltia|broioù keltiek]] ne vezont ket disoñjet gant hor c’henlabourerien farderien pennadoù : kit da welet [[Maner Kernod]], da studiañ [[lec'hanvadurezh Breizh]], da lenn skridoù [[Francis Gourvil]] pe da selaou [[Radio Cymru]] e [[kembraeg]]. &lt;/p&gt; 

Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==3 a viz Here 2009==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus en tu-hont da '''29 000''' pennad, abaoe miz Gwengolo. Ha dizale moarvat e vo tizhet an niver a '''30 000''' pennad ! Er 52vet renk emañ ar brezhoneg atav e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, a-dreñv al [[latin]] ha dirak ar [[bosneg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Hogen m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho. Kalz traoù a vank ha kalz pennadoù n’int nemet « [[:Rummad:Danvez_pennado%C3%B9|danvez pennadoù]] », [[:Rummad:Labour a Chom|pennadoù diechu]]. Piv a raio gwir bennadoù eus [[aval]], [[galizeg]] pe [[Herri VIII (Bro-Saoz)]] ? Sellit ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|Roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]], pe ouzh ar [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles renk zo ganimp pa glasker muzuliañ danvez holloueziadurel ar Wiki brezhonek.] Pep hini ac’hanoc’h a c’hall kas ar raktres war-raok pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet e-pad an tri miz diwezhañ e kaver poltredoù tud a bep seurt : ar priñs kembreat [[Llywelyn ab Iorwerth]], ar reder [[Jesse Owens]], ar merdeer [[Jacques-Yves Le Toumelin]], ar skrivagnerez vrezhonek [[Gwenvred Latimier-Kervella]] pe ar politikour stadunanat [[Edward Moore Kennedy|Ted Kennedy]], nevez-aet d’an Anaon..&lt;/p&gt;

Derc’hel a ra ar paotr [[Implijer:Gouerouz|Gouerouz]] da zegas dimp pennadoù diwar-benn al [[loen]]ed : kit da deurel ur sell ouzh: ar [[fazan]]ed, ar [[Klujar|c’hlujiri]], ar [[Gwaz (evn)|gwazi]], [[Houad (evn)|houidi]], ar [[Buoc'hig-Doue|vuoc’hig-Doue]] pe ar [[gwiñver]], ha skrivit un nebeud linennoù da astenn ar pennadoù-se. &lt;/p&gt; 

Un tamm mat a bennadoù hon eus bremañ diwar-benn [[Alamagn]] : [[Bundestag]], ar strollad [[CDU]], stadoù [[Schleswig-Holstein]] pe [[Thüringen]], ar c’hirri [[Trabant]]…

Mar plij deoc’h redek, e c’halloc’h kemer perzh e [[Redadeg 2010]] evit ar [[brezhoneg]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh rock, lennit ar pennadoù [[Dimmu Borgir]] he [[Hellfest]] ! Hag ar re a blij dezho muioc’h an hengoun a gavo gras gant an [[ti-plouz]]. &lt;/p&gt; 

Beajiñ dre ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek [[Mor Aral]] e-kreiz [[Azia]] pe al lenn [[Titicaca]] en [[Andoù]]. &lt;/p&gt; 

Hag e-touez ar pennadoù all a bep seurt a c’haller lenn amañ e brezhoneg (ha pelec’h all ?) :  [[kalon]], [[triskell]], [[marbr]], [[Briwer]], pe [[Jan van Eyck]]…. &lt;/p&gt; 

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* '''Na zisoñjit ket''' ivez mont da [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_Gwengolo_2009|votiñ]] evit dilenn [[Wikipedia:Merourien|merourien]] hon holloueziadur !

==28 a viz Here 2009==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus bet tizhet '''''30 000''''' pennad d'ar 25 a viz Here ! Ar brezhoneg eo ar 51{{añ}} yezh o tizhout ar vevenn arouezius-se. Lec'hiet omp a-dreñv al [[latin]] ha dirak al [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Hogen m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho. Kalz traoù a vank evel [[Abraham]], [[Oadvezh ar maen]] pe [[Avu]], ha kalz pennadoù n’int nemet « [[:Rummad:Danvez_pennado%C3%B9|danvez pennadoù]] »  [[:Rummad:Labour a Chom|pennadoù diechu]]. Piv a raio gwir bennadoù eus [[aval]], [[galizeg ]] pe [[Herri VIII (Bro-Saoz)]] ? Sellit ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|Roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]], pe ouzh ar [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles renk zo ganimp pa glasker muzuliañ danvez holloueziadurel ar Wiki brezhonek.] Pep hini ac’hanoc’h a c’hall kas ar raktres war-raok pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek  '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez 'zo. E-touez ar pennadoù savet e-pad an tri miz diwezhañ e kaver poltredoù tud a bep seurt : ar priñs kembreat [[Llywelyn ab Iorwerth]], ar reder [[Jesse Owens]], ar merdeer [[Jacques-Yves Le Toumelin]], ar skrivagnerez vrezhonek [[Gwenvred Latimier-Kervella]] pe ar politikour stadunanat [[Edward Moore Kennedy|Ted Kennedy]], nevez-aet d’an Anaon... Ar [[priz Nobel|prizioù Nobel]] a zo bet roet n'eus ket pell, met gant piv int aet ?&lt;/p&gt;

Derc’hel a ra ar paotr [[Implijer:Gouerouz|Gouerouz]] da zegas dimp pennadoù diwar-benn al [[loen]]ed : kit da deurel ur sell ouzh: ar [[fazan]]ed, ar [[Klujar|c’hlujiri]], ar [[Gwaz (evn)|gwazi]], [[Houad (evn)|houidi]], ar [[Buoc'hig-Doue|vuoc’hig-Doue]] pe ar [[gwiñver]], ha skrivit un nebeud linennoù da astenn ar pennadoù-se. &lt;/p&gt; 

Un tamm mat a bennadoù hon eus bremañ diwar-benn [[Alamagn]] : [[Bundestag]], ar strollad [[CDU]], stadoù [[Schleswig-Holstein]] pe [[Thüringen]], ar c’hirri [[Trabant]]… Ha bremañ ez eus bet savet ur porched war an tem-se, [[Porched:Alamagn]]. Kit neuze da bourmen etre ar pennadoù ha da lenn an danvez nevez a ginnigomp deoc'h. Plijout a ra deoc'h an nevezenti, nag ur chañs an devezh mat eo. Krouet eo bet ivez [[Porched:Izelvroioù|Porched an Izelvroioù]]. Kemeret ez eus bet amzer ivez da gempenn ar re all, kit da welout [[Wikipedia:Porched ar porchedoù|amañ]] evit dizolioñ anezho holl.

Mar plij deoc’h redek, e c’halloc’h kemer perzh e [[Redadeg 2010]] evit ar [[brezhoneg]]. An emgann a gavoc'h gwelloc'h, amañ ez eus a bep tra, sellit ouzh [[bazh-emgann]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh rock, lennit ar pennadoù [[Dimmu Borgir]] ha [[Hellfest]] ! Hag ar re a blij dezho muioc’h an hengoun a gavo gras gant an [[ti-plouz]]. &lt;/p&gt; 

Beajiñ dre ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek [[Mor Aral]] e-kreiz [[Azia]] pe al lenn [[Titicaca]] en [[Andoù]], chomit a-sav e [[Galiza]] ha kasit deomp ur gartenn, pe klokait un nebeud pennadoù. &lt;/p&gt; 

Hag e-touez ar pennadoù all a bep seurt a c’haller lenn amañ e brezhoneg (ha pelec’h all ?) :  [[kalon]], [[triskell]], [[marbr]], [[Briwer]], pe [[Jan van Eyck]]… Lenn a blij deoc'h [[Keit Vimp Bev]] a zo, pe [[Bremañ]]. &lt;/p&gt; &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Kit ivez da gejañ gant hor '''merour nevez''' hag a labour start, evel-just ez eo [[Implijer:Ex-Smith|Ex-Smith]]. Gourc'hemennoù dezhañ !

==5 a viz Kerzu==
&lt;p&gt;* '''War-raok''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav ! Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''30 000''''' pennad d'ar 25 a viz Here 2009 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv al [[latin]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (63vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo gwall verr ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[Abraham]], [[Oadvezh ar maen]], [[avu]], [[gwad]], [[peoc’h]], [[gwirionez]], [[Naonegezh|naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[bag]], [[sukr]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se, ha gwellaat ar pennadoù zo bet savet dija ! &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek  '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het]]''' gant hon c'henlabourerien. N'int ket peurechu, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. En o zouez e kaver ur pennad brav diwar-benn [[Moger Berlin]] zo bet kement a gaoz diwar he fenn e miz Du, savet en amzer ma oa rannet [[Alamagn]] e div [[stad]]. Pennadoù e-leizh zo diwar-benn lec’hioù all dre ar bed : kêrioù eus [[Kembre]] evel [[Cwmbrân]] pe [[Merthyr Tudful]], lec’hioù all er vro-hont evel [[Lenn Trawsfynydd]] pe [[Ledenez Gŵyr]] ; [[Kumuniezhioù emren Spagn |rannvroioù Spagn]] evel [[Kantabria]] pe [[Andalouzia]] ; stêrioù eus Amerika evel ar [[Río Bravo]] pe ar [[Río de la Plata]] ; kêrioù ha keriadennoù eus an [[Izelvroioù]] evel [[Vlissingen]] pe [[:Rummad:Zeeland|lec’hioù all e Zeeland]] ; hep disoñjal Breizh hag hec’h inizi, [[Berder]], [[Dumed]]...&lt;/p&gt;

Poltredoù tud a bep seurt a gaver ivez : politikourien evel [[François Mitterrand]], [[Mikhaïl Gorbatchev]] pe [[Guy Hascoët]], brezhonegerien evel [[Bernez Rouz]], skrivagnerien evel [[T. Llew Jones]], kanerien evel [[Gilles Servat]]. Ma kavit re verr ar pennadoù-se, e c’hallit kregiñ en ho logodenn ha hiraat anezho, evel-just. &lt;/p&gt;

Derc’hel a ra an niver a bennadoù diwar-benn loened ar bed da greskiñ  : lod zo anavezet mat evel ar [[panda]] hag ar [[balum]], lod all avat n’int ket kement evel ar [[kazh-banal|c’hazh-banal]] pe ar [[wallabi]]. &lt;/p&gt; 

Tachenn an arz a zalc’h da vrasaat ivez, gant pennadoù diwar-benn arzourien aaman ar strolladoù [[Die Brücke]] ha [[Der Blaue Reiter]] pe c’hoazh al livour gall [[Francis Picabia]]. War tachennoù a denn d’ar sevenadur modernoc’h e c’haller lenn ur pennad diwar-benn ar film [[Star Wars]] pe diwar-benn al lec’hiennoù [[Brezhoweb]] ha [[Kaouenn.net]]. Rak n’eo ket distag ar [[wiki-ni|Wikipedia]] brezhonek diouzh ar pezh a c’hoarvez er ved a vremañ, evel ma weler er pennadoù diwar-benn ar bigi [[Rainbow Warrior]] pe [[Bugaled Breizh]]. &lt;/p&gt; 

Pennadoù all a bep seurt c’hoazh a c’haller lenn amañ e brezhoneg diwar-benn an [[aerouant|erevent]], ar [[yen]] [[japan]]at, ar [[bakteri]], pe [[Skol an Emsav]]…. &lt;/p&gt; &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==12 a viz C'hwevrer 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''31 000''''' pennad d'ar 22 a viz Kerzu 2009 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv al [[latin]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (64vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo gwall verr ([[Lenin]], [[Rembrandt]], [[Mozart]], [[Abraham]]) ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[avu]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[frouezh]], [[Dispac'h Rusia]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se !&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh *[[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hon c'henlabourerien ha roit skoaz d’o gwellaat ha d’o fonnusaat. E-touez ar pennadoù nevez pe ar re zo bet astennet nevez zo e c’haller menegiñ meur a hini diwar-benn tud aet da anaon, evel ar ganerez [[Lhasa de Sela]] pe ar Vretoned [[Bernez an Nail]] hag [[Yves Rocher]]. Buhez tud all, brudet evit abeg pe abeg, a c’haller lenn ivez, evel [[Nathalie Lemel]], ur Vreizhadez he doa kemeret perzh e [[Kumun Pariz]], ar rouanez [[Blanche de Castille]], ar Rusian [[Leonid Brejnev]] pe santez [[Mari Madalen (santez)| Mari Madalen]]. Pennadoù berroc’h zo ivez diwar-benn tud tostoc’h dimp evel ar [[Marc'hhouarnerezh|marc’houarner]] [[Óscar Pereiro]] hag ar c’helenner [[Daniel Giraudon]]. &lt;/p&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e kresk hon anaoudegezh eus ar bed, gant pennadoù diseurt evel ar re diwar-benn [[:Rummad:Kumunioù ar C'halvados|kumunioù departamant Calvados]], [[Porsal]] en arvor Goueled Leon, trevadenn gembraek [[Y Wladfa]] en [[Arc’hantina]] pe ar [[Menezioù Roc'hellek]] e Norzhamerika. Istor broioù a bep seurt a c’haller dizoleiñ gant [[Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]], [[pallenn-moger Bayeux]] pe [[roll rieien Bohemia]]. &lt;/p&gt;

Pennadoù e-leizh zo bremañ diwar-benn an [[evn]]ed, evel ar [[Kwetzal|c’hwetzal]] pe an [[ibiz]], met re nebeud a bennadoù zo c’hoazh diwar-benn traoù a denn d’ar [[bevoniezh|vevoniezh]], evel [[fotosintezenn]]. Ar re ac’hanoc’h a vourr gant an [[urzhiataer]]ioù hag an [[Internet]] a gavo danvez d’o grad gant pennadoù [[Apple]] ha [[Facebook]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anv eus ar bed a-bezh pe dost en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez diwar-benn [[Breizh]] : [[Skol Pont-Aven|skol livañ Pont-Aven]], ar skingomz [[France Bleu Breizh Izel]] pe [[Gouel ar Brezhoneg]] a vo adsavet e [[Kawan]] e miz Mae.
Hag evit echuiñ e c’hallit teurel ur sell ouzh pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[ibil]]ioù, [[kador]]ioù, [[bramm]]où, [[bag]]où. &lt;/p&gt;

Trugarez d’an holl ! Ha lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==11 a viz Meurzh 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''32 000''''' pennad d'ar 5 a viz Meurzh 2010 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv ar [[jorjieg]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (65vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo re verr ([[Lenin]], [[Rembrandt]], [[Mozart]], [[Abraham]]) ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[avu]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[frouezh]], [[Dispac'h Rusia]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se !&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit skoaz d’o gwellaat ha d’o fonnusaat. E-touez ar pennadoù nevez pe ar re zo bet astennet nevez zo e kaver c’hoazh meur a hini diwar-benn [[evn]]ed evel ar [[Lanius|piged-spern]] ha [[loen]]ed a bep seurt evel an [[oposom]]ed, anezho [[bronneged]] [[godellek]] eus [[Amerika]], pe ar [[gwiñver]]ed, hag o c’hendirvi ar [[Sciurinae|gwiñvered-nij]]. War dachenn an natur bepred e c’haller lenn pennadoù diwar-benn ar [[bananez]] pe al [[legumaj]]. &lt;/p&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp ober anaoudegezh gant arzourien eus ar bed a-bezh, evel an engraver [[Ambrosius Holbein]] pe gant taolennoù al livour [[Mirdi brezhonek Vermeer|Johannes Vermeer]] : [[An dantelezherez]] ha meur a hini all. Ganto ivez e c’haller beajiñ dre ar bed a-bezh, eus [[Krimea]] d’ar menez [[Popocatépetl]], eus enez [[Barbados]], da broviñs [[Chubut (proviñs)|Chubut]] en [[Arc’hantina]], en ur dremen dre [[enez Taiwan]]. Hag ober anaoudegezh gant tud,a Vreizh pe a lec’h all, evel ar politikour [[Christian Troadec]], ar skrivagner [[Jerome David Salinger|J. D. Salinger]], ar ganerez [[Rihanna]] pe ar sonerien [[Breizh Brothers]]. &lt;/p&gt;

Pennadoù e-leizh zo c’hoazh diwar-benn an istor : istor [[Kembre]], he [[:Rummad:Rouantelezhioù Kembre|rouantelezhioù]]  evel [[Deheubarth]] pe [[Rouantelezh Gwynedd]], hec’h uhelidi evel [[Rhys ap Gruffydd]]. Pe istor rannoù all eus ar bed : [[Masimilian Iañ an Impalaeriezh Santel]], [[Khanat Krimea]] pe an impalaer bizantat [[Leon VI ar Fur]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anoudegezh gant ar bed a-bezh pe dost en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez diwar-benn [[Breizh]] : ar barzh gallek [[René-Guy Cadou]], ar stêr [[Erzh]] pe c’hoazh, siwazh, an [[nitrat]] zo kaoz d’al lanvadoù [[bezhin]] glas. &lt;/p&gt;

Hag arabat dimp disoñjal un toullad pennadoù diwar-benn ar sport degaset gant hor c’henlabourerien nevesañ evel [[basketball]] pe [[surf]]. Echuiñ a c’hallit gant ur sell ouzh pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[stalaf]], [[broust-dent]], [[kig-sall]]. Danvez a bep seurt evel ma weler, ha peadra da blijout d’an holl emichañs.&lt;/p&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==7 a viz Mae 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''33 000''''' pennad d'an 20 a viz Ebrel 2010. Emaomp bremañ en 54{{re}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[serbeg-kroateg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (65vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo re verr ([[Lenin]], [[tan]], [[Dastum]]) ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[skevent]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[naon]], [[blues]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[Dispac'h Rusia]]… Trugarez vras d’an dud re o deus savet lod eus ar re a vanke betek nevez zo ([[judo]], [[kelc’h]], [[frouezh]]). Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù all a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. E-mesk ar pennadoù nevesañ e kaver c’hoazh meur a hini diwar-benn [[evn]]ed evel ar [[Falc'hun (evn)|falc’huned]], ar [[Buteo|baoued]], ar [[Gyps|guped]]  pe ar [[skoul]]ed. &lt;/p&gt;

Gant hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ koulz e [[Breizh]] hag er bed a-bezh : eus [[Inizi Kergelenn]] d’ar [[menez-tan]] [[Eyjafjallajökull]], en [[Island]], en ur dremen dre [[:Rummad:Kêrioù Brazil|gêrioù Brazil]] pe [[:Rummad:Rannvroioù Danmark|rannvroioù Danmark]], hag eus [[gourenez Kraozon]] hag he [[:Rummad:Begoù-douar Breizh|begoù-douar]] d’ ar stêr [[Don (Breizh)|Don]], e [[Bro-Naoned]], en ur dremen dre [[Stêr an Intel]]. Hag ober anaoudegezh gant kelaouennoù eus meur a vro : [[:Rummad:Kazetennoù Israel|kazetennoù Israel]] evel [[Haaretz]] pe [[:Rummad:Mangaoù|mangaoù Japan]], evel [[Nakayoshi]].&lt;/p&gt;

Ma n’hoc’h eus ket gwelet ar filmoù [[Iron Man (film)|Iron Man]]  pe [[Alis e Bro ar Marzhoù (film 2010)|Alis e bro ar marzhoù]], film [[Tim Burton ]] diwar levr [[Lewis Carroll]], e c’hallit ober anaoudegezh ganto en hon [Wiki-ni|holloueziadur]], kenkoulz ha gant [[Mononoke Hime]], oberenn gaer ar Japanad [[Hayao Miyazaki|Miyazaki]]. &lt;/p&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij al livouriezh dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn an Alaman [[Albrecht Altdorfer]], ar Gall [[Claude Monet]] pe an Italian [[Giovanni Antonio Boltraffio]]. War dachenn ar sonerezh eo ledan an dibab : adalek ar strollad [[Sex Pistols]] betek [[Alan Simon]], aozer ar c’hoarigan [[Anne de Bretagne (Alan Simon)|Anne de Bretagne]]. &lt;/p&gt;

Poltredoù tud anavezet mui pe vui a gaver ivez : ar penn-embregerezh [[Jean-Jacques Hénaff]] pe ar soner [[Thomas Lotout]], politikourien evel prezidant kozh [[Polonia]] [[Lech Kaczyński]] pe brezidant nevez [[Uruguay]] [[José Mujica]], kenkoulz hag ar pab [[Benead XVI]] pe ar ganerez [[Carla Bruni-Sarkozy|Carla Bruni]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anoudegezh gant tud ha traoù eus ar bed a-bezh en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez-lenn diwar-benn [[Breizh]] : [[Kastell Josilin]], [[Produet e Breizh]], [[Kreizenn ar Geriaouiñ]] pe ar vro [[Dardoup]]. &lt;/p&gt;

Lennit ivez an toullad pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[Lunedoù-heol]], [[melezour]], [[sac'h-kousket]] pe [[reiñ bronn]]. Danvez a bep seurt evel ma weler, ha peadra da blijout da bep [[Yann Vrezhonek]] emichañs !&lt;/p&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==8 a viz Gouere 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''34 000''''' pennad d'an 23 a viz Mezheven 2010. Emaomp bremañ en 55{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[serbeg-kroateg]] atav. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust ma n’emaomp ket en ur renk fall evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (67vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]) hag a viz da viz e tiskenn hor renk e-skoaz ar yezhoù all. Kalz pennadoù zo re verr ([[Rembrandt]], [[aval]], [[Rosa Luxemburg]]) ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[karate]], [[avu]], [[gwenan]], [[gwez]], [[holen]], [[butun]], [[Hans Christian Andersen]]… Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù all a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. E-mesk ar pennadoù nevesañ e kaver a bep seurt traoù eus hor buhez pemdeziek, evel [[disglavier]], [[disheolier]]  pe [[ratatouille]]. &lt;br /&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp ober anaoudegezh gant tud a bep seurt hag a bep lec’h :  [[:Rummad:Muntrerezed|muntrerezed]] evel ar Vreizhadez [[Hélène Jegado]], kondaonet d’ar marv e [[1852]], [[:Rummad:Politikourien Belgia|politikourien]] evel ar [[Flandrez]]ad [[Bart De Wever ]], [[:Rummad:Livourien flamank |livourien]] evel [[Rogier van der Weyden]]. War dachenn ar sonerezh eo bras an dibab, adalek ar strollad [[Pussy Galore (strollad)|Pussy Galore]] hag ar festival [[Art Rock (festival)| Art Rock]] betek sonerien ha kanerien a Vreizh evel [[Breudeur Morvan|ar Vreudeur Morvan]], [[Anne Auffret]] pe [[Sonerien Du]]. Skrivagnerien eus meur a vro zo ivez : ar Gall [[Alphonse Allais]],  ar Svedadez [[Sara Lidman ]] pe ar skrivagner saoz [[Saki]]. Bepred war dachenn al [[lennegezh]] e kaver pennadoù diseurt diwar-benn [[Spirou ha Fantasio]], [[Captain America]], ar plac’hig [[Pippi Långstrump]], [[Teiroberenn Millennium]] ar Svedad [[Stieg Larsson]], [[Priz ar Yaouankiz]] ha [[Priz ar Vugale]] evit skridoù brezhonek…&lt;br /&gt;

Mar plij deoc’h foetañ bro e c’hallit mont da welet inizi [[Borneo]] ha [[Bali]], pe [[Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch]], brudetañ kêr [[Kembre]], merdeiñ e [[Mor Bering]] pe c’hoazh mont da welet [[La Habana]] ha [[:Rummad:Proviñsoù Kuba|proviñsoù Kuba]]. &lt;br /&gt;

An dud a vourr gant an [[istor]] a c’hallo lenn pennadoù [[Brezel Bras an Hanternoz]] e broioù [[Skandinavia]], [[Lazhadeg Deutsch Schützen]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]], [[Kroaziadegoù]] ar [[Krennamzer|Grennamzer]] pe [[Emgann Waterloo]],  teurel ur sell ouzh [[Kastell ar Roc'h-Ugu]], lenn buhez souezhus ar Svedadez [[Lovisa von Burghausen]] hag adlenn buhez ar prezidant [[Abraham Lincoln]], a lakaas fin d’ar [[sklaverezh]] e [[Stadoù Unanet Amerika]].&lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Kengor Europa]] betek ar [[Kokopelli (kevredigezh)|gevredigezh Kokopelli]], en ur dremen dre [[:Rummad:Strolladoù politikel Island|strolladoù politikel Island]], [[skoutelezh|emsav ar skaouted]], [[Mirdioù broadel Berlin]] pe [[Stourm ar Brezhoneg]]. &lt;br /&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij ar [[sport]] dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn [[Tro Frañs 2010]], ar [[redadeg]] war [[Marc'h-houarn|varc'h-houarn]] a c'hoarvez bep bloaz e miz Gouere, pe diwar-benn [[Kib vell-droad ar bed 2010|Kib mell-droad ar bed e 2010]] c’hoariet bremañ e [[Suafrika]]. &lt;br /&gt;

Ma fell deoc’h gouzout hiroc’h diwar-benn istor [[banniel Flandrez]], gouzout piv e oa [[Cernunnos]] ha piv eo [[Jón Gnarr]], stagit da lenn levr brezhonek bras hor [[Wiki-ni]] !  &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==14 a viz Gwengolo 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek, tamm-ha-tamm. Tizhet he doa hon [[holloueziadur]] an niver a '''''35 000''''' pennad d'an 27 a viz Eost 2010. Emaomp atav en 55{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[tagalogeg|tagalog]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust ma n’emaomp ket en ur renk fall evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (69vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]) hag a viz da viz e tiskenn hor renk e-skoaz ar yezhoù all. N’eus ket a-walc’h a bennadoù hir en hor [[Wiki-ni]] ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[gouarnamant]], [[karantez]], [[gwad]], [[gwez]], [[yoga]], [[butun]], [[Konfusius]]... Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. &lt;br /&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ e [[Breizh]] hag er bed : gwelet  delwennoù [[Traonienn ar Sent]] e kreiz Breizh, pigant gant tourioù-tan [[Tour-tan ar Stif|ar Stif]] hag [[Tour-tan ar C'hreac'h |ar C'hreac'h]] en [[Eusa]], gweladenniñ [[Machynlleth]] ha [[Rummad:Kêrioù Powys|kêrioù all eus kreiz Kembre]], [[Istria]] hag [[Listenn inizi Kroatia| inizi Kroatia]] evel [[Krk]], pe c’hoazh [[Rannvroioù Slovakia]] ha [[Rannvroioù Island]], en ur dremen dre al [[lenn Tchad]] hag ar [[menez Everest]]. &lt;br /&gt;

Mar kavit gwelloc’h chom er gêr da sellet ouzh filmoù, taolit ur sell ouzh ar pennadoù [[Father Ted]] ha [[2001, A Space Odyssey]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh eo bras an dibab, gant ar strolladoù [[Jethro Tull (strollad)|Jethro Tull]], [[Texas (strollad)|Texas]], [[Arch Enemy]] pe [[Devin Townsend]] pe ar strollad breizhek [[Triskell (strollad)|Triskell]], en ur dremen dre [[Astropolis]] ha hep disoñjal ar pennad diazez [[Notenn sonerezh]]. Mard eo ar [[bannoù-treset]] a blij deoc’h muioc’h, lennit ar pennadoù [[Mafalda]], ar plac’hig eus [[Arc'hantina]], pe c’hoazh [[Borduria]] ha [[Sildavia]], ar broioù meneget e levrioù [[Tintin]].

Poltredoù tud a bep seurt a vo kavet ganeoc’h ivez : an astraer breizhat [[Jean-Loup Chrétien]],  an dispac’hour ha politikour sinaat [[Sun Yat-sen]], ar skrivagner saoznek [[Daniel Defoe]] pe ar marc’hhouarner [[Luksembourg (bro)|luksembourgat]] [[Andy Schleck]]. Eus Bretoned ez eus anv ivez evel [[Polig Monjarret]], a savas [[Bodadeg ar Sonerion]], pe [[Andrev Latimier]], unan eus ar re a grouas ar gelaouenn [[Al Liamm]]. &lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù breizhek a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Skoazell Vreizh]] betek ar [[Galv (aozadur)|gevredigezh Galv]], en ur dremen dre ar bank [[Crédit mutuel de Bretagne]] pe [[Emvod ar Gelted en Oriant]]. &lt;br /&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij ar [[sport]] dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn [[Celtic Football Club]], klub [[mell-droad]] [[Glasc'ho]] e [[Bro-Skos]], ar [[Schwingen]] pe [[gouren]] [[Suis]], pe diwar-benn an [[aikido]], un arz emgannañ [[japan]]at. &lt;br /&gt;

An dud a vourr gant an [[istor]] a c’hallo lenn pennadoù diwar-benn [[Stonehenge]], ar meurvein brudet eus [[Bro-Saoz]], [[Nozvezh ar strink]], ar [[pogrom]] a-enep [[Yuzevien]] Alamagn da vare an [[Trede Reich]], [[Brezel an Nav Bloaz]], ar brezel bras a voe en Europa e dibenn ar XVII{{vet}} kantved ha ma voe lakaet [[Arigrap Pfalz|Pfalz en arigrap ]] gant ar C'hallaoued, an impalaer roman [[Marcus Aurelius]] pe emsavadeg [[Nils Dacke]] e [[Sveden]].&lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h a-hed pajennoù hor  [[Wiki-ni]]  !&lt;/p&gt;

== 6 a viz Meurzh 2011 ==

===Kresk atav===
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek, tamm-ha-tamm. Tizhet he doa hon [[holloueziadur]] an niver a '''''36 000''''' pennad d'ar 25 a viz Du 2010. Emaomp bremañ en 56{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv ar [[makedoneg]] hag a-raok ar [[serbo-kroateg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. E renkadur an holloueziadurioù hervez danvez ar pennadoù emaomp bremañ en 68vet plas ([http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Aet omp war-raok eta e-skoaz ar mizioù a-raok pa oamp en 69vet renk. Met pennadoù diazez a vank c’hoazh d’hor [[Wiki-ni]], evel [[gouarnamant]], [[karantez]], [[gwad]], [[gwez (plant)|gwez]], [[butun]]... Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;br /&gt; &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. &lt;br /&gt;
===Istor===
A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ en amzer hag en istor, eus [[Emgann Sant-Albin-an-Hiliber]] e Breizh d’an  [[Impalaeriezh Gupta]] en India, en ur dremen dre an [[Izelvroioù spagnol]] ha [[Republik Venezia]]. Gallout a rit ivez ober anaoudegezh gant pennoù bras an istor evel ar rouanez c’hall [[Marie-Antoinette Bro-C'hall|Marie-Antoinette]], ar roue [[Herri Iañ (Frankia ar Reter)|Herri an Evnetaer]], eus [[Frankia ar Reter]], pe an impalaerez roman [[Agrippina ar Yaouankañ]].&lt;br /&gt;
E-kichen an dud veur e kaver tud divrud, evel [[Ferrante d'Este]] (dianav er wikipediaoù bras), pe [[Jacob Johan Anckarström‎]] pe [[Philipp Christoph von Königsmarck‎]], souezhus o buhez, ha skrijus o marv. &lt;br /&gt;
Hag anaout a rit istor [[Ingeborg Danmark (rouanez Bro-C'hall)]]? 
Hini [[Daisy de Lawayss]]  ne gaver nemet e daou wikipedia, hag unan anezho eo hon [[wiki-ni]].

===Skiant===
Moarvat n’eus ket a-walc’h a bennadoù skiantel er Wikipedia brezhonek, met kreskiñ a ra o niver tamm-ha-tamm. Bremañ e c’haller lenn amañ pennadoù diwar-benn [[El Niño]], ur red-mor er [[Meurvor Habask]], diwar-benn [[korfadurezh denel|korfadurezh]] Mab-den hag e [[Roll kigennoù korf Mab-den|gigennoù]], pe c’hoazh diwar-benn un nebeud meizadoù diazez er [[mentoniezh|ventoniezh]], evel [[Skin (geometriezh)|skin]], [[karrez]], [[pevarc'hostezeg]]. 

===Breizh===
E-touez ar pennadoù diwar-benn [[Breizh]] a gaver amañ ez eus bremañ pennadoù a denn d’ar sport, evel [[Tro Breizh war varc'h-houarn]] pe [[Tro Bro Leon]], lod all zo gouestlet da sonerien ha kanerien eus hon amzer evel [[Les Ramoneurs de Menhirs]], [[Les Ours du Scorff]], [[Maion &amp; Wenn]]. Re all c’hoazh diwar-benn ar yezh, evel [[Brezhoneg Gwenrann]], glad hor bro gant [[chapel Langristin]] pe [[chapel Sant-Wenole]] e [[Plougastell]], tud evel [[Yann an Du]] ha [[Charlez ar Gall]], trenioù evel [[Hent-houarn Pempoull Gwengamp]] pe [[Hent-houarn Karaez Gwengamp]].
 
===Hag ar bed===
E kalz a bennadoù all e reer anv eus traoù ha tud e broioù all : eus an [[Arabed]] d’al lec’hienn [[WikiLeaks]] en ur dremen dre ar strollad katalan [[Convergència i Unió]]. Poltredoù tud a bep seurt a gaver, eus ar palestinat [[Yasser Arafat]] d’an haroz [[bannoù-treset]] [[Corto Maltese]], en ur dremen dre ar virmanadez [[Aung San Suu Kyi]],  [[Galen]] pe Galenos, tad ar vezegiezh ha prederour, ar skrivagnerien [[Mario Vargas Llosa]] pe [[Robin Hobb]], ar prederour sinaat [[Konfusius]]… &lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Politikerezh rannvro Unaniezh Europa]] betek [[Festival Etrebroadel Bannoù-Treset Angoulême]], en ur dremen dre [[Impalaeriezh trevadennel Frañs]].

===Anvioù-tud===
Diorroet mat eo ar pennadoù war an anvioù-tud. E-touez ar re ziwezhañ: [[Maria Teresa]],  [[Ulrike]] ha [[Lancelot]]. E miz Genver: [[Friederike]], [[Frederica]]. E miz C'hwevrer: [[Victoria]], [[Victoire]], [[Auguste]]. E miz Meurzh: [[Gudula]]. 

===Douaroniezh===
Beajiñ e meur a vro a c’haller ivez, adalek ar menez [[Canigó]] e [[Katalonia]] betek ar stêr [[Gwy (stêr)|Gwy]] e [[Kembre]], en ur dremen dre gêrioù evel [[Köln]], [[Bayreuth]] pe [[Ottawa]]. &lt;br /&gt;
En Amerika e c'haller gweladenniñ [[Salto Ángel]], hag en Afrika ar stêr [[Limpopo]].

===Sonerezh===
Grit anaoudegezh gant [[Johann Sebastian Bach]], ar [[binioù]], ar [[berimbau]]. Lennit ar pennadoù diwar-benn ar c'hanerezed [[María Teresa Vera]] hag [[Ana Moura]] : div vro disheñvel, daou amzer, met div vouezh ken brav da selaou o-div, kit da-heul al liammoù er pennadoù. Hagho pet soñj : n'eo ket ret gouzout diouzh ar sonerezh evit c'hoari gant un '' [[air guitar]] ''

===Dilhad===
[[Koef]] ha [[tog]] ha [[brennidenn]], hag ur bern traoù all, a gaver er rummad   [[:Rummad:dilhad| dilhad]] . 


Ha pelec’h, estreget er [[Wikipedia]], e c’hallfed lenn displegadennoù e brezhoneg diwar-benn ar [[yoga]], ar [[:Rummad:pokoù| pokoù]], an [[:Rummad:echedoù| echedoù]], ar [[skrabell]], ha [[kunujenn]]où a bep seurt? 
Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h a-hed pajennoù hor [[Wikipedia:Wiki-ni|Wiki-ni]] !&lt;/p&gt;

&lt;noinclude&gt;[[Rummad:Pajenn degemer|Keleier ar Wiki]]&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>80r9tke1ecm38219kjpkgit3r7rzhxu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186176</id>
      <parentid>2186174</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:43:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>/* 12 a viz C'hwevrer 2010 */</comment>
      <origin>2186176</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="91899" sha1="er282m1x9docef2g8mahqyhpdj4l30l" xml:space="preserve">&lt;p&gt;'''Amañ e tiellaouer ar c'heleier bet embannet war ar bajenn degemer hag a denn da buhez hor Wiki'''&lt;/p&gt;

Renkit ho keleier e traoñ ar roll en ur ouzhpennañ an deiz m'eo bet embannet ganeoc'h war ar bajenn degemer.

==Genver 2006==
* Er '''57{{vet}}''' plas emañ ar brezhoneg hiziv. Mont a reomp war-du ar '''4000 pennad''' hag o tispenn roudoù an [[tatareg]] emaomp. N'eus mui nemet un 200 pennad dale bennak warno a-benn adc'hounit hor plasig kollet. Danvez labour evit an dibenn-sizhun. Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']]
* '''Pennadoù nevez plijus''' zo bet krouet er sizhun-mañ c'hoazh diwar-benn tudennoù istorel vrudet evel '''[[Carl von Linné]]''' pe '''[[Simón Bolívar]]''' da skouer. Trugarez da [[Implijer:Llydawr|Llydawr]] evit e labour talvoudus hag aketus. En em zigeriñ a ra hor Wiki da reter Europa gant degasadennoù dudius [[Implijer:Pokorny|Pokorny]] ivez. Lennit 'ta pennadoù '''[[Moravia]]''' pe '''[[Bohemia]]'''. Trugarez ivez da [[Implijer:Neert|Neert]] a chom peg ouzh ar c'heleier evit bezañ boulc'het tachenn ar sinema gant ur pennad diwar-benn ar film nevez '''[[Good Night, and Good Luck]]''' ha gant e bennad war ar politikour sinaat '''[[Yao Wenyuan]]''' marvet en deizioù-mañ. Trugarez ivez d'ar &quot;wikipedourien gozh&quot; [[Implijer:Neal|Neal]] ha [[Implijer:Ch. Rogel|Ch. Rogel]] a gendalc'h da bourchas deomp pennadoù dudius war yezhoù ar bed hag ar yezhoniezh ('''[[Listenn Swadesh]]'''), Breizh pe ar bedoù roman ha krennamzerel ('''[[Impalaeriezh ar Garled]]''') ha da [[Implijer:Fulup|Fulup]] evit e labour ramzel war ar bloavezhioù, ar c'hantvedoù hag ar milvedoù ha war ar bedoù reteraziat ('''[[liorzh Zen]]''') ha spagnol.
* '''C'hoant kemer perzh en un doare aes ?''' : tost echu eo sevel ar pennadoù a denn da deizioù ar bloaz; roit an dorn evit kas an taol da benn vat : kit da welet war [[Deizioù ar bloaz]].
* Adlabouret ez eus bet war ar '''pajennoù skoazell''' zo bet klokaet. Pajennoù all zo bet savet evit sikour muioc'h ar Wikipedourien nevez ivez, evel ar pajennoù a zispleg [[Skoazell:Kavout pennadoù|penaos kavout pennadoù]] ha penaos ren [[Skoazell:Klask gant al lusker enklask|enklaskoù gant al lusker enklask]]. Kit d'ober un taol sell en-dro war ar pajennoù [[Wikipedia:Skoazell|skoazell]] ha sikourit evit stouvañ ar mankoù zo c'hoazh.

===Merc'her [[18 Genver]]===
* Er '''57{{vet}}''' plas emañ ar brezhoneg hiziv. Mont a reomp war-du ar '''4000 pennad''' hag o tispenn roudoù an [[tatareg]] emaomp. N'eus mui nemet un '''100 pennad dale''' bennak warno a-benn adc'hounit hor plasig kollet. Danvez labour evit an dibenn-sizhun. Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']]

===Gwener [[20 Genver]]===
* E-leizh a '''bennadoù nevez a bep seurt''' er sizhun-mañ c'hoazh. Setu un dibab anezho : e bed ar sonerezh e Breizh, ar c'haner '''[[Georges Jouin]]''' aet da anaon bremañ hag ar strollad rock '''[[Storlok]]''' pe pelloc'h '''[[Tiken Jah Fakoly]]''', kaner reggae eus Aod-an-Olifant. Ur pennad nevez war an '''[[akordeoñs]]'''. War dachenn ar media, menegomp pennadoù '''[[TV Breizh]], [[skingomz e Bro-C'hall]]''' ha '''[[skinwel niverel douarel (SND)]]''' ha war ar c'hoarioù elektronek '''[[Age of Empires]]'''. Lennit ur pennad dedennus diwar-benn ar '''[[bier]]''' pe tudennoù istorel evel ar viking '''[[Leifr Eiríksson]]''' pe c'hoazh darvoudoù '''[[Bloody Sunday]]''' e Norzhiwerzhon. Lennit ivez ur pennad danvez ennañ diwar-benn '''[[Michelle Bachelet]]''' prezidantez nevez dilennet Chile. A-raok mont da gousket taolit ur sell war '''[[levr un nozvezh ha mil]]''' a-zivout ar c'hontadennoù pers brudet da vezañ lennet ouzh sked pennad al '''[[loar]]''', ur pennad berr skeudennaouet kaer-kenañ gant efedoù arbennik eus ar c'hentañ. Ha c'hoazh ur bern pennadoù berr war yezhoù nebeut anavezet, rannvroioù alamanek Aostria '''[[Burgenland]]''' hag Italia '''[[Tirol]]''' ha kalz a bennadoù dudius all bras ha bihan.

===Sul [[22 Genver]]===
* Adtapet hon eus ar plas hor boa kollet. Renket '''56{{vet}}''' emaomp en-dro bremañ hag aet omp dreist d'an [[tatareg]]. War-raok ez eomp atav eta ha tostaat a reomp d'ar '''4000 pennad'''. Just dindan ar [[kembraeg|c'hembraeg]] emaomp bremañ ha n'hon eus mui nemet ur '''100 pennad dale bennak''' ken war hor breudeur tramor. Un tamm striv c'hoazh a-berzh an holl hag ac'hann da fin ar miz e vo '''ar brezhoneg ar yezh keltiek kentañ war Wikipedia !'''
* '''Dilennadeg kentañ merourien ar wiki brezhonek''', lakait hoc'h anv war ar bajenn '''[[Wikipedia:Kumuniezh/Votadego%C3%B9]]''' etre an 22 hag an 29 Genver 2006.
*'''[[Wikipedia:Portal_al_lennegezh|Lennegezh]] : ur porched nevez kempennet''', hollgaer, war al lennegezh.

===Merc'her [[25 Genver]]===
* Adlabouret ez eus bet war pajenn '''[[:Wikipedia:Merourien|ar verourien]]''' evit displegañ muioc'h o c'hefridi. Pajennoù all zo bet savet evit displegañ penaos sevel goulennoù ouzh ar verourien ivez : sellit ouzh [[:Wikipedia:Goulenn ouzh ar verourien|sevel goulennoù ouzh a verourien]] evit gouzout hiroc'h. Kit d'ober un taol sell en-dro war ar pajennoù [[Wikipedia:Skoazell|skoazell]] a-hend-all ha sikourit evit stouvañ ar mankoù zo c'hoazh.
[[Rummad:Wikipedia]]

===Gwener [[27 Genver]]===
* Gounezet ur plas adarre. Renket '''55{{vet}}''' emaomp bremañ. Aet omp dreist d'ar [[kembraeg|c'hembraeg]]. '''Deuet eo ar brezhoneg da vezañ ar yezh keltiek kentañ''' war Wikipedia ! Gourc'hemennoù d'an holl.''' Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']].
* '''174 pennad nevez''' ar sizhun-mañ c'hoazh ! Gourc'hemennoù da gentañ da [[implijer:MP|MP]] evit bezañ kempennet deomp ur porched brav-kenañ diwar-benn al [[Wikipedia:Portal_al_lennegezh|Lennegezh]]. Menegomp ur skrivagner nevez [[Arthur Conan Doyle]]. Ur sportour [[Jean-Jacques Eydelie]] hag e bed sonerezh Breizh [[Denez Abernot]] ha [[New Dazont]]. En egor [[Loarennoù Yaou]] gant skeudennoù brav-eston dalc'hmat. Broioù nevez eus Norzheuropa zo bet savet ur pennad diwar o fenn [[Greunland]], [[Island]] hag [[Inizi Faero]]. Sellit ivez, suoc'h, ouzh [[Keoded ar Vatikan]]. Donoc'h-donañ ez eomp en istor ha douaroniezh kreiz Europa ivez gant [[Ottokar_II_P%C5%99emysl]], [[Emgann Dürnkrut]], [[Kroateg Burgenland]], kêr [[Pri%C5%A1tina]] ha [[Trentino]]. Politikerezh zo bet ivez gant pennadoù a-zivout [[Aozadur Feur-emglev Norzh-Atlantel]], ar strollad politikel [[Hamas]] ha [[Bannieloù Stadoù ar bed]]. Ur benveg sonerezh, an [[akordeoñs]] hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh [[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]. Lennadenn vat.

===Lun [[30 Genver]]===
* '''Dilennadeg kentañ merourien ar wiki brezhonek, Poent eo votiñ [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_C%27hwevrer_2006|AMAÑ]] !''' etre an 30 Genver hag ar 06 C'hwevrer 2006.

==C'hwevrer 2006==

===Sadorn [[4 C'hwevrer]]===
* '''Ouzhpenn 100 pennad nevez''' er sizhun-mañ c'hoazh ! Ur mell trugarez da gentañ da '''[[implijer:Yun|Yun]]''' evit bezañ digoret dorioù ar surjianerezh d'hor yezh gant daou bennad dedennus hag aes da lenn '''[[Emplantenn-vronn]]''' ha '''[[mastektomiezh]]'''. Setu aze un dachenn na bleustrer ket nemeur e brezhoneg daoust ma tenn d'hor buhez pemdez. Kalon dezhañ da genderc'hel ganti. Seurt pennadoù a ro brud d'hor wiki. Nevez-flamm c'hoazh, '''porched [[Porched:Ar bed sinaat|Ar bed sinaat]]''' a vod ar pennadoù a denn da sevenadur Sina; kaer eo, kit da welet. Hag evit lidañ an taol pennadoù a-zivout istor Sina ('''[[An Tri Enorus hag ar Pemp Impalaer]], [[Tiernelezh Sui]]''' ha '''[[Roll pennrannoù Kangxi|roll al lunioù Kangxi]]'''). Er reter-pellañ atav, pennadoù diwar-benn Krennamzer Japan, '''[[Edo (kêr)|Edo]]''' hag he '''[[Kastell Edo|c'hastell]]''', an noblañsoù '''[[Ota Dokan]], [[Minamoto no Yorimasa]]''' ha '''[[Sugawara no Michizane]]'''. E Breizh, menegomp pennadoù '''[[Ar c'hoarezed Goadeg]]''' ha '''[[Kastell-Nevez-ar-Faou]]''', keleier eus koulzad an Ofis '''[[Ya d'ar brezhoneg]]''' zo ivez. Ul livour brudet '''[[Paul Sérusier]]'''. Er sinema, aktorien c'hall vrudet evel '''[[Michel Blanc]], [[Alain Chabat]], [[Gérard Jugnot]]''' pe '''[[Christian Clavier]]''', peadra da lenn a-raok gwelet film nevez skipailh kozh ar ''Splendide''. Dudiamant zo c'hoazh gant pennadoù nevez war ar c'hoarioù video '''[[Mario Kart DS]]''' ha '''[[Nintendo DS]]'''. Politikourien nevez varvet evel '''[[Johannes Rau]]''' bet prezidant Alamagn ha cheic'h '''[[Jaber Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah]]''' bet e penn Koweit. E-mesk an tudennoù istorel vrudet menegomp '''[[Vitus Bering]]''' ar foeter-bro, '''[[Pasquale Paoli]]''', an emsaver korsat, ha deroù un hir a bennad diwar-benn an emsaver '''[[Gandhi]]'''. Istor Europa ha lignez an '''[[Habsbourged]]'''. Pennadoù diwar-benn spesadoù loened aet da get '''[[Mastodont]]''', '''[[Tigr dent sabrenn]]''', an dour '''[[Mor du]]''' ha '''[[Dourioù etrebroadel]]''', al levraouegoù, '''[[Teul]]''' hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Lennadenn vat.

=== Lun [[6 C'hwevrer]]===
* '''Kloz eo ar votadeg evit ar verourien.''' Dilennet eo bet an tri a oa aet war ar renk : [[:Implijer:Neal|Neal]], [[:Implijer:Paotr|Paotr]] ha [[:Implijer:Fulup|Fulup]], kalon vat dezho. Sellit ouzh an disoc'hoù [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_C%27hwevrer_2006|AMAÑ]] !.

=== Merc'her [[8 C'hwevrer]]===
* '''Taget eo bet hor wiki''' evit ar wech kentañ. Tost 30 pajenn diverket. Sellit [[Wikipedia:Deizlevr|amañ]]
===Sadorn [[11 C'hwevrer]]===
* Deuet eo er-maez '''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]''' evit ma c'hallo ar verourien rentañ kont eus o labour dirak an holl.
===Sul [[19 C'hwevrer]]===
* Gounezet ur plas adarre. Renket er '''54{{re}} plas''' emaomp bremañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
** Gounezet un eil plas ouzhpenn hiziv. Renket er '''53{{-de}} plas''' emaomp bremañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
* '''Ouzhpenn 200 pennad nevez''' er sizhun-mañ ha daou blas gounezet ! Trugarez d'an holl eta. Tost echu eo kempenn ar patromoù evit deizioù ar bloaz, trugarez d'an implijer nevez [[Implijer:Benoni|Benoni]] en deus peget e-barzh hag en deus boulc'het rann ekologel ar c'helc'hgeriadur gant pennadoù diwar-benn al lanvioù du ('''[[Listenn al lanvioù du pennañ]]''', '''[[Torrey Canyon]]''' hag '''[[Amoco Cadiz]]'''). Kalz a nevezinti eus tu an douaroniezh ivez gant pennadoù '''[[Foz danvorel]]''', '''[[Eurazia]]''', '''[[Antarktika]]''', '''[[Oseania]]''', '''[[Keheder]]''', '''[[Epikreizenn]]''', '''[[Hipokreizenn]]''' hag, e Breizh, '''[[Lenn Gwerledan]]'''. Kêrioù Aostria zo bet ivez '''[[Eisenstadt]]''' ha '''[[Willendorf]]'''. Diouzh tu an Egor eo prest pennadoù '''[[Douar]]''' hag '''[[heol]]''' skeudennaouet-kaer. Kenderc'hel a ra hor skiantour [[Implijer:Yun|Yun]] gant e bennadoù diwar-benn an unanennoù muzuliañ, sellit ouzh '''[[Unanennoù diazez ar sistem etrebroadel]]''' hag ouzh '''[[Kenemglev ar metr]]'''. War dachenn ar yezhoniezh en deus kendalc'het [[Implijer:Neal|Neal]] da strivañ par ma c'hall evit lakaat an niver a bennadoù da greskiñ, menegomp, e-touez degadoù a re all '''[[Roll gwrizioù indezeuropek]]''' ha '''[[Treuzlizherennadur arabek]]''' marteze. Adkempennet eo bet ivez pennadoù ar '''[[yezhoù yuzevek]]''' hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Eus Azia eo deuet '''[[Framm ar sinalunioù]]''' evit deskiñ skrivañ sinaeg hag, evit distanañ un tamm pennad '''[[sudoku]]'''. Distro da Europa, lennit '''[[Tintin]]''' hag ur vro nevez '''[[Danmark]]'''. War dachenn an istor hag ar politikerezh, lennit '''[[Impalaeriezh trevadennel Portugal]]''', '''[[Hasan Al-Banna]]''' hag '''[[Islamouriezh]]'''. Lennadenn vat.
[[Rummad:Diellaouiñ]]
===Yaou [[23 C'hwevrer]]===
* Gounezet daou blas c'hoazh e renkadur ar yezhoù. En '''51{{vet}} plas''' emaomp bremañ. Un tamm strivig c'hoazh hag e vimp e-touez 50 yezh kentañ ar bed war Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
* Kelc'hgeriadur pe Holloueziadur. '''[[Wikipedia:Kendivizoù reolata/Kelc'hgeriadur pe Holloueziadur|Votadeg]]''' zo.
* '''Echu eo sevel ar patromoù evit 365 pennad deizioù ar bloaz'''; Trugarez vras d'an holl re o deus kemeret perzh : kit da welet war [[Deizioù ar bloaz]].
===Gwener [[24 C'hwevrer]]===
* Hiziv, gant an implijerien [[Implijer:Padraig Marc'heg|Padraig Marc'heg]] ha [[Implijer:Rognogno|Rognogno]] omp aet en tu all d'an '''200 implijer enrollet'''. Degemer mat dezho o-daou. 201 den o deus krouet ur gont evit ar mare.

== Meurzh 2006 ==
===[[8 Meurzh]]===
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
===[[24 Meurzh]]===
* '''Krog eo ar bot kentañ da labourat war hor wiki''' a-benn ouzhpennañ liammoù adal hor wiki pe war-du hor wiki. Evit gouzout hiroc'h :'''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]'''
===[[25 Meurzh]]===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''&lt;/p&gt;
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Krog eo ar bot kentañ da labourat war hor wiki''' a-benn ouzhpennañ liammoù adal hor wiki pe war-du hor wiki. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''&lt;/p&gt;
* '''Kantadoù a bennadoù nevez''' zo bet c'hoazh er sizhunvezhioù diwezhañ ! Trugarez d'an holl ! Echu eo kempenn ar patromoù evit deizioù ar bloaz ; boulc'het mat eo patromoù kumunioù Penn-ar-Bed, a-drugarez da [[Implijer:Paotr|Paotr]], hag hini ar bloavezhioù, savet gant [[Implijer:C'hwil-du siferniet|C'hwil-du siferniet]]. Ne chom bremañ nemet da voueta ar frammoù zo bet savet. E-touez ar pennadoù nevez-savet e kaver a bep seurt traoù : kit da welet ar '''[[:Rummad:Bannieloù]]''', '''[[Divreviadezh]]''' pe c'hoazh '''[[Tatouadur]]'''. Kalz a nevezinti eus tu an douaroniezh ivez gant pennadoù '''[[Nil]]''', '''[[Dinedin]]''', '''[[Mor Breizh]]''', '''[[Finland]]''' hag, e Breizh, '''[[Bro-Leon]]''' ha '''[[Treger]]'''. Pennadoù a denn d'ar c'heleier zo bet, gant keloù eus harz-brezel '''[[ETA]]''' pe eus marv '''[[Slobodan Milošević]]'''. Gant kanerien ha sonerien eus ar bed a-bezh e c'hellit ober anaoudegezh bremañ, sellit ouzh '''[[Victor Jara]]''', '''[[Compay Segundo]]''' pe c'hoazh '''[[Ray Barretto]]'''. Kendalc'het en deus [[Implijer:Neal|Neal]] da sevel pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet : goude bezañ graet tro Azia eo en em gavet bremañ en Norzh Amerika, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Anv eus an [[Eil brezel bed]] hag eus enepyuzevegezh a zo e pennadoù '''[[Diskoulm diwezhañ]]''', '''[[Shoah]]''' pe '''[[Anne Frank]]'''. Eus Egipt eo deuet '''[[Thebaidos]]''',  '''[[Sokar]]''',  '''[[Douaroniezh Henegipt]]''' ha '''[[Jean-François Champollion]]'''. Kit pelloc'h c'hoazh en Afrika, betek an '''[[Impalaeriezh toukouleur]]''' pe '''[[Rouantelezh Bambara Segou]]'''. Ha ma plij deoc'h al laboused, lennit '''[[morvran]]''' ha '''[[morskoul]]'''.
==Ebrel 2006==
===[[19 Ebrel]]===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''Muioc'h eget 400 pennad nevez''' zo bet c'hoazh abaoe deroù Ebrel evit plijadur an holl. C'hoari a blij deoc'h just a-walc'h, sellit un tamm ouzh ar c'hoari japanat '''[[go (c'hoari)|go]]''' ha kasit an dudi pelloc'h gant bannoù-treset '''[[Lanfeust de Troy]]''' pe treserien evel '''[[Didier Tarquin|Tarquin]]''', '''[[Christophe Arleston|Arleston]]''', '''[[Kim Stanley Robinson|Robinson]]'''. Kendalc'hit ho lennadenn gant '''[[Jules Verne]]''', '''[[Yeun ar Gow]]''' ha '''[[William Faulkner|Faulkner]]'''. Da vat eo lañset bremañ pennadoù '''[[Henroma|Roma an Henamzer]]''' hec'h '''[[Roll an impalaerien roman|impalaerien]]''', he '''[[proviñs roman|froviñsoù]]''', '''[[Ptolemaios]]'''. Sellit ouzh ar '''[[Wikipedia:Portal ar bed henc'hresian hag henroman|porched]]''' ha diwallit diouzh ar '''[[Vandaled]]'''. Pennnadoù bihan aes da lenn war istor kozh '''[[Breizh]]''' ha '''[[Kembre]]''' zo ivez, '''[[Breizh Vihan]]''', '''[[Nennius]]''', '''[[De excidio Britanniae]]''', '''[[Y Gododdin]]''', '''[[Powys]]''' met ivez a-zivout ar Bonedoù ruz gant '''[[Sebastian ar Balp]]'''; diwar-benn glad relijiel ar vro zo ivez gant '''[[Iliz Sant Yann Vadezour (ar Fouilhez)|iliz ar Fouilhez]]''' pe '''[[Iliz Itron Varia Brenniliz|Brenniliz]]'''. Kavet e vo da lenn diwar-benn broioù pe pobloù all evel boas '''[[Tamil Eelam]]''', '''[[Unaniezh Maghrib Arab|Unaniezh ar Maghrib]]''', an Indianed '''[[Haudenosaunee]]'''. Sellit ouzh '''[[Fritz Haber]]''' ur Yuzev, bet ijinet ar '''[[Ziklon B]]''' gantañ. Pennadoù douaroniel zo '''[[Tsunami]]''', '''[[Stockholm]]''', stêr Roma, an '''[[Tiber (stêr)|Tiber]]''' pe ar '''[[Mor Baltel]]'''. Deskit piv e oa ar matematikour skosat '''[[John Napier]]''' hag en em soñjit war degouezhioù dreistordinal an daou sportour '''[[Wladyslaw Kozakiewicz|Kozakiewicz]]''' hag '''[[Alan Turing]]'''. Pennadoù ekologel berr aes da lenn zo '''[[Pascale Loget]]''', '''[[Jean-Claude Pierre]]''', ar '''[[Morbig]]'''. Mignoned an hard rock a lenno gant plijadur '''[[Trust]]''', '''[[Bernie Bonvoisin]]''', '''[[Bon Scott]]''' hag all. Na zisoñjomp ket ar reggae '''[[black Uhuru]]''' ha mouezh latino '''[[Violeta Parra]]'''. Er fin gourc'hemennoù da [[Implijer:Neal|Neal]] en deus savet e-unan-penn ur porched a-bezh diwar-benn '''[[Porched:Revelezh|revelezh mab-den]]''' pennadoù fonnus e-leizh ennañ evel, da skouer, '''[[Homofobiezh]]''' pe ur pennad pedagogel-tre '''[[Stevell]]'''. Deskadurezh vat da dapout evit an holl. A-raok klozañ, gourc'hemennoù ivez da '''[[Implijer:Matilin|Vatilin]]''' en deus adkempennet penn-da-benn pajenn '''ar [[Keleier|c'heleier]]''' ha roet buhez dezhi. Kaer-kenañ eo bremañ
*Lañset mat eo ivez '''pennadoù ar bloavezhioù''' evit ar {{Iañ kantved}}

==Mae 2006==
===19 a viz Mae===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''Derc'hel hor renk !''' En '''51{{vet}} plas''' emañ ar Wiki brezhoneg bremañ e-touez an holl wikioù. Abaoe miz Ebrel ned a ket an niver a bennadoù war-gresk kement hag a-raok, daoust ma talc'h da vont war-raok. Ezhomm a zo pennadoù nevez ma fell deomp derc'hel e renk d'ar brezhoneg. Bec'h dezhi 'ta ! &lt;br&gt; Gwellaat ha klokaat pennadoù a zo d'ober ivez. N'eo ket al labour a vank ma fell deomp ober eus ar Wikipedia brezhonek ur benveg evit an holl vrezhonegerien da gaout boued-spered en o yezh ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù nevez a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mae''' e kaver meur a hini a denn d’an istor. Istor Breizh evel-just, gant '''[[Anna Vreizh]]''', he zad '''[[Frañsez II]]''' pe he fried '''[[Loeiz XII a Vro-C'hall]]''', gant '''[[Emsavadeg ar Bonedoù ruz]]''', pe c’hoazh gant '''[[Levrioù Istor Breizh]]'''. Pennadoù a denn d’an istor e diavaez hor bro ivez : '''[[Kumun Pariz]]''', '''[[Impalaeriezh santel, roman ha german]]'''. Anaoudegezh a c’hellomp ober gant pobloù pe gant broioù pelloc’h diouzhimp : an '''[[Dogoned]]''' eus '''[[Afrika]]''', an '''[[Asirianed]]''' er Reter-nesañ, pe '''[[Montenegro]]''' en '''[[Europa]]'''. Lenn traoù diwar-benn kêrioù bras ha bihan a c’heller ivez : eus '''[[Pariz]]''' da '''[[Dirinonn|Zirinonn]]'''. Tud vrudet e doare pe zoare, ha disheñvel-kenañ, a zo taolennet deomp : an Italian '''[[Niccolò Machiavelli]]'''pe ar Brazilad '''[[Luiz Inácio Lula da Silva|Lula]]'''. Pe c’hoazh, evit chom e Breizh, '''[[Françoise Morvan]]''' pe '''[[Goulc'han Kervella]]'''. Mard oc’h troet gant ar yezhoù e c’helloc’h lenn pennadoù war yezhoù eus Amerika evel ar '''[[yezhoù zaparoek]]''' pe eus Europa evel ar '''[[yezhoù slavek]]''' pe ar '''[[yezhoù skandinavek]]'''. Eus yezhoniezh ez eus anv er pennad '''[[nevezc'her]]'''. Mar plij al lennegezh deoc’h ho po da zibab etre ar manga '''[[Akira]]''', ar skrivagnerien amerikan '''[[Theodore Sturgeon]]''' ha '''[[Nathaniel Hawthorne]]''', pe '''[[Les Humanoïdes Associés]]'''. Mar kavit gwelloc’h mont d’ar sinema, lennit '''[[Pontoù kontelezh Madison]]'''. War dachenn ar '''[[revelezh denel]]''' en deus kenddalc’het hor c’henlabourer [[Implijer:Neal|Neal]] da sevel pennadoù, evel '''[[Kaezouregezh]]''' pe '''[[Pederastiezh]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !
==Mezheven 2006==
===6 a viz Mezheven===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Daoust ma vez savet nebeutoc’h a bennadoù abaoe miz Ebrel, emañ bepred ar Wiki brezhoneg en '''51{{vet}} plas''' e-touez an holl wikioù. Ne gresk ket an niver a bennadoù brezhoneg ken buan ha ma rae a-raok, met derc’hel a ra da greskiñ : bemdez e kaver pennadoù nevez, hir pe hiroc’h. Tachennoù a vez pleustret muioc’h eget re all :  ma’z eus bremañ kalzig a bennadoù a denn d’ar yezhoniezh, d’al lennegezh, d’an istor pe d’an douaroniezh, ez eus kalz nebeutoc’h war tachennoù all. Ezhomm a zo pennadoù a bep seurt evit tizhout pal un holloueziadur e brezhoneg. Plas a zo evit an holl genlabourerien eta ! &lt;br&gt; Gwellaat ha klokaat pennadoù a c’hell pep hini ober. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù nevez a zo bet savet en eil hanterenn miz Mae''' e kaver meur a hini a denn d’ar yezhoù adarre. Anaoudegezh a c’heller ober gant ar '''[[romañcheg]]''', ar '''[[kachoubeg|c’hachoubeg]]''' pe gant '''[[frizeg ar reter]]''', gant ar '''[[yezhoù dalmatek]]''' pe ar '''[[yezhoù skandinavek]]''',,. Pelloc’h diouzhimp emañ al '''[[lizherenneg fenisek|lizherennegoù fenisek]]''', '''[[lizherenneg aramaek|aramaek]]''' hag '''[[lizherenneg etruskek|etruskek]]'''. Gant un nebeud yezhourien e c’heller ober anaoudegezh ivez : '''[[Juluan Maner]]''', '''[[Gregor Rostren]]''', pe c’hoazh '''[[Robert Morton Nance]]'''. Poltred un nebeud Bretoned a ginniger dimp, evel '''[[François de Beaulieu]]''', pe '''[[Nolwenn Korbell]]''', ha poltred tud vrudet eus broioù all ivez, evel ar Galizad '''[[Alfonso Daniel Rodríguez Castelao|Castelao]]''' pe ar C’hembread '''[[Hywel ab Owain Gwynedd]]'''. Chom e Breizh a c’heller ha mont da welet savadurioù relijiel meur a gumun eus Breizh, evel '''[[iliz santez-Piter (an Treoù-Leon)]]''' pe '''[[iliz Itron-Varia Brasparzh]]'''. Mar fell deoc’h ivez e c’hellit mont da bourmen e menezioù hor bro, evel '''[[Menez Kador]]''' pe c’hoazh '''[[Roc'h Tredudon]]'''. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn pennad '''[[Stankell an Teir C'hanienn]]''', hini ar '''[[menez-tan]]''' '''[[Merapi]]''', pe hini ar bobl '''[[Ainou]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !
===22 a viz Mezheven===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Derc’hel a ra an niver a bennadoù nevez da greskiñ, ha tamm-ha-tamm emaomp o tostaat da 7 000. Emañ bepred ar Wiki brezhoneg en '''52{{vet}} plas''' e-touez an holl wikioù, met n’emañ ket pell war-lerc’h ar yezhoù a zo dirazañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==1añ a viz Du==
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Derc’hel a ra niver ar pennadoù savet e brezhoneg da greskiñ, ha tremenet omp en tu all da '''10 000''' pennad, gant ur pennad war ''[[Listenn kêrioù Galiza gevellet gant ur gêr a Vreizh]]''.  Hag ouzhpenn-se omp an 50{{vet}} yezh o tizhout al live-se! Gourc'hemennoù d'an holl!!! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==4 a viz Kerzu 2006==
* '''War-raok atav'''. Bremañ ez eus tost da '''11 000''' pennad en holloueziadur brezhonek, ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez. Ur yezh all, an [[albaneg]], he deus tizhet an '''10 000''' pennad ivez. Pell emaomp c'hoazh avat diouzh yezhoù evel ar [[galleg]], tizhet gantañ 400 000 pennad d'ar 27 a viz Du, pe zoken diouzh an [[esperanteg]] zo aet dreist d'an 60 000 pennad pe d'ar [[katalaneg|c'hatalaneg]] zo aet dreist d'ar 45 000 pennad. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'heller mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''. Tud zo o deus c'hoant cheñch anv d'ar bajenn-se ha kinnigoù zo bet graet : '''an ostaleri''' pe '''an davarn'''. Deuit da zisplegañ ho soñj ivez !&lt;/p&gt;
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==9 a viz Ebrel 2007==
* '''War-raok atav'''. Tremenet eo bet an '''13 000'''{{vet}} pennad gant an holloueziadur brezhonek, ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez. Labour a chom avat : soñjit ‘ta ez eus tremen 50 000 pennad er Wikipedia [[katalaneg|katalanek]] ! Ha labour a chom ivez evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'heller mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
* Ur raktres kar da Wikipedia eo ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg zo krog da labourat evit se. Mar fell mont da welet an disoc'h, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
* '''E-touesk ar pennadoù a zo bet savet nevez 'zo''' e kaver meur a hini a denn d'ar
[[:Rummad:strolladoù politikel Katalonia|strolladoù politikel eus Katalonia]] pe d’ar re eus [[:Rummad:Strolladoù politikel Galiza|Galiza]]. 
*Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Savet eo bet [[roll stêrioù pennañ Breizh]], ha meur a bennad da-heul.
*'''[[Europa]]''' n'eo ket ur rannved hepken, met anv teir maouez eus [[:Rummad:mojennoù Hellaz]] kozh. Kavout a c'hallit o istorioù, ha re '''[[Atalant]]''' pe '''[[Jason]]''' hag an '''[[Argonaoted]]''' o vont da glask ar '''[[maoutken aour]],''' hag [[haroz]]ed all c'hoazh, evel '''[[Herakles]]''' pe doueed evel [[Eros]] pe [[Apollon]]. 
*Krog omp da deurel ur sell ouzh tachenn divent al livouriezh, gant '''[[Tizian]],''' '''[[Gustave Courbet]]''' ha [[Berthe Morisot]] . Dizoloit '''[[ar Balkon]],''' '''[[Olimpia]],''' pe '''[[Liorzh ar plijadurezhioù]],''' da c'hortoz re all.
*Pinvidikaat a c'hallit ivez [[listenn ar romantoù brezhonek]] gant ho lennadennoù. Ra vo graet reoù mat all ganeoc’h holl amañ!&lt;/p&gt;

==30 a viz Du 2007==
&lt;p&gt;*Daou raktres wiki nevez emeur o sevel war ar genrouedad dibaoe miz Here: '''[http://wikisource.org/wiki/Degemer:Brezhoneg wikimammenn]''' ha '''[[q:Degemer|'''Wikiarroud''']]'''. '''[[Wikimammenn]] a zo un diellaoueg''' e brezhoneg, enni testennoù klok hag en o furm orin. '''[[Wikiarroud]] a zo un dastumad arroudoù''' evit krouiñ kentañ geriadur an arroudoù e brezhoneg. Trugarez d'an holl da zont da sikour evit diorren ar raktresoù-se hag evit ma teufent evel-se da vezañ raktresoù ofisiel.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. E deroù miz Du e oa bet tremenet an niver a '''17 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez! Labour a chom avat evit kenderc'hel da grouiñ pennadoù hag evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Ar '''55vet''' yezh eo ar brezhoneg evit an niver a bennadoù bremañ, e-touez raktresoù holloueziadur Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Ur raktres kar da Wikipedia eo ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg a labour evit se. E deroù miz Gouere e oa tremenet an niver a bennadoù er Wikeriadur brezhonek en tu all da 3500, Mar fell deoc’h mont da welet al labour-se, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Mat e vo da bep hini ivez teurel ur sell ouzh roll '''[[Wikipedia:Ar fazioù stankañ|ar fazioù stankañ]]''', a c'hallo bezañ klokaet evel-just...
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt diwar-benn tud brudet evel [[Gordon Brown]], kentañ ministr nevez Breizh-Veur, an aktourez [[Marilyn Monroe]] pe ar skrivagner [[John Steinbeck]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Mojennoù Hellaz|Mojennoù Hellaz]] war-raok ivez gant pennadoù diwar-benn [[Ac'heron]], [[Ajaks]] pe [[Aias]], [[Perseüs]] ha re all c’hoazh. Er rummad '''[[:Rummad:Istor Iwerzhon|Istor Iwerzhon]]''' ez eus bremañ meur a bennad diwar-benn [[Emsavadeg Pask]] hag an dud a oa bet o kemer perzh enni, evel [[Liam Lynch]], [[Mícheál Ó Coileáin|Michael Collins]], [[Padraig Pearse|Pádraig Pearse]]...  Niverusoc'h-niverus ha diseurtoc'h-diseurt eo ar pennadoù a denn d'al livouriezh, gant [[Frida Kahlo]], [[Henri Matisse]], [[Rembrandt]] pe ar familh [[Brueghel]]. Pennadoù nevez savet pe adwelet zo diwar-benn ar [[yezhoniezh]], evel [[Mouezh (yezhoniezh)]], [[kensonenn]], [[vogalenn]], [[fonem]], [[friadur]] pe [[difriadur]]... Pinvidikaat a c'hallit ivez [[listenn ar romantoù brezhonek]] pe [[roll al levrioù e brezhoneg troet diwar yezhoù all]] gant ho lennadennoù. Ra vo graet reoù mat all ganeoc'h holl amañ!&lt;/p&gt;

==10 a viz Meurzh 2008==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. D’an 10 a viz Genver 2008 e oa bet tremenet an niver a '''18 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez abaoe ! Labour a chom avat evit kenderc'hel da grouiñ pennadoù hag evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Ar '''55vet''' yezh eo ar brezhoneg evit an niver a bennadoù bremañ, e-touez raktresoù holloueziadur Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Raktresoù all, kar da Wikipedia, zo ivez : ar raktresoù '''[[Wikimammenn]]''' (un diellaoueg e brezhoneg, enni testennoù klok hag en o furm orin) ha '''[[Wikiarroud]]''' (un dastumad arroudoù e brezhoneg), hag ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez eo hemañ.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg a labour evit se. Ouzhpenn 8000 pennad zo bremañ er Wikeriadur brezhonek, ar pezh a lak ar brezhoneg er '''36vet renk''' e-touez ar raktresoù geriadur heñvel. en tu all da 3500, Mar fell deoc’h mont da welet al labour-se, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Evit gwellaat ar pennadoù e c’hall pep hini teurel ur sell ouzh roll '''[[Wikipedia:Ar fazioù stankañ|ar fazioù stankañ]]''', ur roll a c'hallo bezañ klokaet evel-just...&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt : [[timbroù Batoum]], [[timbroù Danzig]] pe re [[timbroù Fiume|Fiume]], pennadoù diwar-benn istor kozh Bro-C’hall, evel [[Neustria]], [[Aostrazia]], [[Pepin Grenn]], pe diwar-benn livourien italian evel [[Caravaggio]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Mojennoù Hellaz|Mojennoù Hellaz]] war-raok ivez gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Delwennoù Afrodite|Delwennoù Afrodite]] pe [[Gwener (doueez)|Gwener]]. Er rummad [[:Rummad:C'hoarierien mell-droad|C'hoarierien mell-droad]] ez eus bremañ kalzik a bennadoù diwar-benn [[sport]]ourien a c’hoari e [[:Rummad:Kluboù Breizh mell-droad|kluboù mell-droad Breizh]]. Un tamm tro dre ar bed a c’haller ober ivez, dre gêrioù eus Afrika, evel [[Nairobi]], pe dre [[:Rummad:Kumunioù Belgia|gumunioù Belgia]], hag ober anaoudegezh gant savadurioù evel [[Keurzelwenn Rodos|Ramz Rodos]], [[mastaba]]où [[Ejipt]] pe [[Delwenn ar frankiz|Delwenn ar Frankiz]]. Ha goude-se ne vo nemet mont d’ober anaoudegezh gant aktourien evel [[Woody Allen]] pe [[Amitabh Bachchan]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==20 a viz Gouere 2008==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. D’an 20 a viz Mezheven 2008 e oa bet tizhet an niver a '''20 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez ! Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[hindieg]]. Labour a chom avat : ma’z eus forzhig pennadoù bremañ war danvezioù zo, e chom hogos divoulc’h ur bern tachennoù : an [[:Rummad:Teknologiezh|teknologiezhioù]], ar [[:Rummad:Medisinerezh|vezegiezh]], an [[hinouriezh]], ar [[:Rummad:Gwir|gwir]], ar [[:Rummad:Micherioù|micherioù]] ha re all c'hoazh… Ha kalz pennadoù a chom da gempenn, da adwelet, da reizhañ, da glokaat. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt : [[:Rummad:Barrez|Kant pennad]] nevez diwar-benn teknikoù ar [[barrez|varrez]] (''ballet''); [[timbr]]où eus broioù a bep seurt, kozh pe nevez ([[timbroù Montenegro|Montenegro]], [[timbroù Heligoland|Helgoland]]…), morlaeron eus ar bed a-bezh ([[Jack Rackham]], [[Mary Read]], [[Jeanne de Belleville]], pe skrivagnerien eus India evel [[Munshi Premchand]] pe [[Vikram Chandra]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Alamagn|Alamagn]] war-raok kalzik gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Berlin|Berlin]] ([[Dor Brandenburg]], [[Mirdi yuzev Berlin]]…). Eus darvoudoù tost dimp e vez anv ivez war ar Wikipedia brezhonek : [[Darvoudoù 2008 e Tibet|darvoudoù an nevez-amzer e Tibet]] da skouer. Un tamm tro dre ar bed a c’haller ober ivez, ha deskiñ traoù diwar-benn an istor : adalek an [[Hittited]], ur bobl eus an [[Henamzer]] en [[Azia-Vihanañ]], betek [[Haile Selassie Iañ]], [[impalaer]] diwezhañ [[Etiopia]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==17 a viz Gwengolo 2008==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://eu.wikipedia.org/wiki/Azala Wikipedia euskarek], nevez-tizhet ganto an 30 000 pennad !
&lt;p&gt;* D’an 12 a viz Gwengolo 2008 e oa bet tizhet an niver a '''21 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ c’hoazh ! Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[albaneg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha gallout a rit, c’hwi ivez, reiñ dorn da gas ar raktres pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mate|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|an Davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù diseurt a zo bet savet e-pad an hañv''' e kaver traoù a bep seurt : pennadoù diwar-benn [[:Rummad: Kêrioù Kembre|Kêrioù Kembre]], evel [[Porthmadog]] pe [[Llanymddyfri]], re all diwar-benn [[:Rummad:Kontelezhioù Kembre|Kontelezhioù Kembre]] evel [[Kontelezh Gwynedd]]; gallout a rit mont da welet broioù pell ivez gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Stadoù Brazil|stadoù Brazil]] pe[[:Rummad:Stadoù Mec'hiko|stadoù Mec'hiko]] evel [[Chiapas]] ha [[Yucatán]].Tostoc’h dimp emañ [[Cerdanya]] ha kêr [[Llívia]] pe kêrioù [[Flandrez Frañs]]. Beajiñ en amzer a c’haller ivez ha deskiñ traoù diwar-benn [[Rouantelezh ar Vandaled]] pe [[La Tène|Sevenadur La Tène]]. Bepred war dachenn an [[istor]] eo kresket ar pennadoù gouestlet d’an naziegezh gant skridoù diwar-benn an [[:Rummad:Enepnaziouriezh en Alamagn|Enepnaziouriezh en Alamagn]], evel [[Ar Rozenn Wenn]], pe diwar-benn ar [[Gestapo]].
Diwar-benn [[Korf|korf an den]] e c’haller deskiñ traoù ivez, eus an [[Skouarn|divskouarn]] d’an [[Brec'h (ezel)|divrec’h]]. Ma plij deoc’h an debriñ hag an evañ, lennit pennadoù [[laezh]], [[laezh-ribot]], [[kanell (temz)|kanell]]… Hag e-keit-se e c’hallit ivez selaou sonerezh [[Stereo Total]], [[Berry]] pe [[Thomas Fersen]], ha lenn albomoù [[Hugo Pratt]] pe [[Titeuf]]. Ha ma plij deoc’h an traoù sirius, lennit al [[listennad lavaredoù latin]], pe ar pennadoù a denn d’ar [[politikerezh]], d’ar [[faskouriezh]], d’ar [[sokialouriezh]] pe d’ar [[Komunouriezh|gomunouriezh]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==26 a viz Here 2008==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://cy.wikipedia.org/wiki/Hafan Wikipedia kembraek], nevez-tizhet ganto an 20 000 pennad !
&lt;p&gt;* D’an 8 a viz Du e oa bet tizhet an niver a '''22 000''' pennad gant hon holloueziadur brezhonek. Er 55vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[islandeg]].
Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha gallout a rit, c’hwi ivez, reiñ dorn da gas ar raktres pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|an Davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù diseurt''' zo bet savet pe hiraet e-pad an diskar-amzer e kaver kalz traoù a denn d’an douaroniezh : kêrioù a bep seurt broioù ([[:Rummad:Douaroniezh Euskal Herria|Euskal Herria]], [[:Rummad:Kumunioù ar Pas-de-Calais|departamant ar Pas-de-Calais]]), [[Tel Aviv]] pe [[Lagos]], pennadoù all diwar-benn [[Kontelezhioù Bro-Saoz]] evel [[Cumbria]] pe [[Surrey]], diwar-benn [[:Rummad:Proviñsoù Italia|Proviñsoù Italia]], inizi pell pe belloc’h evel [[Inizi Crozet]] e [[Meurvor Indez]], [[Inizi Friz]] pe [[Enezeg Molenez]]. War dachenn ar savouriezh a c’haller mont da welet [[chapel Santez Anna ar Palud]], [[abati Lokentaz]], en hor bro, pe ar [[Denkmal für die ermordeten Juden Europas|Monumant da Yuzevien Europa drouklazhet]] e [[Berlin]]. &lt;/p&gt; Tachennoù n’omp ket boas da lenn traoù diwar o fenn e brezhoneg zo ivez : meuzioù evel ar [[Kig-yar tandoori|c’hig-yar tandoori]], an [[naan]], [[hot dog]] pe [[hamburger]], pe sportoù evel ar [[plankenn-ruilh]] hag ar [[marc'h-houarn]]. Traoù da lenn amañ hag el levrioù : adalek istorioù kozh ar [[Mabinogi]], gant [[Branwen, merch Llŷr]] pe [[Pwyll, priñs Dyfed]] betek lennegezh hon amzer e brezhoneg ([[Koulizh Kedez]]) pe e yezhoù all ([[Stieg Larsson]]). Doareoù arz a bep seurt a c’haller ober anaoudegezh ganto : [[Andy Warhol]], [[Dada]]. Ma plij ar [[bannoù-treset]] deoc’h, kit da lenn ar pennadoù diwar-benn [[Titeuf]], [[Michel Vaillant]], [[André Franquin]] pe [[Dark Horse Comics]]. Peurzeskiñ brezhoneg a c’haller ivez gant Wikipedia : sellit ouzh ar pennadoù [[kunujenn]] pe [[estlammadell]], da skouer. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;
==30 a viz Genver 2009==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://ca.wikipedia.org/wiki/Portada Wikipedia katalanak], a oa bet tizhet ganto ar ''150 000'' pennad e dibenn miz Kerzu 2008 !
&lt;p&gt;* Gant an [http://br.wikipedia.org/wiki/Degemer holloueziadur brezhonek] e oa bet tizhet an niver a '''23 000''' pennad d’ar 7 a viz Genver 2009. Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, dirak ar [[marateg|marathi]], yezh [[Mumbai]], en [[India]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar tud all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''Ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. N'int ket peurechu, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver poltred meur a skrivagner : tud a Vreizh evel an [[Tad Medar]], [[Lan Tangi]], [[Mikael Treger]], [[Yeun ar Gow]] pe [[Loeiz Herrieu]] ; tud eus broioù all ivez evel [[Bram Stoker]], [[Ray Bradbury]], [[Leopold von Sacher-Masoch]] pe [[Máirtín Ó Cadhain]]… ha [[Porched:Lennegezh|pennadoù all c’hoazh nevez-savet]]. Ma kavit gwelloc’h selaou sonerezh eget lenn levrioù, sellit ouzh [[The Slits]], [[Air]], [[Depeche Mode]], [[Carlos Nuñez]]. Ha ma kavit gwelloc’h c’hoazh mont d’ar sinema, lennit [[Clint Eastwood]], [[The Terminator]], [[Bollywood]]. Un tamm tro en estrenvro ? Kit da [[:Rummad:Inizi Bro-Skos|Inizi Bro-Skos]], [[Kantonioù Suis]] pe [[Nouakchott]] ! Ha na zisoñjit kit astenn ar pennadoù nevez-boulc’het-se. War Wikipedia e c’hallit adkavout anvioù a oa bet kalz a gaoz diwar o fenn nevez zo, evel [[Gaza]] pe [[Ehud Olmert ]]. Ha pelec’h all e c’hallfec’h kavout danvez da lenn e brezhoneg diwar-benn traoù diseurt evel ar [[pod-kambr]], an [[urzhioù d'al loened]], ar [[pok]]où, ar gazetenn [[Die Welt]], ar [[mangez]] pe [[Kevrenn Alre]] ? &lt;/p&gt; Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==17 a viz Mae==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da holl genlabourerien [[Wikipedia]] ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus bremañ '''25 000''' pennad, abaoe ar 15 a viz Mae 2009 ! Er 54e renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, dirak an [[islandeg]] hag a-dreñv al [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. N’eo ket peurechu ar pennadoù-se avat, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. Deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout tud all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver kalz a bennadoù a denn d’an istor : pobloù an [[Demetae]], ar [[Silured]] ha [[Pobloù Enez Vreizh|pobloù all Enez Vreizh]], broioù kozh evel an [[Hen Ogledd]] pe [[Strat Clut]], en hanternoz [[Enez Vreizh]]. Pe c’hoazh, tost pe bell diouzhimp, [[Rouantelezh Essex]] pe [[Rouantelezh Northumbria]] e [[Bro-Saoz]], an [[Impalaeriezh otoman]] hag e [[sultan]]ed evel [[Suleiman ar Meurdezus]] pe [[Abdülhamit II]].&lt;/p&gt; 
Gallout a rit arvestiñ ouzh taolennoù meur a livour eus [[Flandrez]], an [[Izelvroioù]] pe [[Alamagn]] gwechall, evel [[Carel van Mander]], [[Hans Memling]], [[Martin Schongauer]]. Tostoc’h dimp e kaver poltredoù arzourien evel [[Louise Bourgeois]] pe [[Takashi Murakami]]. Gant tud a bep seurt e c’haller ober anaoudegezh : ar fizikour [[André-Marie Ampère]], politikourien evel an emsaver [[india]]n [[Subhash Chandra Bose]] pe an [[Izelvroioù|Nederlandad]] [[Pim Fortuyn]], ar c’haner [[Euskal Herria|euskarat]] [[Mikel Laboa]], pe ar skrivagner brezhonek [[Koulizh Kedez]].&lt;/p&gt;  
Deskiñ traoù diwar-benn [[:Rummad:Binvioù|binvioù hor buhez pemdez]] a c’haller ober ivez gant Wikipedia : ar [[falz]] hag ar [[morzhol]], ar [[forc'h]] hag ar [[fourchetez]]. Ha diwar-benn traoù ar bed bev kemend-all : ha gouzout a rit petra eo [[Ulva lactuca]] ? [[Anv]] [[skiant]]el ar [[bezhin]] glas an hini eo.&lt;/p&gt;  
Sellit ouzh ar pennadoù koshoc’h zo bet kresket ha gwellaet evel [[Amsterdam]], he [[:Rummad:Amsterdam|savadurioù hag he c’harterioù]] pe c’hoazh poltred [[Gwennole ar Menn]], nevez-aet d’an Anaon.&lt;/p&gt; 
Ha pelec’h all e c’hallfec’h kavout danvez da lenn e brezhoneg diwar-benn traoù diseurt evel [[Aozadur Bedel ar Yec'hed]], [[Ar Basion Vras]] c’hoariet gant [[Ar Vro Bagan]], ar [[Brezel Tregont Vloaz]], pe meuzioù eus broioù all evel ar [[stamppot]] ? &lt;/p&gt; Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==23 a viz Gouere 2009==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da holl genlabourerien [[Wikipedia]] ! Gant hon [[holloueziadur]] brezhonek ez eus bremañ '''27 000''' pennad, abaoe an 9 a viz Gouere 2009 ! Er 52vet renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, a-dreñv al [[latin]] met dirak an [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. N’eo ket peurechu ar pennadoù-se avat. Deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver adarre meur a bennad a denn d’an istor, kozh pe nevez : [[Republik Weimar]], [[Brezel Spagn]] hag an anarkour [[Buenaventura Durruti ]], koulz ha rouaned Kembre gwechall evel [[Hywel Dda]] pe [[Rhodri Mawr]], en ur dremen dre [[Janed Ark]].&lt;/p&gt;

Gant unan eus hor c’henlabourerien ez eus bet degaset kalz a bennadoù diwar-benn al [[loen]]ed. Danvez-pennadoù int alies ha gallout a rit mont da astenn anezho : mard oc’h troet gant an [[evn]]ed, ar [[pesk]]ed, ar [[stlejvil]]ed pe ar [[bronneged]], kit da deurel ur sell ouzh  an [[alarc'h]] pe ar [[Kaouenn|gaouenn]], ar [[Konikl|c'honikl]] (pe al '''lapin'''), ar [[reunig]], an [[olifant]], ar [[boultouz]] pe an [[eog]], ar [[krokodil|c’hrokodil]] pe al [[legestr]] ha da skrivañ un nebeud linennoù diwar o fenn. &lt;/p&gt; 

Gallout a rit ober anaoudegezh gant arzourien diseurt evel al livour alaman [[Albrecht Dürer]], ar skrivagner [[Ulrich von Hutten]], ar barzh hag all livour saoz [[Rakrafaelouriezh|rakrafaelour]] [[Dante Gabriel Rossetti]] pe ar Vretoned [[Ronan &amp; Erwan Bouroullec]]. Kavout a reoc’h ivez poltred prezidantez [[Island]] [[Jóhanna Sigurðardóttir]], hini an aktour amerikan [[Steve McQueen]], pe c’hoazh hini an emsaver [[Okitania|okitan]] [[Robèrt Lafont]], nevez-aet d’an Anaon. Pennadoù kozh evel [[Alan Stivell]] zo bet hiraet-mat ivez. &lt;/p&gt; 

Dizoloiñ ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek kêr [[Ürümqi]] e [[Xinjiang]], al [[Lenn Victoria]] en [[Afrika]], pe [[Listenn kanolioù an Izelvroioù|kanolioù an Izelvroioù]]. Ma plij al levrioù deoc’h, lennit [[A lingua das bolboretas]] pe [[Hexe Lilli]], ul levr evit ar vugale. Ma kavit gwelloc’h ar boued-kof, ar [[Kouign-amann|gouign-amann]] zo graet evidoc’h ! &lt;/p&gt; 

[[Breizh]] hag ar [[Keltia|broioù keltiek]] ne vezont ket disoñjet gant hor c’henlabourerien farderien pennadoù : kit da welet [[Maner Kernod]], da studiañ [[lec'hanvadurezh Breizh]], da lenn skridoù [[Francis Gourvil]] pe da selaou [[Radio Cymru]] e [[kembraeg]]. &lt;/p&gt; 

Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==3 a viz Here 2009==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus en tu-hont da '''29 000''' pennad, abaoe miz Gwengolo. Ha dizale moarvat e vo tizhet an niver a '''30 000''' pennad ! Er 52vet renk emañ ar brezhoneg atav e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, a-dreñv al [[latin]] ha dirak ar [[bosneg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Hogen m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho. Kalz traoù a vank ha kalz pennadoù n’int nemet « [[:Rummad:Danvez_pennado%C3%B9|danvez pennadoù]] », [[:Rummad:Labour a Chom|pennadoù diechu]]. Piv a raio gwir bennadoù eus [[aval]], [[galizeg]] pe [[Herri VIII (Bro-Saoz)]] ? Sellit ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|Roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]], pe ouzh ar [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles renk zo ganimp pa glasker muzuliañ danvez holloueziadurel ar Wiki brezhonek.] Pep hini ac’hanoc’h a c’hall kas ar raktres war-raok pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet e-pad an tri miz diwezhañ e kaver poltredoù tud a bep seurt : ar priñs kembreat [[Llywelyn ab Iorwerth]], ar reder [[Jesse Owens]], ar merdeer [[Jacques-Yves Le Toumelin]], ar skrivagnerez vrezhonek [[Gwenvred Latimier-Kervella]] pe ar politikour stadunanat [[Edward Moore Kennedy|Ted Kennedy]], nevez-aet d’an Anaon..&lt;/p&gt;

Derc’hel a ra ar paotr [[Implijer:Gouerouz|Gouerouz]] da zegas dimp pennadoù diwar-benn al [[loen]]ed : kit da deurel ur sell ouzh: ar [[fazan]]ed, ar [[Klujar|c’hlujiri]], ar [[Gwaz (evn)|gwazi]], [[Houad (evn)|houidi]], ar [[Buoc'hig-Doue|vuoc’hig-Doue]] pe ar [[gwiñver]], ha skrivit un nebeud linennoù da astenn ar pennadoù-se. &lt;/p&gt; 

Un tamm mat a bennadoù hon eus bremañ diwar-benn [[Alamagn]] : [[Bundestag]], ar strollad [[CDU]], stadoù [[Schleswig-Holstein]] pe [[Thüringen]], ar c’hirri [[Trabant]]…

Mar plij deoc’h redek, e c’halloc’h kemer perzh e [[Redadeg 2010]] evit ar [[brezhoneg]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh rock, lennit ar pennadoù [[Dimmu Borgir]] he [[Hellfest]] ! Hag ar re a blij dezho muioc’h an hengoun a gavo gras gant an [[ti-plouz]]. &lt;/p&gt; 

Beajiñ dre ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek [[Mor Aral]] e-kreiz [[Azia]] pe al lenn [[Titicaca]] en [[Andoù]]. &lt;/p&gt; 

Hag e-touez ar pennadoù all a bep seurt a c’haller lenn amañ e brezhoneg (ha pelec’h all ?) :  [[kalon]], [[triskell]], [[marbr]], [[Briwer]], pe [[Jan van Eyck]]…. &lt;/p&gt; 

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* '''Na zisoñjit ket''' ivez mont da [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_Gwengolo_2009|votiñ]] evit dilenn [[Wikipedia:Merourien|merourien]] hon holloueziadur !

==28 a viz Here 2009==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus bet tizhet '''''30 000''''' pennad d'ar 25 a viz Here ! Ar brezhoneg eo ar 51{{añ}} yezh o tizhout ar vevenn arouezius-se. Lec'hiet omp a-dreñv al [[latin]] ha dirak al [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Hogen m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho. Kalz traoù a vank evel [[Abraham]], [[Oadvezh ar maen]] pe [[Avu]], ha kalz pennadoù n’int nemet « [[:Rummad:Danvez_pennado%C3%B9|danvez pennadoù]] »  [[:Rummad:Labour a Chom|pennadoù diechu]]. Piv a raio gwir bennadoù eus [[aval]], [[galizeg ]] pe [[Herri VIII (Bro-Saoz)]] ? Sellit ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|Roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]], pe ouzh ar [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles renk zo ganimp pa glasker muzuliañ danvez holloueziadurel ar Wiki brezhonek.] Pep hini ac’hanoc’h a c’hall kas ar raktres war-raok pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek  '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez 'zo. E-touez ar pennadoù savet e-pad an tri miz diwezhañ e kaver poltredoù tud a bep seurt : ar priñs kembreat [[Llywelyn ab Iorwerth]], ar reder [[Jesse Owens]], ar merdeer [[Jacques-Yves Le Toumelin]], ar skrivagnerez vrezhonek [[Gwenvred Latimier-Kervella]] pe ar politikour stadunanat [[Edward Moore Kennedy|Ted Kennedy]], nevez-aet d’an Anaon... Ar [[priz Nobel|prizioù Nobel]] a zo bet roet n'eus ket pell, met gant piv int aet ?&lt;/p&gt;

Derc’hel a ra ar paotr [[Implijer:Gouerouz|Gouerouz]] da zegas dimp pennadoù diwar-benn al [[loen]]ed : kit da deurel ur sell ouzh: ar [[fazan]]ed, ar [[Klujar|c’hlujiri]], ar [[Gwaz (evn)|gwazi]], [[Houad (evn)|houidi]], ar [[Buoc'hig-Doue|vuoc’hig-Doue]] pe ar [[gwiñver]], ha skrivit un nebeud linennoù da astenn ar pennadoù-se. &lt;/p&gt; 

Un tamm mat a bennadoù hon eus bremañ diwar-benn [[Alamagn]] : [[Bundestag]], ar strollad [[CDU]], stadoù [[Schleswig-Holstein]] pe [[Thüringen]], ar c’hirri [[Trabant]]… Ha bremañ ez eus bet savet ur porched war an tem-se, [[Porched:Alamagn]]. Kit neuze da bourmen etre ar pennadoù ha da lenn an danvez nevez a ginnigomp deoc'h. Plijout a ra deoc'h an nevezenti, nag ur chañs an devezh mat eo. Krouet eo bet ivez [[Porched:Izelvroioù|Porched an Izelvroioù]]. Kemeret ez eus bet amzer ivez da gempenn ar re all, kit da welout [[Wikipedia:Porched ar porchedoù|amañ]] evit dizolioñ anezho holl.

Mar plij deoc’h redek, e c’halloc’h kemer perzh e [[Redadeg 2010]] evit ar [[brezhoneg]]. An emgann a gavoc'h gwelloc'h, amañ ez eus a bep tra, sellit ouzh [[bazh-emgann]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh rock, lennit ar pennadoù [[Dimmu Borgir]] ha [[Hellfest]] ! Hag ar re a blij dezho muioc’h an hengoun a gavo gras gant an [[ti-plouz]]. &lt;/p&gt; 

Beajiñ dre ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek [[Mor Aral]] e-kreiz [[Azia]] pe al lenn [[Titicaca]] en [[Andoù]], chomit a-sav e [[Galiza]] ha kasit deomp ur gartenn, pe klokait un nebeud pennadoù. &lt;/p&gt; 

Hag e-touez ar pennadoù all a bep seurt a c’haller lenn amañ e brezhoneg (ha pelec’h all ?) :  [[kalon]], [[triskell]], [[marbr]], [[Briwer]], pe [[Jan van Eyck]]… Lenn a blij deoc'h [[Keit Vimp Bev]] a zo, pe [[Bremañ]]. &lt;/p&gt; &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Kit ivez da gejañ gant hor '''merour nevez''' hag a labour start, evel-just ez eo [[Implijer:Ex-Smith|Ex-Smith]]. Gourc'hemennoù dezhañ !

==5 a viz Kerzu==
&lt;p&gt;* '''War-raok''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav ! Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''30 000''''' pennad d'ar 25 a viz Here 2009 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv al [[latin]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (63vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo gwall verr ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[Abraham]], [[Oadvezh ar maen]], [[avu]], [[gwad]], [[peoc’h]], [[gwirionez]], [[Naonegezh|naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[bag]], [[sukr]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se, ha gwellaat ar pennadoù zo bet savet dija ! &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek  '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het]]''' gant hon c'henlabourerien. N'int ket peurechu, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. En o zouez e kaver ur pennad brav diwar-benn [[Moger Berlin]] zo bet kement a gaoz diwar he fenn e miz Du, savet en amzer ma oa rannet [[Alamagn]] e div [[stad]]. Pennadoù e-leizh zo diwar-benn lec’hioù all dre ar bed : kêrioù eus [[Kembre]] evel [[Cwmbrân]] pe [[Merthyr Tudful]], lec’hioù all er vro-hont evel [[Lenn Trawsfynydd]] pe [[Ledenez Gŵyr]] ; [[Kumuniezhioù emren Spagn |rannvroioù Spagn]] evel [[Kantabria]] pe [[Andalouzia]] ; stêrioù eus Amerika evel ar [[Río Bravo]] pe ar [[Río de la Plata]] ; kêrioù ha keriadennoù eus an [[Izelvroioù]] evel [[Vlissingen]] pe [[:Rummad:Zeeland|lec’hioù all e Zeeland]] ; hep disoñjal Breizh hag hec’h inizi, [[Berder]], [[Dumed]]...&lt;/p&gt;

Poltredoù tud a bep seurt a gaver ivez : politikourien evel [[François Mitterrand]], [[Mikhaïl Gorbatchev]] pe [[Guy Hascoët]], brezhonegerien evel [[Bernez Rouz]], skrivagnerien evel [[T. Llew Jones]], kanerien evel [[Gilles Servat]]. Ma kavit re verr ar pennadoù-se, e c’hallit kregiñ en ho logodenn ha hiraat anezho, evel-just. &lt;/p&gt;

Derc’hel a ra an niver a bennadoù diwar-benn loened ar bed da greskiñ  : lod zo anavezet mat evel ar [[panda]] hag ar [[balum]], lod all avat n’int ket kement evel ar [[kazh-banal|c’hazh-banal]] pe ar [[wallabi]]. &lt;/p&gt; 

Tachenn an arz a zalc’h da vrasaat ivez, gant pennadoù diwar-benn arzourien aaman ar strolladoù [[Die Brücke]] ha [[Der Blaue Reiter]] pe c’hoazh al livour gall [[Francis Picabia]]. War tachennoù a denn d’ar sevenadur modernoc’h e c’haller lenn ur pennad diwar-benn ar film [[Star Wars]] pe diwar-benn al lec’hiennoù [[Brezhoweb]] ha [[Kaouenn.net]]. Rak n’eo ket distag ar [[wiki-ni|Wikipedia]] brezhonek diouzh ar pezh a c’hoarvez er ved a vremañ, evel ma weler er pennadoù diwar-benn ar bigi [[Rainbow Warrior]] pe [[Bugaled Breizh]]. &lt;/p&gt; 

Pennadoù all a bep seurt c’hoazh a c’haller lenn amañ e brezhoneg diwar-benn an [[aerouant|erevent]], ar [[yen]] [[japan]]at, ar [[bakteri]], pe [[Skol an Emsav]]…. &lt;/p&gt; &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==12 a viz C'hwevrer 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''31 000''''' pennad d'ar 22 a viz Kerzu 2009 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv al [[latin]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (64vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo gwall verr ([[Lenin]], [[Rembrandt]], [[Mozart]], [[Abraham]]) ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[avu]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[Naonegezh|naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[frouezh]], [[Dispac'h Rusia]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se !&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh *[[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hon c'henlabourerien ha roit skoaz d’o gwellaat ha d’o fonnusaat. E-touez ar pennadoù nevez pe ar re zo bet astennet nevez zo e c’haller menegiñ meur a hini diwar-benn tud aet da anaon, evel ar ganerez [[Lhasa de Sela]] pe ar Vretoned [[Bernez an Nail]] hag [[Yves Rocher]]. Buhez tud all, brudet evit abeg pe abeg, a c’haller lenn ivez, evel [[Nathalie Lemel]], ur Vreizhadez he doa kemeret perzh e [[Kumun Pariz]], ar rouanez [[Blanche de Castille]], ar Rusian [[Leonid Brejnev]] pe santez [[Mari Madalen (santez)| Mari Madalen]]. Pennadoù berroc’h zo ivez diwar-benn tud tostoc’h dimp evel ar [[Marc'hhouarnerezh|marc’houarner]] [[Óscar Pereiro]] hag ar c’helenner [[Daniel Giraudon]]. &lt;/p&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e kresk hon anaoudegezh eus ar bed, gant pennadoù diseurt evel ar re diwar-benn [[:Rummad:Kumunioù ar C'halvados|kumunioù departamant Calvados]], [[Porsal]] en arvor Goueled Leon, trevadenn gembraek [[Y Wladfa]] en [[Arc’hantina]] pe ar [[Menezioù Roc'hellek]] e Norzhamerika. Istor broioù a bep seurt a c’haller dizoleiñ gant [[Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]], [[pallenn-moger Bayeux]] pe [[roll rieien Bohemia]]. &lt;/p&gt;

Pennadoù e-leizh zo bremañ diwar-benn an [[evn]]ed, evel ar [[Kwetzal|c’hwetzal]] pe an [[ibiz]], met re nebeud a bennadoù zo c’hoazh diwar-benn traoù a denn d’ar [[bevoniezh|vevoniezh]], evel [[fotosintezenn]]. Ar re ac’hanoc’h a vourr gant an [[urzhiataer]]ioù hag an [[Internet]] a gavo danvez d’o grad gant pennadoù [[Apple]] ha [[Facebook]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anv eus ar bed a-bezh pe dost en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez diwar-benn [[Breizh]] : [[Skol Pont-Aven|skol livañ Pont-Aven]], ar skingomz [[France Bleu Breizh Izel]] pe [[Gouel ar Brezhoneg]] a vo adsavet e [[Kawan]] e miz Mae.
Hag evit echuiñ e c’hallit teurel ur sell ouzh pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[ibil]]ioù, [[kador]]ioù, [[bramm]]où, [[bag]]où. &lt;/p&gt;

Trugarez d’an holl ! Ha lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==11 a viz Meurzh 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''32 000''''' pennad d'ar 5 a viz Meurzh 2010 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv ar [[jorjieg]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (65vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo re verr ([[Lenin]], [[Rembrandt]], [[Mozart]], [[Abraham]]) ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[avu]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[frouezh]], [[Dispac'h Rusia]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se !&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit skoaz d’o gwellaat ha d’o fonnusaat. E-touez ar pennadoù nevez pe ar re zo bet astennet nevez zo e kaver c’hoazh meur a hini diwar-benn [[evn]]ed evel ar [[Lanius|piged-spern]] ha [[loen]]ed a bep seurt evel an [[oposom]]ed, anezho [[bronneged]] [[godellek]] eus [[Amerika]], pe ar [[gwiñver]]ed, hag o c’hendirvi ar [[Sciurinae|gwiñvered-nij]]. War dachenn an natur bepred e c’haller lenn pennadoù diwar-benn ar [[bananez]] pe al [[legumaj]]. &lt;/p&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp ober anaoudegezh gant arzourien eus ar bed a-bezh, evel an engraver [[Ambrosius Holbein]] pe gant taolennoù al livour [[Mirdi brezhonek Vermeer|Johannes Vermeer]] : [[An dantelezherez]] ha meur a hini all. Ganto ivez e c’haller beajiñ dre ar bed a-bezh, eus [[Krimea]] d’ar menez [[Popocatépetl]], eus enez [[Barbados]], da broviñs [[Chubut (proviñs)|Chubut]] en [[Arc’hantina]], en ur dremen dre [[enez Taiwan]]. Hag ober anaoudegezh gant tud,a Vreizh pe a lec’h all, evel ar politikour [[Christian Troadec]], ar skrivagner [[Jerome David Salinger|J. D. Salinger]], ar ganerez [[Rihanna]] pe ar sonerien [[Breizh Brothers]]. &lt;/p&gt;

Pennadoù e-leizh zo c’hoazh diwar-benn an istor : istor [[Kembre]], he [[:Rummad:Rouantelezhioù Kembre|rouantelezhioù]]  evel [[Deheubarth]] pe [[Rouantelezh Gwynedd]], hec’h uhelidi evel [[Rhys ap Gruffydd]]. Pe istor rannoù all eus ar bed : [[Masimilian Iañ an Impalaeriezh Santel]], [[Khanat Krimea]] pe an impalaer bizantat [[Leon VI ar Fur]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anoudegezh gant ar bed a-bezh pe dost en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez diwar-benn [[Breizh]] : ar barzh gallek [[René-Guy Cadou]], ar stêr [[Erzh]] pe c’hoazh, siwazh, an [[nitrat]] zo kaoz d’al lanvadoù [[bezhin]] glas. &lt;/p&gt;

Hag arabat dimp disoñjal un toullad pennadoù diwar-benn ar sport degaset gant hor c’henlabourerien nevesañ evel [[basketball]] pe [[surf]]. Echuiñ a c’hallit gant ur sell ouzh pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[stalaf]], [[broust-dent]], [[kig-sall]]. Danvez a bep seurt evel ma weler, ha peadra da blijout d’an holl emichañs.&lt;/p&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==7 a viz Mae 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''33 000''''' pennad d'an 20 a viz Ebrel 2010. Emaomp bremañ en 54{{re}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[serbeg-kroateg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (65vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo re verr ([[Lenin]], [[tan]], [[Dastum]]) ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[skevent]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[naon]], [[blues]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[Dispac'h Rusia]]… Trugarez vras d’an dud re o deus savet lod eus ar re a vanke betek nevez zo ([[judo]], [[kelc’h]], [[frouezh]]). Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù all a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. E-mesk ar pennadoù nevesañ e kaver c’hoazh meur a hini diwar-benn [[evn]]ed evel ar [[Falc'hun (evn)|falc’huned]], ar [[Buteo|baoued]], ar [[Gyps|guped]]  pe ar [[skoul]]ed. &lt;/p&gt;

Gant hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ koulz e [[Breizh]] hag er bed a-bezh : eus [[Inizi Kergelenn]] d’ar [[menez-tan]] [[Eyjafjallajökull]], en [[Island]], en ur dremen dre [[:Rummad:Kêrioù Brazil|gêrioù Brazil]] pe [[:Rummad:Rannvroioù Danmark|rannvroioù Danmark]], hag eus [[gourenez Kraozon]] hag he [[:Rummad:Begoù-douar Breizh|begoù-douar]] d’ ar stêr [[Don (Breizh)|Don]], e [[Bro-Naoned]], en ur dremen dre [[Stêr an Intel]]. Hag ober anaoudegezh gant kelaouennoù eus meur a vro : [[:Rummad:Kazetennoù Israel|kazetennoù Israel]] evel [[Haaretz]] pe [[:Rummad:Mangaoù|mangaoù Japan]], evel [[Nakayoshi]].&lt;/p&gt;

Ma n’hoc’h eus ket gwelet ar filmoù [[Iron Man (film)|Iron Man]]  pe [[Alis e Bro ar Marzhoù (film 2010)|Alis e bro ar marzhoù]], film [[Tim Burton ]] diwar levr [[Lewis Carroll]], e c’hallit ober anaoudegezh ganto en hon [Wiki-ni|holloueziadur]], kenkoulz ha gant [[Mononoke Hime]], oberenn gaer ar Japanad [[Hayao Miyazaki|Miyazaki]]. &lt;/p&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij al livouriezh dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn an Alaman [[Albrecht Altdorfer]], ar Gall [[Claude Monet]] pe an Italian [[Giovanni Antonio Boltraffio]]. War dachenn ar sonerezh eo ledan an dibab : adalek ar strollad [[Sex Pistols]] betek [[Alan Simon]], aozer ar c’hoarigan [[Anne de Bretagne (Alan Simon)|Anne de Bretagne]]. &lt;/p&gt;

Poltredoù tud anavezet mui pe vui a gaver ivez : ar penn-embregerezh [[Jean-Jacques Hénaff]] pe ar soner [[Thomas Lotout]], politikourien evel prezidant kozh [[Polonia]] [[Lech Kaczyński]] pe brezidant nevez [[Uruguay]] [[José Mujica]], kenkoulz hag ar pab [[Benead XVI]] pe ar ganerez [[Carla Bruni-Sarkozy|Carla Bruni]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anoudegezh gant tud ha traoù eus ar bed a-bezh en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez-lenn diwar-benn [[Breizh]] : [[Kastell Josilin]], [[Produet e Breizh]], [[Kreizenn ar Geriaouiñ]] pe ar vro [[Dardoup]]. &lt;/p&gt;

Lennit ivez an toullad pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[Lunedoù-heol]], [[melezour]], [[sac'h-kousket]] pe [[reiñ bronn]]. Danvez a bep seurt evel ma weler, ha peadra da blijout da bep [[Yann Vrezhonek]] emichañs !&lt;/p&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==8 a viz Gouere 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''34 000''''' pennad d'an 23 a viz Mezheven 2010. Emaomp bremañ en 55{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[serbeg-kroateg]] atav. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust ma n’emaomp ket en ur renk fall evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (67vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]) hag a viz da viz e tiskenn hor renk e-skoaz ar yezhoù all. Kalz pennadoù zo re verr ([[Rembrandt]], [[aval]], [[Rosa Luxemburg]]) ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[karate]], [[avu]], [[gwenan]], [[gwez]], [[holen]], [[butun]], [[Hans Christian Andersen]]… Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù all a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. E-mesk ar pennadoù nevesañ e kaver a bep seurt traoù eus hor buhez pemdeziek, evel [[disglavier]], [[disheolier]]  pe [[ratatouille]]. &lt;br /&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp ober anaoudegezh gant tud a bep seurt hag a bep lec’h :  [[:Rummad:Muntrerezed|muntrerezed]] evel ar Vreizhadez [[Hélène Jegado]], kondaonet d’ar marv e [[1852]], [[:Rummad:Politikourien Belgia|politikourien]] evel ar [[Flandrez]]ad [[Bart De Wever ]], [[:Rummad:Livourien flamank |livourien]] evel [[Rogier van der Weyden]]. War dachenn ar sonerezh eo bras an dibab, adalek ar strollad [[Pussy Galore (strollad)|Pussy Galore]] hag ar festival [[Art Rock (festival)| Art Rock]] betek sonerien ha kanerien a Vreizh evel [[Breudeur Morvan|ar Vreudeur Morvan]], [[Anne Auffret]] pe [[Sonerien Du]]. Skrivagnerien eus meur a vro zo ivez : ar Gall [[Alphonse Allais]],  ar Svedadez [[Sara Lidman ]] pe ar skrivagner saoz [[Saki]]. Bepred war dachenn al [[lennegezh]] e kaver pennadoù diseurt diwar-benn [[Spirou ha Fantasio]], [[Captain America]], ar plac’hig [[Pippi Långstrump]], [[Teiroberenn Millennium]] ar Svedad [[Stieg Larsson]], [[Priz ar Yaouankiz]] ha [[Priz ar Vugale]] evit skridoù brezhonek…&lt;br /&gt;

Mar plij deoc’h foetañ bro e c’hallit mont da welet inizi [[Borneo]] ha [[Bali]], pe [[Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch]], brudetañ kêr [[Kembre]], merdeiñ e [[Mor Bering]] pe c’hoazh mont da welet [[La Habana]] ha [[:Rummad:Proviñsoù Kuba|proviñsoù Kuba]]. &lt;br /&gt;

An dud a vourr gant an [[istor]] a c’hallo lenn pennadoù [[Brezel Bras an Hanternoz]] e broioù [[Skandinavia]], [[Lazhadeg Deutsch Schützen]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]], [[Kroaziadegoù]] ar [[Krennamzer|Grennamzer]] pe [[Emgann Waterloo]],  teurel ur sell ouzh [[Kastell ar Roc'h-Ugu]], lenn buhez souezhus ar Svedadez [[Lovisa von Burghausen]] hag adlenn buhez ar prezidant [[Abraham Lincoln]], a lakaas fin d’ar [[sklaverezh]] e [[Stadoù Unanet Amerika]].&lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Kengor Europa]] betek ar [[Kokopelli (kevredigezh)|gevredigezh Kokopelli]], en ur dremen dre [[:Rummad:Strolladoù politikel Island|strolladoù politikel Island]], [[skoutelezh|emsav ar skaouted]], [[Mirdioù broadel Berlin]] pe [[Stourm ar Brezhoneg]]. &lt;br /&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij ar [[sport]] dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn [[Tro Frañs 2010]], ar [[redadeg]] war [[Marc'h-houarn|varc'h-houarn]] a c'hoarvez bep bloaz e miz Gouere, pe diwar-benn [[Kib vell-droad ar bed 2010|Kib mell-droad ar bed e 2010]] c’hoariet bremañ e [[Suafrika]]. &lt;br /&gt;

Ma fell deoc’h gouzout hiroc’h diwar-benn istor [[banniel Flandrez]], gouzout piv e oa [[Cernunnos]] ha piv eo [[Jón Gnarr]], stagit da lenn levr brezhonek bras hor [[Wiki-ni]] !  &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==14 a viz Gwengolo 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek, tamm-ha-tamm. Tizhet he doa hon [[holloueziadur]] an niver a '''''35 000''''' pennad d'an 27 a viz Eost 2010. Emaomp atav en 55{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[tagalogeg|tagalog]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust ma n’emaomp ket en ur renk fall evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (69vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]) hag a viz da viz e tiskenn hor renk e-skoaz ar yezhoù all. N’eus ket a-walc’h a bennadoù hir en hor [[Wiki-ni]] ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[gouarnamant]], [[karantez]], [[gwad]], [[gwez]], [[yoga]], [[butun]], [[Konfusius]]... Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. &lt;br /&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ e [[Breizh]] hag er bed : gwelet  delwennoù [[Traonienn ar Sent]] e kreiz Breizh, pigant gant tourioù-tan [[Tour-tan ar Stif|ar Stif]] hag [[Tour-tan ar C'hreac'h |ar C'hreac'h]] en [[Eusa]], gweladenniñ [[Machynlleth]] ha [[Rummad:Kêrioù Powys|kêrioù all eus kreiz Kembre]], [[Istria]] hag [[Listenn inizi Kroatia| inizi Kroatia]] evel [[Krk]], pe c’hoazh [[Rannvroioù Slovakia]] ha [[Rannvroioù Island]], en ur dremen dre al [[lenn Tchad]] hag ar [[menez Everest]]. &lt;br /&gt;

Mar kavit gwelloc’h chom er gêr da sellet ouzh filmoù, taolit ur sell ouzh ar pennadoù [[Father Ted]] ha [[2001, A Space Odyssey]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh eo bras an dibab, gant ar strolladoù [[Jethro Tull (strollad)|Jethro Tull]], [[Texas (strollad)|Texas]], [[Arch Enemy]] pe [[Devin Townsend]] pe ar strollad breizhek [[Triskell (strollad)|Triskell]], en ur dremen dre [[Astropolis]] ha hep disoñjal ar pennad diazez [[Notenn sonerezh]]. Mard eo ar [[bannoù-treset]] a blij deoc’h muioc’h, lennit ar pennadoù [[Mafalda]], ar plac’hig eus [[Arc'hantina]], pe c’hoazh [[Borduria]] ha [[Sildavia]], ar broioù meneget e levrioù [[Tintin]].

Poltredoù tud a bep seurt a vo kavet ganeoc’h ivez : an astraer breizhat [[Jean-Loup Chrétien]],  an dispac’hour ha politikour sinaat [[Sun Yat-sen]], ar skrivagner saoznek [[Daniel Defoe]] pe ar marc’hhouarner [[Luksembourg (bro)|luksembourgat]] [[Andy Schleck]]. Eus Bretoned ez eus anv ivez evel [[Polig Monjarret]], a savas [[Bodadeg ar Sonerion]], pe [[Andrev Latimier]], unan eus ar re a grouas ar gelaouenn [[Al Liamm]]. &lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù breizhek a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Skoazell Vreizh]] betek ar [[Galv (aozadur)|gevredigezh Galv]], en ur dremen dre ar bank [[Crédit mutuel de Bretagne]] pe [[Emvod ar Gelted en Oriant]]. &lt;br /&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij ar [[sport]] dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn [[Celtic Football Club]], klub [[mell-droad]] [[Glasc'ho]] e [[Bro-Skos]], ar [[Schwingen]] pe [[gouren]] [[Suis]], pe diwar-benn an [[aikido]], un arz emgannañ [[japan]]at. &lt;br /&gt;

An dud a vourr gant an [[istor]] a c’hallo lenn pennadoù diwar-benn [[Stonehenge]], ar meurvein brudet eus [[Bro-Saoz]], [[Nozvezh ar strink]], ar [[pogrom]] a-enep [[Yuzevien]] Alamagn da vare an [[Trede Reich]], [[Brezel an Nav Bloaz]], ar brezel bras a voe en Europa e dibenn ar XVII{{vet}} kantved ha ma voe lakaet [[Arigrap Pfalz|Pfalz en arigrap ]] gant ar C'hallaoued, an impalaer roman [[Marcus Aurelius]] pe emsavadeg [[Nils Dacke]] e [[Sveden]].&lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h a-hed pajennoù hor  [[Wiki-ni]]  !&lt;/p&gt;

== 6 a viz Meurzh 2011 ==

===Kresk atav===
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek, tamm-ha-tamm. Tizhet he doa hon [[holloueziadur]] an niver a '''''36 000''''' pennad d'ar 25 a viz Du 2010. Emaomp bremañ en 56{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv ar [[makedoneg]] hag a-raok ar [[serbo-kroateg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. E renkadur an holloueziadurioù hervez danvez ar pennadoù emaomp bremañ en 68vet plas ([http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Aet omp war-raok eta e-skoaz ar mizioù a-raok pa oamp en 69vet renk. Met pennadoù diazez a vank c’hoazh d’hor [[Wiki-ni]], evel [[gouarnamant]], [[karantez]], [[gwad]], [[gwez (plant)|gwez]], [[butun]]... Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;br /&gt; &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. &lt;br /&gt;
===Istor===
A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ en amzer hag en istor, eus [[Emgann Sant-Albin-an-Hiliber]] e Breizh d’an  [[Impalaeriezh Gupta]] en India, en ur dremen dre an [[Izelvroioù spagnol]] ha [[Republik Venezia]]. Gallout a rit ivez ober anaoudegezh gant pennoù bras an istor evel ar rouanez c’hall [[Marie-Antoinette Bro-C'hall|Marie-Antoinette]], ar roue [[Herri Iañ (Frankia ar Reter)|Herri an Evnetaer]], eus [[Frankia ar Reter]], pe an impalaerez roman [[Agrippina ar Yaouankañ]].&lt;br /&gt;
E-kichen an dud veur e kaver tud divrud, evel [[Ferrante d'Este]] (dianav er wikipediaoù bras), pe [[Jacob Johan Anckarström‎]] pe [[Philipp Christoph von Königsmarck‎]], souezhus o buhez, ha skrijus o marv. &lt;br /&gt;
Hag anaout a rit istor [[Ingeborg Danmark (rouanez Bro-C'hall)]]? 
Hini [[Daisy de Lawayss]]  ne gaver nemet e daou wikipedia, hag unan anezho eo hon [[wiki-ni]].

===Skiant===
Moarvat n’eus ket a-walc’h a bennadoù skiantel er Wikipedia brezhonek, met kreskiñ a ra o niver tamm-ha-tamm. Bremañ e c’haller lenn amañ pennadoù diwar-benn [[El Niño]], ur red-mor er [[Meurvor Habask]], diwar-benn [[korfadurezh denel|korfadurezh]] Mab-den hag e [[Roll kigennoù korf Mab-den|gigennoù]], pe c’hoazh diwar-benn un nebeud meizadoù diazez er [[mentoniezh|ventoniezh]], evel [[Skin (geometriezh)|skin]], [[karrez]], [[pevarc'hostezeg]]. 

===Breizh===
E-touez ar pennadoù diwar-benn [[Breizh]] a gaver amañ ez eus bremañ pennadoù a denn d’ar sport, evel [[Tro Breizh war varc'h-houarn]] pe [[Tro Bro Leon]], lod all zo gouestlet da sonerien ha kanerien eus hon amzer evel [[Les Ramoneurs de Menhirs]], [[Les Ours du Scorff]], [[Maion &amp; Wenn]]. Re all c’hoazh diwar-benn ar yezh, evel [[Brezhoneg Gwenrann]], glad hor bro gant [[chapel Langristin]] pe [[chapel Sant-Wenole]] e [[Plougastell]], tud evel [[Yann an Du]] ha [[Charlez ar Gall]], trenioù evel [[Hent-houarn Pempoull Gwengamp]] pe [[Hent-houarn Karaez Gwengamp]].
 
===Hag ar bed===
E kalz a bennadoù all e reer anv eus traoù ha tud e broioù all : eus an [[Arabed]] d’al lec’hienn [[WikiLeaks]] en ur dremen dre ar strollad katalan [[Convergència i Unió]]. Poltredoù tud a bep seurt a gaver, eus ar palestinat [[Yasser Arafat]] d’an haroz [[bannoù-treset]] [[Corto Maltese]], en ur dremen dre ar virmanadez [[Aung San Suu Kyi]],  [[Galen]] pe Galenos, tad ar vezegiezh ha prederour, ar skrivagnerien [[Mario Vargas Llosa]] pe [[Robin Hobb]], ar prederour sinaat [[Konfusius]]… &lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Politikerezh rannvro Unaniezh Europa]] betek [[Festival Etrebroadel Bannoù-Treset Angoulême]], en ur dremen dre [[Impalaeriezh trevadennel Frañs]].

===Anvioù-tud===
Diorroet mat eo ar pennadoù war an anvioù-tud. E-touez ar re ziwezhañ: [[Maria Teresa]],  [[Ulrike]] ha [[Lancelot]]. E miz Genver: [[Friederike]], [[Frederica]]. E miz C'hwevrer: [[Victoria]], [[Victoire]], [[Auguste]]. E miz Meurzh: [[Gudula]]. 

===Douaroniezh===
Beajiñ e meur a vro a c’haller ivez, adalek ar menez [[Canigó]] e [[Katalonia]] betek ar stêr [[Gwy (stêr)|Gwy]] e [[Kembre]], en ur dremen dre gêrioù evel [[Köln]], [[Bayreuth]] pe [[Ottawa]]. &lt;br /&gt;
En Amerika e c'haller gweladenniñ [[Salto Ángel]], hag en Afrika ar stêr [[Limpopo]].

===Sonerezh===
Grit anaoudegezh gant [[Johann Sebastian Bach]], ar [[binioù]], ar [[berimbau]]. Lennit ar pennadoù diwar-benn ar c'hanerezed [[María Teresa Vera]] hag [[Ana Moura]] : div vro disheñvel, daou amzer, met div vouezh ken brav da selaou o-div, kit da-heul al liammoù er pennadoù. Hagho pet soñj : n'eo ket ret gouzout diouzh ar sonerezh evit c'hoari gant un '' [[air guitar]] ''

===Dilhad===
[[Koef]] ha [[tog]] ha [[brennidenn]], hag ur bern traoù all, a gaver er rummad   [[:Rummad:dilhad| dilhad]] . 


Ha pelec’h, estreget er [[Wikipedia]], e c’hallfed lenn displegadennoù e brezhoneg diwar-benn ar [[yoga]], ar [[:Rummad:pokoù| pokoù]], an [[:Rummad:echedoù| echedoù]], ar [[skrabell]], ha [[kunujenn]]où a bep seurt? 
Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h a-hed pajennoù hor [[Wikipedia:Wiki-ni|Wiki-ni]] !&lt;/p&gt;

&lt;noinclude&gt;[[Rummad:Pajenn degemer|Keleier ar Wiki]]&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>er282m1x9docef2g8mahqyhpdj4l30l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186177</id>
      <parentid>2186176</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:44:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>/* 7 a viz Mae 2010 */</comment>
      <origin>2186177</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="91909" sha1="8sj0rqbugujjmv7iv4otyyzzm9jbbdr" xml:space="preserve">&lt;p&gt;'''Amañ e tiellaouer ar c'heleier bet embannet war ar bajenn degemer hag a denn da buhez hor Wiki'''&lt;/p&gt;

Renkit ho keleier e traoñ ar roll en ur ouzhpennañ an deiz m'eo bet embannet ganeoc'h war ar bajenn degemer.

==Genver 2006==
* Er '''57{{vet}}''' plas emañ ar brezhoneg hiziv. Mont a reomp war-du ar '''4000 pennad''' hag o tispenn roudoù an [[tatareg]] emaomp. N'eus mui nemet un 200 pennad dale bennak warno a-benn adc'hounit hor plasig kollet. Danvez labour evit an dibenn-sizhun. Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']]
* '''Pennadoù nevez plijus''' zo bet krouet er sizhun-mañ c'hoazh diwar-benn tudennoù istorel vrudet evel '''[[Carl von Linné]]''' pe '''[[Simón Bolívar]]''' da skouer. Trugarez da [[Implijer:Llydawr|Llydawr]] evit e labour talvoudus hag aketus. En em zigeriñ a ra hor Wiki da reter Europa gant degasadennoù dudius [[Implijer:Pokorny|Pokorny]] ivez. Lennit 'ta pennadoù '''[[Moravia]]''' pe '''[[Bohemia]]'''. Trugarez ivez da [[Implijer:Neert|Neert]] a chom peg ouzh ar c'heleier evit bezañ boulc'het tachenn ar sinema gant ur pennad diwar-benn ar film nevez '''[[Good Night, and Good Luck]]''' ha gant e bennad war ar politikour sinaat '''[[Yao Wenyuan]]''' marvet en deizioù-mañ. Trugarez ivez d'ar &quot;wikipedourien gozh&quot; [[Implijer:Neal|Neal]] ha [[Implijer:Ch. Rogel|Ch. Rogel]] a gendalc'h da bourchas deomp pennadoù dudius war yezhoù ar bed hag ar yezhoniezh ('''[[Listenn Swadesh]]'''), Breizh pe ar bedoù roman ha krennamzerel ('''[[Impalaeriezh ar Garled]]''') ha da [[Implijer:Fulup|Fulup]] evit e labour ramzel war ar bloavezhioù, ar c'hantvedoù hag ar milvedoù ha war ar bedoù reteraziat ('''[[liorzh Zen]]''') ha spagnol.
* '''C'hoant kemer perzh en un doare aes ?''' : tost echu eo sevel ar pennadoù a denn da deizioù ar bloaz; roit an dorn evit kas an taol da benn vat : kit da welet war [[Deizioù ar bloaz]].
* Adlabouret ez eus bet war ar '''pajennoù skoazell''' zo bet klokaet. Pajennoù all zo bet savet evit sikour muioc'h ar Wikipedourien nevez ivez, evel ar pajennoù a zispleg [[Skoazell:Kavout pennadoù|penaos kavout pennadoù]] ha penaos ren [[Skoazell:Klask gant al lusker enklask|enklaskoù gant al lusker enklask]]. Kit d'ober un taol sell en-dro war ar pajennoù [[Wikipedia:Skoazell|skoazell]] ha sikourit evit stouvañ ar mankoù zo c'hoazh.

===Merc'her [[18 Genver]]===
* Er '''57{{vet}}''' plas emañ ar brezhoneg hiziv. Mont a reomp war-du ar '''4000 pennad''' hag o tispenn roudoù an [[tatareg]] emaomp. N'eus mui nemet un '''100 pennad dale''' bennak warno a-benn adc'hounit hor plasig kollet. Danvez labour evit an dibenn-sizhun. Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']]

===Gwener [[20 Genver]]===
* E-leizh a '''bennadoù nevez a bep seurt''' er sizhun-mañ c'hoazh. Setu un dibab anezho : e bed ar sonerezh e Breizh, ar c'haner '''[[Georges Jouin]]''' aet da anaon bremañ hag ar strollad rock '''[[Storlok]]''' pe pelloc'h '''[[Tiken Jah Fakoly]]''', kaner reggae eus Aod-an-Olifant. Ur pennad nevez war an '''[[akordeoñs]]'''. War dachenn ar media, menegomp pennadoù '''[[TV Breizh]], [[skingomz e Bro-C'hall]]''' ha '''[[skinwel niverel douarel (SND)]]''' ha war ar c'hoarioù elektronek '''[[Age of Empires]]'''. Lennit ur pennad dedennus diwar-benn ar '''[[bier]]''' pe tudennoù istorel evel ar viking '''[[Leifr Eiríksson]]''' pe c'hoazh darvoudoù '''[[Bloody Sunday]]''' e Norzhiwerzhon. Lennit ivez ur pennad danvez ennañ diwar-benn '''[[Michelle Bachelet]]''' prezidantez nevez dilennet Chile. A-raok mont da gousket taolit ur sell war '''[[levr un nozvezh ha mil]]''' a-zivout ar c'hontadennoù pers brudet da vezañ lennet ouzh sked pennad al '''[[loar]]''', ur pennad berr skeudennaouet kaer-kenañ gant efedoù arbennik eus ar c'hentañ. Ha c'hoazh ur bern pennadoù berr war yezhoù nebeut anavezet, rannvroioù alamanek Aostria '''[[Burgenland]]''' hag Italia '''[[Tirol]]''' ha kalz a bennadoù dudius all bras ha bihan.

===Sul [[22 Genver]]===
* Adtapet hon eus ar plas hor boa kollet. Renket '''56{{vet}}''' emaomp en-dro bremañ hag aet omp dreist d'an [[tatareg]]. War-raok ez eomp atav eta ha tostaat a reomp d'ar '''4000 pennad'''. Just dindan ar [[kembraeg|c'hembraeg]] emaomp bremañ ha n'hon eus mui nemet ur '''100 pennad dale bennak''' ken war hor breudeur tramor. Un tamm striv c'hoazh a-berzh an holl hag ac'hann da fin ar miz e vo '''ar brezhoneg ar yezh keltiek kentañ war Wikipedia !'''
* '''Dilennadeg kentañ merourien ar wiki brezhonek''', lakait hoc'h anv war ar bajenn '''[[Wikipedia:Kumuniezh/Votadego%C3%B9]]''' etre an 22 hag an 29 Genver 2006.
*'''[[Wikipedia:Portal_al_lennegezh|Lennegezh]] : ur porched nevez kempennet''', hollgaer, war al lennegezh.

===Merc'her [[25 Genver]]===
* Adlabouret ez eus bet war pajenn '''[[:Wikipedia:Merourien|ar verourien]]''' evit displegañ muioc'h o c'hefridi. Pajennoù all zo bet savet evit displegañ penaos sevel goulennoù ouzh ar verourien ivez : sellit ouzh [[:Wikipedia:Goulenn ouzh ar verourien|sevel goulennoù ouzh a verourien]] evit gouzout hiroc'h. Kit d'ober un taol sell en-dro war ar pajennoù [[Wikipedia:Skoazell|skoazell]] a-hend-all ha sikourit evit stouvañ ar mankoù zo c'hoazh.
[[Rummad:Wikipedia]]

===Gwener [[27 Genver]]===
* Gounezet ur plas adarre. Renket '''55{{vet}}''' emaomp bremañ. Aet omp dreist d'ar [[kembraeg|c'hembraeg]]. '''Deuet eo ar brezhoneg da vezañ ar yezh keltiek kentañ''' war Wikipedia ! Gourc'hemennoù d'an holl.''' Evit heuliañ araokadennoù burzhudus ar brezhoneg war ar wiki : [[Wikipedia:Deizlevr|'''An Deizlevr''']].
* '''174 pennad nevez''' ar sizhun-mañ c'hoazh ! Gourc'hemennoù da gentañ da [[implijer:MP|MP]] evit bezañ kempennet deomp ur porched brav-kenañ diwar-benn al [[Wikipedia:Portal_al_lennegezh|Lennegezh]]. Menegomp ur skrivagner nevez [[Arthur Conan Doyle]]. Ur sportour [[Jean-Jacques Eydelie]] hag e bed sonerezh Breizh [[Denez Abernot]] ha [[New Dazont]]. En egor [[Loarennoù Yaou]] gant skeudennoù brav-eston dalc'hmat. Broioù nevez eus Norzheuropa zo bet savet ur pennad diwar o fenn [[Greunland]], [[Island]] hag [[Inizi Faero]]. Sellit ivez, suoc'h, ouzh [[Keoded ar Vatikan]]. Donoc'h-donañ ez eomp en istor ha douaroniezh kreiz Europa ivez gant [[Ottokar_II_P%C5%99emysl]], [[Emgann Dürnkrut]], [[Kroateg Burgenland]], kêr [[Pri%C5%A1tina]] ha [[Trentino]]. Politikerezh zo bet ivez gant pennadoù a-zivout [[Aozadur Feur-emglev Norzh-Atlantel]], ar strollad politikel [[Hamas]] ha [[Bannieloù Stadoù ar bed]]. Ur benveg sonerezh, an [[akordeoñs]] hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh [[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]. Lennadenn vat.

===Lun [[30 Genver]]===
* '''Dilennadeg kentañ merourien ar wiki brezhonek, Poent eo votiñ [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_C%27hwevrer_2006|AMAÑ]] !''' etre an 30 Genver hag ar 06 C'hwevrer 2006.

==C'hwevrer 2006==

===Sadorn [[4 C'hwevrer]]===
* '''Ouzhpenn 100 pennad nevez''' er sizhun-mañ c'hoazh ! Ur mell trugarez da gentañ da '''[[implijer:Yun|Yun]]''' evit bezañ digoret dorioù ar surjianerezh d'hor yezh gant daou bennad dedennus hag aes da lenn '''[[Emplantenn-vronn]]''' ha '''[[mastektomiezh]]'''. Setu aze un dachenn na bleustrer ket nemeur e brezhoneg daoust ma tenn d'hor buhez pemdez. Kalon dezhañ da genderc'hel ganti. Seurt pennadoù a ro brud d'hor wiki. Nevez-flamm c'hoazh, '''porched [[Porched:Ar bed sinaat|Ar bed sinaat]]''' a vod ar pennadoù a denn da sevenadur Sina; kaer eo, kit da welet. Hag evit lidañ an taol pennadoù a-zivout istor Sina ('''[[An Tri Enorus hag ar Pemp Impalaer]], [[Tiernelezh Sui]]''' ha '''[[Roll pennrannoù Kangxi|roll al lunioù Kangxi]]'''). Er reter-pellañ atav, pennadoù diwar-benn Krennamzer Japan, '''[[Edo (kêr)|Edo]]''' hag he '''[[Kastell Edo|c'hastell]]''', an noblañsoù '''[[Ota Dokan]], [[Minamoto no Yorimasa]]''' ha '''[[Sugawara no Michizane]]'''. E Breizh, menegomp pennadoù '''[[Ar c'hoarezed Goadeg]]''' ha '''[[Kastell-Nevez-ar-Faou]]''', keleier eus koulzad an Ofis '''[[Ya d'ar brezhoneg]]''' zo ivez. Ul livour brudet '''[[Paul Sérusier]]'''. Er sinema, aktorien c'hall vrudet evel '''[[Michel Blanc]], [[Alain Chabat]], [[Gérard Jugnot]]''' pe '''[[Christian Clavier]]''', peadra da lenn a-raok gwelet film nevez skipailh kozh ar ''Splendide''. Dudiamant zo c'hoazh gant pennadoù nevez war ar c'hoarioù video '''[[Mario Kart DS]]''' ha '''[[Nintendo DS]]'''. Politikourien nevez varvet evel '''[[Johannes Rau]]''' bet prezidant Alamagn ha cheic'h '''[[Jaber Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah]]''' bet e penn Koweit. E-mesk an tudennoù istorel vrudet menegomp '''[[Vitus Bering]]''' ar foeter-bro, '''[[Pasquale Paoli]]''', an emsaver korsat, ha deroù un hir a bennad diwar-benn an emsaver '''[[Gandhi]]'''. Istor Europa ha lignez an '''[[Habsbourged]]'''. Pennadoù diwar-benn spesadoù loened aet da get '''[[Mastodont]]''', '''[[Tigr dent sabrenn]]''', an dour '''[[Mor du]]''' ha '''[[Dourioù etrebroadel]]''', al levraouegoù, '''[[Teul]]''' hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Lennadenn vat.

=== Lun [[6 C'hwevrer]]===
* '''Kloz eo ar votadeg evit ar verourien.''' Dilennet eo bet an tri a oa aet war ar renk : [[:Implijer:Neal|Neal]], [[:Implijer:Paotr|Paotr]] ha [[:Implijer:Fulup|Fulup]], kalon vat dezho. Sellit ouzh an disoc'hoù [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_C%27hwevrer_2006|AMAÑ]] !.

=== Merc'her [[8 C'hwevrer]]===
* '''Taget eo bet hor wiki''' evit ar wech kentañ. Tost 30 pajenn diverket. Sellit [[Wikipedia:Deizlevr|amañ]]
===Sadorn [[11 C'hwevrer]]===
* Deuet eo er-maez '''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]''' evit ma c'hallo ar verourien rentañ kont eus o labour dirak an holl.
===Sul [[19 C'hwevrer]]===
* Gounezet ur plas adarre. Renket er '''54{{re}} plas''' emaomp bremañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
** Gounezet un eil plas ouzhpenn hiziv. Renket er '''53{{-de}} plas''' emaomp bremañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
* '''Ouzhpenn 200 pennad nevez''' er sizhun-mañ ha daou blas gounezet ! Trugarez d'an holl eta. Tost echu eo kempenn ar patromoù evit deizioù ar bloaz, trugarez d'an implijer nevez [[Implijer:Benoni|Benoni]] en deus peget e-barzh hag en deus boulc'het rann ekologel ar c'helc'hgeriadur gant pennadoù diwar-benn al lanvioù du ('''[[Listenn al lanvioù du pennañ]]''', '''[[Torrey Canyon]]''' hag '''[[Amoco Cadiz]]'''). Kalz a nevezinti eus tu an douaroniezh ivez gant pennadoù '''[[Foz danvorel]]''', '''[[Eurazia]]''', '''[[Antarktika]]''', '''[[Oseania]]''', '''[[Keheder]]''', '''[[Epikreizenn]]''', '''[[Hipokreizenn]]''' hag, e Breizh, '''[[Lenn Gwerledan]]'''. Kêrioù Aostria zo bet ivez '''[[Eisenstadt]]''' ha '''[[Willendorf]]'''. Diouzh tu an Egor eo prest pennadoù '''[[Douar]]''' hag '''[[heol]]''' skeudennaouet-kaer. Kenderc'hel a ra hor skiantour [[Implijer:Yun|Yun]] gant e bennadoù diwar-benn an unanennoù muzuliañ, sellit ouzh '''[[Unanennoù diazez ar sistem etrebroadel]]''' hag ouzh '''[[Kenemglev ar metr]]'''. War dachenn ar yezhoniezh en deus kendalc'het [[Implijer:Neal|Neal]] da strivañ par ma c'hall evit lakaat an niver a bennadoù da greskiñ, menegomp, e-touez degadoù a re all '''[[Roll gwrizioù indezeuropek]]''' ha '''[[Treuzlizherennadur arabek]]''' marteze. Adkempennet eo bet ivez pennadoù ar '''[[yezhoù yuzevek]]''' hag, evel boas, pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Eus Azia eo deuet '''[[Framm ar sinalunioù]]''' evit deskiñ skrivañ sinaeg hag, evit distanañ un tamm pennad '''[[sudoku]]'''. Distro da Europa, lennit '''[[Tintin]]''' hag ur vro nevez '''[[Danmark]]'''. War dachenn an istor hag ar politikerezh, lennit '''[[Impalaeriezh trevadennel Portugal]]''', '''[[Hasan Al-Banna]]''' hag '''[[Islamouriezh]]'''. Lennadenn vat.
[[Rummad:Diellaouiñ]]
===Yaou [[23 C'hwevrer]]===
* Gounezet daou blas c'hoazh e renkadur ar yezhoù. En '''51{{vet}} plas''' emaomp bremañ. Un tamm strivig c'hoazh hag e vimp e-touez 50 yezh kentañ ar bed war Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
* Kelc'hgeriadur pe Holloueziadur. '''[[Wikipedia:Kendivizoù reolata/Kelc'hgeriadur pe Holloueziadur|Votadeg]]''' zo.
* '''Echu eo sevel ar patromoù evit 365 pennad deizioù ar bloaz'''; Trugarez vras d'an holl re o deus kemeret perzh : kit da welet war [[Deizioù ar bloaz]].
===Gwener [[24 C'hwevrer]]===
* Hiziv, gant an implijerien [[Implijer:Padraig Marc'heg|Padraig Marc'heg]] ha [[Implijer:Rognogno|Rognogno]] omp aet en tu all d'an '''200 implijer enrollet'''. Degemer mat dezho o-daou. 201 den o deus krouet ur gont evit ar mare.

== Meurzh 2006 ==
===[[8 Meurzh]]===
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''.
===[[24 Meurzh]]===
* '''Krog eo ar bot kentañ da labourat war hor wiki''' a-benn ouzhpennañ liammoù adal hor wiki pe war-du hor wiki. Evit gouzout hiroc'h :'''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]'''
===[[25 Meurzh]]===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''&lt;/p&gt;
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Krog eo ar bot kentañ da labourat war hor wiki''' a-benn ouzhpennañ liammoù adal hor wiki pe war-du hor wiki. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Kannadig ar verourien|Kannadig ar verourien]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''&lt;/p&gt;
* '''Kantadoù a bennadoù nevez''' zo bet c'hoazh er sizhunvezhioù diwezhañ ! Trugarez d'an holl ! Echu eo kempenn ar patromoù evit deizioù ar bloaz ; boulc'het mat eo patromoù kumunioù Penn-ar-Bed, a-drugarez da [[Implijer:Paotr|Paotr]], hag hini ar bloavezhioù, savet gant [[Implijer:C'hwil-du siferniet|C'hwil-du siferniet]]. Ne chom bremañ nemet da voueta ar frammoù zo bet savet. E-touez ar pennadoù nevez-savet e kaver a bep seurt traoù : kit da welet ar '''[[:Rummad:Bannieloù]]''', '''[[Divreviadezh]]''' pe c'hoazh '''[[Tatouadur]]'''. Kalz a nevezinti eus tu an douaroniezh ivez gant pennadoù '''[[Nil]]''', '''[[Dinedin]]''', '''[[Mor Breizh]]''', '''[[Finland]]''' hag, e Breizh, '''[[Bro-Leon]]''' ha '''[[Treger]]'''. Pennadoù a denn d'ar c'heleier zo bet, gant keloù eus harz-brezel '''[[ETA]]''' pe eus marv '''[[Slobodan Milošević]]'''. Gant kanerien ha sonerien eus ar bed a-bezh e c'hellit ober anaoudegezh bremañ, sellit ouzh '''[[Victor Jara]]''', '''[[Compay Segundo]]''' pe c'hoazh '''[[Ray Barretto]]'''. Kendalc'het en deus [[Implijer:Neal|Neal]] da sevel pennadoù niverus diwar-benn yezhoù nebeut anavezet : goude bezañ graet tro Azia eo en em gavet bremañ en Norzh Amerika, sellit ouzh '''[[:Rummad:Yezhoù ar bed|Yezhoù ar bed]]'''. Anv eus an [[Eil brezel bed]] hag eus enepyuzevegezh a zo e pennadoù '''[[Diskoulm diwezhañ]]''', '''[[Shoah]]''' pe '''[[Anne Frank]]'''. Eus Egipt eo deuet '''[[Thebaidos]]''',  '''[[Sokar]]''',  '''[[Douaroniezh Henegipt]]''' ha '''[[Jean-François Champollion]]'''. Kit pelloc'h c'hoazh en Afrika, betek an '''[[Impalaeriezh toukouleur]]''' pe '''[[Rouantelezh Bambara Segou]]'''. Ha ma plij deoc'h al laboused, lennit '''[[morvran]]''' ha '''[[morskoul]]'''.
==Ebrel 2006==
===[[19 Ebrel]]===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''Darvoud istorel'''. Tapet en deus ar brezhoneg an '''50{{vet}} plas''' etre an holl wikioù. Pebezh trec'h pa soñjer e peseurt stad e oamp c'hoazh bloaz zo. Gourc'hemennoù d'an holl ha dalc'homp da vont ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''Muioc'h eget 400 pennad nevez''' zo bet c'hoazh abaoe deroù Ebrel evit plijadur an holl. C'hoari a blij deoc'h just a-walc'h, sellit un tamm ouzh ar c'hoari japanat '''[[go (c'hoari)|go]]''' ha kasit an dudi pelloc'h gant bannoù-treset '''[[Lanfeust de Troy]]''' pe treserien evel '''[[Didier Tarquin|Tarquin]]''', '''[[Christophe Arleston|Arleston]]''', '''[[Kim Stanley Robinson|Robinson]]'''. Kendalc'hit ho lennadenn gant '''[[Jules Verne]]''', '''[[Yeun ar Gow]]''' ha '''[[William Faulkner|Faulkner]]'''. Da vat eo lañset bremañ pennadoù '''[[Henroma|Roma an Henamzer]]''' hec'h '''[[Roll an impalaerien roman|impalaerien]]''', he '''[[proviñs roman|froviñsoù]]''', '''[[Ptolemaios]]'''. Sellit ouzh ar '''[[Wikipedia:Portal ar bed henc'hresian hag henroman|porched]]''' ha diwallit diouzh ar '''[[Vandaled]]'''. Pennnadoù bihan aes da lenn war istor kozh '''[[Breizh]]''' ha '''[[Kembre]]''' zo ivez, '''[[Breizh Vihan]]''', '''[[Nennius]]''', '''[[De excidio Britanniae]]''', '''[[Y Gododdin]]''', '''[[Powys]]''' met ivez a-zivout ar Bonedoù ruz gant '''[[Sebastian ar Balp]]'''; diwar-benn glad relijiel ar vro zo ivez gant '''[[Iliz Sant Yann Vadezour (ar Fouilhez)|iliz ar Fouilhez]]''' pe '''[[Iliz Itron Varia Brenniliz|Brenniliz]]'''. Kavet e vo da lenn diwar-benn broioù pe pobloù all evel boas '''[[Tamil Eelam]]''', '''[[Unaniezh Maghrib Arab|Unaniezh ar Maghrib]]''', an Indianed '''[[Haudenosaunee]]'''. Sellit ouzh '''[[Fritz Haber]]''' ur Yuzev, bet ijinet ar '''[[Ziklon B]]''' gantañ. Pennadoù douaroniel zo '''[[Tsunami]]''', '''[[Stockholm]]''', stêr Roma, an '''[[Tiber (stêr)|Tiber]]''' pe ar '''[[Mor Baltel]]'''. Deskit piv e oa ar matematikour skosat '''[[John Napier]]''' hag en em soñjit war degouezhioù dreistordinal an daou sportour '''[[Wladyslaw Kozakiewicz|Kozakiewicz]]''' hag '''[[Alan Turing]]'''. Pennadoù ekologel berr aes da lenn zo '''[[Pascale Loget]]''', '''[[Jean-Claude Pierre]]''', ar '''[[Morbig]]'''. Mignoned an hard rock a lenno gant plijadur '''[[Trust]]''', '''[[Bernie Bonvoisin]]''', '''[[Bon Scott]]''' hag all. Na zisoñjomp ket ar reggae '''[[black Uhuru]]''' ha mouezh latino '''[[Violeta Parra]]'''. Er fin gourc'hemennoù da [[Implijer:Neal|Neal]] en deus savet e-unan-penn ur porched a-bezh diwar-benn '''[[Porched:Revelezh|revelezh mab-den]]''' pennadoù fonnus e-leizh ennañ evel, da skouer, '''[[Homofobiezh]]''' pe ur pennad pedagogel-tre '''[[Stevell]]'''. Deskadurezh vat da dapout evit an holl. A-raok klozañ, gourc'hemennoù ivez da '''[[Implijer:Matilin|Vatilin]]''' en deus adkempennet penn-da-benn pajenn '''ar [[Keleier|c'heleier]]''' ha roet buhez dezhi. Kaer-kenañ eo bremañ
*Lañset mat eo ivez '''pennadoù ar bloavezhioù''' evit ar {{Iañ kantved}}

==Mae 2006==
===19 a viz Mae===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''Derc'hel hor renk !''' En '''51{{vet}} plas''' emañ ar Wiki brezhoneg bremañ e-touez an holl wikioù. Abaoe miz Ebrel ned a ket an niver a bennadoù war-gresk kement hag a-raok, daoust ma talc'h da vont war-raok. Ezhomm a zo pennadoù nevez ma fell deomp derc'hel e renk d'ar brezhoneg. Bec'h dezhi 'ta ! &lt;br&gt; Gwellaat ha klokaat pennadoù a zo d'ober ivez. N'eo ket al labour a vank ma fell deomp ober eus ar Wikipedia brezhonek ur benveg evit an holl vrezhonegerien da gaout boued-spered en o yezh ! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù nevez a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mae''' e kaver meur a hini a denn d’an istor. Istor Breizh evel-just, gant '''[[Anna Vreizh]]''', he zad '''[[Frañsez II]]''' pe he fried '''[[Loeiz XII a Vro-C'hall]]''', gant '''[[Emsavadeg ar Bonedoù ruz]]''', pe c’hoazh gant '''[[Levrioù Istor Breizh]]'''. Pennadoù a denn d’an istor e diavaez hor bro ivez : '''[[Kumun Pariz]]''', '''[[Impalaeriezh santel, roman ha german]]'''. Anaoudegezh a c’hellomp ober gant pobloù pe gant broioù pelloc’h diouzhimp : an '''[[Dogoned]]''' eus '''[[Afrika]]''', an '''[[Asirianed]]''' er Reter-nesañ, pe '''[[Montenegro]]''' en '''[[Europa]]'''. Lenn traoù diwar-benn kêrioù bras ha bihan a c’heller ivez : eus '''[[Pariz]]''' da '''[[Dirinonn|Zirinonn]]'''. Tud vrudet e doare pe zoare, ha disheñvel-kenañ, a zo taolennet deomp : an Italian '''[[Niccolò Machiavelli]]'''pe ar Brazilad '''[[Luiz Inácio Lula da Silva|Lula]]'''. Pe c’hoazh, evit chom e Breizh, '''[[Françoise Morvan]]''' pe '''[[Goulc'han Kervella]]'''. Mard oc’h troet gant ar yezhoù e c’helloc’h lenn pennadoù war yezhoù eus Amerika evel ar '''[[yezhoù zaparoek]]''' pe eus Europa evel ar '''[[yezhoù slavek]]''' pe ar '''[[yezhoù skandinavek]]'''. Eus yezhoniezh ez eus anv er pennad '''[[nevezc'her]]'''. Mar plij al lennegezh deoc’h ho po da zibab etre ar manga '''[[Akira]]''', ar skrivagnerien amerikan '''[[Theodore Sturgeon]]''' ha '''[[Nathaniel Hawthorne]]''', pe '''[[Les Humanoïdes Associés]]'''. Mar kavit gwelloc’h mont d’ar sinema, lennit '''[[Pontoù kontelezh Madison]]'''. War dachenn ar '''[[revelezh denel]]''' en deus kenddalc’het hor c’henlabourer [[Implijer:Neal|Neal]] da sevel pennadoù, evel '''[[Kaezouregezh]]''' pe '''[[Pederastiezh]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !
==Mezheven 2006==
===6 a viz Mezheven===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Daoust ma vez savet nebeutoc’h a bennadoù abaoe miz Ebrel, emañ bepred ar Wiki brezhoneg en '''51{{vet}} plas''' e-touez an holl wikioù. Ne gresk ket an niver a bennadoù brezhoneg ken buan ha ma rae a-raok, met derc’hel a ra da greskiñ : bemdez e kaver pennadoù nevez, hir pe hiroc’h. Tachennoù a vez pleustret muioc’h eget re all :  ma’z eus bremañ kalzig a bennadoù a denn d’ar yezhoniezh, d’al lennegezh, d’an istor pe d’an douaroniezh, ez eus kalz nebeutoc’h war tachennoù all. Ezhomm a zo pennadoù a bep seurt evit tizhout pal un holloueziadur e brezhoneg. Plas a zo evit an holl genlabourerien eta ! &lt;br&gt; Gwellaat ha klokaat pennadoù a c’hell pep hini ober. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù nevez a zo bet savet en eil hanterenn miz Mae''' e kaver meur a hini a denn d’ar yezhoù adarre. Anaoudegezh a c’heller ober gant ar '''[[romañcheg]]''', ar '''[[kachoubeg|c’hachoubeg]]''' pe gant '''[[frizeg ar reter]]''', gant ar '''[[yezhoù dalmatek]]''' pe ar '''[[yezhoù skandinavek]]''',,. Pelloc’h diouzhimp emañ al '''[[lizherenneg fenisek|lizherennegoù fenisek]]''', '''[[lizherenneg aramaek|aramaek]]''' hag '''[[lizherenneg etruskek|etruskek]]'''. Gant un nebeud yezhourien e c’heller ober anaoudegezh ivez : '''[[Juluan Maner]]''', '''[[Gregor Rostren]]''', pe c’hoazh '''[[Robert Morton Nance]]'''. Poltred un nebeud Bretoned a ginniger dimp, evel '''[[François de Beaulieu]]''', pe '''[[Nolwenn Korbell]]''', ha poltred tud vrudet eus broioù all ivez, evel ar Galizad '''[[Alfonso Daniel Rodríguez Castelao|Castelao]]''' pe ar C’hembread '''[[Hywel ab Owain Gwynedd]]'''. Chom e Breizh a c’heller ha mont da welet savadurioù relijiel meur a gumun eus Breizh, evel '''[[iliz santez-Piter (an Treoù-Leon)]]''' pe '''[[iliz Itron-Varia Brasparzh]]'''. Mar fell deoc’h ivez e c’hellit mont da bourmen e menezioù hor bro, evel '''[[Menez Kador]]''' pe c’hoazh '''[[Roc'h Tredudon]]'''. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn pennad '''[[Stankell an Teir C'hanienn]]''', hini ar '''[[menez-tan]]''' '''[[Merapi]]''', pe hini ar bobl '''[[Ainou]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !
===22 a viz Mezheven===
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Derc’hel a ra an niver a bennadoù nevez da greskiñ, ha tamm-ha-tamm emaomp o tostaat da 7 000. Emañ bepred ar Wiki brezhoneg en '''52{{vet}} plas''' e-touez an holl wikioù, met n’emañ ket pell war-lerc’h ar yezhoù a zo dirazañ. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==1añ a viz Du==
'''Darvoudoù ha keleier diwezhañ ar Wiki'''
* '''War-raok atav'''. Derc’hel a ra niver ar pennadoù savet e brezhoneg da greskiñ, ha tremenet omp en tu all da '''10 000''' pennad, gant ur pennad war ''[[Listenn kêrioù Galiza gevellet gant ur gêr a Vreizh]]''.  Hag ouzhpenn-se omp an 50{{vet}} yezh o tizhout al live-se! Gourc'hemennoù d'an holl!!! Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''
* '''Evit breutaat''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit 'ta d’ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==4 a viz Kerzu 2006==
* '''War-raok atav'''. Bremañ ez eus tost da '''11 000''' pennad en holloueziadur brezhonek, ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez. Ur yezh all, an [[albaneg]], he deus tizhet an '''10 000''' pennad ivez. Pell emaomp c'hoazh avat diouzh yezhoù evel ar [[galleg]], tizhet gantañ 400 000 pennad d'ar 27 a viz Du, pe zoken diouzh an [[esperanteg]] zo aet dreist d'an 60 000 pennad pe d'ar [[katalaneg|c'hatalaneg]] zo aet dreist d'ar 45 000 pennad. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'heller mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An ti-chopin|An ti-chopin]]'''. Tud zo o deus c'hoant cheñch anv d'ar bajenn-se ha kinnigoù zo bet graet : '''an ostaleri''' pe '''an davarn'''. Deuit da zisplegañ ho soñj ivez !&lt;/p&gt;
* '''E-touez ar pennadoù a zo bet savet en hanterenn gentañ miz Mezheven''' e kaver meur a hini a denn d’ar sonerezh. Traoù a bep seurt : '''[[Bob Marley]]''', '''[[Faith no more]]''' pe '''[[Tryo]]''', pe c’hoazh '''[[Gustav Mahler]]'''. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Adkavout a reomp ivez, evel boaz, pennadoù a denn d’ar yezhoù ha d’ar yezhoniezh, evel al '''[[lizherenneg samaritanek]]''', an '''[[islandeg]]''', ar '''[[gwaranieg]]''', lizherennoù eus hol lizherenneg dimp evel '''[[Ñ (lizherenn)|Ñ]]''' pe eus lizherennegoù all evel '''[[Œ (lizherenn)|Œ]]''', '''[[Ч (lizherenn)|Ч]]''', '''[[Thorn (lizherenn)|Þ]]'''. Poltred un nebeud skrivagnerien a ginniger dimp, evel '''[[Jakez Konan]]''' pe '''[[Homeros]]'''. Tapout muioc’h a zeskamant war douaroniezh Europa a c’hellomp, gant pennadoù diwar-benn stêrioù eus kreiz hor c’hevandir, evel an '''[[Drava]]''' pe kêrioù evel '''[[Innsbruck]]''' pe '''[[Oslo]]'''. Ma fell deoc’h ivez e c’hellit ober gwelloc’h anaoudegezh gant ar '''[[Yuzevegezh]]''', an '''[[Torah]]''', pe ar '''[[Samaritaned]]'''. War dachennoù skiantel ez eer gant pennadoù evel '''[[pliosen]]''' pe '''[[miosen]]'''. Goude ar pennadoù a denne d’ar '''[[revelezh]]''' ez eus bremañ meur a hini a denn da organoù gouennañ an dud : '''[[kalc'h]]''' pe '''[[kourzh]]''' da skouer. Hag evit cheñch a-grenn ne vo netra gwelloc'h eget lenn ar pennad diwar-benn '''[[François-Dominique Toussaint Louverture|Toussaint Louverture]]''', ar stourmer eus '''[[Haiti]]''', hini '''[[Seizh Marzh ar Bed]]''', hini ar c’hlub mell-droad '''[[War-raok Gwengamp]]''', pe hini ar '''[[simbol]]'''. Lennadennoù mat deoc’h holl !

==9 a viz Ebrel 2007==
* '''War-raok atav'''. Tremenet eo bet an '''13 000'''{{vet}} pennad gant an holloueziadur brezhonek, ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez. Labour a chom avat : soñjit ‘ta ez eus tremen 50 000 pennad er Wikipedia [[katalaneg|katalanek]] ! Ha labour a chom ivez evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'heller mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
* Ur raktres kar da Wikipedia eo ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg zo krog da labourat evit se. Mar fell mont da welet an disoc'h, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
* '''E-touesk ar pennadoù a zo bet savet nevez 'zo''' e kaver meur a hini a denn d'ar
[[:Rummad:strolladoù politikel Katalonia|strolladoù politikel eus Katalonia]] pe d’ar re eus [[:Rummad:Strolladoù politikel Galiza|Galiza]]. 
*Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn kêrioù hor bro war-gresk, gant kumunioù eus ar '''[[Mor-Bihan]]''' hag '''[[Aodoù-an-Arvor]]''' dreist-holl. Savet eo bet [[roll stêrioù pennañ Breizh]], ha meur a bennad da-heul.
*'''[[Europa]]''' n'eo ket ur rannved hepken, met anv teir maouez eus [[:Rummad:mojennoù Hellaz]] kozh. Kavout a c'hallit o istorioù, ha re '''[[Atalant]]''' pe '''[[Jason]]''' hag an '''[[Argonaoted]]''' o vont da glask ar '''[[maoutken aour]],''' hag [[haroz]]ed all c'hoazh, evel '''[[Herakles]]''' pe doueed evel [[Eros]] pe [[Apollon]]. 
*Krog omp da deurel ur sell ouzh tachenn divent al livouriezh, gant '''[[Tizian]],''' '''[[Gustave Courbet]]''' ha [[Berthe Morisot]] . Dizoloit '''[[ar Balkon]],''' '''[[Olimpia]],''' pe '''[[Liorzh ar plijadurezhioù]],''' da c'hortoz re all.
*Pinvidikaat a c'hallit ivez [[listenn ar romantoù brezhonek]] gant ho lennadennoù. Ra vo graet reoù mat all ganeoc’h holl amañ!&lt;/p&gt;

==30 a viz Du 2007==
&lt;p&gt;*Daou raktres wiki nevez emeur o sevel war ar genrouedad dibaoe miz Here: '''[http://wikisource.org/wiki/Degemer:Brezhoneg wikimammenn]''' ha '''[[q:Degemer|'''Wikiarroud''']]'''. '''[[Wikimammenn]] a zo un diellaoueg''' e brezhoneg, enni testennoù klok hag en o furm orin. '''[[Wikiarroud]] a zo un dastumad arroudoù''' evit krouiñ kentañ geriadur an arroudoù e brezhoneg. Trugarez d'an holl da zont da sikour evit diorren ar raktresoù-se hag evit ma teufent evel-se da vezañ raktresoù ofisiel.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. E deroù miz Du e oa bet tremenet an niver a '''17 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez! Labour a chom avat evit kenderc'hel da grouiñ pennadoù hag evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Ar '''55vet''' yezh eo ar brezhoneg evit an niver a bennadoù bremañ, e-touez raktresoù holloueziadur Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Ur raktres kar da Wikipedia eo ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg a labour evit se. E deroù miz Gouere e oa tremenet an niver a bennadoù er Wikeriadur brezhonek en tu all da 3500, Mar fell deoc’h mont da welet al labour-se, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Mat e vo da bep hini ivez teurel ur sell ouzh roll '''[[Wikipedia:Ar fazioù stankañ|ar fazioù stankañ]]''', a c'hallo bezañ klokaet evel-just...
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt diwar-benn tud brudet evel [[Gordon Brown]], kentañ ministr nevez Breizh-Veur, an aktourez [[Marilyn Monroe]] pe ar skrivagner [[John Steinbeck]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Mojennoù Hellaz|Mojennoù Hellaz]] war-raok ivez gant pennadoù diwar-benn [[Ac'heron]], [[Ajaks]] pe [[Aias]], [[Perseüs]] ha re all c’hoazh. Er rummad '''[[:Rummad:Istor Iwerzhon|Istor Iwerzhon]]''' ez eus bremañ meur a bennad diwar-benn [[Emsavadeg Pask]] hag an dud a oa bet o kemer perzh enni, evel [[Liam Lynch]], [[Mícheál Ó Coileáin|Michael Collins]], [[Padraig Pearse|Pádraig Pearse]]...  Niverusoc'h-niverus ha diseurtoc'h-diseurt eo ar pennadoù a denn d'al livouriezh, gant [[Frida Kahlo]], [[Henri Matisse]], [[Rembrandt]] pe ar familh [[Brueghel]]. Pennadoù nevez savet pe adwelet zo diwar-benn ar [[yezhoniezh]], evel [[Mouezh (yezhoniezh)]], [[kensonenn]], [[vogalenn]], [[fonem]], [[friadur]] pe [[difriadur]]... Pinvidikaat a c'hallit ivez [[listenn ar romantoù brezhonek]] pe [[roll al levrioù e brezhoneg troet diwar yezhoù all]] gant ho lennadennoù. Ra vo graet reoù mat all ganeoc'h holl amañ!&lt;/p&gt;

==10 a viz Meurzh 2008==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. D’an 10 a viz Genver 2008 e oa bet tremenet an niver a '''18 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez abaoe ! Labour a chom avat evit kenderc'hel da grouiñ pennadoù hag evit kempenn ar pennadoù zo bet savet : an holl anezho pe dost o deus ezhomm bezañ adwelet, reizhet, kempennet ha klokaet. Ar '''55vet''' yezh eo ar brezhoneg evit an niver a bennadoù bremañ, e-touez raktresoù holloueziadur Wikipedia. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Raktresoù all, kar da Wikipedia, zo ivez : ar raktresoù '''[[Wikimammenn]]''' (un diellaoueg e brezhoneg, enni testennoù klok hag en o furm orin) ha '''[[Wikiarroud]]''' (un dastumad arroudoù e brezhoneg), hag ar '''[[Wikeriadur]]'''. Ur geriadur e meur a yezh, ha bremañ e brezhoneg ivez eo hemañ.{{wikeriadur}} Un nebeudig tud oberiant evit ar raktres Wikipedia e brezhoneg a labour evit se. Ouzhpenn 8000 pennad zo bremañ er Wikeriadur brezhonek, ar pezh a lak ar brezhoneg er '''36vet renk''' e-touez ar raktresoù geriadur heñvel. en tu all da 3500, Mar fell deoc’h mont da welet al labour-se, kit war [http://br.wiktionary.org Wikeriadur e brezhoneg].&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Evit gwellaat ar pennadoù e c’hall pep hini teurel ur sell ouzh roll '''[[Wikipedia:Ar fazioù stankañ|ar fazioù stankañ]]''', ur roll a c'hallo bezañ klokaet evel-just...&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt : [[timbroù Batoum]], [[timbroù Danzig]] pe re [[timbroù Fiume|Fiume]], pennadoù diwar-benn istor kozh Bro-C’hall, evel [[Neustria]], [[Aostrazia]], [[Pepin Grenn]], pe diwar-benn livourien italian evel [[Caravaggio]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Mojennoù Hellaz|Mojennoù Hellaz]] war-raok ivez gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Delwennoù Afrodite|Delwennoù Afrodite]] pe [[Gwener (doueez)|Gwener]]. Er rummad [[:Rummad:C'hoarierien mell-droad|C'hoarierien mell-droad]] ez eus bremañ kalzik a bennadoù diwar-benn [[sport]]ourien a c’hoari e [[:Rummad:Kluboù Breizh mell-droad|kluboù mell-droad Breizh]]. Un tamm tro dre ar bed a c’haller ober ivez, dre gêrioù eus Afrika, evel [[Nairobi]], pe dre [[:Rummad:Kumunioù Belgia|gumunioù Belgia]], hag ober anaoudegezh gant savadurioù evel [[Keurzelwenn Rodos|Ramz Rodos]], [[mastaba]]où [[Ejipt]] pe [[Delwenn ar frankiz|Delwenn ar Frankiz]]. Ha goude-se ne vo nemet mont d’ober anaoudegezh gant aktourien evel [[Woody Allen]] pe [[Amitabh Bachchan]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==20 a viz Gouere 2008==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav'''. D’an 20 a viz Mezheven 2008 e oa bet tizhet an niver a '''20 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ bemdez ! Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[hindieg]]. Labour a chom avat : ma’z eus forzhig pennadoù bremañ war danvezioù zo, e chom hogos divoulc’h ur bern tachennoù : an [[:Rummad:Teknologiezh|teknologiezhioù]], ar [[:Rummad:Medisinerezh|vezegiezh]], an [[hinouriezh]], ar [[:Rummad:Gwir|gwir]], ar [[:Rummad:Micherioù|micherioù]] ha re all c'hoazh… Ha kalz pennadoù a chom da gempenn, da adwelet, da reizhañ, da glokaat. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all e c'hallit mont d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|An davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù liesseurt a zo bet savet e-pad ar sizhunvezhioù diwezhañ''' e kaver traoù a bep seurt : [[:Rummad:Barrez|Kant pennad]] nevez diwar-benn teknikoù ar [[barrez|varrez]] (''ballet''); [[timbr]]où eus broioù a bep seurt, kozh pe nevez ([[timbroù Montenegro|Montenegro]], [[timbroù Heligoland|Helgoland]]…), morlaeron eus ar bed a-bezh ([[Jack Rackham]], [[Mary Read]], [[Jeanne de Belleville]], pe skrivagnerien eus India evel [[Munshi Premchand]] pe [[Vikram Chandra]]. Aet eo an niver a bennadoù diwar-benn [[:Rummad:Alamagn|Alamagn]] war-raok kalzik gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Berlin|Berlin]] ([[Dor Brandenburg]], [[Mirdi yuzev Berlin]]…). Eus darvoudoù tost dimp e vez anv ivez war ar Wikipedia brezhonek : [[Darvoudoù 2008 e Tibet|darvoudoù an nevez-amzer e Tibet]] da skouer. Un tamm tro dre ar bed a c’haller ober ivez, ha deskiñ traoù diwar-benn an istor : adalek an [[Hittited]], ur bobl eus an [[Henamzer]] en [[Azia-Vihanañ]], betek [[Haile Selassie Iañ]], [[impalaer]] diwezhañ [[Etiopia]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==17 a viz Gwengolo 2008==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://eu.wikipedia.org/wiki/Azala Wikipedia euskarek], nevez-tizhet ganto an 30 000 pennad !
&lt;p&gt;* D’an 12 a viz Gwengolo 2008 e oa bet tizhet an niver a '''21 000''' pennad gant an holloueziadur brezhonek. Ha derc'hel a ra o niver da greskiñ c’hoazh ! Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[albaneg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha gallout a rit, c’hwi ivez, reiñ dorn da gas ar raktres pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mate|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|an Davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù diseurt a zo bet savet e-pad an hañv''' e kaver traoù a bep seurt : pennadoù diwar-benn [[:Rummad: Kêrioù Kembre|Kêrioù Kembre]], evel [[Porthmadog]] pe [[Llanymddyfri]], re all diwar-benn [[:Rummad:Kontelezhioù Kembre|Kontelezhioù Kembre]] evel [[Kontelezh Gwynedd]]; gallout a rit mont da welet broioù pell ivez gant pennadoù diwar-benn [[:Rummad:Stadoù Brazil|stadoù Brazil]] pe[[:Rummad:Stadoù Mec'hiko|stadoù Mec'hiko]] evel [[Chiapas]] ha [[Yucatán]].Tostoc’h dimp emañ [[Cerdanya]] ha kêr [[Llívia]] pe kêrioù [[Flandrez Frañs]]. Beajiñ en amzer a c’haller ivez ha deskiñ traoù diwar-benn [[Rouantelezh ar Vandaled]] pe [[La Tène|Sevenadur La Tène]]. Bepred war dachenn an [[istor]] eo kresket ar pennadoù gouestlet d’an naziegezh gant skridoù diwar-benn an [[:Rummad:Enepnaziouriezh en Alamagn|Enepnaziouriezh en Alamagn]], evel [[Ar Rozenn Wenn]], pe diwar-benn ar [[Gestapo]].
Diwar-benn [[Korf|korf an den]] e c’haller deskiñ traoù ivez, eus an [[Skouarn|divskouarn]] d’an [[Brec'h (ezel)|divrec’h]]. Ma plij deoc’h an debriñ hag an evañ, lennit pennadoù [[laezh]], [[laezh-ribot]], [[kanell (temz)|kanell]]… Hag e-keit-se e c’hallit ivez selaou sonerezh [[Stereo Total]], [[Berry]] pe [[Thomas Fersen]], ha lenn albomoù [[Hugo Pratt]] pe [[Titeuf]]. Ha ma plij deoc’h an traoù sirius, lennit al [[listennad lavaredoù latin]], pe ar pennadoù a denn d’ar [[politikerezh]], d’ar [[faskouriezh]], d’ar [[sokialouriezh]] pe d’ar [[Komunouriezh|gomunouriezh]]. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==26 a viz Here 2008==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://cy.wikipedia.org/wiki/Hafan Wikipedia kembraek], nevez-tizhet ganto an 20 000 pennad !
&lt;p&gt;* D’an 8 a viz Du e oa bet tizhet an niver a '''22 000''' pennad gant hon holloueziadur brezhonek. Er 55vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, war-lerc’h an [[islandeg]].
Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha gallout a rit, c’hwi ivez, reiñ dorn da gas ar raktres pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar Wikipediourien all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|an Davarn]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''E-touez ar pennadoù diseurt''' zo bet savet pe hiraet e-pad an diskar-amzer e kaver kalz traoù a denn d’an douaroniezh : kêrioù a bep seurt broioù ([[:Rummad:Douaroniezh Euskal Herria|Euskal Herria]], [[:Rummad:Kumunioù ar Pas-de-Calais|departamant ar Pas-de-Calais]]), [[Tel Aviv]] pe [[Lagos]], pennadoù all diwar-benn [[Kontelezhioù Bro-Saoz]] evel [[Cumbria]] pe [[Surrey]], diwar-benn [[:Rummad:Proviñsoù Italia|Proviñsoù Italia]], inizi pell pe belloc’h evel [[Inizi Crozet]] e [[Meurvor Indez]], [[Inizi Friz]] pe [[Enezeg Molenez]]. War dachenn ar savouriezh a c’haller mont da welet [[chapel Santez Anna ar Palud]], [[abati Lokentaz]], en hor bro, pe ar [[Denkmal für die ermordeten Juden Europas|Monumant da Yuzevien Europa drouklazhet]] e [[Berlin]]. &lt;/p&gt; Tachennoù n’omp ket boas da lenn traoù diwar o fenn e brezhoneg zo ivez : meuzioù evel ar [[Kig-yar tandoori|c’hig-yar tandoori]], an [[naan]], [[hot dog]] pe [[hamburger]], pe sportoù evel ar [[plankenn-ruilh]] hag ar [[marc'h-houarn]]. Traoù da lenn amañ hag el levrioù : adalek istorioù kozh ar [[Mabinogi]], gant [[Branwen, merch Llŷr]] pe [[Pwyll, priñs Dyfed]] betek lennegezh hon amzer e brezhoneg ([[Koulizh Kedez]]) pe e yezhoù all ([[Stieg Larsson]]). Doareoù arz a bep seurt a c’haller ober anaoudegezh ganto : [[Andy Warhol]], [[Dada]]. Ma plij ar [[bannoù-treset]] deoc’h, kit da lenn ar pennadoù diwar-benn [[Titeuf]], [[Michel Vaillant]], [[André Franquin]] pe [[Dark Horse Comics]]. Peurzeskiñ brezhoneg a c’haller ivez gant Wikipedia : sellit ouzh ar pennadoù [[kunujenn]] pe [[estlammadell]], da skouer. Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;
==30 a viz Genver 2009==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da dud ar [http://ca.wikipedia.org/wiki/Portada Wikipedia katalanak], a oa bet tizhet ganto ar ''150 000'' pennad e dibenn miz Kerzu 2008 !
&lt;p&gt;* Gant an [http://br.wikipedia.org/wiki/Degemer holloueziadur brezhonek] e oa bet tizhet an niver a '''23 000''' pennad d’ar 7 a viz Genver 2009. Er 56vet renk emañ ar brezhoneg bepred e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, dirak ar [[marateg|marathi]], yezh [[Mumbai]], en [[India]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Ha deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout ar tud all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''Ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. N'int ket peurechu, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver poltred meur a skrivagner : tud a Vreizh evel an [[Tad Medar]], [[Lan Tangi]], [[Mikael Treger]], [[Yeun ar Gow]] pe [[Loeiz Herrieu]] ; tud eus broioù all ivez evel [[Bram Stoker]], [[Ray Bradbury]], [[Leopold von Sacher-Masoch]] pe [[Máirtín Ó Cadhain]]… ha [[Porched:Lennegezh|pennadoù all c’hoazh nevez-savet]]. Ma kavit gwelloc’h selaou sonerezh eget lenn levrioù, sellit ouzh [[The Slits]], [[Air]], [[Depeche Mode]], [[Carlos Nuñez]]. Ha ma kavit gwelloc’h c’hoazh mont d’ar sinema, lennit [[Clint Eastwood]], [[The Terminator]], [[Bollywood]]. Un tamm tro en estrenvro ? Kit da [[:Rummad:Inizi Bro-Skos|Inizi Bro-Skos]], [[Kantonioù Suis]] pe [[Nouakchott]] ! Ha na zisoñjit kit astenn ar pennadoù nevez-boulc’het-se. War Wikipedia e c’hallit adkavout anvioù a oa bet kalz a gaoz diwar o fenn nevez zo, evel [[Gaza]] pe [[Ehud Olmert ]]. Ha pelec’h all e c’hallfec’h kavout danvez da lenn e brezhoneg diwar-benn traoù diseurt evel ar [[pod-kambr]], an [[urzhioù d'al loened]], ar [[pok]]où, ar gazetenn [[Die Welt]], ar [[mangez]] pe [[Kevrenn Alre]] ? &lt;/p&gt; Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==17 a viz Mae==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da holl genlabourerien [[Wikipedia]] ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus bremañ '''25 000''' pennad, abaoe ar 15 a viz Mae 2009 ! Er 54e renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, dirak an [[islandeg]] hag a-dreñv al [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. N’eo ket peurechu ar pennadoù-se avat, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. Deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek hag adkavout tud all, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver kalz a bennadoù a denn d’an istor : pobloù an [[Demetae]], ar [[Silured]] ha [[Pobloù Enez Vreizh|pobloù all Enez Vreizh]], broioù kozh evel an [[Hen Ogledd]] pe [[Strat Clut]], en hanternoz [[Enez Vreizh]]. Pe c’hoazh, tost pe bell diouzhimp, [[Rouantelezh Essex]] pe [[Rouantelezh Northumbria]] e [[Bro-Saoz]], an [[Impalaeriezh otoman]] hag e [[sultan]]ed evel [[Suleiman ar Meurdezus]] pe [[Abdülhamit II]].&lt;/p&gt; 
Gallout a rit arvestiñ ouzh taolennoù meur a livour eus [[Flandrez]], an [[Izelvroioù]] pe [[Alamagn]] gwechall, evel [[Carel van Mander]], [[Hans Memling]], [[Martin Schongauer]]. Tostoc’h dimp e kaver poltredoù arzourien evel [[Louise Bourgeois]] pe [[Takashi Murakami]]. Gant tud a bep seurt e c’haller ober anaoudegezh : ar fizikour [[André-Marie Ampère]], politikourien evel an emsaver [[india]]n [[Subhash Chandra Bose]] pe an [[Izelvroioù|Nederlandad]] [[Pim Fortuyn]], ar c’haner [[Euskal Herria|euskarat]] [[Mikel Laboa]], pe ar skrivagner brezhonek [[Koulizh Kedez]].&lt;/p&gt;  
Deskiñ traoù diwar-benn [[:Rummad:Binvioù|binvioù hor buhez pemdez]] a c’haller ober ivez gant Wikipedia : ar [[falz]] hag ar [[morzhol]], ar [[forc'h]] hag ar [[fourchetez]]. Ha diwar-benn traoù ar bed bev kemend-all : ha gouzout a rit petra eo [[Ulva lactuca]] ? [[Anv]] [[skiant]]el ar [[bezhin]] glas an hini eo.&lt;/p&gt;  
Sellit ouzh ar pennadoù koshoc’h zo bet kresket ha gwellaet evel [[Amsterdam]], he [[:Rummad:Amsterdam|savadurioù hag he c’harterioù]] pe c’hoazh poltred [[Gwennole ar Menn]], nevez-aet d’an Anaon.&lt;/p&gt; 
Ha pelec’h all e c’hallfec’h kavout danvez da lenn e brezhoneg diwar-benn traoù diseurt evel [[Aozadur Bedel ar Yec'hed]], [[Ar Basion Vras]] c’hoariet gant [[Ar Vro Bagan]], ar [[Brezel Tregont Vloaz]], pe meuzioù eus broioù all evel ar [[stamppot]] ? &lt;/p&gt; Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==23 a viz Gouere 2009==
&lt;p&gt;* ''' Gourc’hemennoù''' da holl genlabourerien [[Wikipedia]] ! Gant hon [[holloueziadur]] brezhonek ez eus bremañ '''27 000''' pennad, abaoe an 9 a viz Gouere 2009 ! Er 52vet renk emañ ar brezhoneg bremañ e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, a-dreñv al [[latin]] met dirak an [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. N’eo ket peurechu ar pennadoù-se avat. Deuit da genlabourat ganimp da gas ar raktres war-raok pelloc’h c’hoazh, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. Sellit ouzh [[Wikipedia:Degemer mat|Degemer an dud nevez]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Sellit ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet pe hiraet e-pad an daou viz diwezhañ e kaver adarre meur a bennad a denn d’an istor, kozh pe nevez : [[Republik Weimar]], [[Brezel Spagn]] hag an anarkour [[Buenaventura Durruti ]], koulz ha rouaned Kembre gwechall evel [[Hywel Dda]] pe [[Rhodri Mawr]], en ur dremen dre [[Janed Ark]].&lt;/p&gt;

Gant unan eus hor c’henlabourerien ez eus bet degaset kalz a bennadoù diwar-benn al [[loen]]ed. Danvez-pennadoù int alies ha gallout a rit mont da astenn anezho : mard oc’h troet gant an [[evn]]ed, ar [[pesk]]ed, ar [[stlejvil]]ed pe ar [[bronneged]], kit da deurel ur sell ouzh  an [[alarc'h]] pe ar [[Kaouenn|gaouenn]], ar [[Konikl|c'honikl]] (pe al '''lapin'''), ar [[reunig]], an [[olifant]], ar [[boultouz]] pe an [[eog]], ar [[krokodil|c’hrokodil]] pe al [[legestr]] ha da skrivañ un nebeud linennoù diwar o fenn. &lt;/p&gt; 

Gallout a rit ober anaoudegezh gant arzourien diseurt evel al livour alaman [[Albrecht Dürer]], ar skrivagner [[Ulrich von Hutten]], ar barzh hag all livour saoz [[Rakrafaelouriezh|rakrafaelour]] [[Dante Gabriel Rossetti]] pe ar Vretoned [[Ronan &amp; Erwan Bouroullec]]. Kavout a reoc’h ivez poltred prezidantez [[Island]] [[Jóhanna Sigurðardóttir]], hini an aktour amerikan [[Steve McQueen]], pe c’hoazh hini an emsaver [[Okitania|okitan]] [[Robèrt Lafont]], nevez-aet d’an Anaon. Pennadoù kozh evel [[Alan Stivell]] zo bet hiraet-mat ivez. &lt;/p&gt; 

Dizoloiñ ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek kêr [[Ürümqi]] e [[Xinjiang]], al [[Lenn Victoria]] en [[Afrika]], pe [[Listenn kanolioù an Izelvroioù|kanolioù an Izelvroioù]]. Ma plij al levrioù deoc’h, lennit [[A lingua das bolboretas]] pe [[Hexe Lilli]], ul levr evit ar vugale. Ma kavit gwelloc’h ar boued-kof, ar [[Kouign-amann|gouign-amann]] zo graet evidoc’h ! &lt;/p&gt; 

[[Breizh]] hag ar [[Keltia|broioù keltiek]] ne vezont ket disoñjet gant hor c’henlabourerien farderien pennadoù : kit da welet [[Maner Kernod]], da studiañ [[lec'hanvadurezh Breizh]], da lenn skridoù [[Francis Gourvil]] pe da selaou [[Radio Cymru]] e [[kembraeg]]. &lt;/p&gt; 

Lennadennoù mat deoc’h holl !&lt;/p&gt;

==3 a viz Here 2009==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus en tu-hont da '''29 000''' pennad, abaoe miz Gwengolo. Ha dizale moarvat e vo tizhet an niver a '''30 000''' pennad ! Er 52vet renk emañ ar brezhoneg atav e-touez raktresoù holloueziadurel Wikipedia, a-dreñv al [[latin]] ha dirak ar [[bosneg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Hogen m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho. Kalz traoù a vank ha kalz pennadoù n’int nemet « [[:Rummad:Danvez_pennado%C3%B9|danvez pennadoù]] », [[:Rummad:Labour a Chom|pennadoù diechu]]. Piv a raio gwir bennadoù eus [[aval]], [[galizeg]] pe [[Herri VIII (Bro-Saoz)]] ? Sellit ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|Roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]], pe ouzh ar [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles renk zo ganimp pa glasker muzuliañ danvez holloueziadurel ar Wiki brezhonek.] Pep hini ac’hanoc’h a c’hall kas ar raktres war-raok pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek an '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez zo. E-touez ar pennadoù savet e-pad an tri miz diwezhañ e kaver poltredoù tud a bep seurt : ar priñs kembreat [[Llywelyn ab Iorwerth]], ar reder [[Jesse Owens]], ar merdeer [[Jacques-Yves Le Toumelin]], ar skrivagnerez vrezhonek [[Gwenvred Latimier-Kervella]] pe ar politikour stadunanat [[Edward Moore Kennedy|Ted Kennedy]], nevez-aet d’an Anaon..&lt;/p&gt;

Derc’hel a ra ar paotr [[Implijer:Gouerouz|Gouerouz]] da zegas dimp pennadoù diwar-benn al [[loen]]ed : kit da deurel ur sell ouzh: ar [[fazan]]ed, ar [[Klujar|c’hlujiri]], ar [[Gwaz (evn)|gwazi]], [[Houad (evn)|houidi]], ar [[Buoc'hig-Doue|vuoc’hig-Doue]] pe ar [[gwiñver]], ha skrivit un nebeud linennoù da astenn ar pennadoù-se. &lt;/p&gt; 

Un tamm mat a bennadoù hon eus bremañ diwar-benn [[Alamagn]] : [[Bundestag]], ar strollad [[CDU]], stadoù [[Schleswig-Holstein]] pe [[Thüringen]], ar c’hirri [[Trabant]]…

Mar plij deoc’h redek, e c’halloc’h kemer perzh e [[Redadeg 2010]] evit ar [[brezhoneg]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh rock, lennit ar pennadoù [[Dimmu Borgir]] he [[Hellfest]] ! Hag ar re a blij dezho muioc’h an hengoun a gavo gras gant an [[ti-plouz]]. &lt;/p&gt; 

Beajiñ dre ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek [[Mor Aral]] e-kreiz [[Azia]] pe al lenn [[Titicaca]] en [[Andoù]]. &lt;/p&gt; 

Hag e-touez ar pennadoù all a bep seurt a c’haller lenn amañ e brezhoneg (ha pelec’h all ?) :  [[kalon]], [[triskell]], [[marbr]], [[Briwer]], pe [[Jan van Eyck]]…. &lt;/p&gt; 

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* '''Na zisoñjit ket''' ivez mont da [[Wikipedia:Kumuniezh/votadeg_evit_merourien_Gwengolo_2009|votiñ]] evit dilenn [[Wikipedia:Merourien|merourien]] hon holloueziadur !

==28 a viz Here 2009==
&lt;p&gt;* '''War-raok atav''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek ! Gant hon [[holloueziadur]] ez eus bet tizhet '''''30 000''''' pennad d'ar 25 a viz Here ! Ar brezhoneg eo ar 51{{añ}} yezh o tizhout ar vevenn arouezius-se. Lec'hiet omp a-dreñv al [[latin]] ha dirak al [[luksembourgeg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Hogen m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho. Kalz traoù a vank evel [[Abraham]], [[Oadvezh ar maen]] pe [[Avu]], ha kalz pennadoù n’int nemet « [[:Rummad:Danvez_pennado%C3%B9|danvez pennadoù]] »  [[:Rummad:Labour a Chom|pennadoù diechu]]. Piv a raio gwir bennadoù eus [[aval]], [[galizeg ]] pe [[Herri VIII (Bro-Saoz)]] ? Sellit ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|Roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]], pe ouzh ar [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles renk zo ganimp pa glasker muzuliañ danvez holloueziadurel ar Wiki brezhonek.] Pep hini ac’hanoc’h a c’hall kas ar raktres war-raok pelloc’h, dre sevel pennadoù nevez pe dre wellaat ar pennadoù zo bet savet dija. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, adkavout tud all, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek  '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh '''ar pennadoù diwezhañ savet''' gant hor c'henlabourerien nevez 'zo. E-touez ar pennadoù savet e-pad an tri miz diwezhañ e kaver poltredoù tud a bep seurt : ar priñs kembreat [[Llywelyn ab Iorwerth]], ar reder [[Jesse Owens]], ar merdeer [[Jacques-Yves Le Toumelin]], ar skrivagnerez vrezhonek [[Gwenvred Latimier-Kervella]] pe ar politikour stadunanat [[Edward Moore Kennedy|Ted Kennedy]], nevez-aet d’an Anaon... Ar [[priz Nobel|prizioù Nobel]] a zo bet roet n'eus ket pell, met gant piv int aet ?&lt;/p&gt;

Derc’hel a ra ar paotr [[Implijer:Gouerouz|Gouerouz]] da zegas dimp pennadoù diwar-benn al [[loen]]ed : kit da deurel ur sell ouzh: ar [[fazan]]ed, ar [[Klujar|c’hlujiri]], ar [[Gwaz (evn)|gwazi]], [[Houad (evn)|houidi]], ar [[Buoc'hig-Doue|vuoc’hig-Doue]] pe ar [[gwiñver]], ha skrivit un nebeud linennoù da astenn ar pennadoù-se. &lt;/p&gt; 

Un tamm mat a bennadoù hon eus bremañ diwar-benn [[Alamagn]] : [[Bundestag]], ar strollad [[CDU]], stadoù [[Schleswig-Holstein]] pe [[Thüringen]], ar c’hirri [[Trabant]]… Ha bremañ ez eus bet savet ur porched war an tem-se, [[Porched:Alamagn]]. Kit neuze da bourmen etre ar pennadoù ha da lenn an danvez nevez a ginnigomp deoc'h. Plijout a ra deoc'h an nevezenti, nag ur chañs an devezh mat eo. Krouet eo bet ivez [[Porched:Izelvroioù|Porched an Izelvroioù]]. Kemeret ez eus bet amzer ivez da gempenn ar re all, kit da welout [[Wikipedia:Porched ar porchedoù|amañ]] evit dizolioñ anezho holl.

Mar plij deoc’h redek, e c’halloc’h kemer perzh e [[Redadeg 2010]] evit ar [[brezhoneg]]. An emgann a gavoc'h gwelloc'h, amañ ez eus a bep tra, sellit ouzh [[bazh-emgann]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh rock, lennit ar pennadoù [[Dimmu Borgir]] ha [[Hellfest]] ! Hag ar re a blij dezho muioc’h an hengoun a gavo gras gant an [[ti-plouz]]. &lt;/p&gt; 

Beajiñ dre ar bed e brezhoneg a c’hallit ober gant Wikipedia ha mont betek [[Mor Aral]] e-kreiz [[Azia]] pe al lenn [[Titicaca]] en [[Andoù]], chomit a-sav e [[Galiza]] ha kasit deomp ur gartenn, pe klokait un nebeud pennadoù. &lt;/p&gt; 

Hag e-touez ar pennadoù all a bep seurt a c’haller lenn amañ e brezhoneg (ha pelec’h all ?) :  [[kalon]], [[triskell]], [[marbr]], [[Briwer]], pe [[Jan van Eyck]]… Lenn a blij deoc'h [[Keit Vimp Bev]] a zo, pe [[Bremañ]]. &lt;/p&gt; &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Kit ivez da gejañ gant hor '''merour nevez''' hag a labour start, evel-just ez eo [[Implijer:Ex-Smith|Ex-Smith]]. Gourc'hemennoù dezhañ !

==5 a viz Kerzu==
&lt;p&gt;* '''War-raok''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav ! Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''30 000''''' pennad d'ar 25 a viz Here 2009 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv al [[latin]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (63vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo gwall verr ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[Abraham]], [[Oadvezh ar maen]], [[avu]], [[gwad]], [[peoc’h]], [[gwirionez]], [[Naonegezh|naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[bag]], [[sukr]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se, ha gwellaat ar pennadoù zo bet savet dija ! &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep sizhun d'ober un dro betek  '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het]]''' gant hon c'henlabourerien. N'int ket peurechu, ha gallout a rit reiñ ho skoazell da gas anezho da benn. En o zouez e kaver ur pennad brav diwar-benn [[Moger Berlin]] zo bet kement a gaoz diwar he fenn e miz Du, savet en amzer ma oa rannet [[Alamagn]] e div [[stad]]. Pennadoù e-leizh zo diwar-benn lec’hioù all dre ar bed : kêrioù eus [[Kembre]] evel [[Cwmbrân]] pe [[Merthyr Tudful]], lec’hioù all er vro-hont evel [[Lenn Trawsfynydd]] pe [[Ledenez Gŵyr]] ; [[Kumuniezhioù emren Spagn |rannvroioù Spagn]] evel [[Kantabria]] pe [[Andalouzia]] ; stêrioù eus Amerika evel ar [[Río Bravo]] pe ar [[Río de la Plata]] ; kêrioù ha keriadennoù eus an [[Izelvroioù]] evel [[Vlissingen]] pe [[:Rummad:Zeeland|lec’hioù all e Zeeland]] ; hep disoñjal Breizh hag hec’h inizi, [[Berder]], [[Dumed]]...&lt;/p&gt;

Poltredoù tud a bep seurt a gaver ivez : politikourien evel [[François Mitterrand]], [[Mikhaïl Gorbatchev]] pe [[Guy Hascoët]], brezhonegerien evel [[Bernez Rouz]], skrivagnerien evel [[T. Llew Jones]], kanerien evel [[Gilles Servat]]. Ma kavit re verr ar pennadoù-se, e c’hallit kregiñ en ho logodenn ha hiraat anezho, evel-just. &lt;/p&gt;

Derc’hel a ra an niver a bennadoù diwar-benn loened ar bed da greskiñ  : lod zo anavezet mat evel ar [[panda]] hag ar [[balum]], lod all avat n’int ket kement evel ar [[kazh-banal|c’hazh-banal]] pe ar [[wallabi]]. &lt;/p&gt; 

Tachenn an arz a zalc’h da vrasaat ivez, gant pennadoù diwar-benn arzourien aaman ar strolladoù [[Die Brücke]] ha [[Der Blaue Reiter]] pe c’hoazh al livour gall [[Francis Picabia]]. War tachennoù a denn d’ar sevenadur modernoc’h e c’haller lenn ur pennad diwar-benn ar film [[Star Wars]] pe diwar-benn al lec’hiennoù [[Brezhoweb]] ha [[Kaouenn.net]]. Rak n’eo ket distag ar [[wiki-ni|Wikipedia]] brezhonek diouzh ar pezh a c’hoarvez er ved a vremañ, evel ma weler er pennadoù diwar-benn ar bigi [[Rainbow Warrior]] pe [[Bugaled Breizh]]. &lt;/p&gt; 

Pennadoù all a bep seurt c’hoazh a c’haller lenn amañ e brezhoneg diwar-benn an [[aerouant|erevent]], ar [[yen]] [[japan]]at, ar [[bakteri]], pe [[Skol an Emsav]]…. &lt;/p&gt; &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==12 a viz C'hwevrer 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''31 000''''' pennad d'ar 22 a viz Kerzu 2009 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv al [[latin]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (64vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo gwall verr ([[Lenin]], [[Rembrandt]], [[Mozart]], [[Abraham]]) ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[avu]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[Naonegezh|naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[frouezh]], [[Dispac'h Rusia]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se !&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh *[[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hon c'henlabourerien ha roit skoaz d’o gwellaat ha d’o fonnusaat. E-touez ar pennadoù nevez pe ar re zo bet astennet nevez zo e c’haller menegiñ meur a hini diwar-benn tud aet da anaon, evel ar ganerez [[Lhasa de Sela]] pe ar Vretoned [[Bernez an Nail]] hag [[Yves Rocher]]. Buhez tud all, brudet evit abeg pe abeg, a c’haller lenn ivez, evel [[Nathalie Lemel]], ur Vreizhadez he doa kemeret perzh e [[Kumun Pariz]], ar rouanez [[Blanche de Castille]], ar Rusian [[Leonid Brejnev]] pe santez [[Mari Madalen (santez)| Mari Madalen]]. Pennadoù berroc’h zo ivez diwar-benn tud tostoc’h dimp evel ar [[Marc'hhouarnerezh|marc’houarner]] [[Óscar Pereiro]] hag ar c’helenner [[Daniel Giraudon]]. &lt;/p&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e kresk hon anaoudegezh eus ar bed, gant pennadoù diseurt evel ar re diwar-benn [[:Rummad:Kumunioù ar C'halvados|kumunioù departamant Calvados]], [[Porsal]] en arvor Goueled Leon, trevadenn gembraek [[Y Wladfa]] en [[Arc’hantina]] pe ar [[Menezioù Roc'hellek]] e Norzhamerika. Istor broioù a bep seurt a c’haller dizoleiñ gant [[Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]], [[pallenn-moger Bayeux]] pe [[roll rieien Bohemia]]. &lt;/p&gt;

Pennadoù e-leizh zo bremañ diwar-benn an [[evn]]ed, evel ar [[Kwetzal|c’hwetzal]] pe an [[ibiz]], met re nebeud a bennadoù zo c’hoazh diwar-benn traoù a denn d’ar [[bevoniezh|vevoniezh]], evel [[fotosintezenn]]. Ar re ac’hanoc’h a vourr gant an [[urzhiataer]]ioù hag an [[Internet]] a gavo danvez d’o grad gant pennadoù [[Apple]] ha [[Facebook]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anv eus ar bed a-bezh pe dost en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez diwar-benn [[Breizh]] : [[Skol Pont-Aven|skol livañ Pont-Aven]], ar skingomz [[France Bleu Breizh Izel]] pe [[Gouel ar Brezhoneg]] a vo adsavet e [[Kawan]] e miz Mae.
Hag evit echuiñ e c’hallit teurel ur sell ouzh pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[ibil]]ioù, [[kador]]ioù, [[bramm]]où, [[bag]]où. &lt;/p&gt;

Trugarez d’an holl ! Ha lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==11 a viz Meurzh 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''32 000''''' pennad d'ar 5 a viz Meurzh 2010 ! Emaomp c’hoazh en 52{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv ar [[jorjieg]] ha dirak an [[azereg (yezh)|azeri]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (65vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo re verr ([[Lenin]], [[Rembrandt]], [[Mozart]], [[Abraham]]) ha kalz pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[avu]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[naon]], [[blues]], [[judo]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[frouezh]], [[Dispac'h Rusia]]… Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. Pep hini ac’hanoc’h a c’hall klask sevel unan eus ar pennadoù-se !&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit skoaz d’o gwellaat ha d’o fonnusaat. E-touez ar pennadoù nevez pe ar re zo bet astennet nevez zo e kaver c’hoazh meur a hini diwar-benn [[evn]]ed evel ar [[Lanius|piged-spern]] ha [[loen]]ed a bep seurt evel an [[oposom]]ed, anezho [[bronneged]] [[godellek]] eus [[Amerika]], pe ar [[gwiñver]]ed, hag o c’hendirvi ar [[Sciurinae|gwiñvered-nij]]. War dachenn an natur bepred e c’haller lenn pennadoù diwar-benn ar [[bananez]] pe al [[legumaj]]. &lt;/p&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp ober anaoudegezh gant arzourien eus ar bed a-bezh, evel an engraver [[Ambrosius Holbein]] pe gant taolennoù al livour [[Mirdi brezhonek Vermeer|Johannes Vermeer]] : [[An dantelezherez]] ha meur a hini all. Ganto ivez e c’haller beajiñ dre ar bed a-bezh, eus [[Krimea]] d’ar menez [[Popocatépetl]], eus enez [[Barbados]], da broviñs [[Chubut (proviñs)|Chubut]] en [[Arc’hantina]], en ur dremen dre [[enez Taiwan]]. Hag ober anaoudegezh gant tud,a Vreizh pe a lec’h all, evel ar politikour [[Christian Troadec]], ar skrivagner [[Jerome David Salinger|J. D. Salinger]], ar ganerez [[Rihanna]] pe ar sonerien [[Breizh Brothers]]. &lt;/p&gt;

Pennadoù e-leizh zo c’hoazh diwar-benn an istor : istor [[Kembre]], he [[:Rummad:Rouantelezhioù Kembre|rouantelezhioù]]  evel [[Deheubarth]] pe [[Rouantelezh Gwynedd]], hec’h uhelidi evel [[Rhys ap Gruffydd]]. Pe istor rannoù all eus ar bed : [[Masimilian Iañ an Impalaeriezh Santel]], [[Khanat Krimea]] pe an impalaer bizantat [[Leon VI ar Fur]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anoudegezh gant ar bed a-bezh pe dost en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez diwar-benn [[Breizh]] : ar barzh gallek [[René-Guy Cadou]], ar stêr [[Erzh]] pe c’hoazh, siwazh, an [[nitrat]] zo kaoz d’al lanvadoù [[bezhin]] glas. &lt;/p&gt;

Hag arabat dimp disoñjal un toullad pennadoù diwar-benn ar sport degaset gant hor c’henlabourerien nevesañ evel [[basketball]] pe [[surf]]. Echuiñ a c’hallit gant ur sell ouzh pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[stalaf]], [[broust-dent]], [[kig-sall]]. Danvez a bep seurt evel ma weler, ha peadra da blijout d’an holl emichañs.&lt;/p&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==7 a viz Mae 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''33 000''''' pennad d'an 20 a viz Ebrel 2010. Emaomp bremañ en 54{{re}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[serbeg-kroateg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust m’emaomp en ur renk mat evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (65vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Kalz pennadoù zo re verr ([[Lenin]], [[tan]], [[Dastum]]) ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[skevent]], [[gwad]], [[peoc'h]], [[gwirionez]], [[Naonegezh|naon]], [[blues]], [[butun]], [[grip]], [[kelc’h]], [[Dispac'h Rusia]]… Trugarez vras d’an dud re o deus savet lod eus ar re a vanke betek nevez zo ([[judo]], [[kelc’h]], [[frouezh]]). Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù all a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. E-mesk ar pennadoù nevesañ e kaver c’hoazh meur a hini diwar-benn [[evn]]ed evel ar [[Falc'hun (evn)|falc’huned]], ar [[Buteo|baoued]], ar [[Gyps|guped]]  pe ar [[skoul]]ed. &lt;/p&gt;

Gant hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ koulz e [[Breizh]] hag er bed a-bezh : eus [[Inizi Kergelenn]] d’ar [[menez-tan]] [[Eyjafjallajökull]], en [[Island]], en ur dremen dre [[:Rummad:Kêrioù Brazil|gêrioù Brazil]] pe [[:Rummad:Rannvroioù Danmark|rannvroioù Danmark]], hag eus [[gourenez Kraozon]] hag he [[:Rummad:Begoù-douar Breizh|begoù-douar]] d’ ar stêr [[Don (Breizh)|Don]], e [[Bro-Naoned]], en ur dremen dre [[Stêr an Intel]]. Hag ober anaoudegezh gant kelaouennoù eus meur a vro : [[:Rummad:Kazetennoù Israel|kazetennoù Israel]] evel [[Haaretz]] pe [[:Rummad:Mangaoù|mangaoù Japan]], evel [[Nakayoshi]].&lt;/p&gt;

Ma n’hoc’h eus ket gwelet ar filmoù [[Iron Man (film)|Iron Man]]  pe [[Alis e Bro ar Marzhoù (film 2010)|Alis e bro ar marzhoù]], film [[Tim Burton ]] diwar levr [[Lewis Carroll]], e c’hallit ober anaoudegezh ganto en hon [Wiki-ni|holloueziadur]], kenkoulz ha gant [[Mononoke Hime]], oberenn gaer ar Japanad [[Hayao Miyazaki|Miyazaki]]. &lt;/p&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij al livouriezh dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn an Alaman [[Albrecht Altdorfer]], ar Gall [[Claude Monet]] pe an Italian [[Giovanni Antonio Boltraffio]]. War dachenn ar sonerezh eo ledan an dibab : adalek ar strollad [[Sex Pistols]] betek [[Alan Simon]], aozer ar c’hoarigan [[Anne de Bretagne (Alan Simon)|Anne de Bretagne]]. &lt;/p&gt;

Poltredoù tud anavezet mui pe vui a gaver ivez : ar penn-embregerezh [[Jean-Jacques Hénaff]] pe ar soner [[Thomas Lotout]], politikourien evel prezidant kozh [[Polonia]] [[Lech Kaczyński]] pe brezidant nevez [[Uruguay]] [[José Mujica]], kenkoulz hag ar pab [[Benead XVI]] pe ar ganerez [[Carla Bruni-Sarkozy|Carla Bruni]]. &lt;/p&gt;

Ma reer anoudegezh gant tud ha traoù eus ar bed a-bezh en hor Wikipedia, e kaver ivez danvez-lenn diwar-benn [[Breizh]] : [[Kastell Josilin]], [[Produet e Breizh]], [[Kreizenn ar Geriaouiñ]] pe ar vro [[Dardoup]]. &lt;/p&gt;

Lennit ivez an toullad pennadoù diwar-benn traoù hor buhez pemdez : [[Lunedoù-heol]], [[melezour]], [[sac'h-kousket]] pe [[reiñ bronn]]. Danvez a bep seurt evel ma weler, ha peadra da blijout da bep [[Yann Vrezhonek]] emichañs !&lt;/p&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==8 a viz Gouere 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek atav. Gant hon [[holloueziadur]] e oa bet tizhet '''''34 000''''' pennad d'an 23 a viz Mezheven 2010. Emaomp bremañ en 55{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[serbeg-kroateg]] atav. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust ma n’emaomp ket en ur renk fall evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (67vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]) hag a viz da viz e tiskenn hor renk e-skoaz ar yezhoù all. Kalz pennadoù zo re verr ([[Rembrandt]], [[aval]], [[Rosa Luxemburg]]) ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[karate]], [[avu]], [[gwenan]], [[gwez]], [[holen]], [[butun]], [[Hans Christian Andersen]]… Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù all a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. E-mesk ar pennadoù nevesañ e kaver a bep seurt traoù eus hor buhez pemdeziek, evel [[disglavier]], [[disheolier]]  pe [[ratatouille]]. &lt;br /&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp ober anaoudegezh gant tud a bep seurt hag a bep lec’h :  [[:Rummad:Muntrerezed|muntrerezed]] evel ar Vreizhadez [[Hélène Jegado]], kondaonet d’ar marv e [[1852]], [[:Rummad:Politikourien Belgia|politikourien]] evel ar [[Flandrez]]ad [[Bart De Wever ]], [[:Rummad:Livourien flamank |livourien]] evel [[Rogier van der Weyden]]. War dachenn ar sonerezh eo bras an dibab, adalek ar strollad [[Pussy Galore (strollad)|Pussy Galore]] hag ar festival [[Art Rock (festival)| Art Rock]] betek sonerien ha kanerien a Vreizh evel [[Breudeur Morvan|ar Vreudeur Morvan]], [[Anne Auffret]] pe [[Sonerien Du]]. Skrivagnerien eus meur a vro zo ivez : ar Gall [[Alphonse Allais]],  ar Svedadez [[Sara Lidman ]] pe ar skrivagner saoz [[Saki]]. Bepred war dachenn al [[lennegezh]] e kaver pennadoù diseurt diwar-benn [[Spirou ha Fantasio]], [[Captain America]], ar plac’hig [[Pippi Långstrump]], [[Teiroberenn Millennium]] ar Svedad [[Stieg Larsson]], [[Priz ar Yaouankiz]] ha [[Priz ar Vugale]] evit skridoù brezhonek…&lt;br /&gt;

Mar plij deoc’h foetañ bro e c’hallit mont da welet inizi [[Borneo]] ha [[Bali]], pe [[Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch]], brudetañ kêr [[Kembre]], merdeiñ e [[Mor Bering]] pe c’hoazh mont da welet [[La Habana]] ha [[:Rummad:Proviñsoù Kuba|proviñsoù Kuba]]. &lt;br /&gt;

An dud a vourr gant an [[istor]] a c’hallo lenn pennadoù [[Brezel Bras an Hanternoz]] e broioù [[Skandinavia]], [[Lazhadeg Deutsch Schützen]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]], [[Kroaziadegoù]] ar [[Krennamzer|Grennamzer]] pe [[Emgann Waterloo]],  teurel ur sell ouzh [[Kastell ar Roc'h-Ugu]], lenn buhez souezhus ar Svedadez [[Lovisa von Burghausen]] hag adlenn buhez ar prezidant [[Abraham Lincoln]], a lakaas fin d’ar [[sklaverezh]] e [[Stadoù Unanet Amerika]].&lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Kengor Europa]] betek ar [[Kokopelli (kevredigezh)|gevredigezh Kokopelli]], en ur dremen dre [[:Rummad:Strolladoù politikel Island|strolladoù politikel Island]], [[skoutelezh|emsav ar skaouted]], [[Mirdioù broadel Berlin]] pe [[Stourm ar Brezhoneg]]. &lt;br /&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij ar [[sport]] dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn [[Tro Frañs 2010]], ar [[redadeg]] war [[Marc'h-houarn|varc'h-houarn]] a c'hoarvez bep bloaz e miz Gouere, pe diwar-benn [[Kib vell-droad ar bed 2010|Kib mell-droad ar bed e 2010]] c’hoariet bremañ e [[Suafrika]]. &lt;br /&gt;

Ma fell deoc’h gouzout hiroc’h diwar-benn istor [[banniel Flandrez]], gouzout piv e oa [[Cernunnos]] ha piv eo [[Jón Gnarr]], stagit da lenn levr brezhonek bras hor [[Wiki-ni]] !  &lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h !&lt;/p&gt;

==14 a viz Gwengolo 2010==
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek, tamm-ha-tamm. Tizhet he doa hon [[holloueziadur]] an niver a '''''35 000''''' pennad d'an 27 a viz Eost 2010. Emaomp atav en 55{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv an [[azereg (yezh)|azeri]] ha dirak ar [[tagalogeg|tagalog]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. Met daoust ma n’emaomp ket en ur renk fall evit an niver a bennadoù, emaomp en ur renk izeloc’h evit an danvez anezho (69vet plas [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]) hag a viz da viz e tiskenn hor renk e-skoaz ar yezhoù all. N’eus ket a-walc’h a bennadoù hir en hor [[Wiki-ni]] ha pennadoù diazez a vank dimp ivez, evel [[gouarnamant]], [[karantez]], [[gwad]], [[gwez]], [[yoga]], [[butun]], [[Konfusius]]... Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. &lt;br /&gt;

A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ e [[Breizh]] hag er bed : gwelet  delwennoù [[Traonienn ar Sent]] e kreiz Breizh, pigant gant tourioù-tan [[Tour-tan ar Stif|ar Stif]] hag [[Tour-tan ar C'hreac'h |ar C'hreac'h]] en [[Eusa]], gweladenniñ [[Machynlleth]] ha [[Rummad:Kêrioù Powys|kêrioù all eus kreiz Kembre]], [[Istria]] hag [[Listenn inizi Kroatia| inizi Kroatia]] evel [[Krk]], pe c’hoazh [[Rannvroioù Slovakia]] ha [[Rannvroioù Island]], en ur dremen dre al [[lenn Tchad]] hag ar [[menez Everest]]. &lt;br /&gt;

Mar kavit gwelloc’h chom er gêr da sellet ouzh filmoù, taolit ur sell ouzh ar pennadoù [[Father Ted]] ha [[2001, A Space Odyssey]]. Mar plij deoc’h ar sonerezh eo bras an dibab, gant ar strolladoù [[Jethro Tull (strollad)|Jethro Tull]], [[Texas (strollad)|Texas]], [[Arch Enemy]] pe [[Devin Townsend]] pe ar strollad breizhek [[Triskell (strollad)|Triskell]], en ur dremen dre [[Astropolis]] ha hep disoñjal ar pennad diazez [[Notenn sonerezh]]. Mard eo ar [[bannoù-treset]] a blij deoc’h muioc’h, lennit ar pennadoù [[Mafalda]], ar plac’hig eus [[Arc'hantina]], pe c’hoazh [[Borduria]] ha [[Sildavia]], ar broioù meneget e levrioù [[Tintin]].

Poltredoù tud a bep seurt a vo kavet ganeoc’h ivez : an astraer breizhat [[Jean-Loup Chrétien]],  an dispac’hour ha politikour sinaat [[Sun Yat-sen]], ar skrivagner saoznek [[Daniel Defoe]] pe ar marc’hhouarner [[Luksembourg (bro)|luksembourgat]] [[Andy Schleck]]. Eus Bretoned ez eus anv ivez evel [[Polig Monjarret]], a savas [[Bodadeg ar Sonerion]], pe [[Andrev Latimier]], unan eus ar re a grouas ar gelaouenn [[Al Liamm]]. &lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù breizhek a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Skoazell Vreizh]] betek ar [[Galv (aozadur)|gevredigezh Galv]], en ur dremen dre ar bank [[Crédit mutuel de Bretagne]] pe [[Emvod ar Gelted en Oriant]]. &lt;br /&gt;

Ar re ac’hanoc’h a blij ar [[sport]] dezho a gavo pennadoù nevez diwar-benn [[Celtic Football Club]], klub [[mell-droad]] [[Glasc'ho]] e [[Bro-Skos]], ar [[Schwingen]] pe [[gouren]] [[Suis]], pe diwar-benn an [[aikido]], un arz emgannañ [[japan]]at. &lt;br /&gt;

An dud a vourr gant an [[istor]] a c’hallo lenn pennadoù diwar-benn [[Stonehenge]], ar meurvein brudet eus [[Bro-Saoz]], [[Nozvezh ar strink]], ar [[pogrom]] a-enep [[Yuzevien]] Alamagn da vare an [[Trede Reich]], [[Brezel an Nav Bloaz]], ar brezel bras a voe en Europa e dibenn ar XVII{{vet}} kantved ha ma voe lakaet [[Arigrap Pfalz|Pfalz en arigrap ]] gant ar C'hallaoued, an impalaer roman [[Marcus Aurelius]] pe emsavadeg [[Nils Dacke]] e [[Sveden]].&lt;br /&gt;

Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h a-hed pajennoù hor  [[Wiki-ni]]  !&lt;/p&gt;

== 6 a viz Meurzh 2011 ==

===Kresk atav===
&lt;p&gt;* '''War gresk''' ez a ar [[Wikipedia]] brezhonek, tamm-ha-tamm. Tizhet he doa hon [[holloueziadur]] an niver a '''''36 000''''' pennad d'ar 25 a viz Du 2010. Emaomp bremañ en 56{{vet}} renk e-touez ar raktresoù Wikipedia, evit an niver a bennadoù, a-dreñv ar [[makedoneg]] hag a-raok ar [[serbo-kroateg]]. Evit gouzout hiroc'h : '''[[Wikipedia:Deizlevr|An Deizlevr]]'''. E renkadur an holloueziadurioù hervez danvez ar pennadoù emaomp bremañ en 68vet plas ([http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles]). Aet omp war-raok eta e-skoaz ar mizioù a-raok pa oamp en 69vet renk. Met pennadoù diazez a vank c’hoazh d’hor [[Wiki-ni]], evel [[gouarnamant]], [[karantez]], [[gwad]], [[gwez (plant)|gwez]], [[butun]]... Gallout a ra pep hini ac’hanomp klask sevel ar pennadoù a vank dimp. Taolit ur sell ouzh [[Wikipedia:Pennado%C3%B9_a_ra_diouer_d%27ar_Wiki-ma%C3%B1|roll ar pennadoù a ra diouer d’ar Wiki-mañ]]. &lt;br /&gt; &lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* '''Evit kaozeal''' diwar-benn kement tra a denn d'ar Wikipedia brezhonek, gouzout petra zo nevez, reiñ ho soñj, kit bep an amzer d'ober un dro betek '''[[Wikipedia:Kumuniezh/An davarn|Tavarn ar wikipedourien]]'''.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;* Taolit ur sell ouzh [[Dibar:Newpages|'''ar pennadoù nevez boulc'het''']] gant hor c'henlabourerien ha roit dorn d’o reizhañ, d’o gwellaat, d’o astenn, d’o fonnusaat. &lt;br /&gt;
===Istor===
A-drugarez hor c’henlabourerien e c’hallomp beajiñ en amzer hag en istor, eus [[Emgann Sant-Albin-an-Hiliber]] e Breizh d’an  [[Impalaeriezh Gupta]] en India, en ur dremen dre an [[Izelvroioù spagnol]] ha [[Republik Venezia]]. Gallout a rit ivez ober anaoudegezh gant pennoù bras an istor evel ar rouanez c’hall [[Marie-Antoinette Bro-C'hall|Marie-Antoinette]], ar roue [[Herri Iañ (Frankia ar Reter)|Herri an Evnetaer]], eus [[Frankia ar Reter]], pe an impalaerez roman [[Agrippina ar Yaouankañ]].&lt;br /&gt;
E-kichen an dud veur e kaver tud divrud, evel [[Ferrante d'Este]] (dianav er wikipediaoù bras), pe [[Jacob Johan Anckarström‎]] pe [[Philipp Christoph von Königsmarck‎]], souezhus o buhez, ha skrijus o marv. &lt;br /&gt;
Hag anaout a rit istor [[Ingeborg Danmark (rouanez Bro-C'hall)]]? 
Hini [[Daisy de Lawayss]]  ne gaver nemet e daou wikipedia, hag unan anezho eo hon [[wiki-ni]].

===Skiant===
Moarvat n’eus ket a-walc’h a bennadoù skiantel er Wikipedia brezhonek, met kreskiñ a ra o niver tamm-ha-tamm. Bremañ e c’haller lenn amañ pennadoù diwar-benn [[El Niño]], ur red-mor er [[Meurvor Habask]], diwar-benn [[korfadurezh denel|korfadurezh]] Mab-den hag e [[Roll kigennoù korf Mab-den|gigennoù]], pe c’hoazh diwar-benn un nebeud meizadoù diazez er [[mentoniezh|ventoniezh]], evel [[Skin (geometriezh)|skin]], [[karrez]], [[pevarc'hostezeg]]. 

===Breizh===
E-touez ar pennadoù diwar-benn [[Breizh]] a gaver amañ ez eus bremañ pennadoù a denn d’ar sport, evel [[Tro Breizh war varc'h-houarn]] pe [[Tro Bro Leon]], lod all zo gouestlet da sonerien ha kanerien eus hon amzer evel [[Les Ramoneurs de Menhirs]], [[Les Ours du Scorff]], [[Maion &amp; Wenn]]. Re all c’hoazh diwar-benn ar yezh, evel [[Brezhoneg Gwenrann]], glad hor bro gant [[chapel Langristin]] pe [[chapel Sant-Wenole]] e [[Plougastell]], tud evel [[Yann an Du]] ha [[Charlez ar Gall]], trenioù evel [[Hent-houarn Pempoull Gwengamp]] pe [[Hent-houarn Karaez Gwengamp]].
 
===Hag ar bed===
E kalz a bennadoù all e reer anv eus traoù ha tud e broioù all : eus an [[Arabed]] d’al lec’hienn [[WikiLeaks]] en ur dremen dre ar strollad katalan [[Convergència i Unió]]. Poltredoù tud a bep seurt a gaver, eus ar palestinat [[Yasser Arafat]] d’an haroz [[bannoù-treset]] [[Corto Maltese]], en ur dremen dre ar virmanadez [[Aung San Suu Kyi]],  [[Galen]] pe Galenos, tad ar vezegiezh ha prederour, ar skrivagnerien [[Mario Vargas Llosa]] pe [[Robin Hobb]], ar prederour sinaat [[Konfusius]]… &lt;br /&gt;

Displegadennoù war aozadurioù a bep seurt a vo kavet en hon holloueziadur adalek [[Politikerezh rannvro Unaniezh Europa]] betek [[Festival Etrebroadel Bannoù-Treset Angoulême]], en ur dremen dre [[Impalaeriezh trevadennel Frañs]].

===Anvioù-tud===
Diorroet mat eo ar pennadoù war an anvioù-tud. E-touez ar re ziwezhañ: [[Maria Teresa]],  [[Ulrike]] ha [[Lancelot]]. E miz Genver: [[Friederike]], [[Frederica]]. E miz C'hwevrer: [[Victoria]], [[Victoire]], [[Auguste]]. E miz Meurzh: [[Gudula]]. 

===Douaroniezh===
Beajiñ e meur a vro a c’haller ivez, adalek ar menez [[Canigó]] e [[Katalonia]] betek ar stêr [[Gwy (stêr)|Gwy]] e [[Kembre]], en ur dremen dre gêrioù evel [[Köln]], [[Bayreuth]] pe [[Ottawa]]. &lt;br /&gt;
En Amerika e c'haller gweladenniñ [[Salto Ángel]], hag en Afrika ar stêr [[Limpopo]].

===Sonerezh===
Grit anaoudegezh gant [[Johann Sebastian Bach]], ar [[binioù]], ar [[berimbau]]. Lennit ar pennadoù diwar-benn ar c'hanerezed [[María Teresa Vera]] hag [[Ana Moura]] : div vro disheñvel, daou amzer, met div vouezh ken brav da selaou o-div, kit da-heul al liammoù er pennadoù. Hagho pet soñj : n'eo ket ret gouzout diouzh ar sonerezh evit c'hoari gant un '' [[air guitar]] ''

===Dilhad===
[[Koef]] ha [[tog]] ha [[brennidenn]], hag ur bern traoù all, a gaver er rummad   [[:Rummad:dilhad| dilhad]] . 


Ha pelec’h, estreget er [[Wikipedia]], e c’hallfed lenn displegadennoù e brezhoneg diwar-benn ar [[yoga]], ar [[:Rummad:pokoù| pokoù]], an [[:Rummad:echedoù| echedoù]], ar [[skrabell]], ha [[kunujenn]]où a bep seurt? 
Lennadennoù mat d’an holl ac’hanoc’h a-hed pajennoù hor [[Wikipedia:Wiki-ni|Wiki-ni]] !&lt;/p&gt;

&lt;noinclude&gt;[[Rummad:Pajenn degemer|Keleier ar Wiki]]&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8sj0rqbugujjmv7iv4otyyzzm9jbbdr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ray Barretto</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10654</id>
    <revision>
      <id>2186209</id>
      <parentid>2056722</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T10:27:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>-liamm</comment>
      <origin>2186209</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8612" sha1="h4eufti8x0bcd5u9vu61lqhkpyzrh4w" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Raymundo &quot;Ray&quot; Barretto Pagán''', lesanvet &quot;Roue an Dornioù &lt;!-- A-ratozh ez eus bet graet amañ gant dornioù ha neket gant daouarn. N'eo ket eus daouarn Ray war-eeun zo anv amañ met eus ur c'hementad bras a zornioù --&gt; Kalet&quot; ([[29 Ebrel]], [[1929]] – [[17 C'hwevrer]], [[2006]]), bet ganet e [[New York (kêr)|New York]], a oa ur soner [[jazz]] a orin eus [[Puerto Rico]]. Anavezet eo evel tad-kozh al [[Latin jazz]]. Bet eo an [[Hispanad]] kentañ oc'h enrollañ un ton [[sonerezh latino|latino]] deuet da vezañ un &quot;hit&quot;.

E deroù ar [[bloavezhioù 1920|bloavezhioù 20]] eo e kuitaas tud Ray Baretto [[Puerto Rico]] evit mont da glask ur vuhez dereatoc'h. En em staliañ a rejont e [[New York]]. Eno e voe desavet Ray e ghetto tud paour an [[Harlem spagnol]] ''(Spanish Harlem)'' hag er [[Bronx]]. Abred-tre e voe levezonet gant karantez e vamm ouzh ar sonerezh ha gant jazz ha swing sonerien evel [[Duke Ellington]], [[Benny Goodman]] ha [[Count Basie]].

E [[1946]], oadet a 17 vloaz, ez eas d'an [[Arme SUA|arme]], ha kaset e voe da Alamagn, da v-[[München]]. Eno e kejas Baretto gant ar vibrafonour [[belgiat]] [[Fats Sadi]]. Kregiñ a reas da seniñ en ''descargas'' (''[[jam session]]s'', &quot;primsonadegoù&quot;) e klub jazz Orlando. Met n'eo nemet goude klevet &quot;Manteca&quot; [[Dizzy Gillespie]] sonet gant an tosenner eus [[Kuba]] [[Chano Pozo]] ma komprenas petra a vijee e hent er vuhez.

E [[1949]], ur wech disoudardet e krogas Barretto da ober tro ar c'hleuboù hag e kemeras perzh en abadennoù [[jam]] ma pleustras enno war e zoare da seniñ gant [[congas]]. Kavout a reas e labour kentañ e Combo [[Latin Jazz]] [[Eddie Bonnemere]]. 

E deroù ar [[bloavezhioù 1950|bloavezhioù 50]] e sonas congas e sal Apollo Harlem, el laz-seniñ a sone a-raok [[Charlie Parker]], hudour ar [[bebop]]. Hemañ a glevas Barretto ha pediñ a reas anezhañ da zont da seniñ gantañ en e strollad evit an nozvezh. Diwar an emgav-se eo e voe ganet ar cubop, anezhañ ur meskaj [[bebop]] ha luskoù latino ; magañ a raio al [[latin jazz]].

Diwezhatoc'hik c'hoazh ez eas Barretto da seniñ gant [[Jose Curbelo]] hag e kemeras lec'h [[Mongo Santamaría]] e laz-seniñ [[Tito Puente]] ; pevar bloaz e chomo ganto. Diorren a reas Baretto un doare-seniñ dezhañ e-unan da c'hoari gant congas ha buan e voe klask war e lerc'h gant luskerien strolladoù jazz all. Abalamour da levezon Baretto eo e krogas neuze tosennerien latino da seniñ alies e strolladoù jazz. D'ar mare-se e kemeras perzh ivez en enrolladennoù studio evit sonerezhioù &quot;rhythm and blues&quot; evel re Garland, [[Gene Ammons]] hag, e-pad ur pennadig amzer, [[Herbie Mann]].

E [[1960]] e sone Barretto evit ar stalioù Prestige, Blue Note, ha Riverside. Deuet e oa New York da vezañ kreiz ar sonerezh latino er [[Stadoù-Unanet]]. Diouzh ar c'hiz e oa doare ar &quot;[[charanga]]&quot; er sonerezh latino d'an ampoent.

E [[1961]] edo an ti-pladennoù [[Riverside]] e soñj da stagañ da werzhañ sonerezh latino. Emglev a reont gant Barretto, hag eñ da aozañ evito ur strollad &quot;[[charanga]]&quot;. &quot;[[Pachanga]] with Barreto&quot; eo a voe ar bladenn gentañ eus an div a voe enrollet Barretto ganto. Drouklaouen e voe gant an disoc'h ma tivizas cheñch ti-pladennoù evit kemer hentoù nevez.

Mont a reas da labourat evit ar stal Tico neuze ha berzh a reas evit ar wech kentañ e [[1963]] gant e don, &quot;El Watusi&quot;, anezhi ar ganaouenn latino kentañ o tont da vezañ renablet en &quot;hit-parade&quot; &quot;Billboard&quot; er Stadoù-Unanet. Goude meur a bladenn gant Tico e sinas Barretto gant an ti-pladennoù UA, spi ennañ da vezañ skignet gwelloc'h. Ganto e reas produadurioù evel &quot;Ray Barretto Señor [[James Bond|007]]&quot;. Dipitet gant an diouer a efedusted war ar marc'had ez eas da sinañ e [[1967]] gant ar stal pladennoù [[Fania]] nevez savet. Enrollañ a reas &quot;Acid&quot; evito, anezhañ un taol-esae a gej-mej [[rhythm and blues]] gant sonerezh latino. Sachañ a ra muioc'h-mui evezh ar selaouerien latino.

Gant Fania e stagas Barretto gant ar [[salsa]]da vat. War un dro e kemeras perzh en enrolladennoù gant Anglsaksoned brudet evel [[Cal Tjader]], [[Average White Band]], [[The Rolling Stones]] ha [[Bee Gees]] (war ''Wind of Change''), e-touesk tud all. Adalek [[1968]] e voe unan eus izili ar Fania All-Stars, ha dont a reas da vezañ ur arzour bras eus ar sonerezh trovanel gant pladennoù evel &quot;The Message&quot;, &quot;Power&quot; hag &quot;Indestructible&quot;. E [[1973]] ez eas e sonerien da stummañ Tipica 73. 
E gwir, unan eus e donioù a reas berzh d'ar mare-se e oa &quot;Barreto&quot;. Evit hennezh eo e voe rakdibabet e anv evit ar [[Grammy Award]] e [[1975]]

E-pad ar bloavezhioù-se ez eus tremenet kanerien vrudet dre e strollad evel [[Adalberto Santiago]], [[Tito Allen]], [[Rubén Blades]],[[Tito Gómez]] ha [[Ray de la La Paz]]. Sonerien ampart zo en e laz-seniñ ivez evel [[timbal]]ero [[Orestes Vilató]], ar [[gourrebed]]our [[Andy González]], ar [[piano]]our [[Oscar Hernández]], an [[timbal]]erour [[Ralph Irizarry]] hag an drompilherien [[Robert Rodriguez]] ha [[René López]].

Etre [[1976]] ha [[1978]] ez enrollas teir fladenn jazz evit Atlantic Records, en o zouez &quot;La Cuna&quot; ; rakdibabet e voe e anv en-dro evit ar Grammy gant ar bladenn &quot;Barretto Live...Tomorrow&quot;. E [[1979]], e enrollas ur bladenn [[Salsa]] en-dro evit Fania ; anvet e oa &quot;Ricanstruction&quot;, bet lakaet da &quot;Pladenn wellañ&quot; gant Latin N.Y. Magazine, ha loreet e voe Barretto evel Soner Conga ar bloaz. Evit ar vurutellerien ez eo ar bladenn-se unan glasel bremañ.

N'eo ket bet ken skedus steredenn Barretto a-hed ar [[bloavezhioù 1980]]. Koulskoude e oa bet anvet er Grammy adarre abalamour d'e &quot;Ritmo de la Vida&quot;. A-benn ar fin ez eas ar Grammy gantañ e [[1990]] evit ar bladenn &quot;Ritmo en el Corazon&quot; (Lusk er galon), a laka war wel mouezh [[Celia Cruz]]. E [[1999]], e oa skrivet Barretto en &quot;International Latin Music Hall of Fame&quot;.

E-pad ar [[bloavezhioù 1990]] en deus kendalc'het Ray Barretto gant e hent etre an daou sonerezh a blije dezhañ kement : al [[latin jazz]] hag ar [[salsa]] - pladennoù eus an daou seurt en deus enrollet c'hoazh.

E New York en deus bet bevet Baretto har ur produour sonerezh oberiant eo bet. Bet eo ivez lusker ur strollad en deus graet sonadegoù er [[Stadoù-Unanet]], [[Europa]], [[Israel]] ha [[Latinamerika]]. Marvet eo Baretto d'ar 17 C'hwevrer 2006 en ospital skol-veur Hackensack ([[New Jersey]]) diwar kudennoù yec'hed liesseurt da-heul oberatadennoù eus ar galon. 77 vloaz e oa.

==Pladennoù==
*Pachanga with Barretto; Riverside RLP-97506; 1961 (Barretto Para Bailar; RS-93531)
*Latino!; Riverside RLP-93520; 1962
*Charanga Moderna; Tico SLP-1087; 1962
*On Fire Again; Tico SLP-1096; 1963
*The Big Hits Latin Style; Tico SLP-1099; 1963
*La Moderna de Siempre; Tico SLP-1102; 1963
*Guajira y Guaguanco; Tico SLP-1114; 1964
*Viva Watusi!; [[United Artists]] UAS-6445; 1965
*Señor 007; [[United Artists]] UAS-6478; 1966 (rare)
*El « Ray » Criollo; [[United Artists]] UAS-6543; 1967
*Latino Con Soul; [[United Artists]] UAS-6593; 1967
*Acid; [[Fania]] SLP-346; 1967 (Pete Bonet)
*Hard Hands; [[Fania]] SLP-362; 1968 (Pete Bonet)
*Together; [[Fania]] SLP-378; 1969
*Head Sounds; [[Fania]] SLP-388; 1970 (compilation)
*Power; [[Fania]] SLP-391; 1970
*The Message; [[Fania]] SLP-403; 1971
*From the Beginning; [[Fania]] SLP-410; 1972 (compilation)
*Que Viva la Musica; [[Fania]] SLP-427; 1972 ([[Latin jazz]])
*The Other Road; [[Fania]] SLP-448; 1973 ([[Latin jazz]])
*Indestructible; [[Fania]] SLP-456; 1973
*Energy To Burn
*Eye of the Beholder; 1976
*La Cuna; CTI; 1981 ([[Tito Puente]], [[Charlie Palmieri]], Steve Gadd, John Tropea, Carlos Franzetti, Willie Torres)
*Todo Se Va A Poder; [[Fania]]; 1984
*Aqui Se Puede; [[Fania]] JM-642; 1987
*Ritmo En El Corazon con [[Celia Cruz]]; [[Fania]]; 1988
*Tomorrow (2001) (Koch)
*Homage To Art (2003) (Sunnyside)

==Daveennoù==
*[https://web.archive.org/web/20110521135824/http://www.chron.com/disp/story.mpl/ent/celebrities/3666850.html ''Houston Chronicle'' &quot; Marv gounezer ar Grammy Ray Barretto an tabouliner Latin-jazz  da 76 bl.&quot; 17 C'hwevrer 2006]

== Liammoù ==
* [http://www.drummerworld.com/drummers/Ray_Barretto.html Skeudennoù ha tonioù] (e saozneg)
* [ http://www.youtube.com/watch?v=RFxMUAwCxIA O kanañ] ''[[Guantanamera]]'' (doare personel)
* [http://www.youtube.com/watch?v=jHY7yhYznbU O kanañ] ''Errante y bohemio''

{{DEFAULTSORT:Barretto, Ray}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1929]]
[[Rummad:Marvioù 2006]]
[[Rummad:Sonerien Puerto Rico]]
[[Rummad:Kanerien Puerto Rico]]
[[Rummad:Sonerien jazz]]
[[Rummad:Salsa]]
[[Rummad:Tud New York]]
[[Rummad:Tud Puerto Rico]]</text>
      <sha1>h4eufti8x0bcd5u9vu61lqhkpyzrh4w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Brest</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11572</id>
    <revision>
      <id>2186150</id>
      <parentid>2185943</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:34:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>maer eus Wikidata</comment>
      <origin>2186150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50883" sha1="sbjvpqhkz5bva9wvfmk2h2bj51jmkri" xml:space="preserve">{{Implijoù all}}
{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Brest
| anvOfisiel = ''Brest''
| skeudenn = Vue brest 800x600 ArM.jpg
| alc'hwez = Brest gwelet eus ar c'hastell.
| ardamezioù = Blason ville fr Brest (Finistere).svg
| bro = {{Bro-Leon}}
| departamant = {{Penn-ar-Bed}}
| arondisamant = [[Arondisamant Brest|Brest]]
| etrekumuniezh = [[Brest Meurgêr ar Mor]]
| bro velestradurel = [[Bro Brest]]
| kanton = Pennlec'h 5 [[Kantonioù Penn-ar-Bed|kanton]]
| insee = 29019
| cp = 29200
| maer = {{Penn gouarnamant}}
| amzer-gefridi = [[2020]]-[[2026]]
| gorread = 49.5
| hedred = -4.485556
| ledred = 48.390834
| uk = 34
| ubi = 0
| ubr = 103
| lec'hienn web = [http://breton.brest.fr/ Ti-kêr]
}}
'''Brest''' ({{LFE|[ˈbʀest]}}, a-wechoù {{LFE|[ˈbʀeːst]}}) eo trede kêr [[Breizh]] goude [[Naoned]] ha [[Roazhon]], e kornôg pellañ ar vro, e [[Breizh-Izel]] hag e [[Bro-Leon]]. E [[departamant gall|departamant]] [[Penn-ar-Bed]] emañ, [[Kemper]] o vezañ e bennlec'h. Ur [[Porzh (bagoù)|porzh]] hag un diazezlec'h bras eus ar [[morlu (Frañs)|morlu gall]] eo. Kêr a oa enni 139 456 annezad e 2020, ha 202 060 er [[Brest Meurgêr|meurgêr]] e [[2018]].

Ur porzh a-bouez eo abaoe mare [[Duged Breizh]]. Diorroet e voe evel porzh milourel hepken gant Bro-C'hall goude ma voe staget Breizh outi. Abalamour d'he rol milourel, ha dreist pep tra he bon splujerezioù, e voe bombezet taer gant ar [[Kevredidi an Eil Brezel-bed|Gevrididi]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]], o tistrujañ al lodenn vrasañ eus ar gêr.

Hiziv emañ e Brest [[Skol-veur Breizh-Izel]] ha skolioù all, en o zouez skolioù ijinourien. Ur pol imbourc'h hag armerzh pennañ war dachenn ar mor eo deuet da vezañ. Sez sokial an [[IFREMER]] eo, koulz ha [[Servij Hidrografek hag Oseanografek ar Verdeadurezh]] (SHOM), [[Ensavadur skol-veur europat ar mor]] (ESEM) hag [[Ensavadur Gall Paul Emile Victor evit ar Poloù]].

== Douaroniezh ==
Kêr vrasañ departamant [[Penn-ar-Bed]] eo Brest met n'eo ket e bennlec'h. Da [[Kemper|Gemper]] e voe roet ar statud-se gant ar [[Bodadenn vonreizhañ vroadel|Vodadenn Vonreizhel]] e [[1791]] rak ur [[prefeti mor]] e oa d'an amzer-se dija.

Ur gêr stag ouzh ar mor eo. Lec'hiet eo war ul ledenez n’he deus krec'h ebet. War-du ar Su e kaver al lenn-vor hag emañ ledenez [[Kraozon]] en tu all. War du ar [[reter]] emañ harpet he levezon gant [[Landerne]] ha [[Montroulez]].

War bladenn [[Bro-Leon]] emañ Brest, war lein [[tornaod]]où hogozik a-blom hag a furm unan eus jeloù pennañ [[Torosad Arvorig]]. N'eo torret ar voger-se nemet gant un [[aber]] gev, ar [[Penfell]], ur blegenn eus [[naoz]] kozh ar [[Stêr Aon]]. Ur porzh naturel peurvat eo ar Penfell. Gwarezet eo gant ur roc'h, 200 metr hec'h hirded, dour en he zro war daou gostez ha disrannet diouzh an douar gant ur stankenn war an trede. War ar c'hreñvlec'h naturel-se e voe savet [[Kastell Brest]].
=== Kumunioù amezek ===
{{Lec'hiadur kêr|kêr=''Brest''|gwalarn=[[Gwiler-Leon]], [[Boc'harzh]]|norzh=[[Boc'harzh]], [[Milizag]], [[Ar Vourc'h-Wenn]]|biz=[[Gouenoù]]|kornôg=[[Plouzane]]|reter=[[Gwipavaz]]|gevred={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Morlenn Brest]]''}}, [[Plougastell-Daoulaz]]|su={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Morlenn Brest]]''}}|mervent={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Mulgul Brest]]''}}, [[Roskañvel]]|enklozadur=}}
== Poblañs ==
Poblañsoù hervez an niveradeg a zo bet graet e [[2021]]&lt;ref&gt;{{fr}} [https://www.insee.fr/fr/statistiques/zones/7725600 INSEE].&lt;/ref&gt;.
*[[Brest]] : 139 619
*[[Gwipavaz]] : 15 460
*[[Boc'harzh]] : 3 615
*[[Gwiler]] : 8 170
*[[Plouzane]] : 13 473
*[[Plougastell-Daoulaz]] : 13 445

== Anv ==
Testenioù koshañ anv kêr Brest eo ''Bresta super Caprellam'' e 1019&lt;ref name=&quot;BT&quot;&gt;Bernard Tanguy ( 1990)&lt;/ref&gt; ; (Havre et ville de) ''Brest'', en {{XIIvet kantved}}&lt;ref name=&quot;BT&quot; /&gt; ; ''Villa, castrum et portus de Brest'', e 1239 &lt;ref name=&quot;BT&quot; /&gt; ; ''Le Duc Bresta super Cap(r)ellam'', er {{XIVvet kantved}}&lt;ref name=&quot;EV&quot;&gt;Erwan Vallerie (1995)&lt;/ref&gt; ; ''Brast'' e 1383&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Breste'' e 1398&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Breest'' e 1378&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Bresta'' e 1516&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt;. &quot;Brest&quot; a lavarer abaoe 1630 d'an nebeutañ. 

Hervez [[Hervé Abalain]]&lt;ref&gt;Hervé Abalain, ''Noms de lieux bretons'', Éditions Jean-Paul Gisserot, 2000.&lt;/ref&gt; e kaver en hec'h anv an elfenn /bre/, kavet alies e toponomiezh e Breizh dindan ar stummoù /bran/, /bre/, /brec’h/, /bren/, /bri/, a dalvez « savenn, roz, menez »&lt;ref&gt;E [[kembraeg]] e kaver ar ger kevatal /bryn/.&lt;/ref&gt;. Tostaet eo bet anv Brest d'ar ger [[Galianeg|galianek]] ''brista'', emgann, a gaver ivez er ger brezhonek ''brezel''{{Daveoù a vank}}.

Hervez lod en dije kemeret Brest anv unan eus torgennoù ar gêr ''Bresta super Caprellam'' (&quot;Brest-war-ar-C'havrig&quot;) {{Daveoù a vank}}. Graet e veze Gavrig eus ar [[Penfell]] gwezhall. Mont a reas an anv-se da Vrest pa adkrogas ar gêr da greskiñ.

Anv kozh Brest a oa marteze ''Urbs Ossismii'' pe ''Civitas Occismorum''{{Daveoù a vank}}. Koll a reas anezhañ er {{Vvet}} kantved pa voe damzistrujet gant an [[Huned]]{{Daveoù a vank}}. [[Kêr-benn]] meuriad an [[Ossismii]] a voe kaset da ''Castrum Pauli'' ([[Kastell-Paol]] hiziv) {{Daveoù a vank}}.

== Ardamezioù ==
{|
|-
|[[Restr:Blason ville fr Brest (Finistere).svg|60px]]
|
:Rannet : ouzh 1 en glazur e deir flourdilizenn en aour, ouzh 2 en erminoù&lt;ref&gt;Da lavaret eo, rannet etre Frañs ha Breizh, a oa merk ar galloud da vare [[Proviñs Breizh]] ; adalek war dro [[1683]] (d'Hozier, [[1696]]) ha kadarnaet gant Charlez X, d'an [[28 a viz Here]] [[1826]] ; Lejion a Enor, Kroaz ar Brezel, Kroaz an Dieubadur.&lt;/ref&gt;.
|}

== Istor ==
===[[Henamzer]]===
N'eus roud ebet eus ur [[kreñvlec'h|c'hreñvlec'h]] a-raok hini ar [[Henroma|Romaned]] met lec'hienn ar c'hastell a zo hini un [[oppidom stanket]], un [[uhelgompezenn]]ig a-us d'an dour mor a c'hleb kostezioù al [[ledenez]]ig. Gant pobl galian an [[Osismied]] e voe dalc'het lec'hienn Brest goude an aloubidigezh roman. N'eo ganet ar gêr nemet en {{IIIe kantved}}, pa savas ar [[Impalaeriezh roman|Romaned]] ur c'hreñvlec'h gant meur a dour (ouzhpenn 20 war a seblant) da zifenn an aod diouzh ar [[morlaer|vorlaeron]] saoz hag ouzh ar ''Bagaudae'' a gase skrapadegoù war ar maez. Ar &quot;c'hastrum&quot;-se a voe savet en hevelep amzer ha mogerioù [[Gwened]], [[Naoned]] ha [[Roazhon]] gant mein ar monumantoù publik, ar pezh a ziskouez moarvat e oa mall bras war ar saverien. Ouzhpenn-se e oa an impalaeriezh oc'h aozañ ur frammadur milourel nevez hag a voe anvet ''[[Tractus armoricanus et nervicanus]]'' er c'hantved war-lerc'h, gant ur [[morlu]], ''Classis armoricana'' hec'h anv. Ul [[lejion]] a voe staliet er gêr met n'eas ket Brest da gêr-benn an Osismied. E ''Vorgium'' ([[Karaez]]) e chomas ar gêr-benn betek donedigezh ar Vrezhoned.

War [[manati]]où e voe diazezet frammadur relijiel ar Vretoned kozh, a pezh a zispleg perak ne oa [[eskopti]] ebet e [[Bro-Leon]] kent an {{VIIIvet kantved}}. Pa voe krouet unan e oa re vihan Brest da vezañ choazet.

Ar c'hreñvlec'h roman a voe damzistrujet gant [[goprsoudard]]ed [[Huned|hunat]] er {{Vvet kantved}} met ar c'hont [[Morvan Leon]] en adsavas da wareziñ ar rannvro diouzh ar [[Vikinged]]. E-barzh ar [[moger]]ioù-se e kreskas kêr e-pad ar [[Krennamzer|Grennamzer]]. Ar gêr vogeriet a yeas d'ur c'hastell er {{XVIvet kantved}} pa 'z eas hec'h annezidi da chom er [[fabourzh]]ioù.

=== [[Krennamzer]] hag [[Azginivelezh]]===
Un darn eus Dugelezh Breizh e oa Brest e-pad ar Grennamzer. Goude stagidigezh Breizh ouzh [[Bro-C'hall]] e roas ar roue [[Herri IV a Vro-C'hall|Herri IV]] an titl a [[kêr|gêr]] dezhi e [[1593]]. E [[1631]] e lakaas [[Richelieu]] sevel ur porzh brezel eno. Ar [[porzh (bagoù)|porzh]] arnevez hag an [[arsanailh]]où a oa savet neuze. Lojerisoù evit ar vicherourien a lakaas sevel ivez.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;220px&quot;&gt;
17-10-2005-659châteaudebrest.jpg|[[Kastell Brest]]
&lt;/gallery&gt;
=== [[Renad Kozh]] ===
[[Restr:Maison de la Fontaine-Brest.jpg|thumb|upright=1.15|Ti ar Feunteun, unan eus an tiez koshañ e Brest]]
E [[1683]] e kreñvaas [[Vauban]] ar gêr hag ar vorlenn. E fin ren [[Loeiz XIV]] e oa 15.000 annezad enni. E Brest eo e tilestras kannadourien roue [[Siam]] e [[1686]]. Diwarno e voe anvet [[Straed Siam]].

En {{XVIIIvet kantved}} e savas an ijinour brestat [[Antoine Choquet de Lindu]] savadur ar galeoù a zegemeras prizonidi betek an {{XIXvet kantved}}. Unan eus e brizonidi vrudetañ e oa [[Eugène-François Vidocq]].

===[[Dispac'h gall]]===
*[[1790]] : gant lezenn ar 26 a viz C'hwevrer e voe lakaet Brest da benn un distrig&lt;ref&gt;J. B. Duverger, ''Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat'', Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.105&lt;/ref&gt;.
* Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le diouzh ret : e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant tri beleg ha tregont person eus parrezioù Rekourañs ha Sant-Loeiz, nac'het e voe gant an daou berson ha pevar c'hure&lt;ref&gt;[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajennoù 40 ha 41&lt;/ref&gt;.
* Ur pouez bras he doe Brest e-pad an Dispac'h. Eus tu an dispac'herien e voe e [[1789]] ha tud eus Gward broadel Brest a gemeras an [[Tuileries]] e [[1792]] gant [[Marsilha|Marsilhiz]].
* Goude taol-stad [[tud ar menez]], kêr Vrest, a oa jirondin, en em savas a-enep d'ar galloud kreiz. Ur c'hwitadenn e voe, avat, ha d'ar [[5 a viz C'hwevrer]] [[1794]] e voe kemeret gant Bréard, unan eus &quot;kannaded ar bobl e kefridi&quot;, an diviz da sevel ul lez-varn dispac'hel, pevar barner enni (Goarant, kadoriad, Lignières, Palis, Barz), un tamaller, Huges, gant Granjean da erlerc'hier, ur grefier, Dayot, ha daouzek jure. He c'hefridi a oa ''barn an holl sitoianed tamallet da vezañ graet un dra bennak enep al liberte, ar bobl, gouarnamant ar republik''. Staliet e voe al lez-varn d'ar [[21 a viz C'hwevrer]] [[1794]], ha kerkent e roas Huges urzh d'ar c'huzul-kêr ''lakaat war blasenn al Liberte, a-benn seizh eur, warc'hoazh, ar c'hilhotin santel'', pezh a voe graet. Tri den a voe barnet da vervel diouzhtu, ul letanant a vor, Claude-Robert Rougemont, 36 vloaz, ha daou vartolod, Charles-Marie Le Dall de Kereon, eus Kemper, 19 vloaz, hag Herri-Louis Monteclair, 18 vloaz, ha kaset e voent war eeun d'ar c'hilhotin. Ragmey a voe lakaet da brezidant al lez-varn, Donze-Verteuil da damaller ha Fouquier-Tinville da c'hrefier. D'an [[13 a viz Meurzh]] e voe barnet d'ar marv ha dibennet an aotrou Kozh, person didou [[Poullaouen]], bet serret eno e penn-kentañ ar miz ; d'ar [[25 a viz Meurzh]] e c'hoarvezas memes mod gant Jean Drevez, kure e Rekourañs, bet tamallet abalamour d'ur badeziant e [[Plonger]]. E dibenn miz [[Mae]] e voe barnet 30 melestrour eus departamant [[Penn-ar-Bed]] : didamallet e voe pevar anezhe, tri all na voent ket barnet dre m'edont pell eus an departamant, ar 26 melestrour a chome a voe kondaonet d'ar marv ha dibennet diouzhtu war-lerc'h. En holl e voe kondaonet 70 a dud d'ar c'hilhotin&lt;ref&gt;[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', pajennoù 176-182, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Le Bot, ''Terreur à Brest'', p. 198&lt;/ref&gt;.
* Adsavet e voe ar [[morlu]] gant [[André Jeanbon Saint André]].
* Keloù eus marv [[Robespierre]] a erruas diwezhat a-walc'h e Brest hag ar c'huzul kêr [[jakobin]] a oa kaset kuit e miz Gwengolo. Pennoù bras kozh a adkavas o galloud e dilennadeg 1815 met koll a rae ar gêr he fouez strategel en abeg da c'hronn ar Saozon.
==={{XIXvet kantved}}===
* Armerzh ar gêr a rousinas betek an [[Eil Impalaeriezh c'hall|Eil Impalaeriezh]]. E [[1856]] ec'h aotreas [[Napoleon III]] ar gêr da sevel ur pont war ar [[Penfell]]. Gweladenniñ a reas ar gêr etre an 9 hag an 12 a viz Eost [[1858]]. Brasaat a reas an [[Arsanailh Brest|arsanailh]], astenn a reas div linenn [[hent-houarn]] betek Brest ha sevel a reas ar porzh kenwerzh.
==={{XXvet kantved}}===
'''[[Brezel-bed kentañ]]''' : Brest a oa unan eus ar porzhioù ma tilestras [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadunaniz]] e [[1917]] e fin ar brezel ; soudarded eus ar [[Rouantelezh-Unanet]] a zilestras eno ivez, da skouer reoù eus an [[Antilhez]]&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot;&gt;[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=33936&amp;mode=1 Commonwealth War Graves Commission]&lt;/ref&gt;.
;[[Eil Brezel-bed]]
*[[1939]]-[[1940]] : pourvezioù ha kirri arme ar [[Rouantelezh-Unanet]] (''British Expeditionary Force'') a zilestre e Brest. Dre Vrest ec'h eas kuit ivez ar pezh a chome anezhe, mui soudarded eus [[Kanada]] a oa o paouez dilestrañ, p'edo an [[Alamagn|Alamaned]] oc'h aloubiñ [[Bro-C'hall]]&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot;/&gt;.
* D'an 19 a viz Even 1940 ec'h aloubas an Alamaned ar gêr. Un diazezlec'h evit al [[lestr-spluj|listri-spluj]] a savjont enni. Bombezadegoù ar gevredidi a zeraouas e 1941. Kenderc'hel a rejont betek dieubidigezh ar gêr e miz Gwengolo 1944 goude un emgann 43 devezh. Hogozik peurzistrujet e voe ar gêr. An [[Tour Tangi]], [[straed Sant-Maloù]] hag ar [[Kastell Brest|c'hastell]] eo al lec'hioù espernet nemeto.
* Ar porzh e 1940 ha diazezlec'h al listri-spluj :
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Bundesarchiv Bild 101II-MW-5683-29A, Brest, Hafen, gekentertes U-Boot.jpg|Ur vag kaset d'ar strad en Arsanailh Brest, miz Even 1940
Bundesarchiv Bild 101II-MW-2746-45, Brest, U-Boot-Bunker.jpg|Diazlec'h al listri-spluj
Bundesarchiv Bild 101II-MW-6059-08, Frankreich, Brest, U-Bootbunker.jpg|Paread (?) ul lestr-spluj
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Bundesarchiv Bild 101II-MW-2849-03, Brest, Bau von U-Boot-Bunkern.jpg|Diazlec'h al listri-spluj
Hole in the roof of a U-boat pen in Brest.jpg|Un toull e toenn unan eus lochoù diazlec'h al listri-spluj goude bombezadegoù [[Royal Air Force|Aerlu ar Rouantelezh-Unanet]] (miz Gwengolo 1944)
Concrete U-boat pens at Brest.jpg|Diazlec'h al listri-spluj goude bombezadegoù Aerlu ar Rouantelezh-Unanet, miz Eost 1944
&lt;/gallery&gt;
* Un nijerez alaman [[Heinkel He 72]] (marilhet WNr 1236) a gouezhas e Brest d'an [[22 Kerzu|22 a viz Kerzu]] [[1940]] ; gloazet e voe he levier&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_luftwaffe_finistere.html Pertes Luftwaffe Finistère]&lt;/ref&gt;.
* Nijerezioù ar Re Gevredet aet d'ar strad e Brest : d'an [[2 a viz Meurzh]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington Ic]] marilhet R3279 ha kodet KO-DR eus ''115th Squadron'' ar Royal Air Force ([[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]]) er mor nepell diouzh Brest ; lazhet e voe e voe he c'hwec'h nijour, kavet e voe ur c'horf hepken, douaret eo e Felton ([[Bro-Saoz]]). D'ar [[6 a viz Ebrel]] [[1941]] e voe taolet un nijerez [[Bristol Beaufort|Beaufort]] marilhet N1016 ha kodet OA-X eus an ''22nd Squadron'' eus ar Royal Air Force d'an diaz gant ar [[Flak]] er mor e-tal Kastell Brest ; lazhet e voe he fevar nijour, douaret int e Bered Kerfaotraz e Brest; deuet a oa al laz a-benn eus e daol koulskoude: tizhet e oa bet al lestr-brezel alaman ''Gneisenau'' gant un darzherez. D'an [[10 a viz Ebrel]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington IC]] marilhet R1442 ha kodet HA-D eus ar ''218th Squadron'' ar R.A.F. e donvor Brest; lazhet e voe he seizh nijour, douaret e voe daou anezhe e Bered Kerfaotraz e Brest, ne voe ket kavet ar re all. D'ar [[1 Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington]] marilhet R1343 ha kodet OJ-B eus ''149th Squadron'' ar RAF er porzh kenwerzh e Brest; lazhet e voe he femp nijour, douaret int e Bered Kerfaotraz e Brest&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_raf_finistere.html Pertes RAF Finistère]&lt;/ref&gt;; d'ar [[26 a viz C'hwevrer]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Consolidated B-24 Liberator|B-24]]D-5-CO (marilhet 41-23820 ha kodet KY-C) eus [[aerlu]] ar Stadoù-Unanet (''[[United States Army Air Forces]]'' - 480th Antisubmarine Group / 1st th BS), gant dek den en e vourzh er mor e donvor Brest, ne voent ket adkavet; d'ar [[1 Mae|1añ a viz Mae]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Boeing B-17 Flying Fortress|B-17]]F-20-VE (marilhet 42-5784 ha kodet GY-?) eus an U.S.A.A.F. e [[Lenn-vor Brest]] gant dek milour en e vourzh; ne voe kavet korf ebet; d'an [[28 Mezheven|28 a viz Even]] [[1943]] e kouezhas ur B-17 F-70-BO (anvet &quot;Argonaut II&quot;, marilhet 42-29817 ha kodet YB-D, 351{{vet}} Bomb Group, 508 {{vet}} Squadron) eus an United States Army Air Forces er mor e tu Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe pevar anezhe gant an Alamaned, ne voe ket kavet korfoù ar re arall; er memes devezh e kouezhas ur B-17 F-70-BO (anvet &quot;Thunderbird II&quot;, marilhet 42-5724 ha kodet LG-T, 351{{vet}} Bomb Group, 508 {{vet}} Squadron) eus an USAAF er mor tu Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe unan anezhe gant an Alamaned, daou a zeuas a-benn da achap, ne voe ket kavet korfoù ar re arall; d'an [[18 a viz Du]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Consolidated B-24 Liberator|B-24]]H (marilhet 42-7640 ha kodet JU-?, 446{{vet}} Bomb Group, 707{{vet}} Squadron) eus an United States Army Air Forces e &quot;Kerinou&quot; e Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe c'hwec'h nijour gant an Alamaned, daou all a zeuas a-benn da achap, mervel a reas an daou vilour arall; d'ar [[5 a viz Kerzu]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij B-17 G-70-BO (anvet &quot;Bucket Of Bolts&quot;, marilhet 42-37747 ha kodet XM-A, 94{{vet}} Bomb Group, 332{{vet}} Squadron) eus an USAAF;er mor er gwalarn da Vrest gant dek milour en e vourzh; ne voe kavet korf ebet; d'an [[9 a viz Eost]] [[1944]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Martin B-26 Marauder|B-26-C45]] (marilhet 42-107636 ha kodet Y5-H, 344{{vet}} Bombing Group, 495{{vet}} Bombing Squadron) eus an USAAF war vord Porzh Brest gant c'hwec'h nijour en e vourzh; lazhet e voent holl, douaret int er [[Zachary Taylor]] National Cemetery e [[Louisville (Kentucky)|Louisville]] ([[SUA]])&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_usaaf_finistere.html Pertes USAAF Finistère]&lt;/ref&gt;.
* Emgann Brest : soudarded [[SUA]] o stourm evit dieubiñ ar gêr.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
US Army field gun in action.jpg
Battle of Brittany - Brest 02.jpg
Battle of Brittany - Brest 01.jpg
Battle of Brittany - Brest 03.jpg
&lt;/gallery&gt;
* D'ar [[16 a viz Mae]] [[1945]] e voe kavet korf un den eus ar gumun, ezel eus ar [[Rezistañs c'hall e-pad an Eil Brezel-bed|Rezistañs]], bet boureviet, lazhet ha mañsonet d'an [[13 a viz Gouere]] [[1944]] gant al lu [[Alamagn|alaman]] e [[kreñvlec'h Pentevr]] e [[Sant-Pêr-Kiberen]]&lt;ref&gt;René Le Guénic, ''Morbihan - Mémorial de la Résistance'', 1998, pajenn 329&lt;/ref&gt;.
* Goude ar [[Eil Brezel Bed|brezel]] ec'h adsavas an annezidi (repuet er [[Sarthe]] dreist-holl) ur gêr nevez hervez raktresoù an tisavour [[Jean-Baptiste Mathon]]. Echuet e voe adsevel anezhi e [[1961]]. An arsanailh a voe an andon a leve pennañ evit kêr betek fin an {{XXvet kantved}} hag e ziskar a voe abeg d'un enkadenn armerzhel er rannvro. Treiñ a ra neuze ar gêr war-zu an imbourc'h diwar-benn ar mor hag an teknologiezhioù nevez.
=== Darvoudoù pennañ istor Brest ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* 250-350 savadur ar &quot;castellum&quot;
* 410-420 emsavadeg [[Arvorig]] a-enep [[Henroma|Roma]]{{Daveoù a vank}}
*[[452]] damzistrujet eo kêr gant goprsoudarded hunat{{Daveoù a vank}}
*[[1240]] [[Yann Iañ (dug Breizh)|Yann Iañ]] a bren ar gêr digant kont [[bro-Leon|Leon]] [[Herve III]]
*[[1341]] [[Yann Moñforzh]] a gemer ar gêr ha mogeriañ a ra anezhi
*[[1386]]-[[1387]] [[Yann IV (dug Breizh)|Yann IV]] a seziz en aner ar gêr dalc'het gant ar Saozon
*[[Richarzh III (Bro-Saoz)|Richard III Bro-Saoz]] a ro en-dro ar gêr da [[Yann IV (dug Breizh)|Yann IV]] en eskemm ouzh ur gwerzh-daspren
*[[Anna Breizh]] a weladenn kêr
*[[1512]] Emgann [[La Cordelière]]
*[[1593]] [[Herri IV (Bro-C'hall)|Henri IV]] a ro ar gwir-bourc'hizelezh da gêr Vrest
*[[1629]] Ar [[Kardinal Richelieu|C'hardinal Richelieu]] a gas d'Infreville da Vrest.
*[[1639]] Ar [[Kardinal Richelieu|C'hardinal Richelieu]] a grou an arsanailh hag ar porzh brezel
*[[1681]] [[Loeiz XIV]] a stag [[Rekourañs]] ouzh Brest
*[[1683]] [[Vauban]] a grog ar raktres da sevel kreñvlec'hioù en-dro da Vrest
*[[1685]] Donedigezh kannadourien roue Siam
*[[1694]] Raktres aozadur kêr gant [[Vauban]]
*[[1702]] Bennigadenn iliz Sant-Loeiz
*[[1746]]-[[1784]] Savadurioù bras an ijinour [[Antoine Choquet de Lindu]]
*[[1752]] Savidigezh [[Akademiezh ar Morlu]]
*[[1778]] Emgann ar ''Belle Poule''
*[[1785]] Disparti ergerzhadeg [[La Pérouse]]
*[[1789]] Dilennadeg ar gannaded vrestat d'ar [[Stadoù Jeneral]]
*[[1800]] Anvet eo ar prefed morel kentañ [[Cafarelli]]
*[[1801]] Krouidigezh [[Skol ar Morlu]]
*[[1852]] Divizet ez eus kas ar c'haleourion da [[Gwiana|Wiana]]
*[[1856]] Dekred diwar-benn savidigezh ur pont war ar [[Penfell]]
*[[1858]] Gweladenn [[Napoleon III]] hag an impalaerez [[Eujeni]]
*[[1858]] ([[1 Gwengolo|1{{añ}} miz Gwengolo]]) serret eo ar galeoù
*[[1859]] Dekred diwar-benn krouidigezh ur porzh kenwerzh e Porzh-Trein
*[[1861]] Digoret eo ar pont
*[[1861]] - [[1889]] Ar porzh-kenwerzh a ya eus ar [[Penfell]] da boull Porzh-Trein.
*[[1865]] Erruout a ra an [[hent-houarn]] e Brest
*[[1891]] [[Brest-Pariz-Brest]] kentañ
*[[1917]]-[[1918]] An Amerikaned a zilestr e Brest.
*[[1930]] Digoridigezh ar [[pont Albert-Louppe]], anvet ivez pont [[Plougastell]]
*[[1940]] ([[19 a viz Even]]) Al lu alaman a antre e Brest
*[[1941]] Bombezadegoù kentañ war kêr
*[[1941]] ([[22 Meurzh]]) Ar vorrederien alaman [[Scharnhorst (1936)|Scharnhorst]] ha [[Gneisenau (1938)|Gneisenau]]
*[[1942]] ([[11 C'hwevrer]]), ar vorrederien a ya kuit eus kêr
*[[1943]] (28 Genver) an dud n'eo ket ret dezhe chom a dle mont kuit eus kêr
*[[1943]] Studioù kentañ diwar-benn ar raktres adsevel kêr
*[[1944]] ([[9 Gwengolo]]) Tarzhadenn ar [[Goudorenn Sadi-Carnot|c'houdorenn Sadi-Carnot]] (373 annezad ha kantadoù a soudarded alaman a zo lazhet)
*[[1944]] ([[18 Gwengolo]]) Ar [[gwarnizon]] en em zaskor
*[[1945]] Krouidigezh Brest Vras dre stagidigezh [[Lambezelleg]], [[Kerbêr-Kilbignon]] ha [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]]
*[[1947]] [[Tarzhadenn an Ocean Liberty]]. Distrujet ez eus un darn eus karter [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]]
*[[1946]] - [[1961]] Adsavidigezh kêr
*[[1950]] Lazhet eo ar micherour [[Édouard Mazé]] gant ar polis e-kerzh ur vanifestadeg d'ar [[17 a viz Ebrel]].
*[[1960]] Krouidigezh Skolaj ar Skiantoù, a yelo da [[Skol-veur Breizh-Izel]]
*[[1960]] ([[7 Gwengolo]]) Kêr a zegemer Medalenn ar [[Rezistañs]]
*[[1974]] ([[1añ Genver|1{{añ}} Genver]]) Krouidigezh [[Brest Meurgêr ar Mor]]
*[[1994]] Digoridigezh [[Pont Kanol Iz]]
*[[2000]] Krouidigezh [[Bro Brest]]
&lt;/div&gt;
== Sevenadur ==
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/biblio/ Porched al levraouegoù], Levraoueg Ti-kêr Brest : rouedad levraouegoù Brest a zo enni dek levraoueg-karter
=== Mirdioù ===
* {{fr}} [http://www.musee-marine.fr/index.php?lg=fr&amp;nav=108&amp;flash=1 Mirdi ar morlur]
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/brest/tour_tanguy.htm Mirdi an tour Tanguy]
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/brest/musee_beauxarts.htm Mirdi an arzoù]
* Mirdi an Eñvor

=== Brezhoneg ===
{{Pennad pennañ|Brest el lennegezh vrezhonek}}

==== Ya d'ar brezhoneg ====
* D’ar 16 a viz Mezheven [[2006]] e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun.
* D'ar 7 a viz Kerzu [[2017]] e oa bet votet gant Kuzul-kêr Brest mont war-zu live 2 ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]].
* D'an 20 a viz Ebrel 2018 eo bet roet al label live 1 da gêr Vrest evit bezañ kaset da benn eizh ober a-du gant ar yezh

==== Deskadurezh ====
* Div skol [[Diwan]] a zo e Brest, an hini gentañ, krouet e [[1978]], zo e karter Kerango hag an eil e karter ar Gwelmeur.
* Un hentad divyezhek [[Div Yezh]] a zo er [[Skol Jacquard]].
* E distro-skol 2024 e oa enskrivet 763 skoliad er skolioù [[Diwan]] hag er c'hlasoù divyezhek publik (6,1 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20150419065150/http://www.opab-oplb.org/98-kelenn.htm Ofis Publik ar Brezhoneg]&lt;/ref&gt;.
==== Bugaligoù ====
*Ar vagouri &quot;P'tit Mousse&quot; a zo gant un tañva d'ar yezh.
=== Sport ===
==== Mell-droad ====
*[[Stade Brestois|Stad Brest]]
==== Marc'h-houarn ====
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
[[Tro Bro-C'hall]]:
*[[24 a viz Gouere]] [[1906]] : 11{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1906|Tro Bro-C'hall]] etre [[Naoned]] ha Brest ; trec'h eo [[Louis Trousselier]].
*[[26 a viz Gouere]] [[1906]] : loc'hañ a ra 12{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1906|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Caen]] ([[Calvados]]).
*[[30 a viz Gouere]] [[1907]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1907|Tro Bro-C'hall]] etre [[Naoned]] ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[1añ Eost|1{{añ}} a viz Eost]] [[1907]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1907|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen]] (Calvados).
*[[4 a viz Eost]] [[1908]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1908|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[François Faber]] ([[Luksembourg]]).
*[[6 a viz Eost]] [[1908]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1908|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen] (Calvados).
*[[27 a viz Gouere]] [[1909]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1909|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[29 a viz Gouere]] [[1909]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1909|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen (Calvados).
*[[27 a viz Gouere]] [[1910]] : 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1910|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[29 a viz Gouere]] [[1910]] : loc'hañ a ra 14{{vet}} hag eil diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1910|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen (Calvados).
*[[23 a viz Gouere]] [[1911]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1911|Tro Bro-C'hall]] etre [[ar Roc'hell]] ([[Charente-Maritime]]) ha Brest ; trec'h eo [[Marcel Godivier]].
*[[26 a viz Gouere]] [[1911]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1911|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Cherbourg]] ([[Manche]]).
*[[21 a viz Gouere]] [[1912]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1912|Tro Bro-C'hall]] etre ar Roc'hell (Charente-Maritime) ha Brest ; trec'h eo [[Louis Heusghem]] ([[Belgia]]).
*[[24 a viz Gouere]] [[1912]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1912|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Cherbourg (Manche).
*[[3 a viz Gouere]] [[1913]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1913|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1913]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1913|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du ar Roc'hell (Charente-Maritime).
*[[2 a viz Gouere]] [[1914]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1914|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Emile Engel]].
*[[4 a viz Gouere]] [[1914]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1914|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du ar Roc'hell (Charente-Maritime).
*[[3 a viz Gouere]] [[1919]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1919|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Francis Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1919]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1919|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Les Sables-d'Olonne]] ([[Vañde]]).
*[[1añ Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1920]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1920|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1920]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1920|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[30 a viz Mezheven]] [[1921]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1921|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; aet ar maout gant [[Léon Scieur]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1921]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1921|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[29 a viz Mezheven]] [[1922]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1922|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Robert Jacquinot]].
*[[1añ Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1922]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1922|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1923]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1923|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[30 a viz Mezheven]] [[1923]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1923|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[26 a viz Mezheven]] [[1924]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1924|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Théophile Beeckman]] ([[Belgia]]) ha [[Philippe Thys]] ([[Belgia]]).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1924]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1924|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[25 a viz Mezheven]] [[1925]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1925|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Louis Mottiat]] ([[Belgia]]).
*[[26 a viz Mezheven]] [[1925]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1925|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Gwened]] ; trec'h eo [[Nicolas Frantz]] ([[Luksembourg]]).
*[[30 a viz Mezheven]] [[1926]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1926|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Joseph van Dam]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1926]] : loc'hañ a ra 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1926|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[24 a viz Mezheven]] [[1927]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1927|Tro Bro-C'hall]] etre [[Dinan]] ha Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[André Leducq]].
*[[25 a viz Mezheven]] [[1927]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1927|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Gustaaf Van Slembrouck]] ([[Belgia]]).
*[[20 a viz Mezheven]] [[1928]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1928|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Pé Verhaegen]] ([[Belgia]]).
*[[21 a viz Mezheven]] [[1928]] : 5{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1928|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened](a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Marcel Bidot]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1929]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1929|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo [[Louis Delannoy]] ([[Belgia]]).
*[[4 a viz Gouere]] [[1929]] : 5{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1929|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Gustaaf Van Slembrouck]] ([[Belgia]]).
*[[4 a viz Gouere]] [[1930]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1930|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo [[Charles Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1930]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1930|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Omer Taverne]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1931]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1931|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo ar [[Breizh]]ad [[Léon Le Calvez]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1931]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1931|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[André Godinat]].
*[[12 a viz Gouere]] [[1939]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1939|Tro Bro-C'hall]] etre [[Roazhon]] ha Brest ; trec'h eo ar [[Breizh]]ad [[Pierre Cloarec|Pêr Gloareg]].
*[[13 a viz Gouere]] [[1939]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1939|Tro Bro-C'hall]] etre Brest hag [[an Oriant]] ; trec'h eo [[Raymond Louviot]].
*[[25 a viz Mezheven]] [[1952]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1952|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Roazhon ; trec'h eo [[Rik Van Steenbergen]] ([[Belgia]]).
*[[13 a viz Gouere]] [[1954]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1954|Tro Bro-C'hall]] etre [[Sant-Brieg]] ha Brest ; trec'h eo [[Dominique Forlini]].
*[[14 a viz Gouere]] [[1954]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1954|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Jacques Vivier]].
*[[2 a viz Gouere]] [[1958]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1958|Tro Bro-C'hall]] etre Sant-Brieg ha Brest ; trec'h eo [[Brian Robinson]] ([[Bro-Saoz]]).
*[[29 a viz Mezheven]] [[1962]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1962|Tro Bro-C'hall]] etre [[Dinarzh]] ha Brest ; trec'h eo [[Robert Cazala]].
*[[27 a viz Mezheven]] [[1974]] : dalc'het eo rakredadeg [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1974|Tro Bro-C'hall]] e Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Eddy Merckx]] ([[Belgia]]).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1974]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1974|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Kastell-Paol]] ; trec'h eo [[Ercole Gualazzini]] ([[Italia]]).
*[[5 a viz Gouere]] [[2008]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2008|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Pluveleg]] ; trec'h eo [[Alejandro Valverde]] ([[Spagn]]).
&lt;/div&gt;
== Monumantoù ha traoù heverk ==
Brudet eo [[Pont Rekourañs]] ha [[straed Siam]] e Brest. Eus ar monumantoù savet a-raok an {{XIXvet kantved}} ne chom nemet ar [[Kastell Brest|c'hastell]], an [[Tour Tangi]] hag un nebeud tiez ha savadurioù kozh, savadurioù evit an arsanailh ha kreñvlec'hioù en o zouez. E Rekourañs e chom un darn eus [[straed Sant-Maloù]] distrujet gant [[bombezadeg]]où en [[Eil Brezel-bed]].

Anavezet eo Brest abalamour d'ar gouelioù bigi kozh aozet ganto bep pevar bloaz. Savet eo anv ar gouel diwar anv ar gêr mui ar bloavezh (Brest 2008, Brest 1992...).

=== Bezioù ar C'hommonwealth e bered ''Kerfaotraz''===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
! Bro
! Niver a soudarded
|-
|{{Aostralia}}
|3
|-
|[[Restr:Canadian Red Ensign (1921-1957).svg|24px]] [[Kanada]]
|14
|- 
|{{Rouantelezh-Unanet}}
|93
|-
|{{Zeland-Nevez}}
|1
|-
|'''Hollad''' (korfoù anavezet hepken)
|'''104'''
|}
Diwar ar 104 soudard anavezet douaret er vered ez eus 31 milour eus ar [[Brezel-bed Kentañ]] ha 73 eus an Eil Brezel-bed&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot; /&gt;.

== Poblañs ==
===Emdroadur ar boblañs abaoe 1793===
&lt;timeline&gt;
Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)
ImageSize  = width:900 height:300
PlotArea   = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:175000
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:25000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData= 
  bar:1793 text:93
  bar:1800 text:1800
  bar:1806 text:06
  bar:1821 text:21
  bar:1831 text:31
  bar:1836 text:36
  bar:1841 text:41
  bar:1846 text:46
  bar:1851 text:51
  bar:1856 text:56
  bar:1861 text:61
  bar:1866 text:66
  bar:1872 text:72
  bar:1876 text:76
  bar:1881 text:81
  bar:1886 text:86
  bar:1891 text:91
  bar:1896 text:96
  bar:1901 text:1901
  bar:1906 text:06
  bar:1911 text:11
  bar:1921 text:21
  bar:1926 text:26
  bar:1931 text:31
  bar:1936 text:36
  bar:1946 text:46
  bar:1954 text:54
  bar:1962 text:62
  bar:1968 text:68
  bar:1975 text:75
  bar:1982 text:82
  bar:1990 text:90
  bar:1999 text:99
  bar:2006 text:2006
  bar:2012 text:12
  bar:2013 text:13
  bar:2020 text:20
PlotData=
  color:barra width:14 align:left
  bar:1793 from:0 till: 24180
  bar:1800 from:0 till: 25865
  bar:1806 from:0 till: 22130
  bar:1821 from:0 till: 26361
  bar:1831 from:0 till: 29860
  bar:1836 from:0 till: 29773
  bar:1841 from:0 till: 48225
  bar:1846 from:0 till: 55820
  bar:1851 from:0 till: 61160
  bar:1856 from:0 till: 54665
  bar:1861 from:0 till: 67833
  bar:1866 from:0 till: 79847
  bar:1872 from:0 till: 66270
  bar:1876 from:0 till: 66828
  bar:1881 from:0 till: 69110
  bar:1886 from:0 till: 70778
  bar:1891 from:0 till: 75854
  bar:1896 from:0 till: 74538
  bar:1901 from:0 till: 84284
  bar:1906 from:0 till: 85294
  bar:1911 from:0 till: 90540
  bar:1921 from:0 till: 73960
  bar:1926 from:0 till: 67861
  bar:1931 from:0 till: 69841
  bar:1936 from:0 till: 79342
  bar:1946 from:0 till: 74991
  bar:1954 from:0 till: 110713
  bar:1962 from:0 till: 136104
  bar:1968 from:0 till: 154023
  bar:1975 from:0 till: 166826
  bar:1982 from:0 till: 156060
  bar:1990 from:0 till: 147956
  bar:1999 from:0 till: 149634
  bar:2006 from:0 till: 144548
  bar:2012 from:0 till: 139676
  bar:2013 from:0 till: 139386
  bar:2020 from:0 till: 139456
  &lt;/timeline&gt;
&lt;ref&gt;Cassini hag [[EBSSA]]&lt;/ref&gt;

== Imbourc'h ha deskadurezh uhel ==
Dre m'emañ kreizenn armerzhel kêr-benn [[Breizh-Izel]] eno ez eus kalz skolioù-meur hag annezadennoù imbourc'h e Brest.
* [[Skol-veur Breizh-Izel]] enni [[skol uhel stummañ kelennerien]] Breizh.
* Skolioù uhel
** [[Skol Vroadel Ijinourien Brest]]
** [[Skol Uhel Pellgehenterezh Breizh]]
** [[Skol Uhel Vroadel Ijinourien ar Studioù ha Teknikoù an Armoù]]
** [[Skol Uhel kenwerzh Breizh]]
** [[Skol ar Morlu]]
** [[Ensavadur meur war an elektronik hag an teknologiezhioù niverel]]
* [[Ensavadur]]ioù imbourc'h
** [http://www.cerv.fr/ CERV] : Kreizenn europat reolder amwir
** [[Ifremer]] Ensavadur Gall Imbourc'h evit Gounezerezh ar mor ([http://www.ifremer.fr/brest/ liamm diavaez])
** [http://www.ifremer.fr/ifrtp/] : [[Ensavadur Gall Pennahelel - Paul Émile Victor]] (ex-IFRTP)
** [https://web.archive.org/web/20060716040939/http://www.le-cedre.fr/ le CEDRE] 
** [http://www.ifremer.fr/ird/ IRD/ORTSTOM] : Ensavadurioù Imbourc'h evit an Diorroadur.
** [http://www.shom.fr/ SHOM]

== Melestradurezh ==
[[Restr:Brest_mairie-Foire_Saint-Michel.jpg|thumb|upright=1.4|Ti-kêr Brest e [[Plasenn ar Frankiz]]]]
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Roll ar vaered
!Dilennadeg !! Anv !! Titl
|-
| align=right| [[2001]]-[[2026]] || [[François Cuillandre]] || Maer
|-
| align=right| [[1989]]-[[2001]] || [[Pierre Maille]] || Maer
|-
| align=right| [[1985]]-[[1989]] || [[Georges Kerbrat]]|| Maer
|-
| align=right| [[1983]]-[[1985]] || [[Jacques Berthelot]]|| Maer
|-
| align=right| [[1982]]-[[1983]] || [[Pierre Maille]] || Maer
|-
| align=right| [[1977]]-[[1982]] || [[Francis Le Blé]]|| Maer
|-
| align=right| [[1973]]-[[1977]] || [[Eugène Berest]]|| Maer
|-
| align=right| [[1959]]-[[1973]] || [[Georges Lombard]] || Maer
|-
| align=right| [[1958]]-[[1959]] || Auguste Kervern || Maer
|-
| align=right| [[1954]]-[[1958]] || [[Yves Jaouen]]|| Maer
|-
| align=right| [[1954]]-[[1954]] || Lucien Chaix || Maer
|-
| align=right| [[1953]]-[[1954]] || [[Yves Jaouen]]|| Maer
|- 
| align=right| [[1947]]-[[1953]] || Alfred Pierre Marie Chupin || Maer
|-
| align=right| [[1945]]-[[1947]] || Jules Lullien || Maer
|-
| align=right| [[1944]]-[[1945]] || Victor le Gorgeu || Prezidant an Delegasion Ispisial
|-
| align=right| [[1942]]-[[1944]] || Victor Eusen || Maer
|-
| align=right| [[1929]]-[[1941]] || Victor le Gorgeu || Maer
|-
| align=right| [[1921]]-[[1929]] || Léon Nardon || Maer
|-
| align=right| [[1920]]-[[1921]] || Hippolyte Masson || Maer
|}
Kalz brasoc'h eo teuas Brest da vezañ e 1945 pa voe staget teir c'humun all outi : [[Lambezelleg]], [[Kerbêr-Kilbignon]] ha [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]].

=== Kantonioù Brest ===
Dre 5 [[kanton]] eo rannet.
* [[kanton Brest-1]] : Brest/Bellevue • Brest/Lambezelleg
* [[kanton Brest-2]] : Brest/Kreiz-kêr • Brest/Rekourañs
* [[kanton Brest-3]] : Brest/Kerbêr • [[Plouzane]]
* [[kanton Brest-4]] : [[Boc'harzh]] • Brest/An Ermitaj • Brest/Ar Gazeg Wenn • [[Gouenoù]] • [[Gwiler-Leon]]
* [[kanton Brest-5]] : Brest/Kerichen • Brest/Sant-Mark

== Tud ==
* [[Georges Thierry d'Argenlieu]], [[amiral]].
* [[André Colin]], politikour.
* [[Édouard Corbière]], paramantour ha skrivagner gallek.
* [[Béatrice Dalle]], aktourez.
* [[Yves Guéna]], politikour.
* [[André Guilcher]], [[douaroniezh|douaroniour]].
* [[Marie Lénéru]], skrivagnerezh gallek.
* [[Jean Oberlé]], livour.
* [[Pierre Ozanne]], livour.
* [[Henri Queffélec]], skrivagner gallek.
* [[Alain Robbe-Grillet]], skrivagner gallek.
* [[Yvan Ropars]], [[livour]] ha [[kizellour]].
* [[Berthe Sylva]], kanerez.
* [[Yves Le Gallo]], kelenner Skol-Veur.

=== Tud bet ganet eno ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* [[1660]] : [[Isaac Robelin (mab)]], ijinour milour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1748]] : [[Jean-Michel Huon de Kermadec]] (1748-1792), merdeer.
* [[1769]] : [[Pierre François Keraudren|Pierre F. Keraudren]] (1769-1858), mezeg er Morlu ganet e karter [[Rekourañs]].
* [[1794]] : [[Prosper Garnot]], naturour ha surjian-mor [[breizhat]].
* [[1801]] : [[Prosper Levot]], istorour [[breizhat]].
* [[1803]] : [[Amable-Emmanuel Troude]], geriadurour [[brezhonek]].
* [[1826]] : [[Nathalie Lemel]], anarkourez, e [[1826]].
* [[1840]] : [[Constant Le Doré]], dispac'hour, krouer kevrenn an Etrebroadelenn e Brest.
* [[1854]] : [[Adrien de Carné]], skrivagner brezhonek
* [[1869]] : [[Emil Masson]], prederour ha stourmer peoc’hgar, saver ar gelaouenn ''[[Brug (kelaouenn)|Brug]]''.
* [[1874]] : [[Gaston Esnault]], yezhour.
* [[1875]] : [[Glaoda ar Prad]], skrivagner brezhonek.
* [[1878]] : [[Victor Segalen]], skrivagner gallek.
* [[1879]] : [[Jean Cras]], ofiser a vor ha [[sonaozouriezh|sonaozour]].
* [[1880]] : [[Louis Hémon]], skrivagner [[gallek]], brudet e romant ''Maria Chapdelaine'' (skrivet gantañ e Kebek).
* [[1896]]: Pierre Keraudren, d'an 20 a viz Kerzu, fuzuilhet d'ar 4 a viz Genver 1918 gant al lu gall e-pad ar Brezel-bed kentañ e [[Craonne]] (Bro-C'hall) evit ''« hutinerezh »''&lt;ref&gt;[http://www.memoiredeshommes.sga.defense.gouv.fr ''Mémoire des hommes'']&lt;/ref&gt;.
* [[1900]] : [[Roparz Hemon]], skrivagner brezhonek hag emsaver breizhat.
* [[1905]] : [[Per Peron]], [[skeudennouriezh|skeudennour]] ha [[livouriezh|livour]].
* [[1907]] : [[Robert Micheau-Vernez]], arzour breizhat.
* [[1910]] : [[Joseph Chardronnet]], beleg katolik, istorour hag emsaver.
* [[1910]] : [[Henri Queffélec]], skrivagner gallek.
* [[1911]] : [[Fant Rozeg]] (Meavenn hec'h anv-pluenn), barzhez, romantourez ha dramaourez vrezhonek, e [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]].
* [[1920]] : [[Yves Le Gallo]], skolveuriad.
* [[1922]] : [[Alain Robbe-Grillet]], romantour ha filmour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1923]] : [[Pierre-Yves Moign]], sonaozour.
* [[1923]] : [[Robert Castel (kevredigezhour)|Robert Castel]], sokiologour.
* [[1937]] : [[René Abjean]], sonaozour.
* [[1939]] : [[Jean-Yves Cozan]], politikour.
* [[1955]] : [[Patrice Pellerin]], saver bannoù-treset.
* [[1959]] : [[Jean-Jacques Urvoas]], politiker.
* [[1960]] : [[Paol ar Meur]], skrivagner brezhonek.
* [[1961]] : [[Paul Bloas]], arzour.
* [[1964]] : [[Béatrice Dalle]], aktourez.
* [[1964]] : [[Christophe Miossec]], kaner gallek.
* [[1969]] : [[Frank Bodenes]], skrivagner ha troer brezhonek.
* [[1970]] : [[Yann Tiersen]], sonour.
* [[1972]] : [[Josilin Gourvenneg]], melldroader ha gourdoner.
* [[1975]] : [[Mikael Bodlore-Penlaez]], skrivagner gallek ha kartennour.
* [[1987]] : [[Gonzalo Higuaín]], melldroader arc'hantinat.
&lt;/div&gt;
=== Tud bet marvet eno ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* [[1728]] : [[Isaac Robelin (mab)]], ijinour milour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1791]] : [[Toussaint-Guillaume Picquet de la Motte]], letanant jeneral er [[morlu gall]].
* [[1878]] : [[Prosper Levot]], istorour [[breizh]]at.
* [[1885]] : [[Amable-Emmanuel Troude]], geriadurour [[brezhonek]].
* [[1909]] : [[Pêr Pronost]], barzh.
* [[1925]] : [[Kaourintin an Ourz]], kazetenner brezhonek.
* [[1930]] : [[Ivon Krog]], skrivagner brezhoneg.
* [[1932]] : [[Jean Cras]], ofiser a vor ha [[sonaozouriezh|sonaozour]].
* [[1939]] : [[Paul Émile Amable Guépratte|Émile Guépratte]], ofiser meur a vor [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1961]] : [[Per Mokaer]], politikour ha skrivagner.
* [[1971]] : [[Jim Sevellec]], [[livouriezh|livour]] ha [[feilhañs]]our [[breizh]]at.
* [[1974]] : [[Florentin Goinard]], mouller, levrier, embanner hag emsaver.
* 1974 : [[Alan-Gwenog Berr]], yezhoniour war ar brezhoneg, e [[1974]].
* [[1978]] : [[Biel Elies]], skrivagner brezhonek, e [[1978]].
* [[1988]] : [[Pêr Peron]], [[skeudennouriezh|skeudennour]] ha [[livouriezh|livour]].
* [[2003]] : [[Ronan Huon]], embanner ha skrivagner brezhonek.
* [[2005]] : [[Ivona Martin]], emsaverez.
* [[2007]] : [[Kristen Nogues]], telennourez.
* [[2008]] : [[Reun ar Glev]], yezhadurour ha geriadurour [[brezhonek]].
* [[2009]] : [[Remi Derrien]], skrivagner, kazetenner, aktour ha jubennour brezhonek.
* [[2010]] : [[Charlez ar Gall]], stourmer evit sevenadur Breizh.
* [[2013]] : [[Pierre-Yves Moign]], sonaozour.
&lt;/div&gt;
=== Tud beziet eno ===
* [[Roparz Hemon]].

=== Ardamezeg ar familhoù ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
{|
|-
|[[Restr:Agard-d.jpg|60px]]
|
:Gaspard '''Agard''', maer Brest e 1661.
:''En gul e rodig-kentr en aour a eizh broud ; e gab gwriziet en glazur karget gant ur groaz avalaouek.''
|-
|[[Restr:Basserode de Brétigny.gif|60px]]
|
:Claude '''Basserode''', senesal Brest e 1700
:''En glazur e leon en aour krabanet ha teodet en gul.''
|-
|[[Restr:Bérard de la Seigneurais.png|60px]]
|.
:'''? Berard de la Seignerais''', senesal Brest e 1690.
:''En glazur e gebrenn en argant heuliet ouzh beg gant ur greskenn ivez en argant ; e gab en argant karget gant teir balafenn en sabel.''
|-
|[[Restr:Le Bescont.png|60px]]
|
:'''Germain Le Bescont''', maer Brest e 1651.
:''En glazur e bilikan en e wadennoù en aour.''
|-
|[[Restr:De Carné.gif|60px]]
|
:'''Marc de Carné''', kabiten Brest da vare [[Frañsez Iañ (Bro-C'hall)|Frañsez Iañ Bro-C'hall]].
|-
|[[Restr:Nail de Mescaradec.gif|60px]]
|
:'''? Nail''' ː prokulor ha noter ar roue ouzh Lez Brest e 1695.
:''En aour e gebrenn en sabel karget gant teir rozenn en argant.''
|-
|[[Restr:Ozanne de la Tour.gif|60px]]
|
:'''Julien Ozanne''', arkitektour ha tisaver labourioù ar roue, a savas klozadur kentañ Brest e 1647.
:'''Nicolas Ozanne''', teñzorer morlu Brest e 1696.
:''Rannet; ouzh 1 en sabel e dour en aour; ouzh 2, en geot e deir sourin en aour.''
|-
|[[Restr:Raby de Kerangrun.gif|60px]]
|
:'''Raby''' ː unan eus kannaded Brest ouzh Breujoù 1742 ; ul letanant fourgadenn e 1766 ; maer Brest e 1785.
:''Troc'het : ouzh 1 en argant e gi tremenant en sabel kurunet en aour hag o terc'hel en e bav dehou ur gougleze ivez en aour ; ouzh 2 en glazur e seizh gousourin en argant.''
|-
|[[Restr:Turin de la Salle.gif|60px]]
|
:'''François Turin''', maer Brest e 1649.
:''En aour e erez en sabel.''
|}
&lt;/div&gt;
== Gevelliñ ==
;Kêrioù gevellet
* {{Gevelliñ|Denver|Stadoù Unanet|United States|bloavezh=1956}}
* {{Gevelliñ|Plymouth (Bro-Saoz)|Bro-Saoz|England|kêr=Plymouth|bloavezh=1963}}
* [[Skeudenn:Flag of Germany.svg|25px]] [[Kiel (Alamagn)|Kiel]] ([[Alamagn]], [[Schleswig-Holstein]]) abaoe 1964
* [[Skeudenn:Flag of Italy.svg|25px]] [[Taranto]] ([[Italia]], [[Puglia]]), abaoe 1964
* [[Skeudenn:Flag of Japan.svg|25px|border]] [[Yokosuka]] ([[Japan]], [[Kantō]]), abaoe 1970
* [[Skeudenn:Flag of Ireland.svg|25px]] [[Dún Laoghaire]] ([[Iwerzhon]], [[Cúige Laighean]]), abaoe 1984
* [[Skeudenn:Flag of Spain.svg|25px]] [[Cádiz]] ([[Spagn]], [[Andalucía]]), abaoe 1986
* [[Skeudenn:Flag of Burkina Faso.svg|25px]] [[Saponé]] ([[Burkina Faso]], [[Centre-Sud (Burkina Faso)|Kreiz-Su]]), abaoe 1989
* [[Skeudenn:Flag of Romania.svg|25px]] [[Constanţa]] ([[Roumania]]), abaoe 1993
;Emglevioù
* [[Bgayet]] e [[Skeudenn:Berber_flag.svg|25px]] [[Kabilia]], abaoe 1995,
* [[Haiphong]] e {{Vietnam}},
* [[Qingdao]] e {{Sina}}, abaoe 2006.

== Levrlennadur ==
* [[Jeremi Kostiou]], ''Ar marc’h-du e Brest'', e-barzh Briac, ''Avel Reter'', Plabenneg, [[Nadoz-Vor embannadurioù|Nadoz-Vor Embannadurioù]], 2015, pp.&amp;nbsp;42–45.
* Jeremi Kostiou, ''Le commerce de chansons sur feuilles volantes à Brest, 1915-1955'', ''Les Cahiers de l’Iroise'', niv. 227, 2017, pp.&amp;nbsp;174–182.
* Jeremi Kostiou, ''Quand Pontanezen révèle ses vestiges…'', ''Les Cahiers de l’Iroise'', niv. 225, 2017, pp.&amp;nbsp;176–190.
*Kris hag Étienne Davodeau, ''Un den zo marvet'', Nadoz-Vor Embannadurioù, Brest, 2021.
*Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
*Bernard Tanguy ː ''Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses du Finistère.'' Chasse-Marée / Ar Men. 1990
*Erwan Vallerie ː ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995

== Liammoù diavaez ==
{| align=&quot;right&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|{{Commons|Brest, France|Brest}}
|{{Wikeriadur}}
|}
*{{fr}} [http://www.brest.fr/ Lec'hienn ofisiel an ti-kêr]
*{{br}} [https://archive.ph/20150823123526/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=29019 Brest war lec'hienn Geobreizh]
{{clr}}
== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}
[[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]]
[[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]]
[[Rummad:Brest]]
[[Rummad:Pennlec'hioù distrigoù Breizh]]
[[Rummad:Kêrioù distrujet gant ur brezel]]
[[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed]]
[[Rummad:Diazezlec'hioù listri-spluj alaman e Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]]
[[Rummad:Bombezadegoù ar Re Gevredet e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e kreñvlec'h Pentevr e 1944]]
[[Rummad:Porzhioù Breizh]]
|}</text>
      <sha1>sbjvpqhkz5bva9wvfmk2h2bj51jmkri</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186153</id>
      <parentid>2186150</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:37:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>deroù respet ar maer eus Wikidata</comment>
      <origin>2186153</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50906" sha1="m6r8dx0a1352um2z2bhgrfd6k6i70hj" xml:space="preserve">{{Implijoù all}}
{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Brest
| anvOfisiel = ''Brest''
| skeudenn = Vue brest 800x600 ArM.jpg
| alc'hwez = Brest gwelet eus ar c'hastell.
| ardamezioù = Blason ville fr Brest (Finistere).svg
| bro = {{Bro-Leon}}
| departamant = {{Penn-ar-Bed}}
| arondisamant = [[Arondisamant Brest|Brest]]
| etrekumuniezh = [[Brest Meurgêr ar Mor]]
| bro velestradurel = [[Bro Brest]]
| kanton = Pennlec'h 5 [[Kantonioù Penn-ar-Bed|kanton]]
| insee = 29019
| cp = 29200
| maer = {{Penn gouarnamant}}
| amzer-gefridi = abaoe {{Deroù respet penn gouarnamant}}
| gorread = 49.5
| hedred = -4.485556
| ledred = 48.390834
| uk = 34
| ubi = 0
| ubr = 103
| lec'hienn web = [http://breton.brest.fr/ Ti-kêr]
}}
'''Brest''' ({{LFE|[ˈbʀest]}}, a-wechoù {{LFE|[ˈbʀeːst]}}) eo trede kêr [[Breizh]] goude [[Naoned]] ha [[Roazhon]], e kornôg pellañ ar vro, e [[Breizh-Izel]] hag e [[Bro-Leon]]. E [[departamant gall|departamant]] [[Penn-ar-Bed]] emañ, [[Kemper]] o vezañ e bennlec'h. Ur [[Porzh (bagoù)|porzh]] hag un diazezlec'h bras eus ar [[morlu (Frañs)|morlu gall]] eo. Kêr a oa enni 139 456 annezad e 2020, ha 202 060 er [[Brest Meurgêr|meurgêr]] e [[2018]].

Ur porzh a-bouez eo abaoe mare [[Duged Breizh]]. Diorroet e voe evel porzh milourel hepken gant Bro-C'hall goude ma voe staget Breizh outi. Abalamour d'he rol milourel, ha dreist pep tra he bon splujerezioù, e voe bombezet taer gant ar [[Kevredidi an Eil Brezel-bed|Gevrididi]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]], o tistrujañ al lodenn vrasañ eus ar gêr.

Hiziv emañ e Brest [[Skol-veur Breizh-Izel]] ha skolioù all, en o zouez skolioù ijinourien. Ur pol imbourc'h hag armerzh pennañ war dachenn ar mor eo deuet da vezañ. Sez sokial an [[IFREMER]] eo, koulz ha [[Servij Hidrografek hag Oseanografek ar Verdeadurezh]] (SHOM), [[Ensavadur skol-veur europat ar mor]] (ESEM) hag [[Ensavadur Gall Paul Emile Victor evit ar Poloù]].

== Douaroniezh ==
Kêr vrasañ departamant [[Penn-ar-Bed]] eo Brest met n'eo ket e bennlec'h. Da [[Kemper|Gemper]] e voe roet ar statud-se gant ar [[Bodadenn vonreizhañ vroadel|Vodadenn Vonreizhel]] e [[1791]] rak ur [[prefeti mor]] e oa d'an amzer-se dija.

Ur gêr stag ouzh ar mor eo. Lec'hiet eo war ul ledenez n’he deus krec'h ebet. War-du ar Su e kaver al lenn-vor hag emañ ledenez [[Kraozon]] en tu all. War du ar [[reter]] emañ harpet he levezon gant [[Landerne]] ha [[Montroulez]].

War bladenn [[Bro-Leon]] emañ Brest, war lein [[tornaod]]où hogozik a-blom hag a furm unan eus jeloù pennañ [[Torosad Arvorig]]. N'eo torret ar voger-se nemet gant un [[aber]] gev, ar [[Penfell]], ur blegenn eus [[naoz]] kozh ar [[Stêr Aon]]. Ur porzh naturel peurvat eo ar Penfell. Gwarezet eo gant ur roc'h, 200 metr hec'h hirded, dour en he zro war daou gostez ha disrannet diouzh an douar gant ur stankenn war an trede. War ar c'hreñvlec'h naturel-se e voe savet [[Kastell Brest]].
=== Kumunioù amezek ===
{{Lec'hiadur kêr|kêr=''Brest''|gwalarn=[[Gwiler-Leon]], [[Boc'harzh]]|norzh=[[Boc'harzh]], [[Milizag]], [[Ar Vourc'h-Wenn]]|biz=[[Gouenoù]]|kornôg=[[Plouzane]]|reter=[[Gwipavaz]]|gevred={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Morlenn Brest]]''}}, [[Plougastell-Daoulaz]]|su={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Morlenn Brest]]''}}|mervent={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Mulgul Brest]]''}}, [[Roskañvel]]|enklozadur=}}
== Poblañs ==
Poblañsoù hervez an niveradeg a zo bet graet e [[2021]]&lt;ref&gt;{{fr}} [https://www.insee.fr/fr/statistiques/zones/7725600 INSEE].&lt;/ref&gt;.
*[[Brest]] : 139 619
*[[Gwipavaz]] : 15 460
*[[Boc'harzh]] : 3 615
*[[Gwiler]] : 8 170
*[[Plouzane]] : 13 473
*[[Plougastell-Daoulaz]] : 13 445

== Anv ==
Testenioù koshañ anv kêr Brest eo ''Bresta super Caprellam'' e 1019&lt;ref name=&quot;BT&quot;&gt;Bernard Tanguy ( 1990)&lt;/ref&gt; ; (Havre et ville de) ''Brest'', en {{XIIvet kantved}}&lt;ref name=&quot;BT&quot; /&gt; ; ''Villa, castrum et portus de Brest'', e 1239 &lt;ref name=&quot;BT&quot; /&gt; ; ''Le Duc Bresta super Cap(r)ellam'', er {{XIVvet kantved}}&lt;ref name=&quot;EV&quot;&gt;Erwan Vallerie (1995)&lt;/ref&gt; ; ''Brast'' e 1383&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Breste'' e 1398&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Breest'' e 1378&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Bresta'' e 1516&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt;. &quot;Brest&quot; a lavarer abaoe 1630 d'an nebeutañ. 

Hervez [[Hervé Abalain]]&lt;ref&gt;Hervé Abalain, ''Noms de lieux bretons'', Éditions Jean-Paul Gisserot, 2000.&lt;/ref&gt; e kaver en hec'h anv an elfenn /bre/, kavet alies e toponomiezh e Breizh dindan ar stummoù /bran/, /bre/, /brec’h/, /bren/, /bri/, a dalvez « savenn, roz, menez »&lt;ref&gt;E [[kembraeg]] e kaver ar ger kevatal /bryn/.&lt;/ref&gt;. Tostaet eo bet anv Brest d'ar ger [[Galianeg|galianek]] ''brista'', emgann, a gaver ivez er ger brezhonek ''brezel''{{Daveoù a vank}}.

Hervez lod en dije kemeret Brest anv unan eus torgennoù ar gêr ''Bresta super Caprellam'' (&quot;Brest-war-ar-C'havrig&quot;) {{Daveoù a vank}}. Graet e veze Gavrig eus ar [[Penfell]] gwezhall. Mont a reas an anv-se da Vrest pa adkrogas ar gêr da greskiñ.

Anv kozh Brest a oa marteze ''Urbs Ossismii'' pe ''Civitas Occismorum''{{Daveoù a vank}}. Koll a reas anezhañ er {{Vvet}} kantved pa voe damzistrujet gant an [[Huned]]{{Daveoù a vank}}. [[Kêr-benn]] meuriad an [[Ossismii]] a voe kaset da ''Castrum Pauli'' ([[Kastell-Paol]] hiziv) {{Daveoù a vank}}.

== Ardamezioù ==
{|
|-
|[[Restr:Blason ville fr Brest (Finistere).svg|60px]]
|
:Rannet : ouzh 1 en glazur e deir flourdilizenn en aour, ouzh 2 en erminoù&lt;ref&gt;Da lavaret eo, rannet etre Frañs ha Breizh, a oa merk ar galloud da vare [[Proviñs Breizh]] ; adalek war dro [[1683]] (d'Hozier, [[1696]]) ha kadarnaet gant Charlez X, d'an [[28 a viz Here]] [[1826]] ; Lejion a Enor, Kroaz ar Brezel, Kroaz an Dieubadur.&lt;/ref&gt;.
|}

== Istor ==
===[[Henamzer]]===
N'eus roud ebet eus ur [[kreñvlec'h|c'hreñvlec'h]] a-raok hini ar [[Henroma|Romaned]] met lec'hienn ar c'hastell a zo hini un [[oppidom stanket]], un [[uhelgompezenn]]ig a-us d'an dour mor a c'hleb kostezioù al [[ledenez]]ig. Gant pobl galian an [[Osismied]] e voe dalc'het lec'hienn Brest goude an aloubidigezh roman. N'eo ganet ar gêr nemet en {{IIIe kantved}}, pa savas ar [[Impalaeriezh roman|Romaned]] ur c'hreñvlec'h gant meur a dour (ouzhpenn 20 war a seblant) da zifenn an aod diouzh ar [[morlaer|vorlaeron]] saoz hag ouzh ar ''Bagaudae'' a gase skrapadegoù war ar maez. Ar &quot;c'hastrum&quot;-se a voe savet en hevelep amzer ha mogerioù [[Gwened]], [[Naoned]] ha [[Roazhon]] gant mein ar monumantoù publik, ar pezh a ziskouez moarvat e oa mall bras war ar saverien. Ouzhpenn-se e oa an impalaeriezh oc'h aozañ ur frammadur milourel nevez hag a voe anvet ''[[Tractus armoricanus et nervicanus]]'' er c'hantved war-lerc'h, gant ur [[morlu]], ''Classis armoricana'' hec'h anv. Ul [[lejion]] a voe staliet er gêr met n'eas ket Brest da gêr-benn an Osismied. E ''Vorgium'' ([[Karaez]]) e chomas ar gêr-benn betek donedigezh ar Vrezhoned.

War [[manati]]où e voe diazezet frammadur relijiel ar Vretoned kozh, a pezh a zispleg perak ne oa [[eskopti]] ebet e [[Bro-Leon]] kent an {{VIIIvet kantved}}. Pa voe krouet unan e oa re vihan Brest da vezañ choazet.

Ar c'hreñvlec'h roman a voe damzistrujet gant [[goprsoudard]]ed [[Huned|hunat]] er {{Vvet kantved}} met ar c'hont [[Morvan Leon]] en adsavas da wareziñ ar rannvro diouzh ar [[Vikinged]]. E-barzh ar [[moger]]ioù-se e kreskas kêr e-pad ar [[Krennamzer|Grennamzer]]. Ar gêr vogeriet a yeas d'ur c'hastell er {{XVIvet kantved}} pa 'z eas hec'h annezidi da chom er [[fabourzh]]ioù.

=== [[Krennamzer]] hag [[Azginivelezh]]===
Un darn eus Dugelezh Breizh e oa Brest e-pad ar Grennamzer. Goude stagidigezh Breizh ouzh [[Bro-C'hall]] e roas ar roue [[Herri IV a Vro-C'hall|Herri IV]] an titl a [[kêr|gêr]] dezhi e [[1593]]. E [[1631]] e lakaas [[Richelieu]] sevel ur porzh brezel eno. Ar [[porzh (bagoù)|porzh]] arnevez hag an [[arsanailh]]où a oa savet neuze. Lojerisoù evit ar vicherourien a lakaas sevel ivez.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;220px&quot;&gt;
17-10-2005-659châteaudebrest.jpg|[[Kastell Brest]]
&lt;/gallery&gt;
=== [[Renad Kozh]] ===
[[Restr:Maison de la Fontaine-Brest.jpg|thumb|upright=1.15|Ti ar Feunteun, unan eus an tiez koshañ e Brest]]
E [[1683]] e kreñvaas [[Vauban]] ar gêr hag ar vorlenn. E fin ren [[Loeiz XIV]] e oa 15.000 annezad enni. E Brest eo e tilestras kannadourien roue [[Siam]] e [[1686]]. Diwarno e voe anvet [[Straed Siam]].

En {{XVIIIvet kantved}} e savas an ijinour brestat [[Antoine Choquet de Lindu]] savadur ar galeoù a zegemeras prizonidi betek an {{XIXvet kantved}}. Unan eus e brizonidi vrudetañ e oa [[Eugène-François Vidocq]].

===[[Dispac'h gall]]===
*[[1790]] : gant lezenn ar 26 a viz C'hwevrer e voe lakaet Brest da benn un distrig&lt;ref&gt;J. B. Duverger, ''Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat'', Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.105&lt;/ref&gt;.
* Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le diouzh ret : e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant tri beleg ha tregont person eus parrezioù Rekourañs ha Sant-Loeiz, nac'het e voe gant an daou berson ha pevar c'hure&lt;ref&gt;[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajennoù 40 ha 41&lt;/ref&gt;.
* Ur pouez bras he doe Brest e-pad an Dispac'h. Eus tu an dispac'herien e voe e [[1789]] ha tud eus Gward broadel Brest a gemeras an [[Tuileries]] e [[1792]] gant [[Marsilha|Marsilhiz]].
* Goude taol-stad [[tud ar menez]], kêr Vrest, a oa jirondin, en em savas a-enep d'ar galloud kreiz. Ur c'hwitadenn e voe, avat, ha d'ar [[5 a viz C'hwevrer]] [[1794]] e voe kemeret gant Bréard, unan eus &quot;kannaded ar bobl e kefridi&quot;, an diviz da sevel ul lez-varn dispac'hel, pevar barner enni (Goarant, kadoriad, Lignières, Palis, Barz), un tamaller, Huges, gant Granjean da erlerc'hier, ur grefier, Dayot, ha daouzek jure. He c'hefridi a oa ''barn an holl sitoianed tamallet da vezañ graet un dra bennak enep al liberte, ar bobl, gouarnamant ar republik''. Staliet e voe al lez-varn d'ar [[21 a viz C'hwevrer]] [[1794]], ha kerkent e roas Huges urzh d'ar c'huzul-kêr ''lakaat war blasenn al Liberte, a-benn seizh eur, warc'hoazh, ar c'hilhotin santel'', pezh a voe graet. Tri den a voe barnet da vervel diouzhtu, ul letanant a vor, Claude-Robert Rougemont, 36 vloaz, ha daou vartolod, Charles-Marie Le Dall de Kereon, eus Kemper, 19 vloaz, hag Herri-Louis Monteclair, 18 vloaz, ha kaset e voent war eeun d'ar c'hilhotin. Ragmey a voe lakaet da brezidant al lez-varn, Donze-Verteuil da damaller ha Fouquier-Tinville da c'hrefier. D'an [[13 a viz Meurzh]] e voe barnet d'ar marv ha dibennet an aotrou Kozh, person didou [[Poullaouen]], bet serret eno e penn-kentañ ar miz ; d'ar [[25 a viz Meurzh]] e c'hoarvezas memes mod gant Jean Drevez, kure e Rekourañs, bet tamallet abalamour d'ur badeziant e [[Plonger]]. E dibenn miz [[Mae]] e voe barnet 30 melestrour eus departamant [[Penn-ar-Bed]] : didamallet e voe pevar anezhe, tri all na voent ket barnet dre m'edont pell eus an departamant, ar 26 melestrour a chome a voe kondaonet d'ar marv ha dibennet diouzhtu war-lerc'h. En holl e voe kondaonet 70 a dud d'ar c'hilhotin&lt;ref&gt;[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', pajennoù 176-182, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Le Bot, ''Terreur à Brest'', p. 198&lt;/ref&gt;.
* Adsavet e voe ar [[morlu]] gant [[André Jeanbon Saint André]].
* Keloù eus marv [[Robespierre]] a erruas diwezhat a-walc'h e Brest hag ar c'huzul kêr [[jakobin]] a oa kaset kuit e miz Gwengolo. Pennoù bras kozh a adkavas o galloud e dilennadeg 1815 met koll a rae ar gêr he fouez strategel en abeg da c'hronn ar Saozon.
==={{XIXvet kantved}}===
* Armerzh ar gêr a rousinas betek an [[Eil Impalaeriezh c'hall|Eil Impalaeriezh]]. E [[1856]] ec'h aotreas [[Napoleon III]] ar gêr da sevel ur pont war ar [[Penfell]]. Gweladenniñ a reas ar gêr etre an 9 hag an 12 a viz Eost [[1858]]. Brasaat a reas an [[Arsanailh Brest|arsanailh]], astenn a reas div linenn [[hent-houarn]] betek Brest ha sevel a reas ar porzh kenwerzh.
==={{XXvet kantved}}===
'''[[Brezel-bed kentañ]]''' : Brest a oa unan eus ar porzhioù ma tilestras [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadunaniz]] e [[1917]] e fin ar brezel ; soudarded eus ar [[Rouantelezh-Unanet]] a zilestras eno ivez, da skouer reoù eus an [[Antilhez]]&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot;&gt;[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=33936&amp;mode=1 Commonwealth War Graves Commission]&lt;/ref&gt;.
;[[Eil Brezel-bed]]
*[[1939]]-[[1940]] : pourvezioù ha kirri arme ar [[Rouantelezh-Unanet]] (''British Expeditionary Force'') a zilestre e Brest. Dre Vrest ec'h eas kuit ivez ar pezh a chome anezhe, mui soudarded eus [[Kanada]] a oa o paouez dilestrañ, p'edo an [[Alamagn|Alamaned]] oc'h aloubiñ [[Bro-C'hall]]&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot;/&gt;.
* D'an 19 a viz Even 1940 ec'h aloubas an Alamaned ar gêr. Un diazezlec'h evit al [[lestr-spluj|listri-spluj]] a savjont enni. Bombezadegoù ar gevredidi a zeraouas e 1941. Kenderc'hel a rejont betek dieubidigezh ar gêr e miz Gwengolo 1944 goude un emgann 43 devezh. Hogozik peurzistrujet e voe ar gêr. An [[Tour Tangi]], [[straed Sant-Maloù]] hag ar [[Kastell Brest|c'hastell]] eo al lec'hioù espernet nemeto.
* Ar porzh e 1940 ha diazezlec'h al listri-spluj :
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Bundesarchiv Bild 101II-MW-5683-29A, Brest, Hafen, gekentertes U-Boot.jpg|Ur vag kaset d'ar strad en Arsanailh Brest, miz Even 1940
Bundesarchiv Bild 101II-MW-2746-45, Brest, U-Boot-Bunker.jpg|Diazlec'h al listri-spluj
Bundesarchiv Bild 101II-MW-6059-08, Frankreich, Brest, U-Bootbunker.jpg|Paread (?) ul lestr-spluj
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Bundesarchiv Bild 101II-MW-2849-03, Brest, Bau von U-Boot-Bunkern.jpg|Diazlec'h al listri-spluj
Hole in the roof of a U-boat pen in Brest.jpg|Un toull e toenn unan eus lochoù diazlec'h al listri-spluj goude bombezadegoù [[Royal Air Force|Aerlu ar Rouantelezh-Unanet]] (miz Gwengolo 1944)
Concrete U-boat pens at Brest.jpg|Diazlec'h al listri-spluj goude bombezadegoù Aerlu ar Rouantelezh-Unanet, miz Eost 1944
&lt;/gallery&gt;
* Un nijerez alaman [[Heinkel He 72]] (marilhet WNr 1236) a gouezhas e Brest d'an [[22 Kerzu|22 a viz Kerzu]] [[1940]] ; gloazet e voe he levier&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_luftwaffe_finistere.html Pertes Luftwaffe Finistère]&lt;/ref&gt;.
* Nijerezioù ar Re Gevredet aet d'ar strad e Brest : d'an [[2 a viz Meurzh]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington Ic]] marilhet R3279 ha kodet KO-DR eus ''115th Squadron'' ar Royal Air Force ([[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]]) er mor nepell diouzh Brest ; lazhet e voe e voe he c'hwec'h nijour, kavet e voe ur c'horf hepken, douaret eo e Felton ([[Bro-Saoz]]). D'ar [[6 a viz Ebrel]] [[1941]] e voe taolet un nijerez [[Bristol Beaufort|Beaufort]] marilhet N1016 ha kodet OA-X eus an ''22nd Squadron'' eus ar Royal Air Force d'an diaz gant ar [[Flak]] er mor e-tal Kastell Brest ; lazhet e voe he fevar nijour, douaret int e Bered Kerfaotraz e Brest; deuet a oa al laz a-benn eus e daol koulskoude: tizhet e oa bet al lestr-brezel alaman ''Gneisenau'' gant un darzherez. D'an [[10 a viz Ebrel]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington IC]] marilhet R1442 ha kodet HA-D eus ar ''218th Squadron'' ar R.A.F. e donvor Brest; lazhet e voe he seizh nijour, douaret e voe daou anezhe e Bered Kerfaotraz e Brest, ne voe ket kavet ar re all. D'ar [[1 Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington]] marilhet R1343 ha kodet OJ-B eus ''149th Squadron'' ar RAF er porzh kenwerzh e Brest; lazhet e voe he femp nijour, douaret int e Bered Kerfaotraz e Brest&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_raf_finistere.html Pertes RAF Finistère]&lt;/ref&gt;; d'ar [[26 a viz C'hwevrer]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Consolidated B-24 Liberator|B-24]]D-5-CO (marilhet 41-23820 ha kodet KY-C) eus [[aerlu]] ar Stadoù-Unanet (''[[United States Army Air Forces]]'' - 480th Antisubmarine Group / 1st th BS), gant dek den en e vourzh er mor e donvor Brest, ne voent ket adkavet; d'ar [[1 Mae|1añ a viz Mae]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Boeing B-17 Flying Fortress|B-17]]F-20-VE (marilhet 42-5784 ha kodet GY-?) eus an U.S.A.A.F. e [[Lenn-vor Brest]] gant dek milour en e vourzh; ne voe kavet korf ebet; d'an [[28 Mezheven|28 a viz Even]] [[1943]] e kouezhas ur B-17 F-70-BO (anvet &quot;Argonaut II&quot;, marilhet 42-29817 ha kodet YB-D, 351{{vet}} Bomb Group, 508 {{vet}} Squadron) eus an United States Army Air Forces er mor e tu Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe pevar anezhe gant an Alamaned, ne voe ket kavet korfoù ar re arall; er memes devezh e kouezhas ur B-17 F-70-BO (anvet &quot;Thunderbird II&quot;, marilhet 42-5724 ha kodet LG-T, 351{{vet}} Bomb Group, 508 {{vet}} Squadron) eus an USAAF er mor tu Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe unan anezhe gant an Alamaned, daou a zeuas a-benn da achap, ne voe ket kavet korfoù ar re arall; d'an [[18 a viz Du]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Consolidated B-24 Liberator|B-24]]H (marilhet 42-7640 ha kodet JU-?, 446{{vet}} Bomb Group, 707{{vet}} Squadron) eus an United States Army Air Forces e &quot;Kerinou&quot; e Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe c'hwec'h nijour gant an Alamaned, daou all a zeuas a-benn da achap, mervel a reas an daou vilour arall; d'ar [[5 a viz Kerzu]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij B-17 G-70-BO (anvet &quot;Bucket Of Bolts&quot;, marilhet 42-37747 ha kodet XM-A, 94{{vet}} Bomb Group, 332{{vet}} Squadron) eus an USAAF;er mor er gwalarn da Vrest gant dek milour en e vourzh; ne voe kavet korf ebet; d'an [[9 a viz Eost]] [[1944]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Martin B-26 Marauder|B-26-C45]] (marilhet 42-107636 ha kodet Y5-H, 344{{vet}} Bombing Group, 495{{vet}} Bombing Squadron) eus an USAAF war vord Porzh Brest gant c'hwec'h nijour en e vourzh; lazhet e voent holl, douaret int er [[Zachary Taylor]] National Cemetery e [[Louisville (Kentucky)|Louisville]] ([[SUA]])&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_usaaf_finistere.html Pertes USAAF Finistère]&lt;/ref&gt;.
* Emgann Brest : soudarded [[SUA]] o stourm evit dieubiñ ar gêr.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
US Army field gun in action.jpg
Battle of Brittany - Brest 02.jpg
Battle of Brittany - Brest 01.jpg
Battle of Brittany - Brest 03.jpg
&lt;/gallery&gt;
* D'ar [[16 a viz Mae]] [[1945]] e voe kavet korf un den eus ar gumun, ezel eus ar [[Rezistañs c'hall e-pad an Eil Brezel-bed|Rezistañs]], bet boureviet, lazhet ha mañsonet d'an [[13 a viz Gouere]] [[1944]] gant al lu [[Alamagn|alaman]] e [[kreñvlec'h Pentevr]] e [[Sant-Pêr-Kiberen]]&lt;ref&gt;René Le Guénic, ''Morbihan - Mémorial de la Résistance'', 1998, pajenn 329&lt;/ref&gt;.
* Goude ar [[Eil Brezel Bed|brezel]] ec'h adsavas an annezidi (repuet er [[Sarthe]] dreist-holl) ur gêr nevez hervez raktresoù an tisavour [[Jean-Baptiste Mathon]]. Echuet e voe adsevel anezhi e [[1961]]. An arsanailh a voe an andon a leve pennañ evit kêr betek fin an {{XXvet kantved}} hag e ziskar a voe abeg d'un enkadenn armerzhel er rannvro. Treiñ a ra neuze ar gêr war-zu an imbourc'h diwar-benn ar mor hag an teknologiezhioù nevez.
=== Darvoudoù pennañ istor Brest ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* 250-350 savadur ar &quot;castellum&quot;
* 410-420 emsavadeg [[Arvorig]] a-enep [[Henroma|Roma]]{{Daveoù a vank}}
*[[452]] damzistrujet eo kêr gant goprsoudarded hunat{{Daveoù a vank}}
*[[1240]] [[Yann Iañ (dug Breizh)|Yann Iañ]] a bren ar gêr digant kont [[bro-Leon|Leon]] [[Herve III]]
*[[1341]] [[Yann Moñforzh]] a gemer ar gêr ha mogeriañ a ra anezhi
*[[1386]]-[[1387]] [[Yann IV (dug Breizh)|Yann IV]] a seziz en aner ar gêr dalc'het gant ar Saozon
*[[Richarzh III (Bro-Saoz)|Richard III Bro-Saoz]] a ro en-dro ar gêr da [[Yann IV (dug Breizh)|Yann IV]] en eskemm ouzh ur gwerzh-daspren
*[[Anna Breizh]] a weladenn kêr
*[[1512]] Emgann [[La Cordelière]]
*[[1593]] [[Herri IV (Bro-C'hall)|Henri IV]] a ro ar gwir-bourc'hizelezh da gêr Vrest
*[[1629]] Ar [[Kardinal Richelieu|C'hardinal Richelieu]] a gas d'Infreville da Vrest.
*[[1639]] Ar [[Kardinal Richelieu|C'hardinal Richelieu]] a grou an arsanailh hag ar porzh brezel
*[[1681]] [[Loeiz XIV]] a stag [[Rekourañs]] ouzh Brest
*[[1683]] [[Vauban]] a grog ar raktres da sevel kreñvlec'hioù en-dro da Vrest
*[[1685]] Donedigezh kannadourien roue Siam
*[[1694]] Raktres aozadur kêr gant [[Vauban]]
*[[1702]] Bennigadenn iliz Sant-Loeiz
*[[1746]]-[[1784]] Savadurioù bras an ijinour [[Antoine Choquet de Lindu]]
*[[1752]] Savidigezh [[Akademiezh ar Morlu]]
*[[1778]] Emgann ar ''Belle Poule''
*[[1785]] Disparti ergerzhadeg [[La Pérouse]]
*[[1789]] Dilennadeg ar gannaded vrestat d'ar [[Stadoù Jeneral]]
*[[1800]] Anvet eo ar prefed morel kentañ [[Cafarelli]]
*[[1801]] Krouidigezh [[Skol ar Morlu]]
*[[1852]] Divizet ez eus kas ar c'haleourion da [[Gwiana|Wiana]]
*[[1856]] Dekred diwar-benn savidigezh ur pont war ar [[Penfell]]
*[[1858]] Gweladenn [[Napoleon III]] hag an impalaerez [[Eujeni]]
*[[1858]] ([[1 Gwengolo|1{{añ}} miz Gwengolo]]) serret eo ar galeoù
*[[1859]] Dekred diwar-benn krouidigezh ur porzh kenwerzh e Porzh-Trein
*[[1861]] Digoret eo ar pont
*[[1861]] - [[1889]] Ar porzh-kenwerzh a ya eus ar [[Penfell]] da boull Porzh-Trein.
*[[1865]] Erruout a ra an [[hent-houarn]] e Brest
*[[1891]] [[Brest-Pariz-Brest]] kentañ
*[[1917]]-[[1918]] An Amerikaned a zilestr e Brest.
*[[1930]] Digoridigezh ar [[pont Albert-Louppe]], anvet ivez pont [[Plougastell]]
*[[1940]] ([[19 a viz Even]]) Al lu alaman a antre e Brest
*[[1941]] Bombezadegoù kentañ war kêr
*[[1941]] ([[22 Meurzh]]) Ar vorrederien alaman [[Scharnhorst (1936)|Scharnhorst]] ha [[Gneisenau (1938)|Gneisenau]]
*[[1942]] ([[11 C'hwevrer]]), ar vorrederien a ya kuit eus kêr
*[[1943]] (28 Genver) an dud n'eo ket ret dezhe chom a dle mont kuit eus kêr
*[[1943]] Studioù kentañ diwar-benn ar raktres adsevel kêr
*[[1944]] ([[9 Gwengolo]]) Tarzhadenn ar [[Goudorenn Sadi-Carnot|c'houdorenn Sadi-Carnot]] (373 annezad ha kantadoù a soudarded alaman a zo lazhet)
*[[1944]] ([[18 Gwengolo]]) Ar [[gwarnizon]] en em zaskor
*[[1945]] Krouidigezh Brest Vras dre stagidigezh [[Lambezelleg]], [[Kerbêr-Kilbignon]] ha [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]]
*[[1947]] [[Tarzhadenn an Ocean Liberty]]. Distrujet ez eus un darn eus karter [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]]
*[[1946]] - [[1961]] Adsavidigezh kêr
*[[1950]] Lazhet eo ar micherour [[Édouard Mazé]] gant ar polis e-kerzh ur vanifestadeg d'ar [[17 a viz Ebrel]].
*[[1960]] Krouidigezh Skolaj ar Skiantoù, a yelo da [[Skol-veur Breizh-Izel]]
*[[1960]] ([[7 Gwengolo]]) Kêr a zegemer Medalenn ar [[Rezistañs]]
*[[1974]] ([[1añ Genver|1{{añ}} Genver]]) Krouidigezh [[Brest Meurgêr ar Mor]]
*[[1994]] Digoridigezh [[Pont Kanol Iz]]
*[[2000]] Krouidigezh [[Bro Brest]]
&lt;/div&gt;
== Sevenadur ==
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/biblio/ Porched al levraouegoù], Levraoueg Ti-kêr Brest : rouedad levraouegoù Brest a zo enni dek levraoueg-karter
=== Mirdioù ===
* {{fr}} [http://www.musee-marine.fr/index.php?lg=fr&amp;nav=108&amp;flash=1 Mirdi ar morlur]
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/brest/tour_tanguy.htm Mirdi an tour Tanguy]
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/brest/musee_beauxarts.htm Mirdi an arzoù]
* Mirdi an Eñvor

=== Brezhoneg ===
{{Pennad pennañ|Brest el lennegezh vrezhonek}}

==== Ya d'ar brezhoneg ====
* D’ar 16 a viz Mezheven [[2006]] e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun.
* D'ar 7 a viz Kerzu [[2017]] e oa bet votet gant Kuzul-kêr Brest mont war-zu live 2 ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]].
* D'an 20 a viz Ebrel 2018 eo bet roet al label live 1 da gêr Vrest evit bezañ kaset da benn eizh ober a-du gant ar yezh

==== Deskadurezh ====
* Div skol [[Diwan]] a zo e Brest, an hini gentañ, krouet e [[1978]], zo e karter Kerango hag an eil e karter ar Gwelmeur.
* Un hentad divyezhek [[Div Yezh]] a zo er [[Skol Jacquard]].
* E distro-skol 2024 e oa enskrivet 763 skoliad er skolioù [[Diwan]] hag er c'hlasoù divyezhek publik (6,1 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20150419065150/http://www.opab-oplb.org/98-kelenn.htm Ofis Publik ar Brezhoneg]&lt;/ref&gt;.
==== Bugaligoù ====
*Ar vagouri &quot;P'tit Mousse&quot; a zo gant un tañva d'ar yezh.
=== Sport ===
==== Mell-droad ====
*[[Stade Brestois|Stad Brest]]
==== Marc'h-houarn ====
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
[[Tro Bro-C'hall]]:
*[[24 a viz Gouere]] [[1906]] : 11{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1906|Tro Bro-C'hall]] etre [[Naoned]] ha Brest ; trec'h eo [[Louis Trousselier]].
*[[26 a viz Gouere]] [[1906]] : loc'hañ a ra 12{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1906|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Caen]] ([[Calvados]]).
*[[30 a viz Gouere]] [[1907]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1907|Tro Bro-C'hall]] etre [[Naoned]] ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[1añ Eost|1{{añ}} a viz Eost]] [[1907]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1907|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen]] (Calvados).
*[[4 a viz Eost]] [[1908]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1908|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[François Faber]] ([[Luksembourg]]).
*[[6 a viz Eost]] [[1908]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1908|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen] (Calvados).
*[[27 a viz Gouere]] [[1909]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1909|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[29 a viz Gouere]] [[1909]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1909|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen (Calvados).
*[[27 a viz Gouere]] [[1910]] : 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1910|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[29 a viz Gouere]] [[1910]] : loc'hañ a ra 14{{vet}} hag eil diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1910|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen (Calvados).
*[[23 a viz Gouere]] [[1911]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1911|Tro Bro-C'hall]] etre [[ar Roc'hell]] ([[Charente-Maritime]]) ha Brest ; trec'h eo [[Marcel Godivier]].
*[[26 a viz Gouere]] [[1911]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1911|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Cherbourg]] ([[Manche]]).
*[[21 a viz Gouere]] [[1912]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1912|Tro Bro-C'hall]] etre ar Roc'hell (Charente-Maritime) ha Brest ; trec'h eo [[Louis Heusghem]] ([[Belgia]]).
*[[24 a viz Gouere]] [[1912]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1912|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Cherbourg (Manche).
*[[3 a viz Gouere]] [[1913]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1913|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1913]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1913|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du ar Roc'hell (Charente-Maritime).
*[[2 a viz Gouere]] [[1914]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1914|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Emile Engel]].
*[[4 a viz Gouere]] [[1914]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1914|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du ar Roc'hell (Charente-Maritime).
*[[3 a viz Gouere]] [[1919]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1919|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Francis Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1919]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1919|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Les Sables-d'Olonne]] ([[Vañde]]).
*[[1añ Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1920]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1920|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1920]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1920|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[30 a viz Mezheven]] [[1921]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1921|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; aet ar maout gant [[Léon Scieur]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1921]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1921|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[29 a viz Mezheven]] [[1922]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1922|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Robert Jacquinot]].
*[[1añ Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1922]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1922|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1923]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1923|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[30 a viz Mezheven]] [[1923]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1923|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[26 a viz Mezheven]] [[1924]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1924|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Théophile Beeckman]] ([[Belgia]]) ha [[Philippe Thys]] ([[Belgia]]).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1924]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1924|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[25 a viz Mezheven]] [[1925]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1925|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Louis Mottiat]] ([[Belgia]]).
*[[26 a viz Mezheven]] [[1925]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1925|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Gwened]] ; trec'h eo [[Nicolas Frantz]] ([[Luksembourg]]).
*[[30 a viz Mezheven]] [[1926]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1926|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Joseph van Dam]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1926]] : loc'hañ a ra 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1926|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[24 a viz Mezheven]] [[1927]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1927|Tro Bro-C'hall]] etre [[Dinan]] ha Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[André Leducq]].
*[[25 a viz Mezheven]] [[1927]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1927|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Gustaaf Van Slembrouck]] ([[Belgia]]).
*[[20 a viz Mezheven]] [[1928]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1928|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Pé Verhaegen]] ([[Belgia]]).
*[[21 a viz Mezheven]] [[1928]] : 5{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1928|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened](a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Marcel Bidot]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1929]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1929|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo [[Louis Delannoy]] ([[Belgia]]).
*[[4 a viz Gouere]] [[1929]] : 5{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1929|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Gustaaf Van Slembrouck]] ([[Belgia]]).
*[[4 a viz Gouere]] [[1930]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1930|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo [[Charles Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1930]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1930|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Omer Taverne]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1931]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1931|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo ar [[Breizh]]ad [[Léon Le Calvez]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1931]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1931|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[André Godinat]].
*[[12 a viz Gouere]] [[1939]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1939|Tro Bro-C'hall]] etre [[Roazhon]] ha Brest ; trec'h eo ar [[Breizh]]ad [[Pierre Cloarec|Pêr Gloareg]].
*[[13 a viz Gouere]] [[1939]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1939|Tro Bro-C'hall]] etre Brest hag [[an Oriant]] ; trec'h eo [[Raymond Louviot]].
*[[25 a viz Mezheven]] [[1952]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1952|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Roazhon ; trec'h eo [[Rik Van Steenbergen]] ([[Belgia]]).
*[[13 a viz Gouere]] [[1954]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1954|Tro Bro-C'hall]] etre [[Sant-Brieg]] ha Brest ; trec'h eo [[Dominique Forlini]].
*[[14 a viz Gouere]] [[1954]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1954|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Jacques Vivier]].
*[[2 a viz Gouere]] [[1958]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1958|Tro Bro-C'hall]] etre Sant-Brieg ha Brest ; trec'h eo [[Brian Robinson]] ([[Bro-Saoz]]).
*[[29 a viz Mezheven]] [[1962]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1962|Tro Bro-C'hall]] etre [[Dinarzh]] ha Brest ; trec'h eo [[Robert Cazala]].
*[[27 a viz Mezheven]] [[1974]] : dalc'het eo rakredadeg [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1974|Tro Bro-C'hall]] e Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Eddy Merckx]] ([[Belgia]]).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1974]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1974|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Kastell-Paol]] ; trec'h eo [[Ercole Gualazzini]] ([[Italia]]).
*[[5 a viz Gouere]] [[2008]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2008|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Pluveleg]] ; trec'h eo [[Alejandro Valverde]] ([[Spagn]]).
&lt;/div&gt;
== Monumantoù ha traoù heverk ==
Brudet eo [[Pont Rekourañs]] ha [[straed Siam]] e Brest. Eus ar monumantoù savet a-raok an {{XIXvet kantved}} ne chom nemet ar [[Kastell Brest|c'hastell]], an [[Tour Tangi]] hag un nebeud tiez ha savadurioù kozh, savadurioù evit an arsanailh ha kreñvlec'hioù en o zouez. E Rekourañs e chom un darn eus [[straed Sant-Maloù]] distrujet gant [[bombezadeg]]où en [[Eil Brezel-bed]].

Anavezet eo Brest abalamour d'ar gouelioù bigi kozh aozet ganto bep pevar bloaz. Savet eo anv ar gouel diwar anv ar gêr mui ar bloavezh (Brest 2008, Brest 1992...).

=== Bezioù ar C'hommonwealth e bered ''Kerfaotraz''===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
! Bro
! Niver a soudarded
|-
|{{Aostralia}}
|3
|-
|[[Restr:Canadian Red Ensign (1921-1957).svg|24px]] [[Kanada]]
|14
|- 
|{{Rouantelezh-Unanet}}
|93
|-
|{{Zeland-Nevez}}
|1
|-
|'''Hollad''' (korfoù anavezet hepken)
|'''104'''
|}
Diwar ar 104 soudard anavezet douaret er vered ez eus 31 milour eus ar [[Brezel-bed Kentañ]] ha 73 eus an Eil Brezel-bed&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot; /&gt;.

== Poblañs ==
===Emdroadur ar boblañs abaoe 1793===
&lt;timeline&gt;
Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)
ImageSize  = width:900 height:300
PlotArea   = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:175000
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:25000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData= 
  bar:1793 text:93
  bar:1800 text:1800
  bar:1806 text:06
  bar:1821 text:21
  bar:1831 text:31
  bar:1836 text:36
  bar:1841 text:41
  bar:1846 text:46
  bar:1851 text:51
  bar:1856 text:56
  bar:1861 text:61
  bar:1866 text:66
  bar:1872 text:72
  bar:1876 text:76
  bar:1881 text:81
  bar:1886 text:86
  bar:1891 text:91
  bar:1896 text:96
  bar:1901 text:1901
  bar:1906 text:06
  bar:1911 text:11
  bar:1921 text:21
  bar:1926 text:26
  bar:1931 text:31
  bar:1936 text:36
  bar:1946 text:46
  bar:1954 text:54
  bar:1962 text:62
  bar:1968 text:68
  bar:1975 text:75
  bar:1982 text:82
  bar:1990 text:90
  bar:1999 text:99
  bar:2006 text:2006
  bar:2012 text:12
  bar:2013 text:13
  bar:2020 text:20
PlotData=
  color:barra width:14 align:left
  bar:1793 from:0 till: 24180
  bar:1800 from:0 till: 25865
  bar:1806 from:0 till: 22130
  bar:1821 from:0 till: 26361
  bar:1831 from:0 till: 29860
  bar:1836 from:0 till: 29773
  bar:1841 from:0 till: 48225
  bar:1846 from:0 till: 55820
  bar:1851 from:0 till: 61160
  bar:1856 from:0 till: 54665
  bar:1861 from:0 till: 67833
  bar:1866 from:0 till: 79847
  bar:1872 from:0 till: 66270
  bar:1876 from:0 till: 66828
  bar:1881 from:0 till: 69110
  bar:1886 from:0 till: 70778
  bar:1891 from:0 till: 75854
  bar:1896 from:0 till: 74538
  bar:1901 from:0 till: 84284
  bar:1906 from:0 till: 85294
  bar:1911 from:0 till: 90540
  bar:1921 from:0 till: 73960
  bar:1926 from:0 till: 67861
  bar:1931 from:0 till: 69841
  bar:1936 from:0 till: 79342
  bar:1946 from:0 till: 74991
  bar:1954 from:0 till: 110713
  bar:1962 from:0 till: 136104
  bar:1968 from:0 till: 154023
  bar:1975 from:0 till: 166826
  bar:1982 from:0 till: 156060
  bar:1990 from:0 till: 147956
  bar:1999 from:0 till: 149634
  bar:2006 from:0 till: 144548
  bar:2012 from:0 till: 139676
  bar:2013 from:0 till: 139386
  bar:2020 from:0 till: 139456
  &lt;/timeline&gt;
&lt;ref&gt;Cassini hag [[EBSSA]]&lt;/ref&gt;

== Imbourc'h ha deskadurezh uhel ==
Dre m'emañ kreizenn armerzhel kêr-benn [[Breizh-Izel]] eno ez eus kalz skolioù-meur hag annezadennoù imbourc'h e Brest.
* [[Skol-veur Breizh-Izel]] enni [[skol uhel stummañ kelennerien]] Breizh.
* Skolioù uhel
** [[Skol Vroadel Ijinourien Brest]]
** [[Skol Uhel Pellgehenterezh Breizh]]
** [[Skol Uhel Vroadel Ijinourien ar Studioù ha Teknikoù an Armoù]]
** [[Skol Uhel kenwerzh Breizh]]
** [[Skol ar Morlu]]
** [[Ensavadur meur war an elektronik hag an teknologiezhioù niverel]]
* [[Ensavadur]]ioù imbourc'h
** [http://www.cerv.fr/ CERV] : Kreizenn europat reolder amwir
** [[Ifremer]] Ensavadur Gall Imbourc'h evit Gounezerezh ar mor ([http://www.ifremer.fr/brest/ liamm diavaez])
** [http://www.ifremer.fr/ifrtp/] : [[Ensavadur Gall Pennahelel - Paul Émile Victor]] (ex-IFRTP)
** [https://web.archive.org/web/20060716040939/http://www.le-cedre.fr/ le CEDRE] 
** [http://www.ifremer.fr/ird/ IRD/ORTSTOM] : Ensavadurioù Imbourc'h evit an Diorroadur.
** [http://www.shom.fr/ SHOM]

== Melestradurezh ==
[[Restr:Brest_mairie-Foire_Saint-Michel.jpg|thumb|upright=1.4|Ti-kêr Brest e [[Plasenn ar Frankiz]]]]
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Roll ar vaered
!Dilennadeg !! Anv !! Titl
|-
| align=right| [[2001]]-[[2026]] || [[François Cuillandre]] || Maer
|-
| align=right| [[1989]]-[[2001]] || [[Pierre Maille]] || Maer
|-
| align=right| [[1985]]-[[1989]] || [[Georges Kerbrat]]|| Maer
|-
| align=right| [[1983]]-[[1985]] || [[Jacques Berthelot]]|| Maer
|-
| align=right| [[1982]]-[[1983]] || [[Pierre Maille]] || Maer
|-
| align=right| [[1977]]-[[1982]] || [[Francis Le Blé]]|| Maer
|-
| align=right| [[1973]]-[[1977]] || [[Eugène Berest]]|| Maer
|-
| align=right| [[1959]]-[[1973]] || [[Georges Lombard]] || Maer
|-
| align=right| [[1958]]-[[1959]] || Auguste Kervern || Maer
|-
| align=right| [[1954]]-[[1958]] || [[Yves Jaouen]]|| Maer
|-
| align=right| [[1954]]-[[1954]] || Lucien Chaix || Maer
|-
| align=right| [[1953]]-[[1954]] || [[Yves Jaouen]]|| Maer
|- 
| align=right| [[1947]]-[[1953]] || Alfred Pierre Marie Chupin || Maer
|-
| align=right| [[1945]]-[[1947]] || Jules Lullien || Maer
|-
| align=right| [[1944]]-[[1945]] || Victor le Gorgeu || Prezidant an Delegasion Ispisial
|-
| align=right| [[1942]]-[[1944]] || Victor Eusen || Maer
|-
| align=right| [[1929]]-[[1941]] || Victor le Gorgeu || Maer
|-
| align=right| [[1921]]-[[1929]] || Léon Nardon || Maer
|-
| align=right| [[1920]]-[[1921]] || Hippolyte Masson || Maer
|}
Kalz brasoc'h eo teuas Brest da vezañ e 1945 pa voe staget teir c'humun all outi : [[Lambezelleg]], [[Kerbêr-Kilbignon]] ha [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]].

=== Kantonioù Brest ===
Dre 5 [[kanton]] eo rannet.
* [[kanton Brest-1]] : Brest/Bellevue • Brest/Lambezelleg
* [[kanton Brest-2]] : Brest/Kreiz-kêr • Brest/Rekourañs
* [[kanton Brest-3]] : Brest/Kerbêr • [[Plouzane]]
* [[kanton Brest-4]] : [[Boc'harzh]] • Brest/An Ermitaj • Brest/Ar Gazeg Wenn • [[Gouenoù]] • [[Gwiler-Leon]]
* [[kanton Brest-5]] : Brest/Kerichen • Brest/Sant-Mark

== Tud ==
* [[Georges Thierry d'Argenlieu]], [[amiral]].
* [[André Colin]], politikour.
* [[Édouard Corbière]], paramantour ha skrivagner gallek.
* [[Béatrice Dalle]], aktourez.
* [[Yves Guéna]], politikour.
* [[André Guilcher]], [[douaroniezh|douaroniour]].
* [[Marie Lénéru]], skrivagnerezh gallek.
* [[Jean Oberlé]], livour.
* [[Pierre Ozanne]], livour.
* [[Henri Queffélec]], skrivagner gallek.
* [[Alain Robbe-Grillet]], skrivagner gallek.
* [[Yvan Ropars]], [[livour]] ha [[kizellour]].
* [[Berthe Sylva]], kanerez.
* [[Yves Le Gallo]], kelenner Skol-Veur.

=== Tud bet ganet eno ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* [[1660]] : [[Isaac Robelin (mab)]], ijinour milour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1748]] : [[Jean-Michel Huon de Kermadec]] (1748-1792), merdeer.
* [[1769]] : [[Pierre François Keraudren|Pierre F. Keraudren]] (1769-1858), mezeg er Morlu ganet e karter [[Rekourañs]].
* [[1794]] : [[Prosper Garnot]], naturour ha surjian-mor [[breizhat]].
* [[1801]] : [[Prosper Levot]], istorour [[breizhat]].
* [[1803]] : [[Amable-Emmanuel Troude]], geriadurour [[brezhonek]].
* [[1826]] : [[Nathalie Lemel]], anarkourez, e [[1826]].
* [[1840]] : [[Constant Le Doré]], dispac'hour, krouer kevrenn an Etrebroadelenn e Brest.
* [[1854]] : [[Adrien de Carné]], skrivagner brezhonek
* [[1869]] : [[Emil Masson]], prederour ha stourmer peoc’hgar, saver ar gelaouenn ''[[Brug (kelaouenn)|Brug]]''.
* [[1874]] : [[Gaston Esnault]], yezhour.
* [[1875]] : [[Glaoda ar Prad]], skrivagner brezhonek.
* [[1878]] : [[Victor Segalen]], skrivagner gallek.
* [[1879]] : [[Jean Cras]], ofiser a vor ha [[sonaozouriezh|sonaozour]].
* [[1880]] : [[Louis Hémon]], skrivagner [[gallek]], brudet e romant ''Maria Chapdelaine'' (skrivet gantañ e Kebek).
* [[1896]]: Pierre Keraudren, d'an 20 a viz Kerzu, fuzuilhet d'ar 4 a viz Genver 1918 gant al lu gall e-pad ar Brezel-bed kentañ e [[Craonne]] (Bro-C'hall) evit ''« hutinerezh »''&lt;ref&gt;[http://www.memoiredeshommes.sga.defense.gouv.fr ''Mémoire des hommes'']&lt;/ref&gt;.
* [[1900]] : [[Roparz Hemon]], skrivagner brezhonek hag emsaver breizhat.
* [[1905]] : [[Per Peron]], [[skeudennouriezh|skeudennour]] ha [[livouriezh|livour]].
* [[1907]] : [[Robert Micheau-Vernez]], arzour breizhat.
* [[1910]] : [[Joseph Chardronnet]], beleg katolik, istorour hag emsaver.
* [[1910]] : [[Henri Queffélec]], skrivagner gallek.
* [[1911]] : [[Fant Rozeg]] (Meavenn hec'h anv-pluenn), barzhez, romantourez ha dramaourez vrezhonek, e [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]].
* [[1920]] : [[Yves Le Gallo]], skolveuriad.
* [[1922]] : [[Alain Robbe-Grillet]], romantour ha filmour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1923]] : [[Pierre-Yves Moign]], sonaozour.
* [[1923]] : [[Robert Castel (kevredigezhour)|Robert Castel]], sokiologour.
* [[1937]] : [[René Abjean]], sonaozour.
* [[1939]] : [[Jean-Yves Cozan]], politikour.
* [[1955]] : [[Patrice Pellerin]], saver bannoù-treset.
* [[1959]] : [[Jean-Jacques Urvoas]], politiker.
* [[1960]] : [[Paol ar Meur]], skrivagner brezhonek.
* [[1961]] : [[Paul Bloas]], arzour.
* [[1964]] : [[Béatrice Dalle]], aktourez.
* [[1964]] : [[Christophe Miossec]], kaner gallek.
* [[1969]] : [[Frank Bodenes]], skrivagner ha troer brezhonek.
* [[1970]] : [[Yann Tiersen]], sonour.
* [[1972]] : [[Josilin Gourvenneg]], melldroader ha gourdoner.
* [[1975]] : [[Mikael Bodlore-Penlaez]], skrivagner gallek ha kartennour.
* [[1987]] : [[Gonzalo Higuaín]], melldroader arc'hantinat.
&lt;/div&gt;
=== Tud bet marvet eno ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* [[1728]] : [[Isaac Robelin (mab)]], ijinour milour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1791]] : [[Toussaint-Guillaume Picquet de la Motte]], letanant jeneral er [[morlu gall]].
* [[1878]] : [[Prosper Levot]], istorour [[breizh]]at.
* [[1885]] : [[Amable-Emmanuel Troude]], geriadurour [[brezhonek]].
* [[1909]] : [[Pêr Pronost]], barzh.
* [[1925]] : [[Kaourintin an Ourz]], kazetenner brezhonek.
* [[1930]] : [[Ivon Krog]], skrivagner brezhoneg.
* [[1932]] : [[Jean Cras]], ofiser a vor ha [[sonaozouriezh|sonaozour]].
* [[1939]] : [[Paul Émile Amable Guépratte|Émile Guépratte]], ofiser meur a vor [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1961]] : [[Per Mokaer]], politikour ha skrivagner.
* [[1971]] : [[Jim Sevellec]], [[livouriezh|livour]] ha [[feilhañs]]our [[breizh]]at.
* [[1974]] : [[Florentin Goinard]], mouller, levrier, embanner hag emsaver.
* 1974 : [[Alan-Gwenog Berr]], yezhoniour war ar brezhoneg, e [[1974]].
* [[1978]] : [[Biel Elies]], skrivagner brezhonek, e [[1978]].
* [[1988]] : [[Pêr Peron]], [[skeudennouriezh|skeudennour]] ha [[livouriezh|livour]].
* [[2003]] : [[Ronan Huon]], embanner ha skrivagner brezhonek.
* [[2005]] : [[Ivona Martin]], emsaverez.
* [[2007]] : [[Kristen Nogues]], telennourez.
* [[2008]] : [[Reun ar Glev]], yezhadurour ha geriadurour [[brezhonek]].
* [[2009]] : [[Remi Derrien]], skrivagner, kazetenner, aktour ha jubennour brezhonek.
* [[2010]] : [[Charlez ar Gall]], stourmer evit sevenadur Breizh.
* [[2013]] : [[Pierre-Yves Moign]], sonaozour.
&lt;/div&gt;
=== Tud beziet eno ===
* [[Roparz Hemon]].

=== Ardamezeg ar familhoù ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
{|
|-
|[[Restr:Agard-d.jpg|60px]]
|
:Gaspard '''Agard''', maer Brest e 1661.
:''En gul e rodig-kentr en aour a eizh broud ; e gab gwriziet en glazur karget gant ur groaz avalaouek.''
|-
|[[Restr:Basserode de Brétigny.gif|60px]]
|
:Claude '''Basserode''', senesal Brest e 1700
:''En glazur e leon en aour krabanet ha teodet en gul.''
|-
|[[Restr:Bérard de la Seigneurais.png|60px]]
|.
:'''? Berard de la Seignerais''', senesal Brest e 1690.
:''En glazur e gebrenn en argant heuliet ouzh beg gant ur greskenn ivez en argant ; e gab en argant karget gant teir balafenn en sabel.''
|-
|[[Restr:Le Bescont.png|60px]]
|
:'''Germain Le Bescont''', maer Brest e 1651.
:''En glazur e bilikan en e wadennoù en aour.''
|-
|[[Restr:De Carné.gif|60px]]
|
:'''Marc de Carné''', kabiten Brest da vare [[Frañsez Iañ (Bro-C'hall)|Frañsez Iañ Bro-C'hall]].
|-
|[[Restr:Nail de Mescaradec.gif|60px]]
|
:'''? Nail''' ː prokulor ha noter ar roue ouzh Lez Brest e 1695.
:''En aour e gebrenn en sabel karget gant teir rozenn en argant.''
|-
|[[Restr:Ozanne de la Tour.gif|60px]]
|
:'''Julien Ozanne''', arkitektour ha tisaver labourioù ar roue, a savas klozadur kentañ Brest e 1647.
:'''Nicolas Ozanne''', teñzorer morlu Brest e 1696.
:''Rannet; ouzh 1 en sabel e dour en aour; ouzh 2, en geot e deir sourin en aour.''
|-
|[[Restr:Raby de Kerangrun.gif|60px]]
|
:'''Raby''' ː unan eus kannaded Brest ouzh Breujoù 1742 ; ul letanant fourgadenn e 1766 ; maer Brest e 1785.
:''Troc'het : ouzh 1 en argant e gi tremenant en sabel kurunet en aour hag o terc'hel en e bav dehou ur gougleze ivez en aour ; ouzh 2 en glazur e seizh gousourin en argant.''
|-
|[[Restr:Turin de la Salle.gif|60px]]
|
:'''François Turin''', maer Brest e 1649.
:''En aour e erez en sabel.''
|}
&lt;/div&gt;
== Gevelliñ ==
;Kêrioù gevellet
* {{Gevelliñ|Denver|Stadoù Unanet|United States|bloavezh=1956}}
* {{Gevelliñ|Plymouth (Bro-Saoz)|Bro-Saoz|England|kêr=Plymouth|bloavezh=1963}}
* [[Skeudenn:Flag of Germany.svg|25px]] [[Kiel (Alamagn)|Kiel]] ([[Alamagn]], [[Schleswig-Holstein]]) abaoe 1964
* [[Skeudenn:Flag of Italy.svg|25px]] [[Taranto]] ([[Italia]], [[Puglia]]), abaoe 1964
* [[Skeudenn:Flag of Japan.svg|25px|border]] [[Yokosuka]] ([[Japan]], [[Kantō]]), abaoe 1970
* [[Skeudenn:Flag of Ireland.svg|25px]] [[Dún Laoghaire]] ([[Iwerzhon]], [[Cúige Laighean]]), abaoe 1984
* [[Skeudenn:Flag of Spain.svg|25px]] [[Cádiz]] ([[Spagn]], [[Andalucía]]), abaoe 1986
* [[Skeudenn:Flag of Burkina Faso.svg|25px]] [[Saponé]] ([[Burkina Faso]], [[Centre-Sud (Burkina Faso)|Kreiz-Su]]), abaoe 1989
* [[Skeudenn:Flag of Romania.svg|25px]] [[Constanţa]] ([[Roumania]]), abaoe 1993
;Emglevioù
* [[Bgayet]] e [[Skeudenn:Berber_flag.svg|25px]] [[Kabilia]], abaoe 1995,
* [[Haiphong]] e {{Vietnam}},
* [[Qingdao]] e {{Sina}}, abaoe 2006.

== Levrlennadur ==
* [[Jeremi Kostiou]], ''Ar marc’h-du e Brest'', e-barzh Briac, ''Avel Reter'', Plabenneg, [[Nadoz-Vor embannadurioù|Nadoz-Vor Embannadurioù]], 2015, pp.&amp;nbsp;42–45.
* Jeremi Kostiou, ''Le commerce de chansons sur feuilles volantes à Brest, 1915-1955'', ''Les Cahiers de l’Iroise'', niv. 227, 2017, pp.&amp;nbsp;174–182.
* Jeremi Kostiou, ''Quand Pontanezen révèle ses vestiges…'', ''Les Cahiers de l’Iroise'', niv. 225, 2017, pp.&amp;nbsp;176–190.
*Kris hag Étienne Davodeau, ''Un den zo marvet'', Nadoz-Vor Embannadurioù, Brest, 2021.
*Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
*Bernard Tanguy ː ''Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses du Finistère.'' Chasse-Marée / Ar Men. 1990
*Erwan Vallerie ː ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995

== Liammoù diavaez ==
{| align=&quot;right&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|{{Commons|Brest, France|Brest}}
|{{Wikeriadur}}
|}
*{{fr}} [http://www.brest.fr/ Lec'hienn ofisiel an ti-kêr]
*{{br}} [https://archive.ph/20150823123526/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=29019 Brest war lec'hienn Geobreizh]
{{clr}}
== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}
[[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]]
[[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]]
[[Rummad:Brest]]
[[Rummad:Pennlec'hioù distrigoù Breizh]]
[[Rummad:Kêrioù distrujet gant ur brezel]]
[[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed]]
[[Rummad:Diazezlec'hioù listri-spluj alaman e Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]]
[[Rummad:Bombezadegoù ar Re Gevredet e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e kreñvlec'h Pentevr e 1944]]
[[Rummad:Porzhioù Breizh]]
|}</text>
      <sha1>m6r8dx0a1352um2z2bhgrfd6k6i70hj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186162</id>
      <parentid>2186153</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T18:09:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arko</username>
        <id>540</id>
      </contributor>
      <comment>liammoù diabarzh + tud e doubl + liamm diavaez marv</comment>
      <origin>2186162</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="50696" sha1="az0sn0omxd6gei2fpx9fmxjia8tkp57" xml:space="preserve">{{Implijoù all}}
{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Brest
| anvOfisiel = ''Brest''
| skeudenn = Vue brest 800x600 ArM.jpg
| alc'hwez = Brest gwelet eus ar c'hastell.
| ardamezioù = Blason ville fr Brest (Finistere).svg
| bro = {{Bro-Leon}}
| departamant = {{Penn-ar-Bed}}
| arondisamant = [[Arondisamant Brest|Brest]]
| etrekumuniezh = [[Brest Meurgêr ar Mor]]
| bro velestradurel = [[Bro Brest]]
| kanton = Pennlec'h 5 [[Kantonioù Penn-ar-Bed|kanton]]
| insee = 29019
| cp = 29200
| maer = {{Penn gouarnamant}}
| amzer-gefridi = abaoe {{Deroù respet penn gouarnamant}}
| gorread = 49.5
| hedred = -4.485556
| ledred = 48.390834
| uk = 34
| ubi = 0
| ubr = 103
| lec'hienn web = [http://breton.brest.fr/ Ti-kêr]
}}
'''Brest''' ({{LFE|[ˈbʀest]}}, a-wechoù {{LFE|[ˈbʀeːst]}}) eo trede kêr [[Breizh]] goude [[Naoned]] ha [[Roazhon]], e kornôg pellañ ar vro, e [[Breizh-Izel]] hag e [[Bro-Leon]]. E [[departamant gall|departamant]] [[Penn-ar-Bed]] emañ, [[Kemper]] o vezañ e bennlec'h. Ur [[Porzh (bagoù)|porzh]] hag un diazezlec'h bras eus ar [[morlu gall]] eo. Kêr a oa enni 139 456 annezad e 2020, ha 202 060 er [[Brest Meurgêr|meurgêr]] e [[2018]].

Ur porzh a-bouez eo abaoe mare [[Duged Breizh]]. Diorroet e voe evel porzh milourel hepken gant Bro-C'hall goude ma voe staget Breizh outi. Abalamour d'he rol milourel, ha dreist pep tra he bon splujerezioù, e voe bombezet taer gant ar [[Kevredidi an Eil Brezel-bed|Gevrididi]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]], o tistrujañ al lodenn vrasañ eus ar gêr.

Hiziv emañ e Brest [[Skol-veur Breizh-Izel]] ha skolioù all, en o zouez skolioù ijinourien. Ur pol imbourc'h hag armerzh pennañ war dachenn ar mor eo deuet da vezañ. Sez sokial an [[IFREMER]] eo, koulz ha [[Servij Hidrografek hag Oseanografek ar Verdeadurezh]] (SHOM), [[Ensavadur skol-veur europat ar mor]] (ESEM) hag [[Ensavadur Gall Paul Emile Victor evit ar Poloù]].

== Douaroniezh ==
Kêr vrasañ departamant [[Penn-ar-Bed]] eo Brest met n'eo ket e bennlec'h. Da [[Kemper|Gemper]] e voe roet ar statud-se gant ar [[Bodadenn vonreizhañ vroadel|Vodadenn Vonreizhel]] e [[1791]] rak ur [[prefeti mor]] e oa d'an amzer-se dija.

Ur gêr stag ouzh ar mor eo. Lec'hiet eo war ul ledenez n’he deus krec'h ebet. War-du ar Su e kaver al lenn-vor hag emañ ledenez [[Kraozon]] en tu all. War du ar [[reter]] emañ harpet he levezon gant [[Landerne]] ha [[Montroulez]].

War bladenn [[Bro-Leon]] emañ Brest, war lein [[tornaod]]où hogozik a-blom hag a furm unan eus jeloù pennañ [[Torosad Arvorig]]. N'eo torret ar voger-se nemet gant un [[aber]] gev, ar [[Penfell]], ur blegenn eus [[naoz]] kozh ar [[Stêr Aon]]. Ur porzh naturel peurvat eo ar Penfell. Gwarezet eo gant ur roc'h, 200 metr hec'h hirded, dour en he zro war daou gostez ha disrannet diouzh an douar gant ur stankenn war an trede. War ar c'hreñvlec'h naturel-se e voe savet [[Kastell Brest]].
=== Kumunioù amezek ===
{{Lec'hiadur kêr|kêr=''Brest''|gwalarn=[[Gwiler-Leon]], [[Boc'harzh]]|norzh=[[Boc'harzh]], [[Milizag]], [[Ar Vourc'h-Wenn]]|biz=[[Gouenoù]]|kornôg=[[Plouzane]]|reter=[[Gwipavaz]]|gevred={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Morlenn Brest]]''}}, [[Plougastell-Daoulaz]]|su={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Morlenn Brest]]''}}|mervent={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Mulgul Brest]]''}}, [[Roskañvel]]|enklozadur=}}
== Poblañs ==
Poblañsoù hervez an niveradeg a zo bet graet e [[2021]]&lt;ref&gt;{{fr}} [https://www.insee.fr/fr/statistiques/zones/7725600 INSEE].&lt;/ref&gt;.
*[[Brest]] : 139 619
*[[Gwipavaz]] : 15 460
*[[Boc'harzh]] : 3 615
*[[Gwiler]] : 8 170
*[[Plouzane]] : 13 473
*[[Plougastell-Daoulaz]] : 13 445

== Anv ==
Testenioù koshañ anv kêr Brest eo ''Bresta super Caprellam'' e 1019&lt;ref name=&quot;BT&quot;&gt;Bernard Tanguy ( 1990)&lt;/ref&gt; ; (Havre et ville de) ''Brest'', en {{XIIvet kantved}}&lt;ref name=&quot;BT&quot; /&gt; ; ''Villa, castrum et portus de Brest'', e 1239 &lt;ref name=&quot;BT&quot; /&gt; ; ''Le Duc Bresta super Cap(r)ellam'', er {{XIVvet kantved}}&lt;ref name=&quot;EV&quot;&gt;Erwan Vallerie (1995)&lt;/ref&gt; ; ''Brast'' e 1383&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Breste'' e 1398&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Breest'' e 1378&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt; ; ''Bresta'' e 1516&lt;ref name=&quot;EV&quot; /&gt;. &quot;Brest&quot; a lavarer abaoe 1630 d'an nebeutañ. 

Hervez [[Hervé Abalain]]&lt;ref&gt;Hervé Abalain, ''Noms de lieux bretons'', Éditions Jean-Paul Gisserot, 2000.&lt;/ref&gt; e kaver en hec'h anv an elfenn /bre/, kavet alies e toponomiezh e Breizh dindan ar stummoù /bran/, /bre/, /brec’h/, /bren/, /bri/, a dalvez « savenn, roz, menez »&lt;ref&gt;E [[kembraeg]] e kaver ar ger kevatal /bryn/.&lt;/ref&gt;. Tostaet eo bet anv Brest d'ar ger [[Galianeg|galianek]] ''brista'', emgann, a gaver ivez er ger brezhonek ''brezel''{{Daveoù a vank}}.

Hervez lod en dije kemeret Brest anv unan eus torgennoù ar gêr ''Bresta super Caprellam'' (&quot;Brest-war-ar-C'havrig&quot;) {{Daveoù a vank}}. Graet e veze Gavrig eus ar [[Penfell]] gwezhall. Mont a reas an anv-se da Vrest pa adkrogas ar gêr da greskiñ.

Anv kozh Brest a oa marteze ''Urbs Ossismii'' pe ''Civitas Occismorum''{{Daveoù a vank}}. Koll a reas anezhañ er {{Vvet}} kantved pa voe damzistrujet gant an [[Huned]]{{Daveoù a vank}}. [[Kêr-benn]] meuriad an [[Ossismii]] a voe kaset da ''Castrum Pauli'' ([[Kastell-Paol]] hiziv) {{Daveoù a vank}}.

== Ardamezioù ==
{|
|-
|[[Restr:Blason ville fr Brest (Finistere).svg|60px]]
|
:Rannet : ouzh 1 en glazur e deir flourdilizenn en aour, ouzh 2 en erminoù&lt;ref&gt;Da lavaret eo, rannet etre Frañs ha Breizh, a oa merk ar galloud da vare [[Proviñs Breizh]] ; adalek war dro [[1683]] (d'Hozier, [[1696]]) ha kadarnaet gant Charlez X, d'an [[28 a viz Here]] [[1826]] ; Lejion a Enor, Kroaz ar Brezel, Kroaz an Dieubadur.&lt;/ref&gt;.
|}

== Istor ==
===[[Henamzer]]===
N'eus roud ebet eus ur [[kreñvlec'h|c'hreñvlec'h]] a-raok hini ar [[Henroma|Romaned]] met lec'hienn ar c'hastell a zo hini un [[oppidom stanket]], un [[uhelgompezenn]]ig a-us d'an dour mor a c'hleb kostezioù al [[ledenez]]ig. Gant pobl galian an [[Osismied]] e voe dalc'het lec'hienn Brest goude an aloubidigezh roman. N'eo ganet ar gêr nemet en {{IIIe kantved}}, pa savas ar [[Impalaeriezh roman|Romaned]] ur c'hreñvlec'h gant meur a dour (ouzhpenn 20 war a seblant) da zifenn an aod diouzh ar [[morlaer|vorlaeron]] saoz hag ouzh ar ''Bagaudae'' a gase skrapadegoù war ar maez. Ar &quot;c'hastrum&quot;-se a voe savet en hevelep amzer ha mogerioù [[Gwened]], [[Naoned]] ha [[Roazhon]] gant mein ar monumantoù publik, ar pezh a ziskouez moarvat e oa mall bras war ar saverien. Ouzhpenn-se e oa an impalaeriezh oc'h aozañ ur frammadur milourel nevez hag a voe anvet ''[[Tractus armoricanus et nervicanus]]'' er c'hantved war-lerc'h, gant ur [[morlu]], ''Classis armoricana'' hec'h anv. Ul [[lejion]] a voe staliet er gêr met n'eas ket Brest da gêr-benn an Osismied. E ''Vorgium'' ([[Karaez]]) e chomas ar gêr-benn betek donedigezh ar Vrezhoned.

War [[manati]]où e voe diazezet frammadur relijiel ar Vretoned kozh, a pezh a zispleg perak ne oa [[eskopti]] ebet e [[Bro-Leon]] kent an {{VIIIvet kantved}}. Pa voe krouet unan e oa re vihan Brest da vezañ choazet.

Ar c'hreñvlec'h roman a voe damzistrujet gant [[goprsoudard]]ed [[Huned|hunat]] er {{Vvet kantved}} met ar c'hont [[Morvan Leon]] en adsavas da wareziñ ar rannvro diouzh ar [[Vikinged]]. E-barzh ar [[moger]]ioù-se e kreskas kêr e-pad ar [[Krennamzer|Grennamzer]]. Ar gêr vogeriet a yeas d'ur c'hastell er {{XVIvet kantved}} pa 'z eas hec'h annezidi da chom er [[fabourzh]]ioù.

=== [[Krennamzer]] hag [[Azginivelezh]]===
Un darn eus Dugelezh Breizh e oa Brest e-pad ar Grennamzer. Goude stagidigezh Breizh ouzh [[Bro-C'hall]] e roas ar roue [[Herri IV a Vro-C'hall|Herri IV]] an titl a [[kêr|gêr]] dezhi e [[1593]]. E [[1631]] e lakaas [[Richelieu]] sevel ur porzh brezel eno. Ar [[porzh (bagoù)|porzh]] arnevez hag an [[arsanailh]]où a oa savet neuze. Lojerisoù evit ar vicherourien a lakaas sevel ivez.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;220px&quot;&gt;
17-10-2005-659châteaudebrest.jpg|[[Kastell Brest]]
&lt;/gallery&gt;
=== [[Renad Kozh]] ===
[[Restr:Maison de la Fontaine-Brest.jpg|thumb|upright=1.15|Ti ar Feunteun, unan eus an tiez koshañ e Brest]]
E [[1683]] e kreñvaas [[Vauban]] ar gêr hag ar vorlenn. E fin ren [[Loeiz XIV]] e oa 15.000 annezad enni. E Brest eo e tilestras kannadourien roue [[Siam]] e [[1686]]. Diwarno e voe anvet [[Straed Siam]].

En {{XVIIIvet kantved}} e savas an ijinour brestat [[Antoine Choquet de Lindu]] savadur ar galeoù a zegemeras prizonidi betek an {{XIXvet kantved}}. Unan eus e brizonidi vrudetañ e oa [[Eugène-François Vidocq]].

===[[Dispac'h gall]]===
*[[1790]] : gant lezenn ar 26 a viz C'hwevrer e voe lakaet Brest da benn un distrig&lt;ref&gt;J. B. Duverger, ''Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat'', Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.105&lt;/ref&gt;.
* Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le diouzh ret : e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant tri beleg ha tregont person eus parrezioù Rekourañs ha Sant-Loeiz, nac'het e voe gant an daou berson ha pevar c'hure&lt;ref&gt;[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajennoù 40 ha 41&lt;/ref&gt;.
* Ur pouez bras he doe Brest e-pad an Dispac'h. Eus tu an dispac'herien e voe e [[1789]] ha tud eus Gward broadel Brest a gemeras an [[Tuileries]] e [[1792]] gant [[Marsilha|Marsilhiz]].
* Goude taol-stad [[tud ar menez]], kêr Vrest, a oa jirondin, en em savas a-enep d'ar galloud kreiz. Ur c'hwitadenn e voe, avat, ha d'ar [[5 a viz C'hwevrer]] [[1794]] e voe kemeret gant Bréard, unan eus &quot;kannaded ar bobl e kefridi&quot;, an diviz da sevel ul lez-varn dispac'hel, pevar barner enni (Goarant, kadoriad, Lignières, Palis, Barz), un tamaller, Huges, gant Granjean da erlerc'hier, ur grefier, Dayot, ha daouzek jure. He c'hefridi a oa ''barn an holl sitoianed tamallet da vezañ graet un dra bennak enep al liberte, ar bobl, gouarnamant ar republik''. Staliet e voe al lez-varn d'ar [[21 a viz C'hwevrer]] [[1794]], ha kerkent e roas Huges urzh d'ar c'huzul-kêr ''lakaat war blasenn al Liberte, a-benn seizh eur, warc'hoazh, ar c'hilhotin santel'', pezh a voe graet. Tri den a voe barnet da vervel diouzhtu, ul letanant a vor, Claude-Robert Rougemont, 36 vloaz, ha daou vartolod, Charles-Marie Le Dall de Kereon, eus Kemper, 19 vloaz, hag Herri-Louis Monteclair, 18 vloaz, ha kaset e voent war eeun d'ar c'hilhotin. Ragmey a voe lakaet da brezidant al lez-varn, Donze-Verteuil da damaller ha Fouquier-Tinville da c'hrefier. D'an [[13 a viz Meurzh]] e voe barnet d'ar marv ha dibennet an aotrou Kozh, person didou [[Poullaouen]], bet serret eno e penn-kentañ ar miz ; d'ar [[25 a viz Meurzh]] e c'hoarvezas memes mod gant Jean Drevez, kure e Rekourañs, bet tamallet abalamour d'ur badeziant e [[Plonger]]. E dibenn miz [[Mae]] e voe barnet 30 melestrour eus departamant [[Penn-ar-Bed]] : didamallet e voe pevar anezhe, tri all na voent ket barnet dre m'edont pell eus an departamant, ar 26 melestrour a chome a voe kondaonet d'ar marv ha dibennet diouzhtu war-lerc'h. En holl e voe kondaonet 70 a dud d'ar c'hilhotin&lt;ref&gt;[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', pajennoù 176-182, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Le Bot, ''Terreur à Brest'', p. 198&lt;/ref&gt;.
* Adsavet e voe ar [[morlu]] gant [[André Jeanbon Saint André]].
* Keloù eus marv [[Robespierre]] a erruas diwezhat a-walc'h e Brest hag ar c'huzul kêr [[jakobin]] a oa kaset kuit e miz Gwengolo. Pennoù bras kozh a adkavas o galloud e dilennadeg 1815 met koll a rae ar gêr he fouez strategel en abeg da c'hronn ar Saozon.
==={{XIXvet kantved}}===
* Armerzh ar gêr a rousinas betek an [[Eil Impalaeriezh c'hall|Eil Impalaeriezh]]. E [[1856]] ec'h aotreas [[Napoleon III]] ar gêr da sevel ur pont war ar [[Penfell]]. Gweladenniñ a reas ar gêr etre an 9 hag an 12 a viz Eost [[1858]]. Brasaat a reas an [[Arsanailh Brest|arsanailh]], astenn a reas div linenn [[hent-houarn]] betek Brest ha sevel a reas ar porzh kenwerzh.
==={{XXvet kantved}}===
'''[[Brezel-bed kentañ]]''' : Brest a oa unan eus ar porzhioù ma tilestras [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadunaniz]] e [[1917]] e fin ar brezel ; soudarded eus ar [[Rouantelezh-Unanet]] a zilestras eno ivez, da skouer reoù eus an [[Antilhez]]&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot;&gt;[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=33936&amp;mode=1 Commonwealth War Graves Commission]&lt;/ref&gt;.
;[[Eil Brezel-bed]]
*[[1939]]-[[1940]] : pourvezioù ha kirri arme ar [[Rouantelezh-Unanet]] (''British Expeditionary Force'') a zilestre e Brest. Dre Vrest ec'h eas kuit ivez ar pezh a chome anezhe, mui soudarded eus [[Kanada]] a oa o paouez dilestrañ, p'edo an [[Alamagn|Alamaned]] oc'h aloubiñ [[Bro-C'hall]]&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot;/&gt;.
* D'an 19 a viz Even 1940 ec'h aloubas an Alamaned ar gêr. Un diazezlec'h evit al [[lestr-spluj|listri-spluj]] a savjont enni. Bombezadegoù ar gevredidi a zeraouas e 1941. Kenderc'hel a rejont betek dieubidigezh ar gêr e miz Gwengolo 1944 goude un emgann 43 devezh. Hogozik peurzistrujet e voe ar gêr. An [[Tour Tangi]], [[straed Sant-Maloù]] hag ar [[Kastell Brest|c'hastell]] eo al lec'hioù espernet nemeto.
* Ar porzh e 1940 ha diazezlec'h al listri-spluj :
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Bundesarchiv Bild 101II-MW-5683-29A, Brest, Hafen, gekentertes U-Boot.jpg|Ur vag kaset d'ar strad en Arsanailh Brest, miz Even 1940
Bundesarchiv Bild 101II-MW-2746-45, Brest, U-Boot-Bunker.jpg|Diazlec'h al listri-spluj
Bundesarchiv Bild 101II-MW-6059-08, Frankreich, Brest, U-Bootbunker.jpg|Paread (?) ul lestr-spluj
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Bundesarchiv Bild 101II-MW-2849-03, Brest, Bau von U-Boot-Bunkern.jpg|Diazlec'h al listri-spluj
Hole in the roof of a U-boat pen in Brest.jpg|Un toull e toenn unan eus lochoù diazlec'h al listri-spluj goude bombezadegoù [[Royal Air Force|Aerlu ar Rouantelezh-Unanet]] (miz Gwengolo 1944)
Concrete U-boat pens at Brest.jpg|Diazlec'h al listri-spluj goude bombezadegoù Aerlu ar Rouantelezh-Unanet, miz Eost 1944
&lt;/gallery&gt;
* Un nijerez alaman [[Heinkel He 72]] (marilhet WNr 1236) a gouezhas e Brest d'an [[22 Kerzu|22 a viz Kerzu]] [[1940]] ; gloazet e voe he levier&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_luftwaffe_finistere.html Pertes Luftwaffe Finistère]&lt;/ref&gt;.
* Nijerezioù ar Re Gevredet aet d'ar strad e Brest : d'an [[2 a viz Meurzh]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington Ic]] marilhet R3279 ha kodet KO-DR eus ''115th Squadron'' ar Royal Air Force ([[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]]) er mor nepell diouzh Brest ; lazhet e voe e voe he c'hwec'h nijour, kavet e voe ur c'horf hepken, douaret eo e Felton ([[Bro-Saoz]]). D'ar [[6 a viz Ebrel]] [[1941]] e voe taolet un nijerez [[Bristol Beaufort|Beaufort]] marilhet N1016 ha kodet OA-X eus an ''22nd Squadron'' eus ar Royal Air Force d'an diaz gant ar [[Flak]] er mor e-tal Kastell Brest ; lazhet e voe he fevar nijour, douaret int e Bered Kerfaotraz e Brest; deuet a oa al laz a-benn eus e daol koulskoude: tizhet e oa bet al lestr-brezel alaman ''Gneisenau'' gant un darzherez. D'an [[10 a viz Ebrel]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington IC]] marilhet R1442 ha kodet HA-D eus ar ''218th Squadron'' ar R.A.F. e donvor Brest; lazhet e voe he seizh nijour, douaret e voe daou anezhe e Bered Kerfaotraz e Brest, ne voe ket kavet ar re all. D'ar [[1 Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Vickers Wellington|Wellington]] marilhet R1343 ha kodet OJ-B eus ''149th Squadron'' ar RAF er porzh kenwerzh e Brest; lazhet e voe he femp nijour, douaret int e Bered Kerfaotraz e Brest&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_raf_finistere.html Pertes RAF Finistère]&lt;/ref&gt;; d'ar [[26 a viz C'hwevrer]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Consolidated B-24 Liberator|B-24]]D-5-CO (marilhet 41-23820 ha kodet KY-C) eus [[aerlu]] ar Stadoù-Unanet (''[[United States Army Air Forces]]'' - 480th Antisubmarine Group / 1st th BS), gant dek den en e vourzh er mor e donvor Brest, ne voent ket adkavet; d'ar [[1 Mae|1añ a viz Mae]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Boeing B-17 Flying Fortress|B-17]]F-20-VE (marilhet 42-5784 ha kodet GY-?) eus an U.S.A.A.F. e [[Lenn-vor Brest]] gant dek milour en e vourzh; ne voe kavet korf ebet; d'an [[28 Mezheven|28 a viz Even]] [[1943]] e kouezhas ur B-17 F-70-BO (anvet &quot;Argonaut II&quot;, marilhet 42-29817 ha kodet YB-D, 351{{vet}} Bomb Group, 508 {{vet}} Squadron) eus an United States Army Air Forces er mor e tu Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe pevar anezhe gant an Alamaned, ne voe ket kavet korfoù ar re arall; er memes devezh e kouezhas ur B-17 F-70-BO (anvet &quot;Thunderbird II&quot;, marilhet 42-5724 ha kodet LG-T, 351{{vet}} Bomb Group, 508 {{vet}} Squadron) eus an USAAF er mor tu Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe unan anezhe gant an Alamaned, daou a zeuas a-benn da achap, ne voe ket kavet korfoù ar re arall; d'an [[18 a viz Du]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Consolidated B-24 Liberator|B-24]]H (marilhet 42-7640 ha kodet JU-?, 446{{vet}} Bomb Group, 707{{vet}} Squadron) eus an United States Army Air Forces e &quot;Kerinou&quot; e Brest gant dek milour en e vourzh; tapet e voe c'hwec'h nijour gant an Alamaned, daou all a zeuas a-benn da achap, mervel a reas an daou vilour arall; d'ar [[5 a viz Kerzu]] [[1943]] e kouezhas ur c'harr-nij B-17 G-70-BO (anvet &quot;Bucket Of Bolts&quot;, marilhet 42-37747 ha kodet XM-A, 94{{vet}} Bomb Group, 332{{vet}} Squadron) eus an USAAF;er mor er gwalarn da Vrest gant dek milour en e vourzh; ne voe kavet korf ebet; d'an [[9 a viz Eost]] [[1944]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Martin B-26 Marauder|B-26-C45]] (marilhet 42-107636 ha kodet Y5-H, 344{{vet}} Bombing Group, 495{{vet}} Bombing Squadron) eus an USAAF war vord Porzh Brest gant c'hwec'h nijour en e vourzh; lazhet e voent holl, douaret int er [[Zachary Taylor]] National Cemetery e [[Louisville (Kentucky)|Louisville]] ([[SUA]])&lt;ref&gt;[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_usaaf_finistere.html Pertes USAAF Finistère]&lt;/ref&gt;.
* Emgann Brest : soudarded [[SUA]] o stourm evit dieubiñ ar gêr.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
US Army field gun in action.jpg
Battle of Brittany - Brest 02.jpg
Battle of Brittany - Brest 01.jpg
Battle of Brittany - Brest 03.jpg
&lt;/gallery&gt;
* D'ar [[16 a viz Mae]] [[1945]] e voe kavet korf un den eus ar gumun, ezel eus ar [[Rezistañs c'hall e-pad an Eil Brezel-bed|Rezistañs]], bet boureviet, lazhet ha mañsonet d'an [[13 a viz Gouere]] [[1944]] gant al lu [[Alamagn|alaman]] e [[kreñvlec'h Pentevr]] e [[Sant-Pêr-Kiberen]]&lt;ref&gt;René Le Guénic, ''Morbihan - Mémorial de la Résistance'', 1998, pajenn 329&lt;/ref&gt;.
* Goude ar [[Eil Brezel Bed|brezel]] ec'h adsavas an annezidi (repuet er [[Sarthe]] dreist-holl) ur gêr nevez hervez raktresoù an tisavour [[Jean-Baptiste Mathon]]. Echuet e voe adsevel anezhi e [[1961]]. An arsanailh a voe an andon a leve pennañ evit kêr betek fin an {{XXvet kantved}} hag e ziskar a voe abeg d'un enkadenn armerzhel er rannvro. Treiñ a ra neuze ar gêr war-zu an imbourc'h diwar-benn ar mor hag an teknologiezhioù nevez.
=== Darvoudoù pennañ istor Brest ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* 250-350 savadur ar &quot;castellum&quot;
* 410-420 emsavadeg [[Arvorig]] a-enep [[Henroma|Roma]]{{Daveoù a vank}}
*[[452]] damzistrujet eo kêr gant goprsoudarded hunat{{Daveoù a vank}}
*[[1240]] [[Yann Iañ (dug Breizh)|Yann Iañ]] a bren ar gêr digant kont [[bro-Leon|Leon]] [[Herve III]]
*[[1341]] [[Yann Moñforzh]] a gemer ar gêr ha mogeriañ a ra anezhi
*[[1386]]-[[1387]] [[Yann IV (dug Breizh)|Yann IV]] a seziz en aner ar gêr dalc'het gant ar Saozon
*[[Richarzh III (Bro-Saoz)|Richard III Bro-Saoz]] a ro en-dro ar gêr da [[Yann IV (dug Breizh)|Yann IV]] en eskemm ouzh ur gwerzh-daspren
*[[Anna Breizh]] a weladenn kêr
*[[1512]] Emgann [[La Cordelière]]
*[[1593]] [[Herri IV (Bro-C'hall)|Henri IV]] a ro ar gwir-bourc'hizelezh da gêr Vrest
*[[1629]] Ar [[Kardinal Richelieu|C'hardinal Richelieu]] a gas d'Infreville da Vrest.
*[[1639]] Ar [[Kardinal Richelieu|C'hardinal Richelieu]] a grou an arsanailh hag ar porzh brezel
*[[1681]] [[Loeiz XIV]] a stag [[Rekourañs]] ouzh Brest
*[[1683]] [[Vauban]] a grog ar raktres da sevel kreñvlec'hioù en-dro da Vrest
*[[1685]] Donedigezh kannadourien roue Siam
*[[1694]] Raktres aozadur kêr gant [[Vauban]]
*[[1702]] Bennigadenn iliz Sant-Loeiz
*[[1746]]-[[1784]] Savadurioù bras an ijinour [[Antoine Choquet de Lindu]]
*[[1752]] Savidigezh [[Akademiezh ar Morlu]]
*[[1778]] Emgann ar ''Belle Poule''
*[[1785]] Disparti ergerzhadeg [[La Pérouse]]
*[[1789]] Dilennadeg ar gannaded vrestat d'ar [[Stadoù Jeneral]]
*[[1800]] Anvet eo ar prefed morel kentañ [[Cafarelli]]
*[[1801]] Krouidigezh [[Skol ar Morlu]]
*[[1852]] Divizet ez eus kas ar c'haleourion da [[Gwiana|Wiana]]
*[[1856]] Dekred diwar-benn savidigezh ur pont war ar [[Penfell]]
*[[1858]] Gweladenn [[Napoleon III]] hag an impalaerez [[Eugenia de Montijo|Eujeni]]
*[[1858]] ([[1 Gwengolo|1{{añ}} miz Gwengolo]]) serret eo ar galeoù
*[[1859]] Dekred diwar-benn krouidigezh ur porzh kenwerzh e Porzh-Trein
*[[1861]] Digoret eo ar pont
*[[1861]] - [[1889]] Ar porzh-kenwerzh a ya eus ar [[Penfell]] da boull Porzh-Trein.
*[[1865]] Erruout a ra an [[hent-houarn]] e Brest
*[[1891]] [[Brest-Pariz-Brest]] kentañ
*[[1917]]-[[1918]] An Amerikaned a zilestr e Brest.
*[[1930]] Digoridigezh ar [[pont Albert-Louppe]], anvet ivez pont [[Plougastell]]
*[[1940]] ([[19 a viz Even]]) Al lu alaman a antre e Brest
*[[1941]] Bombezadegoù kentañ war kêr
*[[1941]] ([[22 Meurzh]]) Ar vorrederien alaman [[Scharnhorst (1936)|Scharnhorst]] ha [[Gneisenau (1938)|Gneisenau]]
*[[1942]] ([[11 C'hwevrer]]), ar vorrederien a ya kuit eus kêr
*[[1943]] (28 Genver) an dud n'eo ket ret dezhe chom a dle mont kuit eus kêr
*[[1943]] Studioù kentañ diwar-benn ar raktres adsevel kêr
*[[1944]] ([[9 Gwengolo]]) Tarzhadenn ar [[Goudorenn Sadi-Carnot|c'houdorenn Sadi-Carnot]] (373 annezad ha kantadoù a soudarded alaman a zo lazhet)
*[[1944]] ([[18 Gwengolo]]) Ar [[gwarnizon]] en em zaskor
*[[1945]] Krouidigezh Brest Vras dre stagidigezh [[Lambezelleg]], [[Kerbêr-Kilbignon]] ha [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]]
*[[1947]] [[Tarzhadenn an Ocean Liberty]]. Distrujet ez eus un darn eus karter [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]]
*[[1946]] - [[1961]] Adsavidigezh kêr
*[[1950]] Lazhet eo ar micherour [[Édouard Mazé]] gant ar polis e-kerzh ur vanifestadeg d'ar [[17 a viz Ebrel]].
*[[1960]] Krouidigezh Skolaj ar Skiantoù, a yelo da [[Skol-veur Breizh-Izel]]
*[[1960]] ([[7 Gwengolo]]) Kêr a zegemer Medalenn ar [[Rezistañs]]
*[[1974]] ([[1añ Genver|1{{añ}} Genver]]) Krouidigezh [[Brest Meurgêr ar Mor]]
*[[1994]] Digoridigezh [[Pont Kanol Iz]]
*[[2000]] Krouidigezh [[Bro Brest]]
&lt;/div&gt;
== Sevenadur ==
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/biblio/ Porched al levraouegoù], Levraoueg Ti-kêr Brest : rouedad levraouegoù Brest a zo enni dek levraoueg-karter
=== Mirdioù ===
* {{fr}} [http://www.musee-marine.fr/index.php?lg=fr&amp;nav=108&amp;flash=1 Mirdi ar morlur]
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/brest/tour_tanguy.htm Mirdi an tour Tanguy]
* {{fr}} [http://www.mairie-brest.fr/brest/musee_beauxarts.htm Mirdi an arzoù]
* Mirdi an Eñvor

=== Brezhoneg ===
{{Pennad pennañ|Brest el lennegezh vrezhonek}}

==== Ya d'ar brezhoneg ====
* D’ar 16 a viz Mezheven [[2006]] e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun.
* D'ar 7 a viz Kerzu [[2017]] e oa bet votet gant Kuzul-kêr Brest mont war-zu live 2 ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]].
* D'an 20 a viz Ebrel 2018 eo bet roet al label live 1 da gêr Vrest evit bezañ kaset da benn eizh ober a-du gant ar yezh

==== Deskadurezh ====
* Div skol [[Diwan]] a zo e Brest, an hini gentañ, krouet e [[1978]], zo e karter Kerango hag an eil e karter ar Gwelmeur.
* Un hentad divyezhek [[Div Yezh]] a zo er [[Skol Jacquard]].
* E distro-skol 2024 e oa enskrivet 763 skoliad er skolioù [[Diwan]] hag er c'hlasoù divyezhek publik (6,1 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20150419065150/http://www.opab-oplb.org/98-kelenn.htm Ofis Publik ar Brezhoneg]&lt;/ref&gt;.
==== Bugaligoù ====
*Ar vagouri &quot;P'tit Mousse&quot; a zo gant un tañva d'ar yezh.
=== Sport ===
==== Mell-droad ====
*[[Stade Brestois|Stad Brest]]
==== Marc'h-houarn ====
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
[[Tro Bro-C'hall]]:
*[[24 a viz Gouere]] [[1906]] : 11{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1906|Tro Bro-C'hall]] etre [[Naoned]] ha Brest ; trec'h eo [[Louis Trousselier]].
*[[26 a viz Gouere]] [[1906]] : loc'hañ a ra 12{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1906|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Caen]] ([[Calvados]]).
*[[30 a viz Gouere]] [[1907]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1907|Tro Bro-C'hall]] etre [[Naoned]] ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[1añ Eost|1{{añ}} a viz Eost]] [[1907]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1907|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen]] (Calvados).
*[[4 a viz Eost]] [[1908]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1908|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[François Faber]] ([[Luksembourg]]).
*[[6 a viz Eost]] [[1908]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1908|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen] (Calvados).
*[[27 a viz Gouere]] [[1909]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1909|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[29 a viz Gouere]] [[1909]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} hag 2{{l}} diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1909|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen (Calvados).
*[[27 a viz Gouere]] [[1910]] : 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1910|Tro Bro-C'hall]] etre Naoned ha Brest ; trec'h eo [[Gustave Garrigou]].
*[[29 a viz Gouere]] [[1910]] : loc'hañ a ra 14{{vet}} hag eil diwezhañ tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1910|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Caen (Calvados).
*[[23 a viz Gouere]] [[1911]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1911|Tro Bro-C'hall]] etre [[ar Roc'hell]] ([[Charente-Maritime]]) ha Brest ; trec'h eo [[Marcel Godivier]].
*[[26 a viz Gouere]] [[1911]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1911|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Cherbourg]] ([[Manche]]).
*[[21 a viz Gouere]] [[1912]] : 12{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1912|Tro Bro-C'hall]] etre ar Roc'hell (Charente-Maritime) ha Brest ; trec'h eo [[Louis Heusghem]] ([[Belgia]]).
*[[24 a viz Gouere]] [[1912]] : loc'hañ a ra 13{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1912|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Cherbourg (Manche).
*[[3 a viz Gouere]] [[1913]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1913|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1913]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1913|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du ar Roc'hell (Charente-Maritime).
*[[2 a viz Gouere]] [[1914]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1914|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Emile Engel]].
*[[4 a viz Gouere]] [[1914]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1914|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du ar Roc'hell (Charente-Maritime).
*[[3 a viz Gouere]] [[1919]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1919|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Francis Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1919]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1919|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du [[Les Sables-d'Olonne]] ([[Vañde]]).
*[[1añ Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1920]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1920|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1920]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1920|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[30 a viz Mezheven]] [[1921]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1921|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; aet ar maout gant [[Léon Scieur]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1921]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1921|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[29 a viz Mezheven]] [[1922]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1922|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Robert Jacquinot]].
*[[1añ Gouere|1{{añ}} a viz Gouere]] [[1922]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1922|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1923]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1923|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Henri Pélissier]].
*[[30 a viz Mezheven]] [[1923]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1923|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[26 a viz Mezheven]] [[1924]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1924|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Théophile Beeckman]] ([[Belgia]]) ha [[Philippe Thys]] ([[Belgia]]).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1924]] : loc'hañ a ra 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1924|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[25 a viz Mezheven]] [[1925]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1925|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Louis Mottiat]] ([[Belgia]]).
*[[26 a viz Mezheven]] [[1925]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1925|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Gwened]] ; trec'h eo [[Nicolas Frantz]] ([[Luksembourg]]).
*[[30 a viz Mezheven]] [[1926]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1926|Tro Bro-C'hall]] etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo [[Joseph van Dam]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1926]] : loc'hañ a ra 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1926|Tro Bro-C'hall]] eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).
*[[24 a viz Mezheven]] [[1927]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1927|Tro Bro-C'hall]] etre [[Dinan]] ha Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[André Leducq]].
*[[25 a viz Mezheven]] [[1927]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1927|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Gustaaf Van Slembrouck]] ([[Belgia]]).
*[[20 a viz Mezheven]] [[1928]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1928|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Pé Verhaegen]] ([[Belgia]]).
*[[21 a viz Mezheven]] [[1928]] : 5{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1928|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened](a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Marcel Bidot]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1929]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1929|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo [[Louis Delannoy]] ([[Belgia]]).
*[[4 a viz Gouere]] [[1929]] : 5{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1929|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Gustaaf Van Slembrouck]] ([[Belgia]]).
*[[4 a viz Gouere]] [[1930]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1930|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo [[Charles Pélissier]].
*[[5 a viz Gouere]] [[1930]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1930|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Omer Taverne]] ([[Belgia]]).
*[[2 a viz Gouere]] [[1931]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1931|Tro Bro-C'hall]] etre Dinan ha Brest ; trec'h eo ar [[Breizh]]ad [[Léon Le Calvez]].
*[[3 a viz Gouere]] [[1931]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1931|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[André Godinat]].
*[[12 a viz Gouere]] [[1939]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1939|Tro Bro-C'hall]] etre [[Roazhon]] ha Brest ; trec'h eo ar [[Breizh]]ad [[Pierre Cloarec|Pêr Gloareg]].
*[[13 a viz Gouere]] [[1939]] : 4{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1939|Tro Bro-C'hall]] etre Brest hag [[an Oriant]] ; trec'h eo [[Raymond Louviot]].
*[[25 a viz Mezheven]] [[1952]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1952|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Roazhon ; trec'h eo [[Rik Van Steenbergen]] ([[Belgia]]).
*[[13 a viz Gouere]] [[1954]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1954|Tro Bro-C'hall]] etre [[Sant-Brieg]] ha Brest ; trec'h eo [[Dominique Forlini]].
*[[14 a viz Gouere]] [[1954]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1954|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha Gwened ; trec'h eo [[Jacques Vivier]].
*[[2 a viz Gouere]] [[1958]] : 7{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1958|Tro Bro-C'hall]] etre Sant-Brieg ha Brest ; trec'h eo [[Brian Robinson]] ([[Bro-Saoz]]).
*[[29 a viz Mezheven]] [[1962]] : 6{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1962|Tro Bro-C'hall]] etre [[Dinarzh]] ha Brest ; trec'h eo [[Robert Cazala]].
*[[27 a viz Mezheven]] [[1974]] : dalc'het eo rakredadeg [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1974|Tro Bro-C'hall]] e Brest (a-benn d'an eur) ; trec'h eo [[Eddy Merckx]] ([[Belgia]]).
*[[28 a viz Mezheven]] [[1974]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1974|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Kastell-Paol]] ; trec'h eo [[Ercole Gualazzini]] ([[Italia]]).
*[[5 a viz Gouere]] [[2008]] : 1{{añ}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2008|Tro Bro-C'hall]] etre Brest ha [[Pluveleg]] ; trec'h eo [[Alejandro Valverde]] ([[Spagn]]).
&lt;/div&gt;
== Monumantoù ha traoù heverk ==
Brudet eo [[Pont Rekourañs]] ha [[straed Siam]] e Brest. Eus ar monumantoù savet a-raok an {{XIXvet kantved}} ne chom nemet ar [[Kastell Brest|c'hastell]], an [[Tour Tangi]] hag un nebeud tiez ha savadurioù kozh, savadurioù evit an arsanailh ha kreñvlec'hioù en o zouez. E Rekourañs e chom un darn eus [[straed Sant-Maloù]] distrujet gant [[bombezadeg]]où en [[Eil Brezel-bed]].

Anavezet eo Brest abalamour d'ar gouelioù bigi kozh aozet ganto bep pevar bloaz. Savet eo anv ar gouel diwar anv ar gêr mui ar bloavezh (Brest 2008, Brest 1992...).

=== Bezioù ar C'hommonwealth e bered ''Kerfaotraz''===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
! Bro
! Niver a soudarded
|-
|{{Aostralia}}
|3
|-
|[[Restr:Canadian Red Ensign (1921-1957).svg|24px]] [[Kanada]]
|14
|- 
|{{Rouantelezh-Unanet}}
|93
|-
|{{Zeland-Nevez}}
|1
|-
|'''Hollad''' (korfoù anavezet hepken)
|'''104'''
|}
Diwar ar 104 soudard anavezet douaret er vered ez eus 31 milour eus ar [[Brezel-bed Kentañ]] ha 73 eus an Eil Brezel-bed&lt;ref name=&quot;Commonwealth War Graves Commission&quot; /&gt;.

== Poblañs ==
===Emdroadur ar boblañs abaoe 1793===
&lt;timeline&gt;
Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)
ImageSize  = width:900 height:300
PlotArea   = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:175000
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:25000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData= 
  bar:1793 text:93
  bar:1800 text:1800
  bar:1806 text:06
  bar:1821 text:21
  bar:1831 text:31
  bar:1836 text:36
  bar:1841 text:41
  bar:1846 text:46
  bar:1851 text:51
  bar:1856 text:56
  bar:1861 text:61
  bar:1866 text:66
  bar:1872 text:72
  bar:1876 text:76
  bar:1881 text:81
  bar:1886 text:86
  bar:1891 text:91
  bar:1896 text:96
  bar:1901 text:1901
  bar:1906 text:06
  bar:1911 text:11
  bar:1921 text:21
  bar:1926 text:26
  bar:1931 text:31
  bar:1936 text:36
  bar:1946 text:46
  bar:1954 text:54
  bar:1962 text:62
  bar:1968 text:68
  bar:1975 text:75
  bar:1982 text:82
  bar:1990 text:90
  bar:1999 text:99
  bar:2006 text:2006
  bar:2012 text:12
  bar:2013 text:13
  bar:2020 text:20
PlotData=
  color:barra width:14 align:left
  bar:1793 from:0 till: 24180
  bar:1800 from:0 till: 25865
  bar:1806 from:0 till: 22130
  bar:1821 from:0 till: 26361
  bar:1831 from:0 till: 29860
  bar:1836 from:0 till: 29773
  bar:1841 from:0 till: 48225
  bar:1846 from:0 till: 55820
  bar:1851 from:0 till: 61160
  bar:1856 from:0 till: 54665
  bar:1861 from:0 till: 67833
  bar:1866 from:0 till: 79847
  bar:1872 from:0 till: 66270
  bar:1876 from:0 till: 66828
  bar:1881 from:0 till: 69110
  bar:1886 from:0 till: 70778
  bar:1891 from:0 till: 75854
  bar:1896 from:0 till: 74538
  bar:1901 from:0 till: 84284
  bar:1906 from:0 till: 85294
  bar:1911 from:0 till: 90540
  bar:1921 from:0 till: 73960
  bar:1926 from:0 till: 67861
  bar:1931 from:0 till: 69841
  bar:1936 from:0 till: 79342
  bar:1946 from:0 till: 74991
  bar:1954 from:0 till: 110713
  bar:1962 from:0 till: 136104
  bar:1968 from:0 till: 154023
  bar:1975 from:0 till: 166826
  bar:1982 from:0 till: 156060
  bar:1990 from:0 till: 147956
  bar:1999 from:0 till: 149634
  bar:2006 from:0 till: 144548
  bar:2012 from:0 till: 139676
  bar:2013 from:0 till: 139386
  bar:2020 from:0 till: 139456
  &lt;/timeline&gt;
&lt;ref&gt;Cassini hag [[EBSSA]]&lt;/ref&gt;

== Imbourc'h ha deskadurezh uhel ==
Dre m'emañ kreizenn armerzhel kêr-benn [[Breizh-Izel]] eno ez eus kalz skolioù-meur hag annezadennoù imbourc'h e Brest.
* [[Skol-veur Breizh-Izel]] enni [[skol uhel stummañ kelennerien]] Breizh.
* Skolioù uhel
** [[Skol Vroadel Ijinourien Brest]]
** [[Skol Uhel Pellgehenterezh Breizh]]
** [[Skol Uhel Vroadel Ijinourien ar Studioù ha Teknikoù an Armoù]]
** [[Skol Uhel kenwerzh Breizh]]
** [[Skol ar Morlu]]
** [[Ensavadur meur war an elektronik hag an teknologiezhioù niverel]]
* [[Ensavadur]]ioù imbourc'h
** [http://www.cerv.fr/ CERV] : Kreizenn europat reolder amwir
** [[Ifremer]] Ensavadur Gall Imbourc'h evit Gounezerezh ar mor ([http://www.ifremer.fr/brest/ liamm diavaez])
** [http://www.ifremer.fr/ifrtp/] : [[Ensavadur Gall Pennahelel - Paul Émile Victor]] (ex-IFRTP)
** [https://web.archive.org/web/20060716040939/http://www.le-cedre.fr/ le CEDRE] 
** [http://www.ifremer.fr/ird/ IRD/ORTSTOM] : Ensavadurioù Imbourc'h evit an Diorroadur.
** [http://www.shom.fr/ SHOM]

== Melestradurezh ==
[[Restr:Brest_mairie-Foire_Saint-Michel.jpg|thumb|upright=1.4|Ti-kêr Brest e [[Plasenn ar Frankiz]]]]
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Roll ar vaered
!Dilennadeg !! Anv !! Titl
|-
| align=right| [[2001]]-[[2026]] || [[François Cuillandre]] || Maer
|-
| align=right| [[1989]]-[[2001]] || [[Pierre Maille]] || Maer
|-
| align=right| [[1985]]-[[1989]] || [[Georges Kerbrat]]|| Maer
|-
| align=right| [[1983]]-[[1985]] || [[Jacques Berthelot]]|| Maer
|-
| align=right| [[1982]]-[[1983]] || [[Pierre Maille]] || Maer
|-
| align=right| [[1977]]-[[1982]] || [[Francis Le Blé]]|| Maer
|-
| align=right| [[1973]]-[[1977]] || [[Eugène Berest]]|| Maer
|-
| align=right| [[1959]]-[[1973]] || [[Georges Lombard]] || Maer
|-
| align=right| [[1958]]-[[1959]] || Auguste Kervern || Maer
|-
| align=right| [[1954]]-[[1958]] || [[Yves Jaouen]]|| Maer
|-
| align=right| [[1954]]-[[1954]] || Lucien Chaix || Maer
|-
| align=right| [[1953]]-[[1954]] || [[Yves Jaouen]]|| Maer
|- 
| align=right| [[1947]]-[[1953]] || Alfred Pierre Marie Chupin || Maer
|-
| align=right| [[1945]]-[[1947]] || Jules Lullien || Maer
|-
| align=right| [[1944]]-[[1945]] || Victor le Gorgeu || Prezidant an Delegasion Ispisial
|-
| align=right| [[1942]]-[[1944]] || Victor Eusen || Maer
|-
| align=right| [[1929]]-[[1941]] || Victor le Gorgeu || Maer
|-
| align=right| [[1921]]-[[1929]] || Léon Nardon || Maer
|-
| align=right| [[1920]]-[[1921]] || Hippolyte Masson || Maer
|}
Kalz brasoc'h eo teuas Brest da vezañ e 1945 pa voe staget teir c'humun all outi : [[Lambezelleg]], [[Kerbêr-Kilbignon]] ha [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]].

=== Kantonioù Brest ===
Dre 5 [[kanton]] eo rannet.
* [[kanton Brest-1]] : Brest/Bellevue • Brest/Lambezelleg
* [[kanton Brest-2]] : Brest/Kreiz-kêr • Brest/Rekourañs
* [[kanton Brest-3]] : Brest/Kerbêr • [[Plouzane]]
* [[kanton Brest-4]] : [[Boc'harzh]] • Brest/An Ermitaj • Brest/Ar Gazeg Wenn • [[Gouenoù]] • [[Gwiler-Leon]]
* [[kanton Brest-5]] : Brest/Kerichen • Brest/Sant-Mark

== Tud ==
* [[Georges Thierry d'Argenlieu]], [[amiral]].
* [[André Colin]], politikour.
* [[Édouard Corbière]], paramantour ha skrivagner gallek.
* [[Yves Guéna]], politikour.
* [[André Guilcher]], [[douaroniezh|douaroniour]].
* [[Marie Lénéru]], skrivagnerezh gallek.
* [[Jean Oberlé]], livour.
* [[Pierre Ozanne]], livour.
* [[Yvan Ropars]], [[livour]] ha [[kizeller]].
* [[Berthe Sylva]], kanerez.
* [[Yves Le Gallo]], kelenner Skol-Veur.

=== Tud bet ganet eno ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* [[1660]] : [[Isaac Robelin (mab)]], ijinour milour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1748]] : [[Jean-Michel Huon de Kermadec]] (1748-1792), merdeer.
* [[1769]] : [[Pierre François Keraudren|Pierre F. Keraudren]] (1769-1858), mezeg er Morlu ganet e karter [[Rekourañs]].
* [[1794]] : [[Prosper Garnot]], naturour ha surjian-mor [[breizhat]].
* [[1801]] : [[Prosper Levot]], istorour [[breizhat]].
* [[1803]] : [[Amable-Emmanuel Troude]], geriadurour [[brezhonek]].
* [[1826]] : [[Nathalie Lemel]], anarkourez, e [[1826]].
* [[1840]] : [[Constant Le Doré]], dispac'hour, krouer kevrenn an Etrebroadelenn e Brest.
* [[1854]] : [[Adrien de Carné]], skrivagner brezhonek
* [[1869]] : [[Emil Masson]], prederour ha stourmer peoc’hgar, saver ar gelaouenn ''[[Brug (kelaouenn)|Brug]]''.
* [[1874]] : [[Gaston Esnault]], yezhour.
* [[1875]] : [[Glaoda ar Prad]], skrivagner brezhonek.
* [[1878]] : [[Victor Segalen]], skrivagner gallek.
* [[1879]] : [[Jean Cras]], ofiser a vor ha [[sonaozour]].
* [[1880]] : [[Louis Hémon]], skrivagner [[gallek]], brudet e romant ''Maria Chapdelaine'' (skrivet gantañ e Kebek).
* [[1896]]: Pierre Keraudren, d'an 20 a viz Kerzu, fuzuilhet d'ar 4 a viz Genver 1918 gant al lu gall e-pad ar Brezel-bed kentañ e [[Craonne]] (Bro-C'hall) evit ''« hutinerezh »''&lt;ref&gt;[http://www.memoiredeshommes.sga.defense.gouv.fr ''Mémoire des hommes'']&lt;/ref&gt;.
* [[1900]] : [[Roparz Hemon]], skrivagner brezhonek hag emsaver breizhat.
* [[1905]] : [[Per Peron]], [[skeudennouriezh|skeudennour]] ha [[livouriezh|livour]].
* [[1907]] : [[Robert Micheau-Vernez]], arzour breizhat.
* [[1910]] : [[Joseph Chardronnet]], beleg katolik, istorour hag emsaver.
* [[1910]] : [[Henri Queffélec]], skrivagner gallek.
* [[1911]] : [[Fant Rozeg]] (Meavenn hec'h anv-pluenn), barzhez, romantourez ha dramaourez vrezhonek, e [[Sant-Mark (Brest)|Sant-Mark]].
* [[1920]] : [[Yves Le Gallo]], skolveuriad.
* [[1922]] : [[Alain Robbe-Grillet]], romantour ha filmour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1923]] : [[Pierre-Yves Moign]], sonaozour.
* [[1923]] : [[Robert Castel (kevredigezhour)|Robert Castel]], sokiologour.
* [[1937]] : [[René Abjean]], sonaozour.
* [[1939]] : [[Jean-Yves Cozan]], politikour.
* [[1955]] : [[Patrice Pellerin]], saver bannoù-treset.
* [[1959]] : [[Jean-Jacques Urvoas]], politiker.
* [[1960]] : [[Paol ar Meur]], skrivagner brezhonek.
* [[1961]] : [[Paul Bloas]], arzour.
* [[1964]] : [[Béatrice Dalle]], aktourez.
* [[1964]] : [[Christophe Miossec]], kaner gallek.
* [[1969]] : [[Frank Bodenes]], skrivagner ha troer brezhonek.
* [[1970]] : [[Yann Tiersen]], sonour.
* [[1972]] : [[Josilin Gourvenneg]], melldroader ha gourdoner.
* [[1975]] : [[Mikael Bodlore-Penlaez]], skrivagner gallek ha kartennour.
* [[1987]] : [[Gonzalo Higuaín]], melldroader arc'hantinat.
&lt;/div&gt;
=== Tud bet marvet eno ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
* [[1728]] : [[Isaac Robelin (mab)]], ijinour milour [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1791]] : [[Toussaint-Guillaume Picquet de la Motte]], letanant jeneral er [[morlu gall]].
* [[1878]] : [[Prosper Levot]], istorour [[breizh]]at.
* [[1885]] : [[Amable-Emmanuel Troude]], geriadurour [[brezhonek]].
* [[1909]] : [[Pêr Pronost]], barzh.
* [[1925]] : [[Kaourintin an Ourz]], kazetenner brezhonek.
* [[1930]] : [[Ivon Krog]], skrivagner brezhoneg.
* [[1932]] : [[Jean Cras]], ofiser a vor ha [[sonaozouriezh|sonaozour]].
* [[1939]] : [[Paul Émile Amable Guépratte|Émile Guépratte]], ofiser meur a vor [[Bro-C'hall|gall]].
* [[1961]] : [[Per Mokaer]], politikour ha skrivagner.
* [[1971]] : [[Jim Sevellec]], [[livouriezh|livour]] ha [[feilhañs]]our [[breizh]]at.
* [[1974]] : [[Florentin Goinard]], mouller, levrier, embanner hag emsaver.
* 1974 : [[Alan-Gwenog Berr]], yezhoniour war ar brezhoneg, e [[1974]].
* [[1978]] : [[Biel Elies]], skrivagner brezhonek, e [[1978]].
* [[1988]] : [[Pêr Peron]], [[skeudennouriezh|skeudennour]] ha [[livouriezh|livour]].
* [[2003]] : [[Ronan Huon]], embanner ha skrivagner brezhonek.
* [[2005]] : [[Ivona Martin]], emsaverez.
* [[2007]] : [[Kristen Nogues]], telennourez.
* [[2008]] : [[Reun ar Glev]], yezhadurour ha geriadurour [[brezhonek]].
* [[2009]] : [[Remi Derrien]], skrivagner, kazetenner, aktour ha jubennour brezhonek.
* [[2010]] : [[Charlez ar Gall]], stourmer evit sevenadur Breizh.
* [[2013]] : [[Pierre-Yves Moign]], sonaozour.
&lt;/div&gt;
=== Tud beziet eno ===
* [[Roparz Hemon]], skrivagner brezhonek, kazrtenner, troour, geriadurour ha romantour.

=== Ardamezeg ar familhoù ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2&quot;&gt;
{|
|-
|[[Restr:Agard-d.jpg|60px]]
|
:Gaspard '''Agard''', maer Brest e 1661.
:''En gul e rodig-kentr en aour a eizh broud ; e gab gwriziet en glazur karget gant ur groaz avalaouek.''
|-
|[[Restr:Basserode de Brétigny.gif|60px]]
|
:Claude '''Basserode''', senesal Brest e 1700
:''En glazur e leon en aour krabanet ha teodet en gul.''
|-
|[[Restr:Bérard de la Seigneurais.png|60px]]
|.
:'''? Berard de la Seignerais''', senesal Brest e 1690.
:''En glazur e gebrenn en argant heuliet ouzh beg gant ur greskenn ivez en argant ; e gab en argant karget gant teir balafenn en sabel.''
|-
|[[Restr:Le Bescont.png|60px]]
|
:'''Germain Le Bescont''', maer Brest e 1651.
:''En glazur e bilikan en e wadennoù en aour.''
|-
|[[Restr:De Carné.gif|60px]]
|
:'''Marc de Carné''', kabiten Brest da vare [[Frañsez Iañ (Bro-C'hall)|Frañsez Iañ Bro-C'hall]].
|-
|[[Restr:Nail de Mescaradec.gif|60px]]
|
:'''? Nail''' ː prokulor ha noter ar roue ouzh Lez Brest e 1695.
:''En aour e gebrenn en sabel karget gant teir rozenn en argant.''
|-
|[[Restr:Ozanne de la Tour.gif|60px]]
|
:'''Julien Ozanne''', arkitektour ha tisaver labourioù ar roue, a savas klozadur kentañ Brest e 1647.
:'''Nicolas Ozanne''', teñzorer morlu Brest e 1696.
:''Rannet; ouzh 1 en sabel e dour en aour; ouzh 2, en geot e deir sourin en aour.''
|-
|[[Restr:Raby de Kerangrun.gif|60px]]
|
:'''Raby''' ː unan eus kannaded Brest ouzh Breujoù 1742 ; ul letanant fourgadenn e 1766 ; maer Brest e 1785.
:''Troc'het : ouzh 1 en argant e gi tremenant en sabel kurunet en aour hag o terc'hel en e bav dehou ur gougleze ivez en aour ; ouzh 2 en glazur e seizh gousourin en argant.''
|-
|[[Restr:Turin de la Salle.gif|60px]]
|
:'''François Turin''', maer Brest e 1649.
:''En aour e erez en sabel.''
|}
&lt;/div&gt;
== Gevelliñ ==
;Kêrioù gevellet
* {{Gevelliñ|Denver|Stadoù Unanet|United States|bloavezh=1956}}
* {{Gevelliñ|Plymouth (Bro-Saoz)|Bro-Saoz|England|kêr=Plymouth|bloavezh=1963}}
* [[Skeudenn:Flag of Germany.svg|25px]] [[Kiel (Alamagn)|Kiel]] ([[Alamagn]], [[Schleswig-Holstein]]) abaoe 1964
* [[Skeudenn:Flag of Italy.svg|25px]] [[Taranto]] ([[Italia]], [[Puglia]]), abaoe 1964
* [[Skeudenn:Flag of Japan.svg|25px|border]] [[Yokosuka]] ([[Japan]], [[rannvro Kantō]]), abaoe 1970
* [[Skeudenn:Flag of Ireland.svg|25px]] [[Dún Laoghaire]] ([[Iwerzhon]], [[Cúige Laighean]]), abaoe 1984
* [[Skeudenn:Flag of Spain.svg|25px]] [[Cádiz]] ([[Spagn]], [[Andalucía]]), abaoe 1986
* [[Skeudenn:Flag of Burkina Faso.svg|25px]] [[Saponé]] ([[Burkina Faso]], [[Centre-Sud (Burkina Faso)|Kreiz-Su]]), abaoe 1989
* [[Skeudenn:Flag of Romania.svg|25px]] [[Constanţa]] ([[Roumania]]), abaoe 1993
;Emglevioù
* [[Bgayet]] e [[Skeudenn:Berber_flag.svg|25px]] [[Kabilia]], abaoe 1995,
* [[Haiphong]] e {{Vietnam}},
* [[Qingdao]] e {{Sina}}, abaoe 2006.

== Levrlennadur ==
* [[Jeremi Kostiou]], ''Ar marc’h-du e Brest'', e-barzh Briac, ''Avel Reter'', Plabenneg, [[Nadoz-Vor embannadurioù|Nadoz-Vor Embannadurioù]], 2015, pp.&amp;nbsp;42–45.
* Jeremi Kostiou, ''Le commerce de chansons sur feuilles volantes à Brest, 1915-1955'', ''Les Cahiers de l’Iroise'', niv. 227, 2017, pp.&amp;nbsp;174–182.
* Jeremi Kostiou, ''Quand Pontanezen révèle ses vestiges…'', ''Les Cahiers de l’Iroise'', niv. 225, 2017, pp.&amp;nbsp;176–190.
*Kris hag Étienne Davodeau, ''Un den zo marvet'', Nadoz-Vor Embannadurioù, Brest, 2021.
*Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
*Bernard Tanguy ː ''Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses du Finistère.'' Chasse-Marée / Ar Men. 1990
*Erwan Vallerie ː ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995

== Liamm diavaez ==
{| align=&quot;right&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|{{Commons|Brest, France|Brest}}
|{{Wikeriadur}}
|}
*{{fr}} [http://www.brest.fr/ Lec'hienn ofisiel an ti-kêr]
{{clr}}
== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}
[[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]]
[[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]]
[[Rummad:Brest]]
[[Rummad:Pennlec'hioù distrigoù Breizh]]
[[Rummad:Kêrioù distrujet gant ur brezel]]
[[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed]]
[[Rummad:Diazezlec'hioù listri-spluj alaman e Breizh e-pad an Eil Brezel-bed]]
[[Rummad:Bombezadegoù ar Re Gevredet e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e kreñvlec'h Pentevr e 1944]]
[[Rummad:Porzhioù Breizh]]
|}</text>
      <sha1>az0sn0omxd6gei2fpx9fmxjia8tkp57</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Treuzvaouez</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14962</id>
    <revision>
      <id>2186202</id>
      <parentid>2022343</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T09:29:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-18787-51</username>
        <id>90539</id>
      </contributor>
      <origin>2186202</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1731" sha1="dm1vlqhi2ukd8e3k4g8r5jj7md7w5kr" xml:space="preserve">{{Tabut termenadurezh}}
[[File:Transgender women collage.jpg|thumb]]
Un [[nevezc'her]] eo an termen '''treuzvaouez''' bet savet diwar ar [[saozneg]] ''transwoman''. Implijet e vez evit ober anv eus tud [[Treuzrevelezh|treuzrevel]] bet renket evel paotred pa oant bet ganet, pe c'hoazh tud [[Etrereizhadezh|etrereizhel]] bet lakaet da baotred diwezhatoc'h, da lâret eo tud gant ur [[rev]] ganel pe &quot;biologel&quot; gourel, hag a sant ne glot ket an [[Stad-den revel|identelezh revel]] diavaez gant o revelezh gwirion diabarzh.

Ur stad-den pe ''identelezh'' revel gourel o deus an dud-se ha fellout a ra dezhe en em zerc'hel evel maouezed ha bezañ hervez patromoù ar gevredigezh liammet ouzh ar maouezed.

Lod a vez oberetaet pe a implij [[hormon]]où evit lakaat o revelezh diavaez da glotañ gant o revelezh diabarzh. Lod all avat ne reont netra evit kemmañ o c'horfoù en un doare peurbadus ha gwiskañ a reont dilhad maouezed.

Lod a gav gwell ma vez great graet ''maouezed'' pe ''merc'hed'' anezhe hepmuiken, lod all avat a ra kentoc'h gant termenoù evel hennezh evit ober un diforc'h etreze ha goured [[Kizrevelezh|kizrevel]].

Kemmañ a ra [[tuadur reizhel]] an dreuzc'houred a hini da hini ivez evel-just. Evit komz eus tuadur reizhel tud treuzrevel hep ober dave d'o rev-i e vez graet gant an tremenoù [[androfiliezh]] evit komz eus an dud sachet war-du goured ha [[ginofiliezh]] evit ar re a vez sachet war-du maouezed.


==Gwelet ivez==
* [[Treuzc'hour]]
* [[Treuzrevelezh]]
* [[Androfiliezh]]
* [[Ginofiliezh]]
* [[Kizrevelezh]]

==Liammoù diavaez==
*[https://web.archive.org/web/20040728004231/http://www.tsroadmap.org/ TS Roadmap]


{{Porched revelezh}}

[[Rummad:Revelezh]]
[[Rummad:LGBT]]
[[Rummad:Ideologiezhioù]]</text>
      <sha1>dm1vlqhi2ukd8e3k4g8r5jj7md7w5kr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Karnag</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16048</id>
    <revision>
      <id>2186146</id>
      <parentid>2150292</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:09:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ya ham is</username>
        <id>76523</id>
      </contributor>
      <comment>Maer nevez</comment>
      <origin>2186146</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9154" sha1="nqcmsqq5mg5sz5at9aa9vg73fmrxjs5" xml:space="preserve">{{Droukveskañ |Karnak}}
{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Karnag
| anvOfisiel = ''Carnac''
| skeudenn = Tumulus Saint-Michel (1).jpg
| alc'hwez = Ar vourc'h, gwelet eus Krugell Sant-Mikael
| ardamezioù = Blason ville fr Carnac (Morbihan).svg
| bro = {{Bro-Gwened}}
| departamant = {{Mor-Bihan}}
| arondisamant = [[Arondisamant an Oriant|an Oriant]]
| etrekumuniezh = [[An Alre Kiberen Douar Atlantel]]
| bro velestradurel = [[Bro an Alre]]
| kanton = [[Kanton Kiberen|Kiberen]]
| cp = 56340
| maer = [[Alexandre Lanoë]]
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2033]]
| gorread = 32.71
| hedred = -3.0794
| ledred = 47.5847
| uk = 16
| ubi = 0
| ubr = 45
| lec'hienn web = {{fr}} [http://www.carnac.fr/ carnac.fr]
}}
'''Karnag''' a zo ur gumun e [[Breizh]] e [[kanton Kiberen]] e departamant ar [[Mor-Bihan]] hag e [[Bro-Gwened]].
== Douaroniezh ==
=== Kumunioù amezek ===
{{Lec'hiadur kêr|kêr=''Karnag''|gwalarn=[[An Ardeven]]|norzh=[[Pleñver]]|biz=[[Krac'h]],&lt;br&gt;{{Splannañ|#CCEAFF|''[[Stêr Krac'h]]''}}|kornôg=[[Plouharnel]]|reter=[[An Drinded-Karnag]]|gevred={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Meurvor Atlantel]]''}}|su={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Meurvor Atlantel]]''}}|mervent={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Meurvor Atlantel]]''}},&lt;br&gt;[[Sant-Pêr-Kiberen]]}}
== Anv ==
* Erwan Vallerie ː '''Carnac''', 1387&lt;ref&gt;{{br}} Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995&lt;/ref&gt;
'''Gerdarzh'''
* Dauzat &amp; Rostaing ː diouzh keltieg ha kent keltieg ''karn-'', diouzh kent indez-europeg ''kar-'', maen, roc'hell (keltieg ''cairn'' = bern maen)
* Hervé Abalain ː ''karn'' = bern maen&lt;ref&gt;{{fr}} Hervé Abalain : ''Les noms de lieux bretons''. Les Universels Gisserot. 2000&lt;/ref&gt;
== Ardamezioù ==
{|
|-
|[[Restr:Blason ville fr Carnac (Morbihan).svg|60px]]
|
:''« En glazur e sourin en gul karget gant c'hwec'h peulven en aour, heuliet ouzh kab gant ur skeudenn heol en aour hag ouzh beg gant ul lestr en gul greet ha flammet en argant »''
Aozer: Loïc Ermoy.
Degemeret gant ar gumun e 1974&lt;ref&gt;{{fr}} Michel Froger &amp; Michel Pressensé : ''Armorial des communes du Morbihan''. 1999.&lt;/ref&gt;.
|}
== Istor ==
=== [[Dispac'h Gall]] ===
* Melestradurezh: krouet e voe ar gumun e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet e [[Kanton Lokmaria-Kaer (1790)|kanton Lokmaria-Kaer]]; e [[distrig an Alre]] e oa; diskaret e voe kanton Lokmaria-Kaer e 1801 ha lakaet Karnag e [[Kanton Kiberen|kanton Kiberen]] e 1801 gant al lezenn eus an ''8 pluviôse an IX'' ([[28 Genver|28 a viz Genver]] [[1801]]), dezhi an titl ''loi portant réduction du nombre de justices de paix''; lakaet e voe Karnag en [[arondisamant an Oriant]] bet krouet e 1800&lt;ref&gt;{{fr}} Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, ''Histoire de la Poste dans le Morbihan'', Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 66 &lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}} [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=6954 Cassini - EHESS - Karnag - Fichenn ar gumun] &lt;/ref&gt;.
=== {{XIXvet kantved}} ===
* Krouet e voe kumun [[An Drinded-Karnag]] d'an 9 a viz Meurzh 1864 diwar ul lodenn eus kumun Karnag&lt;ref&gt;{{fr}} Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, ''Histoire de la Poste dans le Morbihan'', Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 14 &lt;/ref&gt;.
* [[Brezel 1870-1871]]: mervel a reas daouzek gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref&gt;{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56034&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=7043&amp;table=bp&amp;lettre=&amp;fusxx=&amp;debut=0 memorialgenweb - Monumant ar re varv]&lt;/ref&gt;. 
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 156 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,77% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref&gt;{{fr}} [https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56034&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=7043&amp;table=&amp;lettre=&amp;fusxx=0&amp;debut=200 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Ur [[kampoù-bac'h gall|c'hamp-bac'h]] a voe digoret er gumun e [[1914]] evit derc'hel enbroidi eus ar stadoù o stourm ouzh [[Bro-C'hall]] ennañ&lt;ref&gt;diwar ar raktres bet graet gant ar gouarnamant [[gall]] e [[1913]],{{fr}} Jean-Claude Farcy, ''Les camps de concentration français de la première guerre mondiale (1914-1920)'', Pariz, Anthropos Economica, 1995 &lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;kalz anezhe a oa fichennaouet er c'harnedoù &quot;[[Karned A|A]]&quot; (dilezet e oa bet hemañ e 1909), pe &quot;[[Karned B|B]]&quot;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}} ''1914 - 1918 - Des champs aux tranchées'', Liv'Editions, Ar Faoued, 1998, pajenn 135 &lt;/ref&gt;.
=== [[Maroko]] ===
* Mervel a reas ur soudard eus ar gumun e [[1919]].
==== [[Eil brezel-bed]] ==== 
* Mervel a reas 41 den abalamour d'ar brezel&lt;ref&gt;{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56034&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=7043&amp;table=bp&amp;lettre=&amp;fusxx=&amp;debut=0 Memorialgenweb - Monumant ar re varv]&lt;/ref&gt;.
==== Brezelioù didrevadennañ ====
===== [[Brezel Indez-Sina]] =====
* Mervel a reas daou vilour er [[Viêtnam]]&lt;ref&gt;{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56034&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=7043&amp;table=bp&amp;lettre=&amp;fusxx=&amp;debut=0 Memorialgenweb - Monumant ar re varv]&lt;/ref&gt;.
===== [[Brezel Aljeria]] =====
* Mervel a reas tri milour&lt;ref&gt;{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56034&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=7043&amp;table=bp&amp;lettre=&amp;fusxx=&amp;debut=0 Memorialgenweb - Monumant ar re varv]&lt;/ref&gt;.
== Brezhoneg ==
=== Ya d'ar brezhoneg===
* D’an 28 a viz Ebrel 2006 e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun.
* D'an 30 a viz Mezheven 2006 e oa bet roet d'ar gumun al label [[Ya d'ar brezhoneg]] live 1.
=== Deskadurezh ===
* Klasoù divyezhek a zo eno abaoe [[1992]]. 
* E distro-skol 2024 e oa 37 skoliad enskrivet er c'hlasoù divyezhek (14,6 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)&lt;ref&gt;{{br}}[http://www.brezhoneg.bzh/98-kelenn.htm Distro-skol ar c’helenn divyezhek]&lt;/ref&gt;.
{{clr}}
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Carnac megalith alignment 1.jpg|''Peulvanoù.''
tumulus_carnac.jpg|''[[Krugell sant-Mikael|Krugell Mikael]].''
tumulus_carnac_bis.jpg|''[[Krugell sant-Mikael|Krugell Mikael]].''
Tumulus Saint-Michel (5).jpg|Ar c’halvar.
&lt;/gallery&gt;
*[[Steudadoù Karnag]], meurvein.
* [[Krugell sant-Mikael|Krugell-vez]], chapel ''Sant Mikael'' ha kalvar.
&lt;gallery&gt;
Kirche von Carnac.jpg|[[Iliz Sant-Korneli|An iliz katolik]].
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik [[Korneli|Sant Korneli]].
&lt;gallery&gt;
Chapelle Saint-Colomban (Carnac).jpg|Ar chapel.
Carnac - Fontaine Saint-Colomban.jpg|Ar feunteun.
145_Carnac_Chapelle_Saint-Colomban.jpg|Ar blakenn.
&lt;/gallery&gt;
* Chapel ''[[Koulman|Sant Koulman]]'' hag he feunteun. 
* Plakenn ar re varv (1914-1918) er chapel.
&lt;gallery&gt;
118 Chapelle de Saint-Aubin Le Hahon Carnac.jpg|Ar chapel.
&lt;/gallery&gt;
* Chapel ''[[Sant Albin]]''.
* Monumant ar re varv er vered, luc'hskeudenn ha kartenn-bost&lt;ref&gt;{{fr}} [https://www.memorialgenweb.org/memorial3/cpa/com.php?insee=56034&amp;dpt=56&amp;comm=Carnac Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Poblañs ==
=== Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 ===
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=4500
|passo1=500
|passo2=200
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2011
|bl9=2022
|p1=3636
|p2=3655
|p3=3733
|p4=3962 
|p5=4243
|p6=4444
|p7=4445
|p8=4227
|p9=4215
|mammenn=EBSSA 
|}}
== Melestradurezh ==
== Tud ==
===Tud bet ganet eno===
* [[Eugène Guillevic]], barzh, e 1907.
* [[Alphonse Rio]], politikour, [[Sened gall|senedour]] ha den-stad, d'an [[28 a viz Here]] [[1873]]&lt;ref&gt;{{fr}}Annik Le Guen, ''Le Morbihan sous le Gouvernement de Vichy'', Miz Kerzu 1993 &lt;/ref&gt;.
===Tud marvet eno===
* [[Arthur de Salins]], jeneral ha penn-skout, e 1936.
=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:Auray de Kermadio.gif|80px]]
|'''d'Auray''',
aotrounez Beaumer
|''Gwezboellek (''neuz all ''talbennanek) etre aour ha glazur''&lt;ref&gt;{{fr}} Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014&lt;/ref&gt;
|}
== Gevelliñ ==
*{{Gevelliñ|La Clusaz|Savoia|Savoie|bloavezh=1988}}
*{{Gevelliñ|Illertissen|Alamagn|Germany|bloavezh=1974}}&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20160305165352/http://www.carnac.fr/default.php?page=129&amp;rubrique=130 Lec'hienn an ti-kêr]&lt;/ref&gt;
== Levrlennadur ==
* Xavier Dubois, ''Histoire de Carnac et de la Trinité-sur-mer'', Carnac, Ed. du Menhir, 2010 {{ISBN|978-2-919403-00-4}}.
== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat|Carnac}}
{{Wikeriadur}}
*{{br}} [http://www.geobreizh.com/breizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=56034 Karnag war lec'hienn Geobreizh]
*{{fr}} [http://www.ina.fr/fresques/ouest-en-memoire/video/Region00414/les-menhirs-de-carnac L'Ouest en mémoire (Ina) - Maen Hir Karnag 1970]
*{{fr}} [http://www.carnac.fr/ Lec'hienn ofisiel an ti-kêr]
== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù ar Mor-Bihan]]
[[Rummad:Kumunioù bet krouet er Mor-Bihan e 1790]]
[[Rummad:Kampoù-bac'h gall ar Brezel-bed kentañ]]</text>
      <sha1>nqcmsqq5mg5sz5at9aa9vg73fmrxjs5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sant-Pêr-Kiberen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16062</id>
    <revision>
      <id>2186191</id>
      <parentid>2149360</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:52:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186191</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8157" sha1="6zg9p66cuk247it9lleompa1ddb8r0q" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
 | anv               = Sant-Pêr-Kiberen
 | anvOfisiel        = ''Saint-Pierre-Quiberon''
 | skeudenn          = Arche de Port Blanc.jpg
 | alc'hwez          = Roc'h Toull Porzh Gwenn.
 | ardamezioù        = Blason_ville_fr_Saint-Pierre-Quiberon_(Morbihan).svg
 | bro               = [[Bro-Gwened]]
 | departamant       = [[Mor-Bihan]]
 | arondisamant      = [[Arondisamant an Oriant|an Oriant]]
 | etrekumuniezh     = [[an Alre Kiberen Douar Atlantel]]
 | bro velestradurel = [[Bro an Alre]]
 | kanton            = [[Kanton Kiberen|Kiberen]] 
 | cp                = 56510
 | maer              = Stéphanie Doyen 
 | amzer-gefridi     = 2020-2026
 | gorread           = 7.54
 | hedred            = -3.132133
 | ledred            = 47.518418
 | uk                = 10
 | ubi               = 0
 | ubr               = 26
 | lec'hienn web     = {{fr}}[http://www.saintpierrequiberon.fr/ Lec'hienn ofisiel an ti-kêr]
}}
''' Sant-Pêr-Kiberen''' a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[Kanton Kiberen]] e departamant ar [[Mor-Bihan]].
== Brezhoneg ==
=== Ar Brezoneg er Skol ===
* 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad [[Ar Brezoneg er Skol|Ar Brezoneg er Skol (ABES)]] evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol&lt;ref&gt;{{fr}}[[Marsel Guieysse]], ''La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle'', pajenn 266, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936&lt;/ref&gt;.
== Douaroniezh ==
* Pevarzek kêriadenn zo : Pentevr, Porzhivi, Kerhostin, Runaron, Ar Roc'h, Keraod, Kergroix, Kermazhev, Kerdavid, Keridenvel, Kerbourgneg, Kervihan, Kerboulevin hag Ar Rohu (gant Rohu Bihan ha Rohu Bras).
* En tu bae ez eus dek traezhenn : Pentevr (Bae), Kerhostin, Lizeau, Poull Perneau, Porzh Orañjez, Kermazhev, Kerbourgneg, Beg Rohu, Rohu Bihan,Rohu Bras. 
* En tu ar mor ez eus teir zraezhenn : Pentevr (Meurvor), Kastell Ruz hag Ar Foso. War an Aod Gouez ez eus peder zraezhenn : Porzh-Gwenn, Porzh Bara, Porzh Ru ha Porzh Pichon. Koulskoude ez eo difennet groñs kouronkañ war ar traezh-mañ.
=== Pentevr ===
* Ur gêriadenn e norzh Sant-Pêr-Kiberen eo Pentevr. En norzh emañ koad Kiberen, er sav-heol, bae Kiberen, er c'huzh-heol ar mor hag er su, emañ kêriadenn Kerhostin.
== Dezougen ==
&lt;gallery&gt;
Gare-Saint-Pierre-Quiberon-intérieur-2011.JPG|Porzh-houarn bourk Sant-Pêr.
Gare-Kerhostin-BVintérieur-2010.jpg|Ti-gar kerhostin.
HenthouarnAnAlreKibereneSPK.jpg|An hent-houarn e Sant-Pêr Kiberen, e-tal kreñv-lec'h Pentevr.
2009-08-12 450D 1711 R tire bouchon.jpg|Un tren o tremen e-bioù d'ar c'hreñv-lec'h.
&lt;/gallery&gt;
* An [[Hent-houarn Kiberen An Alre]] a dreuz ar gumun.
== Istor ==
=== {{XIXvet kantved}} ===
* Krouet e voe ar gumun d'an 13 a viz Even 1856 diwar ul lodenn eus kumun [[Kiberen]]&lt;ref&gt;{{fr}}Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, ''Histoire de la Poste dans le Morbihan'', Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 14&lt;/ref&gt;.
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
&lt;gallery&gt;
Fort de Penthièvre - Rassemblement des prisonniers devant l'entrée du fort - Quiberon - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APZ0000902.jpg|Prizonidi alaman dirak ar c'hreñvlec'h.
&lt;/gallery&gt;
* Implijet e voe Kreñvlec'h Pentevr da gamp-prizonidi alaman gant al lu gall e 1917.
* Mervel a reas 52 waz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lâret eo 2,46 % eus he foblañs e 1911&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?insee=56234&amp;dpt=56&amp;idsource=37845&amp;table=bp06 memorialgenweb – Monumant ar re varv] &lt;/ref&gt;. 
* Fuzuilhet e voe ur milour breizhat bet ganet er gumun gant al lu [[gall]] d'ar 7 a viz Gwenholon 1916.
==== [[Eil brezel-bed]] ==== 
&lt;gallery&gt;
085 Quiberon Fort de Penthièvre.jpg|Plakenn ar Rezistanted lazhet.
&lt;/gallery&gt;
* Prizoniet e voe tud eus ar Rezistañs e Kreñvlec'h Pentevr gant al lu alaman e 1944. D'ar [[16 Mae|16 a viz Mae]] [[1945]] e voe kavet 52 gorf eus tud ar Rezistañs ennañ. Boureviet, mañsonet ha lazhet e oant bet d'an [[13 Gouere|13 a viz Gouere]] [[1944]] gant al lu [[Wehrmacht|alaman]], unan anezhe a oa eus ar gumun. Pevar anezhe a zo chomet dianav. Korfoù all a voe kavet diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{fr}}René Le Guénic, ''Morbihan -Mémorial de la Résistance'', 1998, pajennoù 322-329&lt;/ref&gt;.
* Fuzuilhet e voe ur gwaz eus ar gumun e Landordu e [[Berne]], d'ar [[6 Gouhere|6 a viz Gouhere]] [[1944]] abalamour d'e berzh er [[Rezistañs]]; barnet e oa bet d'ar marv gant lez-varn al Lu [[Wehrmacht|alaman]] [[Ar Faoued (Mor-Bihan)|Ar Faoued]]&lt;ref&gt;{{fr}}René Le Guénic, ''Morbihan - Mémorial de la Résistance'', 1998, pajennoù 21 ha 22 &lt;/ref&gt;.
* Mervel a reas 27 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?insee=56234&amp;dpt=56&amp;idsource=37845&amp;table=bp06  memorialgenweb – Monumant ar re varv]&lt;/ref&gt;. 
* E [[Sankenn an Oriant]] edo ar gumun&lt;ref&gt;{{fr}}[[Roger Leroux]], ''Le Morbihan en guerre 1939-1945'', Imprimerie de la Manutention, Mayenne, 1991, pajenn 587 &lt;/ref&gt;.
* Dieubet e voe ar gumun d'an 10 a viz Mae 1945 goude emzaskoridigezh an Alamaned&lt;ref&gt;{{fr}}[[Roger Leroux]], ''Le Morbihan en guerre 1939-1945'', Imprimerie de la Manutention, Mayenne, 1991, pajenn 622 &lt;/ref&gt;.
==== Brezelioù didrevadenniñ ==== 
* Mervel a reas tri milour e [[Brezel Indez-Sina]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?insee=56234&amp;dpt=56&amp;idsource=37845&amp;table=bp06  memorialgenweb – Monumant ar re varv]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
* Monumantoù ar re varv.
=== Peulvanoù ===
*[[Peulvanoù Kerbourgneg]].
=== Kreñvlec'h Pentevr ===
&lt;gallery&gt;
Kreñvlec'hPentevr.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Savet e voe [[Kreñvlec'h Pentevr]] en {{XVIIIvet kantved}}.
=== Savadurioù katolik ===
&lt;gallery&gt;
Morbihan Saint-Pierre-Quiberon Eglise Chevet 13012014 - panoramio.jpg|An iliz.
SaintPierreQuiberon1.JPG|Ar chapel.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz ''sant Pêr''.
* Chapel ''Intron-Varia''.
== Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=2500
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2013
|bl9=2022
|p1=1924 	 	 	 	 		
|p2=2012
|p3=1984
|p4=2026
|p5=2184
|p6=2165 
|p7=2204
|p8=2116
|p9=2327
|mammenn=EBSSA 
}}
== Melestradurezh ==
[[Skeudenn: Mairiedespq.JPG|left|thumb|An ti-kêr.]]
{{clr|left}}
{| align=&quot;center&quot; rules=&quot;all&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;3&quot; style=&quot;border: 1px solid #999; background: #f3fff3&quot;
| rowspan=&quot;1&quot; valign=&quot;middle&quot; align=&quot;center&quot; colspan=&quot;3&quot; | '''Roll maered ar gumun'''
|- style=&quot;background: #ddffdd&quot;

|-
! amzer gefridi
! Anv
! strollad
|-
| 2020-2026 
| Stéphanie Doyen
|
|-

|-
| 2014-2020
| Laurence Le Duvéhat 
| 
|-

|-
| 2008-2014 
| Geneviève Marchand 
| ([[Strollad Sokialour Gall]])
|-
| 2001-2008 
| Geneviève Marchand 
| ([[Strollad Sokialour Gall]])
|-
| 1980-2001
|Jean-Michel Kervadec
|
|}
== Tud ==
=== Tud bet ganet eno ===
* Justin Louis Lohro (1892-7 a viz Gwenholon 1916), soudard breizhat, barnet da varv evit ''bout dilezet e bost'' ha ''dizertet a-dal d'an enebour'', bet fuzuilhet gant al Lu [[gall]] e-pad ar [[Brezel-bed kentañ]] e [[departamant gall|departamant]] [[Oise (departamant)|Oise]] ([[Bro-C'hall]]). Kavet e voe e vez e 2010 hepken&lt;ref&gt;{{fr}}[[Ouest-France]], d'al Lun 4 a viz Du 2013, pajennoù &quot;An Oriant&quot;&lt;/ref&gt;. 
== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20200320064849/http://www.saintpierrequiberon.fr/ Lec'hienn ti-kêr Sant-Pêr-Kiberen]
*{{br}} [http://www.geobreizh.com/breizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=56234 Sant-Pêr-Kiberen war lec'hienn Geobreizh]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù ar Mor-Bihan]]
[[Rummad:Kumunioù bet krouet er Mor-Bihan e-pad an XIXvet kantved]]
[[Rummad:Soudarded vreizhat bet fuzuilhet gant al lu gall e-pad ar Brezel-bed kentañ]]
[[Rummad:Ar Brezoneg er Skol]]
[[Rummad:Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e kreñvlec'h Pentevr e 1944]]
[[Rummad:Tud lakaet d'ar marv gant al lu alaman e Berne e 1944]]
[[Rummad:Sankenn an Oriant]]</text>
      <sha1>6zg9p66cuk247it9lleompa1ddb8r0q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pleuwigner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16086</id>
    <revision>
      <id>2186145</id>
      <parentid>2165181</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:08:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ya ham is</username>
        <id>76523</id>
      </contributor>
      <comment>Maer nevez</comment>
      <origin>2186145</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7610" sha1="mmml67foc3auvwdcar6te4rdl06j9yi" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Pleuwigner
| anvOfisiel = ''Pluvigner''
| skeudenn = Pluvigner - mairie.JPG
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = Blason ville fr Pluvigner (Morbihan).svg
| bro = {{Bro-Gwened}}
| departamant = {{Mor-Bihan}}
| arondisamant = [[Arondisamant an Oriant|an Oriant]]
| etrekumuniezh = [[An Alre Kiberen Douar Atlantel]]
| bro velestradurel = [[Bro an Alre]]
| kanton = [[Kanton Pleuwigner|Pleuwigner]]
| cp = 56330
| maer = Aurélie Rio
| amzer-gefridi = 2026-2033
| gorread = 82.83
| hedred = -3.0166700
| ledred = 47.7667007
| uk = 
| ubi = 24
| ubr = 144
| lec'hienn web = {{fr}}[http://www.pluvigner.fr/ Lec'hienn an ti-kêr]
}}
'''Pleuwigner''' zo ur gumun e [[kanton Pleuwigner]] e departamant ar [[Mor-Bihan]] e [[Breizh]].
== Douaroniezh ==
=== Kumunioù amezek ===
{{Lec'hiadur kêr|kêr=''Pleuwigner''|gwalarn=[[Langedig]]|norzh=[[Baod]],&lt;br&gt;[[Kamorzh]]|biz=[[Ar Chapel-Nevez (Mor-Bihan)|Ar Chapel-Nevez]]|kornôg=[[Landevant]]|reter={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Stêr an Alre]]''}},&lt;br&gt;[[Brandevi]]|gevred={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Stêr an Alre]]''}},&lt;br&gt;[[Pluvergad]]|su=[[Brec'h (kumun)|Brec'h]]|mervent=[[Landaol]]}}
== Anv ==
== [[Ardamezouriezh]] ==
{|
|-
|[[Restr:Blason ville fr Pluvigner (Morbihan).svg|60px]]
|
:''Palefarzhet etre aour ha gul, e vevenn goñchek an eil en heben.''
:*Tiegezh Brec'h.
|}
== Istor ==
=== [[Dispac'h Gall]] ===
* Melestradurezh: krouet e voe ar gumun e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet da bennlec'h [[Kanton Pleuwigner (1790)|kanton Pleuwigner]] gant teir c'humun ennañ:[[Brec'h (Bro-Gwened)|Brec'h]], [[Kamorzh]] ha Pleuwigner; e [[distrig an Alre]] e oa; miret ha brasaet e voe kanton Pleuwigner e 1801 gant al lezenn eus an ''8 pluviôse an IX'' ([[28 Genver|28 a viz Genver]] [[1801]]), dezhi an titl ''loi portant réduction du nombre de justices de paix''; lakaet e voe Pleuwigner en [[arondisamant an Oriant]] bet krouet e 1800&lt;ref&gt;{{fr}}Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, ''Histoire de la Poste dans le Morbihan'', Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajennoù 54 ha 284&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}}[http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=27287 Cassini - EHESS - Pleuwigner - Fichenn ar gumun] &lt;/ref&gt;.
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ====
* 239 gwaz eus ar gumun a gollas o buhez abalamour d'ar brezel, da lavaret eo 4,33 % eus he foblañs e 1911&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56177&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=18000&amp;table=bp&amp;lettre=&amp;fusxx=&amp;debut=0    memorialgenweb – Monumant ar re varv] &lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas 69 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel; tri anezhe a oa yuzev, drouklazhet e voent e [[Kamp-diouennañ|kamp-diouennañ]] [[Auschwitz-Birkenau|Auschwitz]] ([[Polonia]]) e 1942&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56177&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=18000&amp;table=bp&amp;lettre=&amp;fusxx=&amp;debut=0 memorialgenweb – Monumant ar re varv] &lt;/ref&gt;. 
* D'an [[23 Genver|23 a viz Genver]] [[1943]] e kouezhas un nijerez ''[[B-17]]'' eus [[aerlu]] [[SUA]] (''[[United States Army Air Forces]]'') e Koad Keronig, e Pleuwigner; lazhet e voe seizh nijour a oa en he bourzh, an tri all a voe serret gant an [[Wehrmacht|Alamaned]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Morbihan/pertes_usaaf_morbihan.html Pertes USAAF] &lt;/ref&gt;.
==== Brezelioù didrevadenniñ ====
* Seizh gwaz a varvas e [[Brezel Indez-Sina]] ha seizh all e [[Brezel Aljeria]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?act=view&amp;insee=56177&amp;pays=France&amp;dpt=56&amp;idsource=18000&amp;table=bp&amp;lettre=&amp;fusxx=&amp;debut=0 memorialgenweb – Monumant ar re varv] &lt;/ref&gt;.
== Brezhoneg ==
=== Ar Brezoneg er Skol ===
* 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad [[Ar Brezoneg er Skol|Ar Brezoneg er Skol (ABES)]] evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol&lt;ref&gt;{{fr}}[[Marsel Guieysse]], ''La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle'', pajenn 266, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936&lt;/ref&gt;.
=== Ya d'ar brezhoneg ===
* D’an 9 a viz Du 2006 e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun.
* D'an 19 a viz Mezheven [[2010]] e oa bet roet d'ar gumun al label [[Ya d'ar brezhoneg]] live 1.
=== Deskadurezh ===
* Klasoù divyezhek a zo er skol gristen abaoe [[1994]]. 
* E distro-skol 2024 e oa 130 skoliad enskrivet er c'hlasoù divyezhek (17 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)&lt;ref&gt;{{br}}[http://www.brezhoneg.bzh/98-kelenn.htm Distro-skol ar c’helenn divyezhek]&lt;/ref&gt;
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Kloc'hdiilizkatolikPleuwigner.JPG|Kloc'hdi an iliz katolik er vourc'h.
Chapelle saint-colomban 1.jpg|Chapel ''Sant Klomer'' pe ''Sant Koulmer''.
Monumantd'arrevarvagarRezistañseusKantonPleuwigner.JPG|Monumantar re varv ag ar Rezistañs eus [[Kanton Pleuwigner]].
Pluvigner-plaque-crash03.JPG|Plakenn e-tal ar maerdi.
Pluvigner-plaque-crash04.JPG|Plakenn e Koad Keronig.
&lt;/gallery&gt;
* An iliz katolik.
* Chapel ''Sant Klomer''.
* Monumant ar re varv ag ar Rezistañs eus [[kanton Pleuwigner]].
* Monumant ar re varv ag ar gumun.
* Plakennoù an nijourion SUAat.
== Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi
|dimx=
|dimy=
|popmax=8000
|passo1=1000
|passo2=200
|bl1=1962
|bl2=1968
|bl3=1975
|bl4=1982
|bl5=1990
|bl6=1999
|bl7=2006
|bl8=2012
|bl9=2013
|bl10=2016
|bl11=2020
|bl12=2021
|bl13=2022
|p1=4602
|p2=4494
|p3=4537
|p4=4725
|p5=4872
|p6=5428
|p7=6315
|p8=7212
|p9=7346
|p10=7480
|p11=7657
|p12=7651
|p13=7644
|mammenn=EBSSA 
}}
== Melestradurezh ==
{{DilennadDeroù |Titl= Roll ar maerioù}}
{{Dilennad |Deroù=[[1904]] |Penn=[[1908]] |Anv=Jules de Kerouallan |Strollad=  |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù=[[1908]] |Penn=[[1944]] |Anv=Paul Harscouet de Saint George |Strollad= |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù=[[1944]] |Penn=[[1945]] |Anv=Pierre Pascal |Strollad= |Karg=Mezeg}}
{{Dilennad |Deroù=[[1945]] |Penn=[[1947]] |Anv=René Harscouet de Saint George |Strollad= |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù=[[1947]] |Penn=[[1966]] |Anv=Guigner Le Strat |Strollad= |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù=[[1966]] |Penn=[[1995]] |Anv=Eugène Le Couviour |Strollad= |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù=[[1995]] |Penn=[[2014]] |Anv=Guigner Le Henanff |Strollad= |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù=[[2014]] |Penn= [[2020]]|Anv=Gérard Pillet |Strollad=  |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù=[[2020]] |Penn=[[2026]] |Anv=Diane Hingray |Strollad= |Karg= }}
{{DilennadFedoù}}
{{DilennadPenn}}
== Tud ==
* Marie-Vincent Le Gril du Guern, sealouer ouzh [[Kambr ar C'hontoù Breizh]] e 1726 
* [[Job ar Bayon]], skrivagner, bet ganet e Pleuwigner d'an 12 a a viz Ebrel 1876.
* [[Jean-Marie Goasmat]], marc'h-houarnour breizhat, a oa o chom e Pleuwigner.
=== Ardamezeg ar familhoù ===
{|
|[[Restr:Le Gril du Guern.png|60px]]
|
:;Le Gril
:Aotrounez ar Wern
:''En aour plezhek en sabel''
|}
== Gevelliñ ==
* {{Gevelliñ|Cathair Saidhbhín|Iwerzhon|Ireland|bloavezh=1984}}
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Pluvigner}}
* {{br}} [http://www.geobreizh.com/breizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=56177 Pleuwigner war lec'hienn Geobreizh]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù ar Mor-Bihan]]
[[Rummad:Kumunioù bet krouet er Mor-Bihan e 1790]]
[[Rummad:Ar Brezoneg er Skol]]
[[Rummad:Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]
[[Rummad:Yuzevien eus ar Mor-Bihan bet drouklazhet e-doug an Eil-brezel-bed]]</text>
      <sha1>mmml67foc3auvwdcar6te4rdl06j9yi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tianjin</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17856</id>
    <revision>
      <id>2186198</id>
      <parentid>2096388</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T06:58:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186198</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3649" sha1="tlyjurbrp6w92cf642k3lgcvkecl110" xml:space="preserve">{{LabourAChom}}
{{databox}}
Ur gêr e [[Sina]] an hanternoz eo [[Tianjin]] ({{zh-cp |c=天津 |p=Tiānjīn}}; [[Pinyin]]: '''Tientsin''' en he stumm romanizaet) hag unan eus ar peder c'heoded e RPS a zo par d'ur rannvro er frammadur melestradurel sinat. Stok ouzh kumun [[Beijing]] eo, e-kreiz rannvro [[Hebei]]. Ouzhpenn pemzek milion a dud a oa e 2015. An pevarvet kêr Sina dre he ment eo goude [[Shanghai]], [[Beijing]] ha [[Guangzhou]].

War ribl ar stêr [[Hai]] emañ hag he forzh a zo war vord pleg-mor [[Bohai]] er [[Mor Melen]]. Emañ 111 km e gevred [[Beijing]].

== Istor ==

[[Restr:Tianjin Skyline 2009 Sep 11 by Nangua 2.jpg|thumb|left|Tianjin]]
Al lec'h m'emañ Tianjin hiziv a voe krouet gant goueledennoù ar stêrioù a en em daole e pleg-mor [[Bohai]], ar [[Stêr Velen]] en-o-touez.

Kleuziadeg [[Kanol Bras Sina]] gant ar [[Sui]]ed a lakkas Tianjin d'ur greizenn-genwerzh vras. Betek 1404 e oa anvet &quot;Zhigu&quot; (直沽), pe &quot;Porzh Reizh&quot;. Er bloaz-se e adanvas an impalaer [[Yongle]] anezhi &quot;Tianjin&quot;, ar pezh a dalvez &quot;Roudouz an Neñv&quot; peogwir e oa aet an impalaer a-dreuz ur roudouz en-he-c'hichen p'edo o vrezeliñ ouzh e niz. Ur c'hreñlec'h a savas, Tianjin Wei e anv (h: 天津衛 / e: 天津卫).

D'un prefeti e voe lusket Tianjin e 1725.

E [[1856]] e abourzhe soudarded sinat an ''Arrow'', ul lestr perc'hennet gant ur sinat met o tougen ar banniel saoz. War vezañ ur morlaer ha war ober floderezh [[opiom]] e tiskredent e gabiten. 12 a dud a vac'hjont. E distro-gwall e kasas ar saozon hag ar c'halloued bigi-kanoliañ bleniet gant an amiral [[Michael Seymour]] da gemer [[kreñvlec'hioù an Taku]] e mae 1858. E fin an darn gentañ an [[eil brezel an opium]] e tigoras ar [[feur-skrid Tianjin]] Tianjin d'ar c'henwerzh etrevroadel. Peurwiriekaet e voent gant impalaer Sina e [[1860]].

Etre 1895 ha 1900 e savas bro-[[Saoz]], [[Frañs]], [[Japan]], [[Alamagn]], [[Rusia]], [[Aostria]] ha [[Belgia]] lec'hioù er vered e-barzh Tianjin. An dalc'h estrañjour a voe abeg un nebeud trubuilhoù evel [[Tabut Iliz Tianjin]](天津教案)er viz Even 1870. Iliz Wanghailou (H: 望海樓教堂 / E: 望海楼教堂) a voe tamallet da vezañ bet kaoz eus skrapadeg ha marv bugale sinat. D'ar 21 miz Even e aozas mistri-kêr Tianjin ur vanifestadeg a droas d'un taol-dispac'h. Un emgann a voe etre izili an iliz hag ar vanifestourien. An iliz ha ti ar c'hoñsul gall a voe peurdevet. Klemm a ra ar gouarnamant gall ouzh ar [[Qing]]ed hag d'hemañ e voe ret paeañ un digoll.

Er viz Even 1870 e teuas a-benn ar [[Emsavadeg ar Vokserien|voxerien]] da gontrolliñ un darn vras eus ar gêr. D'ar 26 miz Even e harpjont luioù ar broioù europeat o vont war-du [[Beijing]] e-kichen [[Langfang]] hag o rediañ da vont en dro da Dianjin a rejont. Sezizet e voent al lec'hioù er vered e-pad meur a viz.

D'ur geoded e voe lakaet Tianjin e 1927.

== Douaroniezh ==
War aod kôrnog [[pleg-mor Bohai]] emañ Tianjin.

Pevar amzer en deus ar gêr. Ar goañvoù a vez yen, avelek ha sec'h kenañ, delanvadet gant [[antisiklonenn Siberia]], pa vez gleb ha tomm an hañvoù abalamour d'ar [[monson]]. An neveramzerioù a vez sec'h hag avelek, a-wechoù gant [[korventenn-draezh|korventennoù-traezh]] o tont eus dezerzh [[Gobi]].

== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20180819022939/https://www.tianjinexpats.com/ Lec'hienn titouroù evit an ezvroidi] 
* {{zh}} [https://web.archive.org/web/20110208221000/http://www.tj.gov.cn/ Lec'hienn ar gouarnamant]
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20200223000726/http://www.chinatouristmaps.com/city/tianjin.html Steuñv ar gêr]

{{Porched Sina}}
[[Rummad:Kêrioù Sina]]</text>
      <sha1>tlyjurbrp6w92cf642k3lgcvkecl110</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Orvez</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25074</id>
    <revision>
      <id>2186203</id>
      <parentid>2134242</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T09:42:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kanevedennig</username>
        <id>81635</id>
      </contributor>
      <comment>Elfennoù diwar-benn ar brezhoneg en Orvez + skeudenn</comment>
      <origin>2186203</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8318" sha1="i3z64m8jm1zf3mgungb2avl0pwnh0rs" xml:space="preserve">{{LabourAChom}}
{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Orvez
| anvYezh = 
| Yezh = 
| anvOfisiel = Orvault
| skeudenn = Orvault Mairie front.JPG
| alc'hwez = Ar maerdi.
| ardamezioù = Blason ville fr Orvault (Loire-Atlantique).svg
| bro = [[Bro-Naoned|Naoned]]
| departamant = [[Liger-Atlantel]]
| arondisamant = [[Arondisamant Naoned|Naoned]]
| etrekumuniezh = [[Naoned Meurgêr]]
| bro velestradurel = [[Tolpad-kêrioù Naoned]]
| kanton = [[Kanton Orvez|Orvez]] &lt;small&gt;([[pennlec'h]])&lt;/small&gt; betek 2015, [[Kanton  Sant-Ervlan-2|Sant-Ervlan-2]] abaoe 2015
| cp = 44700
| maer = Sébastien Arrouët
| amzer-gefridi = 2026-2032
| gorread = 27.67
| hedred = -1.6225
| annezidi = 
| ledred = 47.2716666667
| uk = 20
| ubi = 7
| ubr = 74
| lec'hienn web = [http://www.orvault.fr/ www.orvault.fr]
}}
'''Orvez''' zo ur gumun e [[Breizh]] e [[departamant gall|departamant]] al [[Liger-Atlantel]].

== Douaroniezh ==
Treuzet eo ar gumun gant ar stêr [[Gevr]].

== Anv ==
;Stummoù skrivet
* Erwan Vallerie ː ''Ormedo'', 849 ; ''Orsvaldum'', 1038 ; ''Oisraldum'', 1038 ; ''de Aureis Vallibus'', ~1050.
;Gerdarzh
* Dauzat &amp; Rostaing ː ''Aurae'' = aour ; ''vallis'' = traoñienn.
* J.-Y. Le Moing ː ''Aureis Vallibus'' ː traoñiennoù en aour.

== Ardamezioù ==
{|
|-
| [[Restr:Blason ville fr Orvault (Loire-Atlantique).svg|80px]]
|
:''En sabel e sourin en argant gousourinet en aour, e c'houdreustell gommek en argant ouzh beg hag e nein en aour ouzh kab.''
:Aozer : Michel Pressensé
:Kuzul ar Gumunn : 4 Gouere 1966
|}
== Istor ==
===[[Dispac'h Gall]]===
* Krouet e voe kumun Orvez e [[1790]] diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e [[Kanton  Chapel-Erzh]] hag e [[Bann Naoned]]. E [[1800]] e voe lakaet en [[Arondisamant Naoned]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=25814 Cassini - EHESS - Fichenn kumun Orvez]&lt;/ref&gt;.
==={{XXvet kantved}}===
;[[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 77 gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel, da lavaret eo 4,10 % eus he foblañs e [[1911]]: c'hwec'h anezhe, milourion er 70{{vet}} Rejumant Troadegiezh a varvas d'an 9 viz Mae 1915 e [[Roclincourt]], e departamant [[Pas-de-Calais]] ([[Bro-C'hall]])&lt;ref&gt;{{fr}}[http://lessoldatsdeloireinferieure.hautetfort.com/orvault/ ''Les soldats de Loire Inférieure'' - Monumant ar re varv]&lt;/ref&gt;.
;[[Eil brezel-bed]]
* Mervel a reas 35 den eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv&lt;ref name=&quot;MG&quot;&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=30847&amp;dpt=44 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
;Trevadennoù
* [[Brezel Indez-Sina]]: mervel a reas ur milour eus ar gumun hervez monumant ar re varv&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6016396 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* [[Brezel Aljeria]]: mervel a reas daou vilour eus ar gumun hervez monumant ar re varv&lt;ref name=&quot;MG&quot; /&gt;.
==={{XXIvet kantved}}===
* Lakaet e voe ar gumun e [[Kanton Sant-Ervlan-2]] pa voe diskaret [[Kanton Orvez]] e 2014&lt;ref&gt;{{fr}} [http://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000028661362 ''Décret n° 2014-243 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Loire-Atlantique'']&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
=== Kastelloù ha manerioù ===
&lt;gallery&gt;
Château de la Morlière.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Kastell La Morlière.
&lt;gallery&gt;
Château de la Gobinière - Orvault - 10.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Kastell La Gobinière.
* Kastell La Tour, XIIvet kantved -XIVvet kantved -XVIvet kantved, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.infobretagne.com/orvault.htm infobretagne.com]&lt;/ref&gt;.
* Kastell  La Garnison&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.infobretagne.com/orvault.htm infobretagne.com]&lt;/ref&gt;.
* Kastell Le Plessis, 1830, luc’hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.infobretagne.com/orvault.htm infobretagne.com]&lt;/ref&gt;.
* Kastell Le Loré, 1850, luc’hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.infobretagne.com/orvault.htm infobretagne.com]&lt;/ref&gt;.
* Kastell La Berthelotière, XVIIIvet kantved, luc’hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.infobretagne.com/orvault.htm infobretagne.com]&lt;/ref&gt;.
=== Savadurioù relijiel katolik ===
&lt;gallery&gt;
Eglise Saint Léger d'Orvault.JPG
Eglise Saint Léger d'Orvault Neige.JPG
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Sant Lezer''.
&lt;gallery&gt;
Eglise Sainte Bernadette d'Orvault.JPG
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Santez Bernadette''.
&lt;gallery&gt;
Orvault calvaire.JPG|Ar c'halvar.
Orvault ferme Poisson.JPG|An atant.
&lt;/gallery&gt;
* Kalvar e kreiz-ker.
=== Savadurioù all ===
* An atant Poisson e-kreiz ar Bois Raguenet.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=30847&amp;dpt=44 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=44&amp;id_source=30847 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;. 
== Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi
|dimx=
|dimy=
|popmax=30000
|passo1=5000
|passo2=1000
|bl1=1962
|bl2=1968
|bl3=1975
|bl4=1982
|bl5=1990
|bl6=1999
|bl7=2006
|bl8=2012
|bl9=2020
|p1=6592 	 	 	 		 
|p2=13510
|p3=20239
|p4=23245
|p5=23115
|p6=23554
|p7=24218
|p8=24761
|p9=27438
|mammenn=EBSSA
}}

== Brezhoneg ==
* Panelloù divyezhek a zo bet lakaet er bourk e [[2001]].
* Kentelioù brezhonek a vez roet d'an dud deuet abaoe 2007 gant ar gevredigezh [[Kentelioù an Noz]].
* Sinet eo bet live 1 Karta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant [[Jean-Sébastien Guitton]], maer Orvez, ha [[Paul Molac|Paol Molac]], prezidant [[Ofis publik ar brezhoneg|Ofis Publik ar Brezhoneg]], d'ar 24 a viz Even 2025&lt;ref&gt;https://www.fr.brezhoneg.bzh/evenement/2363/50-actualite.htm&lt;/ref&gt;.
* Panelloù divyezhek nevez a zo bet lakaet un tammig e pep lec'h adalek miz Gouere [[2025]].
* [https://www.diwan.bzh/fr/etablissements/skol-diwan-orvez Skol Diwan Orvez] a zo bet digoret en Orvez e miz Genver 2026.
[[Restr:Panneau Entree Ville Orvault Breton Orvez.jpg|thumb]]

== Tud ==
* Antoine Libault de la Barossière, mestr ouzh [[Kambr ar C'hontoù Breizh]] e 1751.
=== Ardamezeg ar familhoù ===
{|
|-
|[[Restr:Allaneau.jpg|60px]]
|
:;Allaneau
:Aotrounez Orvez
:''En glazur e ziv sourin en argant''
|-
|[[Restr:D'Aragon.gif|60px]]
|
:;d'Aragon / Daragonis
:Aotrounez La Garnison
:''En aour e bevar feul en gul''
|-
|[[Restr:De Langle de Biliais.gif|60px]]
|
:;Babouin
:Aotrounez La Gendronnière
:''En argant e erez en sabel iziliek ha pigosek en aour, heuliet gant teir bezantenn en sabel karget pep hini gant ur rodig-kentr en aour''
|-
|[[Restr:De Basoges.jpg|60px]]
|
:;de Basoges / Bazouges
:Aotrounez du Chemin
:''En glazur e leon goudreustellet etre argant ha gul''
|-
|[[Restr:Baudouin Bussonnière.gif|60px]]
|
:;Baudouin
:Aotrounez La Bussonnière
:''En gul e groaz pavek en aour'' • Sturienn ː ''Ubi crux, ibi patria''
|-
|[[Restr:De l’Épervier - de l'Espervier.gif|60px]]
|
:;de l'Epervier / de l'Espervier
:Aotrounez parrez Orvez
:''En glazur e lammell en aour heuliet gant peder bezantenn ivez en aour''
|-
|[[Restr:Libault du Perray.png|60px]]
|
:;Libault
:Aotrounez La Barossière
:''En argant e c'hwec'h flourdilizenn en gwad, 3, 2, 1 ; e gab ivez en gwad karget gant tri houarn goaf en argant, begoù ouzh kab''
|-
|[[Restr:Le Marié de la Barberie.png|60px]]
|
:;Le Marié
:Aotrounez La Barberie, La Garnizon
:''En glazur e levranez savant en argant, gwakoliet en aour ha heuliet gant teir bezantenn ivez en aour''
|}

== Gevelliñ ==
*[[Tredegar]], {{Kembre}} (abaoe [[1979]])
*[[Heusweiler]] e [[Saarland]], {{Alamagn}} (abaoe [[1988]])
Liammoù zo ivez gant :
*[[Kindia]], {{Ginea}} (abaoe [[1984]])
*[[Târgoviste]], {{Roumania}}

== Levrlennadur ==
* Albert Dauzat &amp; Charles Rostaing : ''Dictionnaire étymologique des noms de lieux en France''. Larousse, 1963. Guénégaud, 1978
* Michel Froger &amp; Michel Pressensé : ''Armorial des communes de Loire-Atlantique.'' 1996
* Jean-Yves Le Moing : ''Les noms de lieux bretons de Haute-Bretagne''. Coop Breizh. Spezed. 1990
* Jean-Yves Le Moing : ''Noms de lieux de Bretagne''. Christine Bonneton Editeur. 2007
* Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995

== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}
{{commonscat|Orvault|Orvez}}
[[Rummad:Kumunioù Liger-Atlantel]]
[[Rummad:Kumunioù Bro-Naoned]]
[[Rummad:Kumunioù bet krouet e Liger-Izelañ e-pad an Dispac'h Gall]]</text>
      <sha1>i3z64m8jm1zf3mgungb2avl0pwnh0rs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Caravaggio</title>
    <ns>0</ns>
    <id>26038</id>
    <revision>
      <id>2186134</id>
      <parentid>2184929</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T14:31:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ziv</username>
        <id>76088</id>
      </contributor>
      <comment>→ File replacement: update to new version with better quality</comment>
      <origin>2186134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37262" sha1="bov09b5y9zplth3uj1s54nwqljame94" xml:space="preserve">{{implijoù all}}
{{databox}}
[[Restr:CARAVAGGIO, A boy peeling fruit (1593).jpg|thumb|''Ragazzo che monda un frutto'', 1592]]
'''Michelangelo Merisi da Caravaggio''' ([[Milano]], [[29 a viz Gwengolo]] [[1571]] – [[Porto Ercole]]&lt;ref&gt;Ur ''[[frazione]]'' eus [[Monte Argentario]] eo Porto Ercole.&lt;/ref&gt;, [[18 a viz Gouere]] [[1610]]), anavezet gwelloc'h evel '''Caravaggio''', a oa ul [[livouriezh|livour]] [[italia]]n.

Unan eus livourien ar skol [[naturelouriezh (arz)|naturelouriezh]] italian eo, enebet ouzh ar skol [[ardaouegezh (arz)|ardaouegezh]] a rene war ar {{XVIvet kantved}}. 

Adnevezet en deus an [[arz]] en e amzer ha kontet eo da vezañ unan eus ar c'hentañ arzourien al luskad [[barok]].

Brudet eo al livour koulz abalamour d'e arz ha d'e vuhez. Adalek [[1600]] e oa brudet e [[Roma]] evel un arzour dornet-kaer. Diwar neuze ne vankas ket al labour dezhañ, nemet ar berzh a rae a save d'e benn.

Bet eo un den feuls, brusk, hoalus ha dañjerus, enebour d'an urzh, a veze armet, a ouie en em gannañ, hag a lazhas ouzhpenn un den. Kraouiet e voe meur a wech peogwir e nac'he pourmen dizarm e straedoù Roma, goude ma oa difennet.

Ur pennad diwar e benn e [[1604]] a ziskleir e zoare-bevañ tri bloaz a-raok, a gont «&amp;nbsp;en devoa labouret e-pad pemzektez hag e oa aet da gantren, miz pe zaou, e gleze gantañ ouzh e gostez, ur mevel ouzh e heul, eus an eil sal-dañs d'eben, prest da glask kann pe tabut, ken ne veze ket aes kaout afer outañ.&amp;nbsp;»&lt;ref&gt;Hervez Floris Claes van Dijk, a veve e Roma e 1601 d'ar c'houlz ma laboure Caravaggio eno, meneget e : John Gash, ''Caravaggio'', p.13. Kavet e vo ar meneg kentañ a se e ''Het Schilder-Boek'', gant Carl (pe Karel) van Mander, eus 1604, troet en e hed el levr ''Caravaggio'' gant Howard Hibbard. Kentañ meneg eus anv Caravaggio en un dihell eus e amzer e Roma eo hini Prospero Orsi evel keneiler en ur brosesion e miz Here 1594 en enor da Sant Lukaz (gwelout H. Waga, ''Vita nota e ignota dei virtuosi al Pantheon'', Roma, 1992, Appendix I, pp. 219 ha 220 sqq.). Kentañ danevell eus e vuhez e Roma zo en un dihell eus an 11 a viz Gouhere 1597 pa voe test Caravaggio ha Prospero Orsi eus un torfed e-kichen San Luigi de' Francesi. (Gwelout ''The earliest account of Caravaggio in Rome'' gant Sandro Corradini ha Maurizio Marini, e-barzh ''The Burlington Magazine'', pp. 25-28).&lt;/ref&gt;

E [[1606]] e rankas tec'hel eus Roma, pa oa klask warnañ abalamour m'en devoa lazhet un den en doa bet kann outañ.

E [[1608]] edo e [[Malta]], ma'z eas en [[Urzh Malta]], desket ma oa madik war ar relijion, met ne chomas nemet tri miz enni, taolet e voe er-maez anezhi dre m'en devoa lazhet ur c'hamarad eus an Urzh.

Neuze ez eas da [[Napoli]] e [[1609]], ma voe klasket e lazhañ, trawalc'h a enebourien en devoa evit se, hag ac'haleno da [[Sikilia]], ma ne reas nemet gounit enebourien nevez ken na varvas e 1610.
 
Ilizoù nevez ha palezioù ec'hon a veze savet e Roma war-dro dibenn ar {{XVIvet kantved}} ha deroù ar {{XVIIvet kantved}}, hag ezhomm a oa livadurioù. Edo an [[Iliz katolik roman|Iliz]] gant an [[Enepdisivouderezh]], ha klask a oa war-lerc'h ur gwir arz relijiel ac'h aje a-enep ar [[Protestantiezh|brotestantiezh]], hag evit se ne seblante ket dereat ken an doareoù-micher kozh (re an ardaouegezh), a bade abaoe kant vloaz, hag a gaved artifisiel.

Caravaggio a zegase nevezenti gant e naturalouriezh, un doare-ober savet diwar pizhsellout hag implij ''[[chiaroscuro]]'', eleze sklêrijenn ha teñvalijenn.

Brud ha levezon en doe Caravaggio en e vuhez, hogen ankounac'haet e voe er c'hantvedoù war-lerch e dremenvan. Ret e voe gortoz an {{XXvet kantved}} evit dizoleiñ pegen kreñv en doa levezonet arz ar C'hornôg. Koulskoude eo bras e levezon war an doare-livañ nevez a zeuas war-lerc'h an ardaouegezh, ar ''barocco''. Andre Berne-Joffroy, sekretour [[Paul Valéry]], a lavare diwar e benn : «&amp;nbsp;Pezh a grog gant labour Caravaggio n'eo nemet al livouriezh vodern.&amp;nbsp;»&lt;ref&gt;Meneget gant Gilles Lambert, en e levr &quot;Caravaggio&quot;, p. 8.&lt;/ref&gt;

== Buhez ==
=== An oad tener (1571-1592) ===
Ganet e oa Caravaggio e Milano&lt;ref&gt;Testeniekaet gant kavadenn ar baperenn-vadeziant eus parrez Santo Stefano e Brolo, e Milano, hervez ar gazetenn ''[[L'Unità]]'' e miz C'hwevrer 2007.&lt;/ref&gt;. E dad, Fermo Merisi, a oa merour-ti ha kinkler-ti da Francesco Sforza, markiz [[Caravaggio (Italia)|Caravaggio]]. E vamm, Lucia Aratori, a oa he zud perc'henned er memes kornad.

E [[1576]] ez eas an tiegezh da chom da Garavaggio, ur gêr vihan e [[proviñs Bergamo]], evit tec'hel rak ar [[bosenn|vosenn]] a rae he reuz e Milano. Eno e varvas e dad, Fermo, bloaz goude, e [[1577]].

Krediñ a reer eo e Caravaggio e kreskas ar bugel, met daremprediñ ar re[[Sforza]] a rae e dud atav hag an tiegezh [[Colonna]] ivez. Tost e oa an div familh vras-se an eil ouzh eben, dimezioù a oa bet etre o bugale, ha skoazell a gavas Caravaggio diganto. Ar re Golonna a oa tud c'halloudus e Roma, hag e-kreiz ur rouedad tud a roas skoazell d'an arzour pa voe en diaezamant.

D'e 13 vloaz, e [[1584]], ec'h eas da Vilano da zeskiñ ar vicher livour gant [[Simone Peterzano]], a lavare bout diskibl da [[Tizian|Dizian]]. Hep mar ebet e reas anaoudegezh gant teñzorioù arzel Milano, gant ''[[Ar Goan Ziwezhañ (arz)|Ar Goan Ziwezhañ]]'' livet gant [[Leonardo da Vinci]] a-dra-sur, ha gant arz [[Lombardia]] dre vras, dezhañ un doare a roe talvoudegezh d'ar &quot;sell didro hag an evezh ouzh ar munudoù naturel&quot;&lt;ref&gt;Rosa Giorgi, ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings'', p. 12.&lt;/ref&gt;, un arz a oa tostoc'h da naturelouriezh [[Alamagn]] eget d'an ardaouegezh a oa diouzh ar c'hiz e Roma.

Krediñ a reer e chomas ur pennad e Milano war-lerc'h echuet gantañ e bennad-diskibl, met marteze ez eas da [[Venezia]] hag e welas eno labour [[Giorgione]], a voe lavaret goude ne rae nemet e varmouzañ, ha hini Tizian.

E [[1589]] e tistroas da Garavaggio betek marv e vamm, ken na voe rannet peadra an tiegezh e [[1592]]. Neuze ez eas da Roma.

=== Roma (1592-1600) ===
;Gant Cesari
War-dro kreiz 1592 e tegouezhas e Roma, “en e noazh hag en ezhomm bras... hep annez na boued... diarc'hant.”&lt;ref&gt;Meneget hepmui e levr Robb, p. 35, diazezet war skridoù Mancini, Baglione ha Bellori, a lavar o-zri e vevas e vloavezhioù kentañ e Roma er baourentez (menegoù izeloc'h).&lt;/ref&gt; Bod en doa kavet gant ur mignon d'e diegezh, an [[eskob]] Pucci. Evitañ e live hag e kopie taolennoù relijiel. Livañ a rae ivez e ti [[Cavalier d'Arpino]], ul livour anavezet ivez evel ''il Giuseppino'', ma reas eno oberennoù kentañ e yaouankiz : ''Fanciullo con canestro di frutta'' (&quot;Ar paotrig e banerad frouezh&quot;, [[1593]]-[[1594]]) ha ''Bacchino malato'' (&quot;Bacchus yaouank klañv&quot;, ''idem''). Kaoz zo bet c'hoazh gant lod istorourien eus ur veaj da Venezia evit displegañ levezonoù veneziat war e arz, dreist-holl en daolenn ''Riposo durante la fuga in Egitto'' (&quot;Diskuizh e-kerzh an dec'hadeg da Egipt&quot;, [[1595]]-[[1596]]), met netra sur n'eus bet prouet.

N'ouzer ket gwall vat petra a reas e-pad e vloavezhioù kentañ e Roma. Brud en doa da vezañ un den feuls, brusk, troet da glask kann, ret dezhañ tec'hel a-zirak al lezenn alies.

Un nebeud mizioù diwezhatoc'h e labouras evit al livour [[Giuseppe Cesari]], a oa e barr e vrud da neuze, ha livour muiañ-karet ar [[pab]] [[Klemañs VIII]], “o livañ bleunioù ha frouezh”&lt;ref&gt;Giovanni Pietro Bellori, ''Le Vite de' pittori, scultori, et architetti moderni'', 1672 : &quot;Michele a voe ret dezhañ mont da servij ar Marc'heg Giuseppe d'Arpino, a roe dezhañ da labour livañ bleunioù ha frouezh en un doare ken tost d'ar wirionez ma voe tizhet ganto ar gened a geromp kement hiriv.&quot;&lt;/ref&gt; en e labouradeg. Eus ar mare-se ec'h anavezomp ''Ragazzo che monda un frutto'' (&quot;Paotr o peliat ur frouezhenn&quot;, [[1592]], e gentañ livadur anavezet), ''Fanciullo con canestro di frutta'' ha ''Bacchino malato'', a lavarer e oa un [[emboltred]] graet war-lerc'h ur c'hleñved fall a echuas gant e zilez roet da Cesari. An teir zaolenn-se a ziskouez ar perzhioù a reas brud Caravaggio : studiet eo bet frouezh ar banerad gant ur c'helenner liorzhouriezh ha gallet en deus anavezout un torr war un delienn, a oa &quot;un delienn vras gant un devadenn anat diwar foue damheñvel ouzh an antrakoz (''Glomerella cingulata'')&quot;, emezañ.&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.hort.purdue.edu/newcrop/caravaggio/caravaggio_l.html ''Caravaggio's Fruit: A Mirror on Baroque Horticulture'']&lt;/ref&gt;
&lt;gallery&gt;
Boy with a Basket of Fruit-Caravaggio (1593).jpg|''Fanciullo con canestro di frutta''
Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|''Bacchino malato''
Michelangelo Caravaggio 025.jpg|''Riposo durante la fuga in Egitto''
&lt;/gallery&gt;
;Klask fred
Caravaggio a guitaas Cesari e miz Genver [[1594]], mennet ma oa da ober e dreuz e-unan. Bihan e oa aet e yalc'h, met da neuze eo e reas anaoudegezh gant mignoned nevez evel al livour [[Prospero Orsi]] ([[1560]]-[[1630]]), an tisavour [[Onorio Longhi]] ([[1568]]-[[1619]]), hag al livour yaouank (17 vloaz dezhañ) [[Mario Minniti]] ([[1577]]-[[1640]]). Gant Orsi e kavas dastumerien taolennoù ; gant Longhi e pleustras straedoù kêr da noz, hag an emgannoù ; Minniti a voe patrom meur a livadur, ha diwezhatoc'h e sikouras Caravaggio da glask fred e Sikilia&lt;ref&gt;Catherine Puglisi, &quot;Caravaggio&quot;, p. 79. Longhi a oa gant Caravaggio da noz an emgann marvus gant Ranuccio Tomassoni ; Robb, p. 341, a soñj edo Minniti ivez.&lt;/ref&gt;.
[[Restr:Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Good Luck - Google Art Project.jpg|thumb|''Buona ventura'', 1596-1597]]
En daolenn ''Buona ventura'' (&quot;Chañs vat&quot;, [[1596]]-[[1597]]), an hini gentañ a livas ouzhpenn un den enni, e weler Mario louzet gant ur jipsianez a zo o lerezh e walenn. Nevez-flamm e oa an tem-se e Roma, ha berzh a reas er c'hantvedoù war-lerc'h. Da c'hortoz ne voe ket gwerzhet ker. En daolenn ''I bari'' (&quot;An drucherien&quot;, [[1594]]) ez eus ur paotr tapet gant c'hoarierien c'hartoù, marteze kentañ pennoberenn Caravaggio. Evel ''Buona ventura'' e reas berzh bras, ha 50 eiladenn anezhi a chom. A zo abouesoc'h : sachañ a reas evezh ar [[kardinal|c'hardinal]] [[Francesco Maria Del Monte]], unan eus gwellañ anaoudeien el livouriezh e Roma. Evit Del Monte hag e vignoned arzgarourien binvidik e reas Caravaggio un toullad livadurioù evel ar ''Concerto'' ([[1595]]), ''Suonatore di liuto'' (&quot;Soner lud&quot;, 1595-1596), ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' (1595-1597), ''Ragazzo morso da un ramarro'' (&quot;Paotr dantet gant ur glazard&quot;, 1595-1596), ur skouer vat eus e zoare gwirheñvel, gant Minniti ha paotred yaouank all&lt;ref&gt;Deskrivet e voe paotred Caravaggio gant an arzvarnour Robert Hughes evel ''overripe bits of rough trade, with yearning mouths and hair like black ice cream'' (&quot;tammoù re azv a zarempredoù feuls o c'henoù c'hoantek hag o blev par da zienn-skorn du&quot;)&lt;/ref&gt; Kalz a dabut zo bet diwar-benn an alan a heñvelgarouriezh a glever el livadurioù-se&lt;ref&gt;Donald Posner an hini kentañ, e-barzh ''Caravaggio's Early Homo-erotic Works&quot;''(Art Quarterly niv. 24, 1971, pp.301-26) o skrivañ diwar-benn doug Caravaggio d'ar grennarded ha levezon e vuhez reizhel war e arz. Ar vuhezskridourien heñvelgarourien a gav anat an aergelc'h a heñvelgarouriezh, met n'eo ket an holl a ya a-du gante. Mar klasker mont pelloc'h ganti war an hent-se e c'haller lenn Brian Tovar : [https://web.archive.org/web/20071219033744/http://emedia.art.sunysb.edu/britov/ess2.html ''Sins Against Nature: Homoeroticism and the epistemology of Caravaggio''] Evit lenn ur savboent kontrol, gwelout pennad Maurizio Calvesi, ''Caravaggio'' (ArtDossier 1986, en [[italianeg]]). Hervez Calvesi e kaver en oberennoù kentañ ar pezh a blije d'an Del Monte kentoc'h evit da Garavaggio, en un amzer ma ne rene ket c'hoazh ar meizad a soñjoù personel.&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
The Cardsharps by Caravaggio.jpg|''I bari''
The musicians by Caravaggio.jpg|''Concerto''
Michelangelo Caravaggio 020.jpg|''Suonatore di liuto''
Baco, por Caravaggio.jpg|''Bacco''
Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Ragazzo morso da un ramarro''
&lt;/gallery&gt;
[[Restr:Michelangelo Caravaggio 063.jpg|thumb|upright 0.8|''Maddalena penitente'']]
Gwirheñvelouriezh avat a gaver en-dro en taolennoù dezho un danvez relijiel, ha speredelezh ivez. Da gentañ e ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' (&quot;Mari Maden e pinijenn&quot;, 1594-1595), ma weler [[Mari Madalen]] pa dro kein ouzh he buhez pec'herez, en he c'hoazez, o ouelañ dourek, he bravigoù a-skign en-dro dezhi. &quot;Ne ziskoueze ket bezañ ul livadur relijiel tamm ebet... Ur plac'h en he c'hoazez war ur skabell goad izel o sec'hañ he blev... Pelec'h e oa ar morc'hed... ar glac'har... promesa ar silvidigezh ? ”&lt;ref&gt;Robb, p. 79. Robb a skriv da-heul Bellori, a gan meuleudi da livioù &quot;gwir&quot; Caravaggio hogen feukus e kav e naturalouriezh : &quot;Plijet e oa (Caravaggio) gant dizoloidigezh an natur, n'en doa ket ezhomm da implij e empenn pelloc'h.&quot;&lt;/ref&gt;

E doare sioul Lombardia e oa, ha ne oa ket flamminus evel doare Roma d'an ampoent. Oberennoù all a voe en doare-se : ''San Francesco d'Assisi in estasi'' (&quot;[[Sant Frañsez a Asiz]] en e c'hoursav&quot;, 1594-95), ''[[Marta e Maria Maddalena]]'' (1598), ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' (&quot;Aberzhidigezh [[Izaag]]&quot;, 1598), ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' (1598-99), ''Giuditta e Oloferne'' (&quot;[[Judit ha Holofern (arz)|Judit ha Holofern]]&quot;, 1599).

Gant an oberennoù-se, goude ma ne voent gwelet nemet gant nebeut a dud, e kreskas brud Caravaggio e metoù an anaoudeien hag e genarzourien. Met evit kaout brud da vat e oa ret kaout labour evit ar foran, ha kement-se ne zeue nemet digant an Iliz.
&lt;gallery&gt;
Saint Francis of Assisi in Ecstasy-Caravaggio (c.1595).jpg|''San Francesco d'Assisi in estasi''
Caravaggio Martha&amp;Mary.jpg|''Marta e Maria Maddalena''
Michelangelo Merisi da Caravaggio - The Sacrifice of Isaac - WGA04202.jpg|''Sacrificio di Isacco''
Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''Santa Caterina d'Alessandria'''
Judith Beheading Holofernes by Caravaggio.jpg|''Giuditta e Oloferne''
&lt;/gallery&gt;
;Brudetañ livour kêr Roma (1600-1606)
[[Restr:Michelangelo Caravaggio 040.jpg|thumb|''Vocazione di San Matteo'']]
[[Restr:Michelangelo Caravaggio 047.jpg|thumb|''Martirio di San Matteo'']]
E [[1599]], moarvat dre levezon Del Monte, e voe gopraet Caravaggio da ginklañ chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi (&quot;Sant Loeiz ar C'hallaoued&quot;). Kaoz a voe diwar-benn an div oberenn e voe gopraet evito, ''Vocazione di San Matteo'' (&quot;Galvedigezh sant Vazhev&quot;, 1599-1600) ha ''Martirio di San Matteo'' (&quot;Merzherinti sant Vazhev&quot;, 1600-01). Teñvalijenn Caravaggio ''(chiaroscuro)'' a zegase skrij en e daolennoù, hag e daol-sell lemm e lakae nerzh ha from a-leizh. Diwar-benn labour Caravaggio, e-touez an arzourien all, e oa daou du splann. Darn a ziskulie fazioù, deuet diwar e c'hoant da livañ hervez an natur, hep ober tresadennoù ; met an darn vuiañ a gane meuleudi dezhañ evel da salver an arz : livourien Roma neuze a oa troet gant an nevezinti, ar re yaouankañ a zeue war e dro, a gane meuleudi dezhañ dre ma oa an hini nemetañ a live hervez an natur, hag a lakae e oberoù da vurzhudoù.

Kenderc'hel a reas Caravaggio da zastum goproù uhel evit labourioù relijiel ma weled emgannoù, dibennañ tud, jahinañ, lazhañ. Gant pep taolenn nevez e kreske e vrud peurvuiañ, met un toulladig a voe nac'het gant lod tud goude ma oant bet graet war o goulenn, hag a-wechoù e rankent bezañ adlivet, pe neuze e veze ret klask prenerien arall dezho. An dalc'h bras a oa hennezh : ha pa veze meulet nerzh dramatek e daolennoù gant lod e kave da lod all e oant awenet izel, gant danvez gros ar vuhez&lt;ref&gt;A-zivout savboent Iliz an Enepdisivouderezh diwar-benn an dereadegezh en arzoù, gwelit Giorgi, p. 80. Evit monet pelloc'h, gwelit Gash, p.8 sqq. ; hag a-zivout perzh an dereadegezhh en nac'hañ ''Sant Vazhe gant an ael'' ha ''Marv ar Werc'hez'', gwelit Puglisi, pp. 179-188.&lt;/ref&gt; En e livadur kentañ eus ''San Matteo e l'angelo''(&quot;Sant Vazhev hag an ael&quot;, 1602) e weler ar sant evel ur c'houer moal e benn ha lous e zivhar, gant un ael-krennard gwisket skañv un tamm dibalamour ; nac'het e voe an daolenn, ha ret hec'h adober (''San Matteo e l'angelo', 1602). Heñveldra a c'hoarvezas gant ''Conversione di san Paolo'' (&quot;Distro sant Paol ouzh Doue&quot;, 1600-1601), tra ma voe degemeret un eil doare heñvelanvet eus ar memes danvez (1600-1601), ma weler marc'h ar sant kalz gwelloc'h eget ar sant e-unan, ar pezh a zegasas an diviz-se etre an arzour hag ur c'hargad en iliz ''Santa Maria del Popolo'' e Roma : &quot;Petra zo kaoz hoc'h eus lakaet ur marc'h er c'hreiz, ha sant Paol war an douar ?&quot; — &quot;Abalamour !&quot; — &quot;Daoust ha Doue eo ar marc'h ?&quot; — &quot;N'eo ket, met e gouloù Doue emañ !&quot;&lt;ref&gt;Meneget hep mammenn e Lambert, p. 66.&lt;/ref&gt;.

Un oberenn direlijiel all, ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'', a voe graet e 1602 evit Vincenzo Giustiniani, un den eus kelc'hiad Del Monte. Hervez ur c'hounskrid eus ar {{XVIIvet kantved}} e oa graet hervez patrom ur paotr anvet Cecco, da lavarout eo [[Francesco]], marteze Francesco Boneri, un arzour anavezet er bloavezhioù 1610-1625, lesanvet [[Cecco Boneri|Cecco del Caravaggio]]&lt;ref&gt;Dibrouenn eo al liamme etre Boneri ha servijer ha patrom Caravaggio e deroù ar [[bloavezhioù 1600]], goude ma vez degemeret gant ar braz eus an dud ez eo Cecco del Caravaggio evit Francesco Boneri. Gwelit Robb, pp. 193-196.&lt;/ref&gt; o tougen ur wareg ha saezhoù.

Gwelout a reer an dalc'h en ul lec'h all, e gwirionez daouduek an oberenn : war un dro eo [[Kupidon]] ha Cecco, evel Gwerc'hezed Caravaggio a oa war un dro Mamm Jezuz ha kourtezanezed Roma a oa bet patromoù eviti.
&lt;gallery perrow=&quot;4&quot;&gt;
Michelangelo Caravaggio 040.jpg|''Vocazione di San Matteo''
Michelangelo Caravaggio 047.jpg|''Martirio di San Matteo''
San Matteo e l'angelo.jpg|''San Matteo e l'angelo''
The Inspiration of Saint Matthew by Caravaggio.jpg|Eil doare
The Conversion of Saint Paul-Caravaggio (c. 1600-1).jpg|''Conversione di san Paolo''
Caravaggio-The Conversion on the Way to Damascus.jpg|Eil doare
Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|''Amor vincit omnia''
&lt;/gallery&gt;
;Harlu ha marv (1606-1610)
E miz Mae [[1606]], Caravaggio a lazhas ur forbann anvet Ranuccio Tomassoni ; peogwir e oa klask warnañ dindan boan a varv e tec'has al livour da zomani Colonna er c'hreisteiz da Roma, hag ac'haleno da Napoli e-lec'h m'edo Costanza Colonna Sforza, intañvez Francesco Sforza, o chom en ur palez ma voe degemeret evel mab an hini en doa bet karg e ti he fried. Ur breur he doa Costanza, Ascanio e anv, ha hennezh a oa kardinal-gwarezour rouantelezh Napoli, hag ur breur all dezhi, Marzio, a oa kuzulier [[besroue]] [[Spagn]] ; ur c'hoar dezhi a oa dimezet d'un den eus an tiegezh Carafa, a renk uhel e Napoli, un anaoudegezh a c'hallfe displegañ perak e voe roet kement a fret da Garavaggio er gêr-se. Goude un nebeud mizioù e Napoli avat ec'h eas Caravaggio da Enez Malta m'edo sez {{Urzh Sant Yann Jeruzalem|Marc'heien Malta]].

Mab Costanza, Fabrizio Sforza Colonna, a oa marc'heg Malta ha jeneral galeoù an Urzh, a seblant endevout aozet e zonedigezh en enez e [[1607]]. Ker bamet e voe Alof de Wignacourt, anezhañ 54{{vet}} Mestr Meur an Urzh, gant labour Caravaggio evel livour ofisiel an Urzh m'e varc'hegas. Daoust da gement-se e voe harzet an arzour e miz Eost 1608 abalamour m'en devoa gloazet ur marc'heg. Skarzhet eus an Urzh e voe ha bac'het e [[Valletta]], met diflipañ a eure ha tec'hel da Sikilia.

Eno e labouras al livour (''Seppellimento di santa Lucia'' (&quot;Beziadur santez Lusia&quot;, 1608), ''Resurrezione di Lazzaro'' (&quot;Dasoc'h Lazar, 1609), ''Adorazione dei pastori'' (&quot;Azeuladeg ar vesaerion&quot;, 1609), endra deue iskisoc'h-iskisañ e emzalc'h : kousket gwisket-holl hag armet-holl, distruj e labour kerkent goude an disterañ burutelladenn hag ober goap ouzh livourien Sikilia. Goude nav miz en enez e tistroas da Napoli.

E palez Costanza e Napoli e voe o chom pa zistroas di en hañv [[1609]]. Kaoz eus an darempredoù-se a gaver en holl vuhezskridoù&lt;ref&gt;Da skouer hini Catherine Puglisi, ''Caravaggio', p. 258, ha hini Helen Langdon, ''Caravaggio: A Life'', pennadoù 12 ha 15, ha Peter Robb, ''M: The Man Who Became Caravaggio'', pp. 398 sqq. ha 459 sqq., a ro resisadurioù.&lt;/ref&gt;. Eno e voe arsailhet e miz Here, marteze gant tud a oa gopraet gant ar marc'heg en devoa gloazet e Malta ; distreset e voe e zremm. D'ar mare-se e livas ''Davide con la testa di Golia'' (&quot;David gant penn Goliath&quot;, 1609-1610), penn ar [[ramz]] o vezañ un emboltred. Goude bloaz e Napoli e tistroas Caravaggio da Roma en hañv 1610, ha d'an 28 a viz Gouere e voe embannet gant un ''avviso'', ur gazetenn brevez, e oa marvet al livour.
&lt;gallery&gt;
Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Seppellimento di santa Lucia''
Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Resurrezione di Lazzaro''
Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Adorazione dei pastori''
Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''Davide con la testa di Golia''
&lt;/gallery&gt;

Klañv e oa Caravaggio da neuze, hogen meur a rendaet zo bet a-zivout pennabeg e dremenvan : un dial, [[kleñved Naplez]], [[Kleñved ar paludoù|malaria]], [[kleñved Malta]] hag all. Beziet e voe e bered San Sebastiano e Porto Ercole ; pa voe serret er bered e [[1956]] e voe treuzkaset e relegoù er bered Sant'Erasmo, e Porto Ercole bepred. Eno e voent dielfennet e [[2001]] gant skiantourien a un abeg all da dremenvan al livour : pistriet e vije bet gant ar [[plom]] a oa e livioù e vare ; anavezet mat eo ar c'hleñved-se evit degas feulster en dud&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/artanddesign/2010/jun/16/caravaggio-italy-remains-ravenna-art ''The Guardian'', 16/06/2010]&lt;/ref&gt;. Enklaskoù all a lakaas da soñjal e vije bet marvet Caravaggio diwar [[sepsis]]&lt;ref&gt;Anvet &quot;septikemiezh&quot; gwechall.&lt;/ref&gt; en devije bet dre ''[[Staphylococcus aureus]]'' a-c'houde un emgann e Napoli&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(18)30571-1/fulltext ''The Lancet'', 17/08/2018]&lt;/ref&gt;. E [[2002]], ar [[Vatikan]] a embannas dihelloù hag a skore un abeg all : peuzlazhet e vije bet Caravaggio dre ur ''vendetta'' paeet gant familh Raniccio Tomassoni, a oa bet muntret gant al livour abalamour d'ar batromez [[Fillide Melandroni]], ar vaouez yaouan a weler en dolenn ''Giuditta e Oloferne''&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/1396127/Red-blooded-Caravaggio-killed-love-rival-in-bungled-castration-attempt.html ''The Telegraph'', 02/06/2022]&lt;/ref&gt;.

==Levezon==
Caravaggio &quot;a lakaas an deñvalijenn en damsklêrijenn.&quot;&lt;ref&gt;Lambert, p. 11.&lt;/ref&gt; ''Chiaroscuro'' a veze implijet a-werso, met Caravaggio an hini a ziazezas da vat an doare-se da livañ.

Adal ma voe diskouezet livadurioù Sant Vazhev e chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi e Roma e krogas o levezon war an arzourien yaouank, ar voe lesanvet ''i Caravaggisti''. Brud Caravaggio ne chomas ket war-lerc'h e dremenvan e 1610. An doareoù nevez degaset gantañ a voe implijet en doare ''barocco'', nemet ha pa voe implijet ar ''chiaroscuro'' e voe dilezet ar gwirvoud [[Bredoniezh|bredoniel]] a oa e taolennoù ar mestr.

Levezoniñ a reas doare-livañ e geneil [[Orazio Gentileschi]], ha hini e verc'h [[Artemisia Gentileschi]], hag a-bell hini ar C'hallaoued [[Georges de La Tour]] ha [[Simon Vouet]], koulz ha hini ar Spagnol [[José de Ribera]].

Koulskoude, meur a zek vloaz war-lerc'h, e veze lakaet e oberoù war-gont livourien &quot;dereatoc&quot;h&quot;, pe e veze graet fae warno. An doare barok, kenijinet gantañ, a oa aet war-raok, kemmet e oa ar gizioù, met ne oa ket bet savet stal ebet gant Caravaggio, evel en devoa graet [[Annibale Carraci]] ([[1560]]-[[1609]]), ha ne oa bet skol ebet o legadiñ e zoare-livañ da ziskibien feal.

Er [[bloavezhioù 1920]] ez eo an arzvarnour Roberto Longhi a roas brud en-dro da anv Caravaggio, hag a roas e lec'h dezhañ en istor liverezh Europa : &quot;Ribera, [[Johannes Vermeer|Vermeer]], La Tour ha [[Rembrandt van Rijn|Rembrandt]] ne vije ket bet anezho panevetañ. Hag arz [[Eugène Delacroix|Delacroix]], [[Gustave Courbet|Courbet]] ha [[Édouard Manet|Manet]] a vije bet disheñvel-rik.&quot;&lt;ref&gt;Roberto Longhi, meneget e Lambert, ''op. cit.'', p. 15&lt;/ref&gt; A-du gantañ e oa an istorour war an arzoù [[Bernard Berenson]] ([[1965]]-[[1959]]) pa skrive : ''War-bouez [[Michelangelo]] n'eus bet livour italian ebet dezhañ ken bras levezon.''&lt;ref&gt;Bernard Berenson, in Lambert, ''op. cit.', p. 8&lt;/ref&gt;
 
E kalz a virdioù, e [[Stadoù-Unanet Amerika]] zoken ([[Detroit]] ha [[New York]]), e kaver livadurioù a-leizh graet e doare Caravaggio : un darvoud da noz, gouloù teñval, tud ordinal, livañ ar wirionez naturel. Livourien vodern evel an [[Norvegia|Norvegad]] [[Odd Nerdrum]] (bet ganet e [[1944]]) pe an [[Hungaria|Hungarad]] [[Tibor Csernus]] ([[1927]]-[[2007]]) n'o deus biskoazh kuzhet o deus klasket kevezañ gantañ, hag al livour stadunanat [[Dougl Ohlson]] ([[1936]]-[[2010]]) a oa anaoudek-meurbet ouzh Caravaggio.

Al livour (ha falser) [[Izelvroioù|izelvroat]] [[Han van Meegeren]] ([[1889]]-[[1947]]) en deus implijet taolennoù Caravaggio en e labour war ar Vistri Gozh. Ar filmaozer [[Bro-Saoz|Saoz]] [[Derek Jarman]] ([[1942]]-[[1994]]) en deus sevenet e [[1986]] ar film ''Caravaggio'' diwar-benn buhez an arzour&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.imdb.com/title/tt0090798/?ref_=fn_al_tt_1 ''Internet Movie Database'']&lt;/ref&gt;.
[[Restr:Uqueen3.jpg|thumb|''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', lakaet war anv Caravaggio (&quot;1603-1606&quot; ?)]]
En deiz a hiziv ne chom nemet 77 taolenn a zo diwar zorn Caravaggio hep mar ebet. Unan, ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'' (&quot;Galvidigezh ar sent Pêr hag Andrev&quot;, 1603-1606), zo bet lakaet war anv Caravaggio e [[1943]] gant Roberto Longhi, hogen tennet eo bet eus roll oberennù an arzour e [[2009]]&lt;ref&gt;{{fr}} Ebert-Schifferer, Sybille : ''Caravage''. Paris : Éditions Hazan, 2009 {{ISBN|978-2-7541-0399-2}}&lt;/ref&gt;. Prenet e oa bet gant ar roue [[Charlez Iañ (Bro-Saoz)|Charles I Bro-Saoz]] e [[1637]], gwerzhet da c'houde hag adprenet gant [[Charlez II (Bro-Saoz)|Charles II]] ha lakaet a-gostez e palez Hampton Court er mervent da [[Londrez]], ma kave d'an dud e oa un eillivadur. Un toullad livadurioù gant Caravaggio zo bet kollet moarvat abaoe e varv. [[Richard Francis Burton]] an hini en deus skrivet diwar-benn &quot;un daolenn eus ar Rozera Santel (e mirdi personel dug meur [[Toskana]]) ma weled ur c'helc'hiad tregont den ''turpiter ligati''&lt;ref&gt;&quot;Kenliammet en un doare mezhus&quot;&lt;/ref&gt;&quot; ha ne chom roud ebet anezhi. Un daolenn all eus un ael a zo bet distrujet e-kerzh bombezadeg [[Dresden]], ha ne chom nemet luc'hskeudennoù gwenn-ha-du anezhi.

== Oberennoù ==
===Gwiriekaet (77 taolenn)===
Lod taolennoù zo bet graet meur a wech (da skouer : 8 taolenn zo anvet ''San Giovanni Battista'').
*1592 : ''Ragazzo che monda un frutto''
*1593-1594 : ''Fanciullo con canestro di frutta'' • ''[[Bacchino malato]]''
*1594 : ''[[I bari]]''
*1594-1595 : ''San Francesco in estasi'' • ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' • ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]''
*1595 : ''[[Concerto]]''
*1595-1596 : ''Suonatore di liuto'' • ''Ragazzo morso da un ramarro'' • ''Riposo durante la fuga in Egitto''''
*1596-1597 : ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' • ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' • ''Buona ventura''
*1597 : ''[[Riposo durante la fuga in Egitto]]'' • ''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Fillide Melandroni]]''
*1597-1598 : ''Canestra di frutta'' • ''Davide e Golia'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]''
*1597-1599 : ''[[Narciso (Caravaggio)|Narciso]]''
*1598 : ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' • ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' • ''La vocazione dei santi Pietro e Andrea'' • ''Cristo alla colonna'' • ''Conversione della Maddalena ([[Marta e Maria Maddalena]])'' • ''[[Yann ar Badezour, Toledo, Spagn|San Giovanni Battista]]''
*1598-1599 : ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]''
*1599 : ''Giuditta e Oloferne''
*1599-1600 : ''Vocazione di San Matteo''
*1600 : ''Conversione di san Paolo'' • ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi]]''
*1600-1601 : ''Martirio di San Matteo'' • ''Conversione di San Paolo'' • ''Crocifissione di San Pietro'' • ''Incredulità di San Tommaso''
*1601-1602 : ''[[Koan en Emmaus|Cena in Emmaus]]''
*1602 : ''San Matteo e l'angelo'' • ''Cattura di Cristo'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]''
*1602-1603 : ''Coronazione di spine'' • ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]''
*1602-1604 : ''Deposizione''
*1603 : ''[[Kurunidigezh gant spern|Incoronazione di spine]]'' • ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]''
*1604 : ''Morte della Vergine'' • ''[[Yann ar Badezour, Kansas City, Missouri|San Giovanni Battista]]'' • ''[[Yann ar Badezour, Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma|San Giovanni Battista]]''
*1604-1606 : ''Madonna dei pellegrini (Madonna di Loreto)''
*1605 : ''San Francesco in meditazione''
*1605-1606: ''Madonna dei palafrenieri (Madonna col Bambino e Sant'Anna)'' • ''Sacra Famiglia con San Giovanni Battista'' • ''San Gerolamo scrivente'' (Roma) • ''San Francesco in meditazione''
*1606 : ''[[Cena in Emmaus]]'' • ''[[Ecce Homo]]''
*1607 : ''Madonna del Rosario'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Vienna)|Davide con la testa di Golia]]'' • ''Salomè con la testa del Battista'' • ''Sette opere di Misericordia'' • ''Crocefissione di Sant'Andrea'' • ''Flagellazione''
*1607-1608 : ''Flagellazione di Cristo'' • ''Giovanni Battista alla sorgente''
*1608 : ''Ritratto di Alof de Wignacourt'' • ''Decollazione di San Giovanni Battista'' • ''San Girolamo scrivente'' (Malta) • ''[[Kupidon en e gousk|Amorino dormiente]]'' • ''Seppellimento di Santa Lucia''
*1608-1609 : ''Ritratto di fra Antonio Martelli, Cavaliere di Malta''
*1609 : ''Resurrezione di Lazzaro'' • ''Adorazione dei pastori''
*1609-1610 : ''Annunciazione'' • ''Negazione di San Pietro'' • ''Martirio di Sant'Orsola'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Roma)|Davide con la testa di Golia]]''
*1610 : ''[[Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)|San Giovanni Battista]]''
[[Restr:Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|thumb|upright 0.9|''Ritratto di Maffeo Barberini'']]
===Lakaet war e gont (10 taolenn)===
* ''Giove, Nettuno e Plutone'', Casino della Villa Ludovisi, Roma
* ''Ritratto di papa Paolo V'' ([[Paol V]]), Palazzo Borghese, Roma
* ''Ritratto di Maffeo Barberini (Il [[Urban VIII|papa Urbano VIII]])'', Firenze, dastumad prevez
* ''Salomè con la testa del Battista'', National Gallery, Londrez
* ''Salomè con la testa di san Giovanni nel bacile'', dastumad prevez
* ''San Giovanni Battista'', Nelson Gallery, [[Kansas City]]
* ''San Giovanni Battista'', Palazzo Corsini, Roma
* ''San Giovannino alla sorgente con agnello'', dastumad prevez
* ''San Girolamo'', [[Manati Montserrat]], [[Katalonia]]
* ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', palez Hampton Court, Londrez, tiegezh real Breizh-Veur

==Skeudennaoueg==
Amañ e kavor taolennoù ha n'int ket bet diskouezet uheloc'h. Diglok eo ar skeudennaoueg, evel-just.
===Taolennoù relijiel===
;An [[Testamant Kozh]]
&lt;gallery&gt;
David and Goliath by Caravaggio.jpg|''Davide e Golia'' (1597-1598)
The Sacrifice of Isaac by Caravaggio.jpg|''Sacrificio di Isacco'' (1598)
&lt;/gallery&gt;
;An [[Testamant Nevez]]
&lt;gallery&gt;
Michelangelo Caravaggio 038.jpg|''Crocifissione di san Pietro'' (1600)
Michelangelo Caravaggio 035.jpg|''Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi'' (1600)
The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Incredulità di san Tommaso'' (1600-1601)
Supper at Emmaus by Caravaggio.jpg|''Cena di Emmaus'' (1601-1602)
Caravaggio - Taking of Christ - Odessa.jpg|''Cattura di Cristo'' (1602)
Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg|''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' (1602))
The Deposition by Caravaggio.jpg|''Ar beziadur'' (1602-1603)
Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''Sacra Famiglia con san Giovannino'' (1605-1606)
Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus|Cena di Emmaus]]'' (1606)
1606 Caravaggio, Ecce Homo Palazzo Bianco, Genoa.jpg|''[[Ecce Homo]]'' (1606)
CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''Salomè con la testa del Battista (1607))
Caravaggio Baptist Collezione Bonello, Malta.jpg|''Giovanni Battista alla sorgente'' (1607-1608)
Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Decollazione di san Giovanni Battista'' (1608)
The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Negazione di san Pietro'' (1609-1610)
&lt;/gallery&gt;
;Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]
&lt;gallery&gt;
Michelangelo_Caravaggio 069.jpg|''Morte della Vergine'' (1604)
Michelangelo Caravaggio 001.jpg|''Madonna dei pellegrini'' (1604-1606)
Madonna and Child with St. Anne-Caravaggio (c. 1605-6).jpg|''Madonna dei palafrenieri'' (1605-1606)
Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna del Rosario'' (1607)
&lt;/gallery&gt;
;Sent
&lt;gallery&gt;
The Calling of Saint Matthew by Carvaggio.jpg|''Vocazione di san Matteo'' (1599-1600)
Michelangelo Caravaggio 047.jpg|''[[Merzherinti Mazhev|Martirio di san Matteo]]'' (1600-1601)
The Inspiration of Saint Matthew by Caravaggio.jpg|''San Matteo e l'angelo'' (1602)
Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''San Girolamo scrivente ''(Roma, 1605)
Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''San Girolamo scrivente'' (Malta, 1608)
&lt;/gallery&gt;

===Taolennoù direlijiel===
;Mojennoù [[Henc'hes]] ha [[Henroma]]
&lt;gallery&gt;
Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''Narciso'' (1597-1599)
Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' (1598)
&lt;/gallery&gt;
;Poltredoù
&lt;gallery&gt;
Portrait of a Courtesan by Caravaggio.jpg|''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Cortigiana]]'' (1597)
&lt;/gallery&gt;
;Dodennoù all
&lt;gallery&gt;
Canestra di frutta (Caravaggio).jpg|''Canestra di frutta'' (1597-1598)
Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Sette opere di Misericordia'' (1606-1607)
&lt;/gallery&gt;

== Menegoù ==
=== Mammskridoù ===
* {{it}} Mancini, Giulio (1619-28) : ''Considerazioni sulla pittura''.
* {{it}} Baglione, Giovanni 1642) : ''[https://archive.org/details/bub_gb_zZr_4cyPppYC/page/n3/mode/2up Le vite de' pittori, scultori, architetti, ed intagliatori, dal pontificato di Gregorio 13. del 1572. sino a 'tempi di papa Urbano 8. nel 1642.]''.
* {{it}} Bellori, Giovanni Pietro (1672) : ''[https://archive.org/details/levitedepittoris00bell/page/n5/mode/2up Le Vite de' pittori, scultori et architetti moderni]''.
=== Levrioù diwar e benn ===
;{{en}}
* Calvesi, Maurizio : ''Caravaggio''. Firenze : Giunti Editore, 1998 {{ISBN|978-88-09-76268-8}}
* Friedlaender, Walter : ''Caravaggio Studies''. New York : Schocken Books Inc., 1970 {{ISBN|978-0-8052-0243-4}}
* Gash, John : ''Caravaggio''. London : Chaucer Press, 2004 {{ISBN|978-1-904449-22-5}}
* Giorgi, Rosa : ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings''. London : Dorling Kindersley, 1999 {{ISBN|978-0-7894-4138-6}}
* Hibbard, Howard : ''Caravaggio''. Cheltenham : Icon Publishing, 1983 {{ISBN|978-0-06-433322-1}}
* Lambert, Gilles : ''Caravaggio''. Los Angeles : Taschen America, 2000 {{ISBN|978-3-8228-6305-3}}
* Langdon, Helen : ''Caravaggio: A Life''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 1999 {{ISBN|978-0-374-11894-5}}
* Moir, Alfred : ''The Italian Followers of Caravaggio''. Cambridge : Harvard University Press, 1967 (Div levrenn)&lt;ref&gt;ISBN ebet, peogwir e voe embannet [[ISBN|a-raok 1970]].&lt;/ref&gt;
* Puglisi, Catherine : ''Caravaggio''. London : Phaidon Press, 1998 {{ISBN|978-0-7148-3966-0}}
* Robb, Peter Robb : ''M: The Man Who Became Caravaggio''. London : Henry Holt &amp; Co., 2000 {{ISBN|978-0-8050-6356-1}}
* Spike, John Spike &amp; Kahn Spike, Michèle  : ''Caravaggio''. Nw York : Abbeville Press, 2001 {{ISBN|978-0-7892-0639-8}}
;{{fr}}
* Esteban, Claude : ''L'ordre donné à la nuit''. Lagrasse : Éditions Verdier, 2005 {{ISBN|978-2-86432-447-8}}
* Hilaire, Michel : ''Caravage, le sacré et la vie''. Paris : Éditions Herscher, 1995 {{ISBN|978-2-7335-0251-8}}
* Longhi, Roberto (1927) : ''Le Caravage''. Paris : Éditions du Regard, 2004 {{ISBN|978-2-84105-169-4}}
;{{it}}
* Macchi, Alberto : ''L'uomo Caravaggio - Atto unico''. Roma : AETAS, Roma 1995 {{ISBN|978-88-85172-19-7}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat|Michelangelo Merisi da Caravaggio}}
* {{en}} [http://webexhibits.org/hockneyoptics/post/grundy7.html ''Caravaggio and the camera obscura'']
* {{en}} [https://www.caravaggio.org/ ''Caravaggio and his paintings'']
* {{fr}} [http://agora.qc.ca/mot.nsf/Dossiers/Caravage ''Caravage'']
* {{fr}} http://www.bergerfoundation.ch/Caravage/F/index.html ''Caravage'']
==Notennoù==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Caravaggio}}
[[Rummad:Livourien italian ar XVIvet kantved]]
[[Rummad:Livourien italian ar XVIIvet kantved]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1571]]
[[Rummad:Marvioù 1610]]</text>
      <sha1>bov09b5y9zplth3uj1s54nwqljame94</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sant-Meven</title>
    <ns>0</ns>
    <id>33294</id>
    <revision>
      <id>2186190</id>
      <parentid>2183733</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:46:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186190</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8281" sha1="i91v9qmb9xbu5tlg6rx3msho7h2weqp" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
 | anv               = Sant-Meven
 | anvYezh           = ''Saent-Men''
 | Yezh              = gallaouek
 | anvOfisiel        = ''Saint-Méen-le-Grand''
 | skeudenn          = Saint-Méen-le-Grand (35) Mairie 2.jpg
 | alc'hwez          = An ti-kêr.
 | ardamezioù        = Blason ville fr Saint-Méen-le-Grand 35.svg
 | bro               = [[Bro Sant-Maloù]]
 | departamant       = [[Il-ha-Gwilen]]
 | arondisamant      = [[Arondisamant Roazhon|Roazhon]]
 | kanton            = [[Kanton Menezalban|Menezalban]]
 | etrekumuniezh     = [[Kumuniezh kumunioù Sant-Meven Menezalban|KK Sant-Meven Menezalban]]
 | bro velestradurel = [[Bro Breselien]]
 | cp                = 35290
 | maer              = Pierre Guitton
 | amzer-gefridi     = [[2014]]-[[2026]]
 | gorread           = 18.21
 | hedred            = -2.18972222222
 | ledred            = 48.19
 | uk                = 105
 | ubi               = 79
 | ubr               = 123
 | lec'hienn web     = {{fr}}[http://www.stmeen.fr/ www.stmeen.fr]
}}

'''Sant-Meven''' a zo ur [[kumun c'hall|gumun]] eus [[Breizh]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]]. Pennlec'h kanton e oa betek 2014.
== Douaroniezh ==

* War ar stêr Garun emañ Sant-Meven. 

== Ardamezioù ==

* ''En gul e zri skoed en argant karget pep hini gant teir vrizhenn erminig''. 

Diwar ardamezioù familh Koedlogon

== Anv ==

* Jean-Yves Le Moing (1990) : &quot;'''ecc. Sancti Mevenni''', 814&quot;
* Erwan Vallerie (1995) :  '''Sancto Mevenno''' 1111; '''Sancti Meventii''' 1124; '''Sancti Mevenni''' 1250; '''Saint Meen''' 1312; '''Sainct Meen''' 1352; '''Saint Meen de Gueel''' 1372; '''Saint Maen de Guel''' 1427; '''Sainctmain''' 1483; '''S. Main''' 1630; '''Saint Meèn''', '''Saint Mein de Gails''' 1709;

== Istor ==
=== [[Dispac'h Gall]] ===
* Dekred eus ar [[26 a viz Du]] [[1790]] war al le ret : embannet e voe bout mennet da nac'h al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant ar person, Philbert e anv, ur c'hure, De Blon, hag ur beleg eus ar barrez, Bastien, hag ar superior, Grardel, ar renour, Matthey, ha daou gelennour doueoniezh, Casier ha Guenier, eus ar c'hloerdi&lt;ref&gt;{{fr}}''Adhésion de Messieurs les Recteurs, Curés et autres ecclésiastiques du diocèse de Saint-Malo, en Bretagne, A l'exposition des principes sur la Constitution du Clergé, adressée à MM. les Evêques députés à l'Assemblée nationale'', Imprimerie de Crapart, place Saint-Michel, Pariz, Bro-C'hall, pajenn 16&lt;/ref&gt;.
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* 107 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 4,00 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=936 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;; daou anezhe a varvas e [[Belgia]] d'an [[22 a viz Eost]] [[1914]]: unan eus an [[7Ovet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|71vet Rujumant Troadegiezh]] en [[Auvelais]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=5460607 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;, egile, eus ar [[1añ Rujumant Troadegiezh Drevadennel]], en [[Emgann Rossignol]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=5461452 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* [[1914]]: fuzuilhet e voe ur soudard bet ganet er gumun gant al lu [[gall]] d'an [[19 a viz Here]] e [[Châlons-sur-Marne]] (Bro-C'hall) evit ''«dilez e bost dirak an enebour»''&lt;ref name=&quot;Mémoire des hommes»&quot;&gt;{{fr}}Mémoire des hommes»&lt;/ref&gt;.
==== [[Repuidi Brezel Spagn e Breizh]] ====
* Kantadoù a repuidi a voe degemeret er gumun&lt;ref&gt;{{fr}}Isabelle Le Boulanger, ''L'Exil espagnol en Bretagne  1937-1940'', Coop Breizh, 2016, pajennoù 113, 200 ha 282&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas unnek den eus ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;/&gt;.
==== Brezelioù didrevadennañ ====
===== [[Brezel Indez-Sina]] ===== 
* Mervel a reas tri milour er [[Viêtnam]]{{fr}}&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=936 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.

== Darvoudoù-sport a bep seurt ==
* [[9 a viz Gouere]] [[2006]] : 8{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2006|Tro Bro-C'hall 2006]] etre Sant-Meven hag [[an Oriant]] ([[Mor-Bihan]]) ; trec'h eo [[Sylvain Calzati]] ({{Bro-C'hall}}).
== Brezhoneg ==
* 14,0 % eus anvioù-lecʼh ar gumun a zo brezhonek&lt;ref&gt;Jean-Yves Le Moing, ''Les noms de lieux bretons de Haute-Bretagne'', Coop Breizh, 1990, p. 397&lt;/ref&gt;.

== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery perrow=&quot;&quot; widths=&quot;200&quot; heights=&quot;200&quot;&gt;
Abbatiale Saint Méen le grand.jpg|Iliz an abati.
Tomb of Saint Méen.jpg|Bez Sant Meven.
Le monument aux morts de st meen le grand - panoramio.jpg|Monumant ar re varv.
&lt;/gallery&gt;
* Abati Sant Meven.
* Iliz an abati.
* Ar ''Mirdi [[Louison Bobet]]''.
* Monumant ar re varv el Leurgêr Charles de Gaulle, luc'hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=936 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; ha kartenn-bost&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/cpa/com.php?insee=35297&amp;dpt=35&amp;comm=Saint-M%E9en-le-Grand Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;; e [[1920]] e voe savet&lt;ref&gt;{{fr}}[https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/33732/saint-meen-le-grand-rueroute/ Université de Lille]&lt;/ref&gt;.

== Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=5000
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2013
|p1=2887
|p2=3063
|p3=3358
|p4=3742
|p5=3729
|p6=3566
|p7=4026
|p8=4541
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==
=== Tud liammet ouzh istor kêr ===
* [[Meven (sant)|Sant Meven]], diazezer an abati, marvet eno e 617.
* Jacques Berret, aotrou Millery, e Sant-Meven. Senesal Sant-Meven e 1660.
* [[Louis Duchesne]], beleg ha istorour, a zo bet e [[kloerdi]] bihan Sant-Meven.

=== Tud bet ganet eno ===
* Louis Ruelleux, d'ar [[15 a viz Meurzh]] [[1892]], soudard en 19vet bataillon hemolc'herien war-droad, fuzuilhet gant al lu [[gall]] e [[Châlons-sur-Marne]] (Bro-C'hall) d'an [[19 a viz Here]] [[1914]] e-pad ar [[Brezel-bed kentañ]] evit ''«dilez e bost dirak an enebour»''&lt;ref name=&quot;Mémoire des hommes»&quot;/&gt;.
&lt;gallery&gt;
Saint-Méen-le-Grand - Tombe Louison Bobet.jpg|Bez Louison Bobet.
&lt;/gallery&gt;
* [[Louison Bobet]], marc'hhouarner [[breizh]]at, d'an [[12 a viz Meurzh]] [[1925]]; douaret eo er vered. 
* [[Jean Bobet]], marc'hhouarner breizhat ha kazetenner-sport, d'an [[22 a viz C'hwevrer]] [[1930]].
* [[Frédéric Guesdon]], marc'hhouarner breizhat, d'ar [[14 a viz Here]] [[1971]].

=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:De Coëtlogon.gif|80px]]
|'''Robert''' '''Coëtlogon'''

Abad priol kentañ abati Sant-Meven, e 1443.
|''En gul e zri skoedig en erminoù''
|-
|[[Restr:Fagon.gif|80px]]
|'''Antoine Fagon''', 
Abad Sant-Meven, ha goude se eskob Lombez, ha goude se eskob Gwened e 1719; aet da Anaon e 1742
|''&quot;En glazur e leon savant en aour ouzh kleiz, sellant war un dañvad tremenant en argant, war ur savenn c'heotet; heuliet ouzh kab a-gleiz gant un heol en aour&quot;''
|-
|
|
|
|}

== Gevelliñ ==
Gevellet eo Sant-Meven gant&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.stmeen.fr/associations/jumelages.html?983a9cd6c0e97ca4f74e38a93a92c850=081 Lec'hienn kêr]&lt;/ref&gt;:
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bro
! Kêr
! Abaoe
|-
| [[Restr:Flag of England.svg|border|25px]] [[Bro-Saoz]]
| [[Haltwhistle]]
| 1992
|-
| [[Restr:Flag of Italy.svg|border|25px]] [[Italia]]
| [[Valentano]]
| 2009
|}

== Levrlennadur ==
== Liammoù diavaez ==
{{Commons|Category:Saint-Méen-le-Grand}}
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20160310170138/http://stmeen.fr/ Lec'hienn kêr]
* {{br}} [https://web.archive.org/web/20160307080141/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=35297 Sant-Mewen war lec'hienn Geobreizh]

== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]
[[Rummad:Sant-Meven]]
[[Rummad:Soudarded vreizhat bet fuzuilhet gant al lu gall e-pad ar Brezel-bed kentañ]]
[[Rummad:Repuidi Brezel Spagn e Breizh]]</text>
      <sha1>i91v9qmb9xbu5tlg6rx3msho7h2weqp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Saozon-Sevigneg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34117</id>
    <revision>
      <id>2186193</id>
      <parentid>2134214</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T22:28:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186193</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6354" sha1="fjtua4nzjmvwmdw9cw4c3jmkbdsufag" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Saozon-Sevigneg
| anvYezh = Seczon-Sevinyaé
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Cesson-Sévigné
| skeudenn = Cesson-Sévigné mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = Blason ville fr Cesson-Sévigné (Ille-et-Vilaine).svg
| bro = {{Bro-Roazhon}}
| departamant = {{Il-ha-Gwilen}}
| arondisamant = [[Arondisamant Roazhon|Roazhon]]
| kanton = [[Kanton Lanvezhon|Lanvezhon]]
| etrekumuniezh = [[Roazhon Meurgêr]]
| bro velestradurel = [[Bro Roazhon (Voynet)|Bro Roazhon]]
| maer = Jean-Pierre Savignac
| amzer-gefridi = [[2020]]-[[2026]]
| gorread = 32.14
| hedred = -1.60372281
| ledred = 48.12080856
| uk = 46
| ubi = 27
| ubr = 82
}}

'''Saozon-Sevigneg''' a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[kanton Lanvezhon]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].
== Douaroniezh ==
E Reter da [[Roazhon]] emañ.
=== Kumunioù amezek ===
{{Lec'hiadur kêr|kêr=''Saozon-Sevigneg''|gwalarn=[[Roazhon]]|norzh=[[Lanvezhon]], [[Torigneg-Fouilharzh]]|biz=[[Torigneg-Fouilharzh]]|kornôg=[[Roazhon]]|reter=[[Egineg]], [[Noal-ar-Gwilen]]|gevred=[[Domloup]]|su=[[Kantpig]]|mervent=[[Roazhon]]|enklozadur=}}
== Anv ==
Erwan Vallerie ː '''de Saxonis''', XIt; '''Cesson''', 1152; '''Saxon''', 1153
== Ardamezioù ==
&quot;''En gul, e gebrenn en argant, eilet gant teir ganochenn ivez en argant''&quot;
Diwar ardamezioù familh Cucé (siell 1346)&lt;ref&gt;{{fr}}Michel Froger et Michel Pressensé : ''Armorial des communes des Côtes d'Armor et Ille et Vilaine.'' 2008.&lt;/ref&gt;
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 92 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 4,49% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.phpidsource=191] Monumant ar re varv - Memorial Genweb&lt;/ref&gt;. Daou anezhe a varvas d’an [[22 a viz Eost]] [[1914]] e [[Belgia]]: unan e [[Virton]], soudard e oa er [[124vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|124vet Rujumant Troadegiezh]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5863720 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; hag egile en [[Rossignol|Emgann Rossignol]], korporal e oa er [[1añ Rujumant Troadegiezh Drevadennel]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6025712 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Repuidi Brezel Spagn e Breizh]] ====
* Degemeret e voe meur a diegezh repuidi e ''La Remblais'' er gumun&lt;ref&gt;{{fr}}Isabelle Le Boulanger, ''L'Exil espagnol en Bretagne  1937-1940'', Coop Breizh, 2016, pajenn 290&lt;/ref&gt;. 
==== [[Eil brezel-bed]] ====
* Mervel a reas naontek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.phpidsource=191]
Monumant ar re varv - Memorial Genweb&lt;/ref&gt;. 
* D'an [[18 Mezheven|18 a viz Even]] [[1944]] e kouezhas ur c'harr-nij ''P-38J'' (marilhet 42-104065 ha kodet H5-?) eus [[aerlu]] [[SUA]] (''[[United States Army Air Forces]]'') e &quot;Pincepoche&quot; e Saozon-Sevigneg; lazhet e voe e sturier; d'an [[19 Mezheven|19 a viz Even]] [[1944]] e voe tro ur ''P-38J'' all (marilhet 43-28473 ha kodet E6-?) e &quot;La Baillarde&quot;; lazhet e voe e sturier ivez&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.absa3945.com/airfield/pertesusaaf.html Pertes USAAF]&lt;/ref&gt;.

== Brezhoneg ==
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Manoir Bourgchevreuil.jpg|Maner Bourgchevreuil, e kreiz ar gumun.
Eglise Cesson-Sévigné.jpg|Iliz katolik ''Sant Varzhin''.
Cesson-Sévigné Monniais château.jpg|&quot;Kastell&quot; La Monniais.
03-Château de Cucé.JPG|Kastell La Salette-de-Cucé.
&lt;/gallery&gt;
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=191 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;; dioueliet e voe d’an [[21 a viz Du]] [[1921]] ha dilec’hiet e voe e 1985&lt;ref&gt;{{fr}}[https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/33540/cesson-sevigne-presdeleglise/ Université de Lille]&lt;/ref&gt;.
* Taolenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=71077 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Maen-koun an daou nijour [[USAAF|SUAat]] marvet e miz [[Even]] [[1944]], luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=991273 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==Poblañs==
===Emdroadur ar boblañs abaoe 1962===
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=17000
|passo1=5000
|passo2=1000
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2007
|bl9=2011
|bl10=2013
|p1=3467
|p2=3658
|p3=6424
|p4=10451
|p5=12708
|p6=14344
|p7=15627
|p8=15261
|p9=15413
|p10=16784
|mammenn=EBSSA 
}}
== Melestradurezh ==
== Sport ha darvoudoù ==
Ar [[Glaz Arena]] eo ar sal abadennoù. Degemer a ra sonadegoù, saloñsoù, diskouezadegoù, emgavioù bras ha darvoudoù sport evel krogadoù ar [[Saozon Roazhon Meurgêr Handball]], klub [[handball]] rummad kentañ Saozon-Sevigneg.
== Tud ==
*[[Jean-Baptiste de Gennes]] (war-dro 1656 - 1705), ergerzher,
*[[Jean Boucher (kizeller)|Jean Boucher]] (1870-1939), kizeller,
*[[Jean Delumeau]] (1923-2020), istorour ar relijionoù.
=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:Abelin.gif|80px]]
|'''Abelin''' ː En glazur e sourin en argant, karget gant ul leonparzh en gul, ha leinet gant ur flourdilizenn en aour&lt;ref&gt;{{fr}}Aotrounez la Touche. Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. 1890&lt;/ref&gt;.
[PPC
|}
== Gevelliñ ==
* {{gevelliñ|Waltrop|Alamagn|Germany|bloavezh=1984}}
* {{gevelliñ|Carrick-on-Shannon|Iwerzhon|Ireland|bloavezh=1999}}
* {{gevelliñ|Dan-Kassari|Niger|Niger|Dankassari|bloavezh=2009}}
== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} {{fr}}[https://web.archive.org/web/20200513221609/https://www.ville-cesson-sevigne.fr/ Lec'hienn ar gêr]
{{Commonscat|Cesson-Sévigné}}
== Levrlennadur ==
* {{fr}}Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* {{br}}Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995
== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]
[[Rummad:Kumunioù Bro-Roazhon]]
[[Rummad:Repuidi Brezel Spagn e Breizh]]
[[Rummad:Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]</text>
      <sha1>fjtua4nzjmvwmdw9cw4c3jmkbdsufag</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sant-Ider</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34158</id>
    <revision>
      <id>2186188</id>
      <parentid>2136848</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:28:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186188</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9293" sha1="iziqt72ks4efj5tw2qs2klvulvbzjt0" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
 | anv               = Sant-Ider
 | anvYezh           = ''Saent-Didier''
 | Yezh              = gallaouek
 | anvOfisiel        = ''Saint-Didier''
 | skeudenn          = Saint-Didier (Ille-et-Vilaine) - mairie.jpg
 | alc'hwez          = An ti-kêr.
 | ardamezioù        = Héraldique - fretté.svg
 | bro               = [[Bro-Roazhon]]
 | departamant       = [[Il-ha-Gwilen]]
 | arondisamant      = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
 | etrekumuniezh     = [[Gwitreg Kumuniezh]]
 | bro velestradurel = [[Bro Gwitreg]]
 | kanton            = [[Kanton Kastell-Geron|Kastell-Geron]]
 | maer              = Joseph Jouault
 | amzer-gefridi     = [[2014]]-[[2026]]
 | gorread           = 14.14
 | hedred            = -1.371667
 | ledred            = 48.094722
 | uk                = 79
 | ubi               = 40 
 | ubr               = 97
}}
'''Sant-Ider''' (''{{lang|fr|Saint-Didier}}'' e galleg) a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].

== Douaroniezh ==
&lt;gallery&gt;
094 Vilaine Pont-Riou.jpg|Ar Gwilen e Pont-Riou.
&lt;/gallery&gt;
War lez ar stêrioù [[Gwilen]] ha [[Yegn]] emañ Sant-Ider.
== Anv ==
* Erwan Vallerie ː '''Ecclesia Sancti Desiderii''', 1116; '''Luca de Sendider''', 1208
== Ardamezioù ==
''En argant plezhek en gul''.
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ====
* Mervel a reas 37 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 4,68% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=11198 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;; pevar anezhe a varvas d’an [[22 a viz Eost]] [[1914]] e [[Belgia]]: unan en [[Aiseau-Presles|Aiseau]], er [[136vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|136vet Rujumant Troadegiezh]] e oa&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5863984 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;, an tri all e [[Virton]], daou anezhe a oa er [[124vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|124vet Rujumant Troadegiezh]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5939833 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=55864010 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;, an hini diwezhañ a oa er [[130vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|130vet Rujumant Troadegiezh]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5328550 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil brezel-bed]] ====
* Mervel a reas tri den ag ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=11198 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* D'an [[8 Mezheven|8 a viz Even]] [[1944]] e voe taolet un nijerez ''Focke-Wulf 190 A'' eus an [[aerlu]] [[alaman]] (''[[Luftwaffe (1933-1945)|Luftwaffe]]'') d'an diaz gant kirri-nij chaseal-bombezañ ''[[North American P-51 Mustang|Mustang]]'' eus an [[United States Army Air Forces]] e &quot;La Peinière&quot; e Sant-Ider&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.absa3945.com/airfield/pertesluftwaffe.html Pertes Luftwaffe]&lt;/ref&gt;.
==== Brezelioù didrevadennañ ====
===== [[Brezel Indez-Sina]] =====
* Mervel a reas daou soudard&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=11198 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
==== [[Brezel-bed kentañ]] ====
&lt;gallery&gt;
Saint-Didier-FR-35-monument aux morts-04.jpg|Ar monumant.
090 Saint-Didier.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=11198 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
080 Saint-Didier.jpg|Ar plakennoù.
&lt;/gallery&gt;
* Plakennoù  ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=83554 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
179 Tombe Saint-Didier.jpg|Bez an tiegezh.
&lt;/gallery&gt;
* Bez an tiegezh Roulliaux gant tri breur marvet abalamour d'ar [[Brezel-bed kentañ]].

==== savadurioù katolik ====
&lt;gallery&gt;
Saint-Didier (Ille-et-Vilaine) - église.jpg|An iliz katolik.
La_chapelle_Notre-Dame-de-la-Peinière_vers_1920_A.jpg|Ar chapel, tro 1920.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Sant Ider'', 1679.
* Chapel ''Notre-Dame-de-la-Peinière'', 1840.
== Emdroadur ar boblañs abaoe 1793 ==

&lt;timeline&gt;
Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize  = width:850 height:350
PlotArea   = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:2000
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=  
  bar:1793 text:1793
  bar:1800 text:1800
  bar:1806
  bar:1821 text:1821
  bar:1831
  bar:1836
  bar:1841 text:1841  
  bar:1846
  bar:1851
  bar:1856
  bar:1861 text:1861
  bar:1866
  bar:1872
  bar:1876
  bar:1881 text:1881
  bar:1886
  bar:1891
  bar:1896
  bar:1901 text:1901
  bar:1906
  bar:1911
  bar:1921
  bar:1926 text:1926 
  bar:1931
  bar:1936
  bar:1946
  bar:1954 text:1954  
  bar:1962
  bar:1968
  bar:1975 text:1975
  bar:1982
  bar:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2006
  bar:2012 
  bar:2013 text:2013

PlotData=
  color:barra width:10 align:left

  bar:1793 from:0 till: 1226
  bar:1800 from:0 till: 1023
  bar:1806 from:0 till: 1030
  bar:1821 from:0 till: 1159
  bar:1831 from:0 till: 1134
  bar:1836 from:0 till: 1106
  bar:1841 from:0 till: 1104
  bar:1846 from:0 till: 1048
  bar:1851 from:0 till: 1055
  bar:1856 from:0 till: 1000
  bar:1861 from:0 till: 960
  bar:1866 from:0 till: 920
  bar:1872 from:0 till: 881
  bar:1876 from:0 till: 871
  bar:1881 from:0 till: 841
  bar:1886 from:0 till: 833
  bar:1891 from:0 till: 822
  bar:1896 from:0 till: 815
  bar:1901 from:0 till: 848
  bar:1906 from:0 till: 853
  bar:1911 from:0 till: 790
  bar:1921 from:0 till: 725
  bar:1926 from:0 till: 689
  bar:1931 from:0 till: 697
  bar:1936 from:0 till: 682
  bar:1946 from:0 till: 691
  bar:1954 from:0 till: 693
  bar:1962 from:0 till: 679
  bar:1968 from:0 till: 652
  bar:1975 from:0 till: 679
  bar:1982 from:0 till: 859
  bar:1990 from:0 till: 1055
  bar:1999 from:0 till: 1275
  bar:2006 from:0 till: 1590
  bar:2012 from:0 till: 1884
  bar:2013 from:0 till: 1919

PlotData=

  bar:1793 at: 1226 fontsize:S text: 1226 shift:(-10,5)
  bar:1800 at: 1023 fontsize:S text: 1023 shift:(-10,5)
  bar:1806 at: 1030 fontsize:S text: 1030 shift:(-10,5)
  bar:1821 at: 1159 fontsize:S text: 1159 shift:(-10,5)
  bar:1831 at: 1134 fontsize:S text: 1134 shift:(-10,5)
  bar:1836 at: 1106 fontsize:S text: 1106 shift:(-10,5)
  bar:1841 at: 1104 fontsize:S text: 1104 shift:(-10,5)
  bar:1846 at: 1048 fontsize:S text: 1048 shift:(-10,5)
  bar:1851 at: 1055 fontsize:S text: 1055 shift:(-10,5)
  bar:1856 at: 1000 fontsize:S text: 1000 shift:(-10,5)
  bar:1861 at: 960 fontsize:S text: 960 shift:(-10,5)
  bar:1866 at: 920 fontsize:S text: 920 shift:(-10,5)
  bar:1872 at: 881 fontsize:S text: 881 shift:(-10,5)
  bar:1876 at: 871 fontsize:S text: 871 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 841 fontsize:S text: 841 shift:(-10,5)
  bar:1886 at: 833 fontsize:S text: 833 shift:(-10,5)
  bar:1891 at: 822 fontsize:S text: 822 shift:(-10,5)
  bar:1896 at: 815 fontsize:S text: 815 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 848 fontsize:S text: 848 shift:(-10,5)
  bar:1906 at: 853 fontsize:S text: 853 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 790 fontsize:S text: 790 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 725 fontsize:S text: 725 shift:(-10,5)
  bar:1926 at: 689 fontsize:S text: 689 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 697 fontsize:S text: 697 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 682 fontsize:S text: 682 shift:(-10,5)
  bar:1946 at: 691 fontsize:S text: 691 shift:(-10,5)
  bar:1954 at: 693 fontsize:S text: 693 shift:(-10,5)
  bar:1962 at: 679 fontsize:S text: 679 shift:(-10,5)
  bar:1968 at: 652 fontsize:S text: 652 shift:(-10,5)
  bar:1975 at: 679 fontsize:S text: 679 shift:(-10,5)
  bar:1982 at: 859 fontsize:S text: 859 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 1055 fontsize:S text: 1055 shift:(-10,5)
  bar:1999 at: 1275 fontsize:S text: 1275 shift:(-10,5)
  bar:2006 at: 1590 fontsize:S text: 1590 shift:(-10,5)
  bar:2012 at: 1884 fontsize:S text: 1884 shift:(-10,5)
  bar:2013 at: 1919 fontsize:S text: 1919 shift:(-10,5)

TextData=
  fontsize:S pos:(30,20)

&lt;/timeline&gt;


== Melestradurezh ==
== Tud ==
=== Ardamezeg familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:Andigne-d.jpg|80px]]
|'''d'Andigné'''
aotrounez les Touches, Mayneuf
|''En argant, e dri ererig en gul pigosek hag iziliek en glazur''
|-
|
|
|
|}

== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Saint-Didier (Ille-et-Vilaine)}}
* {{fr}}[https://web.archive.org/web/20200320063950/http://www.saintdidier35.fr/ Lec'hienn web ar gumun]
== Levrlennadur ==
* {{br}}Erwan Vallerie ː ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995
== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]
[[Rummad:Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]</text>
      <sha1>iziqt72ks4efj5tw2qs2klvulvbzjt0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Landean</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34324</id>
    <revision>
      <id>2186113</id>
      <parentid>2080249</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T12:55:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186113</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4208" sha1="9j0h2mv6alr3q5f425x0xeeiww3pxgc" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anvYezh = Lanyen
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Landéan
| skeudenn = Landéan - mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-2|Felger-2]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Franck Esnault
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 8.17
| hedred = -1.1514
| ledred = 48.4139
| uk = 140
| ubi = 107
| ubr = 208
}}
'''Landean''' (''{{lang|fr|Landéan}}'' e [[galleg]]) a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[Kanton Felger-2]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].

== Douaroniezh ==
== Anv ==
* Erwan Vallerie ː '''Landeanium''', 1150; '''Landeen''', 1158; '''Landeham''', 1210; '''Landean''', 1371; '''Landeanum''', 1410; '''Landanium''', 1516
== Ardamezioù ==
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 56 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 4,65% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.phpidsource=456 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas seizh den ag ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;/&gt;; un den ag ar gumun a varvas e [[Mauthausen]] ([[Aostria]]) d’an [[20 a viz Meurzh]] [[1945]] pe d’an [[23 a viz Ebrel]] 1945. Ezel eus an SOE - Rouedad Buckmaster - Rouedad Oscar Parson e oa. Harzet e oa bet d’ar 11 a viz Here 1943 er [[Ar Sal|Sal]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=20886 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; .
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Landéan - Pierre Courcoulée.jpg|An daol-vaen ''Pierre Courcoulée''.
Landéan cordon des druides.JPG|Ar « c’hordennig drouized ».
Landéan - Celliers.jpg|Ar « c’havioù-gwin ».
Landéan (35) Couvent Saint-François.JPG
Landéan - église.jpg|An iliz katolik.
&lt;/gallery&gt;
* Savadurioù neolitek, an daol-vaen ''Pierre Courcoulée'' hag ar « c’hordennig drouized ».
* Ar « c’havioù-gwin », {{XIIvet kantved}}.
* Leandi ''Sant Frañsez''.
* Iliz katolik ''Sant Pêr ha Sant Paol''.
* Monumant foran ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù &lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=456
 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; ha roll&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=456 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Taolenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=71726 Memorial Genweb (roll)]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=71726 Memorial Genweb (luc'hskeudenn)]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.fr/phototek/index.php/35/71726 Memorial Genweb (luc'hskeudennoù)]&lt;/ref&gt;.
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=1500 
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2007
|bl9=2011
|bl10=2017
|p1=969 
|p2=917 
|p3=920
|p4=1129 
|p5=1199
|p6=1166 
|p7=1246
|p8=1257
|p9=1260
|p10=1205
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==

=== Ardamezeg ar familhoù ===
{|
|-
|[[Restr:Le Limonier.gif|80px]]
|style=&quot;padding-left:20px;&quot;|'''Le Limonier'''&lt;br&gt;Aotrounez La Lande, Cahier, Gastais, Verdun, la Houssaye, la Rouelle&lt;br&gt;''En argant e leon en gul, e sourin en glazur karget gant teir c'hroazigan en aour, balirant.''
|}

== Gevelliñ ==
*{{Gevelliñ|Baile an Ridire|Iwerzhon|Ireland}}

== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Landéan}}
* {{fr}}[http://www.landean.fr/ Lec'hienn ofisiel ar gumun]

== Levrlennadur ==

* {{fr}}Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* {{br}}Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995

== Notennoù ha daveoù ==
&lt;references /&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>9j0h2mv6alr3q5f425x0xeeiww3pxgc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lavreer-an-Dezerzh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34327</id>
    <revision>
      <id>2186114</id>
      <parentid>2155115</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T12:58:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186114</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2956" sha1="73wbzcmfkr25savaok34al4sv820n7l" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anvYezh = Le Lorór-deü-Dezèrt
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Le Loroux
| skeudenn = Le Loroux - mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-2|Felger-2]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Christian Lefeuvre
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 11.56
| hedred = -1.064167
| ledred = 48.394722
| uk = 
| ubi = 148
| ubr = 244
}}

'''Lavreer-an-Dezerzh''' (''{{lang|fr|Le Loroux}}'' e galleg) a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[Kanton Felger-2]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].
== Douaroniezh ==
&lt;gallery&gt;
Le Loroux - borne 35-53.jpg|Menn-bonn etre departamantoù [[Il-ha-Gwilen]] ha [[Mayenne (departamant)|Mayenne]] e Lavreer.
&lt;/gallery&gt;
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 43 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 5,16% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;Memoweb&quot;&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=498 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;; unan anezhe a varvas d'an [[22 a viz Eost]] [[1914]] en [[Emgann Rossignol]] e [[Belgia]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=5881063 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb] &lt;/ref&gt; hag unan all d'an [[22 a viz Eost]] [[1914]] en [[Emgann Charleroi]] e [[Belgia]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=6858979 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb] &lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas un den ag ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;Memoweb&quot;/&gt;. 
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Le Loroux - église.jpg|An iliz katolik.
Le_Loroux_(35)_La_Motte_Anger_-_Chapelle_Sainte-Marie_-_01.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Sant Varzhin''.
* Chapel ''Santez Mari'' e ''La Motte Anger''.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=498 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Plakennoù  ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=71727 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=800
|passo1=400
|passo2=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006 
|bl8=2011
|bl9=2017
|bl10=2021
|bl11=2022
|p1=585
|p2=628
|p3=566
|p4=548 
|p5=515
|p6=520
|p7=524
|p8=643
|p9=653
|p10=626
|p11=618
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==
== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Le Loroux}}
== Dave ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>73wbzcmfkr25savaok34al4sv820n7l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Parinieg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34340</id>
    <revision>
      <id>2186120</id>
      <parentid>2079785</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:22:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186120</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3626" sha1="5u3mpisv8ea18wfy6elbcmzef190dzn" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Parinieg
| anvYezh = Parinyaè
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Parigné
| skeudenn = Parigné (35) Mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = D'argent croix de sable.svg
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-2|Felger-2]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Hervé Guillard
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 20.72
| hedred = -1.19027777778
| ledred = 48.4286111111
| uk = 160
| ubi = 109
| ubr = 182
}}

'''Parinieg''' (''{{lang|fr|Parigné}}'' e galleg) a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[Kanton Felger-2]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].

== Douaroniezh ==
== Dezougen ==
&lt;gallery&gt;
Halte de Parigné.jpg|An ti-gar kozh.
&lt;/gallery&gt;
* War al linenn [[Hent-houarn Saint-Hilaire-du-Harcouët Felger|hent-houarn Saint-Hilaire-du-Harcouët Felger]], serret, edo Parinieg.
== Ardamezioù ==
''&quot;En argant e groaz en sabel&quot;.'' Ardamezioù familh de Parigné

== Anv ==

* Erwan Vallerie ː '''Perigrina''', 1146; '''Parigneio''', 1213

== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 48 gwaz  abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 4,29% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=37961 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas seitek den eus ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;/&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Parigné (35) Église.jpg|An iliz katolik.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Itron-Varia'', {{XVvet}}-{{XIXvet}} kantvedoù&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.infobretagne.com/parigne.htm Info-Bretagne]&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery&gt;
Parigné (35) Chapelle Saint-Roch - Extérieur - 02.jpg|Ar chapel.
&lt;/gallery&gt;
* Chapel ''[[Sant Rok]]''.
&lt;gallery&gt;
Parigné (35) Château du Bois-Guy.jpg|Ar c'hastell.
&lt;/gallery&gt;
* Kastell Bois-Guy, {{XVIIvet}} kantved.
&lt;gallery&gt;
Parigné (35) Monument aux morts.jpg|Ar monumant.
&lt;/gallery&gt;
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=37961 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Plakenn ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudennoù{{fr}}&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=70000 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=1310
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2011
|p1=976
|p2=965
|p3=911
|p4=1046
|p5=1068
|p6=1133
|p7=1257
|p8=1308
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==

=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
|[[Restr:Parigné.gif|80px]]
|'''de Parigné''' &lt;ref&gt;

Aotrounez ar barrez.

- '''Guillaume''' ː floc'h e-barzh un diskouezadeg du Guesclin e 1371. Familh kemmesket gant ar re Parthenay.&lt;/ref&gt;
Aotrounez ar barrez
|''En argant e groaz en sabel''
|-
|
|
|
|}

== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Parigné}}
* {{fr}}[http://www.parigne.fr/ Lec'hienn ofisiel ar gumun]

== Levrlennadur ==

* {{fr}}Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* {{br}}Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995

== Notennoù ha daveoù ==
&lt;references /&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>5u3mpisv8ea18wfy6elbcmzef190dzn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Komorzhel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34347</id>
    <revision>
      <id>2186112</id>
      <parentid>2089475</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T12:55:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186112</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3059" sha1="hynhhmzoy5hpcaizpc4gtvy0ut4oy6o" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Komorzhel
| anvYezh = Conbórtilhaè
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Combourtillé
| skeudenn = Combourtillé - mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-1|Felger-1]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Philippe Buineau
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 9.25
| hedred = -1.2442
| ledred = 48.2728
| uk = 115
| ubi = 72
| ubr = 130
}}

'''Komorzhel''' (''{{lang|fr|Combourtillé}}'' e galleg) zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[Kanton Felger-1]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].

== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ====
* 28 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 5,13% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=37340] Monumant ar re varv - Memorial Genweb&lt;/ref&gt;; unan anezhe a varvas e [[Virton]] e [[Belgia]] d’an 22 a viz Eost 1914, er [[124vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|124{{vet}} Rujumant Troadegiezh]]&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5824190 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;. 
==== Trevadennoù ====
* [[Reter-Nesañ]]: mervel a reas ur soudard eus ar [[17vet RTS|17{{vet}} RTS]] e miz Ebrel 1926 en [[Aleppo]] e [[Siria]]&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=1775880  Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.

==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Un den ag ar gumun a varvas abalamour d'ar brezel pa oa prizoniad-brezel e [[Lautaverk]] en [[Alamagn]] e miz Gwengolo 1944, soudard er [[227vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|227{{vet}} Rujumant Troadegiezh]] e oa&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5902278  Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.

== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Combourtillé - église.jpg|An iliz katolik.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Intron-Varia'' {{XVIvet kantved}}-{{XIXvet kantved}}.
* Monumant ar re varv&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=37340] Memorial Genweb&lt;/ref&gt;.

== Douaroniezh ==
== Melestradurezh ==
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=700
|passo1=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2007 
|bl9=2011
|bl10=2017
|p1=425
|p2=416
|p3=370 
|p4=340 
|p5=363
|p6=401
|p7=515
|p8=531
|p9=585
|p10=611
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==
== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Combourtillé}}
* [https://web.archive.org/web/20070929133551/http://www4.culture.fr/patrimoines/patrimoine_architectural_et_mobilier/sribzh/main.xsp?execute=show_document&amp;id=MERIMEEIA35040715 Glad Komorzhel] .
== Dave ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>hynhhmzoy5hpcaizpc4gtvy0ut4oy6o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Yaoueneg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34354</id>
    <revision>
      <id>2186126</id>
      <parentid>2076892</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:38:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186126</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3000" sha1="3b6sg88pousqgc9nv4ep5i920s773da" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anvYezh = Javenaé
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Javené
| skeudenn = Javené - mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-1|Felger-1]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Bernard Delaunay
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 18.45
| hedred = -1.21444444444
| ledred = 48.32
| uk = 90
| ubi = 60
| ubr = 109
}}

'''Yaoueneg''' (''Javené'' e galleg) a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[Kanton Felger-1]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].

== Douaroniezh ==
== Anv ==

* Erwan Vallerie ː '''Javensium''', XI&lt;sup&gt;t&lt;/sup&gt; kantved

== Ardamezioù ==
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 49 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 5,36% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=29617 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas ur soudard prizoniad-brezel e [[Berlin]] en [[Alamagn]] d'an [[1 a viz Genver]] [[1941]]&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6428852 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
6428852
==== Brezelioù didrevadennañ ====
===== [[Brezel Aljeria]] =====
* Ur milour a varvas e [[Tizireniff]] d'an [[22 a viz Du]] [[1956]]&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5328180 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Javené - église.jpg|An iliz katolik.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Sant Varzhin''.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=29617 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=2100
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006 
|bl8=2011
|bl9=2016
|p1=717
|p2=736
|p3=856
|p4=1168
|p5=1268
|p6=1517
|p7=1776
|p8=1944
|p9=2061
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==

=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:Le Limonier.gif|80px]]
|'''Le Limonier''',
aotrounez la Marche
|''En argant e leon en gul, e sourin en glazur karget gant teir c'hroazigan en aour, balirant''
|-
|
|
|
|}

== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==

== Levrlennadur ==

* {{fr}}Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* {{br}}Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995
{{commonscat|Javené}}
== Daveoù ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>3b6sg88pousqgc9nv4ep5i920s773da</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Parzieg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34356</id>
    <revision>
      <id>2186121</id>
      <parentid>2154829</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:23:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186121</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3026" sha1="dhmp492eh9upkiqtm8qn2i9uhp0sl0g" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
 | anv               = Parzieg
 | anvYezh           = Parczaè
 | Yezh              = gallaouek
 | anvOfisiel        = Parcé
 | skeudenn          = Parcé - mairie.jpg
 | alc'hwez          = An ti-kêr.
 | ardamezioù        = 
 | bro               = [[Bro Roazhon]]
 | departamant       = [[Il-ha-Gwilen]]
 | arondisamant      = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
 | kanton            = [[Kanton Felger-1|Felger-1]]
 | etrekumuniezh     = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
 | bro velestradurel = [[Bro Felger]]
 | maer              = Laurent Legendre
 | amzer-gefridi     = [[2026]]-[[2032]]
 | gorread           = 16.88
 | hedred            = -1.200278
 | ledred            = 48.273056
 | uk                = 154
 | ubi               = 76
 | ubr               = 166
}}

'''Parzieg''' (ent-ofisiel ''{{lang|fr|Parcé}}'' e galleg) a zo ur gumun eus [[kanton Felger-1]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]]. Ar gumun gentañ e [[Breizh-Uhel]] eo he deus panelloù [[divyezhek]] [[galleg]]-[[gallaoueg]].
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 35 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 3,95 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref&gt;{{fr}}
[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=37752 Monumant ar re varv - Memorial GenWeb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas pemp den eus ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref&gt;{{fr}}
[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=37552 Monumant ar re varv - Memorial GenWeb]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Parcé - église.jpg|An iliz katolik.
Parcé35Extérieur de l'église Saint-Pierre 07.jpg|Ur gargoul.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Sant Pêr''.
&lt;gallery&gt;
Parcé35Monument aux morts.jpg|Ar monumant.
&lt;/gallery&gt;
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=37752 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Douaroniezh ==
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=680
|passo1=100
|passo2=20
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2007
|bl9=2011
|p1=550
|p2=622
|p3=568
|p4=546
|p5=562
|p6=602
|p7=636
|p8=641
|p9=642
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Gallaoueg ha brezhoneg ==
&lt;gallery&gt;
Parcé - panneau D23.jpg|Panelloù divyezhek [[galleg]]-[[gallaoueg]] e Parzieg.
&lt;/gallery&gt;
== Tud ==
== Gevelliñ ==
* {{gevelliñ|Kortenberg|Belgia|Belgium|bloavezh=1993}}.
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Parcé}}
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20160105082207/http://www.parce.fr/ Lec'hienn ofisiel ar gumun]
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20070929135640/http://www4.culture.fr/patrimoines/patrimoine_architectural_et_mobilier/sribzh/main.xsp?execute=show_document&amp;id=MERIMEEIA35040719 Glad Parzieg] .
== Notennoù ha daveoù ==
{{daveoù}}

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>dhmp492eh9upkiqtm8qn2i9uhp0sl0g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rovenieg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34357</id>
    <revision>
      <id>2186123</id>
      <parentid>2103171</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:30:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186123</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5571" sha1="jg31qbooudg86wj4ksyw35uq2dba6mt" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Rovenieg
| anvYezh = Romanyaé
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Romagné
| skeudenn = Romagné - mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = Blason ville fr Romagné (Ille-et-Vilaine).svg
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-1|Felger-1]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Aline Le Bouédec
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 26.93
| hedred = -1.27611111111
| ledred = 48.3430555556
| uk = 124
| ubi = 57
| ubr = 171
}}
'''Rovenieg''' (''Romanyaé'' e [[gallaoueg]], ''Romagné'' e galleg, ofisiel) zo ur gumun e [[Breizh]] e [[Kanton Felger-1]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].

== Douaroniezh ==
== Anv ==
* Erwan Vallerie (1995) : ''Romaniaca Ecclesia'', {{XIvet kantved}} ; ''Rominiaco'', 1096.

== Ardamezioù ==
''Palefarzhet : ouzh 1 ha 4 en argant karget gant teir brizhenn erminig en sabel ; ouzh 2 en aour e joskenn hoc'h-gouez diframmet en sabel, lagadet ha stilhonet en aour ; ouzh 3 en aour e varr raden a ziv zelienn c'heotet.'' &lt;ref&gt;Un delienn nemetken hervez Froger ha Pressensé.&lt;/ref&gt;

== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 66 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 4,26 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=816 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;; unan anezhe a varvas e [[Belgia]] d'an [[22 a viz Eost]] [[1914]] en [[Emgann Rossignol]], er [[1añ Rujumant Troadegiezh]] edo&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=5405971 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas c'hwec'h den ag ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;/&gt;. 
* D'an [[9 Mezheven|9 a viz Even]] [[1944]] e kouezhas ur c'harr-nij ''[[de Havilland DH.98 Mosquito|Mosquito]] PR.Mk.XVI'' marilhet MM352 eus ar ''544th Squadron [[Royal Air Force]] Volunteer Reserve'' eus [[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]] e &quot;La Tanceraie&quot; e Rovenieg gant daou nijour en e vourzh; lazhet e voent o-daou, douaret int e bered ar gumun&lt;ref&gt;{{fr}}[https://web.archive.org/web/20111114221212/http://www.absa39-45.com/airfield/pertesraf.html Pertes RAF]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;Bezioù ha monumant an nijourion&quot;&gt;{{fr}}[http://www.absa3945.com/9%20juin%2044/Ross_Downie.html Bezioù ha monumant an nijourion]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Romagné - église.jpg|An iliz katolik.
Romagné_-_église_gargouille.jpg|Gargoul an iliz.
Romagné_-_chapelle_Sainte-Anne.jpg|Ar chapel.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Santez Anna''.
* Chapel ''Santez Anna''.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=816 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; ha kartenn-bost&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=816 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=71635 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Monumant nijourion ar [[Royal Air Force]], luc’hskeudenn
&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=113622&amp;dpt=35 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;
=== Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun  ===
{| class = &quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+
! Bro
! Niver a soudarded
|- 
|[[Skeudenn:Flag of the United Kingdom.svg|24px]] [[Rouantelezh-Unanet]]
|2
|-
|'''Hollad'''
|'''2'''
|}
Karrnijourion e oant. Marvet int d'an 9 a viz [[Mezheven|Even]] [[1944]] pa gouezhas o c'harr-nij (''[[De Havilland DH.98 Mosquito|Mosquito MM352]]'') e ''La Tanceraie'', e Rovenieg, e-pad an [[Eil Brezel Bed]]&lt;ref&gt;{{en}}[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=2090375&amp;mode=1 Commonwealth War Graves Commission]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.absa3945.com/airfield/pertesraf.html Pertes RAF]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;Bezioù ha monumant an nijourion&quot;/&gt;.
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi
|dimx=
|dimy=
|popmax=3000
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962
|bl2=1968
|bl3=1975
|bl4=1982
|bl5=1990
|bl6=1999
|bl7=2006
|bl8=2011
|bl9=2016
|bl10=2021
|p1=1149
|p2=1113
|p3=1311
|p4=1581
|p5=1591
|p6=1605
|p7=1921
|p8=2220
|p9=2376
|p10=2440
|mammenn=EBSSA
}}

== Tud ==
=== Ardamezeg ar familhoù ===
{|
|[[Restr:Baston.gif|60px]]
|
:;Baston
:Aotrounez la Riboisière ha Bonnefontaine
:''En aour e gebrenn en gul heuliet ouzh kab gant div velchonenn c'heotet hag ouzh beg gant ur bempdiliaouenn ivez c'heotet.''|
|}

== Gevelliñ ==
* {{Gevelliñ|Apoldu de Jos|Romania|Romania|bloavezh=}}
* {{Gevelliñ|Horndon-on-the Hill|Rouantelezh Unanet|United Kingdom|bloavezh=}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat|Romagné}}
* {{fr}}[https://web.archive.org/web/20100328072917/http://www.romagne35.com/ Lec'hienn ofisiel ar gumun]
* {{fr}}[https://web.archive.org/web/20070930121020/http://www4.culture.fr/patrimoines/patrimoine_architectural_et_mobilier/sribzh/main.xsp?execute=show_document&amp;id=MERIMEEIA35040720 Glad Rovenieg].

== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]
[[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Il-ha-Gwilen]]
[[Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]]</text>
      <sha1>jg31qbooudg86wj4ksyw35uq2dba6mt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kersalver-al-Lann</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34358</id>
    <revision>
      <id>2186111</id>
      <parentid>2110068</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T12:53:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186111</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4237" sha1="6u688yxqgmt2ky7asb6pl6vazhpty0g" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Kersalver-al-Lann
| anvYezh = Saent-Sauvór
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Saint-Sauveur-des-Landes
| skeudenn = Saint-Sauveur-des-Landes (35) Mairie.jpg
| alc'hwez = Ar maerdi.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-1|Felger-1]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Christophe Deroyer
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 18.84
| hedred = -1.3125
| ledred = 48.3433333333
| uk = 119
| ubi = 85
| ubr = 132
}}

&lt;gallery&gt;
Saint Sauveur des Landes.jpg
&lt;/gallery&gt;
''' Kersalver-al-Lann ''' a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[Kanton Felger-1]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 35 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 3,05% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.phpidsource=26497 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; ; pemp anezhe a varvas e [[Belgia]] e miz Eost 1914 :
** d’an 22:
*** tri en [[Emgann Rossignol]], daou eus ar [[1añ Rujumant Troadegiezh Drevadennel]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5791097 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5791095 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;, hag unan eus an [[2vet Rujumant Kanolierezh drevadennel (lu gall)|2vet Rujumant Kanolierezh drevadennel]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5790687 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;, 
*** unan en [[Virton|Emgann Virton]], korporal e oa er [[130vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|130vet Rujumant Troadegiezh]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5791096 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
** unan d’an 26 goude bout bet gloazet e [[Tamines]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5791098 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.

==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas seizh den eus ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.phpidsource=26497 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Saint-Sauveur-des-Landes - église.jpg|Kornôg.
Saint-Sauveur-des-Landes (35) Église Saint-Sauveur - Extérieur - 01.jpg|Kreisteiz.
Saint-Sauveur-des-Landes (35) Église Saint-Sauveur - Extérieur - 11.jpg|Absidenn.
Saint-Sauveur-des-Landes (35) Église Saint-Sauveur - Intérieur - 01.jpg|An nev.
Saint-Sauveur-des-Landes (35) Église - Intérieur - Chapiteau - 01.jpg|Un dogenn.
Saint-Sauveur-des-Landes (35) Église - Intérieur - Chapiteau - 05.jpg|Un dogenn.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''ar Salver''.
&lt;gallery&gt;
Saint-Sauveur-des-Landes (35) Château de Chaudebœuf - Extérieur - 02.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Kastell ''Chaudebœuf''.
* Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=26497 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Taolenn ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=71795 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Douaroniezh ==
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=1500
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962
|bl2=1968
|bl3=1975
|bl4=1982
|bl5=1990
|bl6=1999
|bl7=2006
|bl8=2007
|bl9=2011
|p1=898
|p2=881
|p3=892
|p4=957
|p5=1058
|p6=994
|p7=1313
|p8=1341
|p9=1461
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==
== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Saint-Sauveur-des-Landes}}
* {{fr}}[https://web.archive.org/web/20070929222900/http://www4.culture.fr/patrimoines/patrimoine_architectural_et_mobilier/sribzh/main.xsp?execute=show_document&amp;id=MERIMEEIA35040721 Glad Kersalver-al-Lann] .
== Dave ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>6u688yxqgmt2ky7asb6pl6vazhpty0g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Melleg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34383</id>
    <revision>
      <id>2186119</id>
      <parentid>2130883</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:21:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186119</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4031" sha1="im2x7u5hotgsjfnw127rx7a9yu7bvab" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Melleg
| anvYezh = ''Mèlae''
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = ''Mellé''
| skeudenn = Mellé (35) Mairie.jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro-Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-2|Felger-2]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| cp = 35420
| maer = Olivier Poste
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 15.5
| hedred = -1.1875
| ledred = 48.4888888889
| uk = 183
| ubi = 129
| ubr = 196
| lec'hienn web = 
}}
::[[Restr:Confusion colour.svg|20px|]]''Arabat eo droukveskañ gant [[Mellag]].''
'''Melleg''' (''{{lang|fr|Mellé}}'' e galleg) zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[kanton Felger-2]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].
== Douaroniezh ==
== Anv ==
* J.-Y. Le Moing, Erwan Vallerie ː '''Meleio''', 1241
'''Gerdarzh''' ː J.-Y. Le Moing ː sur-awalc'h diwar galianeg ̈''mello'' = krec'h, run.
== Ardamezioù ==
== Istor ==
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 47 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 4,37% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=597 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;; unan anezhe a varvas d'an [[22 a viz Eost]] [[1914]] en [[Emgann Rossignol]] e [[Belgia]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=5619460 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas tri den ag ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;/&gt;.
==== Brezelioù didrevadennañ ====
===== [[Brezel Aljeria]] =====
* Mervel a reas ur soudard d'an [[10 a viz Mae]] 1959 e [[Thiers (Aljeria)|Thiers]] e [[Douar Drâ Barrouta]] e departamant [[Kabilia|Kabilia Veur]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=5328201 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Mellé2.JPG|An iliz katolik.
Mellé (35) Ancien presbytère - Extérieur - 01.jpg|Ar presbital.
Mellé (35) Croix de l'ancien presbytère - 01.jpg|Ar groaz.
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Sant Varzhin'', gant lodennoù eus ar {{XVvet kantved}}.
* Ar presbital kozh hag e groaz.
&lt;gallery&gt;
Mellé (35) Monument aux morts.jpg|Ar monumant.
&lt;/gallery&gt;
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù &lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=597 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=1000
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962
|bl2=1968
|bl3=1975
|bl4=1982
|bl5=1990
|bl6=1999
|bl7=2006
|bl8=2011
|p1=810
|p2=885
|p3=806
|p4=738
|p5=706
|p6=678
|p7=680
|p8=673
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==

== Tud ==
* [[Albert Bouvet]] (ganet e 1930), marc'hhouarner breizhat.

=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:De la Barberie.gif|80px]]
|'''de la Barberie''',
Aotrounez al lec'h se
|''En glazur e leon en aour o zerc'hel en e bav dehoù ur c'hleze en argant; e gab en argant karget gant teir brizhenn erminig en sabel''
|-
|
|
|
|}

== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Mellé}}
* {{fr}} [http://www.melle-durable.com/ Mellé village durable]
* {{br}} [http://www.geobreizh.com/breizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=35174 Melleg war lec'hienn Geobreizh]

== Levrlennadur ==

* {{fr}}Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* {{fr}}Jean-Yves Le Moing : ''Les noms de lieux bretons de Haute-Bretagne''. Coop Breizh. Spezed. 1990
* {{br}}Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995
* {{fr}}Jean-Yves Le Moing : ''Noms de lieux de Bretagne''. Christine Bonneton Editeur. 2007

== Daveoù ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>im2x7u5hotgsjfnw127rx7a9yu7bvab</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Polieg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34385</id>
    <revision>
      <id>2186122</id>
      <parentid>2119827</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:25:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186122</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2866" sha1="63fvk2w0jm4f8xvfp32w0ffgxv4frnj" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Polieg
| anvYezh = Polhaé
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Poilley
| skeudenn = Poilley (35) Mairie.jpg
| alc'hwez = Ar maerdi.
| ardamezioù = Blason ville fr Poilley (Ille-et-Vilaine).svg
| bro = [[Bro-Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-2|Felger-2]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Anne Bannier
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 10.78
| hedred = -1.262500
| ledred = 48.465556
| uk = 161
| ubi = 115
| ubr = 184
| lec'hienn web = 
}}
'''Polieg''' (''Poilley'' an anv gallek ofisiel) zo ur gumun e [[Breizh]] e [[kanton Felger-2]], e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].
== Douaroniezh ==
== Anv ==
* Erwan Vallerie (1995) ː ''Pollei'', {{Xvet kantved}} ; ''Poiliaco'', 1096.
== Ardamezioù ==
''Rannet etre argant ha glazur, e leon en gul kurunet ha teodet en aour, balirant''.
== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
;[[Brezel-bed kentañ]]
* Mervel a reas 38 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 5,06 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;MGW&quot;&gt;
[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=762 Monumant ar re varv - Memorial GenWeb]&lt;/ref&gt;.
;[[Eil Brezel-bed]]
* Mervel a reas pevar den eus ar gumun avarvas abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;MGW&quot; /&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Poilley (35) Église.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Iliz katolik ''Sant Varzhin'', {{XVIIvet kantved}}. 
* Ar c'hastell, 1450.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù &lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=762 Memorial GenWeb]&lt;/ref&gt; ha kartenn-bost&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/cpa/com.php?insee=35230&amp;dpt=35&amp;comm=Poilley Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Plakennoù ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=80578 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi
|dimx=
|dimy=
|popmax=680
|passo1=100
|passo2=20
|bl1=1962
|bl2=1968
|bl3=1975
|bl4=1982
|bl5=1990
|bl6=1999
|bl7=2006
|bl8=2011
|bl9=2020
|p1=674
|p2=572
|p3=554
|p4=468
|p5=419
|p6=384
|p7=402
|p8=393
|p9=370
|mammenn=EBSSA
}}
== Tud ==
=== Ardamezeg ar familhoù ===
{|
|[[Restr:Benoist de Lesnevé.gif|60px]]
|
:;Benoist
:Aotrounez Gréthébault
:''En erminoù e deir c'hebrenn en gul karget gant bezantennoù en aour.'' 
|}
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Poilley (Ille-et-Vilaine)}}
* {{br}} [http://www.geobreizh.com/breizh/fra/villes-fiche.asp?insee_ville=35230 Polieg war lec'hienn Geobreizh]
== Levrlennadur ==
== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>63fvk2w0jm4f8xvfp32w0ffgxv4frnj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sant-Kristol-Gwalen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34408</id>
    <revision>
      <id>2186124</id>
      <parentid>2136850</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:31:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186124</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5439" sha1="9j48hqj73kgpknhl3mra5ibr9k5i0gb" xml:space="preserve">{{pennad zo| Saint-Christophe}}
{{pennad zo| Kristof}}

{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Sant-Kristol-Gwalen
| anvYezh = 
| Yezh = 
| anvOfisiel = Saint-Christophe-de-Valains
| skeudenn = Saint-Christophe-de-Valains 2011.jpg
| alc'hwez = Ar vourc'h.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-1|Felger-1]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Sylvain Thomas
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 3.27
| hedred = -1.44611111111
| ledred = 48.3436111111
| uk = 75
| ubi = 35
| ubr = 104
}}

'''Sant-Kristol-Gwalen''' (''{{lang|fr|Saint-Christophe-de-Valains}}'' e galleg) a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[kanton Felger-1]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].
== Douaroniezh ==
== Anv ==

* Jean-Yves Le Moing (1990) : '''St Christofle de Valains''', 1399; 

== Ardamezioù ==
N'ez eus ket evit ar poent

== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
*  Mervel a reas pevar gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 1,79% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=37074 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil brezel-bed]] ====
* Mervel a reas ur gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel d'ar [[5 a viz Even]] [[1940]] e [[Fay]] er [[Somme (departamant)|Somme]] ([[Bro-C'hall]]); kabiten e oa er [[41vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|41vet Rujumant Troadegiezh]]&lt;ref&gt;{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=6099165 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;. 
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; widths=&quot;200&quot; heights=&quot;200&quot;&gt;
Château_de_La_Bélinaye_-_17ème_siècle.jpg|Ar c'hastell.
Saint-Christophe-de-Valains (35) Chêne de la Liberté 01.jpg|Dervenn ar Frankiz.
Église Saint Christophe de Valains 2006.jpg|An iliz katolik.
St Christophe de valains - Monument aux morts.JPG|Monumant ar re varv.
Saint Christophe de Valains 2006 Croix.jpg|Ar groaz.
St-Christophe-de-Valains - Stèle commémorative.JPG|Ar peul-koun.
St Christophe de valains - Crue de la Minette.JPG|Plakenn an dour-beuz.
&lt;/gallery&gt;
* Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudennoù&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=35&amp;id_source=37074 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Taolenn ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=90933 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;
== Emdroadur ar boblañs ==

&lt;timeline&gt;
Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize  = width:700 height:300
PlotArea   = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:350
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData= 
  bar:1793 text:1793
  bar:1800
  bar:1806
  bar:1821
  bar:1831
  bar:1836 text:1836
  bar:1841
  bar:1846
  bar:1851
  bar:1856
  bar:1861 text:1861
  bar:1866
  bar:1872
  bar:1876
  bar:1881
  bar:1886 text:1886
  bar:1891
  bar:1896
  bar:1901
  bar:1906
  bar:1911 text:1911
  bar:1921
  bar:1926
  bar:1931
  bar:1936
  bar:1946 text:1946
  bar:1954
  bar:1962
  bar:1968
  bar:1975
  bar:1982 text:1982
  bar:1990
  bar:1999
  bar:2006
  bar:2008
  bar:2011 text:2011

PlotData=
  color:barra width:14 align:left
  bar:1793 from:0 till: 235
  bar:1800 from:0 till: 295
  bar:1806 from:0 till: 260
  bar:1821 from:0 till: 257
  bar:1831 from:0 till: 286
  bar:1836 from:0 till: 308
  bar:1841 from:0 till: 290
  bar:1846 from:0 till: 296
  bar:1851 from:0 till: 323
  bar:1856 from:0 till: 310
  bar:1861 from:0 till: 300
  bar:1866 from:0 till: 341
  bar:1872 from:0 till: 324
  bar:1876 from:0 till: 324
  bar:1881 from:0 till: 321
  bar:1886 from:0 till: 300
  bar:1891 from:0 till: 324
  bar:1896 from:0 till: 291
  bar:1901 from:0 till: 274
  bar:1906 from:0 till: 291
  bar:1911 from:0 till: 223
  bar:1921 from:0 till: 193
  bar:1926 from:0 till: 241
  bar:1931 from:0 till: 222
  bar:1936 from:0 till: 232
  bar:1946 from:0 till: 194
  bar:1954 from:0 till: 185
  bar:1962 from:0 till: 164
  bar:1968 from:0 till: 151
  bar:1975 from:0 till: 129
  bar:1982 from:0 till: 107
  bar:1990 from:0 till: 106
  bar:1999 from:0 till: 138
  bar:2006 from:0 till: 135
  bar:2008 from:0 till: 186
  bar:2011 from:0 till: 228

&lt;/timeline&gt;

&lt;ref&gt;{{fr}}Cassini-EHESS hag EBSSA&lt;/ref&gt;

== Melestradurezh ==
&lt;gallery&gt;
Saint-Christophe-de-Valains (35) Mairie - 01.jpg
&lt;/gallery&gt;
* Ar maerdi.
== Tud ==

=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:De la Belinaye.jpg|80px]]
|'''de la Belinaye'''
Beskonted al lerc'h se e 1632
|''En argant e zri arbenn-tourzh en sabel''
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|}

== Levrlennadur ==
== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Saint-Christophe-de-Valains}}
* {{fr}}[http://saintchristophedevalains.fr/ Saint-Christophe-de-Valains]
* {{fr}}[http://www.culture.gouv.fr/documentation/merimee/accueil.htm Glad Sant-Kristol-Gwalen] .
== Notennoù ha daveoù ==
&lt;references /&gt;

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>9j48hqj73kgpknhl3mra5ibr9k5i0gb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sant-Owen-an-Alloz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34412</id>
    <revision>
      <id>2186125</id>
      <parentid>2114114</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:33:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186125</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3337" sha1="tsv9wetp03o9qcojw28gqi640fsx8yg" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Sant-Owen-an-Alloz
| anvYezh = 
| Yezh = 
| anvOfisiel = ''Saint-Ouen-des-Alleux''
| skeudenn = Saint-Ouen-des-Alleux (35) Mairie.jpg
| alc'hwez = Ar maerdi.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-1|Felger-1]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| cp = 35140
| maer = Jean-Louis Quilliot
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 15.2
| hedred = -1.42444444444
| ledred = 48.3291666667
| uk = 80
| ubi = 32
| ubr = 106
}}
'''Sant-Owen-an-Alloz''' (''Saint-Ouen-des-Alleux'' e galleg) zo ur gumun e [[Breizh]] e [[Kanton Sant-Albin-an-Hiliber]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]].
== Douaroniezh ==
== Anv ==
* Jean-Yves Le Moing (1990) : ''Sancti Audoeni'', 1097 ; ''Parochia de Sancto Audoeno'', {{XIIvet kantved}} ; ''St Oain des Alloudz'', 1400 ; ''Ecclesia Sancti Audoeni de Allodiis'', 1516.

== Ardamezioù ==
N'ez eus ket, evit ar poent

== Istor ==
==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== 
* Mervel a reas 50 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 4,02% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;MG&quot;&gt;{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.phpidsource=37075 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Mervel a reas pemp den eus ar gumun abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;MG&quot; /&gt;.
==== [[TOE]]&lt;ref&gt;''Théâtre d'Opérations Extérieures'' (goude 1945).&lt;/ref&gt;====
* Mervel a reas ur milour eus ar gumun&lt;ref&gt;{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=1721995 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
* Iliz katolik ''Sant Owen'', keur eus ar {{XVIIvet kantved}}, kroazennoù ha nev savet gant [[Charles Langlois]], tisavour [[Eskopti Roazhon]], 1843-1846.
* Ar c'halvar.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik&lt;ref name=&quot;MG&quot; /&gt; ha kartenn-bost&lt;ref&gt;{{fr}} [https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=37075 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}} [https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=71730 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;220px&quot;&gt;
Saint-Ouen-des-Alleux (35) Église Saint-Ouen - Extérieur - 01.jpg|An iliz
Saint-Ouen-des-Alleux (35) Calvaire 01.jpg|Ar c'halvar
&lt;/gallery&gt;

== Emdroadur ar boblañs 1962-2011 ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi
|dimx=
|dimy=
|popmax=1350
|passo1=200
|passo2=50
|bl1=1962
|bl2=1968
|bl3=1975
|bl4=1982
|bl5=1990
|bl6=1999
|bl7=2006
|bl8=2011
|bl9=2020
|p1=887
|p2=829
|p3=738
|p4=729
|p5=797
|p6=923
|p7=1170
|p8=1316
|p9=1321
|mammenn=EBSSA
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==
=== Ardamezeg ar familhoù ===
{|
|[[Restr:De la Belinaye.jpg|60px]]
|
:;De la Belinaye
:Aotrounez Racinoux
:''En argant e dri arbenn-tourzh en sabel.''
|}

== Levrlennadur ==
== Gevelliñ ==
*[[Sen Gwynnas]], {{Kernev-Veur}} (2002)

== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Saint-Ouen-des-Alleux}}
* {{fr}} [http://www.culture.gouv.fr/documentation/merimee/accueil.htm Glad Sant-Owen-an-Alloz] .

== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>tsv9wetp03o9qcojw28gqi640fsx8yg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sant-Brizh-Gougleiz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34417</id>
    <revision>
      <id>2186186</id>
      <parentid>2159403</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:20:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186186</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4660" sha1="n5bykd2sh08rn6gxhvx4lgzbvz8rnqd" xml:space="preserve">{{Infobox kumunioù Breizh
| anv = Sant-Brizh-Gougleiz
| anvYezh = Saent-Bricz
| Yezh = gallaouek
| anvOfisiel = Saint-Brice-en-Coglès
| skeudenn = Saint-Brice-en-Coglès (Hôtel-de-Ville).jpg
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = Blason ville fr Saint-Brice-en-Coglès 35.svg
| bro = [[Bro Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Entraven|Entraven]]
| etrekumuniezh = [[Kumuniezh-kumunioù Kouenon Marzoù Breizh]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Louis Dubreil
| amzer-gefridi = [[2014]]-[[2016]]
| poblañs = 2956
| gorread = 16.46
| hedred = -1.36583333
| ledred = 48.41138889
| uk = 100
| ubi = 80
| ubr = 124
| deiziad-poblañs = 2014
}}

'''Sant-Brizh-Gougleiz''' (''{{lang|fr|Saint-Brice-en-Coglès}}'' e galleg) a oa ur gumun eus [[Breizh]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]]. Pennlec'h [[Kanton Sant-Brizh-Gougleiz]] e oa betek 2015.

Kendeuzet e oa bet gant [[Sant-Stefan-Gougleiz]] d'ar 1{{añ}} a viz Genver 2017 d'ober ur gumun nevez : [[Maen Roc'h]].
== Douaroniezh ==
== Anv ==

* Erwan Vallerie (1995) ː '''Sanctus Bricius de Puiniaco''', 1050.

== Ardamezioù ==
&quot;''Peuliaouet etre gul hag aour''&quot;, hervez Froger ha Pressensé. 

An dresadenn roet amañ a zo da lenn ː &quot;''Peuliaouet etre aour ha gul''&quot;

== Istor ==
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Brezel-bed kentañ]] ====
* 72 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 3,62% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=856] Monumant ar re varv - Memorial Genweb&lt;/ref&gt;; daou anezhe a varvas e [[Virton]] e [[Belgia]] d’an 22 a viz Eost 1914, unan a oa er [[130vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)|130vet Rujumant Troadegiezh]]&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5921813 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;, egile en [[13vet Rujumant Husarded (lu gall)|13vet Rujumant Husarded]]&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5689825 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ====
* Seitek den ag ar gumun a varvas abalamour d'ar brezel&lt;ref name=&quot;memorialgenweb.org&quot;/&gt;.
* Dieubet e voe Sant-Brizh-Gougleiz d'ar [[1 Eost|1{{añ}} a viz Eost]] [[1944]] gant ar Rezistañs p'edo lu [[SUA]] o tremen e-biou d'ar gumun&lt;ref&gt;[http://histogen.dol.free.fr/dol/libe-dol/revue-presse.htm &quot;Ouest-France&quot; 1 a viz Gwengolo 1944]&lt;/ref&gt;.
=== Trevadennoù ===
* [[Brezel Aljeria]]: mervel a reas ur serjant eus an [[2vet RTA]] e miz Ebrel 1957 e Cheral El Halla e Tilatou e [[Batna]],&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=5336706 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]&lt;/ref&gt; .

== Monumantoù ha traoù heverk ==
*[[Kastell Rocher-Portail]]
&lt;gallery perrow=&quot;4&quot; widths=&quot;200&quot; heights=&quot;200&quot;&gt;
Saint-Brice-en-Coglès (35) Église Saint-Brice - Extérieur - 01.jpg|An iliz katolik.
Saint-Brice-en-Coglès (Chapelle Sainte-Catherine).jpg|Chapel Santez Katell.
Saint-Brice-en-Coglès (Château du Rocher-Portail1).jpg|Kastell Rocher-Portail.
Saint-Brice-en-Coglès (Château de la Motte).jpg|Kastell La Motte.
Saint-Brice-en-Coglès (Château de la Villette).jpg|Kastell La Villette.
Saint-Brice-en-Coglès (35) Chapelle du Château de la Villette.jpg|Chapel La Villette.
Saint-Brice-en-Coglès (35) Manoir de la Branche.jpg|Maner La Branche.
Saint-Brice-en-Coglès (35) Manoir de la Bouvrais.jpg|Maner La Bouvrais.
&lt;/gallery&gt;
*[[Kastell Rocher-Portail]].
* Monumant ar re varv&lt;ref&gt;[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=856] Memorial Genweb&lt;/ref&gt;.

== Melestradurezh ==
== Emdroadur ar boblañs ==
{{Demografiezh
|titl=Niver a annezidi 
|dimx= 
|dimy= 
|popmax=2800
|passo1=500
|passo2=100
|bl1=1962 
|bl2=1968 
|bl3=1975 
|bl4=1982 
|bl5=1990 
|bl6=1999 
|bl7=2006
|bl8=2011
|p1=1962 	 	 	 	 	 	
|p2=2045
|p3=2403
|p4=2477
|p5=2484
|p6=2395
|p7=2655
|p8=2752
|mammenn=EBSSA 
}}

== Melestradurezh ==
== Tud ==
* [[Fadhma Aït Mansour Amrouche]] (1882 - 1967), marvet e Sant-Brizh, barzhez kabilek eus [[Aljeria]].

=== Ardamezeg ar familhoù ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|[[Restr:De Volvire.png|80px]]
|'''de Volvire'''
Markizien Sant-Brizh e 1650
|''Goudreustellet a zek pezh etre aour ha gul''
|-
|
|
|
|}

== Gevelliñ ==
== Liammoù diavaez ==
{{commonscat|Saint-Brice-en-Coglès}}
* [https://web.archive.org/web/20160601102832/http://www.st-brice-en-cogles.fr/ Lec'hienn web ar gumun]

== Notennoù ha daveoù ==
&lt;references /&gt;

[[Rummad:Kumunioù kozh Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>n5bykd2sh08rn6gxhvx4lgzbvz8rnqd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tux</title>
    <ns>0</ns>
    <id>52067</id>
    <revision>
      <id>2186207</id>
      <parentid>2183781</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T10:25:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 2 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186207</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7502" sha1="3c7tbcdpkufhfim7ohxsb1in87mmfo3" xml:space="preserve">[[Skeudenn:Tux.png|thumb|right|Tux ar [[Mank (evn)|Mank]], [[maskotenn]] [[Linux]] (Tresadenn orin gant [[Larry Ewing]] graet gant [[GIMP]]) ]]
'''Tux''' eo [[maskotenn]] ofisiel [[Linux]]. E implij a zo dieub ha kavet e vez e meur a logo kenwerzhel pe amatour liammet ouzh Linux.

== Istor ==
Tresadenn an dudenn a zo bet choazet goude ur genstrivadeg aozet e [[1996]] ma oa aet ar [[maout]] gant [[Larry Ewing]]. Implij a ra [[GIMP]], ar poellad dieub pennañ implijet war Linux hag a servij da grouiñ pe cheñch skeudennoù pe tresadennoù. Un dudenn ijinet eo, hag a ziskouez ur seurt [[mankig glas]]. Ar soñj a oa bet roet gant [[Alan Cox]]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081102210111/http://www.ussg.iu.edu/hypermail/linux/kernel/9605/0237.html Re: Linux logo], [[Alan Cox]], {{Deiziad|2|Mae|1996|en informatique}}&lt;/ref&gt; ha peurechuet gant [[Linus Torvalds]],&lt;ref&gt;[https://archive.is/20120530044051/http://www.ussg.iu.edu/hypermail/linux/kernel/9605/0855.html Re: Linux Logo prototype.], [[Linus Torvalds]], {{Deiziad|9|Mae|1996|en informatique}}&lt;/ref&gt; krouer [[kraoñell Linux]].

Linus a zo bet awenet gant ur poltred&lt;ref&gt;[ftp://ftp.cs.helsinki.fi/pub/Software/Linux/Kernel/v1.3/ccpenguin.jpg Ar poltred] en deus awenet [[Linus Torvalds]]&lt;/ref&gt; en deus kavet war ul lerc'hienn [[File Transfer Protocol|FTP]]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20180709215726/https://lkml.org/lkml/1996/5/6/44 Re: Linux logo], [[Linus Torvalds]]&lt;/ref&gt;, o tiskouez tudennig ur mank o tennañ da tudennoù [[Creature Comforts]] gant [[Nick Park]]&lt;ref&gt;[http://www.youtube.com/watch?v=lxyvs1miQM0&amp;mode=related&amp;search= Creature Comforts: I ate so much] war [[YouTube]]&lt;/ref&gt;.

An anv a zo bet kinniget gant James Hughes. Dont a ra deus ar ger amerikan ''tuxedo'' lerc'h m'eo bet lammet an dibenn, ar ger o talvezout « [[smoking]] ». James Hugues, en ur mail kaset an 10 a viz Even 1996, a ginnig ur retro-gwreskanv savet gant ar gerioù '''''T'''orvalds'' hag [[UNIX|'''''U'''ni'''x''''']]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20040412205236/http://www.sjbaker.org/tux/#whyTux A Complete History of Tux, Why is He Called &quot;Tux&quot;?]&lt;/ref&gt;.

Tu 'zo a lare ne oa ket ar maskotenn gwall vat evit skeudenn Linux dre ma ne oa ket ar mank ul loen galloudus-tre&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20070928015725/http://www.indwes.edu/faculty/bcupp/lookback/Tux/sjbaker.orgtux.html#controversy But aren't Penguins a bit - well - feeble?]&lt;/ref&gt;. Linus Torvalds en deus respontet ne soñjfe den ebet da se ma vefe karget gant ur mank korrig, a red buan hag en deus ur pigoz kalet-tre&lt;ref&gt;[http://groups.google.com/group/comp.os.linux.announce/msg/fea2a95e1ea56490 Linux v2.0 released] : [[Linus Torvalds]] war comp.os.linux.announce&lt;/ref&gt;.

== Neuz ==

[[Image:Adelie Penguin.jpg|right|thumb|130px|Ur [[mank Adelie]]]]

Maskotenn Linus a zo ur [[Mank (evn)|Mank]].

Kalz a dud a soñj eo maskotenn Linux ur [[pengouin]], dreist-holl peogwir e saozneg, ar ger ''mank'' a zo ''penguin''. Ar pezh a vez lâret e brezhoneg evel ur [[erev]] a zo ul labous eus an emisferenn norzh eus familh an [[alcidae]], a c'hell nijal, padal, ar mank na vev nemet en emisferenn su. Er yezh pemdezieg, implij ar gêr &quot;erev&quot; e plas &quot;mank&quot; a zo un drougimplij eus ar yezh a c'hoarvez alies-tre&lt;ref&gt;{{Entrée TLFi|pingouin}}&lt;/ref&gt;.

Tux na ziskouez gouenn ebet eus an 19 a zo war ar voull, memes ma tenn d'ur mank Adeli, ha ma [[Linus Torvalds]] en deus kavet e tenne d'ur [[mankig glas]]. Kontet e vez eo bet dantet gant ur mank e-pad unan eus e veajoù.
Kalz a arzourien o deuz graet stummoù all. En disorc'h e vez kalzig a krouadurioù fentus&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20080610024828/http://tux.crystalxp.net/ Kummuniezh tud o kenderc'hel tresadennoù Tux]&lt;/ref&gt;..

&lt;gallery&gt;
Image:Tux.svg|Tux e kalite uhel
Image:Tux-simple.svg|Tux kalite uhel vektoriset
Image:Crystal_128_penguin.png|Tux [[Commons:Category:Crystal icons|Crystal]] 1&lt;sup&gt;añ&lt;/sup&gt; stumm (ur soñj eus un ezel deus crystalxp.net)

Image:NewTux.svg|Tux « crystaliset »
&lt;/gallery&gt;

== Implij ==
E-barzh dasparzhadurioù zo eus Linux evez gwelet Tux e-pad ar [[boot]]. Tux a zo un tudenn eus ar [[webcomic]] ''[[User Friendly]]''. [[TUX web server|TUX]] a zo anv ur servijer web diazezet war Linux.

===C'hoarioù video===

[[Skeudenn:SuperTux-Milestone1 9.png|thumb|right|Tux as the player character protagonist of ''SuperTux'']]
Tux en deus kemeret perzh e kummuniezh Linux evel Mario e hini [[Nintendo]]. Dre-se, ur bern c'hoarioù urzhiataer, an aliesañ [[poellad frank|poelladoù frank]] hag [[open-soucre]] evit Linux. En o zouez :

*''[[Age of Empires III]]'': un [[RTS]] graet gant [[Microsoft]]. Unan eus an anvioù ankivil roet d'ar chas a zo 'Tux the conqueror' by [[Microsoft]]&lt;ref&gt;[http://www5e.biglobe.ne.jp/~yueyue/shipname2.htm] - Age of Empires III listenn anvioù chas (e Japaneg)&lt;/ref&gt;.
*''[http://www.steinke.net/tux/ Tux on the Run]'': ur puzzle-game programmet e [[JAVA]] graet gant Lennart Steinke.
*''[http://www.reptilelabour.com/software/chromium/ Chromium B.S.U.]'': ur space-shooter lec'h ma z'eus Tux o ezañ ur power-up.
*''[http://tuxaqfh.sourceforge.net/ Tuxedo T. Penguin: A Quest for Herring]'': Ur c'hoari troienn e 3D digoust.
*''[http://xtux.sourceforge.net/index.html XTux]'' un emgann d'ar marv o ziskouez tudennoù eus ar poelladoù frank o stourm a-eep Microsoft.
*''[http://freedroid.sourceforge.net/ FreeDroidRPG]'': Un [[RPG]], lec'h m'eo Tux un alien (Linarian) hag a zo trapet war an Douar.Ret eo dezhañ en el gannañ gant droidoù evit dreistvevañ.
*''[[OpenArena]]'': Un tudenn a zo anved &quot;Penguin&quot; hag a zo un den gwisket e Tux.
*''[[Pingus (c'hoari video)|Pingus]]'': e c'hoari video evel [[Lemmings (c'hoari video)|Lemmings]] lec'h m'eo lakaet manked e plas lemmings.
*''[[SuperTux]]'': ur c'hoari [[platform]] awenet gant ''[[Super Mario Bros.]]''
*''[[Tux Kart]]'' ha ''[[SuperTuxKart]]'': C'hoari kart awenet gant ''[[Mario Kart]]''.
*''[https://web.archive.org/web/20090918152841/http://www.asymptopia.org/ Tux Math Scrabble]'': Ur Scrabble doare Matematik gant Tux e-barzh.
*''[[Tux Paint]]'': Ur poellad evit ar re yaouank evit tresañ.
*''[[Tux, of Math Command]]'': Ur c'hoari matematik.
*''[[Tux Typing]]'': ur poellad evit deskiñ bizskrivañ.
*''[[Tux Racer]]'': Ur c'hoari evel reoù [[snowboard]], lec'h ma z'eo ar c'hoarier ur mank o diskenn un draonienn war an erc'h.
*''[https://web.archive.org/web/20090918152841/http://www.asymptopia.org/ Tux Word Smith]'': Un doare scrabble.
*''[[FreeCiv]]'': Ur c'hoari doare ''[[Civilization (c'hoari video)|Civilization]]''.
*''[[Wormux]]'': Ur c'hoari strategiezh dre tro awenet gant ''[[Worms (c'hoari video)|Worms]]''.
*''[[Frozen Bubble]]'': Ur puzzle game digoust.
*''[[LinCity|LinCity-NG]]'': Ur c'hoari strategiezh digoust lec'h ma z'eus tu sevel un delwenn Tux.
*''[[Emilia Pinball]]'': Ur Pinball gant Tux.

===Tux er sevenadur poblek===
[[Image:Ebu tux.JPG|thumb|280px|Tux, e tal an [[European Broadcasting Union|EBU]].
*Er RPG war internet ''[[DragonFable]]'', al loenig mank a zo anvet Linus, e liamm gant Linux Torvalds, skrivet eo zoken er c'hoari ez eo a-enep [[Windows]].
*Er webcomic c'hoarierien ''[[Ctrl+Alt+Del]]'', Scott, un implijer Linux en deus ur mank anvet Ted.
*Tu zo gwelout Tux er film ''[[Surf's Up (film)|Surf's Up]]''

== Daveoù ==
&lt;references/&gt;

== Gwelet ivez ==

=== Liammoù diavaez ===
* {{en}} [http://www.isc.tamu.edu/~lewing/linux] : Description de Tux par Larry Ewing, son créateur

[[Rummad:Linux]]
[[Rummad:Maskotennoù]]</text>
      <sha1>3c7tbcdpkufhfim7ohxsb1in87mmfo3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Masny</title>
    <ns>0</ns>
    <id>84234</id>
    <revision>
      <id>2186204</id>
      <parentid>2183397</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T09:59:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JackyM59</username>
        <id>87937</id>
      </contributor>
      <comment>Photographs updated</comment>
      <origin>2186204</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9651" sha1="7mq4cbb0tutvj87yhitdakah7jq1jvn" xml:space="preserve">{{Labour zo}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;width:300px; float:right; margin:0 0 1em 1em; background:#fafafa; border:1px #aaaaaa solid; border-collapse:collapse; font-size:95%;&quot;
|+
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #adafda&quot; |'''Kumunioù Bro-C'hall'''
|-
|- align=&quot;center&quot;
|Anv 
|'''Masny'''
|- align=&quot;center&quot;
|Skoed
|[[Restr:Blason de la ville de Masny (59) Nord-France.svg|90px]]
|- align=&quot;center&quot;
|Lec'hiadur Masny en [[Arondisamant Douai]]
|[[Restr:Masny.png|220px]]
|- align=&quot;center&quot;
|[[Riez]]
|{{Bro-C'hall}}
|- align=&quot;center&quot;
|[[Rannvro]] 
|{{FR-NPDC}}
|- align=&quot;center&quot;
|[[Departamant]] 
|{{FR-Norzh}} 
|- align=&quot;center&quot;
|[[Bro hengounel]] 
|
|- align=&quot;center&quot;
|[[Arondisamant]] 
|[[Arondisamant Douai|Douai]]
|- align=&quot;center&quot;
|[[Etrekumuniezh]] 
|Communauté de communes Cœur d'Ostrevent
|- align=&quot;center&quot;
|[[Kanton]]
|[[Kanton Douai-Kreisteiz|Douai-Kreisteiz]] 
|- align=&quot;center&quot;
|[[Kod INSEE]] 
|59390
|- align=&quot;center&quot;
|[[Kod-post]] 
|59176 
|- align=&quot;center&quot;
|Maer 
|Paulette Gauthiez
|- align=&quot;center&quot;
|Amzer-gefridi 
|[[2008]]-[[2014]]
|- align=&quot;center&quot;
|Gorread 
|7,12&amp;nbsp;km²
|- align=&quot;center&quot;
|Led
|50° 20' 57&quot; Norzh 
|- align=&quot;center&quot;
|Hed
|03° 12' 08&quot; Reter
|- align=&quot;center&quot;
|Uhelder kreiz 
|35 m
|- align=&quot;center&quot;
|Uhelder bihanañ 
|18 m
|- align=&quot;center&quot;
|Uhelder brasañ 
|58 m
|- align=&quot;center&quot;
|Poblañs hep kontoù doubl
|4 481 &lt;small&gt;(2007)&lt;/small&gt;
|- align=&quot;center&quot;
|Stankter
|629 a./km²
|- align=&quot;center&quot;
|Lec'hienn ar gumun
|[https://web.archive.org/web/20101116190026/http://www.ville-masny.fr/NouveauSite/index.php Masny]
|-
|}
'''Masny''' a zo ur gumun eus [[departamant gall|departamant]] [[Norzh (departamant)|Norzh]] e [[Bro-C'hall]]. 
{|
|[[Restr:Mairie de Masny (12507).jpg|kleiz|thumb|205x205px|An ti-kêr, 1873]]
|}
{|
|[[Restr:Cartulaire masny.JPG|thumb|left|120px|Masny tro 1600]]
|}
== Istor ==
=== {{XVIIvet}} kantved ===
* 1678: staget eo '''Masny''' ouzh [[Bro-C'hall]]&lt;ref name=&quot;Rann Istor e lec'hienn ar gumun&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20110103043103/http://www.ville-masny.fr/NouveauSite/spip.php?page=historique&amp;id_rubrique=9999 Rann ''Istor'' e lec'hienn ar gumun]&lt;/ref&gt;.
=== {{XIXvet}} kantved ===
* Krouet e voe ar sukrerezh Fievet e 1836 ha toullet ar foz [[glaou-douar|glaou]] Vuillemin e 1894
&lt;ref name=&quot;Rann Istor e lec'hienn ar gumun&quot;/&gt;.
* 1899: tizhet eo '''Masny''' gant an [[tramgarr]].
=== {{XXvet}} kantved ===
* [[Brezel-bed kentañ]]: un nijva a voe savet hag implijet d'al lu [[Alamagn|alaman]] e kreisteiz ar gumun hag e kumun [[Écaillon (kumun)|Écaillon]]&lt;ref&gt;
[http://www.anciens-aerodromes.com/terrains%20aviations/Masny.htm Anciens Aérodromes]&lt;/ref&gt;.
* Serret e voe ar foz [[glaou-douar|glaou]] e 1955 hag ar sukrerezh e 1963&lt;ref name=&quot;Rann Istor e lec'hienn ar gumun&quot;/&gt;.

== Monumantoù ha traoù heverk ==
{|
|[[Restr:Église Saint-Martin de Masny.jpg|kleiz|thumb|286x286px]]
|}
* Iliz katolik ''Sant Varzhin'', bet adsavet e 1780 hag e 1865.
* Ne van nemet ar voudenn eus ar c'hastell bet savet e 1337.
== Armerzh ==
== Melestradurezh ==
{{DilennadDeroù |Titl= Roll maered ar gumun}}
{{Dilennad |Deroù = Meurzh  2001 |Penn = Meurzh 2008 |Anv = Claude Schaëffer |Strollad =  |Karg = }}
{{Dilennad |Deroù = Meurzh 2008 |Penn = mars 2014 |Anv = Paulette Gauthiez|Strollad =  |Karg = }}
{{DilennadFedoù}}
{{DilennadPenn}}
== Douaroniezh ==
== Emdroadur ar boblañs ==
* 1406: 170 annezad&lt;ref name=&quot;Rann Istor e lec'hienn ar gumun&quot;/&gt;. 
&lt;timeline&gt;
Colors=						
  id:lightgrey value:gray(0.9)						
  id:darkgrey value:gray(0.7)						
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)						
  id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7)						
ImageSize = width:800 height:350						
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50						
DateFormat = x.y						
Period =from:0 till:4700						
TimeAxis = orientation:vertical						
AlignBars = justify						
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:600 start:0						
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:300 start:0						
						
BackgroundColors = canvas:sfondo						
BarData=						
  bar:1779
  bar:1780 text:1780
  bar:1781						
  bar:1782						
  bar:1783						
  bar:1784						
  bar:1785						
  bar:1786						
  bar:1787						
  bar:1788
  bar:1789
  bar:1790
  bar:1791						
  bar:1792						
  bar:1793						
  bar:1794						
  bar:1795						
  bar:1796						
  bar:1797						
  bar:1798						
  bar:1799						
  bar:1800 text:1800						
  bar:1801						
  bar:1802						
  bar:1803						
  bar:1804						
  bar:1805						
  bar:1806						
  bar:1807						
  bar:1808						
  bar:1809						
  bar:1810						
  bar:1811						
  bar:1812						
  bar:1813						
  bar:1814						
  bar:1815						
  bar:1816						
  bar:1817						
  bar:1818						
  bar:1819						
  bar:1820 text:1820						
  bar:1821						
  bar:1822						
  bar:1823						
  bar:1824						
  bar:1825						
  bar:1826						
  bar:1827						
  bar:1828						
  bar:1829						
  bar:1830						
  bar:1831						
  bar:1832						
  bar:1833						
  bar:1834						
  bar:1835						
  bar:1836						
  bar:1837						
  bar:1838						
  bar:1839						
  bar:1840 text:1840						
  bar:1841						
  bar:1842						
  bar:1843						
  bar:1844						
  bar:1845						
  bar:1846						
  bar:1847						
  bar:1848						
  bar:1849						
  bar:1850						
  bar:1851						
  bar:1852						
  bar:1853						
  bar:1854						
  bar:1855						
  bar:1856						
  bar:1857						
  bar:1858						
  bar:1859						
  bar:1860 text:1860						
  bar:1861						
  bar:1862						
  bar:1863						
  bar:1864						
  bar:1865						
  bar:1866						
  bar:1867						
  bar:1868						
  bar:1869						
  bar:1870						
  bar:1871						
  bar:1872						
  bar:1873						
  bar:1874						
  bar:1875						
  bar:1876						
  bar:1877						
  bar:1878						
  bar:1879						
  bar:1880 text:1880						
  bar:1881						
  bar:1882						
  bar:1883						
  bar:1884						
  bar:1885						
  bar:1886						
  bar:1887						
  bar:1888						
  bar:1889						
  bar:1890						
  bar:1891						
  bar:1892						
  bar:1893						
  bar:1894						
  bar:1895						
  bar:1896						
  bar:1897						
  bar:1898						
  bar:1899						
  bar:1900 text:1900						
  bar:1901						
  bar:1902						
  bar:1903						
  bar:1904						
  bar:1905						
  bar:1906						
  bar:1907						
  bar:1908						
  bar:1909						
  bar:1910						
  bar:1911						
  bar:1912						
  bar:1913						
  bar:1914						
  bar:1915						
  bar:1916						
  bar:1917						
  bar:1918						
  bar:1919						
  bar:1920 text:1920						
  bar:1921						
  bar:1922						
  bar:1923						
  bar:1924						
  bar:1925						
  bar:1926						
  bar:1927						
  bar:1928						
  bar:1929						
  bar:1930						
  bar:1931						
  bar:1932						
  bar:1933						
  bar:1934						
  bar:1935						
  bar:1936						
  bar:1937						
  bar:1938						
  bar:1939						
  bar:1940 text:1940						
  bar:1941						
  bar:1942						
  bar:1943						
  bar:1944						
  bar:1945						
  bar:1946						
  bar:1947						
  bar:1948						
  bar:1949						
  bar:1950						
  bar:1951						
  bar:1952						
  bar:1953						
  bar:1954						
  bar:1955						
  bar:1956						
  bar:1957						
  bar:1958						
  bar:1959						
  bar:1960 text:1960						
  bar:1961						
  bar:1962						
  bar:1963						
  bar:1964						
  bar:1965						
  bar:1966						
  bar:1967						
  bar:1968						
  bar:1969						
  bar:1970						
  bar:1971						
  bar:1972						
  bar:1973						
  bar:1974						
  bar:1975						
  bar:1976						
  bar:1977						
  bar:1978						
  bar:1979						
  bar:1980 text:1980						
  bar:1981						
  bar:1982						
  bar:1983						
  bar:1984						
  bar:1985						
  bar:1986						
  bar:1987						
  bar:1988						
  bar:1989						
  bar:1990						
  bar:1991						
  bar:1992						
  bar:1993						
  bar:1994						
  bar:1995						
  bar:1996						
  bar:1997						
  bar:1998						
  bar:1999						
  bar:2000 text:2000						
  bar:2001						
  bar:2002						
  bar:2003						
  bar:2004						
  bar:2005						
  bar:2006						
  bar:2007						
PlotData=						
 color:barra width:10 align:left						
 bar:1780 from:0 till: 500
 bar:1793 from:0 till: 623						
 bar:1800 from:0 till: 674						
 bar:1806 from:0 till: 816						
 bar:1821 from:0 till: 850						
 bar:1831 from:0 till: 892						
 bar:1836 from:0 till: 874						
 bar:1841 from:0 till: 907						
 bar:1846 from:0 till: 916						
 bar:1851 from:0 till: 829						
 bar:1856 from:0 till: 870						
 bar:1861 from:0 till: 925						
 bar:1866 from:0 till: 951						
 bar:1872 from:0 till: 1017						
 bar:1876 from:0 till: 1089						
 bar:1881 from:0 till: 1094						
 bar:1886 from:0 till: 1042						
 bar:1891 from:0 till: 1077						
 bar:1896 from:0 till: 1150						
 bar:1901 from:0 till: 1220						
 bar:1906 from:0 till: 1331						
 bar:1911 from:0 till: 1465						
 bar:1921 from:0 till: 1442						
 bar:1926 from:0 till: 2280						
 bar:1931 from:0 till: 2325						
 bar:1936 from:0 till: 2803						
 bar:1946 from:0 till: 2827						
 bar:1954 from:0 till: 3692						
 bar:1962 from:0 till: 4158						
 bar:1968 from:0 till: 4554						
 bar:1975 from:0 till: 4303						
 bar:1982 from:0 till: 4485						
 bar:1990 from:0 till: 4688						
 bar:1999 from:0 till: 4571						
 bar:2006 from:0 till: 4497						
 bar:2007 from:0 till: 4481						
						
TextData=						
  fontsize:S pos:(50,10)						
  text:
					
&lt;/timeline&gt;
&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20110103043103/http://www.ville-masny.fr/NouveauSite/spip.php?page=historique&amp;id_rubrique=9999 Rann ''Istor'' e lec'hienn ar gumun], Cassini hag [[EBSSA]]&lt;/ref&gt;
== Tud ==
== Liammoù diavaez ==
== Dave ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

[[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]]</text>
      <sha1>7mq4cbb0tutvj87yhitdakah7jq1jvn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sancourt (Norzh)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>85441</id>
    <revision>
      <id>2186211</id>
      <parentid>2021406</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T10:47:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JackyM59</username>
        <id>87937</id>
      </contributor>
      <comment>Adding a photograph</comment>
      <origin>2186211</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8769" sha1="hhrnauf9gw5hax7p552zb1mkfth619u" xml:space="preserve">{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;width:300px; float:right; margin:0 0 1em 1em; background:#fafafa; border:1px #aaaaaa solid; border-collapse:collapse; font-size:95%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #adafda&quot; |'''Kumunioù Bro-C'hall'''
|-
|- align=&quot;center&quot;
|Anv 
|'''Sancourt''' 
|- align=&quot;center&quot;
|Skoed 
|[[Restr:Blason de la ville de Sancourt (59) Nord-France.svg|90px]]
|- align=&quot;center&quot;
|Lec'hiadur Sancourt en [[Arondisamant Cambrai]]
|
|- align=&quot;center&quot;
|[[Riez]]
|{{Bro-C'hall}}
|- align=&quot;center&quot;
|[[Rannvro]] 
|{{FR-NPDC}}
|- align=&quot;center&quot;
|[[Departamant]] 
|{{FR-Norzh}} 
|- align=&quot;center&quot;
|[[Bro hengounel]] 
|
|- align=&quot;center&quot;
|[[Arondisamant]] 
|[[Arondisamant Cambrai|Cambrai]]
|- align=&quot;center&quot;
|[[Etrekumuniezh]] 
|Communauté de communes du Caudrésis-Catésis
|- align=&quot;center&quot;
|[[Kanton]]
|[[Kanton Carnières|Carnières]] 
|- align=&quot;center&quot;
|[[Kod INSEE]] 
|59552
|- align=&quot;center&quot;
|[[Kod-post]] 
|59268 
|- align=&quot;center&quot;
|Maer 
|Francine Chauwin
|- align=&quot;center&quot;
|Amzer-gefridi 
|[[2008]]-[[2014]]
|- align=&quot;center&quot;
|Gorread 
|3,88&amp;nbsp;km²
|- align=&quot;center&quot;
|Led
|50° 12' 57&quot; Norzh 
|- align=&quot;center&quot;
|Hed
|03° 11' 41&quot; Reter
|- align=&quot;center&quot;
|Uhelder kreiz 
|57 m
|- align=&quot;center&quot;
|Uhelder bihanañ 
|53 m
|- align=&quot;center&quot;
|Uhelder brasañ 
|76 m
|- align=&quot;center&quot;
|Poblañs hep kontoù doubl
|213 &lt;small&gt; (2007)
|- align=&quot;center&quot;
|Stankter
|54 a./km²
|- align=&quot;center&quot;
|Lec'hienn ar gumun
| 
|-
|}
[[Restr:Église Saint-Amand de Sancourt (47795).jpg|thumb|Sancourt]]
'''Sancourt''' a zo ur gumun eus [[departamant gall|departamant]] [[Norzh (departamant)|Norzh]] e [[Bro-C'hall]].
== Istor ==
=== {{XIXvet}} kantved ===
=== {{XXvet}} kantved ===
* [[Brezel-bed kentañ]]: kemeret e voe '''Sancourt''' gant ar ''Canadian Corps'' d'an [[29 Gwengolo|29 a viz Gwengolo]] [[1918]]Sancourt village was captured by the Canadian Corps on the 29th September 1918&lt;ref&gt;[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=62700&amp;mode=1 Commonwealth War Graves Commission]&lt;/ref&gt;.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
=== Bered ar C'hommonwealth: ''Sancourt British Cemetery'' ===
{| class = &quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+
! Bro
! Niver a soudarded
|-
|[[Restr:Flag of the German Empire.svg|24px]] [[Alamagn]]
|1
|-
|[[Restr:Canadian Red Ensign (1868-1921).svg|24px]] [[Kanada]]
|211
|- 
|[[Restr:Flag of the United Kingdom.svg|24px]] [[Rouantelezh-Unanet]]
|6
|-
|Dianav 
|19
|-
|'''Hollad'''
|'''237'''
|}
Ur vered ag ar [[Brezel-bed kentañ]] eo&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160305085137/http://www.peterswar.net/Nord/Sancourt.htm Traces of War]&lt;/ref&gt;.

== Armerzh ==
== Douaroniezh ==
== Melestradurezh ==
{{DilennadDeroù |Titl=Roll maered ar gumun}}
{{Dilennad |Deroù = Meurzh 2001 |Penn = Meurzh 2014 |Anv = Francine Chauwin  |Strollad =  |Karg = }}
{{DilennadFedoù}}
{{DilennadPenn}}
== Emdroadur ar boblañs 1793-2007 ==
&lt;timeline&gt;						
Colors=						
  id:lightgrey value:gray(0.9)						
  id:darkgrey value:gray(0.7)						
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)						
  id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7)						
ImageSize = width:800 height:350						
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50						
DateFormat = x.y						
Period =from:0 till:460						
TimeAxis = orientation:vertical						
AlignBars = justify						
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:100 start:0						
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:50 start:0						
						
BackgroundColors = canvas:sfondo						
BarData=						
  bar:1791						
  bar:1792						
  bar:1793						
  bar:1794						
  bar:1795						
  bar:1796						
  bar:1797						
  bar:1798						
  bar:1799						
  bar:1800 text:1800						
  bar:1801						
  bar:1802						
  bar:1803						
  bar:1804						
  bar:1805						
  bar:1806						
  bar:1807						
  bar:1808						
  bar:1809						
  bar:1810						
  bar:1811						
  bar:1812						
  bar:1813						
  bar:1814						
  bar:1815						
  bar:1816						
  bar:1817						
  bar:1818						
  bar:1819						
  bar:1820 text:1820						
  bar:1821						
  bar:1822						
  bar:1823						
  bar:1824						
  bar:1825						
  bar:1826						
  bar:1827						
  bar:1828						
  bar:1829						
  bar:1830						
  bar:1831						
  bar:1832						
  bar:1833						
  bar:1834						
  bar:1835						
  bar:1836						
  bar:1837						
  bar:1838						
  bar:1839						
  bar:1840 text:1840						
  bar:1841						
  bar:1842						
  bar:1843						
  bar:1844						
  bar:1845						
  bar:1846						
  bar:1847						
  bar:1848						
  bar:1849						
  bar:1850						
  bar:1851						
  bar:1852						
  bar:1853						
  bar:1854						
  bar:1855						
  bar:1856						
  bar:1857						
  bar:1858						
  bar:1859						
  bar:1860 text:1860						
  bar:1861						
  bar:1862						
  bar:1863						
  bar:1864						
  bar:1865						
  bar:1866						
  bar:1867						
  bar:1868						
  bar:1869						
  bar:1870						
  bar:1871						
  bar:1872						
  bar:1873						
  bar:1874						
  bar:1875						
  bar:1876						
  bar:1877						
  bar:1878						
  bar:1879						
  bar:1880 text:1880						
  bar:1881						
  bar:1882						
  bar:1883						
  bar:1884						
  bar:1885						
  bar:1886						
  bar:1887						
  bar:1888						
  bar:1889						
  bar:1890						
  bar:1891						
  bar:1892						
  bar:1893						
  bar:1894						
  bar:1895						
  bar:1896						
  bar:1897						
  bar:1898						
  bar:1899						
  bar:1900 text:1900						
  bar:1901						
  bar:1902						
  bar:1903						
  bar:1904						
  bar:1905						
  bar:1906						
  bar:1907						
  bar:1908						
  bar:1909						
  bar:1910						
  bar:1911						
  bar:1912						
  bar:1913						
  bar:1914						
  bar:1915						
  bar:1916						
  bar:1917						
  bar:1918						
  bar:1919						
  bar:1920 text:1920						
  bar:1921						
  bar:1922						
  bar:1923						
  bar:1924						
  bar:1925						
  bar:1926						
  bar:1927						
  bar:1928						
  bar:1929						
  bar:1930						
  bar:1931						
  bar:1932						
  bar:1933						
  bar:1934						
  bar:1935						
  bar:1936						
  bar:1937						
  bar:1938						
  bar:1939						
  bar:1940 text:1940						
  bar:1941						
  bar:1942						
  bar:1943						
  bar:1944						
  bar:1945						
  bar:1946						
  bar:1947						
  bar:1948						
  bar:1949						
  bar:1950						
  bar:1951						
  bar:1952						
  bar:1953						
  bar:1954						
  bar:1955						
  bar:1956						
  bar:1957						
  bar:1958						
  bar:1959						
  bar:1960 text:1960						
  bar:1961						
  bar:1962						
  bar:1963						
  bar:1964						
  bar:1965						
  bar:1966						
  bar:1967						
  bar:1968						
  bar:1969						
  bar:1970						
  bar:1971						
  bar:1972						
  bar:1973						
  bar:1974						
  bar:1975						
  bar:1976						
  bar:1977						
  bar:1978						
  bar:1979						
  bar:1980 text:1980						
  bar:1981						
  bar:1982						
  bar:1983						
  bar:1984						
  bar:1985						
  bar:1986						
  bar:1987						
  bar:1988						
  bar:1989						
  bar:1990						
  bar:1991						
  bar:1992						
  bar:1993						
  bar:1994						
  bar:1995						
  bar:1996						
  bar:1997						
  bar:1998						
  bar:1999						
  bar:2000 text:2000						
  bar:2001						
  bar:2002						
  bar:2003						
  bar:2004						
  bar:2005						
  bar:2006						
  bar:2007						
PlotData=						
 color:barra width:10 align:left						
 bar:1793 from:0 till: 222						
 bar:1800 from:0 till: 291						
 bar:1806 from:0 till: 301						
 bar:1821 from:0 till: 393						
 bar:1831 from:0 till: 394						
 bar:1836 from:0 till: 385						
 bar:1841 from:0 till: 410						
 bar:1846 from:0 till: 420						
 bar:1851 from:0 till: 422						
 bar:1856 from:0 till: 424						
 bar:1861 from:0 till: 452						
 bar:1866 from:0 till: 449						
 bar:1872 from:0 till: 440						
 bar:1876 from:0 till: 445						
 bar:1881 from:0 till: 426						
 bar:1886 from:0 till: 442						
 bar:1891 from:0 till: 456						
 bar:1896 from:0 till: 440						
 bar:1901 from:0 till: 457						
 bar:1906 from:0 till: 427						
 bar:1911 from:0 till: 426						
 bar:1921 from:0 till: 343						
 bar:1926 from:0 till: 337						
 bar:1931 from:0 till: 328						
 bar:1936 from:0 till: 312						
 bar:1946 from:0 till: 279						
 bar:1954 from:0 till: 276						
 bar:1962 from:0 till: 236						
 bar:1968 from:0 till: 224						
 bar:1975 from:0 till: 222						
 bar:1982 from:0 till: 207						
 bar:1990 from:0 till: 205						
 bar:1999 from:0 till: 218						
 bar:2006 from:0 till: 218						
 bar:2007 from:0 till: 213						
						
TextData=						
  fontsize:S pos:(50,10)						
  text:						
&lt;/timeline&gt;						
		
&lt;ref&gt;Cassini hag [[EBSSA]]&lt;/ref&gt;

== Tud ==
== Liammoù diavaez ==
== Dave ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

[[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]]
[[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Norzh]]</text>
      <sha1>hhrnauf9gw5hax7p552zb1mkfth619u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dispac'h miz Here</title>
    <ns>0</ns>
    <id>90741</id>
    <revision>
      <id>2186179</id>
      <parentid>2067947</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T20:10:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186179</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1260" sha1="dn9eaq6w9o00yaw51v4w0h7r92vwhj5" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Kustodiev The Bolshevik.jpg|thumb|300px|''Bolchevik'' (1920), gant [[Boris Kustodiev]].]]
Graet e vez '''Dispac'h miz Here''', pe '''Reveulzi miz Here''' ([[rusianeg]]: Октябрьская революция, ''Oktyabr'skaya revolyutsiya''), pe c'hoazh '''Here Ruz''', '''Emsavadeg miz Here''', hag ivez an '''Dispac'h Bolchevik''', ha '''Reveulzi Veur Sokialour Miz Here''' (Великая октябрьская социалистическая революция, ''Velikaya Oktyabr'skaya sotsialisticheskaya revolyutsiya'') ent-ofisiel adalek 1927... eus an taol reveulzi a c'hoarvezas e-kerzh [[Dispac'h Rusia 1917]]. Kregiñ a reas gant un emsavadeg armet e [[Sankt Peterbourg|Petrograd]] d'ar 25 a viz Here 1917 (hervez an [[deiziadur juluan]]), ar pezh a glot gant ar 7 a viz Du 1917 ([[deiziadur gregorian]]).

Gant Reveulzi miz Here e Petrograd e voe diskaret Gouarnamant da c'hortoz Rusia ha roet ar galloud da [[sovied]]où kêr a oa [[bolchevik]]ed en o fenn. Diwar-se e loc'has ur [[Brezel diabarzh Rusia|brezel diabarzh]] hag a gasas da savidigezh an [[Unaniezh Soviedel]] e 1922.

==Gwelet ivez==
*[[Dispac'h Rusia 1917]]

{{Commons|category:Russian Revolution of 1917}}

[[Rummad:Dispac'h Rusia]]
[[Rummad:Komunouriezh]]</text>
      <sha1>dn9eaq6w9o00yaw51v4w0h7r92vwhj5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sibylle Bourgogn (Rouanez Sikilia)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>91662</id>
    <revision>
      <id>2186197</id>
      <parentid>2139236</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T00:04:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186197</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1484" sha1="trnhuolx5bjziujo5vi8ux50swc1xdo" xml:space="preserve">[[File:Roger2 Sibyla.jpg|thumb|right|Sibylla hag he fried [[Ruggero II]] .]]

'''Sibilla''', pe '''Sibylle Bourgogn''' (1126−1151 [[Salerno]]) a oa [[Rouanez Sikilia]], hag eil pried [[Ruggero II]]. &lt;br /&gt;
Merc'h e oa da [[Huon II]], [[Dug Bourgogn]], ha d'e bried [[Felicia-Matilda Mayenne]]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160416112332/http://www.genealogy.euweb.cz/crus/rethel2.html#BI Genealogy of the House of Capet]&lt;/ref&gt;.

==Dimeziñ ha bugale==
Dimeziñ a reas da [[Roue Sikilia]] e 1149 ha daou vugel o doe: 
*Herri, (ganet e miz Eost 1149 - marvet en yaouank);
*Ur bugel marv-ganet e Gwengolo 1150.

==He marv==
Mervel a reas diwar hec'h eil bugel. Beziet e voe en iliz manati [[La Trinità della Cava]], e Tirreni&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20110902000850/http://fmg.ac/Projects/MedLands/BURGUNDY.htm#SibylleBourgognedied1150 BURGUNDY]&lt;/ref&gt;.

&lt;!--
:''This is an article about Sibylla of Burgundy, queen of Jerusalem. For her namesake, see [[Sibylla of Burgundy, Duchess of Burgundy]].''
 
Her maternal grandparents were [[Gauthier, Count of Mayenne]] and Adelina de Presles. 
--&gt;
==Notennoù==
{{Daveoù}}

{{start box}}

{{succession box|title=[[List of Sicilian consorts|Queen consort of Sicily]]|before=[[Elvira of Castile, Queen of Sicily|Elvira Kastilha]]|after=[[Beatrice Rethel]]|years=1149–1150}}
{{end box}}

==Pennad kar==
*[[Sibylle]]

[[Rummad:Rouanezed Sikilia]]
[[Rummad:Tiegezh Bourgogn]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1126]]
[[Rummad:Marvioù 1151]]</text>
      <sha1>trnhuolx5bjziujo5vi8ux50swc1xdo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>C'hoarigandi Roazhon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>111759</id>
    <revision>
      <id>2186200</id>
      <parentid>2079305</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T07:51:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VIGNERON</username>
        <id>775</id>
      </contributor>
      <origin>2186200</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1341" sha1="6sjb967ay0pjts82wpxai817cv1ijvx" xml:space="preserve">{{Databox}}

'''C'hoarigandi Roazhon''', pe '''Opera Roazhon'''&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20150418145619/http://www.opab-oplb.org/91-kerofis.htm KerOfis, Ofis Publik ar Brezhoneg]&lt;/ref&gt;, zo ur [[c'hoarigandi]] e-kreiz kêr [[Roazhon]], e Breizh. A-dal d'an ti-kêr emañ. Savet e oa e 1836 gant Charles Millardet. 

{{clr}}

&lt;gallery caption=&quot;Delwennoù an 9 [[Muzenn]] hag [[Apollon]] e talbenn c'hoarigandi Roazhon&quot; mode=&quot;packed&quot;&gt;
Statue de Calliope sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Kalliope]]
Statue de Polymnie sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Polymnia]]
Statue de Terpsichore sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Terpsic'hora]]
Statue de Thalie sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Thaleia]]
Statue de Clio sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Kleio]]
Statue d'Apollon sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Apollon]]
Statue d'Euterpe sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Euterpe]]
Statue de Melpomène sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Melpomene]]
Statue d'Érato sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Erato]]
Statue d'Uranie sur la façade de l'opéra, Rennes, France.jpg|[[Ourania]]
&lt;/gallery&gt;

==Daveoù==
{{Daveoù}}

{{Commonscat|Opéra de Rennes}}

[[Rummad:C'hoarigandioù]]
[[Rummad:Monumantoù Roazhon]]</text>
      <sha1>6sjb967ay0pjts82wpxai817cv1ijvx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Issoudun</title>
    <ns>0</ns>
    <id>116039</id>
    <revision>
      <id>2186199</id>
      <parentid>2035575</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T07:47:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ruxaxus</username>
        <id>90536</id>
      </contributor>
      <comment>Julien Dubot</comment>
      <origin>2186199</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1820" sha1="n4xbvnstcz0ijo2lef1aydm6zcwk4qy" xml:space="preserve">{{Labour zo}}
{{Infobox kumunioù Frañs
 | anv               = Issoudun
 | anvYezh           = 
 | Yezh              = 
 | anvOfisiel        = 
 | skeudenn          = Issoudun - River Théols.jpg
 | alc'hwez          = Ar gêr war ribl stêr Théols.
 | ardamezioù        = CoA civ FRA Issoudun ville.svg
 | logo              = 
 | bro               = 
 | rannvro           = [[Centre (rannvro c'hall)|Centre]]
 | departamant       = [[Indre (departamant)|Indre]]
 | arondisamant      = [[Arondisamant Issoudun|Issoudun]] &lt;small&gt;([[pennlec'h]])&lt;/small&gt;
 | kanton            = [[Pennlec'h]] daou ganton :&lt;/br&gt; [[kanton Issoudun-Norzh|Issoudun-Norzh]] hag [[kanton Issoudun-Su|Issoudun-Su]]
 | etrekumuniezh     = Communauté de communes du pays d'Issoudun
 | bro velestradurel = 
 | maer              = Julien Dubot
 | amzer-gefridi     = 2026-2032
 | gorread           = 36.60
 | ledred            = 46.960808
 | hedred            = 1.994362
 | uk                = 
 | ubi               = 122
 | ubr               = 166
}}
'''Issoudun''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] en departamant [[Indre (departamant)|Indre]] hag er rannvro [[Centre (rannvro c'hall)|Centre]], e-kreiz [[Bro-C'hall]]. Pennlec'h [[arondisamant Issoudun]] eo.

Er bloavezh {{PoblansKumun|36|deiziad}} e oa {{formatnum:{{PoblansKumun|36|88}}}} a annezidi hag a reer ''Issoldunois'' anezho e [[galleg]].

== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Issoudun - Town hall.jpg|An ti-kêr.
Issoudun - Sous-préfecture.jpg|An isprefeti.
Issoudun - Basilique Notre-Dame du Sacré-Coeur - 1.jpg|Penniliz Notre-Dame du Sacré-Cœur
&lt;/gallery&gt;

== Kêrioù gevellet ==
* {{Gevelliñ|Notre-Dame-du-Sacré-Cœur-d'Issoudun|Kanada|Canada|bloavezh=1977}}

==Liammoù diavaez==
{{Commonscat}}
*[http://www.issoudun.fr/ Lec'hienn ar gumun]

[[Rummad:Kumunioù Indre]]</text>
      <sha1>n4xbvnstcz0ijo2lef1aydm6zcwk4qy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Saint-Denis (Seine-Saint-Denis)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>117551</id>
    <revision>
      <id>2186166</id>
      <parentid>2035653</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:28:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186166</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2364" sha1="9wimuc1hxuwlpvhlyiauxumj76p5tsm" xml:space="preserve">{{Labour zo}}
{{Pennad zo|Saint-Denis}}
{{Infobox kumunioù Frañs
 | anv               = Saint-Denis
 | anvYezh           = 
 | Yezh              = 
 | anvOfisiel        = 
 | skeudenn          = Canal de Saint Denis - Gare de Saint Denis - Octobre 2012.jpg
 | alc'hwez          = 
 | ardamezioù        = Blason de Saint-Denis.svg
 | logo              = 
 | bro               = 
 | rannvro           = [[Enez-Frañs (rannvro)|Enez-Frañs]]
 | departamant       = [[Seine-Saint-Denis]]
 | arondisamant      = [[Arondisamant Saint-Denis (Seine-Saint-Denis)|Saint-Denis]] &lt;small&gt;([[pennlec'h]])&lt;/small&gt;
 | kanton            = Pennlec'h tri c'hanton :&lt;br /&gt;[[Kanton Saint-Denis-Biz|Saint-Denis-Biz]], [[Kanton Saint-Denis-Gwalarn|Saint-Denis-Gwalarn]] ha [[Kanton Saint-Denis-Su|Saint-Denis-Su]]
 | etrekumuniezh     = 
 | bro velestradurel = 
 | maer              = Didier Paillard
 | amzer-gefridi     = 2014-2020
 | gorread           = 23.46
 | ledred            = 48.9356
 | hedred            = 2.3539
 | uk                = 
 | ubi               = 23
 | ubr               = 46
}}
'''Saint-Denis''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] en departamant [[Seine-Saint-Denis]] hag er rannvro [[Enez-Frañs (rannvro)|Enez-Frañs]], e kreiz [[Bro-C'hall]]. Pennlec'h [[arondisamant Saint-Denis]] eo.

Er bloavezh {{PoblansKumun|93|deiziad}} e oa {{formatnum:{{PoblansKumun|93|66}}}} a annezidi hag a reer ''Dionysiens'' anezho e [[galleg]].

== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Canal Saint-Denis - octobre 2012 - Saint-Denis - Bassin de la maltournee (2).jpg|Kanol Saint-Denis ha Stad Frañs.
Saint-Denis (93), hôtel de ville 1.jpg|An ti-kêr.
Basilique Saint-Denis.jpg|Penniliz Saint-Denis.
&lt;/gallery&gt;

== Kêrioù gevellet ==
* {{Gevelliñ|Gera|Alamagn|Germany|bloavezh=1959}}
* {{Gevelliñ|Sesto San Giovanni|Italia|Italy|bloavezh=1961}}
* {{Gevelliñ|Siorrachd Lannraig a Tuath|Rouantelezh Unanet|United Kingdom|bloavezh=2000}}

== Tud dibar ==
* [[Pepin Grenn]] (tro 715-768), roue ar Franked, marvet e Saint-Denis.
* [[Olivier Thomas]] (g. 1974), melldroader, bet ganet e Saint-Denis.

==Notennoù ha daveennoù==
&lt;references/&gt;

==Liammoù diavaez==
{{Commonscat|Saint-Denis}}
*[https://web.archive.org/web/20160618035729/http://www.ville-saint-denis.fr/ Lec'hienn ar gumun]

[[Rummad:Kumunioù Seine-Saint-Denis|Saint-Denis]]
[[Rummad:Kêrioù pirc'hirinañ]]</text>
      <sha1>9wimuc1hxuwlpvhlyiauxumj76p5tsm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Herve ar Beg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>124957</id>
    <revision>
      <id>2186212</id>
      <parentid>2123495</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T11:06:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kanevedennig</username>
        <id>81635</id>
      </contributor>
      <comment>Oberennoù ha liammoù familh ouzhpennet</comment>
      <origin>2186212</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2275" sha1="pklapqw4bpxowkce844i9c7k1l6o24r" xml:space="preserve">[[Skeudenn:Herve ar Beg Gwengamp Kerzu 2024.jpg|thumb|Herve ar Beg (Kerzu 2024)]]
'''Herve ar Beg''' (ganet e [[Kemper]] d'ar [[24 a viz C'hwevrer]] [[1951]]) zo un [[Emsav|emsaver]] [[Sevenadur|sevenadurel]] ha [[Politikerezh|politikel]] breizhat. Goude graet studioù saoznek ha brezhonek e [[Skol-veur Breizh-Uhel]] e [[Roazhon]], ha tremenet ur bloavezh-skol e Kembre o kelenn galleg en ur zeskiñ kembraeg (1972-73), en deus graet war-dro ar gelaouenn divyezhek [[Evid ar brezhoneg]], a oa bet krouet gant an Tregeriad [[Claude Henry]], hag a oa renet gant [[Alan Stivell]]. Krouet en deus [[Radio Kreiz Breizh]], ha lakaet eo bet er-maez gant ar bolitikerien dre ma oa ezel eus [[Emgann (strollad politikel)|Emgann]] ha [[Stourm ar Brezhoneg|SAB]]. Meur a wech eo bet kaset dirak al lez-varn dre ma stourme evit ar brezhoneg. Rener [[Arvorig FM]] eo bremañ.

Breur eo da [[Anna ar Beg]] ha [[Gwenola ar Beg-Rossinyol]].

==Prosez==
D’an 3 a viz Mae 1984 e oa bet lakaet Herve ar Beg « dindan evezh ar justis » dre ma tamalle barner-enklasker Gwengamp dezhañ bezañ duet panelloù en Bro-Dreger. Ne voe ket barnet ar stourmer a-raok miz Even 1987. Galv a reas, hag adtremen a reas dirak lez-varn galv Roazhon d’an 12 a viz Genver 1988 ha digresket e voe an digoll da baeañ gant ar prokulor (18 000 lur nebeutoc’h). A-benn ar fin e voe embannet ar varn ur sizhun goude ha didamallet ar paotr abalamour d’ur fazi prosezadur.

==Oberennoù==
* 2023 : ''Amiraled Kab Horn'', An alarc'h ([[Priz Langleiz]])&lt;ref&gt;https://brezhoneg.org/fr/livres/1531-amiraled-kab-horn-9782381900278.html&lt;/ref&gt;
'''Troidigezhioù'''
* 2020 : ''Ar re vrizhellet'' (The Speckled People), gant [[Hugo Hamilton]], An alarc'h&lt;ref&gt;https://brezhoneg.org/fr/traductions/1658-ar-re-vrizhellet-9782381900018.html&lt;/ref&gt;
* 2022 : ''Dulenniz e oant'' ([[Dubliners]]), gant [[James Joyce]], An alarc'h&lt;ref&gt;https://brezhoneg.org/fr/traductions/1912-dulenniz-e-oant-9782381900179.html&lt;/ref&gt;

==Liamm diavaez==
*[http://www.bretagne-info.org/2015/01/13/mard-omp-kaset-dirak-al-leziou-barn-ech-efomp/ Herve ar Beg ha lez-varn Gwengamp er bloavezhioù 1980], el lec'hienn Bretagne-Info.

{{DEFAULTSORT:Beg, Herve ar}}
[[Rummad:Emsaverien Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1951]]
[[Rummad:Priz Langleiz]]</text>
      <sha1>pklapqw4bpxowkce844i9c7k1l6o24r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Keleier an Naoned</title>
    <ns>0</ns>
    <id>125069</id>
    <revision>
      <id>2186214</id>
      <parentid>1978264</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T11:27:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kanevedennig</username>
        <id>81635</id>
      </contributor>
      <comment>Ouzhpennet liamm war-zu pajenn Gwenola ar Beg-Rossinyol</comment>
      <origin>2186214</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1401" sha1="27ggeweytl0s0y3armd5lnrhlljlolb" xml:space="preserve">'''''Keleier an Naoned''''', pe '''''Keleier Naoned''''', gant an istitl &quot;kelaouenn ar vrezhonegerien e bro-Naoned&quot;, a oa ur gelaouenn vrezhonek viziek a veze embannet e [[Naoned]] etre [[1974]] ha [[1977]]

Liesskrivet e veze e 1974 ha 1975 ha moullet goude-se adalek miz Genver 1976.

Pennadoù a bep seurt a veze embannet : keleier, eus Naoned hag eus ar bed, studiadennoù, enklaskoù, « kement tra ha ne oa ket lennegezh » evel ma lavare ar re a rae war-dro ar gelaouenn, gant skeudennoù ha tresadennoù. Kalz pennadoù a veze savet gant [[Bernez an Nail]], sinet gant e anv pe gant anvioù-pluenn ; pennadoù gant tud all zo bet ivez, gant Gab ar Moal, [[Yann-Fañch Jacq]], [[Per Denez]], [[Loeiz Andouard]]... Jakez Derouet en deroù hag [[Anna ar Beg]] da c’houde a oa e penn ar gelaouenn, ha [[Gwenola ar Beg-Rossinyol]] a oa merourez. Embannet e voe eus miz Genver 1974 (niverenn 1) betek miz Mae 1977 (niverenn 15)&lt;ref&gt;[http://portailcrbc.univ-brest.fr/cgi-bin/koha/opac-MARCdetail.pl?biblionumber=51521  Keleier an Naoned e lec'hienn ar CRBC ].&lt;/ref&gt;.

Paouez a reas da zont er-maez abalamour da ziaesterioù arc'hant dreist-holl : gwall ger e oa lakaat ar gelaouenn da zont er-maez, ha pa vefe bet moullet gant ur mouller emsaver, ha re nebeut a lennerien a oa.
 
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Kelaouennoù brezhonek]]
[[Rummad:Kelaouennoù Breizh aet da get]]</text>
      <sha1>27ggeweytl0s0y3armd5lnrhlljlolb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Loezherieg-Dompêr</title>
    <ns>0</ns>
    <id>139409</id>
    <revision>
      <id>2186118</id>
      <parentid>1925088</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186118</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2495" sha1="kkcmyipr910oujzcz2x3kr6te2kacch" xml:space="preserve">{{labour a chom}}
{{Infobox kumunioù Breizh
| anvYezh = 
| Yezh = 
| anvOfisiel = Luitré-Dompierre
| alc'hwez = An ti-kêr.
| ardamezioù = 
| bro = [[Bro-Roazhon]]
| departamant = [[Il-ha-Gwilen]]
| arondisamant = [[Arondisamant Felger-Gwitreg|Felger-Gwitreg]]
| kanton = [[Kanton Felger-2|Felger-2]]
| etrekumuniezh = [[Felger Tolpad-kêrioù]]
| bro velestradurel = [[Bro Felger]]
| maer = Florian Salmon
| amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]]
| gorread = 38.83
| hedred = -1.3672
| ledred = 48.2906
| uk = 
| ubi = 78
| ubr = 201
}}

'''Loezherieg-Dompêr'''&lt;ref&gt;[http://www.brezhoneg.bzh/91-kerofis.htm Anv savet] gant [[Ofis Publik ar Brezhoneg]].&lt;/ref&gt; (''{{lang|fr|Luitré-Dompierre}}'' e galleg) a zo ur gumun eus [[Breizh]] e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]], e tolead [[Felger]].

== Istor ==
Krouet eo bet d'ar 1{{añ}} a viz Genver 2019, en ur vodañ kumunioù [[Dompêr-an-Hent]] ha [[Loezherieg]]&lt;ref&gt;{{fr}} [http://raa.bretagne.sit.gouv.fr/sit_1_ALK/upload/raa_35_ALK/acte/24012/update_word24012.pdf Arrêté préfectoral n° 2018-23776 du 17 octobre 2018 portant création de la commune nouvelle de &quot;Luitré-Dompierre&quot; à compter du 1er janvier 2019.]&lt;/ref&gt;.

== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Luitré (35) Croix du cimetière 01.jpg|Kroaz bered Loezherieg.
Dompierre-du-Chemin - Saut Roland.jpg|Saut Roland.
&lt;/gallery&gt;

== Douaroniezh ==
== Emdroadur ar boblañs  ==

== Melestradurezh ==
{{DilennadDeroù |Titl= Roll ar vaered}}
{{Dilennad |Deroù= 8 Genver [[2019]] |Penn=26 Mae 2020|Anv= Joël Maupillé&lt;ref&gt;{{fr}} Brigitte Beaumert, « [https://actu.fr/bretagne/luitre_35163/pays-fougeres-joel-maupile-elu-maire-luitre-dompierre_20709865.html Pays de Fougères : Joël Maupillé élu maire de Luitré-Dompierre] », ''La Chronique républicaine'', 8 Genver 2019.&lt;/ref&gt;|Strollad= |Karg= }}
{{Dilennad |Deroù= 26 Mae 2020 |Penn=20 Meurzh 2026|Anv= Michel Balluais&lt;ref&gt;{{fr}} « [https://actu.fr/bretagne/luitre_35163/pays-de-fougeres-michel-balluais-elu-maire-de-luitre-dompierre_33850293.html Pays de Fougères : Michel Balluais élu maire de Luitré-Dompierre] », ''La Chronique républicaine'', 27 Mae 2020.&lt;/ref&gt;|Strollad= |Karg= }}
{{DilennadBremañ |Deroù= 20 Meurzh 2026 |Anv= Florian Salmon&lt;ref&gt;{{fr}} [https://luitre-dompierre.fr/fr/tb/232455/conseil-municipal-236 Conseil municipal]&lt;/ref&gt;|Strollad= |Karg= }}
{{DilennadPenn}}

== Tud ==

== Liammoù diavaez ==

== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]]</text>
      <sha1>kkcmyipr910oujzcz2x3kr6te2kacch</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Saint-Florent-des-Bois</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150150</id>
    <revision>
      <id>2186167</id>
      <parentid>1993468</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:30:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2186167</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3346" sha1="9f84ci4111mb0qa1j5iaupz0n0kcbw2" xml:space="preserve">{{LabourAChom}}
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #adafda&quot; |'''Kumunioù Frañs'''
|-
{{Infobox/Titl|'''Saint-Florent-des-Bois  '''|f00|talbenn map|fff}}
|- align=&quot;center&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot;|[[Restr :Hôtel de ville Saint-Florent-des-Bois (Vendée).jpg
|280px]]&lt;br&gt;Ar maerdi.
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot;|[[Restr :Blason ville fr Saint-Florent-des-Bois (Vendée).svg|80px]]
|-
|[[Riez]]
|[[Bro-C'hall]]
|-
|[[Bro hengounel]] 
|[[Poatev]]
|-
|[[Rannvro]] 
|[[Pays de la Loire]]
|-
|[[Departamant]] 
|[[Vande (departamant)|Vande]]
|-
|[[Arondisamant]] 
|[[Arondisamant Les Sables-d'Olonne|Les Sables-d'Olonne]]
|-
|[[Etrekumuniezh]] 
|[[Vendée-Grand-Littoral]]
|-
|[[Kanton]] 
|[[Kanton Mareuil-sur-Lay-Dissais|Mareuil-sur-Lay-Dissais]] 
|-
|[[Kod INSEE]] 
|85043
|-
|[[Kod post]] 
|85310
|-
|Maer 
|Éric Canteneur (dileuriet)
|-
|Amzer-gefridi 
|[[2020]]-[[2026]]
|-
|Gorread
|36,96&amp;nbsp;km²
|-
|Led
|46° 35'  40&quot; Norzh 
|-
|Hed
|01° 18' 53&quot;  Kornôg
|-
|Uhelder kreiz 
|62 m
|-
|Uhelder bihanañ 
|18 m
|-
|Uhelder brasañ 
|83 m
|-
|Poblañs&lt;br&gt;hep kontoù doubl
|2 813 (2015)
|-
|Stankter
|76 ann./km²
|-
| colspan=&quot;2&quot; | &lt;hr&gt;
|-
|Lec'hienn ar gumun
| [https://web.archive.org/web/20160623000428/http://www.saint-florent-des-bois.com/ ]
|}
'''Saint-Florent-des-Bois ''' a oa ur [[kumun c'hall|gumun]] e [[departamant]] [[Vande (departamant)|Vande]], e [[Bro-C'hall]] &lt;ref&gt;{{fr}}[http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=31774 Cassini - EHESS]&lt;/ref&gt;.
== Douaroniezh ==
== Dezougen ==
== Armerzh ==
== Istor ==
=== [[Dispac'h Gall]] ===
* Melestradurezh: savet e voe ar gumun e 1790 ; lakaet e voe e [[Kanton Le Tablier]] da gentañ hag e [[Kanton Moutiers-les-Maufaits]] diwezhatoc’h. E [[Bann La Roche-sur-Yon]] e oa. Lakaet e voe kumun Saint-Florent en [[Arondisamant Les Sables-d'Olonne]] bet krouet e 1800 hag en  [[Arondisamant La Roche-sur-Yon|Arondisamant Bourbon-Vendée]] diwezhatoc’h &lt;ref&gt;{{fr}}[http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=31774 Cassini - EHESS]&lt;/ref&gt;.
=== {{XXvet kantved}} ===
===== [[Brezel-bed kentañ]] =====
* Pevarzek gwaz eus ar gumun, da lavaret eo 4,56% eus ar boblañs e 1911, a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/liste_des_noms.php?id_source=11288 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
==== [[Eil Brezel-bed]] ==== 
* Mervel a reas pemp den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv &lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=11288 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
=== {{XXIvet kantved}} ===
* Kevredet e voe kumunioù [[Chaillé-sous-les-Ormeaux]] ha Saint-Florent-des-Bois d’an [[1 a viz Genver]] [[2016]] d’ober kumun nevez [[Rives de l'Yon]].
== Monumantoù ha traoù heverk ==
&lt;gallery&gt;
Église Saint-Florent et mairie de Rives-de-l’Yon (vue 2, Éduarel, 8 juillet 2017).jpg
&lt;/gallery&gt;
*  Iliz katolik ''Saint Florent'' &lt;ref&gt;{{fr}}[https://clochers.org/Fichiers_HTML/Accueil/Accueil_clochers/85/accueil_85213_-anc.htm Clochers de France]&lt;/ref&gt;.
* Monumant  ar re varv, luc’hskeudenn&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/diapos.php?dpt=85&amp;id_source=11288 Memorial Genweb]&lt;/ref&gt;.
== Tud ==
== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù kozh Vande]]</text>
      <sha1>9f84ci4111mb0qa1j5iaupz0n0kcbw2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Modulenn:Wd</title>
    <ns>828</ns>
    <id>151006</id>
    <revision>
      <id>2186147</id>
      <parentid>1995699</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:23:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>nevesaet</comment>
      <origin>2186147</origin>
      <model>Scribunto</model>
      <format>text/plain</format>
      <text bytes="74177" sha1="j5a6l03tjwodgrvfnv3lb4x5up93wlv" xml:space="preserve">-- Original module located at [[:en:Module:Wd]] and [[:en:Module:Wd/i18n]].

require(&quot;strict&quot;)
local p = {}
local module_arg = ...
local i18n
local i18nPath

local function loadI18n(aliasesP, frame)
	local title

	if frame then
		-- current module invoked by page/template, get its title from frame
		title = frame:getTitle()
	else
		-- current module included by other module, get its title from ...
		title = module_arg
	end

	if not i18n then
		i18nPath = title .. &quot;/i18n&quot;
		i18n = require(i18nPath).init(aliasesP)
	end
end

p.claimCommands = {
	property   = &quot;property&quot;,
	properties = &quot;properties&quot;,
	qualifier  = &quot;qualifier&quot;,
	qualifiers = &quot;qualifiers&quot;,
	reference  = &quot;reference&quot;,
	references = &quot;references&quot;
}

p.generalCommands = {
	label       = &quot;label&quot;,
	title       = &quot;title&quot;,
	description = &quot;description&quot;,
	alias       = &quot;alias&quot;,
	aliases     = &quot;aliases&quot;,
	badge       = &quot;badge&quot;,
	badges      = &quot;badges&quot;
}

p.flags = {
	linked        = &quot;linked&quot;,
	short         = &quot;short&quot;,
	raw           = &quot;raw&quot;,
	multilanguage = &quot;multilanguage&quot;,
	unit          = &quot;unit&quot;,
	-------------
	preferred     = &quot;preferred&quot;,
	normal        = &quot;normal&quot;,
	deprecated    = &quot;deprecated&quot;,
	best          = &quot;best&quot;,
	future        = &quot;future&quot;,
	current       = &quot;current&quot;,
	former        = &quot;former&quot;,
	edit          = &quot;edit&quot;,
	editAtEnd     = &quot;edit@end&quot;,
	mdy           = &quot;mdy&quot;,
	single        = &quot;single&quot;,
	sourced       = &quot;sourced&quot;
}

p.args = {
	eid  = &quot;eid&quot;,
	page = &quot;page&quot;,
	date = &quot;date&quot;,
	globalSiteId = &quot;globalSiteId&quot;
}

local aliasesP = {
	coord                   = &quot;P625&quot;,
	-----------------------
	image                   = &quot;P18&quot;,
	author                  = &quot;P50&quot;,
	authorNameString        = &quot;P2093&quot;,
	publisher               = &quot;P123&quot;,
	importedFrom            = &quot;P143&quot;,
	wikimediaImportURL      = &quot;P4656&quot;,
	statedIn                = &quot;P248&quot;,
	pages                   = &quot;P304&quot;,
	language                = &quot;P407&quot;,
	hasPart                 = &quot;P527&quot;,
	publicationDate         = &quot;P577&quot;,
	startTime               = &quot;P580&quot;,
	endTime                 = &quot;P582&quot;,
	chapter                 = &quot;P792&quot;,
	retrieved               = &quot;P813&quot;,
	referenceURL            = &quot;P854&quot;,
	sectionVerseOrParagraph = &quot;P958&quot;,
	archiveURL              = &quot;P1065&quot;,
	title                   = &quot;P1476&quot;,
	formatterURL            = &quot;P1630&quot;,
	quote                   = &quot;P1683&quot;,
	shortName               = &quot;P1813&quot;,
	definingFormula         = &quot;P2534&quot;,
	archiveDate             = &quot;P2960&quot;,
	inferredFrom            = &quot;P3452&quot;,
	typeOfReference         = &quot;P3865&quot;,
	column                  = &quot;P3903&quot;,
	subjectNamedAs          = &quot;P1810&quot;,
	wikidataProperty        = &quot;P1687&quot;,
	publishedIn             = &quot;P1433&quot;,
	lastUpdate              = &quot;P5017&quot;
}

local aliasesQ = {
	percentage              = &quot;Q11229&quot;,
	prolepticJulianCalendar = &quot;Q1985786&quot;,
	citeWeb                 = &quot;Q5637226&quot;,
	citeQ                   = &quot;Q22321052&quot;
}

local parameters = {
	property  = &quot;%p&quot;,
	qualifier = &quot;%q&quot;,
	reference = &quot;%r&quot;,
	alias     = &quot;%a&quot;,
	badge     = &quot;%b&quot;,
	separator = &quot;%s&quot;,
	general   = &quot;%x&quot;
}

local formats = {
	property              = &quot;%p[%s][%r]&quot;,
	qualifier             = &quot;%q[%s][%r]&quot;,
	reference             = &quot;%r&quot;,
	propertyWithQualifier = &quot;%p[ &lt;span style=\&quot;font-size:85\\%\&quot;&gt;(%q)&lt;/span&gt;][%s][%r]&quot;,
	alias                 = &quot;%a[%s]&quot;,
	badge                 = &quot;%b[%s]&quot;
}

local hookNames = {              -- {level_1, level_2}
	[parameters.property]         = {&quot;getProperty&quot;},
	[parameters.reference]        = {&quot;getReferences&quot;, &quot;getReference&quot;},
	[parameters.qualifier]        = {&quot;getAllQualifiers&quot;},
	[parameters.qualifier..&quot;\\d&quot;] = {&quot;getQualifiers&quot;, &quot;getQualifier&quot;},
	[parameters.alias]            = {&quot;getAlias&quot;},
	[parameters.badge]            = {&quot;getBadge&quot;}
}

-- default value objects, should NOT be mutated but instead copied
local defaultSeparators = {
	[&quot;sep&quot;]      = {&quot; &quot;},
	[&quot;sep%s&quot;]    = {&quot;,&quot;},
	[&quot;sep%q&quot;]    = {&quot;; &quot;},
	[&quot;sep%q\\d&quot;] = {&quot;, &quot;},
	[&quot;sep%r&quot;]    = nil,  -- none
	[&quot;punc&quot;]     = nil   -- none
}

local rankTable = {
	[&quot;preferred&quot;]  = 1,
	[&quot;normal&quot;]     = 2,
	[&quot;deprecated&quot;] = 3
}

local function replaceAlias(id)
	if aliasesP[id] then
		id = aliasesP[id]
	end

	return id
end

local function errorText(code, ...)
	local text = i18n[&quot;errors&quot;][code]
	if arg then text = mw.ustring.format(text, unpack(arg)) end
	return text
end

local function throwError(errorMessage, ...)
	error(errorText(errorMessage, unpack(arg)))
end

local function replaceDecimalMark(num)
	return mw.ustring.gsub(num, &quot;[.]&quot;, i18n['numeric']['decimal-mark'], 1)
end

local function padZeros(num, numDigits)
	local numZeros
	local negative = false

	if num &lt; 0 then
		negative = true
		num = num * -1
	end

	num = tostring(num)
	numZeros = numDigits - num:len()

	for _ = 1, numZeros do
		num = &quot;0&quot;..num
	end

	if negative then
		num = &quot;-&quot;..num
	end

	return num
end

local function replaceSpecialChar(chr)
	if chr == '_' then
		-- replace underscores with spaces
		return ' '
	else
		return chr
	end
end

local function replaceSpecialChars(str)
	local chr
	local esc = false
	local strOut = &quot;&quot;

	for i = 1, #str do
		chr = str:sub(i,i)

		if not esc then
			if chr == '\\' then
				esc = true
			else
				strOut = strOut .. replaceSpecialChar(chr)
			end
		else
			strOut = strOut .. chr
			esc = false
		end
	end

	return strOut
end

local function buildWikilink(target, label)
	if not label or target == label then
		return &quot;[[&quot; .. target .. &quot;]]&quot;
	else
		return &quot;[[&quot; .. target .. &quot;|&quot; .. label .. &quot;]]&quot;
	end
end

-- used to make frame.args mutable, to replace #frame.args (which is always 0)
-- with the actual amount and to simply copy tables
local function copyTable(tIn)
	if not tIn then
		return nil
	end

	local tOut = {}

	for i, v in pairs(tIn) do
		tOut[i] = v
	end

	return tOut
end

-- used to merge output arrays together;
-- note that it currently mutates the first input array
local function mergeArrays(a1, a2)
	for i = 1, #a2 do
		a1[#a1 + 1] = a2[i]
	end

	return a1
end

local function split(str, del)
	local out = {}
	local i, j = str:find(del)

	if i and j then
		out[1] = str:sub(1, i - 1)
		out[2] = str:sub(j + 1)
	else
		out[1] = str
	end

	return out
end

local function parseWikidataURL(url)
	local id

	if url:match('^http[s]?://') then
		id = split(url, &quot;Q&quot;)

		if id[2] then
			return &quot;Q&quot; .. id[2]
		end
	end

	return nil
end

local function parseDate(dateStr, precision)
	precision = precision or &quot;d&quot;

	local i, j, index, ptr
	local parts = {nil, nil, nil}

	if dateStr == nil then
		return parts[1], parts[2], parts[3]  -- year, month, day
	end

	-- 'T' for snak values, '/' for outputs with '/Julian' attached
	i, j = dateStr:find(&quot;[T/]&quot;)

	if i then
		dateStr = dateStr:sub(1, i-1)
	end

	local from = 1

	if dateStr:sub(1,1) == &quot;-&quot; then
		-- this is a negative number, look further ahead
		from = 2
	end

	index = 1
	ptr = 1

	i, j = dateStr:find(&quot;-&quot;, from)

	if i then
		-- year
		parts[index] = tonumber(dateStr:sub(ptr, i-1), 10)  -- explicitly give base 10 to prevent error

		if parts[index] == -0 then
			parts[index] = tonumber(&quot;0&quot;)  -- for some reason, 'parts[index] = 0' may actually store '-0', so parse from string instead
		end

		if precision == &quot;y&quot; then
			-- we're done
			return parts[1], parts[2], parts[3]  -- year, month, day
		end

		index = index + 1
		ptr = i + 1

		i, j = dateStr:find(&quot;-&quot;, ptr)

		if i then
			-- month
			parts[index] = tonumber(dateStr:sub(ptr, i-1), 10)

			if precision == &quot;m&quot; then
				-- we're done
				return parts[1], parts[2], parts[3]  -- year, month, day
			end

			index = index + 1
			ptr = i + 1
		end
	end

	if dateStr:sub(ptr) ~= &quot;&quot; then
		-- day if we have month, month if we have year, or year
		parts[index] = tonumber(dateStr:sub(ptr), 10)
	end

	return parts[1], parts[2], parts[3]  -- year, month, day
end

local function datePrecedesDate(aY, aM, aD, bY, bM, bD)
	if aY == nil or bY == nil then
		return nil
	end
	aM = aM or 1
	aD = aD or 1
	bM = bM or 1
	bD = bD or 1

	if aY &lt; bY then
		return true
	end

	if aY &gt; bY then
		return false
	end

	if aM &lt; bM then
		return true
	end

	if aM &gt; bM then
		return false
	end

	if aD &lt; bD then
		return true
	end

	return false
end

local function getHookName(param, index)
	if hookNames[param] then
		return hookNames[param][index]
	elseif param:len() &gt; 2 then
		return hookNames[param:sub(1, 2)..&quot;\\d&quot;][index]
	else
		return nil
	end
end

local function alwaysTrue()
	return true
end

-- The following function parses a format string.
--
-- The example below shows how a parsed string is structured in memory.
-- Variables other than 'str' and 'child' are left out for clarity's sake.
--
-- Example:
-- &quot;A %p B [%s[%q1]] C [%r] D&quot;
--
-- Structure:
-- [
--   {
--     str = &quot;A &quot;
--   },
--   {
--     str = &quot;%p&quot;
--   },
--   {
--     str = &quot; B &quot;,
--     child =
--     [
--       {
--         str = &quot;%s&quot;,
--         child =
--         [
--           {
--             str = &quot;%q1&quot;
--           }
--         ]
--       }
--     ]
--   },
--   {
--     str = &quot; C &quot;,
--     child =
--     [
--       {
--         str = &quot;%r&quot;
--       }
--     ]
--   },
--   {
--     str = &quot; D&quot;
--   }
-- ]
--
local function parseFormat(str)
	local chr, esc, param, root, cur, prev, new
	local params = {}

	local function newObject(array)
		local obj = {}  -- new object
		obj.str = &quot;&quot;

		array[#array + 1] = obj  -- array{object}
		obj.parent = array

		return obj
	end

	local function endParam()
		if param &gt; 0 then
			if cur.str ~= &quot;&quot; then
				cur.str = &quot;%&quot;..cur.str
				cur.param = true
				params[cur.str] = true
				cur.parent.req[cur.str] = true
				prev = cur
				cur = newObject(cur.parent)
			end
			param = 0
		end
	end

	root = {}  -- array
	root.req = {}
	cur = newObject(root)
	prev = nil

	esc = false
	param = 0

	for i = 1, #str do
		chr = str:sub(i,i)

		if not esc then
			if chr == '\\' then
				endParam()
				esc = true
			elseif chr == '%' then
				endParam()
				if cur.str ~= &quot;&quot; then
					cur = newObject(cur.parent)
				end
				param = 2
			elseif chr == '[' then
				endParam()
				if prev and cur.str == &quot;&quot; then
					table.remove(cur.parent)
					cur = prev
				end
				cur.child = {}  -- new array
				cur.child.req = {}
				cur.child.parent = cur
				cur = newObject(cur.child)
			elseif chr == ']' then
				endParam()
				if cur.parent.parent then
					new = newObject(cur.parent.parent.parent)
					if cur.str == &quot;&quot; then
						table.remove(cur.parent)
					end
					cur = new
				end
			else
				if param &gt; 1 then
					param = param - 1
				elseif param == 1 then
					if not chr:match('%d') then
						endParam()
					end
				end

				cur.str = cur.str .. replaceSpecialChar(chr)
			end
		else
			cur.str = cur.str .. chr
			esc = false
		end

		prev = nil
	end

	endParam()

	-- make sure that at least one required parameter has been defined
	if not next(root.req) then
		throwError(&quot;missing-required-parameter&quot;)
	end

	-- make sure that the separator parameter &quot;%s&quot; is not amongst the required parameters
	if root.req[parameters.separator] then
		throwError(&quot;extra-required-parameter&quot;, parameters.separator)
	end

	return root, params
end

local function sortOnRank(claims)
	local rankPos
	local ranks = {{}, {}, {}, {}}  -- preferred, normal, deprecated, (default)
	local sorted = {}

	for _, v in ipairs(claims) do
		rankPos = rankTable[v.rank] or 4
		ranks[rankPos][#ranks[rankPos] + 1] = v
	end

	sorted = ranks[1]
	sorted = mergeArrays(sorted, ranks[2])
	sorted = mergeArrays(sorted, ranks[3])

	return sorted
end

local function isValueInTable(searchedItem, inputTable)
	for _, item in pairs(inputTable) do
		if item == searchedItem then
			return true
		end
	end
	return false
end

local Config = {}

-- allows for recursive calls
function Config:new()
	local cfg = {}
	setmetatable(cfg, self)
	self.__index = self

	cfg.separators = {
		-- single value objects wrapped in arrays so that we can pass by reference
		[&quot;sep&quot;]   = {copyTable(defaultSeparators[&quot;sep&quot;])},
		[&quot;sep%s&quot;] = {copyTable(defaultSeparators[&quot;sep%s&quot;])},
		[&quot;sep%q&quot;] = {copyTable(defaultSeparators[&quot;sep%q&quot;])},
		[&quot;sep%r&quot;] = {copyTable(defaultSeparators[&quot;sep%r&quot;])},
		[&quot;punc&quot;]  = {copyTable(defaultSeparators[&quot;punc&quot;])}
	}

	cfg.entity = nil
	cfg.entityID = nil
	cfg.propertyID = nil
	cfg.propertyValue = nil
	cfg.qualifierIDs = {}
	cfg.qualifierIDsAndValues = {}

	cfg.bestRank = true
	cfg.ranks = {true, true, false}  -- preferred = true, normal = true, deprecated = false
	cfg.foundRank = #cfg.ranks
	cfg.flagBest = false
	cfg.flagRank = false

	cfg.periods = {true, true, true}  -- future = true, current = true, former = true
	cfg.flagPeriod = false
	cfg.atDate = {parseDate(os.date('!%Y-%m-%d'))}  -- today as {year, month, day}

	cfg.mdyDate = false
	cfg.singleClaim = false
	cfg.sourcedOnly = false
	cfg.editable = false
	cfg.editAtEnd = false

	cfg.inSitelinks = false

	cfg.langCode = mw.language.getContentLanguage().code
	cfg.langName = mw.language.fetchLanguageName(cfg.langCode, cfg.langCode)
	cfg.langObj = mw.language.new(cfg.langCode)

	cfg.siteID = mw.wikibase.getGlobalSiteId()

	cfg.states = {}
	cfg.states.qualifiersCount = 0
	cfg.curState = nil

	cfg.prefetchedRefs = nil

	return cfg
end

local State = {}

function State:new(cfg, type)
	local stt = {}
	setmetatable(stt, self)
	self.__index = self

	stt.conf = cfg
	stt.type = type

	stt.results = {}

	stt.parsedFormat = {}
	stt.separator = {}
	stt.movSeparator = {}
	stt.puncMark = {}

	stt.linked = false
	stt.rawValue = false
	stt.shortName = false
	stt.anyLanguage = false
	stt.unitOnly = false
	stt.singleValue = false

	return stt
end

-- if id == nil then item connected to current page is used
function Config:getLabel(id, raw, link, short)
	local label = nil
	local prefix, title= &quot;&quot;, nil

	if not id then
		id = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage()

		if not id then
			return &quot;&quot;
		end
	end

	id = id:upper()  -- just to be sure

	if raw then
		-- check if given id actually exists
		if mw.wikibase.isValidEntityId(id) and mw.wikibase.entityExists(id) then
			label = id
		end

		prefix, title = &quot;d:Special:EntityPage/&quot;, label -- may be nil
	else
		-- try short name first if requested
		if short then
			label = p._property{aliasesP.shortName, [p.args.eid] = id}  -- get short name

			if label == &quot;&quot; then
				label = nil
			end
		end

		-- get label
		if not label then
			label = mw.wikibase.getLabel(id)
		end
	end

	if not label then
		label = &quot;&quot;
	elseif link then
		-- build a link if requested
		if not title then
			if id:sub(1,1) == &quot;Q&quot; then
				title = mw.wikibase.getSitelink(id)
			elseif id:sub(1,1) == &quot;P&quot; then
				-- properties have no sitelink, link to Wikidata instead
				prefix, title = &quot;d:Special:EntityPage/&quot;, id
			end
		end

		label = mw.text.nowiki(label) -- escape raw label text so it cannot be wikitext markup
		if title then
			label = buildWikilink(prefix .. title, label)
		end
	end

	return label
end

function Config:getEditIcon()
	local value = &quot;&quot;
	local prefix = &quot;&quot;
	local front = &quot;&amp;nbsp;&quot;
	local back = &quot;&quot;

	if self.entityID:sub(1,1) == &quot;P&quot; then
		prefix = &quot;Property:&quot;
	end

	if self.editAtEnd then
		front = '&lt;span style=&quot;float:'

		if self.langObj:isRTL() then
			front = front .. 'left'
		else
			front = front .. 'right'
		end

		front = front .. '&quot;&gt;'
		back = '&lt;/span&gt;'
	end

	value = &quot;[[File:OOjs UI icon edit-ltr-progressive.svg|frameless|text-top|10px|alt=&quot; .. i18n['info']['edit-on-wikidata'] .. &quot;|link=https://www.wikidata.org/wiki/&quot; .. prefix .. self.entityID .. &quot;?uselang=&quot; .. self.langCode

	if self.propertyID then
		value = value .. &quot;#&quot; .. self.propertyID
	elseif self.inSitelinks then
		value = value .. &quot;#sitelinks-wikipedia&quot;
	end

	value = value .. &quot;|&quot; .. i18n['info']['edit-on-wikidata'] .. &quot;]]&quot;

	return front .. value .. back
end

-- used to create the final output string when it's all done, so that for references the
-- function extensionTag(&quot;ref&quot;, ...) is only called when they really ended up in the final output
function Config:concatValues(valuesArray)
	local outString = &quot;&quot;
	local j, skip

	for i = 1, #valuesArray do
		-- check if this is a reference
		if valuesArray[i].refHash then
			j = i - 1
			skip = false

			-- skip this reference if it is part of a continuous row of references that already contains the exact same reference
			while valuesArray[j] and valuesArray[j].refHash do
				if valuesArray[i].refHash == valuesArray[j].refHash then
					skip = true
					break
				end
				j = j - 1
			end

			if not skip then
				-- add &lt;ref&gt; tag with the reference's hash as its name (to deduplicate references)
				outString = outString .. mw.getCurrentFrame():extensionTag(&quot;ref&quot;, valuesArray[i][1], {name = valuesArray[i].refHash})
			end
		else
			outString = outString .. valuesArray[i][1]
		end
	end

	return outString
end

function Config:convertUnit(unit, raw, link, short, unitOnly)
	local space = &quot; &quot;
	local label = &quot;&quot;
	local itemID

	if unit == &quot;&quot; or unit == &quot;1&quot; then
		return nil
	end

	if unitOnly then
		space = &quot;&quot;
	end

	itemID = parseWikidataURL(unit)

	if itemID then
		if itemID == aliasesQ.percentage then
			return &quot;%&quot;
		else
			label = self:getLabel(itemID, raw, link, short)

			if label ~= &quot;&quot; then
				return space .. label
			end
		end
	end

	return &quot;&quot;
end

function State:getValue(snak)
	return self.conf:getValue(snak, self.rawValue, self.linked, self.shortName, self.anyLanguage, self.unitOnly, false, self.type:sub(1,2))
end

function Config:getValue(snak, raw, link, short, anyLang, unitOnly, noSpecial, type)
	if snak.snaktype == 'value' then
		local datatype = snak.datavalue.type
		local subtype = snak.datatype
		local datavalue = snak.datavalue.value

		if datatype == 'string' then
			if subtype == 'url' and link then
				-- create link explicitly
				if raw then
					-- will render as a linked number like [1]
					return &quot;[&quot; .. datavalue .. &quot;]&quot;
				else
					return &quot;[&quot; .. datavalue .. &quot; &quot; .. datavalue .. &quot;]&quot;
				end
			elseif subtype == 'commonsMedia' then
				if link then
					return buildWikilink(&quot;c:File:&quot; .. datavalue, datavalue)
				elseif not raw then
					return &quot;[[File:&quot; .. datavalue .. &quot;]]&quot;
				else
					return datavalue
				end
			elseif subtype == 'geo-shape' and link then
				return buildWikilink(&quot;c:&quot; .. datavalue, datavalue)
			elseif subtype == 'math' and not raw then
				local attribute = nil

				if (type == parameters.property or (type == parameters.qualifier and self.propertyID == aliasesP.hasPart)) and snak.property == aliasesP.definingFormula then
					attribute = {qid = self.entityID}
				end

				return mw.getCurrentFrame():extensionTag(&quot;math&quot;, datavalue, attribute)
			elseif subtype == 'external-id' and link then
				local url = p._property{aliasesP.formatterURL, [p.args.eid] = snak.property}  -- get formatter URL

				if url ~= &quot;&quot; then
					url = mw.ustring.gsub(url, &quot;$1&quot;, datavalue)
					return &quot;[&quot; .. url .. &quot; &quot; .. datavalue .. &quot;]&quot;
				else
					return datavalue
				end
			else
				return datavalue
			end
		elseif datatype == 'monolingualtext' then
			if anyLang or datavalue['language'] == self.langCode then
				return datavalue['text']
			else
				return nil
			end
		elseif datatype == 'quantity' then
			local value = &quot;&quot;
			local unit

			if not unitOnly then
				-- get value and strip + signs from front
				value = mw.ustring.gsub(datavalue['amount'], &quot;^%+(.+)$&quot;, &quot;%1&quot;)

				if raw then
					return value
				end

				-- replace decimal mark based on locale
				value = replaceDecimalMark(value)

				-- add delimiters for readability
				value = i18n.addDelimiters(value)
			end

			unit = self:convertUnit(datavalue['unit'], raw, link, short, unitOnly)

			if unit then
				value = value .. unit
			end

			return value
		elseif datatype == 'time' then
			local y, m, d, p, yDiv, yRound, yFull, value, calendarID, dateStr
			local yFactor = 1
			local sign = 1
			local prefix = &quot;&quot;
			local suffix = &quot;&quot;
			local mayAddCalendar = false
			local calendar = &quot;&quot;
			local precision = datavalue['precision']

			if precision == 11 then
				p = &quot;d&quot;
			elseif precision == 10 then
				p = &quot;m&quot;
			else
				p = &quot;y&quot;
				yFactor = 10^(9-precision)
			end

			y, m, d = parseDate(datavalue['time'], p)

			if y &lt; 0 then
				sign = -1
				y = y * sign
			end

			-- if precision is tens/hundreds/thousands/millions/billions of years
			if precision &lt;= 8 then
				yDiv = y / yFactor

				-- if precision is tens/hundreds/thousands of years
				if precision &gt;= 6 then
					mayAddCalendar = true

					if precision &lt;= 7 then
						-- round centuries/millenniums up (e.g. 20th century or 3rd millennium)
						yRound = math.ceil(yDiv)

						if not raw then
							if precision == 6 then
								suffix = i18n['datetime']['suffixes']['millennium']
							else
								suffix = i18n['datetime']['suffixes']['century']
							end

							suffix = i18n.getOrdinalSuffix(yRound) .. suffix
						else
							-- if not verbose, take the first year of the century/millennium
							-- (e.g. 1901 for 20th century or 2001 for 3rd millennium)
							yRound = (yRound - 1) * yFactor + 1
						end
					else
						-- precision == 8
						-- round decades down (e.g. 2010s)
						yRound = math.floor(yDiv) * yFactor

						if not raw then
							prefix = i18n['datetime']['prefixes']['decade-period']
							suffix = i18n['datetime']['suffixes']['decade-period']
						end
					end

					if raw and sign &lt; 0 then
						-- if BCE then compensate for &quot;counting backwards&quot;
						-- (e.g. -2019 for 2010s BCE, -2000 for 20th century BCE or -3000 for 3rd millennium BCE)
						yRound = yRound + yFactor - 1
					end
				else
					local yReFactor, yReDiv, yReRound

					-- round to nearest for tens of thousands of years or more
					yRound = math.floor(yDiv + 0.5)

					if yRound == 0 then
						if precision &lt;= 2 and y ~= 0 then
							yReFactor = 1e6
							yReDiv = y / yReFactor
							yReRound = math.floor(yReDiv + 0.5)

							if yReDiv == yReRound then
								-- change precision to millions of years only if we have a whole number of them
								precision = 3
								yFactor = yReFactor
								yRound = yReRound
							end
						end

						if yRound == 0 then
							-- otherwise, take the unrounded (original) number of years
							precision = 5
							yFactor = 1
							yRound = y
							mayAddCalendar = true
						end
					end

					if precision &gt;= 1 and y ~= 0 then
						yFull = yRound * yFactor

						yReFactor = 1e9
						yReDiv = yFull / yReFactor
						yReRound = math.floor(yReDiv + 0.5)

						if yReDiv == yReRound then
							-- change precision to billions of years if we're in that range
							precision = 0
							yFactor = yReFactor
							yRound = yReRound
						else
							yReFactor = 1e6
							yReDiv = yFull / yReFactor
							yReRound = math.floor(yReDiv + 0.5)

							if yReDiv == yReRound then
								-- change precision to millions of years if we're in that range
								precision = 3
								yFactor = yReFactor
								yRound = yReRound
							end
						end
					end

					if not raw then
						if precision == 3 then
							suffix = i18n['datetime']['suffixes']['million-years']
						elseif precision == 0 then
							suffix = i18n['datetime']['suffixes']['billion-years']
						else
							yRound = yRound * yFactor
							if yRound == 1 then
								suffix = i18n['datetime']['suffixes']['year']
							else
								suffix = i18n['datetime']['suffixes']['years']
							end
						end
					else
						yRound = yRound * yFactor
					end
				end
			else
				yRound = y
				mayAddCalendar = true
			end

			if mayAddCalendar then
				calendarID = parseWikidataURL(datavalue['calendarmodel'])

				if calendarID and calendarID == aliasesQ.prolepticJulianCalendar then
					if not raw then
						if link then
							calendar = &quot; (&quot;..buildWikilink(i18n['datetime']['julian-calendar'], i18n['datetime']['julian'])..&quot;)&quot;
						else
							calendar = &quot; (&quot;..i18n['datetime']['julian']..&quot;)&quot;
						end
					else
						calendar = &quot;/&quot;..i18n['datetime']['julian']
					end
				end
			end

			if not raw then
				local ce = nil

				if sign &lt; 0 then
					ce = i18n['datetime']['BCE']
				elseif precision &lt;= 5 then
					ce = i18n['datetime']['CE']
				end

				if ce then
					if link then
						ce = buildWikilink(i18n['datetime']['common-era'], ce)
					end
					suffix = suffix .. &quot; &quot; .. ce
				end

				value = tostring(yRound)

				if m then
					dateStr = self.langObj:formatDate(&quot;F&quot;, &quot;1-&quot;..m..&quot;-1&quot;)

					if d then
						if self.mdyDate then
							dateStr = dateStr .. &quot; &quot; .. d .. &quot;,&quot;
						else
							dateStr = d .. &quot; &quot; .. dateStr
						end
					end

					value = dateStr .. &quot; &quot; .. value
				end

				value = prefix .. value .. suffix .. calendar
			else
				value = padZeros(yRound * sign, 4)

				if m then
					value = value .. &quot;-&quot; .. padZeros(m, 2)

					if d then
						value = value .. &quot;-&quot; .. padZeros(d, 2)
					end
				end

				value = value .. calendar
			end

			return value
		elseif datatype == 'globecoordinate' then
			-- logic from https://github.com/DataValues/Geo (v4.0.1)

			local precision, unitsPerDegree, numDigits, strFormat, value, globe
			local latitude, latConv, latValue, latLink
			local longitude, lonConv, lonValue, lonLink
			local latDirection, latDirectionN, latDirectionS, latDirectionEN
			local lonDirection, lonDirectionE, lonDirectionW, lonDirectionEN
			local degSymbol, minSymbol, secSymbol, separator

			local latDegrees = nil
			local latMinutes = nil
			local latSeconds = nil
			local lonDegrees = nil
			local lonMinutes = nil
			local lonSeconds = nil

			local latDegSym = &quot;&quot;
			local latMinSym = &quot;&quot;
			local latSecSym = &quot;&quot;
			local lonDegSym = &quot;&quot;
			local lonMinSym = &quot;&quot;
			local lonSecSym = &quot;&quot;

			local latDirectionEN_N = &quot;N&quot;
			local latDirectionEN_S = &quot;S&quot;
			local lonDirectionEN_E = &quot;E&quot;
			local lonDirectionEN_W = &quot;W&quot;

			if not raw then
				latDirectionN = i18n['coord']['latitude-north']
				latDirectionS = i18n['coord']['latitude-south']
				lonDirectionE = i18n['coord']['longitude-east']
				lonDirectionW = i18n['coord']['longitude-west']

				degSymbol = i18n['coord']['degrees']
				minSymbol = i18n['coord']['minutes']
				secSymbol = i18n['coord']['seconds']
				separator = i18n['coord']['separator']
			else
				latDirectionN = latDirectionEN_N
				latDirectionS = latDirectionEN_S
				lonDirectionE = lonDirectionEN_E
				lonDirectionW = lonDirectionEN_W

				degSymbol = &quot;/&quot;
				minSymbol = &quot;/&quot;
				secSymbol = &quot;/&quot;
				separator = &quot;/&quot;
			end

			latitude = datavalue['latitude']
			longitude = datavalue['longitude']

			if latitude &lt; 0 then
				latDirection = latDirectionS
				latDirectionEN = latDirectionEN_S
				latitude = math.abs(latitude)
			else
				latDirection = latDirectionN
				latDirectionEN = latDirectionEN_N
			end

			if longitude &lt; 0 then
				lonDirection = lonDirectionW
				lonDirectionEN = lonDirectionEN_W
				longitude = math.abs(longitude)
			else
				lonDirection = lonDirectionE
				lonDirectionEN = lonDirectionEN_E
			end

			precision = datavalue['precision']

			if not precision or precision &lt;= 0 then
				precision = 1 / 3600  -- precision not set (correctly), set to arcsecond
			end

			-- remove insignificant detail
			latitude = math.floor(latitude / precision + 0.5) * precision
			longitude = math.floor(longitude / precision + 0.5) * precision

			if precision &gt;= 1 - (1 / 60) and precision &lt; 1 then
				precision = 1
			elseif precision &gt;= (1 / 60) - (1 / 3600) and precision &lt; (1 / 60) then
				precision = 1 / 60
			end

			if precision &gt;= 1 then
				unitsPerDegree = 1
			elseif precision &gt;= (1 / 60)  then
				unitsPerDegree = 60
			else
				unitsPerDegree = 3600
			end

			numDigits = math.ceil(-math.log10(unitsPerDegree * precision))

			if numDigits &lt;= 0 then
				numDigits = tonumber(&quot;0&quot;)  -- for some reason, 'numDigits = 0' may actually store '-0', so parse from string instead
			end

			strFormat = &quot;%.&quot; .. numDigits .. &quot;f&quot;

			if precision &gt;= 1 then
				latDegrees = strFormat:format(latitude)
				lonDegrees = strFormat:format(longitude)

				if not raw then
					latDegSym = replaceDecimalMark(latDegrees) .. degSymbol
					lonDegSym = replaceDecimalMark(lonDegrees) .. degSymbol
				else
					latDegSym = latDegrees .. degSymbol
					lonDegSym = lonDegrees .. degSymbol
				end
			else
				latConv = math.floor(latitude * unitsPerDegree * 10^numDigits + 0.5) / 10^numDigits
				lonConv = math.floor(longitude * unitsPerDegree * 10^numDigits + 0.5) / 10^numDigits

				if precision &gt;= (1 / 60) then
					latMinutes = latConv
					lonMinutes = lonConv
				else
					latSeconds = latConv
					lonSeconds = lonConv

					latMinutes = math.floor(latSeconds / 60)
					lonMinutes = math.floor(lonSeconds / 60)

					latSeconds = strFormat:format(latSeconds - (latMinutes * 60))
					lonSeconds = strFormat:format(lonSeconds - (lonMinutes * 60))

					if not raw then
						latSecSym = replaceDecimalMark(latSeconds) .. secSymbol
						lonSecSym = replaceDecimalMark(lonSeconds) .. secSymbol
					else
						latSecSym = latSeconds .. secSymbol
						lonSecSym = lonSeconds .. secSymbol
					end
				end

				latDegrees = math.floor(latMinutes / 60)
				lonDegrees = math.floor(lonMinutes / 60)

				latDegSym = latDegrees .. degSymbol
				lonDegSym = lonDegrees .. degSymbol

				latMinutes = latMinutes - (latDegrees * 60)
				lonMinutes = lonMinutes - (lonDegrees * 60)

				if precision &gt;= (1 / 60) then
					latMinutes = strFormat:format(latMinutes)
					lonMinutes = strFormat:format(lonMinutes)

					if not raw then
						latMinSym = replaceDecimalMark(latMinutes) .. minSymbol
						lonMinSym = replaceDecimalMark(lonMinutes) .. minSymbol
					else
						latMinSym = latMinutes .. minSymbol
						lonMinSym = lonMinutes .. minSymbol
					end
				else
					latMinSym = latMinutes .. minSymbol
					lonMinSym = lonMinutes .. minSymbol
				end
			end

			latValue = latDegSym .. latMinSym .. latSecSym .. latDirection
			lonValue = lonDegSym .. lonMinSym .. lonSecSym .. lonDirection

			value = latValue .. separator .. lonValue

			if link then
				globe = parseWikidataURL(datavalue['globe'])

				if globe then
					globe = mw.wikibase.getLabelByLang(globe, &quot;en&quot;):lower()
				else
					globe = &quot;earth&quot;
				end

				latLink = table.concat({latDegrees, latMinutes, latSeconds}, &quot;_&quot;)
				lonLink = table.concat({lonDegrees, lonMinutes, lonSeconds}, &quot;_&quot;)

				value = &quot;[https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=&quot;..self.langCode..&quot;&amp;params=&quot;..latLink..&quot;_&quot;..latDirectionEN..&quot;_&quot;..lonLink..&quot;_&quot;..lonDirectionEN..&quot;_globe:&quot;..globe..&quot; &quot;..value..&quot;]&quot;
			end

			return value
		elseif datatype == 'wikibase-entityid' then
			local label
			local itemID = datavalue['numeric-id']

			if subtype == 'wikibase-item' then
				itemID = &quot;Q&quot; .. itemID
			elseif subtype == 'wikibase-property' then
				itemID = &quot;P&quot; .. itemID
			else
				return '&lt;strong class=&quot;error&quot;&gt;' .. errorText('unknown-data-type', subtype) .. '&lt;/strong&gt;'
			end

			label = self:getLabel(itemID, raw, link, short)

			if label == &quot;&quot; then
				label = nil
			end

			return label
		else
			return '&lt;strong class=&quot;error&quot;&gt;' .. errorText('unknown-data-type', datatype) .. '&lt;/strong&gt;'
		end
	elseif snak.snaktype == 'somevalue' and not noSpecial then
		if raw then
			return &quot; &quot;  -- single space represents 'somevalue'
		else
			return i18n['values']['unknown']
		end
	elseif snak.snaktype == 'novalue' and not noSpecial then
		if raw then
			return &quot;&quot;  -- empty string represents 'novalue'
		else
			return i18n['values']['none']
		end
	else
		return nil
	end
end

function Config:getSingleRawQualifier(claim, qualifierID)
	local qualifiers

	if claim.qualifiers then qualifiers = claim.qualifiers[qualifierID] end

	if qualifiers and qualifiers[1] then
		return self:getValue(qualifiers[1], true)  -- raw = true
	else
		return nil
	end
end

function Config:snakEqualsValue(snak, value)
	local snakValue = self:getValue(snak, true)  -- raw = true

	if snakValue and snak.snaktype == 'value' and snak.datavalue.type == 'wikibase-entityid' then value = value:upper() end

	return snakValue == value
end

function Config:setRank(rank)
	local rankPos

	if rank == p.flags.best then
		self.bestRank = true
		self.flagBest = true  -- mark that 'best' flag was given
		return
	end

	if rank:sub(1,9) == p.flags.preferred then
		rankPos = 1
	elseif rank:sub(1,6) == p.flags.normal then
		rankPos = 2
	elseif rank:sub(1,10) == p.flags.deprecated then
		rankPos = 3
	else
		return
	end

	-- one of the rank flags was given, check if another one was given before
	if not self.flagRank then
		self.ranks = {false, false, false}  -- no other rank flag given before, so unset ranks
		self.bestRank = self.flagBest       -- unsets bestRank only if 'best' flag was not given before
		self.flagRank = true                -- mark that a rank flag was given
	end

	if rank:sub(-1) == &quot;+&quot; then
		for i = rankPos, 1, -1 do
			self.ranks[i] = true
		end
	elseif rank:sub(-1) == &quot;-&quot; then
		for i = rankPos, #self.ranks do
			self.ranks[i] = true
		end
	else
		self.ranks[rankPos] = true
	end
end

function Config:setPeriod(period)
	local periodPos

	if period == p.flags.future then
		periodPos = 1
	elseif period == p.flags.current then
		periodPos = 2
	elseif period == p.flags.former then
		periodPos = 3
	else
		return
	end

	-- one of the period flags was given, check if another one was given before
	if not self.flagPeriod then
		self.periods = {false, false, false}  -- no other period flag given before, so unset periods
		self.flagPeriod = true                -- mark that a period flag was given
	end

	self.periods[periodPos] = true
end

function Config:qualifierMatches(claim, id, value)
	local qualifiers

	if claim.qualifiers then qualifiers = claim.qualifiers[id] end
	if qualifiers then
		for _, v in pairs(qualifiers) do
			if self:snakEqualsValue(v, value) then
				return true
			end
		end
	elseif value == &quot;&quot; then
		-- if the qualifier is not present then treat it the same as the special value 'novalue'
		return true
	end

	return false
end

function Config:rankMatches(rankPos)
	if self.bestRank then
		return (self.ranks[rankPos] and self.foundRank &gt;= rankPos)
	else
		return self.ranks[rankPos]
	end
end

function Config:timeMatches(claim)
	local startTime = nil
	local startTimeY = nil
	local startTimeM = nil
	local startTimeD = nil
	local endTime = nil
	local endTimeY = nil
	local endTimeM = nil
	local endTimeD = nil

	if self.periods[1] and self.periods[2] and self.periods[3] then
		-- any time
		return true
	end

	startTime = self:getSingleRawQualifier(claim, aliasesP.startTime)
	if startTime and startTime ~= &quot;&quot; and startTime ~= &quot; &quot; then
		startTimeY, startTimeM, startTimeD = parseDate(startTime)
	end

	endTime = self:getSingleRawQualifier(claim, aliasesP.endTime)
	if endTime and endTime ~= &quot;&quot; and endTime ~= &quot; &quot; then
		endTimeY, endTimeM, endTimeD = parseDate(endTime)
	end

	if startTimeY ~= nil and endTimeY ~= nil and datePrecedesDate(endTimeY, endTimeM, endTimeD, startTimeY, startTimeM, startTimeD) then
		-- invalidate end time if it precedes start time
		endTimeY = nil
		endTimeM = nil
		endTimeD = nil
	end

	if self.periods[1] then
		-- future
		if startTimeY and datePrecedesDate(self.atDate[1], self.atDate[2], self.atDate[3], startTimeY, startTimeM, startTimeD) then
			return true
		end
	end

	if self.periods[2] then
		-- current
		if (startTimeY == nil or not datePrecedesDate(self.atDate[1], self.atDate[2], self.atDate[3], startTimeY, startTimeM, startTimeD)) and
		   (endTimeY == nil or datePrecedesDate(self.atDate[1], self.atDate[2], self.atDate[3], endTimeY, endTimeM, endTimeD)) then
			return true
		end
	end

	if self.periods[3] then
		-- former
		if endTimeY and not datePrecedesDate(self.atDate[1], self.atDate[2], self.atDate[3], endTimeY, endTimeM, endTimeD) then
			return true
		end
	end

	return false
end

function Config:processFlag(flag)
	if not flag then
		return false
	end

	if flag == p.flags.linked then
		self.curState.linked = true
		return true
	elseif flag == p.flags.raw then
		self.curState.rawValue = true

		if self.curState == self.states[parameters.reference] then
			-- raw reference values end with periods and require a separator (other than none)
			self.separators[&quot;sep%r&quot;][1] = {&quot; &quot;}
		end

		return true
	elseif flag == p.flags.short then
		self.curState.shortName = true
		return true
	elseif flag == p.flags.multilanguage then
		self.curState.anyLanguage = true
		return true
	elseif flag == p.flags.unit then
		self.curState.unitOnly = true
		return true
	elseif flag == p.flags.mdy then
		self.mdyDate = true
		return true
	elseif flag == p.flags.single then
		self.singleClaim = true
		return true
	elseif flag == p.flags.sourced then
		self.sourcedOnly = true
		return true
	elseif flag == p.flags.edit then
		self.editable = true
		return true
	elseif flag == p.flags.editAtEnd then
		self.editable = true
		self.editAtEnd = true
		return true
	elseif flag == p.flags.best or flag:match('^'..p.flags.preferred..'[+-]?$') or flag:match('^'..p.flags.normal..'[+-]?$') or flag:match('^'..p.flags.deprecated..'[+-]?$') then
		self:setRank(flag)
		return true
	elseif flag == p.flags.future or flag == p.flags.current or flag == p.flags.former then
		self:setPeriod(flag)
		return true
	elseif flag == &quot;&quot; then
		-- ignore empty flags and carry on
		return true
	else
		return false
	end
end

function Config:processFlagOrCommand(flag)
	local param = &quot;&quot;

	if not flag then
		return false
	end

	if flag == p.claimCommands.property or flag == p.claimCommands.properties then
		param = parameters.property
	elseif flag == p.claimCommands.qualifier or flag == p.claimCommands.qualifiers then
		self.states.qualifiersCount = self.states.qualifiersCount + 1
		param = parameters.qualifier .. self.states.qualifiersCount
		self.separators[&quot;sep&quot;..param] = {copyTable(defaultSeparators[&quot;sep%q\\d&quot;])}
	elseif flag == p.claimCommands.reference or flag == p.claimCommands.references then
		param = parameters.reference
	else
		return self:processFlag(flag)
	end

	if self.states[param] then
		return false
	end

	-- create a new state for each command
	self.states[param] = State:new(self, param)

	-- use &quot;%x&quot; as the general parameter name
	self.states[param].parsedFormat = parseFormat(parameters.general)  -- will be overwritten for param==&quot;%p&quot;

	-- set the separator
	self.states[param].separator = self.separators[&quot;sep&quot;..param]  -- will be nil for param==&quot;%p&quot;, which will be set separately

	if flag == p.claimCommands.property or flag == p.claimCommands.qualifier or flag == p.claimCommands.reference then
		self.states[param].singleValue = true
	end

	self.curState = self.states[param]

	return true
end

function Config:processSeparators(args)
	local sep

	for i, v in pairs(self.separators) do
		if args[i] then
			sep = replaceSpecialChars(args[i])

			if sep ~= &quot;&quot; then
				self.separators[i][1] = {sep}
			else
				self.separators[i][1] = nil
			end
		end
	end
end

function Config:setFormatAndSeparators(state, parsedFormat)
	state.parsedFormat = parsedFormat
	state.separator = self.separators[&quot;sep&quot;]
	state.movSeparator = self.separators[&quot;sep&quot;..parameters.separator]
	state.puncMark = self.separators[&quot;punc&quot;]
end

-- determines if a claim has references by prefetching them from the claim using getReferences,
-- which applies some filtering that determines if a reference is actually returned,
-- and caches the references for later use
function State:isSourced(claim)
	self.conf.prefetchedRefs = self:getReferences(claim)
	return (#self.conf.prefetchedRefs &gt; 0)
end

function State:resetCaches()
	-- any prefetched references of the previous claim must not be used
	self.conf.prefetchedRefs = nil
end

function State:claimMatches(claim)
	local matches, rankPos

	-- first of all, reset any cached values used for the previous claim
	self:resetCaches()

	-- if a property value was given, check if it matches the claim's property value
	if self.conf.propertyValue then
		matches = self.conf:snakEqualsValue(claim.mainsnak, self.conf.propertyValue)
	else
		matches = true
	end

	-- if any qualifier values were given, check if each matches one of the claim's qualifier values
	for i, v in pairs(self.conf.qualifierIDsAndValues) do
		matches = (matches and self.conf:qualifierMatches(claim, i, v))
	end

	-- check if the claim's rank and time period match
	rankPos = rankTable[claim.rank] or 4
	matches = (matches and self.conf:rankMatches(rankPos) and self.conf:timeMatches(claim))

	-- if only claims with references must be returned, check if this one has any
	if self.conf.sourcedOnly then
		matches = (matches and self:isSourced(claim))  -- prefetches and caches references
	end

	return matches, rankPos
end

function State:out()
	local result  -- collection of arrays with value objects
	local valuesArray  -- array with value objects
	local sep = nil  -- value object
	local out = {}  -- array with value objects

	local function walk(formatTable, result)
		local valuesArray = {}  -- array with value objects

		for i, v in pairs(formatTable.req) do
			if not result[i] or not result[i][1] then
				-- we've got no result for a parameter that is required on this level,
				-- so skip this level (and its children) by returning an empty result
				return {}
			end
		end

		for _, v in ipairs(formatTable) do
			if v.param then
				valuesArray = mergeArrays(valuesArray, result[v.str])
			elseif v.str ~= &quot;&quot; then
				valuesArray[#valuesArray + 1] = {v.str}
			end

			if v.child then
				valuesArray = mergeArrays(valuesArray, walk(v.child, result))
			end
		end

		return valuesArray
	end

	-- iterate through the results from back to front, so that we know when to add separators
	for i = #self.results, 1, -1 do
		result = self.results[i]

		-- if there is already some output, then add the separators
		if #out &gt; 0 then
			sep = self.separator[1]  -- fixed separator
			result[parameters.separator] = {self.movSeparator[1]}  -- movable separator
		else
			sep = nil
			result[parameters.separator] = {self.puncMark[1]}  -- optional punctuation mark
		end

		valuesArray = walk(self.parsedFormat, result)

		if #valuesArray &gt; 0 then
			if sep then
				valuesArray[#valuesArray + 1] = sep
			end

			out = mergeArrays(valuesArray, out)
		end
	end

	-- reset state before next iteration
	self.results = {}

	return out
end

-- level 1 hook
function State:getProperty(claim)
	local value = {self:getValue(claim.mainsnak)}  -- create one value object

	if #value &gt; 0 then
		return {value}  -- wrap the value object in an array and return it
	else
		return {}  -- return empty array if there was no value
	end
end

-- level 1 hook
function State:getQualifiers(claim, param)
	local qualifiers

	if claim.qualifiers then qualifiers = claim.qualifiers[self.conf.qualifierIDs[param]] end
	if qualifiers then
		-- iterate through claim's qualifier statements to collect their values;
		-- return array with multiple value objects
		return self.conf.states[param]:iterate(qualifiers, {[parameters.general] = hookNames[parameters.qualifier..&quot;\\d&quot;][2], count = 1})  -- pass qualifier state with level 2 hook
	else
		return {}  -- return empty array
	end
end

-- level 2 hook
function State:getQualifier(snak)
	local value = {self:getValue(snak)}  -- create one value object

	if #value &gt; 0 then
		return {value}  -- wrap the value object in an array and return it
	else
		return {}  -- return empty array if there was no value
	end
end

-- level 1 hook
function State:getAllQualifiers(claim, param, result, hooks)
	local out = {}  -- array with value objects
	local sep = self.conf.separators[&quot;sep&quot;..parameters.qualifier][1]  -- value object

	-- iterate through the output of the separate &quot;qualifier(s)&quot; commands
	for i = 1, self.conf.states.qualifiersCount do

		-- if a hook has not been called yet, call it now
		if not result[parameters.qualifier..i] then
			self:callHook(parameters.qualifier..i, hooks, claim, result)
		end

		-- if there is output for this particular &quot;qualifier(s)&quot; command, then add it
		if result[parameters.qualifier..i] and result[parameters.qualifier..i][1] then

			-- if there is already some output, then add the separator
			if #out &gt; 0 and sep then
				out[#out + 1] = sep
			end

			out = mergeArrays(out, result[parameters.qualifier..i])
		end
	end

	return out
end

-- level 1 hook
function State:getReferences(claim)
	if self.conf.prefetchedRefs then
		-- return references that have been prefetched by isSourced
		return self.conf.prefetchedRefs
	end

	if claim.references then
		-- iterate through claim's reference statements to collect their values;
		-- return array with multiple value objects
		return self.conf.states[parameters.reference]:iterate(claim.references, {[parameters.general] = hookNames[parameters.reference][2], count = 1})  -- pass reference state with level 2 hook
	else
		return {}  -- return empty array
	end
end

-- level 2 hook
function State:getReference(statement)
	local citeParamMapping = i18n['cite']['param-mapping']
	local citeConfig = i18n['cite']['config']
	local citeTypes = i18n['cite']['output-types']
	
	-- will hold rendered properties of the reference which are not directly from statement.snaks, 
	-- Namely, is URL generated from an external ID.
    local additionalProcessedProperties = {}
    -- for each citation type, there will be an associative array that associates lists of rendered properties
    -- to citation-template parameters
    local candidateParams = {}
    -- like above, but only associates one rendered property to each parameter; if the above variable
    -- contains more strings for a parameter, the strings will be assigned to numbered params (e.g. &quot;author1&quot;)
	local citeParams = {}

	local citeErrors = {}
	local referenceEmpty = true  -- will be set to false if at least one parameter is left unremoved

	local version = 12  -- increment this each time the below logic is changed to avoid conflict errors

	if not statement.snaks then
		return {}
	end

	-- don't use bot-added references referencing Wikimedia projects or containing &quot;inferred from&quot; (such references are not usable on Wikipedia)
	if statement.snaks[aliasesP.importedFrom] or statement.snaks[aliasesP.wikimediaImportURL] or statement.snaks[aliasesP.inferredFrom] then
		return {}
	end
	
	-- don't include &quot;type of reference&quot;
	if statement.snaks[aliasesP.typeOfReference] then
		statement.snaks[aliasesP.typeOfReference] = nil
	end

	-- don't include &quot;image&quot; to prevent littering
	if statement.snaks[aliasesP.image] then
		statement.snaks[aliasesP.image] = nil
	end

	-- don't include &quot;language&quot; if it is equal to the local one
	if self:getReferenceDetail(statement.snaks, aliasesP.language) == self.conf.langName then
		statement.snaks[aliasesP.language] = nil
	end
    
    if statement.snaks[aliasesP.statedIn] and not statement.snaks[aliasesP.referenceURL] then
    	-- &quot;stated in&quot; was given but &quot;reference URL&quot; was not.
    	-- get &quot;Wikidata property&quot; properties from the item in &quot;stated in&quot;
    	-- if any of the returned properties of the external-id datatype is in statement.snaks, generate a link from it and use the link in the reference
    	
    	-- find the &quot;Wikidata property&quot; properties in the item from &quot;stated in&quot;
    	local wikidataPropertiesOfSource = mw.text.split(p._properties{p.flags.raw, aliasesP.wikidataProperty, [p.args.eid] = self.conf:getValue(statement.snaks[aliasesP.statedIn][1], true, false)}, &quot;, &quot;, true)
    	for i, wikidataPropertyOfSource in pairs(wikidataPropertiesOfSource) do
    		if statement.snaks[wikidataPropertyOfSource] and statement.snaks[wikidataPropertyOfSource][1].datatype == &quot;external-id&quot; then
    			local tempLink = self:getReferenceDetail(statement.snaks, wikidataPropertyOfSource, false, true)  -- not raw, linked
    			if mw.ustring.match(tempLink, &quot;^%[%Z- %Z+%]$&quot;) then  -- getValue returned a URL in square brackets.
    				-- the link is in wiki markup, so strip the square brackets and the display text
    				-- gsub also returns another, discarted value, therefore the result is assigned to tempLink first
    				tempLink = mw.ustring.gsub(tempLink, &quot;^%[(%Z-) %Z+%]$&quot;, &quot;%1&quot;)
    		    	additionalProcessedProperties[aliasesP.referenceURL] = {tempLink}
    			    statement.snaks[wikidataPropertyOfSource] = nil
    			    break
    			end
    		end
    	end
    end
    
    -- initialize candidateParams and citeParams
    for _, citeType in ipairs(citeTypes) do
    	candidateParams[citeType] = {}
    	citeParams[citeType] = {}
    end

	-- fill candidateParams
	for _, citeType in ipairs(citeTypes) do
		 -- This will contain value--priority pairs for each param name.
		local candidateValuesAndPriorities = {}

		-- fill candidateValuesAndPriorities
		for refProperty in pairs(statement.snaks) do
			if citeErrors[citeType] then
				break
			end
			repeat  -- just a simple wrapper to emulate &quot;continue&quot;
				-- set mappingKey and prefix
				local mappingKey
				local prefix = &quot;&quot;
				if statement.snaks[refProperty][1].datatype == 'external-id' then
					mappingKey = &quot;external-id&quot;
					prefix = self.conf:getLabel(refProperty)
		
					if prefix ~= &quot;&quot; then
						prefix = prefix .. &quot; &quot;
					end
				else
					mappingKey = refProperty
				end
				
				local paramName = citeParamMapping[citeType][mappingKey]
				-- skip properties with empty parameter name
				if paramName == &quot;&quot; then
					break  -- skip this property for this value of citeType
				end
				
				-- handle unknown properties in the reference
				if not paramName then
					referenceEmpty = false
					local error_message = errorText(&quot;unknown-property-in-ref&quot;, refProperty)
					assert(error_message)  -- Should not be nil
					citeErrors[citeType] = error_message
					break
				end
				
				-- set processedProperty
				local processedProperty
				local raw = false  -- if the value is wanted raw
				if isValueInTable(paramName, citeConfig[citeType][&quot;raw-value-params&quot;] or {}) then
					raw = true
				end
				if isValueInTable(paramName, citeConfig[citeType][&quot;numbered-params&quot;] or {}) then
					-- Multiple values may be given.
					processedProperty = self:getReferenceDetails(statement.snaks, refProperty, raw, self.linked, true)  -- anyLang = true
				else
					-- If multiple values are given, all but the first suitable one are discarted.
					processedProperty = {self:getReferenceDetail(statement.snaks, refProperty, raw, self.linked and (statement.snaks[refProperty][1].datatype ~= 'url'), true)}  -- link = true/false, anyLang = true
				end
		
				if #processedProperty == 0 then
					break	
				end
				
				referenceEmpty = false
                
                -- add an empty entry to candidateValuesAndPriorities, if there isn't one already
                if not candidateValuesAndPriorities[paramName] then
                	candidateValuesAndPriorities[paramName] = {}
                end
                
                -- find the priority of refProperty
                local thisPropertyPriority = -1
                local thisParamPrioritization = citeConfig[citeType][&quot;prioritization&quot;][paramName]
                if thisParamPrioritization then
	                for i_priority, i_property in ipairs(thisParamPrioritization) do 
	                	if i_property == refProperty then
	                		thisPropertyPriority = i_priority
	                	end
	                end
	            end
                
                for _, propertyValue in pairs(processedProperty) do
                	table.insert(
                		candidateValuesAndPriorities[paramName],
                		{prefix .. propertyValue, thisPropertyPriority}
                	)
                end
            until true
		end
		
		-- fill candidateParams[citeType]
		if not citeErrors[citeType] then
			local compareValuePriorities = function(pair1, pair2)
				if pair1[2] == -1 and pair2[2] ~= -1 then 
					return false
				end
				if pair1[2] ~= -1 and pair2[2] == -1 then 
					return true
				end
				return pair1[2] &lt; pair2[2]
			end
			
			-- fill candidateParams[citeType][paramName] for each used param
			for paramName, _ in pairs(candidateValuesAndPriorities) do
				table.sort(candidateValuesAndPriorities[paramName], compareValuePriorities)
				candidateParams[citeType][paramName] = {}
				for _, valuePriorityPair in ipairs(candidateValuesAndPriorities[paramName]) do
					table.insert(candidateParams[citeType][paramName], valuePriorityPair[1])
				end
			end
		end
	end
	
	-- handle additional properties
	for refProperty in pairs(additionalProcessedProperties) do
		for _, citeType in ipairs(citeTypes) do
			repeat
				-- skip if there already have been errors
				if citeErrors[citeType] then
					break
				end
				
                local paramName = citeParamMapping[citeType][refProperty]
				-- handle unknown properties in the reference
				if not paramName then
					-- Skip this additional property, but do not cause an error.
					break
				end
				if paramName == &quot;&quot; then
					break
				end
				
				referenceEmpty = false
                
                if not candidateParams[citeType][paramName] then
                	candidateParams[citeType][paramName] = {}
                end
                for _, propertyValue in pairs(additionalProcessedProperties[refProperty]) do
                	table.insert(candidateParams[citeType][paramName], propertyValue)
                end
			until true
		end
	end
	
	-- fill citeParams
	for _, citeType in ipairs(citeTypes) do
		for paramName, paramValues in pairs(candidateParams[citeType]) do
			if #paramValues == 1 or not isValueInTable(paramName, citeConfig[citeType][&quot;numbered-params&quot;] or {}) then
				citeParams[citeType][paramName] = paramValues[1]
			else
				-- There is more than one value for this parameter - the values will
				-- go into separate numbered parameters (e.g. &quot;author1&quot;, &quot;author2&quot;)
				for paramNum, paramValue in pairs(paramValues) do
					citeParams[citeType][paramName .. paramNum] = paramValue
				end
			end
		end
	end
	
	-- handle missing mandatory parameters for the templates
	for _, citeType in ipairs(citeTypes) do
		for _, requiredCiteParam in pairs(citeConfig[citeType][&quot;mandatory-params&quot;] or {}) do
			if not citeParams[citeType][requiredCiteParam] then  -- The required param is not present.
				if citeErrors[citeType] then  -- Do not override the previous error, if it exists.
					break
				end
				local error_message = errorText(&quot;missing-mandatory-param&quot;, requiredCiteParam)
				assert(error_message)  -- Should not be nil
				citeErrors[citeType] = error_message
			end
		end
	end
	
	local citeTypeToUse = nil

    -- choose the output template
    for _, citeType in ipairs(citeTypes) do
    	if not citeErrors[citeType] then
    		citeTypeToUse = citeType 
    		break
    	end
    end

	-- set refContent
	local refContent = &quot;&quot;
	if citeTypeToUse then
		local templateToUse = citeConfig[citeTypeToUse][&quot;template&quot;]
		local paramsToUse = citeParams[citeTypeToUse]
		
		if not templateToUse or templateToUse == &quot;&quot; then 
			throwError(&quot;no-such-reference-template&quot;, tostring(templateToUse), i18nPath, citeTypeToUse)
		end
		
		-- if this module is being substituted then build a regular template call, otherwise expand the template
		if mw.isSubsting() then
			for i, v in pairs(paramsToUse) do
				refContent = refContent .. &quot;|&quot; .. i .. &quot;=&quot; .. v
			end

			refContent = &quot;{{&quot; .. templateToUse .. refContent .. &quot;}}&quot;
		else
			xpcall(
				function () refContent = mw.getCurrentFrame():expandTemplate{title=templateToUse, args=paramsToUse} end,
				function () throwError(&quot;no-such-reference-template&quot;, templateToUse, i18nPath, citeTypeToUse) end
			)
		end

	-- If the citation couldn't be displayed using any template, but is not empty (barring ignored propeties), throw an error.
	elseif not referenceEmpty then
		refContent = errorText(&quot;malformed-reference-header&quot;)
	    for _, citeType in ipairs(citeTypes) do
	    	refContent = refContent .. errorText(&quot;template-failure-reason&quot;, citeConfig[citeType][&quot;template&quot;], citeErrors[citeType])
	    end
		refContent = refContent .. errorText(&quot;malformed-reference-footer&quot;)
	end

    -- wrap refContent
	local ref = {}
	if refContent ~= &quot;&quot; then
		ref = {refContent}

		if not self.rawValue then
			-- this should become a &lt;ref&gt; tag, so save the reference's hash for later
			ref.refHash = &quot;wikidata-&quot; .. statement.hash .. &quot;-v&quot; .. (tonumber(i18n['version']) + version)
		end
		return {ref}
	else
		return {}
	end
end

-- gets a detail of one particular type for a reference
function State:getReferenceDetail(snaks, dType, raw, link, anyLang)
	local switchLang = anyLang
	local value = nil

	if not snaks[dType] then
		return nil
	end

	-- if anyLang, first try the local language and otherwise any language
	repeat
		for _, v in ipairs(snaks[dType]) do
			value = self.conf:getValue(v, raw, link, false, anyLang and not switchLang, false, true)  -- noSpecial = true

			if value then
				break
			end
		end

		if value or not anyLang then
			break
		end

		switchLang = not switchLang
	until anyLang and switchLang

	return value
end

-- gets the details of one particular type for a reference
function State:getReferenceDetails(snaks, dType, raw, link, anyLang)
	local values = {}

	if not snaks[dType] then
		return {}
	end

	for _, v in ipairs(snaks[dType]) do
		-- if nil is returned then it will not be added to the table
		values[#values + 1] = self.conf:getValue(v, raw, link, false, anyLang, false, true)  -- noSpecial = true
	end

	return values
end

-- level 1 hook
function State:getAlias(object)
	local value = object.value
	local title = nil

	if value and self.linked then
		if self.conf.entityID:sub(1,1) == &quot;Q&quot; then
			title = mw.wikibase.getSitelink(self.conf.entityID)
		elseif self.conf.entityID:sub(1,1) == &quot;P&quot; then
			title = &quot;d:Property:&quot; .. self.conf.entityID
		end

		if title then
			value = buildWikilink(title, value)
		end
	end

	value = {value}  -- create one value object

	if #value &gt; 0 then
		return {value}  -- wrap the value object in an array and return it
	else
		return {}  -- return empty array if there was no value
	end
end

-- level 1 hook
function State:getBadge(value)
	value = self.conf:getLabel(value, self.rawValue, self.linked, self.shortName)

	if value == &quot;&quot; then
		value = nil
	end

	value = {value}  -- create one value object

	if #value &gt; 0 then
		return {value}  -- wrap the value object in an array and return it
	else
		return {}  -- return empty array if there was no value
	end
end

function State:callHook(param, hooks, statement, result)
	-- call a parameter's hook if it has been defined and if it has not been called before
	if not result[param] and hooks[param] then
		local valuesArray = self[hooks[param]](self, statement, param, result, hooks)  -- array with value objects

		-- add to the result
		if #valuesArray &gt; 0 then
			result[param] = valuesArray
			result.count = result.count + 1
		else
			result[param] = {}  -- an empty array to indicate that we've tried this hook already
			return true  -- miss == true
		end
	end

	return false
end

-- iterate through claims, claim's qualifiers or claim's references to collect values
function State:iterate(statements, hooks, matchHook)
	matchHook = matchHook or alwaysTrue

	local matches = false
	local rankPos = nil
	local result, gotRequired

	for _, v in ipairs(statements) do
		-- rankPos will be nil for non-claim statements (e.g. qualifiers, references, etc.)
		matches, rankPos = matchHook(self, v)

		if matches then
			result = {count = 0}  -- collection of arrays with value objects

			local function walk(formatTable)
				local miss

				for i2, v2 in pairs(formatTable.req) do
					-- call a hook, adding its return value to the result
					miss = self:callHook(i2, hooks, v, result)

					if miss then
						-- we miss a required value for this level, so return false
						return false
					end

					if result.count == hooks.count then
						-- we're done if all hooks have been called;
						-- returning at this point breaks the loop
						return true
					end
				end

				for _, v2 in ipairs(formatTable) do
					if result.count == hooks.count then
						-- we're done if all hooks have been called;
						-- returning at this point prevents further childs from being processed
						return true
					end

					if v2.child then
						walk(v2.child)
					end
				end

				return true
			end
			gotRequired = walk(self.parsedFormat)

			-- only append the result if we got values for all required parameters on the root level
			if gotRequired then
				-- if we have a rankPos (only with matchHook() for complete claims), then update the foundRank
				if rankPos and self.conf.foundRank &gt; rankPos then
					self.conf.foundRank = rankPos
				end

				-- append the result
				self.results[#self.results + 1] = result

				-- break if we only need a single value
				if self.singleValue then
					break
				end
			end
		end
	end

	return self:out()
end

local function getEntityId(arg, eid, page, allowOmitPropPrefix, globalSiteId)
	local id = nil
	local prop = nil

	if arg then
		if arg:sub(1,1) == &quot;:&quot; then
			page = arg
			eid = nil
		elseif arg:sub(1,1):upper() == &quot;Q&quot; or arg:sub(1,9):lower() == &quot;property:&quot; or allowOmitPropPrefix then
			eid = arg
			page = nil
		else
			prop = arg
		end
	end

	if eid then
		if eid:sub(1,9):lower() == &quot;property:&quot; then
			id = replaceAlias(mw.text.trim(eid:sub(10)))

			if id:sub(1,1):upper() ~= &quot;P&quot; then
				id = &quot;&quot;
			end
		else
			id = replaceAlias(eid)
		end
	elseif page then
		if page:sub(1,1) == &quot;:&quot; then
			page = mw.text.trim(page:sub(2))
		end

		id = mw.wikibase.getEntityIdForTitle(page, globalSiteId) or &quot;&quot;
	end

	if not id then
		id = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() or &quot;&quot;
	end

	id = id:upper()

	if not mw.wikibase.isValidEntityId(id) then
		id = &quot;&quot;
	end

	return id, prop
end

local function nextArg(args)
	local arg = args[args.pointer]

	if arg then
		args.pointer = args.pointer + 1
		return mw.text.trim(arg)
	else
		return nil
	end
end

local function claimCommand(args, funcName)
	local cfg = Config:new()
	cfg:processFlagOrCommand(funcName)  -- process first command (== function name)

	local lastArg, parsedFormat, formatParams, claims, value
	local hooks = {count = 0}

	-- set the date if given;
	-- must come BEFORE processing the flags
	if args[p.args.date] then
		cfg.atDate = {parseDate(args[p.args.date])}
		cfg.periods = {false, true, false}  -- change default time constraint to 'current'
	end

	-- process flags and commands
	repeat
		lastArg = nextArg(args)
	until not cfg:processFlagOrCommand(lastArg)

	-- get the entity ID from either the positional argument, the eid argument or the page argument
	cfg.entityID, cfg.propertyID = getEntityId(lastArg, args[p.args.eid], args[p.args.page], false, args[p.args.globalSiteId])

	if cfg.entityID == &quot;&quot; then
		return &quot;&quot;  -- we cannot continue without a valid entity ID
	end

	cfg.entity = mw.wikibase.getEntity(cfg.entityID)

	if not cfg.propertyID then
		cfg.propertyID = nextArg(args)
	end

	cfg.propertyID = replaceAlias(cfg.propertyID)

	if not cfg.entity or not cfg.propertyID then
		return &quot;&quot;  -- we cannot continue without an entity or a property ID
	end

	cfg.propertyID = cfg.propertyID:upper()

	if not cfg.entity.claims or not cfg.entity.claims[cfg.propertyID] then
		return &quot;&quot;  -- there is no use to continue without any claims
	end

	claims = cfg.entity.claims[cfg.propertyID]

	if cfg.states.qualifiersCount &gt; 0 then
		-- do further processing if &quot;qualifier(s)&quot; command was given

		if #args - args.pointer + 1 &gt; cfg.states.qualifiersCount then
			-- claim ID or literal value has been given

			cfg.propertyValue = nextArg(args)
		end

		for i = 1, cfg.states.qualifiersCount do
			-- check if given qualifier ID is an alias and add it
			cfg.qualifierIDs[parameters.qualifier..i] = replaceAlias(nextArg(args) or &quot;&quot;):upper()
		end
	elseif cfg.states[parameters.reference] then
		-- do further processing if &quot;reference(s)&quot; command was given

		cfg.propertyValue = nextArg(args)
	end

	-- check for special property value 'somevalue' or 'novalue'
	if cfg.propertyValue then
		cfg.propertyValue = replaceSpecialChars(cfg.propertyValue)

		if cfg.propertyValue ~= &quot;&quot; and mw.text.trim(cfg.propertyValue) == &quot;&quot; then
			cfg.propertyValue = &quot; &quot;  -- single space represents 'somevalue', whereas empty string represents 'novalue'
		else
			cfg.propertyValue = mw.text.trim(cfg.propertyValue)
		end
	end

	-- parse the desired format, or choose an appropriate format
	if args[&quot;format&quot;] then
		parsedFormat, formatParams = parseFormat(args[&quot;format&quot;])
	elseif cfg.states.qualifiersCount &gt; 0 then  -- &quot;qualifier(s)&quot; command given
		if cfg.states[parameters.property] then  -- &quot;propert(y|ies)&quot; command given
			parsedFormat, formatParams = parseFormat(formats.propertyWithQualifier)
		else
			parsedFormat, formatParams = parseFormat(formats.qualifier)
		end
	elseif cfg.states[parameters.property] then  -- &quot;propert(y|ies)&quot; command given
		parsedFormat, formatParams = parseFormat(formats.property)
	else  -- &quot;reference(s)&quot; command given
		parsedFormat, formatParams = parseFormat(formats.reference)
	end

	-- if a &quot;qualifier(s)&quot; command and no &quot;propert(y|ies)&quot; command has been given, make the movable separator a semicolon
	if cfg.states.qualifiersCount &gt; 0 and not cfg.states[parameters.property] then
		cfg.separators[&quot;sep&quot;..parameters.separator][1] = {&quot;;&quot;}
	end

	-- if only &quot;reference(s)&quot; has been given, set the default separator to none (except when raw)
	if cfg.states[parameters.reference] and not cfg.states[parameters.property] and cfg.states.qualifiersCount == 0
	   and not cfg.states[parameters.reference].rawValue then
		cfg.separators[&quot;sep&quot;][1] = nil
	end

	-- if exactly one &quot;qualifier(s)&quot; command has been given, make &quot;sep%q&quot; point to &quot;sep%q1&quot; to make them equivalent
	if cfg.states.qualifiersCount == 1 then
		cfg.separators[&quot;sep&quot;..parameters.qualifier] = cfg.separators[&quot;sep&quot;..parameters.qualifier..&quot;1&quot;]
	end

	-- process overridden separator values;
	-- must come AFTER tweaking the default separators
	cfg:processSeparators(args)

	-- define the hooks that should be called (getProperty, getQualifiers, getReferences);
	-- only define a hook if both its command (&quot;propert(y|ies)&quot;, &quot;reference(s)&quot;, &quot;qualifier(s)&quot;) and its parameter (&quot;%p&quot;, &quot;%r&quot;, &quot;%q1&quot;, &quot;%q2&quot;, &quot;%q3&quot;) have been given
	for i, v in pairs(cfg.states) do
		-- e.g. 'formatParams[&quot;%q1&quot;] or formatParams[&quot;%q&quot;]' to define hook even if &quot;%q1&quot; was not defined to be able to build a complete value for &quot;%q&quot;
		if formatParams[i] or formatParams[i:sub(1, 2)] then
			hooks[i] = getHookName(i, 1)
			hooks.count = hooks.count + 1
		end
	end

	-- the &quot;%q&quot; parameter is not attached to a state, but is a collection of the results of multiple states (attached to &quot;%q1&quot;, &quot;%q2&quot;, &quot;%q3&quot;, ...);
	-- so if this parameter is given then this hook must be defined separately, but only if at least one &quot;qualifier(s)&quot; command has been given
	if formatParams[parameters.qualifier] and cfg.states.qualifiersCount &gt; 0 then
		hooks[parameters.qualifier] = getHookName(parameters.qualifier, 1)
		hooks.count = hooks.count + 1
	end

	-- create a state for &quot;properties&quot; if it doesn't exist yet, which will be used as a base configuration for each claim iteration;
	-- must come AFTER defining the hooks
	if not cfg.states[parameters.property] then
		cfg.states[parameters.property] = State:new(cfg, parameters.property)

		-- if the &quot;single&quot; flag has been given then this state should be equivalent to &quot;property&quot; (singular)
		if cfg.singleClaim then
			cfg.states[parameters.property].singleValue = true
		end
	end

	-- if the &quot;sourced&quot; flag has been given then create a state for &quot;reference&quot; if it doesn't exist yet, using default values,
	-- which must exist in order to be able to determine if a claim has any references;
	-- must come AFTER defining the hooks
	if cfg.sourcedOnly and not cfg.states[parameters.reference] then
		cfg:processFlagOrCommand(p.claimCommands.reference)  -- use singular &quot;reference&quot; to minimize overhead
	end

	-- set the parsed format and the separators (and optional punctuation mark);
	-- must come AFTER creating the additonal states
	cfg:setFormatAndSeparators(cfg.states[parameters.property], parsedFormat)

	-- process qualifier matching values, analogous to cfg.propertyValue
	for i, v in pairs(args) do
		i = tostring(i)

		if i:match('^[Pp]%d+$') or aliasesP[i] then
			v = replaceSpecialChars(v)

			-- check for special qualifier value 'somevalue'
			if v ~= &quot;&quot; and mw.text.trim(v) == &quot;&quot; then
				v = &quot; &quot;  -- single space represents 'somevalue'
			end

			cfg.qualifierIDsAndValues[replaceAlias(i):upper()] = v
		end
	end

	-- first sort the claims on rank to pre-define the order of output (preferred first, then normal, then deprecated)
	claims = sortOnRank(claims)

	-- then iterate through the claims to collect values
	value = cfg:concatValues(cfg.states[parameters.property]:iterate(claims, hooks, State.claimMatches))  -- pass property state with level 1 hooks and matchHook

	-- if desired, add a clickable icon that may be used to edit the returned values on Wikidata
	if cfg.editable and value ~= &quot;&quot; then
		value = value .. cfg:getEditIcon()
	end

	return value
end

local function generalCommand(args, funcName)
	local cfg = Config:new()
	cfg.curState = State:new(cfg)

	local lastArg
	local value = nil

	repeat
		lastArg = nextArg(args)
	until not cfg:processFlag(lastArg)

	-- get the entity ID from either the positional argument, the eid argument or the page argument
	cfg.entityID = getEntityId(lastArg, args[p.args.eid], args[p.args.page], true, args[p.args.globalSiteId])

	if cfg.entityID == &quot;&quot; or not mw.wikibase.entityExists(cfg.entityID) then
		return &quot;&quot;  -- we cannot continue without an entity
	end

	-- serve according to the given command
	if funcName == p.generalCommands.label then
		value = cfg:getLabel(cfg.entityID, cfg.curState.rawValue, cfg.curState.linked, cfg.curState.shortName)
	elseif funcName == p.generalCommands.title then
		cfg.inSitelinks = true

		if cfg.entityID:sub(1,1) == &quot;Q&quot; then
			value = mw.wikibase.getSitelink(cfg.entityID)
		end

		if cfg.curState.linked and value then
			value = buildWikilink(value)
		end
	elseif funcName == p.generalCommands.description then
		value = mw.wikibase.getDescription(cfg.entityID)
	else
		local parsedFormat, formatParams
		local hooks = {count = 0}

		cfg.entity = mw.wikibase.getEntity(cfg.entityID)

		if funcName == p.generalCommands.alias or funcName == p.generalCommands.badge then
			cfg.curState.singleValue = true
		end

		if funcName == p.generalCommands.alias or funcName == p.generalCommands.aliases then
			if not cfg.entity.aliases or not cfg.entity.aliases[cfg.langCode] then
				return &quot;&quot;  -- there is no use to continue without any aliasses
			end

			local aliases = cfg.entity.aliases[cfg.langCode]

			-- parse the desired format, or parse the default aliases format
			if args[&quot;format&quot;] then
				parsedFormat, formatParams = parseFormat(args[&quot;format&quot;])
			else
				parsedFormat, formatParams = parseFormat(formats.alias)
			end

			-- process overridden separator values;
			-- must come AFTER tweaking the default separators
			cfg:processSeparators(args)

			-- define the hook that should be called (getAlias);
			-- only define the hook if the parameter (&quot;%a&quot;) has been given
			if formatParams[parameters.alias] then
				hooks[parameters.alias] = getHookName(parameters.alias, 1)
				hooks.count = hooks.count + 1
			end

			-- set the parsed format and the separators (and optional punctuation mark)
			cfg:setFormatAndSeparators(cfg.curState, parsedFormat)

			-- iterate to collect values
			value = cfg:concatValues(cfg.curState:iterate(aliases, hooks))
		elseif funcName == p.generalCommands.badge or funcName == p.generalCommands.badges then
			if not cfg.entity.sitelinks or not cfg.entity.sitelinks[cfg.siteID] or not cfg.entity.sitelinks[cfg.siteID].badges then
				return &quot;&quot;  -- there is no use to continue without any badges
			end

			local badges = cfg.entity.sitelinks[cfg.siteID].badges

			cfg.inSitelinks = true

			-- parse the desired format, or parse the default aliases format
			if args[&quot;format&quot;] then
				parsedFormat, formatParams = parseFormat(args[&quot;format&quot;])
			else
				parsedFormat, formatParams = parseFormat(formats.badge)
			end

			-- process overridden separator values;
			-- must come AFTER tweaking the default separators
			cfg:processSeparators(args)

			-- define the hook that should be called (getBadge);
			-- only define the hook if the parameter (&quot;%b&quot;) has been given
			if formatParams[parameters.badge] then
				hooks[parameters.badge] = getHookName(parameters.badge, 1)
				hooks.count = hooks.count + 1
			end

			-- set the parsed format and the separators (and optional punctuation mark)
			cfg:setFormatAndSeparators(cfg.curState, parsedFormat)

			-- iterate to collect values
			value = cfg:concatValues(cfg.curState:iterate(badges, hooks))
		end
	end

	value = value or &quot;&quot;

	if cfg.editable and value ~= &quot;&quot; then
		-- if desired, add a clickable icon that may be used to edit the returned value on Wikidata
		value = value .. cfg:getEditIcon()
	end

	return value
end

-- modules that include this module should call the functions with an underscore prepended, e.g.: p._property(args)
local function establishCommands(commandList, commandFunc)
	for _, commandName in pairs(commandList) do
		local function wikitextWrapper(frame)
			local args = copyTable(frame.args)
			args.pointer = 1
			loadI18n(aliasesP, frame)
			return commandFunc(args, commandName)
		end
		p[commandName] = wikitextWrapper

		local function luaWrapper(args)
			args = copyTable(args)
			args.pointer = 1
			loadI18n(aliasesP)
			return commandFunc(args, commandName)
		end
		p[&quot;_&quot; .. commandName] = luaWrapper
	end
end

establishCommands(p.claimCommands, claimCommand)
establishCommands(p.generalCommands, generalCommand)

-- main function that is supposed to be used by wrapper templates
function p.main(frame)
	if not mw.wikibase then return nil end

	local f, args

	loadI18n(aliasesP, frame)

	-- get the parent frame to take the arguments that were passed to the wrapper template
	frame = frame:getParent() or frame

	if not frame.args[1] then
		throwError(&quot;no-function-specified&quot;)
	end

	f = mw.text.trim(frame.args[1])

	if f == &quot;main&quot; then
		throwError(&quot;main-called-twice&quot;)
	end

	assert(p[&quot;_&quot;..f], errorText('no-such-function', f))

	-- copy arguments from immutable to mutable table
	args = copyTable(frame.args)

	-- remove the function name from the list
	table.remove(args, 1)

	return p[&quot;_&quot;..f](args)
end

return p</text>
      <sha1>j5a6l03tjwodgrvfnv3lb4x5up93wlv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ruger Standard</title>
    <ns>0</ns>
    <id>169206</id>
    <revision>
      <id>2186184</id>
      <parentid>2173303</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:04:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2186184</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5862" sha1="bqiyz6qlaia3akasrjl1xl54rxozrn3" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
{{Infobox/Titl|Ruger Standard Model|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:Ruger Standard Pistol wood grips.jpg|frameless|280x280px|Ruger Standard]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Ur bistolenn '''Ruger Standard'''
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Kinnig
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare
|[[Pistolenn]] damaotomatek, DAO (daou-ober nemetken)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre argil
|-  
! scope=&quot;row&quot;|Munisionoù
|[[.22 Long Rifle]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Produer
|[[Sturm, Ruger &amp; Co.]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mare produiñ
|1949 - bremañ
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Perzhioù teknikel
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar c'hanol
|Meur a adstumm eus 4' (10 cm) betek 10' (25 cm)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Endalc'h
|Karger fiñv 9 pe 10 tenn
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
Ar '''Ruger Standard Model''' zo ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet e 1949 gant [[William B. Ruger]] ha produet abaoe gant an embregerezh [[Sturm, Ruger &amp; Co.]] Pevar stumm nes anezhi zo bet abaoe 1949. Implijet e vez kalz e bed ar [[sportoù tennañ]] e-lec'h m'eo brudet evit bezañ resis ha solut. Kambret eo er c'halibr [[.22 Long Rifle]].

== Istor ==
[[Restr:Ruger_Pistol_Design_Patent_Drawing.png|kleiz|thumb|Tresadenn ur Ruger Standard war ur breved eus 1951.|294x294px]]
Goude an [[Eil Brezel-bed]], ar c'hrouer armoù William &quot;Bill&quot; Ruger a brenas div bistolenn japanat [[Nambu 14|Nambu]] digant un [[United States Marine Corps|US Marine]] en doa kemeret perzh en [[Brezel ar Meurvor Habask (1937-1945)|emgannoù er meurvor Habask]]&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{En}} TATE Aden, ''[https://www.pewpewtactical.com/ruger-mark-series-history/ Where It Began: History of the Ruger Mark Series]'', Pew Pew Tactical, 22/09/2021 (lennet d'ar 24/05/2025)&lt;/ref&gt;.

Studiañ a reas an div bistolenn ha dont a reas a-benn da eilañ anezhe en e garrdi. Kentpatrom ar bistolenn Ruger Standard kentañ a voe awenet gant stumm ha [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] an Nambu. Arc'hant a vanke da William Ruger evit produiñ ha gwerzhañ e bistolenn nevez. Diskouez a reas anezhi d'e gamarad Alexander McCormick Sturm, a voe souezhet gant an ijinadenn. Dremmskeudenn pistolenn William Ruger a oa un tamm heñvel ouzh hini ar pistolennoù alaman [[Luger P08]], poblek-tre er [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]]&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

Alexander Sturm a zivizas buan postañ 50.000$ da broduiñ ar bistolenn nevez-mañ. Berzh a reas diouzhtu. Produet ha gwerzhet e voe adalek fin 1949 gant an embregerezh Sturm, Ruger &amp; Co. nevez-savet. Mervel a reas Sturm e miz Du 1951 met kenderc'hel a reas ar bistolenn da vezañ produet betek bremañ. Poblek e teuas da vezañ adalek ar bloavezhioù 1950 e bed ar sportoù tennañ, ha pelloc'h memes abalamour d'e briz izel e-keñver an armoù-dorn all (37,50 $ e 1951&lt;ref&gt;{{En}} LEE Jerry, ''[https://gundigest.com/handguns/ruger-standard-the-pistol-that-built-an-empire Ruger Standard: The Pistol That Built An Empire]'', Gun Digest, 17/04/2020 (lennet d'ar 24/05/2025)&lt;/ref&gt;, da lavaret eo war-dro 460 $ e priz digemm e 2025).

== Deskrivadur ==
Ar Ruger Standard zo dezhi ur blatinenn daou-ober nemetken hag ur sistem-tennata dra argil. Pourveziet eo gant ur c'harger 9 pe 10 tenn. An disheñvelderioù nes etre ar stummoù hag an adstummoù a zo gant danvez an dornikell, stumm hag hirder ar c'hanol, ha danvez ar framm, a zo liv an inox pe du gantañ hervez.
[[Restr:Ruger_standard_wiki.png|thumb|Ur Ruger Standard graet e 1963. Ouzhpennet ez eus bet ur [[Kouch (arm-tan)|c'houch]] a c'haller reoliñ dezhi.]]

=== Stummoù ===
Pevar stumm nes a gaver, produet e mareoù disheñvel, dezhe adstummoù lies.
* '''Standard''' (1949 - 1982) hag an '''Mk I Target''' (1950 - 1982) deveret anezhi.
* '''Mk II''' (1982 - 2005), a voe produet ouzhpenn 3.000.000 skouerenn anezhi.
* '''Mk III''' (2004 - 2016) : ar bouton evit tennañ ar c'harger zo bet lakaet war gostez an dornell e-lec'h en he zraoñ.
* '''Mk IV''' (2016 - bremañ) : simplaet eo bet an doare da zivontañ an arm.
An adstumm '''22/45''', kinniget evit ar Mk III hag ar Mk IV, a zo dezhañ ur framm polimer hag un dornikez tostoc'h da hini ur [[Colt M1911]].

== Er sevenadur ==
* ar Ruger Standard a weler alies e filmoù pe stiradoù etre daouarn lazherien gopret pe soudarded a rank chom didrouz, en ur implijout [[Reduer-son|redueroù-son]] warne ivez a-wechoù&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{En}} ''[https://www.imfdb.org/wiki/Ruger_Mk_I_/_Mk_II_/_Mk_III_Pistol Ruger Mk I / Mk II / Mk III Pistol]'', IMFDB (lennet d'an 30/08/2025)&lt;/ref&gt;.
* ur skouerenn eus ar Mk I kemmet a galz a zo gant tudenn Greedo er film ''[[Star Wars: Episode IV – A New Hope|Star Wars]]'' (1977)&lt;ref&gt;{{En}} SULLIVAN Ryan F., ''[https://www.rockislandauction.com/riac-blog/star-wars-guns Star Wars guns]'', Rock Island Auction Company (lennet d'an 30/08/2025)&lt;/ref&gt;.
* an arm a c'haller implijout e meur a c'hoari video, en o zouez reoù eus an heuliad ''[[Hitman (c'hoarioù video)|Hitman]]'', pe ''[[World of Guns: Gun Disassembly]]'' (stumm Mk II)&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.

== Liammoù diavaez ==
* {{En}} [https://www.ruger.com/products/markIV/overview.html Ar Ruger Standard MK IV war lec'hienn an embregerezh Ruger]

== Levrlennadur ==
* {{En}} LONG Duncan, ''The Ruger .22 Automatic Pistol: Standard/Mark 1/Mark II Series'', Paladin Press, 1988
* {{En}} SWEENEY Patrick, ''The Gun Digest Book of Ruger Pistols and Revolvers'', Gun Digest Books, 2007, 304 p., ISBN 978-0896894723

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Pistolennoù]]
[[Rummad:Armoù SUA]]</text>
      <sha1>bqiyz6qlaia3akasrjl1xl54rxozrn3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Slava Ukraini</title>
    <ns>0</ns>
    <id>170243</id>
    <revision>
      <id>2186142</id>
      <parentid>2111746</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T15:14:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186142</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3291" sha1="9lmtbbf7a8ogqbqycnsb6euya6za4u4" xml:space="preserve">{{Stumm an titl|''Slava Ukraini''}}{{Databox}}
'''Enor da Ukraina!''' ([[ukraineg]]: Слава Україні!, romanekadur: Slava Ukraini!, [[Lizherenneg fonetek etrebroadel|LFE]]: [ˈsɫaʋɐ ʊkrɐˈjinʲi]) zo un droienn ukrainek kement hag ur youc'h saludiñ, deuet da vezañ un arouez eus rezistañs ha riegezh Ukraina ouzh an tagadennoù estren. Implijet e vez evel youc'h brezel gant [[Nerzhioù lu Ukraina]]. Alies e vez respontet gant &quot;Enor d'an harozed!&quot; (ukraineg: Героям слава!, romanekadur: Heroiam slava!, IPA: [ɦeˈrɔjɐm ˈsɫaʋɐ]).

Ar frazenn a zo bet implijet da gentañ e penn kentañ an {{XXvet kantved}} gant doareoù disheñvel, kroget e oa da vezañ brudet en Ukraina e-kerzh [[Brezel Dieubidigezh Ukraina]] etre 1917 ha 1921. An doare respont &quot;Enor d'an harozed!&quot; a zo deuet war-wel e-kerzh ar brezel dieubidigezh pe nebeut amzer goude er bloavezhioù 1920 e-touez broadelourien [[Kevre Broadelourien Ukraina]].

== Eil Brezel-bed ==
E-kerzh [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|Dalc'herezh Polonia gant Alamagn]] goude miz Gwengolo 1939, an aozadurioù ukrainian o devoa tennet gounid eus ar mare evit kas da benn obererezhioù lies ha dont da vezañ kreñvoc'h-kreñvañ. Obererezhioù Aozadur ar Vroadelourien Ukrainan a oa liammet ouzh labourioù ar [[Komite broadel ukrainian|C'homite Kreiz Ukrainan]] hag ar skourroù lec'hel harpet gant [[Trede Reich|Alamagn an Trede Reich]]. Gant an amzer o redek e oa bet diazez ganedigezh ur gwir spered broadel e-touez Ukrainiz er Gouarnamant hollek  hag implijet e voe ar youc'h ''Slava Ukraini'' gant an holl dud. E miz Gouhere 1940, un Ukrainian a skrive ar pezh a wele e tiriad [[Włodawa]]: n'hon eus ket gwelet en hon buhez ur yaouankiz war ar maez ken desket hag aozet. Pep bugel o tremen dirazomp a sav e zorn en ur youc'hal: &quot;Gloar da Ukraina&quot;.

E miz Ebrel 1941 en tiriad dalc'het gant Alamagn e [[Kraków]], izili yaouankañ an OUN a oa disrannet diouzh ar peurrest eus ar strollad evit sevel un aozadur nevez, anvet OUN-B evit ober dave d'ar penn politikel Stepan '''B'''andera. Ar strollad a oa unan [[Faskouriezh|faskour]] oc'h adkemer gizioù ar strolladoù-se gant ur salud faskour hag ar frazenn embannet &quot;Enor da Ukraina!&quot; hag ar respont a oa d'ober a oa &quot;Enor d'an harozed!&quot;.

== [[Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022]] ==
An droienn a zo bet mil brudet e-touez ar soudarded eus [[Ukraina]] hag o harperien evit  reiñ kalon goude Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022. Al lugan zo ledet dre ar bed-holl dre kengred gant Ukraina.

Implijet eo bet alies gant politikourien Ukraina evel ar prezidant [[Volodimir Zelenskiy]]. Implijet eo bet alies ivez gant pennoù bras ar bed evel [[Ursula von der Leyen]], penn ar c'homision europat, Kentañ-ministr ar Rouantelezh-Unanet, [[Boris Johnson]], Kentañ ministrez [[Zeland-Nevez]] [[Jacinda Ardern]], [[Mark Rutte]], Kentañ-ministr an Izelvroioù, Kentañ-ministr [[Kroatia]], [[Andrej Plenković]], degemennerez Stadoù-Unanet Amerika, [[Nancy Pelosi]] pe [[Barbara Woodward]] c'hoazh e-kerzh ur brezegenn dirak [[Aozadur ar Broadoù Unanet]]. Implijet eo bet alies gant ar mediaoù evel ''[[The Times]]''.

[[Rummad:Istor Ukraina]]
[[Rummad:Gerioù-stur broadel]]
[[Rummad:Broadelouriezh ukrainan]]
[[Rummad:Propaganda Ukraina]]</text>
      <sha1>9lmtbbf7a8ogqbqycnsb6euya6za4u4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186178</id>
      <parentid>2186142</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:52:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186178</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3291" sha1="jchy0j4723cv1erstaqd5rkc1p96bn1" xml:space="preserve">{{Stumm an titl|''Slava Ukraini''}}{{Databox}}
'''Enor da Ukraina!''' ([[ukraineg]]: Слава Україні!, romanekadur: Slava Ukraini!, [[Lizherenneg fonetek etrebroadel|LFE]]: [ˈsɫaʋɐ ʊkrɐˈjinʲi]) zo un droienn ukrainek kement hag ur youc'h saludiñ, deuet da vezañ un arouez eus rezistañs ha riegezh Ukraina ouzh an tagadennoù estren. Implijet e vez evel youc'h brezel gant [[Nerzhioù lu Ukraina]]. Alies e vez respontet gant &quot;Enor d'an harozed!&quot; (ukraineg: Героям слава!, romanekadur: Heroiam slava!, IPA: [ɦeˈrɔjɐm ˈsɫaʋɐ]).

Ar frazenn a zo bet implijet da gentañ e penn kentañ an {{XXvet kantved}} gant doareoù disheñvel, kroget e oa da vezañ brudet en Ukraina e-kerzh [[Brezel dieubidigezh Ukraina]] etre 1917 ha 1921. An doare respont &quot;Enor d'an harozed!&quot; a zo deuet war-wel e-kerzh ar brezel dieubidigezh pe nebeut amzer goude er bloavezhioù 1920 e-touez broadelourien [[Kevre Broadelourien Ukraina]].

== Eil Brezel-bed ==
E-kerzh [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|Dalc'herezh Polonia gant Alamagn]] goude miz Gwengolo 1939, an aozadurioù ukrainian o devoa tennet gounid eus ar mare evit kas da benn obererezhioù lies ha dont da vezañ kreñvoc'h-kreñvañ. Obererezhioù Aozadur ar Vroadelourien Ukrainan a oa liammet ouzh labourioù ar [[Komite broadel ukrainian|C'homite Kreiz Ukrainan]] hag ar skourroù lec'hel harpet gant [[Trede Reich|Alamagn an Trede Reich]]. Gant an amzer o redek e oa bet diazez ganedigezh ur gwir spered broadel e-touez Ukrainiz er Gouarnamant hollek  hag implijet e voe ar youc'h ''Slava Ukraini'' gant an holl dud. E miz Gouhere 1940, un Ukrainian a skrive ar pezh a wele e tiriad [[Włodawa]]: n'hon eus ket gwelet en hon buhez ur yaouankiz war ar maez ken desket hag aozet. Pep bugel o tremen dirazomp a sav e zorn en ur youc'hal: &quot;Gloar da Ukraina&quot;.

E miz Ebrel 1941 en tiriad dalc'het gant Alamagn e [[Kraków]], izili yaouankañ an OUN a oa disrannet diouzh ar peurrest eus ar strollad evit sevel un aozadur nevez, anvet OUN-B evit ober dave d'ar penn politikel Stepan '''B'''andera. Ar strollad a oa unan [[Faskouriezh|faskour]] oc'h adkemer gizioù ar strolladoù-se gant ur salud faskour hag ar frazenn embannet &quot;Enor da Ukraina!&quot; hag ar respont a oa d'ober a oa &quot;Enor d'an harozed!&quot;.

== [[Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022]] ==
An droienn a zo bet mil brudet e-touez ar soudarded eus [[Ukraina]] hag o harperien evit  reiñ kalon goude Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022. Al lugan zo ledet dre ar bed-holl dre kengred gant Ukraina.

Implijet eo bet alies gant politikourien Ukraina evel ar prezidant [[Volodimir Zelenskiy]]. Implijet eo bet alies ivez gant pennoù bras ar bed evel [[Ursula von der Leyen]], penn ar c'homision europat, Kentañ-ministr ar Rouantelezh-Unanet, [[Boris Johnson]], Kentañ ministrez [[Zeland-Nevez]] [[Jacinda Ardern]], [[Mark Rutte]], Kentañ-ministr an Izelvroioù, Kentañ-ministr [[Kroatia]], [[Andrej Plenković]], degemennerez Stadoù-Unanet Amerika, [[Nancy Pelosi]] pe [[Barbara Woodward]] c'hoazh e-kerzh ur brezegenn dirak [[Aozadur ar Broadoù Unanet]]. Implijet eo bet alies gant ar mediaoù evel ''[[The Times]]''.

[[Rummad:Istor Ukraina]]
[[Rummad:Gerioù-stur broadel]]
[[Rummad:Broadelouriezh ukrainan]]
[[Rummad:Propaganda Ukraina]]</text>
      <sha1>jchy0j4723cv1erstaqd5rkc1p96bn1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FN FNP</title>
    <ns>0</ns>
    <id>172159</id>
    <revision>
      <id>2186187</id>
      <parentid>2173272</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:27:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2186187</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3188" sha1="d2i17cmbite13lze7j1g6lkufo9gckp" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
{{Infobox/Titl|FN FNP|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:11290600091.jpg|frameless|280x280px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Un '''FN FNP-40'''
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Kinnig
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro
|{{Belgia}}&lt;br&gt;{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare
|[[Pistolenn]] damaotomatek, un-ober/daou-ober
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre argil berr
|-  
! scope=&quot;row&quot; |[[Munision|Munisionoù]]
|[[.45 ACP]] (FNP-45)&lt;br&gt;[[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]] (FNP-9)&lt;br&gt;[[.357 SIG]] (FN-357)&lt;br&gt;[[.40 S&amp;W]] (FN-40)&lt;br&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |Produer orin
|[[FN Herstal]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mare produiñ
|2003 - 2011
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Perzhioù teknikel
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mas (hep kartouchenn)
|0,700 kg&lt;br&gt;0,757 kg (FNP-40)&lt;br&gt;0,919 kg (FNP-45)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder
|188 mm&lt;br&gt;199 mm (FNP-45)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar c'hanol
|102 mm&lt;br&gt;114 mm (FNP-45)
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hed-tenn pleustrek
|50 m
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tizh mont e-maez ar boledoù
|253 m/s
|-
! scope=&quot;row&quot; |Endalc'h
|Kargerioù fiñv&lt;br&gt;14 kartouchenn(FN-40)&lt;br&gt;15 kartouchenn (FNP-45, FNP-357)&lt;br&gt;16 kartouchenn (FNP-9)&lt;br&gt;10 kartouchenn (an holl galibroù, evit doujañ ouzh lezennoù broioù 'zo)
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
An '''FN FNP''' zo ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù SA / DA (Single Action / Double Action, Un-Ober / Daou-Ober)|un-ober/daou-ober]] bet produet etre 2003 ha 2011 gant an [[FN Herstal]] (e [[Belgia]]) evit ar marc'had european ha gant an FNH USA, rann stadunanat an embregerezh, evit ar marc'had amerikan&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{En}} ''FNP-9 / Browning PRO-9 pistol (Belgium / USA)'' ([https://web.archive.org/web/20070831191753/http://world.guns.ru/handguns/hg129-e.htm diellet]) war World Guns (lennet d'an 03/09/2024)&lt;/ref&gt;.

== Deskrivadur ==
Kentpatromoù an FNP-9 (he stumm e [[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]]) a oa prest e 2001, met ne grogas ar produiñ da vat nemet e 2003. Daou stumm all (FNP-357 hag FNP-40) a zo heñvel war-bouez o c'halibr. Ar stumm FNP-45, kambret e [[.45 ACP]], a zo un tammig disheñvel abalamour dezhañ bezañ bet savet evit ezhommoù [[arme ar Stadoù-Unanet]] : kemmet eo bet e [[Kouch (arm-tan)|gouch]], pouez-loc'hañ e [[Draen (armoù)|zraen]], ha gellet a raer implijout anezhañ e mod daouzehouiat&lt;ref&gt;{{En}} VANDERLINDEN Anthony, ''[https://www.americanrifleman.org/content/inside-the-pistols-of-fnh-usa/ Inside The Pistols Of FNH USA]'', American Rifleman, 29/07/2010 (lennet d'an 03/09/2024)&lt;/ref&gt;.

Gwerzhet ez eus bet ur stumm sivil eus an FNP-9 anvet Browning PRO-9&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ar rummad [[FN FNX|FNX]] en deus kemeret plas an FNP war gatalog an FN Herstal adalek 2009.

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Pistolennoù]]
[[Rummad:Armoù Belgia]]
[[Rummad:Armoù SUA]]</text>
      <sha1>d2i17cmbite13lze7j1g6lkufo9gckp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186189</id>
      <parentid>2186187</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:29:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2186189</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3189" sha1="7nlv0niqijad3d4wlg6iosjnxc6rf9w" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
{{Infobox/Titl|FN FNP|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:11290600091.jpg|frameless|280x280px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Un '''FN FNP-40'''
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Kinnig
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro
|{{Belgia}}&lt;br&gt;{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare
|[[Pistolenn]] damaotomatek, un-ober/daou-ober
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre argil berr
|-  
! scope=&quot;row&quot; |[[Munision|Munisionoù]]
|[[.45 ACP]] (FNP-45)&lt;br&gt;[[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]] (FNP-9)&lt;br&gt;[[.357 SIG]] (FN-357)&lt;br&gt;[[.40 S&amp;W]] (FNP-40)&lt;br&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |Produer orin
|[[FN Herstal]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mare produiñ
|2003 - 2011
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Perzhioù teknikel
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mas (hep kartouchenn)
|0,700 kg&lt;br&gt;0,757 kg (FNP-40)&lt;br&gt;0,919 kg (FNP-45)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder
|188 mm&lt;br&gt;199 mm (FNP-45)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar c'hanol
|102 mm&lt;br&gt;114 mm (FNP-45)
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hed-tenn pleustrek
|50 m
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tizh mont e-maez ar boledoù
|253 m/s
|-
! scope=&quot;row&quot; |Endalc'h
|Kargerioù fiñv&lt;br&gt;14 kartouchenn(FN-40)&lt;br&gt;15 kartouchenn (FNP-45, FNP-357)&lt;br&gt;16 kartouchenn (FNP-9)&lt;br&gt;10 kartouchenn (an holl galibroù, evit doujañ ouzh lezennoù broioù 'zo)
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
An '''FN FNP''' zo ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù SA / DA (Single Action / Double Action, Un-Ober / Daou-Ober)|un-ober/daou-ober]] bet produet etre 2003 ha 2011 gant an [[FN Herstal]] (e [[Belgia]]) evit ar marc'had european ha gant an FNH USA, rann stadunanat an embregerezh, evit ar marc'had amerikan&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{En}} ''FNP-9 / Browning PRO-9 pistol (Belgium / USA)'' ([https://web.archive.org/web/20070831191753/http://world.guns.ru/handguns/hg129-e.htm diellet]) war World Guns (lennet d'an 03/09/2024)&lt;/ref&gt;.

== Deskrivadur ==
Kentpatromoù an FNP-9 (he stumm e [[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]]) a oa prest e 2001, met ne grogas ar produiñ da vat nemet e 2003. Daou stumm all (FNP-357 hag FNP-40) a zo heñvel war-bouez o c'halibr. Ar stumm FNP-45, kambret e [[.45 ACP]], a zo un tammig disheñvel abalamour dezhañ bezañ bet savet evit ezhommoù [[arme ar Stadoù-Unanet]] : kemmet eo bet e [[Kouch (arm-tan)|gouch]], pouez-loc'hañ e [[Draen (armoù)|zraen]], ha gellet a raer implijout anezhañ e mod daouzehouiat&lt;ref&gt;{{En}} VANDERLINDEN Anthony, ''[https://www.americanrifleman.org/content/inside-the-pistols-of-fnh-usa/ Inside The Pistols Of FNH USA]'', American Rifleman, 29/07/2010 (lennet d'an 03/09/2024)&lt;/ref&gt;.

Gwerzhet ez eus bet ur stumm sivil eus an FNP-9 anvet Browning PRO-9&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ar rummad [[FN FNX|FNX]] en deus kemeret plas an FNP war gatalog an FN Herstal adalek 2009.

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Pistolennoù]]
[[Rummad:Armoù Belgia]]
[[Rummad:Armoù SUA]]</text>
      <sha1>7nlv0niqijad3d4wlg6iosjnxc6rf9w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186192</id>
      <parentid>2186189</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T22:06:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2186192</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3191" sha1="3qtj00vyaj1ko08afy7q7j3s2r8c1m0" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
{{Infobox/Titl|FN FNP|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:11290600091.jpg|frameless|280x280px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Un '''FN FNP-40'''
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Kinnig
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro
|{{Belgia}}&lt;br&gt;{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare
|[[Pistolenn]] damaotomatek, un-ober/daou-ober
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre argil berr
|-  
! scope=&quot;row&quot; |[[Munision|Munisionoù]]
|[[.45 ACP]] (FNP-45)&lt;br&gt;[[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]] (FNP-9)&lt;br&gt;[[.357 SIG]] (FN-357)&lt;br&gt;[[.40 S&amp;W]] (FNP-40)&lt;br&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |Produer orin
|[[FN Herstal]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mare produiñ
|2003 - 2011
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Perzhioù teknikel
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mas (hep kartouchenn)
|0,700 kg&lt;br&gt;0,757 kg (FNP-40)&lt;br&gt;0,919 kg (FNP-45)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder
|188 mm&lt;br&gt;199 mm (FNP-45)
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar c'hanol
|102 mm&lt;br&gt;114 mm (FNP-45)
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hed-tenn pleustrek
|50 m
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tizh mont e-maez ar boledoù
|253 m/s
|-
! scope=&quot;row&quot; |Endalc'h
|Kargerioù fiñv&lt;br&gt;14 kartouchenn (FNP-40)&lt;br&gt;15 kartouchenn (FNP-45, FNP-357)&lt;br&gt;16 kartouchenn (FNP-9)&lt;br&gt;10 kartouchenn (an holl galibroù, evit doujañ ouzh lezennoù broioù 'zo)
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
An '''FN FNP''' zo ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù SA / DA (Single Action / Double Action, Un-Ober / Daou-Ober)|un-ober/daou-ober]] bet produet etre 2003 ha 2011 gant an [[FN Herstal]] (e [[Belgia]]) evit ar marc'had european ha gant an FNH USA, rann stadunanat an embregerezh, evit ar marc'had amerikan&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{En}} ''FNP-9 / Browning PRO-9 pistol (Belgium / USA)'' ([https://web.archive.org/web/20070831191753/http://world.guns.ru/handguns/hg129-e.htm diellet]) war World Guns (lennet d'an 03/09/2024)&lt;/ref&gt;.

== Deskrivadur ==
Kentpatromoù an FNP-9 (he stumm e [[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]]) a oa prest e 2001, met ne grogas ar produiñ da vat nemet e 2003. Daou stumm all (FNP-357 hag FNP-40) a zo heñvel war-bouez o c'halibr. Ar stumm FNP-45, kambret e [[.45 ACP]], a zo un tammig disheñvel abalamour dezhañ bezañ bet savet evit ezhommoù [[arme ar Stadoù-Unanet]] : kemmet eo bet e [[Kouch (arm-tan)|gouch]], pouez-loc'hañ e [[Draen (armoù)|zraen]], ha gellet a raer implijout anezhañ e mod daouzehouiat&lt;ref&gt;{{En}} VANDERLINDEN Anthony, ''[https://www.americanrifleman.org/content/inside-the-pistols-of-fnh-usa/ Inside The Pistols Of FNH USA]'', American Rifleman, 29/07/2010 (lennet d'an 03/09/2024)&lt;/ref&gt;.

Gwerzhet ez eus bet ur stumm sivil eus an FNP-9 anvet Browning PRO-9&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ar rummad [[FN FNX|FNX]] en deus kemeret plas an FNP war gatalog an FN Herstal adalek 2009.

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Pistolennoù]]
[[Rummad:Armoù Belgia]]
[[Rummad:Armoù SUA]]</text>
      <sha1>3qtj00vyaj1ko08afy7q7j3s2r8c1m0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Arme Diabarzh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173731</id>
    <revision>
      <id>2186141</id>
      <parentid>2134915</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T15:13:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186141</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1542" sha1="ehb7mrfr6lrl0ofvznhssgyoi2io0u1" xml:space="preserve">[[Restr:Flaga PPP.svg|thumb|300px|Banniel polonat ruz ha gwenn gant ouzhpennadur ar ''[[Kotwica]]'' (eor), ardamez ar [[Stad polonat kuzh]] hag al Lu diabarzh.]]
{{databox}}
Al '''Lu diabarzh''' ([[poloneg]]: ''Armia Krajowa'', distaget [armja kraˈjɔva]; berraet en '''AK''') a oa luskad diazez [[Luskadoù Rezistañs Polonia e-kerzh an Eil Brezel-bed|ar rezistañs polonat]] enebet ouzh an [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|dalc'herezh alaman eus Polonia]] e-kerzh an [[Eil brezel-bed]]. An arme diabarzh a oa bet savet e miz C'hwevrer 1942 diwar ar [[Związek Walki Zbrojnej]] (Rezistañs Armet) savet goude [[Aloubadeg Polonia|aloubadeg Polonia gant Alamagn]] hag [[Aloubadeg soviedel Polonia|URSS]] e miz Gwengolo 1939. E-kerzh an daou vloaz war-lec'h, an Armia Krajowa a oa bet oc'h euvriñ [[Luskadoù Rezistañs Polonia e-kerzh an Eil Brezel-bed|partizaned polonat]] hag an nerzhioù kuzh. Leal e oa d'ar [[gouarnamant polonat en harlu]] e Londrez, hag e skourr armet a oa deuet da vezañ ar [[Gouarnamant Kuzh Polonat|Stad polonat kuzh]]. Istimadurioù an nerzhioù a oa gant an Arme Diabarzh e 1944 a oa etre 200 000 ha 600 000. Gant ar sifroù uhel-se eo anat e oa al lu diabarzh n'eo ket hepken ar strollad Rezistañs kuzh polonat brasañ met, gant ar bartizaned [[URSS|soviediz]] ha [[Partizaned Yougoslavia|yougoslaviat]], unan eus nerzhioù stourm kuzh brasañ Europa.

[[Rummad:Arme Diabarzh]]
[[Rummad:Istor Polonia]]
[[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945]]
[[Rummad:Luskadoù rezistañs]]</text>
      <sha1>ehb7mrfr6lrl0ofvznhssgyoi2io0u1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Porched:Boued ha Keginerezh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175744</id>
    <revision>
      <id>2186165</id>
      <parentid>2175014</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T18:28:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arko</username>
        <id>540</id>
      </contributor>
      <comment>kempenn, astenn</comment>
      <origin>2186165</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5363" sha1="elzsqs7v5huknlm3zvhr36tkov2nokp" xml:space="preserve">{| style=&quot;width:100%; margin:auto;&quot;
|-
| [[Restr:Good Food Display - NCI Visuals Online.jpg|thumb|left|upright=1.6|[[Boued]] a bep seurt.]]
| align=&quot;center&quot; | &lt;span style=&quot;font-weight: bold; font-size:300%; display:block; color:orange; text-transform:uppercase; letter-spacing:2px; text-shadow: black 6px 0px 6px;&quot;&gt;Porched ar boued hag ar c'heginerezh&lt;/span&gt;
| [[Restr:Taste-testing the cookie dough with Grandm.jpg|thumb|upright=1.3|Ur vaouez hag he merc'h-vihan o [[keginañ]].]]
|}
----
[[Restr:Choucroute d'Alsace 004.jpg|thumb|upright=1.2|[[Kaol-go]] gant [[jenevra]] eus [[Elzas]].]]
&lt;big&gt;'''Un nebeud rummadoù :'''&lt;/big&gt;
*[[:Rummad:Boued|Boued]] : [[:Rummad:Keginerezh|Keginerezh]] • [[:Rummad:Diedoù|Diedoù]] • [[:Rummad:Boued Italia|Boued Italia]] • [[:Rummad:Keginerien Breizh|Keginerien Breizh]] • [[:Rummad:Laezhajoù|Laezhajoù]] 
*[[:Rummad:Pastezerezh|‎Pastezerezh]] • [[:Rummad:Listri|Listri]] • [[:Rummad:Kegin|Kegin]]
----
&lt;big&gt;'''Petra eo ar c'heginerezh ?'''&lt;/big&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;
Ar '''c'heginerezh''' eo hollad an teknikoù a dalvez da aozañ [[boued]] evit magañ an dud. Un arz poblek eo koulz hag un '''hevlezouriezh''' adijinet gant keginerien veur. Ar [[pred]]où a reer eus ar prantadoù ma tebr an dud.&lt;br&gt;
Aozet e vez ar [[meuz]]ioù gant ur c'heginer. Hennezh a rank dibab an danvezioù da aozañ ar pred da gentañ. Goude-se e labouro ganto en ur gegin gant binvioù-keginañ.&lt;br&gt;
Liesseurt eo ar c'heginerezh er bed, p'he deus pep poblad he doare da aozañ predoù, hervez an danvezioù naturel lec'hel, he sevenadur hag he c'hredennoù, gwelladurioù an teknikoù, ha disoc'h an eskemmoù etrezi hag ar sevenadurioù all.

'''[[Keginerezh|Lenn muioc'h]]...'''
----
[[Restr:Our (Almost Traditional) Thanksgiving Dinner.jpg|thumb|kleiz|upright=1.6|Un daoliad voued evit [[Thanksgiving]].]]
&lt;big&gt;'''Sklêrijenn war...'''&lt;/big&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;
'''Keginerezh Stadoù-Unanet Amerika'''&lt;br&gt;
Keginerezh [[Stadoù-Unanet Amerika]] eo ar boued, meuzioù, rekipeoù, produioù keginet ha debret er vro-se. En he istor en deus disachet SUA kalz [[enbroerezh|enbroidi]], hag o boazioù da zebriñ ganto. Levezonet eo bet dreist-holl gant ar boued saoz, alaman, nederlandat hag iwerzhonat avat.&lt;br&gt;
Dre m'eo ar Stadoù-Unanet ur vro c'halloudus o deus levezonet d'o zro ar bed a-bezh, gant [[boued paket buan]] (pe fast-food) dreist-holl. Pretioù [[McDonald's]], an [[hamburger]] hag ar [[Coca-Cola|C'hoca-cola]] a vez sellet alies evel arouezioù eus an anadenn-se.&lt;br&gt;
Meuzioù tiegezhiel hag hengounel a zo e SUA avat, evel ar [[yar-indez]] rostet debret da geñver gouel [[Thanksgiving]].&lt;br&gt;

'''[[Keginerezh Stadoù-Unanet Amerika|Lenn muioc'h...]]'''
&lt;br&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:250%; margin: 0; padding-top: 0.5em; padding-bottom: 0.25em;&quot;&gt;Ar pennadoù&lt;/div&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;4&quot; style=&quot;border: 1px solid #CCCC99; background-color: #F3F3EF&quot;
|-
| valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== Istor ==
[[skeudenn:Medieval baker.jpg|150px|]]
*[[Zythum]]
*[[Garum]]
*[[Oaled]]
*[[Ber]]
*[[Holen]]

== Binvioù-keginañ ==
[[Skeudenn:Bouillon de volaille.jpg|140px|]]
* [[Ruilhenn-doaz]]
* [[Fourchetez]]
* [[Loa]]
* [[Kontell]]
* [[Pod]]
* [[Paelon]]
* [[Kastelodenn]]
* [[Kokell]]

== Predoù ==
* [[Lein]]
* [[Merenn]]
* [[Merenn-vihan]]
* [[Koan]]

== Troioù-lavar ha krennlavarioù ==
[[Skeudenn:MartialMénardGeriadutGalleg-Brezhoneg.jpg|140px|]]
* ''Lakaat ar [[ber]] war ar [[pillig|billig]]''
* ''Fritañ laouen ar baourentez war [[pillig|billig]] ar garantez''
* ''Debriñ e gig a-raok e [[soubenn]].''
* ''Lakaat an [[trebez]] war an tan.''
* ''Ur sac'h goullo ne chom ket en e sav.''
* ''[[Friko]] d'ar Sul, friko d'al Lun, Ha bara sec'h a-hed ar sizhun.''
| valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |

== Ar [[Kegin (pezh)|gegin]]==
[[Skeudenn:Modern Kitchen.jpg|140px|]]
* [[Kaoter]]
* [[Forn]]
* [[Fornigell]]
* [[Yenerez]]
* [[Tavañjer]]
* [[Dar]]
* [[Gorre labourat]]

== Ar ginkladurezh taol ==
[[Restr:Formal Place Setting.jpg|150px|]]
* [[Lestr]]
* [[Doublier]]
* [[Gwerenn]]
* [[Serviedenn-daol]]
* [[Bolenn]]

== Keginerezhioù ar bed==
* [[Keginerezh Alamagn]]
* [[Keginerezh Breizh]]
* [[Keginerezh Italia]]
* [[Keginerezh India]]
* [[Keginerezh Japan]]
* [[Keginerezh Stadoù-Unanet Amerika]]
* [[Preti]]

== [[Dibenn-pred|Dibennoù-pred]]==
[[Restr:Chocolate Cake Flourless (1).jpg|150px|]]
* [[Gwastell]]
* [[Frouezh]]
* [[Kouign]]
* [[Yaourt]]
* [[Dienn-skorn]]

| valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |

== [[Evaj]]où ==
[[Restr:Buttermilk-(right)-and-Milk-(left).jpg|150px|]]
* [[Dour]]
* [[Chug]]
* [[Laezh]]
* [[Chistr]]
* [[Kafe]]
* [[Te]]
* [[Gwin]]
* [[Bier]]
* [[Soda]]

== Meuzioù brudet dre ar bed ==
* [[Soubenn]]
* [[Pizza]]
* [[Toazennoù]]
* [[Sushi]]
* [[Hamburger]]
* [[Sandwich]]

== [[:Rummad:Keginerien Breizh|Keginerien vreizhat vrudet]] ==
[[Skeudenn:Curnonsky chez Mélanie M Asselin.jpg|150px|]]
* [[Ti-pañsion Gloaneg|ar vamm Gloaneg]]
* [[Clémence Lefeuvre]]
* [[Mélanie Rouat]]
* [[Olivier Roellinger]]
* [[Alain Passard]]
* [[Olivier Bellin]]

== A bep seurt ==
[[Restr:British Barbecue.jpg|150px|]]
* [[Kig]]
* [[Pesked]]
* [[Regezer]]
* [[Koazhañ]]

== Klask ==
&lt;div&gt;
&lt;inputbox&gt;
type=search
bgcolor=#F1F1DE
width=25
buttonlabel=Mont da
searchbuttonlabel=Klask
&lt;/inputbox&gt;
&lt;/div&gt;
|}

{{Porchedoù roll}}
[[Rummad:Boued| ]]
[[Rummad:Keginerezh| ]]</text>
      <sha1>elzsqs7v5huknlm3zvhr36tkov2nokp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sonderaktion Krakau</title>
    <ns>0</ns>
    <id>177416</id>
    <revision>
      <id>2186143</id>
      <parentid>2169677</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T15:14:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5963" sha1="mnmt6vzmrmnavcfwx7hr76zqxiv81b0" xml:space="preserve">{{databox}}
'''''Sonderaktion Krakau''''' a oa bet un oberiadur alaman da voustrañ kelennerien ha skolveuridi eus [[skol-veur Jagielloński]] ha skolioù-meur all en tiriad dalc'het gant an [[Trede Reich]] e [[Kraków]], e [[Polonia]], e penn kentañ an [[Eil Brezel-bed]]&lt;ref name=&quot;krakowpost&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.krakowpost.com/article/732 | title=Anniversary of &quot;Operation Sonderaktion Krakau&quot; | publisher=Krakow Post – Poland News, Events, Lifestyle | date=November 15, 2007 | access-date=06/11/2025 | author=Grażyna Zawada | archive-date=December 24, 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131224111545/http://www.krakowpost.com/article/732 | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. Kaset e oa bet da benn e-kerzh ur steuñv ledanoc'h, anvet an ''[[Intelligenzaktion]]'', evit kas da get intelektualed Polonia, dreist-holl er c'hêrioù bras evel e Kraków. Ar pal kuzh e oa peuralamanekaat al lec'hioù-se.

Dre ma oa kuzh an oberiadur eo treut an titouroù ha n'eo ket sklaer hag anvet e oa bet gant al lesanv ''Sonderaktion Krakau'' (oberiadur ispisial Kraków). An abeg d'an harzadennoù a oa bet roet d'ar gelennerien ur wech bac'het er c'hampoù.&lt;ref&gt;Gwiazdomorski (1975), p. 147&lt;/ref&gt;

Nebeut amzer goude [[Aloubadeg Polonia]] gant an Nazied, d'an 19 a viz Here 1939, sened [[skol-veur Jagielloński]] en doa urzhiet e vije digoret ar skol-veur evit ur bloavezh-skol nevez, da gregiñ d'an 13 a viz Du&lt;ref name=gwiazd12&gt;Gwiazdomorski (1975), pp. 11–15&lt;/ref&gt;. An urzh-se a oa bet kemennet da bennadurezhioù an [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|dalc'herezh alaman]] hag ar re-se ne oant ket savet a-enep&lt;ref name=gwiazd12/&gt;. En desped da-se, d'an 3 a viz Du, penn ar [[Gestapo]] e Kraków, an ''[[SS]]-[[Obersturmbannführer]]'' [[Bruno Müller]], en doa roet urzh da [[rektor]] ar skol-veur, ar c'helenner [[Tadeusz Lehr-Spławiński]] da zont gant e gelennerien da arvestiñ e brezegenn war ar steuñvioù deskadurezh alaman evit Polonia. Savet e oa ar rektor a-du ha kaset gantañ pedadennoù dre ar skol-veur evit un emvod da vezañ dalc'het er greizenn velestradurel e savadur ar [[Collegium Novum]]. D'ar 6 a viz Du, er sal niverenn 66 (hiziv niverenn 56&lt;ref&gt;''Sonderaktion Krakau'' [https://maius.uj.edu.pl/documents/11876392/cb881fa6-84b9-4034-b471-d29b2b1363a8 Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego newsletter 1/10/2015]&lt;/ref&gt;) da greisteiz, an holl gelennerien skol-veur ha kouvidi a oa erruet; en o zouez e oa 105 kelenner ha 33 lenner eus ar skol-veur, pevar eus [[Skol-veur ekonomiezh Kraków]] ha pevar eus Lublin ha Wilno&lt;ref name=&quot;agh.edu&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.biuletyn.agh.edu.pl/archiwum_bip/archiwum_bip_pdf/pdf_159/05_159.pdf | title=Kto Ty jesteś… czyli rozważania w rocznicę Soderaktion Krakau | publisher=BIP 159 | date=November 2006 | access-date=May 10, 2012 | author=Paweł Rozmus | archive-date=October 30, 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20181030041053/http://www.biuletyn.agh.edu.pl/archiwum_bip/archiwum_bip_pdf/pdf_159/05_159.pdf | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;szu.pl&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.sww.w.szu.pl/serw_tem/alianci/polacy/okupacja/sonderaktion_krakau.html | title=Sonderaktion Krakau. Uniwersytecka wojna | publisher=Druga Wojna Swiatowa | work=(gant listenn glok ar 184 prizoniad hervez o anv) | access-date=May 13, 2012 | author=Mateusz Łabuz}}&lt;/ref&gt;. Bez e oa ivez 34 a gelennerien ha doktored eus [[Skol-veur ar skiantoù ha teknologiezh AGH]]&lt;ref name=&quot;agh.edu&quot;/&gt;, ha ne oant ket o vont da gemer perzh er bloavezh-skol, hag o devoa un emvod dezho en ur sal e-kichen&lt;ref&gt;Gwiazdomorski (1975), pp. 19–20&lt;/ref&gt;.

An holl skolveuridi a oa deuet-tre er sal, met ne voe ket eus ur ''Vortrag'' (prezegenn) war an deskadurezh. En he lec'h e voe embannet gant Müller ne oa ket ar gwir gant ar skol-veur da gregiñ gant ur bloavezh-skol nevez hag e oa Poloniz tud enebet ouzh ar skiant alaman hag e oa trubarded anezho. An holl a voe harzet goude-se war blas gant poliserien armet, furchet, ha kaset er-maez. Ul lod eus ar gelennerien bouezusañ a voe skoet ganto, ur flac'had evit ([[Stanisław Estreicher]]) hag un taol [[lamm-fuzuilh]] goude-se. Ouzhpenn-se e oa bet harzet 13 pe 15 implijad eus ar skol-veur, pe studierien hag a oa tro-dro d'al lec'h, ha prezidant Kraków, [[Doktor (titl)|Dr]] [[Stanisław Klimecki]] hag a voe harzet en e di diouzh an abardaez&lt;ref name=&quot;szu.pl&quot; /&gt;.

Ar 184 prizoniad a voe kaset betek un toull-bac'h er straed Montelupich&lt;ref name=&quot;agh.edu&quot;/&gt;, goude-se da gazarn Mazowiecka, ha tri devezh war-lerc'h e oant kaset d'un toull-bac'h e [[Breslau]], en Alamagn ([[Wrocław]], e Polonia hiziv-an-deiz). Eno e voent dalc'het 18 devezh, rannet e daou strollad: unan d'ar greizenn vac'h (''Untersuchungsgefängnis'', 1 straed Świebodzka), hag egile d'ar ''Strafgefängnis'' ur greizenn gastiz en 35 straed Kleczkowska. Ar [[Gestapo]] ne oa ket prest d'ober war-dro un niver ken bras a brizonidi degaset en un taol, ha gortozet o devoa ar gwir da zeportiñ anezho da v-[[Buchenwald]]. Leun-chouk e oa ar c'hamp, ha d'ar 27 a viz Du 1939, diouzh an noz, e oant bet lakaet en un tren ha kaset da gamp [[Sachsenhausen (kamp-bac'h)|Sachsenhausen]] lec'hiet en tu all da Verlin&lt;ref name=&quot;almamater&quot;&gt;{{cite web | url=http://www2.almamater.uj.edu.pl/118/05.pdf | title=Więźniowie Sonderaktion Krakau | publisher=[[Jagiellonian University]] | work=Alma Mater | issue=118 | access-date=May 15, 2012 | archive-date=December 24, 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131224115628/http://www2.almamater.uj.edu.pl/118/05.pdf | url-status=dead }}&lt;/ref&gt;, hag e miz Meurzh 1940 e oant bet kaset da gamp [[Dachau (kamp-bac'h)|Dachau]] nepell diouzh [[München]] goude ma vije bet harzet kelennerien skol-veur yaouank all ha kaset ganto&lt;ref name=&quot;szu.pl&quot; /&gt;.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

{{Commons|Category:Sonderaktion Krakau}}
[[Rummad:Krakovia]]
[[Rummad:Intelligenzaktion]]
[[Rummad:Dalc'herezh alaman Polonia]]</text>
      <sha1>mnmt6vzmrmnavcfwx7hr76zqxiv81b0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Intelligenzaktion</title>
    <ns>0</ns>
    <id>177543</id>
    <revision>
      <id>2186156</id>
      <parentid>2171184</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T17:13:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186156</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4132" sha1="2cgo4x0su3h5iveqtis5fsy08mt4ogk" xml:space="preserve">{{databox}}
An '''''Intelligenzaktion''''', a oa bet un heuliad [[lazhadeg a-yoc'h|lazhadegoù a-yoc'h]] sevenet a-enep intelektualed [[Poloniz|Polonia]] (skolaerien, beleien, medisined, hag ar vegenn eus ar gevredigezh polonat) e penn kentañ an [[Eil Brezel-bed]] (1939–45) gant an [[Trede Reich]]. An Alamanted a oa bet o seveniñ an hollad oberiadurioù-se hervez ur steuñv [[alamanekaat]] rannvroioù kornôg [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|Polonia dalc'het]], a-raok ma vije staget ar rannvroioù-se ouzh ar [[Großgermanisches Reich|Reich alaman]].

Lazhadegoù a-yoc'h an ''Intelligenzaktion'' o doa lakaet 100 000 Polonad da vont ddiwar wel ; an Alamanted o devoa toullbac'het ha lazhet tud choazet ganto dre ma oant ar vegenn eus ar gevredigezh, anavezet evel enebourien d'an nazied a-raok ar brezel. An holl dud lazhet a oa bet douaret e bezioù bras dizanv, e lec'hioù didud. Evit aesaat diboblañ al lodenn dalc'het eus Polonia, an Alamanted o devoa lakaet sevel barradoù [[Sponterezh|spont]] dre fuzuilhañ tud dirak an holl e lec'hioù foran, a-raok [[Skarzhadur Poloniz gant Alamagn nazi|skarzhañ ar peurrest eus ar boblañs]] diouzh an tiriadoù e-dalc'h. Ar vuntrerien a oa izili [[skouadrenn ar marv|skouadrennoù ar marv]] an ''[[Einsatzgruppen]]'' hag izili lec'hel eus ar ''[[Volksdeutscher Selbstschutz]]'', [[bezen]] savet gant minorelezhioù alaman ar vro. Izili ar bezen a embanne e oant un aozadur surentez, hag e oa ur redi skarzhañ an dud dañjerus diouzh ar gevredigezh polonat.

Sevenadur an ''Intelligenzaktion'' a oa ur bazenn hollbouezus evit lakaat ar ''[[Sonderaktion Tannenberg]]'' (Oberiadrur ispisial Tannenberg) da dalvezout, evit staliañ en tiriadoù poliserien nazi ha kargidi eus ar [[Sicherheitspolizei|SiPo]] — (savet gant izili ar [[Kriminalpolizei|C'hripo]] hag ar [[Gestapo]]), hag izili eus an [[Sicherheitsdienst|SD]] — evit ma vije efedusoc'h dalc'herezh an tiriadoù ha lakaat da dalvezout ar steuñv gwir hag a oa hini ar ''[[Generalplan Ost]]'', trevadennerezh alaman Polonia&lt;ref name=&quot;rosalux.de&quot;&gt;Prof. Dietrich Eichholtz (2004), [https://web.archive.org/web/20080624220118/http://www.rosalux.de/cms/fileadmin/rls_uploads/pdfs/167eichholtz.pdf  »Generalplan Ost« zur Versklavung osteuropäischer Völker.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080624220118/http://www.rosalux.de/cms/fileadmin/rls_uploads/pdfs/167eichholtz.pdf |date=24 June 2008 }} PDF file, direct download 74.5 KB.&lt;/ref&gt;. E-touez ar 100 000 a dud lazhet e-kerzh an oberiadurioù ''Intelligenzaktion'', e-tro 61 000 anezho a oa izili eus an intelligenzia, tud a oa gwelet evel palioù da lazhañ gant an nazied hervez ar [[Sonderfahndungsbuch Polen]], ul levr hag a oa bet savet a-raok ma tarzhfe an Eil brezel-bed e Gwengolo 1939 hag a oa ul listenn eus an dud a ranke bezañ lazhet buan&lt;ref name=&quot;Jankowski&quot;&gt;Dr. Jan Moor-Jankowski, [https://web.archive.org/web/20190805125226/http://www.pacwashmetrodiv.org/events/holoc04/moor-jankowski.htm  Holocaust of Non-Jewish Poles During WWII.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160516004415/http://www.pacwashmetrodiv.org/events/holoc04/moor-jankowski.htm |date=16 May 2016 }} Polish American Congress, Washington.&lt;/ref&gt;. An ''Intelligenzaktion'' a oa kroget dres goude [[Aloubadeg Polonia]] (1añ a viz Gwengolo 1939), ha padet eus an diskar-amzer 1939 betek an hañv 1940; lazhadegoù a-yoc'h an intelektualed a oa kendalc'het goude-se gant oberiadurioù an [[AB-Aktion alaman e Polonia|AB-Aktion]]&lt;ref name=&quot;Piotrowski1998&quot;&gt;Tadeusz Piotrowski, ''[https://archive.org/details/polandsholocaust00piot/page/305 &lt;!-- quote=poland second world war losses. --&gt;  Poland's Holocaust: ethnic strife, collaboration with occupying forces and genocide in the Second Republic, 1918-1947]'', McFarland, 1998, p. 25.&lt;/ref&gt;.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Pennadoù kar ==
* [[Sonderaktion Krakau]]
* [[Generalplan Ost]]
* [[Ministrerezh ar Reich evit an tiriadoù aloubet er Reter]]

[[Rummad:Intelligenzaktion]]
[[Rummad:Generalplan Ost]]
[[Rummad:Lazhadegoù an Eil Brezel-bed]]
[[Rummad:Lazhadegoù e Polonia]]</text>
      <sha1>2cgo4x0su3h5iveqtis5fsy08mt4ogk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>María Belen Sarquis</title>
    <ns>0</ns>
    <id>178734</id>
    <revision>
      <id>2186133</id>
      <parentid>2181185</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T14:05:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>databox</comment>
      <origin>2186133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2348" sha1="icdf5oem6dxx1bnjvpgel79lx4zxr58" xml:space="preserve">{{Databox}}

'''Maria Belen Sarquis''', bet ganet e 1988, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[arc'hantinat]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/111805 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;. 

Mestrez Etrebroadel (WIM) eo abaoe 2006&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/111805 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.

Genver 2026: 2 143 eo he [[Renk Elo|renk Elo]] ''Standard'', 2 107 he renk Elo ''Fonnapl'' ha 2 006 he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/111805 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;. 2 216 eo bet e renk Elo Standard uhelañ&lt;ref&gt;{{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Sarquis_Maria%20Belen/230207 He fartiennoù e Chess Base]&lt;/ref&gt;.
== Kevezadegoù ==
=== [[Kampionad arc'hantinat an echedoù|Kampionad arc'hantinat ar maouezi]] ===
Beskampionez e voe e [[Sierra de la Ventana]] e 2005 war-lerc'h [[Marisa Zuriel]].
=== Kampionad ar re Yaouank (Merc'hed) ===
C'hoari a reas e 2005 er rummad e-dan triwec'h vloaz e [[Belfort]] ([[Bro-C'hall]]), 4/9&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/report.phtml?event=32736&amp;t=0 Belfort YWCC Girls U18 October 2005 France FIDE Chess Tournament report - FIDE]&lt;/ref&gt;.
=== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ===
C'hoariet he deus e skipailh [[Arc'hantina]]:
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz || Tablezenn|| Niverenn an Olimpiad || Bro ha kêr || Disoc'h
|-
| 2006 || || 37 || {{Italia}}, [[Torino]] || 4/6 (+ 3, = 2, - 1)
|-
| 2022 || || 37 || {{India}}, [[Chennai]] || 6/10 (+ 6, = 0, - 4)
|-
| 2024 || || 38 || {{Hungaria}}, [[Budapest]] || 4,5/7 (+ 4, = 1, - 2) https://www.chessgames.com/perl/chess.pl?page=2&amp;pid=87939
|-
|}
=== Div bartienn ===
* E Belfort e 2005&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessgame?gid=1355291 Chess Games]&lt;/ref&gt;.
* E  Chennai e 2022&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessgame?gid=2352333 Chess Games]&lt;/ref&gt;.
== Notennoù ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/111805 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Sarquis_Maria%20Belen/230207 He fartiennoù e Chess Base] 
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=87939 He fartiennoù e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Maria_Belen_Sarquis He fartiennoù e 365 Chess] 
{{DEFAULTSORT:Sarquis, Maria Belen}} 
[[Rummad:Ganedigezhioù 1988]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù arc'hantinat]]</text>
      <sha1>icdf5oem6dxx1bnjvpgel79lx4zxr58</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Marina Rizzo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>178749</id>
    <revision>
      <id>2186132</id>
      <parentid>2181262</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T14:01:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>databox</comment>
      <origin>2186132</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2247" sha1="2z0pye05ce27atmts24nqdyu24q5fy0" xml:space="preserve">{{Databox}}

'''Marina Rizzo''', bet ganet e 1965 en [[Arc'hantina]], a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] arc'hantinat.

Mestrez FIDE (WFM) eo abaoe 1985&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/102687  He fichenn FIDE ]&lt;/ref&gt;.

Genver 2026: 2 054 eo he [[Renk Elo|renk Elo]] ''Standard''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/102687 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;. 2 139 eo bet e renk Elo Standard uhelañ&lt;ref&gt;{{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Rizzo_Marina/218461 Chess Base]&lt;/ref&gt;.

Ezel eo eus skipailh El Caballito de Palermo&lt;ref&gt;{{es}}[https://www.caballitodepalermo.org/nosotros El Caballito de Palermo]&lt;/ref&gt;.
== Kevezadegoù ==
==== [[Kampionad arc'hantinat an echedoù|Kampionad arc'hantinat ar maouezi]] ====
* Tapout a reas an eil plas war-lerc'h [[Virginia Justo]] e [[Posadas]] e 1982 hag e [[Mendoza]] e 1984&lt;ref&gt;{{es}}[https://www.ajedrezargentina.org/resultados/superiorfemenino.html Campeonato Argentino, Superior Femenino - Historia del Ajedrez en Argentina]&lt;/ref&gt;.
* Tapout a reas ar bedervet plas, 3,5/7, en [[Esperanza (Santa Fe)|Esperanza]], e miz Gwengolo 2002&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.365chess.com/tournaments/ARG-ch_(Women)_2002/2591 365 Chess]&lt;/ref&gt;.
* Tapout a reas ar bempvet plas, 4,5/7, e [[Carlos Paz]], e miz Mae 2003&lt;ref&gt;{{en}}[https://s3.chess-results.com/tnr75994.aspx?lan=1&amp;SNode=S0 Chess Results]&lt;/ref&gt;.
* C'hwec'hvet e voe e [[Buenos Aires]] e 2011&lt;ref&gt;{{en}}[https://s3.chess-results.com/tnr75994.aspx?lan=1&amp;SNode=S0 Chess Results]&lt;/ref&gt;.

=== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ===
C'hoariet he deus e skipailh [[Arc'hantina]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.365chess.com/game.php?gid=2388145 Olimpiadoù ar Maouezi – 365 Chess]&lt;/ref&gt;:  
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz || Tablezenn|| Niverenn an Olimpiad || Bro ha kêr || Disoc'h
|-
| 1984 ||  ||26|| {{Gres}}, [[Thessaloniki]] || 
|-
|}
== Notennoù ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/102687 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Rizzo_Marina/218461 He fartiennoù e Chess Base]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Marina_Rizzo He fartiennoù e 365 Chess]
 {{DEFAULTSORT:Rizzo, Marina}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù arc'hantinat]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1965]]</text>
      <sha1>2z0pye05ce27atmts24nqdyu24q5fy0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sonderdienst</title>
    <ns>0</ns>
    <id>178903</id>
    <revision>
      <id>2186139</id>
      <parentid>2182592</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T15:12:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1309" sha1="g8kxdusdaa4wo3b7vwupijekgfnpp9z" xml:space="preserve">{{databox}}
'''''Sonderdienst''''' ([[brezhoneg]]: &quot;Servijoù Ispisial&quot;) a oa unvezioù [[damsoudard|damsoudardel]] savet gant an [[Trede Reich|Alamagn nazi]] er broioù aloubet ganto. Krouet e oant bet e tiriadoù dalc'het ar [[Gouarnamant Hollek]] e-kerzh [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn|dalc'herezh alaman Polonia]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]]. Savet e oant bet war skouer unvezioù an [[SS]] anvet ''[[Volksdeutscher Selbstschutz]]'' oberiant e distrig ''[[Reichsgau Wartheland|Warthegau]]'' e kornôg Polonia staget ouzh ar Reich e 1939&lt;ref name=&quot;yadvashem2001&quot;&gt;{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=JcDXaeukt4sC&amp;q=Sonderdienst |title=Yad Vashem Studies |publisher=Wallstein Verlag |year=2001 |author=The Erwin and Riva Baker Memorial Collection |pages=57–58 |issn=0084-3296}}&lt;/ref&gt;.

Ar ''Sonderdienst'' a oa bet savet d'ar 6 a viz Mae 1940 war atiz ar ''[[Gauleiter]]'' [[Hans Frank]] hag a oa mestr war [[Kraków]] dalc'het&lt;ref name=&quot;yadvashem2001&quot;/&gt;. Da gentañ e oa bet savet an aozadur gant Alamanted etnek pe ''[[Volksdeutsche]]'' hag a oa o vevañ e Polonia a-raok an dagadenn hag harpet o devoa an nerzhioù aloubiñ ur wech krouet. 
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Aozadurioù damsoudardel]]
[[Rummad:Volksdeutsche]]
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]</text>
      <sha1>g8kxdusdaa4wo3b7vwupijekgfnpp9z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186140</id>
      <parentid>2186139</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T15:13:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186140</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1321" sha1="4a4a9htvrhnv0t9lwc56ba1udpia9vj" xml:space="preserve">{{databox}}
'''''Sonderdienst''''' ([[brezhoneg]]: &quot;Servijoù Ispisial&quot;) a oa unvezioù [[damsoudard|damsoudardel]] savet gant an [[Trede Reich|Alamagn nazi]] er broioù aloubet ganto. Krouet e oant bet e tiriadoù dalc'het ar [[Gouarnamant Hollek]] e-kerzh [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|dalc'herezh alaman Polonia]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]]. Savet e oant bet war skouer unvezioù an [[SS]] anvet ''[[Volksdeutscher Selbstschutz]]'' oberiant e distrig ''[[Reichsgau Wartheland|Warthegau]]'' e kornôg Polonia staget ouzh ar Reich e 1939&lt;ref name=&quot;yadvashem2001&quot;&gt;{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=JcDXaeukt4sC&amp;q=Sonderdienst |title=Yad Vashem Studies |publisher=Wallstein Verlag |year=2001 |author=The Erwin and Riva Baker Memorial Collection |pages=57–58 |issn=0084-3296}}&lt;/ref&gt;.

Ar ''Sonderdienst'' a oa bet savet d'ar 6 a viz Mae 1940 war atiz ar ''[[Gauleiter]]'' [[Hans Frank]] hag a oa mestr war [[Kraków]] dalc'het&lt;ref name=&quot;yadvashem2001&quot;/&gt;. Da gentañ e oa bet savet an aozadur gant Alamanted etnek pe ''[[Volksdeutsche]]'' hag a oa o vevañ e Polonia a-raok an dagadenn hag harpet o devoa an nerzhioù aloubiñ ur wech krouet. 
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Aozadurioù damsoudardel]]
[[Rummad:Volksdeutsche]]
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]</text>
      <sha1>4a4a9htvrhnv0t9lwc56ba1udpia9vj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Giovanni Trebouta</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179022</id>
    <revision>
      <id>2186131</id>
      <parentid>2181244</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:55:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>databox</comment>
      <origin>2186131</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="635" sha1="hslf4307lxsk9b8w8zfj85bghg1to0p" xml:space="preserve">{{Databox}}

'''Giovanni Trebouta''' zo ur sportour breizhat bet ganet e [[Sant-Brieg]] d'an 29 a viz Gouere 1999&lt;ref&gt;{{Fr}} ''[https://www.equipedefrance.com/athlete/giovanni-trebouta Giovanni Trebouta]'', Équipe de France (lennet d'an 13/02/2026)&lt;/ref&gt;. Ur ruziker war roller eo bet da gentañ, a-raok lakaat en e soñj kevezañ war skorn, e 2022, abalamour da gemer perzh er C'hoarioù Olimpek. E 2026 eo bet dibabet e skipailh Frañs evit [[C'hoarioù olimpek goañv 2026|C'hoarioù Olimpek ar goañv]].

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}{{ALC'HWEZDIBAB:Trebouta, Giovanni}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1999]]
[[Rummad:Sportourien Breizh]]</text>
      <sha1>hslf4307lxsk9b8w8zfj85bghg1to0p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Attallah Tamra</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179218</id>
    <revision>
      <id>2186129</id>
      <parentid>2185672</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:48:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>databox</comment>
      <origin>2186129</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3499" sha1="dp1h9079otdnotsdhoavnoxpmyc9qzj" xml:space="preserve">{{Databox}}

'''Attallah Tamra''', bet ganet e  [[1960]], zo ur c'hoarier [[echedoù]] [[Palestina|palestinian]].&lt;br/&gt;
Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2016, Danvez-Mestr e oa abaoe 2015, 
Stummer FIDE eo abaoe 2018&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/11500255 E fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
[[Renk Elo]] e miz   C'hwevrer 2026:  1 961 ''Standard'', 1 965 ''Fonnapl'' ha 1 920 ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/11500255 E fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
2 113 eo bet e renk Elo ''Standard'' uhelañ&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=103392 Chess Games]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Bloaz||C'hoarioù aziat||Bro ha kêr||Poentoù||Renk||Dave ha notennoù
|-
|2006||Tournamant hiniennel Fonnapl ar wazed||{{Katar}}, [[Doha]]||3/9 (+ 3, = 0, - 6)||39/41||&lt;ref&gt;{{en}}[https://s2.chess-results.com/tnr4932.aspx?lan=1&amp;SNode=S0 Chess results]&lt;/ref&gt;
|-
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Bloaz||Kleuboù aziat||Bro ha kêr||Poentoù||Renk||Dave ha notennoù
|-
|2008||Kentañ tournamant||{{EAU}}, [[Al Ain]]||2,5/7 (+ 2, = 1, - 4)||||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.365chess.com/players/Attallah_Tamra/?p=1&amp;start=40 Chess results]&lt;/ref&gt;
|-
|}

=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ==== 
C'hoari a reas peder gwezh e skipailh Palestina:
&lt;ref&gt;{{en}}[http://www.olimpbase.org OlimpBase]&lt;/ref&gt; :
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz || Tablezenn|| Niverenn an Olimpiad || Bro ha kêr || Disoc'h
|-
|2006 ||3||37||{{Italia}}, [[Torino]]||4,5/13 (+ 4, = 1, - 8)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/articles/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_2006 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade 2006]&lt;/ref&gt;
|-
|2012 ||4||40||{{Turkia}}, [[Istanbul]]||5/11 (+ 4, = 2, - 5)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/articles/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_2012 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade 2012]&lt;/ref&gt;
|-
|2014 ||3||41||{{Norvegia}}, [[Tromsø]]||4,5/10 (+ 3, = 3, - 4)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/articles/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_2014 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade 2014]&lt;/ref&gt;
|-
|2016||2||24||{{Azerbaidjan}}, [[Bakou]]||4/11 (+ 3, = 2, - 6)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/articles/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_2016 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade 2016]&lt;/ref&gt;
|-
|}
==== Kib ar Broadoù Aziat ==== 
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Palestina:
{|class=&quot;wikitable&quot;
!Bloaz!!Niverenn ar gevezadeg!!Bro ha kêr!!Poentoù!!Dave ha notennoù
|-
|2016||19||{{EAU}}, [[Abu Dhabi]]||5/8 (+ 5, = 0, - 2)||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chess.pl?page=2&amp;pid=103392 Chess Games]&lt;/ref&gt;
|-
|}
==== C'hoarioù aziat ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Palestina:
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Bloaz||Kevezadeg||Bro ha kêr||Poentoù||Renk||Dave ha notennoù
|-
|2006||Skipailh kemmesk||{{Katar}}, [[Doha]]||3/9 (+ 1, = 4, - 4)||39/41||Ar skipailh a voe triwec'hvet diwar unan-warn-ugent
|-
|}
== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/11500255 E fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Attallah_Tamra E c'hoari e 365 Chess]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=103392 E c'hoari Chess Games]
* {{zh}}[https://chesstempo.com/game-database/player/attallah-tamra/208935 E c'hoari e Chess Tempo]
{{DEFAULTSORT:Tamra, Attallah Tamra}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù palestinian]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1960]]</text>
      <sha1>dp1h9079otdnotsdhoavnoxpmyc9qzj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hans Frank</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179297</id>
    <revision>
      <id>2186136</id>
      <parentid>2186089</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T14:56:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2292" sha1="9gl4sxdmctaiak12sk8o3f03x0ch167" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Hans Michael Frank''', ganet d'an [[23 a viz Mae]] [[1900]] ha marvet d'ar [[16 a viz Here]] [[1946]] a oa ur politikour, alvokad ha [[Prosez Nürnberg|torfedour nazi kondaonet e Nürnberg]] hag a oa bet e penn ar [[Gouarnamant Hollek]], an aozadur alaman a rae war-dro al [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|lodenn eus Polonia dalc'het]] gant an Alamanted e-kerzh an [[Eil Brezel-bed]].

Ganet e [[Karlsruhe]], Frank a oa bet unan eus kentañ izili an [[Deutsche Arbeiterpartei]] (DAP), ar strollad a-raok ar [[Strollad Broadel Sokialour al Labourerien Alaman|Strollad Nazi]] (NSDAP). Kemeret en doa perzh e [[Putsch ar Vreserezh]], ha goude-se e oa deuet da vezañ skoazeller lezennel personel [[Adolf Hitler]] hag alvokad ar strollad nazi. E miz Even 1933 e oa bet lakaet da ''[[Reichsleiter]]'' (penn eus ar Reich) evit ar strollad. E miz Kerzu 1934, Frank a oa deuet da vezañ un ezel eus [[Kabined Hitler]] evel ''[[Reichsminister]]'' [[Ministr hep kefridi|hep kefridi resis ebet]].

Goude [[aloubadeg Polonia]] e miz Gwengolo 1939, Frank a oa bet lakaet da c'houarnour hollek an tiriadoù polonat e dalc'h. E-kerzh e ren en doa lakaet da dalvezout ur politikerezh spontañ a-enep an drevourien ha kemeret en doa perzh en un doare eeun e lazhadegoù a-vras ar yuzevien&lt;ref&gt;{{cite web|title=Holocaust Encyclopedia: Hans Frank|website=United States Holocaust Memorial Museum|url=http://www.ushmm.org/wlc/en/article.php?ModuleId=10007108|access-date=18 April 2016}}&lt;/ref&gt;. Lakaet en doa da dalvezout politikerezh al [[labour ret]] hag ober a rae war-dro pevar [[Kamp-diouennañ|c'hamp-diouennañ]]. Frank a oa chomet e penn ar Gouarnamant Hollek betek ma oa kouezhet e penn kentañ ar bloavezh 1945. E-kerzh al lajad amzer-se, ouzhpenn pevar milion a dud a oa bet muntret dindan e urzhioù.

Goude ar brezel, Frank a oa bet kondaonet evit [[Torfed brezel|torfedoù brezel]] hag evit [[torfed a-enep Mab-den|torfedoù a-enep mab-den]] e-kerzh [[Prosezioù Nürnberg]]. Kondaonet e oa bet d'ar marv ha krouget e miz Here 1946.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Frank, Hans}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1900]]
[[Rummad:Marvioù 1946]]
[[Rummad:Torfedourien vrezel]]
[[Rummad:SA-Obergruppenführer]]
[[Rummad:Izili an NSDAP]]
[[Rummad:Tud krouget]]</text>
      <sha1>9gl4sxdmctaiak12sk8o3f03x0ch167</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Saint-Berthevin (Mayenne)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179354</id>
    <revision>
      <id>2186127</id>
      <parentid>2183049</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:43:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>hizivadur</comment>
      <origin>2186127</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1495" sha1="fxjavagbxgcsi2xva9c6kywyhkk0jzk" xml:space="preserve">{{Pennad zo|Saint-Berthevin (disheñvelout)}}
{{Infobox kumunioù Frañs
 | anv               = Saint-Berthevin
 | anvYezh           = 
 | Yezh              = 
 | anvOfisiel        = 
 | skeudenn          = Saint-Berthevin - Mairie.jpg
 | alc'hwez          = Ti-kêr Saint-Berthevin.
 | ardamezioù        = Blason Saint-Berthevin.svg
 | logo              = 
 | bro               = [[Maine (proviñs)|Maine]]
 | rannvro           = [[Broioù al Liger]]
 | departamant       = [[Mayenne (departamant)|Mayenne]]
 | arondisamant      = [[Arondisamant Laval|Laval]]
 | kanton            = [[Kanton Saint-Berthevin|Saint-Berthevin]] &lt;small&gt;''([[pennlec'h]])''&lt;/small&gt;
 | etrekumuniezh     = Laval Agglomération
 | bro velestradurel = 
 | maer              = Yannick Borde
 | amzer-gefridi     = 2026-2032
 | gorread           = 32.11
 | hedred            = -0.825833
 | ledred            = 48.068333
 | uk                = 
 | ubi               = 62
 | ubr               = 149
}}
'''Saint-Berthevin''' a zo ur gumun e departamant gall [[Mayenne (departamant)|Mayenne]], er c'hornôg da [[Laval (Mayenne)|Laval]]. {{formatnum:7479}} annezad a oa e 2023.

== Gevellerezh ==
* {{gevelliñ|Wehingen|Alamagn|Germany|année=1969}}
* {{gevelliñ|Minehead|Rouantelezh-Unanet|United Kingdom|année=1990}}
* {{gevelliñ|Caslino d'Erba|Italia|Italy|année=1995}}
* {{gevelliñ|Ceutí|Spagn|Spain|année=1998}}
* {{gevelliñ|Desești|Roumania|Romania}}

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù Mayenne]]</text>
      <sha1>fxjavagbxgcsi2xva9c6kywyhkk0jzk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Camembert</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179538</id>
    <revision>
      <id>2186128</id>
      <parentid>2184870</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:45:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2186128</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="403" sha1="ij7im2f5izraaw06ikqblqtdiyqltrh" xml:space="preserve">{{disheñvelout}}

* '''Camembert''' eo anv ur gêrig e [[Normandi]] : gwelet [[Camembert (Orne)]].
* Diwarnañ eo bet anvet ur familh keuzioù industriel : gwelet [[camembert (keuz)|camembert]].
* [[Camembert Normandi]] zo ur c'heuz gwarezet gant un [[Anvadur orin kontrollet|AOK]] hag un [[Anvadur orin gwarezet|AOG]].
* Camembert feurm ha camembert dre [[calvados (died)|galvados]] zo seurtadoù all.</text>
      <sha1>ij7im2f5izraaw06ikqblqtdiyqltrh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:Kumuniezh/An davarn/sizhunvezh 13, bloaz 2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>179587</id>
    <revision>
      <id>2186154</id>
      <parentid>2186009</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:45:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>Patromoù Wikidata nevez krouet</comment>
      <origin>2186154</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5692" sha1="mzsaocdlpn5g4spegevqj3byf8ae8xh" xml:space="preserve">= 23/03/2026 — 29/03/2026 =
:[http://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_13,_bloaz_2026&amp;action=edit Skrivañ un dra bennak en drizekvet sizhun eus 2026] | [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn|An davarn]] | [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_12, bloaz_2026|sizhun a-raok]] — [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_14, bloaz_2026|sizhun war-lerc’h]]

== When local articles don’t exist - could shared content help? ==

Hi everyone, I’m Luca, and I’m part of the team working on Abstract Wikipedia.

[[:m:Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]] is a [https://abstract.wikipedia.org/ recently launched Wikimedia project] that aims to create community-written, language-independent articles that can be used to generate text in many languages using Wikifunctions.

We’re currently trying to understand how this might interact with existing Wikipedia communities. We’d like to get your thoughts on one specific question:

'''If a topic does not yet have an article in your Wikipedia, would your community be interested in showing text in your language generated from Abstract Wikipedia content? Or would you prefer to continue showing no article until one is written locally?'''

Local communities would remain fully in control. Existing local articles would never be replaced, and contributors could improve the shared content.

If helpful, you can also share whether there are situations where showing shared content would feel appropriate, or situations where it clearly would not.

Thanks for sharing your thoughts! We’re here to listen and learn. You can address us in your own language, if you want. [[Implijer:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[Kaozeadenn Implijer:Sannita (WMF)|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 11:58 (UTC)

:Hello @[[Implijer:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]],
:I have been following this topic from afar for some time. Basically, I think there are two kinds of situations.
:Sometimes an article consisting purely of factual data can help. I could imagine enabling Abstract Wikipedia articles here for molecules, living species, stars. Technical topics that are generally not controversial.
:However, other topics are not that simple. For examples, biographies are presented differently in different cultures, and I suspect that enabling Abstract Wikipedia for biographies could lead to unwanted outcomes. Enabling it for brands, books, films, music, etc. could result in disguised advertisement.
:Another issue is that bringing &quot;abstract&quot; content to the Breton Wikipedia won't happen automatically, someone has to write translation layers for it to work. Who will do it? We already don't have that many editors willing to translate the MediaWiki interface, for example, or more generally, editors interested in technical topics. And machine translation is far from usable. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 12:48 (UTC)
::@[[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] Thank you for your opinion. It would be someone who knows Breton that needs to do the work on Wikifunctions and then connect the dots in Abstract Wikipedia. We expect this to be a hurdle that will solve with time. As for the more complex articles, it will be your decision as a community to decide if to show the abstract content or not, and whether to reuse it or not. We expect it to be useful especially in the cases that you named, but also for films: basic data about a movie (who starred in it, when it was released, etc.) could be a viable stub. [[Implijer:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[Kaozeadenn Implijer:Sannita (WMF)|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 14:24 (UTC)

== Troidigezh ==

Demat,

ezhomm am bije sikour da dreiñ: &quot;early access&quot; ha  &quot;crowdfunding&quot;.

Bennozh!

A galon [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 19:41 (UTC)

:Termofis a ginnig ''arc'hantaouiñ a-stroll'' evit ''crowdfunding''. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 20:01 (UTC)
::Bennozh! [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 20:01 (UTC)

== Pennadoù da ober war o zro ==
Kavet ganin un tammig dre zegouezh…
* [[Sarkofaj]] (titl?)
* [[Teorienn an unifikasion vras]] (titl, ne seblant ket klotañ mat gant ar memes pennad e yezhoù all)
An daou o deus pajennoù kaozeal. M’ho peus alioù… [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 14:56 (UTC)

:Ur gemenadenn am eus lezet e [[Kaozeal:Sarkofaj|kaozeadenn ar pennad kentañ]], deoc'h da reiñ ho soñj ivez. Ali e vefen da zilemel an eil pennad, kar ar pennad [[Peurunvanidigezh]] savet gant @[[Implijer:Ch. Rogel|Ch. Rogel]] a seblant heñvel e zanvez met gwelloc'h e vrezhoneg. N'on ket barrek tamm ebet war ar fizik siwazh, n'hallan ket barnañ an danvez. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 16:27 (UTC)

== Patromoù Wikidata nevez krouet ==
Salud d’an holl,

Da heul an dilennadegoù e welan kalz kemmoù evit nevesaat maered. Neuze em eus krouet daou batrom:
* [[:Patrom:Penn gouarnamant]] a ziskwel penn gouarnamant ar pennad hervez Wikidata. Evit ur gumun e vo diskwelet ar maer.
* [[:Patrom:Deroù respet penn gouarnamant]] a ziskwel deiziad (pe bloavezh) deroù respet penn ar gouarnamant.
Setu [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Brest&amp;diff=2186153&amp;oldid=2185943 ur skouer]. Evel-just e rank Wikidata bezañ hivizaet evit ma tiskwelo ar patromoù an disoc’hoù mat, evel atav. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 25 Meu 2026 da 16:45 (UTC)</text>
      <sha1>mzsaocdlpn5g4spegevqj3byf8ae8xh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186155</id>
      <parentid>2186154</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:47:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>/* Patromoù Wikidata nevez krouet */ Respont</comment>
      <origin>2186155</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5998" sha1="tdg3oysqzn3jdjiodn5acq5bx3sputg" xml:space="preserve">= 23/03/2026 — 29/03/2026 =
:[http://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_13,_bloaz_2026&amp;action=edit Skrivañ un dra bennak en drizekvet sizhun eus 2026] | [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn|An davarn]] | [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_12, bloaz_2026|sizhun a-raok]] — [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_14, bloaz_2026|sizhun war-lerc’h]]

== When local articles don’t exist - could shared content help? ==

Hi everyone, I’m Luca, and I’m part of the team working on Abstract Wikipedia.

[[:m:Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]] is a [https://abstract.wikipedia.org/ recently launched Wikimedia project] that aims to create community-written, language-independent articles that can be used to generate text in many languages using Wikifunctions.

We’re currently trying to understand how this might interact with existing Wikipedia communities. We’d like to get your thoughts on one specific question:

'''If a topic does not yet have an article in your Wikipedia, would your community be interested in showing text in your language generated from Abstract Wikipedia content? Or would you prefer to continue showing no article until one is written locally?'''

Local communities would remain fully in control. Existing local articles would never be replaced, and contributors could improve the shared content.

If helpful, you can also share whether there are situations where showing shared content would feel appropriate, or situations where it clearly would not.

Thanks for sharing your thoughts! We’re here to listen and learn. You can address us in your own language, if you want. [[Implijer:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[Kaozeadenn Implijer:Sannita (WMF)|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 11:58 (UTC)

:Hello @[[Implijer:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]],
:I have been following this topic from afar for some time. Basically, I think there are two kinds of situations.
:Sometimes an article consisting purely of factual data can help. I could imagine enabling Abstract Wikipedia articles here for molecules, living species, stars. Technical topics that are generally not controversial.
:However, other topics are not that simple. For examples, biographies are presented differently in different cultures, and I suspect that enabling Abstract Wikipedia for biographies could lead to unwanted outcomes. Enabling it for brands, books, films, music, etc. could result in disguised advertisement.
:Another issue is that bringing &quot;abstract&quot; content to the Breton Wikipedia won't happen automatically, someone has to write translation layers for it to work. Who will do it? We already don't have that many editors willing to translate the MediaWiki interface, for example, or more generally, editors interested in technical topics. And machine translation is far from usable. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 12:48 (UTC)
::@[[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] Thank you for your opinion. It would be someone who knows Breton that needs to do the work on Wikifunctions and then connect the dots in Abstract Wikipedia. We expect this to be a hurdle that will solve with time. As for the more complex articles, it will be your decision as a community to decide if to show the abstract content or not, and whether to reuse it or not. We expect it to be useful especially in the cases that you named, but also for films: basic data about a movie (who starred in it, when it was released, etc.) could be a viable stub. [[Implijer:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[Kaozeadenn Implijer:Sannita (WMF)|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 14:24 (UTC)

== Troidigezh ==

Demat,

ezhomm am bije sikour da dreiñ: &quot;early access&quot; ha  &quot;crowdfunding&quot;.

Bennozh!

A galon [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 19:41 (UTC)

:Termofis a ginnig ''arc'hantaouiñ a-stroll'' evit ''crowdfunding''. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 20:01 (UTC)
::Bennozh! [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 23 Meu 2026 da 20:01 (UTC)

== Pennadoù da ober war o zro ==
Kavet ganin un tammig dre zegouezh…
* [[Sarkofaj]] (titl?)
* [[Teorienn an unifikasion vras]] (titl, ne seblant ket klotañ mat gant ar memes pennad e yezhoù all)
An daou o deus pajennoù kaozeal. M’ho peus alioù… [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 14:56 (UTC)

:Ur gemenadenn am eus lezet e [[Kaozeal:Sarkofaj|kaozeadenn ar pennad kentañ]], deoc'h da reiñ ho soñj ivez. Ali e vefen da zilemel an eil pennad, kar ar pennad [[Peurunvanidigezh]] savet gant @[[Implijer:Ch. Rogel|Ch. Rogel]] a seblant heñvel e zanvez met gwelloc'h e vrezhoneg. N'on ket barrek tamm ebet war ar fizik siwazh, n'hallan ket barnañ an danvez. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 16:27 (UTC)

== Patromoù Wikidata nevez krouet ==
Salud d’an holl,

Da heul an dilennadegoù e welan kalz kemmoù evit nevesaat maered. Neuze em eus krouet daou batrom:
* [[:Patrom:Penn gouarnamant]] a ziskwel penn gouarnamant ar pennad hervez Wikidata. Evit ur gumun e vo diskwelet ar maer.
* [[:Patrom:Deroù respet penn gouarnamant]] a ziskwel deiziad (pe bloavezh) deroù respet penn ar gouarnamant.
Setu [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Brest&amp;diff=2186153&amp;oldid=2185943 ur skouer]. Evel-just e rank Wikidata bezañ hivizaet evit ma tiskwelo ar patromoù an disoc’hoù mat, evel atav. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 25 Meu 2026 da 16:45 (UTC)

:Ha dalc’hit soñj: evit ar c’humunioù a zo aet d’an eil tro, n’eo ket bet dilennet ar vaered c’hoazh. Na lakait ket anezho war Wikidata, moarvat ne vo ket plijet ar re a ra war-dro eno. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 25 Meu 2026 da 16:47 (UTC)</text>
      <sha1>tdg3oysqzn3jdjiodn5acq5bx3sputg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Igorell-gwelet</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179629</id>
    <revision>
      <id>2186208</id>
      <parentid>2186026</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T10:25:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>rummad</comment>
      <origin>2186208</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1958" sha1="rad36jzx5egalv8qj685loi9yc06252" xml:space="preserve">[[Restr:Jeanne D Arc 3.jpg|thumb|R97, igorell-gwelet ar ''[[Jeanne d'Arc (douger-biñsaskelloù)|Jeanne d'Arc]]'', un douger-biñsaskelloù gall.]]
An '''igorell-gwelet''' anvet aliesoc'h '''pennant numbers''' ha raloc'h '''pendant numbers''' &lt;ref&gt; {{en}} http://www.naval-history.net/xGM-Ops-Pennant%20Numbers.htm&lt;/ref&gt; zo un heuliad lizherennoù (unan peurliesañ) ha sifroù hag a servij da anavezout ur [[Lestr-brezel|vag-vrezel]] e kalz [[Morlu|morluioù]] Europa.

== Bro C'hall ==
Al lizherenn gentañ a zeskriv doare ar vag. Heuliet eo gant daou pe dri sifr peurliesañ.
*A : batimantoù skoazell : hidrografiezh, [[Eoullestr|eoullistri]], listri-bitailhañ, [[Ramoker|ramokerioù]] keinvor ;
*D : [[Lestr-distruj|listri-distruj]] pe [[Fourgadenn|fourgadennoù]] a renk kentañ
*F : fourgadennoù a eil renk, [[Korvetenn|korvetennoù]], [[Lestr-avizer|listri-avizer]] ;
*L : [[Douger-biñsaskelloù dour-ha-douar|dougerioù-biñsaskelloù dour-ha-douar]], [[Lestr-dilestrañ|listri-dilestrañ]] ;
*M : [[Chaseour-minoù|chaseourioù-minoù]] ;
*N : [[Lestr-minoù|listri-minoù]] ;
*P : [[Lestr-ged|listri-ged]] ;
*R : [[Douger-nijerezioù|dougerioù-nijerezioù]], [[Douger-biñsaskelloù|dougerioù-biñsaskelloù]] ;
*S : [[Lestr-spluj|listri-spluj]] ;
*Y : treuzdougen.

Abaoe [[Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022|aloubadeg Ukraina gant Rusia]] e 2022 eo krog ar [[morlu gall]] da ziverkañ igorelloù-gwelet e listri. E bal eo lakaat ar bagoù da vezañ diaesoc'h da anavezout, pa c'hall da skouer daou lestr eus ar memes klas kaout armoù disheñvel e-bourzh&lt;ref&gt;{{fr}} GROIZELEAU Vincent, ''[https://www.meretmarine.com/fr/defense/l-anonymisation-de-la-flotte-de-surface-francaise-est-elle-utile L’anonymisation de la flotte de surface française est-elle utile?]'', Mer et Marine, 14/03/2024 (lennet d'ar 24/03/2026)&lt;/ref&gt;.

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched ar Mor}}
[[Rummad:Geriaoueg ar mor]]
[[Rummad:Morluioù]]
[[Rummad:Kodoù]]</text>
      <sha1>rad36jzx5egalv8qj685loi9yc06252</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Silvia Alexieva</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179648</id>
    <revision>
      <id>2186157</id>
      <parentid>2186110</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T17:43:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Astenn ha  kempenn.</comment>
      <origin>2186157</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3033" sha1="kbhtyia39voyro7ir1z98y2b0lk7j50" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;
== [[Olimpiadoù echedoù]] ==
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0)
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>kbhtyia39voyro7ir1z98y2b0lk7j50</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186163</id>
      <parentid>2186157</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T18:23:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Astenn ha  kempenn.</comment>
      <origin>2186163</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3169" sha1="mr8jebs6foe24tlplbfmfhf7rp737y3" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
Trec'h e voe e 2007.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0)
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>mr8jebs6foe24tlplbfmfhf7rp737y3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186164</id>
      <parentid>2186163</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T18:25:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Medalenn arem e 2010.</comment>
      <origin>2186164</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3211" sha1="hl28f8f23jd5rnkudxdchp00boqwsci" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
Trec'h e voe e 2007.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>hl28f8f23jd5rnkudxdchp00boqwsci</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186168</id>
      <parentid>2186164</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:30:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Levrlennadurezh.</comment>
      <origin>2186168</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3421" sha1="n1fwvdfvl5ndpq4an0ughwj7n69a2sw" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
Trec'h e voe e 2007.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}
== Levrlennadurezh ==
* {{fr}} Nicolas Giffard hag Alain Biénab, ''Le Nouveau Guide des échecs. Traité complet|Embannadurioù Robert Laffont, Dastumadenn ''Bouquins'', 2009, pajenn 808 isbn=978-2-221-11013-3
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>n1fwvdfvl5ndpq4an0ughwj7n69a2sw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186169</id>
      <parentid>2186168</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:31:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Levrlennadurezh */</comment>
      <origin>2186169</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3424" sha1="ed3m9idc8wztoyc6dvkyc4pdso6442w" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
Trec'h e voe e 2007.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}
== Levrlennadurezh ==
* {{fr}} Nicolas Giffard hag Alain Biénab, ''Le Nouveau Guide des échecs. Traité complet'' Embannadurioù Robert Laffont, Dastumadenn ''Bouquins'', 2009, pajenn 808 isbn=978-2-221-11013-3

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>ed3m9idc8wztoyc6dvkyc4pdso6442w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186170</id>
      <parentid>2186169</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:36:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Astenn ha  kempenn.</comment>
      <origin>2186170</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3695" sha1="ebs3b500l0qalxquazffo50vyrr7e8i" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;C'hoari a ra evit Bro-C'hall abaoe 2002.&lt;br/&gt;Alies e vez implijet an anv  Silvia Alexieva-Callot pe Silvia Callot.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad europat ar Re Yaouank (Merc'hed) ====
E 1994, e [[Svitavy]] ([[Tchekia]]), e teuas da vezañ kampionez Europa er rummad dindan 20 vloaz.
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
Trec'h e voe e 2007.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}
== Levrlennadurezh ==
* {{fr}} Nicolas Giffard hag Alain Biénab, ''Le Nouveau Guide des échecs. Traité complet'' Embannadurioù Robert Laffont, Dastumadenn ''Bouquins'', 2009, pajenn 808 isbn=978-2-221-11013-3

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>ebs3b500l0qalxquazffo50vyrr7e8i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186173</id>
      <parentid>2186170</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T19:42:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Liamm.</comment>
      <origin>2186173</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3803" sha1="dyx86xv8rvzxvgjivepwt7uoii3q0um" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;C'hoari a ra evit Bro-C'hall abaoe 2002.&lt;br/&gt;Alies e vez implijet an anv  Silvia Alexieva-Callot pe Silvia Callot.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad europat ar Re Yaouank (Merc'hed) ====
E 1994, e [[Svitavy]] ([[Tchekia]]), e teuas da vezañ kampionez Europa er rummad dindan 20 vloaz.
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
Trec'h e voe e 2007&lt;ref&gt;{{en}}[https://en.chessbase.com/post/16-year-old-vachier-lagrave-new-french-champion Chess Base]&lt;/ref&gt;.

=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}
== Levrlennadurezh ==
* {{fr}} Nicolas Giffard hag Alain Biénab, ''Le Nouveau Guide des échecs. Traité complet'' Embannadurioù Robert Laffont, Dastumadenn ''Bouquins'', 2009, pajenn 808 isbn=978-2-221-11013-3

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>dyx86xv8rvzxvgjivepwt7uoii3q0um</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186182</id>
      <parentid>2186173</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T20:53:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Olimpiadoù echedoù */</comment>
      <origin>2186182</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3808" sha1="be42x1jtteswaf9ntz6yrevo690b3nk" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;C'hoari a ra evit Bro-C'hall abaoe 2002.&lt;br/&gt;Alies e vez implijet an anv  Silvia Alexieva-Callot pe Silvia Callot.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad europat ar Re Yaouank (Merc'hed) ====
E 1994, e [[Svitavy]] ([[Tchekia]]), e teuas da vezañ kampionez Europa er rummad dindan 20 vloaz.
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
Trec'h e voe e 2007&lt;ref&gt;{{en}}[https://en.chessbase.com/post/16-year-old-vachier-lagrave-new-french-champion Chess Base]&lt;/ref&gt;.

=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|63,6
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}

== Levrlennadurezh ==
* {{fr}} Nicolas Giffard hag Alain Biénab, ''Le Nouveau Guide des échecs. Traité complet'' Embannadurioù Robert Laffont, Dastumadenn ''Bouquins'', 2009, pajenn 808 isbn=978-2-221-11013-3

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>be42x1jtteswaf9ntz6yrevo690b3nk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186183</id>
      <parentid>2186182</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T20:56:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Astennig.</comment>
      <origin>2186183</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3864" sha1="052zr3p85moj5uek3rn1l7xwpg0krx7" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;C'hoari a ra evit Bro-C'hall abaoe 2002.&lt;br/&gt;Alies e vez implijet an anv  Silvia Alexieva-Callot pe Silvia Callot.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad europat ar Re Yaouank (Merc'hed) ====
E 1994, e [[Svitavy]] ([[Tchekia]]), e teuas da vezañ kampionez Europa er rummad dindan 20 vloaz.
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
* Tapout a reas ar bedervet plas e miz Eost 2005, 6,5.
* Trec'h e voe e 2007&lt;ref&gt;{{en}}[https://en.chessbase.com/post/16-year-old-vachier-lagrave-new-french-champion Chess Base]&lt;/ref&gt;.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|63,6
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}

== Levrlennadurezh ==
* {{fr}} Nicolas Giffard hag Alain Biénab, ''Le Nouveau Guide des échecs. Traité complet'' Embannadurioù Robert Laffont, Dastumadenn ''Bouquins'', 2009, pajenn 808 isbn=978-2-221-11013-3

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>052zr3p85moj5uek3rn1l7xwpg0krx7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186185</id>
      <parentid>2186183</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T21:07:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Kampionad gall hiniennel - Astenn.</comment>
      <origin>2186185</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4135" sha1="fdk8742lcl8eafbajbdq3alftyx8y9p" xml:space="preserve">[[Restr :Collas silvia 20081120 olympiade dresden.jpg|right|105px|Silvia Alexieva-Collas  e Dresden e 2008.]]
''' Silvia Alexieva''' ('''Силвия Алексиева''' e [[bulgareg]]) a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae [[1974]] e [[Bulgaria]].&lt;br/&gt; Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar ha gall eo.&lt;br/&gt;Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1998 ha Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1993&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
{{formatnum:2198}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Meurzh 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2199}} he renk Elo ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;{{formatnum:2408}} e voe he 
Renk Elo uhelañ.&lt;br/&gt;C'hoari a ra evit Bro-C'hall abaoe 2002.&lt;br/&gt;Alies e vez implijet an anv  Silvia Alexieva-Callot pe Silvia Callot.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad europat ar Re Yaouank (Merc'hed) ====
E 1994, e [[Svitavy]] ([[Tchekia]]), e teuas da vezañ kampionez Europa er rummad dindan 20 vloaz.
==== Kampionad gall hiniennel (Maouezi) ==== 
* Tapout a reas an eil plas en [[Aix-les-Bains]] e 2003, war-lerc'h [[Sophie Milliet]].
* Tapout a reas an eil plas e [[Val-d'Isère]] e 2004, war-lerc'h [[Almira Skripchenko]] ha Sophie Milliet hag e 2008 war-lerc'h Sophie Milliet ha [[Maria Leconte]].
* Tapout a reas ar bedervet plas e miz Eost 2005, 6,5.
* Trec'h e voe e 2007 en Aix-les-Bains&lt;ref&gt;{{en}}[https://en.chessbase.com/post/16-year-old-vachier-lagrave-new-french-champion Chess Base]&lt;/ref&gt;.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas pemp gwezh e skipailh Bulgaria ha pemp gwezh e skipailh Bro-C'hall&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/s68iom6o.html Wojciech Bartelski Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 90%&quot;
|-bgcolor=&quot;#D3D3D3&quot;
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Bloavezh'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Aozer'''
|align=&quot;kreiz&quot;|'''Skipailh'''
|align=&quot;center&quot;|'''Renk (skipailh)'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Tablezenn'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Disoc'h'''
|align=&quot;centre&quot;|'''Dregantad efedusted'''
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1994'''
|{{Rusia}} [[Moskov]]
|[[Bulgaria]]
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)
|62,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1996'''
|{{Armenia}} [[Yerevan]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''1998'''
|{{Rusia}} [[Elista]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|Erlec'hierez 1
|7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)
|68,2
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2000'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|3
|7/11 (+ 5, = 4, - 2)
|63,6
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2002'''
|{{Slovenia}} [[Bled]]
|Bulgaria
|align=&quot;kreiz&quot;|11
|2
|6/11 (+ 4, = 4, - 3)
|54,5
|-
| align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2004'''
|{{Spagn}} [[Calvià]]
|[[Bro-C'hall]]
|align=&quot;kreiz&quot;|5
|3
|7,5/10 (+ 6, = 3, - 1)
|75
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2008'''
|{{Alamagn}} [[Dresden]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|13
|3
|5/9 (+ 3, = 4, - 2)
|55,6
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2010'''
|{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|16
|4
|4/8 (+ 3, = 2, - 3)
|50
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Turkia}} [[Istanbul]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|7
|4
|7,5/9 (+ 6, = 3, - 0) Tapout a reas ar vedalenn arem hiniennel.
|83,3
|-
|align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot;|'''2012'''
|{{Norvegia}} [[Tromsø]]
|Bro-C'hall
|align=&quot;kreiz&quot;|12
|4
|6/8 (+ 4, = 4, - 0)
|75
|}

== Levrlennadurezh ==
* {{fr}} Nicolas Giffard hag Alain Biénab, ''Le Nouveau Guide des échecs. Traité complet'' Embannadurioù Robert Laffont, Dastumadenn ''Bouquins'', 2009, pajenn 808 isbn=978-2-221-11013-3

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2902265 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=89205 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Silvia_Aleksieva He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Alexieva, Silvia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1974]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù gall]]</text>
      <sha1>fdk8742lcl8eafbajbdq3alftyx8y9p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2032</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179649</id>
    <revision>
      <id>2186115</id>
      <timestamp>2026-03-25T13:05:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{| id=&quot;toc&quot; style=&quot;margin-left: 15px;&quot; cellpadding=&quot;3&quot; align=&quot;right&quot;  | colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Bloavezhioù:'''&lt;/small&gt;&lt;br&gt; [[2025|../..]] [[2026]] [[2027]] [[2028]] [[2029]] [[2030]] [[2031]] &lt;br&gt; - '''[[2032]]''' -&lt;br&gt; [[2033]] [[2034]] [[2035]] [[2036]] [[2037]] [[2038]] [[2039|../..]] |- | colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Dekvedoù:'''&lt;/small&gt; &lt;br&gt; [[Bloavezhioù 2010|2010]] [[Bloavezhioù 2020|2020]] - '''[[Bloavezhioù 2030]]''' -  Bloavezh...&quot;</comment>
      <origin>2186115</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1161" sha1="lcnzm1y5r92x7cguztuuv14wt5obzde" xml:space="preserve">{| id=&quot;toc&quot; style=&quot;margin-left: 15px;&quot; cellpadding=&quot;3&quot; align=&quot;right&quot; 
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Bloavezhioù:'''&lt;/small&gt;&lt;br&gt; [[2025|../..]] [[2026]] [[2027]] [[2028]] [[2029]] [[2030]] [[2031]] &lt;br&gt; - '''[[2032]]''' -&lt;br&gt; [[2033]] [[2034]] [[2035]] [[2036]] [[2037]] [[2038]] [[2039|../..]]
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Dekvedoù:'''&lt;/small&gt; &lt;br&gt; [[Bloavezhioù 2010|2010]] [[Bloavezhioù 2020|2020]] - '''[[Bloavezhioù 2030]]''' -  [[Bloavezhioù 2040|2040]] [[Bloavezhioù 2050|2050]]
|- 
| align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Kantvedoù:'''&lt;/small&gt; &lt;br&gt; {{XIXvet kantved}} - {{XXvet kantved}} - '''{{XXIvet kantved}}'''
|}
''Diwar-benn bloavezh '''2032''' an [[deiziadur gregorian]] eo ar bajenn-mañ.''

== Deiziadurioù all ==
Klotañ a raio bloavezh 2026 an [[deiziadur gregorian]] gant ar bloavezhioù-mañ :

* [[Deiziadur hebraek]] : 5792 / 5793
* [[Deiziadur muzulman]] : 1453 / 1454
* [[Deiziadur pers]] : 1410 / 1411
* [[Deiziadur sayana]] : 1953 / 1954
* [[Deiz juluan|Devezhioù juluan]] :
* [[Bloaz nevez Sinaat]] :

== Darvoudoù diawelet ==

== Darvoudoù ==

== Marvioù pennañ ==

[[Rummad:Bloavezhioù]]
[[Rummad:2032|*]]</text>
      <sha1>lcnzm1y5r92x7cguztuuv14wt5obzde</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186116</id>
      <parentid>2186115</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T13:06:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <origin>2186116</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1161" sha1="h7abb820hucd638u5df4203alm7bdpx" xml:space="preserve">{| id=&quot;toc&quot; style=&quot;margin-left: 15px;&quot; cellpadding=&quot;3&quot; align=&quot;right&quot; 
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Bloavezhioù:'''&lt;/small&gt;&lt;br&gt; [[2025|../..]] [[2026]] [[2027]] [[2028]] [[2029]] [[2030]] [[2031]] &lt;br&gt; - '''[[2032]]''' -&lt;br&gt; [[2033]] [[2034]] [[2035]] [[2036]] [[2037]] [[2038]] [[2039|../..]]
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Dekvedoù:'''&lt;/small&gt; &lt;br&gt; [[Bloavezhioù 2010|2010]] [[Bloavezhioù 2020|2020]] - '''[[Bloavezhioù 2030]]''' -  [[Bloavezhioù 2040|2040]] [[Bloavezhioù 2050|2050]]
|- 
| align=&quot;center&quot; |&lt;small&gt;'''Kantvedoù:'''&lt;/small&gt; &lt;br&gt; {{XIXvet kantved}} - {{XXvet kantved}} - '''{{XXIvet kantved}}'''
|}
''Diwar-benn bloavezh '''2032''' an [[deiziadur gregorian]] eo ar bajenn-mañ.''

== Deiziadurioù all ==
Klotañ a raio bloavezh 2032 an [[deiziadur gregorian]] gant ar bloavezhioù-mañ :

* [[Deiziadur hebraek]] : 5792 / 5793
* [[Deiziadur muzulman]] : 1453 / 1454
* [[Deiziadur pers]] : 1410 / 1411
* [[Deiziadur sayana]] : 1953 / 1954
* [[Deiz juluan|Devezhioù juluan]] :
* [[Bloaz nevez Sinaat]] :

== Darvoudoù diawelet ==

== Darvoudoù ==

== Marvioù pennañ ==

[[Rummad:Bloavezhioù]]
[[Rummad:2032|*]]</text>
      <sha1>h7abb820hucd638u5df4203alm7bdpx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rummad:2032</title>
    <ns>14</ns>
    <id>179650</id>
    <revision>
      <id>2186117</id>
      <timestamp>2026-03-25T13:07:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pymouss</username>
        <id>690</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{{Commonscat|2032}}  [[Rummad:Bloavezhioù 2030]]&quot;</comment>
      <origin>2186117</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="49" sha1="tdpqe36vljz3k6zvzagat9kmnwdcjqy" xml:space="preserve">{{Commonscat|2032}}

[[Rummad:Bloavezhioù 2030]]</text>
      <sha1>tdpqe36vljz3k6zvzagat9kmnwdcjqy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lazhadenn Narumi Kurosaki</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179651</id>
    <revision>
      <id>2186135</id>
      <timestamp>2026-03-25T14:51:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{{databox}} '''Narumi Kurosaki''' a oa ur vaouez [[japan|japanat]] hag a oa steuziet e kêr [[Besançon]], e Bro-C'hall, e miz Kerzu 2016 ha soñjet e vez e voe lazhet. Ar susped pennañ eo Nicolás Zepeda, bet he amourous a orin eus [[Chile]]. Kejet o devoa an daou pa oa eñ o studiañ e Japan ha daou viz a-raok he steuziadur e oant dispartiet.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last1=Ayala |first1=L. |last2=Siredey |first2=F. |last3=Velasquez |first3=F. |date=2017-02-18 |tit...&quot;</comment>
      <origin>2186135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4751" sha1="izht2d9d1dgs9ise8z51fgl2qqc0n2i" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Narumi Kurosaki''' a oa ur vaouez [[japan|japanat]] hag a oa steuziet e kêr [[Besançon]], e Bro-C'hall, e miz Kerzu 2016 ha soñjet e vez e voe lazhet. Ar susped pennañ eo Nicolás Zepeda, bet he amourous a orin eus [[Chile]]. Kejet o devoa an daou pa oa eñ o studiañ e Japan ha daou viz a-raok he steuziadur e oant dispartiet.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last1=Ayala |first1=L. |last2=Siredey |first2=F. |last3=Velasquez |first3=F. |date=2017-02-18 |title=Las huellas que conducen a Nicolás |url=https://www.latercera.com/noticia/las-huellas-que-conducen-a-nicolas/ |access-date=2022-06-22 |website=[[La Tercera]] |language=es}}&lt;/ref&gt; Brudet eo bet an afer dre ma vez liammoù etrebroadel en afer, pennadurezhioù tri kevandir a zo engouestlet —Bro-C'hall ([[Europa (kevandir)|Europa]]), Japan ([[Azia]]), ha Chile ([[Suamerika]])— er barnadurezh.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web |date=2022-03-30 |title=Chilean denies murder of Japanese ex in high-profile French trial |url=https://www.japantimes.co.jp/news/2022/03/30/national/crime-legal/chilean-denies-murder-japanese-ex/ |access-date=2022-06-22 |website=[[The Japan Times]] |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20220330102057/https://www.japantimes.co.jp/news/2022/03/30/national/crime-legal/chilean-denies-murder-japanese-ex/|archive-date=2022-03-30|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;{{Cite web |date=2022-03-29 |title='True crime' has gone global in murder plot spanning 3 continents |url=https://www.phnompenhpost.com/lifestyle/true-crime-has-gone-global-murder-plot-spanning-3-continents |access-date=2022-06-30 |website=[[The Phnom Penh Post]] |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-03-29 |title=Murder case across three continents: Japan's Narumi Kurosaki |url=https://www.wionews.com/world/murder-case-across-three-continents-japans-narumi-kurosaki-466595 |access-date=2023-04-11 |website=WION |language=en-us}}&lt;/ref&gt;

D'an 12 a vzi Ebrel 2022, Zepeda a oa bet lakaet da gablus eus muntr ha kondaonet da 28 vloaz toull-bac'h.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |date=2022-04-12 |title=Culpable: Nicolás Zepeda es condenado a 28 años de cárcel por crimen de Narumi Kurosaki |url=https://www.24horas.cl/nacional/culpable-nicolas-zepeda-es-condenado-a-28-anos-de-carcel-por-crimen-de-narumi-kurosaki-5259586 |access-date=2022-06-22 |website=[[24 horas (Chile)|24 horas]] |language=es-CL}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Robert-Diard |first=Pascale |date=2022-04-15 |title=Nicolas Zepeda, the killer who can't confess |language=en |work=[[Le Monde]] |url=https://www.lemonde.fr/en/france/article/2022/04/15/nicolas-zepeda-the-murderer-who-cannot-confess_5980619_7.html |access-date=2022-06-22}}&lt;/ref&gt; Un advarnadenn a oa kroget d'ar 4 a viz Kerzu 2023,&lt;ref name=&quot;:8&quot;&gt;{{Cite web |date=2023-12-04 |title=&quot;Yo no maté a Narumi&quot;, dice el chileno Zepeda, juzgado en Francia por el asesinato de su exnovia japonesa |url=https://www.france24.com/es/minuto-a-minuto/20231204-comienza-juicio-en-francia-contra-el-chileno-zepeda-por-asesinato-de-su-exnovia-japonesa |access-date=2023-12-07 |website=France 24}}&lt;/ref&gt; da vezañ dalc'het adalek an 21 a viz C'hwevrer met lakaet a-ispilh goude ma vije bet alvokad difenn Zepeda, o paouez gant an difennerezh.&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite web |last=Cooperativa.cl |title=Caso Narumi: Aplazan apelación luego de que abogado de Nicolás Zepeda lo abandonara |url=https://cooperativa.cl/noticias/pais/relaciones-exteriores/chilenos-en-el-exterior/caso-narumi-aplazan-apelacion-luego-de-que-abogado-de-nicolas-zepeda-lo/2023-02-21/092658.html |access-date=2023-03-15 |website=Cooperativa.cl |language=Spanish}}&lt;/ref&gt; Adbarnet e voe an afer ha d'an 22 a viz Kerzu, e voe adkondaonet d'ar memes kastiz. D'ar 26 a viz C'hwevrer 2025, al [[Lez terriñ  (Bro-C'hall)|lez terriñ]], an hini uhelañ e Bro-C'hall pa vez un azgalv, en doa urzhiet ur varnadenn nevez, dre abeg ma vije bet dalc'het kuzh prouennoù d'an difenn. Zepeda a chom en toull-bac'h en ur c'hortoz ar varnadenn nevez.&lt;ref&gt;{{cite news |title=France court orders retrial of Chilean over alleged murder of ex-girlfriend |url=https://www.france24.com/en/live-news/20250226-france-court-orders-retrial-of-chilean-over-alleged-murder-of-ex-girlfriend |access-date=26 February 2025}}&lt;/ref&gt; An trede barnadenn a zo dalc'het eus ar 17 a viz Meurzh betek an 3 a viz Ebrel 2026.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Caso Narumi Kurosaki: Fijan para marzo el tercer juicio contra Nicolás Zepeda por muerte de su exnovia en Francia|url=https://www.emol.com/noticias/Internacional/2025/09/26/1178850/caso-narumi-juicio-nicolas-zepeda.html|website=Emol|date=2025-09-26|access-date=2025-12-02|language=Spanish|first=|last=}}&lt;/ref&gt;
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Gwreglazhioù]]</text>
      <sha1>izht2d9d1dgs9ise8z51fgl2qqc0n2i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179652</id>
    <revision>
      <id>2186137</id>
      <timestamp>2026-03-25T15:11:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Lañs dister</comment>
      <origin>2186137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2958" sha1="b2uu9b8hpjggzhkzhjiu7lptypilqiv" xml:space="preserve">{{databox}}
E-kerzh an [[Eil Brezel-bed]], [[Polonia]] a oa bet dindan dalc'herezh an [[Trede Reich]] hag an [[Unvaniezh soviedel]] (hag ivez [[Republik Slovakia (1939–1945)|Slovakia]]) goude [[Aloubadeg Poloniad|aloubadeg ar vro e miz Gwengolo 1939]], hag echuet e oa goude [[Fin an Eil Brezel-bed en Europa|trec'h ar Gevredidi war Alamagn]] e Mae 1945. E-kerzh hollad an dalc'herezh, tiriad Polonia a oa bet rannet etre an Alamagn nazi hag an Unvaniezh Soviedel (URSS), ha pep hini anezho a glaske riñsañ [[sevenadurezh Polonia]] ha sujañ ar boblañs.&lt;ref&gt;Ministrerezh an Aferioù diavaez eus Polonia|2014|pp=10–28&lt;/ref&gt; Er goañv-diskar amzer eus 1941, an [[tiriadoù polonat e-dalc'h an Unvaniezh soviedel]] a voe aloubet gant Alamagn e penn kentañ an [[Oberiadur brezel Barbarossa]]. Goude nebeut bloavezhioù stourm kalet, al [[Lu Ruz]] a oa deuet a-benn da lakaat an [[Wehrmacht|nerzhioù lu Alaman]] da gilañ diouzh URSS ha Polonia.

Ar sokiologour [[Tadeusz Piotrowski (sokiologourt)|Tadeusz Piotrowski]] a embann e oa bet kement tu dalc'her unan enebet ouzh [[Eil Republik polonat|souverenelezh Polonia]], [[Poloniz|ar bobl]], hag ar [[Sevenadurezh Polonia|sevenadur]] ha klasket o devoa o riñsañ.&lt;ref name=&quot;JOG_quote&quot;&gt;{{cite journal |quote= Piotrowski argues that from the very beginning, it was Stalin's aim to ensure that an independent Poland would never reemerge in the postwar period. The prisons, [[Nazi ghettos|ghettos]], [[internment]], transit, labor and [[extermination camp]]s, roundups, mass deportations, [[public execution]]s, [[Einsatzgruppen|mobile killing units]], [[death march]]es, deprivation, hunger, disease, and exposure all testify to the 'inhuman policies of both [[Adolf Hitler|Hitler]] and [[Joseph Stalin|Stalin]] and 'were clearly aimed at the total extermination of Poland's citizens, both Jews and Christians. Both regimes endorsed a systematic program of [[genocide]]. |first=Judith |last=Olsak-Glass |url=http://www.ruf.rice.edu/~sarmatia/199/glass.html |title=Review of Piotrowski's ''Poland's Holocaust'' |journal=[[Sarmatian Review]] |date=January 1999}}&lt;/ref&gt; A-raok an Oberiadur Barbarossa, an Alamanted hag ar Soviediz o devoa kenurzhiet an doare ma vije renet Polonia, ur skouer anat a oa bet ar [[Kendivizoù Gestapo–NKVD|c'hendivizoù Gestapo–NKVD]], lec'h ma oa bet an alouberien oc'h eskemm war ar steuñvioù evit enebiñ ouzh [[Rezistañs Polonia e-kerzh an Eil brezel-bed|ar Rezistañs polonat]].&lt;ref name=&quot;Conquest&quot;&gt;{{harvnb|Conquest|1991|}}: Terminal horror suffered by so many millions of innocent Jewish, Slavic, and other European peoples as a result of this meeting of evil minds is an indelible stain on the history and integrity of Western civilization, with all of its humanitarian pretensions. &quot;This meeting&quot; refers to the most famous third (Zakopane) conference).&lt;/ref&gt;
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Istor Polonia]]
[[Rummad:Dalc'herezh Alaman Polonia]]</text>
      <sha1>b2uu9b8hpjggzhkzhjiu7lptypilqiv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186138</id>
      <parentid>2186137</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T15:12:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2958" sha1="3c5ejqlvifcxrhhu7bsgda32zbxdy64" xml:space="preserve">{{databox}}
E-kerzh an [[Eil Brezel-bed]], [[Polonia]] a oa bet dindan dalc'herezh an [[Trede Reich]] hag an [[Unvaniezh soviedel]] (hag ivez [[Republik Slovakia (1939–1945)|Slovakia]]) goude [[Aloubadeg Poloniad|aloubadeg ar vro e miz Gwengolo 1939]], hag echuet e oa goude [[Fin an Eil Brezel-bed en Europa|trec'h ar Gevredidi war Alamagn]] e Mae 1945. E-kerzh hollad an dalc'herezh, tiriad Polonia a oa bet rannet etre an Alamagn nazi hag an Unvaniezh Soviedel (URSS), ha pep hini anezho a glaske riñsañ [[sevenadurezh Polonia]] ha sujañ ar boblañs.&lt;ref&gt;Ministrerezh an Aferioù diavaez eus Polonia|2014|pp=10–28&lt;/ref&gt; Er goañv-diskar amzer eus 1941, an [[tiriadoù polonat e-dalc'h an Unvaniezh soviedel]] a voe aloubet gant Alamagn e penn kentañ an [[Oberiadur brezel Barbarossa]]. Goude nebeut bloavezhioù stourm kalet, al [[Lu Ruz]] a oa deuet a-benn da lakaat an [[Wehrmacht|nerzhioù lu Alaman]] da gilañ diouzh URSS ha Polonia.

Ar sokiologour [[Tadeusz Piotrowski (sokiologourt)|Tadeusz Piotrowski]] a embann e oa bet kement tu dalc'her unan enebet ouzh [[Eil Republik Polonia|souverenelezh Polonia]], [[Poloniz|ar bobl]], hag ar [[Sevenadurezh Polonia|sevenadur]] ha klasket o devoa o riñsañ.&lt;ref name=&quot;JOG_quote&quot;&gt;{{cite journal |quote= Piotrowski argues that from the very beginning, it was Stalin's aim to ensure that an independent Poland would never reemerge in the postwar period. The prisons, [[Nazi ghettos|ghettos]], [[internment]], transit, labor and [[extermination camp]]s, roundups, mass deportations, [[public execution]]s, [[Einsatzgruppen|mobile killing units]], [[death march]]es, deprivation, hunger, disease, and exposure all testify to the 'inhuman policies of both [[Adolf Hitler|Hitler]] and [[Joseph Stalin|Stalin]] and 'were clearly aimed at the total extermination of Poland's citizens, both Jews and Christians. Both regimes endorsed a systematic program of [[genocide]]. |first=Judith |last=Olsak-Glass |url=http://www.ruf.rice.edu/~sarmatia/199/glass.html |title=Review of Piotrowski's ''Poland's Holocaust'' |journal=[[Sarmatian Review]] |date=January 1999}}&lt;/ref&gt; A-raok an Oberiadur Barbarossa, an Alamanted hag ar Soviediz o devoa kenurzhiet an doare ma vije renet Polonia, ur skouer anat a oa bet ar [[Kendivizoù Gestapo–NKVD|c'hendivizoù Gestapo–NKVD]], lec'h ma oa bet an alouberien oc'h eskemm war ar steuñvioù evit enebiñ ouzh [[Rezistañs Polonia e-kerzh an Eil brezel-bed|ar Rezistañs polonat]].&lt;ref name=&quot;Conquest&quot;&gt;{{harvnb|Conquest|1991|}}: Terminal horror suffered by so many millions of innocent Jewish, Slavic, and other European peoples as a result of this meeting of evil minds is an indelible stain on the history and integrity of Western civilization, with all of its humanitarian pretensions. &quot;This meeting&quot; refers to the most famous third (Zakopane) conference).&lt;/ref&gt;
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Istor Polonia]]
[[Rummad:Dalc'herezh Alaman Polonia]]</text>
      <sha1>3c5ejqlvifcxrhhu7bsgda32zbxdy64</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186144</id>
      <parentid>2186138</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T15:36:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186144</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2957" sha1="nhzx20ppbhzfwtxdfkjng6xnk2dknb7" xml:space="preserve">{{databox}}
E-kerzh an [[Eil Brezel-bed]], [[Polonia]] a oa bet dindan dalc'herezh an [[Trede Reich]] hag an [[Unvaniezh soviedel]] (hag ivez [[Republik Slovakia (1939–1945)|Slovakia]]) goude [[Aloubadeg Polonia|aloubadeg ar vro e miz Gwengolo 1939]], hag echuet e oa goude [[Fin an Eil Brezel-bed en Europa|trec'h ar Gevredidi war Alamagn]] e Mae 1945. E-kerzh hollad an dalc'herezh, tiriad Polonia a oa bet rannet etre an Alamagn nazi hag an Unvaniezh Soviedel (URSS), ha pep hini anezho a glaske riñsañ [[sevenadurezh Polonia]] ha sujañ ar boblañs.&lt;ref&gt;Ministrerezh an Aferioù diavaez eus Polonia|2014|pp=10–28&lt;/ref&gt; Er goañv-diskar amzer eus 1941, an [[tiriadoù polonat e-dalc'h an Unvaniezh soviedel]] a voe aloubet gant Alamagn e penn kentañ an [[Oberiadur brezel Barbarossa]]. Goude nebeut bloavezhioù stourm kalet, al [[Lu Ruz]] a oa deuet a-benn da lakaat an [[Wehrmacht|nerzhioù lu Alaman]] da gilañ diouzh URSS ha Polonia.

Ar sokiologour [[Tadeusz Piotrowski (sokiologourt)|Tadeusz Piotrowski]] a embann e oa bet kement tu dalc'her unan enebet ouzh [[Eil Republik Polonia|souverenelezh Polonia]], [[Poloniz|ar bobl]], hag ar [[Sevenadurezh Polonia|sevenadur]] ha klasket o devoa o riñsañ.&lt;ref name=&quot;JOG_quote&quot;&gt;{{cite journal |quote= Piotrowski argues that from the very beginning, it was Stalin's aim to ensure that an independent Poland would never reemerge in the postwar period. The prisons, [[Nazi ghettos|ghettos]], [[internment]], transit, labor and [[extermination camp]]s, roundups, mass deportations, [[public execution]]s, [[Einsatzgruppen|mobile killing units]], [[death march]]es, deprivation, hunger, disease, and exposure all testify to the 'inhuman policies of both [[Adolf Hitler|Hitler]] and [[Joseph Stalin|Stalin]] and 'were clearly aimed at the total extermination of Poland's citizens, both Jews and Christians. Both regimes endorsed a systematic program of [[genocide]]. |first=Judith |last=Olsak-Glass |url=http://www.ruf.rice.edu/~sarmatia/199/glass.html |title=Review of Piotrowski's ''Poland's Holocaust'' |journal=[[Sarmatian Review]] |date=January 1999}}&lt;/ref&gt; A-raok an Oberiadur Barbarossa, an Alamanted hag ar Soviediz o devoa kenurzhiet an doare ma vije renet Polonia, ur skouer anat a oa bet ar [[Kendivizoù Gestapo–NKVD|c'hendivizoù Gestapo–NKVD]], lec'h ma oa bet an alouberien oc'h eskemm war ar steuñvioù evit enebiñ ouzh [[Rezistañs Polonia e-kerzh an Eil brezel-bed|ar Rezistañs polonat]].&lt;ref name=&quot;Conquest&quot;&gt;{{harvnb|Conquest|1991|}}: Terminal horror suffered by so many millions of innocent Jewish, Slavic, and other European peoples as a result of this meeting of evil minds is an indelible stain on the history and integrity of Western civilization, with all of its humanitarian pretensions. &quot;This meeting&quot; refers to the most famous third (Zakopane) conference).&lt;/ref&gt;
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Istor Polonia]]
[[Rummad:Dalc'herezh Alaman Polonia]]</text>
      <sha1>nhzx20ppbhzfwtxdfkjng6xnk2dknb7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Patrom:Penn gouarnamant</title>
    <ns>10</ns>
    <id>179653</id>
    <revision>
      <id>2186148</id>
      <timestamp>2026-03-25T16:32:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>boulc’het</comment>
      <origin>2186148</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="224" sha1="hcc4m58r9c54rv5heobv0figr7afj7n" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Wikidata|property|P6}}&lt;includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
Ar patrom-mañ a ziskwel penn gouarnamant danvez ar pennad, tennet eus Wikidata. Mont a ra en-dro e broioù, kumunioù, hag all.
[[Rummad:Patromoù]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hcc4m58r9c54rv5heobv0figr7afj7n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186149</id>
      <parentid>2186148</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:33:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>fazi</comment>
      <origin>2186149</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="225" sha1="gc7vtjmv3ttvm65ou83xxrhf18z9ch5" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Wikidata|property|P6}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
Ar patrom-mañ a ziskwel penn gouarnamant danvez ar pennad, tennet eus Wikidata. Mont a ra en-dro e broioù, kumunioù, hag all.
[[Rummad:Patromoù]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gc7vtjmv3ttvm65ou83xxrhf18z9ch5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Patrom:Deroù respet penn gouarnamant</title>
    <ns>10</ns>
    <id>179654</id>
    <revision>
      <id>2186151</id>
      <timestamp>2026-03-25T16:35:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>boulc'het</comment>
      <origin>2186151</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="231" sha1="qprtptfz0fq079u91gb4jsxoggw76bp" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Wikidata|qualifier|P6|P580}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
Ar patrom-mañ a ziskwel penn gouarnamant danvez ar pennad, tennet eus Wikidata. Mont a ra en-dro e broioù, kumunioù, hag all.
[[Rummad:Patromoù]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qprtptfz0fq079u91gb4jsxoggw76bp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186152</id>
      <parentid>2186151</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T16:36:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>deskrivadur</comment>
      <origin>2186152</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="253" sha1="6p7ili0iojlyitk0lcrwa8l29a1w9t9" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{Wikidata|qualifier|P6|P580}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
Ar patrom-mañ a ziskwel deiziad deroù respet penn gouarnamant danvez ar pennad, tennet eus Wikidata. Mont a ra en-dro e broioù, kumunioù, hag all.
[[Rummad:Patromoù]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6p7ili0iojlyitk0lcrwa8l29a1w9t9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Volksdeutscher Selbstschutz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179655</id>
    <revision>
      <id>2186158</id>
      <timestamp>2026-03-25T17:45:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{{databox}} Ar '''''Volksdeutscher Selbstschutz''''' a oa ur [[Selbstschutz|bezenn emzifenn gant german etnek]],&lt;ref&gt;[[Richard J. Evans]], ''The Third Reich at War: 1939–1945'' (Penguin, 2009).&lt;/ref&gt; un [[Damsoudard|aozadur damsoudardel]] savet gant izili a orin german ''([[Volksdeutsche]])'' eus [[minorelezh german Polonia]].   Ar ''Volksdeutscher Selbstschutz'' a oa bet oberiant a-raok, hag e penn kentañ, an [[Eil Brezel-bed]] e lodenn kornôg Eil Republik Polo...&quot;</comment>
      <origin>2186158</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1144" sha1="qdc4642o3w6f2yf9yrhnxtkxqhe50v1" xml:space="preserve">{{databox}}
Ar '''''Volksdeutscher Selbstschutz''''' a oa ur [[Selbstschutz|bezenn emzifenn gant german etnek]],&lt;ref&gt;[[Richard J. Evans]], ''The Third Reich at War: 1939–1945'' (Penguin, 2009).&lt;/ref&gt; un [[Damsoudard|aozadur damsoudardel]] savet gant izili a orin german ''([[Volksdeutsche]])'' eus [[minorelezh german Polonia]]. 

Ar ''Volksdeutscher Selbstschutz'' a oa bet oberiant a-raok, hag e penn kentañ, an [[Eil Brezel-bed]] e lodenn kornôg [[Eil Republik Polonia|Polonia]]&lt;ref&gt;Christian Jansen, Arno Weckbecker: ''Der &quot;Volksdeutsche Selbstschutz&quot; in Polen 1939/40.'' München: R. Oldenbourg, 1992. {{ISBN|3-486-64564-1}}&lt;/ref&gt; hag aozer, kement ar perzhiad e oa bet e lazhadegoù poloniz, oc'h harpañ an ''[[Einsatzgruppen|SS Einsatzgruppen]]''. 

Ar ''Selbstschutz'' a oa bet betek 100 000 ezel, ar pezh a oa an darn vrasañ eus an alamanted &quot;fit for action&quot;.&lt;ref&gt;[[Peter Longerich]], ''Heinrich Himmler: A Life'', Oxford University Press, 2012, p. 429.&lt;/ref&gt;
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Aozadurioù damsoudardel]]
[[Rummad:Volksdeutsche]]
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Einsatzgruppen]]</text>
      <sha1>qdc4642o3w6f2yf9yrhnxtkxqhe50v1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186159</id>
      <parentid>2186158</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T17:47:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186159</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1143" sha1="bm8cmp18l25w8k1q8mrj3uy2nzifohe" xml:space="preserve">{{databox}}
Ar '''''Volksdeutscher Selbstschutz''''' a oa ur [[Selbstschutz|bezenn emzifenn gant german etnek]],&lt;ref&gt;[[Richard J. Evans]], ''The Third Reich at War: 1939–1945'' (Penguin, 2009).&lt;/ref&gt; un [[Damsoudard|aozadur damsoudardel]] savet gant izili a orin german ''([[Volksdeutsche]])'' eus [[minorelezh german Polonia]]. 

Ar ''Volksdeutscher Selbstschutz'' a oa bet oberiant a-raok, hag e penn kentañ, an [[Eil Brezel-bed]] e lodenn kornôg [[Eil Republik Polonia|Polonia]]&lt;ref&gt;Christian Jansen, Arno Weckbecker: ''Der &quot;Volksdeutsche Selbstschutz&quot; in Polen 1939/40.'' München: R. Oldenbourg, 1992. {{ISBN|3-486-64564-1}}&lt;/ref&gt; hag aozer, kement ar perzhiad e oa bet e lazhadegoù poloniz, oc'h harpañ an ''[[Einsatzgruppen|SS Einsatzgruppen]]''. 

Ar ''Selbstschutz'' a oa bet betek 100 000 ezel, ar pezh a oa an darn vrasañ eus an alamanted &quot;gouest d'ober&quot;.&lt;ref&gt;[[Peter Longerich]], ''Heinrich Himmler: A Life'', Oxford University Press, 2012, p. 429.&lt;/ref&gt;
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Aozadurioù damsoudardel]]
[[Rummad:Volksdeutsche]]
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Einsatzgruppen]]</text>
      <sha1>bm8cmp18l25w8k1q8mrj3uy2nzifohe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186160</id>
      <parentid>2186159</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T17:55:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186160</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1739" sha1="ncxzk0w7ouumtjztidu4gzuip9rm2rw" xml:space="preserve">{{databox}}
Ar '''''Volksdeutscher Selbstschutz''''' a oa ur [[Selbstschutz|bezenn emzifenn gant german etnek]],&lt;ref&gt;[[Richard J. Evans]], ''The Third Reich at War: 1939–1945'' (Penguin, 2009).&lt;/ref&gt; un [[Damsoudard|aozadur damsoudardel]] savet gant izili a orin german ''([[Volksdeutsche]])'' eus [[minorelezh german Polonia]]. 

Ar ''Volksdeutscher Selbstschutz'' a oa bet oberiant a-raok, hag e penn kentañ, an [[Eil Brezel-bed]] e lodenn kornôg [[Eil Republik Polonia|Polonia]]&lt;ref&gt;Christian Jansen, Arno Weckbecker: ''Der &quot;Volksdeutsche Selbstschutz&quot; in Polen 1939/40.'' München: R. Oldenbourg, 1992. {{ISBN|3-486-64564-1}}&lt;/ref&gt; hag aozer, kement ar perzhiad e oa bet e lazhadegoù poloniz, oc'h harpañ an ''[[Einsatzgruppen|SS Einsatzgruppen]]''. 

Ar ''Selbstschutz'' a oa bet betek 100 000 ezel, ar pezh a oa an darn vrasañ eus an alamanted &quot;gouest d'ober&quot;.&lt;ref&gt;[[Peter Longerich]], ''Heinrich Himmler: A Life'', Oxford University Press, 2012, p. 429.&lt;/ref&gt;
== Kenarroud ==
{{Main|Sonderfahndungsbuch Polend}}
E-kerzh an etre daou vrezel, aozadurioù ar minorelezh c'herman e Plonia a oa ar ''[[Jungdeutsche Partei]]'' (Strollad Yaouankiz Alaman), ''Deutsche Vereinigung'' (Unvaniezh C'herman), ''Deutscher Volksbund'' (Unvaniezh ar C'hermaned) ha ''[[Deutscher Volksverband]]'' (Kevredigezh an Alamanted).&lt;ref name=&quot;Chu2012&quot;&gt;{{cite book|author=Winson Chu|title=The German Minority in Interwar Poland|url=https://books.google.com/books?id=00pnVVpoddYC&amp;pg=PA18|date=25 June 2012|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1-107-00830-4|page=18}}&lt;/ref&gt;
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Aozadurioù damsoudardel]]
[[Rummad:Volksdeutsche]]
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Einsatzgruppen]]</text>
      <sha1>ncxzk0w7ouumtjztidu4gzuip9rm2rw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186161</id>
      <parentid>2186160</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T17:55:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kenarroud */</comment>
      <origin>2186161</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1741" sha1="4bg0n6ohn317e63uuqbebwp86olz5m8" xml:space="preserve">{{databox}}
Ar '''''Volksdeutscher Selbstschutz''''' a oa ur [[Selbstschutz|bezenn emzifenn gant german etnek]],&lt;ref&gt;[[Richard J. Evans]], ''The Third Reich at War: 1939–1945'' (Penguin, 2009).&lt;/ref&gt; un [[Damsoudard|aozadur damsoudardel]] savet gant izili a orin german ''([[Volksdeutsche]])'' eus [[minorelezh german Polonia]]. 

Ar ''Volksdeutscher Selbstschutz'' a oa bet oberiant a-raok, hag e penn kentañ, an [[Eil Brezel-bed]] e lodenn kornôg [[Eil Republik Polonia|Polonia]]&lt;ref&gt;Christian Jansen, Arno Weckbecker: ''Der &quot;Volksdeutsche Selbstschutz&quot; in Polen 1939/40.'' München: R. Oldenbourg, 1992. {{ISBN|3-486-64564-1}}&lt;/ref&gt; hag aozer, kement ar perzhiad e oa bet e lazhadegoù poloniz, oc'h harpañ an ''[[Einsatzgruppen|SS Einsatzgruppen]]''. 

Ar ''Selbstschutz'' a oa bet betek 100 000 ezel, ar pezh a oa an darn vrasañ eus an alamanted &quot;gouest d'ober&quot;.&lt;ref&gt;[[Peter Longerich]], ''Heinrich Himmler: A Life'', Oxford University Press, 2012, p. 429.&lt;/ref&gt;
== Kenarroud ==
{{Main|Sonderfahndungsbuch Polend}}
E-kerzh an etre daou vrezel, aozadurioù ar minorelezh c'herman e Polonia a oa ar ''[[Jungdeutsche Partei]]'' (Strollad Yaouankiz Alaman), ''Deutsche Vereinigung'' (Unvaniezh C'herman), ''Deutscher Volksbund'' (Unvaniezh ar C'hermaned) ha ''[[Deutscher Volksverband]]'' (Kevredigezh an Alamanted).&lt;ref name=&quot;Chu2012&quot;&gt;{{cite book|author=Winson Chu|title=The German Minority in Interwar Poland|url=https://books.google.com/books?id=00pnVVpoddYC&amp;pg=PA18|date=25 June 2012|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1-107-00830-4|page=18}}&lt;/ref&gt;

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Aozadurioù damsoudardel]]
[[Rummad:Volksdeutsche]]
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Einsatzgruppen]]</text>
      <sha1>4bg0n6ohn317e63uuqbebwp86olz5m8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Silvia Alexieva-Callot</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179656</id>
    <redirect title="Silvia Alexieva" />
    <revision>
      <id>2186171</id>
      <timestamp>2026-03-25T19:38:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>Adkas war-du [[Silvia Alexieva]]</comment>
      <origin>2186171</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="t1o1tff40obcd28hf98d47imjgq6ple" xml:space="preserve">#ADKAS [[Silvia Alexieva]]</text>
      <sha1>t1o1tff40obcd28hf98d47imjgq6ple</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Silvia Callot</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179657</id>
    <redirect title="Silvia Alexieva" />
    <revision>
      <id>2186172</id>
      <timestamp>2026-03-25T19:39:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>Adkas war-du [[Silvia Alexieva]]</comment>
      <origin>2186172</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="t1o1tff40obcd28hf98d47imjgq6ple" xml:space="preserve">#ADKAS [[Silvia Alexieva]]</text>
      <sha1>t1o1tff40obcd28hf98d47imjgq6ple</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179658</id>
    <revision>
      <id>2186175</id>
      <timestamp>2026-03-25T19:43:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arko</username>
        <id>540</id>
      </contributor>
      <comment>Boulc'hañ</comment>
      <origin>2186175</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="672" sha1="husz5hdphww8g1dfc65le6e8urivx0x" xml:space="preserve">{{databox}}
An '''dar''' a zo ur seurt beol vihan a gaver er [[kegin (pezh)|gegin]]. Servijout a ra da skaotañ al listri ha da walc'hiñ ar boued. Ar [[gwalc'heris]] a vez eñ er [[sal-dour]] ha servijout a ra d'en em walc'hiñ. An dar a vez alies e metal, pa vez ar gwalc'heris e [[pri-poazh]].

== Istor ==
Er grennamzer e veze un dar e maen e kegin ar c'hestell evit skarzhañ dourioù al listri.

&lt;gallery mode=&quot;packed&gt;
Evier donjon Châteaubriant.jpg|Dar e maen, [[kastell Kastellbriant]].
Hand wash dishes .jpeg|Dar a-vremañ ha listri, en ur gegin.
&lt;/gallery&gt;

== Daveoù ==
{{daveoù}}

[[Rummad:Kegin]]
[[Rummad:Yec'hederezh]]
[[Rummad:Staliadurioù gwalc'hiñ]]</text>
      <sha1>husz5hdphww8g1dfc65le6e8urivx0x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Brezel dieubidigezh Ukraina</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179659</id>
    <revision>
      <id>2186180</id>
      <timestamp>2026-03-25T20:12:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{{databox}} '''Brezel dieubidigezh Ukraina''', anvet ivez '''[[brezel Ukrainian–Soviet]]''' en Ukraina, a oa bet stourmet etre miz Meurzh 1917 ha miz Du 1921 hag a oa ul lodenn eus [[brezel diabarzh Rusia]]. Savet e oa bet ha diorroet ur [[Republik Poblel Ukrania|republik ukrainat]] emrenn, an darn anezhi o vezañ bet kendeuzet gant [[Republik Soviedel Ukraina]] etre 1919 ha 1920. Ar Republik soviedel ukrainat a oa unan eus Republikoù an Unvaniezh soviedel|republ...&quot;</comment>
      <origin>2186180</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2122" sha1="qbnrsquf9n6t74qtotdxtm7c4r91ntf" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Brezel dieubidigezh Ukraina''', anvet ivez '''[[brezel Ukrainian–Soviet]]''' en Ukraina, a oa bet stourmet etre miz Meurzh 1917 ha miz Du 1921 hag a oa ul lodenn eus [[brezel diabarzh Rusia]]. Savet e oa bet ha diorroet ur [[Republik Poblel Ukrania|republik ukrainat]] emrenn, an darn anezhi o vezañ bet kendeuzet gant [[Republik Soviedel Ukraina]] etre 1919 ha 1920. Ar Republik soviedel ukrainat a oa unan eus [[Republikoù an Unvaniezh soviedel|republikoù diazez]] an [[Unvaniezh soviedel]] eus 1922 betek ar [[Freuzadenn an Unaniezh Soviedel|freuzadenn]] e 1991.

Ar brezek a oa bet stourmet etre nerzhioù gouarnamantel, politikel ha milourel lies. Ar berzhidi a oa bet [[Broadelouriezh Ukrainan|broadelourien Ukraina]], [[Mac'hnovchtchina|anarkourien Ukraina]], [[Galloudoù kreiz|nerzhioù lu Alamagn hag Aostri-Hungaria]], [[Lu ar youlidi|Lu youlidi]] ar [[Rusianed wenn]], ha nerzhioù lu [[Eil Republik Polonia]]. An holl anezho a glaske bezañ mestr war Ukraina goude [[Dispac'h miz C'hwevrer]] e 1917.

Ar brezel a oa tarzhet nebeut amzer goude [[Dispac'h miz Here]], pa oa bet penn ar Volchevikedwhen [[Vladimir Lenin]] o kas un nerzh-kas renet gant [[Vladimir Antonov-Ovseenko]] en Ukraina ha [[Surusia]].

Disoc'h ar brezel a oa bet rannidigezh poblañs Ukraina etre ar republik soviedel nevez savet hag [[Eil Republik Polonia]]. Hervez sell an istorouriezh soviedel hengounel, e oa bet un trec'h gant ar Volcheviked hag e oa un dieubidigezh eus Ukraina diouzh an dalc'herezh gant armeoù ar Galloudoù Kreiz ha korngel europat, Polonia e-touez anezho. An istorourien a-vremañ eus Ukraina a wel an darvoud evel ur [[brezel dieubidigezh]] c'hwitet gant Republik Poblel Ukrania a-enep an nerzhioù lu Bolchevik. Ar brezel a c'hall bezañ gwelet evel ul lodenn eus [[Talbenn ar Reter (Brezel diabarzh Rusia)|Talbenn ar Reter]] eus [[Brezel diabarzh Rusia]] eus 1917–1922, ha lodenn ziwezhañ [[Talbenn ar Reter (Kentañ Brezel-bed)|Talbenn ar Reter]] eus ar [[Brezel-bed kentañ]].
[[Rummad:Brezel dieubidigezh Ukraina]]
[[Rummad:Brezelioù dieubidigezh]]
[[Rummad:Brezel diabarzh Rusia]]</text>
      <sha1>qbnrsquf9n6t74qtotdxtm7c4r91ntf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186181</id>
      <parentid>2186180</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T20:15:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2186181</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2118" sha1="fjv1nt4yo3hsaajldnhd8f8t1d9kt5y" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Brezel dieubidigezh Ukraina''', anvet ivez '''[[brezel Ukrainian–Soviet]]''' en Ukraina, a oa bet stourmet etre miz Meurzh 1917 ha miz Du 1921 hag a oa ul lodenn eus [[brezel diabarzh Rusia]]. Savet e oa bet ha diorroet ur [[Republik Poblel Ukrania|republik ukrainat]] emrenn, an darn anezhi o vezañ bet kendeuzet gant [[Republik Soviedel Ukraina]] etre 1919 ha 1920. Ar Republik soviedel ukrainat a oa unan eus [[Republikoù an Unvaniezh soviedel|republikoù diazez]] an [[Unvaniezh soviedel]] eus 1922 betek ar [[Freuzadenn an Unaniezh Soviedel|freuzadenn]] e 1991.

Ar brezek a oa bet stourmet etre nerzhioù gouarnamantel, politikel ha milourel lies. Ar berzhidi a oa bet [[Broadelouriezh Ukrainan|broadelourien Ukraina]], [[Mac'hnovchtchina|anarkourien Ukraina]], [[Galloudoù kreiz|nerzhioù lu Alamagn hag Aostri-Hungaria]], [[Lu ar youlidi|Lu youlidi]] ar [[Rusianed wenn]], ha nerzhioù lu [[Eil Republik Polonia]]. An holl anezho a glaske bezañ mestr war Ukraina goude [[Dispac'h miz C'hwevrer]] e 1917.

Ar brezel a oa tarzhet nebeut amzer goude [[Dispac'h miz Here]], pa oa bet penn ar Volcheviked [[Vladimir Lenin]] o kas un nerzh-kas renet gant [[Vladimir Antonov-Ovseenko]] en Ukraina ha [[Surusia]].

Disoc'h ar brezel a oa bet rannidigezh poblañs Ukraina etre ar republik soviedel nevez savet hag [[Eil Republik Polonia]]. Hervez sell an istorouriezh soviedel hengounel, e oa bet un trec'h gant ar Volcheviked hag e oa un dieubidigezh eus Ukraina diouzh an dalc'herezh gant armeoù ar Galloudoù Kreiz ha korngel europat, Polonia e-touez anezho. An istorourien a-vremañ eus Ukraina a wel an darvoud evel ur [[brezel dieubidigezh]] c'hwitet gant Republik Poblel Ukrania a-enep an nerzhioù lu Bolchevik. Ar brezel a c'hall bezañ gwelet evel ul lodenn eus [[Talbenn ar Reter (Brezel diabarzh Rusia)|Talbenn ar Reter]] eus [[Brezel diabarzh Rusia]] eus 1917–1922, ha lodenn ziwezhañ [[Talbenn ar Reter (Kentañ Brezel-bed)|Talbenn ar Reter]] eus ar [[Brezel-bed kentañ]].
[[Rummad:Brezel dieubidigezh Ukraina]]
[[Rummad:Brezelioù dieubidigezh]]
[[Rummad:Brezel diabarzh Rusia]]</text>
      <sha1>fjv1nt4yo3hsaajldnhd8f8t1d9kt5y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FN FNX</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179660</id>
    <revision>
      <id>2186194</id>
      <timestamp>2026-03-25T22:34:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{| class=&quot;infobox&quot;  {{Infobox/Titl|FN FNX|696969|talbenn defaut|FFF}} |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:FNX-40 left safe.jpg|frameless|280x280px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Un '''FN FNX-40''', kambret e [[.40 S&amp;W]]    |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Kinnig |- ! scope=&quot;row&quot; |Bro |{{Belgia}}&lt;br&gt;{{Stadoù-Unanet Amerika}} |- ! scope=&quot;row&quot; |Doare |[[Pistolenn]] damaotomatek, un-ober/da...&quot;</comment>
      <origin>2186194</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3071" sha1="cxwmn12n7siv182n1vz82w0ls6ih5v4" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
{{Infobox/Titl|FN FNX|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:FNX-40 left safe.jpg|frameless|280x280px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;Un '''FN FNX-40''', kambret e [[.40 S&amp;W]]
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Kinnig
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro
|{{Belgia}}&lt;br&gt;{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare
|[[Pistolenn]] damaotomatek, un-ober/daou-ober
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre argil berr
|-  
! scope=&quot;row&quot; |[[Munision|Munisionoù]]
|[[.45 ACP]] (FNX-45)&lt;br&gt;[[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]] (FNX-9)&lt;br&gt;[[.40 S&amp;W]] (FNX-40)&lt;br&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |Produer
|[[FN Herstal|FN America]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mare produiñ
|Abaoe 2009
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Perzhioù teknikel&lt;br&gt;''Stumm FNX-9''
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mas (hep kartouchenn)
|0,620 kg
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder
|190 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar c'hanol
|100 mm
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Endalc'h
|Kargerioù fiñv&lt;br&gt;14 kartouchenn (FNX-40)&lt;br&gt;15 kartouchenn (FNX-45 hag FNX-45 Tactical)&lt;br&gt;17 kartouchenn (FNX-9)&lt;br&gt;10 kartouchenn (an holl galibroù, evit doujañ ouzh lezennoù broioù 'zo)
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
An '''FNX''' zo ur rummad [[pistolenn]]où damaotomatek [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù SA / DA (Single Action / Double Action, Un-Ober / Daou-Ober)|un-ober ha daou-ober]] produet abaoe 2009 e [[Columbia (South Carolina)|Columbia]] ([[South Carolina]]) gant FN America, rann an [[FN Herstal]] er [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]]. Kemeret en deus plas ar rummad [[FN FNP|FNP]] e katalog ar merk.

An FNX zo pistolennoù dezhe ur framm e polimer ha loc'hennoù kleiz-dehoù, war bouez boutoñs skarzhañ ar [[Karger (armoù-tan)|c'harger]] a c'hell bezañ cheñchet e du en ur zivontañ anezhañ. Ur [[Geriaoueg an armoù-tan#Ki|c'hi]] diavaez hag ul [[Geriaoueg an armoù-tan#Decock|loc'henn dizarmiñ]] o deus. Kinniget int er c'halibroù [[9 × 19 mm Parabellum|9 mm Parabellum]] (FNX-9), [[.45 ACP]] (FNX-45) ha [[.40 S&amp;W]] (FNX-40). Ur pevare stumm, anvet FNX-45 Tactical, zo bet savet evit programm armoù-dorn nevez [[arme ar Stadoù-Unanet]]. Ur c'hanol sazilet hag ur [[Kouch (arm-tan)|c'houch]] uheloc'h en deus, evit gellet bezañ implijet gant ur [[reduer-son]]&lt;ref&gt;{{fr}} Roger Out, ''Du pistolet FNP-45 au FNX-45'', Cibles n°650, miz Eost 2024, pp. 52-57&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{en}} POPENKER Maxim, ''[https://modernfirearms.net/en/handguns/handguns-en/u-s-a-semi-automatic-pistols/fn-fnx-eng/ FN FNX]'', Modern Firearms (lennet d'ar 25/03/2026)&lt;/ref&gt;.

== Liamm diavaez ==
* {{en}} [https://fnamerica.com/pistols/fnx-series/ Pajenn ar rummad FNX] war lec'hienn FN America

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Pistolennoù]]
[[Rummad:Armoù Belgia]]
[[Rummad:Armoù SUA]]</text>
      <sha1>cxwmn12n7siv182n1vz82w0ls6ih5v4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bilz (disheñvelout)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179661</id>
    <revision>
      <id>2186195</id>
      <timestamp>2026-03-25T23:26:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ch. Rogel</username>
        <id>46</id>
      </contributor>
      <comment>Lañs ar bajenn</comment>
      <origin>2186195</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="590" sha1="mr0kr5m1fgxyvnzwsrbyw7fqgv79vq9" xml:space="preserve">'''Bilz’'' a zo meur ster dezhañ :

Geriadurouriezh
* Anv-gwan dastumet gant [[Frañsez Even]], o talvezañ &quot;chom hep debriñ kalz&quot;&lt;ref&gt;Devri.bzh&lt;/ref&gt;

Lennegezh :
* [[Tudenn]] mojennel e kontadennoù brezhonek. Diwar o zemzioù-spered [[Farserezh|farserien]] e veze lesanvet paotrigoù zo, evel an tudenn-titl ar romant ''[[Bilzig]]''

[[Anv-familh]]
* Anv-familh a gaver e [[alamaneg|broioù alamanek]]. Meur a embregerezh a zo gant an anv-se. Skouer : '’Bilz'' Werkzeugfabrik 

[[Lec’hanvadurezh]]
* Lec'hanv
** ar ''Bilz'' e {{Baden-Wîrttemberg}}


[[Rummad:Heñvelstummoù]]</text>
      <sha1>mr0kr5m1fgxyvnzwsrbyw7fqgv79vq9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186196</id>
      <parentid>2186195</parentid>
      <timestamp>2026-03-25T23:29:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ch. Rogel</username>
        <id>46</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Reizhadennoù</comment>
      <origin>2186196</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="611" sha1="e1typecl0euen5haehvw1j3o5feufqt" xml:space="preserve">'''Bilz’'' a zo meur ster dezhañ :

Geriadurouriezh
* Anv-gwan dastumet gant [[Frañsez Even]], o talvezañ &quot;chom hep debriñ kalz&quot;&lt;ref&gt;Devri.bzh&lt;/ref&gt;

Lennegezh :
* [[Tudenn]] mojennel e kontadennoù brezhonek. Diwar o zemzioù-spered [[Farserezh|farserien]] e veze lesanvet paotrigoù zo, evel an tudenn-titl ar romant ''[[Bilzig]]''

[[Anv-familh]]
* Anv-familh a gaver e [[alamaneg|broioù alamanek]]. Meur a embregerezh a zo gant an anv-se. Skouer : Bilz Werkzeugfabrik 

[[Lec’hanvadurezh]]
* Lec'hanv
** ar ''Bilz'' e {{Baden-Württemberg}}

== Notennoù ==
{{daveoù}}


[[Rummad:Heñvelstummoù]]</text>
      <sha1>e1typecl0euen5haehvw1j3o5feufqt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2186201</id>
      <parentid>2186196</parentid>
      <timestamp>2026-03-26T08:54:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2186201</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="641" sha1="3jhh278x8jggvnccbgdtv7y8ci2lx1h" xml:space="preserve">'''Bilz''' a zo meur a ster dezhañ :

Geriadurouriezh
* Anv-gwan dastumet gant [[Frañsez Even]], o talvezout &quot;chom hep debriñ kalz&quot;&lt;ref&gt;Devri.bzh&lt;/ref&gt;

Lennegezh :
* [[Tudenn]] vojennel e kontadennoù brezhonek. Diwar o zemzioù-spered [[Farserezh|farserien]] e veze lesanvet paotrigoù zo, evel tudenn-titl ar romant ''[[Bilzig]]''

[[Anv-familh]]
* Anv-familh a gaver e [[alamaneg|broioù alamanek]]. Meur a embregerezh a zo gant an anv-se. Skouer : Bilz Werkzeugfabrik 

[[Lec’hanvadurezh]]
* Lec'hanv
** ar ''Bilz'', un takad koadeier e [[Baden-Württemberg]] ([[Alamagn]])

== Notennoù ==
{{daveoù}}


[[Rummad:Heñvelstummoù]]</text>
      <sha1>3jhh278x8jggvnccbgdtv7y8ci2lx1h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gwenola ar Beg-Rossinyol</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179662</id>
    <revision>
      <id>2186213</id>
      <timestamp>2026-03-26T11:27:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kanevedennig</username>
        <id>81635</id>
      </contributor>
      <comment>Krouidigezh pajenn Gwenola ar Beg-Rossinyol</comment>
      <origin>2186213</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="474" sha1="hpjkziv6l7d4z4mtwidqcqikbnq0gt6" xml:space="preserve">'''Gwenola ar Beg-Rossinyol''', emsaverez evit ar brezhoneg, a zo marvet d'an 13 a viz Du 2020, d'an oad a 81 bloaz&lt;ref&gt;https://avis-de-deces.ouest-france.fr/20201116/gwenola-arbeg-989323/&lt;/ref&gt;.

Merourez ar gelaouenn [[Keleier an Naoned]] e oa bet er bloavezhioù 70, ha troet he doa bet meur a levr eus dastumad ''Ar Skafig'' diwar ar c'hatalaneg, embannet gant [[An Here]] er bloavezhioù 90.&lt;ref&gt;[[An Here]]

&lt;/ref&gt;

C'hoar e oa da [[Anna ar Beg]] hag [[Herve ar Beg]].</text>
      <sha1>hpjkziv6l7d4z4mtwidqcqikbnq0gt6</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>