Wikipedia brwiki https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter Media Dibar Kaozeal Implijer Kaozeadenn Implijer Wikipedia Kaozeadenn Wikipedia Restr Kaozeadenn Restr MediaWiki Kaozeadenn MediaWiki Patrom Kaozeadenn Patrom Skoazell Kaozeadenn Skoazell Rummad Kaozeadenn Rummad TimedText TimedText talk Modulenn Kaozeadenn modulenn Event Event talk 0 754 2187513 2187319 2026-04-09T22:16:11Z Ch. Rogel 46 Astenn : savboentoù R. Hemon hag implijoù e 1942 2187513 wikitext text/x-wiki {{LabourAChom}} Diwar an divizoù diwar-benn [[adreizh]] [[reizhskrivadur ar brezhoneg]] e 1941 oa bet savet ar reizhskrivadur peurunvanet<ref>Peurunvanidigezh ar brezhoneg a vez komzet eus outañ ivez.</ref>, berroc'h ar '''peurunvan''', [[arallanv]]et '''KLTG'''<ref>Diwar pennlizherennoù anvioù ar pevar rannyezh a vez meneget ez-istorel : Kerne, Leon, Treger ha Gwened.</ref> ivez, pe ar « Zh » c'hoazh, evit kemer plas an [[doare-skrivañ KLT]], savet da-heul adaoz reizhskrivadur ar brezhoneg 1908, en ur engronnañ ar reizhskrivadur implijet e [[Bro-Wened]].<ref>''Danevell ar Peurunvanadur'' savet gant Remont Delaporte, ''Imbourc'h'', niv. 263-268, 1991-1992.</ref>. Daoust m’eo bet implijet an adreizh gant kelaouennoù ha tiez-embann pennañ e krogas [[Brezel reizhskrivadur ar brezhoneg]] hag a voe maget diwar abegoù politikel e-pad 70 bloaz. ==Istor== === Adreizhioù reizhskrivadur ar brezhoneg a-raok 1821 === Ma veze [[doare-skrivañ|doareoù-skrivañ]] stabil a-walc’n evit an [[henvrezhoneg]], eus un tu, ha evit ar [[krennvrezhoneg|c’hrennvrezhoneg]], eus un tu all, ne c’heller ket gouzout gant piv e oa bet savet an doareoù-skrivañ-se.<br> E [[1659]] e voe embannet, dindan sinadur ar [[Jezuisted|Jezuist]] [[Juluan Maner]], ''[[Le Sacré Collège de Jésus]]'', enno ur [[Yezhadurioù ar brezhoneg|yezhadur]] hag ur [[Geriadurouriezh ar brezhoneg|geriadur]]. An [[Divlizherennad|divlizherennad]] « c’h » evit treuzskrivañ ar [[soniad]] ''[[rotakegezhh|rotakegeg]]'' ha ne gaver ket anezhañ er [[yezhoù romanek]], a voe degaset gantañ.<br> === Diforc'hioù etre an doareoù-skrivañ hervez an eskoptioù === Adreizh savet gant Juluan Maner a voe an hini poulzet gant beleien Eskopti Leon a-raok an Dispac’h gall<ref>Kazi holl ar veleien a lakae levrioù da vezañ embannet a voe liammet gant Eskopti Leon.</ref>, impljet e Kerne war eeun hag savet un embannadur tregeregaet ma veze tu.<br> Daou gantved goude e klaskas tud a iliz [[Eskopti Gwened]] sevel ur reizhiad treuzskrivañ ar yezh komzet<ref>Ne oa ket an doareoù-komz unvan, ha dre vras, e oa staliet ar reolennoù diwar brezhoneg komzet tro_dro da Wened</ref> gant tud ar bastell-vro-se. Etre 1700 ha 1910 e voe lakaet ar reolennoù da vezañ stabil<ref>Un adreizh diabarz a voe graet war-dro 1840 gant [[Yann-Vari ar Joubiouz]] ha [[Korneli an Diod]] dindan evezh Eskopti Gwened</ref>. Un troc’h a yeas war wel etre skridoù relijiel Bro-Wened ha darnvuiañ ar [[brezhonegva]]. === Adreizh [[Yann-Frañsez ar Gonideg]] === E 1821 e lakaas embann Yann-Frañsez ar Gonideg ar ''[[Grammaire celto-bretonne]]’’, e-lec’h e kinnige adreizhañ reizhskrivadur [[Eskopti Kemper ha Leon]]. Klask a reas ar Gonideg skarzhañ lizherennoù heñvelson evel « qu » ha « c » erlec’hiet gant « k » o-daou hag un nebeud reolennoù evit an araogennoù hag ar verboù. Nac’het e voe gant darnvuiañ ar veleien implij ar reizhskridur nevez, met e voe kandrec’het eskob Kemper ha Leon, an Aotrou [[Jozeb Mari Graveran]] e 1840. Gant heulidi [[Teodor Kervarker]] e voe degemeret ([[Aogust Brizeug]], [[Prosper Proux]], [[Yann-Vari ar Skourr]], [[Fañch an Uhel]]), ha krouidigezh ar gelaouenn [[Feiz ha Breiz]] e 1866 a zegasas darnvuiañ ar veleien e-barzh ar jeu. == Staliadur ar peurunvan == === Adreizhioù reizhskrivadur 1908 === Diwar atiz [[Frañsez Vallée]], yezhoniour ha rener ''[[Kroaz ar Vretoned]]'', ur [[sizhunieg]] brezhonek dindan evezh [[Eskopti Sant-Brieg|eskob Sant-Brieg]], e voe savet [[Emglev ar skrivagnerien]]<ref>Pep hini anezho o skrivañ, pe e-barzh ''Kroaz ar Vretoned'', pe e-barzh ''Feiz ha Breiz'' e oant.</ref> e 1908 evit ma vo unanet reizhskrivadur ar brezhoneg e [[Treger]], [[Bro-Leon|Leon]] ha [[Kerne]], alese un arallanv, ar c'hKLT. Ar c’hemmoù pennañ a voe hollekadur ar liester « où «  e-lec’h ma veze graet gant « o » e Bro-Dreger ha al lostger « añ » pe « iñ » evit an [[anv-verb|anvioù-verb]]. Lakaet e vo ar reolennoù dindan atebegezh [[Breuriez Veur ar Brezoneg|Breuriez Veur ar brezoneg]] (istitlet « L’Académie bretonne ») krouet diwar atiz [[Charlez ar Govig]] e 1922. === Breujoù war beurunvaniñ ar brezhoneg === Chalet e oa darn ar skrivagnerien vrezhonek e chome un troc’h en embann brezhoneg pa chome daou reizhskrivadur, hini Bro-Wened hag hini ar c'hKLT. E 1936, diwar atiz ur skrivagner gwenedek, [[Xavier Langleiz]] e oa bet bodet un toullad skrivagnerien, [[Loeiz Herrieu]], [[Roparz Hemon]], [[Raymond Delaporte]], [[Marc'harid Gourlaouen]], [[Roparzh Audic]], [[Youenn Drezen]] hag un nebeud kinnigoù o doa graet : ober gant "zh" er gerioù a veze skrivet gant "z" e KLT ha gant "h" e gwenedeg, skrivañ "w" er gerioù ma veze kavet "v" pe "o" e KLT hag "ù" e gwenedeg<ref>https://web.archive.org/web/20200909143656/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/document.php?id=emglew-brezhonegerien-5614&l=br</ref>. Koulskoude e voe feuket [[Roparz Hemon]] abalamour ma oa bet lakaet da grediñ e oa bet un emglev, pa ne oa ket, ha echu gant an divizoù e 1937. === Amveziadoù emglev 1941 === Hervez kont e voe lañset buan ar breujoù war ar peurunvaniñ e penn ar bloavezh 1941 pa voe anv eus kentelioù roet e brezhoneg er skol hag e poueze yezhourien alaman evel [[Leo Weisgerber]]<ref>Pennarbennigour ("sonderfürher") karget a evezhiañ an traou breizhek evit al lu alaman.</ref> ma vije unvanet ar reizhskrivadur. Un nebeud emgavioù a voe aozet e miz Gouere 1941 e Roazhon dindan atebegezh ar skrivagner ha yezhour, Roparz Hemon, sekretour Breuriez Veur ar Brezhoneg ha rener skingasadennoù brezhonek Radio-Roazhon ivez.<br> === Emvod diwezhañ ha sinadur === Dalc’het e voe un emvod yezhourien ha skrivagnrien d’an 8 a viz Goure 1941, e sez ar pemdezieg rannvroelour, ''La Bretagne'', 19 straed ar Moneiz e Roazhon. Kadoriet e voe gant Roparz Hemon. E-doug an [[abardaez]] e voe tizhet an emglev evit ma vo nullet ar c’hemmoù etre reizhskrivadur an emglev 1908 hag an hini implijet gant tud a iliz Bro-Wened ha skrivagnerien ar vro-se ha n’eus ket bet anv eus breujoù diaes. Unan eus ar sinerien, ur yezhour anezhañ, [[Frañsez Kervella]] (Kenan Kongar), a skrivas pelloc’h ma ne voe degaset da « doare-skrivañ Emgleo ar Skrivagnerien », nemet « un nebeut kemmadennoù »<ref>F. Kervella, ''Yezhadur bras ar brezhoneg'', Ar Vaol, 1947, p. 66.</ref>. Kelou an emglev a voe roet ar sizhunieg brezhonek ''Arvor'' e 1943 evel-se : {{quotation|Daou vloaz’ zo, d’an 8 a viz Gouere 1041, e c’hoarvezas e Roazhon un darvoud a bouez bras en istor ar brezhoneg. Kannaded a-berzh eus ar re vrasañ a strolladoù a stourm evit hor yezh a sinas un emglev da unvaniñ an doare-skrivañ evit mat.<br> Setu amañ anvioù ar sinerion : * [[Abeozen]], yezhour * [[Loeiz Andouard]], skrivagner * [[Gwilherm Berthou-Kerverzhiou|Gwilherm Berthou]], skrivagner *[[Frañsez Kervella|Kenan Kongar]] ha [[Marc'harid Gourlaouen]], a-berzh ar skol dre lizher ''[[Ober]]’' * [[Andrev Koulouarn]], a-berzh ar gelaouenn ''[[SAV]]'' *An Abad [[Loeiz ar Floc'h|Loeiz Ar Floc’h]], a-berzh ar gelaouenn ''Studi hag Ober’' * [[Yann Fouere]], a-berzh Ar Brezhoneg er Skol * Roparzh Hemon, a-berzh ar gelaouenn ''Gwalarn’' * Loeiz Herrieu, a-berzh ar gelaouenn ''Dihunamb’' * Xavier de Langlais, a-berzh ar gelaouenn ''La Bretagne’' * An Abad Le Marouille, yezhour * [[Pêr Mokaer|Per Mocaer]], skrivagner, ha stourmer evit ar brezhoneg * An Abad Y. V. Perrot, a-berzh ar gelaouenn ''[Feiz ha Breiz'' hag ar [[Bleun-Brug]] * [[Frañsez Ugen|Fransez Uguen]], kenoaozer al levr ''[[Me a zesk brezoneg|Me a zesk Nrezhoneg]]'' Abaoe an 8 a viz Gouere 1941, ul labour hir a zo bet graet da seveniñ an emglev. Muioc’h-mui a vez moulet ar skridoù brezhonek hervez an doare-skrivañ unvan, ha n’eus nemetañ hiziviken a dleer kelenn er skolioù.<br>Un trec’h bras gounezet gant ar Vrezhoned : an trec’h warar spered a zizurzh, an trec’h warn o-unan. }} == Savboent war an adreizh gant Roparz Hemon == E-barzh niverenn 84 ''Arvor'' (16 Eost 1942) e kaver un displegadenn verr war bal pennañ an adreizh : {{quotation|An doare-skrivan nevez dreist-holl a rank tennañ hon evezh. Aozet co bet da echuin nn tabut marvus etre rannyezh Wened hag ar rannyezhoù all, evitañ da vezan ur samm muioc'h war hor choug, gant levenez e tleomp dougen ar samm-se : lakaat an doare-skriva~ nevez da drec’hiñ a vo bras diskouez hon eus gounezet ar perzh-mat a reas diouer deomp ar muiañ gwechall, perzh-mat ar gensentidigezh.}} E niverenn 86 ''Arvor'’ (30 Eost 1942) e laka embann Roparz Hemon « Notennoù diwar-benn hor yezh » hag e kont tabutoù bihan war boentoù zo an adreizh bezañ bet renet dre lizher gant Loeiz Herrieu hag e ya war un dachenn bersonel : {{quotation|Arabat kredin ez eo bet graet buan-ha-buan. Bez'ez eo frouezh labour ugent vloaz da vihanañ, rak abaoe ma krogis gant studi hor yezh on bet dedennet gant ar gwencdeg, ha gouestlet em eus da gudenn ar beurunvanidigezh kalz amzer ha kalz preder. Ul labour tenn eo kemmañ doare-skrivan ur yezh. Va labour-me n'eo ket disi. Hogen mat eo, eus an dra-se on sur, arpet ma 'z eo war vuruellerezh oberoù hor gwellañ yezhourion.}} == Enebadeg da-heul embann an emglev == === Enebadur [[Goursez Breizh]] hag an Deskadurezh-Stad === Abalamour d'ar skrivagnerien wenedek eo en doa asantet [[Roparz Hemon]] d'ar ''peurunvan''iñ a-benn ar fin. O vezañ ma'z eo furmoù zo ar rannyezh-se diforc'h-mat diouzh re an teir all ez eus bet termenet betek pegeit e vez degemeret [[stummoù gwenedek-rik er yezh lennek]]. Daoust ma oa bet sinaet an emglev gant skrivagnerien ha renerien gelaouenn a-bouezh e savas un enebadeg taer a-walc’h, eus un tu a-berzh tri benn eus ar rummad kozh : [[Taldir]], [[Frañsez Vallée]] ha [[Meven Mordiern]] ha [[Yeun ar Gow]] ouzhpenn, eus un tu, ha tud [[Ar Falz]] eus tu all.<br> Taldir, Drouiz-meur Breizh, a savas un danevell e anv [[Goursez Breizh]], evit ar Comité cosultatif de Bretagne, ma lakae embann e arguzenn bennañ : « N’eus ket ret unaniñ hor yezh, evel m’eo kredet gant krouerien ar peurunvan, p’eo unvan c’hoazh, a-drugarez da labour An Ao. Vallée. Un dever hon eus, ni, izili Skolaj ar Varzhed,… darbenn evel ur fed, ma c'hell kenvevañ ar rannyezh gwenedeg oc'h ambrougañ ar yezh lennegel muianiverek ».<br> Sevel a reas [[Akademiezh Roazhon]] a-enep ar peurunvan e 1942, ha berzet e voe adalek diwezh 1942, diviz kadarnaet meur a wech e 1943 ha 1944<ref>Iwan Wmffre, ''Breton Orthographies and Dialects: The Twentieth-Century Orthography War in Brittany'', Peter Lang, 2007, p. 159-160.</ref>, war a seblant war atiz ar chaloni [[François Falc'hun|Falc'hun]] hag [[Armañs Keravel]]<ref>Iwan Wmffre, ''Breton Orthographies and Dialects: The Twentieth-Century Orthography War in Brittany'', Peter Lang, 2007, p. 160-161.</ref>. === Enebadur ar gostezenn enep ar vroadelourien === Ma oa penn araok ar ranvroelourien Taldir an enabadur taerañ a zeuas eus mistri-skol bodet gant Ar Falz, dindan renerezh [[Armand Keravel|Armañs Keravel]], skoazellet gant [[Andreo ar Merser]], asamblez gant darn tud a iliz Penn ar Bed, an eskob, ar chaloni [[René Cardaliaguet]] hag ur yezhour yaouank, an Abad [[Frañsez Falc’hun]]. == Implijoù kentañ ar reizhskivadur nevez == E Gouere 1941 e savas [[Florentin Goinard]] hag e danvez-priedez, [[Suzanne Derrien]]-Le Masurier un ti-embann nevez e Brest, [[Skridoù Breizh]] e anv, an hini kentañ levr ma veze doujet ouzh ar reolennoù nevez. Ar c'hentañ levr savet diwar ar reolennoù nevez a voe ''[[Aotrou Bimbochet e Breiz]]'', adembannadur [[romant diaweladel]] Roparz Hemon bet embannet e 1927 e-barzh [[Levraoueg Gwalarn]]. Dont a reas war wel e Mae 1942 goude bezañ bet roet keloù warnañ e-barzh ar sizhuniek ''Arvor'' gant sternioù [[bruderezh]] o tispakañ « sous presse » hag « à paraître sans tarder » enno (« dindan ar wask » ha « da zont er-maezh hep dale ») e-doug mizioù kentañ ar bloaz.<br> Ne voe ket implijet en un doare hollek er gelaouenn '’Arvor'' a-raok an niverenn 87 embannet d’ar 6 a viz Here 1942, pa tivizas Youenn Drezen he lakaat unyezhek. Koulskoude e-doug 1942 e oa implijet ar reizhskrivadur nevez gant Benead, [[Goulven Mazéas|Goulven Mazeas]] pe Youenn Drezen dija.<br> Buan e teuas er-maez ostilhoù deskiñ evel ''Me a lenno'' ([[Yann Sohier]] (embann dalif, a-drugarez da [[Fañch Elies Abeozen|Abeozen]]), ar ''Méthode rapide de breton'' hag an ''Dictionnaire breton-français''(Roparz Hemon). == Brezel ar reizhskrivadur goude Eil Brezel-bed == Nac’het e voe ober gant ar peurunvan gant kevarzhe ar vistri-skol laik, « Ar Falz », renet gant [[Armañs Keravel]], ha gant « Bodadeg ar Sonerion », renet gant [[Polig Monjarret]], eus un tu, ha gant [[eskopti Kemper ha Leon]], eus un tu all, hag e kendalc’hjont gant ar « KLT » 1908, betek ma vo krouet [[Emgleo Breiz]] e 1955. Gant ar gevredad sevenadurel-se e voe embannet levrioù ha kelaouennoù e [[Skolveurieg| reizhskrivadur skolveuriek]] lakaet e pleustr e 1955. Krouet e oa bet ar reolennoù gant [[François Falc'hun|Frañsez Falc’hun]], pennkelenner ar studioù keltiek, e [[Skol-veur Roazhon]].<br> Div gostezenn a yeas war wel, pep hini gant he gwikefreoù embann ha kemenn hag e renjont Brezel reizhskrivadur ar brezhoneg. Da veur a hini e seblant rendael ar reizhskrivadurioù eus un amzer all pa n'eo ket peogwir e skriver e peurunvan ez eur "a-du gant an Nazied", evel ma veze lavaret goude ar brezel. Pa voe adkroget gant [[Youenn Olier]] da skrivañ e peurunvan e [[1945]] e fellas dezhañ "''sammañ hêrezh Gwalarn''", da lavarout eo derc'hel da stagañ dazont ar brezhoneg ouzh keal ar vroadelouriezh vrezhon hag ur Vreizh dieub<ref>alies-mat e ra anv eus se Youenn Olier, en e gelaouenn "An Avel" (1945), hag en e zeizlevr.</ref>. Koulskoude ez eus bet tabut e-pad pell e Breizh diwar-benn an doare-skrivañ ha dreist-holl enebiezh ouzh ar peurunvan. *Unan eus an arguzennoù e oa (hag e vez c'hoazh gant tud zo) an istor: ur skritur awenet gant renad an Alamaned er vro e vije bet. *Un arguzenn all eo an distagadur: lakaat a raje an dud da zistagañ fall. == Diviz efedus kerent ar [[skolioù Diwan]] e 1982 == Ar reizhskrivadur implijet er skolioù-Stad a ya da vezañ reizhskrivadur ar Stad a-bezh, met ne oa ket posubl staliañ ur reolenn eus ar seurt-se e ur vro distad. Koulskoude e tleer anavezout m’eo aet ar maout gant ar ''perunvan'' diwar un diviz graet gant kerent ar skolioù Diwan en o c’hendalc’h 1982<ref>Meneget gant Pierre-Marie Mallégol, ''…et les Bretons créèrent Diwan'', Yoran Embanner, 2018, p. p. 123-125.</ref>. Hervez Pierre-Marie Mallégol e veze implijet ar ''perunvan'' e darnvuiañ ar skolioù Diwan dija ha, diouzh-se « ne voe ket un abeg evit breujoù hir ». Izelloc’h e veneg ma oa an embann e peurunvan muianiverek, ar pezh ne oa ket ken anat er mare-se, nemet ma oa muioc’h a levrioù yaouankiz ennañ, ar re goshañ moullet gant [[Embannadurioù Al Liamm]] e bloavezioù ’60, ha ar re c’hallek, gant testennoù brezhonek peget outo, a-drugarez d’ur skipailh arbennik. ==Ar peurunvan aet da reizhskrivadur damofisiel== Ar sin kentañ ma c'hweze an avel kreñvoc’h war-zu ar ''peurunvan'' a voe diviz an Deskadurezh-Stad war ar reizhskrivadur da vezañ implijet gant an ti-embann pedagogel [[Ti-embann ar skolioù|TES]] krouet war-dro 1995 hag ober gant ar peurunvan a oa ret, pa oa darnvuiañ ar skolidi hag ar skolajidi vrezhonek e klasoù Diwan. Implijet e vez ar ''peurunvan'' gant an holl embannerien vrehonek, adalek [[Al Liamm]] (kelaouenn lennegel) ha levrioù betek [[Bannoù-Heol]] (bannoù-treset), ha hini ar c'helenn en holl skolioù, re ar Stad pe re [[Diwan]], war-bouez unanik bennak. Reizhskrivadur pennañ ar brezhoneg eo hiziv. Implijet e vez gant an holl skolioù, degemeret gant an holl skolioù-meur, hag e ya da ober tost an holl levrioù embannet. Ar peurunvan eo reizhskrivadur ofisiel ar [[wikipedia]] vrezhonek ivez. ==Enebiezh ouzh ar peurunvan er {{XXIañ}} kantved== *N'eo ket ken rust an enebiezh ouzh ar ''peurunvan'' ha ma oa en {{XXvet}} kantved, war-bouez skridoù [[Françoise Morvan]]<ref >Koulskoude he deus embannet skridoù peurunvan e-barzh [[Anciennes complaintes de Bretagne]] e 2010</ref>. *Enebiezh [[Jean Le Dû]], bet kelenner brezhoneg e [[Skol-veur Brest]] : http://languebretonne.canalblog.com/archives/2010/09/11/19035668.html. ==Reolennoù== Reolennoù doare-skrivañ ar peurunvan a vo kavet er pennad [[doareoù-skrivañ e brezhoneg]]. Doujañ outo a dleer ober er pennadoù holloueziadurel. == Levrlennadur == * [[Juluan Maner]], ''Le sacré college de Iesus divisé en cinq classes, ov l'on enseigne en langue Armorique les leçons Chrestiennes auec les 3. clefs pour y entrer, vn Dictionaire, vne Grammaire & Syntaxe en méme langue'', Kemper, Jean Hardouyn, 1659. * [https://bibliotheque.idbe.bzh/data/cle_38/Rapport_de_Taldir_sur_lOrthographe_du_Breton_1943.pdf Frañsez Jaffrennou-Taldir, Rapport de M. Taldir Jaffrennou sur l’orthographe du breton au [[Comité consultatif de Bretagne]]…, le 15 janvier 1943]. E-barzh ''Le Réveil breton'' * [[Roperzh ar Mason]], ''Le Vannetais unifié, prononciation, grammaire et vocabulaire'', Brest, Skridoù Breizh, 1943, 24 p. * [[Jean Le Dû]], « Vrais bretons et pseudo-normes ». E-barzh François P. Bonnot, ''Paroles régionales - normes,variétés linguistiques et contexte social'', Presses Universitaires de Strasbourg, 1995, p. 265-287 * [[Iwan Wmffre]], ''Breton Orthographies and Dialects: The Twentieth-Century Orthography War in Brittany'', Peter Lang, 2007. * [[Jean-Claude Le Ruyet]], ''Komz, liamm ha norm''. Tezenn, Skol-veur Roazhon 2, 2009 * [[Albert Deshayes]],'' Histoire de la langue bretonne'', Brest, Label LN, 2013, 510 p. {{ISBN|9782915915396}} * Pierre-Marie Mallégol, ''…et les Bretons créèrent Diwan'', Yoran Embanner, 2018. ==Notennoù ha daveennoù== {{daveoù}} [[Rummad:Doareoù-skrivañ ar brezhoneg]] q6fdjqvrtrbrh5ak9wo5wemeqbyqc2l 0 17366 2187514 2186546 2026-04-10T00:51:36Z 2partyrock1975 90812 2187514 wikitext text/x-wiki {{Labour zo}} [[Redfoo]] {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Redon | anvYezh = ''Redon'' | Yezh = gallaouek | anvOfisiel = ''Redon'' | skeudenn = Redon Vilaine.jpg | alc'hwez = Ar [[Gwilen]] e Redon. | ardamezioù = Blason ville fr Redon (Ille-et-Vilaine).svg | bro = {{Bro-Gwened}} | departamant = {{Il-ha-Gwilen}} | arondisamant = [[Arondisamant Redon|Redon]] <small>(''[[isprefeti]]'')</small> | kanton = [[Kanton Redon|Redon]] <small>(''[[pennlec'h]]'')</small> | etrekumuniezh = [[Redon tolpad-kêrioù]] <small>(sez)</small> | bro velestradurel = [[Bro Redon]] | cp = 35600 | maer = Pascal Duchêne | amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]] | gorread = 15.09 | hedred = -2.08361111111 | ledred = 47.6522222222 | uk = 12 | ubi = 0 | ubr = 73 | lec'hienn web = {{fr}}[http://www.redon.fr/ www.redon.fr] }} '''Redon''' zo ur gumun hag ur gêr e [[Breizh]], e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]]. Pennlec'h [[Kanton Redon]] hag [[Arondisamant Redon]] eo. == Douaroniezh == === Kumunioù amezek === {{Lec'hiadur kêr|kêr=''Redon''|norzh=[[Baen-Ballon]]|biz=[[Lokmaria-Redon]]|reter={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Gwilen]]''}},<br/>[[Sant-Nikolaz-an-Hent]]|su={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Oud (stêr)|Oud]]''}},<br/>[[Reoz]]|mervent={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Oud (stêr)|Oud]]''}},<br/>[[Sant-Yann-ar-Wern]]|gevred={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Gwilen]]''}},<br/>[[Sant-Nikolaz-an-Hent]]|gwalarn=[[Sant-Pereg]],<br/>{{Splannañ|#CCEAFF|''[[Oud (stêr)|Oud]]''}}}} == Anv == ;Stummoù skrivet * Erwan Vallerie ː ''Roton'', 832 ; ''Rothon'', 1089 ; ''Rothonum'', 1100 ; ''Rothenum'', 1449 ; ''Rothono'', 1453 ; ''Regidonum'', 1108. ;Gerdarzh Den ne oar a belec'h e teu an anv ''Redon''. N'eo ket liammet ouzh [[Roazhon]] (''Civitas Redonum''), a oa kêr-benn ar Redones, rak er-maez da diriad ar boblad-se e oa Redon<ref>{{fr}}Deroy, Louis & Mulon, Marianne. ''Dictionnaire de noms de lieux''. Paris : Le Robert, 1992, pp. 399 ha 401 {{ISBN|978-2-85036-195-1}}</ref>. == Ardamezioù == {| |- |''En glazur e lestr greet ha gwisket en argant war ur mor ivez en argant, e gab en argant karget gant pemp erminig en sabel.'' * Sturienn : ''Kear vihan brud vraz''<ref>{{br}}[https://web.archive.org/web/20210211053702/http://www.ofis-bzh.org/upload/Rapport%20Observatoire%202007.pdf Ofis ar Brezhoneg (p. 43)]</ref>{{,}}<ref>Abaoe [[1908]] e oa bet skrivet ouzh dremm an ti-kêr ; implij ar stumm leonek a oa bet graet a-ratozh dre c'hoant ar rannvroelourien da stagañ muioc'h c'hoazh Redon ouzh [[Breizh-Izel]]</ref>. |} == Istor == === Orin === * A-drugarez d'ar [[Gwilen]] e oa bet kreñv ar c'henwerzh en Arvor er [[Grennamzer]]. Chom a ra c'hoazh tiez kozh armatourien war ar porzh. === {{XIVvet kantved}} === * Er bloaz 1364 e voe diazezet chapeleniezh La Perche gant Raoulet d'Apremont, bet floc'h e-kerzh [[Emgann an Tregont|Emgann a Tregont]], hag e gwreg Julienne Soual. === {{XVvet kantved}} === * E 1449 e voe lakaet Redon da benn un eskopti, [[Eskopti Redon]], bet savet e miz Even ha diskaret e miz Kerzu<ref>{{fr}}B.A. Pocquet du Haut Jussé, "Les papes et les ducs de Bretagne", pajennoù 467 ha 468</ref>. === [[Dispac'h Gall]] === * Gant lezenn ar 26 a viz C'hwevrer 1790 e voe lakaet Redon da benn [[distrig Redon]]<ref>{{fr}}J. B. Duverger, ''Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat'', Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.106 </ref>. === {{XIXvet kantved}} === * [[1862]] : tizhet eo Redon gant an [[hent-houarn]]. === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 209 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 3,12% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911<ref name="MG">{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=4029 Monumant ar re varv - Memorial Genweb] </ref>. ==== [[Eil Brezel-bed]] ==== * D'an [[21 Mezheven|21 a viz Even]] [[1940]] e tegouezhas al lu [[Wehrmacht|alaman]] e Redon<ref>{{fr}}Archives départementales du Morbihan, ''Le Morbihan en guerre 1939-1945'', 2009, pajenn 24 </ref>. * Dieubet e voe Redon d'ar [[5 Eost|5 a viz Eost]] [[1944]] gant "Combat Command B" ar ''6th Armored Division'' eus lu [[SUA]]<ref>{{fr}} Eric Rondel, ''Les Américains en Bretagne'', p.142, Éditions Astoure, 2008 </ref>. * Mervel a reas 52 zen eus ar gumun abalamour d'ar brezel<ref name="MG" />. ==== [[Brezel Korea]] ==== * Lazhet e voe ur soudard e [[Munchi]] d'ar [[5 a viz Meurzh]] [[1951]]. Douaret e voe e Redon<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6696523 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref>. ==== Broioù all ==== * [[TOE]] : daou vilour a varvas. == Darvoudoù-sport a bep seurt == * [[4 a viz Gouere]] [[2011]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2011|Tro Bro-C'hall]] etre [[Olonne-sur-Mer]] ([[Vañde]]) ha Redon ; trec'h eo [[Tyler Farrar]] ([[Stadoù Unanet]]). == Brezhoneg == * 15,1 % eus anvioù-lecʼh ar gumun a zo brezhonek<ref>Jean-Yves Le Moing, ''Les noms de lieux bretons de Haute-Bretagne'', Coop Breizh, 1990, p. 389</ref>. Ur roll pouezus zo bet c'hoariet gant kêr Redon en istor ar brezhoneg. Ac'haleno e teu ar pep brasañ eus ar pezh a anavezer eus an [[henvrezhoneg]] a-drugarez da [[diellevr Redon]]. Unan eus an nebeud kêrioù eus Breizh-Uhel ganti ur ger-stur brezhonek eo Redon. === Ya d'ar brezhoneg === D'an 10 a viz Here 2008 e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun. [[Restr:Lise Sant Salver Redon.jpg|thumb|Lise Sant Salver Redon]] === Kelenn d'ar vugale === Kerkent ha votet al [[lezenn Deixonne]] e [[1951]] e voe digoret kentelioù brezhonek e lise prevez ar Salver e Redon. E-kerzh ar [[bloavezhioù 1970|bloavezhioù 70]] e veze kelennet istor ha sevenadurezh Breizh bep sizhun d'an holl liseidi e lise ar Salver. Er bloavezhioù [[1978]] ha [[1979]] e oa kentelioù brezhoneg gant [[Herve Frangeul]] eno ha, goude-se, gant [[Brigitte Corne]]. Herve Frangeul a ginnige ivez kentelioù istor ha yezh e lise publik Beaumont e dibenn ar bloavezhioù 1970. Goude-se e voe [[Fulup Lanoë]] a gelennas ar yezh eno e-kreiz ar [[bloavezhioù 1980|bloavezhioù 80]] kent na voe tro ar c'helenner [[Jean-Jacques Boisdron]] e lise Beaumont hag e skolaj publik Bellevue. E Redon eo bet o kelenn ivez [[Pierrick an Danteg]], [[Louis Lijour]], [[Jakez-Erwan Mouton]] ha [[Yann Duchet]]. E [[1988]] e oa bet goulennet gant kerent 62 bugel eus Redon ma vefe savet ur skol zivyezhek e kêr met ne voe nemet e [[1997]] ma voe aotreet digeriñ an hentad divyezhek kentañ. Berzh a reas hepdale. E distro-skol 2024 e oa enskrivet 121 skoliad er c'hlasoù divyezhek (12,6 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)<ref>{{br}}[http://www.brezhoneg.bzh/98-kelenn.htm Ofis ar Brezhoneg]</ref> Un hentenn divyezhek a zo e [[Skolaj_ar_C'hleuz|Skolaj ar C'hleuz Sant Jozeb]] eus al live c'hwec'hvet betek al live trede. Desket e vez brezhoneg hag istor-douaroniezh dre ar brezhoneg. 24 bugel a oa en hentenniad er bloavezh 2017. {| |- bgcolor="#f2f2f2" ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:1.2em;"|Niver a vugale skoliet e klasoù divyezhek Redon |- valign="top" | {| class="wikitable sortable" |+ Er skolioù ! Bloavezh ! Skolioù publik Ar Gorriganed & Ar Chafotoù ! Skol gristen an Itron Varia ! sammad |- | 1997 | 23 | 0 | 23 |- | 1998 | 40 | 0 | 40 |- | 1999 | 52 | 0 | 52 |- | 2000 | 70 | 0 | 70 |- | 2001 | 74 | 49 | 123 |- | 2002 | 84 | 56 | 140 |- | 2003 | 90 | 66 | 156 |- | 2004 | 81 | 70 | 151 |- | 2005 | 74 | 77 | 150 |- | 2006 | 72 | 86 | 158 |- | 2007 | 76 | 97 | 173 |- | 2008 | 80 | 99 | 179 |- | 2009 | 67 | 110 | 177 |} | {| class="wikitable sortable" |+ Er skolajoù ! Bloavezh ! Skolaj publik Beaumont ! Skolaj prevez Ar C'hleuz Sant Jozeb ! Sammad |- | 2003 | 10 | 0 | |- | 2004 | | 0 | |- | 2005 | | 7 | |- | 2006 | | 9 | |- | 2007 | 24 | 15 | 39 |- | 2008 | 24 | 18 | 42 |- | 2016 | dianav | 20 | dianav |- | 2017 | dianav | 24 | dianav |- | 2018 | dianav | 25 | dianav |- | 2019 | dianav | | dianav |- | 2020 | dianav | | dianav |- | 2021 | dianav | | dianav |- | 2022 | dianav | | dianav |- | 2023 | dianav | 23 | dianav |- | 2024 | dianav | 21 | dianav |- | 2025 | dianav | 18 | dianav |- | 2026 | dianav | 16 | dianav |} |} === Kelenn d'an dud deuet === E [[1979]] e oa kentelioù [[brezhoneg]] e kreizenn sokial Redon gant ar gevredigezh [[Koun Nominoe]] hag e [[1983]] e voe krouet kleub ar vrezhonegerien evit bodañ ar yezherien a felle dezho eskemm e [[brezhoneg]] pe deskiñ lenn ha skrivañ. E [[1987]] e voe krouet ar gevredigezh [[Gwezenn]] gant [[Emile Granville]] evit kelenn ar yezh. Abaoe ez eus bet kentelioù dizehan e kêr bep bloaz. === Prizioù dazont ar brezhoneg === * E [[2009]] e oa bet roet da di-kêr Redon eil Priz dazont ar brezhoneg, rummad "Strollegezhioù" gant [[Ofis ar Brezhoneg]]<ref>{{br}}[https://web.archive.org/web/20160304224740/http://www.ofis-bzh.org/upload/actualite/fichier/bzh/278fichier.pdf Ofis ar Brezhoneg]</ref>. == Monumantoù ha traoù heverk == === Savadurioù relijiel katolik === <gallery> Eglise Saint-Sauveur - Vue d'ensemble - Redon - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APMH00034174.jpg Redon - église Saint-Sauveur (12).JPG Redon (35) Abbatiale Saint-Sauveur Extérieur 06.JPG Eglise Saint-Sauveur (ancienne basilique) - Tour clocher isolée, côté ouest - Redon - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APMH00002297.jpg Redon (35) Abbatiale Saint-Sauveur - Intérieur - Peintures murales - 07.jpg </gallery> * Iliz [[abati Sant Salver|Abati ''ar Salver'']]. <gallery> Cloître et tour gothique de l'abbaye Saint-Sauveur de Redon.jpg Redon (35) Abbaye Saint-Sauveur Cloître 09.JPG </gallery> * Kloastr [[abati Sant Salver|Abati ''ar Salver'']]. === Brezelioù === ==== Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun ==== {| class = "wikitable" style="text-align:center" |+ ! Bro ! Niver a soudarded ! Anv |- |[[Skeudenn:Flag of the United Kingdom.svg|24px]] [[Rouantelezh-Unanet]] |1 |William Henry Kriehn<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?insee=35236&dpt=35&idsource=990218&table=bp99 ''Lec'hienn memorialgenweb: Ganet e 1907, ezel eus ar Green Howards (Yorkshire Regiment) gant ar renk ''private'' (soudard kentañ renk), beziet e oa bet William Henry Kriehn d'ar 05/10/1939 e Redon e bered ar gumun, 32 vloaz e oa. Eric Blanchais en deus e notennet.''].</ref> |- | '''Hollad''' | '''1''' |} Soudard en [[Tirlu]] e oa. Marvet eo d'ar 5 a viz [[Here]] [[1939]] e-pad an [[Eil brezel-bed]]. <ref>{{en}}[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=2090374&mode=1 Commonwealth War Graves Commission]</ref>. ==== Monumant ar re varv ==== <gallery> Ille-Et-Vilaine Redon Parc Monument Morts 23022012 - panoramio.jpg Redon - Monument aux morts - dos.jpg </gallery> * Monumant ar re varv<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=4029 Memorial Genweb]</ref>. Dioueliet e voe d'ar [[1 a viz Du]] [[1921]]<ref>{{fr}}[https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/33731/redon-place/ Université de Lille]</ref>. == Poblañs == === Emdroadur ar boblañs abaoe 1793 === <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8) ImageSize = width:700 height:300 PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:10000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:500 start:0 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1793 text:1793 bar:1800 bar:1806 bar:1821 bar:1831 bar:1836 text:1836 bar:1841 bar:1846 bar:1851 bar:1856 bar:1861 text:1861 bar:1866 bar:1872 bar:1876 bar:1881 bar:1886 text:1886 bar:1891 bar:1896 bar:1901 bar:1906 bar:1911 text:1911 bar:1921 bar:1926 bar:1931 bar:1936 bar:1946 text:1946 bar:1954 bar:1962 bar:1968 bar:1975 bar:1982 text:1982 bar:1990 bar:1999 bar:2006 bar:2012 text:2012 PlotData= color:barra width:14 align:left bar:1793 from:0 till: 3549 bar:1800 from:0 till: 3783 bar:1806 from:0 till: 3777 bar:1821 from:0 till: 4183 bar:1831 from:0 till: 4504 bar:1836 from:0 till: 4506 bar:1841 from:0 till: 4606 bar:1846 from:0 till: 5303 bar:1851 from:0 till: 5882 bar:1856 from:0 till: 5471 bar:1861 from:0 till: 5943 bar:1866 from:0 till: 6064 bar:1872 from:0 till: 6131 bar:1876 from:0 till: 6446 bar:1881 from:0 till: 6537 bar:1886 from:0 till: 6428 bar:1891 from:0 till: 6929 bar:1896 from:0 till: 7034 bar:1901 from:0 till: 6935 bar:1906 from:0 till: 6681 bar:1911 from:0 till: 6699 bar:1921 from:0 till: 6640 bar:1926 from:0 till: 6718 bar:1931 from:0 till: 6698 bar:1936 from:0 till: 6565 bar:1946 from:0 till: 7401 bar:1954 from:0 till: 7869 bar:1962 from:0 till: 8876 bar:1968 from:0 till: 9363 bar:1975 from:0 till: 9649 bar:1982 from:0 till: 9170 bar:1990 from:0 till: 9260 bar:1999 from:0 till: 9499 bar:2006 from:0 till: 9601 bar:2012 from:0 till: 9305 </timeline> *Mammenn : {{fr}}[[EBSSA]]. == Melestradurezh == {{DilennadDeroù |Titl= Roll ar vaered}} {{DilennadBremañ |Deroù=[[2014]] |Anv=Pascal Duchêne |Strollad=Dehoù diseurt |Karg=Kelenner}} {{Dilennad |Deroù=[[2007]] |Penn=2014 |Anv=Vincent Bourguet |Strollad=UDI |Karg=Kelenner}} {{Dilennad |Deroù=[[2001]] |Penn=2007 |Anv=Jean-Michel Bollée |Strollad=Dehoù diseurt |Karg=Kuzulier departamant <small>(1995-2007)</small>}} {{Dilennad |Deroù=[[1995]] |Penn=2001 |Anv=[[Alain Madelin]] |Strollad=UDF |Karg=Kannad <small>(1978-2007)</small><br />Kuzulier departamant <small>(1994-1995)</small>}} {{DilennadFedoù}} {{DilennadPenn}} == Buhez sevenadurel == * Gouel ar [[Kistin|c'histin]] (foar an Teillouse) e fin miz Here pep bloaz. E-pad foar an "Teillouse" e vez debret kistin krazet, ur meuz dibar eus Redon. Met klañv eo ar gwez kistin e Bro Redon. Digreskiñ a ra ar produiñ kistin abaoe 30 vloaz. * Gouel an [[Tolgenn aour|Dolgenn aour]] : gouel tonioù hengounel, kontadennoù ha sonerezh a [[Breizh-uhel|Vreizh-Uhel]]. E-pad ar gouel e vez kanet e galleg, gallaoueg ha brezhoneg ivez ([[kan ha diskan]]). * Bugale skol an Itron-Varia ha skolajidi ar C'hleuz o deus savet ur bladenn get Erwan Burban e 2006. Titl ar bladenn a zo "A benn dilun". * E Redon ez eus ur skol sonerezh klasel hag ur skol sonerezh hengounel (gant 500 skoliad e pep hini anezho). == Tud == === Tud istor Breizh === ==== Nevenoe ==== [[Restr:Straed_Nevenoe_e_Redon.jpg|thumb|Plakenn straed Nevenoe e Redon]] [[Nevenoe]] a oa rieg Breizh e [[819]]. Gounezet en deus e [[845]] [[Emgann Ballon|un emgann e Baen]] a-enep d'ar [[Franked]]. An Istorour [[Arthur De La Borderie]] en doa graet anezhañ : " Tad ar Vro ". E koun Nevenoe e oa bet savet un delwenn war plasenn an iliz e [[Baen]]. ==== Sant Konwoion ==== Savet e oa bet Redon en [[832]] gant [[Konwoion]]. Ar manac'h Konwoion en doa savet ivez un [[abati Sant Salver|abati]] hag un iliz etre [[842]] ha [[853]]. Un delwenn zo bet staliet e-tal skolaj Bellevue, war dosenn Beaumont. === Tud bet ganet eno === * [[1871]] : [[Arthur Bernède]], romantour gallek bet krouet meur a dudenn gantañ ([[Belphégor]], [[Judex]] ha [[Mandrin]] en o zouez). * [[1956]] : [[Philippe Chevallier]], fentigeller. === Tud bet marvet eno === * [[2015]] : [[Albert Poulain]], konter, kaner, dastumer. === Tud liammet ouzh ar gumun === * [[Jacques Pâris de Bollardière]], skoliad e Skolaj ar Salver adalek 1917 betek 1924. * [[Hervé Bazin]], skoliad er Salver. * [[Émile Granville]], bet prezidant Komite Gwernioù ha Stêrioù Bro-Redon ha Gwilen, bet prezidant [[Breizh Adunvan]], mouezh-aotreet [[Strollad Breizh]], eilmaer Redon e karg an aferioù sokial hag an [[diorren padus]]. === Ardamezeg ar familhoù === {| |- |[[Restr:Le_Bart.jpg|60px]] | :;Le Bart :''Mathieu'' († 1380), bet kañseller Breizh hag abad Redon. :''En glazur e leonparzh en argant''. |- |[[Restr:Guéguen_de_la_Villecolué.gif|60px]] | :;Guéguen :''Guillaume'' (†1506), kentañ kadoriad ouzh [[Kambr ar C'hontoù Breizh|Kambr ar C'hontoù]] Breizh e 1485 ; abad Salver-Santel Redon ; eskob Noaned. :''En argant e wezenn-olivez c'heotet ; e grenn palefarzh en erminoù, karget gant div gadvouc'hal en gul lakaet en peul.'' |} == Liammoù etrebroadel == === Gevelliñ === {| class="wikitable" !Bro !Kêr !Abaoe |- |{{Alamagn}} |[[Goch]] |1974 |- |{{Bro-Saoz}} |[[Andover (Bro-Saoz)|Andover]] |1977 |} === Kevelouri === {| class="wikitable" !bro !kêr !abaoe |- |{{Roumania}} |[[Curtișoara]] |1990 |} == Liammoù diavaez == {{Commons|Category:Redon}}{{Wikeriadur}} * {{fr}} [http://www.redon.fr/ Lec'hienn web ar gumun] == Levrlennadur == * {{fr}} ''Contribution à l'enseignement de la langue bretonne dans le Pays de Redon; Unvaniezh ar Gelennerien Brezhoneg; bloavezhioù 1980, hep deiziad''. * {{fr}} Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014 == Notennoù ha daveoù == {{Daveoù|bannoù=2}} [[Rummad:Redon|*]] [[Rummad:Eskopti Redon]] [[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]] [[Rummad:Pennlec'hioù distrigoù Breizh]] [[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Il-ha-Gwilen]] 8r9ucehn2dqwbc1dty76iu13jvlogbg 2187516 2187514 2026-04-10T00:52:22Z 2partyrock1975 90812 2187516 wikitext text/x-wiki {{Labour zo}} {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Redon | anvYezh = ''Redon'' | Yezh = gallaouek | anvOfisiel = ''Redon'' | skeudenn = Redon Vilaine.jpg | alc'hwez = Ar [[Gwilen]] e Redon. | ardamezioù = Blason ville fr Redon (Ille-et-Vilaine).svg | bro = {{Bro-Gwened}} | departamant = {{Il-ha-Gwilen}} | arondisamant = [[Arondisamant Redon|Redon]] <small>(''[[isprefeti]]'')</small> | kanton = [[Kanton Redon|Redon]] <small>(''[[pennlec'h]]'')</small> | etrekumuniezh = [[Redon tolpad-kêrioù]] <small>(sez)</small> | bro velestradurel = [[Bro Redon]] | cp = 35600 | maer = Pascal Duchêne | amzer-gefridi = [[2026]]-[[2032]] | gorread = 15.09 | hedred = -2.08361111111 | ledred = 47.6522222222 | uk = 12 | ubi = 0 | ubr = 73 | lec'hienn web = {{fr}}[http://www.redon.fr/ www.redon.fr] }} '''Redon''' zo ur gumun hag ur gêr e [[Breizh]], e [[departamant gall|departamant]] [[Il-ha-Gwilen]]. Pennlec'h [[Kanton Redon]] hag [[Arondisamant Redon]] eo. == Douaroniezh == === Kumunioù amezek === {{Lec'hiadur kêr|kêr=''Redon''|norzh=[[Baen-Ballon]]|biz=[[Lokmaria-Redon]]|reter={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Gwilen]]''}},<br/>[[Sant-Nikolaz-an-Hent]]|su={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Oud (stêr)|Oud]]''}},<br/>[[Reoz]]|mervent={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Oud (stêr)|Oud]]''}},<br/>[[Sant-Yann-ar-Wern]]|gevred={{Splannañ|#CCEAFF|''[[Gwilen]]''}},<br/>[[Sant-Nikolaz-an-Hent]]|gwalarn=[[Sant-Pereg]],<br/>{{Splannañ|#CCEAFF|''[[Oud (stêr)|Oud]]''}}}} == Anv == ;Stummoù skrivet * Erwan Vallerie ː ''Roton'', 832 ; ''Rothon'', 1089 ; ''Rothonum'', 1100 ; ''Rothenum'', 1449 ; ''Rothono'', 1453 ; ''Regidonum'', 1108. ;Gerdarzh Den ne oar a belec'h e teu an anv ''Redon''. N'eo ket liammet ouzh [[Roazhon]] (''Civitas Redonum''), a oa kêr-benn ar Redones, rak er-maez da diriad ar boblad-se e oa Redon<ref>{{fr}}Deroy, Louis & Mulon, Marianne. ''Dictionnaire de noms de lieux''. Paris : Le Robert, 1992, pp. 399 ha 401 {{ISBN|978-2-85036-195-1}}</ref>. == Ardamezioù == {| |- |''En glazur e lestr greet ha gwisket en argant war ur mor ivez en argant, e gab en argant karget gant pemp erminig en sabel.'' * Sturienn : ''Kear vihan brud vraz''<ref>{{br}}[https://web.archive.org/web/20210211053702/http://www.ofis-bzh.org/upload/Rapport%20Observatoire%202007.pdf Ofis ar Brezhoneg (p. 43)]</ref>{{,}}<ref>Abaoe [[1908]] e oa bet skrivet ouzh dremm an ti-kêr ; implij ar stumm leonek a oa bet graet a-ratozh dre c'hoant ar rannvroelourien da stagañ muioc'h c'hoazh Redon ouzh [[Breizh-Izel]]</ref>. |} == Istor == === Orin === * A-drugarez d'ar [[Gwilen]] e oa bet kreñv ar c'henwerzh en Arvor er [[Grennamzer]]. Chom a ra c'hoazh tiez kozh armatourien war ar porzh. === {{XIVvet kantved}} === * Er bloaz 1364 e voe diazezet chapeleniezh La Perche gant Raoulet d'Apremont, bet floc'h e-kerzh [[Emgann an Tregont|Emgann a Tregont]], hag e gwreg Julienne Soual. === {{XVvet kantved}} === * E 1449 e voe lakaet Redon da benn un eskopti, [[Eskopti Redon]], bet savet e miz Even ha diskaret e miz Kerzu<ref>{{fr}}B.A. Pocquet du Haut Jussé, "Les papes et les ducs de Bretagne", pajennoù 467 ha 468</ref>. === [[Dispac'h Gall]] === * Gant lezenn ar 26 a viz C'hwevrer 1790 e voe lakaet Redon da benn [[distrig Redon]]<ref>{{fr}}J. B. Duverger, ''Collection complète des lois, décrets, ordonnances, règlemens avis du Conseil d'Etat'', Levrenn gentañ, Eil embannadur, Pariz, 1834, p.106 </ref>. === {{XIXvet kantved}} === * [[1862]] : tizhet eo Redon gant an [[hent-houarn]]. === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 209 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 3,12% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911<ref name="MG">{{fr}} [http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=4029 Monumant ar re varv - Memorial Genweb] </ref>. ==== [[Eil Brezel-bed]] ==== * D'an [[21 Mezheven|21 a viz Even]] [[1940]] e tegouezhas al lu [[Wehrmacht|alaman]] e Redon<ref>{{fr}}Archives départementales du Morbihan, ''Le Morbihan en guerre 1939-1945'', 2009, pajenn 24 </ref>. * Dieubet e voe Redon d'ar [[5 Eost|5 a viz Eost]] [[1944]] gant "Combat Command B" ar ''6th Armored Division'' eus lu [[SUA]]<ref>{{fr}} Eric Rondel, ''Les Américains en Bretagne'', p.142, Éditions Astoure, 2008 </ref>. * Mervel a reas 52 zen eus ar gumun abalamour d'ar brezel<ref name="MG" />. ==== [[Brezel Korea]] ==== * Lazhet e voe ur soudard e [[Munchi]] d'ar [[5 a viz Meurzh]] [[1951]]. Douaret e voe e Redon<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=6696523 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref>. ==== Broioù all ==== * [[TOE]] : daou vilour a varvas. == Darvoudoù-sport a bep seurt == * [[4 a viz Gouere]] [[2011]] : 3{{vet}} tennad-hent [[Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2011|Tro Bro-C'hall]] etre [[Olonne-sur-Mer]] ([[Vañde]]) ha Redon ; trec'h eo [[Tyler Farrar]] ([[Stadoù Unanet]]). == Brezhoneg == * 15,1 % eus anvioù-lecʼh ar gumun a zo brezhonek<ref>Jean-Yves Le Moing, ''Les noms de lieux bretons de Haute-Bretagne'', Coop Breizh, 1990, p. 389</ref>. Ur roll pouezus zo bet c'hoariet gant kêr Redon en istor ar brezhoneg. Ac'haleno e teu ar pep brasañ eus ar pezh a anavezer eus an [[henvrezhoneg]] a-drugarez da [[diellevr Redon]]. Unan eus an nebeud kêrioù eus Breizh-Uhel ganti ur ger-stur brezhonek eo Redon. === Ya d'ar brezhoneg === D'an 10 a viz Here 2008 e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun. [[Restr:Lise Sant Salver Redon.jpg|thumb|Lise Sant Salver Redon]] === Kelenn d'ar vugale === Kerkent ha votet al [[lezenn Deixonne]] e [[1951]] e voe digoret kentelioù brezhonek e lise prevez ar Salver e Redon. E-kerzh ar [[bloavezhioù 1970|bloavezhioù 70]] e veze kelennet istor ha sevenadurezh Breizh bep sizhun d'an holl liseidi e lise ar Salver. Er bloavezhioù [[1978]] ha [[1979]] e oa kentelioù brezhoneg gant [[Herve Frangeul]] eno ha, goude-se, gant [[Brigitte Corne]]. Herve Frangeul a ginnige ivez kentelioù istor ha yezh e lise publik Beaumont e dibenn ar bloavezhioù 1970. Goude-se e voe [[Fulup Lanoë]] a gelennas ar yezh eno e-kreiz ar [[bloavezhioù 1980|bloavezhioù 80]] kent na voe tro ar c'helenner [[Jean-Jacques Boisdron]] e lise Beaumont hag e skolaj publik Bellevue. E Redon eo bet o kelenn ivez [[Pierrick an Danteg]], [[Louis Lijour]], [[Jakez-Erwan Mouton]] ha [[Yann Duchet]]. E [[1988]] e oa bet goulennet gant kerent 62 bugel eus Redon ma vefe savet ur skol zivyezhek e kêr met ne voe nemet e [[1997]] ma voe aotreet digeriñ an hentad divyezhek kentañ. Berzh a reas hepdale. E distro-skol 2024 e oa enskrivet 121 skoliad er c'hlasoù divyezhek (12,6 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)<ref>{{br}}[http://www.brezhoneg.bzh/98-kelenn.htm Ofis ar Brezhoneg]</ref> Un hentenn divyezhek a zo e [[Skolaj_ar_C'hleuz|Skolaj ar C'hleuz Sant Jozeb]] eus al live c'hwec'hvet betek al live trede. Desket e vez brezhoneg hag istor-douaroniezh dre ar brezhoneg. 24 bugel a oa en hentenniad er bloavezh 2017. {| |- bgcolor="#f2f2f2" ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:1.2em;"|Niver a vugale skoliet e klasoù divyezhek Redon |- valign="top" | {| class="wikitable sortable" |+ Er skolioù ! Bloavezh ! Skolioù publik Ar Gorriganed & Ar Chafotoù ! Skol gristen an Itron Varia ! sammad |- | 1997 | 23 | 0 | 23 |- | 1998 | 40 | 0 | 40 |- | 1999 | 52 | 0 | 52 |- | 2000 | 70 | 0 | 70 |- | 2001 | 74 | 49 | 123 |- | 2002 | 84 | 56 | 140 |- | 2003 | 90 | 66 | 156 |- | 2004 | 81 | 70 | 151 |- | 2005 | 74 | 77 | 150 |- | 2006 | 72 | 86 | 158 |- | 2007 | 76 | 97 | 173 |- | 2008 | 80 | 99 | 179 |- | 2009 | 67 | 110 | 177 |} | {| class="wikitable sortable" |+ Er skolajoù ! Bloavezh ! Skolaj publik Beaumont ! Skolaj prevez Ar C'hleuz Sant Jozeb ! Sammad |- | 2003 | 10 | 0 | |- | 2004 | | 0 | |- | 2005 | | 7 | |- | 2006 | | 9 | |- | 2007 | 24 | 15 | 39 |- | 2008 | 24 | 18 | 42 |- | 2016 | dianav | 20 | dianav |- | 2017 | dianav | 24 | dianav |- | 2018 | dianav | 25 | dianav |- | 2019 | dianav | | dianav |- | 2020 | dianav | | dianav |- | 2021 | dianav | | dianav |- | 2022 | dianav | | dianav |- | 2023 | dianav | 23 | dianav |- | 2024 | dianav | 21 | dianav |- | 2025 | dianav | 18 | dianav |- | 2026 | dianav | 16 | dianav |} |} === Kelenn d'an dud deuet === E [[1979]] e oa kentelioù [[brezhoneg]] e kreizenn sokial Redon gant ar gevredigezh [[Koun Nominoe]] hag e [[1983]] e voe krouet kleub ar vrezhonegerien evit bodañ ar yezherien a felle dezho eskemm e [[brezhoneg]] pe deskiñ lenn ha skrivañ. E [[1987]] e voe krouet ar gevredigezh [[Gwezenn]] gant [[Emile Granville]] evit kelenn ar yezh. Abaoe ez eus bet kentelioù dizehan e kêr bep bloaz. === Prizioù dazont ar brezhoneg === * E [[2009]] e oa bet roet da di-kêr Redon eil Priz dazont ar brezhoneg, rummad "Strollegezhioù" gant [[Ofis ar Brezhoneg]]<ref>{{br}}[https://web.archive.org/web/20160304224740/http://www.ofis-bzh.org/upload/actualite/fichier/bzh/278fichier.pdf Ofis ar Brezhoneg]</ref>. == Monumantoù ha traoù heverk == === Savadurioù relijiel katolik === <gallery> Eglise Saint-Sauveur - Vue d'ensemble - Redon - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APMH00034174.jpg Redon - église Saint-Sauveur (12).JPG Redon (35) Abbatiale Saint-Sauveur Extérieur 06.JPG Eglise Saint-Sauveur (ancienne basilique) - Tour clocher isolée, côté ouest - Redon - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APMH00002297.jpg Redon (35) Abbatiale Saint-Sauveur - Intérieur - Peintures murales - 07.jpg </gallery> * Iliz [[abati Sant Salver|Abati ''ar Salver'']]. <gallery> Cloître et tour gothique de l'abbaye Saint-Sauveur de Redon.jpg Redon (35) Abbaye Saint-Sauveur Cloître 09.JPG </gallery> * Kloastr [[abati Sant Salver|Abati ''ar Salver'']]. === Brezelioù === ==== Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun ==== {| class = "wikitable" style="text-align:center" |+ ! Bro ! Niver a soudarded ! Anv |- |[[Skeudenn:Flag of the United Kingdom.svg|24px]] [[Rouantelezh-Unanet]] |1 |William Henry Kriehn<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?insee=35236&dpt=35&idsource=990218&table=bp99 ''Lec'hienn memorialgenweb: Ganet e 1907, ezel eus ar Green Howards (Yorkshire Regiment) gant ar renk ''private'' (soudard kentañ renk), beziet e oa bet William Henry Kriehn d'ar 05/10/1939 e Redon e bered ar gumun, 32 vloaz e oa. Eric Blanchais en deus e notennet.''].</ref> |- | '''Hollad''' | '''1''' |} Soudard en [[Tirlu]] e oa. Marvet eo d'ar 5 a viz [[Here]] [[1939]] e-pad an [[Eil brezel-bed]]. <ref>{{en}}[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=2090374&mode=1 Commonwealth War Graves Commission]</ref>. ==== Monumant ar re varv ==== <gallery> Ille-Et-Vilaine Redon Parc Monument Morts 23022012 - panoramio.jpg Redon - Monument aux morts - dos.jpg </gallery> * Monumant ar re varv<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=4029 Memorial Genweb]</ref>. Dioueliet e voe d'ar [[1 a viz Du]] [[1921]]<ref>{{fr}}[https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/33731/redon-place/ Université de Lille]</ref>. == Poblañs == === Emdroadur ar boblañs abaoe 1793 === <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8) ImageSize = width:700 height:300 PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:10000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:500 start:0 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1793 text:1793 bar:1800 bar:1806 bar:1821 bar:1831 bar:1836 text:1836 bar:1841 bar:1846 bar:1851 bar:1856 bar:1861 text:1861 bar:1866 bar:1872 bar:1876 bar:1881 bar:1886 text:1886 bar:1891 bar:1896 bar:1901 bar:1906 bar:1911 text:1911 bar:1921 bar:1926 bar:1931 bar:1936 bar:1946 text:1946 bar:1954 bar:1962 bar:1968 bar:1975 bar:1982 text:1982 bar:1990 bar:1999 bar:2006 bar:2012 text:2012 PlotData= color:barra width:14 align:left bar:1793 from:0 till: 3549 bar:1800 from:0 till: 3783 bar:1806 from:0 till: 3777 bar:1821 from:0 till: 4183 bar:1831 from:0 till: 4504 bar:1836 from:0 till: 4506 bar:1841 from:0 till: 4606 bar:1846 from:0 till: 5303 bar:1851 from:0 till: 5882 bar:1856 from:0 till: 5471 bar:1861 from:0 till: 5943 bar:1866 from:0 till: 6064 bar:1872 from:0 till: 6131 bar:1876 from:0 till: 6446 bar:1881 from:0 till: 6537 bar:1886 from:0 till: 6428 bar:1891 from:0 till: 6929 bar:1896 from:0 till: 7034 bar:1901 from:0 till: 6935 bar:1906 from:0 till: 6681 bar:1911 from:0 till: 6699 bar:1921 from:0 till: 6640 bar:1926 from:0 till: 6718 bar:1931 from:0 till: 6698 bar:1936 from:0 till: 6565 bar:1946 from:0 till: 7401 bar:1954 from:0 till: 7869 bar:1962 from:0 till: 8876 bar:1968 from:0 till: 9363 bar:1975 from:0 till: 9649 bar:1982 from:0 till: 9170 bar:1990 from:0 till: 9260 bar:1999 from:0 till: 9499 bar:2006 from:0 till: 9601 bar:2012 from:0 till: 9305 </timeline> *Mammenn : {{fr}}[[EBSSA]]. == Melestradurezh == {{DilennadDeroù |Titl= Roll ar vaered}} {{DilennadBremañ |Deroù=[[2014]] |Anv=Pascal Duchêne |Strollad=Dehoù diseurt |Karg=Kelenner}} {{Dilennad |Deroù=[[2007]] |Penn=2014 |Anv=Vincent Bourguet |Strollad=UDI |Karg=Kelenner}} {{Dilennad |Deroù=[[2001]] |Penn=2007 |Anv=Jean-Michel Bollée |Strollad=Dehoù diseurt |Karg=Kuzulier departamant <small>(1995-2007)</small>}} {{Dilennad |Deroù=[[1995]] |Penn=2001 |Anv=[[Alain Madelin]] |Strollad=UDF |Karg=Kannad <small>(1978-2007)</small><br />Kuzulier departamant <small>(1994-1995)</small>}} {{DilennadFedoù}} {{DilennadPenn}} == Buhez sevenadurel == * Gouel ar [[Kistin|c'histin]] (foar an Teillouse) e fin miz Here pep bloaz. E-pad foar an "Teillouse" e vez debret kistin krazet, ur meuz dibar eus Redon. Met klañv eo ar gwez kistin e Bro Redon. Digreskiñ a ra ar produiñ kistin abaoe 30 vloaz. * Gouel an [[Tolgenn aour|Dolgenn aour]] : gouel tonioù hengounel, kontadennoù ha sonerezh a [[Breizh-uhel|Vreizh-Uhel]]. E-pad ar gouel e vez kanet e galleg, gallaoueg ha brezhoneg ivez ([[kan ha diskan]]). * Bugale skol an Itron-Varia ha skolajidi ar C'hleuz o deus savet ur bladenn get Erwan Burban e 2006. Titl ar bladenn a zo "A benn dilun". * E Redon ez eus ur skol sonerezh klasel hag ur skol sonerezh hengounel (gant 500 skoliad e pep hini anezho). == Tud == === Tud istor Breizh === ==== Nevenoe ==== [[Restr:Straed_Nevenoe_e_Redon.jpg|thumb|Plakenn straed Nevenoe e Redon]] [[Nevenoe]] a oa rieg Breizh e [[819]]. Gounezet en deus e [[845]] [[Emgann Ballon|un emgann e Baen]] a-enep d'ar [[Franked]]. An Istorour [[Arthur De La Borderie]] en doa graet anezhañ : " Tad ar Vro ". E koun Nevenoe e oa bet savet un delwenn war plasenn an iliz e [[Baen]]. ==== Sant Konwoion ==== Savet e oa bet Redon en [[832]] gant [[Konwoion]]. Ar manac'h Konwoion en doa savet ivez un [[abati Sant Salver|abati]] hag un iliz etre [[842]] ha [[853]]. Un delwenn zo bet staliet e-tal skolaj Bellevue, war dosenn Beaumont. === Tud bet ganet eno === * [[1871]] : [[Arthur Bernède]], romantour gallek bet krouet meur a dudenn gantañ ([[Belphégor]], [[Judex]] ha [[Mandrin]] en o zouez). * [[1956]] : [[Philippe Chevallier]], fentigeller. === Tud bet marvet eno === * [[2015]] : [[Albert Poulain]], konter, kaner, dastumer. === Tud liammet ouzh ar gumun === * [[Jacques Pâris de Bollardière]], skoliad e Skolaj ar Salver adalek 1917 betek 1924. * [[Hervé Bazin]], skoliad er Salver. * [[Émile Granville]], bet prezidant Komite Gwernioù ha Stêrioù Bro-Redon ha Gwilen, bet prezidant [[Breizh Adunvan]], mouezh-aotreet [[Strollad Breizh]], eilmaer Redon e karg an aferioù sokial hag an [[diorren padus]]. === Ardamezeg ar familhoù === {| |- |[[Restr:Le_Bart.jpg|60px]] | :;Le Bart :''Mathieu'' († 1380), bet kañseller Breizh hag abad Redon. :''En glazur e leonparzh en argant''. |- |[[Restr:Guéguen_de_la_Villecolué.gif|60px]] | :;Guéguen :''Guillaume'' (†1506), kentañ kadoriad ouzh [[Kambr ar C'hontoù Breizh|Kambr ar C'hontoù]] Breizh e 1485 ; abad Salver-Santel Redon ; eskob Noaned. :''En argant e wezenn-olivez c'heotet ; e grenn palefarzh en erminoù, karget gant div gadvouc'hal en gul lakaet en peul.'' |} == Liammoù etrebroadel == === Gevelliñ === {| class="wikitable" !Bro !Kêr !Abaoe |- |{{Alamagn}} |[[Goch]] |1974 |- |{{Bro-Saoz}} |[[Andover (Bro-Saoz)|Andover]] |1977 |} === Kevelouri === {| class="wikitable" !bro !kêr !abaoe |- |{{Roumania}} |[[Curtișoara]] |1990 |} == Liammoù diavaez == {{Commons|Category:Redon}}{{Wikeriadur}} * {{fr}} [http://www.redon.fr/ Lec'hienn web ar gumun] == Levrlennadur == * {{fr}} ''Contribution à l'enseignement de la langue bretonne dans le Pays de Redon; Unvaniezh ar Gelennerien Brezhoneg; bloavezhioù 1980, hep deiziad''. * {{fr}} Pol Potier de Courcy : ''Nobiliaire et armorial de Bretagne''. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014 == Notennoù ha daveoù == {{Daveoù|bannoù=2}} [[Rummad:Redon|*]] [[Rummad:Eskopti Redon]] [[Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen]] [[Rummad:Pennlec'hioù distrigoù Breizh]] [[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en Il-ha-Gwilen]] a12tn70kmlno7d2d1pqavtcgcfdm1km 0 19916 2187494 2108136 2026-04-09T19:20:04Z Ar choler 52661 kempenn 2187494 wikitext text/x-wiki {{databox}} En orin eo ur '''c'hastell''' (liester : ''kastelloù'', ''kestell'', ''kistilli'') ur [[savadur]] e kerz un aotrou evit gwareziñ e c'halloud war e c'hlad ha chom en e c'houdor e-pad ar [[Grennamzer]]. Diwar al [[latin]] ''castellum'' eo bet deveret ar ger. Ur ''castellum'' (''castrum'' bihan) a oa [[kreñvlec'h]] bihan arme an [[Impalaeriezh roman]]. Meur a gastell roman e [[maen|mein]] zo bet adimplijet hag adsavet er Grennamzer, evel [[kastell Brest]]), met muioc'h zo bet freuzet evit sevel tiez. E [[prenn]] e veze savet kestell kentañ ar Grennamzer, war ur savenn douar peurliesañ, da lavaret eo ur voudenn : ''modennoù'' pe ''moudennoù [[Gladdalc'helezh|gladdalc'hel'' a reer anezho. Goude-se, war-dro an {{Xvet kantved}}, e vezent savet e mein ha [[kastell-kreñv|kestell-kreñv]] a reer anezho. E-pad an [[Azginivelezh]] e klaskas ar [[Roll an unpennoù gall|roueed c'hall]] sevel pe gempenn o c'hestell-kreñv aozet evit an difenn evit ma teufent da vezañ ul lec'h plijus ha klet. Evel-se e savjont war riblennoù al [[Liger]] [[kestell al Liger|kestell eus ar vravañ]]. Hêred ar c'henkizoù roman, a oa [[atant]]où lakaet da greñvlec'h gant [[moger]]ioù evit o gwareziñ, eo ar c'hestell a zo en [[Europa (kevandir)|Europa]]. == Skeudennaoueg == * {{Alamagn}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> Castle_Neuschwanstein.jpg|Kastell [[Neuschwanstein]] </gallery> * {{Breizh}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> Chateau de Fougères la tour Surienne.jpg|[[Kastell Felger]] Château Suscinio.jpg|[[Kastell Susinioù]] </gallery> * {{Bro-C'hall}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> France cite de carcassonne chateau comtal2.jpg|[[Carcassona]] Chateau-de-Gisors.jpg|[[Gisors]] Donjonvuegénérale.jpg|[[Château Gaillard]] Cheverny 01.jpg|[[Cheverny]] Famille de Roquefeuil - Chateau de Bonaguil.jpg|Sent Front de Lemança Château Najac.jpg|Najac </gallery> * {{Bro-Saoz}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> Castle Bodiam1 cz.jpg|[[Kastell Bodiam]] Windsor Castle at Sunset - Nov 2006.jpg|[[Kastell Windsor]] London_-_White_Tower.jpg|Tour Gwenn [[Londrez]] </gallery> * {{Iwerzhon}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> Ireland-Cahir_Castle.jpg|[[An Chathair (Tiobraid Árann)|an Chathair]] </gallery> * {{Japan}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> OsakaCastle1.jpg|[[Osaka]] </gallery> * {{Kembre}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> Criccieth Castle (14393993760).jpg|[[Kastell Cricieth]] </gallery> * {{Spagn}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> Alcazar de Segovia.JPG|[[Segovia]] Antequera Alcazaba2004.jpg|[[Antequera]] </gallery> * {{Suis}} <gallery mode="packed" style="text-align:left;" heights="180px"> Swiss Castle Chillon Robbie Conceptuel.png|[[Kastell Chillon]] </gallery> == Gwelout ivez == * [[Châteauneuf]], [[Newcastle]], [[Neuenburg]], [[Neuburg]], [[Castell Newydd]] * [[Kastell (lec'hanvadurezh)]] * [[Kastell-Nevez]] * [[Listenn kastilli Breizh]] * [[Palez]] {{Commons|Category:Castles}} {{wikeriadur}} [[Rummad:Kestell|*]] [[Rummad:Savouriezh milourel ar Grennamzer]] b35khjlpfx99srwf7p9pt03ujswqrtk 0 26038 2187470 2187404 2026-04-09T12:17:58Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:The Deposition by Caravaggio.jpg]] → [[File:The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg]] → File replacement: Updating from an old and lower-quality version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 2187470 wikitext text/x-wiki {{implijoù all}} {{databox}} [[Restr:CARAVAGGIO, A boy peeling fruit (1593).jpg|thumb|''Ragazzo che monda un frutto'', 1592]] '''Michelangelo Merisi da Caravaggio''' ([[Milano]], [[29 a viz Gwengolo]] [[1571]] – [[Porto Ercole]]<ref>Ur ''[[frazione]]'' eus [[Monte Argentario]] eo Porto Ercole.</ref>, [[18 a viz Gouere]] [[1610]]), anavezet gwelloc'h evel '''Caravaggio''', a oa ul [[livouriezh|livour]] [[italia]]n. Unan eus livourien ar skol [[naturelouriezh (arz)|naturelouriezh]] italian eo, enebet ouzh ar skol [[ardaouegezh (arz)|ardaouegezh]] a rene war ar {{XVIvet kantved}}. Adnevezet en deus an [[arz]] en e amzer ha kontet eo da vezañ unan eus ar c'hentañ arzourien al luskad [[barok]]. Brudet eo al livour koulz abalamour d'e arz ha d'e vuhez. Adalek [[1600]] e oa brudet e [[Roma]] evel un arzour dornet-kaer. Diwar neuze ne vankas ket al labour dezhañ, nemet ar berzh a rae a save d'e benn. Bet eo un den feuls, brusk, hoalus ha dañjerus, enebour d'an urzh, a veze armet, a ouie en em gannañ, hag a lazhas ouzhpenn un den. Kraouiet e voe meur a wech peogwir e nac'he pourmen dizarm e straedoù Roma, goude ma oa difennet. Ur pennad diwar e benn e [[1604]] a ziskleir e zoare-bevañ tri bloaz a-raok, a gont «&nbsp;en devoa labouret e-pad pemzektez hag e oa aet da gantren, miz pe zaou, e gleze gantañ ouzh e gostez, ur mevel ouzh e heul, eus an eil sal-dañs d'eben, prest da glask kann pe tabut, ken ne veze ket aes kaout afer outañ.&nbsp;»<ref>Hervez Floris Claes van Dijk, a veve e Roma e 1601 d'ar c'houlz ma laboure Caravaggio eno, meneget e : John Gash, ''Caravaggio'', p.13. Kavet e vo ar meneg kentañ a se e ''Het Schilder-Boek'', gant Carl (pe Karel) van Mander, eus 1604, troet en e hed el levr ''Caravaggio'' gant Howard Hibbard. Kentañ meneg eus anv Caravaggio en un dihell eus e amzer e Roma eo hini Prospero Orsi evel keneiler en ur brosesion e miz Here 1594 en enor da Sant Lukaz (gwelout H. Waga, ''Vita nota e ignota dei virtuosi al Pantheon'', Roma, 1992, Appendix I, pp. 219 ha 220 sqq.). Kentañ danevell eus e vuhez e Roma zo en un dihell eus an 11 a viz Gouhere 1597 pa voe test Caravaggio ha Prospero Orsi eus un torfed e-kichen San Luigi de' Francesi. (Gwelout ''The earliest account of Caravaggio in Rome'' gant Sandro Corradini ha Maurizio Marini, e-barzh ''The Burlington Magazine'', pp. 25-28).</ref> E [[1606]] e rankas tec'hel eus Roma, pa oa klask warnañ abalamour m'en devoa lazhet un den en doa bet kann outañ. E [[1608]] edo e [[Malta]], ma'z eas en [[Urzh Malta]], desket ma oa madik war ar relijion, met ne chomas nemet tri miz enni, taolet e voe er-maez anezhi dre m'en devoa lazhet ur c'hamarad eus an Urzh. Neuze ez eas da [[Napoli]] e [[1609]], ma voe klasket e lazhañ, trawalc'h a enebourien en devoa evit se, hag ac'haleno da [[Sikilia]], ma ne reas nemet gounit enebourien nevez ken na varvas e 1610. Ilizoù nevez ha palezioù ec'hon a veze savet e Roma war-dro dibenn ar {{XVIvet kantved}} ha deroù ar {{XVIIvet kantved}}, hag ezhomm a oa livadurioù. Edo an [[Iliz katolik roman|Iliz]] gant an [[Enepdisivouderezh]], ha klask a oa war-lerc'h ur gwir arz relijiel ac'h aje a-enep ar [[Protestantiezh|brotestantiezh]], hag evit se ne seblante ket dereat ken an doareoù-micher kozh (re an ardaouegezh), a bade abaoe kant vloaz, hag a gaved artifisiel. Caravaggio a zegase nevezenti gant e naturalouriezh, un doare-ober savet diwar pizhsellout hag implij ''[[chiaroscuro]]'', eleze sklêrijenn ha teñvalijenn. Brud ha levezon en doe Caravaggio en e vuhez, hogen ankounac'haet e voe er c'hantvedoù war-lerch e dremenvan. Ret e voe gortoz an {{XXvet kantved}} evit dizoleiñ pegen kreñv en doa levezonet arz ar C'hornôg. Koulskoude eo bras e levezon war an doare-livañ nevez a zeuas war-lerc'h an ardaouegezh, ar ''barocco''. Andre Berne-Joffroy, sekretour [[Paul Valéry]], a lavare diwar e benn : «&nbsp;Pezh a grog gant labour Caravaggio n'eo nemet al livouriezh vodern.&nbsp;»<ref>Meneget gant Gilles Lambert, en e levr "Caravaggio", p. 8.</ref> == Buhez == === An oad tener (1571-1592) === Ganet e oa Caravaggio e Milano<ref>Testeniekaet gant kavadenn ar baperenn-vadeziant eus parrez Santo Stefano e Brolo, e Milano, hervez ar gazetenn ''[[L'Unità]]'' e miz C'hwevrer 2007.</ref>. E dad, Fermo Merisi, a oa merour-ti ha kinkler-ti da Francesco Sforza, markiz [[Caravaggio (Italia)|Caravaggio]]. E vamm, Lucia Aratori, a oa he zud perc'henned er memes kornad. E [[1576]] ez eas an tiegezh da chom da Garavaggio, ur gêr vihan e [[proviñs Bergamo]], evit tec'hel rak ar [[bosenn|vosenn]] a rae he reuz e Milano. Eno e varvas e dad, Fermo, bloaz goude, e [[1577]]. Krediñ a reer eo e Caravaggio e kreskas ar bugel, met daremprediñ ar re[[Sforza]] a rae e dud atav hag an tiegezh [[Colonna]] ivez. Tost e oa an div familh vras-se an eil ouzh eben, dimezioù a oa bet etre o bugale, ha skoazell a gavas Caravaggio diganto. Ar re Golonna a oa tud c'halloudus e Roma, hag e-kreiz ur rouedad tud a roas skoazell d'an arzour pa voe en diaezamant. D'e 13 vloaz, e [[1584]], ec'h eas da Vilano da zeskiñ ar vicher livour gant [[Simone Peterzano]], a lavare bout diskibl da [[Tizian|Dizian]]. Hep mar ebet e reas anaoudegezh gant teñzorioù arzel Milano, gant ''[[Ar Goan Ziwezhañ (arz)|Ar Goan Ziwezhañ]]'' livet gant [[Leonardo da Vinci]] a-dra-sur, ha gant arz [[Lombardia]] dre vras, dezhañ un doare a roe talvoudegezh d'ar "sell didro hag an evezh ouzh ar munudoù naturel"<ref>Rosa Giorgi, ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings'', p. 12.</ref>, un arz a oa tostoc'h da naturelouriezh [[Alamagn]] eget d'an ardaouegezh a oa diouzh ar c'hiz e Roma. Krediñ a reer e chomas ur pennad e Milano war-lerc'h echuet gantañ e bennad-diskibl, met marteze ez eas da [[Venezia]] hag e welas eno labour [[Giorgione]], a voe lavaret goude ne rae nemet e varmouzañ, ha hini Tizian. E [[1589]] e tistroas da Garavaggio betek marv e vamm, ken na voe rannet peadra an tiegezh e [[1592]]. Neuze ez eas da Roma. === Roma (1592-1600) === ;Gant Cesari War-dro kreiz 1592 e tegouezhas e Roma, “en e noazh hag en ezhomm bras... hep annez na boued... diarc'hant.”<ref>Meneget hepmui e levr Robb, p. 35, diazezet war skridoù Mancini, Baglione ha Bellori, a lavar o-zri e vevas e vloavezhioù kentañ e Roma er baourentez (menegoù izeloc'h).</ref> Bod en doa kavet gant ur mignon d'e diegezh, an [[eskob]] Pucci. Evitañ e live hag e kopie taolennoù relijiel. Livañ a rae ivez e ti [[Cavalier d'Arpino]], ul livour anavezet ivez evel ''il Giuseppino'', ma reas eno oberennoù kentañ e yaouankiz : ''Fanciullo con canestro di frutta'' ("Ar paotrig e banerad frouezh", [[1593]]-[[1594]]) ha ''Bacchino malato'' ("Bacchus yaouank klañv", ''idem''). Kaoz zo bet c'hoazh gant lod istorourien eus ur veaj da Venezia evit displegañ levezonoù veneziat war e arz, dreist-holl en daolenn ''Riposo durante la fuga in Egitto'' ("Diskuizh e-kerzh an dec'hadeg da Egipt", [[1595]]-[[1596]]), met netra sur n'eus bet prouet. N'ouzer ket gwall vat petra a reas e-pad e vloavezhioù kentañ e Roma. Brud en doa da vezañ un den feuls, brusk, troet da glask kann, ret dezhañ tec'hel a-zirak al lezenn alies. Un nebeud mizioù diwezhatoc'h e labouras evit al livour [[Giuseppe Cesari]], a oa e barr e vrud da neuze, ha livour muiañ-karet ar [[pab]] [[Klemañs VIII]], “o livañ bleunioù ha frouezh”<ref>Giovanni Pietro Bellori, ''Le Vite de' pittori, scultori, et architetti moderni'', 1672 : "Michele a voe ret dezhañ mont da servij ar Marc'heg Giuseppe d'Arpino, a roe dezhañ da labour livañ bleunioù ha frouezh en un doare ken tost d'ar wirionez ma voe tizhet ganto ar gened a geromp kement hiriv."</ref> en e labouradeg. Eus ar mare-se ec'h anavezomp ''Ragazzo che monda un frutto'' ("Paotr o peliat ur frouezhenn", [[1592]], e gentañ livadur anavezet), ''Fanciullo con canestro di frutta'' ha ''Bacchino malato'', a lavarer e oa un [[emboltred]] graet war-lerc'h ur c'hleñved fall a echuas gant e zilez roet da Cesari. An teir zaolenn-se a ziskouez ar perzhioù a reas brud Caravaggio : studiet eo bet frouezh ar banerad gant ur c'helenner liorzhouriezh ha gallet en deus anavezout un torr war un delienn, a oa "un delienn vras gant un devadenn anat diwar foue damheñvel ouzh an antrakoz (''Glomerella cingulata'')", emezañ.<ref>{{en}} [http://www.hort.purdue.edu/newcrop/caravaggio/caravaggio_l.html ''Caravaggio's Fruit: A Mirror on Baroque Horticulture'']</ref> <gallery> Boy with a Basket of Fruit-Caravaggio (1593).jpg|''Fanciullo con canestro di frutta'' Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|''Bacchino malato'' Michelangelo Caravaggio 025.jpg|''Riposo durante la fuga in Egitto'' </gallery> ;Klask fred Caravaggio a guitaas Cesari e miz Genver [[1594]], mennet ma oa da ober e dreuz e-unan. Bihan e oa aet e yalc'h, met da neuze eo e reas anaoudegezh gant mignoned nevez evel al livour [[Prospero Orsi]] ([[1560]]-[[1630]]), an tisavour [[Onorio Longhi]] ([[1568]]-[[1619]]), hag al livour yaouank (17 vloaz dezhañ) [[Mario Minniti]] ([[1577]]-[[1640]]). Gant Orsi e kavas dastumerien taolennoù ; gant Longhi e pleustras straedoù kêr da noz, hag an emgannoù ; Minniti a voe patrom meur a livadur, ha diwezhatoc'h e sikouras Caravaggio da glask fred e Sikilia<ref>Catherine Puglisi, "Caravaggio", p. 79. Longhi a oa gant Caravaggio da noz an emgann marvus gant Ranuccio Tomassoni ; Robb, p. 341, a soñj edo Minniti ivez.</ref>. [[Restr:Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Good Luck - Google Art Project.jpg|thumb|''Buona ventura'', 1596-1597]] En daolenn ''Buona ventura'' ("Chañs vat", [[1596]]-[[1597]]), an hini gentañ a livas ouzhpenn un den enni, e weler Mario louzet gant ur jipsianez a zo o lerezh e walenn. Nevez-flamm e oa an tem-se e Roma, ha berzh a reas er c'hantvedoù war-lerc'h. Da c'hortoz ne voe ket gwerzhet ker. En daolenn ''I bari'' ("An drucherien", [[1594]]) ez eus ur paotr tapet gant c'hoarierien c'hartoù, marteze kentañ pennoberenn Caravaggio. Evel ''Buona ventura'' e reas berzh bras, ha 50 eiladenn anezhi a chom. A zo abouesoc'h : sachañ a reas evezh ar [[kardinal|c'hardinal]] [[Francesco Maria Del Monte]], unan eus gwellañ anaoudeien el livouriezh e Roma. Evit Del Monte hag e vignoned arzgarourien binvidik e reas Caravaggio un toullad livadurioù evel ar ''Concerto'' ([[1595]]), ''Suonatore di liuto'' ("Soner lud", 1595-1596), ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' (1595-1597), ''Ragazzo morso da un ramarro'' ("Paotr dantet gant ur glazard", 1595-1596), ur skouer vat eus e zoare gwirheñvel, gant Minniti ha paotred yaouank all<ref>Deskrivet e voe paotred Caravaggio gant an arzvarnour Robert Hughes evel ''overripe bits of rough trade, with yearning mouths and hair like black ice cream'' ("tammoù re azv a zarempredoù feuls o c'henoù c'hoantek hag o blev par da zienn-skorn du")</ref> Kalz a dabut zo bet diwar-benn an alan a heñvelgarouriezh a glever el livadurioù-se<ref>Donald Posner an hini kentañ, e-barzh ''Caravaggio's Early Homo-erotic Works"''(Art Quarterly niv. 24, 1971, pp.301-26) o skrivañ diwar-benn doug Caravaggio d'ar grennarded ha levezon e vuhez reizhel war e arz. Ar vuhezskridourien heñvelgarourien a gav anat an aergelc'h a heñvelgarouriezh, met n'eo ket an holl a ya a-du gante. Mar klasker mont pelloc'h ganti war an hent-se e c'haller lenn Brian Tovar : [https://web.archive.org/web/20071219033744/http://emedia.art.sunysb.edu/britov/ess2.html ''Sins Against Nature: Homoeroticism and the epistemology of Caravaggio''] Evit lenn ur savboent kontrol, gwelout pennad Maurizio Calvesi, ''Caravaggio'' (ArtDossier 1986, en [[italianeg]]). Hervez Calvesi e kaver en oberennoù kentañ ar pezh a blije d'an Del Monte kentoc'h evit da Garavaggio, en un amzer ma ne rene ket c'hoazh ar meizad a soñjoù personel.</ref>. <gallery> The Cardsharps by Caravaggio.jpg|''I bari'' The musicians by Caravaggio.jpg|''Concerto'' Michelangelo Caravaggio 020.jpg|''Suonatore di liuto'' Baco, por Caravaggio.jpg|''Bacco'' Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Ragazzo morso da un ramarro'' </gallery> [[Restr:Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|thumb|upright 0.8|''Maddalena penitente'']] Gwirheñvelouriezh avat a gaver en-dro en taolennoù dezho un danvez relijiel, ha speredelezh ivez. Da gentañ e ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' ("Mari Maden e pinijenn", 1594-1595), ma weler [[Mari Madalen]] pa dro kein ouzh he buhez pec'herez, en he c'hoazez, o ouelañ dourek, he bravigoù a-skign en-dro dezhi. "Ne ziskoueze ket bezañ ul livadur relijiel tamm ebet... Ur plac'h en he c'hoazez war ur skabell goad izel o sec'hañ he blev... Pelec'h e oa ar morc'hed... ar glac'har... promesa ar silvidigezh ? ”<ref>Robb, p. 79. Robb a skriv da-heul Bellori, a gan meuleudi da livioù "gwir" Caravaggio hogen feukus e kav e naturalouriezh : "Plijet e oa (Caravaggio) gant dizoloidigezh an natur, n'en doa ket ezhomm da implij e empenn pelloc'h."</ref> E doare sioul Lombardia e oa, ha ne oa ket flamminus evel doare Roma d'an ampoent. Oberennoù all a voe en doare-se : ''San Francesco d'Assisi in estasi'' ("[[Sant Frañsez a Asiz]] en e c'hoursav", 1594-95), ''[[Marta e Maria Maddalena]]'' (1598), ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' ("Aberzhidigezh [[Izaag]]", 1598), ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' (1598-99), ''Giuditta e Oloferne'' ("[[Judit ha Holofern (arz)|Judit ha Holofern]]", 1599). Gant an oberennoù-se, goude ma ne voent gwelet nemet gant nebeut a dud, e kreskas brud Caravaggio e metoù an anaoudeien hag e genarzourien. Met evit kaout brud da vat e oa ret kaout labour evit ar foran, ha kement-se ne zeue nemet digant an Iliz. <gallery> Saint Francis of Assisi in Ecstasy-Caravaggio (c.1595).jpg|''San Francesco d'Assisi in estasi'' Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''Marta e Maria Maddalena'' Sacrifice of Isaac-Caravaggio (c. 1603).jpg|''Sacrificio di Isacco'' Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''Santa Caterina d'Alessandria''' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''Giuditta e Oloferne'' </gallery> ;Brudetañ livour kêr Roma (1600-1606) [[Restr:Michelangelo Caravaggio 040.jpg|thumb|''Vocazione di San Matteo'']] [[Restr:The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|thumb|''Martirio di San Matteo'']] E [[1599]], moarvat dre levezon Del Monte, e voe gopraet Caravaggio da ginklañ chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi ("Sant Loeiz ar C'hallaoued"). Kaoz a voe diwar-benn an div oberenn e voe gopraet evito, ''Vocazione di San Matteo'' ("Galvedigezh sant Vazhev", 1599-1600) ha ''Martirio di San Matteo'' ("Merzherinti sant Vazhev", 1600-01). Teñvalijenn Caravaggio ''(chiaroscuro)'' a zegase skrij en e daolennoù, hag e daol-sell lemm e lakae nerzh ha from a-leizh. Diwar-benn labour Caravaggio, e-touez an arzourien all, e oa daou du splann. Darn a ziskulie fazioù, deuet diwar e c'hoant da livañ hervez an natur, hep ober tresadennoù ; met an darn vuiañ a gane meuleudi dezhañ evel da salver an arz : livourien Roma neuze a oa troet gant an nevezinti, ar re yaouankañ a zeue war e dro, a gane meuleudi dezhañ dre ma oa an hini nemetañ a live hervez an natur, hag a lakae e oberoù da vurzhudoù. Kenderc'hel a reas Caravaggio da zastum goproù uhel evit labourioù relijiel ma weled emgannoù, dibennañ tud, jahinañ, lazhañ. Gant pep taolenn nevez e kreske e vrud peurvuiañ, met un toulladig a voe nac'het gant lod tud goude ma oant bet graet war o goulenn, hag a-wechoù e rankent bezañ adlivet, pe neuze e veze ret klask prenerien arall dezho. An dalc'h bras a oa hennezh : ha pa veze meulet nerzh dramatek e daolennoù gant lod e kave da lod all e oant awenet izel, gant danvez gros ar vuhez<ref>A-zivout savboent Iliz an Enepdisivouderezh diwar-benn an dereadegezh en arzoù, gwelit Giorgi, p. 80. Evit monet pelloc'h, gwelit Gash, p.8 sqq. ; hag a-zivout perzh an dereadegezhh en nac'hañ ''Sant Vazhe gant an ael'' ha ''Marv ar Werc'hez'', gwelit Puglisi, pp. 179-188.</ref> En e livadur kentañ eus ''San Matteo e l'angelo''("Sant Vazhev hag an ael", 1602) e weler ar sant evel ur c'houer moal e benn ha lous e zivhar, gant un ael-krennard gwisket skañv un tamm dibalamour ; nac'het e voe an daolenn, ha ret hec'h adober (''San Matteo e l'angelo', 1602). Heñveldra a c'hoarvezas gant ''Conversione di san Paolo'' ("Distro sant Paol ouzh Doue", 1600-1601), tra ma voe degemeret un eil doare heñvelanvet eus ar memes danvez (1600-1601), ma weler marc'h ar sant kalz gwelloc'h eget ar sant e-unan, ar pezh a zegasas an diviz-se etre an arzour hag ur c'hargad en iliz ''Santa Maria del Popolo'' e Roma : "Petra zo kaoz hoc'h eus lakaet ur marc'h er c'hreiz, ha sant Paol war an douar ?" — "Abalamour !" — "Daoust ha Doue eo ar marc'h ?" — "N'eo ket, met e gouloù Doue emañ !"<ref>Meneget hep mammenn e Lambert, p. 66.</ref>. Un oberenn direlijiel all, ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'', a voe graet e 1602 evit Vincenzo Giustiniani, un den eus kelc'hiad Del Monte. Hervez ur c'hounskrid eus ar {{XVIIvet kantved}} e oa graet hervez patrom ur paotr anvet Cecco, da lavarout eo [[Francesco]], marteze Francesco Boneri, un arzour anavezet er bloavezhioù 1610-1625, lesanvet [[Cecco Boneri|Cecco del Caravaggio]]<ref>Dibrouenn eo al liamme etre Boneri ha servijer ha patrom Caravaggio e deroù ar [[bloavezhioù 1600]], goude ma vez degemeret gant ar braz eus an dud ez eo Cecco del Caravaggio evit Francesco Boneri. Gwelit Robb, pp. 193-196.</ref> o tougen ur wareg ha saezhoù. Gwelout a reer an dalc'h en ul lec'h all, e gwirionez daouduek an oberenn : war un dro eo [[Kupidon]] ha Cecco, evel Gwerc'hezed Caravaggio a oa war un dro Mamm Jezuz ha kourtezanezed Roma a oa bet patromoù eviti. <gallery perrow="4"> Michelangelo Caravaggio 040.jpg|''Vocazione di San Matteo'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''Martirio di San Matteo'' Caravaggio (Michelangelo Merisi) (1571 - 1610) - The Evangelist Matthew - 365 - Gemäldegalerie.jpg|''San Matteo e l'angelo'' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|Eil doare The Conversion of Saint Paul-Caravaggio (c. 1600-1).jpg|''Conversione di san Paolo'' Caravaggio-The Conversion on the Way to Damascus.jpg|Eil doare Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|''Amor vincit omnia'' </gallery> ;Harlu ha marv (1606-1610) E miz Mae [[1606]], Caravaggio a lazhas ur forbann anvet Ranuccio Tomassoni ; peogwir e oa klask warnañ dindan boan a varv e tec'has al livour da zomani Colonna er c'hreisteiz da Roma, hag ac'haleno da Napoli e-lec'h m'edo Costanza Colonna Sforza, intañvez Francesco Sforza, o chom en ur palez ma voe degemeret evel mab an hini en doa bet karg e ti he fried. Ur breur he doa Costanza, Ascanio e anv, ha hennezh a oa kardinal-gwarezour rouantelezh Napoli, hag ur breur all dezhi, Marzio, a oa kuzulier [[besroue]] [[Spagn]] ; ur c'hoar dezhi a oa dimezet d'un den eus an tiegezh Carafa, a renk uhel e Napoli, un anaoudegezh a c'hallfe displegañ perak e voe roet kement a fret da Garavaggio er gêr-se. Goude un nebeud mizioù e Napoli avat ec'h eas Caravaggio da Enez Malta m'edo sez {{Urzh Sant Yann Jeruzalem|Marc'heien Malta]]. Mab Costanza, Fabrizio Sforza Colonna, a oa marc'heg Malta ha jeneral galeoù an Urzh, a seblant endevout aozet e zonedigezh en enez e [[1607]]. Ker bamet e voe Alof de Wignacourt, anezhañ 54{{vet}} Mestr Meur an Urzh, gant labour Caravaggio evel livour ofisiel an Urzh m'e varc'hegas. Daoust da gement-se e voe harzet an arzour e miz Eost 1608 abalamour m'en devoa gloazet ur marc'heg. Skarzhet eus an Urzh e voe ha bac'het e [[Valletta]], met diflipañ a eure ha tec'hel da Sikilia. Eno e labouras al livour (''Seppellimento di santa Lucia'' ("Beziadur santez Lusia", 1608), ''Resurrezione di Lazzaro'' ("Dasoc'h Lazar, 1609), ''Adorazione dei pastori'' ("Azeuladeg ar vesaerion", 1609), endra deue iskisoc'h-iskisañ e emzalc'h : kousket gwisket-holl hag armet-holl, distruj e labour kerkent goude an disterañ burutelladenn hag ober goap ouzh livourien Sikilia. Goude nav miz en enez e tistroas da Napoli. E palez Costanza e Napoli e voe o chom pa zistroas di en hañv [[1609]]. Kaoz eus an darempredoù-se a gaver en holl vuhezskridoù<ref>Da skouer hini Catherine Puglisi, ''Caravaggio', p. 258, ha hini Helen Langdon, ''Caravaggio: A Life'', pennadoù 12 ha 15, ha Peter Robb, ''M: The Man Who Became Caravaggio'', pp. 398 sqq. ha 459 sqq., a ro resisadurioù.</ref>. Eno e voe arsailhet e miz Here, marteze gant tud a oa gopraet gant ar marc'heg en devoa gloazet e Malta ; distreset e voe e zremm. D'ar mare-se e livas ''Davide con la testa di Golia'' ("David gant penn Goliath", 1609-1610), penn ar [[ramz]] o vezañ un emboltred. Goude bloaz e Napoli e tistroas Caravaggio da Roma en hañv 1610, ha d'an 28 a viz Gouere e voe embannet gant un ''avviso'', ur gazetenn brevez, e oa marvet al livour. <gallery> Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Seppellimento di santa Lucia'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Resurrezione di Lazzaro'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Adorazione dei pastori'' Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''Davide con la testa di Golia'' </gallery> Klañv e oa Caravaggio da neuze, hogen meur a rendaet zo bet a-zivout pennabeg e dremenvan : un dial, [[kleñved Naplez]], [[Kleñved ar paludoù|malaria]], [[kleñved Malta]] hag all. Beziet e voe e bered San Sebastiano e Porto Ercole ; pa voe serret er bered e [[1956]] e voe treuzkaset e relegoù er bered Sant'Erasmo, e Porto Ercole bepred. Eno e voent dielfennet e [[2001]] gant skiantourien a un abeg all da dremenvan al livour : pistriet e vije bet gant ar [[plom]] a oa e livioù e vare ; anavezet mat eo ar c'hleñved-se evit degas feulster en dud<ref>{{en}} [https://www.theguardian.com/artanddesign/2010/jun/16/caravaggio-italy-remains-ravenna-art ''The Guardian'', 16/06/2010]</ref>. Enklaskoù all a lakaas da soñjal e vije bet marvet Caravaggio diwar [[sepsis]]<ref>Anvet "septikemiezh" gwechall.</ref> en devije bet dre ''[[Staphylococcus aureus]]'' a-c'houde un emgann e Napoli<ref>{{en}} [https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(18)30571-1/fulltext ''The Lancet'', 17/08/2018]</ref>. E [[2002]], ar [[Vatikan]] a embannas dihelloù hag a skore un abeg all : peuzlazhet e vije bet Caravaggio dre ur ''vendetta'' paeet gant familh Raniccio Tomassoni, a oa bet muntret gant al livour abalamour d'ar batromez [[Fillide Melandroni]], ar vaouez yaouan a weler en dolenn ''Giuditta e Oloferne''<ref>{{en}} [https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/1396127/Red-blooded-Caravaggio-killed-love-rival-in-bungled-castration-attempt.html ''The Telegraph'', 02/06/2022]</ref>. ==Levezon== Caravaggio "a lakaas an deñvalijenn en damsklêrijenn."<ref>Lambert, p. 11.</ref> ''Chiaroscuro'' a veze implijet a-werso, met Caravaggio an hini a ziazezas da vat an doare-se da livañ. Adal ma voe diskouezet livadurioù Sant Vazhev e chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi e Roma e krogas o levezon war an arzourien yaouank, ar voe lesanvet ''i Caravaggisti''. Brud Caravaggio ne chomas ket war-lerc'h e dremenvan e 1610. An doareoù nevez degaset gantañ a voe implijet en doare ''barocco'', nemet ha pa voe implijet ar ''chiaroscuro'' e voe dilezet ar gwirvoud [[Bredoniezh|bredoniel]] a oa e taolennoù ar mestr. Levezoniñ a reas doare-livañ e geneil [[Orazio Gentileschi]], ha hini e verc'h [[Artemisia Gentileschi]], hag a-bell hini ar C'hallaoued [[Georges de La Tour]] ha [[Simon Vouet]], koulz ha hini ar Spagnol [[José de Ribera]]. Koulskoude, meur a zek vloaz war-lerc'h, e veze lakaet e oberoù war-gont livourien "dereatoc"h", pe e veze graet fae warno. An doare barok, kenijinet gantañ, a oa aet war-raok, kemmet e oa ar gizioù, met ne oa ket bet savet stal ebet gant Caravaggio, evel en devoa graet [[Annibale Carraci]] ([[1560]]-[[1609]]), ha ne oa bet skol ebet o legadiñ e zoare-livañ da ziskibien feal. Er [[bloavezhioù 1920]] ez eo an arzvarnour Roberto Longhi a roas brud en-dro da anv Caravaggio, hag a roas e lec'h dezhañ en istor liverezh Europa : "Ribera, [[Johannes Vermeer|Vermeer]], La Tour ha [[Rembrandt van Rijn|Rembrandt]] ne vije ket bet anezho panevetañ. Hag arz [[Eugène Delacroix|Delacroix]], [[Gustave Courbet|Courbet]] ha [[Édouard Manet|Manet]] a vije bet disheñvel-rik."<ref>Roberto Longhi, meneget e Lambert, ''op. cit.'', p. 15</ref> A-du gantañ e oa an istorour war an arzoù [[Bernard Berenson]] ([[1965]]-[[1959]]) pa skrive : ''War-bouez [[Michelangelo]] n'eus bet livour italian ebet dezhañ ken bras levezon.''<ref>Bernard Berenson, in Lambert, ''op. cit.', p. 8</ref> E kalz a virdioù, e [[Stadoù-Unanet Amerika]] zoken ([[Detroit]] ha [[New York]]), e kaver livadurioù a-leizh graet e doare Caravaggio : un darvoud da noz, gouloù teñval, tud ordinal, livañ ar wirionez naturel. Livourien vodern evel an [[Norvegia|Norvegad]] [[Odd Nerdrum]] (bet ganet e [[1944]]) pe an [[Hungaria|Hungarad]] [[Tibor Csernus]] ([[1927]]-[[2007]]) n'o deus biskoazh kuzhet o deus klasket kevezañ gantañ, hag al livour stadunanat [[Dougl Ohlson]] ([[1936]]-[[2010]]) a oa anaoudek-meurbet ouzh Caravaggio. Al livour (ha falser) [[Izelvroioù|izelvroat]] [[Han van Meegeren]] ([[1889]]-[[1947]]) en deus implijet taolennoù Caravaggio en e labour war ar Vistri Gozh. Ar filmaozer [[Bro-Saoz|Saoz]] [[Derek Jarman]] ([[1942]]-[[1994]]) en deus sevenet e [[1986]] ar film ''Caravaggio'' diwar-benn buhez an arzour<ref>{{en}} [https://www.imdb.com/title/tt0090798/?ref_=fn_al_tt_1 ''Internet Movie Database'']</ref>. [[Restr:Uqueen3.jpg|thumb|''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', lakaet war anv Caravaggio ("1603-1606" ?)]] En deiz a hiziv ne chom nemet 77 taolenn a zo diwar zorn Caravaggio hep mar ebet. Unan, ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'' ("Galvidigezh ar sent Pêr hag Andrev", 1603-1606), zo bet lakaet war anv Caravaggio e [[1943]] gant Roberto Longhi, hogen tennet eo bet eus roll oberennù an arzour e [[2009]]<ref>{{fr}} Ebert-Schifferer, Sybille : ''Caravage''. Paris : Éditions Hazan, 2009 {{ISBN|978-2-7541-0399-2}}</ref>. Prenet e oa bet gant ar roue [[Charlez Iañ (Bro-Saoz)|Charles I Bro-Saoz]] e [[1637]], gwerzhet da c'houde hag adprenet gant [[Charlez II (Bro-Saoz)|Charles II]] ha lakaet a-gostez e palez Hampton Court er mervent da [[Londrez]], ma kave d'an dud e oa un eillivadur. Un toullad livadurioù gant Caravaggio zo bet kollet moarvat abaoe e varv. [[Richard Francis Burton]] an hini en deus skrivet diwar-benn "un daolenn eus ar Rozera Santel (e mirdi personel dug meur [[Toskana]]) ma weled ur c'helc'hiad tregont den ''turpiter ligati''<ref>"Kenliammet en un doare mezhus"</ref>" ha ne chom roud ebet anezhi. Un daolenn all eus un ael a zo bet distrujet e-kerzh bombezadeg [[Dresden]], ha ne chom nemet luc'hskeudennoù gwenn-ha-du anezhi. == Oberennoù == ===Gwiriekaet (77 taolenn)=== Lod taolennoù zo bet graet meur a wech (da skouer : 8 taolenn zo anvet ''San Giovanni Battista''). *1592 : ''Ragazzo che monda un frutto'' *1593-1594 : ''Fanciullo con canestro di frutta'' • ''[[Bacchino malato]]'' *1594 : ''[[I bari]]'' *1594-1595 : ''San Francesco in estasi'' • ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' • ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' *1595 : ''[[Concerto]]'' *1595-1596 : ''Suonatore di liuto'' • ''Ragazzo morso da un ramarro'' • ''Riposo durante la fuga in Egitto'''' *1596-1597 : ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' • ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' • ''Buona ventura'' *1597 : ''[[Riposo durante la fuga in Egitto]]'' • ''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Fillide Melandroni]]'' *1597-1598 : ''Canestra di frutta'' • ''Davide e Golia'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1597-1599 : ''[[Narciso (Caravaggio)|Narciso]]'' *1598 : ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' • ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' • ''La vocazione dei santi Pietro e Andrea'' • ''Cristo alla colonna'' • ''Conversione della Maddalena ([[Marta e Maria Maddalena]])'' • ''[[Yann ar Badezour, Toledo, Spagn|San Giovanni Battista]]'' *1598-1599 : ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' *1599 : ''Giuditta e Oloferne'' *1599-1600 : ''Vocazione di San Matteo'' *1600 : ''Conversione di san Paolo'' • ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi]]'' *1600-1601 : ''Martirio di San Matteo'' • ''Conversione di San Paolo'' • ''Crocifissione di San Pietro'' • ''Incredulità di San Tommaso'' *1601-1602 : ''[[Koan en Emmaus|Cena in Emmaus]]'' *1602 : ''San Matteo e l'angelo'' • ''Cattura di Cristo'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1602-1603 : ''Coronazione di spine'' • ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'' *1602-1604 : ''Deposizione'' *1603 : ''[[Kurunidigezh gant spern|Incoronazione di spine]]'' • ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' *1604 : ''Morte della Vergine'' • ''[[Yann ar Badezour, Kansas City, Missouri|San Giovanni Battista]]'' • ''[[Yann ar Badezour, Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma|San Giovanni Battista]]'' *1604-1606 : ''Madonna dei pellegrini (Madonna di Loreto)'' *1605 : ''San Francesco in meditazione'' *1605-1606: ''Madonna dei palafrenieri (Madonna col Bambino e Sant'Anna)'' • ''Sacra Famiglia con San Giovanni Battista'' • ''San Gerolamo scrivente'' (Roma) • ''San Francesco in meditazione'' *1606 : ''[[Cena in Emmaus]]'' • ''[[Ecce Homo]]'' *1607 : ''Madonna del Rosario'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Vienna)|Davide con la testa di Golia]]'' • ''Salomè con la testa del Battista'' • ''Sette opere di Misericordia'' • ''Crocefissione di Sant'Andrea'' • ''Flagellazione'' *1607-1608 : ''Flagellazione di Cristo'' • ''Giovanni Battista alla sorgente'' *1608 : ''Ritratto di Alof de Wignacourt'' • ''Decollazione di San Giovanni Battista'' • ''San Girolamo scrivente'' (Malta) • ''[[Kupidon en e gousk|Amorino dormiente]]'' • ''Seppellimento di Santa Lucia'' *1608-1609 : ''Ritratto di fra Antonio Martelli, Cavaliere di Malta'' *1609 : ''Resurrezione di Lazzaro'' • ''Adorazione dei pastori'' *1609-1610 : ''Annunciazione'' • ''Negazione di San Pietro'' • ''Martirio di Sant'Orsola'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Roma)|Davide con la testa di Golia]]'' *1610 : ''[[Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)|San Giovanni Battista]]'' [[Restr:Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|thumb|upright 0.9|''Ritratto di Maffeo Barberini'']] ===Lakaet war e gont (10 taolenn)=== * ''Giove, Nettuno e Plutone'', Casino della Villa Ludovisi, Roma * ''Ritratto di papa Paolo V'' ([[Paol V]]), Palazzo Borghese, Roma * ''Ritratto di Maffeo Barberini (Il [[Urban VIII|papa Urbano VIII]])'', Firenze, dastumad prevez * ''Salomè con la testa del Battista'', National Gallery, Londrez * ''Salomè con la testa di san Giovanni nel bacile'', dastumad prevez * ''San Giovanni Battista'', Nelson Gallery, [[Kansas City]] * ''San Giovanni Battista'', Palazzo Corsini, Roma * ''San Giovannino alla sorgente con agnello'', dastumad prevez * ''San Girolamo'', [[Manati Montserrat]], [[Katalonia]] * ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', palez Hampton Court, Londrez, tiegezh real Breizh-Veur ==Skeudennaoueg== Amañ e kavor taolennoù ha n'int ket bet diskouezet uheloc'h. Diglok eo ar skeudennaoueg, evel-just. ===Taolennoù relijiel=== ;An [[Testamant Kozh]] <gallery> David and Goliath by Caravaggio.jpg|''Davide e Golia'' (1597-1598) Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|''Sacrificio di Isacco'' (1598) </gallery> ;An [[Testamant Nevez]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg|''Crocifissione di san Pietro'' (1600) Michelangelo Caravaggio 035.jpg|''Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi'' (1600) The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Incredulità di san Tommaso'' (1600-1601) Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Cena di Emmaus'' (1601-1602) Caravaggio - Taking of Christ - Odessa.jpg|''Cattura di Cristo'' (1602) Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg|''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' (1602)) The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Ar beziadur'' (1602-1603) Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''Sacra Famiglia con san Giovannino'' (1605-1606) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus|Cena di Emmaus]]'' (1606) 1606 Caravaggio, Ecce Homo Palazzo Bianco, Genoa.jpg|''[[Ecce Homo]]'' (1606) CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''Salomè con la testa del Battista (1607)) Caravaggio Baptist Collezione Bonello, Malta.jpg|''Giovanni Battista alla sorgente'' (1607-1608) Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Decollazione di san Giovanni Battista'' (1608) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Negazione di san Pietro'' (1609-1610) </gallery> ;Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]] <gallery> Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Morte della Vergine'' (1604) Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Madonna dei pellegrini'' (1604-1606) Madonna and Child with St. Anne-Caravaggio (c. 1605-6).jpg|''Madonna dei palafrenieri'' (1605-1606) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna del Rosario'' (1607) </gallery> ;Sent <gallery> The Calling of Saint Matthew by Carvaggio.jpg|''Vocazione di san Matteo'' (1599-1600) The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''[[Merzherinti Mazhev|Martirio di san Matteo]]'' (1600-1601) Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''San Matteo e l'angelo'' (1602) Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''San Girolamo scrivente ''(Roma, 1605) Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''San Girolamo scrivente'' (Malta, 1608) </gallery> ===Taolennoù direlijiel=== ;Mojennoù [[Henc'hes]] ha [[Henroma]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''Narciso'' (1597-1599) Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' (1598) </gallery> ;Poltredoù <gallery> Portrait of a Courtesan by Caravaggio.jpg|''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Cortigiana]]'' (1597) </gallery> ;Dodennoù all <gallery> Canestra di frutta (Caravaggio).jpg|''Canestra di frutta'' (1597-1598) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Sette opere di Misericordia'' (1606-1607) </gallery> == Menegoù == === Mammskridoù === * {{it}} Mancini, Giulio (1619-28) : ''Considerazioni sulla pittura''. * {{it}} Baglione, Giovanni 1642) : ''[https://archive.org/details/bub_gb_zZr_4cyPppYC/page/n3/mode/2up Le vite de' pittori, scultori, architetti, ed intagliatori, dal pontificato di Gregorio 13. del 1572. sino a 'tempi di papa Urbano 8. nel 1642.]''. * {{it}} Bellori, Giovanni Pietro (1672) : ''[https://archive.org/details/levitedepittoris00bell/page/n5/mode/2up Le Vite de' pittori, scultori et architetti moderni]''. === Levrioù diwar e benn === ;{{en}} * Calvesi, Maurizio : ''Caravaggio''. Firenze : Giunti Editore, 1998 {{ISBN|978-88-09-76268-8}} * Friedlaender, Walter : ''Caravaggio Studies''. New York : Schocken Books Inc., 1970 {{ISBN|978-0-8052-0243-4}} * Gash, John : ''Caravaggio''. London : Chaucer Press, 2004 {{ISBN|978-1-904449-22-5}} * Giorgi, Rosa : ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings''. London : Dorling Kindersley, 1999 {{ISBN|978-0-7894-4138-6}} * Hibbard, Howard : ''Caravaggio''. Cheltenham : Icon Publishing, 1983 {{ISBN|978-0-06-433322-1}} * Lambert, Gilles : ''Caravaggio''. Los Angeles : Taschen America, 2000 {{ISBN|978-3-8228-6305-3}} * Langdon, Helen : ''Caravaggio: A Life''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 1999 {{ISBN|978-0-374-11894-5}} * Moir, Alfred : ''The Italian Followers of Caravaggio''. Cambridge : Harvard University Press, 1967 (Div levrenn)<ref>ISBN ebet, peogwir e voe embannet [[ISBN|a-raok 1970]].</ref> * Puglisi, Catherine : ''Caravaggio''. London : Phaidon Press, 1998 {{ISBN|978-0-7148-3966-0}} * Robb, Peter Robb : ''M: The Man Who Became Caravaggio''. London : Henry Holt & Co., 2000 {{ISBN|978-0-8050-6356-1}} * Spike, John Spike & Kahn Spike, Michèle : ''Caravaggio''. Nw York : Abbeville Press, 2001 {{ISBN|978-0-7892-0639-8}} ;{{fr}} * Esteban, Claude : ''L'ordre donné à la nuit''. Lagrasse : Éditions Verdier, 2005 {{ISBN|978-2-86432-447-8}} * Hilaire, Michel : ''Caravage, le sacré et la vie''. Paris : Éditions Herscher, 1995 {{ISBN|978-2-7335-0251-8}} * Longhi, Roberto (1927) : ''Le Caravage''. Paris : Éditions du Regard, 2004 {{ISBN|978-2-84105-169-4}} ;{{it}} * Macchi, Alberto : ''L'uomo Caravaggio - Atto unico''. Roma : AETAS, Roma 1995 {{ISBN|978-88-85172-19-7}} == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Michelangelo Merisi da Caravaggio}} * {{en}} [http://webexhibits.org/hockneyoptics/post/grundy7.html ''Caravaggio and the camera obscura''] * {{en}} [https://www.caravaggio.org/ ''Caravaggio and his paintings''] * {{fr}} [http://agora.qc.ca/mot.nsf/Dossiers/Caravage ''Caravage''] * {{fr}} http://www.bergerfoundation.ch/Caravage/F/index.html ''Caravage''] ==Notennoù== {{Daveoù}} {{DEFAULTSORT:Caravaggio}} [[Rummad:Livourien italian ar XVIvet kantved]] [[Rummad:Livourien italian ar XVIIvet kantved]] [[Rummad:Ganedigezhioù 1571]] [[Rummad:Marvioù 1610]] inzvdjd0a2061vw6p3tkob7pcq3sfcy 2187472 2187470 2026-04-09T13:30:36Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:The Calling of Saint Matthew by Carvaggio.jpg]] → [[File:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187472 wikitext text/x-wiki {{implijoù all}} {{databox}} [[Restr:CARAVAGGIO, A boy peeling fruit (1593).jpg|thumb|''Ragazzo che monda un frutto'', 1592]] '''Michelangelo Merisi da Caravaggio''' ([[Milano]], [[29 a viz Gwengolo]] [[1571]] – [[Porto Ercole]]<ref>Ur ''[[frazione]]'' eus [[Monte Argentario]] eo Porto Ercole.</ref>, [[18 a viz Gouere]] [[1610]]), anavezet gwelloc'h evel '''Caravaggio''', a oa ul [[livouriezh|livour]] [[italia]]n. Unan eus livourien ar skol [[naturelouriezh (arz)|naturelouriezh]] italian eo, enebet ouzh ar skol [[ardaouegezh (arz)|ardaouegezh]] a rene war ar {{XVIvet kantved}}. Adnevezet en deus an [[arz]] en e amzer ha kontet eo da vezañ unan eus ar c'hentañ arzourien al luskad [[barok]]. Brudet eo al livour koulz abalamour d'e arz ha d'e vuhez. Adalek [[1600]] e oa brudet e [[Roma]] evel un arzour dornet-kaer. Diwar neuze ne vankas ket al labour dezhañ, nemet ar berzh a rae a save d'e benn. Bet eo un den feuls, brusk, hoalus ha dañjerus, enebour d'an urzh, a veze armet, a ouie en em gannañ, hag a lazhas ouzhpenn un den. Kraouiet e voe meur a wech peogwir e nac'he pourmen dizarm e straedoù Roma, goude ma oa difennet. Ur pennad diwar e benn e [[1604]] a ziskleir e zoare-bevañ tri bloaz a-raok, a gont «&nbsp;en devoa labouret e-pad pemzektez hag e oa aet da gantren, miz pe zaou, e gleze gantañ ouzh e gostez, ur mevel ouzh e heul, eus an eil sal-dañs d'eben, prest da glask kann pe tabut, ken ne veze ket aes kaout afer outañ.&nbsp;»<ref>Hervez Floris Claes van Dijk, a veve e Roma e 1601 d'ar c'houlz ma laboure Caravaggio eno, meneget e : John Gash, ''Caravaggio'', p.13. Kavet e vo ar meneg kentañ a se e ''Het Schilder-Boek'', gant Carl (pe Karel) van Mander, eus 1604, troet en e hed el levr ''Caravaggio'' gant Howard Hibbard. Kentañ meneg eus anv Caravaggio en un dihell eus e amzer e Roma eo hini Prospero Orsi evel keneiler en ur brosesion e miz Here 1594 en enor da Sant Lukaz (gwelout H. Waga, ''Vita nota e ignota dei virtuosi al Pantheon'', Roma, 1992, Appendix I, pp. 219 ha 220 sqq.). Kentañ danevell eus e vuhez e Roma zo en un dihell eus an 11 a viz Gouhere 1597 pa voe test Caravaggio ha Prospero Orsi eus un torfed e-kichen San Luigi de' Francesi. (Gwelout ''The earliest account of Caravaggio in Rome'' gant Sandro Corradini ha Maurizio Marini, e-barzh ''The Burlington Magazine'', pp. 25-28).</ref> E [[1606]] e rankas tec'hel eus Roma, pa oa klask warnañ abalamour m'en devoa lazhet un den en doa bet kann outañ. E [[1608]] edo e [[Malta]], ma'z eas en [[Urzh Malta]], desket ma oa madik war ar relijion, met ne chomas nemet tri miz enni, taolet e voe er-maez anezhi dre m'en devoa lazhet ur c'hamarad eus an Urzh. Neuze ez eas da [[Napoli]] e [[1609]], ma voe klasket e lazhañ, trawalc'h a enebourien en devoa evit se, hag ac'haleno da [[Sikilia]], ma ne reas nemet gounit enebourien nevez ken na varvas e 1610. Ilizoù nevez ha palezioù ec'hon a veze savet e Roma war-dro dibenn ar {{XVIvet kantved}} ha deroù ar {{XVIIvet kantved}}, hag ezhomm a oa livadurioù. Edo an [[Iliz katolik roman|Iliz]] gant an [[Enepdisivouderezh]], ha klask a oa war-lerc'h ur gwir arz relijiel ac'h aje a-enep ar [[Protestantiezh|brotestantiezh]], hag evit se ne seblante ket dereat ken an doareoù-micher kozh (re an ardaouegezh), a bade abaoe kant vloaz, hag a gaved artifisiel. Caravaggio a zegase nevezenti gant e naturalouriezh, un doare-ober savet diwar pizhsellout hag implij ''[[chiaroscuro]]'', eleze sklêrijenn ha teñvalijenn. Brud ha levezon en doe Caravaggio en e vuhez, hogen ankounac'haet e voe er c'hantvedoù war-lerch e dremenvan. Ret e voe gortoz an {{XXvet kantved}} evit dizoleiñ pegen kreñv en doa levezonet arz ar C'hornôg. Koulskoude eo bras e levezon war an doare-livañ nevez a zeuas war-lerc'h an ardaouegezh, ar ''barocco''. Andre Berne-Joffroy, sekretour [[Paul Valéry]], a lavare diwar e benn : «&nbsp;Pezh a grog gant labour Caravaggio n'eo nemet al livouriezh vodern.&nbsp;»<ref>Meneget gant Gilles Lambert, en e levr "Caravaggio", p. 8.</ref> == Buhez == === An oad tener (1571-1592) === Ganet e oa Caravaggio e Milano<ref>Testeniekaet gant kavadenn ar baperenn-vadeziant eus parrez Santo Stefano e Brolo, e Milano, hervez ar gazetenn ''[[L'Unità]]'' e miz C'hwevrer 2007.</ref>. E dad, Fermo Merisi, a oa merour-ti ha kinkler-ti da Francesco Sforza, markiz [[Caravaggio (Italia)|Caravaggio]]. E vamm, Lucia Aratori, a oa he zud perc'henned er memes kornad. E [[1576]] ez eas an tiegezh da chom da Garavaggio, ur gêr vihan e [[proviñs Bergamo]], evit tec'hel rak ar [[bosenn|vosenn]] a rae he reuz e Milano. Eno e varvas e dad, Fermo, bloaz goude, e [[1577]]. Krediñ a reer eo e Caravaggio e kreskas ar bugel, met daremprediñ ar re[[Sforza]] a rae e dud atav hag an tiegezh [[Colonna]] ivez. Tost e oa an div familh vras-se an eil ouzh eben, dimezioù a oa bet etre o bugale, ha skoazell a gavas Caravaggio diganto. Ar re Golonna a oa tud c'halloudus e Roma, hag e-kreiz ur rouedad tud a roas skoazell d'an arzour pa voe en diaezamant. D'e 13 vloaz, e [[1584]], ec'h eas da Vilano da zeskiñ ar vicher livour gant [[Simone Peterzano]], a lavare bout diskibl da [[Tizian|Dizian]]. Hep mar ebet e reas anaoudegezh gant teñzorioù arzel Milano, gant ''[[Ar Goan Ziwezhañ (arz)|Ar Goan Ziwezhañ]]'' livet gant [[Leonardo da Vinci]] a-dra-sur, ha gant arz [[Lombardia]] dre vras, dezhañ un doare a roe talvoudegezh d'ar "sell didro hag an evezh ouzh ar munudoù naturel"<ref>Rosa Giorgi, ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings'', p. 12.</ref>, un arz a oa tostoc'h da naturelouriezh [[Alamagn]] eget d'an ardaouegezh a oa diouzh ar c'hiz e Roma. Krediñ a reer e chomas ur pennad e Milano war-lerc'h echuet gantañ e bennad-diskibl, met marteze ez eas da [[Venezia]] hag e welas eno labour [[Giorgione]], a voe lavaret goude ne rae nemet e varmouzañ, ha hini Tizian. E [[1589]] e tistroas da Garavaggio betek marv e vamm, ken na voe rannet peadra an tiegezh e [[1592]]. Neuze ez eas da Roma. === Roma (1592-1600) === ;Gant Cesari War-dro kreiz 1592 e tegouezhas e Roma, “en e noazh hag en ezhomm bras... hep annez na boued... diarc'hant.”<ref>Meneget hepmui e levr Robb, p. 35, diazezet war skridoù Mancini, Baglione ha Bellori, a lavar o-zri e vevas e vloavezhioù kentañ e Roma er baourentez (menegoù izeloc'h).</ref> Bod en doa kavet gant ur mignon d'e diegezh, an [[eskob]] Pucci. Evitañ e live hag e kopie taolennoù relijiel. Livañ a rae ivez e ti [[Cavalier d'Arpino]], ul livour anavezet ivez evel ''il Giuseppino'', ma reas eno oberennoù kentañ e yaouankiz : ''Fanciullo con canestro di frutta'' ("Ar paotrig e banerad frouezh", [[1593]]-[[1594]]) ha ''Bacchino malato'' ("Bacchus yaouank klañv", ''idem''). Kaoz zo bet c'hoazh gant lod istorourien eus ur veaj da Venezia evit displegañ levezonoù veneziat war e arz, dreist-holl en daolenn ''Riposo durante la fuga in Egitto'' ("Diskuizh e-kerzh an dec'hadeg da Egipt", [[1595]]-[[1596]]), met netra sur n'eus bet prouet. N'ouzer ket gwall vat petra a reas e-pad e vloavezhioù kentañ e Roma. Brud en doa da vezañ un den feuls, brusk, troet da glask kann, ret dezhañ tec'hel a-zirak al lezenn alies. Un nebeud mizioù diwezhatoc'h e labouras evit al livour [[Giuseppe Cesari]], a oa e barr e vrud da neuze, ha livour muiañ-karet ar [[pab]] [[Klemañs VIII]], “o livañ bleunioù ha frouezh”<ref>Giovanni Pietro Bellori, ''Le Vite de' pittori, scultori, et architetti moderni'', 1672 : "Michele a voe ret dezhañ mont da servij ar Marc'heg Giuseppe d'Arpino, a roe dezhañ da labour livañ bleunioù ha frouezh en un doare ken tost d'ar wirionez ma voe tizhet ganto ar gened a geromp kement hiriv."</ref> en e labouradeg. Eus ar mare-se ec'h anavezomp ''Ragazzo che monda un frutto'' ("Paotr o peliat ur frouezhenn", [[1592]], e gentañ livadur anavezet), ''Fanciullo con canestro di frutta'' ha ''Bacchino malato'', a lavarer e oa un [[emboltred]] graet war-lerc'h ur c'hleñved fall a echuas gant e zilez roet da Cesari. An teir zaolenn-se a ziskouez ar perzhioù a reas brud Caravaggio : studiet eo bet frouezh ar banerad gant ur c'helenner liorzhouriezh ha gallet en deus anavezout un torr war un delienn, a oa "un delienn vras gant un devadenn anat diwar foue damheñvel ouzh an antrakoz (''Glomerella cingulata'')", emezañ.<ref>{{en}} [http://www.hort.purdue.edu/newcrop/caravaggio/caravaggio_l.html ''Caravaggio's Fruit: A Mirror on Baroque Horticulture'']</ref> <gallery> Boy with a Basket of Fruit-Caravaggio (1593).jpg|''Fanciullo con canestro di frutta'' Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|''Bacchino malato'' Michelangelo Caravaggio 025.jpg|''Riposo durante la fuga in Egitto'' </gallery> ;Klask fred Caravaggio a guitaas Cesari e miz Genver [[1594]], mennet ma oa da ober e dreuz e-unan. Bihan e oa aet e yalc'h, met da neuze eo e reas anaoudegezh gant mignoned nevez evel al livour [[Prospero Orsi]] ([[1560]]-[[1630]]), an tisavour [[Onorio Longhi]] ([[1568]]-[[1619]]), hag al livour yaouank (17 vloaz dezhañ) [[Mario Minniti]] ([[1577]]-[[1640]]). Gant Orsi e kavas dastumerien taolennoù ; gant Longhi e pleustras straedoù kêr da noz, hag an emgannoù ; Minniti a voe patrom meur a livadur, ha diwezhatoc'h e sikouras Caravaggio da glask fred e Sikilia<ref>Catherine Puglisi, "Caravaggio", p. 79. Longhi a oa gant Caravaggio da noz an emgann marvus gant Ranuccio Tomassoni ; Robb, p. 341, a soñj edo Minniti ivez.</ref>. [[Restr:Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Good Luck - Google Art Project.jpg|thumb|''Buona ventura'', 1596-1597]] En daolenn ''Buona ventura'' ("Chañs vat", [[1596]]-[[1597]]), an hini gentañ a livas ouzhpenn un den enni, e weler Mario louzet gant ur jipsianez a zo o lerezh e walenn. Nevez-flamm e oa an tem-se e Roma, ha berzh a reas er c'hantvedoù war-lerc'h. Da c'hortoz ne voe ket gwerzhet ker. En daolenn ''I bari'' ("An drucherien", [[1594]]) ez eus ur paotr tapet gant c'hoarierien c'hartoù, marteze kentañ pennoberenn Caravaggio. Evel ''Buona ventura'' e reas berzh bras, ha 50 eiladenn anezhi a chom. A zo abouesoc'h : sachañ a reas evezh ar [[kardinal|c'hardinal]] [[Francesco Maria Del Monte]], unan eus gwellañ anaoudeien el livouriezh e Roma. Evit Del Monte hag e vignoned arzgarourien binvidik e reas Caravaggio un toullad livadurioù evel ar ''Concerto'' ([[1595]]), ''Suonatore di liuto'' ("Soner lud", 1595-1596), ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' (1595-1597), ''Ragazzo morso da un ramarro'' ("Paotr dantet gant ur glazard", 1595-1596), ur skouer vat eus e zoare gwirheñvel, gant Minniti ha paotred yaouank all<ref>Deskrivet e voe paotred Caravaggio gant an arzvarnour Robert Hughes evel ''overripe bits of rough trade, with yearning mouths and hair like black ice cream'' ("tammoù re azv a zarempredoù feuls o c'henoù c'hoantek hag o blev par da zienn-skorn du")</ref> Kalz a dabut zo bet diwar-benn an alan a heñvelgarouriezh a glever el livadurioù-se<ref>Donald Posner an hini kentañ, e-barzh ''Caravaggio's Early Homo-erotic Works"''(Art Quarterly niv. 24, 1971, pp.301-26) o skrivañ diwar-benn doug Caravaggio d'ar grennarded ha levezon e vuhez reizhel war e arz. Ar vuhezskridourien heñvelgarourien a gav anat an aergelc'h a heñvelgarouriezh, met n'eo ket an holl a ya a-du gante. Mar klasker mont pelloc'h ganti war an hent-se e c'haller lenn Brian Tovar : [https://web.archive.org/web/20071219033744/http://emedia.art.sunysb.edu/britov/ess2.html ''Sins Against Nature: Homoeroticism and the epistemology of Caravaggio''] Evit lenn ur savboent kontrol, gwelout pennad Maurizio Calvesi, ''Caravaggio'' (ArtDossier 1986, en [[italianeg]]). Hervez Calvesi e kaver en oberennoù kentañ ar pezh a blije d'an Del Monte kentoc'h evit da Garavaggio, en un amzer ma ne rene ket c'hoazh ar meizad a soñjoù personel.</ref>. <gallery> The Cardsharps by Caravaggio.jpg|''I bari'' The musicians by Caravaggio.jpg|''Concerto'' Michelangelo Caravaggio 020.jpg|''Suonatore di liuto'' Baco, por Caravaggio.jpg|''Bacco'' Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Ragazzo morso da un ramarro'' </gallery> [[Restr:Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|thumb|upright 0.8|''Maddalena penitente'']] Gwirheñvelouriezh avat a gaver en-dro en taolennoù dezho un danvez relijiel, ha speredelezh ivez. Da gentañ e ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' ("Mari Maden e pinijenn", 1594-1595), ma weler [[Mari Madalen]] pa dro kein ouzh he buhez pec'herez, en he c'hoazez, o ouelañ dourek, he bravigoù a-skign en-dro dezhi. "Ne ziskoueze ket bezañ ul livadur relijiel tamm ebet... Ur plac'h en he c'hoazez war ur skabell goad izel o sec'hañ he blev... Pelec'h e oa ar morc'hed... ar glac'har... promesa ar silvidigezh ? ”<ref>Robb, p. 79. Robb a skriv da-heul Bellori, a gan meuleudi da livioù "gwir" Caravaggio hogen feukus e kav e naturalouriezh : "Plijet e oa (Caravaggio) gant dizoloidigezh an natur, n'en doa ket ezhomm da implij e empenn pelloc'h."</ref> E doare sioul Lombardia e oa, ha ne oa ket flamminus evel doare Roma d'an ampoent. Oberennoù all a voe en doare-se : ''San Francesco d'Assisi in estasi'' ("[[Sant Frañsez a Asiz]] en e c'hoursav", 1594-95), ''[[Marta e Maria Maddalena]]'' (1598), ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' ("Aberzhidigezh [[Izaag]]", 1598), ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' (1598-99), ''Giuditta e Oloferne'' ("[[Judit ha Holofern (arz)|Judit ha Holofern]]", 1599). Gant an oberennoù-se, goude ma ne voent gwelet nemet gant nebeut a dud, e kreskas brud Caravaggio e metoù an anaoudeien hag e genarzourien. Met evit kaout brud da vat e oa ret kaout labour evit ar foran, ha kement-se ne zeue nemet digant an Iliz. <gallery> Saint Francis of Assisi in Ecstasy-Caravaggio (c.1595).jpg|''San Francesco d'Assisi in estasi'' Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''Marta e Maria Maddalena'' Sacrifice of Isaac-Caravaggio (c. 1603).jpg|''Sacrificio di Isacco'' Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''Santa Caterina d'Alessandria''' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''Giuditta e Oloferne'' </gallery> ;Brudetañ livour kêr Roma (1600-1606) [[Restr:Michelangelo Caravaggio 040.jpg|thumb|''Vocazione di San Matteo'']] [[Restr:The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|thumb|''Martirio di San Matteo'']] E [[1599]], moarvat dre levezon Del Monte, e voe gopraet Caravaggio da ginklañ chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi ("Sant Loeiz ar C'hallaoued"). Kaoz a voe diwar-benn an div oberenn e voe gopraet evito, ''Vocazione di San Matteo'' ("Galvedigezh sant Vazhev", 1599-1600) ha ''Martirio di San Matteo'' ("Merzherinti sant Vazhev", 1600-01). Teñvalijenn Caravaggio ''(chiaroscuro)'' a zegase skrij en e daolennoù, hag e daol-sell lemm e lakae nerzh ha from a-leizh. Diwar-benn labour Caravaggio, e-touez an arzourien all, e oa daou du splann. Darn a ziskulie fazioù, deuet diwar e c'hoant da livañ hervez an natur, hep ober tresadennoù ; met an darn vuiañ a gane meuleudi dezhañ evel da salver an arz : livourien Roma neuze a oa troet gant an nevezinti, ar re yaouankañ a zeue war e dro, a gane meuleudi dezhañ dre ma oa an hini nemetañ a live hervez an natur, hag a lakae e oberoù da vurzhudoù. Kenderc'hel a reas Caravaggio da zastum goproù uhel evit labourioù relijiel ma weled emgannoù, dibennañ tud, jahinañ, lazhañ. Gant pep taolenn nevez e kreske e vrud peurvuiañ, met un toulladig a voe nac'het gant lod tud goude ma oant bet graet war o goulenn, hag a-wechoù e rankent bezañ adlivet, pe neuze e veze ret klask prenerien arall dezho. An dalc'h bras a oa hennezh : ha pa veze meulet nerzh dramatek e daolennoù gant lod e kave da lod all e oant awenet izel, gant danvez gros ar vuhez<ref>A-zivout savboent Iliz an Enepdisivouderezh diwar-benn an dereadegezh en arzoù, gwelit Giorgi, p. 80. Evit monet pelloc'h, gwelit Gash, p.8 sqq. ; hag a-zivout perzh an dereadegezhh en nac'hañ ''Sant Vazhe gant an ael'' ha ''Marv ar Werc'hez'', gwelit Puglisi, pp. 179-188.</ref> En e livadur kentañ eus ''San Matteo e l'angelo''("Sant Vazhev hag an ael", 1602) e weler ar sant evel ur c'houer moal e benn ha lous e zivhar, gant un ael-krennard gwisket skañv un tamm dibalamour ; nac'het e voe an daolenn, ha ret hec'h adober (''San Matteo e l'angelo', 1602). Heñveldra a c'hoarvezas gant ''Conversione di san Paolo'' ("Distro sant Paol ouzh Doue", 1600-1601), tra ma voe degemeret un eil doare heñvelanvet eus ar memes danvez (1600-1601), ma weler marc'h ar sant kalz gwelloc'h eget ar sant e-unan, ar pezh a zegasas an diviz-se etre an arzour hag ur c'hargad en iliz ''Santa Maria del Popolo'' e Roma : "Petra zo kaoz hoc'h eus lakaet ur marc'h er c'hreiz, ha sant Paol war an douar ?" — "Abalamour !" — "Daoust ha Doue eo ar marc'h ?" — "N'eo ket, met e gouloù Doue emañ !"<ref>Meneget hep mammenn e Lambert, p. 66.</ref>. Un oberenn direlijiel all, ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'', a voe graet e 1602 evit Vincenzo Giustiniani, un den eus kelc'hiad Del Monte. Hervez ur c'hounskrid eus ar {{XVIIvet kantved}} e oa graet hervez patrom ur paotr anvet Cecco, da lavarout eo [[Francesco]], marteze Francesco Boneri, un arzour anavezet er bloavezhioù 1610-1625, lesanvet [[Cecco Boneri|Cecco del Caravaggio]]<ref>Dibrouenn eo al liamme etre Boneri ha servijer ha patrom Caravaggio e deroù ar [[bloavezhioù 1600]], goude ma vez degemeret gant ar braz eus an dud ez eo Cecco del Caravaggio evit Francesco Boneri. Gwelit Robb, pp. 193-196.</ref> o tougen ur wareg ha saezhoù. Gwelout a reer an dalc'h en ul lec'h all, e gwirionez daouduek an oberenn : war un dro eo [[Kupidon]] ha Cecco, evel Gwerc'hezed Caravaggio a oa war un dro Mamm Jezuz ha kourtezanezed Roma a oa bet patromoù eviti. <gallery perrow="4"> Michelangelo Caravaggio 040.jpg|''Vocazione di San Matteo'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''Martirio di San Matteo'' Caravaggio (Michelangelo Merisi) (1571 - 1610) - The Evangelist Matthew - 365 - Gemäldegalerie.jpg|''San Matteo e l'angelo'' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|Eil doare The Conversion of Saint Paul-Caravaggio (c. 1600-1).jpg|''Conversione di san Paolo'' Caravaggio-The Conversion on the Way to Damascus.jpg|Eil doare Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|''Amor vincit omnia'' </gallery> ;Harlu ha marv (1606-1610) E miz Mae [[1606]], Caravaggio a lazhas ur forbann anvet Ranuccio Tomassoni ; peogwir e oa klask warnañ dindan boan a varv e tec'has al livour da zomani Colonna er c'hreisteiz da Roma, hag ac'haleno da Napoli e-lec'h m'edo Costanza Colonna Sforza, intañvez Francesco Sforza, o chom en ur palez ma voe degemeret evel mab an hini en doa bet karg e ti he fried. Ur breur he doa Costanza, Ascanio e anv, ha hennezh a oa kardinal-gwarezour rouantelezh Napoli, hag ur breur all dezhi, Marzio, a oa kuzulier [[besroue]] [[Spagn]] ; ur c'hoar dezhi a oa dimezet d'un den eus an tiegezh Carafa, a renk uhel e Napoli, un anaoudegezh a c'hallfe displegañ perak e voe roet kement a fret da Garavaggio er gêr-se. Goude un nebeud mizioù e Napoli avat ec'h eas Caravaggio da Enez Malta m'edo sez {{Urzh Sant Yann Jeruzalem|Marc'heien Malta]]. Mab Costanza, Fabrizio Sforza Colonna, a oa marc'heg Malta ha jeneral galeoù an Urzh, a seblant endevout aozet e zonedigezh en enez e [[1607]]. Ker bamet e voe Alof de Wignacourt, anezhañ 54{{vet}} Mestr Meur an Urzh, gant labour Caravaggio evel livour ofisiel an Urzh m'e varc'hegas. Daoust da gement-se e voe harzet an arzour e miz Eost 1608 abalamour m'en devoa gloazet ur marc'heg. Skarzhet eus an Urzh e voe ha bac'het e [[Valletta]], met diflipañ a eure ha tec'hel da Sikilia. Eno e labouras al livour (''Seppellimento di santa Lucia'' ("Beziadur santez Lusia", 1608), ''Resurrezione di Lazzaro'' ("Dasoc'h Lazar, 1609), ''Adorazione dei pastori'' ("Azeuladeg ar vesaerion", 1609), endra deue iskisoc'h-iskisañ e emzalc'h : kousket gwisket-holl hag armet-holl, distruj e labour kerkent goude an disterañ burutelladenn hag ober goap ouzh livourien Sikilia. Goude nav miz en enez e tistroas da Napoli. E palez Costanza e Napoli e voe o chom pa zistroas di en hañv [[1609]]. Kaoz eus an darempredoù-se a gaver en holl vuhezskridoù<ref>Da skouer hini Catherine Puglisi, ''Caravaggio', p. 258, ha hini Helen Langdon, ''Caravaggio: A Life'', pennadoù 12 ha 15, ha Peter Robb, ''M: The Man Who Became Caravaggio'', pp. 398 sqq. ha 459 sqq., a ro resisadurioù.</ref>. Eno e voe arsailhet e miz Here, marteze gant tud a oa gopraet gant ar marc'heg en devoa gloazet e Malta ; distreset e voe e zremm. D'ar mare-se e livas ''Davide con la testa di Golia'' ("David gant penn Goliath", 1609-1610), penn ar [[ramz]] o vezañ un emboltred. Goude bloaz e Napoli e tistroas Caravaggio da Roma en hañv 1610, ha d'an 28 a viz Gouere e voe embannet gant un ''avviso'', ur gazetenn brevez, e oa marvet al livour. <gallery> Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Seppellimento di santa Lucia'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Resurrezione di Lazzaro'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Adorazione dei pastori'' Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''Davide con la testa di Golia'' </gallery> Klañv e oa Caravaggio da neuze, hogen meur a rendaet zo bet a-zivout pennabeg e dremenvan : un dial, [[kleñved Naplez]], [[Kleñved ar paludoù|malaria]], [[kleñved Malta]] hag all. Beziet e voe e bered San Sebastiano e Porto Ercole ; pa voe serret er bered e [[1956]] e voe treuzkaset e relegoù er bered Sant'Erasmo, e Porto Ercole bepred. Eno e voent dielfennet e [[2001]] gant skiantourien a un abeg all da dremenvan al livour : pistriet e vije bet gant ar [[plom]] a oa e livioù e vare ; anavezet mat eo ar c'hleñved-se evit degas feulster en dud<ref>{{en}} [https://www.theguardian.com/artanddesign/2010/jun/16/caravaggio-italy-remains-ravenna-art ''The Guardian'', 16/06/2010]</ref>. Enklaskoù all a lakaas da soñjal e vije bet marvet Caravaggio diwar [[sepsis]]<ref>Anvet "septikemiezh" gwechall.</ref> en devije bet dre ''[[Staphylococcus aureus]]'' a-c'houde un emgann e Napoli<ref>{{en}} [https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(18)30571-1/fulltext ''The Lancet'', 17/08/2018]</ref>. E [[2002]], ar [[Vatikan]] a embannas dihelloù hag a skore un abeg all : peuzlazhet e vije bet Caravaggio dre ur ''vendetta'' paeet gant familh Raniccio Tomassoni, a oa bet muntret gant al livour abalamour d'ar batromez [[Fillide Melandroni]], ar vaouez yaouan a weler en dolenn ''Giuditta e Oloferne''<ref>{{en}} [https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/1396127/Red-blooded-Caravaggio-killed-love-rival-in-bungled-castration-attempt.html ''The Telegraph'', 02/06/2022]</ref>. ==Levezon== Caravaggio "a lakaas an deñvalijenn en damsklêrijenn."<ref>Lambert, p. 11.</ref> ''Chiaroscuro'' a veze implijet a-werso, met Caravaggio an hini a ziazezas da vat an doare-se da livañ. Adal ma voe diskouezet livadurioù Sant Vazhev e chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi e Roma e krogas o levezon war an arzourien yaouank, ar voe lesanvet ''i Caravaggisti''. Brud Caravaggio ne chomas ket war-lerc'h e dremenvan e 1610. An doareoù nevez degaset gantañ a voe implijet en doare ''barocco'', nemet ha pa voe implijet ar ''chiaroscuro'' e voe dilezet ar gwirvoud [[Bredoniezh|bredoniel]] a oa e taolennoù ar mestr. Levezoniñ a reas doare-livañ e geneil [[Orazio Gentileschi]], ha hini e verc'h [[Artemisia Gentileschi]], hag a-bell hini ar C'hallaoued [[Georges de La Tour]] ha [[Simon Vouet]], koulz ha hini ar Spagnol [[José de Ribera]]. Koulskoude, meur a zek vloaz war-lerc'h, e veze lakaet e oberoù war-gont livourien "dereatoc"h", pe e veze graet fae warno. An doare barok, kenijinet gantañ, a oa aet war-raok, kemmet e oa ar gizioù, met ne oa ket bet savet stal ebet gant Caravaggio, evel en devoa graet [[Annibale Carraci]] ([[1560]]-[[1609]]), ha ne oa bet skol ebet o legadiñ e zoare-livañ da ziskibien feal. Er [[bloavezhioù 1920]] ez eo an arzvarnour Roberto Longhi a roas brud en-dro da anv Caravaggio, hag a roas e lec'h dezhañ en istor liverezh Europa : "Ribera, [[Johannes Vermeer|Vermeer]], La Tour ha [[Rembrandt van Rijn|Rembrandt]] ne vije ket bet anezho panevetañ. Hag arz [[Eugène Delacroix|Delacroix]], [[Gustave Courbet|Courbet]] ha [[Édouard Manet|Manet]] a vije bet disheñvel-rik."<ref>Roberto Longhi, meneget e Lambert, ''op. cit.'', p. 15</ref> A-du gantañ e oa an istorour war an arzoù [[Bernard Berenson]] ([[1965]]-[[1959]]) pa skrive : ''War-bouez [[Michelangelo]] n'eus bet livour italian ebet dezhañ ken bras levezon.''<ref>Bernard Berenson, in Lambert, ''op. cit.', p. 8</ref> E kalz a virdioù, e [[Stadoù-Unanet Amerika]] zoken ([[Detroit]] ha [[New York]]), e kaver livadurioù a-leizh graet e doare Caravaggio : un darvoud da noz, gouloù teñval, tud ordinal, livañ ar wirionez naturel. Livourien vodern evel an [[Norvegia|Norvegad]] [[Odd Nerdrum]] (bet ganet e [[1944]]) pe an [[Hungaria|Hungarad]] [[Tibor Csernus]] ([[1927]]-[[2007]]) n'o deus biskoazh kuzhet o deus klasket kevezañ gantañ, hag al livour stadunanat [[Dougl Ohlson]] ([[1936]]-[[2010]]) a oa anaoudek-meurbet ouzh Caravaggio. Al livour (ha falser) [[Izelvroioù|izelvroat]] [[Han van Meegeren]] ([[1889]]-[[1947]]) en deus implijet taolennoù Caravaggio en e labour war ar Vistri Gozh. Ar filmaozer [[Bro-Saoz|Saoz]] [[Derek Jarman]] ([[1942]]-[[1994]]) en deus sevenet e [[1986]] ar film ''Caravaggio'' diwar-benn buhez an arzour<ref>{{en}} [https://www.imdb.com/title/tt0090798/?ref_=fn_al_tt_1 ''Internet Movie Database'']</ref>. [[Restr:Uqueen3.jpg|thumb|''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', lakaet war anv Caravaggio ("1603-1606" ?)]] En deiz a hiziv ne chom nemet 77 taolenn a zo diwar zorn Caravaggio hep mar ebet. Unan, ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'' ("Galvidigezh ar sent Pêr hag Andrev", 1603-1606), zo bet lakaet war anv Caravaggio e [[1943]] gant Roberto Longhi, hogen tennet eo bet eus roll oberennù an arzour e [[2009]]<ref>{{fr}} Ebert-Schifferer, Sybille : ''Caravage''. Paris : Éditions Hazan, 2009 {{ISBN|978-2-7541-0399-2}}</ref>. Prenet e oa bet gant ar roue [[Charlez Iañ (Bro-Saoz)|Charles I Bro-Saoz]] e [[1637]], gwerzhet da c'houde hag adprenet gant [[Charlez II (Bro-Saoz)|Charles II]] ha lakaet a-gostez e palez Hampton Court er mervent da [[Londrez]], ma kave d'an dud e oa un eillivadur. Un toullad livadurioù gant Caravaggio zo bet kollet moarvat abaoe e varv. [[Richard Francis Burton]] an hini en deus skrivet diwar-benn "un daolenn eus ar Rozera Santel (e mirdi personel dug meur [[Toskana]]) ma weled ur c'helc'hiad tregont den ''turpiter ligati''<ref>"Kenliammet en un doare mezhus"</ref>" ha ne chom roud ebet anezhi. Un daolenn all eus un ael a zo bet distrujet e-kerzh bombezadeg [[Dresden]], ha ne chom nemet luc'hskeudennoù gwenn-ha-du anezhi. == Oberennoù == ===Gwiriekaet (77 taolenn)=== Lod taolennoù zo bet graet meur a wech (da skouer : 8 taolenn zo anvet ''San Giovanni Battista''). *1592 : ''Ragazzo che monda un frutto'' *1593-1594 : ''Fanciullo con canestro di frutta'' • ''[[Bacchino malato]]'' *1594 : ''[[I bari]]'' *1594-1595 : ''San Francesco in estasi'' • ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' • ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' *1595 : ''[[Concerto]]'' *1595-1596 : ''Suonatore di liuto'' • ''Ragazzo morso da un ramarro'' • ''Riposo durante la fuga in Egitto'''' *1596-1597 : ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' • ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' • ''Buona ventura'' *1597 : ''[[Riposo durante la fuga in Egitto]]'' • ''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Fillide Melandroni]]'' *1597-1598 : ''Canestra di frutta'' • ''Davide e Golia'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1597-1599 : ''[[Narciso (Caravaggio)|Narciso]]'' *1598 : ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' • ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' • ''La vocazione dei santi Pietro e Andrea'' • ''Cristo alla colonna'' • ''Conversione della Maddalena ([[Marta e Maria Maddalena]])'' • ''[[Yann ar Badezour, Toledo, Spagn|San Giovanni Battista]]'' *1598-1599 : ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' *1599 : ''Giuditta e Oloferne'' *1599-1600 : ''Vocazione di San Matteo'' *1600 : ''Conversione di san Paolo'' • ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi]]'' *1600-1601 : ''Martirio di San Matteo'' • ''Conversione di San Paolo'' • ''Crocifissione di San Pietro'' • ''Incredulità di San Tommaso'' *1601-1602 : ''[[Koan en Emmaus|Cena in Emmaus]]'' *1602 : ''San Matteo e l'angelo'' • ''Cattura di Cristo'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1602-1603 : ''Coronazione di spine'' • ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'' *1602-1604 : ''Deposizione'' *1603 : ''[[Kurunidigezh gant spern|Incoronazione di spine]]'' • ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' *1604 : ''Morte della Vergine'' • ''[[Yann ar Badezour, Kansas City, Missouri|San Giovanni Battista]]'' • ''[[Yann ar Badezour, Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma|San Giovanni Battista]]'' *1604-1606 : ''Madonna dei pellegrini (Madonna di Loreto)'' *1605 : ''San Francesco in meditazione'' *1605-1606: ''Madonna dei palafrenieri (Madonna col Bambino e Sant'Anna)'' • ''Sacra Famiglia con San Giovanni Battista'' • ''San Gerolamo scrivente'' (Roma) • ''San Francesco in meditazione'' *1606 : ''[[Cena in Emmaus]]'' • ''[[Ecce Homo]]'' *1607 : ''Madonna del Rosario'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Vienna)|Davide con la testa di Golia]]'' • ''Salomè con la testa del Battista'' • ''Sette opere di Misericordia'' • ''Crocefissione di Sant'Andrea'' • ''Flagellazione'' *1607-1608 : ''Flagellazione di Cristo'' • ''Giovanni Battista alla sorgente'' *1608 : ''Ritratto di Alof de Wignacourt'' • ''Decollazione di San Giovanni Battista'' • ''San Girolamo scrivente'' (Malta) • ''[[Kupidon en e gousk|Amorino dormiente]]'' • ''Seppellimento di Santa Lucia'' *1608-1609 : ''Ritratto di fra Antonio Martelli, Cavaliere di Malta'' *1609 : ''Resurrezione di Lazzaro'' • ''Adorazione dei pastori'' *1609-1610 : ''Annunciazione'' • ''Negazione di San Pietro'' • ''Martirio di Sant'Orsola'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Roma)|Davide con la testa di Golia]]'' *1610 : ''[[Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)|San Giovanni Battista]]'' [[Restr:Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|thumb|upright 0.9|''Ritratto di Maffeo Barberini'']] ===Lakaet war e gont (10 taolenn)=== * ''Giove, Nettuno e Plutone'', Casino della Villa Ludovisi, Roma * ''Ritratto di papa Paolo V'' ([[Paol V]]), Palazzo Borghese, Roma * ''Ritratto di Maffeo Barberini (Il [[Urban VIII|papa Urbano VIII]])'', Firenze, dastumad prevez * ''Salomè con la testa del Battista'', National Gallery, Londrez * ''Salomè con la testa di san Giovanni nel bacile'', dastumad prevez * ''San Giovanni Battista'', Nelson Gallery, [[Kansas City]] * ''San Giovanni Battista'', Palazzo Corsini, Roma * ''San Giovannino alla sorgente con agnello'', dastumad prevez * ''San Girolamo'', [[Manati Montserrat]], [[Katalonia]] * ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', palez Hampton Court, Londrez, tiegezh real Breizh-Veur ==Skeudennaoueg== Amañ e kavor taolennoù ha n'int ket bet diskouezet uheloc'h. Diglok eo ar skeudennaoueg, evel-just. ===Taolennoù relijiel=== ;An [[Testamant Kozh]] <gallery> David and Goliath by Caravaggio.jpg|''Davide e Golia'' (1597-1598) Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|''Sacrificio di Isacco'' (1598) </gallery> ;An [[Testamant Nevez]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg|''Crocifissione di san Pietro'' (1600) Michelangelo Caravaggio 035.jpg|''Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi'' (1600) The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Incredulità di san Tommaso'' (1600-1601) Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Cena di Emmaus'' (1601-1602) Caravaggio - Taking of Christ - Odessa.jpg|''Cattura di Cristo'' (1602) Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg|''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' (1602)) The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Ar beziadur'' (1602-1603) Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''Sacra Famiglia con san Giovannino'' (1605-1606) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus|Cena di Emmaus]]'' (1606) 1606 Caravaggio, Ecce Homo Palazzo Bianco, Genoa.jpg|''[[Ecce Homo]]'' (1606) CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''Salomè con la testa del Battista (1607)) Caravaggio Baptist Collezione Bonello, Malta.jpg|''Giovanni Battista alla sorgente'' (1607-1608) Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Decollazione di san Giovanni Battista'' (1608) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Negazione di san Pietro'' (1609-1610) </gallery> ;Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]] <gallery> Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Morte della Vergine'' (1604) Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Madonna dei pellegrini'' (1604-1606) Madonna and Child with St. Anne-Caravaggio (c. 1605-6).jpg|''Madonna dei palafrenieri'' (1605-1606) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna del Rosario'' (1607) </gallery> ;Sent <gallery> Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Vocazione di san Matteo'' (1599-1600) The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''[[Merzherinti Mazhev|Martirio di san Matteo]]'' (1600-1601) Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''San Matteo e l'angelo'' (1602) Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''San Girolamo scrivente ''(Roma, 1605) Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''San Girolamo scrivente'' (Malta, 1608) </gallery> ===Taolennoù direlijiel=== ;Mojennoù [[Henc'hes]] ha [[Henroma]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''Narciso'' (1597-1599) Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' (1598) </gallery> ;Poltredoù <gallery> Portrait of a Courtesan by Caravaggio.jpg|''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Cortigiana]]'' (1597) </gallery> ;Dodennoù all <gallery> Canestra di frutta (Caravaggio).jpg|''Canestra di frutta'' (1597-1598) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Sette opere di Misericordia'' (1606-1607) </gallery> == Menegoù == === Mammskridoù === * {{it}} Mancini, Giulio (1619-28) : ''Considerazioni sulla pittura''. * {{it}} Baglione, Giovanni 1642) : ''[https://archive.org/details/bub_gb_zZr_4cyPppYC/page/n3/mode/2up Le vite de' pittori, scultori, architetti, ed intagliatori, dal pontificato di Gregorio 13. del 1572. sino a 'tempi di papa Urbano 8. nel 1642.]''. * {{it}} Bellori, Giovanni Pietro (1672) : ''[https://archive.org/details/levitedepittoris00bell/page/n5/mode/2up Le Vite de' pittori, scultori et architetti moderni]''. === Levrioù diwar e benn === ;{{en}} * Calvesi, Maurizio : ''Caravaggio''. Firenze : Giunti Editore, 1998 {{ISBN|978-88-09-76268-8}} * Friedlaender, Walter : ''Caravaggio Studies''. New York : Schocken Books Inc., 1970 {{ISBN|978-0-8052-0243-4}} * Gash, John : ''Caravaggio''. London : Chaucer Press, 2004 {{ISBN|978-1-904449-22-5}} * Giorgi, Rosa : ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings''. London : Dorling Kindersley, 1999 {{ISBN|978-0-7894-4138-6}} * Hibbard, Howard : ''Caravaggio''. Cheltenham : Icon Publishing, 1983 {{ISBN|978-0-06-433322-1}} * Lambert, Gilles : ''Caravaggio''. Los Angeles : Taschen America, 2000 {{ISBN|978-3-8228-6305-3}} * Langdon, Helen : ''Caravaggio: A Life''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 1999 {{ISBN|978-0-374-11894-5}} * Moir, Alfred : ''The Italian Followers of Caravaggio''. Cambridge : Harvard University Press, 1967 (Div levrenn)<ref>ISBN ebet, peogwir e voe embannet [[ISBN|a-raok 1970]].</ref> * Puglisi, Catherine : ''Caravaggio''. London : Phaidon Press, 1998 {{ISBN|978-0-7148-3966-0}} * Robb, Peter Robb : ''M: The Man Who Became Caravaggio''. London : Henry Holt & Co., 2000 {{ISBN|978-0-8050-6356-1}} * Spike, John Spike & Kahn Spike, Michèle : ''Caravaggio''. Nw York : Abbeville Press, 2001 {{ISBN|978-0-7892-0639-8}} ;{{fr}} * Esteban, Claude : ''L'ordre donné à la nuit''. Lagrasse : Éditions Verdier, 2005 {{ISBN|978-2-86432-447-8}} * Hilaire, Michel : ''Caravage, le sacré et la vie''. Paris : Éditions Herscher, 1995 {{ISBN|978-2-7335-0251-8}} * Longhi, Roberto (1927) : ''Le Caravage''. Paris : Éditions du Regard, 2004 {{ISBN|978-2-84105-169-4}} ;{{it}} * Macchi, Alberto : ''L'uomo Caravaggio - Atto unico''. Roma : AETAS, Roma 1995 {{ISBN|978-88-85172-19-7}} == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Michelangelo Merisi da Caravaggio}} * {{en}} [http://webexhibits.org/hockneyoptics/post/grundy7.html ''Caravaggio and the camera obscura''] * {{en}} [https://www.caravaggio.org/ ''Caravaggio and his paintings''] * {{fr}} [http://agora.qc.ca/mot.nsf/Dossiers/Caravage ''Caravage''] * {{fr}} http://www.bergerfoundation.ch/Caravage/F/index.html ''Caravage''] ==Notennoù== {{Daveoù}} {{DEFAULTSORT:Caravaggio}} [[Rummad:Livourien italian ar XVIvet kantved]] [[Rummad:Livourien italian ar XVIIvet kantved]] [[Rummad:Ganedigezhioù 1571]] [[Rummad:Marvioù 1610]] 9jekk58mhht2e4iiah50lgct7p2bcxq 2187476 2187472 2026-04-09T13:58:32Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Michelangelo Caravaggio 040.jpg]] → [[File:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187476 wikitext text/x-wiki {{implijoù all}} {{databox}} [[Restr:CARAVAGGIO, A boy peeling fruit (1593).jpg|thumb|''Ragazzo che monda un frutto'', 1592]] '''Michelangelo Merisi da Caravaggio''' ([[Milano]], [[29 a viz Gwengolo]] [[1571]] – [[Porto Ercole]]<ref>Ur ''[[frazione]]'' eus [[Monte Argentario]] eo Porto Ercole.</ref>, [[18 a viz Gouere]] [[1610]]), anavezet gwelloc'h evel '''Caravaggio''', a oa ul [[livouriezh|livour]] [[italia]]n. Unan eus livourien ar skol [[naturelouriezh (arz)|naturelouriezh]] italian eo, enebet ouzh ar skol [[ardaouegezh (arz)|ardaouegezh]] a rene war ar {{XVIvet kantved}}. Adnevezet en deus an [[arz]] en e amzer ha kontet eo da vezañ unan eus ar c'hentañ arzourien al luskad [[barok]]. Brudet eo al livour koulz abalamour d'e arz ha d'e vuhez. Adalek [[1600]] e oa brudet e [[Roma]] evel un arzour dornet-kaer. Diwar neuze ne vankas ket al labour dezhañ, nemet ar berzh a rae a save d'e benn. Bet eo un den feuls, brusk, hoalus ha dañjerus, enebour d'an urzh, a veze armet, a ouie en em gannañ, hag a lazhas ouzhpenn un den. Kraouiet e voe meur a wech peogwir e nac'he pourmen dizarm e straedoù Roma, goude ma oa difennet. Ur pennad diwar e benn e [[1604]] a ziskleir e zoare-bevañ tri bloaz a-raok, a gont «&nbsp;en devoa labouret e-pad pemzektez hag e oa aet da gantren, miz pe zaou, e gleze gantañ ouzh e gostez, ur mevel ouzh e heul, eus an eil sal-dañs d'eben, prest da glask kann pe tabut, ken ne veze ket aes kaout afer outañ.&nbsp;»<ref>Hervez Floris Claes van Dijk, a veve e Roma e 1601 d'ar c'houlz ma laboure Caravaggio eno, meneget e : John Gash, ''Caravaggio'', p.13. Kavet e vo ar meneg kentañ a se e ''Het Schilder-Boek'', gant Carl (pe Karel) van Mander, eus 1604, troet en e hed el levr ''Caravaggio'' gant Howard Hibbard. Kentañ meneg eus anv Caravaggio en un dihell eus e amzer e Roma eo hini Prospero Orsi evel keneiler en ur brosesion e miz Here 1594 en enor da Sant Lukaz (gwelout H. Waga, ''Vita nota e ignota dei virtuosi al Pantheon'', Roma, 1992, Appendix I, pp. 219 ha 220 sqq.). Kentañ danevell eus e vuhez e Roma zo en un dihell eus an 11 a viz Gouhere 1597 pa voe test Caravaggio ha Prospero Orsi eus un torfed e-kichen San Luigi de' Francesi. (Gwelout ''The earliest account of Caravaggio in Rome'' gant Sandro Corradini ha Maurizio Marini, e-barzh ''The Burlington Magazine'', pp. 25-28).</ref> E [[1606]] e rankas tec'hel eus Roma, pa oa klask warnañ abalamour m'en devoa lazhet un den en doa bet kann outañ. E [[1608]] edo e [[Malta]], ma'z eas en [[Urzh Malta]], desket ma oa madik war ar relijion, met ne chomas nemet tri miz enni, taolet e voe er-maez anezhi dre m'en devoa lazhet ur c'hamarad eus an Urzh. Neuze ez eas da [[Napoli]] e [[1609]], ma voe klasket e lazhañ, trawalc'h a enebourien en devoa evit se, hag ac'haleno da [[Sikilia]], ma ne reas nemet gounit enebourien nevez ken na varvas e 1610. Ilizoù nevez ha palezioù ec'hon a veze savet e Roma war-dro dibenn ar {{XVIvet kantved}} ha deroù ar {{XVIIvet kantved}}, hag ezhomm a oa livadurioù. Edo an [[Iliz katolik roman|Iliz]] gant an [[Enepdisivouderezh]], ha klask a oa war-lerc'h ur gwir arz relijiel ac'h aje a-enep ar [[Protestantiezh|brotestantiezh]], hag evit se ne seblante ket dereat ken an doareoù-micher kozh (re an ardaouegezh), a bade abaoe kant vloaz, hag a gaved artifisiel. Caravaggio a zegase nevezenti gant e naturalouriezh, un doare-ober savet diwar pizhsellout hag implij ''[[chiaroscuro]]'', eleze sklêrijenn ha teñvalijenn. Brud ha levezon en doe Caravaggio en e vuhez, hogen ankounac'haet e voe er c'hantvedoù war-lerch e dremenvan. Ret e voe gortoz an {{XXvet kantved}} evit dizoleiñ pegen kreñv en doa levezonet arz ar C'hornôg. Koulskoude eo bras e levezon war an doare-livañ nevez a zeuas war-lerc'h an ardaouegezh, ar ''barocco''. Andre Berne-Joffroy, sekretour [[Paul Valéry]], a lavare diwar e benn : «&nbsp;Pezh a grog gant labour Caravaggio n'eo nemet al livouriezh vodern.&nbsp;»<ref>Meneget gant Gilles Lambert, en e levr "Caravaggio", p. 8.</ref> == Buhez == === An oad tener (1571-1592) === Ganet e oa Caravaggio e Milano<ref>Testeniekaet gant kavadenn ar baperenn-vadeziant eus parrez Santo Stefano e Brolo, e Milano, hervez ar gazetenn ''[[L'Unità]]'' e miz C'hwevrer 2007.</ref>. E dad, Fermo Merisi, a oa merour-ti ha kinkler-ti da Francesco Sforza, markiz [[Caravaggio (Italia)|Caravaggio]]. E vamm, Lucia Aratori, a oa he zud perc'henned er memes kornad. E [[1576]] ez eas an tiegezh da chom da Garavaggio, ur gêr vihan e [[proviñs Bergamo]], evit tec'hel rak ar [[bosenn|vosenn]] a rae he reuz e Milano. Eno e varvas e dad, Fermo, bloaz goude, e [[1577]]. Krediñ a reer eo e Caravaggio e kreskas ar bugel, met daremprediñ ar re[[Sforza]] a rae e dud atav hag an tiegezh [[Colonna]] ivez. Tost e oa an div familh vras-se an eil ouzh eben, dimezioù a oa bet etre o bugale, ha skoazell a gavas Caravaggio diganto. Ar re Golonna a oa tud c'halloudus e Roma, hag e-kreiz ur rouedad tud a roas skoazell d'an arzour pa voe en diaezamant. D'e 13 vloaz, e [[1584]], ec'h eas da Vilano da zeskiñ ar vicher livour gant [[Simone Peterzano]], a lavare bout diskibl da [[Tizian|Dizian]]. Hep mar ebet e reas anaoudegezh gant teñzorioù arzel Milano, gant ''[[Ar Goan Ziwezhañ (arz)|Ar Goan Ziwezhañ]]'' livet gant [[Leonardo da Vinci]] a-dra-sur, ha gant arz [[Lombardia]] dre vras, dezhañ un doare a roe talvoudegezh d'ar "sell didro hag an evezh ouzh ar munudoù naturel"<ref>Rosa Giorgi, ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings'', p. 12.</ref>, un arz a oa tostoc'h da naturelouriezh [[Alamagn]] eget d'an ardaouegezh a oa diouzh ar c'hiz e Roma. Krediñ a reer e chomas ur pennad e Milano war-lerc'h echuet gantañ e bennad-diskibl, met marteze ez eas da [[Venezia]] hag e welas eno labour [[Giorgione]], a voe lavaret goude ne rae nemet e varmouzañ, ha hini Tizian. E [[1589]] e tistroas da Garavaggio betek marv e vamm, ken na voe rannet peadra an tiegezh e [[1592]]. Neuze ez eas da Roma. === Roma (1592-1600) === ;Gant Cesari War-dro kreiz 1592 e tegouezhas e Roma, “en e noazh hag en ezhomm bras... hep annez na boued... diarc'hant.”<ref>Meneget hepmui e levr Robb, p. 35, diazezet war skridoù Mancini, Baglione ha Bellori, a lavar o-zri e vevas e vloavezhioù kentañ e Roma er baourentez (menegoù izeloc'h).</ref> Bod en doa kavet gant ur mignon d'e diegezh, an [[eskob]] Pucci. Evitañ e live hag e kopie taolennoù relijiel. Livañ a rae ivez e ti [[Cavalier d'Arpino]], ul livour anavezet ivez evel ''il Giuseppino'', ma reas eno oberennoù kentañ e yaouankiz : ''Fanciullo con canestro di frutta'' ("Ar paotrig e banerad frouezh", [[1593]]-[[1594]]) ha ''Bacchino malato'' ("Bacchus yaouank klañv", ''idem''). Kaoz zo bet c'hoazh gant lod istorourien eus ur veaj da Venezia evit displegañ levezonoù veneziat war e arz, dreist-holl en daolenn ''Riposo durante la fuga in Egitto'' ("Diskuizh e-kerzh an dec'hadeg da Egipt", [[1595]]-[[1596]]), met netra sur n'eus bet prouet. N'ouzer ket gwall vat petra a reas e-pad e vloavezhioù kentañ e Roma. Brud en doa da vezañ un den feuls, brusk, troet da glask kann, ret dezhañ tec'hel a-zirak al lezenn alies. Un nebeud mizioù diwezhatoc'h e labouras evit al livour [[Giuseppe Cesari]], a oa e barr e vrud da neuze, ha livour muiañ-karet ar [[pab]] [[Klemañs VIII]], “o livañ bleunioù ha frouezh”<ref>Giovanni Pietro Bellori, ''Le Vite de' pittori, scultori, et architetti moderni'', 1672 : "Michele a voe ret dezhañ mont da servij ar Marc'heg Giuseppe d'Arpino, a roe dezhañ da labour livañ bleunioù ha frouezh en un doare ken tost d'ar wirionez ma voe tizhet ganto ar gened a geromp kement hiriv."</ref> en e labouradeg. Eus ar mare-se ec'h anavezomp ''Ragazzo che monda un frutto'' ("Paotr o peliat ur frouezhenn", [[1592]], e gentañ livadur anavezet), ''Fanciullo con canestro di frutta'' ha ''Bacchino malato'', a lavarer e oa un [[emboltred]] graet war-lerc'h ur c'hleñved fall a echuas gant e zilez roet da Cesari. An teir zaolenn-se a ziskouez ar perzhioù a reas brud Caravaggio : studiet eo bet frouezh ar banerad gant ur c'helenner liorzhouriezh ha gallet en deus anavezout un torr war un delienn, a oa "un delienn vras gant un devadenn anat diwar foue damheñvel ouzh an antrakoz (''Glomerella cingulata'')", emezañ.<ref>{{en}} [http://www.hort.purdue.edu/newcrop/caravaggio/caravaggio_l.html ''Caravaggio's Fruit: A Mirror on Baroque Horticulture'']</ref> <gallery> Boy with a Basket of Fruit-Caravaggio (1593).jpg|''Fanciullo con canestro di frutta'' Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|''Bacchino malato'' Michelangelo Caravaggio 025.jpg|''Riposo durante la fuga in Egitto'' </gallery> ;Klask fred Caravaggio a guitaas Cesari e miz Genver [[1594]], mennet ma oa da ober e dreuz e-unan. Bihan e oa aet e yalc'h, met da neuze eo e reas anaoudegezh gant mignoned nevez evel al livour [[Prospero Orsi]] ([[1560]]-[[1630]]), an tisavour [[Onorio Longhi]] ([[1568]]-[[1619]]), hag al livour yaouank (17 vloaz dezhañ) [[Mario Minniti]] ([[1577]]-[[1640]]). Gant Orsi e kavas dastumerien taolennoù ; gant Longhi e pleustras straedoù kêr da noz, hag an emgannoù ; Minniti a voe patrom meur a livadur, ha diwezhatoc'h e sikouras Caravaggio da glask fred e Sikilia<ref>Catherine Puglisi, "Caravaggio", p. 79. Longhi a oa gant Caravaggio da noz an emgann marvus gant Ranuccio Tomassoni ; Robb, p. 341, a soñj edo Minniti ivez.</ref>. [[Restr:Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Good Luck - Google Art Project.jpg|thumb|''Buona ventura'', 1596-1597]] En daolenn ''Buona ventura'' ("Chañs vat", [[1596]]-[[1597]]), an hini gentañ a livas ouzhpenn un den enni, e weler Mario louzet gant ur jipsianez a zo o lerezh e walenn. Nevez-flamm e oa an tem-se e Roma, ha berzh a reas er c'hantvedoù war-lerc'h. Da c'hortoz ne voe ket gwerzhet ker. En daolenn ''I bari'' ("An drucherien", [[1594]]) ez eus ur paotr tapet gant c'hoarierien c'hartoù, marteze kentañ pennoberenn Caravaggio. Evel ''Buona ventura'' e reas berzh bras, ha 50 eiladenn anezhi a chom. A zo abouesoc'h : sachañ a reas evezh ar [[kardinal|c'hardinal]] [[Francesco Maria Del Monte]], unan eus gwellañ anaoudeien el livouriezh e Roma. Evit Del Monte hag e vignoned arzgarourien binvidik e reas Caravaggio un toullad livadurioù evel ar ''Concerto'' ([[1595]]), ''Suonatore di liuto'' ("Soner lud", 1595-1596), ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' (1595-1597), ''Ragazzo morso da un ramarro'' ("Paotr dantet gant ur glazard", 1595-1596), ur skouer vat eus e zoare gwirheñvel, gant Minniti ha paotred yaouank all<ref>Deskrivet e voe paotred Caravaggio gant an arzvarnour Robert Hughes evel ''overripe bits of rough trade, with yearning mouths and hair like black ice cream'' ("tammoù re azv a zarempredoù feuls o c'henoù c'hoantek hag o blev par da zienn-skorn du")</ref> Kalz a dabut zo bet diwar-benn an alan a heñvelgarouriezh a glever el livadurioù-se<ref>Donald Posner an hini kentañ, e-barzh ''Caravaggio's Early Homo-erotic Works"''(Art Quarterly niv. 24, 1971, pp.301-26) o skrivañ diwar-benn doug Caravaggio d'ar grennarded ha levezon e vuhez reizhel war e arz. Ar vuhezskridourien heñvelgarourien a gav anat an aergelc'h a heñvelgarouriezh, met n'eo ket an holl a ya a-du gante. Mar klasker mont pelloc'h ganti war an hent-se e c'haller lenn Brian Tovar : [https://web.archive.org/web/20071219033744/http://emedia.art.sunysb.edu/britov/ess2.html ''Sins Against Nature: Homoeroticism and the epistemology of Caravaggio''] Evit lenn ur savboent kontrol, gwelout pennad Maurizio Calvesi, ''Caravaggio'' (ArtDossier 1986, en [[italianeg]]). Hervez Calvesi e kaver en oberennoù kentañ ar pezh a blije d'an Del Monte kentoc'h evit da Garavaggio, en un amzer ma ne rene ket c'hoazh ar meizad a soñjoù personel.</ref>. <gallery> The Cardsharps by Caravaggio.jpg|''I bari'' The musicians by Caravaggio.jpg|''Concerto'' Michelangelo Caravaggio 020.jpg|''Suonatore di liuto'' Baco, por Caravaggio.jpg|''Bacco'' Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Ragazzo morso da un ramarro'' </gallery> [[Restr:Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|thumb|upright 0.8|''Maddalena penitente'']] Gwirheñvelouriezh avat a gaver en-dro en taolennoù dezho un danvez relijiel, ha speredelezh ivez. Da gentañ e ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' ("Mari Maden e pinijenn", 1594-1595), ma weler [[Mari Madalen]] pa dro kein ouzh he buhez pec'herez, en he c'hoazez, o ouelañ dourek, he bravigoù a-skign en-dro dezhi. "Ne ziskoueze ket bezañ ul livadur relijiel tamm ebet... Ur plac'h en he c'hoazez war ur skabell goad izel o sec'hañ he blev... Pelec'h e oa ar morc'hed... ar glac'har... promesa ar silvidigezh ? ”<ref>Robb, p. 79. Robb a skriv da-heul Bellori, a gan meuleudi da livioù "gwir" Caravaggio hogen feukus e kav e naturalouriezh : "Plijet e oa (Caravaggio) gant dizoloidigezh an natur, n'en doa ket ezhomm da implij e empenn pelloc'h."</ref> E doare sioul Lombardia e oa, ha ne oa ket flamminus evel doare Roma d'an ampoent. Oberennoù all a voe en doare-se : ''San Francesco d'Assisi in estasi'' ("[[Sant Frañsez a Asiz]] en e c'hoursav", 1594-95), ''[[Marta e Maria Maddalena]]'' (1598), ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' ("Aberzhidigezh [[Izaag]]", 1598), ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' (1598-99), ''Giuditta e Oloferne'' ("[[Judit ha Holofern (arz)|Judit ha Holofern]]", 1599). Gant an oberennoù-se, goude ma ne voent gwelet nemet gant nebeut a dud, e kreskas brud Caravaggio e metoù an anaoudeien hag e genarzourien. Met evit kaout brud da vat e oa ret kaout labour evit ar foran, ha kement-se ne zeue nemet digant an Iliz. <gallery> Saint Francis of Assisi in Ecstasy-Caravaggio (c.1595).jpg|''San Francesco d'Assisi in estasi'' Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''Marta e Maria Maddalena'' Sacrifice of Isaac-Caravaggio (c. 1603).jpg|''Sacrificio di Isacco'' Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''Santa Caterina d'Alessandria''' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''Giuditta e Oloferne'' </gallery> ;Brudetañ livour kêr Roma (1600-1606) [[Restr:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|thumb|''Vocazione di San Matteo'']] [[Restr:The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|thumb|''Martirio di San Matteo'']] E [[1599]], moarvat dre levezon Del Monte, e voe gopraet Caravaggio da ginklañ chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi ("Sant Loeiz ar C'hallaoued"). Kaoz a voe diwar-benn an div oberenn e voe gopraet evito, ''Vocazione di San Matteo'' ("Galvedigezh sant Vazhev", 1599-1600) ha ''Martirio di San Matteo'' ("Merzherinti sant Vazhev", 1600-01). Teñvalijenn Caravaggio ''(chiaroscuro)'' a zegase skrij en e daolennoù, hag e daol-sell lemm e lakae nerzh ha from a-leizh. Diwar-benn labour Caravaggio, e-touez an arzourien all, e oa daou du splann. Darn a ziskulie fazioù, deuet diwar e c'hoant da livañ hervez an natur, hep ober tresadennoù ; met an darn vuiañ a gane meuleudi dezhañ evel da salver an arz : livourien Roma neuze a oa troet gant an nevezinti, ar re yaouankañ a zeue war e dro, a gane meuleudi dezhañ dre ma oa an hini nemetañ a live hervez an natur, hag a lakae e oberoù da vurzhudoù. Kenderc'hel a reas Caravaggio da zastum goproù uhel evit labourioù relijiel ma weled emgannoù, dibennañ tud, jahinañ, lazhañ. Gant pep taolenn nevez e kreske e vrud peurvuiañ, met un toulladig a voe nac'het gant lod tud goude ma oant bet graet war o goulenn, hag a-wechoù e rankent bezañ adlivet, pe neuze e veze ret klask prenerien arall dezho. An dalc'h bras a oa hennezh : ha pa veze meulet nerzh dramatek e daolennoù gant lod e kave da lod all e oant awenet izel, gant danvez gros ar vuhez<ref>A-zivout savboent Iliz an Enepdisivouderezh diwar-benn an dereadegezh en arzoù, gwelit Giorgi, p. 80. Evit monet pelloc'h, gwelit Gash, p.8 sqq. ; hag a-zivout perzh an dereadegezhh en nac'hañ ''Sant Vazhe gant an ael'' ha ''Marv ar Werc'hez'', gwelit Puglisi, pp. 179-188.</ref> En e livadur kentañ eus ''San Matteo e l'angelo''("Sant Vazhev hag an ael", 1602) e weler ar sant evel ur c'houer moal e benn ha lous e zivhar, gant un ael-krennard gwisket skañv un tamm dibalamour ; nac'het e voe an daolenn, ha ret hec'h adober (''San Matteo e l'angelo', 1602). Heñveldra a c'hoarvezas gant ''Conversione di san Paolo'' ("Distro sant Paol ouzh Doue", 1600-1601), tra ma voe degemeret un eil doare heñvelanvet eus ar memes danvez (1600-1601), ma weler marc'h ar sant kalz gwelloc'h eget ar sant e-unan, ar pezh a zegasas an diviz-se etre an arzour hag ur c'hargad en iliz ''Santa Maria del Popolo'' e Roma : "Petra zo kaoz hoc'h eus lakaet ur marc'h er c'hreiz, ha sant Paol war an douar ?" — "Abalamour !" — "Daoust ha Doue eo ar marc'h ?" — "N'eo ket, met e gouloù Doue emañ !"<ref>Meneget hep mammenn e Lambert, p. 66.</ref>. Un oberenn direlijiel all, ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'', a voe graet e 1602 evit Vincenzo Giustiniani, un den eus kelc'hiad Del Monte. Hervez ur c'hounskrid eus ar {{XVIIvet kantved}} e oa graet hervez patrom ur paotr anvet Cecco, da lavarout eo [[Francesco]], marteze Francesco Boneri, un arzour anavezet er bloavezhioù 1610-1625, lesanvet [[Cecco Boneri|Cecco del Caravaggio]]<ref>Dibrouenn eo al liamme etre Boneri ha servijer ha patrom Caravaggio e deroù ar [[bloavezhioù 1600]], goude ma vez degemeret gant ar braz eus an dud ez eo Cecco del Caravaggio evit Francesco Boneri. Gwelit Robb, pp. 193-196.</ref> o tougen ur wareg ha saezhoù. Gwelout a reer an dalc'h en ul lec'h all, e gwirionez daouduek an oberenn : war un dro eo [[Kupidon]] ha Cecco, evel Gwerc'hezed Caravaggio a oa war un dro Mamm Jezuz ha kourtezanezed Roma a oa bet patromoù eviti. <gallery perrow="4"> Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Vocazione di San Matteo'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''Martirio di San Matteo'' Caravaggio (Michelangelo Merisi) (1571 - 1610) - The Evangelist Matthew - 365 - Gemäldegalerie.jpg|''San Matteo e l'angelo'' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|Eil doare The Conversion of Saint Paul-Caravaggio (c. 1600-1).jpg|''Conversione di san Paolo'' Caravaggio-The Conversion on the Way to Damascus.jpg|Eil doare Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|''Amor vincit omnia'' </gallery> ;Harlu ha marv (1606-1610) E miz Mae [[1606]], Caravaggio a lazhas ur forbann anvet Ranuccio Tomassoni ; peogwir e oa klask warnañ dindan boan a varv e tec'has al livour da zomani Colonna er c'hreisteiz da Roma, hag ac'haleno da Napoli e-lec'h m'edo Costanza Colonna Sforza, intañvez Francesco Sforza, o chom en ur palez ma voe degemeret evel mab an hini en doa bet karg e ti he fried. Ur breur he doa Costanza, Ascanio e anv, ha hennezh a oa kardinal-gwarezour rouantelezh Napoli, hag ur breur all dezhi, Marzio, a oa kuzulier [[besroue]] [[Spagn]] ; ur c'hoar dezhi a oa dimezet d'un den eus an tiegezh Carafa, a renk uhel e Napoli, un anaoudegezh a c'hallfe displegañ perak e voe roet kement a fret da Garavaggio er gêr-se. Goude un nebeud mizioù e Napoli avat ec'h eas Caravaggio da Enez Malta m'edo sez {{Urzh Sant Yann Jeruzalem|Marc'heien Malta]]. Mab Costanza, Fabrizio Sforza Colonna, a oa marc'heg Malta ha jeneral galeoù an Urzh, a seblant endevout aozet e zonedigezh en enez e [[1607]]. Ker bamet e voe Alof de Wignacourt, anezhañ 54{{vet}} Mestr Meur an Urzh, gant labour Caravaggio evel livour ofisiel an Urzh m'e varc'hegas. Daoust da gement-se e voe harzet an arzour e miz Eost 1608 abalamour m'en devoa gloazet ur marc'heg. Skarzhet eus an Urzh e voe ha bac'het e [[Valletta]], met diflipañ a eure ha tec'hel da Sikilia. Eno e labouras al livour (''Seppellimento di santa Lucia'' ("Beziadur santez Lusia", 1608), ''Resurrezione di Lazzaro'' ("Dasoc'h Lazar, 1609), ''Adorazione dei pastori'' ("Azeuladeg ar vesaerion", 1609), endra deue iskisoc'h-iskisañ e emzalc'h : kousket gwisket-holl hag armet-holl, distruj e labour kerkent goude an disterañ burutelladenn hag ober goap ouzh livourien Sikilia. Goude nav miz en enez e tistroas da Napoli. E palez Costanza e Napoli e voe o chom pa zistroas di en hañv [[1609]]. Kaoz eus an darempredoù-se a gaver en holl vuhezskridoù<ref>Da skouer hini Catherine Puglisi, ''Caravaggio', p. 258, ha hini Helen Langdon, ''Caravaggio: A Life'', pennadoù 12 ha 15, ha Peter Robb, ''M: The Man Who Became Caravaggio'', pp. 398 sqq. ha 459 sqq., a ro resisadurioù.</ref>. Eno e voe arsailhet e miz Here, marteze gant tud a oa gopraet gant ar marc'heg en devoa gloazet e Malta ; distreset e voe e zremm. D'ar mare-se e livas ''Davide con la testa di Golia'' ("David gant penn Goliath", 1609-1610), penn ar [[ramz]] o vezañ un emboltred. Goude bloaz e Napoli e tistroas Caravaggio da Roma en hañv 1610, ha d'an 28 a viz Gouere e voe embannet gant un ''avviso'', ur gazetenn brevez, e oa marvet al livour. <gallery> Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Seppellimento di santa Lucia'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Resurrezione di Lazzaro'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Adorazione dei pastori'' Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''Davide con la testa di Golia'' </gallery> Klañv e oa Caravaggio da neuze, hogen meur a rendaet zo bet a-zivout pennabeg e dremenvan : un dial, [[kleñved Naplez]], [[Kleñved ar paludoù|malaria]], [[kleñved Malta]] hag all. Beziet e voe e bered San Sebastiano e Porto Ercole ; pa voe serret er bered e [[1956]] e voe treuzkaset e relegoù er bered Sant'Erasmo, e Porto Ercole bepred. Eno e voent dielfennet e [[2001]] gant skiantourien a un abeg all da dremenvan al livour : pistriet e vije bet gant ar [[plom]] a oa e livioù e vare ; anavezet mat eo ar c'hleñved-se evit degas feulster en dud<ref>{{en}} [https://www.theguardian.com/artanddesign/2010/jun/16/caravaggio-italy-remains-ravenna-art ''The Guardian'', 16/06/2010]</ref>. Enklaskoù all a lakaas da soñjal e vije bet marvet Caravaggio diwar [[sepsis]]<ref>Anvet "septikemiezh" gwechall.</ref> en devije bet dre ''[[Staphylococcus aureus]]'' a-c'houde un emgann e Napoli<ref>{{en}} [https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(18)30571-1/fulltext ''The Lancet'', 17/08/2018]</ref>. E [[2002]], ar [[Vatikan]] a embannas dihelloù hag a skore un abeg all : peuzlazhet e vije bet Caravaggio dre ur ''vendetta'' paeet gant familh Raniccio Tomassoni, a oa bet muntret gant al livour abalamour d'ar batromez [[Fillide Melandroni]], ar vaouez yaouan a weler en dolenn ''Giuditta e Oloferne''<ref>{{en}} [https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/1396127/Red-blooded-Caravaggio-killed-love-rival-in-bungled-castration-attempt.html ''The Telegraph'', 02/06/2022]</ref>. ==Levezon== Caravaggio "a lakaas an deñvalijenn en damsklêrijenn."<ref>Lambert, p. 11.</ref> ''Chiaroscuro'' a veze implijet a-werso, met Caravaggio an hini a ziazezas da vat an doare-se da livañ. Adal ma voe diskouezet livadurioù Sant Vazhev e chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi e Roma e krogas o levezon war an arzourien yaouank, ar voe lesanvet ''i Caravaggisti''. Brud Caravaggio ne chomas ket war-lerc'h e dremenvan e 1610. An doareoù nevez degaset gantañ a voe implijet en doare ''barocco'', nemet ha pa voe implijet ar ''chiaroscuro'' e voe dilezet ar gwirvoud [[Bredoniezh|bredoniel]] a oa e taolennoù ar mestr. Levezoniñ a reas doare-livañ e geneil [[Orazio Gentileschi]], ha hini e verc'h [[Artemisia Gentileschi]], hag a-bell hini ar C'hallaoued [[Georges de La Tour]] ha [[Simon Vouet]], koulz ha hini ar Spagnol [[José de Ribera]]. Koulskoude, meur a zek vloaz war-lerc'h, e veze lakaet e oberoù war-gont livourien "dereatoc"h", pe e veze graet fae warno. An doare barok, kenijinet gantañ, a oa aet war-raok, kemmet e oa ar gizioù, met ne oa ket bet savet stal ebet gant Caravaggio, evel en devoa graet [[Annibale Carraci]] ([[1560]]-[[1609]]), ha ne oa bet skol ebet o legadiñ e zoare-livañ da ziskibien feal. Er [[bloavezhioù 1920]] ez eo an arzvarnour Roberto Longhi a roas brud en-dro da anv Caravaggio, hag a roas e lec'h dezhañ en istor liverezh Europa : "Ribera, [[Johannes Vermeer|Vermeer]], La Tour ha [[Rembrandt van Rijn|Rembrandt]] ne vije ket bet anezho panevetañ. Hag arz [[Eugène Delacroix|Delacroix]], [[Gustave Courbet|Courbet]] ha [[Édouard Manet|Manet]] a vije bet disheñvel-rik."<ref>Roberto Longhi, meneget e Lambert, ''op. cit.'', p. 15</ref> A-du gantañ e oa an istorour war an arzoù [[Bernard Berenson]] ([[1965]]-[[1959]]) pa skrive : ''War-bouez [[Michelangelo]] n'eus bet livour italian ebet dezhañ ken bras levezon.''<ref>Bernard Berenson, in Lambert, ''op. cit.', p. 8</ref> E kalz a virdioù, e [[Stadoù-Unanet Amerika]] zoken ([[Detroit]] ha [[New York]]), e kaver livadurioù a-leizh graet e doare Caravaggio : un darvoud da noz, gouloù teñval, tud ordinal, livañ ar wirionez naturel. Livourien vodern evel an [[Norvegia|Norvegad]] [[Odd Nerdrum]] (bet ganet e [[1944]]) pe an [[Hungaria|Hungarad]] [[Tibor Csernus]] ([[1927]]-[[2007]]) n'o deus biskoazh kuzhet o deus klasket kevezañ gantañ, hag al livour stadunanat [[Dougl Ohlson]] ([[1936]]-[[2010]]) a oa anaoudek-meurbet ouzh Caravaggio. Al livour (ha falser) [[Izelvroioù|izelvroat]] [[Han van Meegeren]] ([[1889]]-[[1947]]) en deus implijet taolennoù Caravaggio en e labour war ar Vistri Gozh. Ar filmaozer [[Bro-Saoz|Saoz]] [[Derek Jarman]] ([[1942]]-[[1994]]) en deus sevenet e [[1986]] ar film ''Caravaggio'' diwar-benn buhez an arzour<ref>{{en}} [https://www.imdb.com/title/tt0090798/?ref_=fn_al_tt_1 ''Internet Movie Database'']</ref>. [[Restr:Uqueen3.jpg|thumb|''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', lakaet war anv Caravaggio ("1603-1606" ?)]] En deiz a hiziv ne chom nemet 77 taolenn a zo diwar zorn Caravaggio hep mar ebet. Unan, ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'' ("Galvidigezh ar sent Pêr hag Andrev", 1603-1606), zo bet lakaet war anv Caravaggio e [[1943]] gant Roberto Longhi, hogen tennet eo bet eus roll oberennù an arzour e [[2009]]<ref>{{fr}} Ebert-Schifferer, Sybille : ''Caravage''. Paris : Éditions Hazan, 2009 {{ISBN|978-2-7541-0399-2}}</ref>. Prenet e oa bet gant ar roue [[Charlez Iañ (Bro-Saoz)|Charles I Bro-Saoz]] e [[1637]], gwerzhet da c'houde hag adprenet gant [[Charlez II (Bro-Saoz)|Charles II]] ha lakaet a-gostez e palez Hampton Court er mervent da [[Londrez]], ma kave d'an dud e oa un eillivadur. Un toullad livadurioù gant Caravaggio zo bet kollet moarvat abaoe e varv. [[Richard Francis Burton]] an hini en deus skrivet diwar-benn "un daolenn eus ar Rozera Santel (e mirdi personel dug meur [[Toskana]]) ma weled ur c'helc'hiad tregont den ''turpiter ligati''<ref>"Kenliammet en un doare mezhus"</ref>" ha ne chom roud ebet anezhi. Un daolenn all eus un ael a zo bet distrujet e-kerzh bombezadeg [[Dresden]], ha ne chom nemet luc'hskeudennoù gwenn-ha-du anezhi. == Oberennoù == ===Gwiriekaet (77 taolenn)=== Lod taolennoù zo bet graet meur a wech (da skouer : 8 taolenn zo anvet ''San Giovanni Battista''). *1592 : ''Ragazzo che monda un frutto'' *1593-1594 : ''Fanciullo con canestro di frutta'' • ''[[Bacchino malato]]'' *1594 : ''[[I bari]]'' *1594-1595 : ''San Francesco in estasi'' • ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' • ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' *1595 : ''[[Concerto]]'' *1595-1596 : ''Suonatore di liuto'' • ''Ragazzo morso da un ramarro'' • ''Riposo durante la fuga in Egitto'''' *1596-1597 : ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' • ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' • ''Buona ventura'' *1597 : ''[[Riposo durante la fuga in Egitto]]'' • ''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Fillide Melandroni]]'' *1597-1598 : ''Canestra di frutta'' • ''Davide e Golia'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1597-1599 : ''[[Narciso (Caravaggio)|Narciso]]'' *1598 : ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' • ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' • ''La vocazione dei santi Pietro e Andrea'' • ''Cristo alla colonna'' • ''Conversione della Maddalena ([[Marta e Maria Maddalena]])'' • ''[[Yann ar Badezour, Toledo, Spagn|San Giovanni Battista]]'' *1598-1599 : ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' *1599 : ''Giuditta e Oloferne'' *1599-1600 : ''Vocazione di San Matteo'' *1600 : ''Conversione di san Paolo'' • ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi]]'' *1600-1601 : ''Martirio di San Matteo'' • ''Conversione di San Paolo'' • ''Crocifissione di San Pietro'' • ''Incredulità di San Tommaso'' *1601-1602 : ''[[Koan en Emmaus|Cena in Emmaus]]'' *1602 : ''San Matteo e l'angelo'' • ''Cattura di Cristo'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1602-1603 : ''Coronazione di spine'' • ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'' *1602-1604 : ''Deposizione'' *1603 : ''[[Kurunidigezh gant spern|Incoronazione di spine]]'' • ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' *1604 : ''Morte della Vergine'' • ''[[Yann ar Badezour, Kansas City, Missouri|San Giovanni Battista]]'' • ''[[Yann ar Badezour, Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma|San Giovanni Battista]]'' *1604-1606 : ''Madonna dei pellegrini (Madonna di Loreto)'' *1605 : ''San Francesco in meditazione'' *1605-1606: ''Madonna dei palafrenieri (Madonna col Bambino e Sant'Anna)'' • ''Sacra Famiglia con San Giovanni Battista'' • ''San Gerolamo scrivente'' (Roma) • ''San Francesco in meditazione'' *1606 : ''[[Cena in Emmaus]]'' • ''[[Ecce Homo]]'' *1607 : ''Madonna del Rosario'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Vienna)|Davide con la testa di Golia]]'' • ''Salomè con la testa del Battista'' • ''Sette opere di Misericordia'' • ''Crocefissione di Sant'Andrea'' • ''Flagellazione'' *1607-1608 : ''Flagellazione di Cristo'' • ''Giovanni Battista alla sorgente'' *1608 : ''Ritratto di Alof de Wignacourt'' • ''Decollazione di San Giovanni Battista'' • ''San Girolamo scrivente'' (Malta) • ''[[Kupidon en e gousk|Amorino dormiente]]'' • ''Seppellimento di Santa Lucia'' *1608-1609 : ''Ritratto di fra Antonio Martelli, Cavaliere di Malta'' *1609 : ''Resurrezione di Lazzaro'' • ''Adorazione dei pastori'' *1609-1610 : ''Annunciazione'' • ''Negazione di San Pietro'' • ''Martirio di Sant'Orsola'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Roma)|Davide con la testa di Golia]]'' *1610 : ''[[Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)|San Giovanni Battista]]'' [[Restr:Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|thumb|upright 0.9|''Ritratto di Maffeo Barberini'']] ===Lakaet war e gont (10 taolenn)=== * ''Giove, Nettuno e Plutone'', Casino della Villa Ludovisi, Roma * ''Ritratto di papa Paolo V'' ([[Paol V]]), Palazzo Borghese, Roma * ''Ritratto di Maffeo Barberini (Il [[Urban VIII|papa Urbano VIII]])'', Firenze, dastumad prevez * ''Salomè con la testa del Battista'', National Gallery, Londrez * ''Salomè con la testa di san Giovanni nel bacile'', dastumad prevez * ''San Giovanni Battista'', Nelson Gallery, [[Kansas City]] * ''San Giovanni Battista'', Palazzo Corsini, Roma * ''San Giovannino alla sorgente con agnello'', dastumad prevez * ''San Girolamo'', [[Manati Montserrat]], [[Katalonia]] * ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', palez Hampton Court, Londrez, tiegezh real Breizh-Veur ==Skeudennaoueg== Amañ e kavor taolennoù ha n'int ket bet diskouezet uheloc'h. Diglok eo ar skeudennaoueg, evel-just. ===Taolennoù relijiel=== ;An [[Testamant Kozh]] <gallery> David and Goliath by Caravaggio.jpg|''Davide e Golia'' (1597-1598) Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|''Sacrificio di Isacco'' (1598) </gallery> ;An [[Testamant Nevez]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg|''Crocifissione di san Pietro'' (1600) Michelangelo Caravaggio 035.jpg|''Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi'' (1600) The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Incredulità di san Tommaso'' (1600-1601) Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Cena di Emmaus'' (1601-1602) Caravaggio - Taking of Christ - Odessa.jpg|''Cattura di Cristo'' (1602) Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg|''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' (1602)) The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Ar beziadur'' (1602-1603) Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''Sacra Famiglia con san Giovannino'' (1605-1606) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus|Cena di Emmaus]]'' (1606) 1606 Caravaggio, Ecce Homo Palazzo Bianco, Genoa.jpg|''[[Ecce Homo]]'' (1606) CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''Salomè con la testa del Battista (1607)) Caravaggio Baptist Collezione Bonello, Malta.jpg|''Giovanni Battista alla sorgente'' (1607-1608) Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Decollazione di san Giovanni Battista'' (1608) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Negazione di san Pietro'' (1609-1610) </gallery> ;Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]] <gallery> Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Morte della Vergine'' (1604) Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Madonna dei pellegrini'' (1604-1606) Madonna and Child with St. Anne-Caravaggio (c. 1605-6).jpg|''Madonna dei palafrenieri'' (1605-1606) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna del Rosario'' (1607) </gallery> ;Sent <gallery> Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Vocazione di san Matteo'' (1599-1600) The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''[[Merzherinti Mazhev|Martirio di san Matteo]]'' (1600-1601) Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''San Matteo e l'angelo'' (1602) Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''San Girolamo scrivente ''(Roma, 1605) Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''San Girolamo scrivente'' (Malta, 1608) </gallery> ===Taolennoù direlijiel=== ;Mojennoù [[Henc'hes]] ha [[Henroma]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''Narciso'' (1597-1599) Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' (1598) </gallery> ;Poltredoù <gallery> Portrait of a Courtesan by Caravaggio.jpg|''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Cortigiana]]'' (1597) </gallery> ;Dodennoù all <gallery> Canestra di frutta (Caravaggio).jpg|''Canestra di frutta'' (1597-1598) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Sette opere di Misericordia'' (1606-1607) </gallery> == Menegoù == === Mammskridoù === * {{it}} Mancini, Giulio (1619-28) : ''Considerazioni sulla pittura''. * {{it}} Baglione, Giovanni 1642) : ''[https://archive.org/details/bub_gb_zZr_4cyPppYC/page/n3/mode/2up Le vite de' pittori, scultori, architetti, ed intagliatori, dal pontificato di Gregorio 13. del 1572. sino a 'tempi di papa Urbano 8. nel 1642.]''. * {{it}} Bellori, Giovanni Pietro (1672) : ''[https://archive.org/details/levitedepittoris00bell/page/n5/mode/2up Le Vite de' pittori, scultori et architetti moderni]''. === Levrioù diwar e benn === ;{{en}} * Calvesi, Maurizio : ''Caravaggio''. Firenze : Giunti Editore, 1998 {{ISBN|978-88-09-76268-8}} * Friedlaender, Walter : ''Caravaggio Studies''. New York : Schocken Books Inc., 1970 {{ISBN|978-0-8052-0243-4}} * Gash, John : ''Caravaggio''. London : Chaucer Press, 2004 {{ISBN|978-1-904449-22-5}} * Giorgi, Rosa : ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings''. London : Dorling Kindersley, 1999 {{ISBN|978-0-7894-4138-6}} * Hibbard, Howard : ''Caravaggio''. Cheltenham : Icon Publishing, 1983 {{ISBN|978-0-06-433322-1}} * Lambert, Gilles : ''Caravaggio''. Los Angeles : Taschen America, 2000 {{ISBN|978-3-8228-6305-3}} * Langdon, Helen : ''Caravaggio: A Life''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 1999 {{ISBN|978-0-374-11894-5}} * Moir, Alfred : ''The Italian Followers of Caravaggio''. Cambridge : Harvard University Press, 1967 (Div levrenn)<ref>ISBN ebet, peogwir e voe embannet [[ISBN|a-raok 1970]].</ref> * Puglisi, Catherine : ''Caravaggio''. London : Phaidon Press, 1998 {{ISBN|978-0-7148-3966-0}} * Robb, Peter Robb : ''M: The Man Who Became Caravaggio''. London : Henry Holt & Co., 2000 {{ISBN|978-0-8050-6356-1}} * Spike, John Spike & Kahn Spike, Michèle : ''Caravaggio''. Nw York : Abbeville Press, 2001 {{ISBN|978-0-7892-0639-8}} ;{{fr}} * Esteban, Claude : ''L'ordre donné à la nuit''. Lagrasse : Éditions Verdier, 2005 {{ISBN|978-2-86432-447-8}} * Hilaire, Michel : ''Caravage, le sacré et la vie''. Paris : Éditions Herscher, 1995 {{ISBN|978-2-7335-0251-8}} * Longhi, Roberto (1927) : ''Le Caravage''. Paris : Éditions du Regard, 2004 {{ISBN|978-2-84105-169-4}} ;{{it}} * Macchi, Alberto : ''L'uomo Caravaggio - Atto unico''. Roma : AETAS, Roma 1995 {{ISBN|978-88-85172-19-7}} == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Michelangelo Merisi da Caravaggio}} * {{en}} [http://webexhibits.org/hockneyoptics/post/grundy7.html ''Caravaggio and the camera obscura''] * {{en}} [https://www.caravaggio.org/ ''Caravaggio and his paintings''] * {{fr}} [http://agora.qc.ca/mot.nsf/Dossiers/Caravage ''Caravage''] * {{fr}} http://www.bergerfoundation.ch/Caravage/F/index.html ''Caravage''] ==Notennoù== {{Daveoù}} {{DEFAULTSORT:Caravaggio}} [[Rummad:Livourien italian ar XVIvet kantved]] [[Rummad:Livourien italian ar XVIIvet kantved]] [[Rummad:Ganedigezhioù 1571]] [[Rummad:Marvioù 1610]] hnz7urtbsdv0y72asombm3lcrxg8mpo 2187483 2187476 2026-04-09T15:28:05Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Michelangelo Caravaggio 025.jpg]] → [[File:Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187483 wikitext text/x-wiki {{implijoù all}} {{databox}} [[Restr:CARAVAGGIO, A boy peeling fruit (1593).jpg|thumb|''Ragazzo che monda un frutto'', 1592]] '''Michelangelo Merisi da Caravaggio''' ([[Milano]], [[29 a viz Gwengolo]] [[1571]] – [[Porto Ercole]]<ref>Ur ''[[frazione]]'' eus [[Monte Argentario]] eo Porto Ercole.</ref>, [[18 a viz Gouere]] [[1610]]), anavezet gwelloc'h evel '''Caravaggio''', a oa ul [[livouriezh|livour]] [[italia]]n. Unan eus livourien ar skol [[naturelouriezh (arz)|naturelouriezh]] italian eo, enebet ouzh ar skol [[ardaouegezh (arz)|ardaouegezh]] a rene war ar {{XVIvet kantved}}. Adnevezet en deus an [[arz]] en e amzer ha kontet eo da vezañ unan eus ar c'hentañ arzourien al luskad [[barok]]. Brudet eo al livour koulz abalamour d'e arz ha d'e vuhez. Adalek [[1600]] e oa brudet e [[Roma]] evel un arzour dornet-kaer. Diwar neuze ne vankas ket al labour dezhañ, nemet ar berzh a rae a save d'e benn. Bet eo un den feuls, brusk, hoalus ha dañjerus, enebour d'an urzh, a veze armet, a ouie en em gannañ, hag a lazhas ouzhpenn un den. Kraouiet e voe meur a wech peogwir e nac'he pourmen dizarm e straedoù Roma, goude ma oa difennet. Ur pennad diwar e benn e [[1604]] a ziskleir e zoare-bevañ tri bloaz a-raok, a gont «&nbsp;en devoa labouret e-pad pemzektez hag e oa aet da gantren, miz pe zaou, e gleze gantañ ouzh e gostez, ur mevel ouzh e heul, eus an eil sal-dañs d'eben, prest da glask kann pe tabut, ken ne veze ket aes kaout afer outañ.&nbsp;»<ref>Hervez Floris Claes van Dijk, a veve e Roma e 1601 d'ar c'houlz ma laboure Caravaggio eno, meneget e : John Gash, ''Caravaggio'', p.13. Kavet e vo ar meneg kentañ a se e ''Het Schilder-Boek'', gant Carl (pe Karel) van Mander, eus 1604, troet en e hed el levr ''Caravaggio'' gant Howard Hibbard. Kentañ meneg eus anv Caravaggio en un dihell eus e amzer e Roma eo hini Prospero Orsi evel keneiler en ur brosesion e miz Here 1594 en enor da Sant Lukaz (gwelout H. Waga, ''Vita nota e ignota dei virtuosi al Pantheon'', Roma, 1992, Appendix I, pp. 219 ha 220 sqq.). Kentañ danevell eus e vuhez e Roma zo en un dihell eus an 11 a viz Gouhere 1597 pa voe test Caravaggio ha Prospero Orsi eus un torfed e-kichen San Luigi de' Francesi. (Gwelout ''The earliest account of Caravaggio in Rome'' gant Sandro Corradini ha Maurizio Marini, e-barzh ''The Burlington Magazine'', pp. 25-28).</ref> E [[1606]] e rankas tec'hel eus Roma, pa oa klask warnañ abalamour m'en devoa lazhet un den en doa bet kann outañ. E [[1608]] edo e [[Malta]], ma'z eas en [[Urzh Malta]], desket ma oa madik war ar relijion, met ne chomas nemet tri miz enni, taolet e voe er-maez anezhi dre m'en devoa lazhet ur c'hamarad eus an Urzh. Neuze ez eas da [[Napoli]] e [[1609]], ma voe klasket e lazhañ, trawalc'h a enebourien en devoa evit se, hag ac'haleno da [[Sikilia]], ma ne reas nemet gounit enebourien nevez ken na varvas e 1610. Ilizoù nevez ha palezioù ec'hon a veze savet e Roma war-dro dibenn ar {{XVIvet kantved}} ha deroù ar {{XVIIvet kantved}}, hag ezhomm a oa livadurioù. Edo an [[Iliz katolik roman|Iliz]] gant an [[Enepdisivouderezh]], ha klask a oa war-lerc'h ur gwir arz relijiel ac'h aje a-enep ar [[Protestantiezh|brotestantiezh]], hag evit se ne seblante ket dereat ken an doareoù-micher kozh (re an ardaouegezh), a bade abaoe kant vloaz, hag a gaved artifisiel. Caravaggio a zegase nevezenti gant e naturalouriezh, un doare-ober savet diwar pizhsellout hag implij ''[[chiaroscuro]]'', eleze sklêrijenn ha teñvalijenn. Brud ha levezon en doe Caravaggio en e vuhez, hogen ankounac'haet e voe er c'hantvedoù war-lerch e dremenvan. Ret e voe gortoz an {{XXvet kantved}} evit dizoleiñ pegen kreñv en doa levezonet arz ar C'hornôg. Koulskoude eo bras e levezon war an doare-livañ nevez a zeuas war-lerc'h an ardaouegezh, ar ''barocco''. Andre Berne-Joffroy, sekretour [[Paul Valéry]], a lavare diwar e benn : «&nbsp;Pezh a grog gant labour Caravaggio n'eo nemet al livouriezh vodern.&nbsp;»<ref>Meneget gant Gilles Lambert, en e levr "Caravaggio", p. 8.</ref> == Buhez == === An oad tener (1571-1592) === Ganet e oa Caravaggio e Milano<ref>Testeniekaet gant kavadenn ar baperenn-vadeziant eus parrez Santo Stefano e Brolo, e Milano, hervez ar gazetenn ''[[L'Unità]]'' e miz C'hwevrer 2007.</ref>. E dad, Fermo Merisi, a oa merour-ti ha kinkler-ti da Francesco Sforza, markiz [[Caravaggio (Italia)|Caravaggio]]. E vamm, Lucia Aratori, a oa he zud perc'henned er memes kornad. E [[1576]] ez eas an tiegezh da chom da Garavaggio, ur gêr vihan e [[proviñs Bergamo]], evit tec'hel rak ar [[bosenn|vosenn]] a rae he reuz e Milano. Eno e varvas e dad, Fermo, bloaz goude, e [[1577]]. Krediñ a reer eo e Caravaggio e kreskas ar bugel, met daremprediñ ar re[[Sforza]] a rae e dud atav hag an tiegezh [[Colonna]] ivez. Tost e oa an div familh vras-se an eil ouzh eben, dimezioù a oa bet etre o bugale, ha skoazell a gavas Caravaggio diganto. Ar re Golonna a oa tud c'halloudus e Roma, hag e-kreiz ur rouedad tud a roas skoazell d'an arzour pa voe en diaezamant. D'e 13 vloaz, e [[1584]], ec'h eas da Vilano da zeskiñ ar vicher livour gant [[Simone Peterzano]], a lavare bout diskibl da [[Tizian|Dizian]]. Hep mar ebet e reas anaoudegezh gant teñzorioù arzel Milano, gant ''[[Ar Goan Ziwezhañ (arz)|Ar Goan Ziwezhañ]]'' livet gant [[Leonardo da Vinci]] a-dra-sur, ha gant arz [[Lombardia]] dre vras, dezhañ un doare a roe talvoudegezh d'ar "sell didro hag an evezh ouzh ar munudoù naturel"<ref>Rosa Giorgi, ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings'', p. 12.</ref>, un arz a oa tostoc'h da naturelouriezh [[Alamagn]] eget d'an ardaouegezh a oa diouzh ar c'hiz e Roma. Krediñ a reer e chomas ur pennad e Milano war-lerc'h echuet gantañ e bennad-diskibl, met marteze ez eas da [[Venezia]] hag e welas eno labour [[Giorgione]], a voe lavaret goude ne rae nemet e varmouzañ, ha hini Tizian. E [[1589]] e tistroas da Garavaggio betek marv e vamm, ken na voe rannet peadra an tiegezh e [[1592]]. Neuze ez eas da Roma. === Roma (1592-1600) === ;Gant Cesari War-dro kreiz 1592 e tegouezhas e Roma, “en e noazh hag en ezhomm bras... hep annez na boued... diarc'hant.”<ref>Meneget hepmui e levr Robb, p. 35, diazezet war skridoù Mancini, Baglione ha Bellori, a lavar o-zri e vevas e vloavezhioù kentañ e Roma er baourentez (menegoù izeloc'h).</ref> Bod en doa kavet gant ur mignon d'e diegezh, an [[eskob]] Pucci. Evitañ e live hag e kopie taolennoù relijiel. Livañ a rae ivez e ti [[Cavalier d'Arpino]], ul livour anavezet ivez evel ''il Giuseppino'', ma reas eno oberennoù kentañ e yaouankiz : ''Fanciullo con canestro di frutta'' ("Ar paotrig e banerad frouezh", [[1593]]-[[1594]]) ha ''Bacchino malato'' ("Bacchus yaouank klañv", ''idem''). Kaoz zo bet c'hoazh gant lod istorourien eus ur veaj da Venezia evit displegañ levezonoù veneziat war e arz, dreist-holl en daolenn ''Riposo durante la fuga in Egitto'' ("Diskuizh e-kerzh an dec'hadeg da Egipt", [[1595]]-[[1596]]), met netra sur n'eus bet prouet. N'ouzer ket gwall vat petra a reas e-pad e vloavezhioù kentañ e Roma. Brud en doa da vezañ un den feuls, brusk, troet da glask kann, ret dezhañ tec'hel a-zirak al lezenn alies. Un nebeud mizioù diwezhatoc'h e labouras evit al livour [[Giuseppe Cesari]], a oa e barr e vrud da neuze, ha livour muiañ-karet ar [[pab]] [[Klemañs VIII]], “o livañ bleunioù ha frouezh”<ref>Giovanni Pietro Bellori, ''Le Vite de' pittori, scultori, et architetti moderni'', 1672 : "Michele a voe ret dezhañ mont da servij ar Marc'heg Giuseppe d'Arpino, a roe dezhañ da labour livañ bleunioù ha frouezh en un doare ken tost d'ar wirionez ma voe tizhet ganto ar gened a geromp kement hiriv."</ref> en e labouradeg. Eus ar mare-se ec'h anavezomp ''Ragazzo che monda un frutto'' ("Paotr o peliat ur frouezhenn", [[1592]], e gentañ livadur anavezet), ''Fanciullo con canestro di frutta'' ha ''Bacchino malato'', a lavarer e oa un [[emboltred]] graet war-lerc'h ur c'hleñved fall a echuas gant e zilez roet da Cesari. An teir zaolenn-se a ziskouez ar perzhioù a reas brud Caravaggio : studiet eo bet frouezh ar banerad gant ur c'helenner liorzhouriezh ha gallet en deus anavezout un torr war un delienn, a oa "un delienn vras gant un devadenn anat diwar foue damheñvel ouzh an antrakoz (''Glomerella cingulata'')", emezañ.<ref>{{en}} [http://www.hort.purdue.edu/newcrop/caravaggio/caravaggio_l.html ''Caravaggio's Fruit: A Mirror on Baroque Horticulture'']</ref> <gallery> Boy with a Basket of Fruit-Caravaggio (1593).jpg|''Fanciullo con canestro di frutta'' Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|''Bacchino malato'' Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg|''Riposo durante la fuga in Egitto'' </gallery> ;Klask fred Caravaggio a guitaas Cesari e miz Genver [[1594]], mennet ma oa da ober e dreuz e-unan. Bihan e oa aet e yalc'h, met da neuze eo e reas anaoudegezh gant mignoned nevez evel al livour [[Prospero Orsi]] ([[1560]]-[[1630]]), an tisavour [[Onorio Longhi]] ([[1568]]-[[1619]]), hag al livour yaouank (17 vloaz dezhañ) [[Mario Minniti]] ([[1577]]-[[1640]]). Gant Orsi e kavas dastumerien taolennoù ; gant Longhi e pleustras straedoù kêr da noz, hag an emgannoù ; Minniti a voe patrom meur a livadur, ha diwezhatoc'h e sikouras Caravaggio da glask fred e Sikilia<ref>Catherine Puglisi, "Caravaggio", p. 79. Longhi a oa gant Caravaggio da noz an emgann marvus gant Ranuccio Tomassoni ; Robb, p. 341, a soñj edo Minniti ivez.</ref>. [[Restr:Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Good Luck - Google Art Project.jpg|thumb|''Buona ventura'', 1596-1597]] En daolenn ''Buona ventura'' ("Chañs vat", [[1596]]-[[1597]]), an hini gentañ a livas ouzhpenn un den enni, e weler Mario louzet gant ur jipsianez a zo o lerezh e walenn. Nevez-flamm e oa an tem-se e Roma, ha berzh a reas er c'hantvedoù war-lerc'h. Da c'hortoz ne voe ket gwerzhet ker. En daolenn ''I bari'' ("An drucherien", [[1594]]) ez eus ur paotr tapet gant c'hoarierien c'hartoù, marteze kentañ pennoberenn Caravaggio. Evel ''Buona ventura'' e reas berzh bras, ha 50 eiladenn anezhi a chom. A zo abouesoc'h : sachañ a reas evezh ar [[kardinal|c'hardinal]] [[Francesco Maria Del Monte]], unan eus gwellañ anaoudeien el livouriezh e Roma. Evit Del Monte hag e vignoned arzgarourien binvidik e reas Caravaggio un toullad livadurioù evel ar ''Concerto'' ([[1595]]), ''Suonatore di liuto'' ("Soner lud", 1595-1596), ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' (1595-1597), ''Ragazzo morso da un ramarro'' ("Paotr dantet gant ur glazard", 1595-1596), ur skouer vat eus e zoare gwirheñvel, gant Minniti ha paotred yaouank all<ref>Deskrivet e voe paotred Caravaggio gant an arzvarnour Robert Hughes evel ''overripe bits of rough trade, with yearning mouths and hair like black ice cream'' ("tammoù re azv a zarempredoù feuls o c'henoù c'hoantek hag o blev par da zienn-skorn du")</ref> Kalz a dabut zo bet diwar-benn an alan a heñvelgarouriezh a glever el livadurioù-se<ref>Donald Posner an hini kentañ, e-barzh ''Caravaggio's Early Homo-erotic Works"''(Art Quarterly niv. 24, 1971, pp.301-26) o skrivañ diwar-benn doug Caravaggio d'ar grennarded ha levezon e vuhez reizhel war e arz. Ar vuhezskridourien heñvelgarourien a gav anat an aergelc'h a heñvelgarouriezh, met n'eo ket an holl a ya a-du gante. Mar klasker mont pelloc'h ganti war an hent-se e c'haller lenn Brian Tovar : [https://web.archive.org/web/20071219033744/http://emedia.art.sunysb.edu/britov/ess2.html ''Sins Against Nature: Homoeroticism and the epistemology of Caravaggio''] Evit lenn ur savboent kontrol, gwelout pennad Maurizio Calvesi, ''Caravaggio'' (ArtDossier 1986, en [[italianeg]]). Hervez Calvesi e kaver en oberennoù kentañ ar pezh a blije d'an Del Monte kentoc'h evit da Garavaggio, en un amzer ma ne rene ket c'hoazh ar meizad a soñjoù personel.</ref>. <gallery> The Cardsharps by Caravaggio.jpg|''I bari'' The musicians by Caravaggio.jpg|''Concerto'' Michelangelo Caravaggio 020.jpg|''Suonatore di liuto'' Baco, por Caravaggio.jpg|''Bacco'' Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Ragazzo morso da un ramarro'' </gallery> [[Restr:Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|thumb|upright 0.8|''Maddalena penitente'']] Gwirheñvelouriezh avat a gaver en-dro en taolennoù dezho un danvez relijiel, ha speredelezh ivez. Da gentañ e ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' ("Mari Maden e pinijenn", 1594-1595), ma weler [[Mari Madalen]] pa dro kein ouzh he buhez pec'herez, en he c'hoazez, o ouelañ dourek, he bravigoù a-skign en-dro dezhi. "Ne ziskoueze ket bezañ ul livadur relijiel tamm ebet... Ur plac'h en he c'hoazez war ur skabell goad izel o sec'hañ he blev... Pelec'h e oa ar morc'hed... ar glac'har... promesa ar silvidigezh ? ”<ref>Robb, p. 79. Robb a skriv da-heul Bellori, a gan meuleudi da livioù "gwir" Caravaggio hogen feukus e kav e naturalouriezh : "Plijet e oa (Caravaggio) gant dizoloidigezh an natur, n'en doa ket ezhomm da implij e empenn pelloc'h."</ref> E doare sioul Lombardia e oa, ha ne oa ket flamminus evel doare Roma d'an ampoent. Oberennoù all a voe en doare-se : ''San Francesco d'Assisi in estasi'' ("[[Sant Frañsez a Asiz]] en e c'hoursav", 1594-95), ''[[Marta e Maria Maddalena]]'' (1598), ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' ("Aberzhidigezh [[Izaag]]", 1598), ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' (1598-99), ''Giuditta e Oloferne'' ("[[Judit ha Holofern (arz)|Judit ha Holofern]]", 1599). Gant an oberennoù-se, goude ma ne voent gwelet nemet gant nebeut a dud, e kreskas brud Caravaggio e metoù an anaoudeien hag e genarzourien. Met evit kaout brud da vat e oa ret kaout labour evit ar foran, ha kement-se ne zeue nemet digant an Iliz. <gallery> Saint Francis of Assisi in Ecstasy-Caravaggio (c.1595).jpg|''San Francesco d'Assisi in estasi'' Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''Marta e Maria Maddalena'' Sacrifice of Isaac-Caravaggio (c. 1603).jpg|''Sacrificio di Isacco'' Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''Santa Caterina d'Alessandria''' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''Giuditta e Oloferne'' </gallery> ;Brudetañ livour kêr Roma (1600-1606) [[Restr:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|thumb|''Vocazione di San Matteo'']] [[Restr:The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|thumb|''Martirio di San Matteo'']] E [[1599]], moarvat dre levezon Del Monte, e voe gopraet Caravaggio da ginklañ chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi ("Sant Loeiz ar C'hallaoued"). Kaoz a voe diwar-benn an div oberenn e voe gopraet evito, ''Vocazione di San Matteo'' ("Galvedigezh sant Vazhev", 1599-1600) ha ''Martirio di San Matteo'' ("Merzherinti sant Vazhev", 1600-01). Teñvalijenn Caravaggio ''(chiaroscuro)'' a zegase skrij en e daolennoù, hag e daol-sell lemm e lakae nerzh ha from a-leizh. Diwar-benn labour Caravaggio, e-touez an arzourien all, e oa daou du splann. Darn a ziskulie fazioù, deuet diwar e c'hoant da livañ hervez an natur, hep ober tresadennoù ; met an darn vuiañ a gane meuleudi dezhañ evel da salver an arz : livourien Roma neuze a oa troet gant an nevezinti, ar re yaouankañ a zeue war e dro, a gane meuleudi dezhañ dre ma oa an hini nemetañ a live hervez an natur, hag a lakae e oberoù da vurzhudoù. Kenderc'hel a reas Caravaggio da zastum goproù uhel evit labourioù relijiel ma weled emgannoù, dibennañ tud, jahinañ, lazhañ. Gant pep taolenn nevez e kreske e vrud peurvuiañ, met un toulladig a voe nac'het gant lod tud goude ma oant bet graet war o goulenn, hag a-wechoù e rankent bezañ adlivet, pe neuze e veze ret klask prenerien arall dezho. An dalc'h bras a oa hennezh : ha pa veze meulet nerzh dramatek e daolennoù gant lod e kave da lod all e oant awenet izel, gant danvez gros ar vuhez<ref>A-zivout savboent Iliz an Enepdisivouderezh diwar-benn an dereadegezh en arzoù, gwelit Giorgi, p. 80. Evit monet pelloc'h, gwelit Gash, p.8 sqq. ; hag a-zivout perzh an dereadegezhh en nac'hañ ''Sant Vazhe gant an ael'' ha ''Marv ar Werc'hez'', gwelit Puglisi, pp. 179-188.</ref> En e livadur kentañ eus ''San Matteo e l'angelo''("Sant Vazhev hag an ael", 1602) e weler ar sant evel ur c'houer moal e benn ha lous e zivhar, gant un ael-krennard gwisket skañv un tamm dibalamour ; nac'het e voe an daolenn, ha ret hec'h adober (''San Matteo e l'angelo', 1602). Heñveldra a c'hoarvezas gant ''Conversione di san Paolo'' ("Distro sant Paol ouzh Doue", 1600-1601), tra ma voe degemeret un eil doare heñvelanvet eus ar memes danvez (1600-1601), ma weler marc'h ar sant kalz gwelloc'h eget ar sant e-unan, ar pezh a zegasas an diviz-se etre an arzour hag ur c'hargad en iliz ''Santa Maria del Popolo'' e Roma : "Petra zo kaoz hoc'h eus lakaet ur marc'h er c'hreiz, ha sant Paol war an douar ?" — "Abalamour !" — "Daoust ha Doue eo ar marc'h ?" — "N'eo ket, met e gouloù Doue emañ !"<ref>Meneget hep mammenn e Lambert, p. 66.</ref>. Un oberenn direlijiel all, ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'', a voe graet e 1602 evit Vincenzo Giustiniani, un den eus kelc'hiad Del Monte. Hervez ur c'hounskrid eus ar {{XVIIvet kantved}} e oa graet hervez patrom ur paotr anvet Cecco, da lavarout eo [[Francesco]], marteze Francesco Boneri, un arzour anavezet er bloavezhioù 1610-1625, lesanvet [[Cecco Boneri|Cecco del Caravaggio]]<ref>Dibrouenn eo al liamme etre Boneri ha servijer ha patrom Caravaggio e deroù ar [[bloavezhioù 1600]], goude ma vez degemeret gant ar braz eus an dud ez eo Cecco del Caravaggio evit Francesco Boneri. Gwelit Robb, pp. 193-196.</ref> o tougen ur wareg ha saezhoù. Gwelout a reer an dalc'h en ul lec'h all, e gwirionez daouduek an oberenn : war un dro eo [[Kupidon]] ha Cecco, evel Gwerc'hezed Caravaggio a oa war un dro Mamm Jezuz ha kourtezanezed Roma a oa bet patromoù eviti. <gallery perrow="4"> Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Vocazione di San Matteo'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''Martirio di San Matteo'' Caravaggio (Michelangelo Merisi) (1571 - 1610) - The Evangelist Matthew - 365 - Gemäldegalerie.jpg|''San Matteo e l'angelo'' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|Eil doare The Conversion of Saint Paul-Caravaggio (c. 1600-1).jpg|''Conversione di san Paolo'' Caravaggio-The Conversion on the Way to Damascus.jpg|Eil doare Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|''Amor vincit omnia'' </gallery> ;Harlu ha marv (1606-1610) E miz Mae [[1606]], Caravaggio a lazhas ur forbann anvet Ranuccio Tomassoni ; peogwir e oa klask warnañ dindan boan a varv e tec'has al livour da zomani Colonna er c'hreisteiz da Roma, hag ac'haleno da Napoli e-lec'h m'edo Costanza Colonna Sforza, intañvez Francesco Sforza, o chom en ur palez ma voe degemeret evel mab an hini en doa bet karg e ti he fried. Ur breur he doa Costanza, Ascanio e anv, ha hennezh a oa kardinal-gwarezour rouantelezh Napoli, hag ur breur all dezhi, Marzio, a oa kuzulier [[besroue]] [[Spagn]] ; ur c'hoar dezhi a oa dimezet d'un den eus an tiegezh Carafa, a renk uhel e Napoli, un anaoudegezh a c'hallfe displegañ perak e voe roet kement a fret da Garavaggio er gêr-se. Goude un nebeud mizioù e Napoli avat ec'h eas Caravaggio da Enez Malta m'edo sez {{Urzh Sant Yann Jeruzalem|Marc'heien Malta]]. Mab Costanza, Fabrizio Sforza Colonna, a oa marc'heg Malta ha jeneral galeoù an Urzh, a seblant endevout aozet e zonedigezh en enez e [[1607]]. Ker bamet e voe Alof de Wignacourt, anezhañ 54{{vet}} Mestr Meur an Urzh, gant labour Caravaggio evel livour ofisiel an Urzh m'e varc'hegas. Daoust da gement-se e voe harzet an arzour e miz Eost 1608 abalamour m'en devoa gloazet ur marc'heg. Skarzhet eus an Urzh e voe ha bac'het e [[Valletta]], met diflipañ a eure ha tec'hel da Sikilia. Eno e labouras al livour (''Seppellimento di santa Lucia'' ("Beziadur santez Lusia", 1608), ''Resurrezione di Lazzaro'' ("Dasoc'h Lazar, 1609), ''Adorazione dei pastori'' ("Azeuladeg ar vesaerion", 1609), endra deue iskisoc'h-iskisañ e emzalc'h : kousket gwisket-holl hag armet-holl, distruj e labour kerkent goude an disterañ burutelladenn hag ober goap ouzh livourien Sikilia. Goude nav miz en enez e tistroas da Napoli. E palez Costanza e Napoli e voe o chom pa zistroas di en hañv [[1609]]. Kaoz eus an darempredoù-se a gaver en holl vuhezskridoù<ref>Da skouer hini Catherine Puglisi, ''Caravaggio', p. 258, ha hini Helen Langdon, ''Caravaggio: A Life'', pennadoù 12 ha 15, ha Peter Robb, ''M: The Man Who Became Caravaggio'', pp. 398 sqq. ha 459 sqq., a ro resisadurioù.</ref>. Eno e voe arsailhet e miz Here, marteze gant tud a oa gopraet gant ar marc'heg en devoa gloazet e Malta ; distreset e voe e zremm. D'ar mare-se e livas ''Davide con la testa di Golia'' ("David gant penn Goliath", 1609-1610), penn ar [[ramz]] o vezañ un emboltred. Goude bloaz e Napoli e tistroas Caravaggio da Roma en hañv 1610, ha d'an 28 a viz Gouere e voe embannet gant un ''avviso'', ur gazetenn brevez, e oa marvet al livour. <gallery> Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Seppellimento di santa Lucia'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Resurrezione di Lazzaro'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Adorazione dei pastori'' Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''Davide con la testa di Golia'' </gallery> Klañv e oa Caravaggio da neuze, hogen meur a rendaet zo bet a-zivout pennabeg e dremenvan : un dial, [[kleñved Naplez]], [[Kleñved ar paludoù|malaria]], [[kleñved Malta]] hag all. Beziet e voe e bered San Sebastiano e Porto Ercole ; pa voe serret er bered e [[1956]] e voe treuzkaset e relegoù er bered Sant'Erasmo, e Porto Ercole bepred. Eno e voent dielfennet e [[2001]] gant skiantourien a un abeg all da dremenvan al livour : pistriet e vije bet gant ar [[plom]] a oa e livioù e vare ; anavezet mat eo ar c'hleñved-se evit degas feulster en dud<ref>{{en}} [https://www.theguardian.com/artanddesign/2010/jun/16/caravaggio-italy-remains-ravenna-art ''The Guardian'', 16/06/2010]</ref>. Enklaskoù all a lakaas da soñjal e vije bet marvet Caravaggio diwar [[sepsis]]<ref>Anvet "septikemiezh" gwechall.</ref> en devije bet dre ''[[Staphylococcus aureus]]'' a-c'houde un emgann e Napoli<ref>{{en}} [https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(18)30571-1/fulltext ''The Lancet'', 17/08/2018]</ref>. E [[2002]], ar [[Vatikan]] a embannas dihelloù hag a skore un abeg all : peuzlazhet e vije bet Caravaggio dre ur ''vendetta'' paeet gant familh Raniccio Tomassoni, a oa bet muntret gant al livour abalamour d'ar batromez [[Fillide Melandroni]], ar vaouez yaouan a weler en dolenn ''Giuditta e Oloferne''<ref>{{en}} [https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/1396127/Red-blooded-Caravaggio-killed-love-rival-in-bungled-castration-attempt.html ''The Telegraph'', 02/06/2022]</ref>. ==Levezon== Caravaggio "a lakaas an deñvalijenn en damsklêrijenn."<ref>Lambert, p. 11.</ref> ''Chiaroscuro'' a veze implijet a-werso, met Caravaggio an hini a ziazezas da vat an doare-se da livañ. Adal ma voe diskouezet livadurioù Sant Vazhev e chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi e Roma e krogas o levezon war an arzourien yaouank, ar voe lesanvet ''i Caravaggisti''. Brud Caravaggio ne chomas ket war-lerc'h e dremenvan e 1610. An doareoù nevez degaset gantañ a voe implijet en doare ''barocco'', nemet ha pa voe implijet ar ''chiaroscuro'' e voe dilezet ar gwirvoud [[Bredoniezh|bredoniel]] a oa e taolennoù ar mestr. Levezoniñ a reas doare-livañ e geneil [[Orazio Gentileschi]], ha hini e verc'h [[Artemisia Gentileschi]], hag a-bell hini ar C'hallaoued [[Georges de La Tour]] ha [[Simon Vouet]], koulz ha hini ar Spagnol [[José de Ribera]]. Koulskoude, meur a zek vloaz war-lerc'h, e veze lakaet e oberoù war-gont livourien "dereatoc"h", pe e veze graet fae warno. An doare barok, kenijinet gantañ, a oa aet war-raok, kemmet e oa ar gizioù, met ne oa ket bet savet stal ebet gant Caravaggio, evel en devoa graet [[Annibale Carraci]] ([[1560]]-[[1609]]), ha ne oa bet skol ebet o legadiñ e zoare-livañ da ziskibien feal. Er [[bloavezhioù 1920]] ez eo an arzvarnour Roberto Longhi a roas brud en-dro da anv Caravaggio, hag a roas e lec'h dezhañ en istor liverezh Europa : "Ribera, [[Johannes Vermeer|Vermeer]], La Tour ha [[Rembrandt van Rijn|Rembrandt]] ne vije ket bet anezho panevetañ. Hag arz [[Eugène Delacroix|Delacroix]], [[Gustave Courbet|Courbet]] ha [[Édouard Manet|Manet]] a vije bet disheñvel-rik."<ref>Roberto Longhi, meneget e Lambert, ''op. cit.'', p. 15</ref> A-du gantañ e oa an istorour war an arzoù [[Bernard Berenson]] ([[1965]]-[[1959]]) pa skrive : ''War-bouez [[Michelangelo]] n'eus bet livour italian ebet dezhañ ken bras levezon.''<ref>Bernard Berenson, in Lambert, ''op. cit.', p. 8</ref> E kalz a virdioù, e [[Stadoù-Unanet Amerika]] zoken ([[Detroit]] ha [[New York]]), e kaver livadurioù a-leizh graet e doare Caravaggio : un darvoud da noz, gouloù teñval, tud ordinal, livañ ar wirionez naturel. Livourien vodern evel an [[Norvegia|Norvegad]] [[Odd Nerdrum]] (bet ganet e [[1944]]) pe an [[Hungaria|Hungarad]] [[Tibor Csernus]] ([[1927]]-[[2007]]) n'o deus biskoazh kuzhet o deus klasket kevezañ gantañ, hag al livour stadunanat [[Dougl Ohlson]] ([[1936]]-[[2010]]) a oa anaoudek-meurbet ouzh Caravaggio. Al livour (ha falser) [[Izelvroioù|izelvroat]] [[Han van Meegeren]] ([[1889]]-[[1947]]) en deus implijet taolennoù Caravaggio en e labour war ar Vistri Gozh. Ar filmaozer [[Bro-Saoz|Saoz]] [[Derek Jarman]] ([[1942]]-[[1994]]) en deus sevenet e [[1986]] ar film ''Caravaggio'' diwar-benn buhez an arzour<ref>{{en}} [https://www.imdb.com/title/tt0090798/?ref_=fn_al_tt_1 ''Internet Movie Database'']</ref>. [[Restr:Uqueen3.jpg|thumb|''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', lakaet war anv Caravaggio ("1603-1606" ?)]] En deiz a hiziv ne chom nemet 77 taolenn a zo diwar zorn Caravaggio hep mar ebet. Unan, ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'' ("Galvidigezh ar sent Pêr hag Andrev", 1603-1606), zo bet lakaet war anv Caravaggio e [[1943]] gant Roberto Longhi, hogen tennet eo bet eus roll oberennù an arzour e [[2009]]<ref>{{fr}} Ebert-Schifferer, Sybille : ''Caravage''. Paris : Éditions Hazan, 2009 {{ISBN|978-2-7541-0399-2}}</ref>. Prenet e oa bet gant ar roue [[Charlez Iañ (Bro-Saoz)|Charles I Bro-Saoz]] e [[1637]], gwerzhet da c'houde hag adprenet gant [[Charlez II (Bro-Saoz)|Charles II]] ha lakaet a-gostez e palez Hampton Court er mervent da [[Londrez]], ma kave d'an dud e oa un eillivadur. Un toullad livadurioù gant Caravaggio zo bet kollet moarvat abaoe e varv. [[Richard Francis Burton]] an hini en deus skrivet diwar-benn "un daolenn eus ar Rozera Santel (e mirdi personel dug meur [[Toskana]]) ma weled ur c'helc'hiad tregont den ''turpiter ligati''<ref>"Kenliammet en un doare mezhus"</ref>" ha ne chom roud ebet anezhi. Un daolenn all eus un ael a zo bet distrujet e-kerzh bombezadeg [[Dresden]], ha ne chom nemet luc'hskeudennoù gwenn-ha-du anezhi. == Oberennoù == ===Gwiriekaet (77 taolenn)=== Lod taolennoù zo bet graet meur a wech (da skouer : 8 taolenn zo anvet ''San Giovanni Battista''). *1592 : ''Ragazzo che monda un frutto'' *1593-1594 : ''Fanciullo con canestro di frutta'' • ''[[Bacchino malato]]'' *1594 : ''[[I bari]]'' *1594-1595 : ''San Francesco in estasi'' • ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' • ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' *1595 : ''[[Concerto]]'' *1595-1596 : ''Suonatore di liuto'' • ''Ragazzo morso da un ramarro'' • ''Riposo durante la fuga in Egitto'''' *1596-1597 : ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' • ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' • ''Buona ventura'' *1597 : ''[[Riposo durante la fuga in Egitto]]'' • ''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Fillide Melandroni]]'' *1597-1598 : ''Canestra di frutta'' • ''Davide e Golia'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1597-1599 : ''[[Narciso (Caravaggio)|Narciso]]'' *1598 : ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' • ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' • ''La vocazione dei santi Pietro e Andrea'' • ''Cristo alla colonna'' • ''Conversione della Maddalena ([[Marta e Maria Maddalena]])'' • ''[[Yann ar Badezour, Toledo, Spagn|San Giovanni Battista]]'' *1598-1599 : ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' *1599 : ''Giuditta e Oloferne'' *1599-1600 : ''Vocazione di San Matteo'' *1600 : ''Conversione di san Paolo'' • ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi]]'' *1600-1601 : ''Martirio di San Matteo'' • ''Conversione di San Paolo'' • ''Crocifissione di San Pietro'' • ''Incredulità di San Tommaso'' *1601-1602 : ''[[Koan en Emmaus|Cena in Emmaus]]'' *1602 : ''San Matteo e l'angelo'' • ''Cattura di Cristo'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' *1602-1603 : ''Coronazione di spine'' • ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'' *1602-1604 : ''Deposizione'' *1603 : ''[[Kurunidigezh gant spern|Incoronazione di spine]]'' • ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' *1604 : ''Morte della Vergine'' • ''[[Yann ar Badezour, Kansas City, Missouri|San Giovanni Battista]]'' • ''[[Yann ar Badezour, Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma|San Giovanni Battista]]'' *1604-1606 : ''Madonna dei pellegrini (Madonna di Loreto)'' *1605 : ''San Francesco in meditazione'' *1605-1606: ''Madonna dei palafrenieri (Madonna col Bambino e Sant'Anna)'' • ''Sacra Famiglia con San Giovanni Battista'' • ''San Gerolamo scrivente'' (Roma) • ''San Francesco in meditazione'' *1606 : ''[[Cena in Emmaus]]'' • ''[[Ecce Homo]]'' *1607 : ''Madonna del Rosario'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Vienna)|Davide con la testa di Golia]]'' • ''Salomè con la testa del Battista'' • ''Sette opere di Misericordia'' • ''Crocefissione di Sant'Andrea'' • ''Flagellazione'' *1607-1608 : ''Flagellazione di Cristo'' • ''Giovanni Battista alla sorgente'' *1608 : ''Ritratto di Alof de Wignacourt'' • ''Decollazione di San Giovanni Battista'' • ''San Girolamo scrivente'' (Malta) • ''[[Kupidon en e gousk|Amorino dormiente]]'' • ''Seppellimento di Santa Lucia'' *1608-1609 : ''Ritratto di fra Antonio Martelli, Cavaliere di Malta'' *1609 : ''Resurrezione di Lazzaro'' • ''Adorazione dei pastori'' *1609-1610 : ''Annunciazione'' • ''Negazione di San Pietro'' • ''Martirio di Sant'Orsola'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Roma)|Davide con la testa di Golia]]'' *1610 : ''[[Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)|San Giovanni Battista]]'' [[Restr:Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|thumb|upright 0.9|''Ritratto di Maffeo Barberini'']] ===Lakaet war e gont (10 taolenn)=== * ''Giove, Nettuno e Plutone'', Casino della Villa Ludovisi, Roma * ''Ritratto di papa Paolo V'' ([[Paol V]]), Palazzo Borghese, Roma * ''Ritratto di Maffeo Barberini (Il [[Urban VIII|papa Urbano VIII]])'', Firenze, dastumad prevez * ''Salomè con la testa del Battista'', National Gallery, Londrez * ''Salomè con la testa di san Giovanni nel bacile'', dastumad prevez * ''San Giovanni Battista'', Nelson Gallery, [[Kansas City]] * ''San Giovanni Battista'', Palazzo Corsini, Roma * ''San Giovannino alla sorgente con agnello'', dastumad prevez * ''San Girolamo'', [[Manati Montserrat]], [[Katalonia]] * ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', palez Hampton Court, Londrez, tiegezh real Breizh-Veur ==Skeudennaoueg== Amañ e kavor taolennoù ha n'int ket bet diskouezet uheloc'h. Diglok eo ar skeudennaoueg, evel-just. ===Taolennoù relijiel=== ;An [[Testamant Kozh]] <gallery> David and Goliath by Caravaggio.jpg|''Davide e Golia'' (1597-1598) Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|''Sacrificio di Isacco'' (1598) </gallery> ;An [[Testamant Nevez]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg|''Crocifissione di san Pietro'' (1600) Michelangelo Caravaggio 035.jpg|''Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi'' (1600) The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Incredulità di san Tommaso'' (1600-1601) Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Cena di Emmaus'' (1601-1602) Caravaggio - Taking of Christ - Odessa.jpg|''Cattura di Cristo'' (1602) Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg|''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' (1602)) The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Ar beziadur'' (1602-1603) Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''Sacra Famiglia con san Giovannino'' (1605-1606) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus|Cena di Emmaus]]'' (1606) 1606 Caravaggio, Ecce Homo Palazzo Bianco, Genoa.jpg|''[[Ecce Homo]]'' (1606) CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''Salomè con la testa del Battista (1607)) Caravaggio Baptist Collezione Bonello, Malta.jpg|''Giovanni Battista alla sorgente'' (1607-1608) Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Decollazione di san Giovanni Battista'' (1608) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Negazione di san Pietro'' (1609-1610) </gallery> ;Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]] <gallery> Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Morte della Vergine'' (1604) Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Madonna dei pellegrini'' (1604-1606) Madonna and Child with St. Anne-Caravaggio (c. 1605-6).jpg|''Madonna dei palafrenieri'' (1605-1606) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna del Rosario'' (1607) </gallery> ;Sent <gallery> Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Vocazione di san Matteo'' (1599-1600) The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''[[Merzherinti Mazhev|Martirio di san Matteo]]'' (1600-1601) Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''San Matteo e l'angelo'' (1602) Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''San Girolamo scrivente ''(Roma, 1605) Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''San Girolamo scrivente'' (Malta, 1608) </gallery> ===Taolennoù direlijiel=== ;Mojennoù [[Henc'hes]] ha [[Henroma]] <gallery> Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''Narciso'' (1597-1599) Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' (1598) </gallery> ;Poltredoù <gallery> Portrait of a Courtesan by Caravaggio.jpg|''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Cortigiana]]'' (1597) </gallery> ;Dodennoù all <gallery> Canestra di frutta (Caravaggio).jpg|''Canestra di frutta'' (1597-1598) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Sette opere di Misericordia'' (1606-1607) </gallery> == Menegoù == === Mammskridoù === * {{it}} Mancini, Giulio (1619-28) : ''Considerazioni sulla pittura''. * {{it}} Baglione, Giovanni 1642) : ''[https://archive.org/details/bub_gb_zZr_4cyPppYC/page/n3/mode/2up Le vite de' pittori, scultori, architetti, ed intagliatori, dal pontificato di Gregorio 13. del 1572. sino a 'tempi di papa Urbano 8. nel 1642.]''. * {{it}} Bellori, Giovanni Pietro (1672) : ''[https://archive.org/details/levitedepittoris00bell/page/n5/mode/2up Le Vite de' pittori, scultori et architetti moderni]''. === Levrioù diwar e benn === ;{{en}} * Calvesi, Maurizio : ''Caravaggio''. Firenze : Giunti Editore, 1998 {{ISBN|978-88-09-76268-8}} * Friedlaender, Walter : ''Caravaggio Studies''. New York : Schocken Books Inc., 1970 {{ISBN|978-0-8052-0243-4}} * Gash, John : ''Caravaggio''. London : Chaucer Press, 2004 {{ISBN|978-1-904449-22-5}} * Giorgi, Rosa : ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings''. London : Dorling Kindersley, 1999 {{ISBN|978-0-7894-4138-6}} * Hibbard, Howard : ''Caravaggio''. Cheltenham : Icon Publishing, 1983 {{ISBN|978-0-06-433322-1}} * Lambert, Gilles : ''Caravaggio''. Los Angeles : Taschen America, 2000 {{ISBN|978-3-8228-6305-3}} * Langdon, Helen : ''Caravaggio: A Life''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 1999 {{ISBN|978-0-374-11894-5}} * Moir, Alfred : ''The Italian Followers of Caravaggio''. Cambridge : Harvard University Press, 1967 (Div levrenn)<ref>ISBN ebet, peogwir e voe embannet [[ISBN|a-raok 1970]].</ref> * Puglisi, Catherine : ''Caravaggio''. London : Phaidon Press, 1998 {{ISBN|978-0-7148-3966-0}} * Robb, Peter Robb : ''M: The Man Who Became Caravaggio''. London : Henry Holt & Co., 2000 {{ISBN|978-0-8050-6356-1}} * Spike, John Spike & Kahn Spike, Michèle : ''Caravaggio''. Nw York : Abbeville Press, 2001 {{ISBN|978-0-7892-0639-8}} ;{{fr}} * Esteban, Claude : ''L'ordre donné à la nuit''. Lagrasse : Éditions Verdier, 2005 {{ISBN|978-2-86432-447-8}} * Hilaire, Michel : ''Caravage, le sacré et la vie''. Paris : Éditions Herscher, 1995 {{ISBN|978-2-7335-0251-8}} * Longhi, Roberto (1927) : ''Le Caravage''. Paris : Éditions du Regard, 2004 {{ISBN|978-2-84105-169-4}} ;{{it}} * Macchi, Alberto : ''L'uomo Caravaggio - Atto unico''. Roma : AETAS, Roma 1995 {{ISBN|978-88-85172-19-7}} == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Michelangelo Merisi da Caravaggio}} * {{en}} [http://webexhibits.org/hockneyoptics/post/grundy7.html ''Caravaggio and the camera obscura''] * {{en}} [https://www.caravaggio.org/ ''Caravaggio and his paintings''] * {{fr}} [http://agora.qc.ca/mot.nsf/Dossiers/Caravage ''Caravage''] * {{fr}} http://www.bergerfoundation.ch/Caravage/F/index.html ''Caravage''] ==Notennoù== {{Daveoù}} {{DEFAULTSORT:Caravaggio}} [[Rummad:Livourien italian ar XVIvet kantved]] [[Rummad:Livourien italian ar XVIIvet kantved]] [[Rummad:Ganedigezhioù 1571]] [[Rummad:Marvioù 1610]] fjr602q4ivsx4njz6auua0gozbug9lj 0 26168 2187512 2109242 2026-04-09T21:34:01Z Llann Wé² 24308 /* Monumantoù ha traoù heverk */ Image plus droite, meilleure expo 2187512 wikitext text/x-wiki {{implijoù all}} {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Lanvoe | skeudenn = Mouais mairie.jpg | alc'hwez = Ar maerdi. | ardamezioù = Blason ville fr Mouais (Loire-Atlantique).svg | bro = [[Bro-Naoned|Naoned]] | departamant = [[Liger-Atlantel]] | arondisamant = [[Arondisamant Kastell-Briant-Ankiniz|Kastell-Briant-Ankiniz]] | etrekumuniezh = [[Kumuniezh kumunioù Kastell-Briant - Derwal - Derwal]] | bro velestradurel = [[Bro Kastell-Briant]] | kanton = [[Kanton Derwal|Derwal]] betek 2015, [[Kanton Gwenvenez-Penfaou|Gwenvenez-Penfaou]] abaoe 2015 | cp = 44590 | maer = Yvan Ménager | amzer-gefridi = 2020-2026 | gorread = 9.93 | hedred = -1.64333333333 | ledred = 47.6963888889 | uk = 22 | ubi = 9 | ubr = 61 | lec'hienn web = [http://www.mouais.fr/ Ti-kêr] }} '''Lanvoe''', ent-ofisiel ''Mouais'' e [[galleg]], a zo ur gumun a [[Vreizh]] e [[Liger-Atlantel]], e [[reter]] ar vro. == Douaroniezh == * [[Kaer|Ar C'haer]] a dreuz ar gumun. == Ardamezioù == ''En gul, e ziv gammell kein ouzh kein, leinet gant ur mintr eskob, an holl en aour'' == Anv == Stummoù kozh: *''Ecclesia Sanctissimœ-Trinitatis de Mouaya'', en eskopti Naoned. *''Moais'', e 1780 (Ogée) *''Mouais'', e 1843 (Marteville & Varin) Gerdarzh ː war a seblant ː douar gleb. == Istor == === [[Dispac'h Gall]] === * Krouet e voe kumun Lanvoe e [[1790]] diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e [[Kanton Derwal]] hag e [[Bann Kastell-Briant]]. E [[1800]] e voe lakaet en [[Arondisamant Kastell-Briant]]<ref>{{fr}}[http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=22790 Cassini - EHESS - Fichenn kumun Lanvoe]</ref>. === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 33 gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel, da lavaret eo 4,14% eus he foblañs e [[1911]]<ref>{{fr}}[http://lessoldatsdeloireinferieure.hautetfort.com/mouais/ Les soldats de Loire Inférieure - Monumant ar re varv]</ref>. ==== [[Eil brezel-bed]] ==== * Mervel a reas un den eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=17717&dpt=44 Memorial Genweb]</ref>. === {{XXIvet kantved}} === * Lakaet e voe ar gumun e [[Kanton Gwenvenez-Penfaou]] pa voe diskaret [[Kanton Derwal]] e [[2014]]<ref>{{fr}} [http://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000028661362 Décret n° 2014-243 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Loire-Atlantique]</ref>. == Brezhoneg == == Monumantoù ha traoù heverk == <gallery> Mouais moulin.jpg </gallery> * Milin gozh Lanvoe, war ribl [[Kaer|ar C'haer]]. <gallery> W8925 Mouais EgliseMonacaleX°XI°XII° 29023Eos.jpg </gallery> * Iliz katolik ''Intron-Varia an Drinded''. * Monumant ar re varv, luc’hskeudenn<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=17717&dpt=44 Memorial Genweb]</ref>. == Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 == {{Demografiezh |titl=Niver a annezidi |dimx= |dimy= |popmax=500 |passo1=100 |passo2=20 |bl1=1962 |bl2=1968 |bl3=1975 |bl4=1982 |bl5=1990 |bl6=1999 |bl7=2006 |bl8=2012 |p1=335 |p2=356 |p3=331 |p4=302 |p5=280 |p6=259 |p7=328 |p8=394 |mammenn=EBSSA }} == Melestradurezh == == Tud == === Ardamezeg ar familhoù === {| class="wikitable" |[[Restr:De Beaulieu (de Nozay).gif|80px]] |'''de Beaulieu''' Aotrounez la Pommeraye |''Dougen a ra ur gebrenn heuliet gant teir steredenn'' (livioù disanvet) |- | | | |- | | | |} == Gevellerezh == == Levrlennadur== == Daveoù ha notennoù== {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == {{commonscat|Mouais|Lanvoe}} *[http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?numero_departement=44&insee_ville=44105 Lanvoe war Geobreizh] [[Rummad:Kumunioù Liger-Atlantel]] [[Rummad:Kumunioù bet krouet e Liger-Izelañ e-pad an Dispac'h Gall]] pq3uml6z9fsbpqvhowjjz1jnwlviqxf 0 30830 2187486 2147850 2026-04-09T16:30:04Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Michelangelo Caravaggio 007.jpg]] → [[File:Baco, por Caravaggio.jpg]] → File replacement: Updating from an old version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 2187486 wikitext text/x-wiki [[Image:Galleria degli Uffizi, plaque.JPG|thumb|right|200px|Ouzh dor ar mirdi]] '''Mirdi an Ofisoù''' (''Galleria degli Uffizi'', en [[italianeg]]) zo ur palez e kêr [[Firenze]], en [[Italia]], hag anv ur mirdi a zo ennañ, ma c'haller gwelout an dastumad koshañ ha brudetañ zo er bed. ==Istor== An dug-meur [[Cosimo Iañ de' Medici]] a lakaas sevel an Ofisoù ma vije bodet aozadur an dugelezh-veur. ==Luc'hskeudennoù== *Gwelout [[Listenn livourien Ofisoù Firenze‎]] <gallery> Image:Firenze.Palvecchio.Uffizi03.JPG|Veduta dall'Arno Image:Uffizi Gallery, Florence.jpg|Palazzo della Signoria e Uffizi Image:Florenz Uffizien.jpg Image:Florenz Uffizien Aussenansicht.jpg </gallery> === Delwennoù=== <gallery> Image:Cosimo.jpg|01. [[Cosimo de' Medici]] Image:Lorenzo il magnifico.jpg|02. [[Lorenzo de' Medici]] Image:Andrea Orcagna, Galleria degli Uffizi, Florence (26583426852).jpg|03. [[Andrea Orcagna]] Image:HPIM2236.JPG|04. [[Nicola Pisano]] Image:Uffizi Giotto.jpg|05. [[Giotto]] Image:Uffizi Donatello.jpg|06. [[Donatello]] Image:Leon Battista Alberti.jpg|07. [[Leon Battista Alberti]] Image:Leonardo da Vinci statue outside the Uffizi Gallery.jpg|08. [[Leonardo da Vinci]] Image:Statue of Michelangelo Buonarroti(Uffizi Gallery).jpg|09. [[Michelangelo]] Image:Dante Alighieri01.jpg|10. [[Dante Alighieri]] Image:Petrarca01.jpg|11. [[Francesco Petrarca]] Image:Giovanni Boccaccio statua.jpg|12. [[Giovanni Boccaccio]] Image:Macchiavelli01.jpg|13. [[Niccolò Machiavelli]] Image:Francesco Guicciardini.jpg|14. [[Francesco Guicciardini]] Image:Amerigo Vespucci01.jpg|15. [[Amerigo Vespucci]] Image:Uffizi 16, Francesco Ferrucci.JPG|16. [[Francesco Ferrucci]] Image:Uffizi 17, Giovanni delle Bande nere.JPG|17. [[Giovanni delle Bande Nere]] Image:Uffizi 18, Pier Capponi.JPG|18. [[Pier Capponi]] Image:Uffizi 19, Farinata degli uberti.JPG|19. [[Farinata degli Uberti]] Image:Galileo Galilei01.jpg|20. [[Galileo Galilei]] Image:Uffizi 21, Pier Antonio Micheli.JPG|21. [[Pier Antonio Micheli]] Image:Uffizi 22, Francesco Redi.JPG|22. [[Francesco Redi]] Image:Uffizi 23, Paolo Mascagni.JPG|23. [[Paolo Mascagni]] Image:Uffizi 24, Andrea Cesalpino.JPG|24. [[Andrea Cesalpino]] Image:Uffizi 25, Sant'Antonino.JPG|25. [[Sant'Antonino Pierozzi]] Image:Uffizi 26, Accorso.JPG|26. [[Accorso]] Image:Uffizi 27, Guido Aretino.JPG|27. [[Guido Aretino]] Image:Uffizi 28, Benvenuto Cellini.JPG|28. [[Benvenuto Cellini]] </gallery> ==Livadurioù== <gallery> Image:Sandro_Botticelli_049.jpg|Munudig eus [[Ganedigezh Gwener (Botticelli)]] gant [[Sandro Botticelli]] Image:Tizian - Venus von Urbino.jpg| ''[[Gwener Urbino]]'', gant [[Tizian]] Image:Baco, por Caravaggio.jpg| ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacchus]]'' gant [[Caravaggio]] Image:Simone Martini 078.jpg|[[Simone Martini]]: ''[[Annunciatie]]'' Image:Botticelli-primavera.jpg|[[Botticelli]]: ''[[La Primavera]]'', c. 1478 Image:Tizian 022.jpg|[[Tizian]], [[Flora]], 1515-1520 Image:Piero della Francesca 044.jpg| [[Divdaolenn dug Urbino]], gant [[Piero della Francesca]] Image:La batalla de San Romano, por Paolo Uccello.jpg|[[Paolo Uccello]] Image:Fra Filippo Lippi - Madonna and Child with two Angels - Uffizi.jpg|[[Fra Filippo Lippi]] : Madonna con due angeli Image:Medusa by Carvaggio.jpg| [[Medusa]], gant [[Caravaggio]] Image:Michelangelo_Buonarroti_-_Tondo_Doni_-_Google_Art_Project.jpg|[[Michelangelo]], [[Tondo Doni]] Image:Rembrandt Harmensz. van Rijn 138.jpg| [[Rembrandt van Rijn]] Image:Sanzio 00.jpg| [[Emboltred]], gant [[Raffaello]] Image:Madonna of the Goldfinch (by Raffaello Sanzio) – Galleria degli Uffizi, Florence.jpg|''[[Madonna del cardellino]]'' gant [[Raffaello]] Image:Portrait of Elisabetta Gonzaga, Duchess of Urbino (by Raffaello Sanzio) – Galleria degli Uffizi, Florence FXD.jpg| ''[[Poltred Elisabetta Gonzaga]]'' gant [[Raffaello]] Image:Portrait of Pope Julius II della Rovere (by Raffaello Sanzio) – Galleria degli Uffizi, Florence.jpg| ''[[Jul II |Poltred ar Pab Julius II]]'', gant [[Raffaello]] File:GENTILESCHI Judith.jpg| [[Artemisia Gentileschi]] </gallery> [[Rummad:Mirdi an Ofisoù]] 2amxbarqdj4mz6cixpfll9fg38h300f 0 38204 2187471 2187405 2026-04-09T12:18:00Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:The Deposition by Caravaggio.jpg]] → [[File:The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg]] → File replacement: Updating from an old and lower-quality version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 2187471 wikitext text/x-wiki Amañ a vo kavet roll livadurioù [[Caravaggio]]'''. ===Taolennoù relijiel=== ====An [[Testamant Kozh]]==== <gallery> Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|'' [[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)]]'' (1603) Michelangelo Caravaggio 023.jpg|munudig Michelangelo Caravaggio 024.jpg|munudig David and Goliath by Caravaggio.jpg|''[[David]] ha [[Goliat]]'' (1600) Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''[[David]] gant penn [[Goliat]]'' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''[[Judit (arz)|Judit]] o tibennañ [[Holofern]]'' (1599-1600) </gallery> ====An [[Testamant Nevez]]==== <gallery> Michelangelo_Caravaggio_035.jpg| ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco]]'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' Michelangelo Caravaggio 005.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' (munudig) Michelangelo_Caravaggio_025.jpg| [[Riposo durante la fuga in Egitto‎]] (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 026.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 027.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 028.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''An Tiegezh Santel gant Yann Vadezour'' Caravaggio_Baptist_Collezione_Bonello,_Malta.jpg| ''[[Yann ar Badezour e-tal ar Feunteun]]'' Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg| '' Sant [[Yann-Vadezour]] yaouank (gant ur maout)'' Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Dibennidigezh Yann Vadezour'', 1608 CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''[[Salome merc'h Herodiadez|Salome]] o terc'hel penn Yann ar Badezour'' (war-dro [[1607]]) Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''[[Marta e Maria Maddalena‎]]'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Lazar o sevel'', 1608-1609 Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|''[[Maria Magdalene| Mari Madalen oc'h ober pinijenn]]'' Michelangelo Caravaggio 063.jpg-''[[Maddalena penitente (Caravaggio)]]'' (Mari Madalen)(war-dro 1598) Michelangelo Caravaggio 064.jpg|munudig Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Koan en Emmaus'' (1601), [[National Gallery]], [[Londrez]] Michelangelo Caravaggio 012.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 013.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 014.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 015.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 016.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus]]'' (1606) Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Ecce Homo - Google Art Project.jpg|''[[Ecce Homo]]'', Palazzo Rosso, [[Genoa]] (1606) Caravaggio_-_Taking_of_Christ_-_Odessa.jpg|'' Krist trubardet '' (1602) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Dinac'hadenn sant Pêr'' The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Diskred Sant [[Tomaz]]'' The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Jezuz distaget diouzh ar groaz'' Michelangelo_Caravaggio_038.jpg|''Kroazstagidigezh [[Simon Pêr]]'' </gallery> =====Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]===== <gallery> Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' Michelangelo Caravaggio 002.jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna ar Rozera''(1606-1607) Michelangelo Caravaggio 067.jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 068.jpg| (munudig) Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Marv ar Werc'hez'' Michelangelo Caravaggio 070.jpg| (munudig) </gallery> =====Sent===== <gallery> Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Sant Vazhe hag an Ael'' (1602) The Calling of Saint Matthew by Carvaggio.jpg|''Galvedigezh Sant Vazhev '' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Awen Sant Vazhev'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|[[Merzherinti Mazhev]] Michelangelo Caravaggio 048.jpg| Michelangelo Caravaggio 049.jpg| Michelangelo Caravaggio 050.jpg| Michelangelo Caravaggio 051.jpg| Conversion on the Way to Damascus-Caravaggio (c.1600-1).jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' Michelangelo Caravaggio 037.jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' (munudig) Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Beziadur Santez Lusia'', Iliz Santez Lusia, [[Siracusa]]. Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Michelangelo Caravaggio - Saint Jerome in his study (Hand detail).jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''[[Santez Katell (Caravaggio)]]'' (1595-1596) </gallery> ===Taolennoù disakr=== ====Mojennoù Hellaz ha Roma==== <gallery> Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Medusa]]'' (1598), [[Mirdi an Ofisoù]], [[Firenze]] Michelangelo Caravaggio 017.jpg|Penn [[Medusa]] Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|'' [[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor Vincit Omnia]] '' (1602-1603) Caravaggio - Amor Vincit - detail.jpg|''Omnia vincit Amor'' (1602)(munudenn) Michelangelo Caravaggio 007.jpg|''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacchus]]'' Michelangelo Caravaggio 008.jpg|''Bacchus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 009.jpg|''Bacchus'' (munudig) Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|'' [[Bacchus bihan klañv]] '' Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''[[Narkis (Caravaggio)|Narkis]]'' </gallery> ====Poltredoù hag all==== <gallery> Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|[[Ar pab Urban VIII]] Portrait_of_a_Courtesan_by_Caravaggio.jpg| [[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)]] Michelangelo Caravaggio 020.jpg| ''Al ludour'', 1595, [[Mirdi ar Peniti]], [[Sant Petersbourg]]. 1596 Caravaggio, The Lute Player New York.jpg| ''Al ludour'' (1596). Mirdi ar Peniti, Sant Petersbourg. Michelangelo Merisi da Caravaggio - The Cardsharps.jpg|''[[I bari]]'' (An drucherien) Michelangelo Caravaggio 019.jpg|[[:it:Canestra di frutta (Caravaggio)|Canestra di frutta]] (''Ar Banerad Frouezh'') The Fortune Teller-Caravaggio (Rome).jpg| [[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], [[1594]] (doare kentañ). La Diseuse de bonne aventure, Caravaggio (Louvre INV 55) 02.jpg|[[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], 1596-97 (eil doare) Michelangelo Caravaggio 032.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 033.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' Michelangelo Caravaggio 030.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Paotr yaouank dantet gant ur glazard'' Michelangelo Caravaggio 062.jpg|''Paotr yaouank e banerad frouezh '' The_musicians_by_Caravaggio.jpg|''[[Concerto (Caravaggio)]]'' </gallery> ====Da glenkañ gwelloc'h==== <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg| Michelangelo Caravaggio 039.jpg| Michelangelo Caravaggio 040.jpg| Michelangelo Caravaggio 041.jpg| Michelangelo Caravaggio 042.jpg| Michelangelo Caravaggio 043.jpg| Michelangelo Caravaggio 044.jpg| Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg| Michelangelo Caravaggio 046.jpg| Michelangelo Caravaggio 052.jpg| Michelangelo Caravaggio 053.jpg| Michelangelo Caravaggio 054.jpg| Michelangelo Caravaggio 055.jpg| </gallery> ==Livadurioù all== <gallery> Bild-Ottavio Leoni, Caravaggio.jpg|''Caravaggio'', livet gant Ottavio Leoni </gallery> [[Rummad:Rolloù livadurioù|Caravaggio]] [[Rummad:livadurioù Caravaggio]] c8g5tslcmdq68f6egawt1r5xt5i7jit 2187473 2187471 2026-04-09T13:30:37Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:The Calling of Saint Matthew by Carvaggio.jpg]] → [[File:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187473 wikitext text/x-wiki Amañ a vo kavet roll livadurioù [[Caravaggio]]'''. ===Taolennoù relijiel=== ====An [[Testamant Kozh]]==== <gallery> Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|'' [[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)]]'' (1603) Michelangelo Caravaggio 023.jpg|munudig Michelangelo Caravaggio 024.jpg|munudig David and Goliath by Caravaggio.jpg|''[[David]] ha [[Goliat]]'' (1600) Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''[[David]] gant penn [[Goliat]]'' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''[[Judit (arz)|Judit]] o tibennañ [[Holofern]]'' (1599-1600) </gallery> ====An [[Testamant Nevez]]==== <gallery> Michelangelo_Caravaggio_035.jpg| ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco]]'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' Michelangelo Caravaggio 005.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' (munudig) Michelangelo_Caravaggio_025.jpg| [[Riposo durante la fuga in Egitto‎]] (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 026.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 027.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 028.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''An Tiegezh Santel gant Yann Vadezour'' Caravaggio_Baptist_Collezione_Bonello,_Malta.jpg| ''[[Yann ar Badezour e-tal ar Feunteun]]'' Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg| '' Sant [[Yann-Vadezour]] yaouank (gant ur maout)'' Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Dibennidigezh Yann Vadezour'', 1608 CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''[[Salome merc'h Herodiadez|Salome]] o terc'hel penn Yann ar Badezour'' (war-dro [[1607]]) Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''[[Marta e Maria Maddalena‎]]'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Lazar o sevel'', 1608-1609 Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|''[[Maria Magdalene| Mari Madalen oc'h ober pinijenn]]'' Michelangelo Caravaggio 063.jpg-''[[Maddalena penitente (Caravaggio)]]'' (Mari Madalen)(war-dro 1598) Michelangelo Caravaggio 064.jpg|munudig Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Koan en Emmaus'' (1601), [[National Gallery]], [[Londrez]] Michelangelo Caravaggio 012.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 013.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 014.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 015.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 016.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus]]'' (1606) Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Ecce Homo - Google Art Project.jpg|''[[Ecce Homo]]'', Palazzo Rosso, [[Genoa]] (1606) Caravaggio_-_Taking_of_Christ_-_Odessa.jpg|'' Krist trubardet '' (1602) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Dinac'hadenn sant Pêr'' The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Diskred Sant [[Tomaz]]'' The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Jezuz distaget diouzh ar groaz'' Michelangelo_Caravaggio_038.jpg|''Kroazstagidigezh [[Simon Pêr]]'' </gallery> =====Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]===== <gallery> Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' Michelangelo Caravaggio 002.jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna ar Rozera''(1606-1607) Michelangelo Caravaggio 067.jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 068.jpg| (munudig) Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Marv ar Werc'hez'' Michelangelo Caravaggio 070.jpg| (munudig) </gallery> =====Sent===== <gallery> Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Sant Vazhe hag an Ael'' (1602) Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Galvedigezh Sant Vazhev '' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Awen Sant Vazhev'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|[[Merzherinti Mazhev]] Michelangelo Caravaggio 048.jpg| Michelangelo Caravaggio 049.jpg| Michelangelo Caravaggio 050.jpg| Michelangelo Caravaggio 051.jpg| Conversion on the Way to Damascus-Caravaggio (c.1600-1).jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' Michelangelo Caravaggio 037.jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' (munudig) Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Beziadur Santez Lusia'', Iliz Santez Lusia, [[Siracusa]]. Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Michelangelo Caravaggio - Saint Jerome in his study (Hand detail).jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''[[Santez Katell (Caravaggio)]]'' (1595-1596) </gallery> ===Taolennoù disakr=== ====Mojennoù Hellaz ha Roma==== <gallery> Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Medusa]]'' (1598), [[Mirdi an Ofisoù]], [[Firenze]] Michelangelo Caravaggio 017.jpg|Penn [[Medusa]] Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|'' [[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor Vincit Omnia]] '' (1602-1603) Caravaggio - Amor Vincit - detail.jpg|''Omnia vincit Amor'' (1602)(munudenn) Michelangelo Caravaggio 007.jpg|''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacchus]]'' Michelangelo Caravaggio 008.jpg|''Bacchus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 009.jpg|''Bacchus'' (munudig) Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|'' [[Bacchus bihan klañv]] '' Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''[[Narkis (Caravaggio)|Narkis]]'' </gallery> ====Poltredoù hag all==== <gallery> Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|[[Ar pab Urban VIII]] Portrait_of_a_Courtesan_by_Caravaggio.jpg| [[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)]] Michelangelo Caravaggio 020.jpg| ''Al ludour'', 1595, [[Mirdi ar Peniti]], [[Sant Petersbourg]]. 1596 Caravaggio, The Lute Player New York.jpg| ''Al ludour'' (1596). Mirdi ar Peniti, Sant Petersbourg. Michelangelo Merisi da Caravaggio - The Cardsharps.jpg|''[[I bari]]'' (An drucherien) Michelangelo Caravaggio 019.jpg|[[:it:Canestra di frutta (Caravaggio)|Canestra di frutta]] (''Ar Banerad Frouezh'') The Fortune Teller-Caravaggio (Rome).jpg| [[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], [[1594]] (doare kentañ). La Diseuse de bonne aventure, Caravaggio (Louvre INV 55) 02.jpg|[[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], 1596-97 (eil doare) Michelangelo Caravaggio 032.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 033.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' Michelangelo Caravaggio 030.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Paotr yaouank dantet gant ur glazard'' Michelangelo Caravaggio 062.jpg|''Paotr yaouank e banerad frouezh '' The_musicians_by_Caravaggio.jpg|''[[Concerto (Caravaggio)]]'' </gallery> ====Da glenkañ gwelloc'h==== <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg| Michelangelo Caravaggio 039.jpg| Michelangelo Caravaggio 040.jpg| Michelangelo Caravaggio 041.jpg| Michelangelo Caravaggio 042.jpg| Michelangelo Caravaggio 043.jpg| Michelangelo Caravaggio 044.jpg| Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg| Michelangelo Caravaggio 046.jpg| Michelangelo Caravaggio 052.jpg| Michelangelo Caravaggio 053.jpg| Michelangelo Caravaggio 054.jpg| Michelangelo Caravaggio 055.jpg| </gallery> ==Livadurioù all== <gallery> Bild-Ottavio Leoni, Caravaggio.jpg|''Caravaggio'', livet gant Ottavio Leoni </gallery> [[Rummad:Rolloù livadurioù|Caravaggio]] [[Rummad:livadurioù Caravaggio]] 6olm3ph7teo8q88v36gueh9iycwixnn 2187477 2187473 2026-04-09T13:58:33Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Michelangelo Caravaggio 040.jpg]] → [[File:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187477 wikitext text/x-wiki Amañ a vo kavet roll livadurioù [[Caravaggio]]'''. ===Taolennoù relijiel=== ====An [[Testamant Kozh]]==== <gallery> Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|'' [[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)]]'' (1603) Michelangelo Caravaggio 023.jpg|munudig Michelangelo Caravaggio 024.jpg|munudig David and Goliath by Caravaggio.jpg|''[[David]] ha [[Goliat]]'' (1600) Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''[[David]] gant penn [[Goliat]]'' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''[[Judit (arz)|Judit]] o tibennañ [[Holofern]]'' (1599-1600) </gallery> ====An [[Testamant Nevez]]==== <gallery> Michelangelo_Caravaggio_035.jpg| ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco]]'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' Michelangelo Caravaggio 005.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' (munudig) Michelangelo_Caravaggio_025.jpg| [[Riposo durante la fuga in Egitto‎]] (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 026.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 027.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 028.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''An Tiegezh Santel gant Yann Vadezour'' Caravaggio_Baptist_Collezione_Bonello,_Malta.jpg| ''[[Yann ar Badezour e-tal ar Feunteun]]'' Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg| '' Sant [[Yann-Vadezour]] yaouank (gant ur maout)'' Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Dibennidigezh Yann Vadezour'', 1608 CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''[[Salome merc'h Herodiadez|Salome]] o terc'hel penn Yann ar Badezour'' (war-dro [[1607]]) Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''[[Marta e Maria Maddalena‎]]'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Lazar o sevel'', 1608-1609 Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|''[[Maria Magdalene| Mari Madalen oc'h ober pinijenn]]'' Michelangelo Caravaggio 063.jpg-''[[Maddalena penitente (Caravaggio)]]'' (Mari Madalen)(war-dro 1598) Michelangelo Caravaggio 064.jpg|munudig Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Koan en Emmaus'' (1601), [[National Gallery]], [[Londrez]] Michelangelo Caravaggio 012.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 013.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 014.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 015.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 016.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus]]'' (1606) Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Ecce Homo - Google Art Project.jpg|''[[Ecce Homo]]'', Palazzo Rosso, [[Genoa]] (1606) Caravaggio_-_Taking_of_Christ_-_Odessa.jpg|'' Krist trubardet '' (1602) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Dinac'hadenn sant Pêr'' The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Diskred Sant [[Tomaz]]'' The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Jezuz distaget diouzh ar groaz'' Michelangelo_Caravaggio_038.jpg|''Kroazstagidigezh [[Simon Pêr]]'' </gallery> =====Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]===== <gallery> Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' Michelangelo Caravaggio 002.jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna ar Rozera''(1606-1607) Michelangelo Caravaggio 067.jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 068.jpg| (munudig) Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Marv ar Werc'hez'' Michelangelo Caravaggio 070.jpg| (munudig) </gallery> =====Sent===== <gallery> Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Sant Vazhe hag an Ael'' (1602) Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Galvedigezh Sant Vazhev '' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Awen Sant Vazhev'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|[[Merzherinti Mazhev]] Michelangelo Caravaggio 048.jpg| Michelangelo Caravaggio 049.jpg| Michelangelo Caravaggio 050.jpg| Michelangelo Caravaggio 051.jpg| Conversion on the Way to Damascus-Caravaggio (c.1600-1).jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' Michelangelo Caravaggio 037.jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' (munudig) Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Beziadur Santez Lusia'', Iliz Santez Lusia, [[Siracusa]]. Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Michelangelo Caravaggio - Saint Jerome in his study (Hand detail).jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''[[Santez Katell (Caravaggio)]]'' (1595-1596) </gallery> ===Taolennoù disakr=== ====Mojennoù Hellaz ha Roma==== <gallery> Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Medusa]]'' (1598), [[Mirdi an Ofisoù]], [[Firenze]] Michelangelo Caravaggio 017.jpg|Penn [[Medusa]] Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|'' [[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor Vincit Omnia]] '' (1602-1603) Caravaggio - Amor Vincit - detail.jpg|''Omnia vincit Amor'' (1602)(munudenn) Michelangelo Caravaggio 007.jpg|''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacchus]]'' Michelangelo Caravaggio 008.jpg|''Bacchus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 009.jpg|''Bacchus'' (munudig) Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|'' [[Bacchus bihan klañv]] '' Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''[[Narkis (Caravaggio)|Narkis]]'' </gallery> ====Poltredoù hag all==== <gallery> Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|[[Ar pab Urban VIII]] Portrait_of_a_Courtesan_by_Caravaggio.jpg| [[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)]] Michelangelo Caravaggio 020.jpg| ''Al ludour'', 1595, [[Mirdi ar Peniti]], [[Sant Petersbourg]]. 1596 Caravaggio, The Lute Player New York.jpg| ''Al ludour'' (1596). Mirdi ar Peniti, Sant Petersbourg. Michelangelo Merisi da Caravaggio - The Cardsharps.jpg|''[[I bari]]'' (An drucherien) Michelangelo Caravaggio 019.jpg|[[:it:Canestra di frutta (Caravaggio)|Canestra di frutta]] (''Ar Banerad Frouezh'') The Fortune Teller-Caravaggio (Rome).jpg| [[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], [[1594]] (doare kentañ). La Diseuse de bonne aventure, Caravaggio (Louvre INV 55) 02.jpg|[[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], 1596-97 (eil doare) Michelangelo Caravaggio 032.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 033.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' Michelangelo Caravaggio 030.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Paotr yaouank dantet gant ur glazard'' Michelangelo Caravaggio 062.jpg|''Paotr yaouank e banerad frouezh '' The_musicians_by_Caravaggio.jpg|''[[Concerto (Caravaggio)]]'' </gallery> ====Da glenkañ gwelloc'h==== <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg| Michelangelo Caravaggio 039.jpg| Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg| Michelangelo Caravaggio 041.jpg| Michelangelo Caravaggio 042.jpg| Michelangelo Caravaggio 043.jpg| Michelangelo Caravaggio 044.jpg| Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg| Michelangelo Caravaggio 046.jpg| Michelangelo Caravaggio 052.jpg| Michelangelo Caravaggio 053.jpg| Michelangelo Caravaggio 054.jpg| Michelangelo Caravaggio 055.jpg| </gallery> ==Livadurioù all== <gallery> Bild-Ottavio Leoni, Caravaggio.jpg|''Caravaggio'', livet gant Ottavio Leoni </gallery> [[Rummad:Rolloù livadurioù|Caravaggio]] [[Rummad:livadurioù Caravaggio]] t7yq4ujbinxf9cr8z4pfk9qzehdyws2 2187484 2187477 2026-04-09T15:28:06Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Michelangelo Caravaggio 025.jpg]] → [[File:Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187484 wikitext text/x-wiki Amañ a vo kavet roll livadurioù [[Caravaggio]]'''. ===Taolennoù relijiel=== ====An [[Testamant Kozh]]==== <gallery> Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|'' [[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)]]'' (1603) Michelangelo Caravaggio 023.jpg|munudig Michelangelo Caravaggio 024.jpg|munudig David and Goliath by Caravaggio.jpg|''[[David]] ha [[Goliat]]'' (1600) Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''[[David]] gant penn [[Goliat]]'' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''[[Judit (arz)|Judit]] o tibennañ [[Holofern]]'' (1599-1600) </gallery> ====An [[Testamant Nevez]]==== <gallery> Michelangelo_Caravaggio_035.jpg| ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco]]'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' Michelangelo Caravaggio 005.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' (munudig) Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg| [[Riposo durante la fuga in Egitto‎]] (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 026.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 027.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 028.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''An Tiegezh Santel gant Yann Vadezour'' Caravaggio_Baptist_Collezione_Bonello,_Malta.jpg| ''[[Yann ar Badezour e-tal ar Feunteun]]'' Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg| '' Sant [[Yann-Vadezour]] yaouank (gant ur maout)'' Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Dibennidigezh Yann Vadezour'', 1608 CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''[[Salome merc'h Herodiadez|Salome]] o terc'hel penn Yann ar Badezour'' (war-dro [[1607]]) Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''[[Marta e Maria Maddalena‎]]'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Lazar o sevel'', 1608-1609 Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|''[[Maria Magdalene| Mari Madalen oc'h ober pinijenn]]'' Michelangelo Caravaggio 063.jpg-''[[Maddalena penitente (Caravaggio)]]'' (Mari Madalen)(war-dro 1598) Michelangelo Caravaggio 064.jpg|munudig Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Koan en Emmaus'' (1601), [[National Gallery]], [[Londrez]] Michelangelo Caravaggio 012.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 013.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 014.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 015.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 016.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus]]'' (1606) Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Ecce Homo - Google Art Project.jpg|''[[Ecce Homo]]'', Palazzo Rosso, [[Genoa]] (1606) Caravaggio_-_Taking_of_Christ_-_Odessa.jpg|'' Krist trubardet '' (1602) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Dinac'hadenn sant Pêr'' The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Diskred Sant [[Tomaz]]'' The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Jezuz distaget diouzh ar groaz'' Michelangelo_Caravaggio_038.jpg|''Kroazstagidigezh [[Simon Pêr]]'' </gallery> =====Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]===== <gallery> Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' Michelangelo Caravaggio 002.jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna ar Rozera''(1606-1607) Michelangelo Caravaggio 067.jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 068.jpg| (munudig) Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Marv ar Werc'hez'' Michelangelo Caravaggio 070.jpg| (munudig) </gallery> =====Sent===== <gallery> Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Sant Vazhe hag an Ael'' (1602) Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Galvedigezh Sant Vazhev '' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Awen Sant Vazhev'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|[[Merzherinti Mazhev]] Michelangelo Caravaggio 048.jpg| Michelangelo Caravaggio 049.jpg| Michelangelo Caravaggio 050.jpg| Michelangelo Caravaggio 051.jpg| Conversion on the Way to Damascus-Caravaggio (c.1600-1).jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' Michelangelo Caravaggio 037.jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' (munudig) Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Beziadur Santez Lusia'', Iliz Santez Lusia, [[Siracusa]]. Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Michelangelo Caravaggio - Saint Jerome in his study (Hand detail).jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''[[Santez Katell (Caravaggio)]]'' (1595-1596) </gallery> ===Taolennoù disakr=== ====Mojennoù Hellaz ha Roma==== <gallery> Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Medusa]]'' (1598), [[Mirdi an Ofisoù]], [[Firenze]] Michelangelo Caravaggio 017.jpg|Penn [[Medusa]] Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|'' [[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor Vincit Omnia]] '' (1602-1603) Caravaggio - Amor Vincit - detail.jpg|''Omnia vincit Amor'' (1602)(munudenn) Michelangelo Caravaggio 007.jpg|''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacchus]]'' Michelangelo Caravaggio 008.jpg|''Bacchus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 009.jpg|''Bacchus'' (munudig) Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|'' [[Bacchus bihan klañv]] '' Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''[[Narkis (Caravaggio)|Narkis]]'' </gallery> ====Poltredoù hag all==== <gallery> Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|[[Ar pab Urban VIII]] Portrait_of_a_Courtesan_by_Caravaggio.jpg| [[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)]] Michelangelo Caravaggio 020.jpg| ''Al ludour'', 1595, [[Mirdi ar Peniti]], [[Sant Petersbourg]]. 1596 Caravaggio, The Lute Player New York.jpg| ''Al ludour'' (1596). Mirdi ar Peniti, Sant Petersbourg. Michelangelo Merisi da Caravaggio - The Cardsharps.jpg|''[[I bari]]'' (An drucherien) Michelangelo Caravaggio 019.jpg|[[:it:Canestra di frutta (Caravaggio)|Canestra di frutta]] (''Ar Banerad Frouezh'') The Fortune Teller-Caravaggio (Rome).jpg| [[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], [[1594]] (doare kentañ). La Diseuse de bonne aventure, Caravaggio (Louvre INV 55) 02.jpg|[[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], 1596-97 (eil doare) Michelangelo Caravaggio 032.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 033.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' Michelangelo Caravaggio 030.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Paotr yaouank dantet gant ur glazard'' Michelangelo Caravaggio 062.jpg|''Paotr yaouank e banerad frouezh '' The_musicians_by_Caravaggio.jpg|''[[Concerto (Caravaggio)]]'' </gallery> ====Da glenkañ gwelloc'h==== <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg| Michelangelo Caravaggio 039.jpg| Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg| Michelangelo Caravaggio 041.jpg| Michelangelo Caravaggio 042.jpg| Michelangelo Caravaggio 043.jpg| Michelangelo Caravaggio 044.jpg| Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg| Michelangelo Caravaggio 046.jpg| Michelangelo Caravaggio 052.jpg| Michelangelo Caravaggio 053.jpg| Michelangelo Caravaggio 054.jpg| Michelangelo Caravaggio 055.jpg| </gallery> ==Livadurioù all== <gallery> Bild-Ottavio Leoni, Caravaggio.jpg|''Caravaggio'', livet gant Ottavio Leoni </gallery> [[Rummad:Rolloù livadurioù|Caravaggio]] [[Rummad:livadurioù Caravaggio]] ggbgoasy8atxcw2wyatl3x4phya5tpw 2187487 2187484 2026-04-09T16:30:05Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Michelangelo Caravaggio 007.jpg]] → [[File:Baco, por Caravaggio.jpg]] → File replacement: Updating from an old version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 2187487 wikitext text/x-wiki Amañ a vo kavet roll livadurioù [[Caravaggio]]'''. ===Taolennoù relijiel=== ====An [[Testamant Kozh]]==== <gallery> Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|'' [[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)]]'' (1603) Michelangelo Caravaggio 023.jpg|munudig Michelangelo Caravaggio 024.jpg|munudig David and Goliath by Caravaggio.jpg|''[[David]] ha [[Goliat]]'' (1600) Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''[[David]] gant penn [[Goliat]]'' Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''[[Judit (arz)|Judit]] o tibennañ [[Holofern]]'' (1599-1600) </gallery> ====An [[Testamant Nevez]]==== <gallery> Michelangelo_Caravaggio_035.jpg| ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco]]'' Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' Michelangelo Caravaggio 005.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' (munudig) Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg| [[Riposo durante la fuga in Egitto‎]] (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 026.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 027.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 028.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''An Tiegezh Santel gant Yann Vadezour'' Caravaggio_Baptist_Collezione_Bonello,_Malta.jpg| ''[[Yann ar Badezour e-tal ar Feunteun]]'' Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg| '' Sant [[Yann-Vadezour]] yaouank (gant ur maout)'' Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Dibennidigezh Yann Vadezour'', 1608 CaravaggioSalomeLondon.jpg| ''[[Salome merc'h Herodiadez|Salome]] o terc'hel penn Yann ar Badezour'' (war-dro [[1607]]) Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''[[Marta e Maria Maddalena‎]]'' Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Lazar o sevel'', 1608-1609 Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|''[[Maria Magdalene| Mari Madalen oc'h ober pinijenn]]'' Michelangelo Caravaggio 063.jpg-''[[Maddalena penitente (Caravaggio)]]'' (Mari Madalen)(war-dro 1598) Michelangelo Caravaggio 064.jpg|munudig Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Koan en Emmaus'' (1601), [[National Gallery]], [[Londrez]] Michelangelo Caravaggio 012.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 013.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 014.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 015.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 016.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig) Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus]]'' (1606) Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Ecce Homo - Google Art Project.jpg|''[[Ecce Homo]]'', Palazzo Rosso, [[Genoa]] (1606) Caravaggio_-_Taking_of_Christ_-_Odessa.jpg|'' Krist trubardet '' (1602) The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Dinac'hadenn sant Pêr'' The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg|''Diskred Sant [[Tomaz]]'' The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Jezuz distaget diouzh ar groaz'' Michelangelo_Caravaggio_038.jpg|''Kroazstagidigezh [[Simon Pêr]]'' </gallery> =====Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]===== <gallery> Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' Michelangelo Caravaggio 002.jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna ar Rozera''(1606-1607) Michelangelo Caravaggio 067.jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 068.jpg| (munudig) Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Marv ar Werc'hez'' Michelangelo Caravaggio 070.jpg| (munudig) </gallery> =====Sent===== <gallery> Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Sant Vazhe hag an Ael'' (1602) Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Galvedigezh Sant Vazhev '' Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Awen Sant Vazhev'' The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|[[Merzherinti Mazhev]] Michelangelo Caravaggio 048.jpg| Michelangelo Caravaggio 049.jpg| Michelangelo Caravaggio 050.jpg| Michelangelo Caravaggio 051.jpg| Conversion on the Way to Damascus-Caravaggio (c.1600-1).jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' Michelangelo Caravaggio 037.jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' (munudig) Michelangelo Caravaggio 010.jpg|''Beziadur Santez Lusia'', Iliz Santez Lusia, [[Siracusa]]. Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''Sant Yerom o skrivañ'' Michelangelo Caravaggio - Saint Jerome in his study (Hand detail).jpg| (munudig) Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''[[Santez Katell (Caravaggio)]]'' (1595-1596) </gallery> ===Taolennoù disakr=== ====Mojennoù Hellaz ha Roma==== <gallery> Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Medusa]]'' (1598), [[Mirdi an Ofisoù]], [[Firenze]] Michelangelo Caravaggio 017.jpg|Penn [[Medusa]] Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|'' [[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor Vincit Omnia]] '' (1602-1603) Caravaggio - Amor Vincit - detail.jpg|''Omnia vincit Amor'' (1602)(munudenn) Baco, por Caravaggio.jpg|''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacchus]]'' Michelangelo Caravaggio 008.jpg|''Bacchus'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 009.jpg|''Bacchus'' (munudig) Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|'' [[Bacchus bihan klañv]] '' Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''[[Narkis (Caravaggio)|Narkis]]'' </gallery> ====Poltredoù hag all==== <gallery> Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|[[Ar pab Urban VIII]] Portrait_of_a_Courtesan_by_Caravaggio.jpg| [[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)]] Michelangelo Caravaggio 020.jpg| ''Al ludour'', 1595, [[Mirdi ar Peniti]], [[Sant Petersbourg]]. 1596 Caravaggio, The Lute Player New York.jpg| ''Al ludour'' (1596). Mirdi ar Peniti, Sant Petersbourg. Michelangelo Merisi da Caravaggio - The Cardsharps.jpg|''[[I bari]]'' (An drucherien) Michelangelo Caravaggio 019.jpg|[[:it:Canestra di frutta (Caravaggio)|Canestra di frutta]] (''Ar Banerad Frouezh'') The Fortune Teller-Caravaggio (Rome).jpg| [[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], [[1594]] (doare kentañ). La Diseuse de bonne aventure, Caravaggio (Louvre INV 55) 02.jpg|[[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], 1596-97 (eil doare) Michelangelo Caravaggio 032.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 033.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' Michelangelo Caravaggio 030.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' (munudig) Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Paotr yaouank dantet gant ur glazard'' Michelangelo Caravaggio 062.jpg|''Paotr yaouank e banerad frouezh '' The_musicians_by_Caravaggio.jpg|''[[Concerto (Caravaggio)]]'' </gallery> ====Da glenkañ gwelloc'h==== <gallery> Michelangelo Caravaggio 038.jpg| Michelangelo Caravaggio 039.jpg| Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg| Michelangelo Caravaggio 041.jpg| Michelangelo Caravaggio 042.jpg| Michelangelo Caravaggio 043.jpg| Michelangelo Caravaggio 044.jpg| Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg| Michelangelo Caravaggio 046.jpg| Michelangelo Caravaggio 052.jpg| Michelangelo Caravaggio 053.jpg| Michelangelo Caravaggio 054.jpg| Michelangelo Caravaggio 055.jpg| </gallery> ==Livadurioù all== <gallery> Bild-Ottavio Leoni, Caravaggio.jpg|''Caravaggio'', livet gant Ottavio Leoni </gallery> [[Rummad:Rolloù livadurioù|Caravaggio]] [[Rummad:livadurioù Caravaggio]] j6270obuorguzlok4vuiwuw7khls7a6 0 41755 2187475 2186564 2026-04-09T13:51:59Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Calling-of-st-matthew.jpg]] → [[File:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg]] → File replacement: Updating from an old and lower-quality version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 2187475 wikitext text/x-wiki [[Skeudenn:Rembrandt - Saint Matthew and the angel.jpg|thumb|right|280px| Mazhev hag an ael, livet gant [[Rembrandt]]]] [[Skeudenn:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|thumb|right|300px|''Galvedigezh Sant Vazhev'', livet gant [[Caravaggio]].]] [[Skeudenn:The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|thumb|right|280px|[[Merzherinti Mazhev]], livet gant [[Caravaggio]]]] Unan eus daouzek abostol [[Jezuz]] e oa '''Mazhev''', hag oberour unan eus ar [[Pevar Aviel]]. == Gouel == Lidet e vez d'an [[21 Gwengolo|21 a viz Gwengolo]] e broioù ar C'huzh-heol ha d'ar [[16 Du|16 a viz Du]] e broioù ar Sav-heol. == E Breizh == Hervez ar venec'h en [[Abati Lokmazhe Penn-ar-Bed]] e vije degouezhet relegoù penn an abostol e Penn-ar-Bed eus Bro-[[Egipt]] den ne oar dre benaos. == Skeudennadur == Meur a wech eo bet livet Mazhev gant an arzourien. Tri livadur gantañ zo en iliz Sant Loeiz ar C'hallaoued (''San Luigi dei Francesi'') e [[Roma]], graet gant [[Caravaggio]]. Diskouezet e vez alies gant un [[ael]] (darn a lavar gant un den askellek). Diskouezet e vez ivez gant ul levr, ur roll paper (dre ma'z eo avielour), hag a-wechoù gant ur c'hleze (dre ma'z eo bet merzheriet gant ur c'hleze). == Film == Ur film, e gwenn ha du, anvet ''An Aviel hervez Mazhev'' zo bet graet gant [[Pier Paolo Pasolini]] diwar skrid Mazhev. [[Rummad:Aviel]] [[Rummad:Ebestel]] bmu6gea85n1nhqg2pb8wgc3xzz5byde 0 42860 2187478 2183194 2026-04-09T14:55:50Z Tanjee 563 2187478 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <div style="background-color:#f4f4f4;"> {| style="margin:auto;"> |- align="center" | [[File:Chilean stamp album and catalogue, and a magnifying glass.jpg|thumb|left|upright 1.1]] | <span style="color: blue; font-size:300%;">'''Porched an dimbrawouriezh'''</span><hr><br><span style=" font-size:150%;">'''An dimbrawouriezh, timbroù ar bed hag istor ar postoù'''</span> | <div style="width:80px;"></div> | [[File:Magnifying glass2.jpg|thumb|right|upright 1.2]] |} {| width="100%" style="border: 1px solid #cc9; background-color: #F1F1DE" |- valign="top" | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An timbroù</div><hr> [[File:Faroe stamp 151 fagradalsvatn, hestur.jpg|center|250px]] ;An timbroù-post <div style="column-count:2;"> * [[Timbr]] * [[Timbroù rakkachedet]] * [[Timbroù boutin]] * [[Timbroù faltazi]] * [[Timbroù faos]] * [[Timbroù fazius]] * [[Timbroù lec’hel]] * [[Timbr-lidañ]] * [[Timbroù madoberus]] * [[Timbroù-pegsun]] * [[Timbroù ar postoù dre nij]] * [[Timbroù ar postoù milourel]] * [[Timbroù ar postoù prevez]] * [[Timbr-servij]] * [[Timbr-taos]] </div> ;Geriaoueg an dimbrawouriezh <div style="column-count:2;"> *[[Banniel-post]] *[[Dentventer]] *[[Dreistmoulladur]] *[[Filigran]] *[[Kranelladur]] *[[Seurtad (Timbrawouriezh)|Seurtad]] *[[Timbroù : ar sielloù|Sielloù]] *[[Talvoud-gwerzh (timbr)|Talvoud-gwerzh]] </div> <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù all</div><hr> [[File:Timbre fiscal communal français-150 francs.jpg|center|200px]] <div style="column-count:2;"> *[[An timbroù kemedel]] *[[An timbroù pellgomz]] </div> <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù da werzhañ</div><hr> [[File:Farwell Franklin-one-cent.jpg|center|200px]] <div style="column-count:2;"> *[[Follennadoù]] *[[Karnedoù]] *[[Paperach-postel]] *[[Rolloù timbroù]] </div> | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Istor an timbroù-post</div><hr> [[Skeudenn:Penny_black.jpg|center|130px]] *[[Istor an timbroù]] *[[An dimbrawouriezh]] *[[Timbroù hervez ar vro A...H]] *[[Timbroù hervez ar vro I...P]] *[[Timbroù hervez ar vro Q...Z]] *[[Timbroù dre zanvez]] *[[Timbroù dre rummad]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù liesseurt</div><hr> [[File:Stamp of Afghanistan - 1964 - Colnect 483652 - Nurse and Patients.jpeg|center|250px]] *[[Mentoù an timbroù]] *[[Timbroù daoubennek|An timbroù daoubennek]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Buhez an timbroù</div><hr> *[[Timbroù : an deiz kentañ|An deiz kentañ]] *[[Devezh an timbroù]] *[[Timbroù : an divoneizañ|An divoneizañ]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An teknikoù moullañ</div><hr> [[Skeudenn:Europa 1999 Belorussia series.jpg|center|400px]] <div style="column-count:2;"> *[[An engraverezh]] *[[Ar c'hrafengravadur]] *[[An luc'hengravadur]] *[[An offset]] *[[Maendreserezh|Ar maendreserezh]] *[[An dipografiezh]] </div> | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An aozadurioù</div><hr> [[File:Bahawalpur 1949 Mi 27 stamp (75th anniversary of the UPU. UPU Monument, Bern, Switzerland) 1200dpi.jpg|thumb|center|upright 1.0]] ;Aozadurioù etrebroadel * [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] * [[I.G.P.C.]] * [[C.E.P.T.]] * [[UPASP]] ;Melestradurezhioù *[[Roll ar melestradurezhioù o deus embannet timbroù]] ;Strolladoù dastumerien *[[Roll ar strolladoù dastumerien timbroù]] ;Saloñsoù timbrawouriezh *[[Timbrouriezh : ar saloñsoù|Roll ar saloñsoù]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Breizh ha timbrouriezh</div><hr> [[Skeudenn: Stamp Breizh.gif|center|200px]] *[[Timbroù diwar-benn Breizh]] *[[Timbroù faltazi Breizh]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An dastumadenn</div><hr> *[[Penaos kregiñ ganti ?]] *[[Ar binvioù]] *[[Katalogoù timbroù|Ar c'hatalogoù timbrawouriezh]] *[[Kelaouennoù war an dimbrouriezh]] |} <br> {{Commonscat|Philately|an dimbrouriezh}} {{Porchedoù roll}} [[Rummad:Timbrouriezh]] [[Rummad:Porchedoù|Timbrouriezh]] b97ogm78jh1pnheih7mevy388ua9psq 2187517 2187478 2026-04-10T06:40:48Z Tanjee 563 2187517 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <div style="background-color:#f4f4f4;"> {| style="margin:auto;"> |- align="center" | [[File:Chilean stamp album and catalogue, and a magnifying glass.jpg|thumb|left|upright 1.1]] | <span style="color: blue; font-size:300%;">'''Porched an dimbrawouriezh'''</span><hr><br><span style=" font-size:150%;">'''An dimbrawouriezh, timbroù ar bed hag istor ar postoù'''</span> | <div style="width:80px;"></div> | [[File:Magnifying glass2.jpg|thumb|right|upright 1.2]] |} {| width="100%" style="border: 1px solid #cc9; background-color: #F1F1DE" |- valign="top" | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An timbroù</div><hr> [[File:Faroe stamp 151 fagradalsvatn, hestur.jpg|center|250px]] ;An timbroù-post <div style="column-count:2;"> * [[Timbr]] * [[Timbroù rakkachedet]] * [[Timbroù boutin]] * [[Timbroù faltazi]] * [[Timbroù faos]] * [[Timbroù fazius]] * [[Timbroù lec’hel]] * [[Timbr-lidañ]] * [[Timbroù madoberus]] * [[Timbroù-pegsun]] * [[Timbroù ar postoù dre nij]] * [[Timbroù ar postoù milourel]] * [[Timbroù ar postoù prevez]] * [[Timbr-servij]] * [[Timbr-taos]] </div> ;Geriaoueg an dimbrawouriezh <div style="column-count:2;"> *[[Banniel-post]] *[[Dentventer]] *[[Dreistmoulladur]] *[[Filigran]] *[[Kranelladur]] *[[Seurtad (Timbrawouriezh)|Seurtad]] *[[Timbroù : ar sielloù|Sielloù]] *[[Talvoud-gwerzh (timbr)|Talvoud-gwerzh]] </div> <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù all</div><hr> [[File:Timbre fiscal communal français-150 francs.jpg|center|200px]] <div style="column-count:2;"> *[[An timbroù kemedel]] *[[An timbroù pellgomz]] </div> <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù da werzhañ</div><hr> [[File:Farwell Franklin-one-cent.jpg|center|200px]] <div style="column-count:2;"> *[[Follennadoù]] *[[Karnedoù]] *[[Paperach-postel]] *[[Rolloù timbroù]] </div> | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Istor an timbroù-post</div><hr> [[Skeudenn:Penny_black.jpg|center|130px]] *[[Istor an timbroù]] *[[An dimbrawouriezh]] *[[Timbroù hervez ar vro A...H]] *[[Timbroù hervez ar vro I...P]] *[[Timbroù hervez ar vro Q...Z]] *[[Timbroù dre zanvez]] *[[Timbroù dre rummad]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù liesseurt</div><hr> [[File:Stamp of Afghanistan - 1964 - Colnect 483652 - Nurse and Patients.jpeg|center|250px]] *[[Mentoù an timbroù]] *[[Timbroù daoubennek|An timbroù daoubennek]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Buhez an timbroù</div><hr> *[[Timbroù : an deiz kentañ|An deiz kentañ]] *[[Devezh an timbroù]] *[[Timbroù : an divoneizañ|An divoneizañ]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An teknikoù moullañ</div><hr> [[Skeudenn:Europa 1999 Belorussia series.jpg|center|400px]] <div style="column-count:2;"> *[[Engraverezh]] *[[Krafengravadur]] *[[Luc'hengravadur]] *[[An offset]] *[[Maendreserezh|Ar maendreserezh]] *[[An dipografiezh]] </div> | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An aozadurioù</div><hr> [[File:Bahawalpur 1949 Mi 27 stamp (75th anniversary of the UPU. UPU Monument, Bern, Switzerland) 1200dpi.jpg|thumb|center|upright 1.0]] ;Aozadurioù etrebroadel * [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] * [[I.G.P.C.]] * [[C.E.P.T.]] * [[UPASP]] ;Melestradurezhioù *[[Roll ar melestradurezhioù o deus embannet timbroù]] ;Strolladoù dastumerien *[[Roll ar strolladoù dastumerien timbroù]] ;Saloñsoù timbrawouriezh *[[Timbrouriezh : ar saloñsoù|Roll ar saloñsoù]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Breizh ha timbrouriezh</div><hr> [[Skeudenn: Stamp Breizh.gif|center|200px]] *[[Timbroù diwar-benn Breizh]] *[[Timbroù faltazi Breizh]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An dastumadenn</div><hr> *[[Penaos kregiñ ganti ?]] *[[Ar binvioù]] *[[Katalogoù timbroù|Ar c'hatalogoù timbrawouriezh]] *[[Kelaouennoù war an dimbrouriezh]] |} <br> {{Commonscat|Philately|an dimbrouriezh}} {{Porchedoù roll}} [[Rummad:Timbrouriezh]] [[Rummad:Porchedoù|Timbrouriezh]] 0mquncfr626mkta678di725y0m1jlk9 0 42868 2187520 2187383 2026-04-10T10:57:22Z Tanjee 563 /* Europa */ 2187520 wikitext text/x-wiki Setu roll ar melestradurezhioù o deus embannet [[Timbr|timbroù]]. == [[Afrika]] == <div style="column-count:5;"> *[[Timbroù Tiriad gall pobloù Afar hag Issa|Tiriad gall pobloù Afar hag Issa]] *[[Timbroù Afrika ar C’heheder C’hall|Afrika ar C'heheder C'hall]] *[[Timbroù Afrika ar C'hornaoueg C'hall|Afrika ar C'hornaoueg C'hall]] *[[Timbroù Afrika bortugalek|Afrika bortugalek]] *[[Timbroù Afrika ar Reter alaman|Afrika ar Reter alaman]] *[[Timbroù Afrika ar Reter italian|Afrika ar Reter italian]] *[[Timbroù Afrika ar Reter saoz|Afrika ar Reter saoz]] *[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|La Agüera]] *[[Timbroù Anjouan|Anjouan]] *[[Timbroù Aod an Aour|Aod an Aour]] *[[Timbroù Aod an Niger|Aod an Niger]] *[[Timbroù Djibouti|Aod c'hall ar Somalianed]] *[[Timbroù Ascension|Ascension]] *[[Timbroù Basoutoland|Basoutoland]] *[[Timbroù Bechuanaland|Bechuanaland]] *[[Timbroù Cyrenaica|Benghazi]] *[[Timbroù Benin|Benin]] *[[Timbroù Biafra|Biafra]] *[[Timbroù Benin|Dahomey]] *[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Cabo Juby]] *[[Timbroù Cyrenaica|Cyrenaica]] *[[Timbroù Diego-Suárez|Diego-Suárez]] *[[Timbroù Djibouti|Djibouti]] *[[Timbroù Egipt|Egipt]] *[[Timbroù Egipt - Burevioù gall|Egipt - Burevioù gall]] *[[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco|Elobey, Annobón ha Corrisco]] *[[Timbroù Enez ar Reünion|Enez ar Reünion]] *[[Timbroù Enezeg an Azorez|Enezeg an Azorez]] *[[Timbroù Eritrea|Eritrea]] *[[Timbroù Fernando Poo|Fernando Poo]] *[[Timbroù Fezzan Ghadames|Fezzan Ghadames]] *[[Timbroù Gambia|Gambia]] *[[Timbroù Ginea Frañs|Ginea Frañs]] *[[Timbroù Griqualand|Griqualand]] *[[Timbroù Ifni|Ifni]] *[[Timbroù Inhambane|Inhambane]] *[[Timbroù Itron Varia Madagaskar|Itron Varia Madagaskar]] *[[Timbroù Joubaland|Joubaland]] *[[Timbroù Kab ar Spi Mat|Kab ar Spi Mat]] *[[Timbroù Su Kasaï|Su Kasaï]] *[[Timbroù Katanga|Katanga]] *[[Timbroù Kenya hag Ouganda|Kenya hag Ouganda]] *[[Timbroù Kenya Ouganda Tanganyika|Kenya Ouganda Tanganyika]] *[[Timbroù Kionga|Kionga]] *[[Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika|Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]] *[[Timbroù Kongo Frañs|Kongo Frañs]] *[[Timbroù Kongo Grenn|Kongo Grenn]] *[[Timbroù Kongo Velgia|Kongo Velgia]] *[[Timbroù Republik Demokratel Kongo|Republik Demokratel Kongo]] *[[Timbroù Kreizafrika saoz|Kreizafrika saoz]] *[[Timbroù Lagos|Lagos]] *[[Timbroù Lesotho|Lesotho]] *[[Timbroù Lourenço Marques|Lourenço Marques]] *[[Timbroù Maouritania|Maouritania]] *[[Timbroù Maroko spagnol|Maroko spagnol]] *[[Timbroù Mervent Afrika|Mervent Afrika]] *[[Timbroù Moheli|Moheli]] *[[Timbroù Mozambik|Mozambik]] *[[Timbroù Postoù prevez Mozambik|Postoù prevez Mozambik]] *[[Timbroù Namibia|Namibia]] *[[Timbroù Natal|Natal]] *[[Timbroù Niger|Niger]] *[[Timbroù Nosy Be|Nosy Be]] *[[Timbroù Nyasaland|Nyasaland]] *[[Timbroù Obock|Obock]] *[[Timbroù an Oubangi-Chari|Oubangi-Chari]] *[[Timbroù Bro-Orañje|Bro-Orañje]] *[[Timbroù Republik Nevez Suafrika|Republik Nevez Suafrika]] *[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Rio de Oro]] *[[Timbroù Rodezia|Rodezia]] *[[Timbroù Rodezia an Norzh|Rodezia an Norzh]] *[[Timbroù Rodezia ar Su|Rodezia ar Su]] *[[Timbroù Rodezia ha Nyasaland|Rodezia ha Nyasaland]] *[[Timbroù Ruanda-Urundi|Ruanda-Urundi]] *[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Sahara ar C'hornôg]] *[[Timbroù Sechelez|Sechelez]] *[[Timbroù Senegal|Senegal]] *[[Timbroù Senegal-Uhel ha Niger|Senegal-Uhel ha Niger]] *[[Timbroù Senegambia ha Niger|Senegambia ha Niger]] *[[Timbroù Somalia|Somalia]] *[[Timbroù Somalia italian|Somalia italian]] *[[Timbroù Somaliland saoz|Somaliland saoz]] *[[Timbroù Soudan c'hall|Soudan c'hall]] *[[Timbroù Stellaland|Stellaland]] *[[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Stadoù emren Suafrika]] *[[Timbroù Swaziland|Swaziland]] *[[Timbroù Tanganyika|Tanganyika]] *[[Timbroù Tchad|Tchad]] *[[Timbroù Tete|Tete]] *[[Timbroù Transvaal|Transvaal]] *[[Timbroù Tripolitania|Tripolitania]] *[[Timbroù Republik Demokratel Kongo|Zair]] *[[Timbroù Zambezia|Zambezia]] *[[Timbroù Zambia|Zambia]] *[[Timbroù Zanzibar - Burevioù gall|Zanzibar - Burevioù gall]] *[[Timbroù Zanzibar|Zanzibar]] *[[Timbroù Zoulouland|Zoulouland]] </div> == [[Amerika]] == <div style="column-count:5;"> *[[Timbroù Antigua|Antigua]] *[[Timbroù an Antilhez Bihanañ saoz|Antilhez Bihanañ saoz]] *[[Timbroù Antilhez Danmark|Antilhez Danmark]] *[[Timbroù an Antilhez Nederlandat|Antilhez Nederlandat]] *[[Timbroù Antilhez Spagn|Antilhez Spagn]] *[[Timbroù Aruba|Aruba]] *[[Timbroù Bahamas|Bahamas]] *[[Timbroù Barbuda|Barbuda]] *[[Timbroù Belize|Belize]] *[[Timbroù Bermuda|Bermuda]] *[[Timbroù Bolivia|Bolivia]] *[[Timbroù Brunswick-Nevez|Brunswick-Nevez]] *[[Timbroù Chile|Chile]] *[[Timbroù Corrientes|Corrientes]] *[[Timbroù Costa Rica|Costa Rica]] *[[Timbroù Curaçao|Curaçao]] *[[Timbroù Dominika|Dominika]] *[[Timbroù an Douar-Nevez|Douar-Nevez]] *[[Timbroù Greunland|Greunland]] *[[Timbroù Guatemala|Guatemala]] *[[Timbroù Gwadeloup|Gwadeloup]] *[[Timbroù Gwiana c'hall|Gwiana c'hall]] *[[Timbroù Gwiana saoz|Gwiana saoz]] *[[Timbroù Honduras Breizh-Veur|Honduras Breizh Veur]] *[[Timbroù Inini|Inini]] *[[Timbroù Inizi Cayman|Inizi Cayman]] *[[Timbroù Inizi Gwerc’h Breizh-Veur|Inizi Gwerc’h Breizh-Veur]] *[[Timbroù Inizi Maloù|Inizi Maloù]] *[[Timbroù Jamaika|Jamaika]] *[[Timbroù Kolombia Breizh-Veur hag Enez Vancouver|Kolombia Breizh-Veur hag Enez Vancouver]] *[[Timbroù Martinik|Martinik]] *[[Timbroù Montserrat|Montserrat]] *[[Timbroù Nevis|Nevis]] *[[Timbroù Panama|Panama]] *[[Timbroù Paraguay|Paraguay]] *[[Timbroù Perou|Perou]] *[[Timbroù Enez ar Priñs-Edward|Enez ar Priñs-Edward]] *[[Timbroù Sant Kitts|Sant Kitts]] *[[Timbroù Sant Kitts ha Nevis|Sant Kitts ha Nevis]] *[[Timbroù Santez-Lusia|Santez-Lusia]] *[[Timbroù Sant-Martin|Sant-Martin]] *[[Timbroù Sant-Pêr-ha-Mikelon|Sant-Pêr-ha-Mikelon]] *[[Timbroù Skos Nevez|Skos Nevez]] *[[Timbroù Stadoù-Unanet Kolombia|Stadoù-Unanet Kolombia]] *[[Timbroù Surinam|Surinam]] *[[Timbroù Tobago|Tobago]] *[[Timbroù Inizi Turks ha Caicos|Inizi Turks ha Caicos]] </div> == [[Antarktika]] hag all == <div style="column-count:5;"> *[[Timbroù Antarktika - Tiriad Breizh-Veur|Antarktika - Tiriad Breizh-Veur]] *[[Timbroù Antarktika – Tiriad Bro-C’hall|Antarktika - Tiriad Bro-C'hall]] *[[Timbroù Tiriad Zeland-Nevez|Antarktika - Tiriad Zeland-Nevez]] *[[Timbroù Georgia ar Su|Georgia ar Su]] *[[Timbroù Saint Helena|Saint Helena]] *[[Timbroù Tristan da Cunha|Tristan da Cunha]] </div> == [[Azia]] == <div style="column-count:5;"> *[[Timbroù Abc'hazia|Abc'hazia]] *[[Timbroù Âlwâr|Âlwâr]] *[[Timbroù Annam ha Tonkin|Annam ha Tonkin]] *[[Timbroù Armenia|Armenia]] *[[Timbroù Azerbaidjan|Azerbaidjan]] *[[Timbroù Bahawalpour|Bahawalpour]] *[[Timbroù Bangkok|Bangkok]] *[[Timbroù Bamra|Bamra]] *[[Timbroù Barwani|Barwani]] *[[Timbroù Batoum|Batoum]] *[[Timbroù Bhopal|Bhopal]] *[[Timbroù Bhor|Bhor]] *[[Timbroù Bijawar|Bijawar]] *[[Timbroù Borneo an Norzh|Borneo an Norzh]] *[[Timbroù Bouchir|Bouchir]] *[[Timbroù Brunei|Brunei]] *[[Timbroù Bundi|Bundi]] *[[Timbroù Chamba|Chambâ]] *[[Timbroù Datia|Datia]] *[[Timbroù Dhâr|Dhâr]] *[[Timbroù Dungarpour|Dungarpour]] *[[Timbroù Faridkot|Faridkot]] *[[Timbroù Formoza (Taiwan)|Formoza (Taiwan)]] *[[Timbroù Gwalior|Gwalior]] *[[Timbroù Ginea-Nevez ar C'hornaoueg|Ginea-Nevez ar C'hornaoueg]] *[[Timbroù Holkar|Holkar]] *[[Timbroù Hong Kong|Hong Kong]] *[[Timbroù Hyderabad|Hyderabad]] *[[Timbroù Idar|Idar]] *[[Timbroù Indez Breizh-Veur|Indez Breizh-Veur]] *[[Timbroù Indez-Sina c'hall|Indez-Sina c'hall]] *[[Timbroù Jaipour|Jaipour]] *[[Timbroù Jasdan|Jasdan]] *[[Timbroù Jhalawar|Jhalawar]] *[[Timbroù Jhind|Jhind]] *[[Timbroù Kazac'hstan|Kazac'hstan]] *[[Timbroù Kedah|Kedah]] *[[Timbroù Kiav-Tchou|Kiav-Tchou]] *[[Timbroù Kirgizstan|Kirgizstan]] *[[Timbroù Kochin-Sina|Kochin-Sina]] *[[Timbroù Labuan|Labuan]] *[[Timbroù Las Bela|Las Bela]] *[[Timbroù Inizi Maldivez|Inizi Maldivez]] *[[Timbroù Manchukuo|Manchukuo]] *[[Timbroù Morvi|Morvi]] *[[Timbroù Nabha|Nabha]] *[[Timbroù Nandgam|Nandgam]] *[[Timbroù Nowanuggur|Nowanuggur]] *[[Timbroù Orcha|Orcha]] *[[Timbroù Pakhoi|Pakhoi]] *[[Timbroù Pakistan|Pakistan]] *[[Timbroù Patiala|Patiala]] *[[Timbroù Penang|Penang]] *[[Timbroù Perak|Perak]] *[[Timbroù Perlis|Perlis]] *[[Timbroù Pounch|Pounch]] *[[Timbroù RSKS Treuzkaokazek|RSKS Treuzkaokazek]] *[[Timbroù Inizi Ryūkyū|Inizi Ryūkyū]] *[[Timbroù Sabah|Sabah]] *[[Timbroù Sina – Burevioù alaman|Sina – Burevioù alaman]] *[[Timbroù Sina - Burevioù gall|Sina - Burevioù gall]] *[[Timbroù Sina - Burevioù italian|Sina - Burevioù italian]] *[[Timbroù Sina – Burevioù rusian|Sina – Burevioù rusian]] *[[Timbroù Sina - Burevioù saoz|Sina - Burevioù saoz]] *[[Timbroù Sirmoor|Sirmoor]] *[[Timbroù Soruth|Soruth]] *[[Timbroù Tadjikistan|Tadjikistan]] *[[Timbroù Tibet|Tibet]] *[[Timbroù Timor ar Reter|Timor ar Reter]] *[[Timbroù Touva|Touva]] *[[Timbroù Travancore|Travancore]] *[[Timbroù Turkmenistan|Turkmenistan]] *[[Timbroù Viet Nam ar Su|Viet Nam ar Su]] *[[Timbroù Wadhwan|Wadhwan]] </div> == [[Europa (kevandir)|Europa]] == <div style="column-count:5;"> *[[Timbroù Alamagn - Impalaeriezh|Alamagn - Impalaeriezh]] *[[Timbroù Alamagn - Republik Weimar|Alamagn - Republik Weimar]] *[[Timbroù Alamagn - IIIde Reich|Alamagn - IIIde Reich]] *[[Timbroù Alamagn – Melestradurezh Kevredidi an Eil Brezel-bed|Alamagn – Prantad 1945-1949]] *[[Timbroù Alamagn ar C’hornaoueg|Alamagn ar C’hornaoueg]] *[[Timbroù Alamagn ar Reter|Alamagn ar Reter]] *[[Timbroù Aldernez|Aldernez]] *[[Timbroù Allenstein|Allenstein]] *[[Timbroù Andorra|Andorra]] *[[Timbroù Arad|Arad]] *[[Timbroù Fiume|(Inizi) Arbe ha Veglia]] *[[Timbroù Aunus|Aunus]] *[[Timbroù Baden|Baden]] *[[Timbroù Barcelona|Barcelona]] *[[Timbroù Bavaria|Bavaria]] *[[Timbroù Belarus|Belarus]] *[[Timbroù Bergedorf|Bergedorf]] *[[Timbroù Berlin ar Reter|Berlin ar Reter]] *[[Timbroù Bohemia ha Moravia|Bohemia ha Moravia]] *[[Timbroù Bosnia ha Herzegovina|Bosnia ha Herzegovina]] *[[Timbroù Brunswick|Brunswick]] *[[Timbroù Campione|Campione]] *[[Timbroù Danzig|Danzig]] *[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Dedeagh]] *[[Timbroù Elzas ha Loren|Elzas ha Loren]] *[[Timbroù Epira|Epira]] *[[Timbroù Euskal Herria|Euskal Herria]] *[[Timbroù Fiume|Fiume]] *[[Timbroù Galitsia|Galitsia]] *[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Gres - Burevioù gall]] *[[Timbroù Gwernenez|Gwernenez]] *[[Timbroù Hamburg|Hamburg]] *[[Timbroù Hannover|Hannover]] *[[Timbroù Heligoland|Heligoland]] *[[Timbroù Ikaria|Ikaria]] *[[Timbroù Ingria|Ingria]] *[[Timbroù an Inizi Åland|Inizi Åland]] *[[Timbroù Inizi Mor Egea|Inizi Mor Egea]] *[[Timbroù an Inizi Faero|Inizi Faero]] *[[Timbroù Inizi Mor Ionian|Inizi Mor Ionian]] *[[Timbroù Istria|Istria]] *[[Timbroù Republik Sokial Italia|Republik Sokial Italia]] *[[Timbroù Italia|Italia]] *[[Timbroù Iwerzhon|Iwerzhon]] *[[Timbroù Jerzenez|Jerzenez]] *[[Timbroù Jibraltar|Jibraltar]] *[[Timbroù Karelia|Karelia]] *[[Timbroù Karintia|Karintia]] *[[Timbroù Katalonia|Katalonia]] *[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Kavala]] *[[Timbroù Kengevread Norzh Alamagn|Kengevread Norzh Alamagn]] *[[Timbroù Keoded Dieub Lubeck|Keoded Dieub Lubeck]] *[[Timbroù Kiprenez|Kiprenez]] *[[Timbroù Kreta - Burevioù aostrian|Kreta - Burevioù aostrian]] *[[Timbroù Kreta - Burevioù gall|Kreta - Burevioù gall]] *[[Timbroù Kreta – Burevioù italian|Kreta - Burevioù italian]] *[[Timbroù Kreta – Burevioù rusian|Kreta – Burevioù rusian]] *[[Timbroù Kroatia|Kroatia]] *[[Timbroù Lemnos|Lemnos]] *[[Timbroù Liechtenstein|Liechtenstein]] *[[Timbroù Lituania|Lituania]] *[[Timbroù Bro-Ljubljana|Bro-Ljubljana]] *[[Timbroù Rouantelezh Lombardia-Veneto|(Rouantelezh) Lombardia-Veneto]] *[[Timbroù Makedonia|Makedonia]] *[[Timbroù Manav|Manav]] *[[Timbroù Marienwerder|Marienwerder]] *[[Timbroù Mecklenbourg|Mecklenbourg]] *[[Timbroù Mecklenbourg-Pomerania ar C'hornaoueg|Mecklenbourg-Pomerania ar C'hornaoueg]] *[[Timbroù Lituania|Memel]] *[[Timbroù Modena|Modena]] *[[Timbroù Moldova|Moldova]] *[[Timbroù Montenegro|Montenegro]] *[[Timbroù Oldenburg|Oldenburg]] *[[Timbroù Parma|Parma]] *[[Timbroù Polonia|Polonia]] *[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Port Lagos]] *[[Timbroù Portugal|Portugal]] *[[Timbroù Prusia|Prusia]] *[[Timbroù Roenland-Pfalz|Roenland-Pfalz]] *[[Timbroù Romagna|Romagna]] *[[Timbroù Roumelia ar Reter|Roumelia ar Reter]] *[[Timbroù Saarland|Saarland]] *[[Timbroù Saksonia|Saksonia]] *[[Timbroù Samos|Samos]] *[[Timbroù Sardigna|Sardigna]] *[[Timbroù Enez Saseno|(Enez) Saseno]] *[[Timbroù Rouantelezh an Div Sikilia|(Rouantelezh) an Div Sikilia]] *[[Timbroù Slovenia|Slovenia]] *[[Timbroù Slovakia|Slovakia]] *[[Timbroù Spagn|Spagn]] *[[Timbroù Stadoù ar Pab|Stadoù ar Pab]] *[[Timbroù Sveden|Sveden]] *[[Timbroù Tiriad Dieub Trieste|Tiriad Dieub Trieste]] *[[Timbroù Thessalia|Thessalia]] *[[Timbroù Thüringen|Thüringen]] *[[Timbroù Thurn ha Taksis|Thurn ha Taksis]] *[[Timbroù Toskana|Toskana]] *[[Timbroù Udine|Udine]] *[[Timbroù Ukraina ar C'hornaoueg|Ukraina ar C'hornaoueg]] *[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Vathy]] *[[Timbroù Venezia Giulia|Venezia Giulia]] *[[Timbroù Wenden|Wenden]] *[[Timbroù Württemberg|Württemberg]] *[[Timbroù Zadar|Zadar]] </div> == [[Okeania]] == <div style="column-count:5;"> *[[Timbroù Aitutaki|Aitutaki]] *[[Timbroù Aostralia ar Su|Aostralia ar Su]] *[[Timbroù Inizi Cook|Inizi Cook]] *[[Timbroù Inizi Fidji|Inizi Fidji]] *[[Timbroù Gilbert hag Ellice|Gilbert hag Ellice]] *[[Timbroù Enez ar Gouraleg Vras|Enez ar Gouraleg Vras]] *[[Timbroù Guam|Guam]] *[[Timbroù Hawaii|Hawaii]] *[[Timbroù an Inizi Karolina|Inizi Karolina]] *[[Timbroù Kiribati|Kiribati]] *[[Timbroù Inizi Mariana|Inizi Mariana]] *[[Timbroù Inizi Marshall|Inizi Marshall]] *[[Timbroù Mikronezia|Mikronezia]] *[[Timbroù Nauru|Nauru]] *[[Timbroù Niue|Niue]] *[[Timbroù Palau|Palau]] *[[Timbroù Penrhyn|Penrhyn]] *[[Timbroù Inizi Pitcairn|Inizi Pitcairn]] *[[Timbroù Queensland|Queensland]] *[[Timbroù Rarotonga|Rarotonga]] *[[Timbroù Inizi Salomon|Inizi Salomon]] *[[Timbroù Tahiti|Tahiti]] *[[Timbroù Tasmania|Tasmania]] *[[Timbroù Tiriadoù gall Okeania|Tiriadoù gall Okeania]] *[[Timbroù Tuvalu|Tuvalu]] *[[Timbroù Victoria|Victoria]] *[[Timbroù Wallis-ha-Futuna|Wallis-ha-Futuna]] *[[Timbroù Zeland-Nevez|Zeland-Nevez]] </div> == [[Reter-Kreiz]] == <div style="column-count:5;"> *[[Timbroù Abou Dhabi|Abou Dhabi]] *[[Timbroù Aden|Aden]] *[[Timbroù Sandjak Alexandretta|(Sandjak) Alexandretta]] *[[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Arabia ar Su]] *[[Timbroù Dubai|Dubai]] *[[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Emirelezhioù Arab Unanet]] *[[Timbroù Rouantelezh Hedjaz|Rouantelezh Hedjaz]] *[[Timbroù Kastellórizo|Kastellórizo]] *[[Timbroù Katar|Katar]] *[[Timbroù Kilikia|Kilikia]] *[[Timbroù Kurdistan|Kurdistan]] *[[Timbroù Manama|Manama]] *[[Timbroù Enez Rouad|Enez Rouad]] *[[Timbroù ar Sav-Heol|Sav-Heol - Burevioù estren]] *[[Timbroù Smyrna|Smyrna]] *[[Timbroù Stadoù an Arsav-brezel|Stadoù an Arsav-brezel]] *[[Timbroù Tiriad an Alawited|Tiriad an Alawited]] *[[Timbroù Treuzjordania|Treuzjordania]] *[[Timbroù Yemen|Yemen]] *[[Timbroù Yemen an Norzh|Yemen an Norzh]] *[[Timbroù Yemen ar Su|Yemen ar Su]] </div> == Pennad kar == *[[Istor an timbroù]] [[Rummad:Timbrouriezh]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro| ]] itatvwpgoj66zttiq9kay6vl7sya9u4 0 48358 2187495 2187468 2026-04-09T19:25:52Z Dakbzh 58931 + Kampionad europat. 2187495 wikitext text/x-wiki [[Skeudenn:Elina_Danielian_2013.jpg|right|180px|Elina Danielian e 2013.]] '''Elina Danielian''' (en [[armenieg]]: Էլինա Դանիելյան) a zo bet ganet d'an [[16 Eost|16 a viz Eost]] [[1978]] en [[Azerbaidjan]].<br/>Ur c'hoarierez [[echedoù]] [[armenia]]t eo.<br/> Mestr-Meur Etrebroadel eo abaoe 2010, Mestrez-veur etrebroadel (WGM) abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) abaoe 1994, Mestrez etrebroadel (WIM) abaoe 1993, Mestrez FIDE abaoe 1992<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300210 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 399 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 291 he renk ''Fonnapl'', 2 359 he renk ''Luc'hedenn''. == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== Kampionad bedel ar Merc'hed<ref>{{pt}}[https://brasilbase.pro.br/w.php Campeonatos del mundo por edades: campeones Brasilbase]</ref> ==== * E 1992 e voe trec'h er rummad e-dan pevarzek vloaz e [[Duisburg]] ([[Alamagn]]). * E 1993 e voe trec'h er rummad e-dan c'hwezek vloaz e [[Bratislava]] ([[Slovakia]]). ==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ==== Trec'h e voe seizh gwezh: e 1993, e 1994, e 1999, e 2002, e 2003 hag e 2004<ref>{{en}}[http://www.armchess.am/all_womens_ch_arm.htm Historial de ganadores del Campeonato de Armenia femenino - Armchess]</ref>. ==== Kevezadegoù dre skipailh ==== === Kampionad europat (Maouezi)=== C'hoari a reas eizh gwezh e skipailh Armenia. {| class="wikitable" !|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù |- |1997||1||2||{{Kroatia}} [[Pula]]||5,5/8 (+3, =5, -0)||68,8||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1997u/1997arm.html 2nd European Team Chess Championship (women): Pula 1997 Olimp Base]</ref>. |- |1999||1||3||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||6/9 (+5, =2, -2)||66,7||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/teamsv/arm_tea.html 3rd European Team Chess Championship (women): Batumi 1999 Olimp Base]</ref>. |- |2003||1||5||{{Bulgaria}} [[Plovdiv]]||7/9 (+5, =4, -0)||77,8||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2003u/2003arm.html?__r=1.f82c9b2f50f570ae7dd238b6b3d9c220 5th European Team Chess Championship (women): Plovdiv 2003 Olimp Base]</ref>. |- |2005 ||1||6||{{Sveden}} [[Göteborg]]||5,5/9 (+ 3, = 5, - 1)||61,1||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2005u/2005arm.html 6th European Team Chess Championship (women): Gothenburg 2005 Olimp Base]</ref>. |- |2007||1||7||{{Gres}}[[Heraklion]]||5,5/9 (+ 5, = 3, - 1)||72,2||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2005u/2005arm.html 7th European Team Chess Championship (women): Heraklion 2007 Olimp Base]</ref>. |- |2009||1||8||{{Serbia}} [[Novi Sad]]||4,5/9 (+ 3, = 3, - 3)||50||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2005u/2005arm.html 8th European Team Chess Championship (women): Novi Sad 2009 Olimp Base]</ref>. |- |2011||1||9||{{Gres}} [[Porto Carras]]||5/9 (+ 6, = 6, - 1)||55,6||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2011u/2011arm.html 9th European Team Chess Championship (women): Porto Carras 2011 Olimp Base]</ref>. |- |2013||1||10|| {{Polonia}} [[Varsovia]]||5/8 (+ 4, = 2, - 2)||62,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2013u/2013arm.html Olimp Base]</ref>. |- |} === [[Olimpiadoù echedoù]] === C'hoari a reas daouzek gwezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/qmkakw2g.html Olimp Base]</ref>. {| class="wikitable" !|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted |- |1992||3||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||5/9 (+ 4, = 2, - 3)||55,6 |- |1994||1||31||{{Rusia}} [[Moskov]]||5/9 (+ 4, = 2, - 3)||69,2 |- |1996||1||32||{{Armenia}} [[Yerevan]]||5/9 (+ 4, = 2, - 3)||65,4 |- |1998||1||33||{{Rusia}} [[Elista]]||5/10 (+ 4, = 2, - 3)||50 |- |2000||1||34||{{Turkia}} [[Istanbul]]||5/9 (+ 4, = 2, - 3)||54,2 |- |2002||1||35||{{Slovenia}} [[Bled]]||5/9 (+ 4, = 2, - 3)||58,3 |- |2004||1||36||{{Spagn}} [[Calvià]]||7/13 (+ 3, = 8, - 2)||53,8 |- |2006||1||37||{{Italia}} [[Torino]]||8,5/12 (+ 6, = 5, - 2)||70,8 |- |2008||1||38||{{Alamagn}} [[Dresden]]||5,5/10 (+ 4, = 3, - 3)||55 |- |2010||1||39||{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]|| 7,5/11 (+ 6, = 3, - 2)||68,2 |- |2012||1||40||{{Turkia}} [[Istanbul]]|| 6,5/11 (+ 5, = 3, - 2)||65 |- |2014||1||41||{{Norvegia}} [[Tromsø]]|| 6/9 (+ 5, = 2, - 2)||66,7 |- |} === Kampionad bedel (Maouezi)=== C'hoari a reas peder gwezh e skipailh Armenia. {| class="wikitable" !Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù |- |2007||1||1||{{Rusia}} [[Yekaterinbourg]]||5/8 (+3, =4, -1)||62,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2007v/2007arm.html 1st World Team Chess Championship (women): Ekaterinburg 2007 Olimp Base]</ref>. |- |2009||1||2||{{Sina}} [[Ningbo]]||3,5/9 (+3, =1, -5)||38,9||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2009v/2009arm.html World Team Chess Championship (women): 2009 Olimp Base]</ref>. |- |2011||1||3||{{Turkia}} [[Mardin]]||4,5/8 (+4, =1, -3)||56,3||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/~~V/2011v/2011arm.html World Team Chess Championship (women): 2011 Olimp Base]</ref>. |- |2015||1||5||{{Sina}} [[Chengdu]]||4,5/8 (+ 3, = 3, - 2)||56,3||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/~sennari/2015v/2015arm.html 5th World Team Chess Championship (women): Chengdu 2015 Olimp Base]</ref>. |- |} {{EloChart|Q13300210}} == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300210 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/player/elina_Danielian.html He c'hoari e Chessgames] {{DEFAULTSORT:Danielian, Elina}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1978]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]] h40ypaxanaa44k7yuecwiz75xnd2u85 0 54036 2187502 2087315 2026-04-09T20:42:48Z Dishual 612 2187502 wikitext text/x-wiki {{databox}} [[Skeudenn:Nelly Sachs 1910.jpg|thumb|Nelly Sachs e 1910]] '''Nelly Sachs''' a oa ur [[barzh|varzhez]] [[Yuzevien|yuzev]] alaman ganet e [[Berlin]] d'an 10 a viz Kerzu 1891 ha marvet e [[Stockholm]] d'an 12 a viz Mae 1970. Achap a reas kuit eus [[gouennlazh]] ar [[Yuzevien]] gant an nazied a-drugarez da [[Selma Lagerlöf]] a roas sikour dezhi ha d'he mamm da zont da [[Sveden]]. Ken strafuilhet e voe gant darvoudoù euzhus ar brezel ma tremenas meur a vloaz e bredospitalioù goude an [[Eil Brezel-bed]]. Bet he deus [[priz Nobel al lennegezh]] e 1966, asambles gant [[Shmuel Yosef Agnon]]. {{DEFAULTSORT:Sachs, Nelly}} [[Rummad:Skrivagnerezed alamanek]] [[Rummad:Skrivagnerezed Alamagn]] [[Rummad:Priz Nobel al lennegezh]] [[Rummad:Ganedigezhioù 1891]] [[Rummad:Marvioù 1970]] [[Rummad:Yuzevien Alamagn]] 5q3rysfyxalioyp0pfnfsmpim2hju31 0 87458 2187474 2053980 2026-04-09T13:30:38Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:The Calling of Saint Matthew by Carvaggio.jpg]] → [[File:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187474 wikitext text/x-wiki [[Restr:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|thumb|''Galvidigezh Sant Mazhev'' gant Caravaggio]] [[Restr:Rembrandt van Rijn - Danaë 1636-1643.jpg|thumb|''Chiaroscuro'' en un daolenn gant Rembrandt]] Ar '''sklêrijenn deñval''' pe '''sklaer-ha-teñval''', a zo ''chiaroscuro'' en [[italianeg]], zo un doare da livañ ma vez lakaet takadoù sklaer e-kichenik takadoù teñval, hep takad damsklaer pe damdeñval etreze, evit krouiñ un efed kriz. Ijinet e voe an doare-ober-se gant al livour italian [[Polidoro da Caravaggio]] (?-1543), met brudet e voe gant [[Michelangelo Merisi]] (1571-1610), lesanvet "il Caravaggio" hag e warlerc'hidi, ha goude gant tud eus an hanternoz, evel [[Rembrandt]]. E kalz a vroioù e reer ivez gant an anv orin italianek, ''chiaroscuro'' ([[IPA]]: [kjarosˈkuːro], ur meskaj etre ''chiaro'' (sklaer) hag ''oscuro'' (teñval). == Pennadoù kar== * [[Il Caravaggio]] * [[Polidoro da Caravaggio]] * [[Georges de La Tour]] * [[Rembrandt]] * [[Toros Roslin]] * [[Skol Caravaggio Utrecht]] * [[Joseph Wright of Derby]] [[Rummad:liverezh]] a2sl7jmc75glbes46tamreqnxhz2wc4 0 94879 2187501 1754296 2026-04-09T20:38:57Z Luskadenn 90810 2187501 wikitext text/x-wiki {{Infobox Sonerezh (arzour) | karta = kan | anv = Tristan Le Govic | alias = | skeudenn = [[Skeudenn:Tristan_Le_Govic.jpg|250px]] | alc'hwez = Tristan Le Govic | ganet = [[1976]] | lec'h gan = [[Plañvour]] ([[Breizh]]) | marv = | lec'h marv = | doare = [[Sonerezh keltiek]], [[Sonerezh Breizh]], [[Sonerezh a-vremañ]], [[Folk]], [[Fusion]], [[Cross-over]] | benveg = [[Telenn geltiek]], [[Kan]] | micher = [[Soner]]<br />[[Kaner]]<br />[[Kelenner]] | lec'hienn = [http://www.tristanlegovic.eu www.tristanlegovic.eu] }} '''Tristan Le Govic''' a zo un delenner, Kaner ha sonaozer [[breizhat]], ganet e 1976 e [[Plañvour]]. Doktor e sonerezhoniezh, seniñ a ra war an delenn geltiek hag an delenn tredan tonioù hengounel eus ar broioù keltiek mesket gant e sonaozadurioù. == Buhezskrid == Dizoloet eo bet an delenn geltiek gantañ e-pad [[Emvod ar Gelted en Oriant|emvod ar Gelted]] an Oriant ha krog a reas da zeskiñ ar benveg d’an oad a seizh vloaz er Skol Sonerezh Hengounel Soye (Plañvour). Kendalc’her a reas gant e stummadur er [[Skol Vroadel ar Sonerezh an Oriant]], ma studias dreist-holl gant [[:fr:Mariannig_Larc'hantec|Mariannig Larc’hantec]]. Goude-se e kendalc’has gant e stummadur er [[:fr:Conservatoire_à_rayonnement_régional_de_Rennes|Skol Sonerezh Roazhon]] er klas Annie Chaylade, lec'h e resevas ur medailh aour e delenn geltiek ha sonerezh kambr e 1998.<ref>Armel Morgant, ''Harpe celtique l'Anthologie'', vol. 1, 2004, Coop Breizh, p. 38</ref> En hevelep amzer, paralel ouzh e studioù sonerezh e [[Skol-veur Roazhon 2]], e kendalc’has gant un Diplom Studioù Sonerezh, un testeni klas Skrivadurezh er [[:fr:Conservatoire_à_rayonnement_régional_de_Nantes|Skol Sonerezh Naoned]] (2000), ha goude-se ur Master sonerezh e 2002 e eskemm gant [[:fr:University_College_Cork|University College Cork]] e Bro Iwerzhon, gant ur c'hounskrid a-benn [https://www.tristanlegovic.eu/blog.php?pennad=le-repertoire-contemporain-de-la-harpe-irlandaise sonerezh a-vremañ an delenn iwerzhonek]. Goude e Diplom Stad kelenner sonerezh hengounel, mont a reas e Bro-Skos, e lec'h e oa kelenner an delenn geltiek e Glaschu etre 2008 ha 2012. Goude e labour diwar-benn sonerezh an delennourez [[Kristen Noguès]] en doa gouestlet an titl doktor sonerezhouriezh e Skol-veur Roazhon 2. == Oberoù == Adalek kreiz ar bloavezhioù 1990, Tristan Le Govic a sonaozañ evit ar c'hoariva hag ar filmoù. E 1996 e skrivas sonerezh ''La Légende de la Mort'', savet gant [[Danièle Laroche]], diwar-benn [[Anatol ar Braz|Anatole Le Braz]]. Sonaozet a reas ivez evit filmoù, dreist-holl ''Pêcher à Islande'' (1996), ''Le Sauvetage des naufragés en baie d’Audierne'' (1997) ha ''La Chambre obscure'' (1998). E labour kompozadur a gas ivez ouzh oberioù sonadegoù, evel ''Lusk'', bet skrivet e-pad e studioù skol-veur evit an delenn geltiek, laz-seniñ kerdennoù ha toserezh. Enrollet a reas e bladenn-kentañ ''Dasson ur Galon'' (2006) hag an eil ''Awen'' (2009) evit an delenn he-unan. Evit ''Elva'' (2014) e labouras gant ganerez suedat [[Lise Enochsson]], ar c’hourvioloñser skosat [[Stuart Macpherson]], an tabouliner saoz [[Roy Shearer]], an tabouliner suedat [[Per Nord]] hag an dalabarderien breizhat [[André Le Meut]] ha [[Pascal Lamour]]. Enrollet a reas e bladenn ''Dañs'' e trio gant [[Tangi Le Hénanff]], [[Alan Quéré-Moysan]] ha flutist suedat Markus Tullberg e 2018. == Kenstrivadegoù == * 1995 : [[Kan ar Bobl]] (Pondi), rummad telenn, Priz Kentañ a-unvouezh ar juri * 1998 : Sonerezh Europat (Montdidier), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg ispisial ar juri * 1998 : Kenstrivadeg etrevroadel an UFAM (Paris), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg gourc’hemennoù ar juri * 1999 : Kenstrivadeg Arzek (Epinal), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg gourc’hemennoù ar juri * 2007 : Danny Kyle Open Stage. [[:fr:Celtic_Connections|Celtic Connections]] (Glasgow), enoradenn "Highly Recommended" * 2007 : [[:en:Lowland_and_Border_Pipers'_Society|Lowland & Border Pipers’ society]] (Edimbourg), Priz Kentañ, rummad daouad, gant Jean-Luc Lefaucheur (small pipes) * 2018 : Nevez Flamm (Mêlrand), Priz Diskouezadeg strollad fest-noz, gant an Tristan Le Govic Trio. == Pladennoù == * 2006 : ''Dasson ur Galon'' (Tristan Le Govic, TCD01) * 2009 : ''Awen'' (Tristan Le Govic, TCD02) * 2014 : ''Elva'' (Tristan Le Govic gant Lise Enochsson, TCD03)<ref>{{Lien web|langue=fr|titre=Tristan Le Govic, harpiste aux nuances nordiques|url=https://www.ouest-france.fr/bretagne/lorient-56100/tristan-le-govic-harpiste-aux-nuances-nordiques-2782595|date=26 août 2014|auteur=Gildas Jaffré}}</ref> * 2018 : ''Dañs'' (Tristan Le Govic Trio, TCD04)<ref>{{Lien web|langue=en|titre=Recordings of Note|url=https://harpcolumn.com/blog/article/recordings-of-note/|auteur=Alison Young}}</ref> === Kenlabourioù === * 2004 : ''Telenn - Harpe Celtique, l’Anthologie'' vol.1 ([[:fr:Coop_Breizh|Coop Breizh]]) * 2021 : ''Er Bed arall'' ([[:fr:Pascal_Lamour|Pascal Lamour]], BNC) * 2025 : ''Sur les pas du vent'' (Piau) * 2025 : ''Song of the Oak and the Ivy'' ([[:en:Corrina_Hewat|Corrina Hewat]])<ref>{{Lien web|langue=en|titre=How the Song of Oak and Ivy Grew|url=https://www.traditionalmusicforum.org/blog-post/?newsid=26264&fbclid=IwY2xjawJnlM9leHRuA2FlbQIxMAABHncqhqnHllKsw22ZQ4C-N4hmJUHOEJptdsaOd2n_Hn4SF0L6xb3GFlJGXN13_aem_64faS9zTgGl4-jNQg7JbqA|date=8 avril 2025|auteur=Corrina Hewat}}</ref> * 2025 : ''A galon vat'' ([[:fr:Kanerion_Pleuigner|Kanerion Pleuigner]], Arfolk) == Skridoù-sonerezh == * 2008 : ''Dasson ur Galon'' (Luskadenn) * 2008 : ''Island'' (Luskadenn) * 2009 : ''Awen'' (Luskadenn) * 2014: ''Elva'' (Tristan Le Govic) * 2018 : ''Dañs'' (Tristan Le Govic) === Kenlabourioù === * 2010 : ''Scottish Harp Anthology'' ([[:fr:Ailie_Robertson|Ailie Robertson]]) * 2015 : ''Antologiezh Telenn Breizh'' (Tristan Le Govic) == Publications == === Collaborations === * 2001 : ''L’Anthologie de la Harpe, la Harpe des Celtes'' (CRIHC) * 2025 : ''Harp Studies'' (Four Court Press)[https://pure.ul.ie/en/publications/harp-studies-ii-world-harp-traditions/] == Notennoù ha daveoù == {{Références}} <references responsive="1"></references> == Liammoù == * [http://www.tristanlegovic.eu Lec’hienn ofisiel] {{DEFAULTSORT:Le Govic, Tristan}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1976]] [[Rummad:Telennourien Breizh]] [[Rummad:Kanerien Breizh]] [[Rummad:Kanerien vrezhonek]] [[Rummad:Sonerien Breizh]] [[Rummad:Sonaozourien Breizh]] 9zz2pvetf49jj14fr3k7b59bcyr6khc 2187503 2187501 2026-04-09T20:42:51Z Luskadenn 90810 2187503 wikitext text/x-wiki {{Infobox Sonerezh (arzour) | karta = kan | anv = Tristan Le Govic | alias = | skeudenn = [[Skeudenn:Tristan_Le_Govic.jpg|250px]] | alc'hwez = Tristan Le Govic | ganet = [[1976]] | lec'h gan = [[Plañvour]] ([[Breizh]]) | marv = | lec'h marv = | doare = [[Sonerezh keltiek]], [[Sonerezh Breizh]], [[Sonerezh a-vremañ]], [[Folk]], [[Fusion]], [[Cross-over]] | benveg = [[Telenn geltiek]], [[Kan]] | micher = [[Soner]]<br />[[Kaner]]<br />[[Kelenner]] | lec'hienn = [http://www.tristanlegovic.eu www.tristanlegovic.eu] }} '''Tristan Le Govic''' a zo un delenner, Kaner ha sonaozer [[breizhat]], ganet e 1976 e [[Plañvour]]. Doktor e sonerezhoniezh, seniñ a ra war an delenn geltiek hag an delenn tredan tonioù hengounel eus ar broioù keltiek mesket gant e sonaozadurioù. == Buhezskrid == Dizoloet eo bet an delenn geltiek gantañ e-pad [[Emvod ar Gelted en Oriant|emvod ar Gelted]] an Oriant ha krog a reas da zeskiñ ar benveg d’an oad a seizh vloaz er Skol Sonerezh Hengounel Soye (Plañvour). Kendalc’her a reas gant e stummadur er [[Skol Vroadel ar Sonerezh an Oriant]], ma studias dreist-holl gant [[:fr:Mariannig_Larc'hantec|Mariannig Larc’hantec]]. Goude-se e kendalc’has gant e stummadur er [[:fr:Conservatoire_à_rayonnement_régional_de_Rennes|Skol Sonerezh Roazhon]] er klas Annie Chaylade, lec'h e resevas ur medailh aour e delenn geltiek ha sonerezh kambr e 1998.<ref>Armel Morgant, ''Harpe celtique l'Anthologie'', vol. 1, 2004, Coop Breizh, p. 38</ref> En hevelep amzer, paralel ouzh e studioù sonerezh e [[Skol-veur Roazhon 2]], e kendalc’has gant un Diplom Studioù Sonerezh, un testeni klas Skrivadurezh er [[:fr:Conservatoire_à_rayonnement_régional_de_Nantes|Skol Sonerezh Naoned]] (2000), ha goude-se ur Master sonerezh e 2002 e eskemm gant [[:fr:University_College_Cork|University College Cork]] e Bro Iwerzhon, gant ur c'hounskrid a-benn [https://www.tristanlegovic.eu/blog.php?pennad=le-repertoire-contemporain-de-la-harpe-irlandaise sonerezh a-vremañ an delenn iwerzhonek]. Goude e Diplom Stad kelenner sonerezh hengounel, mont a reas e Bro-Skos, e lec'h e oa kelenner an delenn geltiek e Glaschu etre 2008 ha 2012. Goude e labour diwar-benn sonerezh an delennourez [[Kristen Noguès]] en doa gouestlet an titl doktor sonerezhouriezh e Skol-veur Roazhon 2. == Oberoù == Adalek kreiz ar bloavezhioù 1990, Tristan Le Govic a sonaozañ evit ar c'hoariva hag ar filmoù. E 1996 e skrivas sonerezh ''La Légende de la Mort'', savet gant [[Danièle Laroche]], diwar-benn [[Anatol ar Braz|Anatole Le Braz]]. Sonaozet a reas ivez evit filmoù, dreist-holl ''Pêcher à Islande'' (1996), ''Le Sauvetage des naufragés en baie d’Audierne'' (1997) ha ''La Chambre obscure'' (1998). E labour kompozadur a gas ivez ouzh oberioù sonadegoù, evel ''Lusk'', bet skrivet e-pad e studioù skol-veur evit an delenn geltiek, laz-seniñ kerdennoù ha toserezh. Enrollet a reas e bladenn-kentañ ''Dasson ur Galon'' (2006) hag an eil ''Awen'' (2009) evit an delenn he-unan. Evit ''Elva'' (2014) e labouras gant ganerez suedat [[Lise Enochsson]], ar c’hourvioloñser skosat [[Stuart Macpherson]], an tabouliner saoz [[Roy Shearer]], an tabouliner suedat [[Per Nord]] hag an dalabarderien breizhat [[André Le Meut]] ha [[Pascal Lamour]]. Enrollet a reas e bladenn ''Dañs'' e trio gant [[Tangi Le Hénanff]], [[Alan Quéré-Moysan]] ha flutist suedat Markus Tullberg e 2018. == Kenstrivadegoù == * 1995 : [[Kan ar Bobl]] (Pondi), rummad telenn, Priz Kentañ a-unvouezh ar juri * 1998 : Sonerezh Europat (Montdidier), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg ispisial ar juri * 1998 : Kenstrivadeg etrevroadel an UFAM (Paris), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg gourc’hemennoù ar juri * 1999 : Kenstrivadeg Arzek (Epinal), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg gourc’hemennoù ar juri * 2007 : Danny Kyle Open Stage. [[:fr:Celtic_Connections|Celtic Connections]] (Glasgow), enoradenn "Highly Recommended" * 2007 : [[:en:Lowland_and_Border_Pipers'_Society|Lowland & Border Pipers’ society]] (Edimbourg), Priz Kentañ, rummad daouad, gant Jean-Luc Lefaucheur (small pipes) * 2018 : Nevez Flamm (Mêlrand), Priz Diskouezadeg strollad fest-noz, gant an Tristan Le Govic Trio.<ref>https://www.ouest-france.fr/bretagne/melrand-56310/melrand-tristan-le-govic-trio-remporte-le-5e-nevez-flamm-5701336</ref> == Pladennoù == * 2006 : ''Dasson ur Galon'' (Tristan Le Govic, TCD01) * 2009 : ''Awen'' (Tristan Le Govic, TCD02) * 2014 : ''Elva'' (Tristan Le Govic gant Lise Enochsson, TCD03)<ref>https://www.ouest-france.fr/bretagne/lorient-56100/tristan-le-govic-harpiste-aux-nuances-nordiques-2782595</ref> * 2018 : ''Dañs'' (Tristan Le Govic Trio, TCD04)<ref>https://harpcolumn.com/blog/article/recordings-of-note/</ref> === Kenlabourioù === * 2004 : ''Telenn - Harpe Celtique, l’Anthologie'' vol.1 ([[:fr:Coop_Breizh|Coop Breizh]]) * 2021 : ''Er Bed arall'' ([[:fr:Pascal_Lamour|Pascal Lamour]], BNC) * 2025 : ''Sur les pas du vent'' (Piau) * 2025 : ''Song of the Oak and the Ivy'' ([[:en:Corrina_Hewat|Corrina Hewat]])<ref>https://www.traditionalmusicforum.org/blog-post/?newsid=26264&fbclid=IwY2xjawJnlM9leHRuA2FlbQIxMAABHncqhqnHllKsw22ZQ4C-N4hmJUHOEJptdsaOd2n_Hn4SF0L6xb3GFlJGXN13_aem_64faS9zTgGl4-jNQg7JbqA</ref> * 2025 : ''A galon vat'' ([[:fr:Kanerion_Pleuigner|Kanerion Pleuigner]], Arfolk) == Skridoù-sonerezh == * 2008 : ''Dasson ur Galon'' (Luskadenn) * 2008 : ''Island'' (Luskadenn) * 2009 : ''Awen'' (Luskadenn) * 2014: ''Elva'' (Tristan Le Govic) * 2018 : ''Dañs'' (Tristan Le Govic) === Kenlabourioù === * 2010 : ''Scottish Harp Anthology'' ([[:fr:Ailie_Robertson|Ailie Robertson]]) * 2015 : ''Antologiezh Telenn Breizh'' (Tristan Le Govic) == Publications == === Collaborations === * 2001 : ''L’Anthologie de la Harpe, la Harpe des Celtes'' (CRIHC) * 2025 : ''Harp Studies'' (Four Court Press)[https://pure.ul.ie/en/publications/harp-studies-ii-world-harp-traditions/] == Notennoù ha daveoù == <references responsive="1"></references> == Liammoù == * [http://www.tristanlegovic.eu Lec’hienn ofisiel] {{DEFAULTSORT:Le Govic, Tristan}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1976]] [[Rummad:Telennourien Breizh]] [[Rummad:Kanerien Breizh]] [[Rummad:Kanerien vrezhonek]] [[Rummad:Sonerien Breizh]] [[Rummad:Sonaozourien Breizh]] eqdy8x5d5h7wnsmvcfytocfsatqomp1 2187510 2187503 2026-04-09T20:56:56Z Luskadenn 90810 2187510 wikitext text/x-wiki {{Infobox Sonerezh (arzour) | karta = kan | anv = Tristan Le Govic | alias = | skeudenn = [[Skeudenn:Tristan_Le_Govic.jpg|250px]] | alc'hwez = Tristan Le Govic | ganet = [[1976]] | lec'h gan = [[Plañvour]] ([[Breizh]]) | marv = | lec'h marv = | doare = [[Sonerezh keltiek]], [[Sonerezh Breizh]], [[Sonerezh a-vremañ]], [[Folk]], [[Fusion]], [[Cross-over]] | benveg = [[Telenn geltiek]], [[Kan]] | micher = [[Soner]]<br />[[Kaner]]<br />[[Kelenner]] | lec'hienn = [http://www.tristanlegovic.eu www.tristanlegovic.eu] }} '''Tristan Le Govic''' a zo un delenner, Kaner ha sonaozer [[breizhat]], ganet e 1976 e [[Plañvour]]. Doktor e sonerezhoniezh, seniñ a ra war an delenn geltiek hag an delenn tredan tonioù hengounel eus ar broioù keltiek mesket gant e sonaozadurioù. == Buhezskrid == Dizoloet eo bet an delenn geltiek gantañ e-pad [[Emvod ar Gelted en Oriant|emvod ar Gelted]] an Oriant ha krog a reas da zeskiñ ar benveg d’an oad a seizh vloaz er Skol Sonerezh Hengounel Soye (Plañvour). Kendalc’her a reas gant e stummadur er [[Skol Vroadel ar Sonerezh an Oriant]], ma studias dreist-holl gant [[:fr:Mariannig_Larc'hantec|Mariannig Larc’hantec]]. Goude-se e kendalc’has gant e stummadur er [[:fr:Conservatoire_à_rayonnement_régional_de_Rennes|Skol Sonerezh Roazhon]] er klas Annie Chaylade, lec'h e resevas ur medailh aour e delenn geltiek ha sonerezh kambr e 1998.<ref>Armel Morgant, ''Harpe celtique l'Anthologie'', vol. 1, 2004, Coop Breizh, p. 38</ref> En hevelep amzer, paralel ouzh e studioù sonerezh e [[Skol-veur Roazhon 2]], e kendalc’has gant un Diplom Studioù Sonerezh, un testeni klas Skrivadurezh er [[:fr:Conservatoire_à_rayonnement_régional_de_Nantes|Skol Sonerezh Naoned]] (2000), ha goude-se ur Master sonerezh e 2002 e eskemm gant [[:fr:University_College_Cork|University College Cork]] e Bro Iwerzhon, gant ur c'hounskrid a-benn [https://www.tristanlegovic.eu/blog.php?pennad=le-repertoire-contemporain-de-la-harpe-irlandaise sonerezh a-vremañ an delenn iwerzhonek]. Goude e Diplom Stad kelenner sonerezh hengounel, mont a reas e Bro-Skos, e lec'h e oa kelenner an delenn geltiek e Glaschu etre 2008 ha 2012. Goude e labour diwar-benn sonerezh an delennourez [[Kristen Noguès]] en doa gouestlet an titl doktor sonerezhouriezh e Skol-veur Roazhon 2. == Oberoù == Adalek kreiz ar bloavezhioù 1990, Tristan Le Govic a sonaozañ evit ar c'hoariva hag ar filmoù. E 1996 e skrivas sonerezh ''La Légende de la Mort'', savet gant [[Danièle Laroche]], diwar-benn [[Anatol ar Braz|Anatole Le Braz]]. Sonaozet a reas ivez evit filmoù, dreist-holl ''Pêcher à Islande'' (1996), ''Le Sauvetage des naufragés en baie d’Audierne'' (1997) ha ''La Chambre obscure'' (1998). E labour kompozadur a gas ivez ouzh oberioù sonadegoù, evel ''Lusk'', bet skrivet e-pad e studioù skol-veur evit an delenn geltiek, laz-seniñ kerdennoù ha toserezh. Enrollet a reas e bladenn-kentañ ''Dasson ur Galon'' (2006) hag an eil ''Awen'' (2009) evit an delenn he-unan. Evit ''Elva'' (2014) e labouras gant ganerez suedat [[Lise Enochsson]], ar c’hourvioloñser skosat [[Stuart Macpherson]], an tabouliner saoz [[Roy Shearer]], an tabouliner suedat [[Per Nord]] hag an dalabarderien breizhat [[André Le Meut]] ha [[Pascal Lamour]]. Enrollet a reas e bladenn ''Dañs'' e trio gant [[Tangi Le Hénanff]], [[Alan Quéré-Moysan]] ha flutist suedat Markus Tullberg e 2018. == Kenstrivadegoù == * 1995 : [[Kan ar Bobl]] (Pondi), rummad telenn, Priz Kentañ a-unvouezh ar juri * 1998 : Sonerezh Europat (Montdidier), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg ispisial ar juri * 1998 : Kenstrivadeg etrevroadel an UFAM (Paris), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg gourc’hemennoù ar juri * 1999 : Kenstrivadeg Arzek (Epinal), Priz Kentañ a-unvouezh ha meneg gourc’hemennoù ar juri * 2007 : Danny Kyle Open Stage. [[:fr:Celtic_Connections|Celtic Connections]] (Glasgow), enoradenn "Highly Recommended" * 2007 : [[:en:Lowland_and_Border_Pipers'_Society|Lowland & Border Pipers’ society]] (Edimbourg), Priz Kentañ, rummad daouad, gant Jean-Luc Lefaucheur (small pipes) * 2018 : Nevez Flamm (Mêlrand), Priz Diskouezadeg strollad fest-noz, gant an Tristan Le Govic Trio.<ref>https://www.ouest-france.fr/bretagne/melrand-56310/melrand-tristan-le-govic-trio-remporte-le-5e-nevez-flamm-5701336</ref> == Pladennoù == * 2006 : ''Dasson ur Galon'' (Tristan Le Govic, TCD01) * 2009 : ''Awen'' (Tristan Le Govic, TCD02) * 2014 : ''Elva'' (Tristan Le Govic gant Lise Enochsson, TCD03)<ref>https://www.ouest-france.fr/bretagne/lorient-56100/tristan-le-govic-harpiste-aux-nuances-nordiques-2782595</ref> * 2018 : ''Dañs'' (Tristan Le Govic Trio, TCD04)<ref>https://harpcolumn.com/blog/article/recordings-of-note/</ref> === Kenlabourioù === * 2004 : ''Telenn - Harpe Celtique, l’Anthologie'' vol.1 ([[:fr:Coop_Breizh|Coop Breizh]]) * 2021 : ''Er Bed arall'' ([[:fr:Pascal_Lamour|Pascal Lamour]], BNC) * 2025 : ''Sur les pas du vent'' (Piau) * 2025 : ''Song of the Oak and the Ivy'' ([[:en:Corrina_Hewat|Corrina Hewat]])<ref>https://www.traditionalmusicforum.org/blog-post/?newsid=26264&fbclid=IwY2xjawJnlM9leHRuA2FlbQIxMAABHncqhqnHllKsw22ZQ4C-N4hmJUHOEJptdsaOd2n_Hn4SF0L6xb3GFlJGXN13_aem_64faS9zTgGl4-jNQg7JbqA</ref> * 2025 : ''A galon vat'' ([[:fr:Kanerion_Pleuigner|Kanerion Pleuigner]], Arfolk) == Skridoù-sonerezh == * 2008 : ''Dasson ur Galon'' (Luskadenn) * 2008 : ''Island'' (Luskadenn) * 2009 : ''Awen'' (Luskadenn) * 2014: ''Elva'' (Tristan Le Govic) * 2018 : ''Dañs'' (Tristan Le Govic) === Kenlabourioù === * 2010 : ''Scottish Harp Anthology'' ([[:fr:Ailie_Robertson|Ailie Robertson]]) * 2015 : ''Antologiezh Telenn Breizh'' (Tristan Le Govic) == Pennadoù-Skrid == === Kenlabourioù === * 2001 : ''L’Anthologie de la Harpe, la Harpe des Celtes'' (CRIHC) * 2025 : ''Harp Studies'' (Four Court Press)[https://pure.ul.ie/en/publications/harp-studies-ii-world-harp-traditions/] == Notennoù ha daveoù == <references responsive="1"></references> == Liammoù == * [http://www.tristanlegovic.eu Lec’hienn ofisiel] {{DEFAULTSORT:Le Govic, Tristan}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1976]] [[Rummad:Telennourien Breizh]] [[Rummad:Kanerien Breizh]] [[Rummad:Kanerien vrezhonek]] [[Rummad:Sonerien Breizh]] [[Rummad:Sonaozourien Breizh]] m2s8rlw83o46ox8lkhipupgd55zg3g7 0 100987 2187508 2158568 2026-04-09T20:49:14Z Dishual 612 2187508 wikitext text/x-wiki {{databox}} {{Stumm an titl|''Avoir vingt ans dans les Aurès''}} E miz Ebrel 1961, e savas [[René Vautier]] ar film « ''Avoir vingt ans dans les Aurès'' », « Bezañ ugent vloaz en [[Aorez]] ». Deuet eo er-maez e Frañs d'an 12 a viz Mae 1972. René Vautier en deus skrivet ar senario. Ar film-mañ a zo embannet gant « Unité de Production Cinématographique de Bretagne ». Ar film a bad 97 munutenn. Sonerezh ar film a zo bet graet gant Yves Branellec ha Pierre Tisserand. Paeroniet eo bet ar film-mañ gant TF1, ha TF1 en deus sikouret da sevel ar film. Bet en deus priz etrevroadel ar barnañ e « [[Gouel Canas|Festival De Cannes]] », gouel ar filmoù a vez bep bloaz e [[Cannes]] e kreisteiz Bro-C’hall. ===Diverradenn=== An 21 a viz Ebrel 1961, e tegasas distruj ur c’homando eus arme Bro-C'hall en Aljeria, er Su da Nementchas e-lec'h e oa ur guzhiadenn louzoù a oa e dalc’h Aljerianed an [[ALN|Armée de Libération Nationale]]. Ur soudard anvet Lomig a zo bet lazhet. Hag un Aljerian anvet Youssef a zo bet bac’het gant an arme c’hall. Robert, ur c’helenner, a zo bet gloazet en e droad e-pad an dagadenn. Da c’hortoz unan bennak d’e sikour, e soñj Robert er Vretoned peoc'helour n'o devoa ket c'hoant da lazhañ tud, met a oa rediet da vont d’ar brezel. Met bremañ e lazh an holl Vretoned tud, a breizh hag a jahin an Aljerianed vihan, nemet un den a nac'h lazhañ tud all hag a zo anvet Noël. D'an 22 a viz Ebrel, Coco, a lâr d'an dud a oa gantañ ez eus bet ur putsch en Aljer gant jeneraled gall. Neuze e teu c’hoant d’ar letanant Perrin da gas e gomando da Alje, met harzet e voe outañ d’en ober evit ma ne vefe ket lazhet bernioù tud en Alje. Goude ar 25 a viz Ebrel e paouezas ar jeneral De Gaulle d'ober ar brezel e Aljer. Neuze e tistro Perrin d’ar c’hamp hag e lac’has Youssef... [[Rummad:Filmoù 1972]] [[Rummad:Filmoù troet e Tunizia]] qhzvvve23i1l9won31gxoxb5u8ed7l7 0 121299 2187488 2144411 2026-04-09T18:49:36Z Leonzia 88972 ouzhpennet, databox 2187488 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Paker Prod''' a zo un ti-embann sonerezh [[Breizh|breizhat]], bet savet e [[2008]] evit embann eil albom ar strollad sonerien [[Startijenn]]. Renet eo gant ar [[Konk-Kerne|C'honkernevad]] [[Yann Pelliet]]. Embann a ra pladennoù meur a soner breizhat bremañ, [[Frédéric Guichen|Fred Guichen]], [[Le Bour-Bodros|Le Bour-Bodros Quintet]], [[Pevarlamm (sonerien)|Pevarlamm]], [[Thomas Felder]] ha [[Stevan Vincendeau]] en o zouez. Ezel eo eus ar [[kevredigezh|gevredigezh]] ''Musiques de Bretagne'' (Embannerien sonerezh e Breizh). == Liammoù diavaez == * [http://www.pakerprod.bzh/ Lec'hienn ofisiel] {{DEFAULTSORT:Paker Prod}} [[Rummad:Sonerezh Breizh]] [[Rummad:Embregerezhioù Breizh]] [[Rummad:Embregerezhioù savet e 2008]] 651oedswoqczfmqtyvimst8kg17yaji 0 126398 2187469 2072345 2026-04-09T12:05:07Z Raymond 1316 high res image of the painting 2187469 wikitext text/x-wiki [[File:After Hieronymus Bosch - The Last Judgment 0000134708.jpg|thumb|''Ar Varn Diwezhañ'', livadur eus stal-labour [[Hieronymus Bosch]].]] [[Restr:Confusion colour.svg|20px]]&nbsp;''Arabat eo droukveskañ gant ar pezh-c'hoari brezhonek'' [[Ar Varn diwezhañ (pezh-c'hoari)|Ar Varn diwezhañ]]. ---- '''Ar Varn Diwezhañ''', pe '''Deiz ar Varn''', zo ur gredenn [[Kristeniezh|gristen]] ma savo a varv da vev, hervezi, an holl dud da [[fin ar bed]], da vout barnet. ==Daveoù== Meneg eus ''ar varn diwezhañ'' zo en [[Aviel Mazhev]] : * ''Planedenn kêr Sodom a vo skañvoc'h da zougen da zeiz ar varn eget hini ar gêr-mañ '' ([[Aviel Mazhev]] 10:15). E lizhiri an [[Ebestel]] ez eus kaoz eus an deiz-se ivez (1Cor 5:5, 2Cor 1:14, 1The 5:2, 2Pie 3:10, Apoc 1:10,1 Thim 3). En eil lizher Pêr e lenner : ''Hogen deiz an Aotrou a zeuio evel al laer en noz ; en amzer-se e tremeno an neñvoù gant tarzh hag an elfennoù o teviñ a vo pulluc'het hag an douar gant an oberoù zo ennañ a vo pulluc'het en e bezh''. ==Oberennoù== Meur a oberenn skrivet ha livet dreist-holl zo bet awenet gant ''ar varn diwezhañ''. ===Lennegezh=== * ''[[Ar Varn diwezhañ (pezh-c'hoari)|Ar Varn diwezhañ]]'', [[Arz ar c'hoariva|pezh-c'hoari]] brezhonek en {{XVIIIvet kantved}}, [[Sant-Brieg]], Skol, 1998. ===Livadurioù=== <gallery mode="packed" heights="180px"> Batolo judgment.png|[[Taddeo di Batolo]] ([[1362]]-[[1363]]) Fra Angelico 009.jpg|[[Fra Angelico]] ([[1387]]-[[1395]]) Jüngstes Gericht - Stefan Lochner - Wallraf-Richartz-Museum & Fondation Corboud-5126 (cropped).jpg|[[Stefan Lochner]] (''c.'' [[1435]]) Das Jüngste Gericht (Memling).jpg|[[Hans Memling]] ([[1466]]-[[1473]]) Luca signorelli, cappella di san brizio, separazione delle anime 01.jpg|[[Luca Signorelli]] ([[1499]]-[[1523]]) Michelangelo Buonarroti - Jugement dernier.jpg|[[Michelangelo]] ([[1536]]-[[1541]]) </gallery> ===Sonerezh=== * ''Gwerz an ene evurus'', er bladenn ''[[Gouañv bepred]]'', gant kanet gant [[Yann-Fañch Kemener]]. [[Rummad:Doueoniezh kristen]] [[Rummad:Bibl]] nfpzq00jvo3d4zw4es454net2z9kadx 0 133456 2187485 2055326 2026-04-09T15:28:07Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Michelangelo Caravaggio 025.jpg]] → [[File:Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg]] → File replacement: Updating from a low-quality version to a higher-quality version ([[c:c:GR]]) 2187485 wikitext text/x-wiki {{Stumm an titl|''Riposo durante la fuga in Egitto''}} {{Taolenn | fichennaoueg_skeudenn=Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg | titl=Riposo durante la fuga in Egitto | livour=Michelangelo Merisi da Caravaggio | bloavezh=[[1597]] | doare=Eoullivadur war lien | uhelder=133,5 | ledander=166,5 | mirdi=Palez Doria-Pamphili}} '''Riposo durante la fuga in Egitto''' (''Pennad diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'') zo un daolenn gant [[Caravaggio]] e 1597 ha war-ziskouez er [[Palez Doria-Pamphili]] e [[Roma]]. Kentañ oberenn an arzour diwar-benn temoù biblek eo. ==An daolenn== En tu dehoù emañ [[Mari, mamm Jezuz|Mari]] o luskellat ar [[mabig Jezuz]] war he barlenn, en tu kleiz ez eus un ael o seniñ [[biolin]] da lakaat ar bugelig da gousket tra m'emañ [[Jozef (Testamant Nevez)|Jozeb]] o terc'hel ar c'haier sonerezh emañ an ael o lenn en ur seniñ. ==Oberennoù all== Meur a oberenn zo bet savet diwar-benn an [[Diskuizh e-pad an tec'h da Egipt]]. ==Pennad kar== * [[Roll livadurioù Caravaggio]] [[Rummad:Livadurioù Caravaggio]] fmarzebozdvp12aywodivh6y2ggx4q5 0 133457 2187482 2181347 2026-04-09T15:24:18Z Ziv 76088 ([[c:GR|GR]]) [[File:Caravaggio - Il riposo durante la fuga in Egitto.jpg]] → [[File:Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg]] → File replacement: Updating from an old version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 2187482 wikitext text/x-wiki {{databox}} [[Restr:Flight into Egypt - Capella dei Scrovegni - Padua 2016.jpg|thumb|''An tec'h da Egipt'' gant [[Giotto di Bondone]] (1304–06, [[Chapel Scrovegni]], [[Padua]])]] [[Restr:Albrecht Dürer 022.jpg|thumb|''Die Flucht nach Ägypten'' ([[Albrecht Dürer]], 1494/97)]] [[Restr:CranachtheElderRestontheFlighttoEgypt.jpg|thumb|''Diskuizh ar Werc'hez'' gant [[Lucas Cranach an Henañ]] (1504, Staatliche Museen, [[Berlin]])]] An ''' Tec'h da [[Egipt]]''' zo un darvoud meneget en [[Testamant Nevez]], en [[Aviel Mazhev]] (II, 13-23) ha deuet da vout danvez meur a oberenn en arzoù. Stag eo ouzh darvoudoù pe mojennoù all, an [[Tri Roue]], an [[Tiegezh santel]], an [[Inosanted santel]]. == Mammennoù == An tec'h da Egipt n'eo meneget nemet en Aviel Mazhev<ref>{{br}} [http://testamant.nevez.pagesperso-orange.fr/mazhev.htm], Mazhev II (13-15)</ref>. Goude gweladenn ar Rouaned e teu un ael en un hunvre da lavarout da [[Jozeb Nazaret]] e fell d'ar roue [[Herodez Veur]] lazhañ an holl vugale gant aon na deufe ar [[Mesiaz]], degemennet en diouganoù, da gemer ar galloud digantañ. En [[Aviel Lukaz]] ne gaver nemet un damveneg : « Peursevenet ganto pep tra hervez Lezenn an Aotrou, e tistroont d'ar Galile, da Nazaret, o c'hêr » (II, 39). Peadra da vagañ douetañs diwar-benn gwirionez ar fed ; ar pezh n'en deus ket miret ouzh an arzourien da daolenniñ an darvoud. ==Katoligiezh== *E [[portugaleg]] e vez graet an anv ''Nossa Senhora do Desterro'' (''Itron Varia an harlu'') eus ar Werc'hez abalamour d'an abadenn-se eus he buhez, ha pedet e vez en abeg da se da ziwall divroerien ha beajourien. *En [[italianeg]] eo anavezet evel ar ''Madonna degli Emigrat''. ==En arz== Meur a zoare zo. *Unan a ziskouez an tec'h end-eeun : [[Gwerc'hez Vari|Mari]], ar [[mabig Jezuz]] etre he divrec'h, a zo azezet war un [[azen]] renet gant Jozef, e benn-bazh en e zorn. A-wechoù e vez pedet sent all da ober ar veaj. *An eil a liv ur prantad diskuizh e-pad an tec'h (bet ijinet gant an arzourien) : Mari en he c'hoazez war al leton, an azen o peuriñ, un [[ael]] bennak o tont d'ober ur gwel d'an tiegezh santel… *Un arzour bennak a liv an distro ( ''Le Retour d'Egypte'', gant [[Nicolas Poussin]]). Livet eo bet an darvoud gant an arzourien-mañ : {| |- | *[[Adam Colonia]] *[[Albrecht Dürer]] *[[Armadio degli Argenti]] *[[Caravaggio]] *[[Claude Gellée]] | *[[Duccio di Buoninsegna]] *[[Edwin Longsden Long]] *[[Fra Angelico]] *[[François de Nomé]] *[[Giotto di Bondone]] | *[[Guido de Siena]] *[[Lorenzo Monaco]] *[[Lucas Cranach an Henañ]] *[[Murillo]] *Nicolas Poussin | *[[Rembrandt]] *[[Tizian]] *[[Valerio Castello]] *[[Vittore Carpaccio]] *[[William Holman Hunt]] |} ===E Breizh=== [[Restr:Plomodiern (29) Chapelle Sainte-Marie-du-Ménez-Hom Intérieur 11.JPG|thumb|War an tu kleiz, senenn an Tec'h da Egipt, sablezenn e chapel Itron Varia ar Menez C'houm (Ploudiern), arzour dianav, 1571.]] E Breizh e kaver ar senenn kizellet (e 1571) war treustoù chapel Itron Varia ar [[Menez C'houm]] (e [[Ploudiern]]) gant ar memes arzour ha hini sablezennoù iliz [[Pleiben]]<ref>S.o. : Sophie Duhem, ''Les Sablières Sculptées en Bretagne'', Rennes, 1997.</ref>. Heverk eo an oberenn dre ma 'z eo dalc'het lerenn ar senenn gant daou zouger oc'h aroueziañ, e stil an [[Azginivelezh]], war un tu Bro-Ejipt e-giz ur vaouez he brennid noazh ha war an tu all ar stêr Nil e-giz un doue kozh a laka anezhi strujus. Da vare ar brezelioù etrerelijiel e seblant bezañ bet implijet an tem evit reiñ da gompren na oa ket kontrel d'an Aviel dibab an tec'h hag an harlu diwar abegoù a goustiañs dirak galloudoù heskinour. Dedostaat a c'heller an tem ouzh hini an « nigoudenouriez » (''nicodémisme'' e galleg) a ginnige un diskoulm all en degouezhioù-se : derc'hel d'e greañsoù en diabarzh hag ober van en diavaez da heuliañ ar relijion ofisiel. Anvet an doare-se diwar an diviz etre Jezuz ha Nigouden en [[Aviel Yann]], III. An tem-mañ avat ne oa ket aes da daolenniñ. En em c'houlenn a c'heller hag-eñ ne oa ket an taolennoù diwar-benn diviz Jezuz gant ar Samaritanez (Yann, IV) ur gwign-lagad war-du an diviz gant Nigouden ; an div zanevell a zeu diouzhtu an eil war-lerc'h eben ha heñvel-kaer ar gentel : ne ra ket forzh ar geizioù diavaez, ar pezh a gont eo ar gredenn diabarzh. <gallery> Guido da Siena - Fuga in Egitto.jpg|[[Guido de Siena]], 1275 Duccio di Buoninsegna 060.jpg|[[Duccio di Buoninsegna]], 1308 Lorenzo Monaco Egypt.jpg|[[Lorenzo Monaco]], dibenn ar {{XIVvet kantved}} The Flight into Egypt-1500 Vittore Carpaccio.jpg|[[Vittore Carpaccio]] (1500) Fra Angelico - Flight into Egypt, 1450.jpg|[[Fra Angelico]] Melker Altar - Flucht.JPG|Aoter gant [[Jörg Breu der Ältere|Jörg Breu dem Älteren]], 1502 Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg|[[Caravaggio]] Tiziano,_fuga_in_egitto,_ermitage.jpg|[[Tizian]], 1509 François de Nomé - The Flight into Egypt - Google Art Project.jpg|[[François de Nomé]] Colonia, Adam - The Flight into Egypt - Google Art Project.jpg|[[Adam Colonia]] Rembrandt Harmensz. van Rijn 052.jpg|[[Rembrandt]], 1627 Valerio Castello Die Flucht nach Ägypten.jpg|[[Valerio Castello]], 1659 . Murillo_Descanso_en_la_huida_a_Egipto.jpg|[[Murillo]], 1667 Armadio degli argenti, fuga in egitto.jpg|[[Armadio degli Argenti]] Le Repos pendant la fuite en Egypte - Poussin - Metropolitan.jpg|Nicolas Poussin Le Retour d'Egypte - Poussin - Dulwich PG.jpg|Nicolas Poussin Poussin - Fuite en Egypte.jpg|Nicolas Poussin, 1657. Claude Lorrain - Landscape with the Rest on the Flight into Egypt - WGA05010.jpg|[[Claude Gellée]], 1661 Claude Lorrain 018.jpg| [[Claude Gellée]] Edwin Longsden Long - Anno Domini.jpg|[[Edwin Longsden Long]] William Holman Hunt - The Triumph of the Innocents - Google Art Project.jpg|[[William Holman Hunt]], 1883 </gallery> ==Notennoù== {{Daveoù}} [[Rummad:Testamant Nevez]] oq9ipqd5yhv58r80j70a2ov9i2gt4r2 0 145154 2187506 2084174 2026-04-09T20:45:49Z Dishual 612 2187506 wikitext text/x-wiki {{databox}} [[File:CaroleKingHWOFDec2012.jpg |thumb|Carole King]] '''Carole King''', ganet d'an [[9 a viz C'hwevrer]] e 1942 e [[Brooklyn]] e [[New York]], e [[SUA]], zo ur sonaozourez ha kanerez [[stadunanat]]. Brudet eo bet er bloavezhioù 1970, met war ar vicher eo chomet pell amzer goude c'hoazh. {{DEFAULTSORT:King, Carole}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1943]] [[Rummad:Kanerezed SUA]] [[Rummad:Kanerezed saoznek]] [[Rummad:Kanerien rock]] nozuiqbz9w5sb1ectrbexfayj5lwljo 2187507 2187506 2026-04-09T20:46:00Z Dishual 612 2187507 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Carole King''', ganet d'an [[9 a viz C'hwevrer]] e 1942 e [[Brooklyn]] e [[New York]], e [[SUA]], zo ur sonaozourez ha kanerez [[stadunanat]]. Brudet eo bet er bloavezhioù 1970, met war ar vicher eo chomet pell amzer goude c'hoazh. {{DEFAULTSORT:King, Carole}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1943]] [[Rummad:Kanerezed SUA]] [[Rummad:Kanerezed saoznek]] [[Rummad:Kanerien rock]] 5m1c5e4oddm2phvzqlyc2mh0wvbfsfp 0 163103 2187522 2187226 2026-04-10T11:26:30Z Dakbzh 58931 /* Kampionezed kampionad ar maouezi */ 2187522 wikitext text/x-wiki {{LabourAChom}} '''Kampionad armeniat an echedoù''' eo kampionad hiniennel broadel an [[echedoù]] en [[Armenia]]. Aozet e veze dija en amzer [[RSS Armenia]], pa oa ur republik soviedel, pezh a badas betek [[1991]]. Diwezhañ kampion [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel|Unaniezh Soviedel]] a voe un Armeniad, [[Artashes Minasian]] e anv. == Kampioned hollek<ref>{{es}} [http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Armenia.htm 'Campeones de Armenia'']</ref> == {| |- valign="top" | {| class="sortable wikitable" |- ! Niverenn !! Lec’h !! Kampion |- | I || 1934 || [[Genrikh Gasparyan]] |- | II || 1938 || Genrikh Gasparyan hag [[Aleksandr Dolujanian]] |- | III || 1939 || Aleksandr Dolujanian |- | IV || 1941 || [[Loris Kalashian]] ha [[Vazgen Karapetian]] |- | V || 1945 || Aleksandr Kalantar |- | VI || 1946 || [[Tigran Petrosian]] |- | VII || 1947 || Tigran Petrosian ha Genrikh Gasparyan |- | VIII || 1948 || Tigran Petrosian ha Genrikh Gasparyan |- | IX || 1949 || Genrikh Gasparyan |- | X || 1950 || Genrikh Gasparyan |- | XI || 1951 || Genrikh Gasparyan |- | XII || 1952 || [[Vladímir Goldin]] |- | XIII || 1953 || [[Artsrun Sargsian]] |- | XIV || 1954 || Genrikh Gasparyan |- | XV || 1955 || Genrikh Gasparyan |- | XVI || 1956 || Genrikh Gasparyan |- | XVII || 1957 || [[Nikolái Miasnikov]] |- | XVIII || 1958 || [[Eduard Mnatsakanian]] |- | XIX || 1959 || Eduard Mnatsakanian |- | XX || 1960 || Eduard Mnatsakanian |- | XXI || 1961 || [[Vanik Zakarian]] hag Artsrun Sargsian |- | XXII || 1962 || Eduard Mnatsakanian |- | XXIII || 1963 || [[Adolph Demirkhanian]] |- | XXIV || 1964 || [[Levon Grigorian]] |- | XXV || 1965 || Adolph Demirkhanian |- | XXVI || 1966 || Levon Grigorian |- | XXVII || 1967 || Eduard Mnatsakanian |- | XXVIII || 1968 || Levon Grigorian |- | XXIX || 1969 || Levon Grigorian |- | XXX || 1970 || [[Karen Grigorian]] |- | XXXI || 1971 || Levon Grigorian |- | XXXII || 1972 || Levon Grigorian ha Karen Grigorian |- | XXXIII || 1973 || [[Albert Arutiunov]] |- | XXXIV || 1974 || [[Arshak Petrosian]] |- | XXXV || 1975 || [[Vahagn Voskanian]] |- | XXXVI || 1976 || [[Arshak Petrosian]] ha Vanik Zakarian & [[Gagik Akopian]] |- | XXXVII || 1977 || Albert Arutiunov |- | XXXVIII || 1978 || [[Smbat Lputian]] |- | XXXIX || 1979 || [[Slavik Movsisian]] |- | XL || 1980 || Smbat Lputian |- | XLI || 1981 || [[Vladímir Shaboian]] |- | XLII || 1982 || [[Hrachek Tavadian]] |} | {| class="sortable wikitable" |- ! Niverenn !! Lec’h !! Kampion |- | XLIII || 1983 || [[Ashot Anastasian]] |- | XLIV || 1984 || Vladímir Shaboian |- | XLV || 1985 || Ashot Anastasian |- | XLVI || 1986 || Ashot Anastasian |- | XLVII || 1987 || Ashot Anastasian |- | XLVIII || 1988 || Ashot Anastasian |- | XLIX || 1989 || [[Armen Ambarcumian]] |- | L || 1990 || [[Artashes Minasian]] |- | LI || 1991 || [[Sergey Galdunts]] |- | LII || 1992 || Ashot Anastasian hag Artashes Minasian |- | LIII || 1993 || Artashes Minasian |- | LIV || 1994 || Ashot Anastasian |- | LV || 1995 || Artashes Minasian<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic52.html Kampionad armeniat 1995]</ref> |- | LVI || 1996 || [[Vladímir Akopián]] |- | LVII || 1997 || Vladímir Akopián |- | LVIII || 1998 || Smbat Lputian |- | LVIX || 1999 || [[Karen Asrian]] |- | LX || 2000 || [[Gabriel Sargissian]] |- | LXI || 2001 || Smbat Lputian |- | LXII || 2002 || [[Levon Aronian]] |- | LXIII || 2003 || [[Gabriel Sargissian]] |- | LXIV || 2004 || Artashes Minasian |- | LXV || 2005 || Ashot Anastasian |- | LXVI || 2006 || Artashes Minasian |- | LXVII || 2007 || Karen Asrian |- | LXVIII || 2008 || Karen Asrian<ref>{{es}} [http://www.chessbase.com/espanola/newsdetail2.asp?id=5713 ''Karen Asrian se coronó Campeón de Armenia'']</ref> |- | LXIX || 2009 || [[Pashikian Arman]] |- | LXX || 2010 || [[Avetik Grigorian]] |- | LXXI || 2011 || [[Hovhannisyan Robert]] |- | LXXII || 2012 || [[Petrosian Tigran]] |- | LXXIII || 2013 || [[Petrosian Tigran]] |- | LXXIV || 2014 || [[Kotanjian Tigran]] |- | LXXV || 2015 || [[Grigoryan Karen]] |- | LXXVI || 2016 || [[Andriasian Zaven]] |- | LXXVII || 2017 || [[Gabuzyan Hovhannes]] |- | LXXVIII || 2018 || [[Martirosyan Halk]] |- | LXXIX || 2019 || [[Pashikian Arman]] |- | LXXX || 2020 || [[Ter-Sahakyan Samvel]] |- | LXXXI || 2021 || [[Gabuzyan Hovhannes]] |- | LXXXII || 2022 || [[Petrosyan Manuel]] |- | LXXXIII || 2023 || [[Ter-Sahakyan Samvel]] |- | LXXXIV || 2024 || [[Howhannisjan Robert]] |- | LXXXV || 2025 || [[Howhannisjan Robert]]|<ref>{{en}}[https://xn----7sbagbc0btmolfb9ahq4ovb.xn--p1ai/blog/robert_ovannisjan_stal_chempionom_armenii_po_shakhmatam_2025_goda/2025-01-22-1781 Robert Hovhannisyan became the Armenian Chess Champion in 2025 ]</ref> |- | LXXXIVI || 2026 || [[Manuel Petrosyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/d7893b82 The Armenian Chess Championship has concluded. Rossa Primavera]</ref> |} |} == Lieskampioned == Niver trec'hoù ar gampioned, o unan pe "ex aequo". * Henrik K'asparyan: 10 * Ašot Anastasyan: 8 * Lvon Grigoryan: 6 * Artašes Minasyan e Edoward Mnac'akanyan: 5 * Tigran Vartani Petrosyan e Smbat Lpowtyan: 4 * Karen Asryan ha Karen Ašoti Grigoryan: 3 * Hovhannes Gabowzyan: 2 == Kampionezed kampionad ar maouezi == * Trec'h e voe [[Elina Danielian]] seizh gwezh. {| |- valign="top" | {| class="sortable wikitable" ! # !! Bloaz !! Kampionez |- | 1 || 1934 || [[Sirush Makints]] ha [[Margarita Mirza-Avagian]] |- | 2 || 1939 || [[Lusik Kalashian]] |- | 3 || 1941 || [[Silva Karapetian]] |- | 4 || 1949 || [[Alis Aslanyan]] |- | 5 || 1950 || [[Rima Manukian]] |- | 6 || 1951 || [[Marieta Melik-Pashaian]] |- | 7 || 1952 || Marieta Melik-Pashaian |- | 8 || 1953 || [[Nefelina Marjanian]] |- | 9 || 1954 || Nefelina Marjanian |- | 10 || 1955 || Rima Manukian |- | 11 || 1956 || [[Marlena Vardanian]] |- | 12 || 1957 || [[Galina Lyapunova]] |- | 13 || 1958 || Galina Lyapunova |- | 14 || 1959 || Galina Lyapunova |- | 15 || 1960 || Galina Lyapunova |- | 16 || 1961 || Galina Lyapunova |- | 17 || 1962 || Marlena Vardanian |- | 18 || 1963 || [[Venera Boiakhchian]] |- | 19 || 1964 || Marlena Vardanian ha [[Tamara Boiakhchian]] |- | 20 || 1965 || Tamara Boiakhchian ha Venera Boiakhchian |- | 21 || 1966 || Tamara Boiakhchian |- | 22 || 1967 || [[Armenuhi Mehrabian]] |- | 23 || 1968 || Tamara Boiakhchian ha Venera Boiakhchian |- | 24 || 1969 || Tamara Boiakhchian |- | 25 || 1970 || [[Naira Agababean]] |- | 26 || 1971 || Tamara Boiakhchian |- | 27 || 1972 || Tamara Boiakhchian hag [[Anna Hakobian]] |- | 28 || 1973 || [[Vera Ghazarian]] |- | 29 || 1974 || Vera Ghazarian |- | 30 || 1975 || [[Erna Khalafian]] |- | 31 || 1976 || Anna Hakobian |- | 32 || 1977 || [[Hasmik Babaian]] |- | 33 || 1978 || Anna Hakobian |- | 34 || 1979 || Erna Khalafian |- | 35 || 1980 || [[Meri Mangrian]] |- | 36 || 1981 || Erna Khalafian |- | 37 || 1982 || Meri Mangrian |- | 38 || 1983 || Erna Khalafian |- | 39 || 1984 || [[Ludmila Aslanian]] |} | {| class="sortable wikitable" ! # !! Bloaz !! Kampionez |- | 40 || 1985 || [[Nune Abrahamian]] |- | 41 || 1986 || Ludmila Aslanian |- | 42 || 1987 || Ludmila Aslanian |- | 43 || 1988 || Erna Khalafian |- | 44 || 1989 || Erna Khalafian |- | 45 || 1990 || Erna Khalafian |- | 46 || 1991 || Ludmila Aslanian |- | 47 || 1992 || Ludmila Aslanian |- | 48 || 1993 || [[Elina Danielian]] |- | 49 || 1994 || [[Elina Danielian]] |- | 50 || 1995 || [[Lilit Mkrtchian]] |- | 51 || 1996 || [[Gohar Hlghatian]] |- | 52 || 1997 || Gohar Hlghatian |- | 53 || 1998 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]] |- | 54 || 1999 || [[Elina Danielian]] |- | 55 || 2000 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]] |- | 56 || 2001 || Gohar Hlghatian |- | 57 || 2002 || [[Elina Danielian]] |- | 58 || 2003 || [[Elina Danielian]] |- | 59 || 2004 || [[Elina Danielian]] |- | 60 || 2005 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]] |- | 61 || 2006 || [[Siranush Andriasian]] |- | 62 || 2007|| Siranush Andriasian |- | 63 || 2008 || [[Lilit Galojan]] |- | 64 || 2009 || Lilit Galojan |- | 65 || 2010 || [[Anahit Kharatyan]] |- | 66 || 2011 || Siranush Andriasian |- | 67 || 2012 || [[Maria Kursova]]<ref>{{en}} [http://www.panarmenian.net/eng/news/89215/ ''Maria Kursova wins Armenian Women’s Chess Championship 2012'']</ref> |- | 68 || 2013 || [[Anna Hairapetian]] |- | 69 || 2014 || [[Shushanna Sargsyan]]<ref>{{en}}[http://armenpress.am/eng/news/747032/ ''Shushanna Sargsyan becomes Armenia's Chess Champion 2014'']</ref> |- | 70 || 2015 || [[Susanna Gaboyan ]] |- | 71 || 2016 || [[Maria Gevorgyan]] |- | 72 || 2017 || [[Maria Gevorgyan]] |- | 73 || 2018 || [[Maria Kursova]] |- | 74 || 2019 || [[Maria Gevorgyan]] |- | 75 || 2020 || [[Maria Gevorgyan]] |- | 76 || 2021 || [[Susanna Gaboyan]] |- | 77 || 2022 || [[Mariam Mkrtchyan]] |- | 78 || 2023 || [[Maria Gevorgyan]] |- | 79 || 2024 || [[Susanna Gaboyan]] |- | 80 || 2025 || [[Susanna Gaboyan]] |- | 81 || 2024 || [[Anahit Mkrtchyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/a835024d Rossa Primavera]</ref> |} == Liammoù diavaez == *{{en}} [https://web.archive.org/web/20080809135245/http://www.geocities.com/al2055Km/index.html RUSBASE] == Notennoù == {{daveoù}} [[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Armenia]] pkrcxyrvclzgi67pfisiuqomzw724z1 0 169786 2187518 2097949 2026-04-10T10:10:55Z Tanjee 563 2187518 wikitext text/x-wiki [[Somalia italian]] eo anv un tiriad bet trevadennet gant Italia etre 1889 ha 1936. Lec’hiet eo e reter Afrika, etre [[Kenya]] ha [[Somaliland]] saoz. Kendeuzet e vo gant [[Eritrea] hag [[Etiopia]] e 1936 er framm [[Afrika ar Reter italian]] betek 1941. ===Benadir=== [[File:Benadir Stamps.jpg|left|thumb|upright 1.0|Timbr moulet evit Kompagnunezh Benadir e 1903.]] Timbroù kentañ Somalia a voe embannet evit Kompagnunezh [[Benadir]] gant pennadurezhioù Italia e 1903. E 1905 e tiviz Italia trevadenniñ Bro-Somalia en he fezh, dre an abeg ma vefe bet gougemeret ar sklavelezh gant Kompagnunezh [[Benadir]]. === Trevadenn Italia=== Tamm-ha-tamm en em astenn nerzhioù Italia er vro. Rannvro Kismayo ([[Oltre Giuba]] pe [[Joubaland]]), e Su Somalia, a zo roet d’ar Stad Italian faskour gant ar [[Rouantelezh Unanet]] d’ar 15 a viz Even 1924, hervez feur-emglev Londrez sinet e 1915. Implijet e veze timbroù Italia peurvuiañ, soulgarget gant ar gerioù “SOMALIA ITALIANA”. Dav e voe gortoz 1935 evit gwelout timbroù orin gant an hevelep meneg. Skeudenniñ a raent savadurioù ha loened gouez ar vro. Ur rummad timbroù embannet e 1935 a oa gouestlet da zonedigezh ar roue [[Vittorio Emanuele III]] da Somalia. Etre 1935 ha 1942 e voe implijet timbroù gant an alc’hwez “Africa Orientale Italiana”. [[File:Stamp UK Somalia 1943 5p.jpg|left|upright 0.5|thumb|Timbr E.A.F. 1943]] [[File:Stamp UK Somalia 1950 5sh.jpg|thumb|upright 0.5|Timbr B.A. 1950]] ===Melestradurezh Bro-Saoz=== E [[1940]] e voe trec’h an Italianed war ar Saozon hag e kouezhas Somaliland etre o c’hrabanoù. Pa c’hoarvezas taol-argad ar Saozon e 1942 avat e kollas Italia he mestroni en Afrika ar Reter. Gant ar velestradurezh saoz e voe meret Somalia betek [[1949]]. Ganti e voe embannet timbroù boutin saoz gant ur soulgarg '''E.A.F.''' (''East Africa Forces'' = Nerzhioù Afrika ar Reter) e 1943 ha '''B.M.A. Somalia''' (''British Military Administration'' = Melestradurezh al Lu Saoz) e 1948. Dont a reas ur velestradurezh nann-soudard saoz war-lerc’h (Dreistmoulladur '''B.A. Somalia'') e 1950. [[File:ITA SOM AFIS 1950 MiNr244 mt B002.jpg|thumb|upright 0.6|left|Melestradurezh Italia (1950)]] ===Melestradurezh Bro-Italia=== Kuit ar Saozon, fiziet e voe dazont Somalia e melestradurezh Italia en-dro war hent an [[didrevadennerezh]], dindan evezh [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (statud un ''United Nation Trust Territory''). War-dro 130 timbr a voe lakaet e gwerzh, warno ar meneg SOMALIA e-kichen an anv en arabeg. Liesseurtoc’h e oa danvez ar skeudennoù : ar banniel broadel nevez, an dael, 3^e foar Somalia, ar sportoù, bloavezh ar repuidi. ===Stad dizalc'h Somalia=== [[File:ITA-SOM-AFIS 1958 MiNr0340 mt B002.jpg|thumb|upright 0.6|right|Timbr Somalia (1958)]] D’ar [[1 Gouere|1añ a viz Gouere]] [[1960]] e voe dizalc’h ar vro hag e tivizas raktal bezañ unvanet gant [[Somaliland]] saoz evit sevel Stad [[Somalia]]. == Pennadoù kar == * [[Timbroù Joubaland]] * [[Timbroù Afrika ar Reter italian]] * [[Timbroù Somalia]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Somalia italian]] [[Rummad:Somalia italian]] 6vljppvqjnss824g5ccro3hyxukuehv 0 172896 2187480 2186234 2026-04-09T15:20:43Z Tanjee 563 2187480 wikitext text/x-wiki <gallery mode="packed" heights="200px" caption="Livadurioù [[Paul Gauguin]] (1848-1903)"> The Soviet Union 1970 CPA 3962 stamp ('Woman with Fruit' (Paul Gauguin)).jpg|Maouez gant ur frouezhenn – [[Unvaniezh Soviedel]] (1970) Arearea.jpg|Arearea - Timbr [[Bro-C’hall]] (1968) Stamps of Germany (DDR) 1967, MiNr 1265.jpg|Timbr [[Alamagn ar Reter]] (1967) 1975 Painting 40.jpg|Timbr [[Hungaria]] (1970) Stamp 1972 UAE FU MiNr1006A pm B002.jpg|Timbr [[Fujeira]] (1972) Stamp of Albania - 1998 - Colnect 186200 - Vision After the Sermon 1888 oil painting by Paul Gauguin.jpeg|Gweled goude ar sarmon - [[Albania]] (1998) </gallery> == Pennad kar == *[[Roll livadurioù gant Paul Gauguin]] <gallery mode="packed" heights="200px" caption="Livadurioù [[Pablo Picasso]] (1881-1973)"> Woman's Head by Picasso 1986 Yugoslavia stamp.jpg|Penn ur vaouez – Timbr [[Yougoslavia]] (1986) Soviet stamp of Pablo Picasso, 1981.jpg|Pablo Picasso – Unvaniezh Soviedel (1981) The Soviet Union 1971 CPA 4024 stamp (Child on Ball (Pablo Picasso)).jpg|Bugel gant ur volotenn - Unvaniezh Soviedel (1971) </gallery> <gallery mode="packed" heights="240px" caption="Livadurioù [[Albrecht Dürer]] (1471-1528)> Dürer Briefmarke D 2006.jpg|Poltred Dürer – Alamagn (2006) DPAG 2008 Albrecht Dürer, Geburt Christi.jpg|Ganedigezh Jezuz Krist – [[Alamagn]] (2008) PAN 1966 MiNr0873 mt B002a.jpg|Poltred Elesbed Tucher – [[Panama]] (1966) Stamp of Rwanda - 1971 - Colnect 375962 - Hieronymus Holzschuher Portrait.jpeg|Poltred Hieronymus Holzschuher – [[Rwanda]] (1971) Stamp of Albania - 1971 - Colnect 172663 - The bag piper by Albrecht Dürer.jpeg|Soner biniou – [[Albania]] (1971) Stamp of Ajman - 1968 - Colnect 998737 - Adam Durer.jpeg|Adam - [[Ajman]] (1968) </gallery> <gallery mode="packed" heights="180px" caption="Livadurioù [[Francisco de Goya]] (1746-1828)> Stamp of Albania - 1996 - Colnect 370760 - La maja desnuda c 1800 oil painting by Francisco Goya.jpeg|Ar maja en noazh – [[Albania]] (1996) 1968 Niger stamp 150F Goya.jpg|Poltred Goya – [[Niger]] (1968) Stamp of Albania - 1996 - Colnect 370761 - Portrait of Doña Isabel de Porcel 1805 by Francisco Goya.jpeg|Poltred Doña Isabel de Porcel – Albania (1996) 1900 Painting 40.jpg|Plac’h gant ur picher - [[Hungaria]] (2010) Universal Postal Union stamp 10c 1974 issue.jpg|Don Antonio Noriega - [[Stadoù-Unanet]] (1974) Stamp of Ajman - 1969 - Colnect 223412 - Francisco José de Goya y Lucientes The clothed Maja.jpeg|Ar Maja wisket – [[Ajman]] (1969) </gallery> <gallery mode="packed" heights="260px" caption="Livadurioù [[Auguste Renoir]] (1841-1919)> Stamp of Ajman - 1971 - Colnect 922813 - The bathers.jpeg|An neuñvierezed – Ajman (1971) UYA 1967 MiNr0087A pm B002.jpg|An dimezell Yvonne Grimpel gant ur seizenn c’hlas – Arabia ar Su (1971) The Soviet Union 1970 CPA 3961 stamp ('The Actress Jeane Samary' (Pierre-Auguste Renoir)).png|An aktourez Jeanne Samary – Unvaniezh Soviedel (1970) Stamp of Albania - 1991 - Colnect 367814 - The Swing 1876 oil painting by Pierre Auguste Renoir.jpeg|Ar vrañsigell – Albania (1991) Stamp of Rwanda - 1969 - Colnect 987777 - Girl at the piano by Renoir.jpeg|Merc’hed o seniñ piano – Rwanda (1969) Stamp 1974 Romania MiNr3179 pm B002a.jpg|Gweledva - [[Roumania]] (1974) </gallery> <gallery mode="packed" heights="180px" caption="Livadurioù [[Caspar David Friedrich]] (1774-1841)> DBP 1974 815 Caspar David Friedrich, Mann und Frau den Mond betrachtend.jpg|Gwaz ha maouez oc'h arvestiñ al loar – Alamagn ar C’hornaoueg (1974) Stamps of Germany (DDR) 1974, MiNr 1959.jpg| Mareoù ar vuhez - [[Alamagn ar Reter]] (1974) DPAG 2011 55 Caspar David Friedrich.jpg|[[Beajer a-us ar morad koumoul]] – Alamagn ar C’hornaoueg (2011) Stamps of Germany (DDR) 1974, MiNr Block 040.jpg|Poltred Caspar D. Friedrich – Alamagn ar Reter (1974) Stamps of Germany (DDR) 1974, MiNr 1958.jpg| Daou waz oc'h arvestiñ al loar - Alamagn ar Reter (1974) </gallery> <gallery mode="packed" heights="300px" caption="Livadurioù [[Johannes Vermeer]] (1632-1675)> Stamp of Ajman - 1968 - Colnect 560378 - Dame on spinet - by Jan Vermeer van Delft 1632-1675.jpeg|[[Itron en he c'hoazez ouzh ur c'hlav-kerdin]] - Ajman (1968) Stamp of Ajman - 1968 - Colnect 642959 - VERMEER La dentelliere.jpeg|[[An dantelezherez]] - Ajman (1968) GDR-stamp Vermeer 1955 Mi. 508.JPG|[[Plac'h o lenn ul lizher ouzh ur prenestr digor]] - Alamagn ar Reter (1955) Stamp of Ajman - 1968 - Colnect 682811 - the painter in his studio - by Vermeer.jpeg|[[Alegorienn al liverezh]] - Ajman (1968) </gallery> == Pennad kar == *[[Roll livadurioù Vermeer]] <gallery mode="packed" heights="250px" caption="Livadurioù [[Edouard Manet]] (1832-1883)> Stamp of Ajman - 1971 - Colnect 781531 - Olympia by Edouard Manet.jpeg|[[Olympia (Manet)|Olympia]] - Ajman (1971) Stamp of Rwanda - 1969 - Colnect 375858 - The Fifer by Manet.jpeg|[[Ar Pifer]] - Rwanda (1969) Stamp of Albania - 2003 - Colnect 373306 - Luncheon in the Studio 1868 by Édouard Manet detail.jpeg|Merenn er stal-labour (munud) - Albania (2003) 1864 Manet painting on 1982 stamp of Niger.JPG|Frouezh war an daolenn - Niger (1982) 1978 Painting 200.jpg|Maouez gant un aveler - Hungaria (1978) </gallery> == Pennad kar == *[[Roll livadurioù Édouard Manet]] <gallery mode="packed" heights="200px" caption="Livadurioù [[Vincent van Gogh]] (1853-1890)> 1968 Niger stamp 200f Van Gogh.jpg|[[Poltred]] - Niger 1968 Stamp of Umm al-Quwain-1967--The-Harvest--Vincent-van-Gogh-75dirhams.jpg|An eost - Umm al-Qaywayn (1967) Stamp 1968 UAE-RK MiNr0243A pm B002.jpg|Stamp_1968_UAE-RK_MiNr0243A_pm_B002]]|Tro-heol - Ras al-Khaimah (1968) Md480.jpg|Poltred - Moldova (2003) Stamps of Georgia, 2003-22.jpg|Poltred - Georgia (2003) </gallery> <gallery mode="packed" heights="250px" caption="Livadurioù [[Leonardo da Vinci]] (1452-1519)> Stamp of Moldova - 2019 - Colnect 909112 - Leonardo da Vinci 500th Anniversary of Death.jpeg|Poltred da Vinci - [[Moldova]] (2019) The Soviet Union 1971 CPA 4018 stamp (Benois Madonna (Leonardo da Vinci)) cancelled.jpg|Madonna Benois - Unvaniezh Soviedel (1971) Leonardo-da-Vinci-1452-1519.jpg|Poltred - [[Dubai]] (1972) Stamp of Ras al-Khaimah-1968-Beatrice-d-Este-by-Leonardo-da-Vinci (1).jpg|Beatris d'Este - [[Ras al Khaimah]] (1968) Deutsche Bundespost - Leonardo Da Vinci - 5 Pfennig.jpg|[[Mona Lisa]] - Alamagn (2007) </gallery> == Pennad kar == *[[Roll livadurioù Leonardo da Vinci]] <gallery mode="packed" heights="230px" caption="Livadurioù [[Antoon van Dyck]] (1599-1641)> The Soviet Union 1970 CPA 3960 stamp ('Family Portrait' (Anthony van Dyck)).jpg|Ur familh - [[Unvaniezh Soviedel]] (1970) Saar 1951 313 Anthonis van Dyck - Der hl. Martin teilt seinen Mantel mit den Armen.jpg|Sant Martin o rannañ e vantell gant ar re baour - [[Saarland]] (1951) Stamp of Rwanda - 1971 - Colnect 699059 - Nativity by Anthony van Dyck.jpeg|Ginivelezh - [[Rwanda]] (1971) 2008 Dutch Painting 40.jpg|Sant-Yann Abostol - [[Hungaria]] (2008) Stamp of Ajman - 1968 - Colnect 578347 - Children of Charles I by Anthonis van Dyck 1599-1641.jpeg|Bugale Charles Iañ - [[Ajman]] (1968) </gallery> <gallery mode="packed" heights="220px" caption="Livadurioù [[Claude Monet]] (1840-1926)> File:1973 CPA 4304.jpg|Maouez e jardin Santez Adresse - [[Unvaniezh Soviedel]] (1973) File:Stamp 1970 Romania MiNr2837 pm B002a.jpg|Camille gant ur sae c'hlas- [[Romania]] (1970) File:Stamp 1974 Romania MiNr3175 mt B002.jpg|Bigi pesketa e Honfleur - Romania (1974) File:Stamp of Abkhazia - 2006 - Colnect 1008437 - Poppies.jpeg|Roz-moc'h - Abkhazia (2006) File:Stamp of Ras al-Khaimah-1968-Sailboats-by-Claude-Monet (1).jpg|Bigi dre lien - [[Ras al-Khaimah]] (1968) </gallery> <gallery mode="packed" heights="250px" caption="Livadurioù [[El Greco]] (1541-1614)> File:The Soviet Union 1970 CPA 3957 stamp ('Saint Peter and Saint Paul' (El Greco)).jpg|Sant Pêr ha Sant Paol - Unvaniezh Soviedel (1970) File:Stamp of Umm al-Quwain-1967-El-Greco-10dirhams-perfin.jpg|Poltred El Greco - Umm al-Qaywayn (1967) File:Stamp 1982 Spain MiNr2553 pm B002.jpg|Sant Tomaz - Spagn (1982) File:1905 Painting 400.jpg|Ar Werc'hez - Hungaria (1905) File:Stamp 1968 BDI MiNr0464A pm B002.jpg|Ar Familh Santel gant Santez Anna - Burundi (1968) File:Stamps of Romania, 2014-81.jpg|Euredoù ar Werc'hez - Romania (2014) </gallery> <gallery mode="packed" heights="220px" caption="Livadurioù [[Yvan Chichkin]] (1832-1898)> Stamp of Russia 2007 No 1161.jpg|Gwezenn er goañv - Rusia (2007) The Soviet Union 1971 CPA 4058 stamp (Pine Forest, by Ivan Shishkin).png|Koad gwez sapin - Unaniezh Soviedel (1971) Stamp of Russia 2007 No 1160.jpg|Poltred - Rusia (2007) USSR 1982 5194 3042 0.jpg|Gwezenn - Unaniezh Soviedel 1982 Иван Шишкин. Болото. Журавли. 1890 Ультрафиолет.jpg|Belarus (2018) </gallery> == Pennad kar == *[[Roll livadurioù Caravaggio]] <gallery mode="packed" heights="220px" caption="Livadurioù [[Caravaggio]] (1571-1610)> Stamp of Albania - 1973 - Colnect 354079 - Portrait of Caravaggio by Ottavio Leoni.jpeg|Poltred - Albania (1973) Stamp of Ajman - 1968 - Colnect 383117 - The lute player - by Caravaggio 1571-1610.jpeg|Maouez o c'hoari lud - Ajman (1968) 1966 CPA 3457.jpg|Maouez o c'hoari lud - Unvaniezh Sovidel (1966) Stamp of Albania - 1973 - Colnect 354081 - Still Life with Fruit by Caravaggio.jpeg|Frouezh - Albania (1973) Europa 1975 Italia series.jpg|J. Krist hag an ael - Italia (1975) </gallery> [[Rummad:Timbroù dre zanvez|Livadurioù]] [[Rummad:Livadurioù]] ibid4wmjrhec1ihi3g54vt8wv4a2rek 0 173798 2187525 2187388 2026-04-10T11:45:29Z Tanjee 563 /* Berlin ar C’hornaoueg */ 2187525 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ [[File:UN-Chagall window-1967.jpg|dehou|400px]] *Kavet e vo amañ ur '''roll eus an ensavadurioù o deus embannet timbroù-post''' e-pad ur mare bennak abaoe ma oa bet lakaet e gwerzh an timbroù kentañ e 1840. Er roll e kaver kement seurt ensavadurioù gouarnamant pe aozadurioù aotreet ent-ofisiel o deus embannet timbroù dibar evit ar postoù. En o zouez e kaver Stadoù dizalc’h, trevadennoù, proviñsoù, stadoù-kêr, burevioù-post er broioù estren, aozadurioù etrebroadel ha luskadoù dispac'hel. *Statud pep hini anezho zo bet merket, ha resisaet emdroadur pep tiriad hervez red an istor. *Ur pennger nevez zo kinniget evit doujañ ouzh an alc’hwez a gaver war an timbr, hag alies pa gemm statud ar vro (trevadenn deuet da Stad dizalc’h da skwer). *An darn vrasañ eus an ensavadurioù-se a zo istorel ha lod anezho n'o deus bet nemet ur prantad berr tre. An dimbrawourien a ra alies « broioù marv » eus ar broioù dezho ensavadurioù na embannont ket mui timbroù. *Ouzhpennet ez eus bet un * e fin anv ur vro pa c’hoarvezh dezhi bezañ hiziv er-maez reolennoù [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] o vezañ n’eo ket anavezet ez-ofisiel he melestradurezh gant darn vrasañ Stadoù all ar Bed. Broioù zo o deus embannet o frankiz hep asant ar Stad a zalc’hont outañ (Somaliland, Abc’hazia…) hag an timbroù dindan o anv a vez implijet er vro hepken, ket evit kas lizhiri d’an estrenvro. Pennoù-bras an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]] ha katalogoù timbrawouriezh a embann n’int nemet falstimbroù, daoust d’o implij. N’eus ket kaoz avat eus an timbroù embannet gant forbaned pe emsaverien en harlu, pell-pell eus ar broioù int sañset bezañ bet implijet (Nagaland, inizi Skos, Republik Saharaoui…). {| class="wikitable" style="margin:auto; margin-top:25px; font-size:1.2em; font-weight:bold;" |- | style="padding:10px;" | [[#A|A]] • [[#B|B]] • [[#C|C]] • [[#CH|CH]] • [[#C'H|C'H]] • [[#D|D]] • [[#E|E]] • [[#F|F]] • [[#G|G]] • [[#H|H]] |} == A == === [[Timbroù Abc'hazia|Abc’hazia*]] === *Statud : Tiriad disrannour Jorjia (abaoe 1992). Nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Nann ezel an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]]. * Er-maez al lezennoù etrebroadel eo an timbroù. *Alc’hwez : ** Аԥсны Абхазия (abc’hazeg ha rusianeg) (1992-1994) ** Аԥсны (1994-2002) ** Аԥсны Republic of Abkhazia (abc’hazeg ha saozneg) (abaoe 2002) === [[Timbroù Abou Dhabi|Abu Dhabi]] === Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an [[Emirelezhioù Arab Unanet]] abaoe 1968. *Alc’hwez (e lizherennoù latin hag arabek) : ** Abu Dhabi (1964-1972) ** Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet dreistmoullet <small>UAE</small> (1972) *Pennad kar : [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]] [[File:Stamp of Aden - 1953 - Colnect 288544 - 1 - Map.jpeg|dehou|150px]] === [[Timbroù Aden|Aden]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1937-1963). *Alc’hwez : Aden (1937-1964). *Pennad kar : [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su]] === [[Timbroù Djibouti|Tiriad gall pobloù Afar hag Issa]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall dindan anv « Aod c'hall ar Somalianed » (1896-1967). *Alc’hwez : Territoire français des Afars et des Issas (1967-1977) *Pennad kar : [[Timbroù Obock]] === [[Timbroù Afghanistan|Afghanistan]] === [[File:Stamp of Afghanistan - 1970 - Colnect 431986 - Road Map of Afghanistan with Location of Sites.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Dizalc’h abaoe 1919, goude ur prantad-amzer dindan « levezon » Breizh-Veur. Rouantelezh (1870-1973). Republik (1973-1992). Brezel diabarzh (1992-1996). Republik islamek (1996-2001). Aloubadeg Stadoù-Unanet ha brezel diabarzh (2001-2021). Stad an dTalibaned (abaoe 2021) *Alc’hwez : ** e yezh [[dari]] “Penn un tigr” (1870-1927) ** Afghan postage pe Postage afghan (1927) ** Postes afghanes pe Postes Afghanistan (1928-1951) ** Afghanistan (1953-1955) ** Postes afghanes (1956-1989) ** Afghan post (1989 ha 1996-2001) === [[Timbroù Afrika bortugalek|Afrika bortugalek]] === *Statud : Trevadennoù Portugal en Afrika. *Alc’hwez : ** Timbroù Portugal dreistmoullet <small>AFRICA</small> (1898) ** Timbr-taos dreistmoullet <small>TAXA DE GUERRA</small> === [[Timbroù Afrika ar C’heheder C’hall|Afrika ar C’heheder C’hall]] === * Statud : Framm velestradurel a vode trevadennoù Bro-C’hall ([[Kongo Frañs]], [[Gabon]], [[Oubangi-Chari]] ha [[Tchad]]) etre 1936 ha 1958. *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Frañs ha Gabon dreistmoullet « Afrique Equatoriale Française » (1936) ** AFRIQUE EQUale FRçaise (1937 ha 1941) ** Afrique Equatoriale Française (1937-1958) === [[Timbroù Afrika ar C'hornaoueg C'hall|Afrika ar C’hornaoueg C’hall]] === [[File:AOFNigertimbre.jpg|dehou|150px]] * Statud : Framm velestradurel a vode trevadennoù Bro-C’hall ( [[Aod an Olifant]], [[Dahomey]], [[Ginea Frañs]], [[Volta-Uhel]], [[Maoritania]], [[Niger]], [[Senegal]] ha [[Soudan c’hall]]) etre 1934 ha 1958. *Alc’hwez : ** Timbroù Afrika c’hall ar C’heheder dreistmoullet gant “Afrique Occidentale Française” (1944-1945) ** Afrique Occidentale Française RF (1945-1959) === [[Timbroù Afrika ar Reter alaman|Afrika ar Reter alaman]] === *Statud : Trevadenn Alamagn (1880-1918). Aloubadeg Breizh-Veur ha [[Belgia]] (1916). Tiriadoù fiziet e Belgia, ar Rouantelezh-Unanet ha Portugal e 1918. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant un talvoud-gwerzh e pesa pe « Deutsch-Ostafrika » (1893) ** Deutsch-Ostafrika (1900-1919) ** Timbroù Afrika ar Reter saoz dreistmoullet G.E.A. (1917-1921) ** Timbroù Kongo Velgia dreistmoullet Est Africain Allemand /Occupation Belge / Duitsch Oost Afrika / Belgische Bezettung (1916) *Pennad kar : [[Timbroù Ruanda-Urundi]] === [[Timbroù Afrika ar Reter italian| Afrika ar Reter italian]] === [[File:ITA AOI MiNr0001 mt B002b.jpg|dehou|150px]] *Statud : Unvaniezh trevadennoù italian [[Eritrea]], [[Somalia italian]] hag [[Etiopia]]. *Alc’hwez : ** Africa Orientale Italiana (1938-1941) ** Timbroù-taos dreistmoullet A.O.I. (1941) *Pennad kar : [[Timbroù Somalia italian]] === [[Timbroù Afrika ar Reter saoz|Afrika ar Reter saoz]] === *Statud : Kompagnunezh prevez (1888-1894). Tiriad gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet (gant Ouganda) (1895-1920). Trevadennoù Ouganda ha Kenya adalek 1920. *Alc’hwez : ** Timbroù Breizh-Veur dreistmoullet <small>BRITISH EAST AFRICA COMPANY</small> (1890) ** Imperial British East Africa Company (1890-1894) ** Timbroù dreistmoullet <small>BRITISH EAST AFRICA</small> pe British East Africa (1895) ** British East Africa Protectorate (1897) ** Timbroù Zanzibar dreistmoullet gant « British East Africa » (1897) ** East Africa and Uganda Protectorates (1903-1922) *Pennadoù kar: [[Timbroù Kenya]] [[Timbroù Ouganda]] === [[Timbroù Aitutaki|Aitutaki]] === [[File:Stamp of Aitutaki - 1920 - Colnect 430730 - Huts at Arorangi.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad dindan dalc’h [[Zeland Nevez]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Zeland Nevez dreistmoullet gant <small>AITUTAKI</small> (1902-1919) ** Aitutaki (1920-1927 ** Timbroù Inizi Cook dreistmoullet “Aitutaki” (1972) **Aitutaki Cook Islands (abaoe 1972) *Pennad kar : [[Timbroù Zeland Nevez]] === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Ajman]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh Veur (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an Emirelezhioù Arab Unanet abaoe 1968. ** Alc’hwez (lizherenneg latin hag arabek) : ** Ajman عجمان (1964-1972) === [[Timbroù Alamagn - Impalaeriezh|Alamagn – Impalaeriezh]] === [[File:DR 1900 58 Germania Reichspost.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h (Impalaeriezh) etre 1870 ha 1918 savet gant unvaniezh rouantelezhioù ha dugelezhioù an tiriad alaman. *Alc’hwez : ** Deutsche Reichs Post (1872-1900) ** Reichspost (1900) ** Deutsches Reich (1902-1919) ** Aloubadeg Frañs : ** Aloubadeg Belgia : Timbroù Belgia dreistmoullet <small>ALLEMAGNE DUITSCHLAND</small> (1919-1921) [[Rummad:Istor Alamagn]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Alamagn – Impalaeriezh, Timbroù]] === [[Timbroù Alamagn - Republik Weimar|Alamagn - Republik Weimar ]] === *Statud : Stad dizalc’h (1919-1933) savet goude an Impalaeriezh alaman (1870-1919). *Alc’hwez : ** Deutsche National Versammung (1919-1920) ** Deutsches Reich (1920-1933) [[File:Nazitagderbriefmarke6+24pf1942.jpg|dehou|200px]] === [[Timbroù Alamagn - IIIde Reich|Alamagn - IIIde Reich]] === *Statud : Stad dindan dalc’h [[Hitler]] etre 1933 ha 1945. *Alc’hwez : ** Deutsches Reich (1933-1943) ** Grossdeutsches Reich (1943-1945) === [[Timbroù Alamagn – Melestradurezh Kevredidi an Eil Brezel-bed|Alamagn – Melestradurezh Kevredidi an Eil Brezel-bed]] === [[File:Allied occupation in Germany (1945-1949).png|dehou|200px]] *Statud : Tiriadoù Alamagn dindan melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet, Stadoù-Unanet Amerika hag an Unvaniezh Soviedel (1946-1949) *Alc’hwez : Deutsche post (1946-1948) *Statud : Tiriadoù Alamagn dindan melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet ha Stadoù-Unanet Amerika (1945-1949). *Alc’hwez : ** Deutschland (1945-1946) ** Deutsche post (1948-1949) ** 2 Berlin Steurmarke (1948-1949) *Pennadoù kar : [[Timbroù Berlin ar Reter]], [[Timbroù Berlin ar C’hornaoueg]], [[Timbroù Mecklembourg-Pomerania ar C'hornaoueg]], [[Timbroù Saksonia]] *Statud : Tiriadoù Alamagn dindan melestradurezh Bro-C’hall (1945-1946) *Alc’hwez : Zone Française Briefpost (1945-1946) *Pennadoù kar : [[Timbroù Baden]], [[Timbroù Wurttemberg]], [[Timbroù Roenland-Pfalz]] === [[Timbroù Alamagn ar C’hornaoueg|Alamagn ar C’hornaoueg ]] === *Statud : Stad dizalc’h (1949-1990) dindan anv [[Republik Kevreadel Alamagn]]. Kendeuzet e 1990 gant Alamagn ar Reter. *Alc’hwez : ** Bundesrepublik Deutschland (1949) ** Deutsche Bundespost (1949-1994) [[File:DDR 1959 Michel 726 Chemie.jpg|dehou|200px]] === [[Timbroù Alamagn ar Reter|Alamagn ar Reter]] === *Statud : Stad dizalc’h (1950-1994). Kendeuzet e 1990 gant Alamagn ar C’hornaoueg. *Alc’hwez : ** Deutsche Demokratische Republik (1950-1960) ** DDR (1960-1990) ** Deutsche Post (1990) === [[Timbroù Alamagn|Alamagn]] === *Statud : Stad dizalc’h. Unvaniezh [[Republik Kevreadel Alamagn|Alamagn ar C’hornaoueg]] hag [[Alamagn ar Reter]] e 1991. *Alc’hwez : ** Deutsche Bundespost (1991-1995) ** Deutschland (abaoe 1995) [[File:Stamp of Finland - 1972 - Colnect 46638 - Map of Aland Coat of Arms.jpeg|dehou|200px]] === [[Timbroù an Inizi Åland|Åland]] === *Statud : Enezeg emren abaoe 1984, dindan dalc’h [[Finland]]. *Alc’hwez : Åland (abaoe 1984) *Pennad kar : [[Timbroù Finland]] === [[Timbroù Albania|Albania]] === *Statud : Bro dindan dalc’h an [[Impalaeriezh Otoman]] betek 1912. Emerenerezh (1912-1914). Priñselezh (1914-1922). Melestradurezh [[Aostria-Hungaria]] (1919). Republik dizalc’h (1922-1928). Rouantelezh (1928-1939). Aloubadeg [[Italia]] (1939-1943). Aloubadeg [[Gres]] (1940). Aloubadeg [[Alamagn]] (1943). Republik Demokratel (1944-1946) ha Republik Poblek (1946-1991). Republik abaoe 1992. [[File:Stamp of Albania - 2007 - Colnect 374166 - Albanian flag blowing in wind.jpeg|dehou|200px]] *Alc’hwez : ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant Shqipënia hag un ere daoubennek (1913) ** Siell gant « Postat e Qeverries sé Perkoheshme te shqipenies » (1913) ** Erer gant Postat e Qeverries sé Perkoheshme te shqipenies » (1913) ** Shqipënia e lire (1913) ** Korca (1914) ** Timbroù Epira dreistmoullet gant al lizherenn C (1916) ** Korcë (1917) ha dreistmoullet « Republika Shqipetare » (1917) ** Timbroù dreismoullet « Qarku Korces » (1918) ** Timbroù Aostria-Hungaria dreistmoullet « Posta e Shkodres SHQYPNIS » (1919) ** Timbroù Aostria-Hungaria dreistmoullet « POSTAT SHQIPTARE » (1919) ** SHQIËNIË dreistmoullet <small>SHKODRA</small>(1920) ** Poste Shqiptare (1920) ** Posta Shqiptare (1922) ** Rep. Shqiptare (1925) ** Timbroù dreistmoullet Mbretnia Shqiprare Zog I 1 IX 1928 (1928) ** Postat Shqiptare(1930) ** SHQIPNI (1937-1938) ** Timbroù dreistmoullet Mbledhja Kushtetuëse 12-IV-1939 XVII (1939) ** Timbroù Gres dreistmoullet gant ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔIOIKHCIC (1940) ** Mbretnija Shqiptare Postat (1939-1943) ** Timbroù dreistmoullet «14 Shator » 1943 (1943) ** Timbroù dreistmoullet « Qeverija demokratike e shqiperise » (1944) ** Shqipnija (1944) ** Qeveria demokratike e shqipnis (1946) ** Republika Popullore e Shqiperise pe Shqiperija (1946-1957) ** R.P. E Shqiperise pe Shqiperia pe Shqipëria (1957-1977) ** Republika popullore socialiste e shqiperise pe R.P.S. e Shqiperise (1977-1991) ** Posta Shqiptare (1991-1995) ** SHQIPERIA (abaoe 1995) === [[Timbroù Aldernez|Aldernez]] === *Statud : Tiriad-suj Kurunenn Breizh-Veur. Melestradurezh Gwernenez. *Alc’hwez : Alderney Bailiwick of Guernesey (abaoe 1983) *Pennadoù kar : [[Timbroù Gwernenez]] [[Timbroù Jerzenez]] === [[Timbroù Sandjak Alexandretta|(Sandjak) Alexandretta]] === * Statud : Tiriad e Siria dindan dalc’h Bro-C’hall (1919-1938). Staget ouzh [[Turkia]] e 1939 dindan anv [[Hatai]]. *Alc’hwez : ** Burev Bro-C’hall (1853-1914) ** Timbroù Siria dreistmoullet « Sandjak d’Alexandrette » pe <small>SANDJAK D’ALEXANDRETTE</small> (1938) ** Timbroù Turkia dreistmoullet <small>HATAY DÊVLETI</small> (1939) ** Hatai Devleti (1939) === [[Timbroù Aljeria|Aljeria]] === [[File:Stamp of Algeria - 1965 - Colnect 325136 - Algerian princess and antelope.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (18301962). Stad dizalc’h abaoe 1962. *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-Frañs kachedet gant ur siell ispisial (niverenn ha goude deiziad) (1849-1924) ** Timbroù Bro-Frañs dreistmoullet gant « Algérie » (1924-1925) ** Timbroù Bro-Frañs (1958-1962) ** Timbroù Bro-Frañs dreistmoullet EA (‘’Etat algérien’’) (1962) ** Timbroù Bro-Frañs dreistmoullet « République algérienne » (e galleg hag en arabeg) (1962) ** Timbroù Bro-Frañs dreistmoullet « Algérie » (1963) ** Algérie الجزائر e galleg hag en arabeg (abaoe 1963) === [[Timbroù Allenstein|Allenstein]] === *Statud : Kêr eus [[Prusia]] ar Reter. Goude ur boblvouezhiadeg e voe staget ouzh Alamagn e 1920. Staget ouzh [[Polonia]] e 1945 (adanvet [[Olsztyn]]). *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Plébiscite Olsztyn Allenstein » (1920) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Commission d’administration et de plébiscite Olsztyn Allenstein Traité de Versailles Art. 94-98 » (1920). === [[Timbroù Âlwâr|Âlwâr]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950 (e Stad [[Rajasthan]]) *Alc’hwez : Goustilh (1877-1899) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Andorra|Andorra]] === *Statud : Stad dizalc’h. Melestradurezh Spagn ha melestradurezh Bro-C’hall * Alc’hwez (melestradurezh Frañs) : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet <small>ANDORRE</small> (1931) ** Vallées d’Andorre (1932-1943) ** Andorre (1943-1974) ** Andorre [[Andorra]] (1975-1977) ** Principat d’Andorra (abaoe 1978) *Alc’hwez (melestradurezh Spagn) : ** Timbroù Spagn dreistmoullet <small>CORREOS ANDORRA</small> (1928) ** Andorra (1929-1979) ** Principat d’Andorra (abaoe 1979) === [[Timbroù Enezeg an Azorez|Angra]] === *Statud : Kêr war enez Teircera (enezeg Azorez) dindan dalc’h [[Portugal]]. *Alc’hwez : Angra Portugal (1892-1905) *Pennad kar : [[Timbroù Portugal]] === [[Timbroù Anguilla|Anguilla]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet abaoe 1650. Staget ouzh inizi [[Saint Kitts ha Nevis]] betek 1967. Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet. *Alc’hwez : ** Timbroù Saint-Kitts dreistmoullet gant « Independent Anguilla » (1967) ** [[Anguilla]] (abaoe1967) === [[Timbroù Anjouan|Anjouan]] === [[File:Stamp of Anjouan - 1900 - Colnect 215580 - Trype Groupe.jpeg|dehou|150px]] *Statud : Enezenn warezet gant Bro-C’hall (1886-1912) evel inizi all Enez ar Gomorez. Staget e voe an enezeg ouzh trevadenn [[Madagascar]] (1912-1947). Tiriad tramor (1947-1974). Ul lodenn eus Stad Komorez abaoe 1974. *Alc’hwez : Sultanat d’Anjouan (1892-1912) *Pennadoù all : [[Timbroù Moheli]], [[Timbroù Mayotte]], [[Timbroù Komorez]] === [[Timbroù Annam ha Tonkin|Annam ha Tonkin]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall. Ul lodenn eus Indez-Sina c’hall. *Alc’hwez : Timbroù Trevadennoù gall dreistmoullet gant « A & T » (1888) *Pennad kar : [[Timbroù Indez-Sina c’hall]] === [[Timbroù Antarktika -Tiriad Aostralia|Antarktika -Tiriad Aostralia]] === [[File:MAP OF ANTARCTICA - Australian Antarctic Territory postage stamp.jpg|dehou|300px]] *Statud : Tiriad-suj Aostralia. *Alc’hwez : Australian Antarctic Territory (abaoe 1957) === [[Timbroù Antarktika - Tiriad Breizh-Veur|Antarktika - Tiriad Breizh-Veur]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet abaoe 2002. *Alc’hwez : British Antarctic Territory (abaoe 1962) === [[Timbroù Antarktika – Tiriad Bro-C’hall| Antarktika - Tiriad Bro-C’hall]] === *Statud : Tiriad tramor Bro-C’hall . *Alc’hwez : ** Timbroù postoù dre-nij Madagaskar dreistmoullet gant <small>TERRE ADÉLIE DUMONT D’URVILLE 1840 </small>(1948) ** Timbroù Madagaskar dreistmoullet gant <small>TERRES AUSTRALES ET ANTARCTIQUES FRANCAISES</small> (1955) ** RF TERRES AUSTRALES ET ANTARCTIQUES FRANCAISES (abaoe 1956) === [[Timbroù Tiriad Zeland-Nevez|Antarktika – Tiriad Ross]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Zeland-Nevez. * Alc’hwez : Ross Dependency (abaoe 1957) === [[Timbroù Antigua|Antigua]] === [[File:Antigua 1867 1d vermillion imperf between ex Toeg.jpg|dehou|200px]] *Statud : trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1862-1967).Ezel eus [[Kevread Indez ar C’hornaoueg]] (1958-1962). Stad kenstaget ouzh ar Rouantelezh-Unanet (1967-1981). Stad dizalc’h (abaoe 1981) dindan anv [[Antigua-ha-Barbuda]]. *Alc’hwez : ** Antigua (1862-1981) ** Antigua & Barbuda (abaoe 1981) === [[Timbroù an Antilhez Bihanañ saoz|Antilhez Bihanañ saoz]] === [[File:Five shilling stamp of the Leeward Islands.jpg|dehou|150px]] *Statud : Unvaniezh inizi dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet : [[Anguilla]], [[Antigua]], [[Barbuda]], [[Montserrat]],[[ Saint-Kitts]], [[Nevis]] hag an [[Inizi Gwerc’h]]. *Alc’hwez : Leeward Islands (1890-1954) === [[Timbroù Antilhez Danmark|Antilhez Danmark]] === *Statud : Trevadenn [[Danmark]] gwerzhet d’ar [[ Stadoù-Unanet]] e 1917. *Alc’hwez : ** KGL (1855-1867) ** Dansk Westindien (1873-1903) ** Dansk Vest Indien (1856-1917) [[File:Bijzondere Antilliaanse Postzegel "Dag van de Arbeid" - Special Antilian stamp for Labour Day (3490680943).jpg|180px|dehou]] === [[Timbroù an Antilhez Nederlandat|Antilhez Nederlandat]] === *Statud : Trevadennoù an Izelvroioù er Mor Karib : Inizi Bonaire, Curaçao, Sint Eustatius, Saba, lodenn greisteiz enez Sint-Maarten hag Aruba. Stad emren en Izelvroioù (1954-2010). *Alc’hwez : ** Nederlandse Antillen (1949-2004) ** Ned. Antillen (1949 ha 1952) *Pennadoù kar : [[Timbroù Aruba]] [[Timbroù Curaçao]] [[Timbroù Sint-Maarten]] === [[Timbroù Antilhez Spagn|Antilhez Spagn]] === *Statud : Trevadennoù Spagn er Mor Karib : [[Cuba]], [[Republik Dominikana]] ha [[Porto Rico]]. *Alc’hwez : ** RL Plata F. (1855-1867) ** Ultramar (1868-1871) === [[Timbroù Aod an Aour|Aod an Aour]] === [[File:Gold Coast Stamp Elizabeth 1953 ½ d.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv Aod an aour (1821-1957) a voe adanvet [[Ghana]] pa voe ur Stad dizalc’h. *Alc’hwez : Gold Coast (1875-1953) *Pennad kar : [[Timbroù Ghana]] === [[Timbroù Aod an Niger|Aod an Niger]] === *Statud : Gwarezva ar Rouantelezh-Unanet dindan anv "Oil Rivers Protectorate" (1870-1893), adanvet e 1893. Dont a reas da vezañ ur rann eus Nigeria ar Su e 1900. *Alc'hwez : *British Protectorate Oil Rivers (1892) *Niger Coast Protectorate (1893-1899) *Pennadoù kar : [[Timbroù Nigeria an Norzh]] [[Timbroù Nigeria ar Su]] [[Timbroù Nigeria]] === [[Timbroù Aod an Olifant|Aod an Olifant]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1868-1958). Republik emren (1958-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960. * Alc’hwez : ** Côte d'Ivoire (1892-1944) ** Timbroù Afrika ar C’hornaoueg C’hall (1944-1958) ** Republique de Côte d'Ivoire pe Republique de Côte-d’Ivoire (abaoe 1958) === [[Timbroù Djibouti|Aod c'hall ar Somalianed]] === [[File:RFSomaliTimbre.jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant Bro-C’hall (1894-1902). Trevadenn Bro-C’hall (1902-1967). *Alc’hwez : ** Timbroù Obock dreistmoullet DJ pe Djibouti (1894-1902) ** Protectorat de la Côte des Somalis (1894-1900) ** Côte Française des Somalis (1902-1967) ** Djibouti RF (1943) *Pennad kar : [[Timbroù Obock]] === [[Timbroù Aostralia|Aostralia]] === *Statud : Kengevredad savet gant unvaniezh stadoù aostralian bet dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet, d’ar 1añ a viz Genver 1901. *Alc’hwez : Australia (abaoe 1912) === [[Timbroù Aostralia ar C’hornaoueg|Aostralia ar C’hornaoueg]] === [[File:Western Australia 1 penny Revenue stamp.jpg|dehou|300px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1826-1900). Ezel eus Kengevredad Aostralia abaoe 1901. *Alc’hwez : Western Australia (1854-1912) *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Aostralia ar Su|Aostralia ar Su]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1836-1900). Ezel eus Kengevredad Aostralia abaoe 1901. *Alc’hwez : South Australia (1855-1912) *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Aostria|Aostria]] === *Statud : Tiriad an Impaleriezh Aostria-Hungaria betek 1918. Republik [[Aostria]] (1918-1938). Lodenn eus Alamagn (1938-1945). Aloubadeg gant ar Rouantelezh-Unanet, ar Stadoù-Unanet ha Bro-C’hall (1945) Republik Aostria abaoe 1945. * Alc’hwez : ** KKpost-stempel (1850) ** Poltred an impalaer (1867-1880) ** Kais. Königl. Oesterr. Post (1883-1906) ** Kaiserliche königliche österreichische Post (1908-1917) ** Timbroù Aostria dreistmoullet gant “Deutsch österreich” (1918-1919) ** Deutsch österreich (1919-1921) ** Österreich (1921-1937 ha 1945) ** Timbroù Alamagn (IIIde Reich) (1938-1945) ** Timbroù Alamagn – Melestradurezh Kevredidi an Eil Brezel-bed (1945) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant “Österreich” (1945) ** Republik Österreich (1945-2001) ** Österreich (abaoe 2002) === [[Timbroù Aostria-Hungaria|Aostria-Hungaria]] === *Statud : Unvaniezh [[Aostria]] ha [[Hungaria]] (1867-1918) dindan beli un impalaer. Melestradurezhioù postel disheñvel nemet melestradurezh an armeoù : ''Kaiserliche und Koenigliche Feldpost'' (= Postoù impalaerel ha roueel ar brezeliadennoù) *Alc’hwez : ** Timbroù [[Bosnia-Herzegovina]] dreistmoullet '''K.U.K. FELDPOST''' (1915) ** K.U.K. Feldpost (1915-1918) *Pennadoù kar : [[Timbroù Aostria]] [[Timbroù Hungaria]] === [[Timbroù Arad|Arad]] === *Statud : Kêr eus [[Transilvania]] aloubet gant arme Bro-C’hall e 1919. Staget ouzh [[Roumania]] e 1920. *Alc’hwez : Timbroù [[Hungaria]] dreistmoullet gant <small>Occupation française</small> (1919). === [[Timbroù Arabia Saoudat|Arabia Saoudat]] === [[File:50th Anniversary of First Saudi Commemmorative Stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h bet anvet Rouantelezh Nedj ha Hedjaz (1926-1932). *Alc’hwez : ** Royaume de l'Arabie saoudite (1934-1957) ** S.A.K. (1960-1961) ** Royaume de l'Arabie saoudite (1960-1966) ** Arabie saoudite (1963-1964) ** Kingdom of Saudi Arabia (1965-1971) ** Saudi Arabia (1965-1975) ** Saudi Arabia kingdom (1965-1975) ** SA (1966) ** K.S.A. (1974-1982) ** Skoed-ardamez (gwezenn-palm ha klezeoù kroazet) (abaoe 1982) === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Arabia ar Su]] === *Statud : Rouantelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh Yemen ar Su e 1967. *Alc’hwez : Federation of South Arabia (1963-1966) === [[Timbroù Fiume|(Inizi) Arbe ha Veglia]] === *Statud : Inizi eus [[Dalmatia]] aloubet gant soudarded [[Gabriele D'Annunzio]] etre miz Du 1920 ha miz Genver 1921. Anvet [[Rab]] ha [[Krk]] hiriv, staget ouzh [[Kroatia]]. *Alc’hwez : Timbroù [[Fiume]] dreistmoullet gant <small>ARBE</small> pe <small>VEGLIA</small> (1920) === [[Timbroù Arc’hantina|Arc’hantina]] === [[File:1868 5C Argentina Rivadavia unused Mi20I.jpg|dehou|150px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1853. Kengrevead (1861-1861). Republik abaoe 1862. *Alc’hwez : ** Confecon Argentina (1858-1861) ** República Argentina (1862-1952 ha 1957 ha 1965-1994) ** Argentina (1952-1965) ** R. Argentina (1967-1968) ** Correo Argentino (1994) ** República Argentina (abaoe 1994) === [[Timbroù Armenia|Armenia]] === [[File:Stamp of Armenia m52.jpg|dehou|300px]] *Statud : Stad dizalc’h (1918-1921). Republik ezel eus an [[Unvaniezh Soviedel]] betek 1992. Republik dizalc’h abaoe 1992. *Alc’hwez : ** Timbroù Rusia dreistmoullet K 60 K (1919-1921) ** ՀԱՅԱՍՏԱՆՒ [[Armenia]] (1920) ** Հ ա չ ha ՌՈՒԲԼՒ (1921-1923) ** CCCP Timbroù Unvaniezh Soviedel (1923-1992) ** ՀԱՅԱՍՏԱՆ Armenia (abaoe 1992 === [[Timbroù Stadoù an Arsav-brezel|Stadoù an Arsav-brezel]] === *Statud : Emirelezhioù [[Arabia ar Reter]] gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1892-1971) a voe unvanet dindan anv [[Emirelezhioù Arab Unanet]] e 1971 *Alc’hwez : Trucial States (1961) *Pennad kar : [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet]]. === [[Timbroù Republik Artsac'h|Republik Artsac'h*]] === [[File:Flag of Artsakh 1993 stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad disrannour Azerbaidjan (1991-2023). Anvet ivez Nagorno-Karabac’h. Nann anavezet gant Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Staget ouzh [[Azerbaidjan]] e 2023. *Alc’hwez (lizherenneg latin hag armeniek) : ** ԼԵՌՆԱՅԻՆ ՂԱՐԱԲԱՂԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ Republic of Mountainous Karabakh (1993-1996 ha 2017-2023) ** ԼԵՌՆԱՅԻՆ ՂԱՐԱԲԱՂԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ (1996-1998) ** Republic of Nagorno-Karabakh (1998-2017) ** ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ REPUBLIC OF ARTSAKH === [[Timbroù Aruba|Aruba]] === *Statud : Ul lodenn eus Antilhez Nederlandat (betek 1986). Stad emren e Rouantelezh an [[Izelvroioù]] abaoe 1986. *Alc’hwez : Aruba (abaoe 1986) === [[Timbroù Ascension|(Enez) Ascension]] === [[File:Ascension 1938 4p ultramarine Green Mountain.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Tiriad tramor asambles gant [[Saint-Helena]] ha [[Tristan da Cunha]] abaoe 2002. *Alc’hwez : ** Timbroù Saint-Helena dreistmoullet gant ASCENSION (1922) ** Ascension pe Ascension Island (abaoe 1922) === [[Timbroù Asturias ha Leon|Asturiez ha Leon]] === *Statud : Rannvroioù emren ar Stad spagnol. *Alc’hwez : Consejo de Asturias y Leon pe Gobierno General pe Consejo Inter Provincial (1936-1937). === [[Timbroù Aunus|Aunus]] === *Statud : Kêr eus [[Karelia]] (Rusia) aloubet gant [[Finland]] e 1919. *Alc’hwez : Aunus (1919) [[File:Stamps of Azerbaijan, 1997-468.jpg|dehou|300px]] === [[Timbroù Azerbaidjan|Azerbaidjan]] === * Statud : Stad dizalc’h ezel eus « Republik dizalc’h Kaokaz » (1917-1921). Aloubadeg Unvaniezh Soviedel (1921). Ezel eus [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel]] (1922-1992). Stad dizalc’h abaoe 1992. *Alc’hwez (e lizherennoù latin hag arabek : ** République d'Azerbaïdjan (1919) ** АЗЕРБАЙДЖАН pe АЗЕРБАЙДЖАНСКАЯ (1921-1923) ** CCCP (Timbroù Unvaniezh Soviedel betek 1992) ** Azärbaycan (1992) **Azərbaycan (abaoe 1992) === [[Timbroù Enezeg an Azorez|Enezeg an Azorez]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Portugal. Emren abaoe 1981. *Alc’hwez : ** Timbroù Portugal dreistmoullet AÇORES (1868-1895 ha 1911-1932) ** Açores (1898-1911) ** Portugal Açores (abaoe 1980) == B == === [[Timbroù Baden|Baden]] === *Statud : Dugelezh-veur (1803-1918) ezel eus Kengevread Norzh-Alamagn hag eus Impalaeriezh Alamagn. Republik (1918) ezel eus Republik Weimar. Aloubadeg Bro-Frañs e Su Baden (1947-1949). Ul lodenn eus Alamagn abaoe 1949 (Land [[Baden-Wurtemberg]]). *Alc’hwez : ** Baden Freimarke (1851-1868) ** Timbroù servij : Frei durch ablösung Deustsches Reich (1905) ** Baden (1947-1949) === [[Timbroù Bahamas|Bahamas]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1859-1973). Stad dizalc'h abaoe 1973. *Alc'hwez : Bahamas === [[Timbroù Bahawalpour|Bahawalpour]] === [[File:Stamp of Bahawalpur - 1948 - Colnect 299932 - Nur Mahal Palace.jpeg|dehou|200 px]] *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[Pakistan]] abaoe 1947. *Alc’hwez : Bahawalpur (1947-1949) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]], [[Timbroù Pakistan]] === [[Timbroù Bahrein|Bahrein]] === *Statud : Stad gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1914-1968). Ezel eus Kevread an [[Emirelezhioù Arab Unanet]] (1968-1971). Stad dizalc’h (abaoe 1971). Rouantelezh (abaoe 2002). *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant « [[Bahrain]] » (1933-1945) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet gant « Bahrain » (1948-1960) ** Barhain (1953-1970) ** State of Bahrain (1971-2003) ** Kingdom of Bahrain (abaoe 2003) *Pennad kar: [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]] === [[Timbroù Bamra|Bâmra]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Bamra (1889) ** Bamra State (1890-1891) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Bangladesh|Bangladesh]] === *Statud : Ul lodenn eus trevadenn Indez Breizh-Veur betek 1947. Ul lodenn eus Stad [[Pakistan]] etre 1947 ha 1971 dindan anv “Pakistan ar Reter”. Ur Stad dizalc’h abaoe 1971. *Alc’hwez : ** Bangla desh (1971) ** Bangladesh (abaoe 1972) [[File:Stamp Barbados 1899 2p.jpg|dehou|150px]] === [[Timbroù Bangkok|Bangkok]] === *Statud : Keoded [[Thailand]]. Burev-post ar Rouantelezh-Unanet. *Alc’hwez : Timbroù [[Malaka]] dreistmoullet gant al lizherenn « B » (1885) === [[Timbroù Barbados|Barbados]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (betek 1961). Emrenezereh (1961-1966). Stad dizalc’h abaoe 1966. Republik abaoe 2021. *Alc’hwez : Barbados (abaoe 1852) === [[Timbroù Barbuda|Barbuda]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1859-1959), tiriad-suj [[Antigua]]. Ezel eus [[Kevread Indez ar C’hornaoueg]] (1958-1962). Tiriad kenstaget ouzh ar Rouantelezh-Unanet (1967-1981) gant Antigua. Emrenerezh (1976-1981) Stad dizalc’h gant enez Antigua (abaoe 1981) dindan anv [[Antigua-ha-Barbuda]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Antilhez Bihanañ saoz (‘’’Leeward Islands’’’ e saozneg) dreistmoullet <small>BARBUDA </small>(1922) ** Timbroù Antigua hep meneg (1924-1968) ** Barbuda (1968-1981) pe timbroù Antigua dreistmoullet « Barbuda » (1973-2000). === [[Timbroù Barcelona|Barcelona]] === *Statud : Kêrbenn [[Katalonia]]. Timbroù lec’hel a ranke bezañ peget e-kichen re Spagn. *Alc’hwez : Ayuntamiento de Barcelona (1929-1945) === [[Timbroù Barwani|Barwani]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Barwani State (1921-1938) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]], [[Timbroù India]] === [[Timbroù Basoutoland|Basoutoland]] === [[File:1959 Basutoland National Council stamps.jpg|dehou|500px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1868-1965). Emrenerezh (1965-1966). Stad dizalc’h dindan anv [[Lesotho]] e 1966. *Alc’hwez : ** Basutoland (1933-1966) ** Basutoland Lesotho (1965) === [[Timbroù Batoum|Batoum]] === *Statud : Kêr eus [[Jorjia]] aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet (1919-1920) *Alc’hwez : **Батумckаа почта (1919) ** Timbr 1919 dreistmoullet gant <small>BRITISH OCCUPATION</small> (1919) ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant <small>БАТУМЪ BRITISH OCCUPATION OБЛ</small> (1920) === [[Timbroù Bavaria|Bavaria]] === *Statud : Rouantelezh (1806-1918) ezel eus [[Kengevredad ar Roen]] (1806-1813), hag eus Impalaeriezh Alamagn (1870-1918). Republik (1918) ezel eus [[Republik Weimar]]. Aloubet gant armeoù ar [[Stadoù-Unanet]] e 1945. Ul lodenn eus Alamagn abaoe 1949 (Land Bavaria). *Alc’hwez : ** Bayern (1849-1916 ha 1920) ** Timbroù Bavaria dreistmoullet Volkstaat Bayern pe Freistaat Bayern (1919). ** Timbroù Bavaria dresitmoullet Deutsches Reich ** Timbroù-servij dreistmoullet gant al lizherenn E (1908) pe toullouigoù e stumm E (1912). *Pennad kar : [[Timbroù Alamagn]] === [[Timbroù Bechuanaland|Bechuanaland]] === [[File:1960 6d Bechuanaland Protectorate stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1888-1964). Bro emren (1965). Stad dizalc’h e 1966 dindan anv [[Botswana]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Bechuanaland dreistmoullet Protectorate (1888) ** Timbroù Kab ar Spi mat dreistmoullet gant “Bechuanaland Protectorate” (1889) ** Timbroù Transavaal dreistmoullet gant “Bechuanaland Protectorate” (1889) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet gant “Bechuanaland Protectorate” (1898-1926) ** Bechuanaland Protectorate (1932-1964) ** [[Bechuanaland]] (1965) *Pennad kar [[Timbroù Botsawana]] === [[Timbroù Bechuanaland saoz|Bechuanaland saoz]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Staget e voe ar rann su ouzh trevadenn [[Kab ar Spi Mat]] e miz Du 1895. *Alc’hwez : ** Timbroù Kab ar Spi mat dreistmoullet gant ‘’’British Bechuanaland’’’ (1886-1897) ** Timbroù Kab ar Spi mat dreistmoullet gant “British Bechuanaland Postage and Revenue” (1886-1897) *Pennad kar : [[Timbroù Kab ar Spi Mat]] === [[Timbroù Belarus|Belarus (Bielorusia)]] === [[File:Stamp of Belarus - 2003 - Colnect 281025 - The poster.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Republik dizalc’h (1918-1922) dindan anv “Rusia Gwenn” pe [[Rutenia]]. Ezel eus [[Unvaniezh Soviedel]] (1922-1992). Stad dizalc’h (abaoe 1992). *Alc’hwez : ** ACOБHbI ATPAД БHP (1920) (БHP = pennlizherennoù Belarossia Narodnaia Respoublika). ** CCCP Timbroù an Unvaniezh Soviedel (1922-1992) ** Беларусь Belarus (abaoe 1992) === [[Timbroù Belize|Belize]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Honduras Breizh-Veur]] (1866-1964). Bro emren (1964-1981) ha dizalc’h abaoe 1981. *Alc’hwez : ** Timbroù Honduras Breizh-Veur dreistmoullet gant « [[Belize]] » (1973-1974) ** Belize (abaoe 1974) *Pennad kar :[[Timbroù Honduras Breizh-Veur]] === [[Timbroù Belize|Inizi (Cayes) Belize]] === *Statud : Tiriad-suj Belize. *Alc’hwez : Cayes of Belize (1984-1985) [[File:Timbre du Grand Orient de Belgique, datant de 1982..png|dehou|200px]] === [[Timbroù Belgia|Belgia]] === *Statud : Stad dizalc’h (rouantelezh) abaoe 1831. *Alc’hwez (e flandrezeg ha galleg) : ** Poltred ar roue (1849-1866) ** Skoed-ardamez (1866-1867) ** Belgique (1869-1891) ** Belgique Belgie (1893-1943) ** [[Belgique]] België (abaoe 1943) === [[Timbroù Cyrenaica|Benghazi]] === *Statud : Porzh eus [[Libia]] ([[Cyrenaica]]) dindan dalc’h Italia. *Alc’hwez : Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>BENGASI</small> (1901 ha 1911) *Pennad kar : [[Timbroù Cyrenaica]] === [[Timbroù Benin|Benin]] === *Statud : Trevadenn Bro-Frañs (18502-1958) ezel eus Afrika ar C’hornaoueg c’hall dindan anv [[Dahomey]]. Stad emren (1958-1960) ha dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet <small>BENIN</small> (1892-1894) ** Golfe de Bénin (1893) ** Benin pe Bénin (1892-1894) ** Timbroù Afrika ar C’hornaoueg C’hall (1944-1960) ** Timbroù Dahomey (1960-1975) ** République populaire du Bénin (1976-1990) ** République du Bénin (abaoe 1990) *Pennad kar [[Timbroù Dahomey]] === [[Timbroù Bergedorf|Bergedorf]] === *Statud : Kêr-dieub, ezel Kengevread alaman (1815-1866) ha Kengevread Norzh Alamagn (1867-1871). Staget ouzh Kêr Hambourg e miz Ebrel 1938. *Alc’hwez : Bergedorf (1861) === [[Timbroù Berlin ar C’hornôg|Berlin ar C’hornôg]] === [[File:Stamps of Germany (Berlin) 1987, MiNr 775.jpg|dehou|200 px]] *Statud : Lodenn eus kerbenn Alamagn aloubet gant armeoù ar Rouantelezh-Unanet, ar Stadoù Unanet ha Bro-C’hall goude an Eil Brezel-Bed. Ez-ofisiel, rannvro (Land) eus Alamagn ar C’hornaoueg (1949-1991). Kenteuzet gant Berlin ar Reter e 1990. *Alc’hwez : ** Timbroù tachennoù an Tritiriad dreistmoullet gant BERLIN (1948 ha 1949) ** Deutsche post (1946-1954) ** Deutsche Post Berlin (1952-1954) ** Deutsche Bundespost [[Berlin]] (1955-1990) === [[Timbroù Berlin ar Reter|Berlin ar Reter]] === *Statud : Lodenn eus kerbenn Alamagn aloubet gant an Arme soviedel goude an Eil Brezel-Bed. Kerbenn Alamagn ar Reter (1949-1990). Kenteuzet gant Berlin ar C’hornaoueg e 1990. *Alc’hwez : Stadt Berlin (1945) *Pennad kar : [[Timbroù Alamagn ar Reter]] === [[Timbroù Bermuda|Bermuda]] === [[File:Stamp Bermuda 1936 2.5p.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn (1612-1968) ar Rouantelezh-Unanet. Emrenerezh (1968-2004). Tiriad tramor abaoe 2004. *Alc’hwez : Bermuda (abaoe 1860) === [[Timbroù Bhopal|Bhopal]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** HH Nawab Shah Jahan (1876-1903) ** HH Nawab Sultan Jahan (1876-1903) ** Bhopal State (1908) === [[Timbroù Bhor|Bhor]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Lizherennoù hindiek (1879) ** Bhor State (1901) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]], [[Timbroù India]] === [[Timbroù Bhoutan|Bhoutan]] === *Statud : Rouantelezh. Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1910-1949) ha gant India (1949-1971). Dizalc’h abaoe 1971. *Alc’hwez : Bhutan (abaoe 1954) === [[Timbroù Biafra|Biafra]] === *Statud : Tiriad disrannour eus [[Nijeria]] (1967-1970). Nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. *Alc’hwez : ** Biafra (1968) ** Republic of [[Biafra]] (1968-1969) **Timbroù Nijeria dreistmoullet gant <small>SOVEREIGN BIAFRA</small> (1968) *Pennad kar : [[Timbroù Nijeria]] === [[Timbroù Bijawar|Bijawar]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Bijwawar State (1935-1937) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]], [[Timbroù India]] === [[Timbroù Birmania (Myanmar)|Birmania (Myanmar)]] === *Statud : Ul lodenn eus Indez Breizh-Veur (1855-1937). Dominion ar Rouantelezh-Unanet (1937-1948). Aloubadeg Japan (1942-1944). Melestradurezh Lu Breizh-Veur (1945). Stad dizalc’h abaoe 1948, adanvet Unvaniezh [[Myanmar]] e 1990. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet “Burma” (1937) ** Burma ** Timbroù Birmania dresitmoullet gant MILY ADM (1945) ** Timbroù Birmania dresitmoullet gant skeudennet ur paun (Lu dieubidigezh BIrmania) (1942) ** ビルマ州 (Stad Birmania e japaneg) (1942-1944) ** Union of Burma (lizherennoù latin ha birmanek) (1948-1974 ha 1989) ** Socialist republic of the union of Burma (1974-1989) ** Union of Myanmar (abaoe 1990) === [[Timbroù Bohemia ha Moravia|Bohemia ha Moravia]] === *Statud : “Bro-warezet” gant Alamagn (1939-1945). Ul lodenn eus [[Tchekoslovakia]] a-raok ha goude an [[Eil Brezel-bed]]. * Alc’hwez : ** Timbroù Tchekoslovakia dreistmoullet BÖHMEN u. MÄHREN (1939) ** Böhmen und Mähren Cechy a Morava (1939-1942) ** Deutsches Reich Böhmen und Mähren Cechy a Morava (1942-1943) ** Grossdeutsches Reich Böhmen und Mähren Cechy a Morava (1943-1944) === [[Timbroù Bolivia|Bolivia]] === [[File:Stamp of Bolivia - 1930 - Colnect 223085 - Map of Bolivia.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1867. *Alc’hwez : ** Transacciones sociales Bolivia (1870) ** Correos Bolivia contrados (1867-1868) ** Republica boliviana (1912-1930) ** [[Bolivia]] (1957-1971) ** Correos de Bolivia (1867-1957) hag abaoe 1971 === [[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Bophuthatswana]] === *Statud : Tiriad (lesanvet Bantoustan) a voe dizalc’h hervez Gouarnamant Suafrika, nann-anavezet gant an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Kendeuzet e SuAfrika e miz Ebrel 1994. *Alc’hwez : Bophutatswana (1977-1994) *Pennadoù kar : [[Timbroù Suafrika]] [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]] === [[Timbroù Bosnia ha Herzegovina|Bosnia ha Herzegovina]] === [[File:Stamp Bosnia 1912 3h.jpg|dehou|200px]] * Statud : Ul lodenn eus an impalaeriezh ottoman (1863-1878). Ul lodenn eus an impalaeriezh Aostria-Hungaria (1878-1918). Ul lodenn eus Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1929) ha Rouantelezh Yougoslavia (1929-1941). Aloubadeg Alamagn e 1941. Dindan dalc’h Stad Kroatia (1941-1945). Ul lodenn eus [[Republik Kevreadel Sokialour Yougoslavia]] (1945-1992). Brezel diabarzh (1992-1995). Stad dizalc’h ha kevreadel (abaoe 2005) dindan anv Republik Bosnia ha Herzegovina gant teir framm : [[Kevread Bosnia ha Herzegovina]], [[tiriad Brčko]] ha [[Republik Srpska]]. *Alc’hwez : **Skoed-ardamez an Impalaeriezh Aostria-Hungaria (1879-1900) ** Bosnien-Herzgowina (1906-1912) ** K.u.K. Militärpost Bosnien Herzegowina (1912-1918) ** Timbroù Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1929) ** Timbroù Rouantelezh Yougoslavia (1929-1941) ** Timbroù Kroatia (1941-1945) ** Timbroù Republik Yougoslavia (1945-1992) ** Republika Bosna i Hercegovina (abaoe 1993) *Pennad kar : [[Timbroù Yougoslavia]] === [[Timbroù Bosnia - Herceg Bosna|Bosnia - Herceg Bosna]] === *Statud : Tiriad emren savet gant ar Groated e [[Bosnia ha Herzegovina]] etre 1992 ha 1996. Kenteuzet e Kevread Bosnia-ha-Herzegovina e 1996. *Alc’hwez : ** Republika Bosna I Hercegovina Herceg Bosna (1993) ** Hrvatska Republika Herceg Bosna - Bosna I Hercegovina (1993-1994) ** H.R. Herceg Bosna - Bosna I Hercegovina (1994-1997) ** Bosna i Hercegovina (abaoe 1997) === [[Timbroù Bosnia - Republik Srpska|Bosnia - Republik Srpska]] === *Statud : Tiriad emren savet gant ar Serbed e [[Bosnia ha Herzegovina]] e 1992, anvet “Republik Serbed eus Bosnia ha Herzegovina”(1992 ) ha “Republik Srpska“ (abaoe 1992). Ul lodenn eus Stad Bosnia-ha-Herzegovina. *Alc’hwez : ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant « Република Српска » (1992) ** Република Српска (1993) ** Република Српска hag skoed-ardamez (1994-2005) ** Босна и Херцеговина - Република Српска (abaoe 2005) === [[Timbroù Botswana|Botswana]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv Bechuanaland (1885-1965). Stad dizalc’h abaoe 1966. * Alc’hwez : ** Timbroù Bechuanaland dreistmoullet gant <small>REPUBLIC OF BOTSWANA</small> (1966) ** Botswana *Pennad kar : [[Timbroù Bechuanaland]] === [[Timbroù Bouchir|Bouchir]] === *Statud : Porzh eus [[Persia]] (Iran), aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1915. *Alc'hwez : Timbroù Persia dreistmoullet gant "BUSHIRE Under British Occupation". *Pennad kar : [[Timbroù Iran (Persia)]] === [[Timbroù Brazil|Brazil]] === [[File:Flags of Brazil on stamps (1968).jpg|dehou|200px]] *Statud : Impalaeriezh (1822-1889). Republik (abaoe 1889). *Alc’hwez : ** Sifroù bras hep meneg ar vro (1843-1861) ** Brazil (1866-1888 ha 1906-1917) ** E.U. do Brazil (1889-1906) ** Estados Unidos Brazil (1894-1904) ** Brasil (abaoe 1917) *Postoù dre-nij : *Kompagnunezh Condor ** Syndicato condor (1927-1930) ** Timbroù dreistmoullet gant « Graf Zeppelin » (1930) *Kompagnunezh E.T.A. (« Empreza de Transportes Aereos ») ** EAT Brasil (1929) *Kompagnunezh Varig (“Viacaos Aereos Rio Grande do Sul”) ** Timbroù dreistmoullet gant <small>VARIG</small> (1927-1931) ** Varig (1931-1934) ** Burevioù estren e Brazil : Bahia, Pernambouc ha Rio de Janeiro ** Burevioù ar Rouantelezh-Unanet : timbroù Bro-Saoz gant kachedoù « C81 », « C82 » ha « C83 » (1866-1874) ** Burevioù Bro-C’hall : timbroù Bro-C’hall gant ur c’hached e stumm ul lankell (1860) === [[Timbroù Brunei|Brunei]] === [[File:Brunei Coronation (1).jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1906-1959). Aloubadeg Japan (1942-1944). Bro emren (1959-1984). Sultanelezh dizalc’h (abaoe 1984). *Alc’hwez : ** Timbroù Labuan dreistmoullet Brunei (1906) ** Brunei (1906-1984) ** Timbroù dreistmoullet gant letrennoù japaneg (1942-1944) ** Brunei Darussalam (abaoe 1984). === [[Timbroù Brunswick|Brunswick]] === *Statud : Dugelezh (1818-1870). Ezel eus Kengevread Norzh-Alamagn (1867-1870). Staget ouzh Alamagn e 1870. *Alc’hwez : Braunschweig (1852-1866) === [[Timbroù Brunswick-Nevez|Brunswick-Nevez]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1784-1867). Ur proviñs eus Kanada baoe 1867. *Alc’hwez : New Brunswick (1851-1861) === [[Timbroù Buenos Aires|Buenos Aires]] === *Statud : Stad Arc’hantina chomet er-maez Kenkevread Arc’hantina etre 1855 ha 1860. Proviñs Arc’hantina (aboe 1860). *Alc’hwez : Correos Buenos Aires (1858-1862) === [[Timbroù Bulgaria|Bulgaria]] === [[File:Stamps of Bulgaria,1935-Balkan Cup.jpg|dehou|200px]] *Statud : Lodenn eus an impalaeriezh otoman (betek 1879). Priñselezh (1879-1909). Rouantelezh (1909-1944). Republik Poblel (1944-1989). Republik (abaoe 1989). *Alc’hwez : ** БЪЛГАРСКА ПОЩА (1879-1910) **БЪЛГАРИЯ (1911-1937 ha 1946) ** BULGARIE БЪЛГАРИЯ (1938) ** ЦАРСТВО БЪЛГАРИЯ (1937-1944) ** Bulgaria (1944-1946) **НАРОДНА РЕПУБЛИКА БЪЛГАРИЯ (1946) ** РЕПУБЛИКА БЪЛГАРИЯ pe « Republika Bulgaria » (1948) ** H.P. БЪЛГАРИЯ (1949-1962 ha 1971-1988) ** H.P. БЪЛГАРИЯ pe N.R. BULGARIA (1962-1967) ** БЪЛГАРИЯ pe Bulgaria (1967) ** БЪЛГАРИЯ Bulgaria (abaoe 1989) === [[Timbroù Bundi|Bundi]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Lizherennoù hindiek (1894-1930) ** Bundi State (1941-1947) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Burkina Faso|Burkina Faso]] === *Statud : Trevadenn Bro-Chall dindan anv « Volta Uhel » (1921-1946), tiriad tramor Bro-C’hall (1946-1958) hag Republik emren (1958-1960). Dont a ra da vezañ dizalc’h e 1960. Adanvet e voe [[Burkina Faso]] e 1984. *Alc’hwez : ** République de Haute-Volta (1959-1984) ** Burkina Faso (abaoe 1984) *Pennad kar : [[Timbroù Volta-Uhel]] === [[Timbroù Burundi|Burundi]] === [[File:1970 Stamp Burundi Waldecker 1937.png|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn Bro-Alamagn dindan anv [[Afrika ar reter alaman]] (1903-1916). Aloubadeg Bro-Veljia (1916-1922). Bro e fiziadur Beljia dindan anv Ruanda-Urundi (1922-1961). Stad dizalc’h : rouantelezh (1962-1966) ha republik (abaoe 1966). *Alc’hwez : ** Timbroù Ruanda-Urundi dreistmoullet gant « Royaume du Burundi » (1962) ** Royaume du Burundi (1962-1966) ** Timbroù dreistmoullet gant « République du Burundi » (1967) ** République du Burundi (abaoe 1967) *Pennad kar : [[Timbroù Ruanda-Urundi]] === [[Timbroù Busahir|Busahir]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Bussahir State (1895-1906) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] == C == === [[Timbroù Campione|Campione]] === *Statud : Ur gumun eus Italia enklozet e [[Suis]] eo [[Campione d’Italia|Campione]]. *Alc’hwez : R.R. Poste Italiane Comune di Campione (1944) === [[Timbroù Sina - Burevioù gall|Canton]] === *Statud : Burevioù-post Indez-Sina (trevadenn c’hall) e [[Sina]] (1901-1922). Anvet eo Guangzhou Canton hiriv. *Alc’hwez : Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>CANTON</small> 州 廣 (1903-1919) *Pennad kar : [[Timbroù Indez-Sina c'hall]] === [[Timbroù Inizi Cayman|Inizi Cayman]] === [[File:1950 one farthing Cayman Island postage stamp.jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn Breizh-Veur ha tiriad-suj Jamaïka betek 1962. Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1962- Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet (''British Overseas Territory'') abaoe 2002. *Alc’hwez : Cayman Islands (abaoe 1901) === [[Timbroù Sri Lanka (Ceylan|Ceylan (Sri Lanka)]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1802-1947). Dominion (1947-1972). Stad dizalc’h dindan anv [[Sri Lanka]] abaoe 1972. *Alc’hwez : Ceylon (1855-1972) === [[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Ciskei]] === *Statud : Tiriad (lesanvet Bantoustan) a voe dizalc’h (e 1981) hervez Gouarnamant Suafrika, nann-anavezet gant an [[A.B.U.]]. Kendeuzet e SuAfrika e miz Ebrel 1994. *Alc’hwez : Ciskei (1981-1994) *Pennadoù kar : [[Timbroù Suafrika]] [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]] === [[Inizi Cocos|Inizi Cocos (Keeling)]] === *Statud : Tiriad-suj Aostralia abaoe 1955. *Alc’hwez : Cocos (Keeling) Islands (abaoe 1963) === [[Timbroù Inizi Cook|Inizi Cook]] === [[File:York hercegnője 1926.jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1888-1900). Dindan dalc’h Zeland Nevez (1900-1960). Emrenerezh (1960-1965). Stad dizalc’h abaoe 1965. *Alc’hwez : Cook islands (abaoe 1892) === [[Timbroù Cordoba|Cordoba]] === *Statud : Rannvro Arc’hantina. *Alc’hwez : ** Córdoba (1858) ** Telégrafos provinciales (1891) === [[Timbroù Corrientes|Corrientes]] === *Statud : Rannvro Arc’hantina. *Alc’hwez : Corrientes (1856-1877) === [[Timbroù Costa Rica|Costa Rica]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1821. *Alc’hwez : ** Costa Rica (abaoe 1862) ** Postoù lec’hel : timbroù dreistmoullet gant [[Guanacaste]] (1885-1892) === [[Timbroù Curaçao|Curaçao]] === *Statud : Stad emren e Rouantelezh an Izelvroioù abaoe 1986. Ul lodenn eus an [[Antilhez Nederlandat]] betek 2010. *Alc’hwez : [[Kòrsou|Curaçao]] (abaoe 2010) === [[Timbroù Cyrenaica|Cyrenaica]] === *Statud : Trevadenn Italia (1923-1950). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet (1949-1951). Ul lodenn eus Stad [[Libia]] (abaoe 1951). * Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet <small>CIRENAICA</small> (1923-1926 ha 1930) ** Timbroù Italia dreistmoullet « Cirenaica » (1926 ha 1926 ha 1930) ** Cirenaica (1928 1930 ha 1934) ** Cyrenaica pe Posts of Cyrenaica (1949) *Pennadoù kar : [[Timbroù Libia]] == CH == === [[Timbroù Chambâ|Chambâ]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Timbroù India Breizh-Veur dreistmoullet gant <small>CHAMBA STATE</small> (1886-1939) ** Timbroù India Breizh-Veur dreistmoullet gant <small>CHAMBA</small> (1939-1948) === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Charjah]] === [[File:Sharjah-expo70 stamp.jpg|dehou|300px]] *Statud : Emirelezh gwarezet gant Breizh Veur (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an [[Emirelezhioù Arab Unanet]] abaoe 1968. *Alc’hwez : ** Sharjah and dependencies gant al lizherenneg latin hag arabek (1963) ** Sharjah and dependencies (Trucial states) (1964) ** Government of Sharjah and its dependencies (1965) ** Sharjah (1965-1972) === [[Timbroù Charkhârî|Charkhâri]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Charkhari State (1896-1946) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Chile|Chile]] === [[File:Centenario chile 5 centavos.jpg|dehou|300px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1810. *Alc’hwez : ** Chile Correos (1853-1927) ** Chile (1927-1930) ** Correos de Chile (1930-1975) ** CHILE pe Chile Correos (abaoe 1975) === [[Timbroù Enez Christmas|Enez Christmas]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1888-1958). Aloubadeg Bro-Japan (1942-1945). Tiriad Aostralia (abaoe 1958) *Alc’hwez : ** Christmas island Australia (1958) ** Christmas island (1963-1968) ** Christmas island Indian Ocean (1968-1993) ** Christmas island Australia (abaoe 1993) == C'H == == D == === [[Timbroù Benin|Dahomey (Benin)]] === *Statud : Statud : Trevadenn Bro-Frañs (1852-1958) ezel eus Afrika ar C’hornaoueg. Stad emren (1958-1960) ha dizalc’h abaoe 1960 dindan anv Benin. *Alc’hwez : ** Dahomey et dépendances (1899-1905) ** Dahomey (1906-1944) ** Timbroù Afrika ar C’hornaoueg C’hall (1944-1960) ** République du Dahomey (1960-1975) *Pennad kar : [[Timbroù Benin]] === [[Timbroù Danemark|Danmark]] === [[File:Stamp Denmark 1907 50o.jpg|dehou|200px]] * Statud : Stad dizalc’h (rouantelezh). *Alc’hwez : ** KGL FRM (ha kurunenn) (1854-1864) ** Danmark (abaoe 1870) === [[Timbroù Danzig|Danzig]] === *Statud : Kêr-stad e Prusia ar C’hornog dindan dalc’h [[Kevredigezh ar Broadoù]] e 1920. Aloubet gant Alamagn e 1939 ha staget ouzh an IIIde Reich (1939-1945). Staget ouzh Polonia e 1945 dindan anv Gdańsk. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoulet Danzig (1920) ** Freie Stadt Danzig (1920-1939) *Burevioù Polonia : ** Timbroù Polonia dreistmoullet gant <small>PORT GDANSK</small> (1925-1936) ** Poczta Polska Port Gdansk (1938) === [[Timbroù Datia|Datia]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Duttia State (1893-1919) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Gres - Burevioù gall|Dedeagh]] === * Statud : Porzh an Impalaeriezh Otoman. Staget ouzh Bro-C’hres e 1914, anvet [[Aleksandroupolis]] bremañ. *Alc’hwez : ** Timbroù gall dreistmoullet gant “Dédéagh” (1893-1900) ** Dédéagh (1902-1911) ** Timbroù Bulgaria dreistmoullet gant ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔIOIKHΣIΣ ΔEΔEAΓATΣ ΔEKA ΔEΠTA (1913) [[File:1900ca 1a Dhar Yv7b Mi7b violett.jpg|dehou|150px]] === [[Timbroù Dhâr|Dhâr]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. * Alc’hwez : Lizherennoù hindieg (1898-1900) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Diego-Suárez |Diego-Suárez]] === *Statud : Porzh e hanternoz Madagakar, trevadenn Bro-C’hall (1885-1960). *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet “15” (1890) ** Diego-Suarez Republique Française” (1890) ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet <small> 1891 DIEGO-SUAREZ</small> (1891) ** Diégo-Suarez & Dépendances (1892) === [[Timbroù Djibouti|Djibouti]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall dindan anv «Aod c'hall ar Somalianed » (1896-1967), ha « Tiriad gall pobloù Afar hag Issa » (1967-1977). Republik dizalc’h abaoe 1977. *Alc’hwez : ** Timbroù « Territoire des Afars et des Issas » dreistmoullet gant <small>REPUBLIQUE DE DJIBOUTI </small> (1977) ** Republique de Djibouti (abaoe 1977) gant al lizherenneg latin hag arabeg. ** Pennadoù kar : [[Timbroù Aod c’hall ar Somalianed]] [[Timbroù Tiriad gall pobloù Afar hag Issa]]. === [[Timbroù Dominika|Dominika]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1763-1968). Stad gevredet (1968-1978). Stad dizalc’h (abaoe 1978). *Alc’hwez : ** [[Dominika (bro)|Dominica]] (1874-1978) ** Commonwealth of Dominica (abaoe 1979) [[File:1900 stamp of Dominican Republic.jpg|dehou|250px]] === [[Timbroù Republik Dominikan|Republik Dominikan]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1844. *Alc’hwez : ** Skoed-ardamez (1865-1874) ** Republica Dominicana (abaoe 1879) === [[Timbroù an Douar-Nevez|Douar-Nevez]] === *Statud : Dominion ar Rouanteleh-Unanet (1917-1949). Ezel eus [[Stad kevreadel Kanada]] abaoe 1949. *Alc’hwez : ** St. John's Newfoundland ha Newfoundland (1857-1862) ** Newfoundland (1862-1949) === [[Timbroù Dubai|Dubai]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh Veur (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an [[Emirelezhioù Arab Unanet]] abaoe 1968. *Alc’hwez : Dubaï (1964-1972) === [[Timbroù Dungarpour|Dungarpour]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet Ul lodenn eus Republik [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Dungrapur State (1923-1943) ** Dungarpur (1943-1946) == E == === [[Timbroù Egipt|Egipt]] === *Statud : Ul lodenn eus an Impalaerieh ottoman betek 1922. Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1915-1936). Stad dizalc’h abaoe 1936. Republik abaoe 1953. Unvanet gant [[Siria]] e savas ar Republik Arab Unvan (1958-1961) [[File:Egypt stamp Tomb of aggressors (1957), Saladin.jpg|dehou|300px]] *Alc’hwez (lizherennoù latin hag arabek) : ** Skeudenn ar Sfins ha testenn en arabeg (1866) ** Poste Khedevie e Giziane (1872-1875) ** Postes égyptiennes (1879-1906) ** Egypt Postage (1914-1922) ** Poltred ar roue (1923-1924) ** Royaume d'Égypte pe Egypte pe Postes d’Egypte (1925-1956) ** République d’Égypte (1954) ** Egypt (1957-1958) ** United Arab Republic pe UAR pe UAR Egypt (1958-1971) ** A.R. Egypt (1971-1975) ** Egypt (abaoe 1976) === [[Timbroù Egipt - Burevioù gall|Egipt – Burevioù gall]] === *Statud : Burevioù-post Bro-C’hall digor abaoe 1930 e kêrioù [[Aleksandria]], [[Porzh Saïd]] *Alc’hwez : ** Timbroù gall dreistmoullet <small>ALEXANDRIE</small> (1899-1930) ** Timbroù gall dreistmoullet <small>PORT-SAÏD</small> (1889-1930) === [[Timbroù Ekuador|Ekuador]] === *Statud : Stad dizalc’h (Republik) abaoe 1822. *Alc’hwez : Ecuador pe Correos del Ecuador (abaoe 1822) === [[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco|Inizi Elobey, Annobón ha Corisco]] === *Statud : Trevadenn Spagn staget ouzh [[Ginea Spagn]] (1909-1959) ha [[Rio Muni]] (1960-1968). Ul lodenn eus [[Ginea ar C’heheder]] abaoe 1968. *Alc’hwez : ** Annobón, Corisco y Elobey (1903-1908) ** Territorios Españoles del Africa Occidentale (1909) *Pennadoù kar : [[Timbroù Rio Muni]] [[Timbroù Ginea spagnol]] [[Timbroù Ginea ar C’heheder]] === [[Timbroù Elzas ha Loren|Elzas ha Loren]] === *Statud : Rannvroioù Bro-C’hall betek 1871. Aloubadeg Alamagn. Staget ouzh Impalaeriezh alaman (1871-1918). Adstaget ouzh Bro-C’hall (1918-1940). Aloubadeg Alamagn. Staget ouzh IIIde Reich alaman (1940-1944). Adstaget ouzh Bro-C’hall e 1944. *Alc’hwez : ** Postes ha talvoud-gwerzh (1870) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet Elsass (1940) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet Lothringen (1940) [[File:Stamp of United Arab Emirates - 1973 - Colnect 336364 - Southern part of the Arabian Gulf region of the UAE drawn.jpeg|300px|dehou]] === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet| Emirelezhioù Arab Unanet]] === *Statud : Unvaniezh sultanelezhioù arab (Ajman (ha Manama), Abou Dhabi, Dubaï, Fujeira, Ras al C’haima, Charjah hag Umm al-Qaywayn). Stad dizalc’h abaoe 1973. *Alc’hwez : United Arab Emirates الإمارات العربية المتحدة (abaoe 1973) === [[Timbroù Epira|Epira]] === [[File:Stamp of Epirus - 1914 - Colnect 440457 - Chimarra.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Lodenn an Impalaeriezh Otoman betek 1913, pa voe staget div drederenn eus ar rannvro (er Su) ouzh Bro-C'hres ha Norzh [[Epira]] ouzh Albania. Embannet eo « [[Republik emren Norzh Epira]] » e miz C’hwevrer 1914. Staget e voe Epira an Norzh ouzh Gres e dibenn 1914. *Alc’hwez : ** EΛΛ. AYTON. ΗΠΕΙΡΟΣ (1914) ** ΗΠΕΙΡΟΣ (1914) (« Epira ») ** ΑΥΤΟΝΟΜΟΣ ΗΠΕΙΡΟΣ (1914) ** Timbroù Bro-C’hres dreistmoullet gant B ΗΠΕΙΡΟΣ (1915) (B = ΒΟΡΕΙΟΣ = « Norzh »). ** Aloubadeg Argyrocastro gant Bro-C’hres : Timbroù Turkia dreistmoullet gant <small>ΑΥΤΟΝΟΜΟΣ ΗΠΕΙΡΟΣ</small> (1914) === [[Timbroù Eritrea|Eritrea]] === *Statud : Trevadenn Italia (1889-1941). Melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet (1941-1952). Stad emren e-barzh [[Etiopia]] ha staget ouzh Etioipia (1962-1991). Stad dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant “Colonia Eritrea” pe <small> COLONIA ERITREA</small> (1893-1908) ** Regno d’Italia Colonia Eritrea (1910) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small> ERITREA</small> (1916-1926 ha 1930) ** Timbroù Somalia Italian dreistmoullet gant <small> ERITREA</small> (1922) ** Eritrea (1926) ** Colonia Eritrea Posta Italiane (1930-1931) ** Colonie Italiane Eritrea (1933-1934) ** Eritrea ኤርትሪያ (abaoe 1993) === [[Timbroù Estonia|Estonia]] === [[File:StampEstonia1924Michel56.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus Rusia betek 1918. Aloubadeg Alamagn (1916-1918). Republik dizalc’h (1918-1940). Aloubadeg Alamagn (1941-1945). Republik ezel eus an Unvaniezh Soviedel (1940-1990). Republik dizalc’h abaoe 1990. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Postgebiet Ob.Ost » (1918) ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant talvoud-gwerzh Pfennig « Pfg. » (Dorpat 1918) ** Estland Eesti (1941) ** Eesti (1918-1940 hag abaoe 1991) ** Timbroù Rusia dreistmoullet « Eesti Post » (1919) === [[Timbroù Eswatini|Estwatini]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv Swaziland (1933-1968). Stad dizalc’h dindan anv Swaziland (1968-2018). Stad dizalc’h (abaoe 2018). *Alc’hwez : Eswaniti (abaoe 2018) *Pennad kar : [[Timbroù Swaziland]] === [[Timbroù Etiopia|Etiopia]] === [[File:Sarsa Dengel stamp.webp|dehou|300px]] * Statud : Stad dizalc’h. Aloubadeg Italia (1936-1941). Unvanet e voe Etiopia, Eritrea ha Somalia italian dindan anv [[Afrika ar Reter italian]]. Impalaeriezh (1894-1975). Republik abaoe 1975. *Alc’hwez : ** Poltred ar roue Menelik II (1894) ** Poltred ar roue Menelik II dreismoullet gant Ethiopie (1894-1908) ** Postes Ethiopiennes (1909) ** Ethiopie ኢትዮጵያ (lizherenneg latin hag amharek) (1919-1936) ** Empire Ethiopie (1931) ** Etiopia (1936) ** Timbroù Afrika ar Reter italian (1936-1941) ** Ethiopie ኢትዮጵያ (1942-1949) ** Ethiopia ኢትዮጵያ (abaoe 1949) === [[Timbroù Euska Herria|Euskal Herria]] === *Statud : Proviñs emren er Stad Spagn. E-pad [[Brezel ar garlouriezh]] e voe embannet timbroù gant skoazellerien Carlos. *Alc’hwez : Poltred Don Carlos ha « FRANQUEO ESPAÑA » (1873-1874) == F == === [[Timbroù an Inizi Faero|Inizi Faero]] === [[File:Faroe stamp 394 Fossaverkid.jpg|dehou|200 px]] *Statud : Tiriad emren dindan dalc’h Danmark. *Alc’hwez : ** Timbroù Danmark (1851-1975), dreistmoullet e 1919 ha 1940. ** Føroyar (abaoe 1975) *Pennad kar : [[Timbroù Danmark]] === [[Timbroù Faridkot|Faridkot]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Lizherennoù hindiek (1879-1880) ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet <small>FARIDKOT STATE</small> (1886-1900) === [[Timbroù Fernando Poo|Fernando Póo]] === *Statud : Trevadenn Bro-Spagn (1867-1960). Proviñs Spagn (1960-1968). Asambles gant Rio Muni e sav Stad Ginea ar C’heheder e 1968. Anvet eo Bioko bremañ. *Alc’hwez : ** Fernando Poo (1867-1960). ** Fernando Poo España (1960-1968). *Pennad kar : [[Timbroù Ginea ar C’heheder]] === [[Timbroù Fezzan Ghadames|Fezzan Ghadames]] === *Statud : Tiriad dindand dalc’h Bro-C’hall (1943-1951). Gant unvaniezh tiriadoù [[Fezzan-Ghadames]], [[Cyrenaica]] ha [[Tripolitania]] e voe savet Stad dizalc’h [[Libia]] e 1951. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet « FEZZAN Occupation Française » (1943). ** Fezzan Ghadamès Territoire militaire (1946) ** Territoire Militaire du Fezzan (1949-1951) ** Ghadamès Territoire Militaire (1949) *Pennadoù kar : [[Timbroù Cyrenaica]], [[Timbroù Tripolitania]], [[Timbroù Libia]] === [[Timbroù Inizi Fidji|Inizi Fidji]] === [[File:Fiji 1954 health stamp.jpg|dehou|250px]] *Statud : Bro warezet (betek 1874) ha trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1874-1970). Stad dizalc’h abaoe 1970. *Alc’hwez : Fiji (abaoe 1870). === [[Timbroù Filipinez|Filipinez]] === *Statud : Trevadenn Bro-Spagn (betek 1896). Dindan melestradurezh Stadoù-Unanet Amerika (1896-1935). Emrenerezh (1935-1942). Aloubadeg Japan (1942-1945). Republik dizalc’h (abaoe 1946). * Alc’hwez : ** Poltred ar Rouanez (1854-1874) ** Filipinas (1872-1897) ** FILIPinas (1898) ** Timbroù Stadoù-Unanet Amerika dreistmoullet gant <small>PHILIPPINES</small> (1894-1904) ** United States of America - Philippine Islands (1906-1935) ** Commonwealth of the Philippines (1935-1941) ** Timbroù gant al lizherenneg japanek (1942-1945) ** Kalayaan (1943) ** Republika de Philipinas (1944) ** Philippines (1946-1962) ** Republic of the Philippines (1947) ** Pilipinas (abaoe 1962) ** Gouarnamant dispac’hel Aguinaldo : Govno Revolucionario Filipina (1899) === [[Timbroù Finland|Finland]] === [[File:Stamp of Finland - 1976 - Colnect 46774 - Map of Finland with Dialect Areas.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad Impalaeriezh [[Rusia]] (1809-1917). Republik dizalc’h abaoe 1919. *Alc’hwez : ** Skoed-ardamez (1860-1911) ** Suomi [[Finland]] (abaoe 1918). === [[Timbroù Fiume|Fiume]] === *Statud : Kêr-Stad dizalc’h etre 1920 ha 1924. Staget ouzh Italia e 1924 hag ouzh Yougoslavian (Kroatia) e 1947. Anvet [[Rijeka]] hiriv. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Hungaria]] dreistmoullet gant FIUME (1919) ** FIUME 1919 ** Posta di Fiume (1919) ** Poste di Fiume (1920-1924) *Aloubadeg Yougoslavia (Fiume ha Kupa) : ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant <small>ZONA OCCUPATA FIUMANO KUPA ZOFK</small> (1941) === [[Timbroù Formoza (Taiwan)|Formoza (Taiwan)*]] === *Statud : Proviñs Sina. Aloubadeg Japan (1945). Tiriad disrannour Sina (abaoe 1949) anvet ez-ofisiel “Republik Sina”. Nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[A.B.U.]]. Nann ezel an [[U.P.B.]] . *Alc’hwez : ** China Formosa (1888) **Arouez Japan ** Timbroù Japan dreistmoullet ** Republik Sina harluet e Formoza (1949-1966) ** Republic of China - 中華民國 (1966-2007) ** Taïwan - 臺灣 (abaoe 2007) *Pennad kar : [[Timbroù Sina]] === [[Timbroù Frañs|Frañs]] === [[File:Napoléon III timbre 5 francs 1869.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h. Republik (1849-1852). Impalaeriezh (1853-1870). Republik (1870-1940). “Etat français” (1940-1944). Republik abaoe 1945. *Alc’hwez : ** Repub. franç. (1849-1852) **Empire franç. hag Empire français (1853-1870) ** Repub. franç. (1870-1875) ** République française (1876-1941) ** RF (1930-1941) ** Postes françaises (1941-1943) ** France (1943-1944) ** France sur « Arc de Triomphe » (1944) ** RF ha République française (1944-1975) **France (1975-1981) ** République française (1981-1999) ** RF (1999-2004) ** France (abaoe 2004) *Aloubadeg Alamagn : timbroù Frañs dreistmoullet gant « Besetzes Gebiet Nordfrankreich » (1940) === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Fujairah]] === [[File:Stamp 1972 UAE FU MiNr1006A pm B002.jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant Breizh Veur (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an Emirelezhioù Arab Unanet abaoe 1968. *Alc’hwez : ** Fujeira (1964-1972) === [[Timbroù Funchal|Funchal]] === *Statud : Kêrbenn enezeg Madeira. Tiriad-suj Portugal. *Alc’hwez : Funchal Portugal (1892-1905) == G == === [[Timbroù Gabon|Gabon]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1886-1946). Kenteuzet gant Kongo Frañs (« Gabon-Kongo » e 1888 ha « Kongo C’hall » e 1898). Ezel eus Afrika c’hall ar C’heheder e 1910. Tiriad tramor (1946-1958). Stad dizalc’h (abaoe 1960). *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet GAB ** Gabon RF (1904-1936) ** Timbroù Afrika c’hall ar C’heheder (1936-1958) ** République gabonaise (abaoe 1959) === [[Timbroù Gagaouzia|Gagaouzia*]] === *Statud : Tiriad disrannour Moldova (1990-1994) nann anavezet gant an darn-vrasañ eus Stadoù an [[A.B.U.]]. Tiriad emren e Moldova abaoe 1994. *Alc’hwez : ** Timbroù Unvaniezh Soviedel ha Moldova dreistmoullet gant « Gagausian Republic » ** Timbroù Unvaniezh Soviedel dreistmoullet gant Гагаузская Республика pe Республика Гагаузская ** Timbroù Moldova dreistmoullet gant “Komrat » pe Chadir Lunga ** Timbroù Moldova dreistmoullet gant “Gagausia Пошта Гагаузская » ** Republic Gagauzia ** Gagauzia Moldova (abaoe 1994) === [[Timbroù Galitsia |Galitsia]] === *Statud : Tiriad eus [[Ukraina]] aloubet gant [[Roumania]] e 1919. *Alc’hwez : Timbroù [[Aostria]] dreistmoullet gant C.M.T. (1919) [[File:Gambia 1953 stamps crop 4.jpg|dehou|200px]] === [[Timbroù Gambia|Gambia]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1869-1963). Bro emren (1963-1965). Stad dizalc’h (abaoe 1965). *Alc’hwez : ** Gambia (1869-1965) ** The Gambia (abaoe 1965) [[File:South Georgia 1963-1d.jpg|dehou|200 px]] === [[Timbroù Georgia ar Su|Georgia ar Su]] === *Statud : Tiriadoù dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet. Tiriadoù-suj an Inizi Maloù. *Alc’hwez : ** Timbroù an Inizi Maloù dreistmoullet gant <small>SOUTH GEORGIA DEPENDENCY OF </small>(1944) ** South Georgia (1963-1979) ** Falkland Islands Depencencies (1980-1985) ** South Georgia and the South Sandwich Islands (abaoe 1986) === [[Timbroù Ghana|Ghana]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv Aod an aour (1821-1957). Dominion ar Rouantelezh-Unanet (1957-1960) Republik dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù Aod an Aour dreistmoullet gant « Ghana Independence 6th March 1957 » ** Ghana (abaoe 1957) *Pennad kar : [[Timbroù Aod an Aour]] === [[Timbroù Inizi Gilbert|Inizi Gilbert]] === *Statud : Inizi gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1892-1915) asambles gant an Inizi Ellice. Trevadenn (1912-1975). Emrenerezh (1976-1979). Stad dizalc’h e 1975 dindan anv Tuvalu. *Alc’hwez : ** The Gilbert Islands (1976) ** Timbroù Inizi Gilbert hag Ellice dreistmoullet The Gilbert Islands (1976) ** Gilbert Islands (1976-1979) === [[Timbroù Inizi Gilbert hag Ellice|Inizi Gilbert hag Ellice]] === *Statud : Inizi gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1892-1915). Trevadenn (1912-1975). Emrenerezh an inizi Gilbert (1976-1979). Fiziet e voe Enez Tokelau e Zeland-Nevez hag dizalc’h e voe an Inizi Ellice e 1975 dindan anv Tuvalu. Dizalc’h e 1979 dindan anv [[Kiribati]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Fidji dreistmoullet gant « Gilbert & Ellice Protectorate » (1911) ** Gilbert & Ellice Islands (1912-1975) === [[Timbroù Ginea-Bissau|Ginea-Bissau]] === *Statud : Trevadenn ar Portugal dindan anv Ginea Portugalek betek 1973. Stad dizalc’h abaoe 1973. *Alc’hwez : ** Estado da Guiné-Bissau (1974-1976) ** Republica da Guiné-Bissau (1976-1985) ** Guiné-Bissau (abaoe 1985) === [[Timbroù Ginea ar C’hededer|Ginea ar C’hededer]] === [[File:Guinea Ecuatorial Exposicion de Coches de Epoca - 27433225352.jpg|dehou|300px]] *Statud : trevadenn Spagn dindan anv [[Ginea spagnol]] (1885-1964). Emrenerezh (1964-1968). Stad dizalc’h abaoe 1968. *Alc’hwez : Republica de Guinea ecuatorial (abaoe 1968) === [[Timbroù Ginea Frañs|Ginea Frañs]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1891-1958). Ul lodenn eus Afrika ar C’hornaoueg C’hall (1944-1958). Stad dizalc’h abaoe 1958. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadenn ar Senegal (betek 1892) ** Guinée française (1892-1904) ** Guinée (1906-1939) ** Guinée Française pe « Guinée - Afrique occidentale française » (1939-1944) ** Timbroù Afrika ar C’hornaoueg (1945-1958) ** Timbroù Afrika ar C’hornaoueg dreistmoullet gant <small>REPUBLIQUE DE GUINÉE</small> (1958) ** République de Guinée (1958-1981 hag abaoe 1984) ** République populaire révolutionnaire de Guinée (1981-1984) === [[Timbroù Ginea spagnol|Ginea spagnol]] === *Statud : Trevadenn Spagn a voe tiriadoù [[Rio Muni]], inizi [[Annobón, Corisco hag Elobey]], ha [[Fernando Póo]] (1885-1968) *Alc’hwez : ** Guinea española (1902) ** GUINEA CONTIal ESPAÑOLA (1903 ha 1907) ** Timbroù Elobey dreistmoullet gant <small>GUINEA CONTINENTAL</small> (1906) ** Territorios Españoles del Golfo de Guinea (1909-1924 ha 1931-1951) ** Timbroù Spagn dreistmoullet <small>GUINEA ESPAÑOLA </small> (1926) pe gant <small>GUINEA</small> (1929) ** Guinea Española (1951-1959) === [[Timbroù Ginea portugalek|Ginea portugalek]] === *Statud : Trevadenn ar Portugal betek 1955. Proviñs Portugal (1955-1973). Dizalc’h e 1973 dindan anv [[Ginea Bissau]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Kab Glas dreistmoullet gant <small>GUINÉ</small> (1880-1884) ** Guiné Portugueza (1886) ** Guiné Portugal pe Guiné Republica Portuguesa (1893-1948) ** Guiné Portuguesa (1948-1954) ** Guiné Republica Portuguesa (1955-1973) *Pennad kar : [[Timbroù Ginea Portugalek]] === [[Timbroù Ginea-Nevez ar C'hornaoueg|Ginea-Nevez ar C’hornaoueg]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h an Izelvroioù e-barzh trevadenn [[Indez Nederlandat ar Reter]] (1898-1962). Melestradurezh an [[A.B.U.]] (1962). Staget e voe [[Papoua ar C’hornaoueg|Ginea Nevez ar C’hornaoueg]] ouzh [[Indonezia]] e 1963. *Alc’hwez : ** NIEUW GUINEA (1950-52) ** Nederlands Nieuw-Guinea (1954-1962) ** Ned. Nieuw Guinea (1957) *Pennad kar : [[Timbroù Indez Nederlandat ar Reter]] === [[Timbroù Antarktika - Tiriad Breizh-Veur|Douar Graham]] === *Statud : Tiriad-suj an Inizi Maloù dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (betek 1962). Ul lodenn eus Tiriad Antarktika Breizh-Veur (abaoe 1962). * Alc’hwez : Timbroù Inizi Malou dreistmoullet GRAHAM LAND DEPENDENCY OF (1944) === [[Timbroù Grenada|Grenada]] === [[File:Мисс мира Дженнифер Хостен. Почтовая марка Гренады. 1971.jpg|dehou|300px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1763-1961). Emrenerezh (1961-1974). Stad dizalc’h abaoe 1974 *Alc’hwez : Grenada (abaoe 1861) === [[Timbroù Inizi Grenadinez| Inizi Grenadinez (norzh)]] === *Statud : Inizi e hanternoz an enezeg Tiriadoù-suj [[Sant Visant]]. *Alc’hwez : ** Grenadines of St Vincent (abaoe 1974) ** Timbroù Sant Visant dreistmoullet gant <small>GRENADINES OF</small> (1974) *Timbroù lec’hel : ** Bequia (1984) ** Union Island (1984-1985) ** Canouan (1998) ** Mustique (1998) === [[Timbroù Inizi Grenadinez|Inizi Grenadinez (su)]] === *Statud : Inizi e su an enezeg. Tiriadoù-suj Grenada. *Alc’hwez : ** Timbroù Grenada dreistmoullet <small>GRENADINES</small> (1974) ** Grenadines (1974-1975) ** Grenada Grenadines (1975-1999) ** Grenada Carriacou & Petite Martinique (abaoe1999) === [[Timbroù Gres|Gres]] === *Statud :Stad dizalc’h abaoe 1830. Rouantelezh (1830-1973). Diktatouriezh (1936-1941). Aloubadeg Alamagn, Bulgaria hag Italia (1941-1945). Brezel diabarzh (1946-1949). Diktatouriezh (1967-1974). Republik abaoe 1974. *Alc’hwez : ** Penn [[Hermes]] (1861-1882) ** ΕΛΛΑΣ (1886-1966) ** ΕΛΛΑΣ HELLAS (1966-1982) ** HELLAS ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ (abaoe 1982) === [[Timbroù Greunland|Greunland]] === [[File:1945gronland5kr.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad emren dindan dalc’h Danmark. *Alc’hwez : ** Timbroù Danmark (1851-1938) ** Grønland KGL Post (1938-1969) ** Kalâtdlit Nunât Grønland (1969-1978) ** Kalaallit Nunaat Grønland (abaoe 1978) *Pennad kar : [[Timbroù Danmark]] === [[Timbroù Griqualand|Griqualand]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Staget e voe ouzh trevadenn [[Kab ar Spi Mat]] e 1880. *Alc’hwez : ** Timbroù Kab ar Spi mat dreistmoullet gant « G.W. » (1877) ** Timbroù Kab ar Spi mat dreistmoullet gant « G » (1877-1878) *Pennad kar : [[Timbroù Kab ar Spi Mat]] === [[Timbroù Guam|Guam]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h ar Stadoù-Unanet. *Alc’hwez : ** Timbroù ar Stadoù-Unanet dreistmoullet gant <small>GUAM</small> (1898) *Postoù lec’hel : ** Timbroù ar Filipinnez dreistmoullet gant «Guam Guard Mail» (1930) ** Guam Guard Mail (1930) [[File:Guatemala 1878 Sc13.jpg|dehou|150px]] === [[Timbroù Guatemala|Guatemala]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1821 *Alc’hwez : Guatemala pe Republica Guatemala (abaoe 1871) === [[Timbroù Guyana|Guyana]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1851-1966). Stad dizalc’h dindan abaoe 1966. *Alc’hwez : ** Guyana South America (1966-1975) ** Guyana (abaoe 1975) *Pennad kar : [[Timbroù Gwiana saoz]] === [[Timbroù Gwadeloup|Gwadeloup]] === [[File:Timbre Guadeloupe 20 Fr Mauve-Brun 1924.jpg|dehou|200px]] * Statud : Trevadenn Bro-C’hall betek 1946. Departamant tramor (1946-2015. Emrenerezh abaoe 2015 (“Collectivité territoriale unique de Guadeloupe »). *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet gant G.P.E. (1884) ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet gant <small>GUADELOUPE</small>. (1889-1891) ** Guadeloupe et dépendances (1892-1901) ** « G & D » pe « G et D » (1903) ** Guadeloupe République Française (1905-1927) ** Guadeloupe RF (1924-1940 ha (1945-1947) ** Guadeloupe Postes Françaises (1940-1944) ** Timbroù Frañs abaoe 1947. === [[Timbroù Gwalior|Gwâlior]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez (lizherennoù latin ha hindiek) : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant <small>GWALIOR</small> ग्वालियर (1885-1949) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]], [[Timbroù India]] === [[Timbroù Inizi Gwerc’h Breizh-Veur| Inizi Gwerc’h Breizh-Veur]] === [[File:Stanley W Nibbs B.E.M Stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet betek Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet abaoe 2002. *Alc’hwez : British Virgin Islands (abaoe 1866) === [[Timbroù Gwernenez|Gwernenez]] === *Statud : Tiriad-suj Roue Breizh-Veur hag emren. Ul lodenn eus [[Inizi Angl-ha-Normand]] *Alc’hwez : ** Guernsey Bailiwick pe Bailiwick of Guernsey (1969-1981) ** Guernsey (abaoe 1982) *Pennadoù kar : [[Timbroù Jerzenez]], [[Timbroù Aldernez]] === [[Timbroù Gwiana c'hall| Gwiana c’hall]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall betek 1946. Departamant tramor (1946-2015. Emrenerezh abaoe 2015 (“Collectivité territoriale unique de Guyane »). *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù gall dreistmoullet Guy Franç. (1886-1888) ** Timbroù trevadennoù gall dreistmoullet Guyane (1892) ** Guyane République Française Colonies (1892) ** Guyane Française (1904-1947) ** Timbroù-taos Bro-C’hall dreistmoullet Guyane Française (1925-1927) ** T.A.G. (Postoù dre-nij) (1921) *Pennad kar : [[Timbroù Inini]] === [[Timbroù Gwiana saoz|Gwiana saoz]] === [[File:1934 6c BrGuiana Yv146.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1851-1966). Stad dizalc’h dindan anv [[Guyana]] (abaoe 1966). *Alc’hwez : British Guiana (1851-1966) *Pennad kar : [[Timbroù Guyana]] == H == === [[Timbroù Haiti|Haiti]] === [[File:Dessalines Stamp.jpg|thumb|right|200px]] *Statud : Republik dizalc’h abaoe 1881. *Alc’hwez : [[Haiti]] (abaoe 1881) === [[Timbroù Hamburg|Hamburg]] === *Statud : Keoded dieub (1815-1868). Ezel eus Kengevread Norzh Alamagn (1868-1871). Ul lodenn eus Impalaeriezh Alamagn goude 1871. *Alc’hwez : Hamburg (1859-1866) === [[Timbroù Hannover|Hannover]] === *Statud : Rouantelezh (1814-1866). Staget ouzh Prusia e 1866. Ul lodenn eus Impalaeriezh Alamagn goude 1871. *Alc’hwez : Hannover (1850-1864) === [[Timbroù Hawaii|Hawaii]] === [[File:Stamp Hawaii 1883 Kaleleonalani Sc49.jpg|dehou|200px]] *Statud : Rouantelezh dizalc’h betek 1893. Republik (1893-1898). Tiriad Stadoù-Unanet Amerika abaoe 1899. *Alc’hwez : ** Hawaiian Postage (1851-1852) ** Honolulu Hawaiian Postage (1853-1867) ** [[Hawaii]] (1862-1891) ** Timbroù dreistmoullet “Provisional Govt. 1893 (1893) ** “HawaII Islands Postage” pe “Hawaii” pe “Republic of Hawaii” (1894-1899) ** Timbroù Stadoù-Unanet Amerika abaoe 1900 ** Timbroù Stadoù-Unanet Amerika dreistmoullet <small>HAWAII</small> (1928 ha 1937) === [[Timbroù Hebridez-Nevez|Hebridez-Nevez]] === *Statud : Bro warezet gant Bro-C’hall hag ar Rouantelezh-Unanet (1887-1906). Condominium (1906-1980).Stad dizalc’h dindan anv [[Vanuatu]] abaoe 1980. *Alc’hwez : ** Timbroù Kaledonia-Nevez dreistmoullet gant <small>NOUVELLES HÉBRIDES</small>(1908) ** Timbroù [[Fidji]] dreistmoullet gant <small>NEW HEBRIDES. CONDOMINIUM</small> (1908-1909) ** Timbroù Kaledonia-Nevez dreistmoullet gant <small>NOUVELLES HÉBRIDES condominium</small>(1910) ** Timbroù [[Fidji]] dreistmoullet gant <small>NEWHEBRIDES CONDOMINIUM</small> (1911) ** Nouvelles-Hébrides RF pe New Hebrides ER (1911-1950) ** Nouvelles-Hébrides Condominium RF pe New Hebrides ER Condominium (1950-1966) ** Condominium des Nouvelles-Hébrides Condominium RF pe New Hebrides ER Condominium (1966-1980) *Pennad kar : [[Timbroù Vanuatu]] === [[Timbroù Rouantelezh Hedjaz|Rouantelezh Hedjaz]] === *Statud : Rouantelezh dizalc’h (1916-1925). Aloubadeg sultanelezh Nedj (1925-1926). Ul lodenn eus Rouantelezh Nedj ha Hedjaz (1926-1932) a voe Rouantelezh [[Arabia Saoudat]] adalek 1932. * Alc’hwez : ** Alc’hwez en arabeg (1916-1925) ** Hedjaz & Nedjd pe Hejaz & Nejd (1929-1932) *Pennad kar : [[Timbroù Arabia Saoudat]] === [[Timbroù Heligoland|Heligoland]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1867-1890). Roet da Alamagn (1890-1944). Dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (1944-1952). Staget ouzh Alamagn ar C’hornaoueg (abaoe 1952). *Alc’hwez : Heligoland (1867-1879) === [[Timbroù Holkar|Holkar]] === [[File:1927ca 1anna Indore Mi16 SG18.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Holkar State Postage (1886-1948) === [[Timbroù Hoi Hao|Hoi Hao]] === *Statud : Burev-post [[Indez-Sina]] e [[Hoi-Hao]], war enezenn [[Hainan]] (Sina) etre 1876 ha 1922. *Alc’hwez : Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>HOI HAO</small> (1903-1904) pe <small>HOI-HAO</small> (1906-1919) === [[Timbroù Honduras|Honduras]] === *Statud : Republik dizalc’h abaoe 1821. *Alc’hwez : ** Correos de Honduras ** Republica Honduras ** [[Honduras]] (abaoe 1866) === [[Timbroù Honduras Breizh-Veur|Honduras Breizh-Veur (Belize)]] === [[File:1962 4 cent stamp British Honduras.jpg|dehou|200 px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1866-1964). Anvet [[Belize]] e 1973 *Alc’hwez : British Honduras (1866-1973) *Pennad kar : [[Timbroù Belize]] === [[Timbroù Hong Kong|Hong-Kong]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Breizh-Veur (1862-1997). Melestradurezh [[Japan]] (1945). Staget ouzh [[Republik Pobl Sina]] e 1997 gant ur statud emrenerezh. *Alc’hwez : ** [[Hong Kong]] (1862-1938) ** 香港 Hong Kong (1938-1999) ** 香港 中国 Hong Kong China (abaoe 1999) *Pennad kar : [[Timbroù Sina]] === [[Timbroù Enezeg an Azorez|Horta]] === *Statud : Kêr war enez Fayal (enezeg [[Azorez]]) dindan dalc’h Portugal. *Alc’hwez : Horta Portugal (1892-1899) *Pennadoù kar : [[Timbroù Portugal]] === [[Timbroù Hungaria|Hungaria]] === [[File:Hungary 5874.jpg|dehou|200px]] *Statud : Unvaniezh Aostria hag Hungaria (1867-1918) dindan beli un impalaer hag a zo roue [[Hungaria]] ivez. Melestradurezhioù postel disheñvel en div vro. Stad dizalc’h e 1918 war-bouez an tiriadoù staget ouzh [[Tchekoslovakia]], ouzh Roumania ([[Treuzsilvania]]), ouzh [[Kroatia]], ouzh [[Italia]] ([[Fiume]]). Republik demokratel etre 1918 ha 1919, [[Republik Soviedel Hungaria]] etre 1919 ha 1920. Rouantelezh (1920-1945). Republik (1945-1949). Republik poblek etre 1949 ha 1989. Republik abaoe 1989. *Alc’hwez : ** Timbroù Aostria (1850-1867). Talvoud-gwerzh e “Kreuzer” ** Poltred ar Roue (1867-1871). Talvoud-gwerzh e “Krajcar » ** Magyar Kir. Posta (= Postoù roue Hungaria) (1874-1918) ** Timbroù dreistmoullet gant <small>KOZTARSASAG</small> (=Republik) (1918) ** Magyar Posta (1919) ** Magyar tanácsköztársaság pe dreistmoullet gant « Magyar tanács köztársaság » (1919) ** Magyar Kir. Posta (1920-1921 ha 1923-1945) ** Magyarország (1923-1937) ** Magyar Posta (1945-1990) ** Magyarország (abaoe 1990) *Aloubadeg Serbia : ** Timbroù Hungaria dreistmoullet gant « Banát-Bácska » (1919) ** Timbroù Hungaria dreistmoullet gant « 1919 Baranya » (1919) *Aloubadeg Roumania (Cluj/Kolosvar ha Oradea/Nagyvarad) : ** Timbroù Hungaria dreistmoullet gant «Zona de Ocupatie - Romaniá» (1919) *Aloubadeg Roumania ha Serbia e Temesvar/Timisiorra) : ** Timbroù Hungaria dreistmoullet (1919) *Timbroù ar gouarnamant enep-komunour (e Szeged) : ** Timbroù Hungaria dreistmoullet gant “<small>MAGYAR NEMZETI KORMANY</small> (= Gouarnamant Broadel Hungaria – Szeged) (1919) === [[Timbroù Hyderabad|Hyderabad]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Lizherennoù ourdoueg (?) (1869-1912 ha 1931) ** H.E.H. the Nizam’s Government (1927 ha 1937) ** [[Hyderbad]] (1946) ** H.E.H. the Nizam’s Government Postage (1947-1950) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]], [[Timbroù India]] ==Gwelet ivez== *[[Timbroù hervez ar vro I...P]] *[[Timbroù hervez ar vro Q...Z]] [[Rummad:Timbrouriezh]] r338nk8bdp5c4w4xnprjihz3n4m0fs5 0 173887 2187526 2187320 2026-04-10T11:51:05Z Tanjee 563 2187526 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ [[File:United Nations stamp from Slovakia, 2020.png|dehou|300px]] *Kavet e vo amañ ur '''roll eus an ensavadurioù o deus embannet timbroù-post''' e-pad ur mare bennak abaoe ma oa bet lakaet e gwerzh an timbroù kentañ e 1840. Er roll e kaver kement seurt ensavadurioù gouarnamant pe aozadurioù aotreet ent-ofisiel o deus embannet timbroù dibar evit ar postoù. En o zouez e kaver Stadoù dizalc’h, trevadennoù, proviñsoù, stadoù-kêr, burevioù-post er broioù estren, aozadurioù etrebroadel ha luskadoù dispac'hel. *Statud pep hini anezho zo bet merket, ha resisaet emdroadur pep tiriad hervez red an istor. *Ur pennger nevez zo kinniget evit doujañ ouzh an alc’hwez a gaver war an timbr, hag alies pa gemm statud ar vro (trevadenn deuet da Stad dizalc’h da skwer). *An darn vrasañ eus an ensavadurioù-se a zo istorel ha lod anezho n'o deus bet nemet ur prantad berr tre. An dimbrawourien a ra alies « broioù marv » eus ar broioù dezho ensavadurioù na embannont ket mui timbroù. *Ouzhpennet ez eus bet un * e fin anv ur vro pa c’hoarvez dezhi bezañ hiziv e-maez reolennoù [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] o vezañ n’eo ket anavezet ez-ofisiel he melestradurezh gant an darn vrasañ eus Stadoù all ar Bed. Broioù zo o deus embannet o frankiz hep asant ar Stad e oant enni (Somaliland, Abc’hazia…) hag an timbroù dindan o anv a vez implijet er vro hepken, ket evit kas lizhiri d’an estrenvro. Pennoù-bras an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]] ha katalogoù timbrawouriezh a embann n’int nemet falstimbroù, daoust d’o implij. N’eus ket kaoz avat eus an timbroù embannet gant forbaned pe emsaverien en harlu, pell-pell diouzh ar broioù m'int sañset bezañ implijet (Nagaland, inizi Skos, Republik Saharaoui…). {| class="wikitable" style="margin:auto; margin-top:25px; font-size:1.2em; font-weight:bold;" |- | style="padding:10px;" | [[#I|I]] • [[#J|J]] • [[#K|K]] • [[#L|L]] • [[#M|M]] • [[#N|N]] • [[#O|O]] • [[#P|P]] |} == I == === [[Timbroù Idar|Idar]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Idar State (1939-1944) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Ifni|Ifni]] === [[File:Stamp of Ifni - 1953 - Colnect 174887 - Pro infancia.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad dindan dalc’h [[Spagn]] (1912-1958). Proviñs Spagn (1958-1969). Staget ouzh Maroko e 1969. *Alc’hwez : ** Timbroù Spagn dreistmoullet TERRITORIO DE IFNI (1941-42 ha 1949) ** Territorio de Ifni España (1943) ** [[Ifni]] (1950-1960) ** Ifni España (1960-1968) === [[Timbroù Ikaria|Ikaria]] === *Statud : Enez ar Mor Egea. Tiriad emren a-raok bezañ ul lodenn eus Stad Gres. *Alc’hwez : ** ΕΛΕΥOEPA ΓOΛITEIA (1912) ** Timbroù Gres dreistmoullet gant ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔIOIKHΣIΣ (= Melestradurezh Bro-C’hres) (1913) === [[Timbroù Indez Breizh-Veur|Indez Breizh-Veur]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet etre 1764 ha 1947. Tiriadoù India, [[Pakistan]], [[Birmania]] ha [[Bangladesh]] bremañ. Melestradurezh Kompagnunezh Indez (‘[[East India Company]]’) betek 1858. Prantad ar [[Raj breizhveuriat]] (1858-1947). *Alc’hwez : ** India ha poltred ar rouanez Victoria (1854) ** East India Postage ha poltred Victoria (1855-1879) ** India Postage (1882-1946) *Pennadoù kar : [[Timbroù India]] [[Timbroù Pakistan]] === [[Timbroù Indez nederlandat|Indez nederlandat]] === *Statud : Trevadenn an [[Izelvroioù]]. Aloubadeg Japan (1941-1945). Emrenerezh (1945-1948). Stad dizalc’h dindan anv [[Indonezia]] abaoe 1945, anavezet e 1949. *Alc’hwez : ** Nederl. Indie (1864) ** Ned. Indie (1870-1890 ha 1913-1932) ** Nederlandsch Indie (1902-1913) ** Nederl. Indie pe Ned Indie pe Nederlandsch Indie (1914-1948) ** Timbroù e lizherenneg japananek (1943) ** Repoeblik Indonesia (1946) ** Timbroù dreistmoullet gant <small>INDONESIA</small> (1948-1949) === [[Timbroù Indez portugalat|Indez portugalat]] === [[File:Daman, Dadra, Nagar Haveli stamp - 1957.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadennoù Portugal (Goa, Daman ha Diu). Proviñs Portugal (1954-1974). Aloubadeg India e 1961. Staget ouzh India e 1974. *Alc’hwez : ** India Port. (1871-1877) **India Portugueza (1879-1886) ** India Portugal (1895-1913) ** India Republica Portuguesa (1913-1925) **India (1931-1933) ** Estado da India (1946-1948)) ** India Portuguesa (1948-1953) ** Estado da India Republica Portuguesa (1954-1962) === [[Timbroù Indez-Sina c'hall|Indez-Sina c’hall]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall. Unvaniezh trevadennoù ha gwarezvaoù [[Kochin-Sina]], [[Kambodja]], [[Annam ha Tonkin]] e 1888, [[Laos]] e 1893 ha [[Kouang-Tcheou]] e 1900. Melestradurezh Japan (1940-1944). *Alc’hwez : ** Timbroù an trevadennoù dreistmoullet <small>INDO-CHINE 1889</small> (1889) ** Indochine (1892-1900) ** Indochine française (1904-1906) ** Indo-Chine RF (1907-1922) ** Indochine RF (1922-1941) pe Indochine EF (1941-1944) === [[Timbroù India|India]] === [[File:Stamp of India - 1957 - Colnect 138016 - 1 - Map of India.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (Indez Breizh-Veur) etre 1764 ha 1947. Dominion (1947-1950). Republik kevreadel (abaoe 1950) *Alc’hwez (lizherenneg latin ha hindieg) : India भारत (abaoe 1947). === [[Timbroù India - Tiriadoù gall|India – Tiriadoù gall]] === * Statud : Tiriadoù dindan dalc’h Bro-C’hall abaoe 1763 : [[Pondichery]], [[Chandernagor]], [[Yanaon]], [[Mahe]] ha [[Karikal]]. Staget ouzh Stad India e 1954. *Alc’hwez : ** Etablissements de l’Inde (1892-1903) ** Etablissements Français dans l’Inde (1903-1937 ha 1943-1952) ** ETABts FRANÇAIS DANS l’INDE (1938) pe Ets FRANÇAIS DANS l’INDE (1939) ** Ets FRANÇAIS DANS L’INDE (1941-1942) [[File:Stamp of Indonesia - 2019 - Colnect 852810 - Map of Indonesia.jpeg|dehou|250px]] === [[Timbroù Indonezia|Indonezia]] === *Statud : Trevadenn an Izelevroioù dindan anv [[Indez Nederlandat ar Reter]] betek 1949. Republik dizalc’h abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Republik Indonesia (1950-2000) ** Indonesia (abaoe 2000) === [[Timbroù Ingria|Ingria]] === [[File:Ingria 1920.JPG|dehou|150px]] *Statud : Tiriad e Su [[Karelia]] emren. Staget ouzh [[Rusia]] e 1920 *Alc’hwez : Pohjois-Inkerin (1920) === [[Timbroù Inhambane|Inhambane]] === *Statud : Trevadenn Portugal. Staget ouzh trevadenn Mozambik e 1920. *Alc’hwez : ** Timbroù Mozambik dreistmoullet “Inhambane” (1895) ** Inhambane (1903-1917) ** Timbroù Afrika Portugaleg dreistmoullet “Republica Inhabane” (1913) *Pennad kar : [[Timbroù Mozambik]] === [[Timbroù Inini|Inini]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1930-1946). Staget ouzh Departamant Gwiana c’hall e 1946. *Alc’hwez : Timbroù Gwiana c’hall dreistmoullet “Territoire de l’Inini » (1931-1944) *Pennad kar : [[Timbroù Gwiana c’hall]] === [[Timbroù Irak|Irak]] === [[File:Stamp IQ 1966 50f.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh otoman betek 1918. Tiriad dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (1918-1932). Stad dizalc’h abaoe 1932. Rouantelezh (1932-1958). Republik abaoe 1958. Aloubadeg ar Stadoù-Unanet (2003-2011). *Alc’hwez : ** Timbroù Turkia dreistmoullet « Baghdad in British Occupation » (1917) ** Timbroù Turkia dreistmoullet « Iraq in British Occupation » (1919-1921) ** Timbroù Turkia dreistmoullet « Postage I.E.F’.D’D’ » (1919) ** Iraq (1919-1958) ** Republic of Iraq (1958-1985) ** Iraq (abaoe 1985) === [[Timbroù Iran (Persia)|Iran (Persia)]] === [[File:1986 "7th Anniversary of The Establishment of The Islamic Republic of Iran" stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Rouantelezh Persia (betek 1925). Gouarnamant berrbad (1925). Impalaeriezh (1925-1979). Republik islamaek (abaoe 1979). *Alc’hwez : ** Arouez al leon (1870-1875) ** Poltred ar roue Nasr el Din (1876-1889) ** Postes persanes e lizherenneg latin ha perseg (1889-1925 ha 1935) ** Timbroù dreistmoullet (1925) ** Timbroù dreistmoullet « Règne de Pahlavi » (1926) ** Postes iraniennes e lizherennoù latin pe perseg (1935-1950) ** Iran e lizherenneg latin ha perseg (1950-1979) ** The Islamic Republic of Iran pe Republique islamique de l’Iran (1979) ** R.I. [[Iran]] (1980-1986) ** Islamic Republic of Iran pe I.R. Iran (abaoe 1986) === [[Timbroù Island|Island]] === [[File:Iceland 1949 Mi 261 stamp (75th anniversary of the UPU. Map of Iceland and UPU Monument, Bern, Switzerland).jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad dindan dalc’h [[Danmark]] (1814-1918). Stad dizalc’h (abaoe 1918). [[Island|Republik]] abaoe 1944. *Alc’hwez : Island (abaoe 1873) === [[Timbroù Israël|Israël]] === *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Otoman betek 1917. Melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet (1918-1948). Stad dizalc’h abaoe 1948. *Alc’hwez : ** יִשְׂרָאֵל إسرائيل ** Israel יִשְׂרָאֵל إسرائيل (abaoe 1948) === [[Timbroù Istria|Istria]] === *Statud : Tiriad rannet etre Italia, Kroatia ha Slovenia. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant ISTRA ha talvoud-gwerzh e Lira (1945) ** Timbroù [[Republik Sokial Italia]] dreistmoullet gant 3-V-1945 FIUME RIJEKA (1945) ** Istra Slovensko Primorje (Sloveneg) hag Istria Littorale Sloveno (Italianeg) (1945-1946) === [[Timbroù Italia|Italia]] === [[File:Europa 1975 Italia 02.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1861. Unvaniezh dugelezhioù ha rouantelezhioù italian etre 1860 ha 1870. Rouantelezh (1860-1945). Aloubadeg Kevredidi an Eil Brezel-bed (1943). Republik abaoe 1946. *Alc’hwez : ** Poltred ar roue [[Vittorio Emanuele II]] (1862) ** Postale Italiano (1863) ** Poste italiane (1879-1942 ha 1944-1951) ** <small>ALLIED MILITARY POSTAGE</small> dreistmoullet ITALY (1943). ** Timbroù Itaia dreistmoullet gant <small>GOVERNO MILITARE ALLEATO</small> (1943) ** Repubblica italiana (1951-1955) ** Poste italiane (1955-1969) ** Italia (abaoe 1969) === [[Timbroù Republik Sokial Italia |Republik Sokial Italia]] === *Statud : Stad-suj Alamagn e broioù hanternoz ha kreiz Italia etre miz Gwengolo 1943 ha miz Ebrel 1945. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant G.N.R. (=Guardia Nazionale Repubblicana) (1944) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant « Repubblica Sociale Italiana » ha tresadenn-arouez ar faskouriezh (1944) ** Poste Repubblica Sociale Italiana pe Poste Repub. Sociale Italiana (1944) === [[Timbroù Itron Varia Madagaskar|Itron Varia Madagaskar]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall. Enezenn e reter [[Madagaskar]]. *Alc’hwez : Sainte-Marie Madagascar (1894) === [[Timbroù Iwerzhon|Iwerzhon]] === [[File:Europa 1982 Eire 02.jpg|dehou|300px]] *Statud : Stad Dieub (1922-1937). Stad dizalc’h (1937-1948). Republik abaoe 1949, dindan anv ÉIRE. Ul lodenn eus [[Iwerzhon]] a zo dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet. *Alc’hwez : ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet ‘’Rialtas Sealadach na hÉireann’’ 1922 (1922) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet ‘’Saorstát Éireann 1922’’ (1922) ** Eire pe Éire (abaoe 1922-24) === [[Timbroù Izelvroioù|Izelvroioù]] === *Statud : Stad dizalc’h (rouantelezh) enni peder vro : un tiriad en Europa ha teir enezenn tramor emren ([[Aruba]], [[Sint Maarten (stad)|Sint Maarten]] ha [[Kòrsou|Curaçao)]]. *Alc’hwez : ** Poltred ar roue (1852) ** Koninkrijk der Nederlanden (1898-1923) ** Nederland (abaoe 1852) *Pennadoù kar : [[Timbroù Aruba]] [[Timbroù Sint Maarten]] [[Timbroù Curaçao]] === [[Timbroù Izelvroioù ar C’harib|Izelvroioù ar C’harib]] === *Statud : Ul lodenn eus an [[Antilhez Nederlandat]] (betek 2010). Tiriadoù emren e Rouantelezh an Izelvroioù abaoe 1986 (‘’’Caribisch Nederland’’’ e neerlandeg). *Alc’hwez : Caribisch Nederland mui anv un enezenn : [[Bonaire]], [[Saba]], [[Sint Eustatius]] (abaoe 2010). == J == === [[Timbroù Jaipour|Jaipour]] === [[File:Stamp of Jaipur - 1906 - Colnect 942664 - Chariot of Surya.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Jaipur State (1904-1949) ** Timbroù Jaipour dreistmoullet RAJASTHAN राजस्थान (1950) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Jamaika|Jamaika]] === [[File:1938 4d Jamaica postage stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (betek 1945). Emrenerezh (1945-1962). Stad dizalc’h abaoe 1962. *Alc’hwez : Jamaica (abaoe 1860) === [[Timbroù Jammu-ha-Kachmir|Jammu-ha-Kachmir]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] ha Sina abaoe 1947, goulennet ul lodenn anezhi gant [[Pakistan]]. *Alc’hwez : Lizherennoù penjabieg (1856-1886) *Pennad kar : [[Timbroù India]] [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] === [[Timbroù Timbroù Japan|Japan]] === [[File:Japan 1949 Mi 466 stamp (75th anniversary of the UPU. Japan map and envelopes forming '75').jpg|dehou|150px]] *Statud : Stad dizalc’h (impalaeriezh). *Alc’hwez : ** Lizherenneg japanek (1871-1937) ** Fleurenn lotuz (adalek 1876-1896) ** Imperial Japanese Post (1888) ** 便郵國帝本日大 (1937-1946) ** 便郵本日 (1946-1947) ** 日本郵便 (1947-1966) ** 日本郵便 NIPPON (abaoe 1966) === [[Timbroù Jasdan|Jasdan]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Arouez an heol (1942) *Pennad kar : [[Timbroù India]] [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] === [[Timbroù Jerzenez|Jerzenez]] === *Statud : Tiriad-suj Kurunenn Breizh-Veur hag emren. *Alc’hwez : Jersey (abaoe 1969) *Pennadoù kar : [[Timbroù Gwernenez]] [[Timbroù Aldernez]] === [[Timbroù Jhalawar|Jhalawar ]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Arouez un doueez o tañsal (1887-1890) *Pennad kar : [[Timbroù India]] [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] === [[Timbroù Jhind|Jhind]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1948. ** Lizherennoù ourdoueg (?) (1874-1888) ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant <small>JHIND STATE</small> (1885 ha 1886-1923) ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant <small>JEEND STATE</small> (1885-1886) ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant <small>JIND STATE</small> (1914-1943) *Pennad kar : [[Timbroù India]] [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] === [[Timbroù Jibraltar|Jibraltar]] === [[File:Stamp of Gibraltar - 1957 - Colnect 599575 - 1 - Europa Point.jpeg|dehou|250px]] *Statud : Tiriad tramor Breizh-Veur (‘’’British Overseas Territories’’’) abaoe 2009. *Alc’hwez : Gibraltar (abaoe 1886) === [[Timbroù Johor|Johor]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1963). Unan eus ar pemp Stad Malaizia nann-kevreet, a-raok emezelañ da gKevread Malaizia e 1963. *Alc’hwez : ** Timbroù Malaka dreistmoullet gant ul loar hag ur sterenn (1876), gant <small>JOHOR</small> pe <small>JOHORE</small> (1884-1886), Two CENTS (1890). ** JOHORE (POSTAGE) (1892-1948) ** JOHOR MALAYA (1948-1955) ** Malaya Johore (1960) ** Malaysia Johor (abaoe 1965) *Pennadoù kar : [[Timbroù Stadoù Malaizia]], [[Timbroù Malaizia]] === [[Timbroù Jordania|Jordania]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1946, bet anvet dindan anv Sultanelezh [[Treuzjordania]] etre 1921 ha 1946. *Alc’hwez (lizherenneg latin hag arabek) : ** The Hashemite Kingdom of Jordan pe H.K. of Jordan (1949-1983) ** H.K. of Jordan (1983-2004) ** Jordan (abaoe 2004) *Pennad kar : [[Timbroù Treuzjordania]] === [[Timbroù Jorjia|Jorjia]] === [[File:Stamp of Georgia - 2005 - Colnect 292954 - Flag of Georgia.jpeg|thumb|right|200px|Banniel Jorjia (2005)]] *Statud : Ul lodenn eus impalaeriezh Rusia betek 1919. Republik dizalc’h (1919-1922). Ul lodenn eus Republik Treuzkaokaziek gant [[Armenia]] hag [[Azerbaidjan]] (1923-1924). Ezel eus an [[Unvaniezh Soviedel]] (1924-1992). Stad dizalc’h abaoe 1993 *Alc’hwez : ** Timbroù Rusia (betek 1919) ** La Géorgie (1919-1920) ** République Géorgienne (1920) ** ს.ს.ს.რ. (1922-1923) ** Timbroù Rusia dreistmoullet (1922-1923) ** CCCP timbroù Unvaniezh Soviedel (1924-1992) ** Georgia ha საქართველო Gruzija (abaoe 1993) ** საქართველო ha Gruzija (1994) === [[Timbroù Joubaland|Joubaland]] === *Statud : Tiriad aloubet gant Italia (1925). Trevadenn Italia (1926). Staget ouzh Somalia Italian e 1926 *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>OLTRE GUIBA</small> pe “Oltre Giuba” (1925-1926) ** “Commissariato Genle dell OLTRE GIUBA” pe <small>OLTRE GIUBA</small> (1926) == K == === [[Timbroù Kab Glas|Kab Glas]] === *Statud : Trevadenn Bortugal betek 1954. Proviñs Portugal (1954-1976) Stad dizalc’h abaoe 1976. *Alc’hwez : ** Cabo Verde (1877-1953 ) ** Cabo Verde Republica Portuguesa (1954-1974) ** Cabo Verde pe Republica de Cabo Verde (1976-1980) ** Cabo Verde (abaoe 1980) === [[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Kab Jubi]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Bro-Spagn. Staget ouzh [[Maroko]] e 1958. * Alc’hwez : ** Timbroù Rio de Oro dreistmoullet <small>CABO JUBI</small> (1916) ** Timbroù Spagn dreistmoullet <small>CABO JUBY</small> (1919-1925) ** Timbroù Spagn dreistmoullet <small>CABO-JUBY</small> (1926-1934) **Timbroù Maroko Spagnol dreistmoullet Cabo Juby pe <small>CABO JUBY</small> (1934-1948) === [[Timbroù Kab ar Spi Mat|Kab ar Spi Mat]] === *Statud : trevadenn ar Rouantelezh-Unanet adalek 1814. Ul lodenn eus [[Unvaniezh Suafrika]] goude miz Mae 1910. *Alc’hwez : ** Cape of Good Hope (1853-1904) ** [[Eil Brezel ar Voeren]] : timbroù dreistmoullet gant “Z.A.R.” (1899) ** (Seziz Mafeking) Timbroù [[Kab ar Spi Mat]] dreistmoullet gant “Mafeking Besieged” (1900) === [[Timbroù Kaledonia Nevez|Kaledonia Nevez]] === [[File:Stamp 1928 France New Caledonia MiNr0136 mt B002.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1853-1959). Tiriad tramor (1959-1976). Emrenerezh (abaoe 1976). « Bro ha tiriad tramor ». *Alc’hwez : ** Nle Calédonie (1859) ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet gant N C E pe N.C.E. (1883-1886 ha 1892-1893) ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet gant Nlle CALEDONIE (1892) ** République Française Nouvelle Calédonie et Dépendances (1924) ** RF Nouvelle Calédonie (abaoe 1924) === [[Timbroù Kambodja|Kambodja]] === *Statud : Bro warezet gant Bro-C’hall e-ser Indez-Sina c’hall (1863-1946). Rouantelezh dizalc’h (1951-1971). Republik (1971-1991). Melestradurezh an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]] (1991-1993). Rouantelezh (abaoe 1973). *Alc’hwez : ** Royaume du Cambodge (1951-1961) ** Cambodge (1961-1971) ** République khmère (1971-1976) ** République populaire du Kampuchéa (1980-1984) ** R.P. Kampuchéa (1984-1989) ** État du Cambodge (1989-1993) ** Cambodge (1993) ** Royaume du Cambodge (1993-2002) ** Kingdom of Cambodia (abaoe 2002) === [[Timbroù Kameroun|Kameroun]] === *Statud : Trevadenn Bro-Alamagn (1884-1915). Aloubadeg Breizh-Veur ha Bro-C’hall (1915-1919). Melestradurezh Bro-C’hall (1919-1958) ha melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet e hanternoz ar vro betek 1960. Emrenerezh (1958-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960. Tiriad an hanternoz a voe staget ouzh Stad [[Nijeria]] e 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù Gabon dreistmoullet gant « Corps Expéditionnaire Franco-Anglais CAMEROUN » sur trois lignes, 1915 ** Timbroù Kongo Grenn ha Kongo Frañs dreistmoullet gant « Occupation Française du Cameroun » pe « CAMEROUN Occupation Française » (1916) ** Timbroù Kameroun alaman dreistmoullet <small>C.E.F. </small>(‘’’Cameroons Expedionary Force’’’) ** Timbroù Kongo Grenn dreistmoullet <small>CAMEROUN </small> (1921-1925) ** RF - Cameroun (1925-1955) ** Cameroun (1960-1961) ** République fédérale du Cameroun (1961-1969) ** Federal Republic of Cameroon ha République fédérale du Cameroun (1969-1972) ** République unie du Cameroun - United Republic of Cameroon (1972-1984) ** République du Cameroun - Republic of Cameroon (abaoe 1984) *Tiriad an hanternoz : ** Timbroù Nigeria dreistmoullet “Cameroons U.K.T.T.” (1960-1961) [[File:Canada 1965 Postage Stamp - National Flag Waving (Red & Blue).png|dehou|200px]] === [[Timbroù Kanada|Kanada]] === *Statud : Dominion ar Rouantelezh-Unanet (adalek 1867) o vodañ proviñsoù [[Ontario]], [[Kebek]], [[Skos Nevez]] (Nova Scotia) ha [[Brunswick-Nevez]]. Emezelañ a rea Proviñsoù [[Manitoba]] ha [[Kolombia Breizh-Veur]] e 1871, Enez ar Priñs-Edouarzh e 1873 ha [[Douar-Nevez]] e 1949. Stad dizalc’h abaoe 1926. *Alc’hwez : Canada (abaoe 1851) *Pennadoù kar : [[Timbroù Brunswick-Nevez]] [[Timbroù an Douar-Nevez]] [[Timbroù Kolombia Breizh-Veur hag Enez Vancouver]] [[Timbroù Enez ar Priñs-Edward]] [[Timbroù Skos Nevez]] === [[Timbroù Karelia|Karelia]] === *Statud : Proviñs Finland (1920). Aloubadeg Finland e [[Karelia]] ar Reter e 1940. Staget ouzh Rusia e 1944. *Alc’hwez : ** Karjala (1922) ** Timbroù [[Finland]] dreistmoullet ITÄ – KARJALA Sot. Hallinto (1941-1942) ** ITÄ – KARJALA Sot. Hallinto Suomi-Finland (1943) *Pennad kar : [[Timbroù Finland]] === [[Timbroù Karintia|Karintia]] === *Statud : Rannvro eus kreiz Europa, rannet e 1920 etre [[Aostria]] ha [[Yougoslavia]] ([[Slovenia]]). *Alc'hwez : ** Timbroù Aostria dreistmoullet gant Kärnten Abstimmung (1920) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant K.G.C.A. (1920) *Pennadoù kar : [[Timbroù Aostria]] [[Timbroù Yougoslavia]] === [[Timbroù Su Kasaï|Su Kasaï]] === *Statud : Tiriad disrannour hag emren [[Kongo Velgia]]. Nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Nann ezel an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Velgia dreistmoullet <small>ETAT AUTONOME DU SUD-KASAÏ</small> (1961) ** Etat autonome du Sud-Kasaï (1961) === [[Timbroù Kastellórizo|Kastellórizo]] === * Statud : Enezenn eus enezeg [[Dodekanesa]] aloubet gant Bro-C’hall etre 1915 ha 1921. Dindan dalc’h Italia (1921-1941). Aloubadeg Breizh-Veur (1941-1946). Staget ouzh Gres e 1946. *Alc’hwez : ** Timbroù Reter-Nesañ dreistmoullet B.N.F. CASTELLORIZIO pe O.N.F. CASTELLORIZIO (1920) ** Timbroù Reter-Nesañ dreistmoullet B.N.F. CASTELLORIZIO pe O.F. CASTELLORIZIO (1920) ** Timbroù Italia dreistmoullet <small> CASTELLROSSO</small> (1921-1932) ** Occupazione Italiana Castellrosso (1923) ** Timbroù Mor Egea dreistmoullet (1932-1941) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet gant “ M.E.F.“ (1942-1946) ** Timbroù Bro-C’hres (abaoe 1946) === [[Timbroù Katalonia|Katalonia]] === *Statud : Proviñs emren er Stad Spagn. E-pad [[Brezel ar garlouriezh]] e voe embannet timbroù gant skoazellerien Carlos. *Alc’hwez : Poltred Don Carlos ha « CATALUÑA » (1874) === [[Timbroù Katanga|Katanga]] === [[File:Stamp of Katanga - 1961 - Colnect 301387 - Red Cross and 1st anniversary of the Independence.jpeg|dehou|300 px]] *Statud : Tiriad disrannour hag emren Kongo Velgia . Nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Nann ezel an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Velgia dreistmoullet <small>KATANGA</small> (1960) ** Timbroù Kongo Velgia dreistmoullet <small>DE L’ETAT DU KATANGA</small> (1960) ** Etat du Inchi ya Katanga (1961) ** Katanga (1961-1962) === [[Timbroù Katar|Katar]] === *Statud : Emirelezh gwarezet gant Breizh Veur (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an Emirelezhioù Arab Unanet (1968-1971). Stad dizalc’h abaoe 1971. *Alc’hwez (lizherenneg latin hag arabek) : ** Timbroù Breizh-Veur dreistmoullet « Qatar » (1957-1960) ** Qatar (1961-1971) ** State of Qatar (abaoe 1972) === [[Timbroù Gres - Burevioù gall|Kavala]] === * Statud : Porzh an Impalaeriezh Otoman. Staget ouzh Bro-C’hres e 1914. *Alc’hwez : ** Timbroù gall dreistmoullet Cavalle (1893-1900) ** Cavalle (1902-1911) ** Timbroù [[Bulgaria]] dreistmoullet gant ΕΛΛHNIKH ΔIOIKHΣIΣ (= Melestradurezh Bro-C’hres) (1914) === [[Timbroù Kazac'hstan|Kazac’hstan]] === [[File:Kazakhstan stamp N.Nazarbaev 1993 50t.jpg|dehou|200px]] *Statud : Republik ezel eus Unvaniezh Soviedel betek 1992. Stad dizalc’h abaoe 1992 *Alc’hwez : ** CCCP (Timbroù Unvaniezh Soviedel betek 1992) ** Қазақсtан (abaoe 1992) === [[Timbroù Kedah|Kedah]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1957). Aloubet gant [[Japan]] (1942-1945). Unan eus ar pemp Stad Malaizia nann-kevreet. A-raok emezelañ da gKevread Malaizia e 1957. *Alc’hwez : ** [[Kedah]] (1912-1937) ** Kedah Malaya (1937-1959) ** Timbroù Kedah dreistmoullet gant « Dai Nippon » (1942) ** Kedah Malaysia (1959-1986 ha 2002) === [[Timbroù Kelantan|Kelantan]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1957). Unan eus ar pemp Stad Malaizia nann-kevreet. A-raok emezelañ da gKevread Malaizia e 1957. *Alc’hwez lizherennoù latin hag arabek : ** Kelantan (1911—1955) ** Malaya Kelantan (1953-1962) ** Malaysia Kelantan (1965-1986 ha 2004) === [[Timbroù Kenya|Kenya]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1920-1961). Emerenerezh (1961-1963). Stad dizalc’h abaoe 1963 *Alc’hwez : Kenya (abaoe 1963) === [[Timbroù Kenya hag Ouganda|Kenya hag Ouganda]] === *Statud : Trevadennoù ar Rouantelezh-Unanet anavezet dindan anv « Afrika ar Reter saoz ». *Alc’hwez : Kenya and Uganda (1922) *Pennad kar : [[Timbroù Kenya Ouganda Tanganyika]] === [[Timbroù Kenya Ouganda Tanganyika|Kenya Ouganda Tanganyika]] === [[File:AM9.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadennoù ar Rouantelezh-Unanet anavezet dindan anv « Afrika ar Reter saoz » . *Alc’hwez : Kenya-Uganda-Tanganyika (1935-1963) *Pennad kar : [[Timbroù Afrika ar Reter saoz]] === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Khor Fakkan]] === *Statud : Tiriad-suj emirelezh [[Charjah]]. *Alc’hwez (lizherenneg latiin hag arabek) : ** Timbroù Charjah dreistmoullet Khor Fakkan (1965). ** Sharjah & Dependencies Khor Fakkan (1965-1970) *Pennad kar : [[Timbroù Charjah]] === [[Timbroù Kiav-Tchou|Kiav-Tchou]] === *Statud : Tiriad eus Sina dindan dalc’h Bro-Alamagn (1898-1914). Aloubadeg Japan (1914-1922). Staget ouzh Sina et 1922. *Alc’hwez : Kiautschou (1900-1911) === [[Timbroù Kilikia|Kilikia]] === * Statud : Tiriad [[Turkia]] aloubet gant Bro-C’hall e 1919 ha dindan Bro-C’hall (1919-1921). Staget ouzh Turkia e 1921. *Alc’hwez : ** Timbroù Turkia dreistmoullet <small>CILICIE</small> pe “Cilicie” pe “T.E.O. CIlicie” (1919). ** Timbroù Turkia dreistmoullet <small>OCCUPATION MILITAIRE FRANCAISE - CILICIE</small> (1920). ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet O.M.F. Cilicie (1920) === [[Timbroù Kionga|Kionga]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Alamagn (1885-1916). Aloubadeg gant Portugal (1916). Staget ouzh [[Mozambik]]. *Alc’hwez : Timbroù Lourenço Marques dreistmoullet <small>KIONGA</small>. *Pennad kar : [[Timbroù Lourenço Marques]] === [[Timbroù Kiprenez|Kiprenez]] === [[File:Europa 1962 Cyprus 02.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus an impalaeriezh otoman (1863-1880). Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1878-1959). Republik dizalc’h abaoe 1960. Aloubadeg Turkia e 1974 hag embann ‘’Republik Turk Kiprenez’’ e hanternoz an enezenn. *Alc’hwez : ** Timbroù an Impalaeriezh Otoman (1863-1880) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet gant CYPRUS (1880-1881) ** Cyprus (1881-1960) ** Timbroù Kiprenez dreistmoullet ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ - KIBRIS CUMHURIYETI (1960) ** ΚΥΠΡΟΣ - KIBRIS - CYPRUS (gregach, turkeg ha saozneg) (abaoe 1960). *Pennad kar : [[Timbroù Kiprenez an Norzh]] === [[Timbroù Kiprenez an Norzh|Kiprenez an Norzh*]] === *Statud : Aloubadeg Turkia e Kiprenez e 1974. Stad emren (1973-1983). Republik dizalc’h abaoe 1983, nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Nann ezel [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]]. *Alc’hwez : ** Timbroù dreistmoullet <small>KIBRIS TÜRK FEDERE DEVLETI 13.2.1975 </small>(1975) ** Kibris Türk Federe Devleti Postalari (1975-1983) ** Kuzey Kibris Türk Cumhuriyeti (abaoe 1983) *Pennad kar : [[Timbroù Kiprenez]] === [[Timbroù Kirgizstan|Kirgizstan]] === [[File:Stamps of Kyrgyzstan, 2011-41.jpg|dehou|200 px]] *Statud : Republik ezel eus Unvaniezh Soviedel betek 1992. Stad dizalc’h abaoe 1992. *Alc’hwez : ** Timbroù Unvaniezh Soviedel СССР (betek 1992) ** Кыргызскан - Kyrgyzstan (abaoe 1992) === [[Timbroù Kiribati|Inizi Kiribati]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv « Inizi Gilbert » , unvanet gant an iniz Ellice. Stad dizalc’h (republik) abaoe 1979. *Alc’hwez : Kiribati (abaoe 1979) === [[Timbroù Kishangârh|Kishangârh]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1947. *Alc’hwez : Kishengarh (1899-1937) === [[Timbroù Kochin|Kochin]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Cochin (1892-1897) ** Cochin Anchal (“Postoù Kochin”) (1898-1950) === [[Timbroù Kochin-Sina|Kochin-Sina]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1861-1892). Staget ouzh [[Indez-Sina]] c’hall e 1892. Ul lodenn eus [[Viet Nam]] adalek 1951. *Alc’hwez : Timbroù trevadennoù gall dreistmoullet gant C. CH. (1886-1888) *Pennad kar : [[Timbroù Indez-Sina c’hall]] === [[Timbroù Kolombia|Kolombia]] === [[File:Colombia 1883 Sc123.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1819 (Kolombia vras). Adanvet “Republik Grenada Nevez” (1831-1858) ha Kengevread Grenada (“Confederacion Granada”) etre 1858 ha 1861, ha Stadoù-Unanet [[Kolombia]] (« Estados Unidos de Colombia ») etre 1861 ha 1886. Anvet eo « Republik [[Kolombia]] » bremañ. *Alc’hwez : ** Confed Granadina (1859-1860) ** Estados Unidos de Nueva Granada (1861) ** E.U. de Colombia (1862-1886) ** Republica de Colombia (1886-1925) ** Correos de Colombia (1925-1937) ** Colombia (abaoe 1937) *Timbroù Postoù dre-nij : ** Compañia Colombiana de Navigacion Aera (1920 ** S.C.A.D.T.A. (1920-1923) *Burev-post Breizh-Veur e Aspinwall, Cartagena, Panama, Santa Marta ha Sabanilla. * Burev Bro-C’hall e Santa Marta. *Pennad kar : [[Timbroù Stadoù-Unanet Kolombia]] === [[Timbroù Kolombia|(Stadoù-Unanet) Kolombia]] === *Statud : Anvet e voe Kolombia “Stadoù-Unanet Kolombia” etre 1858 ha 1861. Timbroù zo bet embannet gant melestradurezh rannvroioù Kolombia. *Alc’hwez : ** EE UU de Colombia E.S. de Antioquia (1868-1902) ** Bogota : Correo Urbano de Bogota (1889-1903) ** Bolívar : Correos del Estado Soberano de Bolivar (1863-1885) ** Boyacá : Colombia Boyaca (1900-1904) ** Carthagene (1899-1908) ** Cauca (1878-1882) ** Cucuta (1900) ** Cundinamarca (1870-1904) ** Manizales : Urbanos Manizales (1910) ** Medellin : Provisional Medellin (1889) ** Garzon (1894) ** Rio Hacha (1901) ** Santander : EE UU de Colombia Departamant de Santander (1884-1903) ** Tolima : EE UU de Colombia E.S. del Tolima (1870-1888) ** Tumaco : Republica de Colombia Gobierno Provisional (1901-1912) *Pennadoù kar : [[Timbroù Kolombia]] [[Timbroù Panama]] === [[Timbroù Kolombia Breizh-Veur hag Enez Vancouver|Kolombia Breizh-Veur hag Enez Vancouver]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1866-1871). Proviñs Kevread Kanada abaoe 1871. *Alc’hwez : ** British Columbia Postage (1860-1869) ** Vancouver Island (1865) ** British Columbia Postage (1868-1871) === [[Timbroù Komorez|Komorez]] === [[File:Stamp of Grand Comoro - 1897 - Colnect 219672 - Type Groupe.jpeg|dehou|150px]] *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1863-1975). Staget ouzh trevadenn Madagaskar (1911-1950). Tiriad tramor (1958-1975). Stad dizalc’h abaoe 1975 hep enezenn [[Mayotte]]. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall (1859-1892) ** Grande Comore (1897-1912) ** Timbroù Madagaskar (1912-1950) ** Archipel des Comores RF (1950-1975) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet « État comorien » (1975) ** État comorien (1975-1977) ** République des Comores (1977-1979) ** Timbroù Komorez dreistmoullet « République fédérale islamique des Comores » (1979) ** République fédérale islamique des Comores (lizherennoù latin hag arabek) (1979-2000) ** Union des Comores (abaoe 2000) *Pennad kar : [[Timbroù Mayotte]] [[Timbroù Madagaskar]] === [[Timbroù Kongo Frañs|Kongo Frañs]] === [[File:Stamp of Congo, Republic (Brazzaville) - 1971 - Colnect 973572 - Congo stamp No CGC36 and de Gaulle.jpeg|dehou|300px]] *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1888-1958). Anvet Kongo-Grenn (1907-1936). Ezel eus Afrika c’hall ar C’heheder (1936-1958). Stad dizalc’h abaoe 1959. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet « Congo français » (1891-1892) ** Congo Français (1892-1900) ** Moyen Congo République Française (1907-1922) ** Moyen-Congo Afrique équatoriale française (1907-1933) ** Moyen Congo RF (1933) ** Timbroù Afrika c’hall ar C’heheder (1936-1959) ** République du Congo (1959-1970 hag abaoe 1991) ** République populaire du Congo (1970-1991) ** Congo (1991-1993) *Pennad kar : [[Timbroù Kongo Grenn]] === [[Timbroù Kongo Grenn|Kongo Grenn]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1888-1958). Anvet [[Kongo Frañs]] (1888-1907). *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet “Congo français” (1891-1892) ** Congo Français (1892-1900) ** Moyen Congo République Française (1907-1922) ** Moyen-Congo Afrique équatoriale française (1907-1933) ** Moyen Congo RF (1933) *Pennad kar [[Timbroù Kongo Frañs]] === [[Timbroù Kongo Velgia|Kongo Velgia]] === [[File:Stamp of Belgian Congo - 1955 - Colnect 286004 - King Boudewijn first trip to Congo inscribed - Belgisch Congo.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Perc’henniezh prevez ar roue [[Leopold II Belgia|Leopold II]] (1885-1908). Trevadenn Belgia (1908-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960 dindan anv [[Republik Demokratel Kongo]]. *Alc’hwez : ** État indépendant du Congo (1886-1894) ** Congo belge - Belgisch Congo (1909-1960) *Pennad kar : [[Timbroù Republik Demokratel Kongo]] === [[Timbroù Republik Demokratel Kongo|Republik Demokratel Kongo]] === *Statud : Perc’henniezh prevez ar roue [[Leopold II Belgia|Leopold II]] (1885-1908). Trevadenn Velgia (1908-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet gant « Congo » (1960) ** Congo (1960-1961) ** République du Congo (1961-1964) ** République démocratique du Congo (1964-1971) **Zaïre pe République du Zaïre (1971-1997) ** République démocratique du Congo (abaoe 1998) === [[Timbroù Korea|Korea]] === * Statud : Rouantelezh (1884-1900) hag impalaeriezh (1900-1905). Bro warezet gant Japan (1905-1910) Staget ouzh Japan (1910-1945). Aloubadeg Unvaniezh Soviedel e hanternoz Korea ha Stadoù-Unanet e su Korea (1946-1948). Rannet ar vro e daou e 1948 : [[Korea an Norzh]] ha [[Korea ar Su]]. *Alc’hwez : ** Arouez Ying-yang (1884) ** Korea (1895-1899) ** Imperial Korean Post (1900-1905) ** Burev Japan e Korea : timrboù Japan dreistmoullet gant lizherennoù japanek (1900) ** Timbroù Japan (1905-1945) === [[Timbroù Korea|Norzh Korea]] === * Statud : Aloubadeg Unvaniezh Soviedel e hanternoz Korea (1946-1948). Stad dizalc’h abaoe 1948. *Alc’hwez : ** 표우선조 Lizherenneg [[hangeul]]) (1946) ** 조선우표 Lizherenneg [[hangeul]]) (1948-1977) ** 조선우표 DPRK (lizherenneg latin ha hangeul) (1977-1980) ** 조선우표 DRP Korea (lizherenneg latin ha hangeul) (abaoe 1980) === [[Timbroù Korea|Su Korea]] === [[File:Anniversary of 20th memorial day of south korea stamp.jpg|dehou|200px]] * Statud : Tiriad Korea aloubet gant ar Stadoù-Unanet (1946-1948). Stad dizalc’h (republik) abaoe 1948. *Alc’hwez : ** Timbroù Japan dreistmoullet 조선우표 (1946) ** 조선우표 (1946-1948) ** Korea 대한민국우표 (1948-1966) ** Republic of Korea 대한민국우표 (1948-1966) ** 대한민국 Korea (abaoe 1980) === [[Timbroù Kosovo|Kosovo*]] === *Statud : Ul lodenn eus [[Serbia]] betek 1999. Melestradurezh ar Broadoù-Unanet (MINUK) (1999-2008). Stad dizalc’h abaoe 2008. Nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[A.B.U.]]. *Alc’hwez : ** E saozneg : United Nations Interim Administration Mission in [[Kosovo]] ** En albaneg : Misioni I Perkohshem Administrativ I Kombeve Te Bashkuara Ne Kosove ** E serbeg (lizherenneg latin) Privremena Administrativna Misija Ujedinjenih Nacija Na Kosovo ** Republika e Kosovës / Republic of Kosova / Republika Kosova (abaoe 2008) === [[Timbroù Koweït|Koweit]] === *Statud : Stad dizalc’h gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1899-1961). Stad dizalc’h abaoe 1961. Aloubadeg Irak *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet <small>[[KOWEIT]]</small> (1923) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet <small>KUWAIT</small> (1924-1957) ** Kuwait (lizherennoù latin hag arabek) (1958-1962) ** State of Kuwait gant lizherennoù latin hag arabek (abaoe 1962) === [[Timbroù Krajina|Krajina*]] === * Statud : Tiriad disrannour e [[Slavonia]] savet gant Serbed (1990-1995). Nann anavezet gant darn-vrasañ Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Nann ezel an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]]. Staget ouzh [[Kroatia]] e 1998. *Alc’hwez : **Timbroù Kroatia dreistmoullet CAO КРАЈИНА ** РЕПУБЛИКА СРПСКА КРАЈИНА (1993-1997) ** СРЕМСКО - БАРАЊСКА ОБЛАСТ (1997) === [[Timbroù Kreizafrika|Kreizafrika]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall dindan anv [[Oubangi-Chari]] (1903-1958). Ezel eus Afrika c’hall ar C’heheder. Stad dizalc’h dindan anv Kreizafrika abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù Afrika c’hall ar C’heheder (1936-1959) ** République centrafricaine (1959-1977) ** Timbroù dreistmoullet « Empire centrafricain » (1977) ** Empire centrafricain (1978-1979) ** République centrafricaine (abaoe 1979) *Pennad kar : [[Timbroù Oubangi-Chari]] === [[Timbroù Kreizafrika saoz|Kreizafrika Breizh-Veur]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1889-1907) anavezet dindan anv [[Nyasaland]] e 1907. *Alc’hwez : ** Timbroù Suafrika dreistmoullet gant B.C.A. (= British Central Africa) (1891-1895) ** British Central Africa (1895-1907) *Pennad kar : [[Timbroù Nyasaland]] === [[Timbroù Kreta|Kreta]] === *Statud : Ul lodenn eus an impalaeriezh Otoman (1700-1908). Emrenerezh (1896). Emsavadeg (1905). Melestradurezh Bro-C’hres (1908-1913) ha staget ouzh Gres e 1913. *Alc’hwez : ** Timbroù an Impalaeriezh Otoman (1863-1898) ** ΚΡΗΤΗ (1900-1907) ** ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΚΡΗΤΗΣ (1905) ** Timbroù dreistmoullet ΕΛΛΑΣ (1908-1911) === [[Timbroù Kreta - Burevioù aostrian|Kreta - Burevioù aostrian]] === *Statud : Goude ar brezel etre annezidi [[Kreta]] hag an [[Impalaeriezh Otoman]] e 1897 e teuas Kreta da vezañ emren dindan evezh Stadoù zo en Europa. Burevioù-post a voe savet gant Aostria, Breizh-Veur, Bro-C’hall, Italia ha Rusia e-barzh an tiriadoù dindan o melestradurezh betek 1913, pa voe staget Kreta ouzh [[Gres]]. *Alc’hwez : Burev Aostria e Kanea, Kandia ha Rethymno (1903-1914) === [[Timbroù Kreta – Burevioù saoz|Kreta – Burevioù saoz ]] === *Statud : Goude ar brezel etre annezidi [[Kreta]] hag an [[Impalaeriezh Otoman]] e 1897 e teuas Kreta da vezañ emren dindan evezh Stadoù zo en Europa. Burevioù-post a voe savet gant Aostria, Breizh-Veur, Bro-C’hall, Italia ha Rusia e-barzh an tiriadoù dindan o melestradurezh betek 1913, pa voe staget Kreta ouzh [[Gres]]. *Alc’hwez : Burev-post Breizh-Veur e [[Heraklion]] : ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (1898-1899) === [[Timbroù Kreta - Burevioù gall|Kreta – Burevioù gall]] === *Statud : Goude ar brezel etre annezidi [[Kreta]] hag an [[Impalaeriezh Otoman]] e 1897 e teuas Kreta da vezañ emren dindan evezh Stadoù zo en Europa. Burevioù-post a voe savet gant Aostria, Breizh-Veur, Bro-C’hall, Italia ha Rusia e-barzh an tiriadoù dindan o melestradurezh betek 1913, pa voe staget Kreta ouzh [[Gres]]. *Alc’hwez : <small>CRETE</small> (1900-1914) === [[Timbroù Kreta – Burevioù italian|Kreta – Burevioù italian]] === *Statud : Goude ar brezel etre annezidi [[Kreta]] hag an [[Impalaeriezh Otoman]] e 1897 e teuas Kreta da vezañ emren dindan evezh Stadoù zo en Europa. Burevioù-post a voe savet gant Aostria, Breizh-Veur, Bro-C’hall, Italia ha Rusia e-barzh an tiriadoù dindan o melestradurezh betek 1913, pa voe staget Kreta ouzh [[Gres]]. *Alc’hwez : Burev-post Italia e Kanea : timbroù Italia dreistmoulet gant LA CANEA (1900-1912) === [[Timbroù Kreta – Burevioù rusian|Kreta – Burevioù rusian]] === *Statud : Goude ar brezel etre annezidi [[Kreta]] hag an [[Impalaeriezh Otoman]] e 1897 e teuas Kreta da vezañ emren dindan evezh Stadoù zo en Europa. Burevioù-post a voe savet gant Aostria, Breizh-Veur, Bro-C’hall, Italia ha Rusia e-barzh an tiriadoù dindan o melestradurezh betek 1913, pa voe staget Kreta ouzh [[Gres]]. *Alc’hwez : Burev-post Rusia e Rethymno : RETYMNO METALIK (1899) === [[Timbroù Kroatia|Kroatia]] === * Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Aostria-Hungaria betek 1918. Ul lodenn eus Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1929) adanvet Rouantelezh Yougoslavia (1929-1941). Stad-suj Alamagn (1941-1945). Ul lodenn eus Republik Kevreadel Poblel Yougoslavia (1945-1991). Stad dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Timbroù Aostria (1850-1870) ** Timbroù Hungaria (1870-1918) ** Timbroù Hungaria dreistmoullet HRVATSKA SHS (1918) ** Hrvatska (1918-1919) ** Timbroù Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1929) ** Timbroù Rouantelezh Yougoslavia (1929-1941) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet Nezavisna Drzava Hrvatska (1941) ** Nezavisna Drzava Hrvatska / N.D. Hrvatska (1941-1945) ** NEZ DRZ HRVATSKA (1945) ** Republika Hrvatska (abaoe 1991) === [[Timbroù Kuba|Kuba]] === [[File:Indicium-Cuba-1894-4centavos.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn Spagn betek 1901. Aloubadeg Stadoù-Unanet Amerika (1901-1902 ha 1905-1909). Stad dizalc’h (republik) abaoe 1925. *Alc’hwez : ** Timbroù Antilhez Spagn (1855-1873) ** Ultramar Cuba (1874-1879) ** Cuba 1880 (1880) ** Isla de Cuba (1890-1897) ** Timbroù Stadoù-Unanet dreistmoullet « Cuba » (1898-1902) ** Cuba (1902-1905) ** Republica de Cuba (1910-1939) ** Cuba (abaoe 1952) *Burev-post Bro-C’hall e La Habana (timbroù Bro-C’hall gant ur siell C58 pe C88). === [[Timbroù Kurdistan|Kurdistan]] === *Statud : Rannvro emren [[Irak]]. *Alc’hwez : Iraqi Kurdistan Region (abaoe 1992) == L == === [[Timbroù Sahara ar C'hornôg|La Agüera]] === *Statud : Kêriadenn Sahara ar C’hornôg. Trevadenn Spagn bet staget ouzh tiriad Rio de Oro (a-raok 1921) ha Sahara Spagnol (goude 1924). * Alc’hwez : ** Timbroù Rio de Oro dreistmoullet gant <small>LA AGÜERA</small> (1921) ** Sahara Occidental La Agûera (1923) === [[Timbroù Lagos|Lagos]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh trevadenn [[Nigeria ar Su]] e 1906. *Alc’hwez : Lagos (1874-1905) === [[Timbroù Laos|Laos]] === [[File:Elephant Laos 2K.jpg|dehou|300px]] *Statud : Ul lodenn eus trevadenn [[Indez-Sina c’hall]] betek 1946. Stad dizalc’h (rouantelezh) etre 1953 ha 1975. Republik Demokratel Poblek 1975- *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina (1889-1946) ** Royaume du Laos - Union française (1951-1954) ** Royaume du Laos (e galleg ha yezh lao) (1954-1975) ** République démocratique populaire lao e laotieg (1976) ** République démocratique populaire lao (1976-1982) ** Postes Lao (lizherennoù latin ha laotieg) (abaoe 1982) ** Postoù dispac’hourien hanternoz lao (Pathet Lao) Lizherennoù laotieg (1974) === [[Timbroù Las Bela|Las Bela]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[Pakistan]] abaoe 1947. *Alc’hwez : ** Las Bela State (1897-1898) ** Las Bela (1901) === [[Timbroù Latakia| Latakia]] === *Statud : Kêr eus Siria fiziet e melestradurezh Bro-C’hall gant Kevredigezh ar Broadoù etre 1920 ha 1922. Staget ouzh Siria (1922-1924). Adanvet Tiriad an Alawited (1930-1937). Staget ouzh Siria e 1937. *Alc’hwez : Timbroù Siria dreistmoullet <small>LATTAQUIE</small> (1931-1933) *Pennad kar : [[Timbroù Siria]] === [[Timbroù Latvia|Latvia]] === *Statud : Ul lodenn eus [[Rusia]] betek 1918. Aloubadeg Alamagn (1916-1918). Stad dizalc’h (1918-1940). Stad sokialour [[Latvia]] en Unvaniezh Soviedel (1940-1941). Aloubadeg Alamagn (1941). Republik ezel eus Unvaniezh Soviedel betek 1991. Republik dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Timbroù Impalaeriezh Rusia (1857-1917) ** Timbroù dreistmoullet Postgebiet Ob. Ost (1917-1919) ** Timbroù dreistmoullet Libau (1919) ** Latvija (1918-1940) ** Latvija P.S.R. (1940-1941) ** Timbroù soviedel dreistmoullet « Latvija 1941.1.VII » ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant <small>KURLAND</small> (1945) ** CCCP Timbroù an Unvaniezh Soviedel (1944-1991) ** Latvija (abaoe 1991) === [[Timbroù Lemnos|Lemnos]] === *Statud : [[Lemnos|Enez ar Mor Egea]]. *Alc’hwez : Timbroù Gres dreistmoullet e liv du pe ruz gant ΛHMNOΣ (1911) === [[Timbroù Lesotho|Lesotho]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Basoutoland]] (1868-1966). Stad dizalc’h abaoe 1966. *Alc’hwez : [[Lesotho]] (abaoe 1966) *Pennad kar : [[Timbroù Basoutoland]] === [[Timbroù Liban|Liban]] === *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh otoman betek 1918.E fiziadur Bro-C’hall dindan anv “Grand Liban” gant Kevredigezh ar Broadoù (1920-1943). Republik emren (1926-1943). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet e 1941. Republik dizalc’h abaoe 1943. Brezel diabarzh (1975-1990) *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet <small>GRAND LIBAN</small> (1924-1925) ** Grand Liban (1925-1926) ** Timbroù Grand Liban dreistmoullet (e galleg hag en arabeg) « République Libanaise » (1927) ** الجمهورية اللب République libanaise (1930-1945) ** République libanaise pe Liban (1946-1951) ** [[Liban]] (abaoe 1951) === [[Timbroù Liberia|Liberia]] === [[File:Libéria US Postage 1947 50c.JPG|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1847 *Alc’hwez : ** Republic Liberia (1860-1902) ** [[Liberia]] (abaoe 1903) === [[Timbroù Libia|Libia]] === [[File:Libyaourcountry.jpg|dehou|150px]] *Statud : Trevadenn Italia (Cyrenaica ha Tripolitania) (1912-1941). Gant unvaniezh Cyrenaica, Tripolitania ha tiriad Fezan-Ghadames (dindan dalc’h Bro-C’hall) e voe savet. Stad dizalc’h e 1951. Rouantelezh (1951-1969). Republik (abaoe 1969). *Alc’hwez en arabek ha lizhrennoù latin : ** Timbroù Italia dreistmoullet <small>LIBIA</small> pe “[[Libia]]” (1912-1922) ** Libia Colonie Italiane (1921) ** Poste Italiane Libia (1924-1940) ** Poste Coloniale Italiane (1936) ** Libia (1937-1942) ** Timbroù Cyrnenaica dreistmoullet gant lizherennoù latin hag arabek LIBYA (1952) ** Kingdom of Libya (1952) ** United Kingdom of Libya (1955-1969) ** Lybie pe Lybia (1961-1969) ** L.A.R. (1969-1977) ** Socialist people's libyan arab jamahiriya (1977-1990) ** The great socialist people's libyan arab jamahiriya (1990-2011) === [[Timbroù Liechtenstein|Liechtenstein]] === *Statud : Stad dizalc’h (priñselezh) abaoe 1866, bet ezel eus ar C'hengevread alaman (1815-1870). *Alc’hwez : ** Fürstentum Liechtenstein - K. K. Oesterr. Post ((1912-1921) ** Fürstentum [[Liechtenstein]] (abaoe 1920) === [[Timbroù Lituania|Lituania]] === *Statud : Ul lodenn eus Rusia betek 1918. Aloubadeg Alamagn (1916-1918). Republik dizalc’h (1918-1940). Aloubadeg Alamagn (1941-1945). Republik ezel eus an Unvaniezh Soviedel (1940-1990). Republik dizalc’h abaoe 1990. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Postgebiet Ob.Ost » (1918) ** Lietuvos (1918) ** Lietuvo Pasto Zelklas (1919) ** Lietuva (1920-1940 hag abaoe 1990) [[File:Lithuania presidency EU stamp 2013.jpg|dehou|200px]] ** Timbroù alaman dreistmoullet gant <small> OSTLAND </small> ** Timbroù Lituania dreistmoullet gant <small>LTSR 1940 VII 21</small> (1940) ** Timbroù Unvaniezh Soviedel dreistmoullet gant <small>NEPRIKLAUSOMA LIETUVA 1941-VI-23</small> (1941) ** Timbroù Unvaniezh Soviedel dreistmoullet gant <small>VILNIUS</small> (1941) *Lituania Kreiz – Aloubadeg Polonia (1920-1922) *Alc’hwez : ** Timbroù Lituania dreistmoullet gant “Srodkowa LITWA Poczta” (1920) ** Srodkowa LITWA pe Poczta Litwy Srodkowej (1921-1922) *Lituania ar Su : *Alc’hwez : ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant "Lietuva AitBa 50 Statiku rpameu" (1919) ** Timbroù Polonia dreistmoullet gant <small>SAMORZAD WARWIZKI</small> === [[Timbroù Slovenia|Bro-Ljubljana]] === [[File:StampLjubjainskaPokrajina1945Michel51.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiria deus Slovenia, aloubet gant Italia etre 1941 ha 1943, aloubet gant Alamagn etre 1943 ha 1945. *Alc’hwez : ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant Co. Ci. (= “Commissariato Civile”) (1941) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant R. Commissariato Civile Territori occupati LUBIANA (1941) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant '''Provinz Ljubljanika Laibach PO Krajina''' (1944) ** Provinz Laibach – Ljublianska Pokkrajina (1945) *Pennadoù kar : [[Timbroù Yougoslavia]] [[Timbroù Slovenia]] === [[Timbroù Rouantelezh Lombardia-Veneto|Rouantelezh Lombardia-Veneto]] === *Statud : Rouantelezh italian bet dindan dalc’h [[Aostria]] (1815-1853). Staget ouzh rouantelezh Italia e 1859 ([[Lombardia]]) ha 1866 ([[Veneto]]). *Alc’hwez : ** KKpost stempel (1850) ** Timbroù aostrian talvoud-gwerzh e « Soldi » (1858-1864) === [[Timbroù Lourenço Marques|Lourenço Marques]] === *Statud : Trevadenn Portugal. Staget ouzh trevadenn Mozambik e 1921. *Alc’hwez : ** Lourenço Marques Portugal (1893) ** Timbroù Mozambik dreistmoullet « L. Marques » (1895-1921) ** Timbroù Afrika portugalek dreistmoullet gant « Republica Lourenço Marques » (1913) === [[Timbroù Keoded Dieub Lubeck|Lubeck]] === *Statud : Keoded dieub. Ezel eus [[Kengevread Norzh Alamagn]] (1868-1871) hag eus an Impalaeriezh alaman adalek 1871. *Alc’hwez : ** Lübeck (1859-1862) ** Luebeck (1863-1866) *Pennad kar : [[Timbroù Kengevread Norzh Alamagn]] === [[Timbroù Luksembourg|Luksembourg]] === [[File:DR 1940 Luxemburg MiNr01 B002.jpg|dehou|150px]] *Statud : Stad dizalc’h (Dugelezh-Veur) abaoe 1839. Aloubadeg Alamagn (1940-1944). *Alc’hwez : ** G.D. de Luxembourg (1859-1882) ** Grand-duché de Luxembourg pe Luxembourg (abaoe 1891) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Luxemburg » (1940-1941) == M == === [[Timbroù Madagaskar|Madagaskar]] === *Statud : Gwarezva (1895) ha trevadenn Bro-C’hall (896-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet (1889-1891) ** Madagascar (1895) ** Madagascar et dépendances (1896-1902) ** Madagascar RF (1903-1957) ** République malgache (1958-1961) ** Repoblika Malagasy (1961-1976) ** Repoblika Demokratika Malagasy (1976-1993) ** Repoblikan'i Madagasikara (abaoe 1993) ** Timbroù lec’hel : Majunga timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant an dorn (1895) === [[Timbroù Madeira|Madeira]] === [[File:Madeira 1898 Mi 33 stamp (Fleet of Vasco da Gama on the run).jpg|dehou|200px]] *Statud : Enezeg emren dindan dalc’h Portugal. *Alc’hwez : ** Timbroù Portugal dreistmoullet <small>MADEIRA</small> (1868-1925) ** Madeira Portugal (1929 hag abaoe 1980) === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Mahra]] === *Statud : Sultanelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh Yemen ar Su e 1967. *Alc’hwez : Mahra State South Arabia (1967-1968) === [[Timbroù Makao|Makao]] === *Statud : Trevadenn Portugal (1884-1954). Proviñs Portugal (1954-1999). Staget ouzh [[Republik Pobl Sina]] e 1999 gant ur statud emrenerezh. *Alc’hwez : ** Macau (1884-1887) ** Provincia de Macau (1888) ** Macau Portugal (1893-1898) ** Macau (1898-1953) ** Macau Republica Portuguesa (1953-1987) ** Macau 澳門 Republica Portuguesa (1987-1999) ** Macau China 澳門 (abaoe 1999) === [[Timbroù Makedonia an Norzh|Makedonia an Norzh]] === [[File:Pepper. Stamp of Macedonia.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Otoman betek 1912, eus Rouantelezh Serbia (1912-1915), eus Rouantelezh Bulgaria (1915-1918), eus Rouantelezh Serbed, Kroated ha Solvened (1918-1929), eus Yougoslavia (1929-1941). Aloubadeg Bulgaria hag Albania (1941-1944). Republik Sokialour Makedonia e Republik Yougoslavia (1944-1992). Stad dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Македонија Macedonia (1992) ** Makedonija (1993) ** Македонија (1993-1997) ** Република Македонија pe Republika Makedonija (1998-2019) ** Teiryezhek (makedonieg, albaneg ha saozneg) abaoe 2019 : ** Република Северна Македонија ** Republika e Maqedonisë së Veriut ** Republic of North Macedonia === [[Timbroù Malaizia|Malaizia]] === *Statud : Kevread Stadoù [[Malaya]] ha Stadoù Sabah, [[Sarawak]] ha Singapour (betek 1965). *Alc’hwez : Malaysia (abaoe 1963) *Pennad kar [[Timbroù Malaya]] === [[Timbroù Malaka|Malaka (Trevadenn ar Strizhoù-mor)]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1814-1957). Aloubet gant Japan (1942-1945). Ezel eus Kevread Stadoù Malaizia (1946-1957). Unan eus 13 Stad Kevread Malaizia abaoe 1957. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant skeudenn-aroue ar monarkiezh (kurunenn) (1867) ** Straits Settlements Postage (1867-1935) ** Timbroù Labuan dreistmoullet gant Straits Settlements (1907) ** Straits Settlements Malaya (1936-1941) ** Aloubadeg Japan : lizherennoù Japanek (1943-1945) ** Timbroù dreistmoullet gant B.M.A. (= British Military Administration) (1945) ** Timbroù Malaya === [[Timbroù Malawi|Malawi]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv Nyasaland (1908-1964). Ezel eus Kevread Rodezia ha [[Nyasaland]] (1954-1963). Stad dizalc’h abaoe 1964 *Alc’hwez : Malawi (abaoe 1964) === [[Timbroù Malaya|Malaya]] === [[File:Malaya stamp.png|dehou|200px]] *Statud : Kevread Stadoù Malezia dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet eus 1957 da 1963 : Perak, Selangor, Nigeri Sembilan ha Pahang etre 1895 ha 1935. Kevread dindan anv “Malaya” (1935-1957). Kevread Stadoù Johor, Kedah, Kelantan, Malacca, Negeri Sembilan, Pahong, Perak, Perlis, Pulau Penang, Selangor ha Trengganu. E 1963 ec’h emezelas Stadoù Sabah, [[Sarawak]] ha [[Singapour]] (betek 1965) dindan anv [[Malaysia]]. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Negri Sembilan]] dreistmoullet gant Federated Malay States (1900) ** Federated Malay States (1901-1934) ** Timbroù Stadoù Malaya (1935-1957) ** Malaya Federation of Malaya (1957-1959) ** Malaya Persekutuan Tanah Melayu (1957-1963) *Pennad kar [[Timbroù Malaysia]] === [[Timbroù Inizi Maldivez|Inizi Maldivez]] === [[File:Maldives 1950 06.jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1887-1965). Stad dizalc’h abaoe 1965. Republik (1952-1954), sultanelezh (1956-1968) ha republik abaoe 1968. *Alc’hwez : ** Timbroù Ceylan dreistmoullet gant “Maldives” (1906) ** Maldives (1909) ** Maldive islands (1950-1968) ** Republic of Maldives (1968-1990) ** Maldives e lizherennoù latin ha maldiveg (abaoe 1986) === [[Timbroù Mali|Mali]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall dindan anv [[Soudan c’hall]]. Stad dizalc’h e 1959. Kevreadur gant Senegal ha Soudan (1960). Republik. *Alc’hwez : ** Fédération du Mali (1959-1960) ** République du Mali (abaoe 1960) *Pennad kar : [[Timbroù Soudan c’hall]] === [[Timbroù Inizi Maloù|Inizi Maloù]] === [[File:Falkland Islands 1 shilling 1952 stamp Gentoo Penguins.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1840-1983). Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet abaoe 2002. Aloubadeg Arc’hantina Miz Ebrel 1982. *Alc’hwez : Falkland Islands (abaoe 1878) === [[Timbroù Malta|Malta]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (1816-1964). Emrenerezh (1922). Stad dizalc’h abaoe 1964, republik abaoe 1974. *Alc’hwez : Malta (abaoe 1860) === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Manama]] === *Statud : Tiriad-suj emirelezh [[Ajman]]. *Alc’hwez (lizherenneg latin hag arabek) : ** Timbroù Ajman dreistmoullet [[Manama]] (1966-1968). ** Manama Dependency of Ajman (1968-1972) === [[Timbroù Manav|Manav]] === *Statud : Tiriad-suj Kurunenn Breizh-Veur. Statud emrenerezh. *Alc’hwez : ** Isle of Man (abaoe 1973) ** Isle of Man Ellan Vannin (1975) === [[Timbroù Manchukuo|Manchukuo]] === [[File:Stamp of Manchukuo - 1942 - Colnect 365403 - Flag of Manchoukuo.jpeg|thumb|right|200px|Banniel Manchukuo (1942)]] *Statud : Rannvro eus biz Sina aloubet gant armeoù Japan e 1931. Stad-suj Japan (impalaeriezh) etre 1931 ha 1945. Adstaget ouzh [[Sina]] e 1945]]. *Alc’hwez : ** Timbroù e sinaeg hep meneg eus ar vro (1932-1934) [[File:Emblem manzhouguo.svg|left|50px]] ** Timbroù e sinaeg gant arouez ar vro (1935-1945) === [[Timbroù Sina - Manchouria|Sina – Manchouria]] === *Statud : Rannvro eus biz [[Sina]]. *Alc’hwez : Timbroù Sina dreistmoullet gant lizherennoù sinaek (1927-1933) === [[Timbroù Maouritania|Maouritania]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1906-1944). Tiriad eus [[Afrika ar C'hornaoueg C'hall]] (1944-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Mauritanie - RF (1906-1939) ** Mauritanie (1941-1944) ** Timbroù [[Afrika ar C’hornaoueg C’hall]] (1944-1960) ** République islamique de Mauritanie gant al lizherenneg latin hag arabek (abaoe 1960). === [[Timbroù Inizi Mariana|Inizi Mariana]] === *Statud : Trevadenn Bro-Spagn betek 1899. Trevadenn Alamagn etre 1899 ha 1914. Aloubadeg Japan (1914). Melestradurezh Japan (1914-1944). Melestradurezh Stadoù-Unanet Amerika abaoe 1944. *Alc’hwez : ** Timbroù Filipinnez dreistmoullet gant <small>MARIANAS ESPAÑOLAS</small> (1899) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Marianen » (1899) ** Marianen (1900-1916) === [[Timbroù Marienwerder|Marienwerder]] === *Statud : Kêr eus [[Prusia]] ar Reter dindan dalc’h [[Kevredigezh ar Broadoù]] e 1920. Aozet e voe ur boblvouezhiadeg e 1920. Staget ouzh Alamagn e 1920. Staget ouzh [[Polonia]] e 1945 dindan anv [[Kwidzyn]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant « Commission Interraliée Marienwerder » (1920). ** Commission Interraliée Marienwerder (1920). ** Plébiscite Marienwerder (1920). === [[Timbroù Maroko|Maroko]] === *Statud : Rouantelezh dizalc’h abaoe 1958, gant unvaniezh tiriadoù dindan dalc’h Spagn ha Bro-C’hall. *Alc’hwez : Royaume du Maroc (abaoe 1958) *Postoù lec’hel : ** Embregerezhioù prevez etre kêrioù ar vro (1891-1911) ** Postoù lec’hel (« Postoù cherifian ») : timbroù en arabeg (1912-1913) *Liamm diavaez : [/https://www.asso-philatelique-montpellier.fr/uploaded/maroc-histoire-postale-final.pdf] === [[Timbroù Maroko|Maroko Burevioù-post Stadoù estren]] === [[File:Stamp UK Morocco 1907 6p.jpg|dehou|200px]] *Statud : Burev-post Alamagn (1899-1911) *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant Marocco ha talvoud-gwerzh (1899-1911) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant Marokko ha talvoud-gwerzh (1911) *Statud : Burev-post Breizh-Veur (1898-1918) *Alc’hwez : ** Timbroù Jibraltar dreistmoullet gant “Morocco Agencies” pe “<small>MOROCCO AGENCIES</small>" (1898-1905) ** Timbroù ar Rouantelezh-unanet dreistmoullet gant <small>MOROCCO AGENCIES</small> hag un talvoud-gwerzh e moneiz Spagn e Tiriad an Norzh ha moneiz Frañs e peurrest ar vro (1905-1956). *Statud : Burev-post Bro-C’hall (1891-1917) *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant un talvoud-gwerzh e moneiz Spagn (1891-1900 ha 1907-1910) ** Timbroù Bro-C’hall gant “MAROC” (1902-1903) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant un talvoud-gwerzh en arabeg (1913-1917) *Statud : Burev-post Spagn (1903-1914) *Alc’hwez : ** Timbroù Spagn dreistmoullet gant <small>CORREO ESPAÑOL MARRUECOS </small> (1903-1914) ** Timbroù Spagn dreistmoullet gant <small>TETOUAN </small> (1908) Pennad kar : [[Timbroù Maroko spagnol]] [[Timbroù Maroko gall]] === [[Timbroù Maroko gall|Maroko gall]] === *Statud : Bro warezet gant Bro-C’hall etre 1912 ha 1956. Unvanet gant [[Maroko Spagn]] e 1956 (Rouantelezh Maroko). *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant <small> PROTECTORAT FRANÇAIS</small> (lizherenneg latin hag arabek (1914-1917) ** Maroc المغرب (e lizherenneg latin hag arabek) (1917-1956) === [[Timbroù Maroko spagnol|Maroko spagnol]] === [[File:The Spanish protectorate in Morocco 1950 Mi 309 stamp (75th anniversary of the UPU. Mail carrier, 1890).jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad gwarezet gant Bro-Spagn e Maroko etre 1912 ha 1956. Unvanet gant trevadenn c’hall Maroko evit sevel Stad dizalc’h Maroko e 1956-1958. *Alc’hwez : ** Timbroù Spagn dreistmoullet gant <small>MARRUECOS</small> (1914 ha 1933-1938) ** Timbroù Spagn dreistmoullet gant <small>PROTECTORADO ESPAÑOL EN MARRUECOS</small> (1915) ** Timbroù Spagn dreistmoullet gant <small>ZONA DE PROTECTORADO ESPAÑOL EN MARRUECOS</small> (1916-1920) ** Timbroù Spagn dreistmoullet gant <small>CORREO ESPAÑOL TANGER</small> pe <small> ZONA DE PROTECTORADO ESPAÑOL </small>(1926) ** Zona de Protectorado Español MARRUECOS (1928) ** Timbroù Spagn dreistmoullet gant <small>PROTECTORADO ESPAÑOL </small> pe <small>TANGER</small>(1929) ** MARRUECOS Protectorado Español (1933-1955) === [[Timbroù Maroko spagnol|Maroko - Tiriad Hanternoz]] === *Statud : Tiriad Maroko dizalc’h, bet dindan dalc’h Spagn betek 1956. *Alc’hwez : Marruecos (1956-1957) *Pennad kar : [[Timbroù Maroko]] === [[Timbroù Maroko gall|Maroko - Tiriad Su]] === *Statud : Tiriad Maroko dizalc’h, bet dindan dalc’h Frañs betek 1956. *Alc’hwez : Maroc (e lizherenneg latin hag arabek) (1956-1957) *Pennad kar : [[Timbroù Maroko]] === [[Timbroù Inizi Marshall|Inizi Marshall]] === *Statud : Trevadenn Alamagn (1885-1914). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet. Melestradurezh [[Japan]] (1914-1944). Melestradurezh [[Stadoù-Unanet Amerika]] (1944-1984). Stad dizalc’h abaoe 1984. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet “Marshall-Inseln” (1897-1914) ** Marshall-Inseln (1900-1916) ** Timbroù 1900 dreistmoullet G.R.I. (1914) ** Timbroù Japan (1914-1944) ** Timbroù Stadoù-Unanet Amerika (1944-1984) ** Marshall Islands (abaoe 1984) === [[Timbroù Martinik|Martinik]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (betek 1946). Departamant tramor (1946-2015). Emrenerezh abaoe 2015 (“Collectivité territoriale unique de Martinique »). *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet « Martinique » pe « MQE » (1886-1892) ** Martinique RF (1892-1940 ha 1943-1947) ** Martinique Postes Françaises (1941-1944) === [[Timbroù Maskat|Maskat (hag Oman)]] === *Statud : Stad dizalc’h gwarezet (sultanelezh). Oman, Dubaï ha Katar a voe unvanet etre 1948 ha 1957. Dizalc’h eo DubaI e 1961, ha Katar e 1971. Anvet “Maskat hag Oman” etre 1966 ha 1970. Sultanelezh [[Oman]] abaoe 1970. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet (1944-1961) ** Muscat & Oman (1966-1970) *Pennad kar : [[Timbroù Oman]] === [[Timbroù Mayotte|Mayotte]] === [[File:Stamp of Mayotte - 1892 - Colnect 229464 - Type Groupe.jpeg|dehou|200px]] * Statud : Trevadenn Bro-C’hall (Enezeg Komorez). Tiriad tramor. Departamant ha rannvro tramor (“DROM”) abaoe 2011. *Alc’hwez : ** Mayotte (1892-1912) ** Timbroù trevadenn Madagaskar (1912-1950) ** Timbroù trevadenn Komorez (1950-1975) ** Timbroù boutin Bro-C’hall dreistmoullet <small>MAYOTTE</small> (1997-1998-1999-2002) ** Mayotte ha République française pe RF (1997-2003) ** [[Mayotte]] ha RF (2004-2012) === [[Timbroù Mecklenbourg-Pomerania ar C'hornaoueg|Mecklenbourg-Pomerania ar C'hornaoueg]] === *Statud : Rannvroioù [[Mecklenbourg]] ha [[Pomerania]] ar C’hornaoueg dindan melestradurezh an Unvaniezh Soviedel (1945-1949). Staget ouzh Alamagn ar Reter e 1949. *Alc’hwez : ** Sifroù ha Pfennig (1945-1946) ** Bannad ed (1945-1946) ** Mecklenburg-Vorpommern (1945-1946) === [[Timbroù Mecklenbourg|Mecklenbourg-Schwerin]] === *Statud : Dugelezh-Veur. Ezel eus Kengevread Norzh Alamagn (1868-1871) hag eus an Impalaeriezh alaman adalek 1871. *Alc’hwez : Mecklenb. freimarke Schwerin (1856-1864) *Pennad kar : [[Timbroù Kengevread Norzh Alamagn]] === [[Timbroù Mecklenbourg|Mecklenbourg-Strelitz]] === *Statud : Dugelezh-Veur (1803-1918) ezel eus Kengevread Norzh-Alamagn hag eus Impalaeriezh Alamagn. Stad Dieub ezel eus Republik Weimar (1918). Tiriad Bro-Alamagn. *Alc’hwez : Mecklenb. Strelitz (1864) *Pennad kar : [[Timbroù Kengevread Norzh Alamagn]] === [[Timbroù Mec’hiko|Mec’hiko]] === [[File:Mexico 1879 25c Sc127a unused.jpg|dehou|200px]] * Statud : Stad dizalc’h abaoe 1810. Republik (1823-1864 hag abaoe 1867). Impalaeriezh (1864-1867). *Alc’hwez : ** Correos Mexico (1856-1866) ** Imperio Mexicano (1864-1867) ** Mexico (abaoe 1867) *Stadoù dispac’hour : ** Campeche (1876-1877) ** Chiapas (1867) ** Cuernavaca (1867) ** Guadalajara (1867-1868) ** Chihuahua (1872) ** Cuautla (1867) ** Merida (1916) ** Sinaloa (1929) ** Tlacotalpan (1856) ** Yucatán (1924) === [[Timbroù Lituania|Memel]] === *Statud : Keoded alaman dindan melestradurezh Bro-C’hall (1920-1923). Aloubadeg [[Lituania]] (1923). Staget ouzh Stad Lituania e 1923. *Alc’hwez : ** Timbroù alaman dreistmoullet « Memelgebiet » (1920) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant « Memel » (1920-1922) ** Klaipeda Memel (1923) === [[Timbroù Menez Athos|Menez Athos]] === *Statud : Kumuniezh emren menec’h Menez Athos. *Alc’hwez : ΑΓΙΟΝ ΟΡΟϹ ΑΘωС (abaoe 2008) === [[Timbroù Mervent Afrika|Mervent Afrika]] === [[File:Bartolomeus Dias uitgebeeld op 'n posseël van Suidwes-Afrika.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn Bro-alamagn (1897-1912). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet (1915). Melestradurezh Suafrika (1915-1990). Stad dizalc’h dindan anv [[Namibia]] (abaoe 1990). *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant « Deutsch-Südwest-Afrika » (1897-1898) ** Deutsch-Sudwestafrika (1900-1912) ** Timbroù Afrika ar Su dreistmoullet gant « South West Africa » pe « Zuid-West Afrika » pe « Zuidwest Afrika » (1923-1924) ** Timbroù Afrika ar Su dreistmoullet gant « South West Africa » pe « Zuid-West Afrika » pe « Zuidwes Afrika » (1926-1927) ** Timbroù Afrika ar Su dreistmoullet gant S.W.A. (1927) ** Timbroù Afrika ar Su dreistmoullet gant « SOUTH AFRICA» pe « SUID AFRICA » (1927-1930) ** South West Africa pe Suidwes Afrika (1923-1967) ** SWA (1927-1990) === [[Timbroù Tiriad Meurvor Indez Breizh-Veur|Tiriad Meurvor Indez Breizh-Veur]] === *Statud : Trevadenn an Inizi Chagos ha Sechelez dindan dalc’h Breizh-Veur (betek 1976). Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet (inizi Chagos) abaoe 2002. *Alc’hwez : ** Timbroù Sechelez dreistmoullet B.I.O.T. (1968) ** British Indian Ocean Territory (abaoe 1968) === [[Timbroù Mikronezia|Mikronezia]] === *Statud : trevadenn Bro-Alamagn (1899-1914). Melestradurezh Japan (1914-1944). Melestradurezh Stadoù-Unanet Amerika (1944-1984). Stad dizalc’h (abaoe 1984). *Alc’hwez : Federated States of Micronesia pe FSM (abaoe 1984) === [[Timbroù Modena|Modena]] === *Statud : Stad dizalc’h ([[Dugelezh Modena ha Reggio]]) etre 1452 ha 1859. Staget ouzh Rouantelezh Italia e 1859. *Alc’hwez : ** Poste Estensi (1852) ** Provincie Modenesi (1859) === [[Timbroù Moheli|Moheli]] === *Statud : Enezenn warezet gant Bro-C’hall (1886-1912) evel inizi all Enez ar Gomorez. Staget e voe an enezeg ouzh trevadenn [[Madagascar]] (1912-1947). Tiriad tramor (1947-1974). Ul lodenn eus Stad Komorez abaoe 1974. *Alc’hwez : Mohéli (1906-1912) *Pennadoù kar : [[Timbroù Anjoun]], [[Timbroù Mayotte]], [[Timbroù Komorez]] [[File:Stamp of Moldova - 2010 - Colnect 217216 - Flag of Moldova.jpeg|dehou|200px]] === [[Timbroù Moldova|Moldova]] === *Statud : Republik ezel eus an Unvaniezh Soviedel betek 1991. Stad dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Timbroù Unvaniezh Soviedel СССР (betek 1992) ** Posta Moldova (1991) ** Moldova (abaoe 1992) [[File:II Lajos Monaco hercege.jpg|dehou|200px]] === [[Timbroù Monako|Monako]] === *Statud : Priñselezh dizalc’h. *Alc’hwez : ** Principauté de Monaco (1885-1939) ** Monaco (adalek 1939) === [[Timbroù Mongolia|Mongolia]] === [[File:Stamp Mongolia 1932 40m.jpg|dehou|200 px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1911. *Alc’hwez : ** [[Mongolia]] (1926-1945) ** МОНГОЛ ШУУДАН (1945-1958) ** Mongolia - МОНГОЛ ШУУДАН (1958-1997) ** Mongol Post (abaoe 1997) === [[Timbroù Sina - Burevioù gall|Mongtseu]] === *Statud : Burevioù-post [[Indez-Sina]] (trevadenn c’hall) e [[Sina]] (1900-1922). *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>MONGTZE</small> (1903-1906) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant “Mong-Tseu” (1906) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>MONGTSEU</small> (1908 ha 1919) *Pennad kar : [[Timbroù Indez-Sina c’hall]] === [[Timbroù Montenegro|Montenegro]] === * Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Otoman (betek 1874). Priñselezh (1874-1910). Rouanetelezh (1910-1918). Aloubadeg Aostria-Hungaria (1917-1918). Gouarnamant en harlu e Bro-C’hall (1916). Ul lodenn eus Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1931) hag eus Rouantelezh Yougoslavia (1931-1939). Aloubadeg Italia (1941-1943) hag Alamagn (1944-1945). Ul lodenn eus Republik Yougoslavia (1945-2003). Kevreet gant Serbia (2003-2006). Stad dizalc’h abaoe 2005. *Alc’hwez : ** ЦРНА ГОРА pe ПOШТЕ ЦР(НЕ) ГОРЕ (1874-1918) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant « S.P. du M. Bordeaux 1916 » (1916) ** Timbroù Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1929) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant MONTENEGRO ЦРНА ГОРА 17-IV-41-XIX (1941) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant ЦРНА ГОРА (1941) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant « Governatorato del Montenegro » (1941) ** ЦРНА ГОРА (1943) ** Timbroù Yougoslavia (1929-1940 ha 1945-1998) ** Pošta Crne Gore (2003-2006) ** CRNA GORA – MONTENEGRO (abaoe 2005) *Pennad kar : [[Timbroù Serbia]] === [[Timbroù Montserrat|Montserrat]] === [[File:1958 stamp showing a map of Montserrat.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Tiriad trevadenn ‘’Inizi an Dizavel’’ (1871-1958) ha [[Kevread Indez Breizh-Veur ar C’hornaoueg]] (1958-1962). Emrenerezh abaoe 1960. Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet abaoe 2002. *Alc’hwez : ** Timbroù Antigua dreistmoullet gant <small>MONTSERRAT</small> (1876) ** [[Montserrat]] (1880-1958 hag abaoe 1963) === [[Timbroù Inizi ar Mor Egea|Inizi ar Mor Egea]] === *Statud : Inizi ar Mor Egea aloubet gant Italia etre 1912 ha 1940. Melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet (1945-1946). Aloubadeg Gres (1947). Staget ouzh Gres e 1947. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>EGEO</small> (1912) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>ISOLE ITALIANE DELL EGEO</small> (1930-1938) ** Isole Italiane dell Egeo (1940) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Calimno pe CALIMNO ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Karki pe KARKI (1912-1916) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant CALCHI (1930) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant CARCHI (1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Caso pe CASO (1912-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant COO (1912-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Leros pe LEROS (1912-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Lipso pe LIPSO (1912-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Nisiros pe NISIROS (1912-1922) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant NISIRO (1930-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Patmos pe PATMOS (1912-1923) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant PATMO (1930-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Piscopi (1912-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant Rodi pe RODI (1919-1923) ** Rodi (1929-1934) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant SCARPANTO (1912-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant SIMI (1912-1932) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant STAMPALIA (1912-1932) ** Timbroù Gres dreistmoullet Σ.Δ.Δ. (1947) === [[Timbroù Inizi Mor Ionian|Inizi ar Mor Ionian]] === *Statud :Tiriad gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1815-1864). Staget ouz Gres e 1864. Aloubet gant Italia hag Alamag e 1941. Adstaget ouzh Bro-C’hres e 1945. *Alc’hwez : ** IONIKON KPATOE ** Timbroù Italia dreistmoullet gant ISOLE JONIE (1941) === [[Timbroù Inizi Gwalarn ar Mor Habask| Inizi Gwalarn ar Mor Habask]] === *Statud : Trevadennoù alaman aloubet gant Aostralia (1915-1922) *Alc’hwez : Timbroù Aostralia dreistmoullet gant <small>N.W. PACIFIC ISLANDS</small> (1915-1922) === [[Timbroù Enez Moris|Enez Moris]] === [[File:Mauritius 5c stamp 1950 5c.jpg|dehou|200px]] *Statud : trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1814-1968). Stad dizalc’h (abaoe 1968). *Alc’hwez : Mauritius (abaoe 1847) === [[Timbroù Morvi|Morvi]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Morvi State (1931-1938) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Mozambik|Mozambik]] === *Statud : Trevadenn Portugal (1877-1954). Tiriad tramor Portugal (1954-1975). Stad dizalc’h (abaoe 1975) *Alc’hwez : ** Moçambique (1877-1954) ** Moçambique Republica portuguesa (1954-1975) ** Moçambique (abaoe 1975) *Pennad kar : [[Timbroù Postoù prevez Mozambik]] === [[Timbroù Postoù prevez Mozambik|Kompagnunezh Mozambik]] === *Statud : Embregerezh prevez (1894-1940). *Alc’hwez : ** Timbroù [[Mozambik]] dreistmoullet COMPA DE MOCAMBIQUE (1891-1894) ** Companhia de Moçambique (1894-1940) *Pennad kar : [[Timbroù Mozambik]] === [[Timbroù Postoù prevez Mozambik|Kompagnunezh Nyassa]] === [[File:Nyassa SW126 - 1923.JPG|dehou|200px]] *Statud : Embregerezh prevez (1921-1930) *Alc’hwez : ** Timbroù Mozambik dreistmoullet NYASSA (1898 ha 1925) ** Nyassa Portugal (1901-1921) ** Companhia do Nyassa (1921-1925) *Pennad kar : [[Timbroù Mozambik]] === [[Timbroù Birmania (Myanamar)|Myanmar (Birmania)]] === *Statud : Ul lodenn eus Indez Breizh-Veur dindan anv Birmania (1855-1937). Dominion ar Rouantelezh-Unanet (1937-1948). Stad dizalc’h abaoe 1948 adanvet Unvaniezh [[Myanmar]] e 1990. *Alc’hwez : ** Union of Myanmar (abaoe 1990) === [[Timbroù Mytilíni|Mytilíni]] === *Statud : Kêrbenn enez Lesbos. *Alc’hwez : Timbroù [[Turkia]] dreistmoullet Ε λ λ η ν ι χ ή Κ α τ ο χ ή Μ ν τ ι λ ή ν η ζ (1912) (= Mytilíni – Aloubadeg Bro-C’hres) == N == === [[Timbroù Nabha|Nabha]] === [[File:Stamp of Nabha - 1938 - Colnect 616912 - Dak Runner.jpeg|dehou|250 px]] *Statud : Stad-briñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1947. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant « Nabha State » (1885-1942) ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant « Nabha » (1942-1945) === [[Timbroù Namibia|Namibia]] === *Statud : Trevadenn Bro Alamagn (1884-1915). Melestradurezh Suafrika (1915-1990) dindan anv [[Afrika ar Mervent]]. Stad dizalc’h abaoe 1990. *Alc’hwez : ** [[Namibia]] (abaoe 1990) *Pennad kar : [[Timbroù Mervent Afrika]] === [[Timbroù Nandgam|Nandgam]] === *Statud : Stad-briñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1947. *Alc’hwez : ** Feudatory State Raj Nandgam (1892) ** Lizherennoù hindieg (1893) ** Timbroù dreistmoullet gant M.D.B. (1894) === [[Timbroù Natal|Natal]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Dont a reas da vezañ ul lodenn eus [[Unvaniezh Suafrika]] e miz Mae 1910. *Alc’hwez : [[Natal (Suafrika)|Natal]] (1857-1908) *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]] === [[Timbroù Nauru|Nauru]] === *Statud : Trevadenn Alamagn (1888-1914). Aloubadeg Breizh-Veur (1916-1924). Melestradurezh Aostralia. Melestradurezh Japan (1942-1945). Melestradurezh [[Aostralia]] (1945-1968). Republik dizalc’h (abaoe 1968). *Alc’hwez : ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet « Nauru » (1916-1923) ** Nauru (1924-1947) ** Republic of Nauru (1968-1977) ** [[Nauru]] (abaoe 1977) === [[Timbroù Negri Sembilan|Negri Sembilan]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1957). Aloubet gant Japan (1942-1945). Unan eus 13 Stad Kevread [[Malaizia]] abaoe 1957. *Alc’hwez : ** Timbroù Malacca dreistmoullet « Negri Sembilan » (1891) ** N Sembilan (1896-1899) ** Timbroù dreistmoullet e japaneg (1942) ** Malaya Negri Sembilan (1935-1957) ** Malaysia Negeri Sembilan (1965-1986) === [[Timbroù Nepal|Nepal]] === [[File:Nepal-1959-Sc120-King Mahendra Opening Parliament.jpg|dehou|250px]] *Statud : Stad-priñselezh gwarezet gant India. Stad dizalc’h abaoe 1947 *Alc’hwez : ** Lizherennoù nepaleg (1881-1946) ** [[Nepal]] (abaoe 1949) === [[Timbroù Nevis|Nevis]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (betek 1980). Emrenerezh (1980-1983). Stad dizalc’h gant enez Saint-Kitts. *Alc’hwez : ** Nevis (1861-1890) ** Timbroù Saint-Kitts dreistmoullet NEVIS (1980) ** [[Nevis]] (abaoe 1980) === [[Timbroù Nicaragua|Nicaragua]] === *Statud : Stad dizalc’h (abaoe 1821). *Alc’hwez : [[Nicaragua]] (abaoe 1862) *Tiriad Bluefield : timbroù dreistmoullet “Dpto Zelaya” (1904-1906) pe “Bluefield” (1906) pe Costa Atlantica (1907) * Tiriad Cabo : Timbroù Nicaragua dreistmoullet “Cabo” pe “CÂBO” (1904-1912) [[File:1896 20c Nicaragua unused YV85-Mi84Y.jpg|dehou|200px]] === [[Timbroù Niger|Niger]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1921-1959). Republik emren (1959-1960). Statd dizalc’h (abaoe 1960). *Alc’hwez : ** Timbroù Senegal-Uhel dreistmoullet <small>TERRITOIRE DU NIGER</small> (1921-1922) ** Niger Afrique Occidentale Française (1925-1926) ** [[Niger]] (1931-1944) ** République du Niger (abaoe 1959). === [[Timbroù Nijeria|Nijeria]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dre unvaniñ broioù gwarezet [[Nijeria ar Su]], [[Nijeria an Norzh]], [[Aod an Niger]] ha [[Lagos]] e 1914. Stad dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** [[Nigeria]] (1914-1960) ** Federation of Nigeria (abaoe 1960) === [[Timbroù Niuafo'ou|Niuafo’ou]] === [[File:Canoe Mail.jpg|dehou|200px]] *Statud : Enezenn [[Tonga]]. *Alc’hwez : [[Niuafo’ou]] (abaoe 1983) === [[Timbroù Niue|Niue]] === *Statud : Tiriad tramor Zeland Nevez. *Alc’hwez : ** Timbroù Zeland Nevez dreistmoullet « NIUE » (1902 ha 1918-21) pe NIUE TAHA PENI (1912-16) ** [[Niue]] (abaoe 1920) === [[Timbroù Enez Norfolk|Enez Norfolk]] === *Statud : Tiriad-suj [[Aostralia]]. Tiriad emren abaoe 1960. *Alc’hwez : Norfolk Island (abaoe 1947) [[File:Brevmerke, Jeg vil værge mit land.jpg|dehou|200px]] === [[Timbroù Norvegia|Norvegia]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1905. Aloubadeg Alamagn (1940-1945). *Alc’hwez : ** Skoed-ardamez (leon) (1855) ** [[Norge]] (1856-1977) ** Norge pe Noreg (abaoe 1977) pe Noreg Norge (abaoe 1988) === [[Timbroù Kengevread Norzh Alamagn|(Kengevread) Norzh Alamagn]] === *Statud : Kengevread Stadoù alaman (1866-1871). *Alc’hwez : Norddeutscher Postbezirk pe Nord-Deutscher Postbezirk (1868-1870) === [[Timbroù Norzh Borneo|Norzh Borneo]] === *Statud : Melestradurezh ur gompagnunezh prevez (1883-1893). Bro warerezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1901-1948). Aloubadeg Japan (1943-1945). Melestradurezh Lu Breizh-Veur (1948-1964). Ezel eus Kevread Stadoù Malaizia (abaoe 1964). *Alc’hwez : ** North Postage Borneo pe North Borneo (1883-1886) ** British North Borneo (1886-1892) ** (The) State of North [[Borneo]] (1894-1895) ** State of North Borneo (lizherennoù latin, sinaek ha malaiziek (1897-1901 ha 1909-1941) ** Timbroù Borneo dreistmoullet <small>BRITISH PROTECTORATE</small> (1901-1912) ** Aloubadeg Japan : lizherennoù Japanek 北ボルネオ (1943-1945) ** Timbroù dreistmoullet gant B.M.A. (= British Military Administration (1945) ** Timbroù dreistmoullet gant tresadenn-arouez ar monarkiezh (1947) ** North Borneo (1948-1963) === [[Timbroù Nosy Be|Nosy Be]] === *Statud : Enezenn e-kichen [[Madagaskar]], staget ouzh an drevadenn c’hall e 1895. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet NSB (1889-1890) ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet Nossi-Bé (1893) ** Nossi-bé (1894) === [[Timbroù Nowanuggur|Nowanuggur]] === *Statud : Stad-briñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1947. *Alc’hwez : ** Lizherennoù hindieg (1877-1880) ** Skoed-ardamez (1893) *Pennad kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] === [[Timbroù Nyasaland|Nyasaland]] === [[File:Nyasaland 1949 Mi 91 stamp (75th anniversary of the UPU. Hermes over globe).jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1907-1964). Anvet [[Malawi]] abaoe 1964. *Alc’hwez : ** Nyasaland Protectorate (1908-1934) ** Nyasaland (1934-1953 ha 1963) *Pennadoù kar : [[Timbroù Malawi]] [[Timbroù Rodezia ha Nyasaland]] == O == === [[Timbroù Obock|Obock]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Bro-C’hall (adalek 1862) staget ouzh trevadenn [[Aod c'hall ar Somalianed]] e 1896. *Alc’hwez : ** Timbroù Trevadennoù Bro-Frañs dreistmoullet OBOCK (1892). ** OBOCK (1892-1894) *Pennad kar : [[Timbroù Djibouti]] === [[Timbroù Rusia|Odesa – Burev-post Polonia]] === *Statud : Porzh eus Rusia. *Alc’hwez : Timbroù Polonia dreistmoullet gant <small>ODESA</small> (1919) === [[Timbroù Tiriadoù gall Okeania| Okeania - Tiriadoù gall]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1880—1946) dindan anv [[Tahiti]] betek 1903, ha tiriad tramor dindan anv [[Polinezia c’hall]] abaoe 1957. *Alc’hwez : ** Etablissements de l’Océanie (1892-1930) ** ETABts FRçais D’OCÉANIE RF (1930-1939) ** ETABts FRçais D’OCÉANIE (1940-1942) ** Océanie RF (1942-1945) ** Ets Français de l’Océanie (1956) *Pennad kar : [[Timbroù Polinezia c’hall]] === [[Timbroù Oldenburg|Oldenburg]] === *Statud : [[Dugelezh-veur Oldenburg|Dugelezh-veur]]. Ezel eus [[Kengevread Norzh Alamagn]] (1868-1871) hag eus an Impalaeriezh alaman (1871-1918). *Alc’hwez : Oldenburg (1852-1862) *Pennad kar : [[Timbroù Kengevread Norzh Alamagn]] === [[Timbroù Oman|Oman]] === *Statud : Sultanelezh dizalc’h. Anvet “Oman ha Maskat” betek 1971. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Maskat]] hag Oman dreistmoullet <small> SULTANATE OF OMAN </small> (1971) ** Sultanate of Oman (abaoe 1971) *Pennad kar : [[Timbroù Maskat (hag Oman)]] === [[Timbroù Bro-Orañje|Bro-Orañje]] === *Statud : Stad dieub e Su Afrika (1854-1900). Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv « Trevadenn ar Stêr Orañjez » (1900-1902). Staget ouzh Unvaniezh [[SuAfrika]] e 1902. *Alc’hwez : ** Oranje Vrij Staat (1868) ** Timbroù Orañje dreistmoullet gant V.R.I. (1900) ** Timbroù [[Kab ar Spi Mat]] dreistmoullet gant "Orange River Colony" (1900) ** Timbroù Orañje dreistmoullet gant E.R.I. (1902) ** Orange River Colony (1903-1905) === [[Timbroù Antarktika - Tiriad Breizh-Veur|(Inizi) Orc'h ar C'hreisteiz]] === [[File:1944 FID South Orkneys 6d stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad-suj an Inizi Maloù dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (betek 1962). Ul lodenn eus Tiriad Antarktika Breizh-Veur (abaoe 1962). *Alc’hwez : Timbroù [[Inizi Malou]] dreistmoullet gant <small>SOUTH ORKNEYS DEPENDENCY OF </small>(1944). *Pennad kar : [[Timbroù Tiriad Antarktika Breizh-Veur]] === [[Timbroù Orcha|Orcha]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Orcha Postage (1900-1935) ** Orcha State (1935-1943) *Pennadoù kar : [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] [[Timbroù India]] === [[Timbroù Oubangi-Chari|Oubangi-Chari]] === *Statud : Trevadenn c’hall dindan anv [[Kongo Frañs]] (betek 1915), staget ouzh an [[Tchad]] (1915-1922). Lodenn eus [[Afrika ar C’heheder C'hall]] (1936-1959). Dizalc’h dindan anv [[Kreizafrika abaoe]] 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Frañs dreistmoullet Oubangui Chari-Tchad (1915-1922) ** Timbroù Kongo Frañs dreistmoullet Oubangui Chari (1922-1931) ** Oubangui-Chari (1930-1931) *Pennad kar : [[Timbroù Kreizafrika]] === [[Timbroù Ouganda|Ouganda]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1896-1962). Stad dizalc’h abaoe 1962. *Alc’hwez : ** Postoù lec’hel (1895) ** Uganda (1896) ** Uganda Protectorate (1898) ** Timbroù Afrika ar Reter saoz dreistmoullet UGANDA (1902) ** Timbroù Kenya and Ouganda (1922) ** Timbroù Kenya Ouganda Tanganyika (1935-1963) ** Uganda (abaoe 1962) *Pennadoù kar : [[Timbroù Afrika ar Reter saoz]] [[Timbroù Kenya Ouganda Tanganyika]] [[Timbroù Kenya hag Ouganda]] === [[Timbroù Ouzbekistan|Ouzbekistan]] === [[File:Uzbekistan stamp №1430.jpg|dehou|400px]] *Statud : Republik ezel eus Unvaniezh Soviedel betek 1991. Stad dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Timbroù Unvaniezh Soviedel СССР (betek 1992) ** Ўзбекистон - Uzbekistan (1992-1997) ** O’ZBEKISTON (abaoe 1997) == P == === [[Timbroù Pahang|Pahang]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1957). Aloubet gant Japan (1942-1945). Unan eus 13 Stad Kevread Malaysia abaoe 1957. *Alc’hwez : ** Timbroù Malacca dreistmoullet gant <small>PAHANG</small> (1890-1891) ** Pahang (1891-1941) ** Timbroù Malacca dreistmoullet e japanaeg (1942) ** Pahang Malaya (1948-1961) ** Malaysia Pahang (1965-2002) === [[Timbroù Pakhoi|Pakhoi]] === *Statud : Burevioù-post Indez-Sina (trevadenn c’hall) e [[Sina]] (1902-1922). Anvet eo [[Beihai]] bremañ. *Alc’hwez : Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>PACKHOI</small> (1903-1904) pe <small>PAK-HOI</small> (1906)pe <small>PAKHOI</small> (1908 ha 1919). [[File:Map of East Pakistan on stamp.jpg|200px|dehou]] === [[Timbroù Pakistan|Pakistan]] === *Statud : Lodenn eus Indez Breizh-Veur betek 1947. Dominion ar Rouantelezh-Unanet (1947-1955). Republik Islamik dizalc’h abaoe 1955. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet PAKISTAN (1947) ** Pakistan Postage (1948-1955) ** Pakistan (lizherenneg latin, arabek ha bengaleg) (1955-1972) ** [[Pakistan]] (lizherenneg latin hag arabek) (abaoe 1973) === [[Timbroù Palau|Palau]] === *Statud : Melestradurezh Alamagn (1899-1914). Melestradurezh [[Japan]] (1914-1944). Melestradurezh Stadoù-Unanet Amerika (1944-1983). Emrenerezh (1979-1994). Stad dizalc’h (abaoe 1994). *Alc’hwez : ** Timbroù Stadoù-Unanet Amerika (1944-1983) ** Palau pe Republic of [[Palau]] (abaoe 1983) === [[Timbroù Palestina|Palestina]] === *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Otoman betek 1917. Aloubadeg (1918) ha melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet (1922-1948) ha [[Treuzjordania]] (1948-1949), melestradurezh [[Egipt]] e [[Gaza]] (1948-1967). Stad dizalc’h aloubet gant [[Israel]]. *Alc’hwez : ** E.E.F. (= Egyptian Expeditionnary Forces) (1918) ** Timbroù [[Palestinia]] dreistmoullet <small>PALESTINE</small> فلسطين פַּלֶשְׂתִינָה (1920-1922) ** Palestine (1927-1945) ** Timbroù Egipt dreistmoullet gant فلسطين PALESTINE (1948-1959) ** Timbroù Egipt gant alc’hwez فلسطين Palestine (1960-1967) ** Timbroù Treuzjordania gant alc’hwez فلسطين Palestine (1948-1949) ** The Palestinian Authority السلطة الفلسطينية (abaoe 1994) ** Burev-post Bro-C’hall e [[Jeruzalem]] : « GRATIS JERUSALEM » pe « Affaires Etrangères JERUSALEM Postes Françaises » (1948). ** Burev-post Aostria ha Rusia e [[Jaffa]]. ** Burev-post [[Rusia]] e Jeruzalem ** Pennadoù kar : [[Timbroù Reter-nesañ]] [[Timbroù Israel]] [[File:1930 Panama 20c airmail specimen stamp.jpg|200px|dehou]] === [[Timbroù Panama|Panama]] === *Statud : Stad [[Kolombia]] betek 1903. Republik dizalc’h abaoe 1903, war-bouez tiriad [[Kanol Panama]] dindan dalc’h Stadoù-Unanet Amerika betek fin 1999. *Alc’hwez : ** Estados Unidos de Colombia E.S. de Panama (1878) ** Kartenn Panama gant « Colombia » (1892-1903) ** Timbroù Kolombia-Panama dreistmoullet gant <small>REPUBLICA DE PANAMA</small> pe <small>PANAMA</small>(1903-1905) ** Republica de Panama (1905-1955) ** Panama (abaoe 1955) ** Rep. De Panama (1978) === [[Timbroù Tiriad Kanol Panama|Tiriad Kanol Panama]] === *Statud : Tiriad kanol Panama dindan melestradurezh Stadoù-Unanet Amerika etre 1904 ha 1999. Staget ouzh Panama abaoe 2000. *Alc’hwez : ** Timbroù Kolombia-Panama dreistmoullet gant <small>CANAL ZONE</small> (1904) ** Timbroù Stadoù-Unanet dreistmoullet gant <small>CANAL ZONE PANAMA</small> (1904 ha 1924-1926) ** Timbroù Panama dreistmoullet gant <small>CANAL ZONE</small> (1904-1924) **Canal Zone Postage (1928-1962) **Canal Zone (1962-1978) ** Timbroù Stadoù-Unanet (1979-1999) === [[Timbroù Papoua Ginea-Nevez|Papoua Ginea-Nevez]] === *Statud : Melestradurezh Aostralia (1952-1972). Stad dizalc’h (abaoe 1972). *Alc’hwez : ** Papua & New Guinea (1952-1972) ** Papua New Guinea (abaoe 1972) === [[Timbroù Paraguay|Paraguay]] === [[File:1892 30centavos Paraguay unused Yv36 Mi34.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1811. *Alc’hwez : ** Republica del Paraguay (1870-1940 ha 1944-1959) ** Gobierno Provisorio del Paraguay (1904) ** Paraguay Correos (1940-1944) ** Correos del Paraguay (1959-1975) ** Paraguay (abaoe 1975) === [[Timbroù Parma|Parma]] === *Statud : Stad dizalc’h etre 1545 ha 1861. Gouarnamant berrbad e 1859. Staget ouzh Rouantelezh Italia e 1861. *Alc’hwez : ** Stati Parma (1852) ** Duc. De Parma (1857-1859) ** Stati Parmensi (1859) *Pennad kar : [[Timbroù Italia]] === [[Timbroù Patiala|Patiala]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet « Puttallia State » (1884-1885) ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet « Patiala State » (1892-1939) ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet « Patiala » (1944) === [[Timbroù Penang |Penang]] === [[File:Stamp of Penang - 1960 - Colnect 708648 - East Coast Railway.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1814-1957). Aloubet gant Japan (1942-1945). Unan eus 13 Stad Kevread [[Malaizia]] abaoe 1957. *Alc’hwez : ** Malaya Penang (1948-1960) ** Timbroù Malaka dreistmoullet gant <small> DAI NIPPON 2602 PENANG</small> ** Malaysia Pulau Pinang (abaoe 1965) === [[Timbroù Penrhyn|Penrhyn]] === *Statud : Tiriad-suj Zeland Nevez. *Alc’hwez : ** Timbroù Zeland Nevez dreistmoullet gant PENRHYN ISLAND (1902-1918) ** [[Penrhyn]] (1920 ha 1927) ** Timbroù [[Inizi Cook]] dreistmoullet gant “Penrhyn Northern” (1973) ** Penrhyn Northern Cook Islands (abaoe 1974) === [[Timbroù Perak|Perak]] === [[File:Stamp of Perak - 1938 - Colnect 542510 - Sultan Iskandar.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1963). Unan eus an 13 Stad Kevread Malaysia abaoe 1963. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Malaka]] dreistmoullet gant ul loar, ur sterenn hag al lizherenn P (1878), gant PERAK (1880-1887), PERAK one CENT pe two cents (1883-1891). ** PERAK (1895-1935) ** PERAK MALAYA (1953-1961) ** Malaysia Perak (abaoe 1963) *Pennadoù kar : [[Timbroù Stadoù Malaysia]] [[Timbroù Malaysia]] === [[Timbroù Perlis|Perlis]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet etre 1814 ha 1963. Ezel eus Kevread Malaizia e 1963. *Alc’hwez : ** Malaya Perlis (1948-1949 ha 1953) ** Malaya (lizherennoù latin hag arabek) (1951-1955) ** Malaysia [[Perlis]] (abaoe 1965) === [[Timbroù Perou|Perou]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1821-1824. *Alc’hwez : [[Perou|Peru]] (abaoe 1866) === [[Timbroù Inizi Pitcairn|Inizi Pitcairn]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (betek 1983). Tiriad tramor ar Rouantelezh-Unanet. *Alc’hwez : [[Pitcairn]] islands (abaoe 1940). === [[Timbroù Polinezia c’hall|Polinezia c’hall]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall dindan anv « Établissements français d'Océanie » (1880-1946). Tiriad tramor (1946-2004). Strollegezh tramor (Bro Tramor) abaoe 2004 *Alc’hwez : Polynésie française (abaoe 1958) === [[Timbroù Polonia|Polonia]] === [[File:Poland 50h1919 1st.jpg|dehou|200px]] *Statud : E-pad an XIXvet kantved e oa tiriad [[Polonia]] dindan dalc’h [[Rusia]], [[Prusia]] (hag Alamagn goude) hag [[Aostria-Hungaria]]. Aloubadeg Alamagn (1915-1918). Republik dizalc’h e 1918. Aloubadeg Alamagn e 1939. Melestradurezh Alamagn (« General Gouvernement ») etre 1940 ha 1945. Republik poblek (1945-1990). Republik abaoe 1990. *Alc’hwez : ** Timbr Rusia e poloneg ha rusianeg (1860). ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant "Russisch Polen" (1915) pe "Gen. Gouv. Warschau" (1916). ** Timbroù postoù lec’hel [[Varsovia]] dreistmoullet gant « Poczta Polska » (1918) ** Timbroù [[Alamagn]], [[Aostria]] hag [[Aostria-Hungaria]] dreistmoullet gant « Poczta Polska » pe <small>POCZTA POLSKA</small> (1918-1919) mui arouez ar vro (un erer) e 1919. ** Timbroù [[Aostria]] dreistmoullet gant « Rzp.Polska » (1919) ** Poczta Polska (1919-1938) ** Polska (1938) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant "Deutsche Post OSTEN" (1939) ** Timbroù [[Polonia]] dreistmoullet gant « General Gouvernement » mui arouez an Trede Reich (1940). ** GENERALGOUVERNEMENT (1940-1941) ** DEUTSCHES REICH GENERALGOUVERNEMENT (1941-1943) ** GROSSDEUTSCHES REICH GENERALGOUVERNEMENT (1943-1945) ** (Poczta) Polska (1944-1954) ** Polska (abaoe 1954) *Postoù lec’hel e Varsovia (1915-1916) *Postoù lec’hel e Lublin Przedborz, Sosnowice ha Zawiercie (1915-1916) *Gouarnamant en harlu e Londrez : Poczta Polska (1941-1944) *Arme Polonia en Ouzbekistan : Poczta Polska w ZSSR (1942) *Arme Polonia e Rusia : timbroù Rusia dreistmoullet gant « Pol. Korp » hag un erer (1918) === [[Timbroù Enezeg an Azorez|Ponta Delgada]] === *Statud : Kêr war enez Sao Miguel ha kêrbenn enezeg Azorez, dindan dalc’h Portugal. *Alc’hwez : [[Ponta Delgada]] (1892-1905) *Pennad kar : [[Timbroù Portugal]] === [[Timbroù Gres - Burevioù gall|Port Lagos]] === *Statud : Porzh an Impalaeriezh Otoman. Staget ouzh Bro-C’hres e 1914. *Alc’hwez : Timbroù gall dreistmoullet gant « Port-Lagos » (1893) === [[Timbroù Portugal|Portugal]] === *Statud : Stad dizalc’h. Rouantelezh betek 1910. Republik abaoe 1910 *Alc’hwez : ** Penn ar rouanez (1853) ** Penn ar roue (1855) ** [[Portugal]] (1863-1912) hag abaoe 1925) === [[Timbroù Pounch|Pounch]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Lizherennoù hindieg (1876-1888) *Pennad kar : [[Timbroù India]] [[Timbroù Indez Breizh-Veur]] === [[Timbroù Enez ar Priñs-Edward|(Enez ar) Priñs-Edward]] === *Statud : Trevadenn Breizh-Veur (1769-1873). Ezel eus [[Stad kevreadel Kanada]] abaoe 1873. *Alc’hwez : Prince Edward Island (1861-1872) *Pennad kar : [[Timbroù Kanada]] === [[Timbroù Prusia|Prusia]] === *Statud : Rouantelezh. Ezel eus [[Kengevread alaman]] (1815-1866) ha [[Kengevread Norzh Alamagn]] (1867-1871). *Alc’hwez : ** Freimarke ha poltred [[Frederig Gwilherm IV Prusia|Frederig Gwilherm IV]] (1850-1858) ** Preussen (1861-1867) === [[Timbroù Puerto-Rico|Puerto Rico]] === *Statud : Trevadenn Spagn betek 1897. Emrenerezh (1897-1898). Melestradurezh ar Stadoù-Unanet (1899-1900). “Stad frank kevredet” gant Stadoù-Unanet Amerika, hep bezañ ezel an [[A.B.U.]]. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Kuba]] dreistmoullet gant an dorn (1873-1876) ** Pto Rico (1877-1879 ha 1898) ** [[Puerto Rico]] (1880-1898) ** Timbroù Stadoù Unanet Amerika dreistmoullet gant PORTO RICO (1899) pe PUERTO RICO (1900) ** Aloubadeg [[Comao]] : Correos Comao (1898) ==Gwelet ivez== *[[Timbroù hervez ar vro A...H]] *[[Timbroù hervez ar vro Q...Z]] [[Rummad:Timbrouriezh]] tg7ui7f2hw8ahj8kl5pihk7i6nhkgv0 0 174051 2187527 2187121 2026-04-10T11:52:40Z Tanjee 563 /* Siam */ 2187527 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ [[File:Stamps of the United Nations-108-03.jpg|dehou|300px]] *Kavet e vo amañ ur '''roll eus an ensavadurioù o deus embannet timbroù-post''' e-pad ur mare bennak abaoe ma oa bet lakaet e gwerzh an timbroù kentañ e 1840. Er roll e kaver kement seurt ensavadurioù gouarnamant pe aozadurioù aotreet ent-ofisiel o deus embannet timbroù dibar evit ar postoù. En o zouez e kaver Stadoù dizalc’h, trevadennoù, proviñsoù, stadoù-kêr, burevioù-post er broioù estren, aozadurioù etrebroadel ha luskadoù dispac'hel. *Statud pep hini anezho zo bet merket, ha resisaet emdroadur pep tiriad hervez red an istor. *Ur pennger nevez zo kinniget evit doujañ ouzh an alc’hwez a gaver war an timbr, hag alies pa gemm statud ar vro (trevadenn deuet da Stad dizalc’h da skwer). *An darn vrasañ eus an ensavadurioù-se a zo istorel ha lod anezho n'o deus bet nemet ur prantad berr tre. An dimbrawourien a ra alies « broioù marv » eus ar broioù dezho ensavadurioù na embannont ket mui timbroù. *Ouzhpennet ez eus bet un * e fin anv ur vro pa c’hoarvez ganti bezañ hiziv e-maez reolennoù [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] o vezañ n’eo ket anavezet ez-ofisiel he melestradurezh gant an darn vrasañ eus stadoù all ar bed. Broioù zo o deus embannet o frankiz hep asant ar Stad e oant dalc’het ganti (Somaliland, Abc’hazia…) hag an timbroù dindan o anv a vez implijet er vro hepken, ket evit kas lizhiri d’an estrenvro. Pennoù-bras an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]] ha katalogoù timbrawouriezh a embann n’int nemet falstimbroù, daoust d’o implij. N’eus ket kaoz avat eus an timbroù embannet gant forbaned pe emsaverien en harlu, pell-pell eus ar broioù m'int sañset bezañ implijet (Nagaland, inizi Skos, Republik Saharaoui…). {| class="wikitable" style="margin:auto; margin-top:25px; font-size:1.2em; font-weight:bold;" |- | style="padding:10px;" | [[#Q|Q]] • [[#R|R]] • [[#S|S]] • [[#T|T]] • [[#U|U]] • [[#V|V]] • [[#W|W]] • [[#X|X]] • [[#Y|Y]] • [[#Z|Z]] |} == Q == === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Qu’Aiti Hadramaout]] === [[File:Portrait of Anna von Cleve by Hans Holbein the Younger on a stamp of the British protectorate of South Arabia.jpg|dehou|150px]] *Statud : Rouantelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Yemen ar Su]] e 1967. *Alc’hwez : ** Aden Qu'Aiti State of Shihr and Mukalla (1942-1964) ** Qu'aiti State in Hadramaut South Arabia (lizherenneg latin hag arabek) (1966-1968) *Pennad kar : [[Timbroù Yemen ar Su]] === [[Timbroù Queensland|Queensland]] === [[File:Queensland railway stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1859-1901). Stad ezel eus [[Kenglad Aostralia]] abaoe 1901. *Alc’hwez : ** [[Queensland]] (1860-1903) ** Commonwealth Queensland (1903-1910) *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Quelimane|Quelimane]] === *Statud : Trevadenn Portugal. Staget ouzh trevadenn [[Mozambik]] e 1915. *Alc’hwez : ** Timbroù Afrika Bortugalek, [[Makao]] ha [[Timor ar Reter|Timor]] dreistmoullet <small>REPUBLICA QUELIMANE</small> (1913) ** [[Quelimane]] (1914) *Pennad kar : [[Timbroù Mozambik]] == R == === [[Timbroù Rajpipla| Rajpipla]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : राजपीपळा hag ur sabrenn (1880) === [[Timbroù Rarotonga|Rarotonga]] === *Statud : Unan eus [[inizi Cook]] er [[Mor Habask]], dindan dalc’h Zeland-Nevez etre 1900 ha 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù Zeland-Nevez dreistmoullet gant <small>RAROTONGA RUA PENE</small> (1919) ** Rarotonga Postage (1920-1931) *Pennad kar : [[Timbroù Inizi Cook]] === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Ras al-Khaima]] === [[File:Stamp 1968 UAE-RK MiNr0243A pm B002.jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1920-1968). Unan eus « Stadoù an Arsav-brezel » hag eus an [[Emirelezhioù Arab Unanet]] abaoe 1972. *Alc’hwez : Ras al-Khaima (1964-1972) === [[Timbroù Republik Nevez Suafrika| Republik Nevez Suafrika]] === *Statud : Stad dizalc’h e Su Afrika etre 1886 ha 1888. Staget ouzh [[Transvaal]] e 1888. *Alc’hwez : <small>NIEUWE REPUBLIEK ZUID-AFRIKA</small> (1886-1887) *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]] === [[Timbroù Enez ar Reünion|Enez ar Reünion]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1814-1946). Departamant tramor (1946-1983). Rannvro (abaoe 1983). [[Rannvro dreisttrobarzh Unaniezh Europa]] abaoe 2009. *Alc’hwez : ** Ile de la Réunion (1852) ** Timbroù an trevadennoù gall dreistmoullet gant R (1885) pe <small>REUNION</small> (1891) ** Réunion (1892-1947) ** Timbroù Bro-C’hall gant un talvoud-gwerzh nevez e CFA (1948-1974) === [[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Río de Oro]] === *Statud : Trevadenn Bro-Spagn a voe adanvet « Sahara spagnol » e 1924. * Alc’hwez : Colonia de [[Rio de Oro]] (1905-1921) *Pennad kar : [[Timbroù Sahara spagnol]] === [[Timbroù Rio Muni|Rio Muni]] === *Statud : trevadenn Bro-Spagn (1867-1960). Proviñs Spagn (1960-1968). Asambles gant Fernando Poo e sav Stad Ginea ar C’heheder e 1968. *Alc’hwez : ** Rio Muni Correos (1960) ** Rio Muni España (1960-1968) *Pennad kar : [[Timbroù Ginea ar C’heheder]] === [[Timbroù Rodezia|Rodezia]] === * Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan melestradurezh Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Suafrika (“British South Africa Company”) etre 1890 ha 1924. Rannet e div vro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1924 : [[Rodezia an Norzh]] ha [[Rodezia ar Su]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Suafrika dreistmoullet <small>RHODESIA</small> (1909) ** Rhodesia (1910-1922) *Pennadoù kar : [[Timbroù Rodezia an Norzh]], [[Timbroù Rodezia ar Su]], [[Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]] === [[Timbroù Rodezia an Norzh|Rodezia an Norzh]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1924-1964), bet dindan melestradurezh [[Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Suafrika]] (1890-1909) ha trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1909-1924). Bro warezet (1924-1953). Ezel eus [[Kevread Rodezia ha Nyasaland]] (1953-1963). Dizalc’h abaoe 1964 dindan anv [[Zambia]]. *Alc’hwez : Northern Rhodesia (1925-1954 ha 1964) *Pennadoù kar : [[ Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]], [[Timbroù Rodezia ha Nyasaland]] === [[Timbroù Rodezia ar Su|Rodezia ar Su]] === [[File:Stamp Ro.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1923-1953). Ezel eus [[Kevread Rodezia ha Nyasaland]] (1953-1964). Stad dizalc’h e 1980 dinan anv [[Zimbabwe]]. *Alc’hwez : ** Southern Rhodesia (1924-1953 ha 1964) ** Timbroù [[Rodezia]] ha Nyasaland (1954-1963) ** Rhodesia (1964-1978) === [[Timbroù Rodezia ha Nyasaland|Rodezia ha Nyasaland]] === *Statud : Kevread trevadennoù Rodezia ar Su, Rodezia an Norzh ha Nyasaland dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (1953-1963) *Alc’hwez : Rhodesia & Nyasaland (1954-1963). === [[Timbroù Roenland-Pfalz|Roenland-Pfalz]] === *Statud : Tiriad dindan melestradurezh Bro-C’hall etre 1947 ha 1949. Staget ouzh Alamagn ar C’hornaoueg e 1949. *Alc’hwez : Rheinland-Pfalz (1947-1949) === [[Timbroù Romagna|Romagna]] === *Statud : Rannvro italian dindan dalc’h Stadoù ar Pab . Staget ouzh Rouantelezh Italia e 1860. *Alc’hwez : Romagne (1859) === [[Timbroù Enez Rouad|Enez Rouad]] === *Statud : Enezenn eus [[Siria]] aloubet gant Bro-C’hall etre 1915 ha 1921. Staget ouzh [[Tiriad an Alawited]] e 1921. *Alc’hwez : Timbroù ar Reter-Nesañ dreistmoullet gant <small>ILE ROUAD</small> (1916) === [[Timbroù Rouantelezh-Unanet|Rouantelezh-Unanet]] === [[File:Europa 1969 United Kingdom.jpg|dehou|250px]] *Statud : Stad dizalc’h (rouantelezh). * Alc’hwez : Penn ar rouanez pe hini ar roue. ** [[Victoria (Rouantelezh-Unanet)|Victoria]] (1840-1901) ** [[Edouarzh VII]] (1901-1910) ** [[George V]] (1910-1936) ** [[Edouarzh VIII]] (1936) ** [[George VI]] (1936-1952) ** [[Elesbed II]] (1952-2022) ** [[Charlez III (Rouantelezh-Unanet)| Charlez III]] (abaoe 2022) === [[Timbroù Tiriad Zeland-Nevez|Bro ar Roue Edouarzh VII]] === *Statud : Ergerzhadeg Antarktika (1908) *Alc’hwez : Timbroù Zeland Nevez dreistmoullet ‘’’King Edward VII Land’’’ (1908) . === [[Timbroù Roumania|Roumania]] === [[File:Romania cat stamp 2020 05.jpg|dehou|250px]] *Statud : Priñselezh (1862-1881). Rouantelezh (1881-1947). Aloubadeg Alamagn hag Aostria-Hungaria (1917-1918) ha Bulgaria (1917). Republik poblek (1948-1991). Republik abaoe 1989. *Alc’hwez : ** Posta Romana (1865-1885) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant M. V.i.R. (1917) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant Rumänien (1918) ** Timbroù Roumania (e 1917) pe Alamagn (e 1918) dreistmoullet gant « Gültig 9. Armee ». ** Timbroù Aostria-Hungaria dreistmoullet gant un talvoud-gwerzh e « BANI » pe « LEI » (1917) ** Timbroù Bulgaria dreistmoullet gant Поща вЪ РОМЖНИЯ (1917) ** Romania (1890-1948) ** Republica Populara Romana (1948-1954) ** Republica Populara Romina (1954) ** R.P. Romina (1954-1963) ** Posta Romina (1963-1964) ** Posta Româna (1964-1996) ** Romania (abaoe 1996) === [[Timbroù Roumelia ar Reter|Roumelia ar Reter]] === *Statud : Lodenn eus an impalaeriezh ottoman, emren etre 1878 ha 1885, staget ouzh Bulgaria an Norzh e 1885 dindan anv “Bulgaria ar Su”. *Alc’hwez : ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant <small>ROUMÉLIE ORIENTALE</small> pe R.O. (1880) ** Roumélie Orientale Emp. Ottoman (e lizherennoù latin ha kirilek) (1881) **Timbroù dreistmoullet gant arouez ul leon ha “Южна България” (= Bulgaria ar Su) *Pennad kar : [[Timbroù Bulgaria]] [[File:Ruanda-Urundi SW085 - 1942.JPG|thumb|dehou|200px]] === [[Timbroù Ruanda-Urundi|Ruanda-Urundi]] === *Statud : trevadenn Bro-Alamagn dindan anv [[Afrika ar reter alaman]] (1903-1916). Aloubadeg Bro-Veljia (1916-1922). Bro e fiziadur Beljia (1922-1961). Melestradurezh an A.B.U. (1946). Stadoù dizalc’h bremañ : Burundi ha Rwanda *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>KIGOMA</small> (1916) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA</small> pe <small>URUNDI</small> (1916) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>EST AFRICAIN ALLEMAND OCCUPATION BELGE </small> ha <small>DUITSCH DOST AFRIKA BELGISCHE BEZEETING</small> (1916) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>A.O.</small> (1918) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA-URUNDI</small> (1924-1931) ** Ruanda-Urundi (1931-1941 ha 1960) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA URUNDI</small> (1940-1942 ha 1943-1945) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA-URUNDI</small> (1946-1960) *Pennadoù kar : [[Timbroù Rwanda]] [[Timbroù Burundi]] === [[Timbroù Rusia|Rusia]] === [[File:Russia stamp 2008 № 1278.jpg|dehou|250px]] *Statud : Stad dizalc’h. Impalaeriezh betek 1917. Gouarnamant Bolchevik berrbad (1917). Republik Sokialour Kevreadel Sovietoù Rusia (1918-1923). Lodenn vrasañ [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel]] (1924-1992). Kevread [[Rusia]] abaoe 1991. *Alc’hwez : ** ПОЧТОВАЯ МАРКА (1857-1917) ** Timbroù Rusia dreistmoulet gant <small>БРАТСТВО РАВЕНСТВО СВОБОДА </small> (1917) ** РОССІЯ (1918) ** ПОЧТА (=Postoù) ha РУБЛEИ (= [[Roubl]]) (1921) ** (ПОЧТА) PCФCP (1922-1923) ** Timbroù [[Unvaniezh Soviedel]] (1924-1991) ** РОССИЯ Rossija (lizherenneg latin ha kirrilek) (1992-2006) ** РОССИЯ Russia (lizherenneg latin ha kirrilek) (abaoe 2006) *Timbroù embannet gant emsavadegoù enep bolchevik : ** Arme an Hanternoz : ОКСА (1919) ** Arme ar Gwalarn : timbroù Rusia dreistmoullet СБВ. ЗАП. АРМІЯ (1919) ** Arme Rusia ar Su : timbroù Rusia dreistmoullet ЕДИНАЯ РОССІЯ (1919) **СБЕРЕГАТЕЛЬНАЯ МАРКА (1920) ** Arme « Wrangel » ([[Krimea]]: ЮГБ РОССIИ (1919-1920) *Timbroù Rusia ar reter-pellañ : Timbroù dreistmoulet e Omsk, Blagoviechtchensk, Nikolaievsk, Tchita (Д.B. золотom), Vladivostok (1919-1921) * Postoù lec’hel anvet « zemstvos » (1864-1917) === [[Timbroù Rwanda|Rwanda]] === *Statud : Trevadenn Alamagn (1885-1918) dindan anv [[Afrika ar Reter alaman]] ha Belgia (1923-1960) dindan anv Ruanda-Urundi. Stad dizalc’h (republik) abaoe 1961. *Alc’hwez : ** Republique rwandaise (1962-1976) ** [[Rwanda]] (abaoe 1976) === [[Timbroù Inizi Ryūkyū|Inizi Ryūkyū]] === *Statud : Enezeg Japan aloubet gant Stadoù-Unanet Amerika (1945-1972). Emrenerezh (1952-1972). Staget ouzh [[Japan]] e 1972. *Alc’hwez : ** 琉球郵便 (1948 ha 1952-1961) ** RYUKYUS (1950) ** 琉球郵便 [[Inizi Ryūkyū|Ryukyus]] (1952-1972) == S == === [[Timbroù Saarland|Saarland]] === [[File:Saar 1948 250 Bauarbeiter.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad alaman aloubet gant Bro-C’hall (1920-1935 ha (1947-1949). Ul lodenn eus [[Republik Kevreadel Alamagn]] abaoe 1957. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Sarre » (1920) ** Timbroù Bavaria dreistmoullet « Sarre » (1920) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Saargebiet » (1920-1921) ** Saargebiet (1921-1935) ** Timbroù Alamagn (1935-1945) ** Saar (1947-1956) ** Saarland Deutsche Bundespost (1957-1959) === [[Timbroù Sabah|Sabah]] === [[File:Stamp of Sabah - 1964 - Colnect 532865 - Map of Borneo.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Norzh Borneo]] etre 1877 ha 1963. Ezel eus Kevread [[Malaizia]] e 1963. *Alc’hwez : ** Timbroù Norzh Borneo dreistmoullet gant <small>SABAH</small> (1964) ** Malaysia Sabah (abaoe 1965) === [[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Sahara spagnol]] === *Statud : Unvaniezh trevadennoù spagnol [[Rio de Oro]] (1884-1924) ha [[La Aguëra]] (1924-1958). Proviñs Spagn (1958-1976). Tiriad tabutet etre [[Maroko]] ha dizalc’hourien ar [[Polisario]]. * Kavet e vez falstimbroù e anv « Republique arabe saharaouie démocratique RASD ». * Alc’hwez : ** Posesiones españolas del Sahara Occidental (1904) ** Timbroù Spagn dreistmoullet « Sahara español » (1924-1941) ** Sahara Español (1943-1960) ** Sahara España (19601-1976) === [[Timbroù Saint Helena|Saint Helena]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1816-1981). Tiriad-suj ar Rouantelezh-Unanet (1981-2002). Tiriad tramor asambles gant Enez [[Ascension]] ha [[Tristan da Cunha]]. *Alc’hwez : St Helena (abaoe 1856) === [[Timbroù Saks|Saks]] === [[File:Stamp Bodenreform Provinz Sachsen imp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Rouantelezh. Ezel eus [[Kengevread Norzh Alamagn]] (1868-1871) hag eus [[Impalaeriezh Alamagn]] adalek 1871. Rannvro alaman dindan melestradurezh an [[Unvaniezh Soviedel]] (1945-1949). Staget ouzh Republik Alamagn ar Reter e 1949. *Alc’hwez : ** Sachsen (1850-1867) ** Provinz Sachsen (1945-1946) === [[Timbroù Saksonia|Saksonia ar C’hornaoueg]] === *Statud : Rannvro alaman dindan melestradurezh an Unvaniezh Soviedel (1945-1949). Staget ouzh Republik Alaman ar Reter e 1949. *Alc’hwez : Deutsche post (1945) === [[Timbroù Saksonia|Saksonia ar Reter]] === *Statud : Rannvro alaman dindan melestradurezh an Unvaniezh Soviedel (1945-1949). Staget ouzh Republik Alamagn ar Reter e 1949. *Alc’hwez : ** Post ПOЧTA (1945) ** Deutsche post Bundesland Sachsen (1946) [[File:Solomon island stamp 1956 Voyage of HMS Swallow.jpg|dehou|250px]] === [[Timbroù Inizi Salomon|Inizi Salomon]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1900-1911). Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet etre 1913 ha 1960. Statud emrenerezh (1961-1978). Stad dizalc’h abaoe 1978. *Alc’hwez : ** British Solomon Islands Protectorate (1907-1911) ** British Solomon islands (1907-1975) ** Solomon islands (abaoe 1975) === [[Timbroù El Salvador|El Salvador]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1821. *Alc’hwez : ** Salvador (1867) ** Republica del Salvador (1879 ha 1894) ** Correos del Salvador (1893) pe Correos de El Salvador (1896-1897) ** Republica Mayor de Centro America Estado de el Salvador (1897-1900) ** Estado de [[El Salvador]] (1899) ** Republica de El Salvador (1902) ** El Salvador (abaoe 1906) === [[Timbroù Samoa ar C’hornaoueg|Samoa ar C’hornaoueg]] === [[File:DRCol 1915 Samoa MiNr22 B002.jpg|dehou|150px]] *Statud : Trevadenn Alamagn (1900-1914). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet (1914). Melestradurezh [[Zeland Nevez]] (1914-1961). Stad dizalc’h abaoe 1962. Dindan dalc’h ar Stadoù-Unanet ema) inizi Samoa ar Reter. *Alc’hwez : ** Samoa (1877-1900) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant <small>SAMOA</small> ** Samoa ** Timbroù alaman dreistmoullet gant “G.R.I.” (1914) ** Timbroù Zeland Nevez dreistmoullet “Samoa” (1914-1918) ** [[Samoa]] (1922) ** Western Samoa (1935-1958) ** Samoa i Sisifo (1958-1981) ** Samoa (abaoe 1982) === [[Timbroù Samos|Samos]] === *Statud : Enez ar Mor Egea. Staget ouzh Gres e 1923. *Alc’hwez : ΣAMOΥ (1912) *Pennadoù kar : [[Timbroù Gres]] [[Timbroù Gres - Burevioù gall]] === [[Timbroù Sant Kitts|Sant Kitts]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1623-1960). Emrenerezh (1960-1967). Stad kevredet gant Breizh-Veur (1967-1983) Stad dizalc’h abaoe 1983. *Alc’hwez : ** Saint-Christopher (1870-1888) ** Timbroù [[Antilhez Bihanañ saoz]] ((1890-1903) ** [[Saint-Kitts ha Nevis]] (1903-1952) ** Saint-Christopher Nevis Anguilla (1952-1980) ** Saint-Christopher Nevis Anguilla pe Saint-Kitts Nevis Anguilla (1967-1971) ** [[Sant Kitts|St Kitts]] (abaoe 1980) === [[Timbroù Sant Kitts ha Nevis|Sant Kitts ha Nevis]] === [[File:Saint Christopher-Nevis-Anguilla stamp.jpg|dehou|150px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1623-1960). Unvaniezh inizi [[Sant-Kitts]] ha [[Nevis]] *Alc’hwez : Saint-Kitts ha Nevis (1903-1952) *Pennadoù kar : [[Timbroù Sant Kitts]] [[Timbroù Nevis]] [[Timbroù Anguilla]] === [[Timbroù Santez-Lusia|Santez-Lusia]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1860-1960). Emrenerezh (1960-1979). Stad dizalc’h abaoe 1979 *Alc’hwez : ** St Lucia (1860-1978) ** Saint Lucia (abaoe 1978) === [[Timbroù Sant-Martin|Sant-Martin]] === *Statud : Ul lodenn eus Antilhez Nederlandat (betek 2010). Stad emren e Rouantelezh an Izelvroioù abaoe 1986. *Alc’hwez : Sint-Maarten (abaoe 2010) === [[Timbroù Sant-Pêr-ha-Mikelon|Sant-Pêr-ha-Mikelon]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1793-1946). Tiriad tramor (1946-1976). Departamant tramor (1976-1985). Strollegezh tiriadel (1985-2003) ha strollegezh tramor abaoe 2003 *Alc’hwez : ** Timbroù Trevadennoù gall dreistmoullet S P M (1885) ** Timbroù Trevadennoù gall dreistmoullet P D (1886) ** Timbroù Trevadennoù gall dreistmoullet ST PIERRE M.on (1891-1892) ** « St Pierre et Miquelon » pe « Saint-Pierre & Miquelon » (1892-1976) ** Timbroù gall dreistmoullet « St Pierre et Miquelon » (1986 ha 1990- 1991-1992-1993…) ** Saint-Pierre et Miquelon (1986-2002) ** SPM (2002-2005) ** SP & M (abaoe 2005) === [[Timbroù San-Marino|San Marino]] === *Statud : Republik dizalc’h. *Alc’hwez : ** REP. DI S. MARINO pe “Republica di San Marino” pe “Rep. San Marino” (1877-1971) ** [[San Marino]] (abaoe 1971) === [[Timbroù Sant Visant|Sant Visant]] === [[File:St. Vincent 3c West Indies Federation stamp 1958.jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet betek 1958. Ezel eus Kevread Indez ar C’hornaoueg (1958-1969). Emrenerezh (1960-1979). Stad dizalc’h abaoe 1979. *Alc’hwez : ** St Vincent (1861-1958 ha 1963-1992) ** Timbroù Kevread Indez ar C’hornaoueg (1958-1963) ** St Vincent & (the) Grenadines (abaoe 1992) *Pennad kar : [[Timbroù Inizi Granados]] === [[Timbroù São Tomé-ha-Principe|São Tomé ha Principe]] === *Statud : Trevadenn ar Portugal betek 1953). Proviñs Portugal (1954-1975). Stad dizalc’h abaoe 1975. *Alc’hwez : ** S. Tomé E Principe (1869-1954) ** S. Tomé E Principe - Republica portuguesa (1954-1975) ** Republica democratica de Sao Tomé É Principe (1975-1977) ** S. Tomé E Principe (abaoe 1975) === [[Timbroù Sarawak|Sarawak]] === [[File:Stamp of Sarawak - 1952 - Colnect 306212 - Map.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Priñselezh dindan dalc’h an ofisour saoz [[James Brook]] etre 1842 ha 1888. Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1888-1947). Aloubadeg Japan (miz Kerzu 1941) ha melestradurezh Japan (1941-1945). Melestradurezh [[Aostralia]] (1945-1946). Trevadenn Breizh-Veur (1947-1963). Ezel eus Kevrad [[Malaizia]] abaoe 1963. *Alc’hwez : ** [[Sarawak]] (1869-1963) ** Sarawak Malaysia (abaoe 1965) === [[Timbroù Sardigna|Sardigna]] === *Statud : Rouantelezh (1720-1861). Staget ouzh Rouantelezh Italia e 1861. *Alc’hwez : Poltred Vittorio-Emmanuele II (1851-1861) === [[Timbroù Enez Saseno|Enez Saseno]] === *Statud : Enez ar [[Mor Adria]] aloubet gant Italia etre 1929 ha 1943. Staget ouzh [[Albania]] e 1943. *Alc’hwez : Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>SASENO</small> === [[Timbroù ar Sav-Heol|Sav-Heol – Burevioù-post estren]] === *Statud : Burevioù-post a voe savet gant Stadoù Europa en Impalaeriezh Otoman. Rediet int bet da serriñ e 1923. E-pad an Eil Brezel-bed e voe embannet timbroù gant Arme Bro-C’hall (F.F.L.). *Burevioù-post [[Alamagn]] *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet PARA pe PIASTER hag an talvoud-gwerzh nevez (1884-1905) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet “10 centimes” e lizhernneg gotek (1908) *Burevioù-post [[Aostria]] *Alc’hwez : ** Timbroù Lombardia-Veneto (1863-1869) ** Timbroù Aostria (penn an Impalaer), talvoud-gwerzh e Soldi (1867) ** Timbroù Aostria (skoed-ardamez), talvoud-gwerzh e Soldi (1883-1886) ** Timbroù Aostria (penn an Impalaer), talvoud-gwerzh e Para pe Piaster (1890-1908) [[File:Timbre Mouchon Levant surchPiastre.jpg|thumb|right|150px|Timbr ar rummad "Mouchon" (1902)]] *Burevioù-post [[Bro-C'hall]] *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant PIASTRE hag an talvoud-gwerzh (1885-1901) ** Timbroù gall gant an alc’hwez <small>LEVANT</small> (1902-1920) ** Timbroù “Levant” dreistmoullet gant "Beyrouth" (1905) ** Timbroù Siria dreistmoullet gant <small>FORCES FRANCAISES LIBRES LEVANT</small> (1942) *Burevioù-post [[Italia]] *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>ESTERO</small> (= ''er broioù estren'' ) (1874-1879) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>ALBANIA</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1906) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>CONSTANTINOPOLI</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1909 ha 1923) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>VALONA</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1916) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>SMIRNE</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1922) *Burevioù-post [[Polonia]] *Alc’hwez : Timbroù Polonia dreistmoullet <small>LEVANT</small> (1919-1921) *Burevioù-post ar [[Rouantelezh-Unanet]] *Alc’hwez : ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet PARAS pe PIASTRES hag un talvoud-gwerzh nevez (1885-1921) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet '''LEVANT''' (1905 ha 1921) [[File:Russian Post Office Rizeh-5 para.png|dehou|150px]] *Burevioù-post [[Roumania]] *Alc’hwez : ** Timbroù Roumania gant un talvoud-gwerzh e Para (1896) ** Timbroù Roumania dreistmoullet gant '''Posta Romana Constantinopol''' (1919) *Burevioù-post [[Rusia]] *Alc’hwez : ** P.O. П. И.T. (= Kompagnunezh Rusian Moraerezh ha Kenwerzh) (1863-1865) ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant anv ur gêr : Beyrouth, Constantinople, Dardanelles, Ierusalem, Jaffa, Kerassunde, Metelin, Mont-Athos, Rizeh, Salonique, Smyrna, Trebizonde (1909) ** Timbroù gant un talvoud-gwerzh e para. === [[Timbroù Schleswig-Holstein|Schlesvig-Holstein]] === *Statud : Dugelezhioù dindan dalc’h Prusia, ezel eus [[Kengevread Hanternoz Alamagn ]] (1866-1871). Staget ouzh Alamagn (1871-1918). Aozet e voe ur boblvouezhiadeg e 1920 e Schlesvig Kreiz ha Su evit gouzout hag-eñ e vefe staget ouzh Alamagn pe ouzh [[Danmark]]. Aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet (1945-1949) hag an [[Unvaniezh Soviedel]] (rannvro Ratzeburg). Ul lodenn eus Alamagn ar C’hornaoueg abaoe 1949. *Alc’hwez : ** S H post schilling (1850) ** Hrzgl post F.R.M. (1864) ** Holstein (1864-1867) ** Schleswig (1864-1867) ** Herzogth. Schleswig (1864-1867) ** Herzcgth pe Herzcgthum Holstein (1865) ** Schleswig-Holstein (1865-1866) ** Slesvig plebiscit (1920) === [[Timbroù Sechelez|Sechelez]] === [[File:Stamp of Seychelles - 1962 - Colnect 307430 - Map of Indian Ocean.jpeg|dehou|200px]] *Statud : trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1890-1976). Stad dizalc’h (abaoe 1976) *Alc’hwez : ** Timbroù [[Enez Moris]) kachedet gant « B64 » (1861-1890) ** [[Sechelez|Seychelles]] (abaoe 1890) ** Republic of Seychelles (1977) === [[Timbroù Sechelez|Sechelez - Zil Eloigne Sesel]] === *Statud : Inizi Aldabra, Desroches, Farquhar ha Providence dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (« Tiriadoù Breizh-Veur er Meurvor Indian ») betek 1976. Staget ouzh Sechelez e 1976. [[File:Stamp of Seychelles - Zil Eloigne Sesel - 1980 - Colnect 514685 - Map.jpeg|dehou|200px]] *Alc’hwez : ** Timbroù Tiriadoù Breizh-Veur er [[Meurvor Indian]] (1968-1976) ** Timbroù [[Sechelez]] (1976-1980) ** Seychelles - Zil Eloigne Sesel (1980-1983) ** Seychelles - Zil Elwagne Sesel (1983-1985) ** Seychelles - Zil Elwannyen Sesel (1985-1992) === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|(Kathiri) Seiyun]] === *Statud : Sultanelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Yemen ar Su]] e 1967. *Alc’hwez (lizherennoù latin hag arabek) : ** Aden - Kathiri State of Seiyun (1942-1964) ** Ttimbroù Seiyun dreistmoullet “South Arabia” (1966) ** Kathiri State of Seiyun South Arabia (1966-1968) === [[Timbroù Selangor|Selangor]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1963). Unan eus 13 Stad Kevread Malazia abaoe 1963. Aloubadeg Japan (1942) *Alc’hwez : ** Timbroù [[Malaka]] dreistmoullet gant S mui arouez an Islam (Loar ha sterenn) (1882) ** Timbroù [[Malaka]] dreistmoullet gant Selangor (1882-1900) ** Selangor (1891-1895) ** Malaya ha lizherennoù e [[skritur jawiek]] (1935-1941) ** Malaya Selangor (1941-1962) ** Malaysia Selangor (abaoe 1965) ** Timbroù Selangor dreistmoullet gant lizhrennoù japanek (1942) === [[Timbroù Senegal|Senegal]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall betek 1959. Stad dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall (1887) ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet <small>SÉNÉGAL</small> (1892) ** Sénégal et Dépendances (1892-1901) ** Sénégal Afrique Occidentale Française (1906-1935 ha 1941-44) ** Sénégal AOF (1935-1941) ** Sénégal (1941) ** Timbroù Afrika c’hall ar C’hornaoueg (1944-1959) ** Kevread Mali (1959-1960) ** République du Sénégal (1960-1976) ** [[Senegal|Sénégal]] (abaoe 1976) === [[Timbroù Senegal-Uhel ha Niger|Senegal-Uhel ha Niger]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall bet anvet Senegambia ha Niger. *Alc’hwez : Ht Sénégal-Niger (1906-1915) *Pennad kar : [[Timbroù Senegambia ha Niger]] === [[Timbroù Senegambia ha Niger|Senegambia ha Niger]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall o vodañ Senegal, Gambia ha NIger *Alc’hwez : Sénégambie et Niger (1903) === [[Timbroù Serbia|Serbia]] === [[File:European nature protection 2020 stamp of Serbia - 2.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Otoman. Priñselezh emren (1815-1882). Rouantelezh dizalc’h (1882-1918). Ul lodenn eus « Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened » adanvet Yougoslavia e 1929 (1918-1941 ha 1946-2003). Aloubadeg Alamagn (1941-1945). Kevreet gant Montenegro (2003-2006). Stad dizalc’h abaoe 2006. *Alc’hwez : ** Skoed-ardamez [[Serbia]] (1866) ** K. CPБСКА ha poltred ar Roue (1866) ** Poltred ar roue (1869-1873) ** СРБИЈА (1881-1905) ** КРАЉЕВИНА СРБИЈА (1911-1918) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant <small>SERBIEN</small> (1941) ** СРБИЈА SERBIEN (1941-1944) ** Timbroù Yougoslavia (1918-2005) ** Србија и Црна Гора pe Srbija i Crna Gora (2003-2006) ** СРБИЈА (abaoe 2006) ** SERBIJA *Timbroù-brezel : Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet <small>POSTES SERBES</small> (1917) === [[Timbroù Antarktika - Tiriad Breizh-Veur|Inizi Shetland ar Su]] === [[File:FalklandIslandsDependencies1948violet1dSGG9-G16 2.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad-suj an Inizi Maloù dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (betek 1962). Ul lodenn eus Tiriad Antarktika Breizh-Veur (abaoe 1962). *Alc’hwez : ** Timbroù Inizi Malou dreistmoullet gant SOUTH SHETLANDS DEPENDENCY OF (1944) ** Falkland Islands Dependencies (1946-1956) === [[Timbroù Thaïland (Siam)|Siam (Thaïland)]] === *Statud : Rouantelezh. Adanvet [[Thaïland]] e 1939. * Alc’hwez : ** Poltred ar roue (1883) ** Siam (1887-1939) *Pennad kar : [[Timbroù Thaïland]] === [[Timbroù Sierra Leone|Sierra Leone]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1808-1961). Stad dizalc’h (abaoe 1861) *Alc’hwez : ** [[Sierra Leone]] (abaoe 1861) ** Republic of Sierra Leone (1975-1977) === [[Timbroù Rouantelezh an Div Sikilia|Rouantelezh an Div Sikilia]] === *Statud :Unvaniezh rouantelezh [[Sikilia]] ha hini [[Naplez]] e 1816. Stad dizalc’h betek 1861. Ul lodenn eus [[Italia]] abaoe 1861. *Alc’hwez : ** Posta Napoletana (1858 ha 1860) ** Mezzo Tornese ha poltred ar roue (1861) ** Posta di Sicilia (1859) === [[Timbroù Sina|Sina]] === [[File:Stamp China Stalin Mao 1950 5000.jpg|dehou|300px]] *Statud : Impaleriezh betek 1911. Republik (1912-1949). Brezel diabarzh (1927-1949) Aloubadeg Japan e Norzh Sina (1937-1945). Republik poblek abaoe 1949 (nemet Enez [[Enez Taiwan|Formoza]]). Tiriadoù [[Makao]] (e 1999) ha [[Hong-Kong]] (e 1997) zo bet staget ouzh [[Republik Pobl Sina|Sina]]. *Alc’hwez : ** [[Sina|China]] (1878-1897) ** Imperial Chinese Post (1897-1912) ** Republic of China (1912-1931) ** 中华民国 (1931-1992) ** 中国邮政 (= Melestradurezh Postel China) (abaoe 1992) === [[Timbroù Sina|Sina – Postoù rannvro]] === *Statud : Postoù lec’hel. *Sina Kreiz : ** Poltred Mao Zedong (1948) ** Timbroù Sina dreistmoullet (1948-1949) *Sina an Hanternoz : ** Timbroù Sina dreistmoullet (1949-1949) ** Aloubadeg Japan (1941-1945) *Sina ar Biz ** Timbroù Sina dreistmoullet (1946) ** Poltred Tachang Kaï-Tchek ha Sun Yat Sen (1946-1947) ** Timbroù Sina dreistmoullet ha Poltred Mao Zedong (1947-1949) *Sina ar Reter (1949) *Sina ar Su (1949) *Sina ar Mervent (1949) *Setchouan (1933-1934 ha 1949) *Shanghaï ha Nankin – Aloubadeg Japan (1943-1945) === [[Timbroù Sina – Burevioù alaman|Sina – Burevioù alaman]] === [[File:Stamp of China-GermanPO.jpg|dehou|150px]] *Statud : Burevioù-post an Impalaeriezh alaman e Sina (1894-1922). *Alc’hwez : Timbroù Alamagn dreistmoullet gant <small>China</small> (1897-1900) ha China (1905). === [[Timbroù Sina - Burevioù saoz|Sina - Burevioù saoz]] === *Statud : Postoù ar soudarded kaset da Sina (1900). Burevioù-post [[Breizh-Veur]] e Sina (1917-1922). *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant C.E.F. (1900) ** Timbroù Hong Kong dreistmoullet gant CHINA (1917-1922) === [[Timbroù Sina - Burevioù gall|Sina - Burevioù gall]] === *Statud : Burevioù-post Bro-C’hall e Sina (1894-1922). *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant <small>CHINA</small> (1894-1901) ** Chine (1902-196) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>CHINE</small> (1902-1921) === [[Timbroù Sina - Burevioù italian|Sina - Burevioù italian]] === *Statud : Burevioù-post [[Italia]] e Sina (1917-1922). *Alc’hwez : Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>PECHINO</small> <small>TIENTSIN</small> pe “Pechino” ha “Tientsin” (1917-1919). === [[Timbroù Sina – Burevioù Japan|Sina – Burev Japan]] === *Statud : Burevioù-post [[Japan]] e Sina (1900-1922). *Alc’hwez : Timbroù Japan dreistmoullet gant lizherennoù japaneg (1900-1914) === [[Timbroù Sina – Burevioù rusian|Sina – Burevioù rusian]] === *Statud : Burevioù-post [[Rusia]] e Sina (1899-1920). *Alc’hwez : ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant <small>КИТАЙ</small> ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant un talvoud-gwerzh gant « Cents » ha « Dollar » (1917) === [[Timbroù Sina – Burevioù Stadoù-Unanet Amerika|Sina – Burevioù Stadoù-Unanet Amerika]] === *Statud : Burevioù-post [[Stadoù-Unanet]] e Sina (1919-1922). *Alc’hwez : Timbroù Stadoù-Unanet dreistmoullet gant SHANGHAI CHINA (1919-1922) === [[Timbroù Singapour|Singapour]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1867-1959). Emrenerezh (1960). Ezel eus Kevread Stadoù Malaysia (1960-1965). Stad dizalc’h (republik) abaoe 1965. *Alc’hwez : ** Singapore Malaya (1948-1959) ** State of Singapore (1959-1963) ** Republic of Singapoore (1966) ** Singapore (abaoe 1967) [[File:Al-Zahrawi Stamp, Syria (1964).jpg|thumb|dehou|200px]] === [[Timbroù Siria|Siria]] === *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Otoman betek 1918. Aloubet gant Lu ar Rouantelezh Unanet (Nerzh Ergerzhadeg Ejip) etre 1918 ha 1922. Aloubadeg Bro-C’hall (1922). Fiziet e voe melestradurezh Siria e Bro-C’hall e 1923. Kevread Stadoù Emren Siria (1922-1924). Stad Siria (1925-1930). Republik Siria (1930-1946). Stad dizalc’h abaoe 1946. Unvaniezh gant [[Ejipt]] evit sevel Republik Arab Unvan etre 1958 ha 1961. *Alc’hwez : ** Timbroù an Impalaeriezh Otoman (1863-1919) ** E.E.F. (= Egypt Expeditionnary Forces) (1918-1922) ** Timbroù Bro-C’hall pe ar Sav-Heol (''Levant'' e galleg) dreistmoullet T.E.O. (=''Territoires Ennemis Occupés'') pe '''O.M.F. Syrie''' (= ''Occupation Militaire Francaise''). (1919-1923) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant '''Syrie Grand Liban''' (1923-1924) ** Syrie (1924-1932) ** République syrienne (1934-1944) ** Syrie pe République Syrienne (1944-1958) ** U.A.R. (1958-1961) ** Syrian Arab Republic (1961-1984) ** Syria (lizherenneg latin hag arabek) (abaoe 1984) *Pennadoù kar : [[Timbroù Enez Rouad]] [[Timbroù Tiriad an Alawited]] [[Timbroù Latakia]] [[Timbroù Sandjak Alexandretta]] === [[Timbroù Sirmoor|Sirmoor]] === [[File:Stamp of Sirmoor - 1885 - Colnect 779728 - Raja Shamsher Parkash.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Sirmoor state (1879-1899) === [[Timbroù Skos Nevez|Skos Nevez]] === *Statud : Trevadenn ar Rouanetlezh-Unanet (1713-1867). Staget e voe ouzh Kanada e 1867. *Alc’hwez : Nova Scotia (1851-1860) *Pennad kar : [[Timbroù Kanada]] === [[Timbroù Slovakia|Slovakia]] === *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Aostria-Hungaria (betek 1918). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1918-1939). Stad dizalc’h dindan levezon Alamagn (1939-1945). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1945-1992). Rannet e voe [[Tchekoslovakia]] e daou d’ar 1añ a viz Genver 1993 ha savet Stadoù dizalc’h [[Tchekia]] ha [[Slovakia]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Aostria (1850-1871) ** Timbroù Hungaria (1871-1921) ** Timbroù Tchekoslovakia (1921-1939) ** Timbroù Tchekoslovakia dreistmoullet "Slovensky Stat” (1939) ** Slovenská posta (1939) ** Slovensko (1939-1945) ** Timbroù Tcheko-slovakia (1945-1992) ** Slovensko (abaoe 1993) *Timbroù evit Lejion Tchekoslovakia e Siberia (embannet e Irkoutsk) : Československé Vojsko Na Rusi (1919-1920) === [[Timbroù Slovenia|Slovenia]] === *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Aostria-Hungaria (betek 1918). Ul lodenn eus Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1931). Ul lodenn eus rouantelezh Yougoslavia (1931-1939). Aloubadeg Italia (1941) hag Alamagn (1944). Ul lodenn eus republik Yougoslavia (1945-1991). Stad dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Timbroù Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (rummad Lubiana) gant AЖAРAВA CХC - Država SHS (1919-1931) ** Timbroù Yougoslavia gant Југославија ha Jugoslavia (1931-1939) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant ar gerioù « Commissariato Civile Territori Sloveni occupati LUBIANA » pe « Alto Commissario per la Provincia di Lubiana » (1941). **Timbroù Italia dreistmoullet gant arouez un erer hag ar gerioù « Provinz Ljubljanika Laibach Pokrajina » (1944). **Timbroù Yougoslavia Југославија ha Jugoslavia (1945-1991) ** Slovenija (abaoe 1991) === [[Timbroù Smyrna|Smyrna]] === *Statud : Kêr e Turkia (anvet [[Izmir]] bremañ). Fiziet e melestradurezh Gres goude ar [[Brezel-bed Kentañ]], aloubet gant Gres e 1919, gant Turkia e 1922. Staget ouzh Turkia e 1922. *Alc’hwez : Timbroù Gres dreistmoullet gant E.T. ΣMYPNH (= Postoù Gres – Smyrna) (1919) === [[Timbroù Somalia|Somalia]] === *Statud : Trevadenn Italia (1905-1945), aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1942. Stad dizalc’h abaoe 1960 dre unvaniñ [[Somalia Italian]] ha [[Somaliland]] Breizh-Veur. *Alc’hwez (lizherennoù latin hag arabek) : ** Somalia (1960-1980) ** Somali Democratic Republic (1970-1973) ** Jum. Dim. Somaliya (1973-1976) ** J.D. Soomaaliyeed (1976-1990) ** J.D. Soomaaliya (abaoe 1990 *Pennadoù kar : [[Timbroù Somaliland]] [[Timbroù Somalia Italian]] === [[Timbroù Somalia italian|Somalia italian]] === [[File:ItaSomalia 1936 MiNr0237 pm Mogadishu B002.jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn Italia (1881-1942). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet (1942-1945). Melestradurezh fiziet en Italia gantan [[A.B.U.]] etre 1950 ha 1960. Stad dizalc’h dindan anv [[Somalia]] abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Benadir (1903-1923) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>SOMALIA ITALIANA</small> (1923-1931) ** Somalia Ital. (1926) ** Postes Somalia Italiana (1928) ** Postes Italiane Somalia (1932-1937) ** Somalia Italiana (1934) ** Somalia (lizherennoù latin hag arabek) (1938-1950) === [[Timbroù Somaliland saoz|Somaliland saoz]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1906-1960). Kenstaget ouzh trevadenn [[Somalia Italian]] evit sevel Stad Somalia dizalc’h e 1960. *Alc’hwez : ** British Somaliland ** Somaliland Protectorate *Pennad kar : [[Timbroù Somalia italian]] === [[Timbroù Somaliland (Republik)|Somaliland (Republik)*]] === *Statud : Tiriad disrannour Somalia (abaoe 1991) anvet ez-ofisiel “Republik Somaliland”. Nann anavezet gant Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]] estreget [[Israel]]. Nann ezel eus [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]] * Er-maez al lezenn eo an timbroù. *Alc’hwez : ** Republic of Somaliland ** Somaliland (e lizherennoù latin hag arabek) ** Soomaaliya (abaoe 1996) : falstimbroù === [[Timbroù Soruth|Soruth]] === [[File:Stamp of Soruth (Saurashtra) - 1935 - Colnect 943507 - Nawab Mahabat Khan III.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Lizherennoù Goudjarateg (1864-1915) ** Saurashtra Postage (1923-1949) ** Timbroù-servij : timbroù dreistmoullet <small>SARKARI</small> (1929-1938) === [[Timbroù Soudan|Soudan]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h [[Ejipt]] hag ar [[Rouantelezh-Unanet]] (1899-1951). Stad emren (1951-1954). Stad dizalc’h (republik) abaoe 1956. *Alc’hwez : ** Timbroù Ejipt dreistmoullet SOUDAN (lizherenneg latin hag arabek) (1897) ** Sudan Postage pe Sudan (lizherenneg latin hag arabek) (1898-1951) ** Sudan - Self Government (1954) ** Sudan (lizherenneg latin hag arabek) (abaoe 1956) === [[Timbroù Soudan c’hall|Soudan c’hall]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1890-1899). Ezel eus Afrika ar C’hornaoueg C’hall. Ul lodenn eus “Niger Grenn” ha Senegal Uhel” (1899-1902), ha Senegambia ha Niger (1902-1904), Senegal Uhel ha Niger (1904-1919). Pa voe krouet [[Volta-Uhel]] e 1921 e voe anvet [[Soudan c’hall]] (1921-1958). Stad dizalc’h dindan anv [[Mali]] abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet gant SOUDAN Frais (1894) ** Soudan Français (1894-1900 ha 1931-1944) ** Timbroù Senegal Uhel dreistmoullet gant Soudan Français (1921-1930) *Pennad kar : [[Timbroù Mali]] === [[Timbroù Soudan ar Su|Soudan ar Su]] === *Statud : Ul lodenn eus [[Soudan]]. Stad dizalc’h abaoe 2011. *Alc’hwez : Republic of the South Sudan (abaoe 2011) === [[Timbroù Spagn|Spagn]] === [[File:Stamp 1934 Spain Minr0637 pm B002.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h. Rouantelezh (1715-1872). Republik (1873-1874). Rouantelezh (1874-1931). Republik (1931-1939). Brezel diabarzh (1936-1939). Diktatouriezh Franco (1939-1975). Rouantelezh abaoe 1975. *Alc’hwez : ** Poltred ar Rouanez (1850-1862 ha 1864) ** España pe Correos de España (1862-1872 ha 1900-1931) **Comunicaciones (1873-1899) ** Republica española (1931-1938) ** Estado Español (1937-1940) ** España (abaoe 1939) *Timbroù lec’hel zo bet embannet e-pad ar brezel diabarzh en Almeria, e [[Barselona]], [[Madrid]], [[Valencia]], [[Aragon]], [[Cadix]], [[Logroño]], Lugo, [[Malaga]], [[Melilla]], Orense, Pontevedra, [[San Sebastian]], [[Santa Cruz de Tenerife]], [[Saragossa]], [[Segovia]], [[Vitoria]], Teruel. === [[Timbroù Sri Lanka (Ceylan|Sri Lanka (Ceylan)]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet betek 1972 dindan anv [[Ceylan]]. Stad dizalc’h abaoe 1972. *Alc’hwez : ** Ceylan (-1972) ** Sri Lanka (abaoe 1972) === [[Timbroù Stadoù Kenkevredet Amerika|Stadoù Kenkevredet Amerika]] === *Statud : Stadoù disrannour e Stadoù-Unanet Amerika e-pad ar brezel diabarzh (1861-1865). *Alc’hwez : Confederate States, CSA Postage ou Postage (1861-1865) *Bridgeville, Greenville, Grove Hill, Livingston, Mobile, Talladega hag Uniontown (Stad Alabama) *Chapel Hill, Hillsborough, Lenoir ha Rutherfordton (Stad Karolina an Norzh) *Charleston, Spartanburg, Unionville (Stad Karolina ar Su) *New Smyrna, Athens, Kingston, Macon ha Newnan (Stad Jorjia) *Bâton-Rouge, Mount Lebanon, New Orleans (Stad Louisiane) *Galatin, Knoxville, Memphis, Nashville, Rheatown ha Tellico Plains (Stad Tennessee) *Austin, Beaumont, Galveston, Goliad, Gonzales, Hallettsville, Helena, Independence, Port Lavaca ha Victoria (Stad Texas) *Abingdon, Danville, Emory, Fredericksburg, Greenwood Depot, Jetersville, Liberty, Lynchburg, Marion, Petersburg, Pittsylvania ha Pleasant Shade (Stad Virginia) === [[Timbroù Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet Amerika]] === [[File:USA postmaster provisional stamp NY Mi 2 YT 1.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h (Republik Kevreadel). Brezel diabarzh (1861-1865). Postoù prevez (“Post Masters”) e kêrioù New-York ha Saint-Louis (1845), Alexandria, Boscawen, Baltimore, Brattleboro ha Providence (1846). *Alc’hwez : ** Post Office (1845-1846) ** US Postage (1847-1875) ** United States (of America) pe US (abaoe 1875-1975) ** USA (abaoe 1975) === [[Timbroù Stadoù ar Pab|Stadoù ar Pab]] === *Statud : Stad dizalc’h dindan aotrouniezh ar Pab. Staget ouzh Italia e 1870. Dizalc’h (lodenn Roma) dindan anv [[Keoded ar Vatikan]] e 1929. *Alc’hwez : ** Skoed-ardamez ha Franco Bollo Postale (1852-1868) *Pennad kar : [[Timbroù Keoded ar Vatikan]] === [[Timbroù Stellaland|Stellaland]] === [[File:1885 stamp of Stelland.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h (1882-1885). Staget e voe ouzh trevadenn [[Bechuanaland saoz]] e 1885. *Alc’hwez : ** Republiek Stellaland (1884) ** Vryburg ** Timbroù Kab ar Spi Mat dreistmoullet gant « VR special post » (1899-1900) *Pennadoù kar : [[Timbroù Bechuanaland saoz]], [[Timbroù Suafrika]] === [[Timbroù Suafrika|SuAfrika]] === [[File:SouthAfrica-Stamp-1923-Springbok.jpg|dehou|250px]] *Statud : Dizalc’h abaoe 1910 dindan anv [[Unvaniezh Afrika ar Su]], ganet eo bet diwar gevreañ trevadennoù saoz [[Kab ar Spi Mat]], [[Natal]], [[Transvaal]] ha [[Stad-Oranje]]. Betek 1961 e oa divyezhek (saozneg – afrikaneg) meneg an timbroù. *Alc’hwez : ** Unie van Zuid Afrika - Union of South Africa (1910-1922) ** Suid-Afrika, Suidafrika South Africa (1926) ** AFR (1927-1936) ** Republic of South Africa - Republiek van Suid-Afrika (1961-1966) ** RSA (abaoe 1961) *Pennadoù kar : [[Timbroù Kab ar Spi Mat]], [[Timbroù Natal]], [[Timbroù Stad Orañje]], [[Timbroù Transvaal]], [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]]. === [[Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika|Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]] === *Statud : Kompagnunezh prevez e dalc’h tiriadoù bet anvet Rodezia na Norzh ha Rodezia ar Su. *Alc’hwez : British South Africa Company (1890-1905) === [[Timbroù Bro-Suis|Suis]] === [[File:Stamp Switzerland 1908 1fr.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad Kengevreadel dizalc’h. *Alc’hwez : ** ORTS POST (1850) ** Tresadenn ur vaouez gant skoed-ardamez [[Suis]] (1854-1862 ha 1882-1907) ** Confoederatio Helvetica (1938) ** Helvetia (abaoe 1907) === [[Timbroù Bro-Suis|Suis – Postoù kantonioù]] === *Statud : A-raok ma voe embannet timbroù gant melestradurezh Suis ez eus graet reoù gant postoù lec’hel e kantonioù [[Basel]], [[Geneva]], [[Neuchâtel (kêr)|Neuchatel]] *Alc’hwez : *Postoù Kantonioù ** Basel : Stadt Post Basel (1845) ** Geneva : Postes de Genève (1845-1849) pe Postes Locales gant skoed-ardamez Suis (1849-1851) ** Zurich : <small>ZÜRICH</small> (1843-1850) === [[Timbroù Sukembre-Nevez|Sukembre-Nevez]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1825-1900). Ezel eus Kengevredad Aostralia abaoe 1901. *Alc’hwez : ** Aust sicillum nov camb, 1850 ** New South Wales pe “– Walls” pe “– Wale” pe ‘- Wace” pe “- Waees” (1851) ** New South Wales (1851-1907) ** N.S.W. (1897) ** Commonwealth New South Wales (1903-1906) ** Timbroù-servij - timbroù dreistmoullet ‘’’O S’’’ (1879-1886) pe ‘’’OS NSW’’’ (1903-1906) ** Timbroù-servij - timbroù Aostralia toulliget ’’’O S’’’ pe ‘’’O S NSW’’’ (1913-1927) === [[Timbroù Surinam|Surinam]] === * Statud : trevadenn an Izelvroioù (1873-1954). Dominion (1954-1975). Stad dizalc’h (abaoe 1975). *Alc’hwez : Suriname (abaoe 1873) === [[Timbroù Sveden|Sveden]] === [[File:Stamp 2000 Sweden David Ehrenstrahl.png|dehou|250px]] *Statud : Stad dizalc’h (rouantelezh). *Alc’hwez : Sverige (abaoe 1855) === [[Timbroù Swaziland|Swaziland]] === *Statud : Bro warezet (betek 1902) ha trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1902-1967). Emrenerezh (1967-1968). Stad dizalc’h (rouantelezh) abaoe 1968. Anvet [[Eswatini]] e 2018. *Alc’hwez : ** Timbroù Transvaal dreistmoullet [[Swaziland]] (1899-1892) ** Timbroù Transvaal (1894-1910) ** Timbroù Suafrika (1910-1933) ** [[Swaziland]] (1933-2018) *Pennadoù kar : [[Timbroù Eswatini]] [[Timbroù Suafrika]] == T == === [[Timbroù Tadjikistan|Tadjikistan]] === [[File:Stamp of Tajikistan - 2001 - Colnect 291807 - Map flag and arms of Tadjikistan.jpeg| dehou|200px]] *Statud : Republik ezel eus Unvaniezh Soviedel betek 1992. Stad dizalc’h abaoe 1992 *Alc’hwez : ** Тоҷикистон - Tadžikistan (1992-1995) ** Тоҷикистон – [[Tadjikistan]] (abaoe 1995) === [[Timbroù Tahiti|Tahiti]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1880-1958). Tiriad tramor dindan anv [[Polinezia C’hall]]. *Alc’hwez : Timbroù an trevadennoù dreistmoullet <small>TAHITI</small> (1882-1915) *Pennad kar : [[Timbroù Polinezia C’hall]] === [[Timbroù Tanganyika|Tanganyika]] === *Statud : Trevadenn Alamagn dindan anv “Afrika ar Reter” (Deustsche Ostafrika) etre 1898 ha 1915. Aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1916. Fiziet gant Kevredigezh ar Broadoù e Breizh-Veur (1922-1935). Unvanet gant Kenya hag Ouganda (1935-1961). Dizalc’h abaoe 1961, asambles gant [[Zanzibar]]. Adanvet [[Tanzania]] e 1964. *Alc’hwez : ** Tanganyika (1922) ** Mandated Territory of Tanganyika (1926-1931) ** Timbroù Kenya – Ouganda – Tanganyika (1935-1961) ** Tanganyika (1961) ** Jamhuri ya Tanganyika (1962) ** United Republic of Tanganyika and Zanzibar (1964) === [[Timbroù Maroko|Tanja]] === *Statud : Tiriad etrebroadel (1925-1956). Staget ouzh Maroko pa voe dizalc’h. Burev-post Breizh-Veur e kêr Tanja e Maroko. *Alc’hwez : Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet gant <small>TANGIER</small> (1927-1957) === [[Timbroù Tanzania|Tanzania]] === [[File:Stamp of Tanzania - 1965 - Colnect 277752 - Flag.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1961, anavezet dindan anv [[Tanganyika]], asambles gant [[Zanzibar]] e 1964. *Alc’hwez : [[Tanzania]] (abaoe 1965). *Pennad kar : [[Timbroù Tanganyika]] === [[Timbroù Tasmania|Tasmania]] === *Statud : Trevadenn ar Rouanetelezh-Unanet anvet “Douar Van Diemen” betek 1853. Ezel eus Kengevredad Aostralia abaoe 1901. *Alc’hwez : ** Van Diemens Land (1853-1857) ** [[Tasmania]] (1858-1912) ** Timbroù Aostralia gant toullouigoù e stumm OS (1914) ha T (1938). *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Tchad|Tchad]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall staget ouzh [[Kongo Grenn]] (betek 1915), [[Oubangi-Chari]] (1915-1922) hag ezel eus [[Afrika C’hall ar C’heder]] (1936-1958). Stad dizalc’h abaoe 1958. *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Grenn dreistmoullet ‘’’TCHAD’’’ (1915) ** Timbroù Oubangi-Chari (1915-1922) ** Timbroù Kongo Grenn dreistmoullet TCHAD AFRIQUE EQUATORIALE FRANCAISE (1924-1933) **Timbroù Afrika c’hall ar C’heheder (1933-1958) ** République du [[Tchad]] (abaoe 1959) *Pennadoù kar : [[Timbroù Oubangi-Chari]] [[Timbroù Kongo Grenn]] === [[Timbroù Tchekia|Tchekia]] === *Statud : Ul lodenn eus an [[Impalaeriezh Aostria-Hungaria]] (1867-1918). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1918-1939). Aloubadeg Alamagn (1939). Tiriad-suj Alamagn dindan anv [[Gwarez-stad Bohemia-Moravia]] (1939-1944). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1945-1992). Stad dizalc’h abaoe 1992 *Alc’hwez : ** Timbroù [[Aostria]] (1850-1918) ** Timbroù [[Tchekoslovakia]] (1918-1939 ha 1945-1992) ** Timbroù Gwarez-stad Bohemia-Moravia (1940-1944) ** Česká republika (abaoe 1992) *Pennadoù kar : [[Timbroù Aostria]] [[Timbroù Tchekoslovakia]] === [[Timbroù Tchekosloslovakia|Tchekoslovakia]] === *Statud : Stad dizalc’h savet e 1918 gant unvaniezh [[Bohemia]], [[Moravia]] (ha [[Silezia]]) ha [[Slovakia]]. Ul lodenn staget ouzh [[Alamagn]] e 1939 ha savet Stad Slovakia diouzh un tu, Bohemia ha Moravia aloubet gant Alamagn diouzh an tu all. Stad dizalc’h (1945-1992). Rannet e daou (Tchekia ha Slovakia) e 1993. *Alc’hwez : ** Cesko-Slovenska (1918-20) ** Posta Československa (1919-1926) ** Československo (1926-1939 ha 1945-1992) *Pennadoù kar : [[Timbroù Slovakia]]; [[Timbroù Bohemia ha Moravia]] === [[Timbroù Pakhoi|Tch’ong-K’ing]] === *Statud : Burevioù-post [[Indez-Sina]] (trevadenn c’hall) e [[Sina]] (1902-1922). Anvet [[Chongqing]] hiriv. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>TCHONG-KING</small> (1902-1904) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>TCHONGKING</small> (1903) pe Tch’ong K’ing (1908-1919) === [[Timbroù Terengganu|Terengganu]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1909-1963). Unan eus ar pemp Stad malaizian nann-kevreet a-raok emezelañ da gKevread Malazia e 1963. Aloubadeg Japan e 1942. *Alc’hwez : ** Trengganu (1910-1911) ** Malaya ha lizherenneg Jawiek (1949-1955) ** Malaysia Trengganu (1965-1981) ** Malaysia Terengganu (abaoe 1986) ** Timbroù Trengganu dreistmoullet gant lizherennoù japanek (1942) *Pennad kar : [[Timbroù Malaizia]] === [[Timbroù Tete|Tete]] === *Statud : Trevadenn [[Portugal]]. Staget ouzh [[Mozambik]] e 1920. *Alc’hwez : ** Timbroù Afrika Bortugalek dreistmoullet gant <small>REPUBLICA TÉTE</small> (1913) ** Timbroù Makao dreistmoullet gant <small>REPUBLICA TÉTE</small> (1913) ** Timbroù Timor ar Reter dreistmoullet gant <small>REPUBLICA TÉTE</small>(1913) ** Téte (1914) === [[Timbroù Thaïland (Siam)|Thaïland (Siam)]] === [[File:Thai stamp 1st sik.jpg|dehou|200px]] *Statud : Rouantelezh dizalc’h. Bet anvet [[Thailand|Siam]] betek 1939. * Alc’hwez : ** Thaïland (1940) ** วหน (1941) ** Thaï (1943) ** Siam (1947-1949) ** Thailand ประเทศไทย (abaoe 1951) === [[Timbroù Thessalia|Thessalia]] === *Statud : Rannvro Bro-C’hres aloubet gant Turkia e-pad ar brezel etre an div vro e 1897. * Alc’hwez : Timbr eizhkornek gant lizherennoù arabek (1898) *Pennad kar : [[Timbroù Turkia]] === [[Timbroù Greunland|Thule]] === *Statud : Tiriad [[Greunland]], dindan dalc’h [[Danmark]]. *Alc’hwez : [[Thule]] (1935-1937) === [[Timbroù Thüringen|Thüringen]] === *Statud : Rannvro alaman dindan melestradurezh an [[Unvaniezh Soviedel]] (1945-1949). Staget ouzh Republik [[Alamagn ar Reter]] e 1949. *Alc’hwez : [[Thüringen]] (1945) === [[Timbroù Thurn ha Taksis|Thurn ha Taksis]] === [[File:Thurn und Taxis 1865 43IB.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiegezh priñsed alaman a rae war-dro servijoù ar postoù abaoe an XIIvet kantved en Europa. Kendeuzet gant servijoù-post [[Prusia]] e 1867. *Alc’hwez : ** Freimarke silb. grosch. (1851-1867) ** Thurn und Taxis (1851-1867) ** Freimarke kreuzer (1852-1867) === [[Timbroù Tibet|Tibet]] === *Statud : Tiriad dindan levezon ar [[Rouantelezh-Unanet]] ha [[Sina]]. Staget ouzh Sina e 1956. *Alc’hwez : ** Timbroù Sina dreistmoullet (1911). ** Tibet Postage (lizherennoù latin ha tibetan) (1913 ha 1933). === [[Timbroù Timor ar Reter|Timor ar Reter]] === [[File:Portuguese Timor 1898 Mi 57 stamp (Vasco da Gama - Discoverer of the seaway to India).jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn bPortugal (betek 1884). Proviñs Portugal (1954-1975). Staget ouz Indonezia (1975-1999). Melestradurezh [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] etre 1999 ha 2002. Stad dizalc’h abaoe 2002. * Alc’hwez : ** Timbroù [[Makao]] dreistmoullet gant <small>TIMOR</small> (1885-1887) ** Timor Portugal (1867-1898) ** Timor (1898-1900) ** Timor - Republica portuguesa (1914-1946 ha 1954-1975) ** Timor Portuguese (1948-1954) ** Timbroù Indonezia (1975-1999) ** Timor Lorosae - U.N.T.A.E.T. (1999-2002) ** Timor-Leste (abaoe 2002) === [[Timbroù Tobago|Tobago]] === *Statud : Trevadenn a Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Trinidad]] e 1888. * Alc’hwez : Tobago Postage (1879-1897) *Pennad kar : [[Timbroù Trinidad-ha-Tobago]] [[File:TGO 1961 MiNr0298 mt B002.jpg|dehou|300px]] === [[Timbroù Togo|Togo]] === *Statud : Trevadenn Bro-Alamagn (1885-1914). Aloubadeg Breizh-Veur (1914-1919). Bro dindan dalc’h Bro-C’hall (1921-1957), ul lodenn anezhi staget ouzh Bro-an-Aour ([[Ghana]]). Stad emren (1957-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960. * Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet TOGO (1897) ** [[Togo]] (1900-1914) ** Timbroù Togo alaman dreistmoullet TOGO Occupation franco-anglaise pe TOGO Anglo-French Occupation (1914-1915) ** Timbroù Aod an Aor dreistmoullet Togo Anglo-French Occupation (1915) ** Timbroù Dahomey dreistmoullet TOGO Occupation franco-anglaise (1916) ** [[Togo]] (1924-1957) ** République Autonome du Togo (1957-1960) ** République du Togo (1960-1962) ** République togolaise (abaoe 1962) === [[Timbroù Enez Tokelau|Enez Tokelau]] === *Statud : Tiriad-suj an [[Inizi Gilbert hag Ellice]] (“Union Island”). Tiriad-suj [[Zeland-Nevez]] abaoe 1949. * Alc’hwez : ** Tokelau Islands (1949-1976) ** [[Tokelau]] (abaoe 1977) === [[Timbroù Tonga|Tonga]] === [[File:Tonga 1949 Mi 89 stamp (75th anniversary of the UPU. Hermes over globe).jpg|dehou|300px]] *Statud : Rouantelezh warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1900-1970). Stad dizalc’h abaoe 1970. *Alc’hwez : ** Toga (1897-1950) ** [[Tonga]] (1950-1997) ** Kingdom of Tonga (abaoe 1997) *Pennad kar : [[Timbroù Niuafo'ou]] === [[Timbroù Toskana|Toskana]] === *Statud : [[Dugelezh-veur Toskana|Dugelezh-veur]]. Staget ouzh Rouantelezh [[Piemonte]]-Sardignia e 1860. Ur rannvro italian hiriv. *Alc’hwez : Toscano (1851-1860) *Pennad kar : [[Timbroù Italia]] === [[Timbroù Touva|Touva]] === [[File:Tuva stamp map.jpg|dehou|300px]] *Statud : Stad gwarezet gant an Unvaniezh Soviedel (1921-1944). Staget ouzh an Unvaniezh Soviedel e 1944. *Alc’hwez : ** Postage [[Touva]] (1927) ** ТЬВА (1932-1935) ** Posta Touva (1936) === [[Timbroù Trakia|Trakia]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h an Impalaeriezh Otoman. Un emsavadeg a savas e Trakia ar C’hornaoueg, e biz Bro-C’hres, e 1913. Statud Emrenerezh e 1913 anvet “Republik [[Komotiní|Gümülcine]]”. Aloubadeg [[Bulgaria]] e miz Here 1913 ha fin an emrenerezh. Melestradurezh Kevredidi ar C'hentañ Brezel-bed (1913-1920). Aloubadeg Bro-C’hres e 1920. Staget eo bet [[Trakia ar C’hornaoueg]] ouzh [[Bro-C’hres]] ha [[Trakia ar Reter]] ouzh [[Turkia]] e 1923. * Alc’hwez : ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant ΣΛΛ. ΔΙΟΙΚ. ΓKIOYMOY ΛTZINAΣ ΛEΠTA 10 ha skoed-ardamez Gres (1913) ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant « Gouarnamant berrbad Trakia ar C’hornaoueg » e lizherenneg arabek غربی تراقیا حكومت مستقله (1913) ** Timbroù Gres dreistmoullet e glas (1913) ** Timbroù Bulgaria dreistmoullet gant THRACE INTERALLIÉE (1913-1920) ** Timbroù Bulgaria dreistmoullet gant THRACE OCCIDENTALE (1913-1920) ** Timbroù Gres dreistmoullet gant ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ ΔYTIKHΣ ΘPAKHΣ pe Διοιxηςις Δutixής θpάxης (= “Melestradurezh Trakia ar C’hornaoueg”) (1920) ** Timbroù Gres dreistmoullet gant Δutixής θpάxης (= « Melestradurezh Trakia ») (1920) ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant Ύπάτη Αρμοστεία Θράκης (= « Komision-Uhel Trakia ») (1920) === [[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Transkei]] === *Statud : Tiriad (lesanvet Bantoustan) a voe dizalc’h (e 1976) hervez Gouarnamant Suafrika, nann-anavezet gant an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Kendeuzet e SuAfrika e miz Ebrel 1994. *Alc’hwez : Transkei (1976-1994) *Pennadoù kar : [[Timbroù Suafrika]] [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]] === [[Timbroù Transvaal|Transvaal]] === *Statud : Republik dizalc’h (1852-1877). Aloubadeg armeoù Breizh-Veur (1877-1881). Republik dizalc’h (1881-1900). Aloubadeg gant ar Saozon (1900-1902). Melestradurezh Breizh-Veur (1902-1910). Dont a reas da vezañ ul lodenn eus [[Unvaniezh Suafrika]] e miz Mae 1910. ** Postzegel Z.Afr.Republiek, Z.Afr.Republiek (1869-1877) ** Timbroù Transvaal dreistmoullet gant « V.R.-Transvaal » (‘’’Victoria Regina’’) (1877) ** Transvaal Postage (1878-1880) ** Postzegel Afr. Republiek (1885-1895) ** Zuid Afrikaansche Republiek (1895) ** Timbroù Transvaal dreistmoullet gant V.R.I. (‘’’Victoria Regina Imperatrix’’) (1900) ** Timbroù Transvaal dreistmoullet gant E.R.I. (‘’’Eduardus Rex Imperator’’’) (1901-1902) ** Transvaal (1902-1909) ** Timbroù servij : dreistmoulladur C.S.A.R. (1905-1909) *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]] === [[Timbroù Travancore|Travancore]] === *Statud : Stad-priñselezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet betek 1950. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Travancore Anchal (1888-1946) *Pennad kar : [[Timbroù India]] === [[Timbroù Travancore-Kochin|Travancore-Kochin]] === *Statud : Stad-priñselezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet betek 1950. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : State of Travancore-Cochin (1950) *Pennad kar : [[Timbroù India]] === [[Timbroù Treuzjordania|Treuzjordania]] === *Statud : Tiriad aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1920. Stad emren savet e 1921 goude Emsavadeg Veur an Arabed a-enep an Impalaeriezh otoman, gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Dizalc’h abaoe 1946 dindan anv [[Jordania]]. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Palestina]] dreistmoullet en arabeg (1920-1923 ha 1925) ** Timbroù Hedjaz dreistmoullet en arabeg (1924-1925) ** Transjordan (1927-1947) ** Trans-Jordan (1947) *Pennad kar : [[Timbroù Jordania]] === [[Timbroù RSKS Treuzkaokazek|RSKS Treuzkaokazek]] === *Statud : Tiriad [[Jorjia]], [[Armenia]] hag [[Azerbaidjan]] unvanet e Republik Sokialour Kevredek Soviedel Treuzkaokazek e 1923. Ul lodenn eus an Unvaniezh Soviedel e 1924. *Alc’hwez : ** Timbroù Impalaeriezh Rusia pe Armenia dreistmoullet gant Э C Ф C P (= pennlizherennoù Republik Sokialour Kevredek Soviedel Treuzkaokazek) (1923). ** Э C Ф C P (1923) [[File:МаркаПМР1995(18).jpg|МаркаПМР1995(18)|dehou|200px]] === [[Timbroù Treuznistria|Treuznistria*]] === *Statud : Tiriad aloubet gant Roumania (1941-1944). Tiriad disrannour Moldova (abaoe 1991). Nann anavezet gant an darn vrasañ eus Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Nann ezel an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]]. * An timbroù a c’hell bezañ implijet er vro met ne c’heller ket ober ganto evit kas lizhiri d’an estrenvro. *Alc’hwez : ** Республика Молдовеняскэ Нистрянэ (1993) ** Пошта ПМР ** ПМР === [[Timbroù Treuzsilvania|Treuzsilvania]] === *Statud : Bro eus an [[Impalaeriezh Aostria-Hungaria]] staget ouzh [[Roumania]] e 1919. *Alc’hwez : Timbroù [[Hungaria]] dreistmoullet gant <small>BANI REGATUL ROMANIEI F P.T.T.</small> ([[Kolozsvár]] = Cluj hiriv) pe <small>Bani REGATUL ROMANIEI F P.T.T.</small> [[Nagyvárad]] = Oradea hiriv) (1919) === [[Timbroù Tiriad Dieub Trieste|Trieste]] === [[File:The Free Territory of Trieste, Zone B 1952 Mi 59 stamp (75th anniversary of the UPU. Palace Hotel, Portorož-Portorose).jpg|dehou|200px]] *Statud : Goude an Eil Brezel-bed eo savet “Tiriad Dieub Trieste”. Rannet eo tiriad kêr [[Trieste]] e daou : fiziet e voe un tiriad (A) e melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet ha Stadoù-Unanet Amerika, tra m’edo an eil (B) dindan melestradurezh [[Yougoslavia]]. Staget eo an tiriad A ouzh Italia e 1954, ouzh Yougoslavia (Kroatia) an tiriad B. *Alc’hwez (Tiriad A) : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant AMG F.T.T. (1947-1954) *Alc’hwez (Tiriad B) : ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant STT VUJA pe VUJA-STT (1949) ** STT-VUJA (1950) ** S.T. TRSTA VUJA (1950-1952) ** STT VUJA (FNR) JUGOSLAVIJA (1952) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant STT VUJNA (1952-1954) *Pennadoù kar : [[Timbroù Italia]] [[Timbroù Yougoslavia]] [[Timbroù Venezia Giulia]] === [[Timbroù Trinidad ha Tobago|Trinidad ha Tobago]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet betek 1962. Ul lodenn eus Kevread Indez ar C’hornaoueg (1958-1962). Stad dizalc’h abaoe 1962. *Alc’hwez : ** LML (1847) ** [[Trinidad]] (1854-1909) ** Trinidad & [[Tobago]] (abaoe 1913) *Pennad kar : [[Timbroù Trinidad]] === [[Timbroù Tripolitania|Tripolitania]] === *Statud : Trevadenn Italia (1912-1951). Lodenn eus Libia abaoe 1951. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoulet gant <small>TRIPOLITANIA</small> (1923-1926 ha 1927) ** [[Tripolitania]] (1926 ha 1934) ** Poste Italiane Tripoli (1930-1934) === [[Timbroù Tristan da Cunha|Tristan da Cunha]] === [[File:Tristan da Cunha 1960 Marine Life stamps.jpg|dehou|300px]] *Statud : Trevadenn ar [[Rouantelezh-Unanet]] (1816-1983). Tiriad-suj (1983-2002) ha Tiriad tramor asambles gant [[Saint Helena (enezenn|Saint-Helena]) hag Enez [[Ascension]] abaoe 2002. *Alc’hwez : ** Timbroù Saint-Helena dreistmoullet Tristan da Cunha (1952) ** Timbroù Saint-Helena dreistmoullet Tristan da Cunha Resettlement (1963) ** Tristan da Cunha (abaoe 1952) === [[Timbroù Tunizia|Tunizia]] === *Statud : Bro warezet gant Bro-C’hall (1881-1956). Rouantelezh dizalc’h (1956-1957). Republik abaoe 1957. * Alc’hwez : ** Régence de Tunis (1888-1902) ** Tunisie RF (1902-1954) ** Tunisie (lizherenneg latin hag arabek) (1954-1957) ** République Tunisienne الجمهورية التونسية (abaoe 1957) === [[Timbroù Turkia|(Impalaeriezh Otoman ha) Turkia]] === [[File:Kemal Ataturk on Turkish Stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Impalaeriezh (otoman) dizalc’h etre 1299 ha 1922. Dismantret goude ar [[Brezel-bed Kentañ]] e voe savet meur a Stad diouzh an tiriadoù bet dindan e veli : [[Siria]], [[Treuzjordania]], [[Palestina]], [[Liban]]… Republik [[Turkia]] a voe savet war e lerc’h e 1923. [[File:Tughra Mahmuds II-ar.gif|left|50px]] *Alc’hwez : ** Lizherennoù arabek (1858-1913) ** Emp. Ottoman (1876-1877) ** Lizherennoù arabek hag arouez an islam “Tugra” (1892-1911 ha 1915-1923) ** Postes Ottomanes (1913) ** Lizherennoù arabek (1923-1926) ** Türk Postalari (1926-1929) ** Türkiye Cumhuriyeti (1930-1935) ** Türkiye Postalari pe Turkiye Cumhuriyeti Postalari (1929-1955 ha 1959-1966) ** Türkiye (1955-1959) ** Turkiye Cumhuriyeti (abaoe 1966) === [[Timbroù Turkmenistan|Turkmenistan]] === *Statud : Republik ezel eus an [[Unvaniezh Soviedel]] betek 1992. Stad dizalc’h abaoe 1992 *Alc’hwez : ** Туркменистан ha [[Turkmenistan]] (1992) ** Türkmenistan (abaoe 1993) === [[Timbroù Inizi Turks ha Caicos|Inizi Turks ha Caicos]] === [[File:Turks and Caicos Islands bulk salt loading stamp 1950.jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Tiriad-suj Bahamas betek 1848. Tiriad-suj [[Jamaika]] (1874-1965). Staget ouzh Bahamas (1965-1973). Tiriad tramor Breizh-Veur abaoe 1973. *Alc’hwez : ** Timbroù Jamaïka (1860-1867) ** Turks Islands (1867-1900) ** Turks & Caicos Islands (abaoe 1900) *Timbroù lec’hel : Caicos ** Timbroù Turks ha Caicos dreistmoullet gant <small>CAICOS ISLANDS</small> (1981) ** Caicos Islands (1983-1985) === [[Timbroù Tuvalu|Tuvalu]] === *Statud : Inizi gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet dindan anv Inizi Ellice (1877-1915). Trevadenn (1912-1975) gant an Inizi Gilbert. Stad dizalc’h abaoe 1978. *Alc’hwez : Tuvalu (abaoe 1976) ** Inizi Funafuti (1984) Nanumaga (1984) Nanumea (1984) Niutao (1984) Nui (1984) Nukufetau (1984) Nukulaelae (1984) Vaitupu (1984) == U == === [[Timbroù Udine|Udine]] === *Statud : Kêr Italia aloubet gant arme Aostria e 1918. *Alc’hwez : Municipio di Udine (1918) === [[Timbroù Ukraina|Ukraina]] === [[File:Postage Stamp 2019 Constitution of Ukraine 23.png|dehou|200px]] *Statud : Tiriadoù dindan dalc’h Impalaeriezh Rusia. Unvaniezh Ukrania Kreiz ha Ukrania ar c’hornaoueg : Republik Sokialour Soviedel Ukraina. Aloubadeg Alamagn (1941-1943). Stad dizalc’h abaoe 1991. Aloubadeg Rusia e tiriadoù ar reter ha [[Krimea]]. *Alc’hwez : ** УССР (1923) ** Timbroù an Unvaniezh Soviedel СССР (1923-1991) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant « UKRAINE » (1941-1943) ** Україна - Ukraina (abaoe 1991) ** Krimea : Timbroù an Unvaniezh Soviedel dreistmoullet gant « КРЫМ » (1992-1993) === [[Timbroù Ukraina ar C'hornaoueg|Ukraina ar C'hornaoueg]] === *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Aostria betek 1918. [[Republik Poblel Ukraina ar C'hornôg|Republik Pobl Ukraina ar C'hornôg]], anvet ivez [[Republik Galitsia]] etre 1918 ha 1923. *Alc’hwez : ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant un tribac’h embannet e Kiev, Ekaterinoslav, Kharkov, Odessa, Poltava, Podolie ha Vinnitza (1918). ** УКРАІНСЬКА (1918) ** Timbroù Aostria dreistmoullet gant « УКР H P » embannet e Lvov pe Kolomea (1918) ** Timbroù Aostria dreistmoullet gant “3 y. H.P. » (1919) ** УКРАІНСЬКА (1921-1923) === [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet|Umm al-Qaywayn]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an Emirelezhioù Arab Unanet abaoe 1968. *Alc’hwez : Umm-al-Qïwaïn (1964-1972) *Pennad kar : [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]] [[File:The Soviet Union 1937 CPA 559 stamp (Lenin).jpg|dehou|150px]] === [[Timbroù Unvaniezh Republikoù Sokialour Soviedel|Unvaniezh Republikoù Sokialour Soviedel]] === *Statud : Stad dizalc’h savet e 1922 goude Dispac’h 1917 ha fin an Impalaeriezh rusian. Aet da get e 1991. *Alc’hwez : СССР ПОЧТА (lizherenneg kirilek) (1923-1991) === [[Timbroù Uruguay|Uruguay]] === *Statud : Republik dizalc’h abaoe 1825. *Alc’hwez : ** Diligencia ha skeudenn an heol gant un dremm (1856 ha 1887) ** Montevideo (1858-1859) ** Republica del Uruguay Montevideo pe Republica Oriental del Uruguay (1866—1956) ** Republica O. del Uruguay (1921-1956) ** [[Uruguay]] (abaoe 1956) ** Burevioù broioù estren e [[Montevideo]] : *Burev-post Breizh-Veur : timbroù saoz gant ur siell C28 (1862-1872) *Burev-post Bro-C’hall : timbroù gall gant ur siell e stumm ur c’hwec’hkogn *Burev-post Italia : timbroù Reter-Nesañ == V == === [[Timbroù Katalonia|Valencia]] === *Statud : Proviñs emren er Stad Spagn. E-pad [[Brezel ar garlouriezh]] e voe embannet timbroù gant skoazellerien Carlos. *Alc’hwez : Poltred Don Carlos hag « ESPAÑA VALENCIA » (1874) === [[Timbroù Vanuatu|Vanuatu]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Bro-C’hall hag ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Hebridez-Nevez]]. Stad dizalc’h abaoe 1980. *Alc’hwez : Vanuatu === [[Timbroù Gres - Burevioù gall|Vathy]] === * Statud : Porzh-mor en [[Impalaeriezh Otoman]]. Staget ouzh Bro-C’hres e 1914. * Alc’hwez : Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant '''Vathy''' (1893-1900) === [[Timbroù Keoded ar Vatikan|Keoded ar Vatikan]] === [[File:StampsVatican1938Michel59-62.JPG|dehou|500px]] *Statud : Stad dizalc’h, anvet “[[Stadoù ar Pab]]” betek 1929. Nann-ezel eus Aozadur ar Broadoù Unanet. *Alc’hwez : ** Poste Vaticane (1929-1992) ** Cittá del Vaticano (abaoe1993) *Pennad kar : [[Timbroù Stadoù ar Pab]] === [[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Venda]] === *Statud : Tiriad (lesanvet Bantoustan) a voe dizalc’h (e 1979) hervez Gouarnamant SuAfrika, nann-anavezet gant an [[Aozadur ar Broadoù Unvanet|A.B.U.]]. Kendeuzet e SuAfrika e miz Ebrel 1994. *Alc’hwez : [[Venda]] (1979-1994) *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]], [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]] === [[Timbroù Venezia Giulia|Venezia Giulia]] === *Statud : Rannvro Italia an Norzh dindan dalc’h Aostria etre 1815 ha 1866. Aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet ha Stadoù-Unanet Amerika etre 1945 ha 1947. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant « Regno d’Italia Venezia Giulia 3. XI. 18. » (1919) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant « Venezia Giulia » (1919) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant « A.M.G. VG » (1945-1947) === [[Timbroù Venezuela|Venezuela]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1830. *Alc’hwez : ** Correos de Venezuela pe EE.UU. de Venezuela (1880-1955) ** Republica de Venezuela (1955-1983) ** [[Venezuela]] (1983-2003) ** Republica Bolivariana de Venezuela (abaoe 2003) === [[Timbroù Victoria|Victoria]] === *Statud : Trevadenn ar [[Rouantelezh-Unanet]] (1851-1900). Ezel eus Kengevredad [[Aostralia]] abaoe 1901. *Alc’hwez : [[Victoria (Aostralia)|Victoria]] (1850-1908) *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Tiriad Zeland-Nevez|Bro Victoria]] === *Statud : Ergerzhadeg Antarktika (1909) *Alc’hwez : Timbroù [[Zeland Nevez]] dreistmoullet gant “Victoria Land” (1911-1912). === [[Timbroù Viêt Nam|Viêt Nam]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall ([[Annam]], [[Tonkin]], [[Kochin-Sina]]) dindan [[Indez-Sina]] c’hall. Stad dindan levezon Frañs savet e 1949, dizalc’h (Impalaeriezh) e 1954. Rannet etre [[Viet Nam an Norzh]] ha [[Viet Nam ar Su]] e 1955. Adunvanet e 1975. *Alc’hwez : ** Viêt Nam (1951-1952) ** VIỆT NAM CỘNG HOÀ (BƯU CHÍNH = Postoù) **VIETNAM (abaoe 1975) === [[Timbroù Viet Nam an Norzh|Viet Nam an Norzh]] === [[File:3cts petain bistre surch.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn Bro-C’hall dindan anv [[Indez-Sina]] betek. Stad dizalc’h embannet e 1945 (Republik Demoktratel Viet Nam) met anavezet e 1954. Unvanet gant [[Viet Nam ar Su]] e 1973. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina dreistmoullet <small>VIET-NAM DAN-CHU CONG-HOA</small> (‘’ Republik Demokratel’’) (1945- 1946) BƯU CHÍNH = Postoù ** VIÊT-NAM DAN-CHU CONG-HOA (1946-1976) *Pennadoù kar : [[Timbroù Viet Nam]] === [[Timbroù Viet Nam ar Su|Viet Nam ar Su]] === *Statud : Stad dizalc’h etre 1955 ha 1975. Melestradurezh Gouarnamant Berrbad Su Viet Nam etre 1975 ha 1976. Kenteuzet gant Viet Nam an Norzh evit sevel Stad Viet Nam e 1975. *Alc’hwez : ** Viêt Nam Cong Hoa (1955-1975) ** Cong Hoa Mien Nam Viêt Nam (1975-1976) *Pennadoù kar : [[Timbroù Viet Nam]] === [[Timbroù Burkina Faso|Volta Uhel]] === *Statud : Trevadenn Bro-Chall (1921-1946), tiriad tramor Bro-C’hall (1946-1958) ha Republik emren (1958-1960). Dizalc’h e 1960. Adanvet e voe [[Burkina Faso]] e 1984. *Alc’hwez : ** Timbroù Soudan c’hall (1894-1902) ** Timbroù Senegambia ha Niger (1902-1906) ** Timbroù Senegal Uhel ha Niger (1906-1917) ** Timbroù Senegal Uhel ha Niger dreistmoullet gant Haute-Volta (1920-1928) ** Haute-Volta (1920-1931) ** Timbroù [[Aod an Olifant]], [[Niger]] pe [[Soudan c’hall]] hervez al lec’h, hep meneg ebet (1932-1944) ** Timbroù Afrika ar C’hornaoueg C’hall (1944-1959) *Pennad kar : [[Timbroù Burkina Faso]] == W == === [[Timbroù Wadhwan|Wadhwan]] === *Statud : Stad-priñselezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet betek 1950. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Wadhwan State (1888-1892) *Pennad kar : [[Timbroù India]] === [[Timbroù Wallis-ha-Futuna|Wallis-ha-Futuna]] === [[File:Timbre Wallis et Futuna 1920 - 75 centimes.jpg|dehou|150px]] *Statud : Enezeg gwarezet gant Bro-C’hall (1886-1961). Tiriad tramor (1961-2003). Strollegezh tramor abaoe 2003. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Kaledonia-Nevez]] dreistmoullet gant <small>ILES WALLIS et FUTUNA</small> (1920-1938 ha 1939-1940) ** Wallis et Futuna (1931 ha 1939) ** Timbroù Kaledonia-Nevez dreistmoullet gant <small>ILES WALLIS et FUTUNA</small> pe <small>WALLIS ET FUTUNA</small> (1941--1944) ** Îles Wallis & Futuna (1944) ** Wallis et Futuna RF (abaoe 1957) *Pennad kar : [[Timbroù Kaledonia Nevez]] === [[Timbroù Wenden|Wenden]] === [[File:StampVenden1864Michel4.jpg|dehou|150px]] *Statud : Kêr eus [[Latvia]] anvet [[Cēsis]] bremañ. *Alc’hwez : ** Wendenschen Kreises pe Wendensche Kreise (1862-1875) ** ВЕНДЕНCKAЯ (1901) === [[Timbroù Württemberg|Württemberg]] === *Statud : Ezel eus [[Kengevread Hanternoz Alamagn]] (1867-1871), eus an [[Impalaeriezh Alamagn]] (1891-1919). Republik Weimar (1919-1933). Trede Reich (1933-1945). Aloubadeg Bro-Frañs (1947-1949). Dont a reas da vezañ ul lodenn eus Land [[Baden-Württemberg]] en Alamagn ar C’hornaoueg (1949-1991) hag Alamagn unvan abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Württemberg (1851 ha 1869-1874) ** Skoed-adamez ha Freimarke kreuzer' (1857-1866) ** K. Württ. post (1875-1894) ** Timbroù-servij : ** K. Württ. post (1875-1915) ** Württemberg Bezirskmarke pe Staatsmarke (1916-1919 ha 1923-1924) ** Timbroù Wurtemberg dreistmoullet “Volkstaat Württemberg” (1919) ** Württemberg (1920) ** Timbroù Wurtemberg dreistmoullet “Deustches Reich” (1920) ** Timbroù Alamagn (1920-1947) ** Württemberg (1947-1949) == X == === [[Timbroù Sina|Xinjiang]] === *Statud : Rannvro emren eus Sina, bet anvet [[Turkestan ar Reter]]. *Alc’hwez : Timbroù Sina dreistmoullet e sinaeg “Implijet e proviñsoù Xinjiang hepken” (1915-1949) == Y == === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Yafa Uhelañ]] === *Statud : Sultanelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Yemen ar Su]] e 1967. *Alc’hwez : State of Upper Yafa South Arabia (1967) === [[Timbroù Yemen |Yemen]] === *Statud : Stad savet diwar unvaniezh [[Yemen ar Su]] ha [[Yemen an Norzh]] e 1990. *Alc’hwez : ** Yemen Republic (1990-1991) ** Republic of [[Yemen]] (adalek 1991) === [[Timbroù Yemen an Norzh |Yemen an Norzh]] === [[File:YAR 1969 MiNr0867A pm B002.png|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh ottoman (1873-1918). Rouantelezh (1918-1962). Brezel diabarzh etre roueelourien ha republikaned (1962-1970). Embannet e voe Republik Arab ar Yemen e 1962. Unvanet e voe Yemen ar Su ha Yemen an Norzh e 1990. *Alc’hwez : ** Yemen ha lizherennoù arabek (1929-1930) ** Postes du Royaume du Yemen (1939-1945) ** The Moutawakilite KIngdom of Yemen (1952-1959) ** Yemen (1959-1962) ** Timbroù dreistmoullet gant « Free Yemen Fights for God, Imam & Country » (lizherennoù latin hag arabek) (1962) ** Mutawakelite KIngdom of Yemen (1964- 1970) ** Y.A.R. pe Yemen Arab Republic (1962-1991) === [[Timbroù Yemen ar Su|Yemen ar Su]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Aden]] (1874-1963). Ul lodenn eus Kevread Emirelezhioù Arabia ar Su (1959-1962) adanvet Gwarezva [[Kevread Arabia ar Su]] (1962-1967). Stad dizalc’h (Republik demokratel ha Poblek) etre 1967 ha 1990. Kenteuzet gant [[Republik Arab Yemen]] (Yemen an Norzh) e 1990. Brezel diabarzh e 1994. *Alc’hwez : ** Timbroù Yemen dreistmoullet gant <small>PEOPLE’S REPUBLIC OF SOUTHERN YEMEN</small> (lizherenneg arabek ha latin (1967) ** People’s Republic of Southern Yemen (1968-1970) ** People’s Democratic of Southern Yemen (1971-1982) ** Yémen PDR (1978-1990) === [[Timbroù Yougoslavia|Yougoslavia]] === [[File:Europa 1990 Yugoslavia 02.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Aostria-Hungaria betek 1918. Stad dizalc’h dindan anv « Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened » etre 1918 ha 1929, adanvet “Rouantelezh Yougoslavia” er bloaz 1929. Aloubadeg Alamagn hag Italia (1941-1945). Republik Kevreadel Demokratel e 1945 savet gant unvaniezh c’hwec’h Republik : [[Bosnia-Herzegovina]], [[Kroatia]], [[Makedonia]], [[Montenegro]], [[Serbia]] ha [[Slovenia]], ha div rannvro emren ([[Vojvodine]] ha [[Kosovo]]). Pep bro a voe dizalc’h e 1989, nemet Serbia ha Montenegro a chomas asambles betek 2006. *Alc’hwez : ** Kraljevstvo Srba, Hrvata I Slovenga (1921-1929) ** Kraljevina Jugoslavija (1931) ** Југославија ha Jugoslavia (1931-1941) ** Timbroù Serbia dreistmoullet gant “Демократска Федеративна Југославија” (1944-1945) **Jyгославија Jugoslavija (1945-1948) ** FNR Jugoslavija pe ФHP Југославија (1948-1955) ** Југославија pe Jugoslavija (1955-1965 ha 1998-2002) ** Jugoslavija (1965-1991) ** Југославија (1992-1997) *Pennadoù kar : [[Timbroù Serbia]] [[Timbroù Montenegro]] === [[Timbroù Sina|Yunnan]] === *Statud : Postoù rannvroel. * Alc’hwez : Timbroù Sina dreistmoullet (1927-1934) === [[Timbroù Pakhoi|Yunnan-Fou]] === *Statud : Burevioù-post Indez-Sina (trevadenn c’hall) e [[Sina]] (1894-1922). *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant Yunnansen (1903-1919) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant Yunnan-Fou (1906) pe Yunnanfou (1908-1919) == Z == === [[Timbroù Zadar|Zadar]] === *Statud : Kêr eus [[Dalmatia]] aloubet gant Alamagn e 1943. Kêr eus [[Kroatia]] bremañ. * Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant “Deutsche Besetzung Zara” (1943) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant “Zara” ha linennoù (1943) === [[Timbroù Republik Demokratel Kongo|Zair]] === *Statud : Stad dizalc’h. Anv a oa gant [[Republik Demokratel Kongo]], etre ar 27 a viz Here 1971 hag ar 17 a viz Mae 1997. *Alc’hwez : [[Zair|Zaïre]] pe République du Zaïre (1971-1997) *Pennad kar : [[Timbroù Kongo Velgia]] === [[Timbroù Zambezia|Zambezia]] === *Statud : Trevadenn bPortugal. Staget ouzh [[Mozambik]] e 1917. *Alc’hwez : Portugal [[Zambezia]] (1894-1917) *Pennad kar : [[Timbroù Mozambik]] === [[Timbroù Zambia|Zambia]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1924-1964) dindan anv [[Rodezia an Norzh]]. Stad dizalc’h abaoe 1964 *Alc’hwez : [[ Zambia]] (abaoe 1964) *Pennad kar : [[Timbroù Rodezia an Norzh]] === [[Timbroù Zanzibar|Zanzibar]] === [[File:Stamp of Zanzibar - 1964 - Colnect 835434 - Map of Zanzibar and Peba and flag.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Sultanelezh dizalc’h (1861-1890). Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1890-1963).. Unvaniezh [[Tanganyika]] ha [[Zanzibar]] e 1964 dindan anv [[Tanzania]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant Zanzibar (1895-1896) ** Timbroù Afrika saoz ar Reter dreistmoullet gant Zanzibar (1895-1896) ** Zanzibar ha poltred ar Sultan (1897-1963) ** Jamhuri Zanzibar (1965) ** Jamhuri Zanzibar-Tanzania (1965) ** Zanzibar-Tanzania (1967) ** Timbroù Tanzania abaoe 1965 *Pennad kar : [[Timbroù Tanzania]] === [[Timbroù Zanzibar - Burevioù gall|Zanzibar – Burevioù gall]] === *Statud : Burev-post Bro-C’hall e Zanzibar etre 1889 ha 1904. *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant un talvoud-gwezh en “Anna” (1894-1896) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant <small>ZANZIBAR</small> (1894-1897) ** Zanzibar (1902-1904) *Pennad kar : [[Timbroù Zanzibar]] === [[Timbroù Zeland-Nevez|Zeland-Nevez]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1851-1931). Stad dizalc’h abaoe 1931. * Alc’hwez : [[Zeland Nevez|New Zealand]] (abaoe 1855). === [[Timbroù Zimbabwe|Zimbabwe]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1923-1953), ezel eus [[Kevread Rodezia ha Nyasaland]] (1953-1964) dindan anv [[Rodezia ar Su]]. Stad dizalc’h abaoe 1965. *Alc’hwez : [[Zimbabwe]] (abaoe 1965) *Pennad kar : [[Timbroù Rodezia ar Su]] === [[Timbroù Zoulouland|Zoulouland]] === *Statud : Gwarezva ar Rouantelezh-Unanet. Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet etre 1894 ha 1896. Dont a reas da vezañ ul lodenn eus [[Unvaniezh Suafrika]] e miz Mae 1910. Stad-emren (Bantoustan) [[KwaZulu]] e Republik SuAfrika etre 1970 ha 1994. Ul lodenn eus Suafrika eo abaoe 1994. *Alc’hwez : ** Timbroù Rouantelezh-Unanet dreistmoullet “Zululand” (1888). ** Timbroù Natal dreistmoullet “Zululand” (1888-1894). ** Zululand (1894-1896). *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]] ==Gwelet ivez== *[[Timbroù hervez ar vro A...H]] *[[Timbroù hervez ar vro I...P]] [[Rummad:Timbrouriezh]] hsjsxq10ktrop250qkhg9hy820hbdlb 2187528 2187527 2026-04-10T11:53:31Z Tanjee 563 /* Siam (Thaïland) */ 2187528 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ [[File:Stamps of the United Nations-108-03.jpg|dehou|300px]] *Kavet e vo amañ ur '''roll eus an ensavadurioù o deus embannet timbroù-post''' e-pad ur mare bennak abaoe ma oa bet lakaet e gwerzh an timbroù kentañ e 1840. Er roll e kaver kement seurt ensavadurioù gouarnamant pe aozadurioù aotreet ent-ofisiel o deus embannet timbroù dibar evit ar postoù. En o zouez e kaver Stadoù dizalc’h, trevadennoù, proviñsoù, stadoù-kêr, burevioù-post er broioù estren, aozadurioù etrebroadel ha luskadoù dispac'hel. *Statud pep hini anezho zo bet merket, ha resisaet emdroadur pep tiriad hervez red an istor. *Ur pennger nevez zo kinniget evit doujañ ouzh an alc’hwez a gaver war an timbr, hag alies pa gemm statud ar vro (trevadenn deuet da Stad dizalc’h da skwer). *An darn vrasañ eus an ensavadurioù-se a zo istorel ha lod anezho n'o deus bet nemet ur prantad berr tre. An dimbrawourien a ra alies « broioù marv » eus ar broioù dezho ensavadurioù na embannont ket mui timbroù. *Ouzhpennet ez eus bet un * e fin anv ur vro pa c’hoarvez ganti bezañ hiziv e-maez reolennoù [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] o vezañ n’eo ket anavezet ez-ofisiel he melestradurezh gant an darn vrasañ eus stadoù all ar bed. Broioù zo o deus embannet o frankiz hep asant ar Stad e oant dalc’het ganti (Somaliland, Abc’hazia…) hag an timbroù dindan o anv a vez implijet er vro hepken, ket evit kas lizhiri d’an estrenvro. Pennoù-bras an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]] ha katalogoù timbrawouriezh a embann n’int nemet falstimbroù, daoust d’o implij. N’eus ket kaoz avat eus an timbroù embannet gant forbaned pe emsaverien en harlu, pell-pell eus ar broioù m'int sañset bezañ implijet (Nagaland, inizi Skos, Republik Saharaoui…). {| class="wikitable" style="margin:auto; margin-top:25px; font-size:1.2em; font-weight:bold;" |- | style="padding:10px;" | [[#Q|Q]] • [[#R|R]] • [[#S|S]] • [[#T|T]] • [[#U|U]] • [[#V|V]] • [[#W|W]] • [[#X|X]] • [[#Y|Y]] • [[#Z|Z]] |} == Q == === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Qu’Aiti Hadramaout]] === [[File:Portrait of Anna von Cleve by Hans Holbein the Younger on a stamp of the British protectorate of South Arabia.jpg|dehou|150px]] *Statud : Rouantelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Yemen ar Su]] e 1967. *Alc’hwez : ** Aden Qu'Aiti State of Shihr and Mukalla (1942-1964) ** Qu'aiti State in Hadramaut South Arabia (lizherenneg latin hag arabek) (1966-1968) *Pennad kar : [[Timbroù Yemen ar Su]] === [[Timbroù Queensland|Queensland]] === [[File:Queensland railway stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1859-1901). Stad ezel eus [[Kenglad Aostralia]] abaoe 1901. *Alc’hwez : ** [[Queensland]] (1860-1903) ** Commonwealth Queensland (1903-1910) *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Quelimane|Quelimane]] === *Statud : Trevadenn Portugal. Staget ouzh trevadenn [[Mozambik]] e 1915. *Alc’hwez : ** Timbroù Afrika Bortugalek, [[Makao]] ha [[Timor ar Reter|Timor]] dreistmoullet <small>REPUBLICA QUELIMANE</small> (1913) ** [[Quelimane]] (1914) *Pennad kar : [[Timbroù Mozambik]] == R == === [[Timbroù Rajpipla| Rajpipla]] === *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : राजपीपळा hag ur sabrenn (1880) === [[Timbroù Rarotonga|Rarotonga]] === *Statud : Unan eus [[inizi Cook]] er [[Mor Habask]], dindan dalc’h Zeland-Nevez etre 1900 ha 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù Zeland-Nevez dreistmoullet gant <small>RAROTONGA RUA PENE</small> (1919) ** Rarotonga Postage (1920-1931) *Pennad kar : [[Timbroù Inizi Cook]] === [[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Ras al-Khaima]] === [[File:Stamp 1968 UAE-RK MiNr0243A pm B002.jpg|dehou|200px]] *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1920-1968). Unan eus « Stadoù an Arsav-brezel » hag eus an [[Emirelezhioù Arab Unanet]] abaoe 1972. *Alc’hwez : Ras al-Khaima (1964-1972) === [[Timbroù Republik Nevez Suafrika| Republik Nevez Suafrika]] === *Statud : Stad dizalc’h e Su Afrika etre 1886 ha 1888. Staget ouzh [[Transvaal]] e 1888. *Alc’hwez : <small>NIEUWE REPUBLIEK ZUID-AFRIKA</small> (1886-1887) *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]] === [[Timbroù Enez ar Reünion|Enez ar Reünion]] === * Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1814-1946). Departamant tramor (1946-1983). Rannvro (abaoe 1983). [[Rannvro dreisttrobarzh Unaniezh Europa]] abaoe 2009. *Alc’hwez : ** Ile de la Réunion (1852) ** Timbroù an trevadennoù gall dreistmoullet gant R (1885) pe <small>REUNION</small> (1891) ** Réunion (1892-1947) ** Timbroù Bro-C’hall gant un talvoud-gwerzh nevez e CFA (1948-1974) === [[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Río de Oro]] === *Statud : Trevadenn Bro-Spagn a voe adanvet « Sahara spagnol » e 1924. * Alc’hwez : Colonia de [[Rio de Oro]] (1905-1921) *Pennad kar : [[Timbroù Sahara spagnol]] === [[Timbroù Rio Muni|Rio Muni]] === *Statud : trevadenn Bro-Spagn (1867-1960). Proviñs Spagn (1960-1968). Asambles gant Fernando Poo e sav Stad Ginea ar C’heheder e 1968. *Alc’hwez : ** Rio Muni Correos (1960) ** Rio Muni España (1960-1968) *Pennad kar : [[Timbroù Ginea ar C’heheder]] === [[Timbroù Rodezia|Rodezia]] === * Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan melestradurezh Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Suafrika (“British South Africa Company”) etre 1890 ha 1924. Rannet e div vro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1924 : [[Rodezia an Norzh]] ha [[Rodezia ar Su]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Suafrika dreistmoullet <small>RHODESIA</small> (1909) ** Rhodesia (1910-1922) *Pennadoù kar : [[Timbroù Rodezia an Norzh]], [[Timbroù Rodezia ar Su]], [[Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]] === [[Timbroù Rodezia an Norzh|Rodezia an Norzh]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1924-1964), bet dindan melestradurezh [[Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Suafrika]] (1890-1909) ha trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1909-1924). Bro warezet (1924-1953). Ezel eus [[Kevread Rodezia ha Nyasaland]] (1953-1963). Dizalc’h abaoe 1964 dindan anv [[Zambia]]. *Alc’hwez : Northern Rhodesia (1925-1954 ha 1964) *Pennadoù kar : [[ Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]], [[Timbroù Rodezia ha Nyasaland]] === [[Timbroù Rodezia ar Su|Rodezia ar Su]] === [[File:Stamp Ro.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1923-1953). Ezel eus [[Kevread Rodezia ha Nyasaland]] (1953-1964). Stad dizalc’h e 1980 dinan anv [[Zimbabwe]]. *Alc’hwez : ** Southern Rhodesia (1924-1953 ha 1964) ** Timbroù [[Rodezia]] ha Nyasaland (1954-1963) ** Rhodesia (1964-1978) === [[Timbroù Rodezia ha Nyasaland|Rodezia ha Nyasaland]] === *Statud : Kevread trevadennoù Rodezia ar Su, Rodezia an Norzh ha Nyasaland dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (1953-1963) *Alc’hwez : Rhodesia & Nyasaland (1954-1963). === [[Timbroù Roenland-Pfalz|Roenland-Pfalz]] === *Statud : Tiriad dindan melestradurezh Bro-C’hall etre 1947 ha 1949. Staget ouzh Alamagn ar C’hornaoueg e 1949. *Alc’hwez : Rheinland-Pfalz (1947-1949) === [[Timbroù Romagna|Romagna]] === *Statud : Rannvro italian dindan dalc’h Stadoù ar Pab . Staget ouzh Rouantelezh Italia e 1860. *Alc’hwez : Romagne (1859) === [[Timbroù Enez Rouad|Enez Rouad]] === *Statud : Enezenn eus [[Siria]] aloubet gant Bro-C’hall etre 1915 ha 1921. Staget ouzh [[Tiriad an Alawited]] e 1921. *Alc’hwez : Timbroù ar Reter-Nesañ dreistmoullet gant <small>ILE ROUAD</small> (1916) === [[Timbroù Rouantelezh-Unanet|Rouantelezh-Unanet]] === [[File:Europa 1969 United Kingdom.jpg|dehou|250px]] *Statud : Stad dizalc’h (rouantelezh). * Alc’hwez : Penn ar rouanez pe hini ar roue. ** [[Victoria (Rouantelezh-Unanet)|Victoria]] (1840-1901) ** [[Edouarzh VII]] (1901-1910) ** [[George V]] (1910-1936) ** [[Edouarzh VIII]] (1936) ** [[George VI]] (1936-1952) ** [[Elesbed II]] (1952-2022) ** [[Charlez III (Rouantelezh-Unanet)| Charlez III]] (abaoe 2022) === [[Timbroù Tiriad Zeland-Nevez|Bro ar Roue Edouarzh VII]] === *Statud : Ergerzhadeg Antarktika (1908) *Alc’hwez : Timbroù Zeland Nevez dreistmoullet ‘’’King Edward VII Land’’’ (1908) . === [[Timbroù Roumania|Roumania]] === [[File:Romania cat stamp 2020 05.jpg|dehou|250px]] *Statud : Priñselezh (1862-1881). Rouantelezh (1881-1947). Aloubadeg Alamagn hag Aostria-Hungaria (1917-1918) ha Bulgaria (1917). Republik poblek (1948-1991). Republik abaoe 1989. *Alc’hwez : ** Posta Romana (1865-1885) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant M. V.i.R. (1917) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant Rumänien (1918) ** Timbroù Roumania (e 1917) pe Alamagn (e 1918) dreistmoullet gant « Gültig 9. Armee ». ** Timbroù Aostria-Hungaria dreistmoullet gant un talvoud-gwerzh e « BANI » pe « LEI » (1917) ** Timbroù Bulgaria dreistmoullet gant Поща вЪ РОМЖНИЯ (1917) ** Romania (1890-1948) ** Republica Populara Romana (1948-1954) ** Republica Populara Romina (1954) ** R.P. Romina (1954-1963) ** Posta Romina (1963-1964) ** Posta Româna (1964-1996) ** Romania (abaoe 1996) === [[Timbroù Roumelia ar Reter|Roumelia ar Reter]] === *Statud : Lodenn eus an impalaeriezh ottoman, emren etre 1878 ha 1885, staget ouzh Bulgaria an Norzh e 1885 dindan anv “Bulgaria ar Su”. *Alc’hwez : ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant <small>ROUMÉLIE ORIENTALE</small> pe R.O. (1880) ** Roumélie Orientale Emp. Ottoman (e lizherennoù latin ha kirilek) (1881) **Timbroù dreistmoullet gant arouez ul leon ha “Южна България” (= Bulgaria ar Su) *Pennad kar : [[Timbroù Bulgaria]] [[File:Ruanda-Urundi SW085 - 1942.JPG|thumb|dehou|200px]] === [[Timbroù Ruanda-Urundi|Ruanda-Urundi]] === *Statud : trevadenn Bro-Alamagn dindan anv [[Afrika ar reter alaman]] (1903-1916). Aloubadeg Bro-Veljia (1916-1922). Bro e fiziadur Beljia (1922-1961). Melestradurezh an A.B.U. (1946). Stadoù dizalc’h bremañ : Burundi ha Rwanda *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>KIGOMA</small> (1916) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA</small> pe <small>URUNDI</small> (1916) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>EST AFRICAIN ALLEMAND OCCUPATION BELGE </small> ha <small>DUITSCH DOST AFRIKA BELGISCHE BEZEETING</small> (1916) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>A.O.</small> (1918) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA-URUNDI</small> (1924-1931) ** Ruanda-Urundi (1931-1941 ha 1960) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA URUNDI</small> (1940-1942 ha 1943-1945) ** Timbroù Kongo Veljia dreistmoullet <small>RUANDA-URUNDI</small> (1946-1960) *Pennadoù kar : [[Timbroù Rwanda]] [[Timbroù Burundi]] === [[Timbroù Rusia|Rusia]] === [[File:Russia stamp 2008 № 1278.jpg|dehou|250px]] *Statud : Stad dizalc’h. Impalaeriezh betek 1917. Gouarnamant Bolchevik berrbad (1917). Republik Sokialour Kevreadel Sovietoù Rusia (1918-1923). Lodenn vrasañ [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel]] (1924-1992). Kevread [[Rusia]] abaoe 1991. *Alc’hwez : ** ПОЧТОВАЯ МАРКА (1857-1917) ** Timbroù Rusia dreistmoulet gant <small>БРАТСТВО РАВЕНСТВО СВОБОДА </small> (1917) ** РОССІЯ (1918) ** ПОЧТА (=Postoù) ha РУБЛEИ (= [[Roubl]]) (1921) ** (ПОЧТА) PCФCP (1922-1923) ** Timbroù [[Unvaniezh Soviedel]] (1924-1991) ** РОССИЯ Rossija (lizherenneg latin ha kirrilek) (1992-2006) ** РОССИЯ Russia (lizherenneg latin ha kirrilek) (abaoe 2006) *Timbroù embannet gant emsavadegoù enep bolchevik : ** Arme an Hanternoz : ОКСА (1919) ** Arme ar Gwalarn : timbroù Rusia dreistmoullet СБВ. ЗАП. АРМІЯ (1919) ** Arme Rusia ar Su : timbroù Rusia dreistmoullet ЕДИНАЯ РОССІЯ (1919) **СБЕРЕГАТЕЛЬНАЯ МАРКА (1920) ** Arme « Wrangel » ([[Krimea]]: ЮГБ РОССIИ (1919-1920) *Timbroù Rusia ar reter-pellañ : Timbroù dreistmoulet e Omsk, Blagoviechtchensk, Nikolaievsk, Tchita (Д.B. золотom), Vladivostok (1919-1921) * Postoù lec’hel anvet « zemstvos » (1864-1917) === [[Timbroù Rwanda|Rwanda]] === *Statud : Trevadenn Alamagn (1885-1918) dindan anv [[Afrika ar Reter alaman]] ha Belgia (1923-1960) dindan anv Ruanda-Urundi. Stad dizalc’h (republik) abaoe 1961. *Alc’hwez : ** Republique rwandaise (1962-1976) ** [[Rwanda]] (abaoe 1976) === [[Timbroù Inizi Ryūkyū|Inizi Ryūkyū]] === *Statud : Enezeg Japan aloubet gant Stadoù-Unanet Amerika (1945-1972). Emrenerezh (1952-1972). Staget ouzh [[Japan]] e 1972. *Alc’hwez : ** 琉球郵便 (1948 ha 1952-1961) ** RYUKYUS (1950) ** 琉球郵便 [[Inizi Ryūkyū|Ryukyus]] (1952-1972) == S == === [[Timbroù Saarland|Saarland]] === [[File:Saar 1948 250 Bauarbeiter.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad alaman aloubet gant Bro-C’hall (1920-1935 ha (1947-1949). Ul lodenn eus [[Republik Kevreadel Alamagn]] abaoe 1957. *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Sarre » (1920) ** Timbroù Bavaria dreistmoullet « Sarre » (1920) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet « Saargebiet » (1920-1921) ** Saargebiet (1921-1935) ** Timbroù Alamagn (1935-1945) ** Saar (1947-1956) ** Saarland Deutsche Bundespost (1957-1959) === [[Timbroù Sabah|Sabah]] === [[File:Stamp of Sabah - 1964 - Colnect 532865 - Map of Borneo.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Norzh Borneo]] etre 1877 ha 1963. Ezel eus Kevread [[Malaizia]] e 1963. *Alc’hwez : ** Timbroù Norzh Borneo dreistmoullet gant <small>SABAH</small> (1964) ** Malaysia Sabah (abaoe 1965) === [[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Sahara spagnol]] === *Statud : Unvaniezh trevadennoù spagnol [[Rio de Oro]] (1884-1924) ha [[La Aguëra]] (1924-1958). Proviñs Spagn (1958-1976). Tiriad tabutet etre [[Maroko]] ha dizalc’hourien ar [[Polisario]]. * Kavet e vez falstimbroù e anv « Republique arabe saharaouie démocratique RASD ». * Alc’hwez : ** Posesiones españolas del Sahara Occidental (1904) ** Timbroù Spagn dreistmoullet « Sahara español » (1924-1941) ** Sahara Español (1943-1960) ** Sahara España (19601-1976) === [[Timbroù Saint Helena|Saint Helena]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1816-1981). Tiriad-suj ar Rouantelezh-Unanet (1981-2002). Tiriad tramor asambles gant Enez [[Ascension]] ha [[Tristan da Cunha]]. *Alc’hwez : St Helena (abaoe 1856) === [[Timbroù Saks|Saks]] === [[File:Stamp Bodenreform Provinz Sachsen imp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Rouantelezh. Ezel eus [[Kengevread Norzh Alamagn]] (1868-1871) hag eus [[Impalaeriezh Alamagn]] adalek 1871. Rannvro alaman dindan melestradurezh an [[Unvaniezh Soviedel]] (1945-1949). Staget ouzh Republik Alamagn ar Reter e 1949. *Alc’hwez : ** Sachsen (1850-1867) ** Provinz Sachsen (1945-1946) === [[Timbroù Saksonia|Saksonia ar C’hornaoueg]] === *Statud : Rannvro alaman dindan melestradurezh an Unvaniezh Soviedel (1945-1949). Staget ouzh Republik Alaman ar Reter e 1949. *Alc’hwez : Deutsche post (1945) === [[Timbroù Saksonia|Saksonia ar Reter]] === *Statud : Rannvro alaman dindan melestradurezh an Unvaniezh Soviedel (1945-1949). Staget ouzh Republik Alamagn ar Reter e 1949. *Alc’hwez : ** Post ПOЧTA (1945) ** Deutsche post Bundesland Sachsen (1946) [[File:Solomon island stamp 1956 Voyage of HMS Swallow.jpg|dehou|250px]] === [[Timbroù Inizi Salomon|Inizi Salomon]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1900-1911). Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet etre 1913 ha 1960. Statud emrenerezh (1961-1978). Stad dizalc’h abaoe 1978. *Alc’hwez : ** British Solomon Islands Protectorate (1907-1911) ** British Solomon islands (1907-1975) ** Solomon islands (abaoe 1975) === [[Timbroù El Salvador|El Salvador]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1821. *Alc’hwez : ** Salvador (1867) ** Republica del Salvador (1879 ha 1894) ** Correos del Salvador (1893) pe Correos de El Salvador (1896-1897) ** Republica Mayor de Centro America Estado de el Salvador (1897-1900) ** Estado de [[El Salvador]] (1899) ** Republica de El Salvador (1902) ** El Salvador (abaoe 1906) === [[Timbroù Samoa ar C’hornaoueg|Samoa ar C’hornaoueg]] === [[File:DRCol 1915 Samoa MiNr22 B002.jpg|dehou|150px]] *Statud : Trevadenn Alamagn (1900-1914). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet (1914). Melestradurezh [[Zeland Nevez]] (1914-1961). Stad dizalc’h abaoe 1962. Dindan dalc’h ar Stadoù-Unanet ema) inizi Samoa ar Reter. *Alc’hwez : ** Samoa (1877-1900) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant <small>SAMOA</small> ** Samoa ** Timbroù alaman dreistmoullet gant “G.R.I.” (1914) ** Timbroù Zeland Nevez dreistmoullet “Samoa” (1914-1918) ** [[Samoa]] (1922) ** Western Samoa (1935-1958) ** Samoa i Sisifo (1958-1981) ** Samoa (abaoe 1982) === [[Timbroù Samos|Samos]] === *Statud : Enez ar Mor Egea. Staget ouzh Gres e 1923. *Alc’hwez : ΣAMOΥ (1912) *Pennadoù kar : [[Timbroù Gres]] [[Timbroù Gres - Burevioù gall]] === [[Timbroù Sant Kitts|Sant Kitts]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1623-1960). Emrenerezh (1960-1967). Stad kevredet gant Breizh-Veur (1967-1983) Stad dizalc’h abaoe 1983. *Alc’hwez : ** Saint-Christopher (1870-1888) ** Timbroù [[Antilhez Bihanañ saoz]] ((1890-1903) ** [[Saint-Kitts ha Nevis]] (1903-1952) ** Saint-Christopher Nevis Anguilla (1952-1980) ** Saint-Christopher Nevis Anguilla pe Saint-Kitts Nevis Anguilla (1967-1971) ** [[Sant Kitts|St Kitts]] (abaoe 1980) === [[Timbroù Sant Kitts ha Nevis|Sant Kitts ha Nevis]] === [[File:Saint Christopher-Nevis-Anguilla stamp.jpg|dehou|150px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1623-1960). Unvaniezh inizi [[Sant-Kitts]] ha [[Nevis]] *Alc’hwez : Saint-Kitts ha Nevis (1903-1952) *Pennadoù kar : [[Timbroù Sant Kitts]] [[Timbroù Nevis]] [[Timbroù Anguilla]] === [[Timbroù Santez-Lusia|Santez-Lusia]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1860-1960). Emrenerezh (1960-1979). Stad dizalc’h abaoe 1979 *Alc’hwez : ** St Lucia (1860-1978) ** Saint Lucia (abaoe 1978) === [[Timbroù Sant-Martin|Sant-Martin]] === *Statud : Ul lodenn eus Antilhez Nederlandat (betek 2010). Stad emren e Rouantelezh an Izelvroioù abaoe 1986. *Alc’hwez : Sint-Maarten (abaoe 2010) === [[Timbroù Sant-Pêr-ha-Mikelon|Sant-Pêr-ha-Mikelon]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1793-1946). Tiriad tramor (1946-1976). Departamant tramor (1976-1985). Strollegezh tiriadel (1985-2003) ha strollegezh tramor abaoe 2003 *Alc’hwez : ** Timbroù Trevadennoù gall dreistmoullet S P M (1885) ** Timbroù Trevadennoù gall dreistmoullet P D (1886) ** Timbroù Trevadennoù gall dreistmoullet ST PIERRE M.on (1891-1892) ** « St Pierre et Miquelon » pe « Saint-Pierre & Miquelon » (1892-1976) ** Timbroù gall dreistmoullet « St Pierre et Miquelon » (1986 ha 1990- 1991-1992-1993…) ** Saint-Pierre et Miquelon (1986-2002) ** SPM (2002-2005) ** SP & M (abaoe 2005) === [[Timbroù San-Marino|San Marino]] === *Statud : Republik dizalc’h. *Alc’hwez : ** REP. DI S. MARINO pe “Republica di San Marino” pe “Rep. San Marino” (1877-1971) ** [[San Marino]] (abaoe 1971) === [[Timbroù Sant Visant|Sant Visant]] === [[File:St. Vincent 3c West Indies Federation stamp 1958.jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet betek 1958. Ezel eus Kevread Indez ar C’hornaoueg (1958-1969). Emrenerezh (1960-1979). Stad dizalc’h abaoe 1979. *Alc’hwez : ** St Vincent (1861-1958 ha 1963-1992) ** Timbroù Kevread Indez ar C’hornaoueg (1958-1963) ** St Vincent & (the) Grenadines (abaoe 1992) *Pennad kar : [[Timbroù Inizi Granados]] === [[Timbroù São Tomé-ha-Principe|São Tomé ha Principe]] === *Statud : Trevadenn ar Portugal betek 1953). Proviñs Portugal (1954-1975). Stad dizalc’h abaoe 1975. *Alc’hwez : ** S. Tomé E Principe (1869-1954) ** S. Tomé E Principe - Republica portuguesa (1954-1975) ** Republica democratica de Sao Tomé É Principe (1975-1977) ** S. Tomé E Principe (abaoe 1975) === [[Timbroù Sarawak|Sarawak]] === [[File:Stamp of Sarawak - 1952 - Colnect 306212 - Map.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Priñselezh dindan dalc’h an ofisour saoz [[James Brook]] etre 1842 ha 1888. Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1888-1947). Aloubadeg Japan (miz Kerzu 1941) ha melestradurezh Japan (1941-1945). Melestradurezh [[Aostralia]] (1945-1946). Trevadenn Breizh-Veur (1947-1963). Ezel eus Kevrad [[Malaizia]] abaoe 1963. *Alc’hwez : ** [[Sarawak]] (1869-1963) ** Sarawak Malaysia (abaoe 1965) === [[Timbroù Sardigna|Sardigna]] === *Statud : Rouantelezh (1720-1861). Staget ouzh Rouantelezh Italia e 1861. *Alc’hwez : Poltred Vittorio-Emmanuele II (1851-1861) === [[Timbroù Enez Saseno|Enez Saseno]] === *Statud : Enez ar [[Mor Adria]] aloubet gant Italia etre 1929 ha 1943. Staget ouzh [[Albania]] e 1943. *Alc’hwez : Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>SASENO</small> === [[Timbroù ar Sav-Heol|Sav-Heol – Burevioù-post estren]] === *Statud : Burevioù-post a voe savet gant Stadoù Europa en Impalaeriezh Otoman. Rediet int bet da serriñ e 1923. E-pad an Eil Brezel-bed e voe embannet timbroù gant Arme Bro-C’hall (F.F.L.). *Burevioù-post [[Alamagn]] *Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet PARA pe PIASTER hag an talvoud-gwerzh nevez (1884-1905) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet “10 centimes” e lizhernneg gotek (1908) *Burevioù-post [[Aostria]] *Alc’hwez : ** Timbroù Lombardia-Veneto (1863-1869) ** Timbroù Aostria (penn an Impalaer), talvoud-gwerzh e Soldi (1867) ** Timbroù Aostria (skoed-ardamez), talvoud-gwerzh e Soldi (1883-1886) ** Timbroù Aostria (penn an Impalaer), talvoud-gwerzh e Para pe Piaster (1890-1908) [[File:Timbre Mouchon Levant surchPiastre.jpg|thumb|right|150px|Timbr ar rummad "Mouchon" (1902)]] *Burevioù-post [[Bro-C'hall]] *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant PIASTRE hag an talvoud-gwerzh (1885-1901) ** Timbroù gall gant an alc’hwez <small>LEVANT</small> (1902-1920) ** Timbroù “Levant” dreistmoullet gant "Beyrouth" (1905) ** Timbroù Siria dreistmoullet gant <small>FORCES FRANCAISES LIBRES LEVANT</small> (1942) *Burevioù-post [[Italia]] *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>ESTERO</small> (= ''er broioù estren'' ) (1874-1879) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>ALBANIA</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1906) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>CONSTANTINOPOLI</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1909 ha 1923) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>VALONA</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1916) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>SMIRNE</small> ha talvoud-gwerzh e Para pe Piastre (1922) *Burevioù-post [[Polonia]] *Alc’hwez : Timbroù Polonia dreistmoullet <small>LEVANT</small> (1919-1921) *Burevioù-post ar [[Rouantelezh-Unanet]] *Alc’hwez : ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet PARAS pe PIASTRES hag un talvoud-gwerzh nevez (1885-1921) ** Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet '''LEVANT''' (1905 ha 1921) [[File:Russian Post Office Rizeh-5 para.png|dehou|150px]] *Burevioù-post [[Roumania]] *Alc’hwez : ** Timbroù Roumania gant un talvoud-gwerzh e Para (1896) ** Timbroù Roumania dreistmoullet gant '''Posta Romana Constantinopol''' (1919) *Burevioù-post [[Rusia]] *Alc’hwez : ** P.O. П. И.T. (= Kompagnunezh Rusian Moraerezh ha Kenwerzh) (1863-1865) ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant anv ur gêr : Beyrouth, Constantinople, Dardanelles, Ierusalem, Jaffa, Kerassunde, Metelin, Mont-Athos, Rizeh, Salonique, Smyrna, Trebizonde (1909) ** Timbroù gant un talvoud-gwerzh e para. === [[Timbroù Schleswig-Holstein|Schlesvig-Holstein]] === *Statud : Dugelezhioù dindan dalc’h Prusia, ezel eus [[Kengevread Hanternoz Alamagn ]] (1866-1871). Staget ouzh Alamagn (1871-1918). Aozet e voe ur boblvouezhiadeg e 1920 e Schlesvig Kreiz ha Su evit gouzout hag-eñ e vefe staget ouzh Alamagn pe ouzh [[Danmark]]. Aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet (1945-1949) hag an [[Unvaniezh Soviedel]] (rannvro Ratzeburg). Ul lodenn eus Alamagn ar C’hornaoueg abaoe 1949. *Alc’hwez : ** S H post schilling (1850) ** Hrzgl post F.R.M. (1864) ** Holstein (1864-1867) ** Schleswig (1864-1867) ** Herzogth. Schleswig (1864-1867) ** Herzcgth pe Herzcgthum Holstein (1865) ** Schleswig-Holstein (1865-1866) ** Slesvig plebiscit (1920) === [[Timbroù Sechelez|Sechelez]] === [[File:Stamp of Seychelles - 1962 - Colnect 307430 - Map of Indian Ocean.jpeg|dehou|200px]] *Statud : trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1890-1976). Stad dizalc’h (abaoe 1976) *Alc’hwez : ** Timbroù [[Enez Moris]) kachedet gant « B64 » (1861-1890) ** [[Sechelez|Seychelles]] (abaoe 1890) ** Republic of Seychelles (1977) === [[Timbroù Sechelez|Sechelez - Zil Eloigne Sesel]] === *Statud : Inizi Aldabra, Desroches, Farquhar ha Providence dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (« Tiriadoù Breizh-Veur er Meurvor Indian ») betek 1976. Staget ouzh Sechelez e 1976. [[File:Stamp of Seychelles - Zil Eloigne Sesel - 1980 - Colnect 514685 - Map.jpeg|dehou|200px]] *Alc’hwez : ** Timbroù Tiriadoù Breizh-Veur er [[Meurvor Indian]] (1968-1976) ** Timbroù [[Sechelez]] (1976-1980) ** Seychelles - Zil Eloigne Sesel (1980-1983) ** Seychelles - Zil Elwagne Sesel (1983-1985) ** Seychelles - Zil Elwannyen Sesel (1985-1992) === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|(Kathiri) Seiyun]] === *Statud : Sultanelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Yemen ar Su]] e 1967. *Alc’hwez (lizherennoù latin hag arabek) : ** Aden - Kathiri State of Seiyun (1942-1964) ** Ttimbroù Seiyun dreistmoullet “South Arabia” (1966) ** Kathiri State of Seiyun South Arabia (1966-1968) === [[Timbroù Selangor|Selangor]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1814-1963). Unan eus 13 Stad Kevread Malazia abaoe 1963. Aloubadeg Japan (1942) *Alc’hwez : ** Timbroù [[Malaka]] dreistmoullet gant S mui arouez an Islam (Loar ha sterenn) (1882) ** Timbroù [[Malaka]] dreistmoullet gant Selangor (1882-1900) ** Selangor (1891-1895) ** Malaya ha lizherennoù e [[skritur jawiek]] (1935-1941) ** Malaya Selangor (1941-1962) ** Malaysia Selangor (abaoe 1965) ** Timbroù Selangor dreistmoullet gant lizhrennoù japanek (1942) === [[Timbroù Senegal|Senegal]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall betek 1959. Stad dizalc’h abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall (1887) ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet <small>SÉNÉGAL</small> (1892) ** Sénégal et Dépendances (1892-1901) ** Sénégal Afrique Occidentale Française (1906-1935 ha 1941-44) ** Sénégal AOF (1935-1941) ** Sénégal (1941) ** Timbroù Afrika c’hall ar C’hornaoueg (1944-1959) ** Kevread Mali (1959-1960) ** République du Sénégal (1960-1976) ** [[Senegal|Sénégal]] (abaoe 1976) === [[Timbroù Senegal-Uhel ha Niger|Senegal-Uhel ha Niger]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall bet anvet Senegambia ha Niger. *Alc’hwez : Ht Sénégal-Niger (1906-1915) *Pennad kar : [[Timbroù Senegambia ha Niger]] === [[Timbroù Senegambia ha Niger|Senegambia ha Niger]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall o vodañ Senegal, Gambia ha NIger *Alc’hwez : Sénégambie et Niger (1903) === [[Timbroù Serbia|Serbia]] === [[File:European nature protection 2020 stamp of Serbia - 2.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Otoman. Priñselezh emren (1815-1882). Rouantelezh dizalc’h (1882-1918). Ul lodenn eus « Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened » adanvet Yougoslavia e 1929 (1918-1941 ha 1946-2003). Aloubadeg Alamagn (1941-1945). Kevreet gant Montenegro (2003-2006). Stad dizalc’h abaoe 2006. *Alc’hwez : ** Skoed-ardamez [[Serbia]] (1866) ** K. CPБСКА ha poltred ar Roue (1866) ** Poltred ar roue (1869-1873) ** СРБИЈА (1881-1905) ** КРАЉЕВИНА СРБИЈА (1911-1918) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant <small>SERBIEN</small> (1941) ** СРБИЈА SERBIEN (1941-1944) ** Timbroù Yougoslavia (1918-2005) ** Србија и Црна Гора pe Srbija i Crna Gora (2003-2006) ** СРБИЈА (abaoe 2006) ** SERBIJA *Timbroù-brezel : Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet <small>POSTES SERBES</small> (1917) === [[Timbroù Antarktika - Tiriad Breizh-Veur|Inizi Shetland ar Su]] === [[File:FalklandIslandsDependencies1948violet1dSGG9-G16 2.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiriad-suj an Inizi Maloù dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet (betek 1962). Ul lodenn eus Tiriad Antarktika Breizh-Veur (abaoe 1962). *Alc’hwez : ** Timbroù Inizi Malou dreistmoullet gant SOUTH SHETLANDS DEPENDENCY OF (1944) ** Falkland Islands Dependencies (1946-1956) === [[Timbroù Thailand (Siam)|Siam (Thailand)]] === *Statud : Rouantelezh. Adanvet [[Thailand]] e 1939. * Alc’hwez : ** Poltred ar roue (1883) ** Siam (1887-1939) *Pennad kar : [[Timbroù Thailand]] === [[Timbroù Sierra Leone|Sierra Leone]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1808-1961). Stad dizalc’h (abaoe 1861) *Alc’hwez : ** [[Sierra Leone]] (abaoe 1861) ** Republic of Sierra Leone (1975-1977) === [[Timbroù Rouantelezh an Div Sikilia|Rouantelezh an Div Sikilia]] === *Statud :Unvaniezh rouantelezh [[Sikilia]] ha hini [[Naplez]] e 1816. Stad dizalc’h betek 1861. Ul lodenn eus [[Italia]] abaoe 1861. *Alc’hwez : ** Posta Napoletana (1858 ha 1860) ** Mezzo Tornese ha poltred ar roue (1861) ** Posta di Sicilia (1859) === [[Timbroù Sina|Sina]] === [[File:Stamp China Stalin Mao 1950 5000.jpg|dehou|300px]] *Statud : Impaleriezh betek 1911. Republik (1912-1949). Brezel diabarzh (1927-1949) Aloubadeg Japan e Norzh Sina (1937-1945). Republik poblek abaoe 1949 (nemet Enez [[Enez Taiwan|Formoza]]). Tiriadoù [[Makao]] (e 1999) ha [[Hong-Kong]] (e 1997) zo bet staget ouzh [[Republik Pobl Sina|Sina]]. *Alc’hwez : ** [[Sina|China]] (1878-1897) ** Imperial Chinese Post (1897-1912) ** Republic of China (1912-1931) ** 中华民国 (1931-1992) ** 中国邮政 (= Melestradurezh Postel China) (abaoe 1992) === [[Timbroù Sina|Sina – Postoù rannvro]] === *Statud : Postoù lec’hel. *Sina Kreiz : ** Poltred Mao Zedong (1948) ** Timbroù Sina dreistmoullet (1948-1949) *Sina an Hanternoz : ** Timbroù Sina dreistmoullet (1949-1949) ** Aloubadeg Japan (1941-1945) *Sina ar Biz ** Timbroù Sina dreistmoullet (1946) ** Poltred Tachang Kaï-Tchek ha Sun Yat Sen (1946-1947) ** Timbroù Sina dreistmoullet ha Poltred Mao Zedong (1947-1949) *Sina ar Reter (1949) *Sina ar Su (1949) *Sina ar Mervent (1949) *Setchouan (1933-1934 ha 1949) *Shanghaï ha Nankin – Aloubadeg Japan (1943-1945) === [[Timbroù Sina – Burevioù alaman|Sina – Burevioù alaman]] === [[File:Stamp of China-GermanPO.jpg|dehou|150px]] *Statud : Burevioù-post an Impalaeriezh alaman e Sina (1894-1922). *Alc’hwez : Timbroù Alamagn dreistmoullet gant <small>China</small> (1897-1900) ha China (1905). === [[Timbroù Sina - Burevioù saoz|Sina - Burevioù saoz]] === *Statud : Postoù ar soudarded kaset da Sina (1900). Burevioù-post [[Breizh-Veur]] e Sina (1917-1922). *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant C.E.F. (1900) ** Timbroù Hong Kong dreistmoullet gant CHINA (1917-1922) === [[Timbroù Sina - Burevioù gall|Sina - Burevioù gall]] === *Statud : Burevioù-post Bro-C’hall e Sina (1894-1922). *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant <small>CHINA</small> (1894-1901) ** Chine (1902-196) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>CHINE</small> (1902-1921) === [[Timbroù Sina - Burevioù italian|Sina - Burevioù italian]] === *Statud : Burevioù-post [[Italia]] e Sina (1917-1922). *Alc’hwez : Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>PECHINO</small> <small>TIENTSIN</small> pe “Pechino” ha “Tientsin” (1917-1919). === [[Timbroù Sina – Burevioù Japan|Sina – Burev Japan]] === *Statud : Burevioù-post [[Japan]] e Sina (1900-1922). *Alc’hwez : Timbroù Japan dreistmoullet gant lizherennoù japaneg (1900-1914) === [[Timbroù Sina – Burevioù rusian|Sina – Burevioù rusian]] === *Statud : Burevioù-post [[Rusia]] e Sina (1899-1920). *Alc’hwez : ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant <small>КИТАЙ</small> ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant un talvoud-gwerzh gant « Cents » ha « Dollar » (1917) === [[Timbroù Sina – Burevioù Stadoù-Unanet Amerika|Sina – Burevioù Stadoù-Unanet Amerika]] === *Statud : Burevioù-post [[Stadoù-Unanet]] e Sina (1919-1922). *Alc’hwez : Timbroù Stadoù-Unanet dreistmoullet gant SHANGHAI CHINA (1919-1922) === [[Timbroù Singapour|Singapour]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1867-1959). Emrenerezh (1960). Ezel eus Kevread Stadoù Malaysia (1960-1965). Stad dizalc’h (republik) abaoe 1965. *Alc’hwez : ** Singapore Malaya (1948-1959) ** State of Singapore (1959-1963) ** Republic of Singapoore (1966) ** Singapore (abaoe 1967) [[File:Al-Zahrawi Stamp, Syria (1964).jpg|thumb|dehou|200px]] === [[Timbroù Siria|Siria]] === *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Otoman betek 1918. Aloubet gant Lu ar Rouantelezh Unanet (Nerzh Ergerzhadeg Ejip) etre 1918 ha 1922. Aloubadeg Bro-C’hall (1922). Fiziet e voe melestradurezh Siria e Bro-C’hall e 1923. Kevread Stadoù Emren Siria (1922-1924). Stad Siria (1925-1930). Republik Siria (1930-1946). Stad dizalc’h abaoe 1946. Unvaniezh gant [[Ejipt]] evit sevel Republik Arab Unvan etre 1958 ha 1961. *Alc’hwez : ** Timbroù an Impalaeriezh Otoman (1863-1919) ** E.E.F. (= Egypt Expeditionnary Forces) (1918-1922) ** Timbroù Bro-C’hall pe ar Sav-Heol (''Levant'' e galleg) dreistmoullet T.E.O. (=''Territoires Ennemis Occupés'') pe '''O.M.F. Syrie''' (= ''Occupation Militaire Francaise''). (1919-1923) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant '''Syrie Grand Liban''' (1923-1924) ** Syrie (1924-1932) ** République syrienne (1934-1944) ** Syrie pe République Syrienne (1944-1958) ** U.A.R. (1958-1961) ** Syrian Arab Republic (1961-1984) ** Syria (lizherenneg latin hag arabek) (abaoe 1984) *Pennadoù kar : [[Timbroù Enez Rouad]] [[Timbroù Tiriad an Alawited]] [[Timbroù Latakia]] [[Timbroù Sandjak Alexandretta]] === [[Timbroù Sirmoor|Sirmoor]] === [[File:Stamp of Sirmoor - 1885 - Colnect 779728 - Raja Shamsher Parkash.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Sirmoor state (1879-1899) === [[Timbroù Skos Nevez|Skos Nevez]] === *Statud : Trevadenn ar Rouanetlezh-Unanet (1713-1867). Staget e voe ouzh Kanada e 1867. *Alc’hwez : Nova Scotia (1851-1860) *Pennad kar : [[Timbroù Kanada]] === [[Timbroù Slovakia|Slovakia]] === *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Aostria-Hungaria (betek 1918). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1918-1939). Stad dizalc’h dindan levezon Alamagn (1939-1945). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1945-1992). Rannet e voe [[Tchekoslovakia]] e daou d’ar 1añ a viz Genver 1993 ha savet Stadoù dizalc’h [[Tchekia]] ha [[Slovakia]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Aostria (1850-1871) ** Timbroù Hungaria (1871-1921) ** Timbroù Tchekoslovakia (1921-1939) ** Timbroù Tchekoslovakia dreistmoullet "Slovensky Stat” (1939) ** Slovenská posta (1939) ** Slovensko (1939-1945) ** Timbroù Tcheko-slovakia (1945-1992) ** Slovensko (abaoe 1993) *Timbroù evit Lejion Tchekoslovakia e Siberia (embannet e Irkoutsk) : Československé Vojsko Na Rusi (1919-1920) === [[Timbroù Slovenia|Slovenia]] === *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Aostria-Hungaria (betek 1918). Ul lodenn eus Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (1918-1931). Ul lodenn eus rouantelezh Yougoslavia (1931-1939). Aloubadeg Italia (1941) hag Alamagn (1944). Ul lodenn eus republik Yougoslavia (1945-1991). Stad dizalc’h abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Timbroù Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened (rummad Lubiana) gant AЖAРAВA CХC - Država SHS (1919-1931) ** Timbroù Yougoslavia gant Југославија ha Jugoslavia (1931-1939) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant ar gerioù « Commissariato Civile Territori Sloveni occupati LUBIANA » pe « Alto Commissario per la Provincia di Lubiana » (1941). **Timbroù Italia dreistmoullet gant arouez un erer hag ar gerioù « Provinz Ljubljanika Laibach Pokrajina » (1944). **Timbroù Yougoslavia Југославија ha Jugoslavia (1945-1991) ** Slovenija (abaoe 1991) === [[Timbroù Smyrna|Smyrna]] === *Statud : Kêr e Turkia (anvet [[Izmir]] bremañ). Fiziet e melestradurezh Gres goude ar [[Brezel-bed Kentañ]], aloubet gant Gres e 1919, gant Turkia e 1922. Staget ouzh Turkia e 1922. *Alc’hwez : Timbroù Gres dreistmoullet gant E.T. ΣMYPNH (= Postoù Gres – Smyrna) (1919) === [[Timbroù Somalia|Somalia]] === *Statud : Trevadenn Italia (1905-1945), aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1942. Stad dizalc’h abaoe 1960 dre unvaniñ [[Somalia Italian]] ha [[Somaliland]] Breizh-Veur. *Alc’hwez (lizherennoù latin hag arabek) : ** Somalia (1960-1980) ** Somali Democratic Republic (1970-1973) ** Jum. Dim. Somaliya (1973-1976) ** J.D. Soomaaliyeed (1976-1990) ** J.D. Soomaaliya (abaoe 1990 *Pennadoù kar : [[Timbroù Somaliland]] [[Timbroù Somalia Italian]] === [[Timbroù Somalia italian|Somalia italian]] === [[File:ItaSomalia 1936 MiNr0237 pm Mogadishu B002.jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn Italia (1881-1942). Aloubadeg ar Rouantelezh-Unanet (1942-1945). Melestradurezh fiziet en Italia gantan [[A.B.U.]] etre 1950 ha 1960. Stad dizalc’h dindan anv [[Somalia]] abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Benadir (1903-1923) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant <small>SOMALIA ITALIANA</small> (1923-1931) ** Somalia Ital. (1926) ** Postes Somalia Italiana (1928) ** Postes Italiane Somalia (1932-1937) ** Somalia Italiana (1934) ** Somalia (lizherennoù latin hag arabek) (1938-1950) === [[Timbroù Somaliland saoz|Somaliland saoz]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1906-1960). Kenstaget ouzh trevadenn [[Somalia Italian]] evit sevel Stad Somalia dizalc’h e 1960. *Alc’hwez : ** British Somaliland ** Somaliland Protectorate *Pennad kar : [[Timbroù Somalia italian]] === [[Timbroù Somaliland (Republik)|Somaliland (Republik)*]] === *Statud : Tiriad disrannour Somalia (abaoe 1991) anvet ez-ofisiel “Republik Somaliland”. Nann anavezet gant Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]] estreget [[Israel]]. Nann ezel eus [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]] * Er-maez al lezenn eo an timbroù. *Alc’hwez : ** Republic of Somaliland ** Somaliland (e lizherennoù latin hag arabek) ** Soomaaliya (abaoe 1996) : falstimbroù === [[Timbroù Soruth|Soruth]] === [[File:Stamp of Soruth (Saurashtra) - 1935 - Colnect 943507 - Nawab Mahabat Khan III.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad-priñselezh Indez Breizh-Veur. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : ** Lizherennoù Goudjarateg (1864-1915) ** Saurashtra Postage (1923-1949) ** Timbroù-servij : timbroù dreistmoullet <small>SARKARI</small> (1929-1938) === [[Timbroù Soudan|Soudan]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h [[Ejipt]] hag ar [[Rouantelezh-Unanet]] (1899-1951). Stad emren (1951-1954). Stad dizalc’h (republik) abaoe 1956. *Alc’hwez : ** Timbroù Ejipt dreistmoullet SOUDAN (lizherenneg latin hag arabek) (1897) ** Sudan Postage pe Sudan (lizherenneg latin hag arabek) (1898-1951) ** Sudan - Self Government (1954) ** Sudan (lizherenneg latin hag arabek) (abaoe 1956) === [[Timbroù Soudan c’hall|Soudan c’hall]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1890-1899). Ezel eus Afrika ar C’hornaoueg C’hall. Ul lodenn eus “Niger Grenn” ha Senegal Uhel” (1899-1902), ha Senegambia ha Niger (1902-1904), Senegal Uhel ha Niger (1904-1919). Pa voe krouet [[Volta-Uhel]] e 1921 e voe anvet [[Soudan c’hall]] (1921-1958). Stad dizalc’h dindan anv [[Mali]] abaoe 1960. *Alc’hwez : ** Timbroù trevadennoù Bro-C’hall dreistmoullet gant SOUDAN Frais (1894) ** Soudan Français (1894-1900 ha 1931-1944) ** Timbroù Senegal Uhel dreistmoullet gant Soudan Français (1921-1930) *Pennad kar : [[Timbroù Mali]] === [[Timbroù Soudan ar Su|Soudan ar Su]] === *Statud : Ul lodenn eus [[Soudan]]. Stad dizalc’h abaoe 2011. *Alc’hwez : Republic of the South Sudan (abaoe 2011) === [[Timbroù Spagn|Spagn]] === [[File:Stamp 1934 Spain Minr0637 pm B002.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h. Rouantelezh (1715-1872). Republik (1873-1874). Rouantelezh (1874-1931). Republik (1931-1939). Brezel diabarzh (1936-1939). Diktatouriezh Franco (1939-1975). Rouantelezh abaoe 1975. *Alc’hwez : ** Poltred ar Rouanez (1850-1862 ha 1864) ** España pe Correos de España (1862-1872 ha 1900-1931) **Comunicaciones (1873-1899) ** Republica española (1931-1938) ** Estado Español (1937-1940) ** España (abaoe 1939) *Timbroù lec’hel zo bet embannet e-pad ar brezel diabarzh en Almeria, e [[Barselona]], [[Madrid]], [[Valencia]], [[Aragon]], [[Cadix]], [[Logroño]], Lugo, [[Malaga]], [[Melilla]], Orense, Pontevedra, [[San Sebastian]], [[Santa Cruz de Tenerife]], [[Saragossa]], [[Segovia]], [[Vitoria]], Teruel. === [[Timbroù Sri Lanka (Ceylan|Sri Lanka (Ceylan)]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet betek 1972 dindan anv [[Ceylan]]. Stad dizalc’h abaoe 1972. *Alc’hwez : ** Ceylan (-1972) ** Sri Lanka (abaoe 1972) === [[Timbroù Stadoù Kenkevredet Amerika|Stadoù Kenkevredet Amerika]] === *Statud : Stadoù disrannour e Stadoù-Unanet Amerika e-pad ar brezel diabarzh (1861-1865). *Alc’hwez : Confederate States, CSA Postage ou Postage (1861-1865) *Bridgeville, Greenville, Grove Hill, Livingston, Mobile, Talladega hag Uniontown (Stad Alabama) *Chapel Hill, Hillsborough, Lenoir ha Rutherfordton (Stad Karolina an Norzh) *Charleston, Spartanburg, Unionville (Stad Karolina ar Su) *New Smyrna, Athens, Kingston, Macon ha Newnan (Stad Jorjia) *Bâton-Rouge, Mount Lebanon, New Orleans (Stad Louisiane) *Galatin, Knoxville, Memphis, Nashville, Rheatown ha Tellico Plains (Stad Tennessee) *Austin, Beaumont, Galveston, Goliad, Gonzales, Hallettsville, Helena, Independence, Port Lavaca ha Victoria (Stad Texas) *Abingdon, Danville, Emory, Fredericksburg, Greenwood Depot, Jetersville, Liberty, Lynchburg, Marion, Petersburg, Pittsylvania ha Pleasant Shade (Stad Virginia) === [[Timbroù Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet Amerika]] === [[File:USA postmaster provisional stamp NY Mi 2 YT 1.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h (Republik Kevreadel). Brezel diabarzh (1861-1865). Postoù prevez (“Post Masters”) e kêrioù New-York ha Saint-Louis (1845), Alexandria, Boscawen, Baltimore, Brattleboro ha Providence (1846). *Alc’hwez : ** Post Office (1845-1846) ** US Postage (1847-1875) ** United States (of America) pe US (abaoe 1875-1975) ** USA (abaoe 1975) === [[Timbroù Stadoù ar Pab|Stadoù ar Pab]] === *Statud : Stad dizalc’h dindan aotrouniezh ar Pab. Staget ouzh Italia e 1870. Dizalc’h (lodenn Roma) dindan anv [[Keoded ar Vatikan]] e 1929. *Alc’hwez : ** Skoed-ardamez ha Franco Bollo Postale (1852-1868) *Pennad kar : [[Timbroù Keoded ar Vatikan]] === [[Timbroù Stellaland|Stellaland]] === [[File:1885 stamp of Stelland.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h (1882-1885). Staget e voe ouzh trevadenn [[Bechuanaland saoz]] e 1885. *Alc’hwez : ** Republiek Stellaland (1884) ** Vryburg ** Timbroù Kab ar Spi Mat dreistmoullet gant « VR special post » (1899-1900) *Pennadoù kar : [[Timbroù Bechuanaland saoz]], [[Timbroù Suafrika]] === [[Timbroù Suafrika|SuAfrika]] === [[File:SouthAfrica-Stamp-1923-Springbok.jpg|dehou|250px]] *Statud : Dizalc’h abaoe 1910 dindan anv [[Unvaniezh Afrika ar Su]], ganet eo bet diwar gevreañ trevadennoù saoz [[Kab ar Spi Mat]], [[Natal]], [[Transvaal]] ha [[Stad-Oranje]]. Betek 1961 e oa divyezhek (saozneg – afrikaneg) meneg an timbroù. *Alc’hwez : ** Unie van Zuid Afrika - Union of South Africa (1910-1922) ** Suid-Afrika, Suidafrika South Africa (1926) ** AFR (1927-1936) ** Republic of South Africa - Republiek van Suid-Afrika (1961-1966) ** RSA (abaoe 1961) *Pennadoù kar : [[Timbroù Kab ar Spi Mat]], [[Timbroù Natal]], [[Timbroù Stad Orañje]], [[Timbroù Transvaal]], [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]]. === [[Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika|Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]] === *Statud : Kompagnunezh prevez e dalc’h tiriadoù bet anvet Rodezia na Norzh ha Rodezia ar Su. *Alc’hwez : British South Africa Company (1890-1905) === [[Timbroù Bro-Suis|Suis]] === [[File:Stamp Switzerland 1908 1fr.jpg|dehou|200px]] *Statud : Stad Kengevreadel dizalc’h. *Alc’hwez : ** ORTS POST (1850) ** Tresadenn ur vaouez gant skoed-ardamez [[Suis]] (1854-1862 ha 1882-1907) ** Confoederatio Helvetica (1938) ** Helvetia (abaoe 1907) === [[Timbroù Bro-Suis|Suis – Postoù kantonioù]] === *Statud : A-raok ma voe embannet timbroù gant melestradurezh Suis ez eus graet reoù gant postoù lec’hel e kantonioù [[Basel]], [[Geneva]], [[Neuchâtel (kêr)|Neuchatel]] *Alc’hwez : *Postoù Kantonioù ** Basel : Stadt Post Basel (1845) ** Geneva : Postes de Genève (1845-1849) pe Postes Locales gant skoed-ardamez Suis (1849-1851) ** Zurich : <small>ZÜRICH</small> (1843-1850) === [[Timbroù Sukembre-Nevez|Sukembre-Nevez]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1825-1900). Ezel eus Kengevredad Aostralia abaoe 1901. *Alc’hwez : ** Aust sicillum nov camb, 1850 ** New South Wales pe “– Walls” pe “– Wale” pe ‘- Wace” pe “- Waees” (1851) ** New South Wales (1851-1907) ** N.S.W. (1897) ** Commonwealth New South Wales (1903-1906) ** Timbroù-servij - timbroù dreistmoullet ‘’’O S’’’ (1879-1886) pe ‘’’OS NSW’’’ (1903-1906) ** Timbroù-servij - timbroù Aostralia toulliget ’’’O S’’’ pe ‘’’O S NSW’’’ (1913-1927) === [[Timbroù Surinam|Surinam]] === * Statud : trevadenn an Izelvroioù (1873-1954). Dominion (1954-1975). Stad dizalc’h (abaoe 1975). *Alc’hwez : Suriname (abaoe 1873) === [[Timbroù Sveden|Sveden]] === [[File:Stamp 2000 Sweden David Ehrenstrahl.png|dehou|250px]] *Statud : Stad dizalc’h (rouantelezh). *Alc’hwez : Sverige (abaoe 1855) === [[Timbroù Swaziland|Swaziland]] === *Statud : Bro warezet (betek 1902) ha trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1902-1967). Emrenerezh (1967-1968). Stad dizalc’h (rouantelezh) abaoe 1968. Anvet [[Eswatini]] e 2018. *Alc’hwez : ** Timbroù Transvaal dreistmoullet [[Swaziland]] (1899-1892) ** Timbroù Transvaal (1894-1910) ** Timbroù Suafrika (1910-1933) ** [[Swaziland]] (1933-2018) *Pennadoù kar : [[Timbroù Eswatini]] [[Timbroù Suafrika]] == T == === [[Timbroù Tadjikistan|Tadjikistan]] === [[File:Stamp of Tajikistan - 2001 - Colnect 291807 - Map flag and arms of Tadjikistan.jpeg| dehou|200px]] *Statud : Republik ezel eus Unvaniezh Soviedel betek 1992. Stad dizalc’h abaoe 1992 *Alc’hwez : ** Тоҷикистон - Tadžikistan (1992-1995) ** Тоҷикистон – [[Tadjikistan]] (abaoe 1995) === [[Timbroù Tahiti|Tahiti]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall (1880-1958). Tiriad tramor dindan anv [[Polinezia C’hall]]. *Alc’hwez : Timbroù an trevadennoù dreistmoullet <small>TAHITI</small> (1882-1915) *Pennad kar : [[Timbroù Polinezia C’hall]] === [[Timbroù Tanganyika|Tanganyika]] === *Statud : Trevadenn Alamagn dindan anv “Afrika ar Reter” (Deustsche Ostafrika) etre 1898 ha 1915. Aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1916. Fiziet gant Kevredigezh ar Broadoù e Breizh-Veur (1922-1935). Unvanet gant Kenya hag Ouganda (1935-1961). Dizalc’h abaoe 1961, asambles gant [[Zanzibar]]. Adanvet [[Tanzania]] e 1964. *Alc’hwez : ** Tanganyika (1922) ** Mandated Territory of Tanganyika (1926-1931) ** Timbroù Kenya – Ouganda – Tanganyika (1935-1961) ** Tanganyika (1961) ** Jamhuri ya Tanganyika (1962) ** United Republic of Tanganyika and Zanzibar (1964) === [[Timbroù Maroko|Tanja]] === *Statud : Tiriad etrebroadel (1925-1956). Staget ouzh Maroko pa voe dizalc’h. Burev-post Breizh-Veur e kêr Tanja e Maroko. *Alc’hwez : Timbroù ar Rouantelezh-Unanet dreistmoullet gant <small>TANGIER</small> (1927-1957) === [[Timbroù Tanzania|Tanzania]] === [[File:Stamp of Tanzania - 1965 - Colnect 277752 - Flag.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1961, anavezet dindan anv [[Tanganyika]], asambles gant [[Zanzibar]] e 1964. *Alc’hwez : [[Tanzania]] (abaoe 1965). *Pennad kar : [[Timbroù Tanganyika]] === [[Timbroù Tasmania|Tasmania]] === *Statud : Trevadenn ar Rouanetelezh-Unanet anvet “Douar Van Diemen” betek 1853. Ezel eus Kengevredad Aostralia abaoe 1901. *Alc’hwez : ** Van Diemens Land (1853-1857) ** [[Tasmania]] (1858-1912) ** Timbroù Aostralia gant toullouigoù e stumm OS (1914) ha T (1938). *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Tchad|Tchad]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall staget ouzh [[Kongo Grenn]] (betek 1915), [[Oubangi-Chari]] (1915-1922) hag ezel eus [[Afrika C’hall ar C’heder]] (1936-1958). Stad dizalc’h abaoe 1958. *Alc’hwez : ** Timbroù Kongo Grenn dreistmoullet ‘’’TCHAD’’’ (1915) ** Timbroù Oubangi-Chari (1915-1922) ** Timbroù Kongo Grenn dreistmoullet TCHAD AFRIQUE EQUATORIALE FRANCAISE (1924-1933) **Timbroù Afrika c’hall ar C’heheder (1933-1958) ** République du [[Tchad]] (abaoe 1959) *Pennadoù kar : [[Timbroù Oubangi-Chari]] [[Timbroù Kongo Grenn]] === [[Timbroù Tchekia|Tchekia]] === *Statud : Ul lodenn eus an [[Impalaeriezh Aostria-Hungaria]] (1867-1918). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1918-1939). Aloubadeg Alamagn (1939). Tiriad-suj Alamagn dindan anv [[Gwarez-stad Bohemia-Moravia]] (1939-1944). Ul lodenn eus Stad Tchekoslovakia (1945-1992). Stad dizalc’h abaoe 1992 *Alc’hwez : ** Timbroù [[Aostria]] (1850-1918) ** Timbroù [[Tchekoslovakia]] (1918-1939 ha 1945-1992) ** Timbroù Gwarez-stad Bohemia-Moravia (1940-1944) ** Česká republika (abaoe 1992) *Pennadoù kar : [[Timbroù Aostria]] [[Timbroù Tchekoslovakia]] === [[Timbroù Tchekosloslovakia|Tchekoslovakia]] === *Statud : Stad dizalc’h savet e 1918 gant unvaniezh [[Bohemia]], [[Moravia]] (ha [[Silezia]]) ha [[Slovakia]]. Ul lodenn staget ouzh [[Alamagn]] e 1939 ha savet Stad Slovakia diouzh un tu, Bohemia ha Moravia aloubet gant Alamagn diouzh an tu all. Stad dizalc’h (1945-1992). Rannet e daou (Tchekia ha Slovakia) e 1993. *Alc’hwez : ** Cesko-Slovenska (1918-20) ** Posta Československa (1919-1926) ** Československo (1926-1939 ha 1945-1992) *Pennadoù kar : [[Timbroù Slovakia]]; [[Timbroù Bohemia ha Moravia]] === [[Timbroù Pakhoi|Tch’ong-K’ing]] === *Statud : Burevioù-post [[Indez-Sina]] (trevadenn c’hall) e [[Sina]] (1902-1922). Anvet [[Chongqing]] hiriv. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>TCHONG-KING</small> (1902-1904) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant <small>TCHONGKING</small> (1903) pe Tch’ong K’ing (1908-1919) === [[Timbroù Terengganu|Terengganu]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1909-1963). Unan eus ar pemp Stad malaizian nann-kevreet a-raok emezelañ da gKevread Malazia e 1963. Aloubadeg Japan e 1942. *Alc’hwez : ** Trengganu (1910-1911) ** Malaya ha lizherenneg Jawiek (1949-1955) ** Malaysia Trengganu (1965-1981) ** Malaysia Terengganu (abaoe 1986) ** Timbroù Trengganu dreistmoullet gant lizherennoù japanek (1942) *Pennad kar : [[Timbroù Malaizia]] === [[Timbroù Tete|Tete]] === *Statud : Trevadenn [[Portugal]]. Staget ouzh [[Mozambik]] e 1920. *Alc’hwez : ** Timbroù Afrika Bortugalek dreistmoullet gant <small>REPUBLICA TÉTE</small> (1913) ** Timbroù Makao dreistmoullet gant <small>REPUBLICA TÉTE</small> (1913) ** Timbroù Timor ar Reter dreistmoullet gant <small>REPUBLICA TÉTE</small>(1913) ** Téte (1914) === [[Timbroù Thaïland (Siam)|Thaïland (Siam)]] === [[File:Thai stamp 1st sik.jpg|dehou|200px]] *Statud : Rouantelezh dizalc’h. Bet anvet [[Thailand|Siam]] betek 1939. * Alc’hwez : ** Thaïland (1940) ** วหน (1941) ** Thaï (1943) ** Siam (1947-1949) ** Thailand ประเทศไทย (abaoe 1951) === [[Timbroù Thessalia|Thessalia]] === *Statud : Rannvro Bro-C’hres aloubet gant Turkia e-pad ar brezel etre an div vro e 1897. * Alc’hwez : Timbr eizhkornek gant lizherennoù arabek (1898) *Pennad kar : [[Timbroù Turkia]] === [[Timbroù Greunland|Thule]] === *Statud : Tiriad [[Greunland]], dindan dalc’h [[Danmark]]. *Alc’hwez : [[Thule]] (1935-1937) === [[Timbroù Thüringen|Thüringen]] === *Statud : Rannvro alaman dindan melestradurezh an [[Unvaniezh Soviedel]] (1945-1949). Staget ouzh Republik [[Alamagn ar Reter]] e 1949. *Alc’hwez : [[Thüringen]] (1945) === [[Timbroù Thurn ha Taksis|Thurn ha Taksis]] === [[File:Thurn und Taxis 1865 43IB.jpg|dehou|200px]] *Statud : Tiegezh priñsed alaman a rae war-dro servijoù ar postoù abaoe an XIIvet kantved en Europa. Kendeuzet gant servijoù-post [[Prusia]] e 1867. *Alc’hwez : ** Freimarke silb. grosch. (1851-1867) ** Thurn und Taxis (1851-1867) ** Freimarke kreuzer (1852-1867) === [[Timbroù Tibet|Tibet]] === *Statud : Tiriad dindan levezon ar [[Rouantelezh-Unanet]] ha [[Sina]]. Staget ouzh Sina e 1956. *Alc’hwez : ** Timbroù Sina dreistmoullet (1911). ** Tibet Postage (lizherennoù latin ha tibetan) (1913 ha 1933). === [[Timbroù Timor ar Reter|Timor ar Reter]] === [[File:Portuguese Timor 1898 Mi 57 stamp (Vasco da Gama - Discoverer of the seaway to India).jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn bPortugal (betek 1884). Proviñs Portugal (1954-1975). Staget ouz Indonezia (1975-1999). Melestradurezh [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] etre 1999 ha 2002. Stad dizalc’h abaoe 2002. * Alc’hwez : ** Timbroù [[Makao]] dreistmoullet gant <small>TIMOR</small> (1885-1887) ** Timor Portugal (1867-1898) ** Timor (1898-1900) ** Timor - Republica portuguesa (1914-1946 ha 1954-1975) ** Timor Portuguese (1948-1954) ** Timbroù Indonezia (1975-1999) ** Timor Lorosae - U.N.T.A.E.T. (1999-2002) ** Timor-Leste (abaoe 2002) === [[Timbroù Tobago|Tobago]] === *Statud : Trevadenn a Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Trinidad]] e 1888. * Alc’hwez : Tobago Postage (1879-1897) *Pennad kar : [[Timbroù Trinidad-ha-Tobago]] [[File:TGO 1961 MiNr0298 mt B002.jpg|dehou|300px]] === [[Timbroù Togo|Togo]] === *Statud : Trevadenn Bro-Alamagn (1885-1914). Aloubadeg Breizh-Veur (1914-1919). Bro dindan dalc’h Bro-C’hall (1921-1957), ul lodenn anezhi staget ouzh Bro-an-Aour ([[Ghana]]). Stad emren (1957-1960). Stad dizalc’h abaoe 1960. * Alc’hwez : ** Timbroù Alamagn dreistmoullet TOGO (1897) ** [[Togo]] (1900-1914) ** Timbroù Togo alaman dreistmoullet TOGO Occupation franco-anglaise pe TOGO Anglo-French Occupation (1914-1915) ** Timbroù Aod an Aor dreistmoullet Togo Anglo-French Occupation (1915) ** Timbroù Dahomey dreistmoullet TOGO Occupation franco-anglaise (1916) ** [[Togo]] (1924-1957) ** République Autonome du Togo (1957-1960) ** République du Togo (1960-1962) ** République togolaise (abaoe 1962) === [[Timbroù Enez Tokelau|Enez Tokelau]] === *Statud : Tiriad-suj an [[Inizi Gilbert hag Ellice]] (“Union Island”). Tiriad-suj [[Zeland-Nevez]] abaoe 1949. * Alc’hwez : ** Tokelau Islands (1949-1976) ** [[Tokelau]] (abaoe 1977) === [[Timbroù Tonga|Tonga]] === [[File:Tonga 1949 Mi 89 stamp (75th anniversary of the UPU. Hermes over globe).jpg|dehou|300px]] *Statud : Rouantelezh warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1900-1970). Stad dizalc’h abaoe 1970. *Alc’hwez : ** Toga (1897-1950) ** [[Tonga]] (1950-1997) ** Kingdom of Tonga (abaoe 1997) *Pennad kar : [[Timbroù Niuafo'ou]] === [[Timbroù Toskana|Toskana]] === *Statud : [[Dugelezh-veur Toskana|Dugelezh-veur]]. Staget ouzh Rouantelezh [[Piemonte]]-Sardignia e 1860. Ur rannvro italian hiriv. *Alc’hwez : Toscano (1851-1860) *Pennad kar : [[Timbroù Italia]] === [[Timbroù Touva|Touva]] === [[File:Tuva stamp map.jpg|dehou|300px]] *Statud : Stad gwarezet gant an Unvaniezh Soviedel (1921-1944). Staget ouzh an Unvaniezh Soviedel e 1944. *Alc’hwez : ** Postage [[Touva]] (1927) ** ТЬВА (1932-1935) ** Posta Touva (1936) === [[Timbroù Trakia|Trakia]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h an Impalaeriezh Otoman. Un emsavadeg a savas e Trakia ar C’hornaoueg, e biz Bro-C’hres, e 1913. Statud Emrenerezh e 1913 anvet “Republik [[Komotiní|Gümülcine]]”. Aloubadeg [[Bulgaria]] e miz Here 1913 ha fin an emrenerezh. Melestradurezh Kevredidi ar C'hentañ Brezel-bed (1913-1920). Aloubadeg Bro-C’hres e 1920. Staget eo bet [[Trakia ar C’hornaoueg]] ouzh [[Bro-C’hres]] ha [[Trakia ar Reter]] ouzh [[Turkia]] e 1923. * Alc’hwez : ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant ΣΛΛ. ΔΙΟΙΚ. ΓKIOYMOY ΛTZINAΣ ΛEΠTA 10 ha skoed-ardamez Gres (1913) ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant « Gouarnamant berrbad Trakia ar C’hornaoueg » e lizherenneg arabek غربی تراقیا حكومت مستقله (1913) ** Timbroù Gres dreistmoullet e glas (1913) ** Timbroù Bulgaria dreistmoullet gant THRACE INTERALLIÉE (1913-1920) ** Timbroù Bulgaria dreistmoullet gant THRACE OCCIDENTALE (1913-1920) ** Timbroù Gres dreistmoullet gant ΔΙΟΙΚΗΣΙΣ ΔYTIKHΣ ΘPAKHΣ pe Διοιxηςις Δutixής θpάxης (= “Melestradurezh Trakia ar C’hornaoueg”) (1920) ** Timbroù Gres dreistmoullet gant Δutixής θpάxης (= « Melestradurezh Trakia ») (1920) ** Timbroù Turkia dreistmoullet gant Ύπάτη Αρμοστεία Θράκης (= « Komision-Uhel Trakia ») (1920) === [[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Transkei]] === *Statud : Tiriad (lesanvet Bantoustan) a voe dizalc’h (e 1976) hervez Gouarnamant Suafrika, nann-anavezet gant an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Kendeuzet e SuAfrika e miz Ebrel 1994. *Alc’hwez : Transkei (1976-1994) *Pennadoù kar : [[Timbroù Suafrika]] [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]] === [[Timbroù Transvaal|Transvaal]] === *Statud : Republik dizalc’h (1852-1877). Aloubadeg armeoù Breizh-Veur (1877-1881). Republik dizalc’h (1881-1900). Aloubadeg gant ar Saozon (1900-1902). Melestradurezh Breizh-Veur (1902-1910). Dont a reas da vezañ ul lodenn eus [[Unvaniezh Suafrika]] e miz Mae 1910. ** Postzegel Z.Afr.Republiek, Z.Afr.Republiek (1869-1877) ** Timbroù Transvaal dreistmoullet gant « V.R.-Transvaal » (‘’’Victoria Regina’’) (1877) ** Transvaal Postage (1878-1880) ** Postzegel Afr. Republiek (1885-1895) ** Zuid Afrikaansche Republiek (1895) ** Timbroù Transvaal dreistmoullet gant V.R.I. (‘’’Victoria Regina Imperatrix’’) (1900) ** Timbroù Transvaal dreistmoullet gant E.R.I. (‘’’Eduardus Rex Imperator’’’) (1901-1902) ** Transvaal (1902-1909) ** Timbroù servij : dreistmoulladur C.S.A.R. (1905-1909) *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]] === [[Timbroù Travancore|Travancore]] === *Statud : Stad-priñselezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet betek 1950. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Travancore Anchal (1888-1946) *Pennad kar : [[Timbroù India]] === [[Timbroù Travancore-Kochin|Travancore-Kochin]] === *Statud : Stad-priñselezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet betek 1950. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : State of Travancore-Cochin (1950) *Pennad kar : [[Timbroù India]] === [[Timbroù Treuzjordania|Treuzjordania]] === *Statud : Tiriad aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet e 1920. Stad emren savet e 1921 goude Emsavadeg Veur an Arabed a-enep an Impalaeriezh otoman, gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Dizalc’h abaoe 1946 dindan anv [[Jordania]]. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Palestina]] dreistmoullet en arabeg (1920-1923 ha 1925) ** Timbroù Hedjaz dreistmoullet en arabeg (1924-1925) ** Transjordan (1927-1947) ** Trans-Jordan (1947) *Pennad kar : [[Timbroù Jordania]] === [[Timbroù RSKS Treuzkaokazek|RSKS Treuzkaokazek]] === *Statud : Tiriad [[Jorjia]], [[Armenia]] hag [[Azerbaidjan]] unvanet e Republik Sokialour Kevredek Soviedel Treuzkaokazek e 1923. Ul lodenn eus an Unvaniezh Soviedel e 1924. *Alc’hwez : ** Timbroù Impalaeriezh Rusia pe Armenia dreistmoullet gant Э C Ф C P (= pennlizherennoù Republik Sokialour Kevredek Soviedel Treuzkaokazek) (1923). ** Э C Ф C P (1923) [[File:МаркаПМР1995(18).jpg|МаркаПМР1995(18)|dehou|200px]] === [[Timbroù Treuznistria|Treuznistria*]] === *Statud : Tiriad aloubet gant Roumania (1941-1944). Tiriad disrannour Moldova (abaoe 1991). Nann anavezet gant an darn vrasañ eus Stadoù an [[Aozadur ar Broadoù Unanet|A.B.U.]]. Nann ezel an [[Unvaniezh Postoù ar Bed|U.P.B.]]. * An timbroù a c’hell bezañ implijet er vro met ne c’heller ket ober ganto evit kas lizhiri d’an estrenvro. *Alc’hwez : ** Республика Молдовеняскэ Нистрянэ (1993) ** Пошта ПМР ** ПМР === [[Timbroù Treuzsilvania|Treuzsilvania]] === *Statud : Bro eus an [[Impalaeriezh Aostria-Hungaria]] staget ouzh [[Roumania]] e 1919. *Alc’hwez : Timbroù [[Hungaria]] dreistmoullet gant <small>BANI REGATUL ROMANIEI F P.T.T.</small> ([[Kolozsvár]] = Cluj hiriv) pe <small>Bani REGATUL ROMANIEI F P.T.T.</small> [[Nagyvárad]] = Oradea hiriv) (1919) === [[Timbroù Tiriad Dieub Trieste|Trieste]] === [[File:The Free Territory of Trieste, Zone B 1952 Mi 59 stamp (75th anniversary of the UPU. Palace Hotel, Portorož-Portorose).jpg|dehou|200px]] *Statud : Goude an Eil Brezel-bed eo savet “Tiriad Dieub Trieste”. Rannet eo tiriad kêr [[Trieste]] e daou : fiziet e voe un tiriad (A) e melestradurezh ar Rouantelezh-Unanet ha Stadoù-Unanet Amerika, tra m’edo an eil (B) dindan melestradurezh [[Yougoslavia]]. Staget eo an tiriad A ouzh Italia e 1954, ouzh Yougoslavia (Kroatia) an tiriad B. *Alc’hwez (Tiriad A) : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant AMG F.T.T. (1947-1954) *Alc’hwez (Tiriad B) : ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant STT VUJA pe VUJA-STT (1949) ** STT-VUJA (1950) ** S.T. TRSTA VUJA (1950-1952) ** STT VUJA (FNR) JUGOSLAVIJA (1952) ** Timbroù Yougoslavia dreistmoullet gant STT VUJNA (1952-1954) *Pennadoù kar : [[Timbroù Italia]] [[Timbroù Yougoslavia]] [[Timbroù Venezia Giulia]] === [[Timbroù Trinidad ha Tobago|Trinidad ha Tobago]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet betek 1962. Ul lodenn eus Kevread Indez ar C’hornaoueg (1958-1962). Stad dizalc’h abaoe 1962. *Alc’hwez : ** LML (1847) ** [[Trinidad]] (1854-1909) ** Trinidad & [[Tobago]] (abaoe 1913) *Pennad kar : [[Timbroù Trinidad]] === [[Timbroù Tripolitania|Tripolitania]] === *Statud : Trevadenn Italia (1912-1951). Lodenn eus Libia abaoe 1951. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoulet gant <small>TRIPOLITANIA</small> (1923-1926 ha 1927) ** [[Tripolitania]] (1926 ha 1934) ** Poste Italiane Tripoli (1930-1934) === [[Timbroù Tristan da Cunha|Tristan da Cunha]] === [[File:Tristan da Cunha 1960 Marine Life stamps.jpg|dehou|300px]] *Statud : Trevadenn ar [[Rouantelezh-Unanet]] (1816-1983). Tiriad-suj (1983-2002) ha Tiriad tramor asambles gant [[Saint Helena (enezenn|Saint-Helena]) hag Enez [[Ascension]] abaoe 2002. *Alc’hwez : ** Timbroù Saint-Helena dreistmoullet Tristan da Cunha (1952) ** Timbroù Saint-Helena dreistmoullet Tristan da Cunha Resettlement (1963) ** Tristan da Cunha (abaoe 1952) === [[Timbroù Tunizia|Tunizia]] === *Statud : Bro warezet gant Bro-C’hall (1881-1956). Rouantelezh dizalc’h (1956-1957). Republik abaoe 1957. * Alc’hwez : ** Régence de Tunis (1888-1902) ** Tunisie RF (1902-1954) ** Tunisie (lizherenneg latin hag arabek) (1954-1957) ** République Tunisienne الجمهورية التونسية (abaoe 1957) === [[Timbroù Turkia|(Impalaeriezh Otoman ha) Turkia]] === [[File:Kemal Ataturk on Turkish Stamp.jpg|dehou|200px]] *Statud : Impalaeriezh (otoman) dizalc’h etre 1299 ha 1922. Dismantret goude ar [[Brezel-bed Kentañ]] e voe savet meur a Stad diouzh an tiriadoù bet dindan e veli : [[Siria]], [[Treuzjordania]], [[Palestina]], [[Liban]]… Republik [[Turkia]] a voe savet war e lerc’h e 1923. [[File:Tughra Mahmuds II-ar.gif|left|50px]] *Alc’hwez : ** Lizherennoù arabek (1858-1913) ** Emp. Ottoman (1876-1877) ** Lizherennoù arabek hag arouez an islam “Tugra” (1892-1911 ha 1915-1923) ** Postes Ottomanes (1913) ** Lizherennoù arabek (1923-1926) ** Türk Postalari (1926-1929) ** Türkiye Cumhuriyeti (1930-1935) ** Türkiye Postalari pe Turkiye Cumhuriyeti Postalari (1929-1955 ha 1959-1966) ** Türkiye (1955-1959) ** Turkiye Cumhuriyeti (abaoe 1966) === [[Timbroù Turkmenistan|Turkmenistan]] === *Statud : Republik ezel eus an [[Unvaniezh Soviedel]] betek 1992. Stad dizalc’h abaoe 1992 *Alc’hwez : ** Туркменистан ha [[Turkmenistan]] (1992) ** Türkmenistan (abaoe 1993) === [[Timbroù Inizi Turks ha Caicos|Inizi Turks ha Caicos]] === [[File:Turks and Caicos Islands bulk salt loading stamp 1950.jpg|dehou|250px]] *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet. Tiriad-suj Bahamas betek 1848. Tiriad-suj [[Jamaika]] (1874-1965). Staget ouzh Bahamas (1965-1973). Tiriad tramor Breizh-Veur abaoe 1973. *Alc’hwez : ** Timbroù Jamaïka (1860-1867) ** Turks Islands (1867-1900) ** Turks & Caicos Islands (abaoe 1900) *Timbroù lec’hel : Caicos ** Timbroù Turks ha Caicos dreistmoullet gant <small>CAICOS ISLANDS</small> (1981) ** Caicos Islands (1983-1985) === [[Timbroù Tuvalu|Tuvalu]] === *Statud : Inizi gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet dindan anv Inizi Ellice (1877-1915). Trevadenn (1912-1975) gant an Inizi Gilbert. Stad dizalc’h abaoe 1978. *Alc’hwez : Tuvalu (abaoe 1976) ** Inizi Funafuti (1984) Nanumaga (1984) Nanumea (1984) Niutao (1984) Nui (1984) Nukufetau (1984) Nukulaelae (1984) Vaitupu (1984) == U == === [[Timbroù Udine|Udine]] === *Statud : Kêr Italia aloubet gant arme Aostria e 1918. *Alc’hwez : Municipio di Udine (1918) === [[Timbroù Ukraina|Ukraina]] === [[File:Postage Stamp 2019 Constitution of Ukraine 23.png|dehou|200px]] *Statud : Tiriadoù dindan dalc’h Impalaeriezh Rusia. Unvaniezh Ukrania Kreiz ha Ukrania ar c’hornaoueg : Republik Sokialour Soviedel Ukraina. Aloubadeg Alamagn (1941-1943). Stad dizalc’h abaoe 1991. Aloubadeg Rusia e tiriadoù ar reter ha [[Krimea]]. *Alc’hwez : ** УССР (1923) ** Timbroù an Unvaniezh Soviedel СССР (1923-1991) ** Timbroù Alamagn dreistmoullet gant « UKRAINE » (1941-1943) ** Україна - Ukraina (abaoe 1991) ** Krimea : Timbroù an Unvaniezh Soviedel dreistmoullet gant « КРЫМ » (1992-1993) === [[Timbroù Ukraina ar C'hornaoueg|Ukraina ar C'hornaoueg]] === *Statud : Ul lodenn eus Impalaeriezh Aostria betek 1918. [[Republik Poblel Ukraina ar C'hornôg|Republik Pobl Ukraina ar C'hornôg]], anvet ivez [[Republik Galitsia]] etre 1918 ha 1923. *Alc’hwez : ** Timbroù Rusia dreistmoullet gant un tribac’h embannet e Kiev, Ekaterinoslav, Kharkov, Odessa, Poltava, Podolie ha Vinnitza (1918). ** УКРАІНСЬКА (1918) ** Timbroù Aostria dreistmoullet gant « УКР H P » embannet e Lvov pe Kolomea (1918) ** Timbroù Aostria dreistmoullet gant “3 y. H.P. » (1919) ** УКРАІНСЬКА (1921-1923) === [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet|Umm al-Qaywayn]] === *Statud : Bro warezet gant Breizh-Veur (1920-1968), e-barzh « Stadoù an Arsav-brezel ». Ezel eus Stad an Emirelezhioù Arab Unanet abaoe 1968. *Alc’hwez : Umm-al-Qïwaïn (1964-1972) *Pennad kar : [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]] [[File:The Soviet Union 1937 CPA 559 stamp (Lenin).jpg|dehou|150px]] === [[Timbroù Unvaniezh Republikoù Sokialour Soviedel|Unvaniezh Republikoù Sokialour Soviedel]] === *Statud : Stad dizalc’h savet e 1922 goude Dispac’h 1917 ha fin an Impalaeriezh rusian. Aet da get e 1991. *Alc’hwez : СССР ПОЧТА (lizherenneg kirilek) (1923-1991) === [[Timbroù Uruguay|Uruguay]] === *Statud : Republik dizalc’h abaoe 1825. *Alc’hwez : ** Diligencia ha skeudenn an heol gant un dremm (1856 ha 1887) ** Montevideo (1858-1859) ** Republica del Uruguay Montevideo pe Republica Oriental del Uruguay (1866—1956) ** Republica O. del Uruguay (1921-1956) ** [[Uruguay]] (abaoe 1956) ** Burevioù broioù estren e [[Montevideo]] : *Burev-post Breizh-Veur : timbroù saoz gant ur siell C28 (1862-1872) *Burev-post Bro-C’hall : timbroù gall gant ur siell e stumm ur c’hwec’hkogn *Burev-post Italia : timbroù Reter-Nesañ == V == === [[Timbroù Katalonia|Valencia]] === *Statud : Proviñs emren er Stad Spagn. E-pad [[Brezel ar garlouriezh]] e voe embannet timbroù gant skoazellerien Carlos. *Alc’hwez : Poltred Don Carlos hag « ESPAÑA VALENCIA » (1874) === [[Timbroù Vanuatu|Vanuatu]] === *Statud : Tiriad dindan dalc’h Bro-C’hall hag ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Hebridez-Nevez]]. Stad dizalc’h abaoe 1980. *Alc’hwez : Vanuatu === [[Timbroù Gres - Burevioù gall|Vathy]] === * Statud : Porzh-mor en [[Impalaeriezh Otoman]]. Staget ouzh Bro-C’hres e 1914. * Alc’hwez : Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant '''Vathy''' (1893-1900) === [[Timbroù Keoded ar Vatikan|Keoded ar Vatikan]] === [[File:StampsVatican1938Michel59-62.JPG|dehou|500px]] *Statud : Stad dizalc’h, anvet “[[Stadoù ar Pab]]” betek 1929. Nann-ezel eus Aozadur ar Broadoù Unanet. *Alc’hwez : ** Poste Vaticane (1929-1992) ** Cittá del Vaticano (abaoe1993) *Pennad kar : [[Timbroù Stadoù ar Pab]] === [[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Venda]] === *Statud : Tiriad (lesanvet Bantoustan) a voe dizalc’h (e 1979) hervez Gouarnamant SuAfrika, nann-anavezet gant an [[Aozadur ar Broadoù Unvanet|A.B.U.]]. Kendeuzet e SuAfrika e miz Ebrel 1994. *Alc’hwez : [[Venda]] (1979-1994) *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]], [[Timbroù Stadoù emren Suafrika]] === [[Timbroù Venezia Giulia|Venezia Giulia]] === *Statud : Rannvro Italia an Norzh dindan dalc’h Aostria etre 1815 ha 1866. Aloubet gant ar Rouantelezh-Unanet ha Stadoù-Unanet Amerika etre 1945 ha 1947. *Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant « Regno d’Italia Venezia Giulia 3. XI. 18. » (1919) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant « Venezia Giulia » (1919) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant « A.M.G. VG » (1945-1947) === [[Timbroù Venezuela|Venezuela]] === *Statud : Stad dizalc’h abaoe 1830. *Alc’hwez : ** Correos de Venezuela pe EE.UU. de Venezuela (1880-1955) ** Republica de Venezuela (1955-1983) ** [[Venezuela]] (1983-2003) ** Republica Bolivariana de Venezuela (abaoe 2003) === [[Timbroù Victoria|Victoria]] === *Statud : Trevadenn ar [[Rouantelezh-Unanet]] (1851-1900). Ezel eus Kengevredad [[Aostralia]] abaoe 1901. *Alc’hwez : [[Victoria (Aostralia)|Victoria]] (1850-1908) *Pennad kar : [[Timbroù Aostralia]] === [[Timbroù Tiriad Zeland-Nevez|Bro Victoria]] === *Statud : Ergerzhadeg Antarktika (1909) *Alc’hwez : Timbroù [[Zeland Nevez]] dreistmoullet gant “Victoria Land” (1911-1912). === [[Timbroù Viêt Nam|Viêt Nam]] === *Statud : Trevadenn Bro-C’hall ([[Annam]], [[Tonkin]], [[Kochin-Sina]]) dindan [[Indez-Sina]] c’hall. Stad dindan levezon Frañs savet e 1949, dizalc’h (Impalaeriezh) e 1954. Rannet etre [[Viet Nam an Norzh]] ha [[Viet Nam ar Su]] e 1955. Adunvanet e 1975. *Alc’hwez : ** Viêt Nam (1951-1952) ** VIỆT NAM CỘNG HOÀ (BƯU CHÍNH = Postoù) **VIETNAM (abaoe 1975) === [[Timbroù Viet Nam an Norzh|Viet Nam an Norzh]] === [[File:3cts petain bistre surch.jpg|dehou|200px]] *Statud : Trevadenn Bro-C’hall dindan anv [[Indez-Sina]] betek. Stad dizalc’h embannet e 1945 (Republik Demoktratel Viet Nam) met anavezet e 1954. Unvanet gant [[Viet Nam ar Su]] e 1973. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina dreistmoullet <small>VIET-NAM DAN-CHU CONG-HOA</small> (‘’ Republik Demokratel’’) (1945- 1946) BƯU CHÍNH = Postoù ** VIÊT-NAM DAN-CHU CONG-HOA (1946-1976) *Pennadoù kar : [[Timbroù Viet Nam]] === [[Timbroù Viet Nam ar Su|Viet Nam ar Su]] === *Statud : Stad dizalc’h etre 1955 ha 1975. Melestradurezh Gouarnamant Berrbad Su Viet Nam etre 1975 ha 1976. Kenteuzet gant Viet Nam an Norzh evit sevel Stad Viet Nam e 1975. *Alc’hwez : ** Viêt Nam Cong Hoa (1955-1975) ** Cong Hoa Mien Nam Viêt Nam (1975-1976) *Pennadoù kar : [[Timbroù Viet Nam]] === [[Timbroù Burkina Faso|Volta Uhel]] === *Statud : Trevadenn Bro-Chall (1921-1946), tiriad tramor Bro-C’hall (1946-1958) ha Republik emren (1958-1960). Dizalc’h e 1960. Adanvet e voe [[Burkina Faso]] e 1984. *Alc’hwez : ** Timbroù Soudan c’hall (1894-1902) ** Timbroù Senegambia ha Niger (1902-1906) ** Timbroù Senegal Uhel ha Niger (1906-1917) ** Timbroù Senegal Uhel ha Niger dreistmoullet gant Haute-Volta (1920-1928) ** Haute-Volta (1920-1931) ** Timbroù [[Aod an Olifant]], [[Niger]] pe [[Soudan c’hall]] hervez al lec’h, hep meneg ebet (1932-1944) ** Timbroù Afrika ar C’hornaoueg C’hall (1944-1959) *Pennad kar : [[Timbroù Burkina Faso]] == W == === [[Timbroù Wadhwan|Wadhwan]] === *Statud : Stad-priñselezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet betek 1950. Ul lodenn eus [[India]] abaoe 1950. *Alc’hwez : Wadhwan State (1888-1892) *Pennad kar : [[Timbroù India]] === [[Timbroù Wallis-ha-Futuna|Wallis-ha-Futuna]] === [[File:Timbre Wallis et Futuna 1920 - 75 centimes.jpg|dehou|150px]] *Statud : Enezeg gwarezet gant Bro-C’hall (1886-1961). Tiriad tramor (1961-2003). Strollegezh tramor abaoe 2003. *Alc’hwez : ** Timbroù [[Kaledonia-Nevez]] dreistmoullet gant <small>ILES WALLIS et FUTUNA</small> (1920-1938 ha 1939-1940) ** Wallis et Futuna (1931 ha 1939) ** Timbroù Kaledonia-Nevez dreistmoullet gant <small>ILES WALLIS et FUTUNA</small> pe <small>WALLIS ET FUTUNA</small> (1941--1944) ** Îles Wallis & Futuna (1944) ** Wallis et Futuna RF (abaoe 1957) *Pennad kar : [[Timbroù Kaledonia Nevez]] === [[Timbroù Wenden|Wenden]] === [[File:StampVenden1864Michel4.jpg|dehou|150px]] *Statud : Kêr eus [[Latvia]] anvet [[Cēsis]] bremañ. *Alc’hwez : ** Wendenschen Kreises pe Wendensche Kreise (1862-1875) ** ВЕНДЕНCKAЯ (1901) === [[Timbroù Württemberg|Württemberg]] === *Statud : Ezel eus [[Kengevread Hanternoz Alamagn]] (1867-1871), eus an [[Impalaeriezh Alamagn]] (1891-1919). Republik Weimar (1919-1933). Trede Reich (1933-1945). Aloubadeg Bro-Frañs (1947-1949). Dont a reas da vezañ ul lodenn eus Land [[Baden-Württemberg]] en Alamagn ar C’hornaoueg (1949-1991) hag Alamagn unvan abaoe 1991. *Alc’hwez : ** Württemberg (1851 ha 1869-1874) ** Skoed-adamez ha Freimarke kreuzer' (1857-1866) ** K. Württ. post (1875-1894) ** Timbroù-servij : ** K. Württ. post (1875-1915) ** Württemberg Bezirskmarke pe Staatsmarke (1916-1919 ha 1923-1924) ** Timbroù Wurtemberg dreistmoullet “Volkstaat Württemberg” (1919) ** Württemberg (1920) ** Timbroù Wurtemberg dreistmoullet “Deustches Reich” (1920) ** Timbroù Alamagn (1920-1947) ** Württemberg (1947-1949) == X == === [[Timbroù Sina|Xinjiang]] === *Statud : Rannvro emren eus Sina, bet anvet [[Turkestan ar Reter]]. *Alc’hwez : Timbroù Sina dreistmoullet e sinaeg “Implijet e proviñsoù Xinjiang hepken” (1915-1949) == Y == === [[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Yafa Uhelañ]] === *Statud : Sultanelezh gwarezet gant ar Rouantelezh-Unanet. Staget ouzh [[Yemen ar Su]] e 1967. *Alc’hwez : State of Upper Yafa South Arabia (1967) === [[Timbroù Yemen |Yemen]] === *Statud : Stad savet diwar unvaniezh [[Yemen ar Su]] ha [[Yemen an Norzh]] e 1990. *Alc’hwez : ** Yemen Republic (1990-1991) ** Republic of [[Yemen]] (adalek 1991) === [[Timbroù Yemen an Norzh |Yemen an Norzh]] === [[File:YAR 1969 MiNr0867A pm B002.png|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh ottoman (1873-1918). Rouantelezh (1918-1962). Brezel diabarzh etre roueelourien ha republikaned (1962-1970). Embannet e voe Republik Arab ar Yemen e 1962. Unvanet e voe Yemen ar Su ha Yemen an Norzh e 1990. *Alc’hwez : ** Yemen ha lizherennoù arabek (1929-1930) ** Postes du Royaume du Yemen (1939-1945) ** The Moutawakilite KIngdom of Yemen (1952-1959) ** Yemen (1959-1962) ** Timbroù dreistmoullet gant « Free Yemen Fights for God, Imam & Country » (lizherennoù latin hag arabek) (1962) ** Mutawakelite KIngdom of Yemen (1964- 1970) ** Y.A.R. pe Yemen Arab Republic (1962-1991) === [[Timbroù Yemen ar Su|Yemen ar Su]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet dindan anv [[Aden]] (1874-1963). Ul lodenn eus Kevread Emirelezhioù Arabia ar Su (1959-1962) adanvet Gwarezva [[Kevread Arabia ar Su]] (1962-1967). Stad dizalc’h (Republik demokratel ha Poblek) etre 1967 ha 1990. Kenteuzet gant [[Republik Arab Yemen]] (Yemen an Norzh) e 1990. Brezel diabarzh e 1994. *Alc’hwez : ** Timbroù Yemen dreistmoullet gant <small>PEOPLE’S REPUBLIC OF SOUTHERN YEMEN</small> (lizherenneg arabek ha latin (1967) ** People’s Republic of Southern Yemen (1968-1970) ** People’s Democratic of Southern Yemen (1971-1982) ** Yémen PDR (1978-1990) === [[Timbroù Yougoslavia|Yougoslavia]] === [[File:Europa 1990 Yugoslavia 02.jpg|dehou|200px]] *Statud : Ul lodenn eus an Impalaeriezh Aostria-Hungaria betek 1918. Stad dizalc’h dindan anv « Rouantelezh Serbed, Kroated ha Slovened » etre 1918 ha 1929, adanvet “Rouantelezh Yougoslavia” er bloaz 1929. Aloubadeg Alamagn hag Italia (1941-1945). Republik Kevreadel Demokratel e 1945 savet gant unvaniezh c’hwec’h Republik : [[Bosnia-Herzegovina]], [[Kroatia]], [[Makedonia]], [[Montenegro]], [[Serbia]] ha [[Slovenia]], ha div rannvro emren ([[Vojvodine]] ha [[Kosovo]]). Pep bro a voe dizalc’h e 1989, nemet Serbia ha Montenegro a chomas asambles betek 2006. *Alc’hwez : ** Kraljevstvo Srba, Hrvata I Slovenga (1921-1929) ** Kraljevina Jugoslavija (1931) ** Југославија ha Jugoslavia (1931-1941) ** Timbroù Serbia dreistmoullet gant “Демократска Федеративна Југославија” (1944-1945) **Jyгославија Jugoslavija (1945-1948) ** FNR Jugoslavija pe ФHP Југославија (1948-1955) ** Југославија pe Jugoslavija (1955-1965 ha 1998-2002) ** Jugoslavija (1965-1991) ** Југославија (1992-1997) *Pennadoù kar : [[Timbroù Serbia]] [[Timbroù Montenegro]] === [[Timbroù Sina|Yunnan]] === *Statud : Postoù rannvroel. * Alc’hwez : Timbroù Sina dreistmoullet (1927-1934) === [[Timbroù Pakhoi|Yunnan-Fou]] === *Statud : Burevioù-post Indez-Sina (trevadenn c’hall) e [[Sina]] (1894-1922). *Alc’hwez : ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant Yunnansen (1903-1919) ** Timbroù Indez-Sina c’hall dreistmoullet gant Yunnan-Fou (1906) pe Yunnanfou (1908-1919) == Z == === [[Timbroù Zadar|Zadar]] === *Statud : Kêr eus [[Dalmatia]] aloubet gant Alamagn e 1943. Kêr eus [[Kroatia]] bremañ. * Alc’hwez : ** Timbroù Italia dreistmoullet gant “Deutsche Besetzung Zara” (1943) ** Timbroù Italia dreistmoullet gant “Zara” ha linennoù (1943) === [[Timbroù Republik Demokratel Kongo|Zair]] === *Statud : Stad dizalc’h. Anv a oa gant [[Republik Demokratel Kongo]], etre ar 27 a viz Here 1971 hag ar 17 a viz Mae 1997. *Alc’hwez : [[Zair|Zaïre]] pe République du Zaïre (1971-1997) *Pennad kar : [[Timbroù Kongo Velgia]] === [[Timbroù Zambezia|Zambezia]] === *Statud : Trevadenn bPortugal. Staget ouzh [[Mozambik]] e 1917. *Alc’hwez : Portugal [[Zambezia]] (1894-1917) *Pennad kar : [[Timbroù Mozambik]] === [[Timbroù Zambia|Zambia]] === *Statud : Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1924-1964) dindan anv [[Rodezia an Norzh]]. Stad dizalc’h abaoe 1964 *Alc’hwez : [[ Zambia]] (abaoe 1964) *Pennad kar : [[Timbroù Rodezia an Norzh]] === [[Timbroù Zanzibar|Zanzibar]] === [[File:Stamp of Zanzibar - 1964 - Colnect 835434 - Map of Zanzibar and Peba and flag.jpeg|dehou|200px]] *Statud : Sultanelezh dizalc’h (1861-1890). Bro warezet gant ar Rouantelezh-Unanet (1890-1963).. Unvaniezh [[Tanganyika]] ha [[Zanzibar]] e 1964 dindan anv [[Tanzania]]. *Alc’hwez : ** Timbroù Indez Breizh-Veur dreistmoullet gant Zanzibar (1895-1896) ** Timbroù Afrika saoz ar Reter dreistmoullet gant Zanzibar (1895-1896) ** Zanzibar ha poltred ar Sultan (1897-1963) ** Jamhuri Zanzibar (1965) ** Jamhuri Zanzibar-Tanzania (1965) ** Zanzibar-Tanzania (1967) ** Timbroù Tanzania abaoe 1965 *Pennad kar : [[Timbroù Tanzania]] === [[Timbroù Zanzibar - Burevioù gall|Zanzibar – Burevioù gall]] === *Statud : Burev-post Bro-C’hall e Zanzibar etre 1889 ha 1904. *Alc’hwez : ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant un talvoud-gwezh en “Anna” (1894-1896) ** Timbroù Bro-C’hall dreistmoullet gant <small>ZANZIBAR</small> (1894-1897) ** Zanzibar (1902-1904) *Pennad kar : [[Timbroù Zanzibar]] === [[Timbroù Zeland-Nevez|Zeland-Nevez]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1851-1931). Stad dizalc’h abaoe 1931. * Alc’hwez : [[Zeland Nevez|New Zealand]] (abaoe 1855). === [[Timbroù Zimbabwe|Zimbabwe]] === *Statud : Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet (1923-1953), ezel eus [[Kevread Rodezia ha Nyasaland]] (1953-1964) dindan anv [[Rodezia ar Su]]. Stad dizalc’h abaoe 1965. *Alc’hwez : [[Zimbabwe]] (abaoe 1965) *Pennad kar : [[Timbroù Rodezia ar Su]] === [[Timbroù Zoulouland|Zoulouland]] === *Statud : Gwarezva ar Rouantelezh-Unanet. Trevadenn ar Rouantelezh-Unanet etre 1894 ha 1896. Dont a reas da vezañ ul lodenn eus [[Unvaniezh Suafrika]] e miz Mae 1910. Stad-emren (Bantoustan) [[KwaZulu]] e Republik SuAfrika etre 1970 ha 1994. Ul lodenn eus Suafrika eo abaoe 1994. *Alc’hwez : ** Timbroù Rouantelezh-Unanet dreistmoullet “Zululand” (1888). ** Timbroù Natal dreistmoullet “Zululand” (1888-1894). ** Zululand (1894-1896). *Pennad kar : [[Timbroù Suafrika]] ==Gwelet ivez== *[[Timbroù hervez ar vro A...H]] *[[Timbroù hervez ar vro I...P]] [[Rummad:Timbrouriezh]] j7snana088mzfre01fyd6oxr8x0lrb2 0 176295 2187511 2159093 2026-04-09T21:01:23Z Dishual 612 2187511 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ur '''brizoniad brezel''' (anvet ivez en un doare etrebroadel '''POW''' evit ''Prisoner of war'') a vez graet eus un den hag a zo dalc'het gant un nerzh [[bellour]] e-kerzh pe dres goude ur bec'h armet. Gant emglevioù etrebroadel eo termenet an doareoù ma ranker ober ouzh ar brizonidi vrezel (dreist-holl gant trede emglev Geneva, sinet e miz Eost 1949). == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Geriaoueg ar brezel]] q3c8igkekqro0jqjwbkvvlwjnlhdrdk 0 177273 2187523 2187467 2026-04-10T11:31:33Z Dakbzh 58931 2187523 wikitext text/x-wiki [[Skeudenn:Margarita_Voiska_2013.jpg|thumb|150px|Margarita Voyska e 2013.]] '''Margarita Vojska<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2900602 Voyska, Margarita| - He fichenn FIDE]</ref>''' ([[bulgareg]] :Маргарита Войска) a zo bet ganet d'an [[3 Ebrel|3 a viz Ebrel]] [[1963]] e [[Sofia]] ([[Bulgaria]]).<br/>Ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Bulgaria|bulgar]] eo.<br/>Mestrez-veur Meur (WGM) eo abaoe 1985, Gourdoner FIDE abaoe 2016, Tredeog Broadel abaoe 2020<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2900602 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 177 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Here 2025 , 2 140 he renk Elo ''Fonnapl'' ha 2 157 he renk Elo ''Luc'hedenn'' e miz dibenn Here 2025<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2900602 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 390 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 1995. == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== [[Kampionad bulgar an echedoù|Kampionad bulgar an echedoù (Maouezi)]] ==== Trec'h e voe unnek gwezh : e 1982 (rampo gant [[Rumjana Gočeva]]) e [[Sofia]], e 1983, e 1984 (rampo gant [[Rumjana Gočeva]]), e 1998, e 2002 e [[Plovdiv]], e 2003 e [[Sofia]], e 2004 e [[Sofia]], e 2006, e 2007 e [[Pernik]], e 2009 e [[Dupnica]] hag e 2010 e [[Dupnica]]. === Kevezadegoù dre skipailh === ==== [[Olimpiadoù echedoù]] ==== C'hoari a reas triwec'h gwezh e skipailh Bulgaria<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/xbvlrt5h.html Olimp Base]</ref>. {| class="wikitable" !Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted |- |1980||3||24 ||{{Malta}} [[Valletta]]||6/11 (+ 4, = 4, - 3)||54,5 |- |1982||3||25||{{Suis}} [[Luzern]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||50 |- |1984||1||26||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/12 (+ 7, = 3, - 2)||70,8 |- |1986||1||27||{{EAU}} [[Dubai]]||6/12 (+ 3, = 6, - 3)||50 |- |1988||1||28||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||7,5/13 (+ 4, = 7, - 2)||57,7 |- |1990||1||29||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||6,5/11 (+ 4, = 5, - 2)||59,1 |- |1992||1||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||6,5/13 (+ 3, = 7, - 3)||50 |- |1994||1||31||{{Rusia}} [[Moskov]]||7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)||62,5 |- |1996||2||32||{{Armenia}} [[Yerevan]]||5/11 (+ 3, = 4, - 4)||45,5 |- |1998||2||33||{{Rusia}} [[Elista]]||6/9 (+ 5, = 2, - 2)||66,7 |- |2000||1||34||{{Turkia}} [[Istanbul]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||50 |- |2002||3||35||{{Slovenia}} [[Bled]]||7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)||62,5 |- |2004||2||36||{{Spagn}} [[Calvià]]||5,5/11 (+ 4, = 3, - 4)||50 |- |2006||2||37||{{Italia}} [[Torino]]||6,5/10 (+ 5, = 3, - 2)||65 |- |2008||3||38||{{Alamagn}} [[Dresden]]||8/10 (+ 7, = 2, - 1)||80 |- |2010||2||39||{{Rusia}} [[Khanty-Mansiysk]]||5/9 (+ 3, = 4, - 2)||55,6 |- |2012||4||40||{{Turkia}} [[Istanbul]]||7,5/9 (+ 6, = 3, - 0)||83,3 |- |2014||erlerc'hierez||41|| {{Norvegia}} [[Tromsø]] ||5,5/7 (+ 4, = 3, - 0)||78,6|| |- |} {{EloChart|Q2900602}} == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2900602 He fichenn FIDE] * {{en}}[https://web.archive.org/web/20160308170316/http://chess-db.com/public/ He fichenn e Chess-db] * {{en}}[http://www.chessgames.com/player/margarita_voiska.html He c'hoari e Chess Games] {{DEFAULTSORT:Voyska, Margarita}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1963]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]] bo3fzehyohmbahn85y5ig7s2o7kixtp 10 179164 2187504 2187046 2026-04-09T20:43:45Z Dishual 612 2187504 wikitext text/x-wiki <!--### SKEUDENN ###--> [[Skeudenn:Across to Malin - geograph.org.uk - 1012876.jpg|thumb|Tour-tan en Inis Trá Tholl.]] * D'an 8 a viz Mezheven 2024, un daolenn gant [[Ivan Martchouk]] anvet Savet eo al loar a-us an Dnipro (Зійшов місяць на Дніпром) a dizhas 300 000 dollar en ur werzh diouzh ar c'hresk e [[Kyiv]]; biskoazh ne oa bet ken uhel priz un oberenn gant un arzour ukrainat a vremañ. * E-pad an [[Eil Brezel-bed]] e voe savet c'hoarioù [[Monopoly]] enne kartennoù ha nadozioù-mor evit sikour ar [[Prizoniad brezel|brizonidi vrezel]] vreizhveuriat da achap kuit. * E miz Kerzu 2025, hollad an arc'hant rastellet dre [[arc'hantaouiñ a-stroll]] ha dre ar stumm early access eus ar c'hoari video [[Star Citizen]] en deus tizhet tost da 1 miliard a [[Dollar stadunanat|zollarioù stadunanat]]. * Ken strafuilhet e voe [[Nelly Sachs]] gant darvoudoù euzhus ar brezel ma tremenas meur a vloaz e bredospitalioù goude an Eil Brezel-bed. * [[Edward Woodville, Lord Scales]] lesanvet "ar marc'heg kantreer diwezhañ" a zo marvet e-kerzh [[Emgann Sant-Albin-an-Hiliber (1488)|Emgann Sant-Albin-An-Hiliber]] e 1488. * Ne ouier ket anv resis an trede [[pab|pab roman]], [[Anacletus]] a vez graet an aliesañ eus outañ. * [[Inis Trá Tholl]] zo un enezenn eus [[Iwerzhon]], e kontelezh Dún na nGall. Al lodenn norshañ eus ar vro eo. nyb2w7vmnz42kro3qe6jw9ocw1lcznp 2187505 2187504 2026-04-09T20:44:04Z Dishual 612 2187505 wikitext text/x-wiki <!--### SKEUDENN ###--> [[Skeudenn:Across to Malin - geograph.org.uk - 1012876.jpg|thumb|Tour-tan en Inis Trá Tholl.]] * D'an 8 a viz Mezheven 2024, un daolenn gant [[Ivan Martchouk]] anvet Savet eo al loar a-us an Dnipro (Зійшов місяць на Дніпром) a dizhas 300 000 dollar en ur werzh diouzh ar c'hresk e [[Kyiv]]; biskoazh ne oa bet ken uhel priz un oberenn gant un arzour ukrainat a vremañ. * E-pad an [[Eil Brezel-bed]] e voe savet c'hoarioù [[Monopoly]] enne kartennoù ha nadozioù-mor evit sikour ar [[Prizoniad brezel|brizonidi vrezel]] vreizhveuriat da achap kuit. * E miz Kerzu 2025, hollad an arc'hant rastellet dre [[arc'hantaouiñ a-stroll]] ha dre ar stumm early access eus ar c'hoari video [[Star Citizen]] en deus tizhet tost da 1 miliard a [[Dollar stadunanat|zollarioù stadunanat]]. * Ken strafuilhet e voe [[Nelly Sachs]] gant darvoudoù euzhus ar brezel ma tremenas meur a vloaz e bredospitalioù goude an [[Eil Brezel-bed]]. * [[Edward Woodville, Lord Scales]] lesanvet "ar marc'heg kantreer diwezhañ" a zo marvet e-kerzh [[Emgann Sant-Albin-an-Hiliber (1488)|Emgann Sant-Albin-An-Hiliber]] e 1488. * Ne ouier ket anv resis an trede [[pab|pab roman]], [[Anacletus]] a vez graet an aliesañ eus outañ. * [[Inis Trá Tholl]] zo un enezenn eus [[Iwerzhon]], e kontelezh Dún na nGall. Al lodenn norshañ eus ar vro eo. cima3bwgi9sizavn86e7whnzw0aka4d 2187509 2187505 2026-04-09T20:50:55Z Dishual 612 2187509 wikitext text/x-wiki <!--### SKEUDENN ###--> [[Skeudenn:Across to Malin - geograph.org.uk - 1012876.jpg|thumb|Tour-tan en Inis Trá Tholl.]] * D'an 8 a viz Mezheven 2024, un daolenn gant [[Ivan Martchouk]] anvet Savet eo al loar a-us an Dnipro (Зійшов місяць на Дніпром) a dizhas 300 000 dollar en ur werzh diouzh ar c'hresk e [[Kyiv]]; biskoazh ne oa bet ken uhel priz un oberenn gant un arzour ukrainat a vremañ. * E-pad an [[Eil Brezel-bed]] e voe savet c'hoarioù [[Monopoly]] enne kartennoù ha nadozioù-mor evit sikour ar [[Prizoniad brezel|brizonidi vrezel]] vreizhveuriat da achap kuit. * E miz Kerzu 2025, hollad an arc'hant rastellet dre [[arc'hantaouiñ a-stroll]] ha dre ar stumm early access eus ar c'hoari video [[Star Citizen]] en deus tizhet tost da 1 miliard a [[Dollar stadunanat|zollarioù stadunanat]]. * Ken strafuilhet e voe [[Nelly Sachs]] gant darvoudoù euzhus ar brezel ma tremenas meur a vloaz e bredospitalioù goude an [[Eil Brezel-bed]]. * [[Heian-kyō]], "annez impalaerel a beoc'h hag a sioulded" zo unan eus anvioù kozh [[Kyoto|Kyōto]]. * Ne ouier ket anv resis an trede [[pab|pab roman]], [[Anacletus]] a vez graet an aliesañ eus outañ. * [[Inis Trá Tholl]] zo un enezenn eus [[Iwerzhon]], e kontelezh Dún na nGall. Al lodenn norshañ eus ar vro eo. i7hgxarql66oh1tda4ralq6mi1rt4r8 0 179797 2187499 2187436 2026-04-09T20:33:22Z Dishual 612 Dishual en deus kaset ar bajenn [[Nerzhioù aergorel Rusia]] da [[Nerzhioù aeregorel Rusia]]: V/k en titl 2187436 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Nerzhioù aergorel Rusia'''<ref>{{cite web|url= http://tass.com/russia/812184|title= Russia establishes Aerospace Forces as new armed service — Defense Minister|access-date=2017-03-20|archive-url= https://web.archive.org/web/20170321081913/http://tass.com/russia/812184#|archive-date=2017-03-21 |url-status=live}}</ref> ([[rusianeg]]: Воздушно-космические силы, Vozdushno-kosmicheskiye sily) pe '''nerzhioù aer hag egor Rusia'''<ref>{{cite news |url= https://www.themoscowtimes.com/2022/04/21/6-dead-in-fire-at-russian-aerospace-defense-research-institute-state-media-a77446 | title=6 Dead in Fire at Russian Aerospace Defense Research Institute – State Media | date=21 April 2022 |newspaper=[[The Moscow Times]]}}</ref> berraet en '''VKS''' rusianeg: ВКС, eo hollad nerzhioù [[Aerlu Rusia|aerlu]], [[nerzh egorel]], ha [[Nerzhioù difenn fuc’hellek]] skourr eus [[Nerzhioù lu Rusia]]. Savete oa bet d'ar 1añ a viz Eost 2015 gant kendeuziñ [[aerlu Rusia]] (VVS) ha [[nerzh difenn aeregorel Rusia]] (VVKO), hervez c'hoant [[Ministrerezh an Difenn (Rusia)|Mnistrerezh an Difenn]] a-benn bezañ efedusoc'h ha kaout un dafariñ eeunoc'h.<ref>Compare: [http://tass.ru/en/russia/812184 Russia establishes Aerospace Forces as new armed service — Defense Minister] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160513232430/http://tass.ru/en/russia/812184 |date=2016-05-13 }}, tass.ru, 3 August 2015. - "'The formation of the Aerospace Forces by combining the Air Force and the Aerospace Defense Force is the optimal option for improving the system of the country's aerospace defense,' Shoigu said. [...] 'Now the single command unites aviation, air defense and anti-missile defense troops, space forces and means of the armed forces' [...]."</ref> Lec'h pennañ ar VKS a zo e [[Moskov]].<ref>[http://ria.ru/defense_safety/20150803/1160022393.html Шойгу объявил о создании нового вида ВС - Воздушно-космических сил] {{Webarchive|url= https://web.archive.org/web/20150805210305/http://ria.ru/defense_safety/20150803/1160022393.html# |date=2015-08-05 }}, ria.ru/defense, 3 August 2015</ref> == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Nerzhioù lu Rusia]] [[Rummad:Nerzhioù aeregorel]] 3xkwkcfyppxqi4hqi9pnqnvzihvqpss 0 179807 2187479 2026-04-09T15:07:24Z Tanjee 563 Pajenn krouet gant : "[[File:Banknote portrait pattern (Intaglio print, tactile effect).jpg|thumb|left|upright 1.0|Billhed Hungaria (munud)]] Krafengravadur a vez graet eus an hollad argerzhioù engravañ a implij kleuzioù ur bladenn vetal. Al liv (ankr) a zo lakaet en toulloù ha moullet eo ar bajenn gant ur bladenn vetal gwasket gant ur waskerell a-ratozh. Hêrezh an orfevourien eo an teknik-se, ar re-se a engrave pladennoù metal gant ur c'hizell, ha boaz omp bremañ d’ober eus kra..." 2187479 wikitext text/x-wiki [[File:Banknote portrait pattern (Intaglio print, tactile effect).jpg|thumb|left|upright 1.0|Billhed Hungaria (munud)]] Krafengravadur a vez graet eus an hollad argerzhioù engravañ a implij kleuzioù ur bladenn vetal. Al liv (ankr) a zo lakaet en toulloù ha moullet eo ar bajenn gant ur bladenn vetal gwasket gant ur waskerell a-ratozh. Hêrezh an orfevourien eo an teknik-se, ar re-se a engrave pladennoù metal gant ur c'hizell, ha boaz omp bremañ d’ober eus krafenengravadur kement labour engravañ ur blakenn forzh metal, ha ma vefe koevr, zink, arem, laton ([[kalkografiezh]] eo anv al labour engravañ ar c’houevr). Daou zoare zo da engravañ : ** Ar benañ eeun : implijet e vez ur c’hizell pe ur goustilh evit tresañ ar blakenn vetal. ** Ar benañ dieeun : implijet e vez un [[trenkenn|drenkenn]] evit an tresañ. Ken resis eo an tresadennoù savet gant an teknik-mañ eo e voe lakaet e pleustr evit ober bilhedoù-bank ha timbroù-post e kalz broioù. ==Anv== ''Krafengravadur'' eo an anv e brezhoneg, diwar daou c'her « Kraf » hag « Engravadur ». ;E yezhoù all :{| |- | * {{de}} ''Tiefdruckverfahren'' * {{en}} ''Intaglio'' * {{es}} ''Grabado a buril'' * {{fr}} ''Taille-douce'' * {{nl}} ''Diepdruk'' | |} {{clr|left}} 296sty1j5kwf59xfy731znir8hb31if 2187481 2187479 2026-04-09T15:23:16Z Ar choler 52661 v-k ; « Krafengravadur » (hep ger-mell) a vefe gwelloc'h un anv evit ar pennad-mañ 2187481 wikitext text/x-wiki [[File:Banknote portrait pattern (Intaglio print, tactile effect).jpg|thumb|Billhed Hungaria (munud)]] '''Krafengravadur''' a vez graet eus an hollad argerzhioù [[Engravour|engravañ]] a implij kleuzioù ur bladenn [[metal|vetal]]. An huz (liv) a vezlakaet en toulloù ha [[moullañ|moullet]] e vez ar bajenn gant ur bladenn vetal gwasket gant ur waskerell a-ratozh. Hêrezh an orfebourien eo an teknik-se, ar re-se a engrave pladennoù metal gant ur gizell, ha boas omp bremañ d’ober "krafenengravadur" eus kement labour engravañ ur blakenn forzh pe vetal, ha pa vefe [[kouevr]], [[zink]], [[arem]], [[laton]] ([[kalkografiezh]] eo anv al labour engravañ ar c’houevr). Daou zoare zo da engravañ : * ar benañ eeun : implijet e vez ur gizell pe ur goustilh evit tresañ ar blakenn vetal ; * ar benañ dieeun : implijet e vez un [[trenkenn|drenkenn]] evit an tresañ. Ken resis eo an tresadennoù savet gant an teknik-mañ ma voe lakaet e pleustr evit ober [[Bilhed-bank|bilhedoù-bank]] ha [[timbr|timbroù-post]] e kalz broioù. ==Anv== ''Krafengravadur'' eo an anv e brezhoneg, diwar daou c'her :« kraf » hag « engravadur ». ;E yezhoù all * {{de}} ''Tiefdruckverfahren'' * {{en}} ''Intaglio'' * {{es}} ''Grabado a buril'' * {{fr}} ''Taille-douce'' * {{nl}} ''Diepdruk'' 5sx3x15g2tp8zo01x2jvbd8t5f63rux 2187491 2187481 2026-04-09T19:02:08Z Kestenn 14086 Kestenn en deus kaset ar bajenn [[Ar c'hrafengravadur]] da [[Krafengravadur]]: Titl ne glote ket gant reolennoù envel 2187481 wikitext text/x-wiki [[File:Banknote portrait pattern (Intaglio print, tactile effect).jpg|thumb|Billhed Hungaria (munud)]] '''Krafengravadur''' a vez graet eus an hollad argerzhioù [[Engravour|engravañ]] a implij kleuzioù ur bladenn [[metal|vetal]]. An huz (liv) a vezlakaet en toulloù ha [[moullañ|moullet]] e vez ar bajenn gant ur bladenn vetal gwasket gant ur waskerell a-ratozh. Hêrezh an orfebourien eo an teknik-se, ar re-se a engrave pladennoù metal gant ur gizell, ha boas omp bremañ d’ober "krafenengravadur" eus kement labour engravañ ur blakenn forzh pe vetal, ha pa vefe [[kouevr]], [[zink]], [[arem]], [[laton]] ([[kalkografiezh]] eo anv al labour engravañ ar c’houevr). Daou zoare zo da engravañ : * ar benañ eeun : implijet e vez ur gizell pe ur goustilh evit tresañ ar blakenn vetal ; * ar benañ dieeun : implijet e vez un [[trenkenn|drenkenn]] evit an tresañ. Ken resis eo an tresadennoù savet gant an teknik-mañ ma voe lakaet e pleustr evit ober [[Bilhed-bank|bilhedoù-bank]] ha [[timbr|timbroù-post]] e kalz broioù. ==Anv== ''Krafengravadur'' eo an anv e brezhoneg, diwar daou c'her :« kraf » hag « engravadur ». ;E yezhoù all * {{de}} ''Tiefdruckverfahren'' * {{en}} ''Intaglio'' * {{es}} ''Grabado a buril'' * {{fr}} ''Taille-douce'' * {{nl}} ''Diepdruk'' 5sx3x15g2tp8zo01x2jvbd8t5f63rux 2187493 2187491 2026-04-09T19:03:39Z Kestenn 14086 2187493 wikitext text/x-wiki [[File:Banknote portrait pattern (Intaglio print, tactile effect).jpg|thumb|Billhed Hungaria (munud)]] '''Krafengravadur''' a vez graet eus an hollad argerzhioù [[Engravour|engravañ]] a implij kleuzioù ur bladenn [[metal|vetal]]. An huz (liv) a vez lakaet en toulloù ha [[moullañ|moullet]] e vez ar bajenn gant ur bladenn vetal gwasket gant ur waskerell a-ratozh. Hêrezh an orfebourien eo an teknik-se, ar re-se a engrave pladennoù metal gant ur gizell, ha boas omp bremañ d’ober "krafenengravadur" eus kement labour engravañ ur blakenn forzh pe vetal, ha pa vefe [[kouevr]], [[zink]], [[arem]], [[laton]] ([[kalkografiezh]] eo anv al labour engravañ ar c’houevr). Daou zoare zo da engravañ : * ar benañ eeun : implijet e vez ur gizell pe ur goustilh evit tresañ ar blakenn vetal ; * ar benañ dieeun : implijet e vez un [[trenkenn|drenkenn]] evit an tresañ. Ken resis eo an tresadennoù savet gant an teknik-mañ ma voe lakaet e pleustr evit ober [[Bilhed-bank|bilhedoù-bank]] ha [[timbr|timbroù-post]] e kalz broioù. ==Anv== ''Krafengravadur'' eo an anv e brezhoneg, diwar daou c'her :« kraf » hag « engravadur ». ;E yezhoù all * {{de}} ''Tiefdruckverfahren'' * {{en}} ''Intaglio'' * {{es}} ''Grabado a buril'' * {{fr}} ''Taille-douce'' * {{nl}} ''Diepdruk'' [[Rummad:Engraverezh]] ngn73r5lesvz5f6i3fut14lyjl5m2gw 0 179808 2187489 2026-04-09T18:52:45Z Dishual 612 Pajenn krouet gant : "{{databox}} '''Tchernihiv''' ([[ukraineg]]: Чернігів, [[rusianeg]]: Чернигов, Chernigov) zo ur [[Listenn kêrioù Ukraina|gêr]] ha [[Listenn an hromadas eus Ukraina|kumuniezh]] e noirzh Ukraina, hag a zo sez melestradurel [[Oblast Tchernihiv]] ha [[Raion Tchernihiv]] evit an oblast<ref name="admreform_2020_chernihiv_city">{{cite web |title=Чернігівська територіальна громада |url=https://decentralization.gov.ua/newgromad..." 2187489 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Tchernihiv''' ([[ukraineg]]: Чернігів, [[rusianeg]]: Чернигов, Chernigov) zo ur [[Listenn kêrioù Ukraina|gêr]] ha [[Listenn an hromadas eus Ukraina|kumuniezh]] e noirzh Ukraina, hag a zo sez melestradurel [[Oblast Tchernihiv]] ha [[Raion Tchernihiv]] evit an oblast<ref name="admreform_2020_chernihiv_city">{{cite web |title=Чернігівська територіальна громада |url=https://decentralization.gov.ua/newgromada/4976/composition |publisher=decentralization.gov.ua |language=uk}}</ref> E 2022 e oa 282 747 annezad e Tchernihiv. Lec'h kreiz ar meuriad [[Severianed]], en IXvet kantved e oa bet staget Tchernihiv er [[Rous Kyiv|Stad Rous']], ha deuet da vezañ a-benn neuze an eil kêr pouezusañ dres goude [[Kyiv]]. Etre an XIvet hag an XIIIvet kantved e oa deuet da vezañ lec'h pennañ [[Priñsipelezh Tchernigov]] hag un [[eskopti]]. Rol Tchernihiv er relijion hag evel kreizenn sevenadurel evit ar Rous a oa bet bras setu perak e vez kavet e-leiz a ilizioù eus ar mare-se e kêr. == Notennoù ha davennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Kêrioù Ukraina]] pl6bfr5riwh3vw6t7lmaf50u8xscbl4 2187490 2187489 2026-04-09T18:55:07Z Dishual 612 2187490 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Tchernihiv''' ([[ukraineg]]: Чернігів, [[rusianeg]]: Чернигов, Chernigov) zo ur [[Listenn kêrioù Ukraina|gêr]] ha [[Listenn an hromadas eus Ukraina|kumuniezh]] e noirzh Ukraina, hag a zo sez melestradurel [[Oblast Tchernihiv]] ha [[Raion Tchernihiv]] evit an oblast<ref name="admreform_2020_chernihiv_city">{{cite web |title=Чернігівська територіальна громада |url=https://decentralization.gov.ua/newgromada/4976/composition |publisher=decentralization.gov.ua |language=uk}}</ref> E 2022 e oa 282 747 annezad e Tchernihiv. Lec'h kreiz ar meuriad [[Severianed]], en IXvet kantved e oa bet staget Tchernihiv er [[Rous Kyiv|Stad Rous']], ha deuet da vezañ a-benn neuze an eil kêr pouezusañ dres goude [[Kyiv]]. Etre an XIvet hag an XIIIvet kantved e oa deuet da vezañ lec'h pennañ [[Priñsipelezh Tchernigov]] hag un [[eskopti]]. Rol Tchernihiv er relijion hag evel kreizenn sevenadurel evit ar Rous a oa bet bras setu perak e vez kavet e-leiz a ilizioù eus ar mare-se e kêr. == Tud vrudet == * [[Youlia Svyrydenko]] * [[Marko Vovtchok]] == Notennoù ha davennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Kêrioù Ukraina]] 331hqps612u0yyag6th77h184nv8nuw 0 179809 2187492 2026-04-09T19:02:08Z Kestenn 14086 Kestenn en deus kaset ar bajenn [[Ar c'hrafengravadur]] da [[Krafengravadur]]: Titl ne glote ket gant reolennoù envel 2187492 wikitext text/x-wiki #ADKAS [[Krafengravadur]] q0sxoz20r3bxprbs1bee2vtzhx6vna7 0 179810 2187496 2026-04-09T19:31:22Z Dishual 612 Pajenn krouet gant : "'''Feulster reizhel brezel''' a vez graet eus hollad ar [[gwallerezh|gwalladennoù]] pe stummoù all [[feulster reizhel]] sevenet gant [[Stourmer (Gwir)|stourmerien]] e-kerzh ur [[brezel|bec'h armet]], pe e-kerzh un [[dalc'herezh]]. An doare feulster-se a zo alies unan sevenet evel doare [[preizhañ]], met pa vez e kenarroud ur [[bec'h etnek]], eo awenet ledanoc'h a-fed sokiologel an torfedoù-se. E-kerzh ar brezelioù, ar feulster reizhel a vez kavet e stummoù lies..." 2187496 wikitext text/x-wiki '''Feulster reizhel brezel''' a vez graet eus hollad ar [[gwallerezh|gwalladennoù]] pe stummoù all [[feulster reizhel]] sevenet gant [[Stourmer (Gwir)|stourmerien]] e-kerzh ur [[brezel|bec'h armet]], pe e-kerzh un [[dalc'herezh]]. An doare feulster-se a zo alies unan sevenet evel doare [[preizhañ]], met pa vez e kenarroud ur [[bec'h etnek]], eo awenet ledanoc'h a-fed sokiologel an torfedoù-se. E-kerzh ar brezelioù, ar feulster reizhel a vez kavet e stummoù lies evel ar [[gwallerezh a-stroll]] hag ar [[gwallerezh]] oc'h implij objedoù. Disheñvel eo diouzh an [[Harellerezh reizhel en nerzhioù lu|harellerezh reizhel]], [[Traoma reizhel en nerzhioù lu|tagadennoù reizhel ha gwallerezhioù sevenet e-mesk an nerzhioù lu]].<ref>{{cite news |last=Benedict |first=Helen |url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=103844570 |title=The Nation: The Plight of Women Soldiers|publisher=NPR |date=2009-05-06 |access-date=2014-04-30}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Benedict |first=Helen |url=http://www.inthesetimes.com/article/3848/ |title=Why Soldiers Rape – Culture of misogyny, illegal occupation, fuel sexual violence in military |magazine=In These Times |date=2008-08-13 |access-date=2014-04-30 |archive-date=18 May 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190518145847/http://inthesetimes.com/article/3848/ |url-status=dead }}</ref> Ar gwallerezh a zo bet [[Gwallerezh gouennlazh|anavezet]] evel ur stumm [[gouennlazh]] pa vez sevenet gant ur [[C'hoant gouennlazh|c'hoant da zistrujañ]], holl pe evit ul lodenn, ur strollad tud gwelet evel ur pal da zistrujañ. Krouet ez eus bet ostilhoù lezennel etrebroadel a-benn barnañ gouennlazherien er bloavezhioù 1990, ha barandenn ''[[Jean-Paul Akayesu|Akayesu]]'' dirak [[lez-varn torfedel etrebroadel Rwanda]], gant [[lez-varn torfedel etrebroadel evit Yougoslavia]] a oa bet "korfadoù lezennel diazez er justis treuzkemm", hag a voe "meulet gant kalz tud evit bezañ un diaraogad istorel dre bezañ gouest da varnañ ar gwallerezh evel ur beñveg gouennlazh".<ref>{{cite journal |last1=Haddad |first1=Heidi Nichols |year=2011 |title=Mobilizing the Will to Prosecute: Crimes of Rape at the Yugoslav and Rwandan Tribunals |journal=Human Rights Review |volume=12 |pages=109–132 |doi=10.1007/s12142-010-0163-x |s2cid=55172255 |doi-access=free }}</ref> == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Torfedoù reizhel]] [[Rummad:Torfedoù brezel]] 2sxvuircq0e2c4tfwv5wazkducesfms 2187497 2187496 2026-04-09T19:31:50Z Dishual 612 2187497 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Feulster reizhel brezel''' a vez graet eus hollad ar [[gwallerezh|gwalladennoù]] pe stummoù all [[feulster reizhel]] sevenet gant [[Stourmer (Gwir)|stourmerien]] e-kerzh ur [[brezel|bec'h armet]], pe e-kerzh un [[dalc'herezh]]. An doare feulster-se a zo alies unan sevenet evel doare [[preizhañ]], met pa vez e kenarroud ur [[bec'h etnek]], eo awenet ledanoc'h a-fed sokiologel an torfedoù-se. E-kerzh ar brezelioù, ar feulster reizhel a vez kavet e stummoù lies evel ar [[gwallerezh a-stroll]] hag ar [[gwallerezh]] oc'h implij objedoù. Disheñvel eo diouzh an [[Harellerezh reizhel en nerzhioù lu|harellerezh reizhel]], [[Traoma reizhel en nerzhioù lu|tagadennoù reizhel ha gwallerezhioù sevenet e-mesk an nerzhioù lu]].<ref>{{cite news |last=Benedict |first=Helen |url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=103844570 |title=The Nation: The Plight of Women Soldiers|publisher=NPR |date=2009-05-06 |access-date=2014-04-30}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Benedict |first=Helen |url=http://www.inthesetimes.com/article/3848/ |title=Why Soldiers Rape – Culture of misogyny, illegal occupation, fuel sexual violence in military |magazine=In These Times |date=2008-08-13 |access-date=2014-04-30 |archive-date=18 May 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190518145847/http://inthesetimes.com/article/3848/ |url-status=dead }}</ref> Ar gwallerezh a zo bet [[Gwallerezh gouennlazh|anavezet]] evel ur stumm [[gouennlazh]] pa vez sevenet gant ur [[C'hoant gouennlazh|c'hoant da zistrujañ]], holl pe evit ul lodenn, ur strollad tud gwelet evel ur pal da zistrujañ. Krouet ez eus bet ostilhoù lezennel etrebroadel a-benn barnañ gouennlazherien er bloavezhioù 1990, ha barandenn ''[[Jean-Paul Akayesu|Akayesu]]'' dirak [[lez-varn torfedel etrebroadel Rwanda]], gant [[lez-varn torfedel etrebroadel evit Yougoslavia]] a oa bet "korfadoù lezennel diazez er justis treuzkemm", hag a voe "meulet gant kalz tud evit bezañ un diaraogad istorel dre bezañ gouest da varnañ ar gwallerezh evel ur beñveg gouennlazh".<ref>{{cite journal |last1=Haddad |first1=Heidi Nichols |year=2011 |title=Mobilizing the Will to Prosecute: Crimes of Rape at the Yugoslav and Rwandan Tribunals |journal=Human Rights Review |volume=12 |pages=109–132 |doi=10.1007/s12142-010-0163-x |s2cid=55172255 |doi-access=free }}</ref> == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Torfedoù reizhel]] [[Rummad:Torfedoù brezel]] fn4v4dh1dj5zetepki9foewmlexzqgk 2187498 2187497 2026-04-09T19:36:48Z Dishual 612 2187498 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Feulster reizhel brezel''' a vez graet eus hollad ar [[gwallerezh|gwalladennoù]] pe stummoù all [[feulster reizhel]] sevenet gant [[Stourmer (Gwir)|stourmerien]] e-kerzh ur [[brezel|bec'h armet]], pe e-kerzh un [[dalc'herezh]]. An doare feulster-se a zo alies unan sevenet evel doare [[preizhañ]], met pa vez e kenarroud ur [[bec'h etnek]], eo awenet ledanoc'h a-fed sokiologel an torfedoù-se. E-kerzh ar brezelioù, ar feulster reizhel a vez kavet e stummoù lies evel ar [[gwallerezh a-stroll]] hag ar [[gwallerezh]] oc'h implij objedoù. Disheñvel eo diouzh an [[Harellerezh reizhel en nerzhioù lu|harellerezh reizhel]], [[Traoma reizhel en nerzhioù lu|tagadennoù reizhel ha gwallerezhioù sevenet e-mesk an nerzhioù lu]].<ref>{{cite news |last=Benedict |first=Helen |url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=103844570 |title=The Nation: The Plight of Women Soldiers|publisher=NPR |date=2009-05-06 |access-date=2014-04-30}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Benedict |first=Helen |url=http://www.inthesetimes.com/article/3848/ |title=Why Soldiers Rape – Culture of misogyny, illegal occupation, fuel sexual violence in military |magazine=In These Times |date=2008-08-13 |access-date=2014-04-30 |archive-date=18 May 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190518145847/http://inthesetimes.com/article/3848/ |url-status=dead }}</ref> E-kerzh ur brezel pe ur bec'h armet, ar gwallerezh a vez implijet alies evel ul lodenn [[brezel psikologel]] evit [[Digalonekaat (brezel)|mezhekaat]] ha spouronañ an enebour. Ar feulster reizhel brezel a c'hall erruout e kenarroudoù lies-tre, evel reiziad sklaverezh reizhel, feulsterioù reizhel liammet gant un [[emgann]] pe ul [[lazhadeg]], hag ivez sevenet gant hiniennoù pe torfedoù reizhel o-unan. Ar gwallerezh a zo bet [[Gwallerezh gouennlazh|anavezet]] evel ur stumm [[gouennlazh]] pa vez sevenet gant ur [[C'hoant gouennlazh|c'hoant da zistrujañ]], holl pe evit ul lodenn, ur strollad tud gwelet evel ur pal da zistrujañ. Krouet ez eus bet ostilhoù lezennel etrebroadel a-benn barnañ gouennlazherien er bloavezhioù 1990, ha barandenn ''[[Jean-Paul Akayesu|Akayesu]]'' dirak [[lez-varn torfedel etrebroadel Rwanda]], gant [[lez-varn torfedel etrebroadel evit Yougoslavia]] a oa bet "korfadoù lezennel diazez er justis treuzkemm", hag a voe "meulet gant kalz tud evit bezañ un diaraogad istorel dre bezañ gouest da varnañ ar gwallerezh evel ur beñveg gouennlazh".<ref>{{cite journal |last1=Haddad |first1=Heidi Nichols |year=2011 |title=Mobilizing the Will to Prosecute: Crimes of Rape at the Yugoslav and Rwandan Tribunals |journal=Human Rights Review |volume=12 |pages=109–132 |doi=10.1007/s12142-010-0163-x |s2cid=55172255 |doi-access=free }}</ref> == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Torfedoù reizhel]] [[Rummad:Torfedoù brezel]] 8hf8xcexoklyzom9l4d4aw6wq7boufl 0 179811 2187500 2026-04-09T20:33:22Z Dishual 612 Dishual en deus kaset ar bajenn [[Nerzhioù aergorel Rusia]] da [[Nerzhioù aeregorel Rusia]]: V/k en titl 2187500 wikitext text/x-wiki #ADKAS [[Nerzhioù aeregorel Rusia]] 0wgigzzzpqhfxpcezrs55j7mooofnso 0 179813 2187519 2026-04-10T10:56:39Z Tanjee 563 Pajenn krouet gant : "[[File:Andorra stamp typr PO3A.jpg| thumb|left|upright 1.1|Timbr-mekanik (2016)]] Ur stad dizalc’h eo priñselezh [[Andorra]] anezhi ezel eus [[Aozadur ar Broadoù Unanet|ABU]] abaoe 1993. Perzh dibar Andorra eo e vez renet hervez termenoù ar ''[[pareaj]]'', alese ur feur-emglev eus ar Grennamzer hag a embanne ez eo rannet an aotrouniezh etre daou zen : Prezidant Republik Bro-C'hall hag eskob [[Urgell]], hag int kenpriñsed o-daou. Andorra n'he deus ket he servi..." 2187519 wikitext text/x-wiki [[File:Andorra stamp typr PO3A.jpg| thumb|left|upright 1.1|Timbr-mekanik (2016)]] Ur stad dizalc’h eo priñselezh [[Andorra]] anezhi ezel eus [[Aozadur ar Broadoù Unanet|ABU]] abaoe 1993. Perzh dibar Andorra eo e vez renet hervez termenoù ar ''[[pareaj]]'', alese ur feur-emglev eus ar Grennamzer hag a embanne ez eo rannet an aotrouniezh etre daou zen : Prezidant Republik Bro-C'hall hag eskob [[Urgell]], hag int kenpriñsed o-daou. Andorra n'he deus ket he servij post hec'h-unan : digoust eo kas al lizheroù e-barzh an tiriad. Evit bastañ d'an ezhomm da gas anezho d’an estrenvro e ranker ober pe gant servijoù-post Bro-Spagn (Correos de España) pe gant re Bro-C’hall (La Poste). An ti-post kentañ a voe digoret e 1877 en Andorra, rak kresket e oa bet a-daol trumm an niver a lizhiri abalamour da repuidi Spagn o tec'hout diouzh [[Trede Brezel ar Garlouriezh]] etre 1872 ha 1876. Gwerzhet e veze eno timbroù Spagn ha Bro-C'hall, ha kachedet al lizheroù e [[La Su]] (gant skoazell Spagn) ha [[Portè]] e [[Katalonia an Norzh]], e departamant [[Pireneoù-ar-Reter]], gant skoazell Frañs. Eus Kendalc'h [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] e Pariz e 1878 betek un emglev etre gouarnamantoù Spagn ha Frañs e 1930 e talc’has ar c’hevezerezh etre melestradurezhioù an div vro da c’houzout piv a rafe war-dro postoù Andorra. E 1928 e voe digoret nav burev-post gant Bro-Spagn, an hini pennañ en [[Andorra la Vella]], eizh ajañs er parrezioù. Timbroù ispisial a voe savet, e gwirionez timbroù Spagn dreistmoullet gant '''CORREOS ANDORRA'''. A-benn ar fin, da geñver Kendalc'h an UPB e 1929 e voe pedet dileuridi Spagn ha Bro-C'hall da varc'hata. [[Kuzul Meur an Traoñiennoù]] a chomas neptu. Un emglev padus a voe kavet d'an 30 a viz Even 1930. Digoret e voe ar burevioù-post gall kentañ e-kerzh sizhunvezh ar 16 a viz Mezheven 1931, a-hed hentoù paotred al lizhiri Bro-C'hall. Etre 1936 ha 1944, abalamour da Brezel diabarzh e Spagn ha d'an Eil Brezel-bed e voe kontrollet al lizhiri a yae kuit eus Andorra gant aotrouniezh Spagn hag Alamagn, a oa mestr war Vro-C’hall e 1940. == Melestradurezh Bro-C’hall == [[File:Andorra C6.jpg| thumb|rigth|upright 1.1|Timbr-mekanik ha siell (1991)]] Kroget e oa bet melestradurezh ar postoù gall da embann timbroù d'ar 16 a viz Even 1931. Timbroù gall eus ar seurt [[Blanc (seurt)|Blanc]], [[Semeuse (seurt)|Semeuse]] ha [[Merson (1900-1927)|Merson]] e oa, dreistmoullet '''ANDORRE''' warno. Ar c'hentañ timbroù orin, o skeudenniñ gweledvaoù, a zeuas war wel e miz Even 1932 warno an enskrivadur '''VALLÉES D’ANDORRE''' (=''Traoñiennoù Andorra''). Betek penn-kentañ ar bloavezhioù 1960 e oa ar gweledvaoù hag an ardamezioù an danvezioù nemeto skeudennaouet. Poltred ar "Viguier d’Andorre", da lavaret eo an den anvet da gannad pep kenpriñs war an dachenn, a voe kinniget e 1944. Er memes bloavezh e teuas an alc’hwez da vezañ ANDORRE hepken. Er bloavezhioù 1960 e cheñchas an timbroù ha treiñ da vezañ livusoc'h. An temoù hag ar skeudennoù zoken a veze awenet gant an timbroù gall : an istor (1963-64), ar pellgehentiñ (1962), Karta Europa an dour (1969), ur c’hampionad mell-droad (1970), gwarez an natur... Timbroù [[Europa]] a vez embannet ingal abaoe 1966. Lakaet e vez war wel ar glad lec'hel ivez : freskennoù ar 16vet kantved pe ar sternioù-aoter kozh. Krog eo teknik al [[luc’hengravadur]] da vezañ implijet muioc’h mui goude 1974 hag ul lodenn vat eus ar programm a voe moullet dre an [[offset]] goude kreiz ar bloavezhioù 1980. Cheñchet e voe an anv da ANDORRA e 1975, met chom a reas an destenn e galleg. Ret eo gortoz 1978 evit ma voe skrivet PRINCIPAT D’ANDORRA bepred ha testennoù e [[katalaneg]] e-lec’h e galleg. An temoù a oa bet komzet diwar o fenn a oa gwareziñ an natur, ar glad relijiel ha sevenadurel, ar sportoù, an arz a-vremañ (adalek 1992) hag al lec’hioù touristel. Izel eo an niver a dimbroù embannet : nebeutoc'h eget 10 timbr bep bloaz. == Melestradurezh Bro-Spagn == [[File:Stamp 1926 Spain MiNr0283AI pm obv B002a.jpg|thumb|left|upright 0.6|Alfonso XIII - Timbr Spagn (1926)]] D'an 28 a viz Meurzh 1928 e voe embannet ur rummad timbroù spagnol gant penn ar roue Alfonso XIII dreistmoullet gant '''CORREOS - ANDORRA''', ha daou zimbr all an treuzkas lizheroù war ar prim (<small>CORRESPONDENCIA URGENTE</small>). Tennet e voent kuit eus ar werzh d'ar 24 a viz Du 1929 gant ma oa bet moullet timbroù skrivet '''ANDORRA''', engravet hag a ziskoueze savaduriù ha keriadennoù ar vro : Ti an Traoñiennoù (''Casa de la Vall'' e katalaneg, d.l.e. sez ar gouarnamant), iliz [[Sant Joan de Caselles]], [[Sant Julià de Lòria]], [[Santa Coloma]] (d'Andorra), un erer o nijal e traoñienn la Pedrosa... Embannet e voe ar rummad-se en-dro e 1931 ha 1938 gant ur c’hranelladur disheñvel (11 ½ e lec’h 14). Merket e oa pep timbr gant un niverenn war an tu kein, ar pezh a veze graet e Spagn ivez. Gant taol-stad [[Francisco Franco|Franco]] hag ar brezel-diabarzh a darzhas da heul e Spagn e 1936 e voe lakaet diaes annizidi Andorra da gavout prenañ timbroù ar '''Fábrica Nacional de Moneda y Timbre''' (F.M.N.T.), degas anezho d'ar briñselezh ne oa ket ur pennaenn ken. Asantet e voe ober gant timbroù Spagn eta adalek 1938. E 1948 hag e 1949 e voe embannet un heuliad timbroù Andorra nevez, met ne oa ket a-walc'h ar 500 000 skouerenn bet moullet, pezh a c’hoarvezas c’hoazh etre 1963 ha 1966, daoust d’ar million timbroù bet savet. Timbroù spagnolek a voe ret ober gante adarre abalamour d'ar c'hemmoù e prizioù ar post. Heñvel e oa timbroù Andorra ouzh re Spagn e-pad ar bloazioù 1960-1970 : gweledvaoù, skoed-ardamez, fleurennoù, timbroù Europa (1972), gizioù ar vro (laz-kanañ, dañsoù…) … E 1979 e troas ANDORRA da PRINCIPAT ANDORRA ha CORREOS (= ''Postoù'' e spagnoleg) da ''Correus'' e katalaneg, met ''Correus espanyols'' e 1999. Moullet e vez timbroù Andorra dre al [[luc'hengravadur]], ha lakaet e vez ar gaoz dreist-holl war danvezioù lec'hel : ar glad istorel, an natur, ar sportoù hag ar c’hoarioù olimpek, tudennoù vrudet, arzoù-kaer a vremañ… Krog eo ar velestradurezh da enoriñ e 1979 kement eskob a zo bet kenpriñs Andorra. Un timbr evit lidañ gouel Nedeleg a vez embannet pep bloaz ivez. == Republica Andorra == [[File:Torres stamp of Andorra.jpg|thumb|left|upright 0.7|Timbr Torres]] [[File:Plácido Ramón de Torres.png|thumb|right|upright 0.7|Plácido Ramón de Torres]] Un treser var vein hag un timbrawour e oa [[Placido Ramon de Torres]], bet ganet e Malaga war-dro 1850. Daoust dezhañ bezañ gwerzhet timbroù faos amañ hag ahont (en Italia da skouer) e tegemeras Kuzul Meur an Traoniennoù e raktres sevel ur servij-postoù en Andorra e 1890. Gantañ e voe moullet dre ar [[maendreserezh]] un 12 timbr bennak a ziskoueze skoed-ardamez Andorra, gant folennoù paper a oa bet implijet evit sevel timbroù faos en Arc’hentina… Pezh zo, dre ma oa '''REPUBLICA DE ANDORRA''' alc’hwez an timbroù e nac’has Maodiern gall an Aferioù Diavaez o lakaat e gwerzh er priñselezh. Nac’het e voent gant Kuzul-meur Andorra da c’houde. Ne chomas ket Torres etre daou avat ha gwerzhet e voe an timbroù-se gantañ da dimbrawourien e Spagn. ==Liamm diavaez== * {{fr}} [https://www.laposte.fr/pp/c/timbres-andorre Timbroù Andorra gant Bro-C'hall (La Poste)] * {{es}} [https://www.correos.es/es/es/particulares/filatelia Timbroù Andorra gant Bro-Spagn] == Pennadoù kar == *[[Timbroù Bro-C'hall]] *[[Timbroù Spagn]] [[Rummad:Andorra|Andorra, Timbroù]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Andorra, Timbroù]] r37jqp1jeihjqwim3qy34taw5zbuech 2187521 2187519 2026-04-10T11:26:30Z Kestenn 14086 2187521 wikitext text/x-wiki [[File:Andorra stamp typr PO3A.jpg| thumb|left|upright 1.1|Timbr-mekanik (2016)]] Ur stad dizalc’h eo priñselezh [[Andorra]] anezhi ezel eus [[Aozadur ar Broadoù Unanet|ABU]] abaoe 1993. Perzh dibar Andorra eo e vez renet hervez termenoù ar ''[[pareaj]]'', alese ur feur-emglev eus ar Grennamzer hag a embanne ez eo rannet an aotrouniezh etre daou zen : Prezidant Republik Bro-C'hall hag eskob [[Urgell]], hag int kenpriñsed o-daou. Andorra n'he deus ket he servij post hec'h-unan : digoust eo kas al lizheroù e-barzh an tiriad. Evit bastañ d'an ezhomm da gas anezho d’an estrenvro e ranker ober pe gant servijoù-post Bro-Spagn ([[Correos de España]]) pe gant re Bro-C’hall ([[La Poste (Bro-C'hall)|La Poste]]). An ti-post kentañ a voe digoret e 1877 en Andorra, rak kresket e oa bet a-daol trumm an niver a lizhiri abalamour da repuidi Spagn o tec'hout diouzh [[Trede Brezel ar Garlouriezh]] etre 1872 ha 1876. Gwerzhet e veze eno timbroù Spagn ha Bro-C'hall, ha kachedet al lizheroù e [[La Su]] (gant skoazell Spagn) ha [[Portè]] e [[Katalonia an Norzh]], e departamant [[Pireneoù-ar-Reter]], gant skoazell Frañs. Eus Kendalc'h [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] e Pariz e 1878 betek un emglev etre gouarnamantoù Spagn ha Frañs e 1930 e talc’has ar c’hevezerezh etre melestradurezhioù an div vro da c’houzout piv a rafe war-dro postoù Andorra. E 1928 e voe digoret nav burev-post gant Bro-Spagn, an hini pennañ en [[Andorra la Vella]], eizh ajañs er parrezioù. Timbroù ispisial a voe savet, e gwirionez timbroù Spagn dreistmoullet gant '''CORREOS ANDORRA'''. A-benn ar fin, da geñver Kendalc'h an UPB e 1929 e voe pedet dileuridi Spagn ha Bro-C'hall da varc'hata. [[Kuzul Meur an Traoñiennoù]] a chomas neptu. Un emglev padus a voe kavet d'an 30 a viz Even 1930. Digoret e voe ar burevioù-post gall kentañ e-kerzh sizhunvezh ar 16 a viz Mezheven 1931, a-hed hentoù paotred al lizhiri Bro-C'hall. Etre 1936 ha 1944, abalamour da Brezel diabarzh e Spagn ha d'an Eil Brezel-bed e voe kontrollet al lizhiri a yae kuit eus Andorra gant aotrouniezh Spagn hag Alamagn, a oa mestr war Vro-C’hall e 1940. == Melestradurezh Bro-C’hall == [[File:Andorra C6.jpg| thumb|rigth|upright 1.1|Timbr-mekanik ha siell (1991)]] Kroget e oa bet melestradurezh ar postoù gall da embann timbroù d'ar 16 a viz Even 1931. Timbroù gall eus ar seurt [[Blanc (seurt)|Blanc]], [[Semeuse (seurt)|Semeuse]] ha [[Merson (1900-1927)|Merson]] e oa, dreistmoullet '''ANDORRE''' warno. Ar c'hentañ timbroù orin, o skeudenniñ gweledvaoù, a zeuas war wel e miz Even 1932 warno an enskrivadur '''VALLÉES D’ANDORRE''' (=''Traoñiennoù Andorra''). Betek penn-kentañ ar bloavezhioù 1960 e oa ar gweledvaoù hag an ardamezioù an danvezioù nemeto skeudennaouet. Poltred ar "Viguier d’Andorre", da lavaret eo an den anvet da gannad pep kenpriñs war an dachenn, a voe kinniget e 1944. Er memes bloavezh e teuas an alc’hwez da vezañ ANDORRE hepken. Er bloavezhioù 1960 e cheñchas an timbroù ha treiñ da vezañ livusoc'h. An temoù hag ar skeudennoù zoken a veze awenet gant an timbroù gall : an istor (1963-64), ar pellgehentiñ (1962), Karta Europa an dour (1969), ur c’hampionad mell-droad (1970), gwarez an natur... Timbroù [[Europa]] a vez embannet ingal abaoe 1966. Lakaet e vez war wel ar glad lec'hel ivez : freskennoù ar 16vet kantved pe ar sternioù-aoter kozh. Krog eo teknik al [[luc’hengravadur]] da vezañ implijet muioc’h mui goude 1974 hag ul lodenn vat eus ar programm a voe moullet dre an [[offset]] goude kreiz ar bloavezhioù 1980. Cheñchet e voe an anv da ANDORRA e 1975, met chom a reas an destenn e galleg. Ret eo gortoz 1978 evit ma voe skrivet PRINCIPAT D’ANDORRA bepred ha testennoù e [[katalaneg]] e-lec’h e galleg. An temoù a oa bet komzet diwar o fenn a oa gwareziñ an natur, ar glad relijiel ha sevenadurel, ar sportoù, an arz a-vremañ (adalek 1992) hag al lec’hioù touristel. Izel eo an niver a dimbroù embannet : nebeutoc'h eget 10 timbr bep bloaz. == Melestradurezh Bro-Spagn == [[File:Stamp 1926 Spain MiNr0283AI pm obv B002a.jpg|thumb|left|upright 0.6|Alfonso XIII - Timbr Spagn (1926)]] D'an 28 a viz Meurzh 1928 e voe embannet ur rummad timbroù spagnol gant penn ar roue Alfonso XIII dreistmoullet gant '''CORREOS - ANDORRA''', ha daou zimbr all an treuzkas lizheroù war ar prim (<small>CORRESPONDENCIA URGENTE</small>). Tennet e voent kuit eus ar werzh d'ar 24 a viz Du 1929 gant ma oa bet moullet timbroù skrivet '''ANDORRA''', engravet hag a ziskoueze savaduriù ha keriadennoù ar vro : Ti an Traoñiennoù (''Casa de la Vall'' e katalaneg, d.l.e. sez ar gouarnamant), iliz [[Sant Joan de Caselles]], [[Sant Julià de Lòria]], [[Santa Coloma]] (d'Andorra), un erer o nijal e traoñienn la Pedrosa... Embannet e voe ar rummad-se en-dro e 1931 ha 1938 gant ur c’hranelladur disheñvel (11 ½ e lec’h 14). Merket e oa pep timbr gant un niverenn war an tu kein, ar pezh a veze graet e Spagn ivez. Gant taol-stad [[Francisco Franco|Franco]] hag ar brezel-diabarzh a darzhas da heul e Spagn e 1936 e voe lakaet diaes annizidi Andorra da gavout prenañ timbroù ar '''Fábrica Nacional de Moneda y Timbre''' (F.M.N.T.), degas anezho d'ar briñselezh ne oa ket ur pennaenn ken. Asantet e voe ober gant timbroù Spagn eta adalek 1938. E 1948 hag e 1949 e voe embannet un heuliad timbroù Andorra nevez, met ne oa ket a-walc'h ar 500 000 skouerenn bet moullet, pezh a c’hoarvezas c’hoazh etre 1963 ha 1966, daoust d’ar million timbroù bet savet. Timbroù spagnolek a voe ret ober gante adarre abalamour d'ar c'hemmoù e prizioù ar post. Heñvel e oa timbroù Andorra ouzh re Spagn e-pad ar bloazioù 1960-1970 : gweledvaoù, skoed-ardamez, fleurennoù, timbroù Europa (1972), gizioù ar vro (laz-kanañ, dañsoù…) … E 1979 e troas ANDORRA da PRINCIPAT ANDORRA ha CORREOS (= ''Postoù'' e spagnoleg) da ''Correus'' e katalaneg, met ''Correus espanyols'' e 1999. Moullet e vez timbroù Andorra dre al [[luc'hengravadur]], ha lakaet e vez ar gaoz dreist-holl war danvezioù lec'hel : ar glad istorel, an natur, ar sportoù hag ar c’hoarioù olimpek, tudennoù vrudet, arzoù-kaer a vremañ… Krog eo ar velestradurezh da enoriñ e 1979 kement eskob a zo bet kenpriñs Andorra. Un timbr evit lidañ gouel Nedeleg a vez embannet pep bloaz ivez. == Republica Andorra == [[File:Torres stamp of Andorra.jpg|thumb|left|upright 0.7|Timbr Torres]] [[File:Plácido Ramón de Torres.png|thumb|right|upright 0.7|Plácido Ramón de Torres]] Un treser var vein hag un timbrawour e oa [[Placido Ramon de Torres]], bet ganet e Malaga war-dro 1850. Daoust dezhañ bezañ gwerzhet timbroù faos amañ hag ahont (en Italia da skouer) e tegemeras Kuzul Meur an Traoniennoù e raktres sevel ur servij-postoù en Andorra e 1890. Gantañ e voe moullet dre ar [[maendreserezh]] un 12 timbr bennak a ziskoueze skoed-ardamez Andorra, gant folennoù paper a oa bet implijet evit sevel timbroù faos en Arc’hentina… Pezh zo, dre ma oa '''REPUBLICA DE ANDORRA''' alc’hwez an timbroù e nac’has Maodiern gall an Aferioù Diavaez o lakaat e gwerzh er priñselezh. Nac’het e voent gant Kuzul-meur Andorra da c’houde. Ne chomas ket Torres etre daou avat ha gwerzhet e voe an timbroù-se gantañ da dimbrawourien e Spagn. ==Liamm diavaez== * {{fr}} [https://www.laposte.fr/pp/c/timbres-andorre Timbroù Andorra gant Bro-C'hall (La Poste)] * {{es}} [https://www.correos.es/es/es/particulares/filatelia Timbroù Andorra gant Bro-Spagn] == Pennadoù kar == *[[Timbroù Bro-C'hall]] *[[Timbroù Spagn]] [[Rummad:Andorra|Andorra, Timbroù]] [[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Andorra, Timbroù]] qmjacptfydo108dgwjul0osbr2uoect 0 179814 2187524 2026-04-10T11:36:16Z Dakbzh 58931 + Boulc'het. 2187524 wikitext text/x-wiki [[Skeudenn:Mkrtchian lilit 20081119 olympiade dresden.jpg|right|180px|Lilit Mkrtchian e [[Dresden]] e 2008.]] '''Lilit Mkrtchian''' pe '''Lilit Mkrtchyan''' (en [[armenieg]]: Լիլիթ Մկրտչյան) a zo bet ganet d'an [[9 Eost|9 a viz Eost]] [[1982]] e [[Yerevan]] ([[RSS Armenia]], [[URSS]]).<br/>Ur c'hoarierez [[echedoù]] [[armenia]]t eo.<br/>Mestr Etrebroadel eo abaoe 2003, Mestrez-veur (WGM) abaoe 1998<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300601 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 366 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 299 he renk ''Fonnapl'', 2 259 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300601 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 503 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 2010.<br/> == Kevezadegoù == == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ==== Trec'h e voe peder gwezh: e 1995, e 1998, e 2000 hag e 2005<ref>{{en}}[http://www.armchess.am/all_womens_ch_arm.htm Historial de ganadores del Campeonato de Armenia femenino - Armchess]</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liamm diavaez == * {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300601 He fichenn FIDE] {{DEFAULTSORT:Mkrtchian, Lilit}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1982]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]] qbtjbegnyz0lkgaxa9zon8mhm8gomp6