Wikipedia
brwiki
https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
Media
Dibar
Kaozeal
Implijer
Kaozeadenn Implijer
Wikipedia
Kaozeadenn Wikipedia
Restr
Kaozeadenn Restr
MediaWiki
Kaozeadenn MediaWiki
Patrom
Kaozeadenn Patrom
Skoazell
Kaozeadenn Skoazell
Rummad
Kaozeadenn Rummad
TimedText
TimedText talk
Modulenn
Kaozeadenn modulenn
Event
Event talk
Rummad:Urzhiataerezh
14
1156
2187955
38560
2026-04-17T10:31:26Z
Kestenn
14086
2187955
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Teknikoù ha skiantoù da dalvezout]]
[[Rummad:Teknologiezh]]
'''An urzhiataerezh''' a zo ur skiant hag un toullad teknikoù pleustret gant ar mekanikoù anvet [[urzhiataer|urzhiataerioù]]. Graet e vez ivez gant an termenoù '''kompoderezh''', '''stlennerezh''' ha '''stlenneg'''.
Sell ouzh ar pennad pennañ : [[urzhiataerezh]].
[[Rummad:Skiantoù ar c'helaouiñ]]
2a40o22mt8s7h4v2tp09ckqubef532t
Caravaggio
0
26038
2187908
2187758
2026-04-16T20:14:34Z
Ziv
76088
([[c:GR|GR]]) [[File:The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg]] → [[File:Caravaggio incredulity.jpg]] → File replacement: Updating from an old and lower-quality version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]])
2187908
wikitext
text/x-wiki
{{implijoù all}}
{{databox}}
[[Restr:CARAVAGGIO, A boy peeling fruit (1593).jpg|thumb|''Ragazzo che monda un frutto'', 1592]]
'''Michelangelo Merisi da Caravaggio''' ([[Milano]], [[29 a viz Gwengolo]] [[1571]] – [[Porto Ercole]]<ref>Ur ''[[frazione]]'' eus [[Monte Argentario]] eo Porto Ercole.</ref>, [[18 a viz Gouere]] [[1610]]), anavezet gwelloc'h evel '''Caravaggio''', a oa ul [[livouriezh|livour]] [[italia]]n.
Unan eus livourien ar skol [[naturelouriezh (arz)|naturelouriezh]] italian eo, enebet ouzh ar skol [[ardaouegezh (arz)|ardaouegezh]] a rene war ar {{XVIvet kantved}}.
Adnevezet en deus an [[arz]] en e amzer ha kontet eo da vezañ unan eus ar c'hentañ arzourien al luskad [[barok]].
Brudet eo al livour koulz abalamour d'e arz ha d'e vuhez. Adalek [[1600]] e oa brudet e [[Roma]] evel un arzour dornet-kaer. Diwar neuze ne vankas ket al labour dezhañ, nemet ar berzh a rae a save d'e benn.
Bet eo un den feuls, brusk, hoalus ha dañjerus, enebour d'an urzh, a veze armet, a ouie en em gannañ, hag a lazhas ouzhpenn un den. Kraouiet e voe meur a wech peogwir e nac'he pourmen dizarm e straedoù Roma, goude ma oa difennet.
Ur pennad diwar e benn e [[1604]] a ziskleir e zoare-bevañ tri bloaz a-raok, a gont « en devoa labouret e-pad pemzektez hag e oa aet da gantren, miz pe zaou, e gleze gantañ ouzh e gostez, ur mevel ouzh e heul, eus an eil sal-dañs d'eben, prest da glask kann pe tabut, ken ne veze ket aes kaout afer outañ. »<ref>Hervez Floris Claes van Dijk, a veve e Roma e 1601 d'ar c'houlz ma laboure Caravaggio eno, meneget e : John Gash, ''Caravaggio'', p.13. Kavet e vo ar meneg kentañ a se e ''Het Schilder-Boek'', gant Carl (pe Karel) van Mander, eus 1604, troet en e hed el levr ''Caravaggio'' gant Howard Hibbard. Kentañ meneg eus anv Caravaggio en un dihell eus e amzer e Roma eo hini Prospero Orsi evel keneiler en ur brosesion e miz Here 1594 en enor da Sant Lukaz (gwelout H. Waga, ''Vita nota e ignota dei virtuosi al Pantheon'', Roma, 1992, Appendix I, pp. 219 ha 220 sqq.). Kentañ danevell eus e vuhez e Roma zo en un dihell eus an 11 a viz Gouhere 1597 pa voe test Caravaggio ha Prospero Orsi eus un torfed e-kichen San Luigi de' Francesi. (Gwelout ''The earliest account of Caravaggio in Rome'' gant Sandro Corradini ha Maurizio Marini, e-barzh ''The Burlington Magazine'', pp. 25-28).</ref>
E [[1606]] e rankas tec'hel eus Roma, pa oa klask warnañ abalamour m'en devoa lazhet un den en doa bet kann outañ.
E [[1608]] edo e [[Malta]], ma'z eas en [[Urzh Malta]], desket ma oa madik war ar relijion, met ne chomas nemet tri miz enni, taolet e voe er-maez anezhi dre m'en devoa lazhet ur c'hamarad eus an Urzh.
Neuze ez eas da [[Napoli]] e [[1609]], ma voe klasket e lazhañ, trawalc'h a enebourien en devoa evit se, hag ac'haleno da [[Sikilia]], ma ne reas nemet gounit enebourien nevez ken na varvas e 1610.
Ilizoù nevez ha palezioù ec'hon a veze savet e Roma war-dro dibenn ar {{XVIvet kantved}} ha deroù ar {{XVIIvet kantved}}, hag ezhomm a oa livadurioù. Edo an [[Iliz katolik roman|Iliz]] gant an [[Enepdisivouderezh]], ha klask a oa war-lerc'h ur gwir arz relijiel ac'h aje a-enep ar [[Protestantiezh|brotestantiezh]], hag evit se ne seblante ket dereat ken an doareoù-micher kozh (re an ardaouegezh), a bade abaoe kant vloaz, hag a gaved artifisiel.
Caravaggio a zegase nevezenti gant e naturalouriezh, un doare-ober savet diwar pizhsellout hag implij ''[[chiaroscuro]]'', eleze sklêrijenn ha teñvalijenn.
Brud ha levezon en doe Caravaggio en e vuhez, hogen ankounac'haet e voe er c'hantvedoù war-lerch e dremenvan. Ret e voe gortoz an {{XXvet kantved}} evit dizoleiñ pegen kreñv en doa levezonet arz ar C'hornôg. Koulskoude eo bras e levezon war an doare-livañ nevez a zeuas war-lerc'h an ardaouegezh, ar ''barocco''. Andre Berne-Joffroy, sekretour [[Paul Valéry]], a lavare diwar e benn : « Pezh a grog gant labour Caravaggio n'eo nemet al livouriezh vodern. »<ref>Meneget gant Gilles Lambert, en e levr "Caravaggio", p. 8.</ref>
== Buhez ==
=== An oad tener (1571-1592) ===
Ganet e oa Caravaggio e Milano<ref>Testeniekaet gant kavadenn ar baperenn-vadeziant eus parrez Santo Stefano e Brolo, e Milano, hervez ar gazetenn ''[[L'Unità]]'' e miz C'hwevrer 2007.</ref>. E dad, Fermo Merisi, a oa merour-ti ha kinkler-ti da Francesco Sforza, markiz [[Caravaggio (Italia)|Caravaggio]]. E vamm, Lucia Aratori, a oa he zud perc'henned er memes kornad.
E [[1576]] ez eas an tiegezh da chom da Garavaggio, ur gêr vihan e [[proviñs Bergamo]], evit tec'hel rak ar [[bosenn|vosenn]] a rae he reuz e Milano. Eno e varvas e dad, Fermo, bloaz goude, e [[1577]].
Krediñ a reer eo e Caravaggio e kreskas ar bugel, met daremprediñ ar re[[Sforza]] a rae e dud atav hag an tiegezh [[Colonna]] ivez. Tost e oa an div familh vras-se an eil ouzh eben, dimezioù a oa bet etre o bugale, ha skoazell a gavas Caravaggio diganto. Ar re Golonna a oa tud c'halloudus e Roma, hag e-kreiz ur rouedad tud a roas skoazell d'an arzour pa voe en diaezamant.
D'e 13 vloaz, e [[1584]], ec'h eas da Vilano da zeskiñ ar vicher livour gant [[Simone Peterzano]], a lavare bout diskibl da [[Tizian|Dizian]]. Hep mar ebet e reas anaoudegezh gant teñzorioù arzel Milano, gant ''[[Ar Goan Ziwezhañ (arz)|Ar Goan Ziwezhañ]]'' livet gant [[Leonardo da Vinci]] a-dra-sur, ha gant arz [[Lombardia]] dre vras, dezhañ un doare a roe talvoudegezh d'ar "sell didro hag an evezh ouzh ar munudoù naturel"<ref>Rosa Giorgi, ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings'', p. 12.</ref>, un arz a oa tostoc'h da naturelouriezh [[Alamagn]] eget d'an ardaouegezh a oa diouzh ar c'hiz e Roma.
Krediñ a reer e chomas ur pennad e Milano war-lerc'h echuet gantañ e bennad-diskibl, met marteze ez eas da [[Venezia]] hag e welas eno labour [[Giorgione]], a voe lavaret goude ne rae nemet e varmouzañ, ha hini Tizian.
E [[1589]] e tistroas da Garavaggio betek marv e vamm, ken na voe rannet peadra an tiegezh e [[1592]]. Neuze ez eas da Roma.
=== Roma (1592-1600) ===
;Gant Cesari
War-dro kreiz 1592 e tegouezhas e Roma, “en e noazh hag en ezhomm bras... hep annez na boued... diarc'hant.”<ref>Meneget hepmui e levr Robb, p. 35, diazezet war skridoù Mancini, Baglione ha Bellori, a lavar o-zri e vevas e vloavezhioù kentañ e Roma er baourentez (menegoù izeloc'h).</ref> Bod en doa kavet gant ur mignon d'e diegezh, an [[eskob]] Pucci. Evitañ e live hag e kopie taolennoù relijiel. Livañ a rae ivez e ti [[Cavalier d'Arpino]], ul livour anavezet ivez evel ''il Giuseppino'', ma reas eno oberennoù kentañ e yaouankiz : ''Fanciullo con canestro di frutta'' ("Ar paotrig e banerad frouezh", [[1593]]-[[1594]]) ha ''Bacchino malato'' ("Bacchus yaouank klañv", ''idem''). Kaoz zo bet c'hoazh gant lod istorourien eus ur veaj da Venezia evit displegañ levezonoù veneziat war e arz, dreist-holl en daolenn ''Riposo durante la fuga in Egitto'' ("Diskuizh e-kerzh an dec'hadeg da Egipt", [[1595]]-[[1596]]), met netra sur n'eus bet prouet.
N'ouzer ket gwall vat petra a reas e-pad e vloavezhioù kentañ e Roma. Brud en doa da vezañ un den feuls, brusk, troet da glask kann, ret dezhañ tec'hel a-zirak al lezenn alies.
Un nebeud mizioù diwezhatoc'h e labouras evit al livour [[Giuseppe Cesari]], a oa e barr e vrud da neuze, ha livour muiañ-karet ar [[pab]] [[Klemañs VIII]], “o livañ bleunioù ha frouezh”<ref>Giovanni Pietro Bellori, ''Le Vite de' pittori, scultori, et architetti moderni'', 1672 : "Michele a voe ret dezhañ mont da servij ar Marc'heg Giuseppe d'Arpino, a roe dezhañ da labour livañ bleunioù ha frouezh en un doare ken tost d'ar wirionez ma voe tizhet ganto ar gened a geromp kement hiriv."</ref> en e labouradeg. Eus ar mare-se ec'h anavezomp ''Ragazzo che monda un frutto'' ("Paotr o peliat ur frouezhenn", [[1592]], e gentañ livadur anavezet), ''Fanciullo con canestro di frutta'' ha ''Bacchino malato'', a lavarer e oa un [[emboltred]] graet war-lerc'h ur c'hleñved fall a echuas gant e zilez roet da Cesari. An teir zaolenn-se a ziskouez ar perzhioù a reas brud Caravaggio : studiet eo bet frouezh ar banerad gant ur c'helenner liorzhouriezh ha gallet en deus anavezout un torr war un delienn, a oa "un delienn vras gant un devadenn anat diwar foue damheñvel ouzh an antrakoz (''Glomerella cingulata'')", emezañ.<ref>{{en}} [http://www.hort.purdue.edu/newcrop/caravaggio/caravaggio_l.html ''Caravaggio's Fruit: A Mirror on Baroque Horticulture'']</ref>
<gallery>
Boy with a Basket of Fruit-Caravaggio (1593).jpg|''Fanciullo con canestro di frutta''
Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|''Bacchino malato''
Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg|''Riposo durante la fuga in Egitto''
</gallery>
;Klask fred
Caravaggio a guitaas Cesari e miz Genver [[1594]], mennet ma oa da ober e dreuz e-unan. Bihan e oa aet e yalc'h, met da neuze eo e reas anaoudegezh gant mignoned nevez evel al livour [[Prospero Orsi]] ([[1560]]-[[1630]]), an tisavour [[Onorio Longhi]] ([[1568]]-[[1619]]), hag al livour yaouank (17 vloaz dezhañ) [[Mario Minniti]] ([[1577]]-[[1640]]). Gant Orsi e kavas dastumerien taolennoù ; gant Longhi e pleustras straedoù kêr da noz, hag an emgannoù ; Minniti a voe patrom meur a livadur, ha diwezhatoc'h e sikouras Caravaggio da glask fred e Sikilia<ref>Catherine Puglisi, "Caravaggio", p. 79. Longhi a oa gant Caravaggio da noz an emgann marvus gant Ranuccio Tomassoni ; Robb, p. 341, a soñj edo Minniti ivez.</ref>.
[[Restr:Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Good Luck - Google Art Project.jpg|thumb|''Buona ventura'', 1596-1597]]
En daolenn ''Buona ventura'' ("Chañs vat", [[1596]]-[[1597]]), an hini gentañ a livas ouzhpenn un den enni, e weler Mario louzet gant ur jipsianez a zo o lerezh e walenn. Nevez-flamm e oa an tem-se e Roma, ha berzh a reas er c'hantvedoù war-lerc'h. Da c'hortoz ne voe ket gwerzhet ker. En daolenn ''I bari'' ("An drucherien", [[1594]]) ez eus ur paotr tapet gant c'hoarierien c'hartoù, marteze kentañ pennoberenn Caravaggio. Evel ''Buona ventura'' e reas berzh bras, ha 50 eiladenn anezhi a chom. A zo abouesoc'h : sachañ a reas evezh ar [[kardinal|c'hardinal]] [[Francesco Maria Del Monte]], unan eus gwellañ anaoudeien el livouriezh e Roma. Evit Del Monte hag e vignoned arzgarourien binvidik e reas Caravaggio un toullad livadurioù evel ar ''Concerto'' ([[1595]]), ''Suonatore di liuto'' ("Soner lud", 1595-1596), ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' (1595-1597), ''Ragazzo morso da un ramarro'' ("Paotr dantet gant ur glazard", 1595-1596), ur skouer vat eus e zoare gwirheñvel, gant Minniti ha paotred yaouank all<ref>Deskrivet e voe paotred Caravaggio gant an arzvarnour Robert Hughes evel ''overripe bits of rough trade, with yearning mouths and hair like black ice cream'' ("tammoù re azv a zarempredoù feuls o c'henoù c'hoantek hag o blev par da zienn-skorn du")</ref> Kalz a dabut zo bet diwar-benn an alan a heñvelgarouriezh a glever el livadurioù-se<ref>Donald Posner an hini kentañ, e-barzh ''Caravaggio's Early Homo-erotic Works"''(Art Quarterly niv. 24, 1971, pp.301-26) o skrivañ diwar-benn doug Caravaggio d'ar grennarded ha levezon e vuhez reizhel war e arz. Ar vuhezskridourien heñvelgarourien a gav anat an aergelc'h a heñvelgarouriezh, met n'eo ket an holl a ya a-du gante. Mar klasker mont pelloc'h ganti war an hent-se e c'haller lenn Brian Tovar : [https://web.archive.org/web/20071219033744/http://emedia.art.sunysb.edu/britov/ess2.html ''Sins Against Nature: Homoeroticism and the epistemology of Caravaggio''] Evit lenn ur savboent kontrol, gwelout pennad Maurizio Calvesi, ''Caravaggio'' (ArtDossier 1986, en [[italianeg]]). Hervez Calvesi e kaver en oberennoù kentañ ar pezh a blije d'an Del Monte kentoc'h evit da Garavaggio, en un amzer ma ne rene ket c'hoazh ar meizad a soñjoù personel.</ref>.
<gallery>
The Cardsharps by Caravaggio.jpg|''I bari''
The musicians by Caravaggio.jpg|''Concerto''
Michelangelo Caravaggio 020.jpg|''Suonatore di liuto''
Baco, por Caravaggio.jpg|''Bacco''
Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Ragazzo morso da un ramarro''
</gallery>
[[Restr:Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|thumb|upright 0.8|''Maddalena penitente'']]
Gwirheñvelouriezh avat a gaver en-dro en taolennoù dezho un danvez relijiel, ha speredelezh ivez. Da gentañ e ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' ("Mari Maden e pinijenn", 1594-1595), ma weler [[Mari Madalen]] pa dro kein ouzh he buhez pec'herez, en he c'hoazez, o ouelañ dourek, he bravigoù a-skign en-dro dezhi. "Ne ziskoueze ket bezañ ul livadur relijiel tamm ebet... Ur plac'h en he c'hoazez war ur skabell goad izel o sec'hañ he blev... Pelec'h e oa ar morc'hed... ar glac'har... promesa ar silvidigezh ? ”<ref>Robb, p. 79. Robb a skriv da-heul Bellori, a gan meuleudi da livioù "gwir" Caravaggio hogen feukus e kav e naturalouriezh : "Plijet e oa (Caravaggio) gant dizoloidigezh an natur, n'en doa ket ezhomm da implij e empenn pelloc'h."</ref>
E doare sioul Lombardia e oa, ha ne oa ket flamminus evel doare Roma d'an ampoent. Oberennoù all a voe en doare-se : ''San Francesco d'Assisi in estasi'' ("[[Sant Frañsez a Asiz]] en e c'hoursav", 1594-95), ''[[Marta e Maria Maddalena]]'' (1598), ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' ("Aberzhidigezh [[Izaag]]", 1598), ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]'' (1598-99), ''Giuditta e Oloferne'' ("[[Judit ha Holofern (arz)|Judit ha Holofern]]", 1599).
Gant an oberennoù-se, goude ma ne voent gwelet nemet gant nebeut a dud, e kreskas brud Caravaggio e metoù an anaoudeien hag e genarzourien. Met evit kaout brud da vat e oa ret kaout labour evit ar foran, ha kement-se ne zeue nemet digant an Iliz.
<gallery>
Saint Francis of Assisi in Ecstasy-Caravaggio (c.1595).jpg|''San Francesco d'Assisi in estasi''
Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''Marta e Maria Maddalena''
Sacrifice of Isaac-Caravaggio (c. 1603).jpg|''Sacrificio di Isacco''
Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''Santa Caterina d'Alessandria'''
Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''Giuditta e Oloferne''
</gallery>
;Brudetañ livour kêr Roma (1600-1606)
[[Restr:Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|thumb|''Vocazione di San Matteo'']]
[[Restr:The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|thumb|''Martirio di San Matteo'']]
E [[1599]], moarvat dre levezon Del Monte, e voe gopraet Caravaggio da ginklañ chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi ("Sant Loeiz ar C'hallaoued"). Kaoz a voe diwar-benn an div oberenn e voe gopraet evito, ''Vocazione di San Matteo'' ("Galvedigezh sant Vazhev", 1599-1600) ha ''Martirio di San Matteo'' ("Merzherinti sant Vazhev", 1600-01). Teñvalijenn Caravaggio ''(chiaroscuro)'' a zegase skrij en e daolennoù, hag e daol-sell lemm e lakae nerzh ha from a-leizh. Diwar-benn labour Caravaggio, e-touez an arzourien all, e oa daou du splann. Darn a ziskulie fazioù, deuet diwar e c'hoant da livañ hervez an natur, hep ober tresadennoù ; met an darn vuiañ a gane meuleudi dezhañ evel da salver an arz : livourien Roma neuze a oa troet gant an nevezinti, ar re yaouankañ a zeue war e dro, a gane meuleudi dezhañ dre ma oa an hini nemetañ a live hervez an natur, hag a lakae e oberoù da vurzhudoù.
Kenderc'hel a reas Caravaggio da zastum goproù uhel evit labourioù relijiel ma weled emgannoù, dibennañ tud, jahinañ, lazhañ. Gant pep taolenn nevez e kreske e vrud peurvuiañ, met un toulladig a voe nac'het gant lod tud goude ma oant bet graet war o goulenn, hag a-wechoù e rankent bezañ adlivet, pe neuze e veze ret klask prenerien arall dezho. An dalc'h bras a oa hennezh : ha pa veze meulet nerzh dramatek e daolennoù gant lod e kave da lod all e oant awenet izel, gant danvez gros ar vuhez<ref>A-zivout savboent Iliz an Enepdisivouderezh diwar-benn an dereadegezh en arzoù, gwelit Giorgi, p. 80. Evit monet pelloc'h, gwelit Gash, p.8 sqq. ; hag a-zivout perzh an dereadegezhh en nac'hañ ''Sant Vazhe gant an ael'' ha ''Marv ar Werc'hez'', gwelit Puglisi, pp. 179-188.</ref> En e livadur kentañ eus ''San Matteo e l'angelo''("Sant Vazhev hag an ael", 1602) e weler ar sant evel ur c'houer moal e benn ha lous e zivhar, gant un ael-krennard gwisket skañv un tamm dibalamour ; nac'het e voe an daolenn, ha ret hec'h adober (''San Matteo e l'angelo', 1602). Heñveldra a c'hoarvezas gant ''Conversione di san Paolo'' ("Distro sant Paol ouzh Doue", 1600-1601), tra ma voe degemeret un eil doare heñvelanvet eus ar memes danvez (1600-1601), ma weler marc'h ar sant kalz gwelloc'h eget ar sant e-unan, ar pezh a zegasas an diviz-se etre an arzour hag ur c'hargad en iliz ''Santa Maria del Popolo'' e Roma : "Petra zo kaoz hoc'h eus lakaet ur marc'h er c'hreiz, ha sant Paol war an douar ?" — "Abalamour !" — "Daoust ha Doue eo ar marc'h ?" — "N'eo ket, met e gouloù Doue emañ !"<ref>Meneget hep mammenn e Lambert, p. 66.</ref>.
Un oberenn direlijiel all, ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]'', a voe graet e 1602 evit Vincenzo Giustiniani, un den eus kelc'hiad Del Monte. Hervez ur c'hounskrid eus ar {{XVIIvet kantved}} e oa graet hervez patrom ur paotr anvet Cecco, da lavarout eo [[Francesco]], marteze Francesco Boneri, un arzour anavezet er bloavezhioù 1610-1625, lesanvet [[Cecco Boneri|Cecco del Caravaggio]]<ref>Dibrouenn eo al liamme etre Boneri ha servijer ha patrom Caravaggio e deroù ar [[bloavezhioù 1600]], goude ma vez degemeret gant ar braz eus an dud ez eo Cecco del Caravaggio evit Francesco Boneri. Gwelit Robb, pp. 193-196.</ref> o tougen ur wareg ha saezhoù.
Gwelout a reer an dalc'h en ul lec'h all, e gwirionez daouduek an oberenn : war un dro eo [[Kupidon]] ha Cecco, evel Gwerc'hezed Caravaggio a oa war un dro Mamm Jezuz ha kourtezanezed Roma a oa bet patromoù eviti.
<gallery perrow="4">
Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Vocazione di San Matteo''
The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''Martirio di San Matteo''
Caravaggio (Michelangelo Merisi) (1571 - 1610) - The Evangelist Matthew - 365 - Gemäldegalerie.jpg|''San Matteo e l'angelo''
Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|Eil doare
The Conversion of Saint Paul-Caravaggio (c. 1600-1).jpg|''Conversione di san Paolo''
Caravaggio-The Conversion on the Way to Damascus.jpg|Eil doare
Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|''Amor vincit omnia''
</gallery>
;Harlu ha marv (1606-1610)
E miz Mae [[1606]], Caravaggio a lazhas ur forbann anvet Ranuccio Tomassoni ; peogwir e oa klask warnañ dindan boan a varv e tec'has al livour da zomani Colonna er c'hreisteiz da Roma, hag ac'haleno da Napoli e-lec'h m'edo Costanza Colonna Sforza, intañvez Francesco Sforza, o chom en ur palez ma voe degemeret evel mab an hini en doa bet karg e ti he fried. Ur breur he doa Costanza, Ascanio e anv, ha hennezh a oa kardinal-gwarezour rouantelezh Napoli, hag ur breur all dezhi, Marzio, a oa kuzulier [[besroue]] [[Spagn]] ; ur c'hoar dezhi a oa dimezet d'un den eus an tiegezh Carafa, a renk uhel e Napoli, un anaoudegezh a c'hallfe displegañ perak e voe roet kement a fret da Garavaggio er gêr-se. Goude un nebeud mizioù e Napoli avat ec'h eas Caravaggio da Enez Malta m'edo sez {{Urzh Sant Yann Jeruzalem|Marc'heien Malta]].
Mab Costanza, Fabrizio Sforza Colonna, a oa marc'heg Malta ha jeneral galeoù an Urzh, a seblant endevout aozet e zonedigezh en enez e [[1607]]. Ker bamet e voe Alof de Wignacourt, anezhañ 54{{vet}} Mestr Meur an Urzh, gant labour Caravaggio evel livour ofisiel an Urzh m'e varc'hegas. Daoust da gement-se e voe harzet an arzour e miz Eost 1608 abalamour m'en devoa gloazet ur marc'heg. Skarzhet eus an Urzh e voe ha bac'het e [[Valletta]], met diflipañ a eure ha tec'hel da Sikilia.
Eno e labouras al livour (''Seppellimento di santa Lucia'' ("Beziadur santez Lusia", 1608), ''Resurrezione di Lazzaro'' ("Dasoc'h Lazar, 1609), ''Adorazione dei pastori'' ("Azeuladeg ar vesaerion", 1609), endra deue iskisoc'h-iskisañ e emzalc'h : kousket gwisket-holl hag armet-holl, distruj e labour kerkent goude an disterañ burutelladenn hag ober goap ouzh livourien Sikilia. Goude nav miz en enez e tistroas da Napoli.
E palez Costanza e Napoli e voe o chom pa zistroas di en hañv [[1609]]. Kaoz eus an darempredoù-se a gaver en holl vuhezskridoù<ref>Da skouer hini Catherine Puglisi, ''Caravaggio', p. 258, ha hini Helen Langdon, ''Caravaggio: A Life'', pennadoù 12 ha 15, ha Peter Robb, ''M: The Man Who Became Caravaggio'', pp. 398 sqq. ha 459 sqq., a ro resisadurioù.</ref>. Eno e voe arsailhet e miz Here, marteze gant tud a oa gopraet gant ar marc'heg en devoa gloazet e Malta ; distreset e voe e zremm. D'ar mare-se e livas ''Davide con la testa di Golia'' ("David gant penn Goliath", 1609-1610), penn ar [[ramz]] o vezañ un emboltred. Goude bloaz e Napoli e tistroas Caravaggio da Roma en hañv 1610, ha d'an 28 a viz Gouere e voe embannet gant un ''avviso'', ur gazetenn brevez, e oa marvet al livour.
<gallery>
Burial of Saint Lucy-Caravaggio (1608).jpg|''Seppellimento di santa Lucia''
Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Resurrezione di Lazzaro''
Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Adorazione dei pastori''
Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''Davide con la testa di Golia''
</gallery>
Klañv e oa Caravaggio da neuze, hogen meur a rendaet zo bet a-zivout pennabeg e dremenvan : un dial, [[kleñved Naplez]], [[Kleñved ar paludoù|malaria]], [[kleñved Malta]] hag all. Beziet e voe e bered San Sebastiano e Porto Ercole ; pa voe serret er bered e [[1956]] e voe treuzkaset e relegoù er bered Sant'Erasmo, e Porto Ercole bepred. Eno e voent dielfennet e [[2001]] gant skiantourien a un abeg all da dremenvan al livour : pistriet e vije bet gant ar [[plom]] a oa e livioù e vare ; anavezet mat eo ar c'hleñved-se evit degas feulster en dud<ref>{{en}} [https://www.theguardian.com/artanddesign/2010/jun/16/caravaggio-italy-remains-ravenna-art ''The Guardian'', 16/06/2010]</ref>. Enklaskoù all a lakaas da soñjal e vije bet marvet Caravaggio diwar [[sepsis]]<ref>Anvet "septikemiezh" gwechall.</ref> en devije bet dre ''[[Staphylococcus aureus]]'' a-c'houde un emgann e Napoli<ref>{{en}} [https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(18)30571-1/fulltext ''The Lancet'', 17/08/2018]</ref>. E [[2002]], ar [[Vatikan]] a embannas dihelloù hag a skore un abeg all : peuzlazhet e vije bet Caravaggio dre ur ''vendetta'' paeet gant familh Raniccio Tomassoni, a oa bet muntret gant al livour abalamour d'ar batromez [[Fillide Melandroni]], ar vaouez yaouan a weler en dolenn ''Giuditta e Oloferne''<ref>{{en}} [https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/1396127/Red-blooded-Caravaggio-killed-love-rival-in-bungled-castration-attempt.html ''The Telegraph'', 02/06/2022]</ref>.
==Levezon==
Caravaggio "a lakaas an deñvalijenn en damsklêrijenn."<ref>Lambert, p. 11.</ref> ''Chiaroscuro'' a veze implijet a-werso, met Caravaggio an hini a ziazezas da vat an doare-se da livañ.
Adal ma voe diskouezet livadurioù Sant Vazhev e chapel Contarelli en iliz San Luigi dei Francesi e Roma e krogas o levezon war an arzourien yaouank, ar voe lesanvet ''i Caravaggisti''. Brud Caravaggio ne chomas ket war-lerc'h e dremenvan e 1610. An doareoù nevez degaset gantañ a voe implijet en doare ''barocco'', nemet ha pa voe implijet ar ''chiaroscuro'' e voe dilezet ar gwirvoud [[Bredoniezh|bredoniel]] a oa e taolennoù ar mestr.
Levezoniñ a reas doare-livañ e geneil [[Orazio Gentileschi]], ha hini e verc'h [[Artemisia Gentileschi]], hag a-bell hini ar C'hallaoued [[Georges de La Tour]] ha [[Simon Vouet]], koulz ha hini ar Spagnol [[José de Ribera]].
Koulskoude, meur a zek vloaz war-lerc'h, e veze lakaet e oberoù war-gont livourien "dereatoc"h", pe e veze graet fae warno. An doare barok, kenijinet gantañ, a oa aet war-raok, kemmet e oa ar gizioù, met ne oa ket bet savet stal ebet gant Caravaggio, evel en devoa graet [[Annibale Carraci]] ([[1560]]-[[1609]]), ha ne oa bet skol ebet o legadiñ e zoare-livañ da ziskibien feal.
Er [[bloavezhioù 1920]] ez eo an arzvarnour Roberto Longhi a roas brud en-dro da anv Caravaggio, hag a roas e lec'h dezhañ en istor liverezh Europa : "Ribera, [[Johannes Vermeer|Vermeer]], La Tour ha [[Rembrandt van Rijn|Rembrandt]] ne vije ket bet anezho panevetañ. Hag arz [[Eugène Delacroix|Delacroix]], [[Gustave Courbet|Courbet]] ha [[Édouard Manet|Manet]] a vije bet disheñvel-rik."<ref>Roberto Longhi, meneget e Lambert, ''op. cit.'', p. 15</ref> A-du gantañ e oa an istorour war an arzoù [[Bernard Berenson]] ([[1965]]-[[1959]]) pa skrive : ''War-bouez [[Michelangelo]] n'eus bet livour italian ebet dezhañ ken bras levezon.''<ref>Bernard Berenson, in Lambert, ''op. cit.', p. 8</ref>
E kalz a virdioù, e [[Stadoù-Unanet Amerika]] zoken ([[Detroit]] ha [[New York]]), e kaver livadurioù a-leizh graet e doare Caravaggio : un darvoud da noz, gouloù teñval, tud ordinal, livañ ar wirionez naturel. Livourien vodern evel an [[Norvegia|Norvegad]] [[Odd Nerdrum]] (bet ganet e [[1944]]) pe an [[Hungaria|Hungarad]] [[Tibor Csernus]] ([[1927]]-[[2007]]) n'o deus biskoazh kuzhet o deus klasket kevezañ gantañ, hag al livour stadunanat [[Dougl Ohlson]] ([[1936]]-[[2010]]) a oa anaoudek-meurbet ouzh Caravaggio.
Al livour (ha falser) [[Izelvroioù|izelvroat]] [[Han van Meegeren]] ([[1889]]-[[1947]]) en deus implijet taolennoù Caravaggio en e labour war ar Vistri Gozh. Ar filmaozer [[Bro-Saoz|Saoz]] [[Derek Jarman]] ([[1942]]-[[1994]]) en deus sevenet e [[1986]] ar film ''Caravaggio'' diwar-benn buhez an arzour<ref>{{en}} [https://www.imdb.com/title/tt0090798/?ref_=fn_al_tt_1 ''Internet Movie Database'']</ref>.
[[Restr:Uqueen3.jpg|thumb|''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', lakaet war anv Caravaggio ("1603-1606" ?)]]
En deiz a hiziv ne chom nemet 77 taolenn a zo diwar zorn Caravaggio hep mar ebet. Unan, ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'' ("Galvidigezh ar sent Pêr hag Andrev", 1603-1606), zo bet lakaet war anv Caravaggio e [[1943]] gant Roberto Longhi, hogen tennet eo bet eus roll oberennù an arzour e [[2009]]<ref>{{fr}} Ebert-Schifferer, Sybille : ''Caravage''. Paris : Éditions Hazan, 2009 {{ISBN|978-2-7541-0399-2}}</ref>. Prenet e oa bet gant ar roue [[Charlez Iañ (Bro-Saoz)|Charles I Bro-Saoz]] e [[1637]], gwerzhet da c'houde hag adprenet gant [[Charlez II (Bro-Saoz)|Charles II]] ha lakaet a-gostez e palez Hampton Court er mervent da [[Londrez]], ma kave d'an dud e oa un eillivadur. Un toullad livadurioù gant Caravaggio zo bet kollet moarvat abaoe e varv. [[Richard Francis Burton]] an hini en deus skrivet diwar-benn "un daolenn eus ar Rozera Santel (e mirdi personel dug meur [[Toskana]]) ma weled ur c'helc'hiad tregont den ''turpiter ligati''<ref>"Kenliammet en un doare mezhus"</ref>" ha ne chom roud ebet anezhi. Un daolenn all eus un ael a zo bet distrujet e-kerzh bombezadeg [[Dresden]], ha ne chom nemet luc'hskeudennoù gwenn-ha-du anezhi.
== Oberennoù ==
===Gwiriekaet (77 taolenn)===
Lod taolennoù zo bet graet meur a wech (da skouer : 8 taolenn zo anvet ''San Giovanni Battista'').
*1592 : ''Ragazzo che monda un frutto''
*1593-1594 : ''Fanciullo con canestro di frutta'' • ''[[Bacchino malato]]''
*1594 : ''[[I bari]]''
*1594-1595 : ''San Francesco in estasi'' • ''[[Maddalena penitente (Caravaggio)|Maddalena penitente]]'' • ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]''
*1595 : ''[[Concerto]]''
*1595-1596 : ''Suonatore di liuto'' • ''Ragazzo morso da un ramarro'' • ''Riposo durante la fuga in Egitto''''
*1596-1597 : ''[[Al lennerez planedennoù|Buona ventura]]'' • ''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacco]]'' • ''Buona ventura''
*1597 : ''[[Riposo durante la fuga in Egitto]]'' • ''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Fillide Melandroni]]''
*1597-1598 : ''Canestra di frutta'' • ''Davide e Golia'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]''
*1597-1599 : ''[[Narciso (Caravaggio)|Narciso]]''
*1598 : ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]'' • ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' • ''La vocazione dei santi Pietro e Andrea'' • ''Cristo alla colonna'' • ''Conversione della Maddalena ([[Marta e Maria Maddalena]])'' • ''[[Yann ar Badezour, Toledo, Spagn|San Giovanni Battista]]''
*1598-1599 : ''[[Santez Katell (Caravaggio)|Santa Caterina d'Alessandria]]''
*1599 : ''Giuditta e Oloferne''
*1599-1600 : ''Vocazione di San Matteo''
*1600 : ''Conversione di san Paolo'' • ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi]]''
*1600-1601 : ''Martirio di San Matteo'' • ''Conversione di San Paolo'' • ''Crocifissione di San Pietro'' • ''Incredulità di San Tommaso''
*1601-1602 : ''[[Koan en Emmaus|Cena in Emmaus]]''
*1602 : ''San Matteo e l'angelo'' • ''Cattura di Cristo'' • ''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]''
*1602-1603 : ''Coronazione di spine'' • ''[[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor vincit omnia]]''
*1602-1604 : ''Deposizione''
*1603 : ''[[Kurunidigezh gant spern|Incoronazione di spine]]'' • ''[[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)|Sacrificio di Isacco]]''
*1604 : ''Morte della Vergine'' • ''[[Yann ar Badezour, Kansas City, Missouri|San Giovanni Battista]]'' • ''[[Yann ar Badezour, Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma|San Giovanni Battista]]''
*1604-1606 : ''Madonna dei pellegrini (Madonna di Loreto)''
*1605 : ''San Francesco in meditazione''
*1605-1606: ''Madonna dei palafrenieri (Madonna col Bambino e Sant'Anna)'' • ''Sacra Famiglia con San Giovanni Battista'' • ''San Gerolamo scrivente'' (Roma) • ''San Francesco in meditazione''
*1606 : ''[[Cena in Emmaus]]'' • ''[[Ecce Homo]]''
*1607 : ''Madonna del Rosario'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Vienna)|Davide con la testa di Golia]]'' • ''Salomè con la testa del Battista'' • ''Sette opere di Misericordia'' • ''Crocefissione di Sant'Andrea'' • ''Flagellazione''
*1607-1608 : ''Flagellazione di Cristo'' • ''Giovanni Battista alla sorgente''
*1608 : ''Ritratto di Alof de Wignacourt'' • ''Decollazione di San Giovanni Battista'' • ''San Girolamo scrivente'' (Malta) • ''[[Kupidon en e gousk|Amorino dormiente]]'' • ''Seppellimento di Santa Lucia''
*1608-1609 : ''Ritratto di fra Antonio Martelli, Cavaliere di Malta''
*1609 : ''Resurrezione di Lazzaro'' • ''Adorazione dei pastori''
*1609-1610 : ''Annunciazione'' • ''Negazione di San Pietro'' • ''Martirio di Sant'Orsola'' • ''[[Davide con la testa di Golia (Caravaggio Roma)|Davide con la testa di Golia]]''
*1610 : ''[[Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)|San Giovanni Battista]]''
[[Restr:Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|thumb|upright 0.9|''Ritratto di Maffeo Barberini'']]
===Lakaet war e gont (10 taolenn)===
* ''Giove, Nettuno e Plutone'', Casino della Villa Ludovisi, Roma
* ''Ritratto di papa Paolo V'' ([[Paol V]]), Palazzo Borghese, Roma
* ''Ritratto di Maffeo Barberini (Il [[Urban VIII|papa Urbano VIII]])'', Firenze, dastumad prevez
* ''Salomè con la testa del Battista'', National Gallery, Londrez
* ''Salomè con la testa di san Giovanni nel bacile'', dastumad prevez
* ''San Giovanni Battista'', Nelson Gallery, [[Kansas City]]
* ''San Giovanni Battista'', Palazzo Corsini, Roma
* ''San Giovannino alla sorgente con agnello'', dastumad prevez
* ''San Girolamo'', [[Manati Montserrat]], [[Katalonia]]
* ''Vocazione dei santi Pietro e Andrea'', palez Hampton Court, Londrez, tiegezh real Breizh-Veur
==Skeudennaoueg==
Amañ e kavor taolennoù ha n'int ket bet diskouezet uheloc'h. Diglok eo ar skeudennaoueg, evel-just.
===Taolennoù relijiel===
;An [[Testamant Kozh]]
<gallery>
David and Goliath by Caravaggio.jpg|''Davide e Golia'' (1597-1598)
Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|''Sacrificio di Isacco'' (1598)
</gallery>
;An [[Testamant Nevez]]
<gallery>
Michelangelo Caravaggio 038.jpg|''Crocifissione di san Pietro'' (1600)
Caravaggio-Nativity(1600).jpg|''Natività con i santi Lorenzo e Francesco d'Assisi'' (1600)
Caravaggio incredulity.jpg|''Incredulità di san Tommaso'' (1600-1601)
Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Cena di Emmaus'' (1601-1602)
Caravaggio - Taking of Christ - Odessa.jpg|''Cattura di Cristo'' (1602)
Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg|''[[Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)|San Giovanni Battista]]'' (1602))
The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Ar beziadur'' (1602-1603)
Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''Sacra Famiglia con san Giovannino'' (1605-1606)
Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus|Cena di Emmaus]]'' (1606)
Ecce Homo-Caravaggio (c. 1605).jpg|''[[Ecce Homo]]'' (1606)
Salome with the Head of John the Baptist-Caravaggio (1610).jpg| ''Salomè con la testa del Battista (1607))
Caravaggio Baptist Collezione Bonello, Malta.jpg|''Giovanni Battista alla sorgente'' (1607-1608)
Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Decollazione di san Giovanni Battista'' (1608)
The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Negazione di san Pietro'' (1609-1610)
</gallery>
;Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]
<gallery>
Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Morte della Vergine'' (1604)
Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Madonna dei pellegrini'' (1604-1606)
Madonna and Child with St. Anne-Caravaggio (c. 1605-6).jpg|''Madonna dei palafrenieri'' (1605-1606)
Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna del Rosario'' (1607)
</gallery>
;Sent
<gallery>
Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Vocazione di san Matteo'' (1599-1600)
The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|''[[Merzherinti Mazhev|Martirio di san Matteo]]'' (1600-1601)
Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''San Matteo e l'angelo'' (1602)
Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''San Girolamo scrivente ''(Roma, 1605)
Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''San Girolamo scrivente'' (Malta, 1608)
</gallery>
===Taolennoù direlijiel===
;Mojennoù [[Henc'hes]] ha [[Henroma]]
<gallery>
Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''Narciso'' (1597-1599)
Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Testa di Medusa]]'' (1598)
</gallery>
;Poltredoù
<gallery>
Portrait of a Courtesan by Caravaggio.jpg|''[[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)|Ritratto di Cortigiana]]'' (1597)
</gallery>
;Dodennoù all
<gallery>
Canestra di frutta (Caravaggio).jpg|''Canestra di frutta'' (1597-1598)
Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Sette opere di Misericordia'' (1606-1607)
</gallery>
== Menegoù ==
=== Mammskridoù ===
* {{it}} Mancini, Giulio (1619-28) : ''Considerazioni sulla pittura''.
* {{it}} Baglione, Giovanni 1642) : ''[https://archive.org/details/bub_gb_zZr_4cyPppYC/page/n3/mode/2up Le vite de' pittori, scultori, architetti, ed intagliatori, dal pontificato di Gregorio 13. del 1572. sino a 'tempi di papa Urbano 8. nel 1642.]''.
* {{it}} Bellori, Giovanni Pietro (1672) : ''[https://archive.org/details/levitedepittoris00bell/page/n5/mode/2up Le Vite de' pittori, scultori et architetti moderni]''.
=== Levrioù diwar e benn ===
;{{en}}
* Calvesi, Maurizio : ''Caravaggio''. Firenze : Giunti Editore, 1998 {{ISBN|978-88-09-76268-8}}
* Friedlaender, Walter : ''Caravaggio Studies''. New York : Schocken Books Inc., 1970 {{ISBN|978-0-8052-0243-4}}
* Gash, John : ''Caravaggio''. London : Chaucer Press, 2004 {{ISBN|978-1-904449-22-5}}
* Giorgi, Rosa : ''Caravaggio: Master of light and dark - his life in paintings''. London : Dorling Kindersley, 1999 {{ISBN|978-0-7894-4138-6}}
* Hibbard, Howard : ''Caravaggio''. Cheltenham : Icon Publishing, 1983 {{ISBN|978-0-06-433322-1}}
* Lambert, Gilles : ''Caravaggio''. Los Angeles : Taschen America, 2000 {{ISBN|978-3-8228-6305-3}}
* Langdon, Helen : ''Caravaggio: A Life''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 1999 {{ISBN|978-0-374-11894-5}}
* Moir, Alfred : ''The Italian Followers of Caravaggio''. Cambridge : Harvard University Press, 1967 (Div levrenn)<ref>ISBN ebet, peogwir e voe embannet [[ISBN|a-raok 1970]].</ref>
* Puglisi, Catherine : ''Caravaggio''. London : Phaidon Press, 1998 {{ISBN|978-0-7148-3966-0}}
* Robb, Peter Robb : ''M: The Man Who Became Caravaggio''. London : Henry Holt & Co., 2000 {{ISBN|978-0-8050-6356-1}}
* Spike, John Spike & Kahn Spike, Michèle : ''Caravaggio''. Nw York : Abbeville Press, 2001 {{ISBN|978-0-7892-0639-8}}
;{{fr}}
* Esteban, Claude : ''L'ordre donné à la nuit''. Lagrasse : Éditions Verdier, 2005 {{ISBN|978-2-86432-447-8}}
* Hilaire, Michel : ''Caravage, le sacré et la vie''. Paris : Éditions Herscher, 1995 {{ISBN|978-2-7335-0251-8}}
* Longhi, Roberto (1927) : ''Le Caravage''. Paris : Éditions du Regard, 2004 {{ISBN|978-2-84105-169-4}}
;{{it}}
* Macchi, Alberto : ''L'uomo Caravaggio - Atto unico''. Roma : AETAS, Roma 1995 {{ISBN|978-88-85172-19-7}}
== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat|Michelangelo Merisi da Caravaggio}}
* {{en}} [http://webexhibits.org/hockneyoptics/post/grundy7.html ''Caravaggio and the camera obscura'']
* {{en}} [https://www.caravaggio.org/ ''Caravaggio and his paintings'']
* {{fr}} [http://agora.qc.ca/mot.nsf/Dossiers/Caravage ''Caravage'']
* {{fr}} http://www.bergerfoundation.ch/Caravage/F/index.html ''Caravage'']
==Notennoù==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Caravaggio}}
[[Rummad:Livourien italian ar XVIvet kantved]]
[[Rummad:Livourien italian ar XVIIvet kantved]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1571]]
[[Rummad:Marvioù 1610]]
1iv1mu5ibrylfizqv3rebtae4l82ubj
Roll livadurioù Caravaggio
0
38204
2187909
2187760
2026-04-16T20:14:36Z
Ziv
76088
([[c:GR|GR]]) [[File:The Incredulity of Saint Thomas by Caravaggio.jpg]] → [[File:Caravaggio incredulity.jpg]] → File replacement: Updating from an old and lower-quality version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]])
2187909
wikitext
text/x-wiki
Amañ a vo kavet roll livadurioù [[Caravaggio]]'''.
===Taolennoù relijiel===
====An [[Testamant Kozh]]====
<gallery>
Sacrifice of Isaac-Caravaggio (Uffizi).jpg|'' [[Aberzhidigezh Izaag (Caravaggio)]]'' (1603)
Michelangelo Caravaggio 023.jpg|munudig
Michelangelo Caravaggio 024.jpg|munudig
David and Goliath by Caravaggio.jpg|''[[David]] ha [[Goliat]]'' (1600)
Michelangelo Caravaggio 018.jpg|''[[David]] gant penn [[Goliat]]''
Caravaggio - Giuditta e Oloferne (ca. 1599).jpg|''[[Judit (arz)|Judit]] o tibennañ [[Holofern]]'' (1599-1600)
</gallery>
====An [[Testamant Nevez]]====
<gallery>
Caravaggio-Nativity(1600).jpg| ''[[Natività con i santi Lorenzo e Francesco]]''
Michelangelo Caravaggio 004.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion''
Michelangelo Caravaggio 005.jpg|''Azeuladeg ar vesaerion'' (munudig)
Rest on the Flight into Egypt-Caravaggio (c.1597).jpg| [[Riposo durante la fuga in Egitto]] (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'')
Michelangelo Caravaggio - Rest on the Flight into Egypt (Joseph and angel detail).jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'')
Michelangelo Caravaggio - Rest on the Flight into Egypt (Mary and child detail).jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'')
Michelangelo Caravaggio 028.jpg| Munudig (''An diskuizh e-pad an tec'h da Egipt'')
Michelangelo Caravaggio 055.jpg|''An Tiegezh Santel gant Yann Vadezour''
Caravaggio_Baptist_Collezione_Bonello,_Malta.jpg| ''[[Yann ar Badezour e-tal ar Feunteun]]''
Michelangelo Merisi da Caravaggio, Saint John the Baptist (Youth with a Ram) (c. 1602, Yorck Project).jpg| '' Sant [[Yann-Vadezour]] yaouank (gant ur maout)''
Michelangelo Caravaggio 021.jpg|''Dibennidigezh Yann Vadezour'', 1608
Salome with the Head of John the Baptist-Caravaggio (1610).jpg| ''[[Salome merc'h Herodiadez|Salome]] o terc'hel penn Yann ar Badezour'' (war-dro [[1607]])
Martha and Mary Magdalene-Caravaggio (c.1599).jpg|''[[Marta e Maria Maddalena]]''
Michelangelo Caravaggio 006.jpg|''Lazar o sevel'', 1608-1609
Penitent Magdalene-Caravaggio (1594-6).jpg|''[[Maria Magdalene| Mari Madalen oc'h ober pinijenn]]''
Michelangelo Caravaggio 063.jpg-''[[Maddalena penitente (Caravaggio)]]'' (Mari Madalen)(war-dro 1598)
Michelangelo Caravaggio 064.jpg|munudig
Supper at Emmaus-Caravaggio (1601).jpg|''Koan en Emmaus'' (1601), [[National Gallery]], [[Londrez]]
Michelangelo Caravaggio 012.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 013.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 014.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 015.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 016.jpg|''Koan en Emmaus'' (munudig)
Supper at Emmaus-Caravaggio (1606).jpg|''[[Koan en Emmaus]]'' (1606)
Caravaggio (Michelangelo Merisi) - Ecce Homo - Google Art Project.jpg|''[[Ecce Homo]]'', Palazzo Rosso, [[Genoa]] (1606)
Caravaggio_-_Taking_of_Christ_-_Odessa.jpg|'' Krist trubardet '' (1602)
The Denial of Saint Peter-Caravaggio (1610).jpg|''Dinac'hadenn sant Pêr''
Caravaggio incredulity.jpg|''Diskred Sant [[Tomaz]]''
The Entombment of Christ-Caravaggio (c.1602-3).jpg|''Jezuz distaget diouzh ar groaz''
Michelangelo_Caravaggio_038.jpg|''Kroazstagidigezh [[Simon Pêr]]''
</gallery>
=====Ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez]]=====
<gallery>
Madonna di Loreto-Caravaggio (c.1604-6).jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined''
Michelangelo Caravaggio 002.jpg|''Gwerc'hez ar birc'hirined'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 066.jpg|''Madonna ar Rozera''(1606-1607)
Michelangelo Caravaggio 067.jpg| (munudig)
Michelangelo Caravaggio 068.jpg| (munudig)
Death of the Virgin-Caravaggio (1606).jpg|''Marv ar Werc'hez''
Michelangelo Caravaggio 070.jpg| (munudig)
</gallery>
=====Sent=====
<gallery>
Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Sant Vazhe hag an Ael'' (1602)
Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|''Galvedigezh Sant Vazhev ''
Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|''Awen Sant Vazhev''
The Martyrdom of Saint Matthew-Caravaggio (c. 1599-1600).jpg|[[Merzherinti Mazhev]]
Michelangelo Caravaggio 048.jpg|
Michelangelo Caravaggio 049.jpg|
Michelangelo Caravaggio 050.jpg|
Michelangelo Caravaggio 051.jpg|
Conversion on the Way to Damascus-Caravaggio (c.1600-1).jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] ''
Michelangelo Caravaggio 037.jpg|'' [[War an Hent da Zamask]] '' (munudig)
Burial of Saint Lucy-Caravaggio (1608).jpg|''Beziadur Santez Lusia'', Iliz Santez Lusia, [[Siracusa]].
Michelangelo Caravaggio 056.jpg|''Sant Yerom o skrivañ''
Saint Jerome Writing-Caravaggio (1605-6).jpg|''Sant Yerom o skrivañ''
Michelangelo Caravaggio - Saint Jerome in his study (Hand detail).jpg| (munudig)
Michelangelo Caravaggio 060.jpg|''[[Santez Katell (Caravaggio)]]'' (1595-1596)
</gallery>
===Taolennoù disakr===
====Mojennoù Hellaz ha Roma====
<gallery>
Medusa by Carvaggio.jpg| ''[[Medusa (Caravaggio)|Medusa]]'' (1598), [[Mirdi an Ofisoù]], [[Firenze]]
Michelangelo Caravaggio 017.jpg|Penn [[Medusa]]
Caravaggio - Cupid as Victor - Google Art Project.jpg|'' [[Amor Vincit Omnia (Caravaggio)|Amor Vincit Omnia]] '' (1602-1603)
Caravaggio - Amor Vincit - detail.jpg|''Omnia vincit Amor'' (1602)(munudenn)
Baco, por Caravaggio.jpg|''[[Bacchus (Caravaggio)|Bacchus]]''
Michelangelo Caravaggio 008.jpg|''Bacchus'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 009.jpg|''Bacchus'' (munudig)
Caravaggio - Autoritratto in veste di Bacco (Bacchino malato), 1595 circa, 534.jpg|'' [[Bacchus bihan klañv]] ''
Michelangelo Caravaggio 065.jpg|''[[Narkis (Caravaggio)|Narkis]]''
</gallery>
====Poltredoù hag all====
<gallery>
Michelangelo Merisi da Caravaggio - Portrait of Pope Urban VIII. (Maffeo Barberini).jpg|[[Ar pab Urban VIII]]
Portrait_of_a_Courtesan_by_Caravaggio.jpg| [[Ritratto di Cortigiana (Caravaggio)]]
Michelangelo Caravaggio 020.jpg| ''Al ludour'', 1595, [[Mirdi ar Peniti]], [[Sant Petersbourg]].
1596 Caravaggio, The Lute Player New York.jpg| ''Al ludour'' (1596). Mirdi ar Peniti, Sant Petersbourg.
Michelangelo Merisi da Caravaggio - The Cardsharps.jpg|''[[I bari]]'' (An drucherien)
Michelangelo Caravaggio 019.jpg|[[:it:Canestra di frutta (Caravaggio)|Canestra di frutta]] (''Ar Banerad Frouezh'')
The Fortune Teller-Caravaggio (Rome).jpg| [[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], [[1594]] (doare kentañ).
La Diseuse de bonne aventure, Caravaggio (Louvre INV 55) 02.jpg|[[Al lennerez-planedennoù (Caravaggio) |''Al lennerez-planedennoù'']], 1596-97 (eil doare)
Michelangelo Caravaggio 032.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 033.jpg|''Al lennerez-planedennoù'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 029.jpg|''Ar Seizh labour a druez''
Michelangelo Caravaggio 030.jpg|''Ar Seizh labour a druez'' (munudig)
Michelangelo Caravaggio 061.jpg|''Paotr yaouank dantet gant ur glazard''
Michelangelo Caravaggio 062.jpg|''Paotr yaouank e banerad frouezh ''
The_musicians_by_Caravaggio.jpg|''[[Concerto (Caravaggio)]]''
</gallery>
====Da glenkañ gwelloc'h====
<gallery>
Michelangelo Caravaggio 038.jpg|
Michelangelo Caravaggio 039.jpg|
Caravaggio — The Calling of Saint Matthew.jpg|
Michelangelo Caravaggio 041.jpg|
Michelangelo Caravaggio 042.jpg|
Michelangelo Caravaggio 043.jpg|
Michelangelo Caravaggio 044.jpg|
Caravaggio - La inspiración de San Mateo (San Luigi dei Francesi, Roma).jpg|
Michelangelo Caravaggio 046.jpg|
Michelangelo Caravaggio 052.jpg|
Michelangelo Caravaggio 053.jpg|
Michelangelo Caravaggio 054.jpg|
Michelangelo Caravaggio 055.jpg|
</gallery>
==Livadurioù all==
<gallery>
Bild-Ottavio Leoni, Caravaggio.jpg|''Caravaggio'', livet gant Ottavio Leoni
</gallery>
[[Rummad:Rolloù livadurioù|Caravaggio]]
[[Rummad:livadurioù Caravaggio]]
ow8kwnzvbwcqust3b016at35a65579s
Abeg
0
44429
2187860
2070127
2026-04-16T14:36:01Z
Huñvreüs
54570
tennet testenn na denne ket da ster ar pennad
2187860
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
{{databox}}
Un [[dra]] pe un [[darvoud]] evel m'eo bet komprenet gant un [[den]] a c'hell bezañ un '''abeg''' evit fiñval, evit teurel [[komz]]où, evit divizout ober tra pe dra. Implijet eo evit al loened ivez pa 'z eus kaoz eus ar darvoudoù a gas anezho da vevañ o vuhez. [[Studi]]où war an abegoù a zo ur [[skourr]] eus [[bredoniezh an emzalc'h]].
[[Rummad:Bredoniezh an emzalc'h]]
e2fg4u6ibwz15fb28p3a74uscfrocua
Kaouenn penn tev
0
56250
2187925
1915862
2026-04-17T06:54:37Z
Ar choler
52661
2187925
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox Loen|Kaouenn penn tev|Tawny wiki.jpg|statud=LC|Ur gaouenn penn tev<br><br>[[File:Tawny Owl (Strix aluco).ogg|195px]]<hr>}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Strigiformes}}
{{Taxobox Familia|Strigidae}}
{{Taxobox Genus|Strix}}
{{Taxobox Anv skiantel|Strix aluco|[[Linnaeus]], [[1758]]}}
{{Taxobox Echu}}
Ar '''gaouenn penn tev''' a zo un [[evn-preizh]], ''Strix aluco'' an anv skiantel anezhañ.
==Doareoù pennañ==
<gallery mode="packed">Strix aluco sylvatica MHNT.ZOO.2010.11.153.6.jpg|Vi ''Strix aluco sylvatica''</gallery>
==Boued==
==Annez==
Kavet e vez ar gaouenn penn tev en ul lodenn vras eus [[Europa]] hag ivez en [[Azia ar Reter]], hag a-blasoùigoù e lec'h all, er menezioù alies, evel en [[Himalaya]], hag er [[Kaokaz|C'haokaz]], hag en [[Menezioù Atlas|Atlas]] ([[Afrika an Norzh]]) ivez.
<gallery mode="packed" heights="200px">Strix aluco dis.png|{{Legend|#00a94f|Tachenn ''Strix aluco''}}</gallery>
==Rummatadur==
{{Commons|Strix aluco}}
[[Rummad:Evned Breizh]]
[[Rummad:Evned Europa]]
[[Rummad:Evned-preizh]]
[[Rummad:Strigidae]]
b4zil9m9edsqj7dw9in0q1i9954i08o
Erer-spluj
0
56292
2187926
1911190
2026-04-17T06:54:57Z
Ar choler
52661
2187926
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox Loen|Erer-spluj|Osprey mg 9605.jpg|statud=LC|Un erer-spluj.}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Accipitriformes}}
{{Taxobox Familia|Pandionidae}}
{{Taxobox Genus|Pandion}}
{{Taxobox Anv skiantel|Pandion haliaetus|([[Linnaeus]], [[1758]])}}
{{Taxobox Echu}}
An '''erer-spluj''' a zo un [[evn-preizh]], ''Pandion haliaetus'' an anv skiantel anezhañ.
Ar [[spesad]] nemetañ eo er [[genad]] ''Pandion'' hag er [[kerentiad|c'herentiad]] ''Pandionidae''.
== Doareoù pennañ ==
<gallery mode="packed">Pandion haliaetus MHNT.ZOO.2010.11.93.9.jpg|Vi ''Pandion haliaetus''</gallery>
== Boued ==
== Annez hag isspesadoù ==
Al labous a gaver pevar [[isspesad]] anezhañ<ref>{{en}} [http://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?lang=BR&avibaseid=5BCF1891777ED3D3 ''Pandion haliaetus'' war al lec'hienn ''Avibase''.]</ref>.
* ''Pandion haliaetus haliaetus'' ekorannved palearktikel ; o c'hoañviñ e [[Suafrika]], [[India]] hag ar [[Filipinez]].
* ''Pandion haliaetus carolinensis'', eus [[Kanada]] da greisteiz [[SUA]]; o c'hoañviñ e [[Perou]] ha [[Brazil]].
* ''Pandion haliaetus cristatus'', en [[Aostralia]], [[Java]], [[Indonezia]] ha [[Melanezia]].
* ''Pandion haliaetus ridgwayi'', e [[Mor Karib]] (er [[Bahamas]], [[Kuba]] ha [[Belize]]).
<gallery mode="packed" heights="200px" caption="Annezva">Pandion global range.svg|{{Legend|#0098cd|Erer-spluj ar C'hornôg (''Pandion haliaetus'') hag Erer-spluj ar Reter (''Pandion cristatus'')}}</gallery>
== Liammoù diavaez ==
{{Commons|Pandion haliaetus}}
* {{en}} [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/osprey-pandion-haliaetus ''BirdLife International'']
==Daveennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Evned bedvroat]]
[[Rummad:Pandionidae]]
kigxh4senu4mxqceqw43d532pxbtv4h
Pabor
0
56596
2187855
2187844
2026-04-16T14:33:36Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Pabor kanaber]] da [[Pabor]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2187844
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox Loen|Pabor|European Goldfinch.jpg|statud=LC|Ur pabor.}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Passeriformes}}
{{Taxobox Familia|Fringillidae}}
{{Taxobox Genus|Carduelis}}
{{Taxobox Anv skiantel|Carduelis carduelis|[[Linnaeus]], [[1758]]}}
{{Taxobox Echu}}
[[Restr:Carduelis carduelis carduelis MHNT 223 Lambézellec.jpg|thumb|Vioù pabor kanaber.]]
Ar '''pabor''', anvet '''kanaber''' ivez, a zo un [[evn]] bihan, flamm e livioù, ''Carduelis carduelis'' an anv skiantel anezhañ.
== Doareoù pennañ ==
== Boued ==
Sot eo ar pabor gant greun an [[askol]] hag ar [[seregenn]]. En nevezamzer hag en hañv e tebr [[amprevaned]], [[c'hwen-gwez]] dreist-holl.
== Annez ==
Bevañ a ra al labous en [[Eurazia]]<ref>[https://web.archive.org/web/20160404235637/http://www.birdlife.org/datazone/species/factsheet/22720419 Fichenn eus Birdlife]</ref>.
{{Commons|Carduelis carduelis}}
==Notennoù ha daveennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Evned Afrika an Norzh]]
[[Rummad:Evned an Nil]]
[[Rummad:Evned Breizh]]
[[Rummad:Evned Eurazia]]
[[Rummad:Fringillidae]]
8yy2mfwnhv6zfzfpuoymn9mu2x74jul
Kuzul ar Brezhoneg
0
57445
2187911
2156968
2026-04-16T22:18:31Z
Ch. Rogel
46
Kempenn bras
2187911
wikitext
text/x-wiki
'''Kuzul ar Brezhoneg''’ (KAB) zo ur c'hevredad aozadurioù oberiant war dachenn ar brezhoneg, embannerien vrezhonek an darnvuiañ anezho, krouet d’ar 1añ a viz Kerzu [[1952]]<ref>[https://annuaire-entreprises.data.gouv.fr/entreprise/kab-kuzul-ar-brezhoneg-326544343 République française, Annuaire des entreprises. Brassellet d’an 16 a viz Ebrel 2026.</ref>. En derou e voe un reolenn e-keñver implij ret ar reizhskrivañ [[peurunvan]] evel ma diskoueze doare-skrivañ ar ger « brezhoneg ». Pelloc’h pa voe poulzet ar reizhskrivadur [[skolveurieg|skolveuriek]]<ref>Degemeret ez-ofisiel gant an Deskadurezh-Stad e 1955.</ref> gant ar c’hevredad aozadurioù [[Emgleo Breiz]], e 1955, e savas ur seurt brezelig etrezo, a c’heller envel [[Brezel reizhskrivadurioù ar brezhoneg]]. Hiziv e impli ''Kuzul ar Brezhoneg'' un nebeud gopridi evit kinnig labourioù skignañ d’e izili ha labourioù kent-moullañ, treiñ ha jubenniñ e brezhoneg da neb a fell dezhañ o pourchas.
==Istor==
Savet e voe e dibenn [[1951]] da vodañ an aozadurioù a rae gant ar [[peurunvan]] (anvet ar brezhoneg unvan en embannidigezh gentañ). Un tamm amzer e pads ar staliadur pa ne voe kelou roet gant ar gelaouenn ''Al Liamm'' a-raok 1958 da geñver un emvod dalc’het e Gwengamp e 1957.
{{quotation|''Savet ez eus bet gant Renerien ar C'hevredadoù meneget amañ war-lerc'h « UR C'HUZUL AR BREZHONEG ». Pal ar C'huzul a vo harpañ e pep feson al labour graet evit ar yezh : bruderezh, dastum arc'hant, ha difenn gwirioù ar Brezhoneg Unvan.<br>
# Skourr Breizh ar C'hendalc'h Keltiek.<br>
# Al Liamm.<br>
# [[Kevredigezh ar Skrivagnerion]].<br>
# [[Ar Vro-Gwirionez|Ar Vro]].<br>
# [[Barr-Heol (kelaouenn)|Barr-Heol]].<br>
# [[Ar Bedenn evit ar Vro]].<br>
# [[Skol (kelaouenn)|Skol]] (Association bretonne d'éducation nouvelle).<br>
# [[Hor Yezh]].<br>
# [[Skol Ober]].<br>
# [[Embannadurioù ar Bibl|Mouladurioù ar Bibl]].<br>
# [[Kamp Etrekeltiek Ar Vrezhonegerion|Kamp ar Vrezhonegerion]]<br>
Tud pe strolladoù all a c'hello bezañ degemeret e-barzh ar C'huzul diwar o goulenn... Kargañ a ra ar C'huzul, an Aotrou Klerg da ziazezañ ur Burev.
Graet e Gwengamp d'an 2 a viz Du 1957. Teñzorer (ha karget eus ar bruderezh) : Louis Morvezen fils, 6, avenue de la Gare, Concarneau.’’<br>[[Al Liamm]], niv. 66, Genver-C'hwevrer 1958.
}}<br>
Pa voe krouet [[Emgleo Breiz]], ar c'hevredad kevarzheoù sevenadurel breizhek, ur reteradur politikel [[rannvroelouriezh|rannvroelour]] dezhañ, ha goude bezañ bet dibabet ur reizhskrivadur nevez, ar skolveurieg. Tabutoù politikel ha lennegel a renas an div gostezenn, pa savas un ti-embann Emgleo Breiz e 1955 hag a zalc'has da rebechiñ da aduidi ar peurunvan bezañ bet mignoned d'an [[Naziegezh|Nazied]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]].<br>
Seiz bloavezh goude e lenner e-barzh ar gelaouenn ''Ar Vro-Gwirionez'' (niv. 30) 44 pajenn dediet da ginnigadur Kuzul ar Brezhoneg hag 18 pennad evit kinnig an 16 ezel (lakaet eo bet ''Al Liamm'' div wezh, kelaouenn, embannadurioù ha dastumadenn Levrioù ar Vugale). Aet eo "Ar Bedenn evit ar Vro" da "Unvaniezh Speredel Vreizh" ha "Mouladurioù ar Bibl" da Embannadurioù ar Bibl". War wel eo aet 5 ezel ouzhpenn : [[Ar Bed Keltiek]], [[SADED]], [[Skaouted Bleimor]], [[Preder]], Skingomz ha Skinwel<ref>Meneget eo [[Skol (kelaouenn)|Wanig ha Wenig]], ur gelaouenn daouviziek evit ar vugale, met gant tud Skol e veze embannet.</ref>.
E kinnigadur ar C'huzul ez eo embannet m'eo resis ha kreñv an hengoun a ya (gantañ) . "''Hêr eo da savelennoù staliet gant Breuriezh Veur ar Brezoneg ha…… tadoù ar yezh : [[Emil Ernaod|Ernaod]], [[Frañsez Vallée|Vallée]], [[Meven Mordiern]] ha [[Roparz Hemon]] war o heul''".
== Palioù ha mont en-dro hollek ==
Nevezet eo bet pal Kuzul ar Brezhoneg war e lec'hienn Web :
{{quotation|Pal Kuzul ar Brezhoneg zo lakaat an obererezhioù da glotañ, kenlodennañ al labour, kas war-raok, strollañ ha kreñvaat ar re a labour e brezhoneg er bed sevenadurel.
Kuzul ar Brezhoneg a stroll hag a vod abaoe 1952 kevredigezhioù a ya en-dro e brezhoneg war dachennoù liesseurt: an embann, ar c'helaouennoù, ar yezh, an darempredoù etrekeltiek hag etrevroadel.}}<br>
E 1965 e voe displeget ar mont en-dro e-barzh niverenn 30 (p. 25) ar gelaouenn [[Ar Vro-Gwirionez]] :<br>
''Le rôle du Kuzul ar Brezhoneg (Conseil de la langue bretonne) est d'être une union, un lieu de rassemblement entre des oeuvres et des publications qui gardent chacune leur liberté d'action et leur but particulier'' (Roll Kuzul ar Brezhoneg eo bezañ un unaniezh hag ul lec'h d'en em vodañ etre oberoù hag embannadurioù hag a vir pep hini anezho o frankiz ober hag o fal difer). Pelloc'h e kaver ar pezh a zo anvet "''ar pal boutin''" : "''la défense et le développement de la langue bretonne''" (difenn ha diorren ar brezhoneg).<br>
==Izili==
;Embannerien
{|
|- valign="top"
|
# [[Al Lanv]], [[Kemper]] ; kadoriad : [[Padrig an Habask]]
#[[Al Liamm]], Kemper ; kadoriad : [[Tudual Huon]]
#[[An Alarc'h]], [[Lannuon]] ; kadoriad : [[Maoris Joubin]]
#[[Ar Gripi]], [[Plegeneg]] ; kadoriad : [[Stefan Carpentier]]
# [[Bannoù-Heol]], Kemper ; kadoriad : [[Arno Elegoed]]
# [[Barn]] ha [[Skrid]], [[Roazhon]] ; kadoriad : [[Gwendal Denez]]
#[[Breizh Llydaw]], [[Landreger]] ; kadoriad : [[Gwenno Piette]]
#[[Hor Yezh]], Lannuon ; kadoriad : [[Herve Bihan]]
#[[Mouladurioù Hor Yezh]], Kemper
#[[Sav-Heol]], [[Reuz]] ; kadoriad : [[Mark Kerrain]]
#[[Skol (ti-embann)|Skol]], [[Sant-Brieg]] ; kadoriad : [[Brieg ar Menn]]
#[[Timilenn]], [[Sant-Ervlan]] ; kadoriadez : [[Tifenn Merien]]
#[[Travaux d'Investigation et de Recherche]], Roazhon ; kadoriad : Herve Bihan
|}
;Aozadurioù kelenn
#[[KEAV]], Kemper ; kadoriad : [[Cédric Choplin]]
#[[Skol Ober]], Lannuon ; kadoriad : [[Gérard Cornillet]]
;Levraouegoù
#[[Unvaniezh Bro Dreger]], Lannuon ; kadoriad : [[Fañch Kerrain]]
;Aozadurioù etrekeltiek
#[[Kendalc'h Keltiek Etrevroadel]], Kemper ; kadoriad : [[Yann Guillamot]]
Ur rummad izili a zo bet ouzhpennet war roll al lec’hienn ofisiel ha ne vezont ket izili wir : [[Skignet gant KaB]]. Aze e kaver roll al levrioù, kozh ha nevez, bet embannet gant embannerien ne oant ket evit bezañ izili, met skignet ha gwerzhet gant ''Kuzul ar Brezhoneg''.<br>
N’eo ket ur gwir ezel ar [[Priz Langleiz]] kennebeut pa vez graet an dezroadur gant ar c’huzul e-unan.
Bet izili
* [[An Here]], embanner aet da get e 2003.
* [[Strollad An Deskadurezh Eil Derez|S.A.D.E.D.]] (betek an [[30 a viz Du]] [[1967]])
==Hiziv==
War-dro 1000 levr brezhonek<ref>{{fr}} [https://web.archive.org/web/20211125131700/https://brezhoneg.org/fr/langage/breton KaB / ''Breton'']</ref>, 100 levr gallek<ref>{{fr}} [https://web.archive.org/web/20211125131648/https://brezhoneg.org/fr/langage/francais KaB / ''Français'']</ref>{{,}}<ref>Lod eus al levrioù gallek n'int ket renablet e-touez al levrioù gallek, evel [https://web.archive.org/web/20220106124052/https://brezhoneg.org/fr/livres/le-tresor-d-erdeven ''Le trésor d’Erdeven''], [https://web.archive.org/web/20231221085053/https://brezhoneg.org/fr/livres/le-tournant-de-la-mort ''Le tournant de la mort''] pe c'hoazh [https://web.archive.org/web/20231221085053/https://brezhoneg.org/fr/livres/le-naufrage ''Le naufragé''].</ref> ha 10 levr saoznek<ref>{{fr}} [https://web.archive.org/web/20211125131649/https://brezhoneg.org/fr/langage/anglais KaB / ''Anglais'']</ref> zo kinniget ganto.
Labourat a ra Kuzul ar Brezhoneg da vrudañ an embannadurioù, da ragembann ha skignañ levrioù; ur servij treiñ skridoù zo ivez abaoe [[1982]].
Gant ar C'huzul e vez roet ar Priz Langleiz bep bloaz abaoe [[1976]].
== Tamalloù ==
*Tamallet eo bet ''Kuzul ar Brezhoneg'' da vezañ re dost d'ar Stad C'hall :
{{quotation|« Heuliet hon eus gant evezh emdroadur an darempredoù etre Kuzul ar Brezhoneg ha S.A.D.E.D. abaoe ho Podadeg Veur eus ar 1ñ here 1967.
« S.A.D.E.D. zo ur strollad o plediñ gant an deskadurezh, diazezet er framm politikel a zo dezhañ da bal sevel ar Stad Vrezhon.
« Dre nac’h freuzañ al lizher ho poa savet evit an “dilennidi” c’hall, e tiskouezit ez oc’h mennet da c’houlenn digant ar Stad C’hall ur goudor na c’hell bezañ roet d’al labour sevenadurel nemet gant ar Stad Vrezhon pe gant an aozadur politikel o komz en hec’h anv.
« Dre an diouer-se a ziazez n’eur ket evit reiñ ur frammadur da gKuzul ar Brezhoneg ha da heul, n’eo ar gevredigezh-se evit ren obererezh ebet.
« An diouer-se a ziazez ouzhpenn-se zo noazus ouzh ar c’hevredigezhioù o deus fiziet o anv e Kuzul ar Brezhoneg, ken e-keñver efedusted o labour, ken e-keñver o brud vat, ken e-keñver o surentez.
« Dre-se e roomp urzh da S.A.D.E.D. d’en em dennañ eus Kuzul ar Brezhoneg. »|''« Kuzul ar Brezhoneg » hag an Emsav'', ''[[Emsav (kelaouenn)|Emsav]]'' niv. 12, Kerzu 1967}}
*Tamallet eo bet ivez ''Kuzul ar Brezhoneg'', en un doare souezhus, da labourat muioc'h e brezhoneg eget e galleg<ref>[[Fañch Broudig]], ''La pratique du breton de l'Ancien Régime à nos jours'', Presses Universitaires de Rennes, 1995, p. 327 {{ISBN|978-2-86847-128-4}} ; adkemeret eo bet an tamall-se gant [[Françoise Morvan]] e ''Le Monde comme si – Nationalisme et dérive identitaire en Bretagne'', Actes Sud, 2005 {{ISBN|978-2-7427-5552-3}}, pennad V, p. 108.</ref>
== Liammoù diavaez ==
* [https://web.archive.org/web/20211216094141/https://www.brezhoneg.org/br Lec'hienn ofisiel KAB]
==Notennoù ha daveennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Embannerien vrezhonek]]
[[Rummad:Embannerien c'hallek]]
4haa0v7l3hsb7rfheongolocm64n56j
Erich Kempka
0
63341
2187910
2153604
2026-04-16T21:04:52Z
CommonsDelinker
424
Lamet kuit eo bet ar restr ''Erich_Kempka.jpg'' peogwir eo bet diverket diwar Commons gant Infrogmation evit an abeg-mañ: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Luckyx0815|]]
2187910
wikitext
text/x-wiki
'''Erich Kempka''' ([[16 a viz Gwengolo]] [[1910]] e [[Oberhausen]] – [[24 a viz Genver]] [[1975]] e [[Freiberg am Neckar]]) a voe blenier [[Adolf Hitler]] azalek [[1934]]. Ezel niv. 2803 an [[Allgemeine-SS]] e voe hag ivez [[SS]]-[[Obersturmbannführer]].
== Buhez ==
D'ar [[1añ a viz Ebrel]] [[1930]] ec'h emezelas Kempka en [[NSDAP]] (ezel niv. 225-639). E [[1932]] e voe e-touez an eizh den a savas an [[SS-Begleit-Kommando]].
Blenier [[Josef Terboven]] e voe betek an [[29 a viz C'hwevrer]] [[1932]]. E [[1934]] e kemeras plas [[Julius Schreck]] hag [[Emil Maurice]] evel blenier pennañ, mevel ha gward Hitler. Er memes bloavezh e voe test pa voe harzet [[Ernst Röhm]].
[[Restr:Bundesarchiv Bild 136-B3542, Wehrmachtsmanöver, Hitler, Mussolini, Hossbach.jpg|thumb|Kempka o vleniañ [[Hitler]] ha [[Benito Mussolini]] e miz Gwengolo [[1937]]]]
D'ar [[1añ a viz Kerzu]] [[1937]] e teuas da vezañ ezel eus [[Lebensborn]]. Profet e voe un [[Totenkopfring]] dezhañ gant [[Heinrich Himmler]]. E [[1945]] ez eas d'ar [[Führerbunker]] asambles gant Hitler.
[[Image:Kempka-sig.jpg|thumb|left|140px|Sinadur Kempka]]
Kempka a voe unan eus ar re a rankas deviñ korf Hitler. D'an [[30 a viz Ebrel]] goude kreisteiz e voe goulennet gantañ kavout 200 litrad dour-tan, met ne gavas nemet 180 litrad. Kuitaat a reas ar bunker en deiz war-lerc'h, ha d'an [[20 a viz Even]] e voe tapet gant soudarded stadunanat e [[Berchtesgaden]].
E-pad [[Lez-varn Nürnberg|prosezoù Nürnberg]] e voe goulennet gant Kempka dont da desteniañ peogwir e lavare en doa gwelet [[Martin Bormann]] o vervel abalamour d'ur roked eneptankoù bet taolet gant soudarded rusian. Dieubet e voe d'an [[9 a viz Here]] [[1947]].
Kempka a zalc'has da zaremprediñ izili bet er "Führer-Begleit-Kommando" dre ma 'z eas da emvodoù kevredigezh an dud bet er [[1añ SS Panzer Korps]] betek [[1974]], da lavaret eo ur bloaz a-raok ma varvje. E eñvorennoù a voe embannet e [[1951]] dindan an titl ''Ich habe Adolf Hitler verbrannt'' (''Devet em eus Adolf Hitler''). Adembannet e voe al levr e [[1975]] gant ur rakskrid gant [[Erich Kern]] (bet ezel eus [[Leibstandarte SS Adolf Hitler]]) dindan an titl ''Die letzten Tage mit Adolf Hitler'' (''An devezhioù diwezhañ gant Adolf Hitler'').
==Er sinema==
[[Jürgen Tonkel]] eo an aktor a c'hoari perzh Kempka er film [[Der Untergang|''Der Untergang'']] ([[2004]]).
==Liammoù diavaez==
* {{En}} [http://en.wikisource.org/wiki/Interrogation_of_Erich_Kempka Atersadenn Erich Kempka war Wikimammenn]
*{{En}} [https://web.archive.org/web/20070610081325/http://www.nizkor.org/ftp.cgi/imt/nca/nca-06/nca-06-3735-ps Testennoù savet gant Kempka (troet e saozneg)]
{{Annezidi diwezhañ ar Führerbunker}}
{{DEFAULTSORT:Kempka, Erich}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1910]]
[[Rummad:Marvioù 1975]]
[[Rummad:Eil Brezel-bed]]
[[Rummad:Trede Reich]]
dbf5sck210u7zh5qngd7tlk8gosk1mo
Patrom:Degemer/Keleier
10
84351
2187933
2187831
2026-04-17T08:33:29Z
Kestenn
14086
Kemmet an titour ; n'eo ket bet dilennet en ur mod ofisiel c'hoazh. A galon,
2187933
wikitext
text/x-wiki
Gwelet ivez [[{{CURRENTYEAR}} e Breizh|Keleier ar vro]].
<!--### SKEUDENN ###-->
[[Skeudenn:Peter-Magyar-portrait-2026.jpg|150px|right|Péter Magyar]]
* [[12 a viz Ebrel]] : mont a ra ar maout gant [[Péter Magyar]] ''(skeudenn)'' e dilennadegoù kannaded [[Hungaria]].
* [[10 a viz Ebrel]] : kroget eo en [[Islamabad]] ar marc'hata evit un emglev a beoc'h etre [[Stadoù-Unanet Amerika]] hag [[Iran]].
* [[7 a viz Ebrel]] : dieubet eo Cécile Kohler ha Jacques Paris bet [[Gouestlad|gouestlidi]] en [[Iran]].
* [[24 a viz Meurzh]] : gant ar strollad [[Socialdemokratiet]], strollad ar c'hentañ ministr [[Mette Frederiksen]], eo aet ar maout e dilennadeg kannaded ar [[Folketing]], [[parlamant]] [[Danmark]].
* [[22 a viz Meurzh]] : marvet eo [[Lionel Jospin]], bet [[Kentañ Ministr (Frañs)|Kentañ Ministr Bro-C'hall]] etre 1997 ha 2002.
* [[16 a viz Meurzh]] : kantadoù a dud zo lazhet e [[Kaboul]] gant [[Brezel etre Afghanistan ha Pakistan|bombezadegoù aerlu Pakistan]].
* [[15 a viz Meurzh]] : kentañ tro [[dilennadeg ar c'huzulioù-kêr e Bro-C'hall]].
* [[12 a viz Meurzh]] : [[Bodadenn Vroadel ar Bobl]] e [[Republik Pobl Sina|Sina]] a zegemer ul lezenn "evit unvaniñ ar vroad" hag a laka ar [[mandarineg]] da vezañ ar yezh kelenn er stad a-bezh diwar-goust yezhoù ar minorelezhioù broadel evel an [[tibeteg]], ar [[mongoleg]] pe an [[ouigoureg]].
* [[8 a viz Meurzh]] : [[Mojtaba C'hamenei]] zo dilennet da benn uhelañ [[Iran]] goude [[Lazhadenn Ali C'hamenei|lazhadenn e dad]], [[Ali C'hamenei]].
* [[28 a viz C'hwevrer]] : [[Obererezh milourel a-gevret a-enep Iran|bombezet eo Iran]] gant [[Israel]] hag an [[Stadoù-Unanet Amerika|SUA]], lazhet eo [[Ali C'hamenei]] ha degadoù a dud nann-soudard.
* [[27 a viz C'hwevrer]] : bombezet eo [[Kaboul]] ha [[Kandahar]] gant aerlu [[Pakistan]] ha disklêriet eo ar [[brezel etre Afghanistan ha Pakistan (2026)|brezel etre Pakistan hag Afghanistan]].
* [[23 a viz C'hwevrer]] : [[Rob Jetten]] a zeu da vezañ Kentañ Ministr an [[Izelvroioù]].
* [[22 a viz C'hwevrer]] : [[Nemesio Oseguera Cervantes]], penn ar [[Cártel de Jalisco Nueva Generación]], zo lazhet gant an [[Arme Vec'hikan|arme vec'hikan]]. Emsavioù feuls a zo en ugent [[Stadoù Mec'hiko|stad]] eus [[Mec'hiko]].
{{diac'hubiñ}}
<noinclude>
[[Rummad:Pajenn degemer|Keleier]]
</noinclude>
tfrxdolk29sawdbaiajlbp69zwy9z60
Pastez
0
87926
2187861
2187822
2026-04-16T14:47:29Z
Arko
540
kempenn
2187861
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Pastez''' a zo boued, sall pe dous, paket en un [[toaz]]. Pastez a c'hell ober dave da veur a veuz :
* [[fourmaj-kig]] e-barzh un toaz feilhennet pe bresk, gant [[kaotenn]] en nec'h, poazhet alies en ur girin,
* ur gwarnisadur gant kig ha legumaj lakaet e-barzh un toaz pleget ha serret kloz,
* ur gwarnisadur dous lakaet e-barzh un toaz feilhennet pe bresk pleget ha serret kloz, pe en ur [[briochenn|vriochenn]].
<gallery mode="packed" heights="150px">
Pâté en croûte.JPG|Ur skejenn pastez
Appleturnover.jpg|Ur pastez-avaloù, [[yod avaloù]] e-barzh
Empanadas argentinas-2009.jpg|''[[Empanada]]s'' arc'hantinat, pastezioù gwarniset gant kig, pesked, vioù pe avaloù-douar
Cornish Pasty (cropped).jpeg|''[[Pasty]]'' [[Kerne-Veur]], kig ha legumaj e-barzh
</gallery>
== Pennadoù kar ==
* un [[tourtenn|dourtenn]], ur seurt pastez gant un toaz tartez
* ur [[kirinad|girinad]], ur seurt fourmaj-kig poazhet en ur girin met hep an toaz tro-dro dezhañ
[[Rummad:Pastezerezh]]
[[Rummad:Kilhevardon]]
[[Rummad:Kouignoù]]
q7ktol9dd4pl870y0erk71r0a3t1mm6
Jean Malo-Renault
0
115484
2187866
2187703
2026-04-16T15:30:31Z
François Malo-Renault
38501
Mise en page
2187866
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Jean Malo-Renault (1900-1988).jpg|thumb|upright=1.4|Jean Malo-Renault war-dro [[1985]]]]
'''Jean Malo-Renault''' ([[Pariz]], [[9 a viz Mezheven]] [[1900]] – [[Roazhon]], [[9 a viz Eost]] [[1988]]) a oa ul levraoueger, ul levraouaer hag un imbourc'her [[breizhat]], mab d'an arzour, engraver, pastelenner ha skeudennaouer Emile Malo-Renault (Émile Auguste Renault, [[1870]]-[[1938]]) hag e wreg an arzourez Honorine Tian ([[1871]]-[[1953]]), lesanvet Nori Malo-Renault ; anavezet eo an engravadur graet gant Emile Auguste evit ar gelaouenn ''Le Fureteur Breton''<ref>:https://web.archive.org/web/20191125115952/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/liste_theme.php?id=le-fureteur-breton-532&l=fr</ref>. [[Sant-Maloù]] eo kavell an tiegezh.
*[[1924]] : aotregezh istor er [[Sorbonne]].
*[[1926]] : diplom Skol al [[Louvre]] (gouestlet e oa e zanevell studi da gizellerezh roman Breizh).
*[[1928]] : levraoueger e skol-veur [[Toloza]] ha goude e hini [[Montpelhièr]].
*[[1935]] : pennlevraoueger levraoueg Montpelhièr.
*[[1937]]-[[1954]] : pennlevraoueger levraoueg kêr ha skol-veur Roazhon.
*[[Restr:Portrait Jean Malo-Renault (1982).jpg|thumb|Jean Malo-Renault ]][[1945]] : krouiñ a reas ar ''Bulletin des Bibliothèques de Bretagne''<ref>https://web.archive.org/web/20200728160202/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/serie.php?nom=Bulletin+des+Biblioth%C3%A8ques+de+Bretagne&l=fr</ref> evit diorren ar c'henlabour etre al levraouegoù.
*[[1955]]-[[1957]] : karget a gefridi e [[Poitiers]], [[Lemojez]] ha [[Tours]].
*1957-[[1967]] : karget a gefridi e Breizh.
* [[1958]] : kregiñ a reas da labourat war e levrlennadur istorel.
* [[Restr:La sculpture gothique en Bretagne. LES CALVAIRES.jpg|thumb|''Sculpture Gothique en Bretagne, le Calvaire de Troën ; Vierge de Piété'' (luc'hskeudenn ar pennad embannet e 1930)|261x261px]]
Bodet en deus Jean Malo-Renault kalz skeudennoù evit sevel un dezenn diwar-benn adeiladouriezh relijiel Breizh. Dedennet eo bet gant dilhad hengounel hag arz pobl Breizh ha savet en deus meur a deuliad diwar o fenn.
En dalc'had Malo-Renault (niverennet 80 J 1 da 80 J 93) e Dielloù departamant an [[Il-ha-Gwilen]] emañ an danvez-se.
Kumun Roazhon he deus roet an anv ''Rue Jean Malo-Renault'' d'ur straed nepell diouzh ar park Hamelin Oberthür<ref>[https://www.google.com/maps/place/Rue+Jean+Malo+Renault,+35000+Rennes/@48.1118038,-1.6636449,17z/data=!3m1!4b1!4m5!3m4!1s0x480ede53caaca991:0xd886cdf8ac776683!8m2!3d48.1118002!4d-1.6614562 Lec'hiadur]</ref>.[[Restr:Cathédrale de Quimper, le déambulatoire (JMR).jpg|thumb|Iliz-veur Kemper : an dro-geur (1979)|264x264px]][[Restr:L'église de Fouesnant (JMR).pdf|thumb|''L'église de Fouesnant'' (pennad e 1974)|191x191px]]<gallery>
Restr:La Sculpture Gothique en Bretagne. Les CALVAIRES. Le Calvaire de Tronoën (1930 JMR).pdf|Cathédrale de Quimper (1930)
Restr:L'église de Fouesnant (JMR).pdf|L'église de Fouesnant (1974)
Restr:Cathédrale de Quimper, le déambulatoire (JMR).jpg
</gallery>
== Oberennoù ==
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item L'art du livre]'' (1931)
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item La lettre ornée du Moyen Âge I]'' ha [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f150.item II]
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item Les monuments français en péril en Bretagne]'' (1932)
*{{fr}} ''[[commons:File:Le_malouin_Jean_Le_CUDENEC,_Roi_de_Madagascar.pdf|Le malouin Jean Le CUDENNEC, Roi de Madagascar]]'' (1948)
*{{fr}} ''[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:L%27%C3%A9glise_de_Fouesnant_(JMR).pdf L'église de Fouesnant]'' er vareadeg ''Fouesnant'',n<sup>o</sup> 4, 1974, p. 11-17
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k432563t.f120.item La sculpture gothique en Bretagne : les calvaires]'' », e ''Revue de l'art'', n<sup>o</sup> 319, Gwengolo-Here 1930, p. 109-130.
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item Notes sur trois cathédrales bretonnes]'', Notebook n° 103 - 26{{vet}} bloavezh, n° 3, ''Cahiers de l'Iroise'', 1979, p. 141 - 145.
*{{fr}} ''[https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb35029958f Les pseudonymes des Bretons : 16e-20e siècle]'', 2 levrenn embannet gant [[CRDP]] Roazhon er rummad [[Studi]], niv 32 (miz Genver [[1987]] ; ISSN 0249-6496) ha niv 33 (miz Meurzh [[1988]] ; ISSN 0249-6496)
==Levrlennadur==
*AVRIL, Jean-Loup: ''Mille Bretons – Dictionnaire Biographique'', Les Portes du Large, miz Kerzu 2002 (embannadur kentañ, ISBN 2-914612-07-9) ; miz Even 2003 (eil embannadur, ISBN 978-2-914612-10-4)
==Daveennoù==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Malo-Renault, Jean}}
[[Rummad:Levraouegerien]]
[[Rummad:Tud Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1900]]
[[Rummad:Marvioù 1988]]
8m8574ky6gcw51fy3c5lhrv0mztrd3a
2187867
2187866
2026-04-16T15:31:17Z
François Malo-Renault
38501
2187867
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Jean Malo-Renault (1900-1988).jpg|thumb|upright=1.4|Jean Malo-Renault war-dro [[1985]]]]
'''Jean Malo-Renault''' ([[Pariz]], [[9 a viz Mezheven]] [[1900]] – [[Roazhon]], [[9 a viz Eost]] [[1988]]) a oa ul levraoueger, ul levraouaer hag un imbourc'her [[breizhat]], mab d'an arzour, engraver, pastelenner ha skeudennaouer Emile Malo-Renault (Émile Auguste Renault, [[1870]]-[[1938]]) hag e wreg an arzourez Honorine Tian ([[1871]]-[[1953]]), lesanvet Nori Malo-Renault ; anavezet eo an engravadur graet gant Emile Auguste evit ar gelaouenn ''Le Fureteur Breton''<ref>:https://web.archive.org/web/20191125115952/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/liste_theme.php?id=le-fureteur-breton-532&l=fr</ref>. [[Sant-Maloù]] eo kavell an tiegezh.
*[[1924]] : aotregezh istor er [[Sorbonne]].
*[[1926]] : diplom Skol al [[Louvre]] (gouestlet e oa e zanevell studi da gizellerezh roman Breizh).
*[[1928]] : levraoueger e skol-veur [[Toloza]] ha goude e hini [[Montpelhièr]].
*[[1935]] : pennlevraoueger levraoueg Montpelhièr.
*[[1937]]-[[1954]] : pennlevraoueger levraoueg kêr ha skol-veur Roazhon.
*[[Restr:Portrait Jean Malo-Renault (1982).jpg|thumb|Jean Malo-Renault ]][[1945]] : krouiñ a reas ar ''Bulletin des Bibliothèques de Bretagne''<ref>https://web.archive.org/web/20200728160202/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/serie.php?nom=Bulletin+des+Biblioth%C3%A8ques+de+Bretagne&l=fr</ref> evit diorren ar c'henlabour etre al levraouegoù.
*[[1955]]-[[1957]] : karget a gefridi e [[Poitiers]], [[Lemojez]] ha [[Tours]].
*1957-[[1967]] : karget a gefridi e Breizh.
* [[1958]] : kregiñ a reas da labourat war e levrlennadur istorel.
*
Bodet en deus Jean Malo-Renault kalz skeudennoù evit sevel un dezenn diwar-benn adeiladouriezh relijiel Breizh. Dedennet eo bet gant dilhad hengounel hag arz pobl Breizh ha savet en deus meur a deuliad diwar o fenn.
En dalc'had Malo-Renault (niverennet 80 J 1 da 80 J 93) e Dielloù departamant an [[Il-ha-Gwilen]] emañ an danvez-se.
Kumun Roazhon he deus roet an anv ''Rue Jean Malo-Renault'' d'ur straed nepell diouzh ar park Hamelin Oberthür<ref>[https://www.google.com/maps/place/Rue+Jean+Malo+Renault,+35000+Rennes/@48.1118038,-1.6636449,17z/data=!3m1!4b1!4m5!3m4!1s0x480ede53caaca991:0xd886cdf8ac776683!8m2!3d48.1118002!4d-1.6614562 Lec'hiadur]</ref>.<gallery>
Restr:La Sculpture Gothique en Bretagne. Les CALVAIRES. Le Calvaire de Tronoën (1930 JMR).pdf|Cathédrale de Quimper (1930)
Restr:L'église de Fouesnant (JMR).pdf|L'église de Fouesnant (1974)
Restr:Cathédrale de Quimper, le déambulatoire (JMR).jpg
</gallery>
== Oberennoù ==
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item L'art du livre]'' (1931)
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item La lettre ornée du Moyen Âge I]'' ha [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f150.item II]
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item Les monuments français en péril en Bretagne]'' (1932)
*{{fr}} ''[[commons:File:Le_malouin_Jean_Le_CUDENEC,_Roi_de_Madagascar.pdf|Le malouin Jean Le CUDENNEC, Roi de Madagascar]]'' (1948)
*{{fr}} ''[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:L%27%C3%A9glise_de_Fouesnant_(JMR).pdf L'église de Fouesnant]'' er vareadeg ''Fouesnant'',n<sup>o</sup> 4, 1974, p. 11-17
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k432563t.f120.item La sculpture gothique en Bretagne : les calvaires]'' », e ''Revue de l'art'', n<sup>o</sup> 319, Gwengolo-Here 1930, p. 109-130.
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item Notes sur trois cathédrales bretonnes]'', Notebook n° 103 - 26{{vet}} bloavezh, n° 3, ''Cahiers de l'Iroise'', 1979, p. 141 - 145.
*{{fr}} ''[https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb35029958f Les pseudonymes des Bretons : 16e-20e siècle]'', 2 levrenn embannet gant [[CRDP]] Roazhon er rummad [[Studi]], niv 32 (miz Genver [[1987]] ; ISSN 0249-6496) ha niv 33 (miz Meurzh [[1988]] ; ISSN 0249-6496)
==Levrlennadur==
*AVRIL, Jean-Loup: ''Mille Bretons – Dictionnaire Biographique'', Les Portes du Large, miz Kerzu 2002 (embannadur kentañ, ISBN 2-914612-07-9) ; miz Even 2003 (eil embannadur, ISBN 978-2-914612-10-4)
==Daveennoù==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Malo-Renault, Jean}}
[[Rummad:Levraouegerien]]
[[Rummad:Tud Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1900]]
[[Rummad:Marvioù 1988]]
75eapj4jbkaqxmtywzjoqees390ngns
2187868
2187867
2026-04-16T16:55:31Z
François Malo-Renault
38501
Notes sur trois cathédrale bretonnes (1979 JMR )
2187868
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Jean Malo-Renault (1900-1988).jpg|thumb|upright=1.4|Jean Malo-Renault war-dro [[1985]]]]
'''Jean Malo-Renault''' ([[Pariz]], [[9 a viz Mezheven]] [[1900]] – [[Roazhon]], [[9 a viz Eost]] [[1988]]) a oa ul levraoueger, ul levraouaer hag un imbourc'her [[breizhat]], mab d'an arzour, engraver, pastelenner ha skeudennaouer Emile Malo-Renault (Émile Auguste Renault, [[1870]]-[[1938]]) hag e wreg an arzourez Honorine Tian ([[1871]]-[[1953]]), lesanvet Nori Malo-Renault ; anavezet eo an engravadur graet gant Emile Auguste evit ar gelaouenn ''Le Fureteur Breton''<ref>:https://web.archive.org/web/20191125115952/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/liste_theme.php?id=le-fureteur-breton-532&l=fr</ref>. [[Sant-Maloù]] eo kavell an tiegezh.
*[[1924]] : aotregezh istor er [[Sorbonne]].
*[[1926]] : diplom Skol al [[Louvre]] (gouestlet e oa e zanevell studi da gizellerezh roman Breizh).
*[[1928]] : levraoueger e skol-veur [[Toloza]] ha goude e hini [[Montpelhièr]].
*[[1935]] : pennlevraoueger levraoueg Montpelhièr.
*[[1937]]-[[1954]] : pennlevraoueger levraoueg kêr ha skol-veur Roazhon.
*[[Restr:Portrait Jean Malo-Renault (1982).jpg|thumb|Jean Malo-Renault ]][[1945]] : krouiñ a reas ar ''Bulletin des Bibliothèques de Bretagne''<ref>https://web.archive.org/web/20200728160202/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/serie.php?nom=Bulletin+des+Biblioth%C3%A8ques+de+Bretagne&l=fr</ref> evit diorren ar c'henlabour etre al levraouegoù.
*[[1955]]-[[1957]] : karget a gefridi e [[Poitiers]], [[Lemojez]] ha [[Tours]].
*1957-[[1967]] : karget a gefridi e Breizh.
* [[1958]] : kregiñ a reas da labourat war e levrlennadur istorel.
*
Bodet en deus Jean Malo-Renault kalz skeudennoù evit sevel un dezenn diwar-benn adeiladouriezh relijiel Breizh. Dedennet eo bet gant dilhad hengounel hag arz pobl Breizh ha savet en deus meur a deuliad diwar o fenn.
En dalc'had Malo-Renault (niverennet 80 J 1 da 80 J 93) e Dielloù departamant an [[Il-ha-Gwilen]] emañ an danvez-se.
Kumun Roazhon he deus roet an anv ''Rue Jean Malo-Renault'' d'ur straed nepell diouzh ar park Hamelin Oberthür<ref>[https://www.google.com/maps/place/Rue+Jean+Malo+Renault,+35000+Rennes/@48.1118038,-1.6636449,17z/data=!3m1!4b1!4m5!3m4!1s0x480ede53caaca991:0xd886cdf8ac776683!8m2!3d48.1118002!4d-1.6614562 Lec'hiadur]</ref>.<gallery>
Restr:La Sculpture Gothique en Bretagne. Les CALVAIRES. Le Calvaire de Tronoën (1930 JMR).pdf|Cathédrale de Quimper (1930)
Restr:L'église de Fouesnant (JMR).pdf|L'église de Fouesnant (1974)
Restr:Notes sur trois cathédrale bretonnes (1979 JMR ).pdf|Notes sur trois cathédrale bretonnes (1979 JMR )
</gallery>
== Oberennoù ==
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item L'art du livre]'' (1931)
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item La lettre ornée du Moyen Âge I]'' ha [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f150.item II]
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item Les monuments français en péril en Bretagne]'' (1932)
*{{fr}} ''[[commons:File:Le_malouin_Jean_Le_CUDENEC,_Roi_de_Madagascar.pdf|Le malouin Jean Le CUDENNEC, Roi de Madagascar]]'' (1948)
*{{fr}} ''[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:L%27%C3%A9glise_de_Fouesnant_(JMR).pdf L'église de Fouesnant]'' er vareadeg ''Fouesnant'',n<sup>o</sup> 4, 1974, p. 11-17
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k432563t.f120.item La sculpture gothique en Bretagne : les calvaires]'' », e ''Revue de l'art'', n<sup>o</sup> 319, Gwengolo-Here 1930, p. 109-130.
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item Notes sur trois cathédrales bretonnes]'', Notebook n° 103 - 26{{vet}} bloavezh, n° 3, ''Cahiers de l'Iroise'', 1979, p. 141 - 145.
*{{fr}} ''[https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb35029958f Les pseudonymes des Bretons : 16e-20e siècle]'', 2 levrenn embannet gant [[CRDP]] Roazhon er rummad [[Studi]], niv 32 (miz Genver [[1987]] ; ISSN 0249-6496) ha niv 33 (miz Meurzh [[1988]] ; ISSN 0249-6496)
==Levrlennadur==
*AVRIL, Jean-Loup: ''Mille Bretons – Dictionnaire Biographique'', Les Portes du Large, miz Kerzu 2002 (embannadur kentañ, ISBN 2-914612-07-9) ; miz Even 2003 (eil embannadur, ISBN 978-2-914612-10-4)
==Daveennoù==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Malo-Renault, Jean}}
[[Rummad:Levraouegerien]]
[[Rummad:Tud Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1900]]
[[Rummad:Marvioù 1988]]
k65ei3opea85k0p5het3bcw5ugkalwq
2187912
2187868
2026-04-17T03:35:01Z
François Malo-Renault
38501
correction sous titres
2187912
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Jean Malo-Renault (1900-1988).jpg|thumb|upright=1.4|Jean Malo-Renault war-dro [[1985]]]]
'''Jean Malo-Renault''' ([[Pariz]], [[9 a viz Mezheven]] [[1900]] – [[Roazhon]], [[9 a viz Eost]] [[1988]]) a oa ul levraoueger, ul levraouaer hag un imbourc'her [[breizhat]], mab d'an arzour, engraver, pastelenner ha skeudennaouer Emile Malo-Renault (Émile Auguste Renault, [[1870]]-[[1938]]) hag e wreg an arzourez Honorine Tian ([[1871]]-[[1953]]), lesanvet Nori Malo-Renault ; anavezet eo an engravadur graet gant Emile Auguste evit ar gelaouenn ''Le Fureteur Breton''<ref>:https://web.archive.org/web/20191125115952/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/liste_theme.php?id=le-fureteur-breton-532&l=fr</ref>. [[Sant-Maloù]] eo kavell an tiegezh.
*[[1924]] : aotregezh istor er [[Sorbonne]].
*[[1926]] : diplom Skol al [[Louvre]] (gouestlet e oa e zanevell studi da gizellerezh roman Breizh).
*[[1928]] : levraoueger e skol-veur [[Toloza]] ha goude e hini [[Montpelhièr]].
*[[1935]] : pennlevraoueger levraoueg Montpelhièr.
*[[1937]]-[[1954]] : pennlevraoueger levraoueg kêr ha skol-veur Roazhon.
*[[Restr:Portrait Jean Malo-Renault (1982).jpg|thumb|Jean Malo-Renault ]][[1945]] : krouiñ a reas ar ''Bulletin des Bibliothèques de Bretagne''<ref>https://web.archive.org/web/20200728160202/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/serie.php?nom=Bulletin+des+Biblioth%C3%A8ques+de+Bretagne&l=fr</ref> evit diorren ar c'henlabour etre al levraouegoù.
*[[1955]]-[[1957]] : karget a gefridi e [[Poitiers]], [[Lemojez]] ha [[Tours]].
*1957-[[1967]] : karget a gefridi e Breizh.
* [[1958]] : kregiñ a reas da labourat war e levrlennadur istorel.
*
Bodet en deus Jean Malo-Renault kalz skeudennoù evit sevel un dezenn diwar-benn adeiladouriezh relijiel Breizh. Dedennet eo bet gant dilhad hengounel hag arz pobl Breizh ha savet en deus meur a deuliad diwar o fenn.
En dalc'had Malo-Renault (niverennet 80 J 1 da 80 J 93) e Dielloù departamant an [[Il-ha-Gwilen]] emañ an danvez-se.
Kumun Roazhon he deus roet an anv ''Rue Jean Malo-Renault'' d'ur straed nepell diouzh ar park Hamelin Oberthür<ref>[https://www.google.com/maps/place/Rue+Jean+Malo+Renault,+35000+Rennes/@48.1118038,-1.6636449,17z/data=!3m1!4b1!4m5!3m4!1s0x480ede53caaca991:0xd886cdf8ac776683!8m2!3d48.1118002!4d-1.6614562 Lec'hiadur]</ref>.<gallery>
Restr:La Sculpture Gothique en Bretagne. Les CALVAIRES. Le Calvaire de Tronoën (1930 JMR).pdf|Calvaire de Tronoën (1930)
Restr:L'église de Fouesnant (JMR).pdf|L'église de Fouesnant (1974)
Restr:Notes sur trois cathédrale bretonnes (1979 JMR ).pdf|Notes sur trois cathédrales bretonnes (1979 JMR )
</gallery>
== Oberennoù ==
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item L'art du livre]'' (1931)
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item La lettre ornée du Moyen Âge I]'' ha [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f150.item II]
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item Les monuments français en péril en Bretagne]'' (1932)
*{{fr}} ''[[commons:File:Le_malouin_Jean_Le_CUDENEC,_Roi_de_Madagascar.pdf|Le malouin Jean Le CUDENNEC, Roi de Madagascar]]'' (1948)
*{{fr}} ''[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:L%27%C3%A9glise_de_Fouesnant_(JMR).pdf L'église de Fouesnant]'' er vareadeg ''Fouesnant'',n<sup>o</sup> 4, 1974, p. 11-17
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k432563t.f120.item La sculpture gothique en Bretagne : les calvaires]'' », e ''Revue de l'art'', n<sup>o</sup> 319, Gwengolo-Here 1930, p. 109-130.
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item Notes sur trois cathédrales bretonnes]'', Notebook n° 103 - 26{{vet}} bloavezh, n° 3, ''Cahiers de l'Iroise'', 1979, p. 141 - 145.
*{{fr}} ''[https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb35029958f Les pseudonymes des Bretons : 16e-20e siècle]'', 2 levrenn embannet gant [[CRDP]] Roazhon er rummad [[Studi]], niv 32 (miz Genver [[1987]] ; ISSN 0249-6496) ha niv 33 (miz Meurzh [[1988]] ; ISSN 0249-6496)
==Levrlennadur==
*AVRIL, Jean-Loup: ''Mille Bretons – Dictionnaire Biographique'', Les Portes du Large, miz Kerzu 2002 (embannadur kentañ, ISBN 2-914612-07-9) ; miz Even 2003 (eil embannadur, ISBN 978-2-914612-10-4)
==Daveennoù==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Malo-Renault, Jean}}
[[Rummad:Levraouegerien]]
[[Rummad:Tud Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1900]]
[[Rummad:Marvioù 1988]]
i140f2dpcneiikh452sjozxydbol56g
2187927
2187912
2026-04-17T08:03:32Z
Kestenn
14086
Titloù mat an oberennoù, en italek
2187927
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Jean Malo-Renault (1900-1988).jpg|thumb|upright=1.4|Jean Malo-Renault war-dro [[1985]]]]
'''Jean Malo-Renault''' ([[Pariz]], [[9 a viz Mezheven]] [[1900]] – [[Roazhon]], [[9 a viz Eost]] [[1988]]) a oa ul levraoueger, ul levraouaer hag un imbourc'her [[breizhat]], mab d'an arzour, engraver, pastelenner ha skeudennaouer Emile Malo-Renault (Émile Auguste Renault, [[1870]]-[[1938]]) hag e wreg an arzourez Honorine Tian ([[1871]]-[[1953]]), lesanvet Nori Malo-Renault ; anavezet eo an engravadur graet gant Emile Auguste evit ar gelaouenn ''Le Fureteur Breton''<ref>:https://web.archive.org/web/20191125115952/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/liste_theme.php?id=le-fureteur-breton-532&l=fr</ref>. [[Sant-Maloù]] eo kavell an tiegezh.
*[[1924]] : aotregezh istor er [[Sorbonne]].
*[[1926]] : diplom Skol al [[Louvre]] (gouestlet e oa e zanevell studi da gizellerezh roman Breizh).
*[[1928]] : levraoueger e skol-veur [[Toloza]] ha goude e hini [[Montpelhièr]].
*[[1935]] : pennlevraoueger levraoueg Montpelhièr.
*[[1937]]-[[1954]] : pennlevraoueger levraoueg kêr ha skol-veur Roazhon.
*[[Restr:Portrait Jean Malo-Renault (1982).jpg|thumb|Jean Malo-Renault ]][[1945]] : krouiñ a reas ar ''Bulletin des Bibliothèques de Bretagne''<ref>https://web.archive.org/web/20200728160202/http://bibliotheque.idbe-bzh.org/serie.php?nom=Bulletin+des+Biblioth%C3%A8ques+de+Bretagne&l=fr</ref> evit diorren ar c'henlabour etre al levraouegoù.
*[[1955]]-[[1957]] : karget a gefridi e [[Poitiers]], [[Lemojez]] ha [[Tours]].
*1957-[[1967]] : karget a gefridi e Breizh.
* [[1958]] : kregiñ a reas da labourat war e levrlennadur istorel.
*
Bodet en deus Jean Malo-Renault kalz skeudennoù evit sevel un dezenn diwar-benn adeiladouriezh relijiel Breizh. Dedennet eo bet gant dilhad hengounel hag arz pobl Breizh ha savet en deus meur a deuliad diwar o fenn.
En dalc'had Malo-Renault (niverennet 80 J 1 da 80 J 93) e Dielloù departamant an [[Il-ha-Gwilen]] emañ an danvez-se.
Kumun Roazhon he deus roet e anv d'ur straed nepell diouzh ar park Hamelin Oberthür<ref>[https://www.google.com/maps/place/Rue+Jean+Malo+Renault,+35000+Rennes/@48.1118038,-1.6636449,17z/data=!3m1!4b1!4m5!3m4!1s0x480ede53caaca991:0xd886cdf8ac776683!8m2!3d48.1118002!4d-1.6614562 Lec'hiadur]</ref>.<gallery>
Restr:La Sculpture Gothique en Bretagne. Les CALVAIRES. Le Calvaire de Tronoën (1930 JMR).pdf|''La sculpture gothique en Bretagne. Les calvaires. Tronoën'' (1930)
Restr:L'église de Fouesnant (JMR).pdf|''L'église de Fouesnant'' (1974)
Restr:Notes sur trois cathédrale bretonnes (1979 JMR ).pdf|''Notes sur trois cathédrales bretonnes'' (1979)
</gallery>
== Oberennoù ==
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item L'art du livre]'' (1931)
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item La lettre ornée du Moyen Âge I]'' ha [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f150.item II]
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5787048w/f102.item Les monuments français en péril en Bretagne]'' (1932)
*{{fr}} ''[[commons:File:Le_malouin_Jean_Le_CUDENEC,_Roi_de_Madagascar.pdf|Le malouin Jean Le CUDENNEC, Roi de Madagascar]]'' (1948)
*{{fr}} ''[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:L%27%C3%A9glise_de_Fouesnant_(JMR).pdf L'église de Fouesnant]'' er vareadeg ''Fouesnant'',n<sup>o</sup> 4, 1974, p. 11-17
*{{fr}} ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k432563t.f120.item La sculpture gothique en Bretagne : les calvaires]'' », e ''Revue de l'art'', n<sup>o</sup> 319, Gwengolo-Here 1930, p. 109-130.
*{{fr}} ''[https://yroise.biblio.brest.fr/ark:/12148/bpt6k91264834/f27.item Notes sur trois cathédrales bretonnes]'', Notebook n° 103 - 26{{vet}} bloavezh, n° 3, ''Cahiers de l'Iroise'', 1979, p. 141 - 145.
*{{fr}} ''[https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb35029958f Les pseudonymes des Bretons : 16e-20e siècle]'', 2 levrenn embannet gant [[CRDP]] Roazhon er rummad [[Studi]], niv 32 (miz Genver [[1987]] ; ISSN 0249-6496) ha niv 33 (miz Meurzh [[1988]] ; ISSN 0249-6496)
==Levrlennadur==
*AVRIL, Jean-Loup: ''Mille Bretons – Dictionnaire Biographique'', Les Portes du Large, miz Kerzu 2002 (embannadur kentañ, ISBN 2-914612-07-9) ; miz Even 2003 (eil embannadur, ISBN 978-2-914612-10-4)
==Daveennoù==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Malo-Renault, Jean}}
[[Rummad:Levraouegerien]]
[[Rummad:Tud Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1900]]
[[Rummad:Marvioù 1988]]
cx43m27qxozga2fl6cauaqq4v3dwzez
Gwitregad
0
120976
2187907
1872797
2026-04-16T19:57:53Z
Arko
540
Klokaat
2187907
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ar '''gwitregad''' a zo ur [[gwastell|wastell]] graet gant [[aval|avaloù]] [[karamel]]et hag [[alamandez]].
Krouet e voe gant ar baraer ha pastezer Jules Gardan evit ur genstrivadeg aozet e 1989 gant Ofis an Douristed evit kaout ur wastell eus Bro-[[Gwitreg]].
== Pennadoù kar ==
* [[parlementin Roazhon]]
* [[Keginerezh Breizh]]
== Skeudennaoueg ==
<gallery mode="packed">
Le Vitréais 1.jpg
Le gâteau de Vitré.jpg
</gallery>
[[Rummad:Pastezerezh Breizh]]
[[Rummad:Gwestell]]
[[Rummad:Gwitreg]]
6201xuxlnpph90yazjb5e0o6mwxzaf1
Roll c'hoarierion echedoù
0
129431
2187877
2187784
2026-04-16T18:21:29Z
Dakbzh
58931
+ Vera Ghazarian.
2187877
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{| class="wikitable" style="margin:auto;"
|-
| <big>'''[[#A|A]]''' • '''[[#B|B]]''' • '''[[#C|C]]''' • '''[[#C'H|C'H]]''' • '''[[#D|D]]''' • '''[[#E|E]]''' • '''[[#F|F]]''' • '''[[#G|G]]''' • '''[[#H|H]]''' • '''[[#I|I]]''' • '''[[#J|J]]''' • '''[[#K|K]]''' • '''[[#L|L]]''' • '''[[#M|M]]''' • '''[[#N|N]]''' • '''[[#O|O]]''' • '''[[#P|P]]''' • '''[[#Q|Q]]''' • '''[[#R|R]]''' • '''[[#S|S]]''' • '''[[#T|T]]''' • '''[[#U|U]]''' • '''[[#V|V]]''' • '''[[#W|W]]''' • '''[[#X|X]]''' • '''[[#Y|Y]]''' • '''[[#Z|Z]]''' • '''[[#Tud arall|Tud arall]]'''</big>
|}
== A ==
<div style="column-count:2;">
*[[Jacob Aagaard]] (Danmark, Bro-Skos, *1973)
*[[Manuel Aaron]] (India, *1935)
*[[Damaris Abarca]] (Chile, *1980)
*[[Imed Abdelnabbi]] (Egipt, *1957)
*[[Abd al-Malik]] (Siria, 646-705)
*[[Zineb Dina Abdi]] (Aljeria, *1981)
*[[Arthur Abolianin]] (Belgia, *1966)
*[[István Abonyi]] (Hungaria, 1886-1942)
*[[Gerald Abrahams]] (Bro-Saoz, 1907-1980)
*[[Tatev Abrahamyan]] (Armenia, SUA, *1988)
*[[Leonardas Abramavičius]] (URSS, Lituania, a-raok 1912-1960)
*[[Raji Abuazizah]] (Palestina, *2006)
*[[Jude Acers]] (SUA, *1944)
*[[Peter Acs]] (Hungaria, *1981)
*[[Ernestina Adam]] (Arc'hantina, *2009)
*[[Michael Adams]] (Kerne-Veur, *1971)
*[[Weaver Adams]] (SUA, 1901-1963)
*[[Utut Adianto]] (Indonezia, *1965)
*[[Ahmed Adly]] (Egipt, *1987)
*[[András Adorján]] (Hungaria, *1950)
*[[Yochanan Afek]] (Israel, *1952)
*[[Assem Afifi]], (Egipt, *1947)
*[[Vladimir Afromeev]] (Rusia, *1954)
*[[Naira Agababean]] (Moldova, URSS, *1951)
*[[Simen Agdestein]] (Norvegia, *1967)
*[[Evgeny Agrest]] (Belarus, Sveden, *1966)
*[[Georgy Agzamov]] (Ouzbekistan, 1954-1986)
*[[Carl Ahues]] (Alamagn, 1883-1968)
*[[James Macrae Aitken]] (Bro-Skos, 1908-1983)
*[[Ralf Åkesson]] (Sveden, *1961)
*[[Anna Akhsharumova]] (Rusia, SUA, *1957)
*[[Varuzhan Akobian]] (Armenia, SUA, *1983)
*[[Vladimir Akobyan]] (URSS, Armenia, *1971)
*[[Mohammed Al-Modiahki]] (Qatar, *1974)
*[[Yosra Alaa El Din]] (Egipt, *1986)
*[[Semyon Alapin]] (Lituania, 1856-1923)
*[[Vladimir Alatortsev]] (Rusia, 1909-1987)
*[[Adolf Albin]] (Roumania, 1848-1920)
*[[Lev Alburt]] (URSS, Rusia, SUA, *1945)
*[[Aleksandr Alec'hin]] (Rusia, Bro-C'hall 1892-1946)
*[[Alexei Alec'hin]] (Rusia, 1888-1939)
*[[Grace Alec'hin]] (SUA, Bro-Saoz, Bro-C'hall 1876-1956)
*[[Aleksej Aleksandrov]] (Belarus, *1973)
*[[Evgeni Alekseiev]] (Rusia, *1985)
*[[Hugh Alexander]] (Bro-Saoz, 1899-1974)
*[[Aaron Alexandre]] (Alamagn, Bro-C'hall, Bro-Saoz 1765-1850)
*[[Nana Alexandria]] (URSS, Jorjia, *1949)
*[[Silvia Alexieva]] (Bulgaria, Bro-C'hall, *1974)
*[[Mohamed Allam]] (Palestina, *2001)
*[[Johann Baptist Allgaier]] (Alamagn, Aostria, 1763-1823)
*[[Zoltán Almási]] (Hungaria, *1976)
*[[Izak Aloni]] (Polonia, Israel, 1905-1985)
*[[Yoel Aloni]] (Israel, *1937)
*[[Boris Alterman]] (Israel, *1970)
*[[Husam Al-Takrori]] (Palestina, *1994)
*[[Majed Altell]] (Palestina, *2005)
*[[Tunç Amarat]] (Aostria)
*[[Friedrich Amelung]] (Estonia, Latvia, 1842-1909)
*[[Stephanie Amed]] (Arc'hantina, *1990)
*[[Bassem Amin]] (Egipt, *1988)
*[[Ivy Claire Amoko]] (Ouganda, *1987)
*[[Farouk Amonatov]] (Tadjikistan, *1978)
*[[Bruce Amos]] (Kanada, *1946)
*[[Claudia Amura]] (Arc'hantina, *1970)
*[[An Yangfeng]] (Sina, *1963)
*[[Viswanathan Anand]] (India, *1969)
*[[Erik Andersen (echedoù)|Erik Andersen]] (Danmark, 1904-1938)
*[[Frank Anderson (echedoù)|Frank Anderson]] (Kanada, 1928-1980)
*[[Adolf Anderssen]] (Alamagn 1818-1879)
*[[Ulf Andersson]] (Sveden, *1951)
*[[Dmitry Andreikin]] (Rusia, *1990)
*[[Zaven Andriasian]] (Armenia, *1989)
*[[Goretti Angolikin]] (Ouganda, *1986)
*[[Dejan Antic]] (Serbia, *1968)
*[[Rogelio Antonio Jr.]] (Filipinez, *1962)
*[[Vladimir Antoshin]] (URSS, Rusia, 1929-1994)
*[[Gabriela Antova]] (Bulgaria, *2002)
*[[Antonio Antunes]] (Portugal, *1962)
*[[Oskar Antze]] (Alamagn, *1878)
*[[Manuel Apicella]] (Bro-C'hall, *1970)
*[[Izaak Appel]] (Polonia, 1905-1941)
*[[Fricis Apšenieks]] (Latvia, 1894-1941)
*[[Lev Aptekar]] (Ukraina, Zeland-Nevez, *1936)
*[[Adlane Arab]] (Aljeria, *1980)
*[[José Joaquin Araiza]] (Mec'hiko, 1900-1971)
*[[Ketevan Arakhamia-Grant]] (Jorjia, *1968)
*[[Giovanna Arbunic]] (Chile, *1964)
*[[Walter Arencibia]] (Kuba, *1967)
*[[Alexander Areshchenko]] (Ukraina, *1986)
*[[Keith Arkell]] (Bro-Saoz, *1961)
*[[Ennio Arlandi]] (Italia, *1966)
*[[Romanas Arlauskas]] (Lituania, Australia, 1917-2009)
*[[Jon Arnason]] (Island, *1960)
*[[Dagur Arngrímsson]] (Island, *1987)
*[[Levon Aronian]] (Armenia, *1982)
*[[Lev Aronin]] (Unvanizh Soviedel, Rusia, 1920-1983)
*[[Farida Arouche]] (Aljeria, *1980)
*[[Maritza Arribas Robaina]] (Kuba, *1971)
*[[Andreas Ascharin]] (Estonia, Latvia, 1843-1896)
*[[Jacob Ascher]] (Bro-Saoz, Kanada, 1841-1912)
*[[Konstantin Aseev]] (URSS, Rusia, 1960-2004)
*[[Venka Asenova]] (Bulgaria, 1930-2006)
*[[Franc Ashiku]] (Albania, *1993)
*[[Maurice Ashley]] (Jamaika, SUA, *1966)
*[[Alis Aslanyan]] (Armenia, URSS)
*[[Karen Asrian]] (Armenia, 1980-2008)
*[[As-Suli]] ([[Kalifelezh]] an [[Abbasided]], ''c.'' 880 - 946)
*[[Lajos Asztalos]] (Aostria-Hungaria, Yougoslavia, Hungary, 1889-1956)
*[[Ekaterina Atalik]] (Rusia, Turkey, *1982)
*[[Suat Atalık]] (Turkia, *1964)
*[[Henry Atkins]] (Bro-Saoz, 1872-1955)
*[[Arnold Aurbach]] (Polonia, Bro-C'hall, c. 1888 - 1952)
*[[Yuri Averbakh]] (URSS, Rusia, *1922)
*[[Valeriy Aveskoulov]] (Ukraina, *1986)
*[[Herbert Avram]] (SUA, 1913-2006)
*[[Boris Avrukh]] (Israel, *1978)
*[[Zurab Azmaiparashvili]] (Jorjia, *1960)
</div>
== B ==
<div style="column-count:2;">
*[[Aleksandr Babourin]] (URSS, Rusia, Iwerzhon, *1967)
*[[Étienne Bacrot]] (Bro-C'hall, *1983)
*[[Paul Baender]] (Alamagn, Bolivia, 1906-1985)
*[[Giorgi Bagaturov]] (URSS, Jorjia, *1964)
*[[Amir Bagheri]] (Iran, *1978)
*[[Camilla Baginskaite]] (URSS, Lituania, SUA, *1967)
*[[Vladimir Bagirov]] (URSS, Latvia, 1936-2000)
*[[Mary Bain]] (SUA, 1904-1972)
*[[David Graham Baird]] (SUA, 1854-1913)
*[[Jorge Gómez Baillo]] (Arc'hantina, *1959)
*[[Vladimir Baklan]] (Ukraina, *1978)
*[[Yuri Balashov]] (URSS, Rusia, *1949)
*[[Rosendo Balinas, Jr.]] (Filipinez, 1941-1998)
*[[Zoltán von Balla]] (Hungaria, 1883-1945)
*[[Csaba Balogh]] (Hungaria, *1987)
*[[János Balogh (echedoù)|János Balogh]] (Roumania, Hungaria, 1892-1980)
*[[Julio Balparda]] (Uruguay, ?-1942)
*[[Amikam Balshan]] (Israel, *1948)
*[[Hristos Banikas]] (Gres, *1978)
*[[Anatoly Bannik]] (URSS, Ukraina, *1921)
*[[Ana Filipa Baptista]] (Portugal, *1990)
*[[David Baramidze]] (Jorjia, Alamagn, *1988)
*[[Zsigmond Barász]] (Hungaria, 1878-1935)
*[[Abraham Baratz]] (Roumania, Bro-C'hall, 1895-1975)
*[[Gerardo Barbero]] (Arc'hantina, Hungaria, 1961-2001)
*[[Wim Barbier]] (Belgia, *1960)
*[[Gedeon Barcza]] (Hungaria, 1911-1986)
*[[Olaf Barda]] (Norvegia, 1909-1971)
*[[Curt von Bardeleben]] (Alamagn, 1861-1924)
*[[Leonard Barden]] (Bro-Saoz, *1929)
*[[Evgeny Bareev]] (URSS, Rusia, *1966)
*[[Robert Henry Barnes]] (Bro-Saoz, Zeland-Nevez 1849-1916)
*[[Thomas Wilson Barnes]] (Bro-Saoz, 1825-1874)
*[[Aleksey Barsov]] (URSS, Ouzbekistan, *1966)
*[[Mateusz Bartel]] (Polonia, *1985)
*[[Dibyendu Barua]] (India, *1966)
*[[Cerdas Barus]] (Indonezia, *1961)
*[[Marcel Barzin]] (Belgia, 1891-1980)
*[[Michael Basman]] (Bro-Saoz, *1946)
*[[Alberto Batori]] (Italia, 1884-1923)
*[[Christian Bauer]] (Bro-C'hall, *1977)
*[[Johann Bauer]] (Bohemia, Aostria, 1861-1891)
*[[Friedrich Baumbach]] (Alamagn, *1935)
*[[Albert Becker (echedoù)|Albert Becker]] (Aostria, Alamagn, Arc'hantina 1896-1984)
*[[Anjelina Belakovskaia]] (URSS, Ukraina, SUA, *1969)
*[[Liudmila Belavenets]] (URSS, Rusia, *1940)
*[[Sergey Belavenets]] (URSS, Rusia, 1910-1942)
*[[Ridha Belkadi]] (Tunizia, 1925-2012)
*[[Slim Belkhodja]] (Tunizia, *1962)
*[[Bilel Bellahcene]] (Bro-C'hall, Aljeria, *1984)
*[[Saâd Belouadah]] (Aljeria, * 1979)
*[[Aleksandr Belyavskiy]] (URSS, Ukraina, Slovenia, *1953)
*[[Jana Bellin]] (Tchekoslovakia, Bro-Saoz, *1947)
*[[Fabio Bellini]] (Italia, *1969)
*[[Juan Bellón]] (Spagn, *1950)
*[[Bruno Belotti]] (Italia, *1964)
*[[Zdzisław Belsitzmann]] (Polonia, circa 1890-1920)
*[[Khalil Bengherabi]] (Aljeria, *1979)
*[[Levi Benima]] (Izelvroioù, 1837-1922)
*[[Clarice Benini]] (Italia, 1905-1976)
*[[Joel Benjamin]] (SUA, *1964)
*[[Francisco Benkö]] (Alamagn, Arc'hantina, *1910)
*[[Pal Benko]] (Bro-C'hall, Hungaria, SUA, *1928)
*[[Gary Benson]] (Aostralia, *1957)
*[[David Berczes]] (Hungaria, *1990)
*[[María Angélica Berea de Montero]] (Arc'hantina, 1914-1983)
*[[Emanuel Berg]] (Sveden, *1981)
*[[Bela Berger]] (Hungaria, Australia, 1931-2005)
*[[Johann Berger]] (Aostria, 1845-1933)
*[[Victor Berger]] (URSS? Ukraina, Bro-Saoz, 1904-1996)
*[[Nils Bergkvist]] (Sveden, 1900-?)
*[[Teodors Bergs]] (URSS, Latvia, 1902-1966)
*[[Hans Berliner]] (Alamagn, SUA, *1929)
*[[Ivar Bern]] (Norvegia, *1967)
*[[Karl Berndtsson]] (Sveden, 1892-1943)
*[[Jacob Bernstein]] (SUA, ?-1958)
*[[Osip Bernstein]] (Rusia, Ukraina, Bro-C'hall, 1882-1962)
*[[Sidney Norman Bernstein]] (SUA, 1911-1992)
*[[Yaacov Bernstein]] (Israel, *1939)
*[[Mario Bertok]] (Kroatia, *1929)
*[[Katarina Beskow]] (Sveden, 1867-1939)
*[[Louis Betbeder Matibet]] (Bro-C'hall, *1901)
*[[Kārlis Bētiņš]] (Latvia, 1867-1943)
*[[Siegmund Beutum]] (Aostria, 1890-1966)
*[[Vinay Bhat]] (SUA, *1984)
*[[Sergio Bianchi (echedoù)|Sergio Bianchi]] (1920-1978)
*[[Carlos Bielicki]] (Arc'hantina, *1940)
*[[Martin Bier]] (Alamagn, 1854-1934)
*[[Horace Bigelow]] (SUA, 1898-1980)
*[[István Bilek]] (Hungaria, *1932)
*[[Paul Rudolf von Bilguer]] (Alamagn, 1815-1840)
*[[Maurice Billecard]] (Bro-C'hall, 1876-?)
*[[Reefat Bin-Sattar]] (Bangladesh, *1974)
*[[Henry Bird]] (Bro-Saoz, 1830-1908)
*[[Nathan Birnboim]] (Israel, *1950)
*[[Klaus Bischoff]] (Alamagn, *1961)
*[[Arthur Bisguier]] (SUA, *1929)
*[[Peter Biyiasas]] (Gres, Kanada, *1950)
*[[Dimitrije Bjelica]] (Serbia, *1935)
*[[Roy Turnbull Black]] (SUA, 1888-1962)
*[[Suzy Blackburn]] (Kembre,*?)
*[[Joseph Henry Blackburne]] (Bro-Saoz, 1841-1924)
*[[Armand Blackmar]] (SUA, 1826-1888)
*[[Joseph Henry Blake (echedoù)|Joseph Henry Blake]] (Bro-Saoz, 1859-1951)
*[[Abram Blass]] (Polonia, Israel, 1895-?)
*[[Ottó Bláthy]] (Hungaria, 1860-1939)
*[[Max Blau]] (Alamagn, Suis, 1918-1984)
*[[Ludwig Bledow]] (Alamagn, 1795-1846)
*[[Paweł Blehm]] (Polonia, *1980)
*[[Dirk Bleijkmans]] (Izelvroioù, Indonezia, 1875-?)
*[[Yaacov Bleiman]] (URSS, Lituania, Israel, 1947-2004)
*[[Calvin Blocker]] (SUA, *1955)
*[[Claude Bloodgood]] (SUA, 1937-2001)
*[[Oscar Blum]] (Lituania, Bro-C'hall, bet ganet kent 1910)
*[[Benjamin Blumenfeld]] (URSS, Belarus, Rusia, 1884-1947)
*[[Max Blümich]] (Alamagn, 1886-1942)
*[[Boris Blumin]] (Rusia, Kanada, SUA, 1907-1998)
*[[Milko Bobotsov]] (Bulgaria, *1931)
*[[Dmitry Bocharov]] (Rusia, *1982)
*[[Samuel Boden]] (Bro-Saoz, 1826-1882)
*[[Jozef Boey]] (Belgia, *1934)
*[[Fedor Bogatyrchuk]] (Ukraina, Kanada, 1892-1984)
*[[Efim Bogolyoubov]] (Ukraina, Alamagn, 1889-1952)
*[[Paolo Boi]] (Italia, 1528-1598)
*[[Tamara Boiakhchian]] (Armenia, URSS)
*[[Venera Boiakhchian]] (Armenia, URSS)
*[[Deyan Bojkov]] (Bulgaria, *1977)
*[[Jacobo Bolbochán]] (Arc'hantina, 1906-1984)
*[[Julio Bolbochán]] (Arc'hantina, 1920-1996)
*[[Isaak Boleslavskiy]] (URSS, Ukraina, 1919-1977)
*[[Viktor Bologan]] (Moldova, *1971)
*[[Victor Angel Bolzoni]] (Belgia, *1962)
*[[Giovanni Leonardo di Bona]] (Italia, 1542-1587)
*[[Igor Bondarevsky]] (URSS, Rusia, 1913-1979)
*[[Eero Böök]] (Finland, 1910-1990)
*[[Anapaola Suri Borda Rodas]] (Arc'hantina, *2004)
*[[Ylvije Boriçi]] (Albania, *1965)
*[[Valentina Borisenko]] (Rusia, 1920-1993)
*[[Borislava Borisova]] (Bulgaria, Sveden, *1951)
*[[Nicolas Borouchowitz]] (Belgia, *1898)
*[[Tea Bosboom-Lanchava]] (Izelvroioù, Jorjia, *1974)
*[[Harallamb Boshku]] (Albania, 1953-2019)
*[[George Steven Botterill|George Botterill]] (Bro-Saoz, Kembre, *1949)
*[[Mic'hail Botvinnik]] (URSS, Rusia, 1911-1995)
*[[Slim Bouaziz]] (Tunizia, *1950)
*[[Mahfoud Boudiba]] (Aljeria, *1966)
*[[Louis de la Bourdonnais]] (Bro-C'hall, 1795-1840)
*[[César Boutteville]] (Viêt-Nam, Bro-C'hall, *1917)
*[[Olena Boytsun]] (Ukraina, *1983)
*[[Julius Brach]] (Tchekoslovakia, 1881-1938)
*[[Stephen Brady]] (Iwerzhon, *1967)
*[[Fernando Braga]] (Italia, *1958)
*[[Gyula Breyer]] (Hungaria, 1893-1921)
*[[Alfred Brinckmann]] (Alamagn, 1891-1967)
*[[Sophie Brion]] (Belgia, *1985)
*[[Milagros Tatiana Brizzi]] (Arc'hantina, *1996)
*[[Mirko Bröder]] (Hungaria, Yougoslavia, Serbia, 1911-1943)
*[[Miklós Bródy]] (Hungaria, Roumania, 1877-1949)
*[[Vladimir Bron]] (URSS, Ukraina, 1909-1985)
*[[David Bronstein]] (URSS, Ukraina, 1924-2006)
*[[Luis Bronstein]] (Arc'hantina, 1946-2014)
*[[Walter Browne]] (Aostralia, SUA, 1949-2015)
*[[Marina Brunello]] (Italia, *1994)
*[[Roberta Brunello]] (Italia, *1991)
*[[Sabino Brunello]] (Italia, *1989)
*[[Hazel Brunker]] (Kembre, *1932)
*[[Fabio Bruno]] (Italia, *1960)
*[[Agnieszka Brustman]] (Polonia, *1962)
*[[Lázaro Bruzón]] (Kuba, *1982)
*[[Stellan Brynell]] (Sveden, *1962)
*[[Bu Xiangzhi]] (Sina, *1985)
*[[Henry Thomas Buckle]] (Bro-Saoz, 1821-1862)
*[[Gerardo Budowski]] (Alamagn, Bro-C'hall, Venezuela, Costa Rica, *1925)
*[[Wincenty Budzyński]] (Polonia, Bro-C'hall, 1815-1866)
*[[Constant Ferdinand Burille]] (Bro-C'hall, SUA, 1866-1914)
*[[Amos Burn]] (Bro-Saoz, 1848-1925)
*[[Algimantas Butnorius]] (URSS, Lituania, *1946)
*[[Edoino Busetto]] (Italia, *1907)
*[[Simone Bussers]] (Belgia)
*[[Yelizaveta Bykova]] (URSS, Rusia, 1913-1989)
*[[Donald Byrne]] (SUA, 1930-1976)
*[[Robert Byrne (echedoù)|Robert Byrne]] (SUA, *1928)
</div>
== C ==
<div style="column-count:2;">
*[[Viviane Caels]] (Belgia, *1968)
*[[Kler Çaku]] (Albania, *2010)
*[[Jose Camacho Collados]] (Kembre, *1988)
*[[Luciano Cámara]](Arc'hantina, 1916-2004)
*[[Florencio Campomanes]] (Filipinez, 1927-2010)
*[[Daniel Cámpora]] (Arc'hantina, *1957)
*[[María José Campos]], (Arc'hantina, *1999)
*[[Esteban Canal]] (Perou, Italia, 1896-1981)
*[[Saúl Canessa]] (Arc'hantina, 1969-1992)
*[[Arianne Caoili]] (Aostralia, *1986)
*[[José Raúl Capablanca]] (Kuba, 1888-1942)
*[[Guido Cappello]] (Italia, 1933-1996)
*[[Skënder Çarçani]] (Albania, ? - ?)
*[[Berna Carrasco]] (Chile, 1914-2013)
*[[Rodolfo Tan Cardoso]] (Filipinez, *1937)
*[[Ruth Volgl Cardoso]] (Brazil, 1934-2000)
*[[Carl Carls]] (Alamagn, 1880-1958)
*[[Magnus Carlsen]] (Norvegia, *1990)
*[[Pontus Carlsson]] (Sveden, *1982)
*[[Horatio Caro]] (Bro-Saoz, Alamagn, 1862-1920)
*[[Berna Carrasco]] (Chile, 1914-2013)
*[[Pietro Carrera]] (Sikilia, 1573-1647)
*[[Fabiano Caruana]] (Div vroadelezh : SUA & Italia, *1992)
*[[Alda Carvalho]] (Portugal, *1990)
*[[Abigail Cast]] (Kembre, *1978)
*[[Vincenzo Castaldi]] (Italia, 1916-1970)
*[[Ferruccio Castiglioni]] (Italia, 1921-1971)
*[[Mariano Castillo]] (Chile, 1905-1970)
*[[Mišo Cebalo]] (Kroatia, *1945)
*[[Ekrem Cekro]] (Belgia, *1950)
*[[Altin Çela]] (Albania, *1975)
*[[Giovanni Cenni]] (Italia, 1881-1957)
*[[Alfonso Ceron]] (Spagn, 1535-?)
*[[Louisa Ceulemans]] (Belgia, 1925-2007)
*[[Oscar Chajes]] (Ukraina, Aostria, SUA, 1873-1928)
*[[Ferenc Chalupetzky]] (Hungaria, 1886-1951)
*[[Edward Chamier]] (Bro-Saoz, Bro-C'hall, 1840-1892)
*[[Chan Peng Kong]] (Singapour, *1956)
*[[Sandipan Chanda]] (India, *1983)
*[[Chang Tung Lo]] (Sina, bet ganet a-raok 1960)
*[[Murray Chandler]] (Zeland-Nevez, Bro-Saoz, *1960)
*[[Pascal Charbonneau]] (Kanada, *1983)
*[[Rudolf Charousek]] (Hungaria, 1873-1900)
*[[Hilda Chater]] (Kerne-Veur, Bro-Saoz, Iwerzhon, 1874-1968)
*[[Chantal Chaudé de Silans]] (Bro-C'hall, 1919-2001)
*[[Valery Chekhov]] (Rusia, *1955)
*[[Vitalia Chekhover]] (Rusia, 1908-1965)
*[[Chen De]] (Sina, *1949)
*[[Ivan Cheparinov]] (Bulgaria, *1986)
*[[Mariana Cherati]] (Arc'hantina, *1973)
*[[Alexander Cherepkov]] (URSS, Rusia, *1920)
*[[Irving Chernev]] (Rusia, SUA, 1900-1981)
*[[Alexander Chernin]] (URSS, Ukraina, Hungaria, *1960)
*[[Konstantin Chernyshov]] (URSS, Rusia, *1967)
*[[André Chéron]] (Bro-C'hall, 1895-1980)
*[[Adriano Chicco]] (Italia, 1907-1990)
*[[Marianna Chierici]] (Italia, *1990)
*[[Walid Chikhaoui]] (Tunizia, *1978)
*[[Aleksey Chirov]] (URSS, Latvia, Spagn, *1972)
*[[Duilio Collutiis]] (Italia, *1976)
*[[Vladimir Chouchelov]] (URSS, Rusia, Belgia, *1969)
*[[Larry Christiansen]] (SUA, *1956)
*[[Slavko Cicak]] (Montenegro, Sveden, *1969)
*[[Roberto Cifuentes]] (Chile, Izelvroioù, Spagn, *1957)
*[[Pavlina Čilingirova]] (Bulgaria, *1955)
*[[Victor Ciocâltea]] (Roumania, 1932-1983)
*[[Pieter Claesen]] (Belgia, *1971)
*[[Hermann Clemenz]] (Estonia, 1846-1908)
*[[Albert Clerc]] (Bro-C'hall, 1830-1918)
*[[Viktorija Čmilytė]] (Lituania, *1983)
*[[James Cobb]] (Kembre, *1977)
*[[John Cochrane (echedoù)|John Cochrane]] (Bro-Saoz, 1798-1878)
*[[Erich Cohn]] (Alamagn, 1884-1918)
*[[Wilhelm Cohn]] (Alamagn, 1859-1913)
*[[Margarida Coimbra]] (Portugal, *1983)
*[[Niala Collazo Hidalgo-Gato]] (Kuba, Spagn, *1983)
*[[Edgard Colle]] (Belgium, 1897-1932)
*[[John W. Collins]] (SUA, 1912-2001)
*[[Eugene Ernest Colman]] (Bro-Saoz, 1878-1964)
*[[Zulema Colman]] (Arc'hantina, *?)
*[[Adrián García Conde]] (Mec'hiko, Bro-Saoz, 1886-1943)
*[[Ennio Contedini]] (Italia, *1934)
*[[Daniel Contin]] (Italia, Arc'hantina, *1962)
*[[Stuart Conquest]] (Bro-Saoz, *1967)
*[[John Grantley Cooper]] (Kembre, *1954)
*[[Gorik Cools]] (Belgia, *1964)
*[[John Grantley Cooper]] (Kembre, *1954)
*[[Anya Corke]] (Bro-Saoz, Hong Kong, *1990)
*[[Frants Cornelis]] (Belgia, *1942)
*[[Nicolaas Cortlever]] (Izelvroioù, 1915-1995)
*[[Juan Corzo]] (Kuba, 1873-1941)
*[[Laura Costantini]] (Italia, *1985)
*[[Roberto Cosulich]] (Italia, 1946-?)
*[[Carlo Cozio]] (Italia, 1715-1780)
*[[Spencer Crakanthorp]] (Aostralia, 1885-1936)
*[[Pia Cramling]] (Sveden, *1963)
*[[Robert Crépeaux]] (Bro-C'hall, 1900-1994)
*[[Walter Cruz]] (Brazil, 1910-1967)
*[[István Csom]] (Hungaria, *1940)
*[[Miguel Cuéllar]] (Kolombia, 1916-1985)
*[[Josef Cukierman]] (Polonia, Bro-C'hall, 1900-1941)
*[[John Curdo]] (SUA, *1931)
*[[Elisabeth Cuypers]] (Belgia)
*[[Ognjen Cvitan]] (Kroatia, *1961)
*[[Hieronim Czarnowski]] (Polonia, Bro-C'hall, Aostria-Hungaria, 1834-1902)
*[[Moshe Czerniak]] (Polonia, Israel, 1910-1984)
</div>
== C'H ==
<div style="column-count:2;">
*[[Aleksandr C'halifman]] (URSS, Rusia, *1966)
*[[Ibragim C'hamrakoulov]] (Ouzbekistan, Spagn, *1982)
*[[Igor C'henkin]] (Rusia, Alamagn, *1968)
*[[Ratmir C'holmov]] (URSS, Lituania, 1925-2006)
</div>
== D ==
<div style="column-count:2;">
*[[Arthur Dake]] (SUA, 1910-2000)
*[[Colm Daly]] (Iwerzhon, *1967)
*[[Mohammed Damaj]] (Palestina, *2001)
*[[Rui Damaso]] (Portugal, *1968)
*[[Damião de Odemira|Pedro Damiano]] (Portugal, 1480-1544)
*[[Mato Damjanović]] (Kroatia, 1927-2011)
*[[Gösta Danielsson]] (Sveden, 1912-1978)
*[[Silvio Danailov]] (Bulgaria, *1961)
*[[Elina Danielian]] (Armenia, *1978)
*[[A. Polak Daniels]] (Izelvroioù, a-raok 1855-goude 1883)
*[[Gösta Danielsson]] (Sveden, 1912-1978)
*[[Dawid Daniuszewski]] (Polonia, 1885-1944)
*[[Klaus Darga]] (Alamagn, *1934)
*[[Alberto David]] (Luksembourg, *1970)
*[[Jacques Davidson]] (Izelvroioù, 1890-1961)
*[[Mary Elizabeth Davies]] (Kembre, 1925-2015)
*[[Nigel Rodney Davies|Nigel Davies]] (Kembre, Bro-Saoz, *1960)
*[[Frederic Deacon]] (Bro-Saoz, 1829-1875)
*[[Alba Decataldo]] (Italia, *1970)
*[[Brenda Decorte]] (Belgia)
*[[Chakkravarthy Deepan]] (India, *1987)
*[[Nick de Firmian]] (SUA, *1957)
*[[Alain Defize]] (Belgia, *1953)
*[[Marigje Degrande]] (Belgia, *1992)
*[[Boris De Greiff]] (Kolombia, *1930)
*[[Odile de Heilbronner]] (Arc'hantina, 1930-?)
*[[Ann Teresa Delaney]] (Iwerzhon, *1962)
*[[Aleksander Delchev]] (Bulgaria, *1971)
*[[Gunter Deleyn]] (Belgia, *1955)
*[[Mairelys Delgado Crespo]] (Kuba, Spagn, *1974)
*[[Eugene Delmar]] (SUA, 1841-1909)
*[[Ercole Del Rio]] (Italia, 1723 pe 1726-1802)
*[[Lucio Del Vecchio]] (1907-1980)
*[[Yelena Dembo]] (Rusia, Israel, Hungaria, Gres, *1983)
*[[Arnold Denker]] (SUA, 1914-2005)
*[[Maria De Rosa]] (Italia, *1988)
*[[Alexandre Deschapelles]] (Bro-C'hall, 1780-1847)
*[[Andrei Deviatkin]] (Rusia, *1980)
*[[Paul Devos]] (Belgia, 1911-1981)
*[[Mathias de Wachter]] (Belgia, *1979)
*[[Aleksandr Dgebouadze]] (Jorjia, URSS, Belgia, *1971)
*[[André Diamant]] (Brazil, *1990)
*[[Paulo Dias]] (Portugal, *1979)
*[[Wilsaida Diaz]] (Republik Dominikan, *1991)
*[[Emil Josef Diemer]] (Alamagn), 1908-1990)
*[[Mark Diesen]] (SUA, 1957-2008)
*[[Julius Dimer]] (Alamagn), 1871-1945)
*[[Ding Liren]] (Sina), *1992)
*[[Nathan Divinsky]] (Kanada, *1925)
*[[Rune Djurhuus]] (Norvegia, *1970)
*[[Maxim Dlugy]] (Rusia, SUA, *1966)
*[[Josef Dobiáš]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1886-1981)
*[[Yosef Dobkin]] (Rusia, Israel, *1909)
*[[Tihomir Atanasov Dovramadjiev]] (Bulgaria, *1979)
*[[Stefan Docx]] (Belgia, *1974)
*[[Yury Dokhoian]] (Rusia, *1964)
*[[Sergey Dolmatov]] (Rusia, *1959)
*[[Lenier Dominguez]] (Kuba, *1983)
*[[Józef Dominik]] (Polonia, 1894-1920)
*[[Zadok Domnitz]] (Israel, *1933)
*[[Elena Donaldson]] (Rusia, Georgia, SUA, *1957)
*[[John W. Donaldson]] (SUA, *1958)
*[[Ivo Donev]] (Aostria, *1959)
*[[Jan Hein Donner]] (Izelvroioù, 1927-1988)
*[[Iossif Dorfman]] (Ukraina, Bro-C'hall, *1952)
*[[Ashote Draftian]] (Belgia, *1955)
*[[Alexei Dreiev]] (URSS, Rusia, *1969)
*[[Leonids Dreibergs]] (Latvia, SUA, 1908-1969)
*[[Petar Drenchev]] (Bulgaria, *1977)
*[[Kurt Dreyer]] (Alamagn, Afrika ar Su), 1909-1981)
*[[Tihomil Drezga]] (Kroatia, SUA, 1903-1981)
*[[Yuri Drozdovskij]] (Ukraina, *1984)
*[[Leroy Dubeck]] (SUA, *1939)
*[[Serafino Dubois]] (Italia, 1817-1899)
*[[Daniil Dubov]] (Rusia, *1996)
*[[Andreas Dückstein]] (Hungaria, Aostria, *1927)
*[[Jean Dufresne]] (Alamagn, 1829-1893)
*[[Yves Duhayon]] (Belgia, *1954)
*[[Andreas Duhm]] (Alamagn, Suis, 1883-1975)
*[[Dietrich Duhm]] (Alamagn, Suis, 1880-1954)
*[[Hans Duhm]] (Alamagn, Suis, 1878-1946)
*[[Arthur Dunkelblum]] (Polonia, Belgia, 1906-1979)
*[[Joaquim Durão]] (Portugal, 1930-2015)
*[[Oldřich Duras]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1882-1957)
*[[Marc Dutreeuw]] (Belgia, *1960)
*[[Fyodor Duz-Khotimirsky]] (Ukraina, 1879-1965)
*[[Mark Dvoretsky]] (Rusia, *1947)
*[[Joanna Dworakowska]] (Polonia, *1978)
*[[Eduard Dyckhoff]] (Alamagn, 1880-1949)
*[[Viacheslav Dydyshko]] (Belarus, *1949)
*[[Boruch DynerBoruch Israel Dyner]] (Polonia, Belgia, Israel, 1903-1979)
*[[Semen Dvoirys]] (Rusia, *1958)
*[[Nana Dzagnidze]] (Jorjia, *1987)
*[[Roman Dzindzichashvili]] (Jorjia, Israel, SUA, *1944)
*[[Marat Dzhumaev]] (Ouzbekistan, *1976)
</div>
== E ==
<div style="column-count:2;">
*[[James Eade]] (SUA, *1957)
*[[Zahar Efimenko]] (Ukraina, *1985)
*[[Igor Efimov (Monako)|Igor Efimov]] (URSS, Jorjia, Rusia, *1960)
*[[Marsel Efroimski]] (Israel, *1995)
*[[Jaan Ehlvest]] (Estonia, *1962)
*[[Rakhil Eidelson]] (Belarus, *1958)
*[[Vereslav Eingorn]] (Ukraina, *1956)
*[[Louis Eisenberg]] (Ukraina, SUA, 1876-goude 1909)
*[[Bengt Ekenberg]] (Sveden, 1912-1986)
*[[Folke Ekström]] (Sveden, 1906-2000)
*[[Fouad El Taher]] (Egipt, *1965)
*[[Essam El-Gindy]] (Egipt, *1966)
*[[Erich Eliskases]] (Aostria, Alamagn, Arc'hantina, Brazil, 1913-1997)
*[[Pavel Eljanov]] (Ukraina, *1983)
*[[Moissei Eljaschoff]] (Lituania, 1870-1919)
*[[Jaime Emma]] (Arc'hantina, 1938-2005)
*[[John Emms (echedoù)|John Emms]] (Bro-Saoz, *1967)
*[[Elijah Emojong]] (Ouganda, *1992)
*[[Lucijs Endzelins]] (Estonia, Latvia, Aostralia, 1909-1981)
*[[Jens Enevoldsen]] (Denmark, 1907-1980)
*[[Ludwig Engels]] (Alamagn, Brazil, 1905-1967)
*[[Berthold Englisch]] (Aostria, 1851-1897)
*[[David Enoch]] (Israel, *1900)
*[[Vladimir Epishin]] (Rusia, *1965)
*[[Stefan Erdélyi]] (Hungaria, Roumania, 1905-1968)
*[[Hanna Ereńska]] (Polonia, *1946)
*[[Evgenij Ermenkov]] (Bulgaria, Palestina, *1949)
*[[Wilhelm Ernst (echedoù)|Wilhelm Ernst]] (Alamagn, 1905-1952)
*[[John Angus Erskine]] (Zeland-Nevez, Aostralia, 1873-1960)
*[[Yakov Estrin]] (Rusia, 1923-1987)
*[[Max Euwe]] (Izelvroioù, 1901-1981)
*[[Deborah Evans-Quek]] (Kembre, *1961)
*[[Larry Evans]] (SUA, 1932-2010)
*[[William Evans|William Davies Evans]] (Kembre, 1790-1872)
*[[Alexander Evensohn]] (Ukraina, 1892-1919)
*[[Mohamed Ezat]] (Egipt, *1978)
*[[Győző Exner]] (Hungaria, 1864-1945)
</div>
== F ==
<div style="column-count:2;">
*[[Gisella Facchini]] (Italia, *1954)
*[[Samuel Factor]] (Polonia, SUA, 1883-1949)
*[[Louisa Matilda Fagan]] (Italia, Bro-Saoz, 1850-1931)
*[[Hugo Fähndrich]] (Hungaria, Aostria, 1851-1930)
*[[Hans Fahrni]] (Bohemia, Suis, 1874-1939)
*[[William Fairhurst]] (Bro-Saoz, Skos, Zeland-Nevez, 1903-1982)
*[[Sammi Fajarowicz]] (Alamagn, 1908-1940)
*[[Raphael Falk]] (Rusia, 1856-1913)
*[[Ernst Falkbeer]] (Aostria-Hungaria, 1819-1885)
*[[Roquelina Fandiño Reyes]] (Kuba, *1968)
*[[Yara Faqeeh]] (Palestina, *1999)
*[[Álvaro Faria]] (Portugal, *1954)
*[[Ali Farahat]] (Egipt, *1975)
*[[Stefan Fazekas]] (Hungaria, Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1898-1967)
*[[Adham Fawzy]] (Egipt, *2000)
*[[Sergey Fedorchuk]] (Ukraina, *1981)
*[[Alexei Fedorov]] (Belarus, *1972)
*[[John Fedorowicz]] (SUA, *1958)
*[[Vladimir Fedoseev]] (Rusia, *1995)
*[[Movsas Feigins]] (Latvia, Arc'hantina, 1908-1950)
*[[Rafał Feinmesser]] (Polonia, *a-raok 1906)
*[[Florin Felecan]] (Roumania, SUA, *1980)
*[[Rubén Felgaer]] (Arc'hantina, *1981)
*[[Virgilio Fenoglio]] (Arc'hantina, 1902-1990)
*[[António Fernandes]] (Portugal, *1962)
*[[María Florencia Fernández]] (Arc'hantina, *1991)
*[[Diogo Fernando]] (Portugal, *1980)
*[[Arthur Feuerstein]] (SUA, *1935)
*[[Alexandr Fier]] (Brazil, *1988)
*[[Martha Fierro]] (Ecuador, *1977)
*[[Rubens Filguth]] (Brazil, *1956)
*[[Miroslav Filip]] (Tchekoslovakia, Republik Tchek, 1928-2009)
*[[Jakub Filipek]] (Belgia, *1979)
*[[Anton Filippov]] (Ouzbekistan, *1986)
*[[Reuben Fine]] (SUA, 1914-1993)
*[[Ben Finegold]] (SUA, *1969)
*[[Gina Linn Finegold]] (SUA)
*[[Julius Finn]] (Polonia, SUA, 1871-1931)
*[[Nick de Firmian]] (SUA, *1957)
*[[Bobby Fischer]] (SUA, Island, 1943-2008)
*[[Alex Fishbein]] (SUA, *1968)
*[[Giuliana Fittante]] (Italia, *1951)
*[[Alexander Flamberg]] (Polonia, 1880-1926)
*[[Alfred Flatow (echedoù)|Alfred Flatow]] (Alamagn, Aostralia, *1937)
*[[Glenn Flear]] (Bro-Saoz, *1959)
*[[Ernst Flechsig]] (Alamagn, 1852-1890)
*[[Bernhard Fleissig]] (Hungaria, Aostria, 1853-1931)
*[[Max Fleissig]] (Hungaria, Aostria, 1845-goude 1882)
*[[János Flesch]] (Hungaria, 1933-1983)
*[[Salomon Flor]] (URSS, Ukraina, Tchekoslovakia, Rusia, 1908-1983)
*[[Rodrigo Flores]] (Chile, 1913-2007)
*[[Alberto Foguelman]] (Arc'hantina, *1923)
*[[Jan Foltys]] (Tchekoslovakia, 1908-1952)
*[[George Salto Fontein]] (Izelvroioù, 1890-1963)
*[[Leó Forgács]] (Hungaria, 1881-1930)
*[[Győző Forintos]] (Hungaria, *1935)
*[[Greta Foulon]] (Belgia, *1946)
*[[Albert Fox]] (SUA, 1881-1964)
*[[Maurice Fox]] (Ukraina, Kanada, 1898-1988)
*[[Alfons Franck]] (Belgia)
*[[Zenon Franco]] (Paraguay, *1956)
*[[Selim Franklin (echedoù)|Selim Franklin]] (Bro-Saoz, SUA, 1814-1884)
*[[Janelle Mae Frayna]] (Filipinez, *1996)
*[[Michael Freeman (echedoù)|Michael Freeman]] (Bro-Saoz, Zeland-Nevez, *1960)
*[[Friedhelm Freise]] (Alamagn)
*[[Laurent Fressinet]] (Bro-C'hall, *1981)
*[[Sergey von Freymann]] (Rusia, URSS, Ouzbekistan, 1882-1946)
*[[Joel Fridlizius]] (Sveden, 1869-1963)
*[[Daniel Fridman]] (URSS, Latvia, Alamagn, *1976)
*[[Frederic Friedel]] (Alamagn, *1945)
*[[Gunnar Friedemann]] (Estonia, 1909-1943)
*[[David Friedgood]] (Suafrika, Bro-Saoz, *1946)
*[[Henryk Friedman]] (Polonia, 1903-1942)
*[[Alexander Fritz]] (Alamagn, 1857-1932)
*[[António Frois]] (Portugal, *1962)
*[[Severin From]] (Danmark, 1828-1895)
*[[Zirka Frómeta Castillo]] (Kuba, *1963)
*[[Achilles Frydman]] (Polonia, 1905-1940)
*[[Paulino Frydman]] (Polonia, Arc'hantina, 1905-1982)
*[[Ľubomír Ftáčnik]] (Tchekoslovakia, Slovakia, *1957)
*[[Andrija Fuderer]] (Yougoslavia, Vojvodina, Belgia, 1931-2011)
*[[Semyon Furman]] (Rusia, 1920-1978)
*[[Ivana Maria Furtado]] (India, *1999)
*[[Géza Füster]] (Hungaria, Kanada, 1910-1990)
*[[Roy Fyllingen]] (Norvegia, *1975)
</div>
== G ==
<div style="column-count:2;">
*[[Susanna Gaboyan]] (Armenia, *1996)
*[[Vougar Gachimov]] (Azerbaidjan, 1986-2014)
*[[Merab Gagunashvili]] (Jorjia, *1985)
*[[Luís Galego]] (Portugal, *1966)
*[[Aleksandr Galkin (echedoù)|Aleksandr Galkin]] (Rusia, *1979)
*[[Joseph Gallagher]] (Iwerzhon, Bro-Saoz, Suis, *1964)
*[[Alisa Galliamova]] (URSS, Rusia, *1972)
*[[Surya Shekhar Ganguly]] (India, *1983)
*[[Nona Gaprindachvili]] (URSS, Jorjia, *1941)
*[[Valeriane Gaprindashvili]] (Jorjia, *1982)
*[[Carlos Garcia Palermo]] (Arc'hantina, Italia, *1953)
*[[Raimundo García]] (Arc'hantina, *1936)
*[[Timour Gareev]] (Ouzbekistan, *1988)
*[[Eldar Gasanov]] (Ukraina, *1982)
*[[Vugar Gashimov]] (Azerbaidjan, 1986-2014)
*[[Anna Gasik]] (Polonia, *1988)
*[[Genric'h Gasparyan]] (Armenia, URSS, 1910-1995)
*[[Einar Gausel]] (Norvegia, *1963)
*[[Viktor Gavrikov]] (Lituania, Suis, *1957)
*[[Vladas Gefenas]] (URSS, Lituania, *1955)
*[[Steven Geirnaert]] (Belgia, *1984)
*[[Tamaz Gelashvili]] (URSS, Jorjia, *1978)
*[[Boris Gelfand]] (URSS, Belarus, Israel, *1968)
*[[Efim Geller]] (URSS, Ukraina, 1925-1998)
*[[Uzi Geller]] (Israel, *1931)
*[[Petar Genov]] (Bulgaria, *1970)
*[[Ljubka Genova]] (Bulgaria, *1983)
*[[Ružka Genova]] (Bulgaria, *1963)
*[[Kiril Georgiev]] (Bulgaria, *1965)
*[[Krum Georgiev]] (Bulgaria, *1958)
*[[Antonina Georgieva]] (Bulgaria, *1948)
*[[Ernő Gereben]] (Hungaria, Suis 1907-1988)
*[[Regina Gerlecka]] (Polonia, 1913-1983)
*[[Eugenio German]] (Brazil, 1930-2001)
*[[Theodor Germann]] (Latvia, 1879-1935)
*[[Alik Gershon]] (Israel, *1980)
*[[Edward Gerstenfeld]] (Polonia, Ukraina 1915-1943)
*[[Georgy Geshev]] (Bulgaria, 1903-1937)
*[[Ehsan Ghaem Maghami]] (Iran, *1982)
*[[Tigran Gharamian]] (Bro-C'hall, *1984)
*[[Ameet Ghasi]] (Bro-Saoz, *1987)
*[[Vera Ghazarian]] (Armenia, URSS)
*[[Florin Gheorghiu]] (Roumania, *1944)
*[[Amédée Gibaud]] (Bro-C'hall, 1885-1957)
*[[Johannes Giersing]] (Danmark, 1872-1954)
*[[Ellen Gilbert]] (SUA 1837-1900)
*[[Jessie Gilbert]] (Bro-Saoz, 1987-2006)
*[[Karl Gilg]] (Tchekoslovakia, Alamagn, 1901-1981)
*[[Aivars Gipslis]] (URSS, Latvia, 1937-2000)
*[[Anish Giri]] (Izelvroioù, *1994)
*[[Angelo Giusti]] (Italia, 1901-1986)
*[[Alberto Giustolisi]] (Italia, 1928-1990)
*[[Matteo Gladig]] (Italia, 1880-1915)
*[[Oleg Gladyszev]] (Rusia, *1977)
*[[Eduard Glass]] (Aostria, 1902 - goude 1980)
*[[Evgeny Gleizerov]] (URSS, Rusia, *1963)
*[[Igor Glek]] (URSS, Rusia, Alamagn, *1961)
*[[Svetozar Gligorić]] (Yougoslavia, Serbia, 1923-2012)
*[[Jozef Gobert]] (Belgia)
*[[Fernand Gobet]] (Suis, *1962)
*[[Rumjana Gočeva]] (Bulgaria, *1957)
*[[Michele Godena]] (Italia, *1967)
*[[Carl Goering]] (Alamagn, 1841-1879)
*[[Alphonse Goetz]] (Bro-C'hall, 1865-1934)
*[[Leonid Gofshtein]] (Israel, *1953)
*[[Jason Goh Koon-Jong]] (Singapour, *1989)
*[[Veronika Goi]] (Italia, *1980)
*[[Goh Weiming]] (Singapour, *1983)
*[[Samuel Gold]] (Hungaria, Aostria, SUA, 1835-1920)
*[[Alexander Goldin]] (URSS, Rusia, *1965)
*[[Rusudan Goletiani]] (URSS, Jorjia, SUA, *1980)
*[[Celso Golmayo Torriente]] (Kuba, Spagn, 1879-1924)
*[[Celso Golmayo Zúpide]] (Spagn, Kuba, 1820-1898)
*[[Manuel Golmayo Torriente]] (Kuba, Spagn, 1883-1973)
*[[Vitali Golod]] (URSS, Ukraina, Israel *1971)
*[[Harry Golombek]] (Bro-Saoz, 1911-1995)
*[[Alexander Goloshchapov]] (URSS, Ukraina, *1978)
*[[Alexander Ferdinand von der Goltz]] (Alamagn, 1819-1858)
*[[Valentina Golubenko]] (Estonia, Kroatia, *1990)
*[[Mikhail Golubev]] (URSS, Ukraina, *1970)
*[[Javiera Gómez]] (Chile, *2002)
*[[Ângela Gonçalves]] (Portugal)
*[[Aleksei Goncharov]] (Rusia, 1879-1913)
*[[Gong Qianyun]] (Sina, *1985)
*[[Jayson Gonzales]] (Filipinez, *1969)
*[[Soledad González de Huguet]] (Arc'hantina, 1934-2012)
*[[José González García]] (Mec'hiko, *1973)
*[[Juan Carlos González Zamora]] (Mec'hiko, *1968)
*[[David S. Goodman]] (Bro-Saoz, SUA, *1958)
*[[Johan Goormachtigh]] (Belgia, *1955)
*[[Irina Gorchkova]] (Belgia, *1977)
*[[Stephen J. Gordon]] (Bro-Saoz, *1986)
*[[Danny Gormally]] (Bro-Saoz, *1976)
*[[George H. D. Gossip]] (SUA, Bro-Saoz, 1841-1907)
*[[Solomon Gotthilf]] (URSS, Rusia, 1903-1967)
*[[Hermann von Gottschall]] (Alamagn, 1862-1933)
*[[Mic'hail Gourevitch (echedoù)|Mic'hail Gourevitch]] (URSS, Ukraina, Belgia, Turkia, *1959)
*[[Tarek Goutali]] (Aljeria, *1983)
*[[Boris Grachev]] (Rusia, *1986)
*[[Aleksander Graf]] (URSS, Ouzbekistan, Alamagn, *1962)
*[[Sonja Graf]] (Alamagn, Arc'hantina, SUA, 1908-1965)
*[[Rita Gramignani]] (Italia, *1943)
*[[Julio Granda]] (Perou, *1967)
*[[Roberto Grau]] (Arc'hantina, 1900-1944)
*[[Gioacchino Greco]] (Italia, 1600 - c. 1634)
*[[Ewen McGowen Green]] (Zeland-Nevez, *1950)
*[[Alon Greenfeld]] (SUA, Israel, *1964)
*[[John Grefe]] (SUA, *1947)
*[[Bernhard Gregory]] (Estonia, Alamagn, 1879-1939)
*[[Gisela Kahn Gresser]] (SUA, 1906-2000)
*[[Helgi Gretarsson]] (Island, *1977)
*[[Richard Griffith (echedoù)|Richard Griffith]] (Bro-Saoz, 1872-1955)
*[[Nikolay Grigoriev]] (URSS, Rusia, 1895-1935)
*[[Avetik Grigoryan]] (Armenia, *1989)
*[[Vincent Grimm]] (Aostria, Hungaria, 1800-1872)
*[[Aleksandr Grichtchouk]] (URSS, Rusia, *1983)
*[[Efstratios Grivas]] (Gres, *1966)
*[[Henri Grob]] (Suis, 1904-1974)
*[[Aristide Gromer]] (Bro-C'hall, *1909)
*[[Adriaan de Groot]] (Izelvroioù, *1914)
*[[Ernst Grünfeld]] (Aostria, 1893-1962)
*[[Yehuda Gruenfeld]] (Polonia, Israel, *1956)
*[[James Grundy (echedoù)|James Grundy]] (Bro-Saoz, SUA, 1855-1919)
*[[Izaak Grynfeld]] (Polonia, Israel, *1920)
*[[Gu Xiaobing]] (Sina, *1985)
*[[Ion Gudju]] (Roumania, 1897-1988)
*[[Richard Guerrero]] (Spagn, *1973)
*[[Eduard Gufeld]] (URSS, Ukraina, SUA, 1936-2002)
*[[Ilse Guggenberger]] (Kolombia, *1942)
*[[Carlos Guimard]] (Arc'hantina, 1913-1998)
*[[Cemil Gulbas]] (Belgia, *1980)
*[[Boris Gulko]] (URSS, Rusia, SUA, *1947)
*[[Gunnar Gundersen (echedoù)|Gunnar Gundersen]] (Bro-C'hall, Norvegia, Aostralia, 1882-1943)
*[[Isidor Gunsberg]] (Hungaria, Bro-Saoz, 1854-1930)
*[[Abhijeet Gupta]] (India, *1989)
*[[Dmitry Gurevich]] (URSS, Rusia, SUA, *1956)
*[[Ilya Gurevich]] (URSS, Ukraina, SUA, *1972)
*[[Mikhail Gurevich (echedoù)|Mikhail Gurevich]] (URSS, Ukraina, Belgia, Turkia, *1959)
*[[Bukhuti Gurgenidze]] (URSS, Jorjia, 1933-2008)
*[[Jan Gustafsson]] (Alamagn, *1979)
*[[Emanuel Guthi]] (Israel, *1930)
*[[Lev Gutman]] (URSS, Latvia, Israel, Alamagn, *1945)
*[[Fritz Gygli]] (Suis, 1896-1980)
*[[Alfred William Gyles]] (Zeland-Nevez, 1888-1967)
</div>
== H ==
<div style="column-count:2;">
*[[Mohamed Haddouche]] (Aljeria, *1984)
*[[Anna Hahn (echedoù)|Anna Hahn]] (Latvia, SUA, *1976)
*[[Anna Hakobian]] (Armenia, URSS)
*[[Vladimir Hakobyan]] (Armenia, *1971)
*[[Vitalia Halberstadt]] (Ukraina, Bro-C'hall, 1903-1967)
*[[Alexander Halprin]] (Rusia, Aostria, 1868-1921)
*[[Ahmed Ibrahim Hamed]] (Egipt, *1954)
*[[Tunc Hamarat]] (Turkia, Aostria, *1946)
*[[Hicham Hamdouchi]] (Maroko, *1972)
*[[Rani Hamid]] (Bangladesh, *1944)
*[[Jon Ludvig Hammer]] (Norvegia, *1990)
*[[Taqwa Hamouri]] (Palestina, *2006)
*[[Carl Hamppe]] (Suis, Aostria, 1814-1876)
*[[Milton Hanauer]] (SUA, 1908-1988)
*[[James Hanham]] (SUA, 1840-1923)
*[[Hermann von Hanneken (echedoù)|Hermann von Hanneken]] (Alamagn, 1810-1886)
*[[Curt Hansen (echedoù)|Curt Hansen]] (Danmark, *1964)
*[[Wilhelm Hanstein]] (Alamagn, 1811-1850)
*[[Khosro Harandi]] (Iran, *1950)
*[[Dronavalli Harika]] (India, *1991)
*[[Pendyala Harikrishna]] (India, *1986)
*[[Max Harmonist]] (Alamagn, 1864-1907)
*[[Daniel Harrwitz]] (Alamagn, Bro-C'hall, 1823-1884)
*[[William Hartston]] (Bro-Saoz, *1947)
*[[Wolfgang Hasenfuss]] (Latvia, *1900)
*[[Stewart Haslinger]] (Bro-Saoz, *1981)
*[[Arnaud Hauchard]] (Bro-C'hall, *1971)
*[[Cécile Haussernot]] (Bro-C'hall, *1998)
*[[Stephane Hautot]] (Belgia, *1969)
*[[Kornél Havasi]] (Hungaria, 1892-1945)
*[[Mark Hebden]] (Bro-Saoz, *1958)
*[[Jean Hebert]] (Kanada, *1957)
*[[Hans-Joachim Hecht]] (Alamagn, *1939)
*[[Jonny Hector]] (Sveden, *1964)
*[[Fenny Heemskerk]] (Izelvroioù, 1919-2007)
*[[Wolfgang Heidenfeld]] (Alamagn, Suafrika, Iwerzhon, 1911-1981)
*[[Jakub Heilpern]] (Polonia, 1850-1910)
*[[Herbert Heinicke]] (Brazil, Alamagn, 1905-1988)
*[[Arved Heinrichsen]] (Lituania, 1879-1900)
*[[Dan Heisman]] (SUA, *1950)
*[[Grigory Helbach]] (Rusia, 1863-1930)
*[[Karl Helling]] (Alamagn, 1904-1937)
*[[Johan Hellsten]] (Sveden, *1975)
*[[Hermann Helms]] (SUA, 1870-1963)
*[[Ron Henley (echedoù)|Ron Henley]] (SUA, *1956)
*[[Moriz Henneberger]] (Suis, 1878-1959)
*[[Walter Henneberger]] (Suis, 1883-1969)
*[[Luc Henris]] (Belgia, *1959)
*[[Deen Hergott]] (Kanada, *1962)
*[[Sigmund Herland]] (Roumania, 1865-1954)
*[[Róża Herman]] (Polonia, 1902-1995)
*[[Tania Regla Hernandez Alvarez]] (Kuba,Kostarika *1963)
*[[Yudania Hernández Estévez]] (Kuba, Spagn, *1963)
*[[Gilberto Hernández Guerrero]] (Mec'hiko, *1970)
*[[Sabina Hernandez Penna]] (Arc'hantina, *1973)
*[[Carla Herrera]] (Arc'hantina, *?)
*[[Laura Herrera]] (Arc'hantina, *1971)
*[[Abdelrahman Hesham]], (Egipt, *1992)
*[[Tiger Hillarp Persson]] (Sveden, *1970)
*[[Wilhelm Hilse]] (Alamagn, 1878-1940)
*[[Moshe Hirschbein]] (Polonia, 1894-1940)
*[[Moses Hirschel]] (Alamagn, 1754 - c. 1823)
*[[Philipp Hirschfeld]] (Alamagn, 1840-1896)
*[[Jóhann Hjartarson]] (Island, *1963)
*[[Slaheddine Hmadi]] (Tunizia, *1950)
*[[Hoang Thanh Trang]] (Viêt-Nam, Hungaria, *1980)
*[[Albert Hodges]] (SUA, 1861-1944)
*[[Julian Hodgson]] (Bro-Saoz, *1963)
*[[Leopold Hoffer]] (Hungaria, Bro-C'hall, Bro-Saoz, 1842-1913)
*[[Karl Holländer]] (Alamagn, 1868-? )
*[[Edith Holloway]] (Bro-Saoz, 1868-1956)
*[[Krystyna Hołuj-Radzikowska]] (Polonia, 1931-2006)
*[[Walther von Holzhausen]] (Aostria, Alamagn, 1876-1935)
*[[Baldur Hönlinger]] (Aostria, Alamagn, 1905-1990)
*[[Bill Hook]] (SUA, British Virgin Islands, 1925–2010)
*[[Vlastimil Hort]] (Tchekoslovakia, Alamagn, *1944)
*[[Israel Horowitz]] (SUA, 1907-1973)
*[[Bernhard Horwitz]] (Alamagn, Bro-Saoz, 1807-1885)
*[[Henry Hosmer]] (SUA, 1837-1892)
*[[Enamul Hossain]] (Bangladesh, *1981)
*[[Hou Yifan]] (Sina, *1994)
*[[Asma Houli]] (Aljeria, *1976)
*[[Jovanka Houska]] (Bro-Saoz, *1980)
*[[Clarence Howell]] (SUA, 1881-1936)
*[[David Howell (echedoù)|David Howell]] (Bro-Saoz, *1990)
*[[Manuel Leon Hoyos]] (Mec'hiko, *1989)
*[[Zbyněk Hráček]] (Republik Tchek, *1970)
*[[Karel Hromádka]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1887-1956)
*[[Vincenc Hrubý]] (Bohemia, Aostria, Italia, 1856-1917)
*[[Hsu Li Yang]] (Singapour, *1972)
*[[Huang Qian]] (Sina, *1986)
*[[Robert Hübner]] (Alamagn, *1948)
*[[Werner Hug]] (Suis, *1952)
*[[Beryl Hughes]] (Kembre, 1931-2017)
*[[Krunoslav Hulak]] (Kroatia, *1951)
*[[Koneru Humpy]] (India, *1987)
*[[Isabel Hund]] (Alamagn)
*[[Harriet Hunt]] (Bro-Saoz, *1978)
*[[Stuart James Hutchings]] (Kembre, *1960)
*[[Alexander Huzman]] (URSS, Ukraina, Israel, *1962)
</div>
== I ==
<div style="column-count:2;">
*[[Hatim Ibrahim 1975]], (Egipt, *1975)
*[[Ildar Ibragimov]] (Rusia, SUA, *1967)
*[[Bella Igla]] (Rusia, Israel, *1985)
*[[Juan Iliesco]] (Roumania, Arc'hantina, 1898-1968)
*[[Rolando Illa]] (SUA, Kuba, Arc'hantina, 1880-1937)
*[[Miguel Illescas Córdoba]] (Spagn, *1965)
*[[Alexander Ilyin-Zhenevsky]] (Rusia, 1894-1941)
*[[Ernesto Inarkiev]] (Kirgizstan, Rusia, *1985)
*[[Viorel Iordachescu]] (Moldova, *1977)
*[[Nana Ioseliani]] (Jorjia, *1962)
*[[Valentin Iotov]] (Bulgaria, *1988)
*[[Andrei Istrăţescu]] (Roumania, *1985)
*[[Saidali Iuldachev]] (Ouzbekistan, *1968)
*[[Vassily Ivanchuk]] (Ukraina, *1969)
*[[Ivan Ivanišević]] (Serbia, *1977)
*[[Alexander Ivanov (echedoù)|Alexander Ivanov]] (SUA, *1956)
*[[Igor Ivanov (echedoù)|Igor Ivanov]] (Rusia, Kanada, SUA, 1947-2005)
*[[Božidar Ivanović]] (Montenegro, *1949)
*[[Borislav Ivkov]] (Serbia, *1933)
*[[Stefan Izbinsky]] (Ukraina, 1884-1912)
*[[Zviad Izoria]] (Georgia, *1984)
</div>
== J ==
<div style="column-count:2;">
*[[Jana Jacková]] (Republik Tchek, *1982)
*[[Egil Jacobsen]] (Danmark, 1897-1923)
*[[Ernst Jacobson]] (Sveden, ?-?)
*[[Michel Jadoul]] (Belgia, *1957)
*[[Carl Jaenisch]] (Finland, Rusia, 1813-1872)
*[[Charles Jaffé]] (Rusia, SUA, 1883-1941)
*[[Jerzy Jagielski]] (Polonia, Alamagn, 1897-1955)
*[[Dmitry Jakovenko]] (Rusia, *1983)
*[[Lora Jakovleva]] (URSS, Rusia, *1932)
*[[Dragoljub Janošević]] (Serbia, *1923)
*[[Chaim Janowski]] (Polonia, Alamagn, Japan, c. 1868 - 1935)
*[[Dawid Janowski]] (Polonia, Bro-C'hall, 1868-1927)
*[[Vlastimil Jansa]] (Republik Tchek, *1942)
*[[Nicolai Jasnogrodsky]] (Ukraina, Bro-Saoz, SUA, 1859-1914)
*[[Carlos Jauregui]] (Chile, Kanada, *1932)
*[[Florian Jenni]] (Suis, *1980)
*[[Stephen Jessel]] (Iwerzhon, *1986)
*[[Eleazar Jiménez]] (Kuba, *1928)
*[[Baadur Jobava]] (Jorjia, *1983)
*[[Leif Erlend Johannessen]] (Norvegia, *1980)
*[[Svein Johannessen]] (Norvegia, 1937-2007)
*[[Ingi Randver Jóhannsson]] (Island, 1936-2010)
*[[Darryl Johansen]] (Aostralia, *1959)
*[[Walter John]] (Polonia, Alamagn, 1879-1940)
*[[Hans Johner]] (Suis, 1889-1975)
*[[Paul Johner]] (Suis, 1887-1938)
*[[Jean-François Jolly]] (Breizh, *1986)
*[[Gawain Jones]] (Bro-Saoz, *1987)
*[[Iolo Ceredig Jones]] (Kembre, 1947-2021)
*[[Richard Stuart Jones]] (Kembre, *1983)
*[[T. Llew Jones]] (Kembre, 1915-2009)
*[[Ju Wenjun]] (Sina, *1991)
*[[Carlos Eleodoro Juárez]] (Arc'hantina, 1938-2024)
*[[Max Judd]] (Polonia, SUA, 1851-1906)
*[[Klaus Junge]] (Chile, Alamagn, 1924-1945)
*[[Otto Junge]] (Chile, Alamagn, 1887-1978)
*[[Miervaldis Jursevskis]] (Latvia, Kanada, *1921)
</div>
== K ==
<div style="column-count:2;">
*[[Mejdi Kaabi]] (Tunizia, 1961-2019)
*[[Bernhard Kagan]] (Polonia, Alamagn, 1866-1932)
*[[Shimon Kagan]] (Israel, *1942)
*[[Victor Kahn]] (Rusia, Bro-C'hall, 1889-1971)
*[[Gregory Kaidanov]] (URSS, Ukraina, Rusia, SUA, *1959)
*[[Osmo Kaila]] (Finland, 1916-1991)
*[[Lusik Kalashian]] (Armenia, URSS)
*[[Charles Kalme]] (Latvia, Alamagn, SUA, 1939-2003)
*[[Sigitas Kalvaitis]] (Lituania, *1987)
*[[Gata Kamski]] (URSS, Tatarstan, Rusia, SUA, *1974)
*[[Ilya Kan]] (URSS, Rusia, 1909-1978)
*[[Marcus Kann]] (Aostria, 1820-1886)
*[[Tarun Kanyamarala]] (India, Iwerzhon *2004)
*[[Trisha Kanyamarala]] (India, Iwerzhon *2005)
*[[Albert Kapengut]] (Belarus, *1945)
*[[Julio Kaplan]] (Arc'hantina, Puerto Rico, SUA, *1950)
*[[Darja Kapš]] (Slovenia, *1981)
*[[Nikola Karaklajić]] (Yougoslavia, 1926-2008)
*[[Silva Karapetian]] (Armenia, URSS)
*[[Mona May Karff]] (Moldova, Rusia, Palestina, SUA, 1914-1998)
*[[Aída Karguer]] (Arc'hantina, 1931-1976)
*[[Sergei Kariakin (Estonia)|Sergei Kariakin]] (URSS, Estonia, *1964)
*[[Sergei Kariakin (Ukraina)|Sergei Kariakin]] (Ukraina, Rusia, *1990)
*[[Ilir Karkanaqe]] (Albania, 1956-2012)
*[[Anastasiya Karlovich]] (Ukraina, *1982)
*[[Jalghoum Karmel]] (Palestina, *1994)
*[[Anatoliy Karpov]] (URSS, Rusia, *1951)
*[[Isaac Kashdan]] (SUA, 1905-1985)
*[[Rustam Kasimdzhanov]] (URSS,Ouzbekistan, *1979)
*[[Garry Kasparov]] (URSS, Azerbaijan, Rusia, *1963)
*[[Genrikh Kasparyan]] (URSS, Armenia, 1910-1995)
*[[Robert Katende]] (Ouganda, *1982)
*[[Miroslav Katětov]] (Tchekoslovakia, 1918-1995)
*[[Arthur Kaufmann]] (Roumania, Aostria, 1872-1940)
*[[Lubomir Kavalek]] (Tchekoslovakia, SUA, *1943)
*[[Bechir Kchouk]] (Tunizia, *1924)
*[[Raymond Keene]] (Bro-Saoz, *1948)
*[[Hermann Keidanski]] (Polonia, Alamagn, 1865-1938)
*[[Dieter Keller]] (Suis, *1936)
*[[Edith Keller-Herrmann]] (Alamagn, *1921)
*[[Rudolf Keller]] (Alamagn, 1917-1993)
*[[Brian Kelly (echedoù)|Brian Kelly]] (Iwerzhon, *1978)
*[[Emil Kemény]] (Hungaria, SUA, 1860-1925)
*[[Edvīns Ķeņģis]] (Latvia, *1959)
*[[Hugh Alexander Kennedy]] (Iwerzhon, Bro-Saoz, 1809-1878)
*[[Paul Keres]] (URSS, Estonia, 1916-1975)
*[[Tim Kett]] (Kembre,*1962)
*[[Alexander Kevitz]] (SUA, 1902-1981)
*[[Rohini Khadilkar]] (India, *1963)
*[[Mona Khaled]] (Egipt, *1994)
*[[Mir Sultan Khan]] (India, Pakistan, 1905-1966)
*[[Andrei Kharlov]] (Rusia, 1968-2014)
*[[Murtas Kazhgaleyev]] (Kazakstan, *1973)
*[[Abram Khavin]] (Ukraina, 1914-1974)
*[[Denis Khismatullin]] (Rusia, *1984)
*[[Ratmir Kholmov]] (Rusia, Belarus, Lituania, 1925-2006)
*[[Natalia Khoudgarian]] (Rusia, Kanada, *1975)
*[[Nino Khurtsidze]] (Georgia, *1975)
*[[Feliks Kibbermann]] (Estonia, a-raok 1914)
*[[Georg Kieninger]] (Alamagn, 1902-1975)
*[[Lionel Kieseritzky]] (Estonia, Bro-C'hall, 1806-1853)
*[[R.K. Kieseritzky]] (Estonia, Rusia, c. 1870 - goude 1922)
*[[Grace Kigeni]] (Ouganda, *1983)
*[[Daniel J. King|Daniel King]] (Bro-Saoz, *1963)
*[[Olof Kinnmark]] (Sveden, 1897-1970)
*[[Ove Kinnmark]] (Sveden, *1944)
*[[Georg Klaus]] (Alamagn, 1912-1974)
*[[Jan Kleczyński, Jr.]] (Polonia, 1875-1939)
*[[Jan Kleczyński, Sr.]] (Polonia, 1837-1895)
*[[Ernest Klein (echedoù)|Ernst Klein]] (Aostria, Bro-Saoz, 1910-1990)
*[[Paul Klein (echedoù)|Paul Klein]] (Alamagn, Ecuador, *1930)
*[[Josef Kling]] (Alamagn, 1811-1876)
*[[Jānis Klovāns]] (Latvia, 1935-2010)
*[[Gyula Kluger]] (Hungaria, 1914-1994)
*[[Hans Kmoch]] (Aostria, Izelvroioù, SUA, 1894-1973)
*[[Rainer Knaak]] (Alamagn, *1953)
*[[Viktor Knorre]] (Rusia, 1840-1919)
*[[Mikhail Kobalia]] (Rusia, *1978)
*[[Alexander Koblencs]] (Latvia, 1916-1993)
*[[Berthold Koch]] (Alamagn, 1899-1988)
*[[Alexander Kochyev]] (Rusia, *1956)
*[[Maja Koen]] (Bulgaria, *1993)
*[[Artur Kogan]] (Ukraina, Israel, *1974)
*[[Boris Kogan]] (Rusia, SUA, 1940-1993)
*[[Anton Kohler]] (Alamagn, *a-raok 1914)
*[[Stanisław Kohn]] (Polonia, 1895-1940)
*[[Friedrich Köhnlein]] (Alamagn, 1879-1916)
*[[Dmitry Kokarev (echedoù)|Dmitry Kokarev]] (Rusia, *1982)
*[[Atanas Kolev]] (Bulgaria, *1967)
*[[Ignác Kolisch]] (Slovakia, Aostria-Hungaria, 1837-1899)
*[[Jakub Kolski]] (Polonia, 1899-1941)
*[[George Koltanowski]] (Belgia, SUA, 1903-2000)
*[[Henrijeta Konarkowska-Sokolov]] (Polonia, Serbia, *1938)
*[[Humpy Koneru]] (India, *1987)
*[[Imre König]] (Hungaria, Yugoslavia, Bro-Saoz, SUA, 1899-1992)
*[[Jerzy Konikowski]] (Polonia, Alamagn, *1947)
*[[F. H. Königs]] (Belgia, 1849-1941 pe 1942)
*[[Alexander Konstantinopolsky]] (Ukraina, 1910-1990)
*[[Danny Kopec]] (SUA, *1954)
*[[Viktor Kortchnoy]] (URSS, Rusia, Suis, *1931)
*[[Akshayraj Kore]] (India 1988)
*[[Anton Korobov]] (Ukraina, *1985)
*[[Imre Korody]] (Hungaria, 1905-1969)
*[[Alexey Korotylev]] (Rusia, *1977)
*[[J. Kornreich]] (Belgia)
*[[Yona Kosashvili]] (URSS, Jorjia, Israel, *1970)
*[[Gary Koshnitsky]] (Moldova, Aostralia, 1907-1999)
*[[Nadejda Kosintseva]] (Rusia, *1985)
*[[Tatiana Kosintseva]] (Rusia, *1986)
*[[Aleksandra Kostenyouk]] (Rusia, *1984)
*[[Boris Kostić]] (Aostria-Hungaria, Yugoslavia, 1887-1963)
*[[Silvia Kot]] (Arc'hantina, *1950)
*[[Jan Kotrč]] (Tchekoslovakia, 1862-1943)
*[[Vasilios Kotronias]] (Gres, *1964)
*[[Pavel Kotsur]] (Kazakstan, *1974)
*[[Aleksandr Kotov]] (URSS, Rusia, 1913-1981)
*[[Čeněk Kottnauer]] (Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1910-1996)
*[[Bachar Kouatly]] (Siria, Liban, Bro-C'hall, *1958)
*[[Aleksander Koukouch]] (Belgia)
*[[Youriy Kouzoubov]] (Ukraina, *1990)
*[[Vlatko Kovačević]] (Kroatia, *1942)
*[[Alexander Kovchan]] (Ukraina, *1983)
*[[Boris Koyalovich]] (Rusia, 1867-1941)
*[[Valentina Kozlovskaya]] (Rusia, *1938)
*[[Zdenko Kozul]] (Kroatia, *1966)
*[[Jesse Kraai]] (SUA, *1972)
*[[Yair Kraidman]] (Israel, *1932)
*[[Adolf Kraemer]] (Alamagn, 1898-1972)
*[[Adolf Kramer]] (Alamagn, 1871-1934)
*[[Haije Kramer]] (Izelvroioù, 1917-2004)
*[[Vladimir Kramnik]] (URSS, Rusia, *1975)
*[[Michał Krasenkow]] (URSS, Rusia, Polonia, *1963)
*[[Beloslava Krasteva]] (Bulgaria, *2004)
*[[Orla Hermann Krause]] (Danmark, 1867-1935)
*[[Martyn Kravtsiv]] (Ukraina, *1990)
*[[Boris Kreiman]] (Rusia, SUA, *1976)
*[[Josef Krejcik]] (Aostria, 1885-1957)
*[[Leon Kremer]] (Polonia, 1901-1941)
*[[Mira Kremer]] (Alamagn, 1905-1987)
*[[Martin Kreuzer]] (Alamagn, *1962)
*[[Ljuba Kristol]] (URSS, Rusia, Israel, *1944)
*[[Stanislav Kriventsov]] (URSS, Rusia, SUA, *1973)
*[[Nikolai Krogius]] (Rusia, *1930)
*[[Paul Krüger (echedoù)|Paul Krüger]] (Alamagn, 1871-1939)
*[[Velichka Krumova]] (Bulgaria, *1942)
*[[Irina Krush]] (Ukraina, SUA, *1983)
*[[Yuriy Kryvoruchko (echedoù)|Yuriy Kryvoruchko]] (Ukraina, *1986)
*[[Arvid Kubbel]] (Rusia, 1889-1938)
*[[Leonid Kubbel]] (Rusia, 1891-1942)
*[[Sergey Kudrin]] (Rusia, SUA, *1959)
*[[Adam Kuligowski]] (Polonia, *1955)
*[[Kaido Külaots]] (Estonia, *1976)
*[[Abhijit Kunte]] (India, *1977)
*[[Abraham Kupchik]] (Belarus, SUA, 1892-1970)
*[[Viktor Kupreichik]] (Belarus, *1949)
*[[Bojan Kurajica]] (Bosnia and Herzegovina, *1947)
*[[Igor Kurnosov]] (Rusia, 1985-2013)
*[[Alla Kushnir]] (Rusia, Israel, 1941-2013)
*[[Gennady Kuzmin]] (Rusia, *1946)
*[[Aloyzas Kveinys]] (URSS, Lituania, * 1962)
*[[Jan Kvicala]] (Tchekoslovakia, 1868-1939)
</div>
== L ==
<div style="column-count:2;">
*[[Martín Labollita]] (Arc'hantina, *1980)
*[[Khelil Lagha]] (Tunizia)
*[[Kateryna Lahno]] (Ukraina, *1989)
*[[Bogdan Lalić]] (Yougoslavia, Kroatia, Bro-Saoz, *1964)
*[[Erwin L'Ami]] (Izelvroioù, *1985)
*[[Paul Adrian Lamford]] (Kembre, *1953)
*[[Frank Lamprecht]] (Alamagn, *1968)
*[[E. Lancel]] (Belgia)
*[[Konstantin Landa]] (Rusia, *1972)
*[[Salo Landau]] (Polonia, Izelvroioù, 1903-1944)
*[[Gary Lane]] (Bro-Saoz, Aostralia, *1964)
*[[Lisa Lane]] (SUA, *1938)
*[[Max Lange]] (Alamagn, 1832-1899)
*[[Salomon Langleben]] (Polonia, 1862-1939)
*[[Mario Lanzani]] (Italia, *1963)
*[[Bent Larsen]] (Danmark, 1935-2010)
*[[Ernst Larsson]] (Sveden, 1897-1963)
*[[Baron Tassilo von Heydebrand und der Lasa]] (Prusia/Alamagn, 1818-1899)
*[[Berthold Lasker]] (Alamagn, 1860-1928)
*[[Edward Lasker]] (Polonia, Alamagn, SUA, 1885-1981)
*[[Emanuel Lasker]] (Alamagn, Rusia, SUA, 1868-1941)
*[[Khadidja Latreche]] (Aljeria, *1990)
*[[Sabrina Latreche]] (Aljeria, *1993)
*[[Milda Lauberte]] (Latvia, *1918)
*[[Bruno Laurent]] (Belgia, *1975)
*[[Leho Laurine]] (Estonia, Sveden, 1904-1998)
*[[Joel Lautier]] (Kanada, Bro-C'hall, *1973)
*[[Nora Laya Cabrera]] (Kuba, SUA *1950)
*[[Darwin Laylo]] (Filipinez, *1980)
*[[Fred Lazard]] (Bro-C'hall, 1883-1948)
*[[Gustave Lazard]] (Bro-C'hall, 1876-1949)
*[[Milunka Lazarević]] (Serbia, *1932)
*[[Viktor Laznicka]] (Republik Tchek, *1988)
*[[Kim Le Quang]] (Belgia, *1971)
*[[Lê Quang Liêm]] (Viêt-Nam, *1991)
*[[Dora Leal]] (Portugal, *1984)
*[[Sergey Lebedev (echedoù)|Sergey Lebedev]] (Rusia, 1868-1942)
*[[Julia Lebel-Arias]] (Arc'hantina, Bro-c'hall, Monako, *1946)
*[[Peter Lee (echedoù)|Peter Lee]] (Bro-Saoz, *1943)
*[[Peter Leepin]] (Suis, 1920-1995)
*[[Legall de Kermeur]] (Breizh, Bro-C'hall, 1702-1792)
*[[Damien Le Goff]] (Breizh, *1987)
*[[Anatoly Lein]] (Rusia, SUA, *1931)
*[[Catarina Leite]] (Portugal, *1983)
*[[Péter Lékó]] (Hungaria, *1979)
*[[Robert Lemaire]] (Belgia)
*[[Tatiana Lemačko]] (URSS, Bulgaria, Suis, 1948-2020)
*[[Alex Lenderman]] (SUA, *1989)
*[[James A. Leonard]] (SUA, 1841-1862)
*[[Giovanni Leonardo]] (Italia, 1542-1587)
*[[Ignatius Leong]] (Sina, Singapour, *1972)
*[[Paul Saladin Leonhardt]] (Polonia, Alamagn, 1877-1934)
*[[Konstantin Lerner]] (Ukraina, 1950-2011)
*[[Alexandre Lesiege]] (Kanada, *1975)
*[[Norman Lessing]] (SUA, 1911-2001)
*[[René Letelier]] (Chile, 1915-2006)
*[[Grigory Levenfish]] (Polonia, Rusia, 1889-1961)
*[[Aleksandr Levin]] (Rusia, 1871-1929)
*[[Jacob Levin (echedoù)|Jacob Levin]] (SUA, 1904-?)
*[[Naum Levin]] (Ukraina, Aostralia, *1933)
*[[Irina Levitina]] (Rusia, SUA, *1954)
*[[Stepan Levitsky]] (Rusia, 1876-1924)
*[[David Levy (echedoù)|David Levy]] (Bro-Skos, *1945)
*[[Jerzy Lewi]] (Polonia, Sveden, 1949-1972)
*[[Moritz Lewitt]] (Alamagn, 1863-1936)
*[[David H. Li]] (Sina, SUA, *1972)
*[[Li Chao (echedoù)|Li Chao]] (Sina, *1989)
*[[Andor Lilienthal]] (URSS, Rusia, Hungaria, 1911-2010)
*[[Luciano Lilloni]] (Italia, 1929-2000)
*[[Li Ruofan]] (Singapour, *1978)
*[[Li Shilong]] (Sina, *1977)
*[[Li Shongjian]] (Sina, *1939)
*[[Li Wenliang (echedoù)|Li Wenliang]] (Sina, *1967)
*[[Li Zunian]] (Sina, *1958)
*[[Liang Chong]] (Sina, *1980)
*[[Liang Jinrong]] (Sina, *1960)
*[[Vladimir Liberzon]] (Rusia, Israel, *1937)
*[[Theodor Lichtenhein]] (Alamagn, SUA, 1829-1874)
*[[Espen Lie]] (Norvegia, *1984)
*[[Kjetil Aleksander Lie]] (Norvegia, *1980)
*[[Andor Lilienthal]] (Hungaria, Rusia, 1911-2010)
*[[Darcy Lima]] (Brazil, *1962)
*[[Paul Limbos]] (Belgia, *1914)
*[[Oleiny Linares Nápoles]] (Kuba, *1983)
*[[Lin Ta]] (Sina, *1963)
*[[Lin Weiguo]] (Sina, *1970)
*[[Paul Lipke]] (Alamagn, 1870-1955)
*[[Isaac Lipnitsky]] (Ukraina, 1923-1959)
*[[Samuel Lipschütz]] (Hungaria, SUA, 1863-1905)
*[[Georgy Lisitsin]] (Rusia, 1909-1972)
*[[Paul List]] (Ukraina, Alamagn, Bro-Saoz, 1887-1954)
*[[Marta Litinskaya-Shul]] (Ukraina, *1949)
*[[John Littlewood (echedoù)|John Littlewood]] (Bro-Saoz, *1931)
*[[Lisandra Llaudy Pupo]] (Kuba, *1988)
*[[Liu Shilan]] (Sina, *1962)
*[[Liu Wenzhe]] (Sina, *1940)
*[[Ljubomir Ljubojević]] (Yougoslavia, Serbia, *1950)
*[[Eric Lobron]] (SUA, Alamagn, *1960)
*[[Louise Loeffler]] (Belgia)
*[[Josef Lokvenc]] (Aostria, 1899-1974)
*[[Giambattista Lolli]] (Italia, 1698-1769)
*[[Rudolf Loman]] (Izelvroioù, 1861-1932)
*[[William Lombardy]] (SUA, *1937)
*[[Gabriela López]] (Arc'hantina, *1975)
*[[Ruy López de Segura]] (Spagn, c. 1530 - c. 1580)
*[[Martín Lorenzini]] (Arc'hantina, *1975)
*[[Edward Löwe]] (Bro-Saoz, 1794-1880)
*[[Otto Löwenborg]] (Sveden, 1888-1969)
*[[Johann Löwenthal]] (Hungaria, Bro-Saoz, 1810-1876)
*[[Leopold Löwy, Jr]] (Aostria, 1871-goude 1909)
*[[Leopold Löwy, Sr]] (Aostria, 1840-goude 1904)
*[[Moishe Lowtzky]] (Ukraina, Polonia, 1881-1940)
*[[Sam Loyd]] (SUA, 1841 - 1911)
*[[Smbat Lputian]] (URSS, Armenia, *1958)
*[[Luis Ramirez Lucena]] (Spagn, c. 1465 - c. 1530)
*[[Markas Luckis]] (Lituania, Arc'hantina, 1905-1973)
*[[Carolina Luján]] (Arc'hantina, *1985)
*[[Andrey Lukin]] (URSS, Rusia, *1948)
*[[Stig Lundholm]] (Sveden, *1917)
*[[Erik Lundin]] (Sveden, 1904-1988)
*[[Francisco Lupi]] (Portugal, a-raok 1910-1954)
*[[Constantin Lupulescu]] (Roumania, *1984)
*[[Thomas Luther]] (Alamagn, *1969)
*[[Christopher Lutz]] (Alamagn, *1971)
*[[Galina Lyapunova]] (Armenia, URSS)
</div>
== M ==
<div style="column-count:2;">
*[[Alexander MacDonnell]] (Iwerzhon, 1798-1835)
*[[Gottlieb Machate]] (Alamagn, 1904-1974)
*[[Aleksandras Machtas]] (Lituania, Israel, 1892-1973)
*[[Bartłomiej Macieja]] (Polonia, *1977)
*[[George Henry MacKenzie]] (Bro-Skos, SUA, 1837-1891)
*[[Nicholas MacLeod]] (Kanada, 1870-1965)
*[[Karl MacPhillips]] (Iwerzhon, *1988)
*[[Carlos Maderna]] (Arc'hantina, 1910-1976)
*[[Ildikó Mádl]] (Hungaria, *1969)
*[[Anne-Marie Maeckelbergh]] (Belgia, *1965)
*[[Thibaut Maenhout]] (Belgia, *1989)
*[[Wim Maes]] (Belgia, *1972)
*[[Elmar Magerramov]] (Azerbaijan, *1958)
*[[Elisa Maggiolo]] (Arc'hantina, *1980)
*[[Joanna Majdan]] (Polonia, *1988)
*[[Kazimierz Makarczyk]] (Polonia, 1901-1972)
*[[Sirush Makints]] (Armenia, URSS]
*[[Vladimir Makogonov]] (Azerbaijan, 1904-1993)
*[[Gyula Makovetz]] (Hungaria, 1860-1903)
*[[Sandra Malajovich]] (Arc'hantina, *1968)
*[[Vadim Malakhatko]] (Ukraina, Belgia, *1977)
*[[Vladimir Malakhov (echedoù)|Vladimir Malakhov]] (Rusia, *1980)
*[[Guillermo Malbrán]] (Arc'hantina, 1967-2025)
*[[Vidmantas Mališauskas]] (Lituania, *1963)
*[[Vladimir Malaniuk]] (Rusia, Ukraina, *1957)
*[[Boris Maliutin]] (Rusia, 1883-1920)
*[[Nidjat Mamedov]] (Azerbaidjan, *1985)
*[[Chakhriyar Mamedyarov]] (Azerbaidjan, *1985)
*[[Rauf Mammadov]] (Azerbaidjan, *1988)
*[[Maria Manakova]] (Serbia, *1974)
*[[Federico Manca]] (Italia, *1969)
*[[Rima Manukian]] (Armenia, URSS)
*[[Karmen Mar]] (Slovenia, *1987)
*[[Napoleon Marache]] (Bro-C'hall, SUA, 1818-1875)
*[[Max Marchand]] (Izelvroioù, 1888-1957)
*[[Georg Marco]] (Roumania, Aostria, 1863-1923)
*[[Andy Marechal]] (Belgia, *1978)
*[[Sandro Mareco]] (Arc'hantina, *1987)
*[[Dimitar Marholev]] (Bulgaria, *1971)
*[[Alisa Marić]] (Serbia, *1970)
*[[Mirjana Marić]] (Serbia, *1970)
*[[Mihail Marin]] (Roumania, *1965)
*[[Beatriz Marinello]] (Chile, *1964)
*[[Denis Marion]] (Belgia, 1906-2000)
*[[Sergio Mariotti]] (Italia, *1946)
*[[Nefelina Marjanian]] (Armenia, URSS)
*[[Ján Markoš]] (Slovakia, *1985)
*[[Tomasz Markowski (echedoù)|Tomasz Markowski]] (Polonia, *1975)
*[[Robert Markuš]] (Serbia, *1984)
*[[Géza Maróczy]] (Hungaria, 1870-1951)
*[[Davide Marotti]] (Italia, 1881-1940)
*[[Dražen Marović]] (Kroatia, *1938)
*[[Yaniet Marrero López]] (Kuba, *1983)
*[[Frank Marshall]] (SUA, 1877-1944)
*[[Ayelén Martínez]] (Arc'hantina, *1993)
*[[Dion Martinez]] (Kuba, SUA, 1837-1928)
*[[Giovanni Martinolich]] (Italia, 1884-1910)
*[[Rico Mascarinas]] (Filipinez, *1954)
*[[Houshang Mashian]] (Iran, Israel, *1938)
*[[James Mason (echedoù)|James Mason]] (Iwerzhon, SUA, Bro-Saoz, 1849-1905)
*[[Dimitrios Mastrovasilis]] (Gres, *1983)
*[[Aleksandar Matanović]] (Serbia, *1930)
*[[Hermanis Matisons]] (Latvia, 1894-1932)
*[[Milan Matulović]] (Serbia, *1935)
*[[Svetlana Matveeva]] (Rusia, *1969)
*[[Marc'Andria Maurizzi]] (Korsika, *2007)
*[[Carl Mayet]] (Alamagn, 1810-1868)
*[[Isaak Mazel]] (Belarus, Rusia, 1911-1943)
*[[Neil McDonald (echedoù)|Neil McDonald]] (Bro-Saoz, *1967)
*[[Alexander McDonnell]] (Iwerzhon, 1798-1835)
*[[Colin McNab]] (Bro-Skos, *1961)
*[[Luke McShane]] (Bro-Saoz, *1984)
*[[Henrique Mecking]] (Brazil, *1952)
*[[Antonio Medina]] (Spagn, 1919-2003)
*[[Edmar Mednis]] (Latvia, SUA, 1937-2002)
*[[Susanto Megaranto]] (Indonezia, *1987)
*[[Dritan Mehmeti]] (Albania, *1978)
*[[Armenuhi Mehrabian]] (Armenia, URSS)
*[[Philipp Meitner]] (Aostria, 1838-1910)
*[[Marieta Melik-Pashaian]] (Armenia, URSS)
*[[Olga Menčíková|Olga Mentchikova]] (Rusia, Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1907-1944)
*[[Vyera Mentchikova]] (Rusia, Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1906-1944)
*[[Julius Mendheim]] (Alamagn, 1788-1836)
*[[Jonathan Mestel]] (Bro-Saoz, *1957)
*[[Roberto Messa]] (Italia, *1957)
*[[Johannes Metger]] (Alamagn, 1850-1926)
*[[Richard Meulders]] (Belgia, *1955)
*[[Anahí Meza]] (Arc'hantina, *1985)
*[[Voldemars Mežgailis]] (Latvia, *1912)
*[[Amina Mezioud]] (Aljeria, *1988)
*[[Paul Michel (echedoù)|Paul Michel]] (Alamagn, Arc'hantina, 1905-1977)
*[[Walter Michel]] (Suis, 1888-goude 1935)
*[[Christian Michel Yunis]] (Chile, Palestina, 1968*)
*[[Carlo Micheli]] (Italia, *1946)
*[[Reginald Price Michell]] (Bro-Saoz, 1873-1938)
*[[Bart Michiels]] (Belgia, *1986)
*[[Snezana Micic]] (Yougoslavia, Belgia, *1966)
*[[E. E. Middleton]] (Breizh-Veur)
*[[Jacques Mieses]] (Alamagn, Bro-Saoz, 1865-1954)
*[[Samuel Mieses]] (Alamagn, 1841-1884)
*[[Vladas Mikėnas]] (URSS, Estonia, Lituania, 1910-1992)
*[[Adrian Mikhalchishin]] (URSS, Ukraina, Slovenia, *1954)
*[[Victor Mikhalevski]] (Belarus, Israel, *1972)
*[[Igor Miladinović]] (Serbia, *1974)
*[[Tony Miles]] (Bro-Saoz, 1955-2001)
*[[Zdravko Milev]] (Bulgaria, 1929-1984)
*[[Borislav Milic]] (Yougoslavia, 1925-1986)
*[[Ioana Miller]] (Iwerzhon, 1995)
*[[Sophie Milliet]] (Bro-C'hall, *1983)
*[[Stuart Milner-Barry]] (Bro-Saoz, 1906-1995)
*[[Vadim Milov]] (Rusia, Israel, Suis, *1972)
*[[Artashes Minasian]] (Armenia, *1987)
*[[Johannes Minckwitz]] (Alamagn, 1843-1901)
*[[Nikolay Minev]] (Bulgaria, SUA, *1931)
*[[Dragoljub Minić]] (Montenegro, 1936-2005)
*[[Yerisbel Miranda Llanes]] (Kuba, *1987)
*[[Evgeniy Mirochnitchenko]] (Ukraina, *1978)
*[[Margarita Mirza-Avagian]] (Armenia, URSS)
*[[Azer Mirzoev]] (Azerbaidjan, *1978)
*[[Vesna Mišanović]] (Bosnia, *1964)
*[[Kamil Mitoń]] (Polonia, *1984)
*[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]] (Armenia, URSS, *1982)
*[[Anahit H. Mkrtchyan]] (Armenia, *2009)
*[[Stasch Mlotkowski]] (SUA, 1881-1943)
*[[Ayah Moaataz]] (Egipt, *1997)
*[[Abram Model]] (Latvia, Rusia, 1896-1976)
*[[Charles Moehle]] (SUA, 1859-1898)
*[[Jorgen Moeller]] (Danmark, 1873-1944)
*[[Jan Moeyersons]] (Belgia)
*[[Chahin Mohandesi]] (Iran, *1962)
*[[Ariah Mohiliver]] (Polonia, Israel, *1904)
*[[Stefan Mohr]] (Alamagn, *1967)
*[[Alexander Moiseenko]] (Ukraina, *1980)
*[[Baldur Möller]] (Island, *a-raok 1921)
*[[Augustus Mongredien]] (Bro-Saoz, 1807-1888)
*[[Léon Monosson]] (Belarus, Bro-C'hall, 1892-1943)
*[[Julius du Mont]] (Bro-C'hall, Bro-Saoz, 1881-1956)
*[[Mario Monticelli]] (Italia, 1902-1995)
*[[María Teresa Mora]] (Kuba, 1902-1980)
*[[Elshan Moradi]] (Iran, *1985)
*[[Luciana Morales Mendoza]] (Perou, *1987)
*[[Kalikst Morawski]] (Polonia, 1859 - c. 1939)
*[[Bruno Moritz]] (Alamagn, Ecuador, 1900- ?)
*[[Iván Morovic]] (Chile, *1963)
*[[Alexander Moroz (echedoù)|Alexander Moroz]] (Ukraina, 1961-2009)
*[[Aleksandr Morozevitch]] (URSS, Rusia, *1977)
*[[Paul Charles Morphy]] (SUA, 1837-1884)
*[[John Morrison (echedoù)|John Morrison]] (Kanada, 1889-1975)
*[[Niaz Morshed]] (Bangladesh, *1966)
*[[Paul Motwani]] (Bro-Skos, *1962)
*[[Alexander Motylev]] (Rusia, *1979)
*[[Alaaeddine Moussa]] (Liban, Palestina, 1968)
*[[Anna Mouzytchouk]] (Ukraina, Slovenia, *1990)
*[[Sergei Movsesian]] (Armenia, Slovakia, *1978)
*[[Paul Mross]] (Polonia, Alamagn, *1910)
*[[Martin Mrva]] (Slovakia, *1971)
*[[André Muffang]] (Bro-C'hall, 1897-1989)
*[[Hans Müller]] (Aostria, 1896-1971)
*[[Karsten Müller]] (Alamagn, *1970)
*[[César Muñoz]] (Ecuador, *1929)
*[[Piotr Murdzia]] (Polonia, *1975)
*[[Jacob Murey]] (Rusia, Israel, *1941)
*[[Augusto de Muro]] (Arc'hantina, ? -1959)
*[[Phiona Mutesi]] (Ouganda, *1996)
*[[Anna Muzychuk]] (Ukraina, Slovenia, *1990)
*[[Lhamsuren Myagmarsuren]] (Mongolia, *1938)
*[[Hugh Myers]] (SUA, 1930-2008)
</div>
== N ==
<div style="column-count:2;">
*[[Ashot Nadanian]] (Armenia, *1972)
*[[Arkadij Naiditsch]] (Latvia, Alamagn, *1985)
*[[Oskar Naegeli]] (Suis, 1885-1959)
*[[Géza Nagy]] (Hungaria, 1892-1953)
*[[Miguel Najdorf]] (Polonia, Arc'hantina, 1910-1997)
*[[Peninah Nakabo]] (Ouganda, *1992)
*[[Hikaru Nakamura]] (Japan, SUA, *1987)
*[[Christine Namaganda]] (Ouganda, *1986)
*[[Gloria Nansubuga]] (Ouganda, *2001)
*[[William Napier]] (Bro-Saoz, SUA, 1881-1952)
*[[Mario Napolitano]] (Italia, 1910-1995)
*[[Renato Naranja]] (Filipinez, *1940)
*[[Srinath Narayanan]] (India, *1994)
*[[Daniel Naroditsky]] (SUA, 1995-2025)
*[[Lina Nassr]], (Aljeria, *2003)
*[[Rui de Carvalho Nascimento]] (Portugal, 1914-2012)
*[[Wajd Natsheh]] (Palestina, *2001)
*[[David Navara]] (Republik Tchek, *1985)
*[[Vera Nebolsina]] (Rusia, *1989)
*[[Ozren Nedeljković]] (Serbia, 1903-1984)
*[[Gastón Needleman]] (Arc'hantina, *1990)
*[[Iris Neels]] (Belgia, *1980)
*[[Parimarjan Negi]] (India, *1993)
*[[Iivo Nei]] (Estonia, *1931)
*[[Oleg Neikirch]] (Jorjia, Bulgaria, 1914-1985)
*[[Kateřina Němcová]] (Republik Tchek, *1990)
*[[Ivan Nemet]] (Yougoslavia, Serbia, Suis, 1943-2007)
*[[Vladimir Nenarokov]] (Rusia, 1880-1953)
*[[Andzhelika Nenova]] (Bulgaria, *2010)
*[[Ian Nepomniachtchi]] (Rusia, *1990)
*[[Vincenzo Nestler]] (Italia, 1912-1988)
*[[Augustin Neumann]] (Aostria, 1879-1906)
*[[Gustav Neumann]] (Alamagn, 1838-1881)
*[[Vladislav Nevednichy]] (Roumania, *1969)
*[[Valeriy Neverov]] (Ukraina, *1962)
*[[Rashid Nezhmetdinov]] (Rusia, 1912-1974)
*[[Nguyễn Ngọc Trường Sơn]] (Viêt Nam, *1990)
*[[Ni Hua]] (Sina, *1983)
*[[Arno Nickel]] (Alamagn, *1952)
*[[Bryon Nickoloff]] (Kanada, 1956-2004)
*[[Bjørn Nielsen]] (Danmark, 1907-1949)
*[[Peter Heine Nielsen]] (Danmark, *1973)
*[[Torkil Nielsen]] (Faroe Islands, *1964)
*[[Walter Niephaus]] (Alamagn, 1923-1992)
*[[Friso Nijboer]] (Izelvroioù, *1965)
*[[Yuri Nikolaevsky]] (Ukraina, *1937)
*[[Ioannis Nikolaidis]] (Gres, *1971)
*[[Predrag Nikolić]] (Bosnia-ha-Herzegovina, *1960)
*[[Adriana Nikolova]] (Bulgaria, *1988)
*[[Allan Nilsson]] (Sveden, 1899-1949)
*[[Aaron Nimzowitsch]] (Latvia, Danmark, 1886-1935)
*[[Ning Chunhong]] (Sina, *1968)
*[[Dieter Nisipeanu]] (Roumania, *1976)
*[[Kamel Njili]] (Tunizia, *1982)
*[[Josef Noa]] (Hungaria, 1856-1903)
*[[Jesus Nogueiras]] (Kuba, *1959)
*[[Aileen Noonan]] (Iwerzhon, *1950)
*[[Federico Norcia]] (Italia, 1904-1985)
*[[Holger Norman-Hansen]] (Danmark, 1899-1984)
*[[David Norwood]] (Bro-Saoz, *1968)
*[[Daniël Noteboom]] (Izelvroioù, 1910-1932)
*[[Igor Novikov (echedoù)|Igor Novikov]] (Ukraina, SUA, *1962)
*[[Nikolay Novotelnov]] (Rusia, 1911-2006)
*[[Heinz Nowarra]] (Alamagn, 1897-1945 ?)
*[[Haruna Nsubuga]] (Ouganda, *1991)
*[[John Nunn]] (Bro-Saoz, *1955)
*[[Friedrich Nürnberg]] (Alamagn, 1909 -1984)
*[[Gertrud Nüsken]] (Alamagn, 1917 -1972)
*[[Tomi Nyback]] (Finland, *1985)
*[[Gustaf Nyholm]] (Sveden, 1880-1957)
*[[Illya Nyzhnyk]] (Ukraina, *1996)
</div>
== O ==
<div style="column-count:2;">
*[[Kevin O'Connell (echedoù)|Kevin O'Connell]] (Bro-Saoz, Iwerzhon, *1949)
*[[Handszar Odeev]] (Turkmenistan, *1972)
*[[Leif Øgaard]] (Norvegia, *1952)
*[[Alice O'Gorman]] (Iwerzhon, *2000)
*[[John O'Hanlon (echedoù)|John O'Hanlon]] (Iwerzhon, 1876-1960)
*[[Tõnu Õim]] (Estonia, *1941)
*[[Kaarle Ojanen]] (Finland, *1918)
*[[Alberic O'Kelly de Galway]] (Belgia, 1911-1980)
*[[Friðrik Ólafsson]] (Island, *1935)
*[[Helgi Ólafsson]] (Island, *1956)
*[[Mikhailo Oleksienko]] (Ukraina, *1986)
*[[Lembit Oll]] (URSS, Estonia, 1966-1999)
*[[Adolf Georg Olland]] (Izelvroioù, 1867-1933)
*[[Anton Olson]] (Sveden, 1881-goude 1928)
*[[Umida Omonova]] (Ouzbekistan, *2006)
*[[Gülümser Öney]] (Bulgaria, Turkia, *1956)
*[[Aleksandr Onistchouk]] (Ukraina, SUA *1975)
*[[Abdelaziz Onkoud]] (Maroko, *1972)
*[[Karel Opočensky]] (Tchekoslovakia, 1892-1975)
*[[Wilhelm Orbach]] (Alamagn, 1894-1944)
*[[Lisandra Teresa Ordaz Valdés]] (Kuba, *1988)
*[[Menachem Oren]] (Polonia, Israel, 1901-1962)
*[[Lexy Ortega]] (Kuba, Italia, *1960)
*[[Dorren O'Siochrú]] (Iwerzhon, *1950)
*[[Gerard Oskam]] (Izelvroioù, 1880-1952)
*[[Berge Ostenstad]] (Norvegia, *1964)
*[[Mahfoud Oussedik]] (Aljeria, *1992)
*[[John Owen (echedoù)|John Owen]] (Bro-Saoz, 1827-1901)
*[[Karlis Ozols]] (Latvia, Aostralia, 1912-2001)
</div>
== P ==
<div style="column-count:2;">
*[[Ludek Pachman]] (Tchekoslovakia, Alamagn, 1924-2003)
*[[Nikola Padevsky]] (Bulgaria, *1933)
*[[Elisabeth Pähtz]] (Alamagn, *1985)
*[[Adamantia Paizis]] (Italia, *1972)
*[[Mladen Palac]] (Kroatia, *1971)
*[[Sam Palatnik]] (Ukraina, SUA, *1950)
*[[Luis Palau (echedoù)|Luis Palau]] (Arc'hantina, 1897-1971 )
*[[Victor Palciauskas]] (Lituania, SUA, *1941)
*[[Richard Palliser]] (Bro-Saoz, *1981)
*[[Rudolf Palme]] (Aostria, 1910-2005)
*[[Ryan Palmer (echedoù)|Ryan Palmer]] (Jamaica, *1974)
*[[Fiorentino Palmiotto]] (Italia, *1929)
*[[Davor Palo]] (Danmark, *1985)
*[[Eero Paloheimo]] (Finland, *1936)
*[[Fiammetta Panella]] (Italia, *1988)
*[[Óscar Panno]] (Arc'hantina, *1935)
*[[Vasily Panov]] (Rusia, 1906-1973)
*[[Enrico Paoli]] (Italia, 1908-2005)
*[[Mark Paragua]] (Filipinez, *1984)
*[[Shadi Paridar]] (Iran, *1986)
*[[Mircea Parligras]] (Roumania, *1980)
*[[Bruno Parma]] (Slovenia, *1941)
*[[Frank Parr]] (Bro-Saoz, 1918-2003)
*[[Llambi Pasko]] (Albania, *1991)
*[[Dante Pasqua]] (Italia, 1898-1974)
*[[Louis Paulsen]] (Alamagn, 1833-1891)
*[[Wilfried Paulsen]] (Alamagn, 1828-1901)
*[[Duško Pavasovič]] (Kroatia, Slovenia, *1975)
*[[Max Pavey]] (SUA, 1918-1957)
*[[Eugène Pécher]] (Belgia, *1841 pe 1842 - 1905)
*[[Simonne Peeters]] (Belgia)
*[[Vera Pejčeva]] (Bulgaria, *1969)
*[[Jiří Pelikán (echedoù)|Jiří Pelikán]] (Tchekoslovakia, Arc'hantina, 1906-1985)
*[[Yannick Pelletier]] (Suis, *1976)
*[[Roman Pelts]] (Ukraina, Kanada, *1937)
*[[Peng Xiaomin]] (Sina, *1973)
*[[Peng Zhaoqin]] (Sina, Izelvroioù, *1968)
*[[Jonathan Penrose]] (Bro-Saoz, *1933)
*[[Thierry Penson]] (Belgia, *1955)
*[[Corina Peptan]] (Roumania, *1978)
*[[Fernando Peralta (c'hoarier echedoù)|Fernando Peralta]] (Arc'hantina, *1979)
*[[Carlos Pereira dos Santos]] (Portugal, *1972)
*[[Ruben Pereira]] (Portugal, *1991)
*[[Eneida Pérez]] (Republik Dominikan, Alamagn *1964)
*[[Amelia Pérez de Navas]] (Arc'hantina, *?)
*[[Federico Pérez Ponsa]] (Arc'hantina, *1993)
*[[Julius Perlis]] (Polonia, Aostria, 1880-1913)
*[[Barbara Pernici]] (Italia, *1956)
*[[Frederic Perrin]] (Bro-Saoz, SUA, 1815-1889)
*[[Raaphi Persitz]] (Bro-Saoz, Israel, Suis, *1934)
*[[Nick Pert]] (Bro-Saoz, *1981)
*[[John Peters (echedoù)|John Peters]] (SUA, *1951)
*[[Jusefs Petkevich]] (Latvia, *1940)
*[[Arshak Petrosian]] (Armenia, *1953)
*[[Davit G. Petrosian]] (Armenia, *1984)
*[[Tigran Petrosian]] (Armenia, Jorjia, URSS, 1929-1984)
*[[Aleksandr Petrov]] (Rusia, 1794-1867)
*[[Marlen Petrova]] (Bulgaria, *1961)
*[[Vladimirs Petrovs]] (Latvia, 1907-1943)
*[[Gergana Peycheva]] (Bulgaria, *2003)
*[[Gerhard Pfeiffer]] (Alamagn, 1923-2000)
*[[Phạm Minh Hoàng]] (Viêt Nam, Breizh, *1978)
*[[François Philidor]] (Bro-C'hall, 1726-1795)
*[[Evgeniy Piankov]] (URSS, Ukraina, *1941)
*[[Luis Piazzini]] (Arc'hantina, 1905-1980)
*[[Tom Piceu]] (Belgia, *1978)
*[[Jeroen Piket]] (Izelvroioù, *1969)
*[[Harry Nelson Pillsbury]] (SUA, 1872-1906)
*[[Herman Pilnik]] (Alamagn, Arc'hantina, 1914-1981)
*[[Karol Piltz]] (Polonia, 1903-1939)
*[[Sulennis Piña Vega]] (Kuba, *1981)
*[[Albert Pinkus]] (SUA, 1903-1984)
*[[József Pintér]] (Hungaria, *1953)
*[[Ariana Pintor]] (Portugal, *1988)
*[[Vasja Pirc]] (Slovenia, 1907-1980)
*[[Rudolf Pitschak]] (Tchekoslovakia, SUA, *1902)
*[[Karl Pitschel]] (Aostria, 1829-1883)
*[[Aaron Pixton]] (SUA, *1986)
*[[Ján Plachetka]] (Slovakia, *1945)
*[[Albin Planinc]] (Yougoslavia, Slovenia, 1944-2008)
*[[James Plaskett]] (Bro-Saoz, Spagn, *1960)
*[[Kazimierz Plater]] (Polonia, 1915-2004)
*[[Igor Platonov]] (Ukraina, 1934-1995)
*[[Joseph Platz]] (Alamagn, SUA, 1905-1981)
*[[Isaías Pleci]] (Arc'hantina, 1907-1979)
*[[David Podhorzer]] (Aostria, *a-raok 1916)
*[[Natalia Pogonina]] (Rusia, *1985)
*[[Henryk Pogorieły]] (Polonia, 1908-1943)
*[[Ernest Pogosyants]] (Ukraina, 1935-1990)
*[[Iosif Pogrebyssky]] (Ukraina, 1906-1971)
*[[Amos Pokorný]] (Tchekoslovakia, 1890-1949)
*[[Rudolph Pokorny]] (Bohemia, Mec'hiko, SUA, 1880-goude 1920)
*[[Richard Polaczek]] (Belgia, *1965)
*[[Giulio Polerio]] (Italia, 1548-1612)
*[[Judit Polgar]] (Hungaria, *1976)
*[[Zsuzsa Polgar]] (Hungaria, SUA, *1969)
*[[Zsofia Polgar]] (Hungaria, Israel, *1974)
*[[Elisabeta Polihroniade]] (Roumania, 1935-2016)
*[[David Polland]] (SUA, *1915)
*[[William Pollock (echedoù)|William Pollock]] (Rouantelezh-Unanet, 1859-1896)
*[[Lev Polugaevski]] (URSS, Belarus, Rusia, 1934-1995)
*[[Arturo Pomar]] (Spagn, *1931)
*[[Rouslan Ponomariov]] (Ukraina, 1983)
*[[Domenico Ponziani]] (Italia, 1719-1796)
*[[Stepan Popel]] (Polonia, Bro-C'hall, SUA, 1909-1987)
*[[Ignatz von Popiel]] (Aostria-Hungaria, Polonia, 1863-1941)
*[[Petar Popović (echedoù)|Petar Popović]] (Yugoslavia, Serbia, *1959)
*[[Artur Poplawski]] (Polonia, Suis, 1860-1918)
*[[Yosef Porath]] (Alamagn, Israel, 1909-1996)
*[[Moritz Porges]] (Bohemia/Aostria-Hungaria, 1857-1909)
*[[Giorgio Porreca]] (Italia, 1927-1988)
*[[Lajos Portisch]] (Hungaria, *1937)
*[[Domenico Postpischl]] (Italia, 1905-1980)
*[[Ehrhardt Post]] (Alamagn, 1881-1947)
*[[Evgeny Postny]] (Israel, *1981)
*[[Peter Potemkine]] (Rusia, Bro-C'hall, 1886-1926)
*[[Vladimir Potkin]] (Rusia, *1982)
*[[Ludovit Potuček]] (Slovakia, *a-raok 1921)
*[[Christian Poulsen (echedoù)|Christian Poulsen]] (Danmark, 1912-1981)
*[[AtoSUA Pourkashiyan]] (Iran, *1988)
*[[Lynda Annette Powell]] (Kembre, *?)
*[[Borki Predojević]] (Bosnia, *1987)
*[[Edith Charlotte Price]] (Bro-Saoz, 1872-1952)
*[[Roberto Primavera]] (Italia, *1981)
*[[Lodewijk Prins]] (Izelvroioù, *1913)
*[[Ladislav Prokeš]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1884-1966)
*[[Svetlana Prudnikova]] (Rusia, *1967)
*[[Dawid Przepiórka]] (Polonia, 1880-1942)
*[[Lev Psakhis]] (Rusia, Israel, *1958)
*[[Lenka Ptacnikova]] (Tchekoslovakia, Island, *1976)
*[[Stojan Puc]] (Slovenia, 1921-2004)
*[[Viktors Pupols]] (Latvia, SUA, *1935)
*[[Cecil Purdy]] (Zeland-Nevez, Aostralia, 1906-1979)
*[[John Purdy (echedoù)|John Purdy]] (Aostralia, *1935)
*[[Benoît Purenne]] (Breizh, *1997)
</div>
== Q ==
<div style="column-count:2;">
*[[Llambi Qendro]] (Albania, *1963)
*[[Qi Jingxuan]] (Sina, *1947)
*[[Qin Kanying]] (Sina, *1974)
*[[Oscar Quiñones (echedoù)|Oscar Quiñones]] (Perou, *1941)
*[[Miguel Quinteros]] (Arc'hantina, *1947)
</div>
== R ==
<div style="column-count:2;">
*[[Braslav Rabar]] (Yougoslavia, Kroatia, 1919-1973)
*[[Abram Rabinovitch]] (URSS, Lituania, Rusia, 1878-1943)
*[[Ilya Rabinovich]] (Rusia, 1891-1942)
*[[Viktoria Radeva]] (Bulgaria, *2001)
*[[Elitsa Raeva]] (Bulgaria, *1987)
*[[Teimour Radjabov]] (Azerbaidjan, *1987)
*[[Ivan Radoulov]] (Bulgaria, *1939)
*[[Markus Ragger]] (Aostria, *1988)
*[[Viacheslav Ragozin]] (URSS, Rusia, 1908-1962)
*[[Ziaur Rahman (echedoù)|Ziaur Rahman]] (Bangladesh, *1974)
*[[Maurice Raizman]] (Moldova/Rusia, Bro-C'hall 1905-1974)
*[[Iweta Rajlich]] (Polonia, *1981)
*[[Vasik Rajlich]] (SUA, *1971)
*[[Lorenc Rama]] (Albania, *1964)
*[[Ramachandran Ramesh]] (India, *1976)
*[[Alejandro Ramírez (echedoù)|Alejandro Ramírez]] (Costa Rica, *1988)
*[[Vivian Ramón Pita]] (Kuba,*1963)
*[[Maaja Ranniku]] (URSS, Estonia, 1941-2004)
*[[Richárd Rapport]] (Hungaria, *1996)
*[[Nukhim Rashkovsky]] (URSS, Rusia, *1946)
*[[Ilmar Raud]] (Estonia, Arc'hantina, 1913-1941)
*[[Vsevolod Rauzer]] (URSS, Ukraina, 1908-1941)
*[[Khaled Abdel Razik]], (Egipt, *1975)
*[[Yuri Razuvayev]] (URSS, Rusia, 1945-2012)
*[[Damián Reca]] (Arc'hantina, 1894-1937)
*[[Hans Ree]] (Izelvroioù, *1944)
*[[Brian Reilly]] (Bro-C'hall, Bro-Saoz, Iwerzhon, 1901-1991)
*[[Dimitri Reinderman]] (Izelvroioù, *1972)
*[[Fred Reinfeld]] (SUA, 1910-1964)
*[[Heinrich Reinhardt]] (Alamagn, Arc'hantina, 1903-1990)
*[[Salome Reischer]] (Aostria, Palestina, SUA, 1899-1980)
*[[Teodor Regedziński]] (Polonia, 1894-1954)
*[[Arturo Reggio]] (Italia, 1863-1917)
*[[Josef Rejfir]] (Tchekoslovakia, 1909-1962)
*[[Ludwig Rellstab (echedoù)|Ludwig Rellstab]] (Alamagn, 1904-1983)
*[[Georges Renaud]] (Bro-C'hall, 1893-1975)
*[[Samuel Reshevsky]] (Polonia, SUA, 1911-1992)
*[[Pál Réthy]] (Hungaria, 1905-1962)
*[[Richárd Réti]] (Aostria-Hungaria, Tchekoslovakia, 1889-1929)
*[[Ramón Rey Ardid]] (Spagn, 1903-1988)
*[[Alexander Riazantsev]] (Rusia, *1985)
*[[Zoltán Ribli]] (Hungaria, *1951)
*[[Pablo Ricardi]] (Arc'hantina, *1962)
*[[Isaac Rice]] (SUA, 1850-1915)
*[[Jane Richmond]] (Kembre, *1961)
*[[Kurt Richter]] (Alamagn, 1900-1969)
*[[Antonio Rico]] (Spagn, 1908-1988)
*[[Alessandra Riegler]] (Italia, *1961)
*[[Fritz Riemann]] (Alamagn, 1859-1932)
*[[Friedl Rinder]] (Alamagn, 1905-2001)
*[[Horst Rittner]] (Alamagn, *1930)
*[[Nikolai Riumin]] (Rusia, 1908-1942)
*[[Jules Arnous de Rivière]] (Breizh, Bro-C'hall, 1830-1905)
*[[Aimen Rizouk]] (Aljeria, *1979)
*[[Marina Rizzo]] (Arc'hantina, *1965)
*[[Karl Robatsch]] (Aostria, 1928-2000)
*[[Walter Robinow]] (Alamagn, 1867-1938)
*[[Ray Robson]] (SUA, *1994)
*[[Sérgio Rocha]] (Portugal, *1972)
*[[Ludwig Rödl]] (Alamagn, 1907-1970)
*[[Maxim Rodshtein]] (Israel, *1989)
*[[Hans Roepstorff]] (Alamagn, 1910-1945)
*[[Ian Rogers (echedoù)|Ian Rogers]] (Aostralia, *1960)
*[[Gustav Rogmann]] (Alamagn, 1909-1947)
*[[Kenneth Rogoff]] (SUA, *1953)
*[[Dorian Rogozenko]] (Roumania, *1973)
*[[Ivan Vladimir Rohaček]] (Slovakia, 1909-1977)
*[[Michael Rohde (echedoù)|Michael Rohde]] (SUA, *1959)
*[[Michael Roiz]] (Rusia, Israel *1983)
*[[Oleg Romanichin]] (URSS, Ukraina, *1952)
*[[Alexander Romanovsky (echedoù)|Alexander Romanovsky]] (Lituania, Rusia, 1880-1943)
*[[Piotr Romanovski]] (URSS, Rusia, 1892-1964)
*[[Max Romih]] (Kroatia, Italia, 1893-1979)
*[[Chris de Ronde]] (Izelvroioù,
*[[Niccolo Ronchetti]] (Italia, *1989)
*[[Catharina Roodzant]] (Izelvroioù, 1896-1999)
*[[Marcel Roofthoofd]] (Belgia, *1952)
*[[Salme Rootare]] (Estonia, 1913-1987)
*[[Vidrik Rootare]] (Estonia, c. 1900 - 1985)
*[[Jan Rooze]] (Belgia, *1947)
*[[Jakob Rosanes]] (Ukraina/Aostria-Hungaria, Alamagn, 1842-1922)
*[[Bernardo Roselli]] (Uruguay, *1965)
*[[Leon Rosen]] (Polonia, SUA, 1869-1942)
*[[Andreas Rosendahl]] (Danmark, 1864-1909)
*[[Karl Wilhelm Rosenkrantz]] (Latvia, Rusia, 1876-goude 1928)
*[[Jacob Rosenthal]] (SUA, 1881-1954)
*[[Samuel Rosenthal]] (Polonia, Bro-C'hall 1837-1902)
*[[Laura Ross (echedoù)|Laura Ross]] (SUA, *1988)
*[[Stefano Rosselli del Turco]] (Italia, 1877-1947)
*[[Héctor Rossetto]] (Arc'hantina, 1922-2009)
*[[Nikolaz Rossolimo]] (Ukraina, Bro-C'hall, SUA, 1910-1975)
*[[Gersz Rotlewi]] (Polonia, 1889-1920)
*[[Lyoudmila Roudenko]] (URSS, Ukraina, Rusia, 1904-1986)
*[[Eugène Rousseau]] (Bro-C'hall, SUA, c. 1810 - c. 1870)
*[[Jonathan Rowson]] (Bro-Skos, *1977)
*[[Solomon Rozental]] (URSS, Lituania, Belarus, 1890-1955)
*[[Eduardas Rozentalis]] (URSS, Lituania, *1963)
*[[Vesna Rožič]] (Slovenia, 1987–2013)
*[[Ruan Lufei]] (Sina, *1987)
*[[Serge Rubanraut]] (Sina, Aostralia, 1948-2008)
*[[Karl Ruben]] (Danmark, *1903)
*[[Jorge Rubinetti]] (Arc'hantina, 1945-2016)
*[[Akiba Rubinstein]] (Polonia, Alamagn, Belgia, 1882-1961)
*[[Emanuel Rubinstein]] (Polonia, 1897-?)
*[[José Rubinstein]] (Arc'hantina, *1940)
*[[Simon Rubinstein]] (Aostria, Suafrika, *c. 1910)
*[[Solomon Rubinstein]] (Polonia, SUA, 1868-1931)
*[[Sergei Rublevsky]] (Rusia, *1974)
*[[Olga Rubtsova]] (Rusia, 1909-1994)
*[[Iosif Rudakovsky]] (Ukraina, 1914-1947)
*[[Mary Rudge]] (Bro-Saoz, 1842-1919)
*[[Nikoly Rudnev]] (Ukraina, Ouzbekistan, 1895-1944)
*[[Anna Rudolf]] (Hungaria, *1987)
*[[Alexander Rueb]] (Izelvroioù, 1882-1959)
*[[Andrey Rychagov]] (Rusia, *1979)
*[[Mikhail Rytshagov]] (Estonia, *1967)
</div>
== S ==
<div style="column-count:2;">
*[[Peter Alexandrovich Saburov]] (Rusia, 1835-1918)
*[[Peter Petrovich Saburov]] (Rusia, Suis, 1880-1932)
*[[Antonio Sacconi]] (Italia, 1895-1968)
*[[Matthew Sadler]] (Bro-Saoz, *1974)
*[[Darmen Sadvakasov]] (Kazakstan, *1979)
*[[Danial Saiboulatov]] (Belgia, *1970)
*[[Yousof Safvat]] (Iran, bet ganet e?)
*[[Pierre Charles Fournier de Saint Amant]] (Bro-C'hall, 1800-1872)
*[[Jaroslav Šajtar]] (Tchekoslovakia, 1921-2003)
*[[Konstantin Sakaiev]] (URSS, Tatarstan, Rusia, *1974)
*[[Yuri Sakharov]] (URSS, Ukraina, 1922-1981)
*[[Ihab Salem]] (Palestina, *1973)
*[[Ada María Salgado]] (Kuba, *?)
*[[Nurgjul Salimova]] (Bulgaria, *2003)
*[[Valery Salov]] (URSS, Rusia, *1964)
*[[Mic'hail Saltaev]] (URSS, Ouzbekistan, *1962)
*[[Alessandro Salvio]] (Italia, c. 1570 - c. 1640)
*[[Carlo Salvioli]] (Italia, 1848-1930)
*[[Gersz Salwe]] (Polonia, 1862-1920)
*[[Friedrich Sämisch]] (Alamagn, 1896-1975)
*[[Sergiu Samarian]] (Roumania, Alamagn, 1923-1991)
*[[Grigory Sanakoev]] (Rusia, *1935)
*[[Luis Augusto Sánchez]] (Kolombia, 1917-1981)
*[[Raúl Sanguineti]] (Arc'hantina, 1933-2000)
*[[Anthony Santasiere]] (SUA, 1904-1977)
*[[Maria Vincenza Santurbano]] (Italia, *1968)
*[[Emmanuel Sapira]] (Roumania, Belgia, 1900-1943)
*[[Tânia Saraiva]] (Portugal, *1976)
*[[Gediminas Sarakauskas]] (Lituania, *1977)
*[[Zivilė Sarakauskienė]] (Lituania, *1978)
*[[Ortvin Sarapu]] (Estonia, Zeland-Nevez, 1924-1999)
*[[Jonathan Sarfati]] (Aostralia, Zeland-Nevez, *1964)
*[[Gabriel Sarkisyan]] (Armenia, *1983)
*[[Ivan Šarić (echedoù)|Ivan Šarić]] (Kroatia, *1990)
*[[Spartaco Sarno]] (Italia, *1964)
*[[Zoltan Sarosy]] (Hungaria, Kanada, *1906)
*[[María Belen Sarquis]] (Arc'hantina, *1988)
*[[Jacob Sarratt]] (Bro-Saoz, 1772-1819)
*[[Gaëtan Sarthou]] (Breizh, *1973)
*[[Walaa Sarwat]], (Egipt, *1960)
*[[Jeff Sarwer]] (Kanada, *1978)
*[[Krishnan Sasikiran]] (India, *1981)
*[[Harold Saunders (echedoù)|Harold Saunders]] (Bro-Saoz, 1875-1950)
*[[Stanislav Savchenko]] (Ukraina, *1967)
*[[Vladimir Savon]] (Ukraina, 1940-2005)
*[[Stefka Savova]] (Bulgaria, *1958)
*[[Eman Sawan]] (Palestina, *2007)
*[[Gyula Sax]] (Hungaria, *1951)
*[[Emil Schallopp]] (Alamagn, 1843-1919)
*[[Morris Schapiro]] (Lituania, SUA, 1903-1996)
*[[Willem Schelfhout]] (Izelvroioù, 1874-1951)
*[[Theodor von Scheve]] (Alamagn, 1851-1922)
*[[Emanuel Schiffers]] (Rusia, 1850-1904)
*[[Willi Schlage]] (Alamagn, 1888-1940)
*[[Carl Schlechter]] (Aostria, 1874-1918)
*[[Roland Schmaltz]] (Alamagn, *1974)
*[[Carl Friedrich Schmid]] (Latvia, 1840-1897)
*[[Lothar Schmid]] (Alamagn, *1928)
*[[Paul Felix Schmidt]] (Estonia, Alamagn, SUA, 1916-1984)
*[[Wlodzimierz Schmidt]] (Polonia, *1943)
*[[Ludwig Schmitt]] (Alamagn, *a-raok 1910)
*[[Wilhelm Schönmann]] (Alamagn, 1889-1970)
*[[Georg Schories]] (Alamagn, 1874-1934)
*[[Karl Schorn]] (Alamagn, 1803-1850)
*[[Arnold Schottländer]] (Alamagn, 1854-1909)
*[[František Schubert]] (Tchekoslovakia, 1894-1940)
*[[Robert Schuermans]] (Belgia, *1950)
*[[John William Schulten]] (SUA, 1821-1875)
*[[Jan Schulz]] (Tchekoslovakia, 1899-1953)
*[[Helmut Schumacher]] (Belgia, *1931)
*[[Aaron Schwartzman]] (Arc'hantina, *1908)
*[[Gabriel Schwartzman]] (Roumania, SUA, *1976)
*[[Leon Schwartzmann]] (Polonia, Bro-C'hall, 1887-1942)
*[[Paulette Schwartzmann]] (Bro-C'hall, Arc'hantina, 1894-1953)
*[[Adolf Schwarz]] (Hungaria, Aostria, 1836-1910)
*[[Jacques Schwarz]] (Aostria, 1856-1921)
*[[Samuel Schweber]] (Arc'hantina, *1936)
*[[Kamel Seba]] (Aljeria, *1975)
*[[Marie Sebag]] (Bro-C'hall, *1986)
*[[Elena Sedina]] (Italia, *1968)
*[[Mohammed Seder]] (Palestina, *2009)
*[[Yasser Seirawan]] (Siria, SUA, *1960)
*[[Adolf Seitz]] (Alamagn, Arc'hantina 1898-1970)
*[[Alexey Selezniev]] (Rusia, Bro-C'hall, 1888-1967)
*[[Lidia Semenova]] (Ukraina, *1951)
*[[Pietro Seni]] (Italia, 1841-1909)
*[[Olav Sepp]] (Estonia, *1969)
*[[Edward Guthlac Sergeant]] (Bro-Saoz, 1881-1961)
*[[Philip Walsingham Sergeant]] (Bro-Saoz, 1872-1952)
*[[Aleksandr Sergeyev (echedoù)|Aleksandr Sergeyev]] (Rusia, 1897-1970)
*[[Drazen Sermek]] (Slovenia, *1969)
*[[Gregory Serper]] (Ouzbekistan, SUA, *1969)
*[[Eglantina Shabanaj]] (Albania, *1979)
*[[Alexander Shabalov]] (Latvia, SUA, *1967)
*[[Greg Shahade]] (SUA, *1978)
*[[Jennifer Shahade]] (SUA, *1980)
*[[Leonid Shamkovich]] (Rusia, Israel, SUA, 1923-2005)
*[[Gauri Shankar]] (India, *1992)
*[[Samuel Shankland]] (SUA, *1991)
*[[Andrey Shariyazdanov]] (Rusia, *1976)
*[[Elizabeth Shaughnessy]] (Iwerzhon, SUA, *1937)
*[[Wajdy Shebetah]] (Palestina, *1978)
*[[Shen Yang]] (Sina, *1989)
*[[James Sherwin]] (SUA, Bro-Saoz, *1933)
*[[Vesmina Shikova]] (Bulgaria, *1951)
*[[Leonora Shllaku]] (Albania, *?)
*[[Sergei Shipov]] (Rusia, *1966)
*[[Kamran Shirazi]] (Iran, SUA, Bro-C'hall, *1952)
*[[Rubén Shocron]] (Arc'hantina, Sua, 1921-2013)
*[[Samy Shoker]] (Bro-C'hall, Egipt, *1987)
*[[Nigel Short]] (Bro-Saoz, *1965)
*[[Philip Short]] (Iwerzhon, *1960)
*[[Ahmed Shoubaita]] (Palestina, *1983)
*[[Jackson Showalter]] (SUA, 1860-1935)
*[[Yury Shulman]] (Belarus, SUA, *1975)
*[[Ilya Shumov]] (Rusia, 1819-1881)
*[[Laert Shytaj]] (Albania, Italia, *1986)
*[[Félix Sicre]] (Kuba, 1817-1871)
*[[Bruno Edgar Siegheim]] (Alamagn, Suafrika, 1875-1952)
*[[Guðmundur Sigurjónsson]] (Island, *1947)
*[[Teodor Siliqi]] (Albania, 1931-2011)
*[[Jeremy Silman]] (SUA, *1954)
*[[Fernando Silva]] (Portugal, *1950)
*[[Vladimir Simagin]] (Rusia, 1919-1968)
*[[Albert Simonson]] (SUA, 1914-1965)
*[[Amon Simutowe]] (Zambia, *1982)
*[[Leone Singer]] (Italia, 1893-1975)
*[[Sonia Sirletti]] (Italia, *1971)
*[[Marcel Sisniega Campbell]] (Mec'hiko, *1959)
*[[Stanislaus Sittenfeld]] (Polonia, Bro-C'hall, 1865-1902)
*[[Sanan Sjugirov]] (Rusia, *1993)
*[[Karel Skalička]] (Tchekoslovakia, Arc'hantina, 1896-1979)
*[[Almira Skripchenko]] (Moldova, Bro-C'hall, *1976)
*[[Bogdan Śliwa]] (Polonia, 1922-2003)
*[[Sam Sloan]] (United States, *1944)
*[[Roman Slobodjan]] (Alamagn, *1975)
*[[Jorn Sloth]] (Danmark, *1944)
*[[Jan Smeets]] (Izelvroioù, *1985)
*[[Jan Smejkal]] (Tchekoslovakia, *1946)
*[[David Smerdon]] (Aostralia, *1984)
*[[Shlomo Smiltiner]] (Israel, *1915)
*[[Ilya Smirin]] (Belarus, Israel, *1968)
*[[Pavel Smirnov]] (Rusia, *1982)
*[[Stephen Francis Smith]] (Kanada, Bro-Saoz, 1861-1928)
*[[Lynda Smith]] (Kembre, *1968)
*[[Olivia Smith]] (Kembre, *1987)
*[[Vasily Osipovich Smyslov]] (URSS, Rusia, 1881-1943)
*[[Vasily Smyslov]] (URSS, Rusia, 1921-2010)
*[[Wesley So]] (Filipinez, *1993)
*[[Bartosz Soćko]] (Polonia, *1978)
*[[Monika SockoMonika Soćko]] (Polonia, *1978)
*[[Faridah Basta Sohair]] (Egipt, *1987)
*[[Andrei Sokolov]] (Rusia, Bro-C'hall, *1963)
*[[Ivan Sokolov (echedoù)|Ivan Sokolov]] (Bosnia, Izelvroioù, *1968)
*[[Alexey Sokolsky]] (Ukraina, Belarus, 1908-1969)
*[[Dragan Solak]] (Serbia, 1980)
*[[Alexander Solovtsov]] (Rusia, 1847-1923)
*[[Andrew Soltis]] (SUA, *1947)
*[[Edith Soppe]] (Arc'hantina, 1961-2005)
*[[Guillermo Soppe]] (Arc'hantina, *1960)
*[[Ariel Sorin]] (Arc'hantina, *1967)
*[[Genna Sosonko]] (Rusia, Izelvroioù, *1943)
*[[Victor Soultanbeieff]] (Rusia, Belgia, 1895-1972)
*[[Vladimir Sournin]] (Rusia, SUA, 1875-1942)
*[[Zbyszka Southall]] (Kembre, 1923-1979)
*[[João de Souza Mendes]] (Brazil, 1892-1969)
*[[Hugo Spangenberg]] (Arc'hantina, *1975)
*[[Vasil Spasov]] (Bulgaria, *1971)
*[[Boris Spassky]] (URSS, Rusia, Bro-C'hall, *1937)
*[[Jon Speelman]] (Bro-Saoz, *1956)
*[[Abraham Speijer]] (Izelvroioù, 1873-1956)
*[[Rudolf Spielmann]] (Aostria, Sveden, 1883-1942)
*[[Kevin Spraggett]] (Kanada, *1954)
*[[Luigi Sprega]] (Italia, 1829-1887)
*[[Martina Sproten]] (Belgia, *1970)
*[[Ana Srebrnič]] (Slovenia, *1984)
*[[Arthur Ssegwanyi]] (Ouganda, *1988)
*[[Gideon Ståhlberg]] (Sveden, 1908-1967)
*[[Cherubino Staldi]] (Italia, 1911-1988)
*[[Wilhelm von Stamm]] (Latvia, ?-1905)
*[[Phillip Stamma]] (Siria, Bro-Saoz, Bro-C'hall, 1705-1755)
*[[Nikolaus Stanec]] (Aostria, *1968)
*[[Charles Stanley]] (Bro-Saoz, SUA, 1819-1901)
*[[Nava Starr]] (URSS, Latvia, Kanada, *1949)
*[[Howard Staunton]] (Bro-Saoz, 1810-1874)
*[[Michael Stean]] (Bro-Saoz, *1953)
*[[Antoaneta Stefanova]] (Bulgaria, *1979)
*[[Hannes Stefansson]] (Island, *1972)
*[[Elias Stein (echedoù)|Elias Stein]] (Alsace, Izelvroioù, 1748-1812)
*[[Leonid Stein]] (URSS, Ukraina, 1934-1973)
*[[Endre Steiner]] (Hungaria, 1901-1944)
*[[Lajos Steiner]] (Hungaria, Aostralia 1903-1975)
*[[Herman Steiner]] (Slovakia/Hungaria, SUA, 1905-1955)
*[[Wilhelm Steinitz]] (Bohemia, Aostria, Bro-Saoz, SUA, 1836-1900)
*[[Daniel Stellwagen]] (Izelvroioù, *1987)
*[[Åke Stenborg]] (Sveden, 1926-2010)
*[[Károly Sterk]] (Hungaria, 1881-1946)
*[[Adolf Stern (echedoù)|Adolf Stern]] (Alamagn, 1849-1907)
*[[Agnes Stevenson]] (Bro-Saoz, a-raok 1901-1935)
*[[Lara Stock]] (Kroatia, *1992)
*[[Marianne Stoffels]] (Belgia)
*[[Mark Stolberg]] (URSS, Rusia, 1922-1943)
*[[Gösta Stoltz]] (Sveden, 1904-1963)
*[[Leon Stolzenberg]] (Polonia, SUA, 1895-1974)
*[[Zurab Sturua]] (URSS, Jorjia, *1964)
*[[Mihai Suba]] (Roumania, *1947)
*[[Mladen Šubarić]] (Kroatia, *1920)
*[[Hugo Süchting]] (Alamagn, 1874-1916)
*[[Olga Suc'hareva]] (Rusia, *1984)
*[[Alexey Suetin]] (URSS, Rusia, 1926-2001)
*[[Berthold Suhle]] (Polonia, Alamagn, 1837-1904)
*[[Franciszek Sulik]] (Polonia, Arc'hantina, Aostralia, 1908-2000)
*[[David John Sully]] (Kembre, *1977)
*[[Šarūnas Šulskis]] (Lituania, *1972)
*[[Aaron Summerscale]] (Bro-Saoz, *1969)
*[[Anne Sunnucks]] (Bro-Saoz, *1927)
*[[Jaime Sunye Neto]] (Brazil, *1957)
*[[Emil Sutovsky]] (Azerbaidjan, Israel, *1977)
*[[Duncan Suttles]] (Kanada, *1945)
*[[Evgeny Sveshnikov]] (Latvia, *1950)
*[[Dmitry Svetushkin]] (Moldova, *1980)
*[[Piotr Svidler]] (URSS, Rusia, *1976)
*[[Rudolf Swiderski]] (Alamagn, 1878-1909)
*[[Eugenio Szabados]] (Hungaria, Italia, 1898-1974)
*[[László Szabó]] (Hungaria, 1917-1998)
*[[Gedali Szapiro]] (Polonia, Israel, *1929)
*[[Salomon Szapiro]] (Polonia, 1882-1944)
*[[Rudolph Sze]] (Sina, SUA, c. 1890 - 1938)
*[[József Szén]] (Hungaria, 1805-1857)
*[[József Szily]] (Hungaria, 1913-1976)
*[[Jorge Szmetan]] (Arc'hantina, 1950-2015)
*[[Aleksander Sznapik]] (Polonia, *1951)
*[[Abram Szpiro]] (Alamagn, Polonia, 1912-1943)
</div>
== T ==
<div style="column-count:2;">
*[[Alejandra Tadei]] (Arc'hantina, *?)
*[[Mark Taimanov]] (URSS, Ukraina, Rusia, *1926)
*[[Elena Tairova]] (Belarus, 1991-2010)
*[[Sándor Takács]] (Hungaria, 1893-1932)
*[[Mikhail Tal]] (URSS, Latvia, 1936-1992)
*[[Attallah Tamra]] (Palestina, *1960)
*[[Tan Chengxuan]] (Sina, *1963)
*[[Hiong Liong Tan]] (Indonezia, Izelvroioù, *1938)
*[[Lian Ann Tan]] (Singapour, *1947)
*[[Tan Zhongyi]] (Sina, *1991)
*[[László Tapasztó]] (Hungaria, Venezuela, SUA, *1930)
*[[James Tarjan]] (SUA, *1952)
*[[Siegbert Tarrasch]] (Alamagn, 1862-1934)
*[[Savielly Tartakower]] (Aostria/Polonia, Bro-C'hall, 1887-1956)
*[[Stefano Tatai]] (Italia, *1938)
*[[Jean Taubenhaus]] (Polonia, Bro-C'hall, 1850-1919)
*[[Lev Taussig]] (Tchechoslovakia, 1880-?)
*[[Povilas Tautvaišas]] (Lituania, SUA, 1916-1980)
*[[Ivan Tcheparinov]] (Bulgaria, *1986)
*[[Maia Tchibourdanidze]] (URSS, Jorjia, *1961)
*[[Mic'hail Tchigorin]] (Rusia, 1850-1908)
*[[Jan Willem te Kolsté]] (Izelvroioù, 1874-1936)
*[[Richard Teichmann]] (Alamagn, 1868-1925)
*[[Marcelo Tempone]] (Arc'hantina, *1962)
*[[Oscar Tenner]] (Alamagn, SUA, 1880-1948)
*[[Kevin Terrieux]] (Breizh, *1985)
*[[Rudolf Teschner]] (Alamagn, 1922-2006)
*[[VItalia Teterev]] (Belarus, *1983)
*[[Praveen Thipsay]] (India, *1959)
*[[Murugan Thiruchelvam]] (Bro-Saoz, *1988)
*[[George Alan Thomas]] (Turkia, Bro-Saoz, 1881-1972)
*[[James Thompson (echedoù)|James Thompson]] (Bro-Saoz, SUA, 1804-1870)
*[[Theophilus Thompson]] (SUA, *1855)
*[[Tian Tian (echedoù)|Tian Tian]] (Sina, *1983)
*[[Viktor Tietz]] (Tchekoslovakia, 1859-1937)
*[[Hans Tikkanen]] (Sveden, *1985)
*[[Jan Timman]] (Izelvroioù, *1951)
*[[Gert Jan Timmerman]] (Izelvroioù, *1956)
*[[Artyom Timofeiev]] (Rusia, *1985)
*[[Hugo Tirard]] (Bro-C'hall, *1977)
*[[Jonathan Tisdall]] (SUA, Iwerzhon, Norvegia, *1958)
*[[Sergei Tiviakov]] (Rusia, Izelvroioù, *1973)
*[[Vladislav Tkachiev]] (Rusia, Kazakstan, Bro-C'hall *1973)
*[[Miodrag Todorcevic]] (Serbia, Bro-C'hall, *1940)
*[[Paunka Todorova]] (Bulgaria, *1930)
*[[Alexander Tolush]] (Rusia, 1910-1969)
*[[Evgeni Tomachevsky]] (Rusia, *1987)
*[[Vasilije Tomović]] (Montenegro, 1906-?)
*[[Tong Yuanming]] (Sina, *1972)
*[[Alice Tonini]] (Italia, ?)
*[[José Tonoli]] (Belgia, 1931-2006)
*[[Veselin Topalov]] (Bulgaria, *1975)
*[[Zehra Topel]] (Bulgaria, turkia, *1987)
*[[Eugenio Torre]] (Filipinez, *1951)
*[[Carlos Torre]] (México, 1902-1978)
*[[Vittorio Torre]] (Italia, {{XIXvet kantved}}-1921)
*[[Yury Toshev]] (Bulgaria, 1907-1974)
*[[Bela Toth]] (Hungaria, Italia, *1943)
*[[Hayat Toubal]] (Aljeria, *1985)
*[[Wissam Toubal]] (Aljeria, *1984)
*[[Izaak Towbin]] (Ukraina, Polonia, 1899-1941)
*[[Karel Traxler]] (Tchekoslovakia, 1866-1936)
*[[Dora Trepat de Navarro]] (Arc'hantina, 1910-1971)
*[[Herbert William Trenchard]] (Bro-Saoz, 1857-1934)
*[[John Trevelyan]] (Kembre, 1948)
*[[František Treybal]] (Tchekoslovakia, 1882-1942)
*[[Karel Treybal]] (Tchekoslovakia, 1885-1941)
*[[George Treysman]] (SUA, 1881-1959)
*[[Petar Trifunović]] (Kroatia, Serbia, 1910-1980)
*[[Georgi Tringov]] (Bulgaria, 1937-2000)
*[[Nicolas Tripoteau]] (Breizh, *1983)
*[[Aleksei Troitzky]] (URSS, Rusia, 1866-1942)
*[[Evelina Trojanska]] (Bulgaria, 1929-2000)
*[[Paul Truong]] (Viêt Nam, SUA, *1965)
*[[Anatol Tschepurnoff]] (Finland, 1871-1942)
*[[Mark Tseitlin]] (Rusia, Israel, *1943)
*[[Mikhail Tseitlin]] (Belarus, Rusia, *1947)
*[[VItalia Tseshkovsky]] (Rusia, 1944-2011)
*[[Alexander Tsvetkov]] (Bulgaria, *1914)
*[[Leon Tuhan-Baranowski]] (Polonia, Alamagn, 1907-1954)
*[[Vladimir Tukmakov]] (Ukraina, *1946)
*[[Myroslav Turiansky]] (Ukraina, SUA, 1912-1998)
*[[Alan Turing]] (Bro-Saoz, 1912-1954)
*[[Johannes Türn]] (Estonia, 1899-1993)
*[[Abe Turner]] (SUA, 1924-1962)
*[[Maxim Turov]] (Rusia, *1979)
*[[Izador Turover]] (Belgia, SUA, 1892-1978)
*[[T H TylorTheodore Tylor]] (Bro-Saoz, 1900-1968)
*[[Dimitri Tyomkin]] (Kanada, *1977)
*[[Alexandru Tyroler]] (Roumania, 1891-1990)
</div>
== U ==
<div style="column-count:2;">
*[[Louis Uedemann]] (SUA, 1854-1912)
*[[Shinsaku Uesugi]] (Japan, *1991)
*[[Wolfgang Uhlmann]] (Alamagn, *1935)
*[[Tüdeviin Üitümen]] (Mongolia, *1939)
*[[Maximilian Ujtelky]] (Hungaria/Slovakia, 1915-1979)
*[[Mikhail Ulibin]] (Rusia, *1971)
*[[Mikhail Umansky]] (Rusia, *1952)
*[[Wolfgang Unzicker]] (Alamagn, 1925-2006)
*[[Anicetas Uogelė]] (URSS, Lituania, *1933)
*[[Anna Ushenina]] (Ukraina, *1985)
</div>
== V ==
<div style="column-count:2;">
*[[Maxime Vachier-Lagrave]] (Bro-C'hall, *1990)
*[[Rafael Vaganian]] (URSS, Armenia, *1951)
*[[Samuil Vainshtein]] (URSS, Rusia, 1894-1942)
*[[Anatoly Vaisser]] (Kazakstan, Bro-C'hall, *1949)
*[[Paul Vaitonis]] (Lituania, Kanada, 1911-1983)
*[[Árpád Vajda]] (Hungaria, 1896-1967)
*[[Maritza Valdes]] (Portugal, *1966)
*[[Francisco Vallejo Pons]] (Spagn, *1982)
*[[Michael Valvo]] (SUA, 1942-2004)
*[[Eddy Van Beers]] (Belgia, *1973)
*[[Johannes van den Bosch]] (Izelvroioù, 1906–1994)
*[[Arnold van den Hoek]] (Izelvroioù, 1921–1945)
*[[Paul van der Sterren]] (Izelvroioù, *1956)
*[[Geert Van der Stricht]] (Belgia, *1972)
*[[John van der Wiel]] (Izelvroioù, *1959)
*[[Arnold van Foreest]] (Izelvroioù, 1863–1954)
*[[Dirk van Foreest]] (Izelvroioù, 1862–1956)
*[[Elena Van Hoecke]] (Belgia, *1987)
*[[Norman van Lennep]] (Izelvroioù, 1872–1897)
*[[Herman Claudius van Riemsdijk]] (Izelvroioù, Brazil, *1948)
*[[Theo van Scheltinga]] (Izelvroioù, 1914–1994)
*[[Carl Van Schoor]] (Belgia)
*[[Louis van Vliet]] (Izelvroioù, 1870-1932)
*[[Loek van Wely]] (Izelvroioù, *1972)
*[[Thibaut Vandenbussche]] (Belgia, *1987)
*[[Caroline Vanderbeken]] (Belgia)
*[[Serge Vanderwaeren]] (Belgia, *1964)
*[[Chantal Vandevoort]] (Belgia, *1967)
*[[Pascal Vandevoort]] (Belgia, *1971)
*[[Albert Vandezande]] (Belgia, *1935)
*[[Martine Vanhecke]] (Belgia)
*[[Frits Van Seters]](Izelvroioù, 1913-1976)
*[[Cyril Vansittart]] (Bro-Saoz, Italia, 1852-1887)
*[[Marlena Vardanian]] (Armenia, URSS)
*[[Zoltán Varga (echedoù)|Zoltán Varga]] (Hungaria, *1970)
*[[Egon Varnusz]] (Hungaria, *1933)
*[[Ada Vaschetti]] (Arc'hantina, 1948-1989)
*[[Evgeni Vasiukov]] (Rusia, *1933)
*[[Petar Velikov]] (Bulgaria, *1951)
*[[Dragoljub Velimirović]] (Serbia, 1942-2014)
*[[Maria Velcheva]] (Bulgaria, *1987)
*[[Gavriil Veresov]] (Rusia, 1912-1979)
*[[Beniamino Vergani]] (Italia, 1863-1927)
*[[Roeland Verstraeten]] (Belgia)
*[[Giovanni Vescovi]] (Brazil, *1978)
*[[Boris Verlinsky]] (Ukraina, Rusia, 1888-1950)
*[[Youri Vetemaa]] (Estonia, Belgia, 1956-2003)
*[[Iva Videnova]] (Bulgaria, *1987)
*[[Milan Vidmar]] (Yougoslavia, Slovenia, 1885-1962)
*[[Milan Vidmar, Jr.]] (Yougoslavia, Slovenia, 1909-1980)
*[[Fátima Vieira]] (Portugal, *1969)
*[[Subbaraman Vijayalakshmi]] (India, *1979)
*[[Benito Villegas]] (Arc'hantina, 1877-1952)
*[[Sandra Villegas]] (Arc'hantina, *1972)
*[[Yakov Vilner]] (URSS, Ukraina, 1899 - c. 1930)
*[[William Samuel Viner]] (Aostralia, 1881-1933)
*[[Heidi Vints]] (Belgia, *1987)
*[[Yge Visser]] (Izelvroioù, *1963)
*[[Isakas Vistaneckis]] (URSS, Lituania, Israel, 1910-2000)
*[[Nikita Vitiougov]] (Rusia, *1987)
*[[Alvis Vitolinš]] (Latvia, 1946-1997)
*[[Evgeny Vladimirov]] (Kazakstan, *1957)
*[[Erwin Voellmy]] (Suis, 1886-1951)
*[[Margarita Vojska]] (Bulgaria, *1963)
*[[Sergey Volkov (echedoù)|Sergey Volkov]] (Rusia, *1974)
*[[Andrei Volokitin]] (Ukraina, *1986)
*[[Larisa Volpert]] (Rusia, *1926)
*[[Andrey Vovk (echedoù)|Andrey Vovk]] (Ukraina, *1991)
*[[Yuri Vovk]] (Ukraina, *1988)
*[[Zvonko Vranesic]] (Kroatia, Kanada, *1938)
*[[Albana Vuji]] (Albania, *1969)
*[[Milan Vukcevich]] (Serbia, SUA, 1937-2003)
*[[Milan Vukić]] (Serbia, Bosnia, *1942)
*[[Vladimir Vuković]] (Kroatia, 1898-1975)
*[[Konstantin Vygodchikov]] (Belarus, Rusia, 1892-1941)
*[[Alexey Vyzmanavin]] (Rusia, 1960-2000)
</div>
== W ==
<div style="column-count:2;">
*[[Robert Wade (echedoù)|Robert Wade]] (Zeland-Nevez, Bro-Saoz, 1921-2008)
*[[Shahenda Wafa]] (Egipt, *1998)
*[[Shrook Wafa]] (Egipt, *1997)
*[[Kareim Wageih]], (Egipt, *1992)
*[[Alexander Wagner]] (Polonia, 1868-1942)
*[[Heinrich Wagner]] (Alamagn, 1888-1959)
*[[Victor Wahltuch]] (Bro-Saoz, 1875-1953)
*[[Josh Waitzkin]] (United States, *1976)
*[[Carl August Walbrodt]] (Izelvroioù, Alamagn, 1871-1902)
*[[George Walker (echedoù)|George Walker]] (Bro-Saoz, 1803-1879)
*[[Max Walter]] (Slovakia, 1896-1940)
*[[Harold Wanyama]] (Ouganda, *1981)
*[[Wang Hao (echedoù)|Wang Hao]] (Sina, *1989)
*[[Wang Lei (echedoù)|Wang Lei]] (Sina, *1975)
*[[Wang Pin]] (Sina, *1974)
*[[Wang Puchen]] (Sina, Zeland-Nevez, *1990)
*[[Wang Rui (echedoù)|Wang Rui]] (Sina, *1978)
*[[Wang Yu (echedoù)|Wang Yu]] (Sina, *1982)
*[[Wang Yue]] (Sina, *1987)
*[[Fabrice Wantiez]] (Belgia, *1971)
*[[Chris Ward (echedoù)|Chris Ward]] (Bro-Saoz, *1968)
*[[Preston Ware]] (SUA, 1821-1891)
*[[Cathy Warwick]] (Bro-Saoz, *1968)
*[[Miyoko Watai]] (Japan, *1945)
*[[John L. Watson]] (SUA, *1951)
*[[William Watson (echedoù)|William Watson]] (Bro-Saoz, *1962)
*[[William Wayte]] (Bro-Saoz, 1829-1898)
*[[Simon Webb (echedoù)|Simon Webb]] (Bro-Saoz, 1949-2005)
*[[Tom Wedberg]] (Sveden, *1953)
*[[Ronald Weemaes]] (Belgia, *1955)
*[[Henri Weenink]] (Izelvroioù, 1892-1931)
*[[Otto Wegemund]] (Alamagn, 1870-1928)
*[[Wolfgang Weil]] (Aostria, 1912-1945)
*[[Max Weiss]] (Hungaria, Aostria, 1857-1927)
*[[Peter Wells (echedoù)|Peter Wells]] (Bro-Saoz, *1965)
*[[Carl Wemmers]] (Alamagn, 1845-1882)
*[[Wen Yang (echedoù)|Wen Yang]] (Sina, *1988)
*[[Jan Werle]] (Izelvroioù, *1984)
*[[Guy West]] (Aostralia, *1958)
*[[Heikki Westerinen]] (Finland, *1944)
*[[Bernardo Wexler]] (Roumania, Arc'hantina, 1925-1988)
*[[Kasimir de Weydlich]] (Polonia, 1859-1913)
*[[Norman Tweed Whitaker]] (SUA, 1890-1975)
*[[Michael Wiedenkeller]] (Sveden, *1963)
*[[Arthur Wijnans]] (Indonezia, Izelvroioù, 1920-1945)
*[[Robert Willaert]] (Belgia)
*[[Arthur Howard Williams]] (Kembre, *1950)
*[[Elijah Williams (echedoù)|Elijah Williams]] (Bro-Saoz, 1810-1854)
*[[Leighton Williams]] (Kembre, *1977)
*[[Henri Winants]] (Belgia, *1929)
*[[Luc Winants]] (Belgia, *1963)
*[[Szymon Winawer]] (Polonia, 1838-1920)
*[[Karl Gottlieb von Windisch]] (Slovakia, Hungaria, Aostria, 1725-1793)
*[[Peter Winston]] (SUA, *1958)
*[[William Winter (echedoù)|William Winter]] (Bro-Saoz, 1898-1955)
*[[Victor Winz]] (Alamagn, Israel, Arc'hantina, *1906)
*[[John Wisker]] (Bro-Saoz, 1846-1884)
*[[Alexander Wittek]] (Kroatia, Aostria, 1852-1894)
*[[Aleksandar Wohl]] (Aostralia, *1963)
*[[Antoni Wojciechowski]] (Polonia, 1905-1938)
*[[Radosław Wojtaszek]] (Polonia, *1987)
*[[Aleksandr Wojtkiewicz]] (URSS, Latvia, Polonia, SUA, 1963-2006)
*[[Heinrich Wolf]] (Aostria, 1875-1943)
*[[Siegfried Reginald Wolf]] (Aostria, Israel, 1867-1951)
*[[Paula Wolf-Kalmar]] (Aostria, 1881-1931)
*[[Balduin Wolff]] (Alamagn, 1819-1907)
*[[Patrick Wolff]] (SUA, *1968)
*[[Wong Meng Kong]] (Singapour, *1963)
*[[Baruch Harold Wood]] (Bro-Saoz, 1909-1989)
*[[Wu Mingqian]] (Sina, *1961)
*[[Wu Shaobin]] (Sina, Singapour, *1969)
*[[Wu Wenjin]] (Sina, *1976)
*[[Marmaduke Wyvill]] (Bro-Saoz, 1814-1896)
</div>
== X ==
<div style="column-count:2;">
*[[Xie Jun]] (Sina, *1970)
*[[Xu Jun]] (Sina, *1962)
*[[Xu Yuanyuan]] (Sina, *1981)
*[[Xu Yuhua]] (Sina, *1976)
</div>
== Y ==
<div style="column-count:2;">
*[[Myroslava Yakivchik]] (Ukraina, *1984)
*[[Dmitriy Yakovenko]] (Rusia, *1983)
*[[Yuri Yakovich]] (URSS, Rusia, *1962)
*[[Daniel Yanofsky]] (Polonia, Kanada, 1925-2000)
*[[Frederick Yates]] (Bro-Saoz, 1884-1932)
*[[Ye Jiangchuan]] (Sina, *1960)
*[[Ye Rongguang]] (Sina, *1963)
*[[Olavo Yépez]] (Ecuador, *1937)
*[[Trotzky Yepez]] (Ecuador, 1940-2010)
*[[Alex Yermolinsky]] (SUA, *1958)
*[[Betul Cemre Yildiz]] (Turkia, *1989)
*[[Yin Hao (echedoù)|Yin Hao]] (Sina, *1979)
*[[Svetla Yordanova]] (Bulgaria, *1976)
*[[Saidali Youldatchev]] (Ouzbekistan, *1968)
*[[Yu Shaoteng]] (Sina, *1979)
*[[Leonid Yudasin]] (Rusia, Israel, *1959)
*[[Mikhail Yudovich]] (Rusia, 1911-1987)
*[[Peter Yurdansky]] (Rusia, 1891-1937)
*[[Artur Yusupov]] (Rusia, Alamagn, *1960)
</div>
== Z ==
<div style="column-count:2;">
*[[Józef Żabiński]] (Polonia, 1860-1928)
*[[Aron Zabłudowski]] (Polonia, 1909-1941)
*[[Aldo Zadrima]] (Albania, *1948)
*[[Vladimir Zagorovsky]] (Rusia, 1925-1994)
*[[Sergey Zagrebelny]] (Ouzbekistan, *1965)
*[[Amir Zaibi]] (Tunizia, *1988)
*[[Alexander Zaitsev]] (Rusia, 1935-1971)
*[[Igor Zaitsev]] (Rusia, *1938)
*[[Salomėja Zaksaitė]] (Lituania, *1985)
*[[Lazar Zalkind]] (Ukraina, 1886-1945)
*[[Oswaldo Zambrana]] (Bolivia, *1981)
*[[Abram Zamikhovsky]] (Ukraina, 1908-1978)
*[[Fermo Zannoni]] (Italia, 1862-1896)
*[[Alonso Zapata]] (Kolombia, *1958)
*[[Pablo Zarnicki]] (Arc'hantina, *1972)
*[[Anna Zatonskih]] (Ukraina, SUA, *1978)
*[[Tatiana Zatulovskaya]] (Azerbaidjan, Rusia, Israel, *1935)
*[[Beata Zawadzka]] (Polonia, *1986)
*[[Jolanta Zawadzka]] (Polonia, *1987)
*[[Sven Zeidler]] (Kembre, *1965)
*[[Elmārs Zemgalis]] (Latvia, SUA, *1923)
*[[Zhang Jilin]] (Sina, *1986)
*[[Zhang Pengxiang]] (Sina, *1980)
*[[Zhang Weida]] (Sina, *1949)
*[[Zhang Xiaowen (echedoù)|Zhang Xiaowen]] (Sina, *1989)
*[[Zhang Zhong]] (Sina, Singapour, *1978)
*[[Zhao Jun (echedoù)|Zhao Jun]] (Sina, *1986)
*[[Zhao Lan]] (Sina, *1963)
*[[Zhao Xue]] (Sina, *1985)
*[[Zhao Zong-Yuan]] (Sina, Aostralia, *1986)
*[[Peng Zhaoqin]] (Sina, *1968)
*[[Viktor Zheliandinov]] (Ukraina, *1935)
*[[Zhou Jianchao]] (Sina, *1988)
*[[Zhou Weiqi]] (Sina, *1986)
*[[Zhu Chen]] (Sina, Katar, *1976)
*[[Natalia Zhukova]] (Ukraina, *1979)
*[[Noureddine Ziane]] (Maroko, *1975)
*[[Alvise Zichichi]] (Italia, 1938-2003)
*[[Yaacov Zilberman]] (Israel, *1954)
*[[Otto Zimmermann]] (Suis, 1892-1979)
*[[Adolf Zinkl]] (Bohemia, Aostria, 1871-1944)
*[[Emil Zinner]] (Tchekoslovakia, 1909-1942)
*[[František Zíta]] (Tchekoslovakia, 1909-1977)
*[[Eugene Znosko-Borovsky]] (Rusia, Bro-C'hall, 1884-1954)
*[[Leo Zobel]] (Slovakia, 1895-1962)
*[[Alexander Zubarev]] (Ukraina, *1979)
*[[Nikolai Zubarev]] (Rusia, 1894-1951)
*[[Bernard Zuckerman]] (SUA, *1943)
*[[Marisa Zuriel]] (Arc'hantina, *1982)
*[[Johannes Zukertort]] (Polonia, Alamagn, Bro-Saoz, 1842-1888)
*[[Vadim Zvjaginsev]] (Rusia, *1976)
*[[Kira Zvorykina]] (Ukraina, Rusia, Belarus, Bulgaria, 1919-2014)
*[[Adolf Zytogorski]] (Polonia, Bro-Saoz, 1807-1882)
</div>
==Tud arall==
Setu amañ ul listennad tud a zo brudet e domanioù all, met a zo bet o c'hoari echedoù ingal pe o deus disklêriet bout dedennet gant ar c'hoari, pe o deus savet oberennoù arzel m'emañ ar c'hoari echedoù unan eus an elfennoù pennañ.
<div style="column-count:3;">
*[[Ben Affleck]]
*[[Claude Akins]]
*[[Alan Alda]]
*[[Alfonso X Kastilha]] (ar Fur)
*[[Sholem Aleichem]]
*[[Woody Allen]]
*[[Atahualpa]]
*[[George Airy]]
*[[Martin Amis]]
*[[Konrad von Ammenhausen]]
*[[LaVar Arrington]]
*[[Isaac Asimov]]
*[[Szymon Askenazy]]
*[[August II (Braunschweig-Wolfenbüttel)]]
*[[Lew Ayres]]
*[[Lauren Bacall]]
*[[Newell Banks]] (SUA)<ref>Kampion ar Bed ar c'hoari damez amerikan, 1887-1977.</ref>
*[[John Barrymore]]
*[[Lionel Barrymore]]
*[[Menachem Begin]]
*[[Clare Benedict]]
*[[Móric Beňovský]]
*[[Polly Bergen]]
*[[Ingmar Bergman]]
*[[Humphrey Bogart]]
*[[Bono]]
*[[Charles Boyer]]
*[[Marlon Brando]]
*[[Franz Brentano]]
*[[Mel Brooks]]
*[[Zbigniew Brzezinski]]
*[[Henry Thomas Buckle]]<ref>Istorour saoz.</ref>
*[[Tony Buzan]]
*[[John Cage]]
*[[Nicolas Cage]]
*[[Gerolamo Cardano]]
*[[Roberto Carnevale]]
*[[Ludovico Carracci]]
*[[Lewis Carroll]]
*[[Fidel Castro]]
*[[Miguel de Cervantes]]
*[[Jacobus de Cessolis]]
*[[Wilt Chamberlain]]
*[[Charlie Chaplin]]
*[[Aldo Clementi]]
*[[Joseph Conrad]]
*[[Aleister Crowley]]<ref>Kevrinour.</ref>
*[[Bobby Darin]]
*[[Henry Darrow]]
*[[Steve Davis]]
*[[Olivia de Havilland]]
*[[Eugène Delacroix]]
*[[Dustin Diamond]]
*[[Marlene Dietrich]]
*[[Anurag Dikshit]]
*[[Gustave Doré]]
*[[Tony Dow]]
*[[Marcel Duchamp]]
*[[Albert Einstein]]
*[[Arpad Elo]]
*[[Paul Erdős]]
*[[Erik Estrada]]
*[[Leonhard Euler]]
*[[Abraham ibn Ezra]]
*[[Douglas Fairbanks]]
*[[Morgan Fairchild]]
*[[Peter Falk]]
*[[Richard Farleigh]]
*[[Jose Ferrer]]
*[[Richard Feynman]]
*[[Heidi Fleiss]]
*[[Henry Fonda]]
*[[Hans Frank]]
*[[Benjamin Franklin]]
*[[Stephen Fry]]
*[[Zsa Zsa Gabor]]
*[[Jeremy Gaige]]
*[[Ava Gardner]]
*[[Carl Friedrich Gauss]]
*[[Johann Wolfgang Goethe]]
*[[Witold Gombrowicz]]
*[[Richard K. Guy]]
*[[GZA]]<ref>Dañser ''hip hop'' stadunanat.</ref>
*[[Yehuda Halevi]]
*[[Woody Harrelson]]
*[[Dominik Hašek]]
*[[Sefer Hasidim]]
*[[Katharine Hepburn]]
*[[David Hume]]
*[[Carl Icahn]]
*[[Inosant III]]
*[[Karl Veur]]
*[[Karl XII]]
*[[Karol Irzykowski]]
*[[Moses Isserles]]
*[[Kate Jackson]]
*[[Thomas Jefferson]]
*[[Yann-Baol II]]
*[[Mór Jókai]]
*[[Franz Kafka]]
*[[Carmen Kass]]
*[[Wolfgang von Kempelen]]
*[[Omar Khayyám]]
*[[Ephraim Kishon]]<ref>Flemmganer, ''Kishon chesster'' echedoù computer.</ref>
*[[Knut II Danmark]]<ref>Roue Bro-Saoz, Danmark ha Norvegia.</ref>
*[[Alfred Kreymborg]]
*[[Stanley Kubrick]]
*[[Edmund Landau]]
*[[Yosef Lapid]]
*[[Adrien-Marie Legendre]]
*[[Gottfried Wilhelm Leibniz]]
*[[Stanisław Lem]]
*[[Vladimir Lenin|Vladimir Ilyich Lenin]]
*[[Leon XIII]]
*[[Lennox Lewis]]
*[[Myrna Loy]]
*[[Samuel Loyd]]
*[[Madonna (kanerez)|Madonna]]
*[[Maimonides]] (Rambam)
*[[Steve Martin]]
*[[Karl Marx]]
*[[Jerry Mathers]]
*[[Henri Matisse]]
*[[Jean-Louis-Ernest Meissonier]]
*[[Dmitri Mendeleev]]
*[[Moses Mendelssohn]]
*[[Adam Mickiewicz]]
*[[Abraham de Moivre]]
*[[Patrick Moore]]
*[[Vladimir Nabokov]]
*[[Napoleon Iañ]]
*[[John von Neumann]]
*[[Victor Niederhoffer]]
*[[Jose Ortega y Gasset]]
*[[Grigori Perelman]]
*[[Gregor Piatigorsky]]
*[[Józef Piłsudski]]
*[[Grigori Alexandrovich Potemkin]]
*[[Sergei Prokofiev]]
*[[Alexander Pushkin]]
*[[Anthony Quinn]]
*[[Rashi]]
*[[Basil Rathbone]]
*[[Man Ray]]
*[[Rembrandt]]
*[[Armand Jean du Plessis de Richelieu|Kardinal Richelieu]]
*[[Keanu Reeves]]
*[[Julia Roberts]]
*[[Mike Romanoff]]
*[[Albert Salomon von Rothschild]]
*[[Jean-Jacques Rousseau]]
*[[Bertrand Russell]]
*[[Rza]]
*[[Saladin]]
*[[Jonathan Sarfati]]<ref>Skiantour ha skrivagner aostralian.</ref>
*[[Arnold Schwarzenegger]]
*[[George C. Scott]]<ref>Aktour stadunanat.</ref>
*[[Nathan Sharansky]]
*[[Will Smith]]
*[[Raymond Smullyan]]
*[[Juan Maria Solare]]<ref>Sonaozour ha pianoour arc'hantinat.</ref>
*[[George Soros]]
*[[Howard Stern]]
*[[Sting]]
*[[Teresa de Avila]]<ref>Santez vaeronez ar c'hoarierion echedoù.</ref>
*[[Peter Thiel]]
*[[Josip Broz Tito]]
*[[Leo Tolstoy]]
*[[Roland Topor]]
*[[Victoria (Rouantelezh-Unanet)|Victoria]]
*[[Marco Girolamo Vida]]
*[[Jacques Villon]]
*[[Billy Wilder]]
*[[George Washington]]
*[[John Wayne]]
*[[Boaz Weinstein]]
*[[H. G. Wells]]
*[[Guy Williams (aktour)Guy Williams]]
*[[Charles Wreford-Brown]]
*[[Wu-Tang Clan]]
*[[Stefan Zweig]]
</div>
== Mammenn ==
* Nicolas Giffard hag Alain Biénabe. ''Le Guide des échecs - Traité complet''. Pariz : Robert Laffont (dastumad ''Bouquins''), 2007 {{ISBN|978-2-221-05913-5}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=3}}
[[Rummad:Echedoù]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù]]
byb7yxix6q3cvkvlcf0bwnlcbto10ya
2187882
2187877
2026-04-16T18:42:58Z
Dakbzh
58931
+ Erna Khalafian.
2187882
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{| class="wikitable" style="margin:auto;"
|-
| <big>'''[[#A|A]]''' • '''[[#B|B]]''' • '''[[#C|C]]''' • '''[[#C'H|C'H]]''' • '''[[#D|D]]''' • '''[[#E|E]]''' • '''[[#F|F]]''' • '''[[#G|G]]''' • '''[[#H|H]]''' • '''[[#I|I]]''' • '''[[#J|J]]''' • '''[[#K|K]]''' • '''[[#L|L]]''' • '''[[#M|M]]''' • '''[[#N|N]]''' • '''[[#O|O]]''' • '''[[#P|P]]''' • '''[[#Q|Q]]''' • '''[[#R|R]]''' • '''[[#S|S]]''' • '''[[#T|T]]''' • '''[[#U|U]]''' • '''[[#V|V]]''' • '''[[#W|W]]''' • '''[[#X|X]]''' • '''[[#Y|Y]]''' • '''[[#Z|Z]]''' • '''[[#Tud arall|Tud arall]]'''</big>
|}
== A ==
<div style="column-count:2;">
*[[Jacob Aagaard]] (Danmark, Bro-Skos, *1973)
*[[Manuel Aaron]] (India, *1935)
*[[Damaris Abarca]] (Chile, *1980)
*[[Imed Abdelnabbi]] (Egipt, *1957)
*[[Abd al-Malik]] (Siria, 646-705)
*[[Zineb Dina Abdi]] (Aljeria, *1981)
*[[Arthur Abolianin]] (Belgia, *1966)
*[[István Abonyi]] (Hungaria, 1886-1942)
*[[Gerald Abrahams]] (Bro-Saoz, 1907-1980)
*[[Tatev Abrahamyan]] (Armenia, SUA, *1988)
*[[Leonardas Abramavičius]] (URSS, Lituania, a-raok 1912-1960)
*[[Raji Abuazizah]] (Palestina, *2006)
*[[Jude Acers]] (SUA, *1944)
*[[Peter Acs]] (Hungaria, *1981)
*[[Ernestina Adam]] (Arc'hantina, *2009)
*[[Michael Adams]] (Kerne-Veur, *1971)
*[[Weaver Adams]] (SUA, 1901-1963)
*[[Utut Adianto]] (Indonezia, *1965)
*[[Ahmed Adly]] (Egipt, *1987)
*[[András Adorján]] (Hungaria, *1950)
*[[Yochanan Afek]] (Israel, *1952)
*[[Assem Afifi]], (Egipt, *1947)
*[[Vladimir Afromeev]] (Rusia, *1954)
*[[Naira Agababean]] (Moldova, URSS, *1951)
*[[Simen Agdestein]] (Norvegia, *1967)
*[[Evgeny Agrest]] (Belarus, Sveden, *1966)
*[[Georgy Agzamov]] (Ouzbekistan, 1954-1986)
*[[Carl Ahues]] (Alamagn, 1883-1968)
*[[James Macrae Aitken]] (Bro-Skos, 1908-1983)
*[[Ralf Åkesson]] (Sveden, *1961)
*[[Anna Akhsharumova]] (Rusia, SUA, *1957)
*[[Varuzhan Akobian]] (Armenia, SUA, *1983)
*[[Vladimir Akobyan]] (URSS, Armenia, *1971)
*[[Mohammed Al-Modiahki]] (Qatar, *1974)
*[[Yosra Alaa El Din]] (Egipt, *1986)
*[[Semyon Alapin]] (Lituania, 1856-1923)
*[[Vladimir Alatortsev]] (Rusia, 1909-1987)
*[[Adolf Albin]] (Roumania, 1848-1920)
*[[Lev Alburt]] (URSS, Rusia, SUA, *1945)
*[[Aleksandr Alec'hin]] (Rusia, Bro-C'hall 1892-1946)
*[[Alexei Alec'hin]] (Rusia, 1888-1939)
*[[Grace Alec'hin]] (SUA, Bro-Saoz, Bro-C'hall 1876-1956)
*[[Aleksej Aleksandrov]] (Belarus, *1973)
*[[Evgeni Alekseiev]] (Rusia, *1985)
*[[Hugh Alexander]] (Bro-Saoz, 1899-1974)
*[[Aaron Alexandre]] (Alamagn, Bro-C'hall, Bro-Saoz 1765-1850)
*[[Nana Alexandria]] (URSS, Jorjia, *1949)
*[[Silvia Alexieva]] (Bulgaria, Bro-C'hall, *1974)
*[[Mohamed Allam]] (Palestina, *2001)
*[[Johann Baptist Allgaier]] (Alamagn, Aostria, 1763-1823)
*[[Zoltán Almási]] (Hungaria, *1976)
*[[Izak Aloni]] (Polonia, Israel, 1905-1985)
*[[Yoel Aloni]] (Israel, *1937)
*[[Boris Alterman]] (Israel, *1970)
*[[Husam Al-Takrori]] (Palestina, *1994)
*[[Majed Altell]] (Palestina, *2005)
*[[Tunç Amarat]] (Aostria)
*[[Friedrich Amelung]] (Estonia, Latvia, 1842-1909)
*[[Stephanie Amed]] (Arc'hantina, *1990)
*[[Bassem Amin]] (Egipt, *1988)
*[[Ivy Claire Amoko]] (Ouganda, *1987)
*[[Farouk Amonatov]] (Tadjikistan, *1978)
*[[Bruce Amos]] (Kanada, *1946)
*[[Claudia Amura]] (Arc'hantina, *1970)
*[[An Yangfeng]] (Sina, *1963)
*[[Viswanathan Anand]] (India, *1969)
*[[Erik Andersen (echedoù)|Erik Andersen]] (Danmark, 1904-1938)
*[[Frank Anderson (echedoù)|Frank Anderson]] (Kanada, 1928-1980)
*[[Adolf Anderssen]] (Alamagn 1818-1879)
*[[Ulf Andersson]] (Sveden, *1951)
*[[Dmitry Andreikin]] (Rusia, *1990)
*[[Zaven Andriasian]] (Armenia, *1989)
*[[Goretti Angolikin]] (Ouganda, *1986)
*[[Dejan Antic]] (Serbia, *1968)
*[[Rogelio Antonio Jr.]] (Filipinez, *1962)
*[[Vladimir Antoshin]] (URSS, Rusia, 1929-1994)
*[[Gabriela Antova]] (Bulgaria, *2002)
*[[Antonio Antunes]] (Portugal, *1962)
*[[Oskar Antze]] (Alamagn, *1878)
*[[Manuel Apicella]] (Bro-C'hall, *1970)
*[[Izaak Appel]] (Polonia, 1905-1941)
*[[Fricis Apšenieks]] (Latvia, 1894-1941)
*[[Lev Aptekar]] (Ukraina, Zeland-Nevez, *1936)
*[[Adlane Arab]] (Aljeria, *1980)
*[[José Joaquin Araiza]] (Mec'hiko, 1900-1971)
*[[Ketevan Arakhamia-Grant]] (Jorjia, *1968)
*[[Giovanna Arbunic]] (Chile, *1964)
*[[Walter Arencibia]] (Kuba, *1967)
*[[Alexander Areshchenko]] (Ukraina, *1986)
*[[Keith Arkell]] (Bro-Saoz, *1961)
*[[Ennio Arlandi]] (Italia, *1966)
*[[Romanas Arlauskas]] (Lituania, Australia, 1917-2009)
*[[Jon Arnason]] (Island, *1960)
*[[Dagur Arngrímsson]] (Island, *1987)
*[[Levon Aronian]] (Armenia, *1982)
*[[Lev Aronin]] (Unvanizh Soviedel, Rusia, 1920-1983)
*[[Farida Arouche]] (Aljeria, *1980)
*[[Maritza Arribas Robaina]] (Kuba, *1971)
*[[Andreas Ascharin]] (Estonia, Latvia, 1843-1896)
*[[Jacob Ascher]] (Bro-Saoz, Kanada, 1841-1912)
*[[Konstantin Aseev]] (URSS, Rusia, 1960-2004)
*[[Venka Asenova]] (Bulgaria, 1930-2006)
*[[Franc Ashiku]] (Albania, *1993)
*[[Maurice Ashley]] (Jamaika, SUA, *1966)
*[[Alis Aslanyan]] (Armenia, URSS)
*[[Karen Asrian]] (Armenia, 1980-2008)
*[[As-Suli]] ([[Kalifelezh]] an [[Abbasided]], ''c.'' 880 - 946)
*[[Lajos Asztalos]] (Aostria-Hungaria, Yougoslavia, Hungary, 1889-1956)
*[[Ekaterina Atalik]] (Rusia, Turkey, *1982)
*[[Suat Atalık]] (Turkia, *1964)
*[[Henry Atkins]] (Bro-Saoz, 1872-1955)
*[[Arnold Aurbach]] (Polonia, Bro-C'hall, c. 1888 - 1952)
*[[Yuri Averbakh]] (URSS, Rusia, *1922)
*[[Valeriy Aveskoulov]] (Ukraina, *1986)
*[[Herbert Avram]] (SUA, 1913-2006)
*[[Boris Avrukh]] (Israel, *1978)
*[[Zurab Azmaiparashvili]] (Jorjia, *1960)
</div>
== B ==
<div style="column-count:2;">
*[[Aleksandr Babourin]] (URSS, Rusia, Iwerzhon, *1967)
*[[Étienne Bacrot]] (Bro-C'hall, *1983)
*[[Paul Baender]] (Alamagn, Bolivia, 1906-1985)
*[[Giorgi Bagaturov]] (URSS, Jorjia, *1964)
*[[Amir Bagheri]] (Iran, *1978)
*[[Camilla Baginskaite]] (URSS, Lituania, SUA, *1967)
*[[Vladimir Bagirov]] (URSS, Latvia, 1936-2000)
*[[Mary Bain]] (SUA, 1904-1972)
*[[David Graham Baird]] (SUA, 1854-1913)
*[[Jorge Gómez Baillo]] (Arc'hantina, *1959)
*[[Vladimir Baklan]] (Ukraina, *1978)
*[[Yuri Balashov]] (URSS, Rusia, *1949)
*[[Rosendo Balinas, Jr.]] (Filipinez, 1941-1998)
*[[Zoltán von Balla]] (Hungaria, 1883-1945)
*[[Csaba Balogh]] (Hungaria, *1987)
*[[János Balogh (echedoù)|János Balogh]] (Roumania, Hungaria, 1892-1980)
*[[Julio Balparda]] (Uruguay, ?-1942)
*[[Amikam Balshan]] (Israel, *1948)
*[[Hristos Banikas]] (Gres, *1978)
*[[Anatoly Bannik]] (URSS, Ukraina, *1921)
*[[Ana Filipa Baptista]] (Portugal, *1990)
*[[David Baramidze]] (Jorjia, Alamagn, *1988)
*[[Zsigmond Barász]] (Hungaria, 1878-1935)
*[[Abraham Baratz]] (Roumania, Bro-C'hall, 1895-1975)
*[[Gerardo Barbero]] (Arc'hantina, Hungaria, 1961-2001)
*[[Wim Barbier]] (Belgia, *1960)
*[[Gedeon Barcza]] (Hungaria, 1911-1986)
*[[Olaf Barda]] (Norvegia, 1909-1971)
*[[Curt von Bardeleben]] (Alamagn, 1861-1924)
*[[Leonard Barden]] (Bro-Saoz, *1929)
*[[Evgeny Bareev]] (URSS, Rusia, *1966)
*[[Robert Henry Barnes]] (Bro-Saoz, Zeland-Nevez 1849-1916)
*[[Thomas Wilson Barnes]] (Bro-Saoz, 1825-1874)
*[[Aleksey Barsov]] (URSS, Ouzbekistan, *1966)
*[[Mateusz Bartel]] (Polonia, *1985)
*[[Dibyendu Barua]] (India, *1966)
*[[Cerdas Barus]] (Indonezia, *1961)
*[[Marcel Barzin]] (Belgia, 1891-1980)
*[[Michael Basman]] (Bro-Saoz, *1946)
*[[Alberto Batori]] (Italia, 1884-1923)
*[[Christian Bauer]] (Bro-C'hall, *1977)
*[[Johann Bauer]] (Bohemia, Aostria, 1861-1891)
*[[Friedrich Baumbach]] (Alamagn, *1935)
*[[Albert Becker (echedoù)|Albert Becker]] (Aostria, Alamagn, Arc'hantina 1896-1984)
*[[Anjelina Belakovskaia]] (URSS, Ukraina, SUA, *1969)
*[[Liudmila Belavenets]] (URSS, Rusia, *1940)
*[[Sergey Belavenets]] (URSS, Rusia, 1910-1942)
*[[Ridha Belkadi]] (Tunizia, 1925-2012)
*[[Slim Belkhodja]] (Tunizia, *1962)
*[[Bilel Bellahcene]] (Bro-C'hall, Aljeria, *1984)
*[[Saâd Belouadah]] (Aljeria, * 1979)
*[[Aleksandr Belyavskiy]] (URSS, Ukraina, Slovenia, *1953)
*[[Jana Bellin]] (Tchekoslovakia, Bro-Saoz, *1947)
*[[Fabio Bellini]] (Italia, *1969)
*[[Juan Bellón]] (Spagn, *1950)
*[[Bruno Belotti]] (Italia, *1964)
*[[Zdzisław Belsitzmann]] (Polonia, circa 1890-1920)
*[[Khalil Bengherabi]] (Aljeria, *1979)
*[[Levi Benima]] (Izelvroioù, 1837-1922)
*[[Clarice Benini]] (Italia, 1905-1976)
*[[Joel Benjamin]] (SUA, *1964)
*[[Francisco Benkö]] (Alamagn, Arc'hantina, *1910)
*[[Pal Benko]] (Bro-C'hall, Hungaria, SUA, *1928)
*[[Gary Benson]] (Aostralia, *1957)
*[[David Berczes]] (Hungaria, *1990)
*[[María Angélica Berea de Montero]] (Arc'hantina, 1914-1983)
*[[Emanuel Berg]] (Sveden, *1981)
*[[Bela Berger]] (Hungaria, Australia, 1931-2005)
*[[Johann Berger]] (Aostria, 1845-1933)
*[[Victor Berger]] (URSS? Ukraina, Bro-Saoz, 1904-1996)
*[[Nils Bergkvist]] (Sveden, 1900-?)
*[[Teodors Bergs]] (URSS, Latvia, 1902-1966)
*[[Hans Berliner]] (Alamagn, SUA, *1929)
*[[Ivar Bern]] (Norvegia, *1967)
*[[Karl Berndtsson]] (Sveden, 1892-1943)
*[[Jacob Bernstein]] (SUA, ?-1958)
*[[Osip Bernstein]] (Rusia, Ukraina, Bro-C'hall, 1882-1962)
*[[Sidney Norman Bernstein]] (SUA, 1911-1992)
*[[Yaacov Bernstein]] (Israel, *1939)
*[[Mario Bertok]] (Kroatia, *1929)
*[[Katarina Beskow]] (Sveden, 1867-1939)
*[[Louis Betbeder Matibet]] (Bro-C'hall, *1901)
*[[Kārlis Bētiņš]] (Latvia, 1867-1943)
*[[Siegmund Beutum]] (Aostria, 1890-1966)
*[[Vinay Bhat]] (SUA, *1984)
*[[Sergio Bianchi (echedoù)|Sergio Bianchi]] (1920-1978)
*[[Carlos Bielicki]] (Arc'hantina, *1940)
*[[Martin Bier]] (Alamagn, 1854-1934)
*[[Horace Bigelow]] (SUA, 1898-1980)
*[[István Bilek]] (Hungaria, *1932)
*[[Paul Rudolf von Bilguer]] (Alamagn, 1815-1840)
*[[Maurice Billecard]] (Bro-C'hall, 1876-?)
*[[Reefat Bin-Sattar]] (Bangladesh, *1974)
*[[Henry Bird]] (Bro-Saoz, 1830-1908)
*[[Nathan Birnboim]] (Israel, *1950)
*[[Klaus Bischoff]] (Alamagn, *1961)
*[[Arthur Bisguier]] (SUA, *1929)
*[[Peter Biyiasas]] (Gres, Kanada, *1950)
*[[Dimitrije Bjelica]] (Serbia, *1935)
*[[Roy Turnbull Black]] (SUA, 1888-1962)
*[[Suzy Blackburn]] (Kembre,*?)
*[[Joseph Henry Blackburne]] (Bro-Saoz, 1841-1924)
*[[Armand Blackmar]] (SUA, 1826-1888)
*[[Joseph Henry Blake (echedoù)|Joseph Henry Blake]] (Bro-Saoz, 1859-1951)
*[[Abram Blass]] (Polonia, Israel, 1895-?)
*[[Ottó Bláthy]] (Hungaria, 1860-1939)
*[[Max Blau]] (Alamagn, Suis, 1918-1984)
*[[Ludwig Bledow]] (Alamagn, 1795-1846)
*[[Paweł Blehm]] (Polonia, *1980)
*[[Dirk Bleijkmans]] (Izelvroioù, Indonezia, 1875-?)
*[[Yaacov Bleiman]] (URSS, Lituania, Israel, 1947-2004)
*[[Calvin Blocker]] (SUA, *1955)
*[[Claude Bloodgood]] (SUA, 1937-2001)
*[[Oscar Blum]] (Lituania, Bro-C'hall, bet ganet kent 1910)
*[[Benjamin Blumenfeld]] (URSS, Belarus, Rusia, 1884-1947)
*[[Max Blümich]] (Alamagn, 1886-1942)
*[[Boris Blumin]] (Rusia, Kanada, SUA, 1907-1998)
*[[Milko Bobotsov]] (Bulgaria, *1931)
*[[Dmitry Bocharov]] (Rusia, *1982)
*[[Samuel Boden]] (Bro-Saoz, 1826-1882)
*[[Jozef Boey]] (Belgia, *1934)
*[[Fedor Bogatyrchuk]] (Ukraina, Kanada, 1892-1984)
*[[Efim Bogolyoubov]] (Ukraina, Alamagn, 1889-1952)
*[[Paolo Boi]] (Italia, 1528-1598)
*[[Tamara Boiakhchian]] (Armenia, URSS)
*[[Venera Boiakhchian]] (Armenia, URSS)
*[[Deyan Bojkov]] (Bulgaria, *1977)
*[[Jacobo Bolbochán]] (Arc'hantina, 1906-1984)
*[[Julio Bolbochán]] (Arc'hantina, 1920-1996)
*[[Isaak Boleslavskiy]] (URSS, Ukraina, 1919-1977)
*[[Viktor Bologan]] (Moldova, *1971)
*[[Victor Angel Bolzoni]] (Belgia, *1962)
*[[Giovanni Leonardo di Bona]] (Italia, 1542-1587)
*[[Igor Bondarevsky]] (URSS, Rusia, 1913-1979)
*[[Eero Böök]] (Finland, 1910-1990)
*[[Anapaola Suri Borda Rodas]] (Arc'hantina, *2004)
*[[Ylvije Boriçi]] (Albania, *1965)
*[[Valentina Borisenko]] (Rusia, 1920-1993)
*[[Borislava Borisova]] (Bulgaria, Sveden, *1951)
*[[Nicolas Borouchowitz]] (Belgia, *1898)
*[[Tea Bosboom-Lanchava]] (Izelvroioù, Jorjia, *1974)
*[[Harallamb Boshku]] (Albania, 1953-2019)
*[[George Steven Botterill|George Botterill]] (Bro-Saoz, Kembre, *1949)
*[[Mic'hail Botvinnik]] (URSS, Rusia, 1911-1995)
*[[Slim Bouaziz]] (Tunizia, *1950)
*[[Mahfoud Boudiba]] (Aljeria, *1966)
*[[Louis de la Bourdonnais]] (Bro-C'hall, 1795-1840)
*[[César Boutteville]] (Viêt-Nam, Bro-C'hall, *1917)
*[[Olena Boytsun]] (Ukraina, *1983)
*[[Julius Brach]] (Tchekoslovakia, 1881-1938)
*[[Stephen Brady]] (Iwerzhon, *1967)
*[[Fernando Braga]] (Italia, *1958)
*[[Gyula Breyer]] (Hungaria, 1893-1921)
*[[Alfred Brinckmann]] (Alamagn, 1891-1967)
*[[Sophie Brion]] (Belgia, *1985)
*[[Milagros Tatiana Brizzi]] (Arc'hantina, *1996)
*[[Mirko Bröder]] (Hungaria, Yougoslavia, Serbia, 1911-1943)
*[[Miklós Bródy]] (Hungaria, Roumania, 1877-1949)
*[[Vladimir Bron]] (URSS, Ukraina, 1909-1985)
*[[David Bronstein]] (URSS, Ukraina, 1924-2006)
*[[Luis Bronstein]] (Arc'hantina, 1946-2014)
*[[Walter Browne]] (Aostralia, SUA, 1949-2015)
*[[Marina Brunello]] (Italia, *1994)
*[[Roberta Brunello]] (Italia, *1991)
*[[Sabino Brunello]] (Italia, *1989)
*[[Hazel Brunker]] (Kembre, *1932)
*[[Fabio Bruno]] (Italia, *1960)
*[[Agnieszka Brustman]] (Polonia, *1962)
*[[Lázaro Bruzón]] (Kuba, *1982)
*[[Stellan Brynell]] (Sveden, *1962)
*[[Bu Xiangzhi]] (Sina, *1985)
*[[Henry Thomas Buckle]] (Bro-Saoz, 1821-1862)
*[[Gerardo Budowski]] (Alamagn, Bro-C'hall, Venezuela, Costa Rica, *1925)
*[[Wincenty Budzyński]] (Polonia, Bro-C'hall, 1815-1866)
*[[Constant Ferdinand Burille]] (Bro-C'hall, SUA, 1866-1914)
*[[Amos Burn]] (Bro-Saoz, 1848-1925)
*[[Algimantas Butnorius]] (URSS, Lituania, *1946)
*[[Edoino Busetto]] (Italia, *1907)
*[[Simone Bussers]] (Belgia)
*[[Yelizaveta Bykova]] (URSS, Rusia, 1913-1989)
*[[Donald Byrne]] (SUA, 1930-1976)
*[[Robert Byrne (echedoù)|Robert Byrne]] (SUA, *1928)
</div>
== C ==
<div style="column-count:2;">
*[[Viviane Caels]] (Belgia, *1968)
*[[Kler Çaku]] (Albania, *2010)
*[[Jose Camacho Collados]] (Kembre, *1988)
*[[Luciano Cámara]](Arc'hantina, 1916-2004)
*[[Florencio Campomanes]] (Filipinez, 1927-2010)
*[[Daniel Cámpora]] (Arc'hantina, *1957)
*[[María José Campos]], (Arc'hantina, *1999)
*[[Esteban Canal]] (Perou, Italia, 1896-1981)
*[[Saúl Canessa]] (Arc'hantina, 1969-1992)
*[[Arianne Caoili]] (Aostralia, *1986)
*[[José Raúl Capablanca]] (Kuba, 1888-1942)
*[[Guido Cappello]] (Italia, 1933-1996)
*[[Skënder Çarçani]] (Albania, ? - ?)
*[[Berna Carrasco]] (Chile, 1914-2013)
*[[Rodolfo Tan Cardoso]] (Filipinez, *1937)
*[[Ruth Volgl Cardoso]] (Brazil, 1934-2000)
*[[Carl Carls]] (Alamagn, 1880-1958)
*[[Magnus Carlsen]] (Norvegia, *1990)
*[[Pontus Carlsson]] (Sveden, *1982)
*[[Horatio Caro]] (Bro-Saoz, Alamagn, 1862-1920)
*[[Berna Carrasco]] (Chile, 1914-2013)
*[[Pietro Carrera]] (Sikilia, 1573-1647)
*[[Fabiano Caruana]] (Div vroadelezh : SUA & Italia, *1992)
*[[Alda Carvalho]] (Portugal, *1990)
*[[Abigail Cast]] (Kembre, *1978)
*[[Vincenzo Castaldi]] (Italia, 1916-1970)
*[[Ferruccio Castiglioni]] (Italia, 1921-1971)
*[[Mariano Castillo]] (Chile, 1905-1970)
*[[Mišo Cebalo]] (Kroatia, *1945)
*[[Ekrem Cekro]] (Belgia, *1950)
*[[Altin Çela]] (Albania, *1975)
*[[Giovanni Cenni]] (Italia, 1881-1957)
*[[Alfonso Ceron]] (Spagn, 1535-?)
*[[Louisa Ceulemans]] (Belgia, 1925-2007)
*[[Oscar Chajes]] (Ukraina, Aostria, SUA, 1873-1928)
*[[Ferenc Chalupetzky]] (Hungaria, 1886-1951)
*[[Edward Chamier]] (Bro-Saoz, Bro-C'hall, 1840-1892)
*[[Chan Peng Kong]] (Singapour, *1956)
*[[Sandipan Chanda]] (India, *1983)
*[[Chang Tung Lo]] (Sina, bet ganet a-raok 1960)
*[[Murray Chandler]] (Zeland-Nevez, Bro-Saoz, *1960)
*[[Pascal Charbonneau]] (Kanada, *1983)
*[[Rudolf Charousek]] (Hungaria, 1873-1900)
*[[Hilda Chater]] (Kerne-Veur, Bro-Saoz, Iwerzhon, 1874-1968)
*[[Chantal Chaudé de Silans]] (Bro-C'hall, 1919-2001)
*[[Valery Chekhov]] (Rusia, *1955)
*[[Vitalia Chekhover]] (Rusia, 1908-1965)
*[[Chen De]] (Sina, *1949)
*[[Ivan Cheparinov]] (Bulgaria, *1986)
*[[Mariana Cherati]] (Arc'hantina, *1973)
*[[Alexander Cherepkov]] (URSS, Rusia, *1920)
*[[Irving Chernev]] (Rusia, SUA, 1900-1981)
*[[Alexander Chernin]] (URSS, Ukraina, Hungaria, *1960)
*[[Konstantin Chernyshov]] (URSS, Rusia, *1967)
*[[André Chéron]] (Bro-C'hall, 1895-1980)
*[[Adriano Chicco]] (Italia, 1907-1990)
*[[Marianna Chierici]] (Italia, *1990)
*[[Walid Chikhaoui]] (Tunizia, *1978)
*[[Aleksey Chirov]] (URSS, Latvia, Spagn, *1972)
*[[Duilio Collutiis]] (Italia, *1976)
*[[Vladimir Chouchelov]] (URSS, Rusia, Belgia, *1969)
*[[Larry Christiansen]] (SUA, *1956)
*[[Slavko Cicak]] (Montenegro, Sveden, *1969)
*[[Roberto Cifuentes]] (Chile, Izelvroioù, Spagn, *1957)
*[[Pavlina Čilingirova]] (Bulgaria, *1955)
*[[Victor Ciocâltea]] (Roumania, 1932-1983)
*[[Pieter Claesen]] (Belgia, *1971)
*[[Hermann Clemenz]] (Estonia, 1846-1908)
*[[Albert Clerc]] (Bro-C'hall, 1830-1918)
*[[Viktorija Čmilytė]] (Lituania, *1983)
*[[James Cobb]] (Kembre, *1977)
*[[John Cochrane (echedoù)|John Cochrane]] (Bro-Saoz, 1798-1878)
*[[Erich Cohn]] (Alamagn, 1884-1918)
*[[Wilhelm Cohn]] (Alamagn, 1859-1913)
*[[Margarida Coimbra]] (Portugal, *1983)
*[[Niala Collazo Hidalgo-Gato]] (Kuba, Spagn, *1983)
*[[Edgard Colle]] (Belgium, 1897-1932)
*[[John W. Collins]] (SUA, 1912-2001)
*[[Eugene Ernest Colman]] (Bro-Saoz, 1878-1964)
*[[Zulema Colman]] (Arc'hantina, *?)
*[[Adrián García Conde]] (Mec'hiko, Bro-Saoz, 1886-1943)
*[[Ennio Contedini]] (Italia, *1934)
*[[Daniel Contin]] (Italia, Arc'hantina, *1962)
*[[Stuart Conquest]] (Bro-Saoz, *1967)
*[[John Grantley Cooper]] (Kembre, *1954)
*[[Gorik Cools]] (Belgia, *1964)
*[[John Grantley Cooper]] (Kembre, *1954)
*[[Anya Corke]] (Bro-Saoz, Hong Kong, *1990)
*[[Frants Cornelis]] (Belgia, *1942)
*[[Nicolaas Cortlever]] (Izelvroioù, 1915-1995)
*[[Juan Corzo]] (Kuba, 1873-1941)
*[[Laura Costantini]] (Italia, *1985)
*[[Roberto Cosulich]] (Italia, 1946-?)
*[[Carlo Cozio]] (Italia, 1715-1780)
*[[Spencer Crakanthorp]] (Aostralia, 1885-1936)
*[[Pia Cramling]] (Sveden, *1963)
*[[Robert Crépeaux]] (Bro-C'hall, 1900-1994)
*[[Walter Cruz]] (Brazil, 1910-1967)
*[[István Csom]] (Hungaria, *1940)
*[[Miguel Cuéllar]] (Kolombia, 1916-1985)
*[[Josef Cukierman]] (Polonia, Bro-C'hall, 1900-1941)
*[[John Curdo]] (SUA, *1931)
*[[Elisabeth Cuypers]] (Belgia)
*[[Ognjen Cvitan]] (Kroatia, *1961)
*[[Hieronim Czarnowski]] (Polonia, Bro-C'hall, Aostria-Hungaria, 1834-1902)
*[[Moshe Czerniak]] (Polonia, Israel, 1910-1984)
</div>
== C'H ==
<div style="column-count:2;">
*[[Aleksandr C'halifman]] (URSS, Rusia, *1966)
*[[Ibragim C'hamrakoulov]] (Ouzbekistan, Spagn, *1982)
*[[Igor C'henkin]] (Rusia, Alamagn, *1968)
*[[Ratmir C'holmov]] (URSS, Lituania, 1925-2006)
</div>
== D ==
<div style="column-count:2;">
*[[Arthur Dake]] (SUA, 1910-2000)
*[[Colm Daly]] (Iwerzhon, *1967)
*[[Mohammed Damaj]] (Palestina, *2001)
*[[Rui Damaso]] (Portugal, *1968)
*[[Damião de Odemira|Pedro Damiano]] (Portugal, 1480-1544)
*[[Mato Damjanović]] (Kroatia, 1927-2011)
*[[Gösta Danielsson]] (Sveden, 1912-1978)
*[[Silvio Danailov]] (Bulgaria, *1961)
*[[Elina Danielian]] (Armenia, *1978)
*[[A. Polak Daniels]] (Izelvroioù, a-raok 1855-goude 1883)
*[[Gösta Danielsson]] (Sveden, 1912-1978)
*[[Dawid Daniuszewski]] (Polonia, 1885-1944)
*[[Klaus Darga]] (Alamagn, *1934)
*[[Alberto David]] (Luksembourg, *1970)
*[[Jacques Davidson]] (Izelvroioù, 1890-1961)
*[[Mary Elizabeth Davies]] (Kembre, 1925-2015)
*[[Nigel Rodney Davies|Nigel Davies]] (Kembre, Bro-Saoz, *1960)
*[[Frederic Deacon]] (Bro-Saoz, 1829-1875)
*[[Alba Decataldo]] (Italia, *1970)
*[[Brenda Decorte]] (Belgia)
*[[Chakkravarthy Deepan]] (India, *1987)
*[[Nick de Firmian]] (SUA, *1957)
*[[Alain Defize]] (Belgia, *1953)
*[[Marigje Degrande]] (Belgia, *1992)
*[[Boris De Greiff]] (Kolombia, *1930)
*[[Odile de Heilbronner]] (Arc'hantina, 1930-?)
*[[Ann Teresa Delaney]] (Iwerzhon, *1962)
*[[Aleksander Delchev]] (Bulgaria, *1971)
*[[Gunter Deleyn]] (Belgia, *1955)
*[[Mairelys Delgado Crespo]] (Kuba, Spagn, *1974)
*[[Eugene Delmar]] (SUA, 1841-1909)
*[[Ercole Del Rio]] (Italia, 1723 pe 1726-1802)
*[[Lucio Del Vecchio]] (1907-1980)
*[[Yelena Dembo]] (Rusia, Israel, Hungaria, Gres, *1983)
*[[Arnold Denker]] (SUA, 1914-2005)
*[[Maria De Rosa]] (Italia, *1988)
*[[Alexandre Deschapelles]] (Bro-C'hall, 1780-1847)
*[[Andrei Deviatkin]] (Rusia, *1980)
*[[Paul Devos]] (Belgia, 1911-1981)
*[[Mathias de Wachter]] (Belgia, *1979)
*[[Aleksandr Dgebouadze]] (Jorjia, URSS, Belgia, *1971)
*[[André Diamant]] (Brazil, *1990)
*[[Paulo Dias]] (Portugal, *1979)
*[[Wilsaida Diaz]] (Republik Dominikan, *1991)
*[[Emil Josef Diemer]] (Alamagn), 1908-1990)
*[[Mark Diesen]] (SUA, 1957-2008)
*[[Julius Dimer]] (Alamagn), 1871-1945)
*[[Ding Liren]] (Sina), *1992)
*[[Nathan Divinsky]] (Kanada, *1925)
*[[Rune Djurhuus]] (Norvegia, *1970)
*[[Maxim Dlugy]] (Rusia, SUA, *1966)
*[[Josef Dobiáš]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1886-1981)
*[[Yosef Dobkin]] (Rusia, Israel, *1909)
*[[Tihomir Atanasov Dovramadjiev]] (Bulgaria, *1979)
*[[Stefan Docx]] (Belgia, *1974)
*[[Yury Dokhoian]] (Rusia, *1964)
*[[Sergey Dolmatov]] (Rusia, *1959)
*[[Lenier Dominguez]] (Kuba, *1983)
*[[Józef Dominik]] (Polonia, 1894-1920)
*[[Zadok Domnitz]] (Israel, *1933)
*[[Elena Donaldson]] (Rusia, Georgia, SUA, *1957)
*[[John W. Donaldson]] (SUA, *1958)
*[[Ivo Donev]] (Aostria, *1959)
*[[Jan Hein Donner]] (Izelvroioù, 1927-1988)
*[[Iossif Dorfman]] (Ukraina, Bro-C'hall, *1952)
*[[Ashote Draftian]] (Belgia, *1955)
*[[Alexei Dreiev]] (URSS, Rusia, *1969)
*[[Leonids Dreibergs]] (Latvia, SUA, 1908-1969)
*[[Petar Drenchev]] (Bulgaria, *1977)
*[[Kurt Dreyer]] (Alamagn, Afrika ar Su), 1909-1981)
*[[Tihomil Drezga]] (Kroatia, SUA, 1903-1981)
*[[Yuri Drozdovskij]] (Ukraina, *1984)
*[[Leroy Dubeck]] (SUA, *1939)
*[[Serafino Dubois]] (Italia, 1817-1899)
*[[Daniil Dubov]] (Rusia, *1996)
*[[Andreas Dückstein]] (Hungaria, Aostria, *1927)
*[[Jean Dufresne]] (Alamagn, 1829-1893)
*[[Yves Duhayon]] (Belgia, *1954)
*[[Andreas Duhm]] (Alamagn, Suis, 1883-1975)
*[[Dietrich Duhm]] (Alamagn, Suis, 1880-1954)
*[[Hans Duhm]] (Alamagn, Suis, 1878-1946)
*[[Arthur Dunkelblum]] (Polonia, Belgia, 1906-1979)
*[[Joaquim Durão]] (Portugal, 1930-2015)
*[[Oldřich Duras]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1882-1957)
*[[Marc Dutreeuw]] (Belgia, *1960)
*[[Fyodor Duz-Khotimirsky]] (Ukraina, 1879-1965)
*[[Mark Dvoretsky]] (Rusia, *1947)
*[[Joanna Dworakowska]] (Polonia, *1978)
*[[Eduard Dyckhoff]] (Alamagn, 1880-1949)
*[[Viacheslav Dydyshko]] (Belarus, *1949)
*[[Boruch DynerBoruch Israel Dyner]] (Polonia, Belgia, Israel, 1903-1979)
*[[Semen Dvoirys]] (Rusia, *1958)
*[[Nana Dzagnidze]] (Jorjia, *1987)
*[[Roman Dzindzichashvili]] (Jorjia, Israel, SUA, *1944)
*[[Marat Dzhumaev]] (Ouzbekistan, *1976)
</div>
== E ==
<div style="column-count:2;">
*[[James Eade]] (SUA, *1957)
*[[Zahar Efimenko]] (Ukraina, *1985)
*[[Igor Efimov (Monako)|Igor Efimov]] (URSS, Jorjia, Rusia, *1960)
*[[Marsel Efroimski]] (Israel, *1995)
*[[Jaan Ehlvest]] (Estonia, *1962)
*[[Rakhil Eidelson]] (Belarus, *1958)
*[[Vereslav Eingorn]] (Ukraina, *1956)
*[[Louis Eisenberg]] (Ukraina, SUA, 1876-goude 1909)
*[[Bengt Ekenberg]] (Sveden, 1912-1986)
*[[Folke Ekström]] (Sveden, 1906-2000)
*[[Fouad El Taher]] (Egipt, *1965)
*[[Essam El-Gindy]] (Egipt, *1966)
*[[Erich Eliskases]] (Aostria, Alamagn, Arc'hantina, Brazil, 1913-1997)
*[[Pavel Eljanov]] (Ukraina, *1983)
*[[Moissei Eljaschoff]] (Lituania, 1870-1919)
*[[Jaime Emma]] (Arc'hantina, 1938-2005)
*[[John Emms (echedoù)|John Emms]] (Bro-Saoz, *1967)
*[[Elijah Emojong]] (Ouganda, *1992)
*[[Lucijs Endzelins]] (Estonia, Latvia, Aostralia, 1909-1981)
*[[Jens Enevoldsen]] (Denmark, 1907-1980)
*[[Ludwig Engels]] (Alamagn, Brazil, 1905-1967)
*[[Berthold Englisch]] (Aostria, 1851-1897)
*[[David Enoch]] (Israel, *1900)
*[[Vladimir Epishin]] (Rusia, *1965)
*[[Stefan Erdélyi]] (Hungaria, Roumania, 1905-1968)
*[[Hanna Ereńska]] (Polonia, *1946)
*[[Evgenij Ermenkov]] (Bulgaria, Palestina, *1949)
*[[Wilhelm Ernst (echedoù)|Wilhelm Ernst]] (Alamagn, 1905-1952)
*[[John Angus Erskine]] (Zeland-Nevez, Aostralia, 1873-1960)
*[[Yakov Estrin]] (Rusia, 1923-1987)
*[[Max Euwe]] (Izelvroioù, 1901-1981)
*[[Deborah Evans-Quek]] (Kembre, *1961)
*[[Larry Evans]] (SUA, 1932-2010)
*[[William Evans|William Davies Evans]] (Kembre, 1790-1872)
*[[Alexander Evensohn]] (Ukraina, 1892-1919)
*[[Mohamed Ezat]] (Egipt, *1978)
*[[Győző Exner]] (Hungaria, 1864-1945)
</div>
== F ==
<div style="column-count:2;">
*[[Gisella Facchini]] (Italia, *1954)
*[[Samuel Factor]] (Polonia, SUA, 1883-1949)
*[[Louisa Matilda Fagan]] (Italia, Bro-Saoz, 1850-1931)
*[[Hugo Fähndrich]] (Hungaria, Aostria, 1851-1930)
*[[Hans Fahrni]] (Bohemia, Suis, 1874-1939)
*[[William Fairhurst]] (Bro-Saoz, Skos, Zeland-Nevez, 1903-1982)
*[[Sammi Fajarowicz]] (Alamagn, 1908-1940)
*[[Raphael Falk]] (Rusia, 1856-1913)
*[[Ernst Falkbeer]] (Aostria-Hungaria, 1819-1885)
*[[Roquelina Fandiño Reyes]] (Kuba, *1968)
*[[Yara Faqeeh]] (Palestina, *1999)
*[[Álvaro Faria]] (Portugal, *1954)
*[[Ali Farahat]] (Egipt, *1975)
*[[Stefan Fazekas]] (Hungaria, Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1898-1967)
*[[Adham Fawzy]] (Egipt, *2000)
*[[Sergey Fedorchuk]] (Ukraina, *1981)
*[[Alexei Fedorov]] (Belarus, *1972)
*[[John Fedorowicz]] (SUA, *1958)
*[[Vladimir Fedoseev]] (Rusia, *1995)
*[[Movsas Feigins]] (Latvia, Arc'hantina, 1908-1950)
*[[Rafał Feinmesser]] (Polonia, *a-raok 1906)
*[[Florin Felecan]] (Roumania, SUA, *1980)
*[[Rubén Felgaer]] (Arc'hantina, *1981)
*[[Virgilio Fenoglio]] (Arc'hantina, 1902-1990)
*[[António Fernandes]] (Portugal, *1962)
*[[María Florencia Fernández]] (Arc'hantina, *1991)
*[[Diogo Fernando]] (Portugal, *1980)
*[[Arthur Feuerstein]] (SUA, *1935)
*[[Alexandr Fier]] (Brazil, *1988)
*[[Martha Fierro]] (Ecuador, *1977)
*[[Rubens Filguth]] (Brazil, *1956)
*[[Miroslav Filip]] (Tchekoslovakia, Republik Tchek, 1928-2009)
*[[Jakub Filipek]] (Belgia, *1979)
*[[Anton Filippov]] (Ouzbekistan, *1986)
*[[Reuben Fine]] (SUA, 1914-1993)
*[[Ben Finegold]] (SUA, *1969)
*[[Gina Linn Finegold]] (SUA)
*[[Julius Finn]] (Polonia, SUA, 1871-1931)
*[[Nick de Firmian]] (SUA, *1957)
*[[Bobby Fischer]] (SUA, Island, 1943-2008)
*[[Alex Fishbein]] (SUA, *1968)
*[[Giuliana Fittante]] (Italia, *1951)
*[[Alexander Flamberg]] (Polonia, 1880-1926)
*[[Alfred Flatow (echedoù)|Alfred Flatow]] (Alamagn, Aostralia, *1937)
*[[Glenn Flear]] (Bro-Saoz, *1959)
*[[Ernst Flechsig]] (Alamagn, 1852-1890)
*[[Bernhard Fleissig]] (Hungaria, Aostria, 1853-1931)
*[[Max Fleissig]] (Hungaria, Aostria, 1845-goude 1882)
*[[János Flesch]] (Hungaria, 1933-1983)
*[[Salomon Flor]] (URSS, Ukraina, Tchekoslovakia, Rusia, 1908-1983)
*[[Rodrigo Flores]] (Chile, 1913-2007)
*[[Alberto Foguelman]] (Arc'hantina, *1923)
*[[Jan Foltys]] (Tchekoslovakia, 1908-1952)
*[[George Salto Fontein]] (Izelvroioù, 1890-1963)
*[[Leó Forgács]] (Hungaria, 1881-1930)
*[[Győző Forintos]] (Hungaria, *1935)
*[[Greta Foulon]] (Belgia, *1946)
*[[Albert Fox]] (SUA, 1881-1964)
*[[Maurice Fox]] (Ukraina, Kanada, 1898-1988)
*[[Alfons Franck]] (Belgia)
*[[Zenon Franco]] (Paraguay, *1956)
*[[Selim Franklin (echedoù)|Selim Franklin]] (Bro-Saoz, SUA, 1814-1884)
*[[Janelle Mae Frayna]] (Filipinez, *1996)
*[[Michael Freeman (echedoù)|Michael Freeman]] (Bro-Saoz, Zeland-Nevez, *1960)
*[[Friedhelm Freise]] (Alamagn)
*[[Laurent Fressinet]] (Bro-C'hall, *1981)
*[[Sergey von Freymann]] (Rusia, URSS, Ouzbekistan, 1882-1946)
*[[Joel Fridlizius]] (Sveden, 1869-1963)
*[[Daniel Fridman]] (URSS, Latvia, Alamagn, *1976)
*[[Frederic Friedel]] (Alamagn, *1945)
*[[Gunnar Friedemann]] (Estonia, 1909-1943)
*[[David Friedgood]] (Suafrika, Bro-Saoz, *1946)
*[[Henryk Friedman]] (Polonia, 1903-1942)
*[[Alexander Fritz]] (Alamagn, 1857-1932)
*[[António Frois]] (Portugal, *1962)
*[[Severin From]] (Danmark, 1828-1895)
*[[Zirka Frómeta Castillo]] (Kuba, *1963)
*[[Achilles Frydman]] (Polonia, 1905-1940)
*[[Paulino Frydman]] (Polonia, Arc'hantina, 1905-1982)
*[[Ľubomír Ftáčnik]] (Tchekoslovakia, Slovakia, *1957)
*[[Andrija Fuderer]] (Yougoslavia, Vojvodina, Belgia, 1931-2011)
*[[Semyon Furman]] (Rusia, 1920-1978)
*[[Ivana Maria Furtado]] (India, *1999)
*[[Géza Füster]] (Hungaria, Kanada, 1910-1990)
*[[Roy Fyllingen]] (Norvegia, *1975)
</div>
== G ==
<div style="column-count:2;">
*[[Susanna Gaboyan]] (Armenia, *1996)
*[[Vougar Gachimov]] (Azerbaidjan, 1986-2014)
*[[Merab Gagunashvili]] (Jorjia, *1985)
*[[Luís Galego]] (Portugal, *1966)
*[[Aleksandr Galkin (echedoù)|Aleksandr Galkin]] (Rusia, *1979)
*[[Joseph Gallagher]] (Iwerzhon, Bro-Saoz, Suis, *1964)
*[[Alisa Galliamova]] (URSS, Rusia, *1972)
*[[Surya Shekhar Ganguly]] (India, *1983)
*[[Nona Gaprindachvili]] (URSS, Jorjia, *1941)
*[[Valeriane Gaprindashvili]] (Jorjia, *1982)
*[[Carlos Garcia Palermo]] (Arc'hantina, Italia, *1953)
*[[Raimundo García]] (Arc'hantina, *1936)
*[[Timour Gareev]] (Ouzbekistan, *1988)
*[[Eldar Gasanov]] (Ukraina, *1982)
*[[Vugar Gashimov]] (Azerbaidjan, 1986-2014)
*[[Anna Gasik]] (Polonia, *1988)
*[[Genric'h Gasparyan]] (Armenia, URSS, 1910-1995)
*[[Einar Gausel]] (Norvegia, *1963)
*[[Viktor Gavrikov]] (Lituania, Suis, *1957)
*[[Vladas Gefenas]] (URSS, Lituania, *1955)
*[[Steven Geirnaert]] (Belgia, *1984)
*[[Tamaz Gelashvili]] (URSS, Jorjia, *1978)
*[[Boris Gelfand]] (URSS, Belarus, Israel, *1968)
*[[Efim Geller]] (URSS, Ukraina, 1925-1998)
*[[Uzi Geller]] (Israel, *1931)
*[[Petar Genov]] (Bulgaria, *1970)
*[[Ljubka Genova]] (Bulgaria, *1983)
*[[Ružka Genova]] (Bulgaria, *1963)
*[[Kiril Georgiev]] (Bulgaria, *1965)
*[[Krum Georgiev]] (Bulgaria, *1958)
*[[Antonina Georgieva]] (Bulgaria, *1948)
*[[Ernő Gereben]] (Hungaria, Suis 1907-1988)
*[[Regina Gerlecka]] (Polonia, 1913-1983)
*[[Eugenio German]] (Brazil, 1930-2001)
*[[Theodor Germann]] (Latvia, 1879-1935)
*[[Alik Gershon]] (Israel, *1980)
*[[Edward Gerstenfeld]] (Polonia, Ukraina 1915-1943)
*[[Georgy Geshev]] (Bulgaria, 1903-1937)
*[[Ehsan Ghaem Maghami]] (Iran, *1982)
*[[Tigran Gharamian]] (Bro-C'hall, *1984)
*[[Ameet Ghasi]] (Bro-Saoz, *1987)
*[[Vera Ghazarian]] (Armenia, URSS)
*[[Florin Gheorghiu]] (Roumania, *1944)
*[[Amédée Gibaud]] (Bro-C'hall, 1885-1957)
*[[Johannes Giersing]] (Danmark, 1872-1954)
*[[Ellen Gilbert]] (SUA 1837-1900)
*[[Jessie Gilbert]] (Bro-Saoz, 1987-2006)
*[[Karl Gilg]] (Tchekoslovakia, Alamagn, 1901-1981)
*[[Aivars Gipslis]] (URSS, Latvia, 1937-2000)
*[[Anish Giri]] (Izelvroioù, *1994)
*[[Angelo Giusti]] (Italia, 1901-1986)
*[[Alberto Giustolisi]] (Italia, 1928-1990)
*[[Matteo Gladig]] (Italia, 1880-1915)
*[[Oleg Gladyszev]] (Rusia, *1977)
*[[Eduard Glass]] (Aostria, 1902 - goude 1980)
*[[Evgeny Gleizerov]] (URSS, Rusia, *1963)
*[[Igor Glek]] (URSS, Rusia, Alamagn, *1961)
*[[Svetozar Gligorić]] (Yougoslavia, Serbia, 1923-2012)
*[[Jozef Gobert]] (Belgia)
*[[Fernand Gobet]] (Suis, *1962)
*[[Rumjana Gočeva]] (Bulgaria, *1957)
*[[Michele Godena]] (Italia, *1967)
*[[Carl Goering]] (Alamagn, 1841-1879)
*[[Alphonse Goetz]] (Bro-C'hall, 1865-1934)
*[[Leonid Gofshtein]] (Israel, *1953)
*[[Jason Goh Koon-Jong]] (Singapour, *1989)
*[[Veronika Goi]] (Italia, *1980)
*[[Goh Weiming]] (Singapour, *1983)
*[[Samuel Gold]] (Hungaria, Aostria, SUA, 1835-1920)
*[[Alexander Goldin]] (URSS, Rusia, *1965)
*[[Rusudan Goletiani]] (URSS, Jorjia, SUA, *1980)
*[[Celso Golmayo Torriente]] (Kuba, Spagn, 1879-1924)
*[[Celso Golmayo Zúpide]] (Spagn, Kuba, 1820-1898)
*[[Manuel Golmayo Torriente]] (Kuba, Spagn, 1883-1973)
*[[Vitali Golod]] (URSS, Ukraina, Israel *1971)
*[[Harry Golombek]] (Bro-Saoz, 1911-1995)
*[[Alexander Goloshchapov]] (URSS, Ukraina, *1978)
*[[Alexander Ferdinand von der Goltz]] (Alamagn, 1819-1858)
*[[Valentina Golubenko]] (Estonia, Kroatia, *1990)
*[[Mikhail Golubev]] (URSS, Ukraina, *1970)
*[[Javiera Gómez]] (Chile, *2002)
*[[Ângela Gonçalves]] (Portugal)
*[[Aleksei Goncharov]] (Rusia, 1879-1913)
*[[Gong Qianyun]] (Sina, *1985)
*[[Jayson Gonzales]] (Filipinez, *1969)
*[[Soledad González de Huguet]] (Arc'hantina, 1934-2012)
*[[José González García]] (Mec'hiko, *1973)
*[[Juan Carlos González Zamora]] (Mec'hiko, *1968)
*[[David S. Goodman]] (Bro-Saoz, SUA, *1958)
*[[Johan Goormachtigh]] (Belgia, *1955)
*[[Irina Gorchkova]] (Belgia, *1977)
*[[Stephen J. Gordon]] (Bro-Saoz, *1986)
*[[Danny Gormally]] (Bro-Saoz, *1976)
*[[George H. D. Gossip]] (SUA, Bro-Saoz, 1841-1907)
*[[Solomon Gotthilf]] (URSS, Rusia, 1903-1967)
*[[Hermann von Gottschall]] (Alamagn, 1862-1933)
*[[Mic'hail Gourevitch (echedoù)|Mic'hail Gourevitch]] (URSS, Ukraina, Belgia, Turkia, *1959)
*[[Tarek Goutali]] (Aljeria, *1983)
*[[Boris Grachev]] (Rusia, *1986)
*[[Aleksander Graf]] (URSS, Ouzbekistan, Alamagn, *1962)
*[[Sonja Graf]] (Alamagn, Arc'hantina, SUA, 1908-1965)
*[[Rita Gramignani]] (Italia, *1943)
*[[Julio Granda]] (Perou, *1967)
*[[Roberto Grau]] (Arc'hantina, 1900-1944)
*[[Gioacchino Greco]] (Italia, 1600 - c. 1634)
*[[Ewen McGowen Green]] (Zeland-Nevez, *1950)
*[[Alon Greenfeld]] (SUA, Israel, *1964)
*[[John Grefe]] (SUA, *1947)
*[[Bernhard Gregory]] (Estonia, Alamagn, 1879-1939)
*[[Gisela Kahn Gresser]] (SUA, 1906-2000)
*[[Helgi Gretarsson]] (Island, *1977)
*[[Richard Griffith (echedoù)|Richard Griffith]] (Bro-Saoz, 1872-1955)
*[[Nikolay Grigoriev]] (URSS, Rusia, 1895-1935)
*[[Avetik Grigoryan]] (Armenia, *1989)
*[[Vincent Grimm]] (Aostria, Hungaria, 1800-1872)
*[[Aleksandr Grichtchouk]] (URSS, Rusia, *1983)
*[[Efstratios Grivas]] (Gres, *1966)
*[[Henri Grob]] (Suis, 1904-1974)
*[[Aristide Gromer]] (Bro-C'hall, *1909)
*[[Adriaan de Groot]] (Izelvroioù, *1914)
*[[Ernst Grünfeld]] (Aostria, 1893-1962)
*[[Yehuda Gruenfeld]] (Polonia, Israel, *1956)
*[[James Grundy (echedoù)|James Grundy]] (Bro-Saoz, SUA, 1855-1919)
*[[Izaak Grynfeld]] (Polonia, Israel, *1920)
*[[Gu Xiaobing]] (Sina, *1985)
*[[Ion Gudju]] (Roumania, 1897-1988)
*[[Richard Guerrero]] (Spagn, *1973)
*[[Eduard Gufeld]] (URSS, Ukraina, SUA, 1936-2002)
*[[Ilse Guggenberger]] (Kolombia, *1942)
*[[Carlos Guimard]] (Arc'hantina, 1913-1998)
*[[Cemil Gulbas]] (Belgia, *1980)
*[[Boris Gulko]] (URSS, Rusia, SUA, *1947)
*[[Gunnar Gundersen (echedoù)|Gunnar Gundersen]] (Bro-C'hall, Norvegia, Aostralia, 1882-1943)
*[[Isidor Gunsberg]] (Hungaria, Bro-Saoz, 1854-1930)
*[[Abhijeet Gupta]] (India, *1989)
*[[Dmitry Gurevich]] (URSS, Rusia, SUA, *1956)
*[[Ilya Gurevich]] (URSS, Ukraina, SUA, *1972)
*[[Mikhail Gurevich (echedoù)|Mikhail Gurevich]] (URSS, Ukraina, Belgia, Turkia, *1959)
*[[Bukhuti Gurgenidze]] (URSS, Jorjia, 1933-2008)
*[[Jan Gustafsson]] (Alamagn, *1979)
*[[Emanuel Guthi]] (Israel, *1930)
*[[Lev Gutman]] (URSS, Latvia, Israel, Alamagn, *1945)
*[[Fritz Gygli]] (Suis, 1896-1980)
*[[Alfred William Gyles]] (Zeland-Nevez, 1888-1967)
</div>
== H ==
<div style="column-count:2;">
*[[Mohamed Haddouche]] (Aljeria, *1984)
*[[Anna Hahn (echedoù)|Anna Hahn]] (Latvia, SUA, *1976)
*[[Anna Hakobian]] (Armenia, URSS)
*[[Vladimir Hakobyan]] (Armenia, *1971)
*[[Vitalia Halberstadt]] (Ukraina, Bro-C'hall, 1903-1967)
*[[Alexander Halprin]] (Rusia, Aostria, 1868-1921)
*[[Ahmed Ibrahim Hamed]] (Egipt, *1954)
*[[Tunc Hamarat]] (Turkia, Aostria, *1946)
*[[Hicham Hamdouchi]] (Maroko, *1972)
*[[Rani Hamid]] (Bangladesh, *1944)
*[[Jon Ludvig Hammer]] (Norvegia, *1990)
*[[Taqwa Hamouri]] (Palestina, *2006)
*[[Carl Hamppe]] (Suis, Aostria, 1814-1876)
*[[Milton Hanauer]] (SUA, 1908-1988)
*[[James Hanham]] (SUA, 1840-1923)
*[[Hermann von Hanneken (echedoù)|Hermann von Hanneken]] (Alamagn, 1810-1886)
*[[Curt Hansen (echedoù)|Curt Hansen]] (Danmark, *1964)
*[[Wilhelm Hanstein]] (Alamagn, 1811-1850)
*[[Khosro Harandi]] (Iran, *1950)
*[[Dronavalli Harika]] (India, *1991)
*[[Pendyala Harikrishna]] (India, *1986)
*[[Max Harmonist]] (Alamagn, 1864-1907)
*[[Daniel Harrwitz]] (Alamagn, Bro-C'hall, 1823-1884)
*[[William Hartston]] (Bro-Saoz, *1947)
*[[Wolfgang Hasenfuss]] (Latvia, *1900)
*[[Stewart Haslinger]] (Bro-Saoz, *1981)
*[[Arnaud Hauchard]] (Bro-C'hall, *1971)
*[[Cécile Haussernot]] (Bro-C'hall, *1998)
*[[Stephane Hautot]] (Belgia, *1969)
*[[Kornél Havasi]] (Hungaria, 1892-1945)
*[[Mark Hebden]] (Bro-Saoz, *1958)
*[[Jean Hebert]] (Kanada, *1957)
*[[Hans-Joachim Hecht]] (Alamagn, *1939)
*[[Jonny Hector]] (Sveden, *1964)
*[[Fenny Heemskerk]] (Izelvroioù, 1919-2007)
*[[Wolfgang Heidenfeld]] (Alamagn, Suafrika, Iwerzhon, 1911-1981)
*[[Jakub Heilpern]] (Polonia, 1850-1910)
*[[Herbert Heinicke]] (Brazil, Alamagn, 1905-1988)
*[[Arved Heinrichsen]] (Lituania, 1879-1900)
*[[Dan Heisman]] (SUA, *1950)
*[[Grigory Helbach]] (Rusia, 1863-1930)
*[[Karl Helling]] (Alamagn, 1904-1937)
*[[Johan Hellsten]] (Sveden, *1975)
*[[Hermann Helms]] (SUA, 1870-1963)
*[[Ron Henley (echedoù)|Ron Henley]] (SUA, *1956)
*[[Moriz Henneberger]] (Suis, 1878-1959)
*[[Walter Henneberger]] (Suis, 1883-1969)
*[[Luc Henris]] (Belgia, *1959)
*[[Deen Hergott]] (Kanada, *1962)
*[[Sigmund Herland]] (Roumania, 1865-1954)
*[[Róża Herman]] (Polonia, 1902-1995)
*[[Tania Regla Hernandez Alvarez]] (Kuba,Kostarika *1963)
*[[Yudania Hernández Estévez]] (Kuba, Spagn, *1963)
*[[Gilberto Hernández Guerrero]] (Mec'hiko, *1970)
*[[Sabina Hernandez Penna]] (Arc'hantina, *1973)
*[[Carla Herrera]] (Arc'hantina, *?)
*[[Laura Herrera]] (Arc'hantina, *1971)
*[[Abdelrahman Hesham]], (Egipt, *1992)
*[[Tiger Hillarp Persson]] (Sveden, *1970)
*[[Wilhelm Hilse]] (Alamagn, 1878-1940)
*[[Moshe Hirschbein]] (Polonia, 1894-1940)
*[[Moses Hirschel]] (Alamagn, 1754 - c. 1823)
*[[Philipp Hirschfeld]] (Alamagn, 1840-1896)
*[[Jóhann Hjartarson]] (Island, *1963)
*[[Slaheddine Hmadi]] (Tunizia, *1950)
*[[Hoang Thanh Trang]] (Viêt-Nam, Hungaria, *1980)
*[[Albert Hodges]] (SUA, 1861-1944)
*[[Julian Hodgson]] (Bro-Saoz, *1963)
*[[Leopold Hoffer]] (Hungaria, Bro-C'hall, Bro-Saoz, 1842-1913)
*[[Karl Holländer]] (Alamagn, 1868-? )
*[[Edith Holloway]] (Bro-Saoz, 1868-1956)
*[[Krystyna Hołuj-Radzikowska]] (Polonia, 1931-2006)
*[[Walther von Holzhausen]] (Aostria, Alamagn, 1876-1935)
*[[Baldur Hönlinger]] (Aostria, Alamagn, 1905-1990)
*[[Bill Hook]] (SUA, British Virgin Islands, 1925–2010)
*[[Vlastimil Hort]] (Tchekoslovakia, Alamagn, *1944)
*[[Israel Horowitz]] (SUA, 1907-1973)
*[[Bernhard Horwitz]] (Alamagn, Bro-Saoz, 1807-1885)
*[[Henry Hosmer]] (SUA, 1837-1892)
*[[Enamul Hossain]] (Bangladesh, *1981)
*[[Hou Yifan]] (Sina, *1994)
*[[Asma Houli]] (Aljeria, *1976)
*[[Jovanka Houska]] (Bro-Saoz, *1980)
*[[Clarence Howell]] (SUA, 1881-1936)
*[[David Howell (echedoù)|David Howell]] (Bro-Saoz, *1990)
*[[Manuel Leon Hoyos]] (Mec'hiko, *1989)
*[[Zbyněk Hráček]] (Republik Tchek, *1970)
*[[Karel Hromádka]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1887-1956)
*[[Vincenc Hrubý]] (Bohemia, Aostria, Italia, 1856-1917)
*[[Hsu Li Yang]] (Singapour, *1972)
*[[Huang Qian]] (Sina, *1986)
*[[Robert Hübner]] (Alamagn, *1948)
*[[Werner Hug]] (Suis, *1952)
*[[Beryl Hughes]] (Kembre, 1931-2017)
*[[Krunoslav Hulak]] (Kroatia, *1951)
*[[Koneru Humpy]] (India, *1987)
*[[Isabel Hund]] (Alamagn)
*[[Harriet Hunt]] (Bro-Saoz, *1978)
*[[Stuart James Hutchings]] (Kembre, *1960)
*[[Alexander Huzman]] (URSS, Ukraina, Israel, *1962)
</div>
== I ==
<div style="column-count:2;">
*[[Hatim Ibrahim 1975]], (Egipt, *1975)
*[[Ildar Ibragimov]] (Rusia, SUA, *1967)
*[[Bella Igla]] (Rusia, Israel, *1985)
*[[Juan Iliesco]] (Roumania, Arc'hantina, 1898-1968)
*[[Rolando Illa]] (SUA, Kuba, Arc'hantina, 1880-1937)
*[[Miguel Illescas Córdoba]] (Spagn, *1965)
*[[Alexander Ilyin-Zhenevsky]] (Rusia, 1894-1941)
*[[Ernesto Inarkiev]] (Kirgizstan, Rusia, *1985)
*[[Viorel Iordachescu]] (Moldova, *1977)
*[[Nana Ioseliani]] (Jorjia, *1962)
*[[Valentin Iotov]] (Bulgaria, *1988)
*[[Andrei Istrăţescu]] (Roumania, *1985)
*[[Saidali Iuldachev]] (Ouzbekistan, *1968)
*[[Vassily Ivanchuk]] (Ukraina, *1969)
*[[Ivan Ivanišević]] (Serbia, *1977)
*[[Alexander Ivanov (echedoù)|Alexander Ivanov]] (SUA, *1956)
*[[Igor Ivanov (echedoù)|Igor Ivanov]] (Rusia, Kanada, SUA, 1947-2005)
*[[Božidar Ivanović]] (Montenegro, *1949)
*[[Borislav Ivkov]] (Serbia, *1933)
*[[Stefan Izbinsky]] (Ukraina, 1884-1912)
*[[Zviad Izoria]] (Georgia, *1984)
</div>
== J ==
<div style="column-count:2;">
*[[Jana Jacková]] (Republik Tchek, *1982)
*[[Egil Jacobsen]] (Danmark, 1897-1923)
*[[Ernst Jacobson]] (Sveden, ?-?)
*[[Michel Jadoul]] (Belgia, *1957)
*[[Carl Jaenisch]] (Finland, Rusia, 1813-1872)
*[[Charles Jaffé]] (Rusia, SUA, 1883-1941)
*[[Jerzy Jagielski]] (Polonia, Alamagn, 1897-1955)
*[[Dmitry Jakovenko]] (Rusia, *1983)
*[[Lora Jakovleva]] (URSS, Rusia, *1932)
*[[Dragoljub Janošević]] (Serbia, *1923)
*[[Chaim Janowski]] (Polonia, Alamagn, Japan, c. 1868 - 1935)
*[[Dawid Janowski]] (Polonia, Bro-C'hall, 1868-1927)
*[[Vlastimil Jansa]] (Republik Tchek, *1942)
*[[Nicolai Jasnogrodsky]] (Ukraina, Bro-Saoz, SUA, 1859-1914)
*[[Carlos Jauregui]] (Chile, Kanada, *1932)
*[[Florian Jenni]] (Suis, *1980)
*[[Stephen Jessel]] (Iwerzhon, *1986)
*[[Eleazar Jiménez]] (Kuba, *1928)
*[[Baadur Jobava]] (Jorjia, *1983)
*[[Leif Erlend Johannessen]] (Norvegia, *1980)
*[[Svein Johannessen]] (Norvegia, 1937-2007)
*[[Ingi Randver Jóhannsson]] (Island, 1936-2010)
*[[Darryl Johansen]] (Aostralia, *1959)
*[[Walter John]] (Polonia, Alamagn, 1879-1940)
*[[Hans Johner]] (Suis, 1889-1975)
*[[Paul Johner]] (Suis, 1887-1938)
*[[Jean-François Jolly]] (Breizh, *1986)
*[[Gawain Jones]] (Bro-Saoz, *1987)
*[[Iolo Ceredig Jones]] (Kembre, 1947-2021)
*[[Richard Stuart Jones]] (Kembre, *1983)
*[[T. Llew Jones]] (Kembre, 1915-2009)
*[[Ju Wenjun]] (Sina, *1991)
*[[Carlos Eleodoro Juárez]] (Arc'hantina, 1938-2024)
*[[Max Judd]] (Polonia, SUA, 1851-1906)
*[[Klaus Junge]] (Chile, Alamagn, 1924-1945)
*[[Otto Junge]] (Chile, Alamagn, 1887-1978)
*[[Miervaldis Jursevskis]] (Latvia, Kanada, *1921)
</div>
== K ==
<div style="column-count:2;">
*[[Mejdi Kaabi]] (Tunizia, 1961-2019)
*[[Bernhard Kagan]] (Polonia, Alamagn, 1866-1932)
*[[Shimon Kagan]] (Israel, *1942)
*[[Victor Kahn]] (Rusia, Bro-C'hall, 1889-1971)
*[[Gregory Kaidanov]] (URSS, Ukraina, Rusia, SUA, *1959)
*[[Osmo Kaila]] (Finland, 1916-1991)
*[[Lusik Kalashian]] (Armenia, URSS)
*[[Charles Kalme]] (Latvia, Alamagn, SUA, 1939-2003)
*[[Sigitas Kalvaitis]] (Lituania, *1987)
*[[Gata Kamski]] (URSS, Tatarstan, Rusia, SUA, *1974)
*[[Ilya Kan]] (URSS, Rusia, 1909-1978)
*[[Marcus Kann]] (Aostria, 1820-1886)
*[[Tarun Kanyamarala]] (India, Iwerzhon *2004)
*[[Trisha Kanyamarala]] (India, Iwerzhon *2005)
*[[Albert Kapengut]] (Belarus, *1945)
*[[Julio Kaplan]] (Arc'hantina, Puerto Rico, SUA, *1950)
*[[Darja Kapš]] (Slovenia, *1981)
*[[Nikola Karaklajić]] (Yougoslavia, 1926-2008)
*[[Silva Karapetian]] (Armenia, URSS)
*[[Mona May Karff]] (Moldova, Rusia, Palestina, SUA, 1914-1998)
*[[Aída Karguer]] (Arc'hantina, 1931-1976)
*[[Sergei Kariakin (Estonia)|Sergei Kariakin]] (URSS, Estonia, *1964)
*[[Sergei Kariakin (Ukraina)|Sergei Kariakin]] (Ukraina, Rusia, *1990)
*[[Ilir Karkanaqe]] (Albania, 1956-2012)
*[[Anastasiya Karlovich]] (Ukraina, *1982)
*[[Jalghoum Karmel]] (Palestina, *1994)
*[[Anatoliy Karpov]] (URSS, Rusia, *1951)
*[[Isaac Kashdan]] (SUA, 1905-1985)
*[[Rustam Kasimdzhanov]] (URSS,Ouzbekistan, *1979)
*[[Garry Kasparov]] (URSS, Azerbaijan, Rusia, *1963)
*[[Genrikh Kasparyan]] (URSS, Armenia, 1910-1995)
*[[Robert Katende]] (Ouganda, *1982)
*[[Miroslav Katětov]] (Tchekoslovakia, 1918-1995)
*[[Arthur Kaufmann]] (Roumania, Aostria, 1872-1940)
*[[Lubomir Kavalek]] (Tchekoslovakia, SUA, *1943)
*[[Bechir Kchouk]] (Tunizia, *1924)
*[[Raymond Keene]] (Bro-Saoz, *1948)
*[[Hermann Keidanski]] (Polonia, Alamagn, 1865-1938)
*[[Dieter Keller]] (Suis, *1936)
*[[Edith Keller-Herrmann]] (Alamagn, *1921)
*[[Rudolf Keller]] (Alamagn, 1917-1993)
*[[Brian Kelly (echedoù)|Brian Kelly]] (Iwerzhon, *1978)
*[[Emil Kemény]] (Hungaria, SUA, 1860-1925)
*[[Edvīns Ķeņģis]] (Latvia, *1959)
*[[Hugh Alexander Kennedy]] (Iwerzhon, Bro-Saoz, 1809-1878)
*[[Paul Keres]] (URSS, Estonia, 1916-1975)
*[[Tim Kett]] (Kembre,*1962)
*[[Alexander Kevitz]] (SUA, 1902-1981)
*[[Rohini Khadilkar]] (India, *1963)
*[[Erna Khalafian]] (Armenia, URSS)
*[[Mona Khaled]] (Egipt, *1994)
*[[Mir Sultan Khan]] (India, Pakistan, 1905-1966)
*[[Andrei Kharlov]] (Rusia, 1968-2014)
*[[Murtas Kazhgaleyev]] (Kazakstan, *1973)
*[[Abram Khavin]] (Ukraina, 1914-1974)
*[[Denis Khismatullin]] (Rusia, *1984)
*[[Ratmir Kholmov]] (Rusia, Belarus, Lituania, 1925-2006)
*[[Natalia Khoudgarian]] (Rusia, Kanada, *1975)
*[[Nino Khurtsidze]] (Georgia, *1975)
*[[Feliks Kibbermann]] (Estonia, a-raok 1914)
*[[Georg Kieninger]] (Alamagn, 1902-1975)
*[[Lionel Kieseritzky]] (Estonia, Bro-C'hall, 1806-1853)
*[[R.K. Kieseritzky]] (Estonia, Rusia, c. 1870 - goude 1922)
*[[Grace Kigeni]] (Ouganda, *1983)
*[[Daniel J. King|Daniel King]] (Bro-Saoz, *1963)
*[[Olof Kinnmark]] (Sveden, 1897-1970)
*[[Ove Kinnmark]] (Sveden, *1944)
*[[Georg Klaus]] (Alamagn, 1912-1974)
*[[Jan Kleczyński, Jr.]] (Polonia, 1875-1939)
*[[Jan Kleczyński, Sr.]] (Polonia, 1837-1895)
*[[Ernest Klein (echedoù)|Ernst Klein]] (Aostria, Bro-Saoz, 1910-1990)
*[[Paul Klein (echedoù)|Paul Klein]] (Alamagn, Ecuador, *1930)
*[[Josef Kling]] (Alamagn, 1811-1876)
*[[Jānis Klovāns]] (Latvia, 1935-2010)
*[[Gyula Kluger]] (Hungaria, 1914-1994)
*[[Hans Kmoch]] (Aostria, Izelvroioù, SUA, 1894-1973)
*[[Rainer Knaak]] (Alamagn, *1953)
*[[Viktor Knorre]] (Rusia, 1840-1919)
*[[Mikhail Kobalia]] (Rusia, *1978)
*[[Alexander Koblencs]] (Latvia, 1916-1993)
*[[Berthold Koch]] (Alamagn, 1899-1988)
*[[Alexander Kochyev]] (Rusia, *1956)
*[[Maja Koen]] (Bulgaria, *1993)
*[[Artur Kogan]] (Ukraina, Israel, *1974)
*[[Boris Kogan]] (Rusia, SUA, 1940-1993)
*[[Anton Kohler]] (Alamagn, *a-raok 1914)
*[[Stanisław Kohn]] (Polonia, 1895-1940)
*[[Friedrich Köhnlein]] (Alamagn, 1879-1916)
*[[Dmitry Kokarev (echedoù)|Dmitry Kokarev]] (Rusia, *1982)
*[[Atanas Kolev]] (Bulgaria, *1967)
*[[Ignác Kolisch]] (Slovakia, Aostria-Hungaria, 1837-1899)
*[[Jakub Kolski]] (Polonia, 1899-1941)
*[[George Koltanowski]] (Belgia, SUA, 1903-2000)
*[[Henrijeta Konarkowska-Sokolov]] (Polonia, Serbia, *1938)
*[[Humpy Koneru]] (India, *1987)
*[[Imre König]] (Hungaria, Yugoslavia, Bro-Saoz, SUA, 1899-1992)
*[[Jerzy Konikowski]] (Polonia, Alamagn, *1947)
*[[F. H. Königs]] (Belgia, 1849-1941 pe 1942)
*[[Alexander Konstantinopolsky]] (Ukraina, 1910-1990)
*[[Danny Kopec]] (SUA, *1954)
*[[Viktor Kortchnoy]] (URSS, Rusia, Suis, *1931)
*[[Akshayraj Kore]] (India 1988)
*[[Anton Korobov]] (Ukraina, *1985)
*[[Imre Korody]] (Hungaria, 1905-1969)
*[[Alexey Korotylev]] (Rusia, *1977)
*[[J. Kornreich]] (Belgia)
*[[Yona Kosashvili]] (URSS, Jorjia, Israel, *1970)
*[[Gary Koshnitsky]] (Moldova, Aostralia, 1907-1999)
*[[Nadejda Kosintseva]] (Rusia, *1985)
*[[Tatiana Kosintseva]] (Rusia, *1986)
*[[Aleksandra Kostenyouk]] (Rusia, *1984)
*[[Boris Kostić]] (Aostria-Hungaria, Yugoslavia, 1887-1963)
*[[Silvia Kot]] (Arc'hantina, *1950)
*[[Jan Kotrč]] (Tchekoslovakia, 1862-1943)
*[[Vasilios Kotronias]] (Gres, *1964)
*[[Pavel Kotsur]] (Kazakstan, *1974)
*[[Aleksandr Kotov]] (URSS, Rusia, 1913-1981)
*[[Čeněk Kottnauer]] (Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1910-1996)
*[[Bachar Kouatly]] (Siria, Liban, Bro-C'hall, *1958)
*[[Aleksander Koukouch]] (Belgia)
*[[Youriy Kouzoubov]] (Ukraina, *1990)
*[[Vlatko Kovačević]] (Kroatia, *1942)
*[[Alexander Kovchan]] (Ukraina, *1983)
*[[Boris Koyalovich]] (Rusia, 1867-1941)
*[[Valentina Kozlovskaya]] (Rusia, *1938)
*[[Zdenko Kozul]] (Kroatia, *1966)
*[[Jesse Kraai]] (SUA, *1972)
*[[Yair Kraidman]] (Israel, *1932)
*[[Adolf Kraemer]] (Alamagn, 1898-1972)
*[[Adolf Kramer]] (Alamagn, 1871-1934)
*[[Haije Kramer]] (Izelvroioù, 1917-2004)
*[[Vladimir Kramnik]] (URSS, Rusia, *1975)
*[[Michał Krasenkow]] (URSS, Rusia, Polonia, *1963)
*[[Beloslava Krasteva]] (Bulgaria, *2004)
*[[Orla Hermann Krause]] (Danmark, 1867-1935)
*[[Martyn Kravtsiv]] (Ukraina, *1990)
*[[Boris Kreiman]] (Rusia, SUA, *1976)
*[[Josef Krejcik]] (Aostria, 1885-1957)
*[[Leon Kremer]] (Polonia, 1901-1941)
*[[Mira Kremer]] (Alamagn, 1905-1987)
*[[Martin Kreuzer]] (Alamagn, *1962)
*[[Ljuba Kristol]] (URSS, Rusia, Israel, *1944)
*[[Stanislav Kriventsov]] (URSS, Rusia, SUA, *1973)
*[[Nikolai Krogius]] (Rusia, *1930)
*[[Paul Krüger (echedoù)|Paul Krüger]] (Alamagn, 1871-1939)
*[[Velichka Krumova]] (Bulgaria, *1942)
*[[Irina Krush]] (Ukraina, SUA, *1983)
*[[Yuriy Kryvoruchko (echedoù)|Yuriy Kryvoruchko]] (Ukraina, *1986)
*[[Arvid Kubbel]] (Rusia, 1889-1938)
*[[Leonid Kubbel]] (Rusia, 1891-1942)
*[[Sergey Kudrin]] (Rusia, SUA, *1959)
*[[Adam Kuligowski]] (Polonia, *1955)
*[[Kaido Külaots]] (Estonia, *1976)
*[[Abhijit Kunte]] (India, *1977)
*[[Abraham Kupchik]] (Belarus, SUA, 1892-1970)
*[[Viktor Kupreichik]] (Belarus, *1949)
*[[Bojan Kurajica]] (Bosnia and Herzegovina, *1947)
*[[Igor Kurnosov]] (Rusia, 1985-2013)
*[[Alla Kushnir]] (Rusia, Israel, 1941-2013)
*[[Gennady Kuzmin]] (Rusia, *1946)
*[[Aloyzas Kveinys]] (URSS, Lituania, * 1962)
*[[Jan Kvicala]] (Tchekoslovakia, 1868-1939)
</div>
== L ==
<div style="column-count:2;">
*[[Martín Labollita]] (Arc'hantina, *1980)
*[[Khelil Lagha]] (Tunizia)
*[[Kateryna Lahno]] (Ukraina, *1989)
*[[Bogdan Lalić]] (Yougoslavia, Kroatia, Bro-Saoz, *1964)
*[[Erwin L'Ami]] (Izelvroioù, *1985)
*[[Paul Adrian Lamford]] (Kembre, *1953)
*[[Frank Lamprecht]] (Alamagn, *1968)
*[[E. Lancel]] (Belgia)
*[[Konstantin Landa]] (Rusia, *1972)
*[[Salo Landau]] (Polonia, Izelvroioù, 1903-1944)
*[[Gary Lane]] (Bro-Saoz, Aostralia, *1964)
*[[Lisa Lane]] (SUA, *1938)
*[[Max Lange]] (Alamagn, 1832-1899)
*[[Salomon Langleben]] (Polonia, 1862-1939)
*[[Mario Lanzani]] (Italia, *1963)
*[[Bent Larsen]] (Danmark, 1935-2010)
*[[Ernst Larsson]] (Sveden, 1897-1963)
*[[Baron Tassilo von Heydebrand und der Lasa]] (Prusia/Alamagn, 1818-1899)
*[[Berthold Lasker]] (Alamagn, 1860-1928)
*[[Edward Lasker]] (Polonia, Alamagn, SUA, 1885-1981)
*[[Emanuel Lasker]] (Alamagn, Rusia, SUA, 1868-1941)
*[[Khadidja Latreche]] (Aljeria, *1990)
*[[Sabrina Latreche]] (Aljeria, *1993)
*[[Milda Lauberte]] (Latvia, *1918)
*[[Bruno Laurent]] (Belgia, *1975)
*[[Leho Laurine]] (Estonia, Sveden, 1904-1998)
*[[Joel Lautier]] (Kanada, Bro-C'hall, *1973)
*[[Nora Laya Cabrera]] (Kuba, SUA *1950)
*[[Darwin Laylo]] (Filipinez, *1980)
*[[Fred Lazard]] (Bro-C'hall, 1883-1948)
*[[Gustave Lazard]] (Bro-C'hall, 1876-1949)
*[[Milunka Lazarević]] (Serbia, *1932)
*[[Viktor Laznicka]] (Republik Tchek, *1988)
*[[Kim Le Quang]] (Belgia, *1971)
*[[Lê Quang Liêm]] (Viêt-Nam, *1991)
*[[Dora Leal]] (Portugal, *1984)
*[[Sergey Lebedev (echedoù)|Sergey Lebedev]] (Rusia, 1868-1942)
*[[Julia Lebel-Arias]] (Arc'hantina, Bro-c'hall, Monako, *1946)
*[[Peter Lee (echedoù)|Peter Lee]] (Bro-Saoz, *1943)
*[[Peter Leepin]] (Suis, 1920-1995)
*[[Legall de Kermeur]] (Breizh, Bro-C'hall, 1702-1792)
*[[Damien Le Goff]] (Breizh, *1987)
*[[Anatoly Lein]] (Rusia, SUA, *1931)
*[[Catarina Leite]] (Portugal, *1983)
*[[Péter Lékó]] (Hungaria, *1979)
*[[Robert Lemaire]] (Belgia)
*[[Tatiana Lemačko]] (URSS, Bulgaria, Suis, 1948-2020)
*[[Alex Lenderman]] (SUA, *1989)
*[[James A. Leonard]] (SUA, 1841-1862)
*[[Giovanni Leonardo]] (Italia, 1542-1587)
*[[Ignatius Leong]] (Sina, Singapour, *1972)
*[[Paul Saladin Leonhardt]] (Polonia, Alamagn, 1877-1934)
*[[Konstantin Lerner]] (Ukraina, 1950-2011)
*[[Alexandre Lesiege]] (Kanada, *1975)
*[[Norman Lessing]] (SUA, 1911-2001)
*[[René Letelier]] (Chile, 1915-2006)
*[[Grigory Levenfish]] (Polonia, Rusia, 1889-1961)
*[[Aleksandr Levin]] (Rusia, 1871-1929)
*[[Jacob Levin (echedoù)|Jacob Levin]] (SUA, 1904-?)
*[[Naum Levin]] (Ukraina, Aostralia, *1933)
*[[Irina Levitina]] (Rusia, SUA, *1954)
*[[Stepan Levitsky]] (Rusia, 1876-1924)
*[[David Levy (echedoù)|David Levy]] (Bro-Skos, *1945)
*[[Jerzy Lewi]] (Polonia, Sveden, 1949-1972)
*[[Moritz Lewitt]] (Alamagn, 1863-1936)
*[[David H. Li]] (Sina, SUA, *1972)
*[[Li Chao (echedoù)|Li Chao]] (Sina, *1989)
*[[Andor Lilienthal]] (URSS, Rusia, Hungaria, 1911-2010)
*[[Luciano Lilloni]] (Italia, 1929-2000)
*[[Li Ruofan]] (Singapour, *1978)
*[[Li Shilong]] (Sina, *1977)
*[[Li Shongjian]] (Sina, *1939)
*[[Li Wenliang (echedoù)|Li Wenliang]] (Sina, *1967)
*[[Li Zunian]] (Sina, *1958)
*[[Liang Chong]] (Sina, *1980)
*[[Liang Jinrong]] (Sina, *1960)
*[[Vladimir Liberzon]] (Rusia, Israel, *1937)
*[[Theodor Lichtenhein]] (Alamagn, SUA, 1829-1874)
*[[Espen Lie]] (Norvegia, *1984)
*[[Kjetil Aleksander Lie]] (Norvegia, *1980)
*[[Andor Lilienthal]] (Hungaria, Rusia, 1911-2010)
*[[Darcy Lima]] (Brazil, *1962)
*[[Paul Limbos]] (Belgia, *1914)
*[[Oleiny Linares Nápoles]] (Kuba, *1983)
*[[Lin Ta]] (Sina, *1963)
*[[Lin Weiguo]] (Sina, *1970)
*[[Paul Lipke]] (Alamagn, 1870-1955)
*[[Isaac Lipnitsky]] (Ukraina, 1923-1959)
*[[Samuel Lipschütz]] (Hungaria, SUA, 1863-1905)
*[[Georgy Lisitsin]] (Rusia, 1909-1972)
*[[Paul List]] (Ukraina, Alamagn, Bro-Saoz, 1887-1954)
*[[Marta Litinskaya-Shul]] (Ukraina, *1949)
*[[John Littlewood (echedoù)|John Littlewood]] (Bro-Saoz, *1931)
*[[Lisandra Llaudy Pupo]] (Kuba, *1988)
*[[Liu Shilan]] (Sina, *1962)
*[[Liu Wenzhe]] (Sina, *1940)
*[[Ljubomir Ljubojević]] (Yougoslavia, Serbia, *1950)
*[[Eric Lobron]] (SUA, Alamagn, *1960)
*[[Louise Loeffler]] (Belgia)
*[[Josef Lokvenc]] (Aostria, 1899-1974)
*[[Giambattista Lolli]] (Italia, 1698-1769)
*[[Rudolf Loman]] (Izelvroioù, 1861-1932)
*[[William Lombardy]] (SUA, *1937)
*[[Gabriela López]] (Arc'hantina, *1975)
*[[Ruy López de Segura]] (Spagn, c. 1530 - c. 1580)
*[[Martín Lorenzini]] (Arc'hantina, *1975)
*[[Edward Löwe]] (Bro-Saoz, 1794-1880)
*[[Otto Löwenborg]] (Sveden, 1888-1969)
*[[Johann Löwenthal]] (Hungaria, Bro-Saoz, 1810-1876)
*[[Leopold Löwy, Jr]] (Aostria, 1871-goude 1909)
*[[Leopold Löwy, Sr]] (Aostria, 1840-goude 1904)
*[[Moishe Lowtzky]] (Ukraina, Polonia, 1881-1940)
*[[Sam Loyd]] (SUA, 1841 - 1911)
*[[Smbat Lputian]] (URSS, Armenia, *1958)
*[[Luis Ramirez Lucena]] (Spagn, c. 1465 - c. 1530)
*[[Markas Luckis]] (Lituania, Arc'hantina, 1905-1973)
*[[Carolina Luján]] (Arc'hantina, *1985)
*[[Andrey Lukin]] (URSS, Rusia, *1948)
*[[Stig Lundholm]] (Sveden, *1917)
*[[Erik Lundin]] (Sveden, 1904-1988)
*[[Francisco Lupi]] (Portugal, a-raok 1910-1954)
*[[Constantin Lupulescu]] (Roumania, *1984)
*[[Thomas Luther]] (Alamagn, *1969)
*[[Christopher Lutz]] (Alamagn, *1971)
*[[Galina Lyapunova]] (Armenia, URSS)
</div>
== M ==
<div style="column-count:2;">
*[[Alexander MacDonnell]] (Iwerzhon, 1798-1835)
*[[Gottlieb Machate]] (Alamagn, 1904-1974)
*[[Aleksandras Machtas]] (Lituania, Israel, 1892-1973)
*[[Bartłomiej Macieja]] (Polonia, *1977)
*[[George Henry MacKenzie]] (Bro-Skos, SUA, 1837-1891)
*[[Nicholas MacLeod]] (Kanada, 1870-1965)
*[[Karl MacPhillips]] (Iwerzhon, *1988)
*[[Carlos Maderna]] (Arc'hantina, 1910-1976)
*[[Ildikó Mádl]] (Hungaria, *1969)
*[[Anne-Marie Maeckelbergh]] (Belgia, *1965)
*[[Thibaut Maenhout]] (Belgia, *1989)
*[[Wim Maes]] (Belgia, *1972)
*[[Elmar Magerramov]] (Azerbaijan, *1958)
*[[Elisa Maggiolo]] (Arc'hantina, *1980)
*[[Joanna Majdan]] (Polonia, *1988)
*[[Kazimierz Makarczyk]] (Polonia, 1901-1972)
*[[Sirush Makints]] (Armenia, URSS]
*[[Vladimir Makogonov]] (Azerbaijan, 1904-1993)
*[[Gyula Makovetz]] (Hungaria, 1860-1903)
*[[Sandra Malajovich]] (Arc'hantina, *1968)
*[[Vadim Malakhatko]] (Ukraina, Belgia, *1977)
*[[Vladimir Malakhov (echedoù)|Vladimir Malakhov]] (Rusia, *1980)
*[[Guillermo Malbrán]] (Arc'hantina, 1967-2025)
*[[Vidmantas Mališauskas]] (Lituania, *1963)
*[[Vladimir Malaniuk]] (Rusia, Ukraina, *1957)
*[[Boris Maliutin]] (Rusia, 1883-1920)
*[[Nidjat Mamedov]] (Azerbaidjan, *1985)
*[[Chakhriyar Mamedyarov]] (Azerbaidjan, *1985)
*[[Rauf Mammadov]] (Azerbaidjan, *1988)
*[[Maria Manakova]] (Serbia, *1974)
*[[Federico Manca]] (Italia, *1969)
*[[Rima Manukian]] (Armenia, URSS)
*[[Karmen Mar]] (Slovenia, *1987)
*[[Napoleon Marache]] (Bro-C'hall, SUA, 1818-1875)
*[[Max Marchand]] (Izelvroioù, 1888-1957)
*[[Georg Marco]] (Roumania, Aostria, 1863-1923)
*[[Andy Marechal]] (Belgia, *1978)
*[[Sandro Mareco]] (Arc'hantina, *1987)
*[[Dimitar Marholev]] (Bulgaria, *1971)
*[[Alisa Marić]] (Serbia, *1970)
*[[Mirjana Marić]] (Serbia, *1970)
*[[Mihail Marin]] (Roumania, *1965)
*[[Beatriz Marinello]] (Chile, *1964)
*[[Denis Marion]] (Belgia, 1906-2000)
*[[Sergio Mariotti]] (Italia, *1946)
*[[Nefelina Marjanian]] (Armenia, URSS)
*[[Ján Markoš]] (Slovakia, *1985)
*[[Tomasz Markowski (echedoù)|Tomasz Markowski]] (Polonia, *1975)
*[[Robert Markuš]] (Serbia, *1984)
*[[Géza Maróczy]] (Hungaria, 1870-1951)
*[[Davide Marotti]] (Italia, 1881-1940)
*[[Dražen Marović]] (Kroatia, *1938)
*[[Yaniet Marrero López]] (Kuba, *1983)
*[[Frank Marshall]] (SUA, 1877-1944)
*[[Ayelén Martínez]] (Arc'hantina, *1993)
*[[Dion Martinez]] (Kuba, SUA, 1837-1928)
*[[Giovanni Martinolich]] (Italia, 1884-1910)
*[[Rico Mascarinas]] (Filipinez, *1954)
*[[Houshang Mashian]] (Iran, Israel, *1938)
*[[James Mason (echedoù)|James Mason]] (Iwerzhon, SUA, Bro-Saoz, 1849-1905)
*[[Dimitrios Mastrovasilis]] (Gres, *1983)
*[[Aleksandar Matanović]] (Serbia, *1930)
*[[Hermanis Matisons]] (Latvia, 1894-1932)
*[[Milan Matulović]] (Serbia, *1935)
*[[Svetlana Matveeva]] (Rusia, *1969)
*[[Marc'Andria Maurizzi]] (Korsika, *2007)
*[[Carl Mayet]] (Alamagn, 1810-1868)
*[[Isaak Mazel]] (Belarus, Rusia, 1911-1943)
*[[Neil McDonald (echedoù)|Neil McDonald]] (Bro-Saoz, *1967)
*[[Alexander McDonnell]] (Iwerzhon, 1798-1835)
*[[Colin McNab]] (Bro-Skos, *1961)
*[[Luke McShane]] (Bro-Saoz, *1984)
*[[Henrique Mecking]] (Brazil, *1952)
*[[Antonio Medina]] (Spagn, 1919-2003)
*[[Edmar Mednis]] (Latvia, SUA, 1937-2002)
*[[Susanto Megaranto]] (Indonezia, *1987)
*[[Dritan Mehmeti]] (Albania, *1978)
*[[Armenuhi Mehrabian]] (Armenia, URSS)
*[[Philipp Meitner]] (Aostria, 1838-1910)
*[[Marieta Melik-Pashaian]] (Armenia, URSS)
*[[Olga Menčíková|Olga Mentchikova]] (Rusia, Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1907-1944)
*[[Vyera Mentchikova]] (Rusia, Tchekoslovakia, Bro-Saoz, 1906-1944)
*[[Julius Mendheim]] (Alamagn, 1788-1836)
*[[Jonathan Mestel]] (Bro-Saoz, *1957)
*[[Roberto Messa]] (Italia, *1957)
*[[Johannes Metger]] (Alamagn, 1850-1926)
*[[Richard Meulders]] (Belgia, *1955)
*[[Anahí Meza]] (Arc'hantina, *1985)
*[[Voldemars Mežgailis]] (Latvia, *1912)
*[[Amina Mezioud]] (Aljeria, *1988)
*[[Paul Michel (echedoù)|Paul Michel]] (Alamagn, Arc'hantina, 1905-1977)
*[[Walter Michel]] (Suis, 1888-goude 1935)
*[[Christian Michel Yunis]] (Chile, Palestina, 1968*)
*[[Carlo Micheli]] (Italia, *1946)
*[[Reginald Price Michell]] (Bro-Saoz, 1873-1938)
*[[Bart Michiels]] (Belgia, *1986)
*[[Snezana Micic]] (Yougoslavia, Belgia, *1966)
*[[E. E. Middleton]] (Breizh-Veur)
*[[Jacques Mieses]] (Alamagn, Bro-Saoz, 1865-1954)
*[[Samuel Mieses]] (Alamagn, 1841-1884)
*[[Vladas Mikėnas]] (URSS, Estonia, Lituania, 1910-1992)
*[[Adrian Mikhalchishin]] (URSS, Ukraina, Slovenia, *1954)
*[[Victor Mikhalevski]] (Belarus, Israel, *1972)
*[[Igor Miladinović]] (Serbia, *1974)
*[[Tony Miles]] (Bro-Saoz, 1955-2001)
*[[Zdravko Milev]] (Bulgaria, 1929-1984)
*[[Borislav Milic]] (Yougoslavia, 1925-1986)
*[[Ioana Miller]] (Iwerzhon, 1995)
*[[Sophie Milliet]] (Bro-C'hall, *1983)
*[[Stuart Milner-Barry]] (Bro-Saoz, 1906-1995)
*[[Vadim Milov]] (Rusia, Israel, Suis, *1972)
*[[Artashes Minasian]] (Armenia, *1987)
*[[Johannes Minckwitz]] (Alamagn, 1843-1901)
*[[Nikolay Minev]] (Bulgaria, SUA, *1931)
*[[Dragoljub Minić]] (Montenegro, 1936-2005)
*[[Yerisbel Miranda Llanes]] (Kuba, *1987)
*[[Evgeniy Mirochnitchenko]] (Ukraina, *1978)
*[[Margarita Mirza-Avagian]] (Armenia, URSS)
*[[Azer Mirzoev]] (Azerbaidjan, *1978)
*[[Vesna Mišanović]] (Bosnia, *1964)
*[[Kamil Mitoń]] (Polonia, *1984)
*[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]] (Armenia, URSS, *1982)
*[[Anahit H. Mkrtchyan]] (Armenia, *2009)
*[[Stasch Mlotkowski]] (SUA, 1881-1943)
*[[Ayah Moaataz]] (Egipt, *1997)
*[[Abram Model]] (Latvia, Rusia, 1896-1976)
*[[Charles Moehle]] (SUA, 1859-1898)
*[[Jorgen Moeller]] (Danmark, 1873-1944)
*[[Jan Moeyersons]] (Belgia)
*[[Chahin Mohandesi]] (Iran, *1962)
*[[Ariah Mohiliver]] (Polonia, Israel, *1904)
*[[Stefan Mohr]] (Alamagn, *1967)
*[[Alexander Moiseenko]] (Ukraina, *1980)
*[[Baldur Möller]] (Island, *a-raok 1921)
*[[Augustus Mongredien]] (Bro-Saoz, 1807-1888)
*[[Léon Monosson]] (Belarus, Bro-C'hall, 1892-1943)
*[[Julius du Mont]] (Bro-C'hall, Bro-Saoz, 1881-1956)
*[[Mario Monticelli]] (Italia, 1902-1995)
*[[María Teresa Mora]] (Kuba, 1902-1980)
*[[Elshan Moradi]] (Iran, *1985)
*[[Luciana Morales Mendoza]] (Perou, *1987)
*[[Kalikst Morawski]] (Polonia, 1859 - c. 1939)
*[[Bruno Moritz]] (Alamagn, Ecuador, 1900- ?)
*[[Iván Morovic]] (Chile, *1963)
*[[Alexander Moroz (echedoù)|Alexander Moroz]] (Ukraina, 1961-2009)
*[[Aleksandr Morozevitch]] (URSS, Rusia, *1977)
*[[Paul Charles Morphy]] (SUA, 1837-1884)
*[[John Morrison (echedoù)|John Morrison]] (Kanada, 1889-1975)
*[[Niaz Morshed]] (Bangladesh, *1966)
*[[Paul Motwani]] (Bro-Skos, *1962)
*[[Alexander Motylev]] (Rusia, *1979)
*[[Alaaeddine Moussa]] (Liban, Palestina, 1968)
*[[Anna Mouzytchouk]] (Ukraina, Slovenia, *1990)
*[[Sergei Movsesian]] (Armenia, Slovakia, *1978)
*[[Paul Mross]] (Polonia, Alamagn, *1910)
*[[Martin Mrva]] (Slovakia, *1971)
*[[André Muffang]] (Bro-C'hall, 1897-1989)
*[[Hans Müller]] (Aostria, 1896-1971)
*[[Karsten Müller]] (Alamagn, *1970)
*[[César Muñoz]] (Ecuador, *1929)
*[[Piotr Murdzia]] (Polonia, *1975)
*[[Jacob Murey]] (Rusia, Israel, *1941)
*[[Augusto de Muro]] (Arc'hantina, ? -1959)
*[[Phiona Mutesi]] (Ouganda, *1996)
*[[Anna Muzychuk]] (Ukraina, Slovenia, *1990)
*[[Lhamsuren Myagmarsuren]] (Mongolia, *1938)
*[[Hugh Myers]] (SUA, 1930-2008)
</div>
== N ==
<div style="column-count:2;">
*[[Ashot Nadanian]] (Armenia, *1972)
*[[Arkadij Naiditsch]] (Latvia, Alamagn, *1985)
*[[Oskar Naegeli]] (Suis, 1885-1959)
*[[Géza Nagy]] (Hungaria, 1892-1953)
*[[Miguel Najdorf]] (Polonia, Arc'hantina, 1910-1997)
*[[Peninah Nakabo]] (Ouganda, *1992)
*[[Hikaru Nakamura]] (Japan, SUA, *1987)
*[[Christine Namaganda]] (Ouganda, *1986)
*[[Gloria Nansubuga]] (Ouganda, *2001)
*[[William Napier]] (Bro-Saoz, SUA, 1881-1952)
*[[Mario Napolitano]] (Italia, 1910-1995)
*[[Renato Naranja]] (Filipinez, *1940)
*[[Srinath Narayanan]] (India, *1994)
*[[Daniel Naroditsky]] (SUA, 1995-2025)
*[[Lina Nassr]], (Aljeria, *2003)
*[[Rui de Carvalho Nascimento]] (Portugal, 1914-2012)
*[[Wajd Natsheh]] (Palestina, *2001)
*[[David Navara]] (Republik Tchek, *1985)
*[[Vera Nebolsina]] (Rusia, *1989)
*[[Ozren Nedeljković]] (Serbia, 1903-1984)
*[[Gastón Needleman]] (Arc'hantina, *1990)
*[[Iris Neels]] (Belgia, *1980)
*[[Parimarjan Negi]] (India, *1993)
*[[Iivo Nei]] (Estonia, *1931)
*[[Oleg Neikirch]] (Jorjia, Bulgaria, 1914-1985)
*[[Kateřina Němcová]] (Republik Tchek, *1990)
*[[Ivan Nemet]] (Yougoslavia, Serbia, Suis, 1943-2007)
*[[Vladimir Nenarokov]] (Rusia, 1880-1953)
*[[Andzhelika Nenova]] (Bulgaria, *2010)
*[[Ian Nepomniachtchi]] (Rusia, *1990)
*[[Vincenzo Nestler]] (Italia, 1912-1988)
*[[Augustin Neumann]] (Aostria, 1879-1906)
*[[Gustav Neumann]] (Alamagn, 1838-1881)
*[[Vladislav Nevednichy]] (Roumania, *1969)
*[[Valeriy Neverov]] (Ukraina, *1962)
*[[Rashid Nezhmetdinov]] (Rusia, 1912-1974)
*[[Nguyễn Ngọc Trường Sơn]] (Viêt Nam, *1990)
*[[Ni Hua]] (Sina, *1983)
*[[Arno Nickel]] (Alamagn, *1952)
*[[Bryon Nickoloff]] (Kanada, 1956-2004)
*[[Bjørn Nielsen]] (Danmark, 1907-1949)
*[[Peter Heine Nielsen]] (Danmark, *1973)
*[[Torkil Nielsen]] (Faroe Islands, *1964)
*[[Walter Niephaus]] (Alamagn, 1923-1992)
*[[Friso Nijboer]] (Izelvroioù, *1965)
*[[Yuri Nikolaevsky]] (Ukraina, *1937)
*[[Ioannis Nikolaidis]] (Gres, *1971)
*[[Predrag Nikolić]] (Bosnia-ha-Herzegovina, *1960)
*[[Adriana Nikolova]] (Bulgaria, *1988)
*[[Allan Nilsson]] (Sveden, 1899-1949)
*[[Aaron Nimzowitsch]] (Latvia, Danmark, 1886-1935)
*[[Ning Chunhong]] (Sina, *1968)
*[[Dieter Nisipeanu]] (Roumania, *1976)
*[[Kamel Njili]] (Tunizia, *1982)
*[[Josef Noa]] (Hungaria, 1856-1903)
*[[Jesus Nogueiras]] (Kuba, *1959)
*[[Aileen Noonan]] (Iwerzhon, *1950)
*[[Federico Norcia]] (Italia, 1904-1985)
*[[Holger Norman-Hansen]] (Danmark, 1899-1984)
*[[David Norwood]] (Bro-Saoz, *1968)
*[[Daniël Noteboom]] (Izelvroioù, 1910-1932)
*[[Igor Novikov (echedoù)|Igor Novikov]] (Ukraina, SUA, *1962)
*[[Nikolay Novotelnov]] (Rusia, 1911-2006)
*[[Heinz Nowarra]] (Alamagn, 1897-1945 ?)
*[[Haruna Nsubuga]] (Ouganda, *1991)
*[[John Nunn]] (Bro-Saoz, *1955)
*[[Friedrich Nürnberg]] (Alamagn, 1909 -1984)
*[[Gertrud Nüsken]] (Alamagn, 1917 -1972)
*[[Tomi Nyback]] (Finland, *1985)
*[[Gustaf Nyholm]] (Sveden, 1880-1957)
*[[Illya Nyzhnyk]] (Ukraina, *1996)
</div>
== O ==
<div style="column-count:2;">
*[[Kevin O'Connell (echedoù)|Kevin O'Connell]] (Bro-Saoz, Iwerzhon, *1949)
*[[Handszar Odeev]] (Turkmenistan, *1972)
*[[Leif Øgaard]] (Norvegia, *1952)
*[[Alice O'Gorman]] (Iwerzhon, *2000)
*[[John O'Hanlon (echedoù)|John O'Hanlon]] (Iwerzhon, 1876-1960)
*[[Tõnu Õim]] (Estonia, *1941)
*[[Kaarle Ojanen]] (Finland, *1918)
*[[Alberic O'Kelly de Galway]] (Belgia, 1911-1980)
*[[Friðrik Ólafsson]] (Island, *1935)
*[[Helgi Ólafsson]] (Island, *1956)
*[[Mikhailo Oleksienko]] (Ukraina, *1986)
*[[Lembit Oll]] (URSS, Estonia, 1966-1999)
*[[Adolf Georg Olland]] (Izelvroioù, 1867-1933)
*[[Anton Olson]] (Sveden, 1881-goude 1928)
*[[Umida Omonova]] (Ouzbekistan, *2006)
*[[Gülümser Öney]] (Bulgaria, Turkia, *1956)
*[[Aleksandr Onistchouk]] (Ukraina, SUA *1975)
*[[Abdelaziz Onkoud]] (Maroko, *1972)
*[[Karel Opočensky]] (Tchekoslovakia, 1892-1975)
*[[Wilhelm Orbach]] (Alamagn, 1894-1944)
*[[Lisandra Teresa Ordaz Valdés]] (Kuba, *1988)
*[[Menachem Oren]] (Polonia, Israel, 1901-1962)
*[[Lexy Ortega]] (Kuba, Italia, *1960)
*[[Dorren O'Siochrú]] (Iwerzhon, *1950)
*[[Gerard Oskam]] (Izelvroioù, 1880-1952)
*[[Berge Ostenstad]] (Norvegia, *1964)
*[[Mahfoud Oussedik]] (Aljeria, *1992)
*[[John Owen (echedoù)|John Owen]] (Bro-Saoz, 1827-1901)
*[[Karlis Ozols]] (Latvia, Aostralia, 1912-2001)
</div>
== P ==
<div style="column-count:2;">
*[[Ludek Pachman]] (Tchekoslovakia, Alamagn, 1924-2003)
*[[Nikola Padevsky]] (Bulgaria, *1933)
*[[Elisabeth Pähtz]] (Alamagn, *1985)
*[[Adamantia Paizis]] (Italia, *1972)
*[[Mladen Palac]] (Kroatia, *1971)
*[[Sam Palatnik]] (Ukraina, SUA, *1950)
*[[Luis Palau (echedoù)|Luis Palau]] (Arc'hantina, 1897-1971 )
*[[Victor Palciauskas]] (Lituania, SUA, *1941)
*[[Richard Palliser]] (Bro-Saoz, *1981)
*[[Rudolf Palme]] (Aostria, 1910-2005)
*[[Ryan Palmer (echedoù)|Ryan Palmer]] (Jamaica, *1974)
*[[Fiorentino Palmiotto]] (Italia, *1929)
*[[Davor Palo]] (Danmark, *1985)
*[[Eero Paloheimo]] (Finland, *1936)
*[[Fiammetta Panella]] (Italia, *1988)
*[[Óscar Panno]] (Arc'hantina, *1935)
*[[Vasily Panov]] (Rusia, 1906-1973)
*[[Enrico Paoli]] (Italia, 1908-2005)
*[[Mark Paragua]] (Filipinez, *1984)
*[[Shadi Paridar]] (Iran, *1986)
*[[Mircea Parligras]] (Roumania, *1980)
*[[Bruno Parma]] (Slovenia, *1941)
*[[Frank Parr]] (Bro-Saoz, 1918-2003)
*[[Llambi Pasko]] (Albania, *1991)
*[[Dante Pasqua]] (Italia, 1898-1974)
*[[Louis Paulsen]] (Alamagn, 1833-1891)
*[[Wilfried Paulsen]] (Alamagn, 1828-1901)
*[[Duško Pavasovič]] (Kroatia, Slovenia, *1975)
*[[Max Pavey]] (SUA, 1918-1957)
*[[Eugène Pécher]] (Belgia, *1841 pe 1842 - 1905)
*[[Simonne Peeters]] (Belgia)
*[[Vera Pejčeva]] (Bulgaria, *1969)
*[[Jiří Pelikán (echedoù)|Jiří Pelikán]] (Tchekoslovakia, Arc'hantina, 1906-1985)
*[[Yannick Pelletier]] (Suis, *1976)
*[[Roman Pelts]] (Ukraina, Kanada, *1937)
*[[Peng Xiaomin]] (Sina, *1973)
*[[Peng Zhaoqin]] (Sina, Izelvroioù, *1968)
*[[Jonathan Penrose]] (Bro-Saoz, *1933)
*[[Thierry Penson]] (Belgia, *1955)
*[[Corina Peptan]] (Roumania, *1978)
*[[Fernando Peralta (c'hoarier echedoù)|Fernando Peralta]] (Arc'hantina, *1979)
*[[Carlos Pereira dos Santos]] (Portugal, *1972)
*[[Ruben Pereira]] (Portugal, *1991)
*[[Eneida Pérez]] (Republik Dominikan, Alamagn *1964)
*[[Amelia Pérez de Navas]] (Arc'hantina, *?)
*[[Federico Pérez Ponsa]] (Arc'hantina, *1993)
*[[Julius Perlis]] (Polonia, Aostria, 1880-1913)
*[[Barbara Pernici]] (Italia, *1956)
*[[Frederic Perrin]] (Bro-Saoz, SUA, 1815-1889)
*[[Raaphi Persitz]] (Bro-Saoz, Israel, Suis, *1934)
*[[Nick Pert]] (Bro-Saoz, *1981)
*[[John Peters (echedoù)|John Peters]] (SUA, *1951)
*[[Jusefs Petkevich]] (Latvia, *1940)
*[[Arshak Petrosian]] (Armenia, *1953)
*[[Davit G. Petrosian]] (Armenia, *1984)
*[[Tigran Petrosian]] (Armenia, Jorjia, URSS, 1929-1984)
*[[Aleksandr Petrov]] (Rusia, 1794-1867)
*[[Marlen Petrova]] (Bulgaria, *1961)
*[[Vladimirs Petrovs]] (Latvia, 1907-1943)
*[[Gergana Peycheva]] (Bulgaria, *2003)
*[[Gerhard Pfeiffer]] (Alamagn, 1923-2000)
*[[Phạm Minh Hoàng]] (Viêt Nam, Breizh, *1978)
*[[François Philidor]] (Bro-C'hall, 1726-1795)
*[[Evgeniy Piankov]] (URSS, Ukraina, *1941)
*[[Luis Piazzini]] (Arc'hantina, 1905-1980)
*[[Tom Piceu]] (Belgia, *1978)
*[[Jeroen Piket]] (Izelvroioù, *1969)
*[[Harry Nelson Pillsbury]] (SUA, 1872-1906)
*[[Herman Pilnik]] (Alamagn, Arc'hantina, 1914-1981)
*[[Karol Piltz]] (Polonia, 1903-1939)
*[[Sulennis Piña Vega]] (Kuba, *1981)
*[[Albert Pinkus]] (SUA, 1903-1984)
*[[József Pintér]] (Hungaria, *1953)
*[[Ariana Pintor]] (Portugal, *1988)
*[[Vasja Pirc]] (Slovenia, 1907-1980)
*[[Rudolf Pitschak]] (Tchekoslovakia, SUA, *1902)
*[[Karl Pitschel]] (Aostria, 1829-1883)
*[[Aaron Pixton]] (SUA, *1986)
*[[Ján Plachetka]] (Slovakia, *1945)
*[[Albin Planinc]] (Yougoslavia, Slovenia, 1944-2008)
*[[James Plaskett]] (Bro-Saoz, Spagn, *1960)
*[[Kazimierz Plater]] (Polonia, 1915-2004)
*[[Igor Platonov]] (Ukraina, 1934-1995)
*[[Joseph Platz]] (Alamagn, SUA, 1905-1981)
*[[Isaías Pleci]] (Arc'hantina, 1907-1979)
*[[David Podhorzer]] (Aostria, *a-raok 1916)
*[[Natalia Pogonina]] (Rusia, *1985)
*[[Henryk Pogorieły]] (Polonia, 1908-1943)
*[[Ernest Pogosyants]] (Ukraina, 1935-1990)
*[[Iosif Pogrebyssky]] (Ukraina, 1906-1971)
*[[Amos Pokorný]] (Tchekoslovakia, 1890-1949)
*[[Rudolph Pokorny]] (Bohemia, Mec'hiko, SUA, 1880-goude 1920)
*[[Richard Polaczek]] (Belgia, *1965)
*[[Giulio Polerio]] (Italia, 1548-1612)
*[[Judit Polgar]] (Hungaria, *1976)
*[[Zsuzsa Polgar]] (Hungaria, SUA, *1969)
*[[Zsofia Polgar]] (Hungaria, Israel, *1974)
*[[Elisabeta Polihroniade]] (Roumania, 1935-2016)
*[[David Polland]] (SUA, *1915)
*[[William Pollock (echedoù)|William Pollock]] (Rouantelezh-Unanet, 1859-1896)
*[[Lev Polugaevski]] (URSS, Belarus, Rusia, 1934-1995)
*[[Arturo Pomar]] (Spagn, *1931)
*[[Rouslan Ponomariov]] (Ukraina, 1983)
*[[Domenico Ponziani]] (Italia, 1719-1796)
*[[Stepan Popel]] (Polonia, Bro-C'hall, SUA, 1909-1987)
*[[Ignatz von Popiel]] (Aostria-Hungaria, Polonia, 1863-1941)
*[[Petar Popović (echedoù)|Petar Popović]] (Yugoslavia, Serbia, *1959)
*[[Artur Poplawski]] (Polonia, Suis, 1860-1918)
*[[Yosef Porath]] (Alamagn, Israel, 1909-1996)
*[[Moritz Porges]] (Bohemia/Aostria-Hungaria, 1857-1909)
*[[Giorgio Porreca]] (Italia, 1927-1988)
*[[Lajos Portisch]] (Hungaria, *1937)
*[[Domenico Postpischl]] (Italia, 1905-1980)
*[[Ehrhardt Post]] (Alamagn, 1881-1947)
*[[Evgeny Postny]] (Israel, *1981)
*[[Peter Potemkine]] (Rusia, Bro-C'hall, 1886-1926)
*[[Vladimir Potkin]] (Rusia, *1982)
*[[Ludovit Potuček]] (Slovakia, *a-raok 1921)
*[[Christian Poulsen (echedoù)|Christian Poulsen]] (Danmark, 1912-1981)
*[[AtoSUA Pourkashiyan]] (Iran, *1988)
*[[Lynda Annette Powell]] (Kembre, *?)
*[[Borki Predojević]] (Bosnia, *1987)
*[[Edith Charlotte Price]] (Bro-Saoz, 1872-1952)
*[[Roberto Primavera]] (Italia, *1981)
*[[Lodewijk Prins]] (Izelvroioù, *1913)
*[[Ladislav Prokeš]] (Bohemia, Tchekoslovakia, 1884-1966)
*[[Svetlana Prudnikova]] (Rusia, *1967)
*[[Dawid Przepiórka]] (Polonia, 1880-1942)
*[[Lev Psakhis]] (Rusia, Israel, *1958)
*[[Lenka Ptacnikova]] (Tchekoslovakia, Island, *1976)
*[[Stojan Puc]] (Slovenia, 1921-2004)
*[[Viktors Pupols]] (Latvia, SUA, *1935)
*[[Cecil Purdy]] (Zeland-Nevez, Aostralia, 1906-1979)
*[[John Purdy (echedoù)|John Purdy]] (Aostralia, *1935)
*[[Benoît Purenne]] (Breizh, *1997)
</div>
== Q ==
<div style="column-count:2;">
*[[Llambi Qendro]] (Albania, *1963)
*[[Qi Jingxuan]] (Sina, *1947)
*[[Qin Kanying]] (Sina, *1974)
*[[Oscar Quiñones (echedoù)|Oscar Quiñones]] (Perou, *1941)
*[[Miguel Quinteros]] (Arc'hantina, *1947)
</div>
== R ==
<div style="column-count:2;">
*[[Braslav Rabar]] (Yougoslavia, Kroatia, 1919-1973)
*[[Abram Rabinovitch]] (URSS, Lituania, Rusia, 1878-1943)
*[[Ilya Rabinovich]] (Rusia, 1891-1942)
*[[Viktoria Radeva]] (Bulgaria, *2001)
*[[Elitsa Raeva]] (Bulgaria, *1987)
*[[Teimour Radjabov]] (Azerbaidjan, *1987)
*[[Ivan Radoulov]] (Bulgaria, *1939)
*[[Markus Ragger]] (Aostria, *1988)
*[[Viacheslav Ragozin]] (URSS, Rusia, 1908-1962)
*[[Ziaur Rahman (echedoù)|Ziaur Rahman]] (Bangladesh, *1974)
*[[Maurice Raizman]] (Moldova/Rusia, Bro-C'hall 1905-1974)
*[[Iweta Rajlich]] (Polonia, *1981)
*[[Vasik Rajlich]] (SUA, *1971)
*[[Lorenc Rama]] (Albania, *1964)
*[[Ramachandran Ramesh]] (India, *1976)
*[[Alejandro Ramírez (echedoù)|Alejandro Ramírez]] (Costa Rica, *1988)
*[[Vivian Ramón Pita]] (Kuba,*1963)
*[[Maaja Ranniku]] (URSS, Estonia, 1941-2004)
*[[Richárd Rapport]] (Hungaria, *1996)
*[[Nukhim Rashkovsky]] (URSS, Rusia, *1946)
*[[Ilmar Raud]] (Estonia, Arc'hantina, 1913-1941)
*[[Vsevolod Rauzer]] (URSS, Ukraina, 1908-1941)
*[[Khaled Abdel Razik]], (Egipt, *1975)
*[[Yuri Razuvayev]] (URSS, Rusia, 1945-2012)
*[[Damián Reca]] (Arc'hantina, 1894-1937)
*[[Hans Ree]] (Izelvroioù, *1944)
*[[Brian Reilly]] (Bro-C'hall, Bro-Saoz, Iwerzhon, 1901-1991)
*[[Dimitri Reinderman]] (Izelvroioù, *1972)
*[[Fred Reinfeld]] (SUA, 1910-1964)
*[[Heinrich Reinhardt]] (Alamagn, Arc'hantina, 1903-1990)
*[[Salome Reischer]] (Aostria, Palestina, SUA, 1899-1980)
*[[Teodor Regedziński]] (Polonia, 1894-1954)
*[[Arturo Reggio]] (Italia, 1863-1917)
*[[Josef Rejfir]] (Tchekoslovakia, 1909-1962)
*[[Ludwig Rellstab (echedoù)|Ludwig Rellstab]] (Alamagn, 1904-1983)
*[[Georges Renaud]] (Bro-C'hall, 1893-1975)
*[[Samuel Reshevsky]] (Polonia, SUA, 1911-1992)
*[[Pál Réthy]] (Hungaria, 1905-1962)
*[[Richárd Réti]] (Aostria-Hungaria, Tchekoslovakia, 1889-1929)
*[[Ramón Rey Ardid]] (Spagn, 1903-1988)
*[[Alexander Riazantsev]] (Rusia, *1985)
*[[Zoltán Ribli]] (Hungaria, *1951)
*[[Pablo Ricardi]] (Arc'hantina, *1962)
*[[Isaac Rice]] (SUA, 1850-1915)
*[[Jane Richmond]] (Kembre, *1961)
*[[Kurt Richter]] (Alamagn, 1900-1969)
*[[Antonio Rico]] (Spagn, 1908-1988)
*[[Alessandra Riegler]] (Italia, *1961)
*[[Fritz Riemann]] (Alamagn, 1859-1932)
*[[Friedl Rinder]] (Alamagn, 1905-2001)
*[[Horst Rittner]] (Alamagn, *1930)
*[[Nikolai Riumin]] (Rusia, 1908-1942)
*[[Jules Arnous de Rivière]] (Breizh, Bro-C'hall, 1830-1905)
*[[Aimen Rizouk]] (Aljeria, *1979)
*[[Marina Rizzo]] (Arc'hantina, *1965)
*[[Karl Robatsch]] (Aostria, 1928-2000)
*[[Walter Robinow]] (Alamagn, 1867-1938)
*[[Ray Robson]] (SUA, *1994)
*[[Sérgio Rocha]] (Portugal, *1972)
*[[Ludwig Rödl]] (Alamagn, 1907-1970)
*[[Maxim Rodshtein]] (Israel, *1989)
*[[Hans Roepstorff]] (Alamagn, 1910-1945)
*[[Ian Rogers (echedoù)|Ian Rogers]] (Aostralia, *1960)
*[[Gustav Rogmann]] (Alamagn, 1909-1947)
*[[Kenneth Rogoff]] (SUA, *1953)
*[[Dorian Rogozenko]] (Roumania, *1973)
*[[Ivan Vladimir Rohaček]] (Slovakia, 1909-1977)
*[[Michael Rohde (echedoù)|Michael Rohde]] (SUA, *1959)
*[[Michael Roiz]] (Rusia, Israel *1983)
*[[Oleg Romanichin]] (URSS, Ukraina, *1952)
*[[Alexander Romanovsky (echedoù)|Alexander Romanovsky]] (Lituania, Rusia, 1880-1943)
*[[Piotr Romanovski]] (URSS, Rusia, 1892-1964)
*[[Max Romih]] (Kroatia, Italia, 1893-1979)
*[[Chris de Ronde]] (Izelvroioù,
*[[Niccolo Ronchetti]] (Italia, *1989)
*[[Catharina Roodzant]] (Izelvroioù, 1896-1999)
*[[Marcel Roofthoofd]] (Belgia, *1952)
*[[Salme Rootare]] (Estonia, 1913-1987)
*[[Vidrik Rootare]] (Estonia, c. 1900 - 1985)
*[[Jan Rooze]] (Belgia, *1947)
*[[Jakob Rosanes]] (Ukraina/Aostria-Hungaria, Alamagn, 1842-1922)
*[[Bernardo Roselli]] (Uruguay, *1965)
*[[Leon Rosen]] (Polonia, SUA, 1869-1942)
*[[Andreas Rosendahl]] (Danmark, 1864-1909)
*[[Karl Wilhelm Rosenkrantz]] (Latvia, Rusia, 1876-goude 1928)
*[[Jacob Rosenthal]] (SUA, 1881-1954)
*[[Samuel Rosenthal]] (Polonia, Bro-C'hall 1837-1902)
*[[Laura Ross (echedoù)|Laura Ross]] (SUA, *1988)
*[[Stefano Rosselli del Turco]] (Italia, 1877-1947)
*[[Héctor Rossetto]] (Arc'hantina, 1922-2009)
*[[Nikolaz Rossolimo]] (Ukraina, Bro-C'hall, SUA, 1910-1975)
*[[Gersz Rotlewi]] (Polonia, 1889-1920)
*[[Lyoudmila Roudenko]] (URSS, Ukraina, Rusia, 1904-1986)
*[[Eugène Rousseau]] (Bro-C'hall, SUA, c. 1810 - c. 1870)
*[[Jonathan Rowson]] (Bro-Skos, *1977)
*[[Solomon Rozental]] (URSS, Lituania, Belarus, 1890-1955)
*[[Eduardas Rozentalis]] (URSS, Lituania, *1963)
*[[Vesna Rožič]] (Slovenia, 1987–2013)
*[[Ruan Lufei]] (Sina, *1987)
*[[Serge Rubanraut]] (Sina, Aostralia, 1948-2008)
*[[Karl Ruben]] (Danmark, *1903)
*[[Jorge Rubinetti]] (Arc'hantina, 1945-2016)
*[[Akiba Rubinstein]] (Polonia, Alamagn, Belgia, 1882-1961)
*[[Emanuel Rubinstein]] (Polonia, 1897-?)
*[[José Rubinstein]] (Arc'hantina, *1940)
*[[Simon Rubinstein]] (Aostria, Suafrika, *c. 1910)
*[[Solomon Rubinstein]] (Polonia, SUA, 1868-1931)
*[[Sergei Rublevsky]] (Rusia, *1974)
*[[Olga Rubtsova]] (Rusia, 1909-1994)
*[[Iosif Rudakovsky]] (Ukraina, 1914-1947)
*[[Mary Rudge]] (Bro-Saoz, 1842-1919)
*[[Nikoly Rudnev]] (Ukraina, Ouzbekistan, 1895-1944)
*[[Anna Rudolf]] (Hungaria, *1987)
*[[Alexander Rueb]] (Izelvroioù, 1882-1959)
*[[Andrey Rychagov]] (Rusia, *1979)
*[[Mikhail Rytshagov]] (Estonia, *1967)
</div>
== S ==
<div style="column-count:2;">
*[[Peter Alexandrovich Saburov]] (Rusia, 1835-1918)
*[[Peter Petrovich Saburov]] (Rusia, Suis, 1880-1932)
*[[Antonio Sacconi]] (Italia, 1895-1968)
*[[Matthew Sadler]] (Bro-Saoz, *1974)
*[[Darmen Sadvakasov]] (Kazakstan, *1979)
*[[Danial Saiboulatov]] (Belgia, *1970)
*[[Yousof Safvat]] (Iran, bet ganet e?)
*[[Pierre Charles Fournier de Saint Amant]] (Bro-C'hall, 1800-1872)
*[[Jaroslav Šajtar]] (Tchekoslovakia, 1921-2003)
*[[Konstantin Sakaiev]] (URSS, Tatarstan, Rusia, *1974)
*[[Yuri Sakharov]] (URSS, Ukraina, 1922-1981)
*[[Ihab Salem]] (Palestina, *1973)
*[[Ada María Salgado]] (Kuba, *?)
*[[Nurgjul Salimova]] (Bulgaria, *2003)
*[[Valery Salov]] (URSS, Rusia, *1964)
*[[Mic'hail Saltaev]] (URSS, Ouzbekistan, *1962)
*[[Alessandro Salvio]] (Italia, c. 1570 - c. 1640)
*[[Carlo Salvioli]] (Italia, 1848-1930)
*[[Gersz Salwe]] (Polonia, 1862-1920)
*[[Friedrich Sämisch]] (Alamagn, 1896-1975)
*[[Sergiu Samarian]] (Roumania, Alamagn, 1923-1991)
*[[Grigory Sanakoev]] (Rusia, *1935)
*[[Luis Augusto Sánchez]] (Kolombia, 1917-1981)
*[[Raúl Sanguineti]] (Arc'hantina, 1933-2000)
*[[Anthony Santasiere]] (SUA, 1904-1977)
*[[Maria Vincenza Santurbano]] (Italia, *1968)
*[[Emmanuel Sapira]] (Roumania, Belgia, 1900-1943)
*[[Tânia Saraiva]] (Portugal, *1976)
*[[Gediminas Sarakauskas]] (Lituania, *1977)
*[[Zivilė Sarakauskienė]] (Lituania, *1978)
*[[Ortvin Sarapu]] (Estonia, Zeland-Nevez, 1924-1999)
*[[Jonathan Sarfati]] (Aostralia, Zeland-Nevez, *1964)
*[[Gabriel Sarkisyan]] (Armenia, *1983)
*[[Ivan Šarić (echedoù)|Ivan Šarić]] (Kroatia, *1990)
*[[Spartaco Sarno]] (Italia, *1964)
*[[Zoltan Sarosy]] (Hungaria, Kanada, *1906)
*[[María Belen Sarquis]] (Arc'hantina, *1988)
*[[Jacob Sarratt]] (Bro-Saoz, 1772-1819)
*[[Gaëtan Sarthou]] (Breizh, *1973)
*[[Walaa Sarwat]], (Egipt, *1960)
*[[Jeff Sarwer]] (Kanada, *1978)
*[[Krishnan Sasikiran]] (India, *1981)
*[[Harold Saunders (echedoù)|Harold Saunders]] (Bro-Saoz, 1875-1950)
*[[Stanislav Savchenko]] (Ukraina, *1967)
*[[Vladimir Savon]] (Ukraina, 1940-2005)
*[[Stefka Savova]] (Bulgaria, *1958)
*[[Eman Sawan]] (Palestina, *2007)
*[[Gyula Sax]] (Hungaria, *1951)
*[[Emil Schallopp]] (Alamagn, 1843-1919)
*[[Morris Schapiro]] (Lituania, SUA, 1903-1996)
*[[Willem Schelfhout]] (Izelvroioù, 1874-1951)
*[[Theodor von Scheve]] (Alamagn, 1851-1922)
*[[Emanuel Schiffers]] (Rusia, 1850-1904)
*[[Willi Schlage]] (Alamagn, 1888-1940)
*[[Carl Schlechter]] (Aostria, 1874-1918)
*[[Roland Schmaltz]] (Alamagn, *1974)
*[[Carl Friedrich Schmid]] (Latvia, 1840-1897)
*[[Lothar Schmid]] (Alamagn, *1928)
*[[Paul Felix Schmidt]] (Estonia, Alamagn, SUA, 1916-1984)
*[[Wlodzimierz Schmidt]] (Polonia, *1943)
*[[Ludwig Schmitt]] (Alamagn, *a-raok 1910)
*[[Wilhelm Schönmann]] (Alamagn, 1889-1970)
*[[Georg Schories]] (Alamagn, 1874-1934)
*[[Karl Schorn]] (Alamagn, 1803-1850)
*[[Arnold Schottländer]] (Alamagn, 1854-1909)
*[[František Schubert]] (Tchekoslovakia, 1894-1940)
*[[Robert Schuermans]] (Belgia, *1950)
*[[John William Schulten]] (SUA, 1821-1875)
*[[Jan Schulz]] (Tchekoslovakia, 1899-1953)
*[[Helmut Schumacher]] (Belgia, *1931)
*[[Aaron Schwartzman]] (Arc'hantina, *1908)
*[[Gabriel Schwartzman]] (Roumania, SUA, *1976)
*[[Leon Schwartzmann]] (Polonia, Bro-C'hall, 1887-1942)
*[[Paulette Schwartzmann]] (Bro-C'hall, Arc'hantina, 1894-1953)
*[[Adolf Schwarz]] (Hungaria, Aostria, 1836-1910)
*[[Jacques Schwarz]] (Aostria, 1856-1921)
*[[Samuel Schweber]] (Arc'hantina, *1936)
*[[Kamel Seba]] (Aljeria, *1975)
*[[Marie Sebag]] (Bro-C'hall, *1986)
*[[Elena Sedina]] (Italia, *1968)
*[[Mohammed Seder]] (Palestina, *2009)
*[[Yasser Seirawan]] (Siria, SUA, *1960)
*[[Adolf Seitz]] (Alamagn, Arc'hantina 1898-1970)
*[[Alexey Selezniev]] (Rusia, Bro-C'hall, 1888-1967)
*[[Lidia Semenova]] (Ukraina, *1951)
*[[Pietro Seni]] (Italia, 1841-1909)
*[[Olav Sepp]] (Estonia, *1969)
*[[Edward Guthlac Sergeant]] (Bro-Saoz, 1881-1961)
*[[Philip Walsingham Sergeant]] (Bro-Saoz, 1872-1952)
*[[Aleksandr Sergeyev (echedoù)|Aleksandr Sergeyev]] (Rusia, 1897-1970)
*[[Drazen Sermek]] (Slovenia, *1969)
*[[Gregory Serper]] (Ouzbekistan, SUA, *1969)
*[[Eglantina Shabanaj]] (Albania, *1979)
*[[Alexander Shabalov]] (Latvia, SUA, *1967)
*[[Greg Shahade]] (SUA, *1978)
*[[Jennifer Shahade]] (SUA, *1980)
*[[Leonid Shamkovich]] (Rusia, Israel, SUA, 1923-2005)
*[[Gauri Shankar]] (India, *1992)
*[[Samuel Shankland]] (SUA, *1991)
*[[Andrey Shariyazdanov]] (Rusia, *1976)
*[[Elizabeth Shaughnessy]] (Iwerzhon, SUA, *1937)
*[[Wajdy Shebetah]] (Palestina, *1978)
*[[Shen Yang]] (Sina, *1989)
*[[James Sherwin]] (SUA, Bro-Saoz, *1933)
*[[Vesmina Shikova]] (Bulgaria, *1951)
*[[Leonora Shllaku]] (Albania, *?)
*[[Sergei Shipov]] (Rusia, *1966)
*[[Kamran Shirazi]] (Iran, SUA, Bro-C'hall, *1952)
*[[Rubén Shocron]] (Arc'hantina, Sua, 1921-2013)
*[[Samy Shoker]] (Bro-C'hall, Egipt, *1987)
*[[Nigel Short]] (Bro-Saoz, *1965)
*[[Philip Short]] (Iwerzhon, *1960)
*[[Ahmed Shoubaita]] (Palestina, *1983)
*[[Jackson Showalter]] (SUA, 1860-1935)
*[[Yury Shulman]] (Belarus, SUA, *1975)
*[[Ilya Shumov]] (Rusia, 1819-1881)
*[[Laert Shytaj]] (Albania, Italia, *1986)
*[[Félix Sicre]] (Kuba, 1817-1871)
*[[Bruno Edgar Siegheim]] (Alamagn, Suafrika, 1875-1952)
*[[Guðmundur Sigurjónsson]] (Island, *1947)
*[[Teodor Siliqi]] (Albania, 1931-2011)
*[[Jeremy Silman]] (SUA, *1954)
*[[Fernando Silva]] (Portugal, *1950)
*[[Vladimir Simagin]] (Rusia, 1919-1968)
*[[Albert Simonson]] (SUA, 1914-1965)
*[[Amon Simutowe]] (Zambia, *1982)
*[[Leone Singer]] (Italia, 1893-1975)
*[[Sonia Sirletti]] (Italia, *1971)
*[[Marcel Sisniega Campbell]] (Mec'hiko, *1959)
*[[Stanislaus Sittenfeld]] (Polonia, Bro-C'hall, 1865-1902)
*[[Sanan Sjugirov]] (Rusia, *1993)
*[[Karel Skalička]] (Tchekoslovakia, Arc'hantina, 1896-1979)
*[[Almira Skripchenko]] (Moldova, Bro-C'hall, *1976)
*[[Bogdan Śliwa]] (Polonia, 1922-2003)
*[[Sam Sloan]] (United States, *1944)
*[[Roman Slobodjan]] (Alamagn, *1975)
*[[Jorn Sloth]] (Danmark, *1944)
*[[Jan Smeets]] (Izelvroioù, *1985)
*[[Jan Smejkal]] (Tchekoslovakia, *1946)
*[[David Smerdon]] (Aostralia, *1984)
*[[Shlomo Smiltiner]] (Israel, *1915)
*[[Ilya Smirin]] (Belarus, Israel, *1968)
*[[Pavel Smirnov]] (Rusia, *1982)
*[[Stephen Francis Smith]] (Kanada, Bro-Saoz, 1861-1928)
*[[Lynda Smith]] (Kembre, *1968)
*[[Olivia Smith]] (Kembre, *1987)
*[[Vasily Osipovich Smyslov]] (URSS, Rusia, 1881-1943)
*[[Vasily Smyslov]] (URSS, Rusia, 1921-2010)
*[[Wesley So]] (Filipinez, *1993)
*[[Bartosz Soćko]] (Polonia, *1978)
*[[Monika SockoMonika Soćko]] (Polonia, *1978)
*[[Faridah Basta Sohair]] (Egipt, *1987)
*[[Andrei Sokolov]] (Rusia, Bro-C'hall, *1963)
*[[Ivan Sokolov (echedoù)|Ivan Sokolov]] (Bosnia, Izelvroioù, *1968)
*[[Alexey Sokolsky]] (Ukraina, Belarus, 1908-1969)
*[[Dragan Solak]] (Serbia, 1980)
*[[Alexander Solovtsov]] (Rusia, 1847-1923)
*[[Andrew Soltis]] (SUA, *1947)
*[[Edith Soppe]] (Arc'hantina, 1961-2005)
*[[Guillermo Soppe]] (Arc'hantina, *1960)
*[[Ariel Sorin]] (Arc'hantina, *1967)
*[[Genna Sosonko]] (Rusia, Izelvroioù, *1943)
*[[Victor Soultanbeieff]] (Rusia, Belgia, 1895-1972)
*[[Vladimir Sournin]] (Rusia, SUA, 1875-1942)
*[[Zbyszka Southall]] (Kembre, 1923-1979)
*[[João de Souza Mendes]] (Brazil, 1892-1969)
*[[Hugo Spangenberg]] (Arc'hantina, *1975)
*[[Vasil Spasov]] (Bulgaria, *1971)
*[[Boris Spassky]] (URSS, Rusia, Bro-C'hall, *1937)
*[[Jon Speelman]] (Bro-Saoz, *1956)
*[[Abraham Speijer]] (Izelvroioù, 1873-1956)
*[[Rudolf Spielmann]] (Aostria, Sveden, 1883-1942)
*[[Kevin Spraggett]] (Kanada, *1954)
*[[Luigi Sprega]] (Italia, 1829-1887)
*[[Martina Sproten]] (Belgia, *1970)
*[[Ana Srebrnič]] (Slovenia, *1984)
*[[Arthur Ssegwanyi]] (Ouganda, *1988)
*[[Gideon Ståhlberg]] (Sveden, 1908-1967)
*[[Cherubino Staldi]] (Italia, 1911-1988)
*[[Wilhelm von Stamm]] (Latvia, ?-1905)
*[[Phillip Stamma]] (Siria, Bro-Saoz, Bro-C'hall, 1705-1755)
*[[Nikolaus Stanec]] (Aostria, *1968)
*[[Charles Stanley]] (Bro-Saoz, SUA, 1819-1901)
*[[Nava Starr]] (URSS, Latvia, Kanada, *1949)
*[[Howard Staunton]] (Bro-Saoz, 1810-1874)
*[[Michael Stean]] (Bro-Saoz, *1953)
*[[Antoaneta Stefanova]] (Bulgaria, *1979)
*[[Hannes Stefansson]] (Island, *1972)
*[[Elias Stein (echedoù)|Elias Stein]] (Alsace, Izelvroioù, 1748-1812)
*[[Leonid Stein]] (URSS, Ukraina, 1934-1973)
*[[Endre Steiner]] (Hungaria, 1901-1944)
*[[Lajos Steiner]] (Hungaria, Aostralia 1903-1975)
*[[Herman Steiner]] (Slovakia/Hungaria, SUA, 1905-1955)
*[[Wilhelm Steinitz]] (Bohemia, Aostria, Bro-Saoz, SUA, 1836-1900)
*[[Daniel Stellwagen]] (Izelvroioù, *1987)
*[[Åke Stenborg]] (Sveden, 1926-2010)
*[[Károly Sterk]] (Hungaria, 1881-1946)
*[[Adolf Stern (echedoù)|Adolf Stern]] (Alamagn, 1849-1907)
*[[Agnes Stevenson]] (Bro-Saoz, a-raok 1901-1935)
*[[Lara Stock]] (Kroatia, *1992)
*[[Marianne Stoffels]] (Belgia)
*[[Mark Stolberg]] (URSS, Rusia, 1922-1943)
*[[Gösta Stoltz]] (Sveden, 1904-1963)
*[[Leon Stolzenberg]] (Polonia, SUA, 1895-1974)
*[[Zurab Sturua]] (URSS, Jorjia, *1964)
*[[Mihai Suba]] (Roumania, *1947)
*[[Mladen Šubarić]] (Kroatia, *1920)
*[[Hugo Süchting]] (Alamagn, 1874-1916)
*[[Olga Suc'hareva]] (Rusia, *1984)
*[[Alexey Suetin]] (URSS, Rusia, 1926-2001)
*[[Berthold Suhle]] (Polonia, Alamagn, 1837-1904)
*[[Franciszek Sulik]] (Polonia, Arc'hantina, Aostralia, 1908-2000)
*[[David John Sully]] (Kembre, *1977)
*[[Šarūnas Šulskis]] (Lituania, *1972)
*[[Aaron Summerscale]] (Bro-Saoz, *1969)
*[[Anne Sunnucks]] (Bro-Saoz, *1927)
*[[Jaime Sunye Neto]] (Brazil, *1957)
*[[Emil Sutovsky]] (Azerbaidjan, Israel, *1977)
*[[Duncan Suttles]] (Kanada, *1945)
*[[Evgeny Sveshnikov]] (Latvia, *1950)
*[[Dmitry Svetushkin]] (Moldova, *1980)
*[[Piotr Svidler]] (URSS, Rusia, *1976)
*[[Rudolf Swiderski]] (Alamagn, 1878-1909)
*[[Eugenio Szabados]] (Hungaria, Italia, 1898-1974)
*[[László Szabó]] (Hungaria, 1917-1998)
*[[Gedali Szapiro]] (Polonia, Israel, *1929)
*[[Salomon Szapiro]] (Polonia, 1882-1944)
*[[Rudolph Sze]] (Sina, SUA, c. 1890 - 1938)
*[[József Szén]] (Hungaria, 1805-1857)
*[[József Szily]] (Hungaria, 1913-1976)
*[[Jorge Szmetan]] (Arc'hantina, 1950-2015)
*[[Aleksander Sznapik]] (Polonia, *1951)
*[[Abram Szpiro]] (Alamagn, Polonia, 1912-1943)
</div>
== T ==
<div style="column-count:2;">
*[[Alejandra Tadei]] (Arc'hantina, *?)
*[[Mark Taimanov]] (URSS, Ukraina, Rusia, *1926)
*[[Elena Tairova]] (Belarus, 1991-2010)
*[[Sándor Takács]] (Hungaria, 1893-1932)
*[[Mikhail Tal]] (URSS, Latvia, 1936-1992)
*[[Attallah Tamra]] (Palestina, *1960)
*[[Tan Chengxuan]] (Sina, *1963)
*[[Hiong Liong Tan]] (Indonezia, Izelvroioù, *1938)
*[[Lian Ann Tan]] (Singapour, *1947)
*[[Tan Zhongyi]] (Sina, *1991)
*[[László Tapasztó]] (Hungaria, Venezuela, SUA, *1930)
*[[James Tarjan]] (SUA, *1952)
*[[Siegbert Tarrasch]] (Alamagn, 1862-1934)
*[[Savielly Tartakower]] (Aostria/Polonia, Bro-C'hall, 1887-1956)
*[[Stefano Tatai]] (Italia, *1938)
*[[Jean Taubenhaus]] (Polonia, Bro-C'hall, 1850-1919)
*[[Lev Taussig]] (Tchechoslovakia, 1880-?)
*[[Povilas Tautvaišas]] (Lituania, SUA, 1916-1980)
*[[Ivan Tcheparinov]] (Bulgaria, *1986)
*[[Maia Tchibourdanidze]] (URSS, Jorjia, *1961)
*[[Mic'hail Tchigorin]] (Rusia, 1850-1908)
*[[Jan Willem te Kolsté]] (Izelvroioù, 1874-1936)
*[[Richard Teichmann]] (Alamagn, 1868-1925)
*[[Marcelo Tempone]] (Arc'hantina, *1962)
*[[Oscar Tenner]] (Alamagn, SUA, 1880-1948)
*[[Kevin Terrieux]] (Breizh, *1985)
*[[Rudolf Teschner]] (Alamagn, 1922-2006)
*[[VItalia Teterev]] (Belarus, *1983)
*[[Praveen Thipsay]] (India, *1959)
*[[Murugan Thiruchelvam]] (Bro-Saoz, *1988)
*[[George Alan Thomas]] (Turkia, Bro-Saoz, 1881-1972)
*[[James Thompson (echedoù)|James Thompson]] (Bro-Saoz, SUA, 1804-1870)
*[[Theophilus Thompson]] (SUA, *1855)
*[[Tian Tian (echedoù)|Tian Tian]] (Sina, *1983)
*[[Viktor Tietz]] (Tchekoslovakia, 1859-1937)
*[[Hans Tikkanen]] (Sveden, *1985)
*[[Jan Timman]] (Izelvroioù, *1951)
*[[Gert Jan Timmerman]] (Izelvroioù, *1956)
*[[Artyom Timofeiev]] (Rusia, *1985)
*[[Hugo Tirard]] (Bro-C'hall, *1977)
*[[Jonathan Tisdall]] (SUA, Iwerzhon, Norvegia, *1958)
*[[Sergei Tiviakov]] (Rusia, Izelvroioù, *1973)
*[[Vladislav Tkachiev]] (Rusia, Kazakstan, Bro-C'hall *1973)
*[[Miodrag Todorcevic]] (Serbia, Bro-C'hall, *1940)
*[[Paunka Todorova]] (Bulgaria, *1930)
*[[Alexander Tolush]] (Rusia, 1910-1969)
*[[Evgeni Tomachevsky]] (Rusia, *1987)
*[[Vasilije Tomović]] (Montenegro, 1906-?)
*[[Tong Yuanming]] (Sina, *1972)
*[[Alice Tonini]] (Italia, ?)
*[[José Tonoli]] (Belgia, 1931-2006)
*[[Veselin Topalov]] (Bulgaria, *1975)
*[[Zehra Topel]] (Bulgaria, turkia, *1987)
*[[Eugenio Torre]] (Filipinez, *1951)
*[[Carlos Torre]] (México, 1902-1978)
*[[Vittorio Torre]] (Italia, {{XIXvet kantved}}-1921)
*[[Yury Toshev]] (Bulgaria, 1907-1974)
*[[Bela Toth]] (Hungaria, Italia, *1943)
*[[Hayat Toubal]] (Aljeria, *1985)
*[[Wissam Toubal]] (Aljeria, *1984)
*[[Izaak Towbin]] (Ukraina, Polonia, 1899-1941)
*[[Karel Traxler]] (Tchekoslovakia, 1866-1936)
*[[Dora Trepat de Navarro]] (Arc'hantina, 1910-1971)
*[[Herbert William Trenchard]] (Bro-Saoz, 1857-1934)
*[[John Trevelyan]] (Kembre, 1948)
*[[František Treybal]] (Tchekoslovakia, 1882-1942)
*[[Karel Treybal]] (Tchekoslovakia, 1885-1941)
*[[George Treysman]] (SUA, 1881-1959)
*[[Petar Trifunović]] (Kroatia, Serbia, 1910-1980)
*[[Georgi Tringov]] (Bulgaria, 1937-2000)
*[[Nicolas Tripoteau]] (Breizh, *1983)
*[[Aleksei Troitzky]] (URSS, Rusia, 1866-1942)
*[[Evelina Trojanska]] (Bulgaria, 1929-2000)
*[[Paul Truong]] (Viêt Nam, SUA, *1965)
*[[Anatol Tschepurnoff]] (Finland, 1871-1942)
*[[Mark Tseitlin]] (Rusia, Israel, *1943)
*[[Mikhail Tseitlin]] (Belarus, Rusia, *1947)
*[[VItalia Tseshkovsky]] (Rusia, 1944-2011)
*[[Alexander Tsvetkov]] (Bulgaria, *1914)
*[[Leon Tuhan-Baranowski]] (Polonia, Alamagn, 1907-1954)
*[[Vladimir Tukmakov]] (Ukraina, *1946)
*[[Myroslav Turiansky]] (Ukraina, SUA, 1912-1998)
*[[Alan Turing]] (Bro-Saoz, 1912-1954)
*[[Johannes Türn]] (Estonia, 1899-1993)
*[[Abe Turner]] (SUA, 1924-1962)
*[[Maxim Turov]] (Rusia, *1979)
*[[Izador Turover]] (Belgia, SUA, 1892-1978)
*[[T H TylorTheodore Tylor]] (Bro-Saoz, 1900-1968)
*[[Dimitri Tyomkin]] (Kanada, *1977)
*[[Alexandru Tyroler]] (Roumania, 1891-1990)
</div>
== U ==
<div style="column-count:2;">
*[[Louis Uedemann]] (SUA, 1854-1912)
*[[Shinsaku Uesugi]] (Japan, *1991)
*[[Wolfgang Uhlmann]] (Alamagn, *1935)
*[[Tüdeviin Üitümen]] (Mongolia, *1939)
*[[Maximilian Ujtelky]] (Hungaria/Slovakia, 1915-1979)
*[[Mikhail Ulibin]] (Rusia, *1971)
*[[Mikhail Umansky]] (Rusia, *1952)
*[[Wolfgang Unzicker]] (Alamagn, 1925-2006)
*[[Anicetas Uogelė]] (URSS, Lituania, *1933)
*[[Anna Ushenina]] (Ukraina, *1985)
</div>
== V ==
<div style="column-count:2;">
*[[Maxime Vachier-Lagrave]] (Bro-C'hall, *1990)
*[[Rafael Vaganian]] (URSS, Armenia, *1951)
*[[Samuil Vainshtein]] (URSS, Rusia, 1894-1942)
*[[Anatoly Vaisser]] (Kazakstan, Bro-C'hall, *1949)
*[[Paul Vaitonis]] (Lituania, Kanada, 1911-1983)
*[[Árpád Vajda]] (Hungaria, 1896-1967)
*[[Maritza Valdes]] (Portugal, *1966)
*[[Francisco Vallejo Pons]] (Spagn, *1982)
*[[Michael Valvo]] (SUA, 1942-2004)
*[[Eddy Van Beers]] (Belgia, *1973)
*[[Johannes van den Bosch]] (Izelvroioù, 1906–1994)
*[[Arnold van den Hoek]] (Izelvroioù, 1921–1945)
*[[Paul van der Sterren]] (Izelvroioù, *1956)
*[[Geert Van der Stricht]] (Belgia, *1972)
*[[John van der Wiel]] (Izelvroioù, *1959)
*[[Arnold van Foreest]] (Izelvroioù, 1863–1954)
*[[Dirk van Foreest]] (Izelvroioù, 1862–1956)
*[[Elena Van Hoecke]] (Belgia, *1987)
*[[Norman van Lennep]] (Izelvroioù, 1872–1897)
*[[Herman Claudius van Riemsdijk]] (Izelvroioù, Brazil, *1948)
*[[Theo van Scheltinga]] (Izelvroioù, 1914–1994)
*[[Carl Van Schoor]] (Belgia)
*[[Louis van Vliet]] (Izelvroioù, 1870-1932)
*[[Loek van Wely]] (Izelvroioù, *1972)
*[[Thibaut Vandenbussche]] (Belgia, *1987)
*[[Caroline Vanderbeken]] (Belgia)
*[[Serge Vanderwaeren]] (Belgia, *1964)
*[[Chantal Vandevoort]] (Belgia, *1967)
*[[Pascal Vandevoort]] (Belgia, *1971)
*[[Albert Vandezande]] (Belgia, *1935)
*[[Martine Vanhecke]] (Belgia)
*[[Frits Van Seters]](Izelvroioù, 1913-1976)
*[[Cyril Vansittart]] (Bro-Saoz, Italia, 1852-1887)
*[[Marlena Vardanian]] (Armenia, URSS)
*[[Zoltán Varga (echedoù)|Zoltán Varga]] (Hungaria, *1970)
*[[Egon Varnusz]] (Hungaria, *1933)
*[[Ada Vaschetti]] (Arc'hantina, 1948-1989)
*[[Evgeni Vasiukov]] (Rusia, *1933)
*[[Petar Velikov]] (Bulgaria, *1951)
*[[Dragoljub Velimirović]] (Serbia, 1942-2014)
*[[Maria Velcheva]] (Bulgaria, *1987)
*[[Gavriil Veresov]] (Rusia, 1912-1979)
*[[Beniamino Vergani]] (Italia, 1863-1927)
*[[Roeland Verstraeten]] (Belgia)
*[[Giovanni Vescovi]] (Brazil, *1978)
*[[Boris Verlinsky]] (Ukraina, Rusia, 1888-1950)
*[[Youri Vetemaa]] (Estonia, Belgia, 1956-2003)
*[[Iva Videnova]] (Bulgaria, *1987)
*[[Milan Vidmar]] (Yougoslavia, Slovenia, 1885-1962)
*[[Milan Vidmar, Jr.]] (Yougoslavia, Slovenia, 1909-1980)
*[[Fátima Vieira]] (Portugal, *1969)
*[[Subbaraman Vijayalakshmi]] (India, *1979)
*[[Benito Villegas]] (Arc'hantina, 1877-1952)
*[[Sandra Villegas]] (Arc'hantina, *1972)
*[[Yakov Vilner]] (URSS, Ukraina, 1899 - c. 1930)
*[[William Samuel Viner]] (Aostralia, 1881-1933)
*[[Heidi Vints]] (Belgia, *1987)
*[[Yge Visser]] (Izelvroioù, *1963)
*[[Isakas Vistaneckis]] (URSS, Lituania, Israel, 1910-2000)
*[[Nikita Vitiougov]] (Rusia, *1987)
*[[Alvis Vitolinš]] (Latvia, 1946-1997)
*[[Evgeny Vladimirov]] (Kazakstan, *1957)
*[[Erwin Voellmy]] (Suis, 1886-1951)
*[[Margarita Vojska]] (Bulgaria, *1963)
*[[Sergey Volkov (echedoù)|Sergey Volkov]] (Rusia, *1974)
*[[Andrei Volokitin]] (Ukraina, *1986)
*[[Larisa Volpert]] (Rusia, *1926)
*[[Andrey Vovk (echedoù)|Andrey Vovk]] (Ukraina, *1991)
*[[Yuri Vovk]] (Ukraina, *1988)
*[[Zvonko Vranesic]] (Kroatia, Kanada, *1938)
*[[Albana Vuji]] (Albania, *1969)
*[[Milan Vukcevich]] (Serbia, SUA, 1937-2003)
*[[Milan Vukić]] (Serbia, Bosnia, *1942)
*[[Vladimir Vuković]] (Kroatia, 1898-1975)
*[[Konstantin Vygodchikov]] (Belarus, Rusia, 1892-1941)
*[[Alexey Vyzmanavin]] (Rusia, 1960-2000)
</div>
== W ==
<div style="column-count:2;">
*[[Robert Wade (echedoù)|Robert Wade]] (Zeland-Nevez, Bro-Saoz, 1921-2008)
*[[Shahenda Wafa]] (Egipt, *1998)
*[[Shrook Wafa]] (Egipt, *1997)
*[[Kareim Wageih]], (Egipt, *1992)
*[[Alexander Wagner]] (Polonia, 1868-1942)
*[[Heinrich Wagner]] (Alamagn, 1888-1959)
*[[Victor Wahltuch]] (Bro-Saoz, 1875-1953)
*[[Josh Waitzkin]] (United States, *1976)
*[[Carl August Walbrodt]] (Izelvroioù, Alamagn, 1871-1902)
*[[George Walker (echedoù)|George Walker]] (Bro-Saoz, 1803-1879)
*[[Max Walter]] (Slovakia, 1896-1940)
*[[Harold Wanyama]] (Ouganda, *1981)
*[[Wang Hao (echedoù)|Wang Hao]] (Sina, *1989)
*[[Wang Lei (echedoù)|Wang Lei]] (Sina, *1975)
*[[Wang Pin]] (Sina, *1974)
*[[Wang Puchen]] (Sina, Zeland-Nevez, *1990)
*[[Wang Rui (echedoù)|Wang Rui]] (Sina, *1978)
*[[Wang Yu (echedoù)|Wang Yu]] (Sina, *1982)
*[[Wang Yue]] (Sina, *1987)
*[[Fabrice Wantiez]] (Belgia, *1971)
*[[Chris Ward (echedoù)|Chris Ward]] (Bro-Saoz, *1968)
*[[Preston Ware]] (SUA, 1821-1891)
*[[Cathy Warwick]] (Bro-Saoz, *1968)
*[[Miyoko Watai]] (Japan, *1945)
*[[John L. Watson]] (SUA, *1951)
*[[William Watson (echedoù)|William Watson]] (Bro-Saoz, *1962)
*[[William Wayte]] (Bro-Saoz, 1829-1898)
*[[Simon Webb (echedoù)|Simon Webb]] (Bro-Saoz, 1949-2005)
*[[Tom Wedberg]] (Sveden, *1953)
*[[Ronald Weemaes]] (Belgia, *1955)
*[[Henri Weenink]] (Izelvroioù, 1892-1931)
*[[Otto Wegemund]] (Alamagn, 1870-1928)
*[[Wolfgang Weil]] (Aostria, 1912-1945)
*[[Max Weiss]] (Hungaria, Aostria, 1857-1927)
*[[Peter Wells (echedoù)|Peter Wells]] (Bro-Saoz, *1965)
*[[Carl Wemmers]] (Alamagn, 1845-1882)
*[[Wen Yang (echedoù)|Wen Yang]] (Sina, *1988)
*[[Jan Werle]] (Izelvroioù, *1984)
*[[Guy West]] (Aostralia, *1958)
*[[Heikki Westerinen]] (Finland, *1944)
*[[Bernardo Wexler]] (Roumania, Arc'hantina, 1925-1988)
*[[Kasimir de Weydlich]] (Polonia, 1859-1913)
*[[Norman Tweed Whitaker]] (SUA, 1890-1975)
*[[Michael Wiedenkeller]] (Sveden, *1963)
*[[Arthur Wijnans]] (Indonezia, Izelvroioù, 1920-1945)
*[[Robert Willaert]] (Belgia)
*[[Arthur Howard Williams]] (Kembre, *1950)
*[[Elijah Williams (echedoù)|Elijah Williams]] (Bro-Saoz, 1810-1854)
*[[Leighton Williams]] (Kembre, *1977)
*[[Henri Winants]] (Belgia, *1929)
*[[Luc Winants]] (Belgia, *1963)
*[[Szymon Winawer]] (Polonia, 1838-1920)
*[[Karl Gottlieb von Windisch]] (Slovakia, Hungaria, Aostria, 1725-1793)
*[[Peter Winston]] (SUA, *1958)
*[[William Winter (echedoù)|William Winter]] (Bro-Saoz, 1898-1955)
*[[Victor Winz]] (Alamagn, Israel, Arc'hantina, *1906)
*[[John Wisker]] (Bro-Saoz, 1846-1884)
*[[Alexander Wittek]] (Kroatia, Aostria, 1852-1894)
*[[Aleksandar Wohl]] (Aostralia, *1963)
*[[Antoni Wojciechowski]] (Polonia, 1905-1938)
*[[Radosław Wojtaszek]] (Polonia, *1987)
*[[Aleksandr Wojtkiewicz]] (URSS, Latvia, Polonia, SUA, 1963-2006)
*[[Heinrich Wolf]] (Aostria, 1875-1943)
*[[Siegfried Reginald Wolf]] (Aostria, Israel, 1867-1951)
*[[Paula Wolf-Kalmar]] (Aostria, 1881-1931)
*[[Balduin Wolff]] (Alamagn, 1819-1907)
*[[Patrick Wolff]] (SUA, *1968)
*[[Wong Meng Kong]] (Singapour, *1963)
*[[Baruch Harold Wood]] (Bro-Saoz, 1909-1989)
*[[Wu Mingqian]] (Sina, *1961)
*[[Wu Shaobin]] (Sina, Singapour, *1969)
*[[Wu Wenjin]] (Sina, *1976)
*[[Marmaduke Wyvill]] (Bro-Saoz, 1814-1896)
</div>
== X ==
<div style="column-count:2;">
*[[Xie Jun]] (Sina, *1970)
*[[Xu Jun]] (Sina, *1962)
*[[Xu Yuanyuan]] (Sina, *1981)
*[[Xu Yuhua]] (Sina, *1976)
</div>
== Y ==
<div style="column-count:2;">
*[[Myroslava Yakivchik]] (Ukraina, *1984)
*[[Dmitriy Yakovenko]] (Rusia, *1983)
*[[Yuri Yakovich]] (URSS, Rusia, *1962)
*[[Daniel Yanofsky]] (Polonia, Kanada, 1925-2000)
*[[Frederick Yates]] (Bro-Saoz, 1884-1932)
*[[Ye Jiangchuan]] (Sina, *1960)
*[[Ye Rongguang]] (Sina, *1963)
*[[Olavo Yépez]] (Ecuador, *1937)
*[[Trotzky Yepez]] (Ecuador, 1940-2010)
*[[Alex Yermolinsky]] (SUA, *1958)
*[[Betul Cemre Yildiz]] (Turkia, *1989)
*[[Yin Hao (echedoù)|Yin Hao]] (Sina, *1979)
*[[Svetla Yordanova]] (Bulgaria, *1976)
*[[Saidali Youldatchev]] (Ouzbekistan, *1968)
*[[Yu Shaoteng]] (Sina, *1979)
*[[Leonid Yudasin]] (Rusia, Israel, *1959)
*[[Mikhail Yudovich]] (Rusia, 1911-1987)
*[[Peter Yurdansky]] (Rusia, 1891-1937)
*[[Artur Yusupov]] (Rusia, Alamagn, *1960)
</div>
== Z ==
<div style="column-count:2;">
*[[Józef Żabiński]] (Polonia, 1860-1928)
*[[Aron Zabłudowski]] (Polonia, 1909-1941)
*[[Aldo Zadrima]] (Albania, *1948)
*[[Vladimir Zagorovsky]] (Rusia, 1925-1994)
*[[Sergey Zagrebelny]] (Ouzbekistan, *1965)
*[[Amir Zaibi]] (Tunizia, *1988)
*[[Alexander Zaitsev]] (Rusia, 1935-1971)
*[[Igor Zaitsev]] (Rusia, *1938)
*[[Salomėja Zaksaitė]] (Lituania, *1985)
*[[Lazar Zalkind]] (Ukraina, 1886-1945)
*[[Oswaldo Zambrana]] (Bolivia, *1981)
*[[Abram Zamikhovsky]] (Ukraina, 1908-1978)
*[[Fermo Zannoni]] (Italia, 1862-1896)
*[[Alonso Zapata]] (Kolombia, *1958)
*[[Pablo Zarnicki]] (Arc'hantina, *1972)
*[[Anna Zatonskih]] (Ukraina, SUA, *1978)
*[[Tatiana Zatulovskaya]] (Azerbaidjan, Rusia, Israel, *1935)
*[[Beata Zawadzka]] (Polonia, *1986)
*[[Jolanta Zawadzka]] (Polonia, *1987)
*[[Sven Zeidler]] (Kembre, *1965)
*[[Elmārs Zemgalis]] (Latvia, SUA, *1923)
*[[Zhang Jilin]] (Sina, *1986)
*[[Zhang Pengxiang]] (Sina, *1980)
*[[Zhang Weida]] (Sina, *1949)
*[[Zhang Xiaowen (echedoù)|Zhang Xiaowen]] (Sina, *1989)
*[[Zhang Zhong]] (Sina, Singapour, *1978)
*[[Zhao Jun (echedoù)|Zhao Jun]] (Sina, *1986)
*[[Zhao Lan]] (Sina, *1963)
*[[Zhao Xue]] (Sina, *1985)
*[[Zhao Zong-Yuan]] (Sina, Aostralia, *1986)
*[[Peng Zhaoqin]] (Sina, *1968)
*[[Viktor Zheliandinov]] (Ukraina, *1935)
*[[Zhou Jianchao]] (Sina, *1988)
*[[Zhou Weiqi]] (Sina, *1986)
*[[Zhu Chen]] (Sina, Katar, *1976)
*[[Natalia Zhukova]] (Ukraina, *1979)
*[[Noureddine Ziane]] (Maroko, *1975)
*[[Alvise Zichichi]] (Italia, 1938-2003)
*[[Yaacov Zilberman]] (Israel, *1954)
*[[Otto Zimmermann]] (Suis, 1892-1979)
*[[Adolf Zinkl]] (Bohemia, Aostria, 1871-1944)
*[[Emil Zinner]] (Tchekoslovakia, 1909-1942)
*[[František Zíta]] (Tchekoslovakia, 1909-1977)
*[[Eugene Znosko-Borovsky]] (Rusia, Bro-C'hall, 1884-1954)
*[[Leo Zobel]] (Slovakia, 1895-1962)
*[[Alexander Zubarev]] (Ukraina, *1979)
*[[Nikolai Zubarev]] (Rusia, 1894-1951)
*[[Bernard Zuckerman]] (SUA, *1943)
*[[Marisa Zuriel]] (Arc'hantina, *1982)
*[[Johannes Zukertort]] (Polonia, Alamagn, Bro-Saoz, 1842-1888)
*[[Vadim Zvjaginsev]] (Rusia, *1976)
*[[Kira Zvorykina]] (Ukraina, Rusia, Belarus, Bulgaria, 1919-2014)
*[[Adolf Zytogorski]] (Polonia, Bro-Saoz, 1807-1882)
</div>
==Tud arall==
Setu amañ ul listennad tud a zo brudet e domanioù all, met a zo bet o c'hoari echedoù ingal pe o deus disklêriet bout dedennet gant ar c'hoari, pe o deus savet oberennoù arzel m'emañ ar c'hoari echedoù unan eus an elfennoù pennañ.
<div style="column-count:3;">
*[[Ben Affleck]]
*[[Claude Akins]]
*[[Alan Alda]]
*[[Alfonso X Kastilha]] (ar Fur)
*[[Sholem Aleichem]]
*[[Woody Allen]]
*[[Atahualpa]]
*[[George Airy]]
*[[Martin Amis]]
*[[Konrad von Ammenhausen]]
*[[LaVar Arrington]]
*[[Isaac Asimov]]
*[[Szymon Askenazy]]
*[[August II (Braunschweig-Wolfenbüttel)]]
*[[Lew Ayres]]
*[[Lauren Bacall]]
*[[Newell Banks]] (SUA)<ref>Kampion ar Bed ar c'hoari damez amerikan, 1887-1977.</ref>
*[[John Barrymore]]
*[[Lionel Barrymore]]
*[[Menachem Begin]]
*[[Clare Benedict]]
*[[Móric Beňovský]]
*[[Polly Bergen]]
*[[Ingmar Bergman]]
*[[Humphrey Bogart]]
*[[Bono]]
*[[Charles Boyer]]
*[[Marlon Brando]]
*[[Franz Brentano]]
*[[Mel Brooks]]
*[[Zbigniew Brzezinski]]
*[[Henry Thomas Buckle]]<ref>Istorour saoz.</ref>
*[[Tony Buzan]]
*[[John Cage]]
*[[Nicolas Cage]]
*[[Gerolamo Cardano]]
*[[Roberto Carnevale]]
*[[Ludovico Carracci]]
*[[Lewis Carroll]]
*[[Fidel Castro]]
*[[Miguel de Cervantes]]
*[[Jacobus de Cessolis]]
*[[Wilt Chamberlain]]
*[[Charlie Chaplin]]
*[[Aldo Clementi]]
*[[Joseph Conrad]]
*[[Aleister Crowley]]<ref>Kevrinour.</ref>
*[[Bobby Darin]]
*[[Henry Darrow]]
*[[Steve Davis]]
*[[Olivia de Havilland]]
*[[Eugène Delacroix]]
*[[Dustin Diamond]]
*[[Marlene Dietrich]]
*[[Anurag Dikshit]]
*[[Gustave Doré]]
*[[Tony Dow]]
*[[Marcel Duchamp]]
*[[Albert Einstein]]
*[[Arpad Elo]]
*[[Paul Erdős]]
*[[Erik Estrada]]
*[[Leonhard Euler]]
*[[Abraham ibn Ezra]]
*[[Douglas Fairbanks]]
*[[Morgan Fairchild]]
*[[Peter Falk]]
*[[Richard Farleigh]]
*[[Jose Ferrer]]
*[[Richard Feynman]]
*[[Heidi Fleiss]]
*[[Henry Fonda]]
*[[Hans Frank]]
*[[Benjamin Franklin]]
*[[Stephen Fry]]
*[[Zsa Zsa Gabor]]
*[[Jeremy Gaige]]
*[[Ava Gardner]]
*[[Carl Friedrich Gauss]]
*[[Johann Wolfgang Goethe]]
*[[Witold Gombrowicz]]
*[[Richard K. Guy]]
*[[GZA]]<ref>Dañser ''hip hop'' stadunanat.</ref>
*[[Yehuda Halevi]]
*[[Woody Harrelson]]
*[[Dominik Hašek]]
*[[Sefer Hasidim]]
*[[Katharine Hepburn]]
*[[David Hume]]
*[[Carl Icahn]]
*[[Inosant III]]
*[[Karl Veur]]
*[[Karl XII]]
*[[Karol Irzykowski]]
*[[Moses Isserles]]
*[[Kate Jackson]]
*[[Thomas Jefferson]]
*[[Yann-Baol II]]
*[[Mór Jókai]]
*[[Franz Kafka]]
*[[Carmen Kass]]
*[[Wolfgang von Kempelen]]
*[[Omar Khayyám]]
*[[Ephraim Kishon]]<ref>Flemmganer, ''Kishon chesster'' echedoù computer.</ref>
*[[Knut II Danmark]]<ref>Roue Bro-Saoz, Danmark ha Norvegia.</ref>
*[[Alfred Kreymborg]]
*[[Stanley Kubrick]]
*[[Edmund Landau]]
*[[Yosef Lapid]]
*[[Adrien-Marie Legendre]]
*[[Gottfried Wilhelm Leibniz]]
*[[Stanisław Lem]]
*[[Vladimir Lenin|Vladimir Ilyich Lenin]]
*[[Leon XIII]]
*[[Lennox Lewis]]
*[[Myrna Loy]]
*[[Samuel Loyd]]
*[[Madonna (kanerez)|Madonna]]
*[[Maimonides]] (Rambam)
*[[Steve Martin]]
*[[Karl Marx]]
*[[Jerry Mathers]]
*[[Henri Matisse]]
*[[Jean-Louis-Ernest Meissonier]]
*[[Dmitri Mendeleev]]
*[[Moses Mendelssohn]]
*[[Adam Mickiewicz]]
*[[Abraham de Moivre]]
*[[Patrick Moore]]
*[[Vladimir Nabokov]]
*[[Napoleon Iañ]]
*[[John von Neumann]]
*[[Victor Niederhoffer]]
*[[Jose Ortega y Gasset]]
*[[Grigori Perelman]]
*[[Gregor Piatigorsky]]
*[[Józef Piłsudski]]
*[[Grigori Alexandrovich Potemkin]]
*[[Sergei Prokofiev]]
*[[Alexander Pushkin]]
*[[Anthony Quinn]]
*[[Rashi]]
*[[Basil Rathbone]]
*[[Man Ray]]
*[[Rembrandt]]
*[[Armand Jean du Plessis de Richelieu|Kardinal Richelieu]]
*[[Keanu Reeves]]
*[[Julia Roberts]]
*[[Mike Romanoff]]
*[[Albert Salomon von Rothschild]]
*[[Jean-Jacques Rousseau]]
*[[Bertrand Russell]]
*[[Rza]]
*[[Saladin]]
*[[Jonathan Sarfati]]<ref>Skiantour ha skrivagner aostralian.</ref>
*[[Arnold Schwarzenegger]]
*[[George C. Scott]]<ref>Aktour stadunanat.</ref>
*[[Nathan Sharansky]]
*[[Will Smith]]
*[[Raymond Smullyan]]
*[[Juan Maria Solare]]<ref>Sonaozour ha pianoour arc'hantinat.</ref>
*[[George Soros]]
*[[Howard Stern]]
*[[Sting]]
*[[Teresa de Avila]]<ref>Santez vaeronez ar c'hoarierion echedoù.</ref>
*[[Peter Thiel]]
*[[Josip Broz Tito]]
*[[Leo Tolstoy]]
*[[Roland Topor]]
*[[Victoria (Rouantelezh-Unanet)|Victoria]]
*[[Marco Girolamo Vida]]
*[[Jacques Villon]]
*[[Billy Wilder]]
*[[George Washington]]
*[[John Wayne]]
*[[Boaz Weinstein]]
*[[H. G. Wells]]
*[[Guy Williams (aktour)Guy Williams]]
*[[Charles Wreford-Brown]]
*[[Wu-Tang Clan]]
*[[Stefan Zweig]]
</div>
== Mammenn ==
* Nicolas Giffard hag Alain Biénabe. ''Le Guide des échecs - Traité complet''. Pariz : Robert Laffont (dastumad ''Bouquins''), 2007 {{ISBN|978-2-221-05913-5}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=3}}
[[Rummad:Echedoù]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù]]
fcccsqxl8boibz9q3j4tpfeyxcksotr
Kampionad armeniat an echedoù
0
163103
2187876
2187777
2026-04-16T18:19:42Z
Dakbzh
58931
2187876
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Kampionad armeniat an echedoù''' eo kampionad hiniennel broadel an [[echedoù]] en [[Armenia]]. Aozet e veze dija en amzer [[RSS Armenia]], pa oa ur republik soviedel, pezh a badas betek [[1991]]. Diwezhañ kampion [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel|Unaniezh Soviedel]] a voe un Armeniad, [[Artashes Minasian]] e anv.
== Kampioned hollek<ref>{{es}} [http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Armenia.htm 'Campeones de Armenia'']</ref> ==
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| I || 1934 || [[Genrikh Gasparyan]]
|-
| II || 1938 || Genrikh Gasparyan hag [[Aleksandr Dolujanian]]
|-
| III || 1939 || Aleksandr Dolujanian
|-
| IV || 1941 || [[Loris Kalashian]] ha [[Vazgen Karapetian]]
|-
| V || 1945 || Aleksandr Kalantar
|-
| VI || 1946 || [[Tigran Petrosian]]
|-
| VII || 1947 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| VIII || 1948 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| IX || 1949 || Genrikh Gasparyan
|-
| X || 1950 || Genrikh Gasparyan
|-
| XI || 1951 || Genrikh Gasparyan
|-
| XII || 1952 || [[Vladímir Goldin]]
|-
| XIII || 1953 || [[Artsrun Sargsian]]
|-
| XIV || 1954 || Genrikh Gasparyan
|-
| XV || 1955 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVI || 1956 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVII || 1957 || [[Nikolái Miasnikov]]
|-
| XVIII || 1958 || [[Eduard Mnatsakanian]]
|-
| XIX || 1959 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XX || 1960 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXI || 1961 || [[Vanik Zakarian]] hag Artsrun Sargsian
|-
| XXII || 1962 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXIII || 1963 || [[Adolph Demirkhanian]]
|-
| XXIV || 1964 || [[Levon Grigorian]]
|-
| XXV || 1965 || Adolph Demirkhanian
|-
| XXVI || 1966 || Levon Grigorian
|-
| XXVII || 1967 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXVIII || 1968 || Levon Grigorian
|-
| XXIX || 1969 || Levon Grigorian
|-
| XXX || 1970 || [[Karen Grigorian]]
|-
| XXXI || 1971 || Levon Grigorian
|-
| XXXII || 1972 || Levon Grigorian ha Karen Grigorian
|-
| XXXIII || 1973 || [[Albert Arutiunov]]
|-
| XXXIV || 1974 || [[Arshak Petrosian]]
|-
| XXXV || 1975 || [[Vahagn Voskanian]]
|-
| XXXVI || 1976 || [[Arshak Petrosian]] ha Vanik Zakarian & [[Gagik Akopian]]
|-
| XXXVII || 1977 || Albert Arutiunov
|-
| XXXVIII || 1978 || [[Smbat Lputian]]
|-
| XXXIX || 1979 || [[Slavik Movsisian]]
|-
| XL || 1980 || Smbat Lputian
|-
| XLI || 1981 || [[Vladímir Shaboian]]
|-
| XLII || 1982 || [[Hrachek Tavadian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| XLIII || 1983 || [[Ashot Anastasian]]
|-
| XLIV || 1984 || Vladímir Shaboian
|-
| XLV || 1985 || Ashot Anastasian
|-
| XLVI || 1986 || Ashot Anastasian
|-
| XLVII || 1987 || Ashot Anastasian
|-
| XLVIII || 1988 || Ashot Anastasian
|-
| XLIX || 1989 || [[Armen Ambarcumian]]
|-
| L || 1990 || [[Artashes Minasian]]
|-
| LI || 1991 || [[Sergey Galdunts]]
|-
| LII || 1992 || Ashot Anastasian hag Artashes Minasian
|-
| LIII || 1993 || Artashes Minasian
|-
| LIV || 1994 || Ashot Anastasian
|-
| LV || 1995 || Artashes Minasian<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic52.html Kampionad armeniat 1995]</ref>
|-
| LVI || 1996 || [[Vladímir Akopián]]
|-
| LVII || 1997 || Vladímir Akopián
|-
| LVIII || 1998 || Smbat Lputian
|-
| LVIX || 1999 || [[Karen Asrian]]
|-
| LX || 2000 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXI || 2001 || Smbat Lputian
|-
| LXII || 2002 || [[Levon Aronian]]
|-
| LXIII || 2003 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXIV || 2004 || Artashes Minasian
|-
| LXV || 2005 || Ashot Anastasian
|-
| LXVI || 2006 || Artashes Minasian
|-
| LXVII || 2007 || Karen Asrian
|-
| LXVIII || 2008 || Karen Asrian<ref>{{es}} [http://www.chessbase.com/espanola/newsdetail2.asp?id=5713 ''Karen Asrian se coronó Campeón de Armenia'']</ref>
|-
| LXIX || 2009 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXX || 2010 || [[Avetik Grigorian]]
|-
| LXXI || 2011 || [[Hovhannisyan Robert]]
|-
| LXXII || 2012 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIII || 2013 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIV || 2014 || [[Kotanjian Tigran]]
|-
| LXXV || 2015 || [[Grigoryan Karen]]
|-
| LXXVI || 2016 || [[Andriasian Zaven]]
|-
| LXXVII || 2017 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXVIII || 2018 || [[Martirosyan Halk]]
|-
| LXXIX || 2019 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXXX || 2020 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXI || 2021 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXXII || 2022 || [[Petrosyan Manuel]]
|-
| LXXXIII || 2023 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXIV || 2024 || [[Howhannisjan Robert]]
|-
| LXXXV || 2025 || [[Howhannisjan Robert]]|<ref>{{en}}[https://xn----7sbagbc0btmolfb9ahq4ovb.xn--p1ai/blog/robert_ovannisjan_stal_chempionom_armenii_po_shakhmatam_2025_goda/2025-01-22-1781 Robert Hovhannisyan became the Armenian Chess Champion in 2025 ]</ref>
|-
| LXXXIVI || 2026 || [[Manuel Petrosyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/d7893b82 The Armenian Chess Championship has concluded. Rossa Primavera]</ref>
|}
|}
== Lieskampioned ==
Niver trec'hoù ar gampioned, o unan pe "ex aequo".
* Henrik K'asparyan: 10
* Ašot Anastasyan: 8
* Lvon Grigoryan: 6
* Artašes Minasyan e Edoward Mnac'akanyan: 5
* Tigran Vartani Petrosyan e Smbat Lpowtyan: 4
* Karen Asryan ha Karen Ašoti Grigoryan: 3
* Hovhannes Gabowzyan: 2
== Kampionezed kampionad ar maouezi ==
* Trec'h e voe [[Elina Danielian]] seizh gwezh.
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 1 || 1934 || [[Sirush Makints]] ha [[Margarita Mirza-Avagian]]
|-
| 2 || 1939 || [[Lusik Kalashian]]
|-
| 3 || 1941 || [[Silva Karapetian]]
|-
| 4 || 1949 || [[Alis Aslanyan]]
|-
| 5 || 1950 || [[Rima Manukian]]
|-
| 6 || 1951 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 7 || 1952 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 8 || 1953 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 9 || 1954 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 10 || 1955 || [[Rima Manukian]]
|-
| 11 || 1956 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 12 || 1957 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 13 || 1958 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 14 || 1959 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 15 || 1960 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 16 || 1961 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 17 || 1962 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 18 || 1963 || [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 19 || 1964 || [[Marlena Vardanian]] ha [[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 20 || 1965 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 21 || 1966 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 22 || 1967 || [[Armenuhi Mehrabian]]
|-
| 23 || 1968 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 24 || 1969 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 25 || 1970 || [[Naira Agababean]]
|-
| 26 || 1971 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 27 || 1972 ||[[Tamara Boiakhchian]] hag [[Anna Hakobian]]
|-
| 28 || 1973 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 29 || 1974 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 30 || 1975 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 31 || 1976 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 32 || 1977 || [[Hasmik Babaian]]
|-
| 33 || 1978 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 34 || 1979 || Erna Khalafian
|-
| 35 || 1980 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 36 || 1981 || Erna Khalafian
|-
| 37 || 1982 || Meri Mangrian
|-
| 38 || 1983 || Erna Khalafian
|-
| 39 || 1984 || [[Ludmila Aslanian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 40 || 1985 || [[Nune Abrahamian]]
|-
| 41 || 1986 || Ludmila Aslanian
|-
| 42 || 1987 || Ludmila Aslanian
|-
| 43 || 1988 || Erna Khalafian
|-
| 44 || 1989 || Erna Khalafian
|-
| 45 || 1990 || Erna Khalafian
|-
| 46 || 1991 || Ludmila Aslanian
|-
| 47 || 1992 || Ludmila Aslanian
|-
| 48 || 1993 || [[Elina Danielian]]
|-
| 49 || 1994 || [[Elina Danielian]]
|-
| 50 || 1995 || [[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 51 || 1996 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 52 || 1997 || Gohar Hlghatian
|-
| 53 || 1998 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 54 || 1999 || [[Elina Danielian]]
|-
| 55 || 2000 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 56 || 2001 || Gohar Hlghatian
|-
| 57 || 2002 || [[Elina Danielian]]
|-
| 58 || 2003 || [[Elina Danielian]]
|-
| 59 || 2004 || [[Elina Danielian]]
|-
| 60 || 2005 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 61 || 2006 || [[Siranush Andriasian]]
|-
| 62 || 2007|| Siranush Andriasian
|-
| 63 || 2008 || [[Lilit Galojan]]
|-
| 64 || 2009 || Lilit Galojan
|-
| 65 || 2010 || [[Anahit Kharatyan]]
|-
| 66 || 2011 || Siranush Andriasian
|-
| 67 || 2012 || [[Maria Kursova]]<ref>{{en}} [http://www.panarmenian.net/eng/news/89215/ ''Maria Kursova wins Armenian Women’s Chess Championship 2012'']</ref>
|-
| 68 || 2013 || [[Anna Hairapetian]]
|-
| 69 || 2014 || [[Shushanna Sargsyan]]<ref>{{en}}[http://armenpress.am/eng/news/747032/ ''Shushanna Sargsyan becomes Armenia's Chess Champion 2014'']</ref>
|-
| 70 || 2015 || [[Susanna Gaboyan ]]
|-
| 71 || 2016 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 72 || 2017 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 73 || 2018 || [[Maria Kursova]]
|-
| 74 || 2019 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 75 || 2020 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 76 || 2021 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 77 || 2022 || [[Mariam Mkrtchyan]]
|-
| 78 || 2023 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 79 || 2024 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 80 || 2025 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 81 || 2026 || [[Anahit H. Mkrtchyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/a835024d Rossa Primavera]</ref>
|}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20080809135245/http://www.geocities.com/al2055Km/index.html RUSBASE]
== Notennoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Armenia]]
mjfr05pn52xkwtaswhg950zaf96iino
2187880
2187876
2026-04-16T18:38:56Z
Dakbzh
58931
/* Kampionezed kampionad ar maouezi */
2187880
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Kampionad armeniat an echedoù''' eo kampionad hiniennel broadel an [[echedoù]] en [[Armenia]]. Aozet e veze dija en amzer [[RSS Armenia]], pa oa ur republik soviedel, pezh a badas betek [[1991]]. Diwezhañ kampion [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel|Unaniezh Soviedel]] a voe un Armeniad, [[Artashes Minasian]] e anv.
== Kampioned hollek<ref>{{es}} [http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Armenia.htm 'Campeones de Armenia'']</ref> ==
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| I || 1934 || [[Genrikh Gasparyan]]
|-
| II || 1938 || Genrikh Gasparyan hag [[Aleksandr Dolujanian]]
|-
| III || 1939 || Aleksandr Dolujanian
|-
| IV || 1941 || [[Loris Kalashian]] ha [[Vazgen Karapetian]]
|-
| V || 1945 || Aleksandr Kalantar
|-
| VI || 1946 || [[Tigran Petrosian]]
|-
| VII || 1947 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| VIII || 1948 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| IX || 1949 || Genrikh Gasparyan
|-
| X || 1950 || Genrikh Gasparyan
|-
| XI || 1951 || Genrikh Gasparyan
|-
| XII || 1952 || [[Vladímir Goldin]]
|-
| XIII || 1953 || [[Artsrun Sargsian]]
|-
| XIV || 1954 || Genrikh Gasparyan
|-
| XV || 1955 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVI || 1956 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVII || 1957 || [[Nikolái Miasnikov]]
|-
| XVIII || 1958 || [[Eduard Mnatsakanian]]
|-
| XIX || 1959 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XX || 1960 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXI || 1961 || [[Vanik Zakarian]] hag Artsrun Sargsian
|-
| XXII || 1962 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXIII || 1963 || [[Adolph Demirkhanian]]
|-
| XXIV || 1964 || [[Levon Grigorian]]
|-
| XXV || 1965 || Adolph Demirkhanian
|-
| XXVI || 1966 || Levon Grigorian
|-
| XXVII || 1967 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXVIII || 1968 || Levon Grigorian
|-
| XXIX || 1969 || Levon Grigorian
|-
| XXX || 1970 || [[Karen Grigorian]]
|-
| XXXI || 1971 || Levon Grigorian
|-
| XXXII || 1972 || Levon Grigorian ha Karen Grigorian
|-
| XXXIII || 1973 || [[Albert Arutiunov]]
|-
| XXXIV || 1974 || [[Arshak Petrosian]]
|-
| XXXV || 1975 || [[Vahagn Voskanian]]
|-
| XXXVI || 1976 || [[Arshak Petrosian]] ha Vanik Zakarian & [[Gagik Akopian]]
|-
| XXXVII || 1977 || Albert Arutiunov
|-
| XXXVIII || 1978 || [[Smbat Lputian]]
|-
| XXXIX || 1979 || [[Slavik Movsisian]]
|-
| XL || 1980 || Smbat Lputian
|-
| XLI || 1981 || [[Vladímir Shaboian]]
|-
| XLII || 1982 || [[Hrachek Tavadian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| XLIII || 1983 || [[Ashot Anastasian]]
|-
| XLIV || 1984 || Vladímir Shaboian
|-
| XLV || 1985 || Ashot Anastasian
|-
| XLVI || 1986 || Ashot Anastasian
|-
| XLVII || 1987 || Ashot Anastasian
|-
| XLVIII || 1988 || Ashot Anastasian
|-
| XLIX || 1989 || [[Armen Ambarcumian]]
|-
| L || 1990 || [[Artashes Minasian]]
|-
| LI || 1991 || [[Sergey Galdunts]]
|-
| LII || 1992 || Ashot Anastasian hag Artashes Minasian
|-
| LIII || 1993 || Artashes Minasian
|-
| LIV || 1994 || Ashot Anastasian
|-
| LV || 1995 || Artashes Minasian<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic52.html Kampionad armeniat 1995]</ref>
|-
| LVI || 1996 || [[Vladímir Akopián]]
|-
| LVII || 1997 || Vladímir Akopián
|-
| LVIII || 1998 || Smbat Lputian
|-
| LVIX || 1999 || [[Karen Asrian]]
|-
| LX || 2000 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXI || 2001 || Smbat Lputian
|-
| LXII || 2002 || [[Levon Aronian]]
|-
| LXIII || 2003 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXIV || 2004 || Artashes Minasian
|-
| LXV || 2005 || Ashot Anastasian
|-
| LXVI || 2006 || Artashes Minasian
|-
| LXVII || 2007 || Karen Asrian
|-
| LXVIII || 2008 || Karen Asrian<ref>{{es}} [http://www.chessbase.com/espanola/newsdetail2.asp?id=5713 ''Karen Asrian se coronó Campeón de Armenia'']</ref>
|-
| LXIX || 2009 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXX || 2010 || [[Avetik Grigorian]]
|-
| LXXI || 2011 || [[Hovhannisyan Robert]]
|-
| LXXII || 2012 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIII || 2013 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIV || 2014 || [[Kotanjian Tigran]]
|-
| LXXV || 2015 || [[Grigoryan Karen]]
|-
| LXXVI || 2016 || [[Andriasian Zaven]]
|-
| LXXVII || 2017 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXVIII || 2018 || [[Martirosyan Halk]]
|-
| LXXIX || 2019 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXXX || 2020 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXI || 2021 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXXII || 2022 || [[Petrosyan Manuel]]
|-
| LXXXIII || 2023 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXIV || 2024 || [[Howhannisjan Robert]]
|-
| LXXXV || 2025 || [[Howhannisjan Robert]]|<ref>{{en}}[https://xn----7sbagbc0btmolfb9ahq4ovb.xn--p1ai/blog/robert_ovannisjan_stal_chempionom_armenii_po_shakhmatam_2025_goda/2025-01-22-1781 Robert Hovhannisyan became the Armenian Chess Champion in 2025 ]</ref>
|-
| LXXXIVI || 2026 || [[Manuel Petrosyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/d7893b82 The Armenian Chess Championship has concluded. Rossa Primavera]</ref>
|}
|}
== Lieskampioned ==
Niver trec'hoù ar gampioned, o unan pe "ex aequo".
* Henrik K'asparyan: 10
* Ašot Anastasyan: 8
* Lvon Grigoryan: 6
* Artašes Minasyan e Edoward Mnac'akanyan: 5
* Tigran Vartani Petrosyan e Smbat Lpowtyan: 4
* Karen Asryan ha Karen Ašoti Grigoryan: 3
* Hovhannes Gabowzyan: 2
== Kampionezed kampionad ar maouezi ==
* Trec'h e voe [[Elina Danielian]] seizh gwezh.
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 1 || 1934 || [[Sirush Makints]] ha [[Margarita Mirza-Avagian]]
|-
| 2 || 1939 || [[Lusik Kalashian]]
|-
| 3 || 1941 || [[Silva Karapetian]]
|-
| 4 || 1949 || [[Alis Aslanyan]]
|-
| 5 || 1950 || [[Rima Manukian]]
|-
| 6 || 1951 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 7 || 1952 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 8 || 1953 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 9 || 1954 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 10 || 1955 || [[Rima Manukian]]
|-
| 11 || 1956 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 12 || 1957 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 13 || 1958 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 14 || 1959 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 15 || 1960 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 16 || 1961 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 17 || 1962 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 18 || 1963 || [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 19 || 1964 || [[Marlena Vardanian]] ha [[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 20 || 1965 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 21 || 1966 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 22 || 1967 || [[Armenuhi Mehrabian]]
|-
| 23 || 1968 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 24 || 1969 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 25 || 1970 || [[Naira Agababean]]
|-
| 26 || 1971 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 27 || 1972 ||[[Tamara Boiakhchian]] hag [[Anna Hakobian]]
|-
| 28 || 1973 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 29 || 1974 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 30 || 1975 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 31 || 1976 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 32 || 1977 || [[Hasmik Babaian]]
|-
| 33 || 1978 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 34 || 1979 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 35 || 1980 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 36 || 1981 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 37 || 1982 || Meri Mangrian
|-
| 38 || 1983 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 39 || 1984 || [[Ludmila Aslanian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 40 || 1985 || [[Nune Abrahamian]]
|-
| 41 || 1986 || Ludmila Aslanian
|-
| 42 || 1987 || Ludmila Aslanian
|-
| 43 || 1988 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 44 || 1989 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 45 || 1990 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 46 || 1991 || Ludmila Aslanian
|-
| 47 || 1992 || Ludmila Aslanian
|-
| 48 || 1993 || [[Elina Danielian]]
|-
| 49 || 1994 || [[Elina Danielian]]
|-
| 50 || 1995 || [[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 51 || 1996 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 52 || 1997 || Gohar Hlghatian
|-
| 53 || 1998 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 54 || 1999 || [[Elina Danielian]]
|-
| 55 || 2000 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 56 || 2001 || Gohar Hlghatian
|-
| 57 || 2002 || [[Elina Danielian]]
|-
| 58 || 2003 || [[Elina Danielian]]
|-
| 59 || 2004 || [[Elina Danielian]]
|-
| 60 || 2005 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 61 || 2006 || [[Siranush Andriasian]]
|-
| 62 || 2007|| Siranush Andriasian
|-
| 63 || 2008 || [[Lilit Galojan]]
|-
| 64 || 2009 || Lilit Galojan
|-
| 65 || 2010 || [[Anahit Kharatyan]]
|-
| 66 || 2011 || Siranush Andriasian
|-
| 67 || 2012 || [[Maria Kursova]]<ref>{{en}} [http://www.panarmenian.net/eng/news/89215/ ''Maria Kursova wins Armenian Women’s Chess Championship 2012'']</ref>
|-
| 68 || 2013 || [[Anna Hairapetian]]
|-
| 69 || 2014 || [[Shushanna Sargsyan]]<ref>{{en}}[http://armenpress.am/eng/news/747032/ ''Shushanna Sargsyan becomes Armenia's Chess Champion 2014'']</ref>
|-
| 70 || 2015 || [[Susanna Gaboyan ]]
|-
| 71 || 2016 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 72 || 2017 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 73 || 2018 || [[Maria Kursova]]
|-
| 74 || 2019 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 75 || 2020 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 76 || 2021 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 77 || 2022 || [[Mariam Mkrtchyan]]
|-
| 78 || 2023 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 79 || 2024 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 80 || 2025 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 81 || 2026 || [[Anahit H. Mkrtchyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/a835024d Rossa Primavera]</ref>
|}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20080809135245/http://www.geocities.com/al2055Km/index.html RUSBASE]
== Notennoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Armenia]]
aypyu4tfhrfix76uli84uovjclpd6uy
2187913
2187880
2026-04-17T04:45:04Z
Dakbzh
58931
/* Kampionezed kampionad ar maouezi */
2187913
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Kampionad armeniat an echedoù''' eo kampionad hiniennel broadel an [[echedoù]] en [[Armenia]]. Aozet e veze dija en amzer [[RSS Armenia]], pa oa ur republik soviedel, pezh a badas betek [[1991]]. Diwezhañ kampion [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel|Unaniezh Soviedel]] a voe un Armeniad, [[Artashes Minasian]] e anv.
== Kampioned hollek<ref>{{es}} [http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Armenia.htm 'Campeones de Armenia'']</ref> ==
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| I || 1934 || [[Genrikh Gasparyan]]
|-
| II || 1938 || Genrikh Gasparyan hag [[Aleksandr Dolujanian]]
|-
| III || 1939 || Aleksandr Dolujanian
|-
| IV || 1941 || [[Loris Kalashian]] ha [[Vazgen Karapetian]]
|-
| V || 1945 || Aleksandr Kalantar
|-
| VI || 1946 || [[Tigran Petrosian]]
|-
| VII || 1947 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| VIII || 1948 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| IX || 1949 || Genrikh Gasparyan
|-
| X || 1950 || Genrikh Gasparyan
|-
| XI || 1951 || Genrikh Gasparyan
|-
| XII || 1952 || [[Vladímir Goldin]]
|-
| XIII || 1953 || [[Artsrun Sargsian]]
|-
| XIV || 1954 || Genrikh Gasparyan
|-
| XV || 1955 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVI || 1956 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVII || 1957 || [[Nikolái Miasnikov]]
|-
| XVIII || 1958 || [[Eduard Mnatsakanian]]
|-
| XIX || 1959 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XX || 1960 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXI || 1961 || [[Vanik Zakarian]] hag Artsrun Sargsian
|-
| XXII || 1962 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXIII || 1963 || [[Adolph Demirkhanian]]
|-
| XXIV || 1964 || [[Levon Grigorian]]
|-
| XXV || 1965 || Adolph Demirkhanian
|-
| XXVI || 1966 || Levon Grigorian
|-
| XXVII || 1967 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXVIII || 1968 || Levon Grigorian
|-
| XXIX || 1969 || Levon Grigorian
|-
| XXX || 1970 || [[Karen Grigorian]]
|-
| XXXI || 1971 || Levon Grigorian
|-
| XXXII || 1972 || Levon Grigorian ha Karen Grigorian
|-
| XXXIII || 1973 || [[Albert Arutiunov]]
|-
| XXXIV || 1974 || [[Arshak Petrosian]]
|-
| XXXV || 1975 || [[Vahagn Voskanian]]
|-
| XXXVI || 1976 || [[Arshak Petrosian]] ha Vanik Zakarian & [[Gagik Akopian]]
|-
| XXXVII || 1977 || Albert Arutiunov
|-
| XXXVIII || 1978 || [[Smbat Lputian]]
|-
| XXXIX || 1979 || [[Slavik Movsisian]]
|-
| XL || 1980 || Smbat Lputian
|-
| XLI || 1981 || [[Vladímir Shaboian]]
|-
| XLII || 1982 || [[Hrachek Tavadian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| XLIII || 1983 || [[Ashot Anastasian]]
|-
| XLIV || 1984 || Vladímir Shaboian
|-
| XLV || 1985 || Ashot Anastasian
|-
| XLVI || 1986 || Ashot Anastasian
|-
| XLVII || 1987 || Ashot Anastasian
|-
| XLVIII || 1988 || Ashot Anastasian
|-
| XLIX || 1989 || [[Armen Ambarcumian]]
|-
| L || 1990 || [[Artashes Minasian]]
|-
| LI || 1991 || [[Sergey Galdunts]]
|-
| LII || 1992 || Ashot Anastasian hag Artashes Minasian
|-
| LIII || 1993 || Artashes Minasian
|-
| LIV || 1994 || Ashot Anastasian
|-
| LV || 1995 || Artashes Minasian<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic52.html Kampionad armeniat 1995]</ref>
|-
| LVI || 1996 || [[Vladímir Akopián]]
|-
| LVII || 1997 || Vladímir Akopián
|-
| LVIII || 1998 || Smbat Lputian
|-
| LVIX || 1999 || [[Karen Asrian]]
|-
| LX || 2000 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXI || 2001 || Smbat Lputian
|-
| LXII || 2002 || [[Levon Aronian]]
|-
| LXIII || 2003 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXIV || 2004 || Artashes Minasian
|-
| LXV || 2005 || Ashot Anastasian
|-
| LXVI || 2006 || Artashes Minasian
|-
| LXVII || 2007 || Karen Asrian
|-
| LXVIII || 2008 || Karen Asrian<ref>{{es}} [http://www.chessbase.com/espanola/newsdetail2.asp?id=5713 ''Karen Asrian se coronó Campeón de Armenia'']</ref>
|-
| LXIX || 2009 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXX || 2010 || [[Avetik Grigorian]]
|-
| LXXI || 2011 || [[Hovhannisyan Robert]]
|-
| LXXII || 2012 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIII || 2013 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIV || 2014 || [[Kotanjian Tigran]]
|-
| LXXV || 2015 || [[Grigoryan Karen]]
|-
| LXXVI || 2016 || [[Andriasian Zaven]]
|-
| LXXVII || 2017 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXVIII || 2018 || [[Martirosyan Halk]]
|-
| LXXIX || 2019 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXXX || 2020 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXI || 2021 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXXII || 2022 || [[Petrosyan Manuel]]
|-
| LXXXIII || 2023 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXIV || 2024 || [[Howhannisjan Robert]]
|-
| LXXXV || 2025 || [[Howhannisjan Robert]]|<ref>{{en}}[https://xn----7sbagbc0btmolfb9ahq4ovb.xn--p1ai/blog/robert_ovannisjan_stal_chempionom_armenii_po_shakhmatam_2025_goda/2025-01-22-1781 Robert Hovhannisyan became the Armenian Chess Champion in 2025 ]</ref>
|-
| LXXXIVI || 2026 || [[Manuel Petrosyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/d7893b82 The Armenian Chess Championship has concluded. Rossa Primavera]</ref>
|}
|}
== Lieskampioned ==
Niver trec'hoù ar gampioned, o unan pe "ex aequo".
* Henrik K'asparyan: 10
* Ašot Anastasyan: 8
* Lvon Grigoryan: 6
* Artašes Minasyan e Edoward Mnac'akanyan: 5
* Tigran Vartani Petrosyan e Smbat Lpowtyan: 4
* Karen Asryan ha Karen Ašoti Grigoryan: 3
* Hovhannes Gabowzyan: 2
== Kampionezed kampionad ar maouezi ==
* Trec'h e voe [[Elina Danielian]] seizh gwezh.
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 1 || 1934 || [[Sirush Makints]] ha [[Margarita Mirza-Avagian]]
|-
| 2 || 1939 || [[Lusik Kalashian]]
|-
| 3 || 1941 || [[Silva Karapetian]]
|-
| 4 || 1949 || [[Alis Aslanyan]]
|-
| 5 || 1950 || [[Rima Manukian]]
|-
| 6 || 1951 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 7 || 1952 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 8 || 1953 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 9 || 1954 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 10 || 1955 || [[Rima Manukian]]
|-
| 11 || 1956 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 12 || 1957 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 13 || 1958 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 14 || 1959 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 15 || 1960 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 16 || 1961 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 17 || 1962 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 18 || 1963 || [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 19 || 1964 || [[Marlena Vardanian]] ha [[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 20 || 1965 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 21 || 1966 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 22 || 1967 || [[Armenuhi Mehrabian]]
|-
| 23 || 1968 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 24 || 1969 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 25 || 1970 || [[Naira Agababean]]
|-
| 26 || 1971 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 27 || 1972 ||[[Tamara Boiakhchian]] hag [[Anna Hakobian]]
|-
| 28 || 1973 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 29 || 1974 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 30 || 1975 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 31 || 1976 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 32 || 1977 || [[Hasmik Babaian]]
|-
| 33 || 1978 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 34 || 1979 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 35 || 1980 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 36 || 1981 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 37 || 1982 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 38 || 1983 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 39 || 1984 || [[Ludmila Aslanian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 40 || 1985 || [[Nune Abrahamian]]
|-
| 41 || 1986 || Ludmila Aslanian
|-
| 42 || 1987 || Ludmila Aslanian
|-
| 43 || 1988 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 44 || 1989 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 45 || 1990 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 46 || 1991 || Ludmila Aslanian
|-
| 47 || 1992 || Ludmila Aslanian
|-
| 48 || 1993 || [[Elina Danielian]]
|-
| 49 || 1994 || [[Elina Danielian]]
|-
| 50 || 1995 || [[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 51 || 1996 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 52 || 1997 || Gohar Hlghatian
|-
| 53 || 1998 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 54 || 1999 || [[Elina Danielian]]
|-
| 55 || 2000 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 56 || 2001 || Gohar Hlghatian
|-
| 57 || 2002 || [[Elina Danielian]]
|-
| 58 || 2003 || [[Elina Danielian]]
|-
| 59 || 2004 || [[Elina Danielian]]
|-
| 60 || 2005 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 61 || 2006 || [[Siranush Andriasian]]
|-
| 62 || 2007|| Siranush Andriasian
|-
| 63 || 2008 || [[Lilit Galojan]]
|-
| 64 || 2009 || Lilit Galojan
|-
| 65 || 2010 || [[Anahit Kharatyan]]
|-
| 66 || 2011 || Siranush Andriasian
|-
| 67 || 2012 || [[Maria Kursova]]<ref>{{en}} [http://www.panarmenian.net/eng/news/89215/ ''Maria Kursova wins Armenian Women’s Chess Championship 2012'']</ref>
|-
| 68 || 2013 || [[Anna Hairapetian]]
|-
| 69 || 2014 || [[Shushanna Sargsyan]]<ref>{{en}}[http://armenpress.am/eng/news/747032/ ''Shushanna Sargsyan becomes Armenia's Chess Champion 2014'']</ref>
|-
| 70 || 2015 || [[Susanna Gaboyan ]]
|-
| 71 || 2016 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 72 || 2017 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 73 || 2018 || [[Maria Kursova]]
|-
| 74 || 2019 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 75 || 2020 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 76 || 2021 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 77 || 2022 || [[Mariam Mkrtchyan]]
|-
| 78 || 2023 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 79 || 2024 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 80 || 2025 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 81 || 2026 || [[Anahit H. Mkrtchyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/a835024d Rossa Primavera]</ref>
|}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20080809135245/http://www.geocities.com/al2055Km/index.html RUSBASE]
== Notennoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Armenia]]
f5pw1q62wq71471m1el1rsyv1lxspu5
2187920
2187913
2026-04-17T05:27:57Z
Dakbzh
58931
/* Kampionezed kampionad ar maouezi */
2187920
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Kampionad armeniat an echedoù''' eo kampionad hiniennel broadel an [[echedoù]] en [[Armenia]]. Aozet e veze dija en amzer [[RSS Armenia]], pa oa ur republik soviedel, pezh a badas betek [[1991]]. Diwezhañ kampion [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel|Unaniezh Soviedel]] a voe un Armeniad, [[Artashes Minasian]] e anv.
== Kampioned hollek<ref>{{es}} [http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Armenia.htm 'Campeones de Armenia'']</ref> ==
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| I || 1934 || [[Genrikh Gasparyan]]
|-
| II || 1938 || Genrikh Gasparyan hag [[Aleksandr Dolujanian]]
|-
| III || 1939 || Aleksandr Dolujanian
|-
| IV || 1941 || [[Loris Kalashian]] ha [[Vazgen Karapetian]]
|-
| V || 1945 || Aleksandr Kalantar
|-
| VI || 1946 || [[Tigran Petrosian]]
|-
| VII || 1947 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| VIII || 1948 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| IX || 1949 || Genrikh Gasparyan
|-
| X || 1950 || Genrikh Gasparyan
|-
| XI || 1951 || Genrikh Gasparyan
|-
| XII || 1952 || [[Vladímir Goldin]]
|-
| XIII || 1953 || [[Artsrun Sargsian]]
|-
| XIV || 1954 || Genrikh Gasparyan
|-
| XV || 1955 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVI || 1956 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVII || 1957 || [[Nikolái Miasnikov]]
|-
| XVIII || 1958 || [[Eduard Mnatsakanian]]
|-
| XIX || 1959 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XX || 1960 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXI || 1961 || [[Vanik Zakarian]] hag Artsrun Sargsian
|-
| XXII || 1962 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXIII || 1963 || [[Adolph Demirkhanian]]
|-
| XXIV || 1964 || [[Levon Grigorian]]
|-
| XXV || 1965 || Adolph Demirkhanian
|-
| XXVI || 1966 || Levon Grigorian
|-
| XXVII || 1967 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXVIII || 1968 || Levon Grigorian
|-
| XXIX || 1969 || Levon Grigorian
|-
| XXX || 1970 || [[Karen Grigorian]]
|-
| XXXI || 1971 || Levon Grigorian
|-
| XXXII || 1972 || Levon Grigorian ha Karen Grigorian
|-
| XXXIII || 1973 || [[Albert Arutiunov]]
|-
| XXXIV || 1974 || [[Arshak Petrosian]]
|-
| XXXV || 1975 || [[Vahagn Voskanian]]
|-
| XXXVI || 1976 || [[Arshak Petrosian]] ha Vanik Zakarian & [[Gagik Akopian]]
|-
| XXXVII || 1977 || Albert Arutiunov
|-
| XXXVIII || 1978 || [[Smbat Lputian]]
|-
| XXXIX || 1979 || [[Slavik Movsisian]]
|-
| XL || 1980 || Smbat Lputian
|-
| XLI || 1981 || [[Vladímir Shaboian]]
|-
| XLII || 1982 || [[Hrachek Tavadian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| XLIII || 1983 || [[Ashot Anastasian]]
|-
| XLIV || 1984 || Vladímir Shaboian
|-
| XLV || 1985 || Ashot Anastasian
|-
| XLVI || 1986 || Ashot Anastasian
|-
| XLVII || 1987 || Ashot Anastasian
|-
| XLVIII || 1988 || Ashot Anastasian
|-
| XLIX || 1989 || [[Armen Ambarcumian]]
|-
| L || 1990 || [[Artashes Minasian]]
|-
| LI || 1991 || [[Sergey Galdunts]]
|-
| LII || 1992 || Ashot Anastasian hag Artashes Minasian
|-
| LIII || 1993 || Artashes Minasian
|-
| LIV || 1994 || Ashot Anastasian
|-
| LV || 1995 || Artashes Minasian<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic52.html Kampionad armeniat 1995]</ref>
|-
| LVI || 1996 || [[Vladímir Akopián]]
|-
| LVII || 1997 || Vladímir Akopián
|-
| LVIII || 1998 || Smbat Lputian
|-
| LVIX || 1999 || [[Karen Asrian]]
|-
| LX || 2000 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXI || 2001 || Smbat Lputian
|-
| LXII || 2002 || [[Levon Aronian]]
|-
| LXIII || 2003 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXIV || 2004 || Artashes Minasian
|-
| LXV || 2005 || Ashot Anastasian
|-
| LXVI || 2006 || Artashes Minasian
|-
| LXVII || 2007 || Karen Asrian
|-
| LXVIII || 2008 || Karen Asrian<ref>{{es}} [http://www.chessbase.com/espanola/newsdetail2.asp?id=5713 ''Karen Asrian se coronó Campeón de Armenia'']</ref>
|-
| LXIX || 2009 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXX || 2010 || [[Avetik Grigorian]]
|-
| LXXI || 2011 || [[Hovhannisyan Robert]]
|-
| LXXII || 2012 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIII || 2013 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIV || 2014 || [[Kotanjian Tigran]]
|-
| LXXV || 2015 || [[Grigoryan Karen]]
|-
| LXXVI || 2016 || [[Andriasian Zaven]]
|-
| LXXVII || 2017 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXVIII || 2018 || [[Martirosyan Halk]]
|-
| LXXIX || 2019 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXXX || 2020 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXI || 2021 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXXII || 2022 || [[Petrosyan Manuel]]
|-
| LXXXIII || 2023 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXIV || 2024 || [[Howhannisjan Robert]]
|-
| LXXXV || 2025 || [[Howhannisjan Robert]]|<ref>{{en}}[https://xn----7sbagbc0btmolfb9ahq4ovb.xn--p1ai/blog/robert_ovannisjan_stal_chempionom_armenii_po_shakhmatam_2025_goda/2025-01-22-1781 Robert Hovhannisyan became the Armenian Chess Champion in 2025 ]</ref>
|-
| LXXXIVI || 2026 || [[Manuel Petrosyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/d7893b82 The Armenian Chess Championship has concluded. Rossa Primavera]</ref>
|}
|}
== Lieskampioned ==
Niver trec'hoù ar gampioned, o unan pe "ex aequo".
* Henrik K'asparyan: 10
* Ašot Anastasyan: 8
* Lvon Grigoryan: 6
* Artašes Minasyan e Edoward Mnac'akanyan: 5
* Tigran Vartani Petrosyan e Smbat Lpowtyan: 4
* Karen Asryan ha Karen Ašoti Grigoryan: 3
* Hovhannes Gabowzyan: 2
== Kampionezed kampionad ar maouezi ==
* Trec'h e voe [[Elina Danielian]] seizh gwezh.
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 1 || 1934 || [[Sirush Makints]] ha [[Margarita Mirza-Avagian]]
|-
| 2 || 1939 || [[Lusik Kalashian]]
|-
| 3 || 1941 || [[Silva Karapetian]]
|-
| 4 || 1949 || [[Alis Aslanyan]]
|-
| 5 || 1950 || [[Rima Manukian]]
|-
| 6 || 1951 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 7 || 1952 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 8 || 1953 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 9 || 1954 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 10 || 1955 || [[Rima Manukian]]
|-
| 11 || 1956 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 12 || 1957 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 13 || 1958 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 14 || 1959 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 15 || 1960 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 16 || 1961 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 17 || 1962 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 18 || 1963 || [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 19 || 1964 || [[Marlena Vardanian]] ha [[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 20 || 1965 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 21 || 1966 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 22 || 1967 || [[Armenuhi Mehrabian]]
|-
| 23 || 1968 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 24 || 1969 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 25 || 1970 || [[Naira Agababean]]
|-
| 26 || 1971 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 27 || 1972 ||[[Tamara Boiakhchian]] hag [[Anna Hakobian]]
|-
| 28 || 1973 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 29 || 1974 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 30 || 1975 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 31 || 1976 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 32 || 1977 || [[Hasmik Babaian]]
|-
| 33 || 1978 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 34 || 1979 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 35 || 1980 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 36 || 1981 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 37 || 1982 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 38 || 1983 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 39 || 1984 || [[Ludmila Aslanian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 40 || 1985 || [[Nune Abrahamian]]
|-
| 41 || 1986 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 42 || 1987 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 43 || 1988 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 44 || 1989 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 45 || 1990 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 46 || 1991 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 47 || 1992 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 48 || 1993 || [[Elina Danielian]]
|-
| 49 || 1994 || [[Elina Danielian]]
|-
| 50 || 1995 || [[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 51 || 1996 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 52 || 1997 || Gohar Hlghatian
|-
| 53 || 1998 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 54 || 1999 || [[Elina Danielian]]
|-
| 55 || 2000 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 56 || 2001 || Gohar Hlghatian
|-
| 57 || 2002 || [[Elina Danielian]]
|-
| 58 || 2003 || [[Elina Danielian]]
|-
| 59 || 2004 || [[Elina Danielian]]
|-
| 60 || 2005 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 61 || 2006 || [[Siranush Andriasian]]
|-
| 62 || 2007|| Siranush Andriasian
|-
| 63 || 2008 || [[Lilit Galojan]]
|-
| 64 || 2009 || Lilit Galojan
|-
| 65 || 2010 || [[Anahit Kharatyan]]
|-
| 66 || 2011 || Siranush Andriasian
|-
| 67 || 2012 || [[Maria Kursova]]<ref>{{en}} [http://www.panarmenian.net/eng/news/89215/ ''Maria Kursova wins Armenian Women’s Chess Championship 2012'']</ref>
|-
| 68 || 2013 || [[Anna Hairapetian]]
|-
| 69 || 2014 || [[Shushanna Sargsyan]]<ref>{{en}}[http://armenpress.am/eng/news/747032/ ''Shushanna Sargsyan becomes Armenia's Chess Champion 2014'']</ref>
|-
| 70 || 2015 || [[Susanna Gaboyan ]]
|-
| 71 || 2016 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 72 || 2017 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 73 || 2018 || [[Maria Kursova]]
|-
| 74 || 2019 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 75 || 2020 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 76 || 2021 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 77 || 2022 || [[Mariam Mkrtchyan]]
|-
| 78 || 2023 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 79 || 2024 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 80 || 2025 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 81 || 2026 || [[Anahit H. Mkrtchyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/a835024d Rossa Primavera]</ref>
|}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20080809135245/http://www.geocities.com/al2055Km/index.html RUSBASE]
== Notennoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Armenia]]
lv12g0ltre7rn75bh9hcgdytv3h3zbq
2187943
2187920
2026-04-17T09:44:25Z
Dakbzh
58931
/* Kampionezed kampionad ar maouezi */
2187943
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Kampionad armeniat an echedoù''' eo kampionad hiniennel broadel an [[echedoù]] en [[Armenia]]. Aozet e veze dija en amzer [[RSS Armenia]], pa oa ur republik soviedel, pezh a badas betek [[1991]]. Diwezhañ kampion [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel|Unaniezh Soviedel]] a voe un Armeniad, [[Artashes Minasian]] e anv.
== Kampioned hollek<ref>{{es}} [http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Armenia.htm 'Campeones de Armenia'']</ref> ==
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| I || 1934 || [[Genrikh Gasparyan]]
|-
| II || 1938 || Genrikh Gasparyan hag [[Aleksandr Dolujanian]]
|-
| III || 1939 || Aleksandr Dolujanian
|-
| IV || 1941 || [[Loris Kalashian]] ha [[Vazgen Karapetian]]
|-
| V || 1945 || Aleksandr Kalantar
|-
| VI || 1946 || [[Tigran Petrosian]]
|-
| VII || 1947 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| VIII || 1948 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| IX || 1949 || Genrikh Gasparyan
|-
| X || 1950 || Genrikh Gasparyan
|-
| XI || 1951 || Genrikh Gasparyan
|-
| XII || 1952 || [[Vladímir Goldin]]
|-
| XIII || 1953 || [[Artsrun Sargsian]]
|-
| XIV || 1954 || Genrikh Gasparyan
|-
| XV || 1955 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVI || 1956 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVII || 1957 || [[Nikolái Miasnikov]]
|-
| XVIII || 1958 || [[Eduard Mnatsakanian]]
|-
| XIX || 1959 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XX || 1960 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXI || 1961 || [[Vanik Zakarian]] hag Artsrun Sargsian
|-
| XXII || 1962 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXIII || 1963 || [[Adolph Demirkhanian]]
|-
| XXIV || 1964 || [[Levon Grigorian]]
|-
| XXV || 1965 || Adolph Demirkhanian
|-
| XXVI || 1966 || Levon Grigorian
|-
| XXVII || 1967 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXVIII || 1968 || Levon Grigorian
|-
| XXIX || 1969 || Levon Grigorian
|-
| XXX || 1970 || [[Karen Grigorian]]
|-
| XXXI || 1971 || Levon Grigorian
|-
| XXXII || 1972 || Levon Grigorian ha Karen Grigorian
|-
| XXXIII || 1973 || [[Albert Arutiunov]]
|-
| XXXIV || 1974 || [[Arshak Petrosian]]
|-
| XXXV || 1975 || [[Vahagn Voskanian]]
|-
| XXXVI || 1976 || [[Arshak Petrosian]] ha Vanik Zakarian & [[Gagik Akopian]]
|-
| XXXVII || 1977 || Albert Arutiunov
|-
| XXXVIII || 1978 || [[Smbat Lputian]]
|-
| XXXIX || 1979 || [[Slavik Movsisian]]
|-
| XL || 1980 || Smbat Lputian
|-
| XLI || 1981 || [[Vladímir Shaboian]]
|-
| XLII || 1982 || [[Hrachek Tavadian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| XLIII || 1983 || [[Ashot Anastasian]]
|-
| XLIV || 1984 || Vladímir Shaboian
|-
| XLV || 1985 || Ashot Anastasian
|-
| XLVI || 1986 || Ashot Anastasian
|-
| XLVII || 1987 || Ashot Anastasian
|-
| XLVIII || 1988 || Ashot Anastasian
|-
| XLIX || 1989 || [[Armen Ambarcumian]]
|-
| L || 1990 || [[Artashes Minasian]]
|-
| LI || 1991 || [[Sergey Galdunts]]
|-
| LII || 1992 || Ashot Anastasian hag Artashes Minasian
|-
| LIII || 1993 || Artashes Minasian
|-
| LIV || 1994 || Ashot Anastasian
|-
| LV || 1995 || Artashes Minasian<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic52.html Kampionad armeniat 1995]</ref>
|-
| LVI || 1996 || [[Vladímir Akopián]]
|-
| LVII || 1997 || Vladímir Akopián
|-
| LVIII || 1998 || Smbat Lputian
|-
| LVIX || 1999 || [[Karen Asrian]]
|-
| LX || 2000 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXI || 2001 || Smbat Lputian
|-
| LXII || 2002 || [[Levon Aronian]]
|-
| LXIII || 2003 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXIV || 2004 || Artashes Minasian
|-
| LXV || 2005 || Ashot Anastasian
|-
| LXVI || 2006 || Artashes Minasian
|-
| LXVII || 2007 || Karen Asrian
|-
| LXVIII || 2008 || Karen Asrian<ref>{{es}} [http://www.chessbase.com/espanola/newsdetail2.asp?id=5713 ''Karen Asrian se coronó Campeón de Armenia'']</ref>
|-
| LXIX || 2009 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXX || 2010 || [[Avetik Grigorian]]
|-
| LXXI || 2011 || [[Hovhannisyan Robert]]
|-
| LXXII || 2012 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIII || 2013 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIV || 2014 || [[Kotanjian Tigran]]
|-
| LXXV || 2015 || [[Grigoryan Karen]]
|-
| LXXVI || 2016 || [[Andriasian Zaven]]
|-
| LXXVII || 2017 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXVIII || 2018 || [[Martirosyan Halk]]
|-
| LXXIX || 2019 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXXX || 2020 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXI || 2021 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXXII || 2022 || [[Petrosyan Manuel]]
|-
| LXXXIII || 2023 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXIV || 2024 || [[Howhannisjan Robert]]
|-
| LXXXV || 2025 || [[Howhannisjan Robert]]|<ref>{{en}}[https://xn----7sbagbc0btmolfb9ahq4ovb.xn--p1ai/blog/robert_ovannisjan_stal_chempionom_armenii_po_shakhmatam_2025_goda/2025-01-22-1781 Robert Hovhannisyan became the Armenian Chess Champion in 2025 ]</ref>
|-
| LXXXIVI || 2026 || [[Manuel Petrosyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/d7893b82 The Armenian Chess Championship has concluded. Rossa Primavera]</ref>
|}
|}
== Lieskampioned ==
Niver trec'hoù ar gampioned, o unan pe "ex aequo".
* Henrik K'asparyan: 10
* Ašot Anastasyan: 8
* Lvon Grigoryan: 6
* Artašes Minasyan e Edoward Mnac'akanyan: 5
* Tigran Vartani Petrosyan e Smbat Lpowtyan: 4
* Karen Asryan ha Karen Ašoti Grigoryan: 3
* Hovhannes Gabowzyan: 2
== Kampionezed kampionad ar maouezi ==
* Trec'h e voe [[Elina Danielian]] seizh gwezh.
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 1 || 1934 || [[Sirush Makints]] ha [[Margarita Mirza-Avagian]]
|-
| 2 || 1939 || [[Lusik Kalashian]]
|-
| 3 || 1941 || [[Silva Karapetian]]
|-
| 4 || 1949 || [[Alis Aslanyan]]
|-
| 5 || 1950 || [[Rima Manukian]]
|-
| 6 || 1951 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 7 || 1952 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 8 || 1953 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 9 || 1954 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 10 || 1955 || [[Rima Manukian]]
|-
| 11 || 1956 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 12 || 1957 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 13 || 1958 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 14 || 1959 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 15 || 1960 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 16 || 1961 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 17 || 1962 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 18 || 1963 || [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 19 || 1964 || [[Marlena Vardanian]] ha [[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 20 || 1965 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 21 || 1966 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 22 || 1967 || [[Armenuhi Mehrabian]]
|-
| 23 || 1968 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 24 || 1969 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 25 || 1970 || [[Naira Agababean]]
|-
| 26 || 1971 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 27 || 1972 ||[[Tamara Boiakhchian]] hag [[Anna Hakobian]]
|-
| 28 || 1973 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 29 || 1974 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 30 || 1975 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 31 || 1976 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 32 || 1977 || [[Hasmik Babaian]]
|-
| 33 || 1978 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 34 || 1979 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 35 || 1980 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 36 || 1981 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 37 || 1982 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 38 || 1983 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 39 || 1984 || [[Ludmila Aslanian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 40 || 1985 || [[Nune Abrahamian]]
|-
| 41 || 1986 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 42 || 1987 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 43 || 1988 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 44 || 1989 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 45 || 1990 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 46 || 1991 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 47 || 1992 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 48 || 1993 || [[Elina Danielian]]
|-
| 49 || 1994 || [[Elina Danielian]]
|-
| 50 || 1995 || [[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 51 || 1996 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 52 || 1997 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 53 || 1998 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 54 || 1999 || [[Elina Danielian]]
|-
| 55 || 2000 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 56 || 2001 || Gohar Hlghatian
|-
| 57 || 2002 || [[Elina Danielian]]
|-
| 58 || 2003 || [[Elina Danielian]]
|-
| 59 || 2004 || [[Elina Danielian]]
|-
| 60 || 2005 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 61 || 2006 || [[Siranush Andriasian]]
|-
| 62 || 2007|| Siranush Andriasian
|-
| 63 || 2008 || [[Lilit Galojan]]
|-
| 64 || 2009 || Lilit Galojan
|-
| 65 || 2010 || [[Anahit Kharatyan]]
|-
| 66 || 2011 || Siranush Andriasian
|-
| 67 || 2012 || [[Maria Kursova]]<ref>{{en}} [http://www.panarmenian.net/eng/news/89215/ ''Maria Kursova wins Armenian Women’s Chess Championship 2012'']</ref>
|-
| 68 || 2013 || [[Anna Hairapetian]]
|-
| 69 || 2014 || [[Shushanna Sargsyan]]<ref>{{en}}[http://armenpress.am/eng/news/747032/ ''Shushanna Sargsyan becomes Armenia's Chess Champion 2014'']</ref>
|-
| 70 || 2015 || [[Susanna Gaboyan ]]
|-
| 71 || 2016 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 72 || 2017 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 73 || 2018 || [[Maria Kursova]]
|-
| 74 || 2019 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 75 || 2020 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 76 || 2021 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 77 || 2022 || [[Mariam Mkrtchyan]]
|-
| 78 || 2023 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 79 || 2024 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 80 || 2025 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 81 || 2026 || [[Anahit H. Mkrtchyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/a835024d Rossa Primavera]</ref>
|}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20080809135245/http://www.geocities.com/al2055Km/index.html RUSBASE]
== Notennoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Armenia]]
k678uk66vu02mbanqfmu8lmmvwsje99
2187944
2187943
2026-04-17T09:45:02Z
Dakbzh
58931
/* Kampionezed kampionad ar maouezi */
2187944
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Kampionad armeniat an echedoù''' eo kampionad hiniennel broadel an [[echedoù]] en [[Armenia]]. Aozet e veze dija en amzer [[RSS Armenia]], pa oa ur republik soviedel, pezh a badas betek [[1991]]. Diwezhañ kampion [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel|Unaniezh Soviedel]] a voe un Armeniad, [[Artashes Minasian]] e anv.
== Kampioned hollek<ref>{{es}} [http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Armenia.htm 'Campeones de Armenia'']</ref> ==
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| I || 1934 || [[Genrikh Gasparyan]]
|-
| II || 1938 || Genrikh Gasparyan hag [[Aleksandr Dolujanian]]
|-
| III || 1939 || Aleksandr Dolujanian
|-
| IV || 1941 || [[Loris Kalashian]] ha [[Vazgen Karapetian]]
|-
| V || 1945 || Aleksandr Kalantar
|-
| VI || 1946 || [[Tigran Petrosian]]
|-
| VII || 1947 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| VIII || 1948 || [[Tigran Petrosian]] ha Genrikh Gasparyan
|-
| IX || 1949 || Genrikh Gasparyan
|-
| X || 1950 || Genrikh Gasparyan
|-
| XI || 1951 || Genrikh Gasparyan
|-
| XII || 1952 || [[Vladímir Goldin]]
|-
| XIII || 1953 || [[Artsrun Sargsian]]
|-
| XIV || 1954 || Genrikh Gasparyan
|-
| XV || 1955 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVI || 1956 || Genrikh Gasparyan
|-
| XVII || 1957 || [[Nikolái Miasnikov]]
|-
| XVIII || 1958 || [[Eduard Mnatsakanian]]
|-
| XIX || 1959 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XX || 1960 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXI || 1961 || [[Vanik Zakarian]] hag Artsrun Sargsian
|-
| XXII || 1962 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXIII || 1963 || [[Adolph Demirkhanian]]
|-
| XXIV || 1964 || [[Levon Grigorian]]
|-
| XXV || 1965 || Adolph Demirkhanian
|-
| XXVI || 1966 || Levon Grigorian
|-
| XXVII || 1967 || Eduard Mnatsakanian
|-
| XXVIII || 1968 || Levon Grigorian
|-
| XXIX || 1969 || Levon Grigorian
|-
| XXX || 1970 || [[Karen Grigorian]]
|-
| XXXI || 1971 || Levon Grigorian
|-
| XXXII || 1972 || Levon Grigorian ha Karen Grigorian
|-
| XXXIII || 1973 || [[Albert Arutiunov]]
|-
| XXXIV || 1974 || [[Arshak Petrosian]]
|-
| XXXV || 1975 || [[Vahagn Voskanian]]
|-
| XXXVI || 1976 || [[Arshak Petrosian]] ha Vanik Zakarian & [[Gagik Akopian]]
|-
| XXXVII || 1977 || Albert Arutiunov
|-
| XXXVIII || 1978 || [[Smbat Lputian]]
|-
| XXXIX || 1979 || [[Slavik Movsisian]]
|-
| XL || 1980 || Smbat Lputian
|-
| XLI || 1981 || [[Vladímir Shaboian]]
|-
| XLII || 1982 || [[Hrachek Tavadian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
|-
! Niverenn !! Lec’h !! Kampion
|-
| XLIII || 1983 || [[Ashot Anastasian]]
|-
| XLIV || 1984 || Vladímir Shaboian
|-
| XLV || 1985 || Ashot Anastasian
|-
| XLVI || 1986 || Ashot Anastasian
|-
| XLVII || 1987 || Ashot Anastasian
|-
| XLVIII || 1988 || Ashot Anastasian
|-
| XLIX || 1989 || [[Armen Ambarcumian]]
|-
| L || 1990 || [[Artashes Minasian]]
|-
| LI || 1991 || [[Sergey Galdunts]]
|-
| LII || 1992 || Ashot Anastasian hag Artashes Minasian
|-
| LIII || 1993 || Artashes Minasian
|-
| LIV || 1994 || Ashot Anastasian
|-
| LV || 1995 || Artashes Minasian<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic52.html Kampionad armeniat 1995]</ref>
|-
| LVI || 1996 || [[Vladímir Akopián]]
|-
| LVII || 1997 || Vladímir Akopián
|-
| LVIII || 1998 || Smbat Lputian
|-
| LVIX || 1999 || [[Karen Asrian]]
|-
| LX || 2000 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXI || 2001 || Smbat Lputian
|-
| LXII || 2002 || [[Levon Aronian]]
|-
| LXIII || 2003 || [[Gabriel Sargissian]]
|-
| LXIV || 2004 || Artashes Minasian
|-
| LXV || 2005 || Ashot Anastasian
|-
| LXVI || 2006 || Artashes Minasian
|-
| LXVII || 2007 || Karen Asrian
|-
| LXVIII || 2008 || Karen Asrian<ref>{{es}} [http://www.chessbase.com/espanola/newsdetail2.asp?id=5713 ''Karen Asrian se coronó Campeón de Armenia'']</ref>
|-
| LXIX || 2009 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXX || 2010 || [[Avetik Grigorian]]
|-
| LXXI || 2011 || [[Hovhannisyan Robert]]
|-
| LXXII || 2012 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIII || 2013 || [[Petrosian Tigran]]
|-
| LXXIV || 2014 || [[Kotanjian Tigran]]
|-
| LXXV || 2015 || [[Grigoryan Karen]]
|-
| LXXVI || 2016 || [[Andriasian Zaven]]
|-
| LXXVII || 2017 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXVIII || 2018 || [[Martirosyan Halk]]
|-
| LXXIX || 2019 || [[Pashikian Arman]]
|-
| LXXX || 2020 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXI || 2021 || [[Gabuzyan Hovhannes]]
|-
| LXXXII || 2022 || [[Petrosyan Manuel]]
|-
| LXXXIII || 2023 || [[Ter-Sahakyan Samvel]]
|-
| LXXXIV || 2024 || [[Howhannisjan Robert]]
|-
| LXXXV || 2025 || [[Howhannisjan Robert]]|<ref>{{en}}[https://xn----7sbagbc0btmolfb9ahq4ovb.xn--p1ai/blog/robert_ovannisjan_stal_chempionom_armenii_po_shakhmatam_2025_goda/2025-01-22-1781 Robert Hovhannisyan became the Armenian Chess Champion in 2025 ]</ref>
|-
| LXXXIVI || 2026 || [[Manuel Petrosyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/d7893b82 The Armenian Chess Championship has concluded. Rossa Primavera]</ref>
|}
|}
== Lieskampioned ==
Niver trec'hoù ar gampioned, o unan pe "ex aequo".
* Henrik K'asparyan: 10
* Ašot Anastasyan: 8
* Lvon Grigoryan: 6
* Artašes Minasyan e Edoward Mnac'akanyan: 5
* Tigran Vartani Petrosyan e Smbat Lpowtyan: 4
* Karen Asryan ha Karen Ašoti Grigoryan: 3
* Hovhannes Gabowzyan: 2
== Kampionezed kampionad ar maouezi ==
* Trec'h e voe [[Elina Danielian]] seizh gwezh.
{|
|- valign="top"
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 1 || 1934 || [[Sirush Makints]] ha [[Margarita Mirza-Avagian]]
|-
| 2 || 1939 || [[Lusik Kalashian]]
|-
| 3 || 1941 || [[Silva Karapetian]]
|-
| 4 || 1949 || [[Alis Aslanyan]]
|-
| 5 || 1950 || [[Rima Manukian]]
|-
| 6 || 1951 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 7 || 1952 || [[Marieta Melik-Pashaian]]
|-
| 8 || 1953 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 9 || 1954 || [[Nefelina Marjanian]]
|-
| 10 || 1955 || [[Rima Manukian]]
|-
| 11 || 1956 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 12 || 1957 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 13 || 1958 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 14 || 1959 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 15 || 1960 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 16 || 1961 || [[Galina Lyapunova]]
|-
| 17 || 1962 || [[Marlena Vardanian]]
|-
| 18 || 1963 || [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 19 || 1964 || [[Marlena Vardanian]] ha [[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 20 || 1965 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 21 || 1966 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 22 || 1967 || [[Armenuhi Mehrabian]]
|-
| 23 || 1968 ||[[Tamara Boiakhchian]] ha [[Venera Boiakhchian]]
|-
| 24 || 1969 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 25 || 1970 || [[Naira Agababean]]
|-
| 26 || 1971 ||[[Tamara Boiakhchian]]
|-
| 27 || 1972 ||[[Tamara Boiakhchian]] hag [[Anna Hakobian]]
|-
| 28 || 1973 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 29 || 1974 || [[Vera Ghazarian]]
|-
| 30 || 1975 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 31 || 1976 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 32 || 1977 || [[Hasmik Babaian]]
|-
| 33 || 1978 || [[Anna Hakobian]]
|-
| 34 || 1979 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 35 || 1980 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 36 || 1981 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 37 || 1982 || [[Meri Mangrian]]
|-
| 38 || 1983 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 39 || 1984 || [[Ludmila Aslanian]]
|}
|
{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kampionez
|-
| 40 || 1985 || [[Nune Abrahamian]]
|-
| 41 || 1986 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 42 || 1987 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 43 || 1988 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 44 || 1989 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 45 || 1990 || [[Erna Khalafian]]
|-
| 46 || 1991 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 47 || 1992 || [[Ludmila Aslanian]]
|-
| 48 || 1993 || [[Elina Danielian]]
|-
| 49 || 1994 || [[Elina Danielian]]
|-
| 50 || 1995 || [[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 51 || 1996 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 52 || 1997 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 53 || 1998 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 54 || 1999 || [[Elina Danielian]]
|-
| 55 || 2000 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 56 || 2001 || [[Gohar Hlghatian]]
|-
| 57 || 2002 || [[Elina Danielian]]
|-
| 58 || 2003 || [[Elina Danielian]]
|-
| 59 || 2004 || [[Elina Danielian]]
|-
| 60 || 2005 ||[[Lilit Mkrtchian (echedoù)|Lilit Mkrtchian]]
|-
| 61 || 2006 || [[Siranush Andriasian]]
|-
| 62 || 2007|| Siranush Andriasian
|-
| 63 || 2008 || [[Lilit Galojan]]
|-
| 64 || 2009 || Lilit Galojan
|-
| 65 || 2010 || [[Anahit Kharatyan]]
|-
| 66 || 2011 || Siranush Andriasian
|-
| 67 || 2012 || [[Maria Kursova]]<ref>{{en}} [http://www.panarmenian.net/eng/news/89215/ ''Maria Kursova wins Armenian Women’s Chess Championship 2012'']</ref>
|-
| 68 || 2013 || [[Anna Hairapetian]]
|-
| 69 || 2014 || [[Shushanna Sargsyan]]<ref>{{en}}[http://armenpress.am/eng/news/747032/ ''Shushanna Sargsyan becomes Armenia's Chess Champion 2014'']</ref>
|-
| 70 || 2015 || [[Susanna Gaboyan ]]
|-
| 71 || 2016 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 72 || 2017 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 73 || 2018 || [[Maria Kursova]]
|-
| 74 || 2019 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 75 || 2020 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 76 || 2021 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 77 || 2022 || [[Mariam Mkrtchyan]]
|-
| 78 || 2023 || [[Maria Gevorgyan]]
|-
| 79 || 2024 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 80 || 2025 || [[Susanna Gaboyan]]
|-
| 81 || 2026 || [[Anahit H. Mkrtchyan]]<ref>{{ru}}[https://rossaprimavera.ru/news/a835024d Rossa Primavera]</ref>
|}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20080809135245/http://www.geocities.com/al2055Km/index.html RUSBASE]
== Notennoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Armenia]]
62jy8ve7ju75w19vjwc1pv1ac7sdr23
Porched:Armoù-tan
0
170211
2187902
2187811
2026-04-16T19:41:39Z
Kestenn
14086
/* Armoù-skoaz */
2187902
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{|width="100%" border="0" cellspacing="4" cellpadding="2"
| align="left" valign="center"|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align="left" valign="center"|
<div align="center" style="font-size:150%;">[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
</div>
<div align="center" style="font-size:100%;">
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.
'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
</div>
| align="right" valign="center"|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}<div style="text-align:center;">
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''ARMOÙ'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==
=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] • [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M1917 Enfield]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón (fuzuilh)|Mondragón]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]
=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]
=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]
=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]
=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]
=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]
=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]]
=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]
=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Brügger & Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==
=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]] • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] •• '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] • '''SACM :''' [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 41]] • [[Smith & Wesson Model 52]] • [[Smith & Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Sauer & Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] • [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]
=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast & Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 3]] • [[Smith & Wesson Model 10]] • [[Smith & Wesson Model 14]] • [[Smith & Wesson Model 17]] • [[Smith & Wesson Model 19]] • [[Smith & Wesson Model 27]] • [[Smith & Wesson Model 28]] • [[Smith & Wesson Model 29]] • [[Smith & Wesson Model 36]] • [[Smith & Wesson Model 53]] • [[Smith & Wesson Model 60]] • [[Smith & Wesson Model 460]] • [[Smith & Wesson Model 500]] • [[Smith & Wesson Model 686]] •• [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]]
== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]
== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8.8 cm Flak 18/36/37/41|Kanol 88 mm]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]
== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]
== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]
== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Ribauldequin]]
== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]]
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''</div>
|-
| align="left" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]
=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]
=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===
* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Winchester]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&W]] • [[.32 S&W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 S&W American]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} : [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]] • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]] • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm SR|12,7 × 81 mm]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} : [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 <abbr>mm</abbr> B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Finland}} : [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
|}
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TEKNIK'''</div>
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]
=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] • [[Buker poent ruz]] • [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]
=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===
==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler & Koch]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe & Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer & Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] • [[Steyr Arms|Steyr]] • {{Belgia}} : [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] • {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] • [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis & Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland & Holland]] • [[James Purdey & Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley & Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg & Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith & Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger & Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger & Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]
==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Lee Precision]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier & Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]
==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage & Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]
=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Eugene M. Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Sniper]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]
==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns & Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''
==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] • [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]
=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' • [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''
=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]
==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''RUMMADOÙ'''</div>
[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]
==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]
'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]
'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]
==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]
|}
<br>
{{Porchedoù roll}}
[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]
q5jzfydmnrg5917efwpha74me7whtyw
2187930
2187902
2026-04-17T08:21:39Z
Kestenn
14086
2187930
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{|width="100%" border="0" cellspacing="4" cellpadding="2"
| align="left" valign="center"|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align="left" valign="center"|
<div align="center" style="font-size:150%;">[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
</div>
<div align="center" style="font-size:100%;">
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.
'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
</div>
| align="right" valign="center"|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}<div style="text-align:center;">
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''ARMOÙ'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==
=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] • [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M1917 Enfield]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón (fuzuilh)|Mondragón]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]
=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]
=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]
=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]
=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]
=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]
=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]]
=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]
=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Brügger & Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==
=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]] • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] •• '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] • '''SACM :''' [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 41]] • [[Smith & Wesson Model 52]] • [[Smith & Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Sauer & Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] • [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]
=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast & Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 3]] • [[Smith & Wesson Model 10]] • [[Smith & Wesson Model 14]] • [[Smith & Wesson Model 17]] • [[Smith & Wesson Model 19]] • [[Smith & Wesson Model 27]] • [[Smith & Wesson Model 28]] • [[Smith & Wesson Model 29]] • [[Smith & Wesson Model 36]] • [[Smith & Wesson Model 53]] • [[Smith & Wesson Model 60]] • [[Smith & Wesson Model 460]] • [[Smith & Wesson Model 500]] • [[Smith & Wesson Model 686]] •• [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]]
== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]
== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8.8 cm Flak 18/36/37/41|Kanol 88 mm]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]
== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]
== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]
== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Ribauldequin]]
== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]]
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''</div>
|-
| align="left" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]
=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]
=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===
* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Winchester]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&W]] • [[.32 S&W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 S&W American]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} : [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]] • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]] • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm SR|12,7 × 81 mm]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} : [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 <abbr>mm</abbr> B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Finland}} : [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
|}
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TEKNIK'''</div>
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]
=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] • [[Buker poent ruz]] • [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]
=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===
==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler & Koch]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe & Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer & Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] • [[Steyr Arms|Steyr]] • {{Belgia}} : [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] • {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] • [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis & Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland & Holland]] • [[James Purdey & Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley & Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg & Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith & Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger & Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger & Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]
==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Lee Precision]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier & Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]
==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage & Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]
=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Eugene M. Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Sniper]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]
==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns & Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''
==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] • [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]
=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' • [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''
=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]
==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''RUMMADOÙ'''</div>
[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]
==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]
'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]
'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]
==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]
|}
<br>
{{Porchedoù roll}}
[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]
m7hhqayz1r0hbol3zlv2o6zs9iec43o
2187949
2187930
2026-04-17T10:13:59Z
Kestenn
14086
/* Er sevenadur */
2187949
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{|width="100%" border="0" cellspacing="4" cellpadding="2"
| align="left" valign="center"|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align="left" valign="center"|
<div align="center" style="font-size:150%;">[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
</div>
<div align="center" style="font-size:100%;">
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.
'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
</div>
| align="right" valign="center"|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}<div style="text-align:center;">
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''ARMOÙ'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==
=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] • [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M1917 Enfield]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón (fuzuilh)|Mondragón]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]
=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]
=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]
=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]
=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]
=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]
=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]]
=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]
=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Brügger & Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==
=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]] • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] •• '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] • '''SACM :''' [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 41]] • [[Smith & Wesson Model 52]] • [[Smith & Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Sauer & Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] • [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]
=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast & Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 3]] • [[Smith & Wesson Model 10]] • [[Smith & Wesson Model 14]] • [[Smith & Wesson Model 17]] • [[Smith & Wesson Model 19]] • [[Smith & Wesson Model 27]] • [[Smith & Wesson Model 28]] • [[Smith & Wesson Model 29]] • [[Smith & Wesson Model 36]] • [[Smith & Wesson Model 53]] • [[Smith & Wesson Model 60]] • [[Smith & Wesson Model 460]] • [[Smith & Wesson Model 500]] • [[Smith & Wesson Model 686]] •• [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]]
== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]
== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8.8 cm Flak 18/36/37/41|Kanol 88 mm]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]
== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]
== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]
== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Ribauldequin]]
== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]]
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''</div>
|-
| align="left" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]
=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]
=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===
* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Winchester]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&W]] • [[.32 S&W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 S&W American]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} : [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]] • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]] • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm SR|12,7 × 81 mm]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} : [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 <abbr>mm</abbr> B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Finland}} : [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
|}
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TEKNIK'''</div>
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]
=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] • [[Buker poent ruz]] • [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]
=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===
==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler & Koch]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe & Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer & Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] • [[Steyr Arms|Steyr]] • {{Belgia}} : [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] • {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] • [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis & Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland & Holland]] • [[James Purdey & Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley & Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg & Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith & Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger & Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger & Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]
==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Lee Precision]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier & Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]
==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage & Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]
=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Eugene M. Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Sniper]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]
==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns & Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''
==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] • [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]
=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Internet Movie Firearm Database]] • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' • [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''
=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]
==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''RUMMADOÙ'''</div>
[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]
==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]
'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]
'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]
==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]
|}
<br>
{{Porchedoù roll}}
[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]
eg2toln3furcagb57en9ww3wcmhily2
2187950
2187949
2026-04-17T10:22:33Z
Kestenn
14086
/* Er sevenadur */
2187950
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{|width="100%" border="0" cellspacing="4" cellpadding="2"
| align="left" valign="center"|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align="left" valign="center"|
<div align="center" style="font-size:150%;">[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
</div>
<div align="center" style="font-size:100%;">
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.
'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
</div>
| align="right" valign="center"|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}<div style="text-align:center;">
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''ARMOÙ'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==
=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] • [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M1917 Enfield]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón (fuzuilh)|Mondragón]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]
=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]
=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]
=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]
=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]
=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]
=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]]
=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]
=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Brügger & Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==
=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]] • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] •• '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] • '''SACM :''' [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 41]] • [[Smith & Wesson Model 52]] • [[Smith & Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Sauer & Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] • [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]
=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast & Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 3]] • [[Smith & Wesson Model 10]] • [[Smith & Wesson Model 14]] • [[Smith & Wesson Model 17]] • [[Smith & Wesson Model 19]] • [[Smith & Wesson Model 27]] • [[Smith & Wesson Model 28]] • [[Smith & Wesson Model 29]] • [[Smith & Wesson Model 36]] • [[Smith & Wesson Model 53]] • [[Smith & Wesson Model 60]] • [[Smith & Wesson Model 460]] • [[Smith & Wesson Model 500]] • [[Smith & Wesson Model 686]] •• [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]]
== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]
== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8.8 cm Flak 18/36/37/41|Kanol 88 mm]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]
== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]
== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]
== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Ribauldequin]]
== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]]
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''</div>
|-
| align="left" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]
=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]
=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===
* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Winchester]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&W]] • [[.32 S&W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 S&W American]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} : [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]] • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]] • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm SR|12,7 × 81 mm]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} : [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 <abbr>mm</abbr> B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Finland}} : [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
|}
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TEKNIK'''</div>
|-
| align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]
=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] • [[Buker poent ruz]] • [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]
=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
<br>
{| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;"
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''</div>
|-
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===
==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler & Koch]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe & Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer & Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] • [[Steyr Arms|Steyr]] • {{Belgia}} : [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] • {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] • [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis & Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland & Holland]] • [[James Purdey & Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley & Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg & Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith & Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger & Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger & Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]
==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Lee Precision]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier & Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]
==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage & Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]
=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Eugene M. Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Sniper]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]
==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns & Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''
==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] • [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]
=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Internet Movie Firearm Database]] • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' • [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Stembridge Gun Rentals]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''
=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]
==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]
|-
| colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''RUMMADOÙ'''</div>
[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]
==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]
'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]
'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]
==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]
|}
<br>
{{Porchedoù roll}}
[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]
rh6xfg7j2hqzhbj209k8uajebq5f2tl
Mauser
0
170677
2187852
2178502
2026-04-16T13:13:29Z
Kestenn
14086
2187852
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel ar merk, a vez implijet c'hoazh hiziv an deiz.]]
Ar '''Mauser Waffenfabrik''', berraet en '''Mauser''', zo un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] alaman a oa diazezet er [[Baden-Württemberg]], da gentañ e [[Oberndorf am Neckar]] ha goude en [[Isny im Allgäu]]. Brudet eo evit bezañ pourveziet an arme alaman gant kalz armoù-skoaz hag armoù-dorn en XIX{{Vet}} hag XX{{Vet}} kantved, en o zouez ar [[Gewehr 98]], ar [[Karabiner 98k]] pe ar pistolennoù [[Mauser 1914]]. He sistem [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] ijinet evit ar Gewehr 98 a vez implijet hiziv an deiz c'hoazh gant kalz armoù-chase. An anv a-vremañ ha leun eo '''Mauser-Werke Oberndorf Waffensysteme GmbH'''.
== Istor ==
=== Orin ===
Labouradeg roueel armoù Oberndorf a oa bet krouet d'an 31 a viz Gouere 1811, e [[Ludwigsburg]] da gentañ, gant [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich Kentañ]]. 133 den a laboure enni ur bloaz war-lerc'h. Diwezhatoc'h e voe kaset al labouradeg da Oberndorf. Eno e krogas da labourat un den anvet Andreas Mauser. Unan eus e seizh mab, [[Paul Mauser|Peter Paul]], anvet peurliesañ Paul, ganet e 1838, a ziskouezas buan bezañ barrek war ar mod da efedusaat ar produiñ.
=== Diorren adalek fin an XIX{{Vet}} kantved ===
[[Restr:Karbin m-1871 Mauser för kavalleriet - Tyskland - Armémuseum.jpg|thumb|Stumm marc'hegerezh (berroc'h) ar Gewehr 71.]]
Asambles gant e vreur Wilhelm e savas Paul e 1867 ur [[fuzuilh]] dezhi ur gulasenn o treiñ. Diazezet e oa war ar fuzuilh c'hall [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]]. Goude [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel 1870-1871 etre Frañs ha Prusia]] e voe dibabet ar fuzuilh gant an arme alaman hag anvet [[Gewehr 71]] (fuzuilh 71). Kambret e oa evit kartouchennoù [[11 × 60 mm R|11 × 60 mm]]. Tri stumm a voe produet : ar fuzuilh standart, dezhi ur c'hanol 850 mm ; ur [[Karabinenn|garabinenn]] evit ar [[Jäger]] (''chaseourien'', soudarded pourveziet en ur mod skañvoc'h), dezhi ur c'hanol 700 mm ; hag un trede stumm evit ar [[marc'hegerezh]], dezhañ ur c'hanol 500 mm.
E 1886 e krogas an arme c'hall da implijout ar [[Lebel (fuzuilh)|fuzuilh Lebel]], ganti ur munision bihanoc'h e galibr hag oc'h ober gant [[Poultr divoged|poultr hep moged]]. Ar broioù all a heulias skouer Frañs buan a-walc'h. En Alamagn e voe ijinet ar gartouchenn gentañ gant un douilhez vihanoc'h, ar [[7,92 × 57 mm Mauser|7,92 × 57 mm]]. An arme a choazas ar fuzuilh nevez [[Gewehr 88|Mannlicher Modell 1888]]. Paul Mauser a ijinas ar fuzuilh [[Gewehr 92]] met ne reas ket berzh : ne zeuas ket a-benn da dapout marc'had an arme stadunanat a-enep ar [[Krag-Jørgensen]].
[[Restr:Rifle, bolt action (AM 1958.146-23).jpg|thumb|Ur stumm turk eus ar fuzuilh Gewehr 93.]]
Tamm-ha-tamm e voe prenet fuzuilhoù Mauser gant broioù all koulskoude : [[Mauser M1889|Mauser 1889]] ([[Belgia]]), [[Mauser M1890|Mauser 1890]] ([[Impalaeriezh otoman|Impalaeriezh Otoman]]) ha [[Mauser 1891]] ([[Arc'hantina]]). Ar fuzuilh [[Mauser M1893|Mauser 93]] a rae berzh da vat e kalz broioù [[Suamerika]]. A-drugarez dezhi e c'hallas 750 soudard spagnolat derc'hel an dachenn e-pad 12 eurvezh a-enep da 15.000 Stadunanad, e miz Gouere 1898, en [[emgann San Juan]], da vare ar [[Brezel 1898 etre Spagn hag ar Stadoù-Unanet|brezel etre an div vro]]. Abalamour da se e voe prenet diwezhatoc'h breved ar gulasenn Mauser gant ar Stadoù-Unanet ha montet anezhi war ar fuzuilhoù [[Springfield M1903]].
[[Restr:Mauser C96 001.jpg|thumb|Ur bistolenn Mauser C96.]]
Ar [[Mauser C96]], ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet gant Paul Mauser, a reas berzh ivez adalek 1896. Gant kement a verzh e voe lezet ar vreudeur Mauser da ren war al labouradeg a zeuas da vezañ ar '''Waffenfabrik Mauser AG'''. E 1898 e tapas ar [[Gewehr 98]] produet gant Mauser marc'had pourveziañ an arme alaman. Chom a reas arm-skoaz an [[Heer (Wehrmacht)|Heer]] betek 1945 asambles gant armoù deveret anezhi evel ar [[Karabiner 98k]]. An embregerezh a broduas e 1918 an [[Tankgewehr M1918|Tankgewehr]], ar fuzuilh eneptank kentañ en Istor<ref>{{En}} FORTIER David M., ''[https://www.firearmsnews.com/editorial/first-antitank-rifle-cartridge-132mm-tuf/370681 The First Anti-Tank Rifle Cartridge: 13.2mm TuF]'', Firearms News, 30/12/2019 (lennet d'an 22/09/2025)</ref>. Fuzuilhoù ha karabinennoù Mauser a voe neuze e-touez armoù nesañ ar soudarded alaman e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]] hag an [[Eil Brezel-bed]].
=== Goude an Eil Brezel-bed ===
[[Restr:Mauser BK-27 LKCV.jpg|thumb|Ur c'hanol-mindrailher BK-27.]]
Goude diskar an [[Trede Reich]] e voe aloubet labouradeg Oberndorf gant ar C'hallaoued. Dismantret e voe an uzin ha distrujet dielloù Mauser diwar urzh un dilennad eus ar vro. Edmund Heckler, Theodor Koch et Alex Seidel, bet ijinourien e ti Mauser, a savas an embregerezh armoù-tan [[Heckler & Koch]], a zeuas da vezañ pourvezier armoù-tan skañv nesañ an arme alaman. Mauser, deuet da vezañ un izembregerezh eus [[Rheinmetall]], a broduas c'hoazh armoù aotomatek en eil hanterenn an {{XXvet kantved}}, evel ar c'hanol-mindrailher [[Mauser BK-27]] montet war ar c'hirri-nij emgann [[Eurofighter Typhoon]].
Distaget e voe skourr an embregerezh a rae fuzuilhoù-chase diouzh Rheinmetall er bloavezhioù 2000. Anvet eo bremañ '''Mauser Jagdwaffen GmbH'''. Produiñ a ra c'hoazh stummoù eus ar Gewehr 98 da skouer.<ref>{{En}} [https://www.mauser.com/fr/ Lec'hienn an embregerezh Mauser] (lennet d'an 02/11/2025)</ref>
== Armoù ijinet pe produet ==
=== Armoù-skoaz ===
* [[Mauser M1871|Gewehr 71]]
* [[Mauser M1871|Gewehr 71/84]]
* Gewehr 89
* Gewehr 92
* Gewehr 93
* Gewehr 94
* Gewehr 95
* Gewehr 96
* [[Gewehr 98]]
* [[Tankgewehr M1918]]
* [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]]
* [[Karabiner 98k]]
* Gew 29/40 ha 12/34
* Gewehr 41M
* [[Mauser 18]]
=== Armoù-dorn ===
* [[Mauser C78]]
* [[Reichsrevolver M1879]] (produerezh hepken)
* [[Mauser C96]] hag he adstumm [[Mauser M712|M712]]
* [[Mauser 1914]]
* [[Walther P38]] (produerezh hepken)
== Munisionoù ijinet en embregerezh ==
* [[7,63 × 25 mm Mauser]]
* [[7 × 57 mm Mauser]]
* [[11 × 60 mm R]]
== Levrlennadur ==
* {{En}} BALL Robert W. D., ''Mauser Military Rifles of the World'', Gun Digest Books, 2011, 400 p., ISBN 978-1440215445
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 1: 1870-1918'', Schiffer Publishing, 2020, 80 p., ISBN 978-0764360626
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Pistolets Mauser 1910 - 1914 expliqués'', H&L - HLebooks.com, 2014
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Le Pistolet Mauser C96 expliqué'', H&L – HLebooks.com, 2002
* {{Fr}} HUON Jean, ''Histoire des pistolets Mauser'', 2009, 178 p.
== Pennadoù kar ==
* [[Paul Mauser]]
== Daveennoù ==
<references />
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1811]]
nu6s600rn3pjbw5ejngzipw3hvn9bp4
2187884
2187852
2026-04-16T18:56:08Z
Kestenn
14086
2187884
wikitext
text/x-wiki
''Evit an embregerezh a-vremañ, gwelet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel ar merk, a vez implijet c'hoazh hiziv an deiz gant Mauser Jagdwaffen.]]
Ar '''Mauser Waffenfabrik''', berraet en '''Mauser''', a oa un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] alaman hag a oa diazezet er [[Baden-Württemberg]], da gentañ e [[Oberndorf am Neckar]] ha goude en [[Isny im Allgäu]]. Brudet eo evit bezañ pourveziet an arme alaman gant kalz armoù-skoaz hag armoù-dorn en XIX{{Vet}} hag XX{{Vet}} kantved, en o zouez ar [[Gewehr 98]], ar [[Karabiner 98k]] pe ar pistolennoù [[Mauser 1914]]. He sistem [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] ijinet evit ar Gewehr 98 a vez implijet hiziv an deiz c'hoazh gant kalz armoù-chase. Anvet eo diwar [[Paul Mauser]], unan eus an armeurerien vrudetañ en Istor.
E 1994 e voe prenet Mauser gant [[Rheinmetall AG|Rheinmetall]], en deus kendalc'het da broduiñ armoù milourel. Un embregerezh nevez, bet krouet e 1999 hag anvet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], a werzh fuzuilhoù ha karabinennoù chase.
== Istor ==
=== Orin ===
Labouradeg roueel armoù Oberndorf a oa bet krouet d'an 31 a viz Gouere 1811, e [[Ludwigsburg]] da gentañ, gant [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich Kentañ]]. 133 den a laboure enni ur bloaz war-lerc'h. Diwezhatoc'h e voe kaset al labouradeg da Oberndorf. Eno e krogas da labourat un den anvet Andreas Mauser. Unan eus e seizh mab, [[Paul Mauser|Peter Paul]], anvet peurliesañ Paul, ganet e 1838, a ziskouezas buan bezañ barrek war ar mod da efedusaat ar produiñ.
=== Diorren adalek fin an XIX{{Vet}} kantved ===
[[Restr:Karbin m-1871 Mauser för kavalleriet - Tyskland - Armémuseum.jpg|thumb|Stumm marc'hegerezh (berroc'h) ar Gewehr 71.]]
Asambles gant e vreur Wilhelm e savas Paul e 1867 ur [[fuzuilh]] dezhi ur gulasenn o treiñ. Diazezet e oa war ar fuzuilh c'hall [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]]. Goude [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel 1870-1871 etre Frañs ha Prusia]] e voe dibabet ar fuzuilh gant an arme alaman hag anvet [[Gewehr 71]] (fuzuilh 71). Kambret e oa evit kartouchennoù [[11 × 60 mm R|11 × 60 mm]]. Tri stumm a voe produet : ar fuzuilh standart, dezhi ur c'hanol 850 mm ; ur [[Karabinenn|garabinenn]] evit ar [[Jäger]] (''chaseourien'', soudarded pourveziet en ur mod skañvoc'h), dezhi ur c'hanol 700 mm ; hag un trede stumm evit ar [[marc'hegerezh]], dezhañ ur c'hanol 500 mm.
E 1886 e krogas an arme c'hall da implijout ar [[Lebel (fuzuilh)|fuzuilh Lebel]], ganti ur munision bihanoc'h e galibr hag oc'h ober gant [[Poultr divoged|poultr hep moged]]. Ar broioù all a heulias skouer Frañs buan a-walc'h. En Alamagn e voe ijinet ar gartouchenn gentañ gant un douilhez vihanoc'h, ar [[7,92 × 57 mm Mauser|7,92 × 57 mm]]. An arme a choazas ar fuzuilh nevez [[Gewehr 88|Mannlicher Modell 1888]]. Paul Mauser a ijinas ar fuzuilh [[Gewehr 92]] met ne reas ket berzh : ne zeuas ket a-benn da dapout marc'had an arme stadunanat a-enep ar [[Krag-Jørgensen]].
[[Restr:Rifle, bolt action (AM 1958.146-23).jpg|thumb|Ur stumm turk eus ar fuzuilh Gewehr 93.]]
Tamm-ha-tamm e voe prenet fuzuilhoù Mauser gant broioù all koulskoude : [[Mauser M1889|Mauser 1889]] ([[Belgia]]), [[Mauser M1890|Mauser 1890]] ([[Impalaeriezh otoman|Impalaeriezh Otoman]]) ha [[Mauser 1891]] ([[Arc'hantina]]). Ar fuzuilh [[Mauser M1893|Mauser 93]] a rae berzh da vat e kalz broioù [[Suamerika]]. A-drugarez dezhi e c'hallas 750 soudard spagnolat derc'hel an dachenn e-pad 12 eurvezh a-enep da 15.000 Stadunanad, e miz Gouere 1898, en [[emgann San Juan]], da vare ar [[Brezel 1898 etre Spagn hag ar Stadoù-Unanet|brezel etre an div vro]]. Abalamour da se e voe prenet diwezhatoc'h breved ar gulasenn Mauser gant ar Stadoù-Unanet ha montet anezhi war ar fuzuilhoù [[Springfield M1903]].
[[Restr:Mauser C96 001.jpg|thumb|Ur bistolenn Mauser C96.]]
Ar [[Mauser C96]], ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet gant Paul Mauser, a reas berzh ivez adalek 1896. Gant kement a verzh e voe lezet ar vreudeur Mauser da ren war al labouradeg a zeuas da vezañ ar '''Waffenfabrik Mauser AG'''. E 1898 e tapas ar [[Gewehr 98]] produet gant Mauser marc'had pourveziañ an arme alaman. Chom a reas arm-skoaz an [[Heer (Wehrmacht)|Heer]] betek 1945 asambles gant armoù deveret anezhi evel ar [[Karabiner 98k]]. An embregerezh a broduas e 1918 an [[Tankgewehr M1918|Tankgewehr]], ar fuzuilh eneptank kentañ en Istor<ref>{{En}} FORTIER David M., ''[https://www.firearmsnews.com/editorial/first-antitank-rifle-cartridge-132mm-tuf/370681 The First Anti-Tank Rifle Cartridge: 13.2mm TuF]'', Firearms News, 30/12/2019 (lennet d'an 22/09/2025)</ref>. Fuzuilhoù ha karabinennoù Mauser a voe neuze e-touez armoù nesañ ar soudarded alaman e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]] hag an [[Eil Brezel-bed]].
=== Goude an Eil Brezel-bed ===
[[Restr:Mauser BK-27 LKCV.jpg|thumb|Ur c'hanol-mindrailher BK-27.]]
Goude diskar an [[Trede Reich]] e voe aloubet labouradeg Oberndorf gant ar C'hallaoued. Dismantret e voe an uzin ha distrujet dielloù Mauser diwar urzh un dilennad eus ar vro. Edmund Heckler, Theodor Koch et Alex Seidel, bet ijinourien e ti Mauser, a savas an embregerezh armoù-tan [[Heckler & Koch]], a zeuas da vezañ pourvezier armoù-tan skañv nesañ an arme alaman. Mauser, deuet da vezañ un izembregerezh eus [[Rheinmetall]], a broduas c'hoazh armoù aotomatek en eil hanterenn an {{XXvet kantved}}, evel ar c'hanol-mindrailher [[Mauser BK-27]] montet war ar c'hirri-nij emgann [[Eurofighter Typhoon]].
Distaget e voe skourr an embregerezh a rae fuzuilhoù-chase diouzh Rheinmetall e 1999. Anvet eo bremañ '''Mauser Jagdwaffen GmbH'''. Produiñ a ra c'hoazh stummoù eus ar Gewehr 98 da skouer.<ref>{{En}} [https://www.mauser.com/fr/ Lec'hienn an embregerezh Mauser] (lennet d'an 02/11/2025)</ref>
== Armoù ijinet pe produet ==
=== Armoù-skoaz ===
* [[Mauser M1871|Gewehr 71]]
* [[Mauser M1871|Gewehr 71/84]]
* Gewehr 89
* Gewehr 92
* Gewehr 93
* Gewehr 94
* Gewehr 95
* Gewehr 96
* [[Gewehr 98]]
* [[Tankgewehr M1918]]
* [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]]
* [[Karabiner 98k]]
* Gew 29/40 ha 12/34
* Gewehr 41M
* [[Mauser 18]]
=== Armoù-dorn ===
* [[Mauser C78]]
* [[Reichsrevolver M1879]] (produerezh hepken)
* [[Mauser C96]] hag he adstumm [[Mauser M712|M712]]
* [[Mauser 1914]]
* [[Walther P38]] (produerezh hepken)
== Munisionoù ijinet en embregerezh ==
* [[7,63 × 25 mm Mauser]]
* [[7 × 57 mm Mauser]]
* [[11 × 60 mm R]]
== Levrlennadur ==
* {{En}} BALL Robert W. D., ''Mauser Military Rifles of the World'', Gun Digest Books, 2011, 400 p., ISBN 978-1440215445
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 1: 1870-1918'', Schiffer Publishing, 2020, 80 p., ISBN 978-0764360626
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Pistolets Mauser 1910 - 1914 expliqués'', H&L - HLebooks.com, 2014
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Le Pistolet Mauser C96 expliqué'', H&L – HLebooks.com, 2002
* {{Fr}} HUON Jean, ''Histoire des pistolets Mauser'', 2009, 178 p.
== Pennadoù kar ==
* [[Paul Mauser]]
== Daveennoù ==
<references />
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1811]]
e5tq73xqze0isicmlrk1v7n8v4l51mb
2187885
2187884
2026-04-16T18:58:24Z
Kestenn
14086
2187885
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh a-vremañ, gwelet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel ar merk, a vez implijet c'hoazh hiziv an deiz gant Mauser Jagdwaffen.]]
Ar '''Mauser Waffenfabrik''', berraet en '''Mauser''', a oa un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] alaman hag a oa diazezet er [[Baden-Württemberg]], da gentañ e [[Oberndorf am Neckar]] ha goude en [[Isny im Allgäu]]. Brudet eo evit bezañ pourveziet an arme alaman gant kalz armoù-skoaz hag armoù-dorn en XIX{{Vet}} hag XX{{Vet}} kantved, en o zouez ar [[Gewehr 98]], ar [[Karabiner 98k]] pe ar pistolennoù [[Mauser 1914]]. He sistem [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] ijinet evit ar Gewehr 98 a vez implijet hiziv an deiz c'hoazh gant kalz armoù-chase. Anvet eo diwar [[Paul Mauser]], unan eus an armeurerien vrudetañ en Istor.
E 1994 e voe prenet Mauser gant [[Rheinmetall AG|Rheinmetall]], en deus kendalc'het da broduiñ armoù milourel. Un embregerezh nevez, bet krouet e 1999 hag anvet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], a werzh fuzuilhoù ha karabinennoù chase.
== Istor ==
=== Orin ===
Labouradeg roueel armoù Oberndorf a oa bet krouet d'an 31 a viz Gouere 1811, e [[Ludwigsburg]] da gentañ, gant [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich Kentañ]]. 133 den a laboure enni ur bloaz war-lerc'h. Diwezhatoc'h e voe kaset al labouradeg da Oberndorf. Eno e krogas da labourat un den anvet Andreas Mauser. Unan eus e seizh mab, [[Paul Mauser|Peter Paul]], anvet peurliesañ Paul, ganet e 1838, a ziskouezas buan bezañ barrek war ar mod da efedusaat ar produiñ.
=== Diorren adalek fin an XIX{{Vet}} kantved ===
[[Restr:Karbin m-1871 Mauser för kavalleriet - Tyskland - Armémuseum.jpg|thumb|Stumm marc'hegerezh (berroc'h) ar Gewehr 71.]]
Asambles gant e vreur Wilhelm e savas Paul e 1867 ur [[fuzuilh]] dezhi ur gulasenn o treiñ. Diazezet e oa war ar fuzuilh c'hall [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]]. Goude [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel 1870-1871 etre Frañs ha Prusia]] e voe dibabet ar fuzuilh gant an arme alaman hag anvet [[Gewehr 71]] (fuzuilh 71). Kambret e oa evit kartouchennoù [[11 × 60 mm R|11 × 60 mm]]. Tri stumm a voe produet : ar fuzuilh standart, dezhi ur c'hanol 850 mm ; ur [[Karabinenn|garabinenn]] evit ar [[Jäger]] (''chaseourien'', soudarded pourveziet en ur mod skañvoc'h), dezhi ur c'hanol 700 mm ; hag un trede stumm evit ar [[marc'hegerezh]], dezhañ ur c'hanol 500 mm.
E 1886 e krogas an arme c'hall da implijout ar [[Lebel (fuzuilh)|fuzuilh Lebel]], ganti ur munision bihanoc'h e galibr hag oc'h ober gant [[Poultr divoged|poultr hep moged]]. Ar broioù all a heulias skouer Frañs buan a-walc'h. En Alamagn e voe ijinet ar gartouchenn gentañ gant un douilhez vihanoc'h, ar [[7,92 × 57 mm Mauser|7,92 × 57 mm]]. An arme a choazas ar fuzuilh nevez [[Gewehr 88|Mannlicher Modell 1888]]. Paul Mauser a ijinas ar fuzuilh [[Gewehr 92]] met ne reas ket berzh : ne zeuas ket a-benn da dapout marc'had an arme stadunanat a-enep ar [[Krag-Jørgensen]].
[[Restr:Rifle, bolt action (AM 1958.146-23).jpg|thumb|Ur stumm turk eus ar fuzuilh Gewehr 93.]]
Tamm-ha-tamm e voe prenet fuzuilhoù Mauser gant broioù all koulskoude : [[Mauser M1889|Mauser 1889]] ([[Belgia]]), [[Mauser M1890|Mauser 1890]] ([[Impalaeriezh otoman|Impalaeriezh Otoman]]) ha [[Mauser 1891]] ([[Arc'hantina]]). Ar fuzuilh [[Mauser M1893|Mauser 93]] a rae berzh da vat e kalz broioù [[Suamerika]]. A-drugarez dezhi e c'hallas 750 soudard spagnolat derc'hel an dachenn e-pad 12 eurvezh a-enep da 15.000 Stadunanad, e miz Gouere 1898, en [[emgann San Juan]], da vare ar [[Brezel 1898 etre Spagn hag ar Stadoù-Unanet|brezel etre an div vro]]. Abalamour da se e voe prenet diwezhatoc'h breved ar gulasenn Mauser gant ar Stadoù-Unanet ha montet anezhi war ar fuzuilhoù [[Springfield M1903]].
[[Restr:Mauser C96 001.jpg|thumb|Ur bistolenn Mauser C96.]]
Ar [[Mauser C96]], ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet gant Paul Mauser, a reas berzh ivez adalek 1896. Gant kement a verzh e voe lezet ar vreudeur Mauser da ren war al labouradeg a zeuas da vezañ ar '''Waffenfabrik Mauser AG'''. E 1898 e tapas ar [[Gewehr 98]] produet gant Mauser marc'had pourveziañ an arme alaman. Chom a reas arm-skoaz an [[Heer (Wehrmacht)|Heer]] betek 1945 asambles gant armoù deveret anezhi evel ar [[Karabiner 98k]]. An embregerezh a broduas e 1918 an [[Tankgewehr M1918|Tankgewehr]], ar fuzuilh eneptank kentañ en Istor<ref>{{En}} FORTIER David M., ''[https://www.firearmsnews.com/editorial/first-antitank-rifle-cartridge-132mm-tuf/370681 The First Anti-Tank Rifle Cartridge: 13.2mm TuF]'', Firearms News, 30/12/2019 (lennet d'an 22/09/2025)</ref>. Fuzuilhoù ha karabinennoù Mauser a voe neuze e-touez armoù nesañ ar soudarded alaman e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]] hag an [[Eil Brezel-bed]].
=== Goude an Eil Brezel-bed ===
[[Restr:Mauser BK-27 LKCV.jpg|thumb|Ur c'hanol-mindrailher BK-27.]]
Goude diskar an [[Trede Reich]] e voe aloubet labouradeg Oberndorf gant ar C'hallaoued. Dismantret e voe an uzin ha distrujet dielloù Mauser diwar urzh un dilennad eus ar vro. Edmund Heckler, Theodor Koch et Alex Seidel, bet ijinourien e ti Mauser, a savas an embregerezh armoù-tan [[Heckler & Koch]], a zeuas da vezañ pourvezier armoù-tan skañv nesañ an arme alaman. Mauser, deuet da vezañ un izembregerezh eus [[Rheinmetall]], a broduas c'hoazh armoù aotomatek en eil hanterenn an {{XXvet kantved}}, evel ar c'hanol-mindrailher [[Mauser BK-27]] montet war ar c'hirri-nij emgann [[Eurofighter Typhoon]].
Distaget e voe skourr an embregerezh a rae fuzuilhoù-chase diouzh Rheinmetall e 1999. Anvet eo bremañ '''Mauser Jagdwaffen GmbH'''. Produiñ a ra c'hoazh stummoù eus ar Gewehr 98 da skouer.<ref>{{En}} [https://www.mauser.com/fr/ Lec'hienn an embregerezh Mauser] (lennet d'an 02/11/2025)</ref>
== Armoù ijinet pe produet ==
=== Armoù-skoaz ===
* [[Mauser M1871|Gewehr 71]]
* [[Mauser M1871|Gewehr 71/84]]
* Gewehr 89
* Gewehr 92
* Gewehr 93
* Gewehr 94
* Gewehr 95
* Gewehr 96
* [[Gewehr 98]]
* [[Tankgewehr M1918]]
* [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]]
* [[Karabiner 98k]]
* Gew 29/40 ha 12/34
* Gewehr 41M
* [[Mauser 18]]
=== Armoù-dorn ===
* [[Mauser C78]]
* [[Reichsrevolver M1879]] (produerezh hepken)
* [[Mauser C96]] hag he adstumm [[Mauser M712|M712]]
* [[Mauser 1914]]
* [[Walther P38]] (produerezh hepken)
== Munisionoù ijinet en embregerezh ==
* [[7,63 × 25 mm Mauser]]
* [[7 × 57 mm Mauser]]
* [[11 × 60 mm R]]
== Levrlennadur ==
* {{En}} BALL Robert W. D., ''Mauser Military Rifles of the World'', Gun Digest Books, 2011, 400 p., ISBN 978-1440215445
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 1: 1870-1918'', Schiffer Publishing, 2020, 80 p., ISBN 978-0764360626
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Pistolets Mauser 1910 - 1914 expliqués'', H&L - HLebooks.com, 2014
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Le Pistolet Mauser C96 expliqué'', H&L – HLebooks.com, 2002
* {{Fr}} HUON Jean, ''Histoire des pistolets Mauser'', 2009, 178 p.
== Pennadoù kar ==
* [[Paul Mauser]]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1811]]
px5p2py7z7q2cnn1b4j1wf2s9mfyzpc
2187886
2187885
2026-04-16T18:58:47Z
Kestenn
14086
2187886
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh a-vremañ, gwelet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel ar merk, a vez implijet c'hoazh hiziv an deiz gant Mauser Jagdwaffen.]]
Ar '''Mauser Waffenfabrik''', berraet en '''Mauser''', a oa un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] alaman hag a oa diazezet er [[Baden-Württemberg]], da gentañ e [[Oberndorf am Neckar]] ha goude en [[Isny im Allgäu]]. Brudet eo evit bezañ pourveziet an arme alaman gant kalz armoù-skoaz hag armoù-dorn en XIX{{Vet}} hag XX{{Vet}} kantved, en o zouez ar [[Gewehr 98]], ar [[Karabiner 98k]] pe ar pistolennoù [[Mauser 1914]]. He sistem [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] ijinet evit ar Gewehr 98 a vez implijet hiziv an deiz c'hoazh gant kalz armoù-chase. Anvet eo diwar [[Paul Mauser]], unan eus an armeurerien vrudetañ en Istor.
E 1994 e voe prenet Mauser gant [[Rheinmetall AG|Rheinmetall]], en deus kendalc'het da broduiñ armoù milourel. Un embregerezh nevez, bet krouet e 1999 hag anvet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], a werzh fuzuilhoù ha karabinennoù chase.
== Istor ==
=== Orin ===
Labouradeg roueel armoù Oberndorf a oa bet krouet d'an 31 a viz Gouere 1811, e [[Ludwigsburg]] da gentañ, gant [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich Kentañ]]. 133 den a laboure enni ur bloaz war-lerc'h. Diwezhatoc'h e voe kaset al labouradeg da Oberndorf. Eno e krogas da labourat un den anvet Andreas Mauser. Unan eus e seizh mab, [[Paul Mauser|Peter Paul]], anvet peurliesañ Paul, ganet e 1838, a ziskouezas buan bezañ barrek war ar mod da efedusaat ar produiñ.
=== Diorren adalek fin an XIX{{Vet}} kantved ===
[[Restr:Karbin m-1871 Mauser för kavalleriet - Tyskland - Armémuseum.jpg|thumb|Stumm marc'hegerezh (berroc'h) ar Gewehr 71.]]
Asambles gant e vreur Wilhelm e savas Paul e 1867 ur [[fuzuilh]] dezhi ur gulasenn o treiñ. Diazezet e oa war ar fuzuilh c'hall [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]]. Goude [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel 1870-1871 etre Frañs ha Prusia]] e voe dibabet ar fuzuilh gant an arme alaman hag anvet [[Gewehr 71]] (fuzuilh 71). Kambret e oa evit kartouchennoù [[11 × 60 mm R|11 × 60 mm]]. Tri stumm a voe produet : ar fuzuilh standart, dezhi ur c'hanol 850 mm ; ur [[Karabinenn|garabinenn]] evit ar [[Jäger]] (''chaseourien'', soudarded pourveziet en ur mod skañvoc'h), dezhi ur c'hanol 700 mm ; hag un trede stumm evit ar [[marc'hegerezh]], dezhañ ur c'hanol 500 mm.
E 1886 e krogas an arme c'hall da implijout ar [[Lebel (fuzuilh)|fuzuilh Lebel]], ganti ur munision bihanoc'h e galibr hag oc'h ober gant [[Poultr divoged|poultr hep moged]]. Ar broioù all a heulias skouer Frañs buan a-walc'h. En Alamagn e voe ijinet ar gartouchenn gentañ gant un douilhez vihanoc'h, ar [[7,92 × 57 mm Mauser|7,92 × 57 mm]]. An arme a choazas ar fuzuilh nevez [[Gewehr 88|Mannlicher Modell 1888]]. Paul Mauser a ijinas ar fuzuilh [[Gewehr 92]] met ne reas ket berzh : ne zeuas ket a-benn da dapout marc'had an arme stadunanat a-enep ar [[Krag-Jørgensen]].
[[Restr:Rifle, bolt action (AM 1958.146-23).jpg|thumb|Ur stumm turk eus ar fuzuilh Gewehr 93.]]
Tamm-ha-tamm e voe prenet fuzuilhoù Mauser gant broioù all koulskoude : [[Mauser M1889|Mauser 1889]] ([[Belgia]]), [[Mauser M1890|Mauser 1890]] ([[Impalaeriezh otoman|Impalaeriezh Otoman]]) ha [[Mauser 1891]] ([[Arc'hantina]]). Ar fuzuilh [[Mauser M1893|Mauser 93]] a rae berzh da vat e kalz broioù [[Suamerika]]. A-drugarez dezhi e c'hallas 750 soudard spagnolat derc'hel an dachenn e-pad 12 eurvezh a-enep da 15.000 Stadunanad, e miz Gouere 1898, en [[emgann San Juan]], da vare ar [[Brezel 1898 etre Spagn hag ar Stadoù-Unanet|brezel etre an div vro]]. Abalamour da se e voe prenet diwezhatoc'h breved ar gulasenn Mauser gant ar Stadoù-Unanet ha montet anezhi war ar fuzuilhoù [[Springfield M1903]].
[[Restr:Mauser C96 001.jpg|thumb|Ur bistolenn Mauser C96.]]
Ar [[Mauser C96]], ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet gant Paul Mauser, a reas berzh ivez adalek 1896. Gant kement a verzh e voe lezet ar vreudeur Mauser da ren war al labouradeg a zeuas da vezañ ar '''Waffenfabrik Mauser AG'''. E 1898 e tapas ar [[Gewehr 98]] produet gant Mauser marc'had pourveziañ an arme alaman. Chom a reas arm-skoaz an [[Heer (Wehrmacht)|Heer]] betek 1945 asambles gant armoù deveret anezhi evel ar [[Karabiner 98k]]. An embregerezh a broduas e 1918 an [[Tankgewehr M1918|Tankgewehr]], ar fuzuilh eneptank kentañ en Istor<ref>{{En}} FORTIER David M., ''[https://www.firearmsnews.com/editorial/first-antitank-rifle-cartridge-132mm-tuf/370681 The First Anti-Tank Rifle Cartridge: 13.2mm TuF]'', Firearms News, 30/12/2019 (lennet d'an 22/09/2025)</ref>. Fuzuilhoù ha karabinennoù Mauser a voe neuze e-touez armoù nesañ ar soudarded alaman e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]] hag an [[Eil Brezel-bed]].
=== Goude an Eil Brezel-bed ===
[[Restr:Mauser BK-27 LKCV.jpg|thumb|Ur c'hanol-mindrailher BK-27.]]
Goude diskar an [[Trede Reich]] e voe aloubet labouradeg Oberndorf gant ar C'hallaoued. Dismantret e voe an uzin ha distrujet dielloù Mauser diwar urzh un dilennad eus ar vro. Edmund Heckler, Theodor Koch et Alex Seidel, bet ijinourien e ti Mauser, a savas an embregerezh armoù-tan [[Heckler & Koch]], a zeuas da vezañ pourvezier armoù-tan skañv nesañ an arme alaman. Mauser, deuet da vezañ un izembregerezh eus [[Rheinmetall]], a broduas c'hoazh armoù aotomatek en eil hanterenn an {{XXvet kantved}}, evel ar c'hanol-mindrailher [[Mauser BK-27]] montet war ar c'hirri-nij emgann [[Eurofighter Typhoon]].
Distaget e voe skourr an embregerezh a rae fuzuilhoù-chase diouzh Rheinmetall e 1999. Anvet eo bremañ '''Mauser Jagdwaffen GmbH'''. Produiñ a ra c'hoazh stummoù eus ar Gewehr 98 da skouer.<ref>{{En}} [https://www.mauser.com/fr/ Lec'hienn an embregerezh Mauser] (lennet d'an 02/11/2025)</ref>
== Armoù ijinet pe produet ==
=== Armoù-skoaz ===
* [[Mauser M1871|Gewehr 71]]
* [[Mauser M1871|Gewehr 71/84]]
* Gewehr 89
* Gewehr 92
* Gewehr 93
* Gewehr 94
* Gewehr 95
* Gewehr 96
* [[Gewehr 98]]
* [[Tankgewehr M1918]]
* [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]]
* [[Karabiner 98k]]
* Gew 29/40 ha 12/34
* Gewehr 41M
* [[Mauser 18]]
=== Armoù-dorn ===
* [[Mauser C78]]
* [[Reichsrevolver M1879]] (produerezh hepken)
* [[Mauser C96]] hag he adstumm [[Mauser M712|M712]]
* [[Mauser 1914]]
* [[Walther P38]] (produerezh hepken)
== Munisionoù ijinet en embregerezh ==
* [[7,63 × 25 mm Mauser]]
* [[7 × 57 mm Mauser]]
* [[11 × 60 mm R]]
== Levrlennadur ==
* {{En}} BALL Robert W. D., ''Mauser Military Rifles of the World'', Gun Digest Books, 2011, 400 p., ISBN 978-1440215445
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 1: 1870-1918'', Schiffer Publishing, 2020, 80 p., ISBN 978-0764360626
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Pistolets Mauser 1910 - 1914 expliqués'', H&L - HLebooks.com, 2014
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Le Pistolet Mauser C96 expliqué'', H&L – HLebooks.com, 2002
* {{Fr}} HUON Jean, ''Histoire des pistolets Mauser'', 2009, 178 p.
== Pennadoù kar ==
* [[Paul Mauser]]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1811]]
[[Rummad:Embregerezhioù aet da get]]
5b9hrdhhx7737d74061u1q1fwuvwq34
2187894
2187886
2026-04-16T19:23:26Z
Kestenn
14086
2187894
wikitext
text/x-wiki
{{Pennad zo|Mauser (disheñvelout)}}
[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh a-vremañ, gwelet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel ar merk, a vez implijet c'hoazh hiziv an deiz gant Mauser Jagdwaffen.]]
Ar '''Mauser Waffenfabrik''', berraet en '''Mauser''', a oa un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] alaman hag a oa diazezet er [[Baden-Württemberg]], da gentañ e [[Oberndorf am Neckar]] ha goude en [[Isny im Allgäu]]. Brudet eo evit bezañ pourveziet an arme alaman gant kalz armoù-skoaz hag armoù-dorn en XIX{{Vet}} hag XX{{Vet}} kantved, en o zouez ar [[Gewehr 98]], ar [[Karabiner 98k]] pe ar pistolennoù [[Mauser 1914]]. He sistem [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] ijinet evit ar Gewehr 98 a vez implijet hiziv an deiz c'hoazh gant kalz armoù-chase. Anvet eo diwar [[Paul Mauser]], unan eus an armeurerien vrudetañ en Istor.
E 1994 e voe prenet Mauser gant [[Rheinmetall AG|Rheinmetall]], en deus kendalc'het da broduiñ armoù milourel. Un embregerezh nevez, bet krouet e 1999 hag anvet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], a werzh fuzuilhoù ha karabinennoù chase.
== Istor ==
=== Orin ===
Labouradeg roueel armoù Oberndorf a oa bet krouet d'an 31 a viz Gouere 1811, e [[Ludwigsburg]] da gentañ, gant [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich Kentañ]]. 133 den a laboure enni ur bloaz war-lerc'h. Diwezhatoc'h e voe kaset al labouradeg da Oberndorf. Eno e krogas da labourat un den anvet Andreas Mauser. Unan eus e seizh mab, [[Paul Mauser|Peter Paul]], anvet peurliesañ Paul, ganet e 1838, a ziskouezas buan bezañ barrek war ar mod da efedusaat ar produiñ.
=== Diorren adalek fin an XIX{{Vet}} kantved ===
[[Restr:Karbin m-1871 Mauser för kavalleriet - Tyskland - Armémuseum.jpg|thumb|Stumm marc'hegerezh (berroc'h) ar Gewehr 71.]]
Asambles gant e vreur Wilhelm e savas Paul e 1867 ur [[fuzuilh]] dezhi ur gulasenn o treiñ. Diazezet e oa war ar fuzuilh c'hall [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]]. Goude [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel 1870-1871 etre Frañs ha Prusia]] e voe dibabet ar fuzuilh gant an arme alaman hag anvet [[Gewehr 71]] (fuzuilh 71). Kambret e oa evit kartouchennoù [[11 × 60 mm R|11 × 60 mm]]. Tri stumm a voe produet : ar fuzuilh standart, dezhi ur c'hanol 850 mm ; ur [[Karabinenn|garabinenn]] evit ar [[Jäger]] (''chaseourien'', soudarded pourveziet en ur mod skañvoc'h), dezhi ur c'hanol 700 mm ; hag un trede stumm evit ar [[marc'hegerezh]], dezhañ ur c'hanol 500 mm.
E 1886 e krogas an arme c'hall da implijout ar [[Lebel (fuzuilh)|fuzuilh Lebel]], ganti ur munision bihanoc'h e galibr hag oc'h ober gant [[Poultr divoged|poultr hep moged]]. Ar broioù all a heulias skouer Frañs buan a-walc'h. En Alamagn e voe ijinet ar gartouchenn gentañ gant un douilhez vihanoc'h, ar [[7,92 × 57 mm Mauser|7,92 × 57 mm]]. An arme a choazas ar fuzuilh nevez [[Gewehr 88|Mannlicher Modell 1888]]. Paul Mauser a ijinas ar fuzuilh [[Gewehr 92]] met ne reas ket berzh : ne zeuas ket a-benn da dapout marc'had an arme stadunanat a-enep ar [[Krag-Jørgensen]].
[[Restr:Rifle, bolt action (AM 1958.146-23).jpg|thumb|Ur stumm turk eus ar fuzuilh Gewehr 93.]]
Tamm-ha-tamm e voe prenet fuzuilhoù Mauser gant broioù all koulskoude : [[Mauser M1889|Mauser 1889]] ([[Belgia]]), [[Mauser M1890|Mauser 1890]] ([[Impalaeriezh otoman|Impalaeriezh Otoman]]) ha [[Mauser 1891]] ([[Arc'hantina]]). Ar fuzuilh [[Mauser M1893|Mauser 93]] a rae berzh da vat e kalz broioù [[Suamerika]]. A-drugarez dezhi e c'hallas 750 soudard spagnolat derc'hel an dachenn e-pad 12 eurvezh a-enep da 15.000 Stadunanad, e miz Gouere 1898, en [[emgann San Juan]], da vare ar [[Brezel 1898 etre Spagn hag ar Stadoù-Unanet|brezel etre an div vro]]. Abalamour da se e voe prenet diwezhatoc'h breved ar gulasenn Mauser gant ar Stadoù-Unanet ha montet anezhi war ar fuzuilhoù [[Springfield M1903]].
[[Restr:Mauser C96 001.jpg|thumb|Ur bistolenn Mauser C96.]]
Ar [[Mauser C96]], ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet gant Paul Mauser, a reas berzh ivez adalek 1896. Gant kement a verzh e voe lezet ar vreudeur Mauser da ren war al labouradeg a zeuas da vezañ ar '''Waffenfabrik Mauser AG'''. E 1898 e tapas ar [[Gewehr 98]] produet gant Mauser marc'had pourveziañ an arme alaman. Chom a reas arm-skoaz an [[Heer (Wehrmacht)|Heer]] betek 1945 asambles gant armoù deveret anezhi evel ar [[Karabiner 98k]]. An embregerezh a broduas e 1918 an [[Tankgewehr M1918|Tankgewehr]], ar fuzuilh eneptank kentañ en Istor<ref>{{En}} FORTIER David M., ''[https://www.firearmsnews.com/editorial/first-antitank-rifle-cartridge-132mm-tuf/370681 The First Anti-Tank Rifle Cartridge: 13.2mm TuF]'', Firearms News, 30/12/2019 (lennet d'an 22/09/2025)</ref>. Fuzuilhoù ha karabinennoù Mauser a voe neuze e-touez armoù nesañ ar soudarded alaman e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]] hag an [[Eil Brezel-bed]].
=== Goude an Eil Brezel-bed ===
[[Restr:Mauser BK-27 LKCV.jpg|thumb|Ur c'hanol-mindrailher BK-27.]]
Goude diskar an [[Trede Reich]] e voe aloubet labouradeg Oberndorf gant ar C'hallaoued. Dismantret e voe an uzin ha distrujet dielloù Mauser diwar urzh un dilennad eus ar vro. Edmund Heckler, Theodor Koch et Alex Seidel, bet ijinourien e ti Mauser, a savas an embregerezh armoù-tan [[Heckler & Koch]], a zeuas da vezañ pourvezier armoù-tan skañv nesañ an arme alaman. Mauser, deuet da vezañ un izembregerezh eus [[Rheinmetall]], a broduas c'hoazh armoù aotomatek en eil hanterenn an {{XXvet kantved}}, evel ar c'hanol-mindrailher [[Mauser BK-27]] montet war ar c'hirri-nij emgann [[Eurofighter Typhoon]].
Distaget e voe skourr an embregerezh a rae fuzuilhoù-chase diouzh Rheinmetall e 1999. Anvet eo bremañ '''Mauser Jagdwaffen GmbH'''. Produiñ a ra c'hoazh stummoù eus ar Gewehr 98 da skouer.<ref>{{En}} [https://www.mauser.com/fr/ Lec'hienn an embregerezh Mauser] (lennet d'an 02/11/2025)</ref>
== Armoù ijinet pe produet ==
=== Armoù-skoaz ===
* [[Mauser M1871|Gewehr 71]]
* [[Mauser M1871|Gewehr 71/84]]
* Gewehr 89
* Gewehr 92
* Gewehr 93
* Gewehr 94
* Gewehr 95
* Gewehr 96
* [[Gewehr 98]]
* [[Tankgewehr M1918]]
* [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]]
* [[Karabiner 98k]]
* Gew 29/40 ha 12/34
* Gewehr 41M
* [[Mauser 18]]
=== Armoù-dorn ===
* [[Mauser C78]]
* [[Reichsrevolver M1879]] (produerezh hepken)
* [[Mauser C96]] hag he adstumm [[Mauser M712|M712]]
* [[Mauser 1914]]
* [[Walther P38]] (produerezh hepken)
== Munisionoù ijinet en embregerezh ==
* [[7,63 × 25 mm Mauser]]
* [[7 × 57 mm Mauser]]
* [[11 × 60 mm R]]
== Levrlennadur ==
* {{En}} BALL Robert W. D., ''Mauser Military Rifles of the World'', Gun Digest Books, 2011, 400 p., ISBN 978-1440215445
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 1: 1870-1918'', Schiffer Publishing, 2020, 80 p., ISBN 978-0764360626
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Pistolets Mauser 1910 - 1914 expliqués'', H&L - HLebooks.com, 2014
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Le Pistolet Mauser C96 expliqué'', H&L – HLebooks.com, 2002
* {{Fr}} HUON Jean, ''Histoire des pistolets Mauser'', 2009, 178 p.
== Pennadoù kar ==
* [[Paul Mauser]]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1811]]
[[Rummad:Embregerezhioù aet da get]]
pklf6lpr5kucufnr4r5992om3fvom77
2187896
2187894
2026-04-16T19:24:04Z
Kestenn
14086
/* Armoù-skoaz */
2187896
wikitext
text/x-wiki
{{Pennad zo|Mauser (disheñvelout)}}
[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh a-vremañ, gwelet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel ar merk, a vez implijet c'hoazh hiziv an deiz gant Mauser Jagdwaffen.]]
Ar '''Mauser Waffenfabrik''', berraet en '''Mauser''', a oa un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] alaman hag a oa diazezet er [[Baden-Württemberg]], da gentañ e [[Oberndorf am Neckar]] ha goude en [[Isny im Allgäu]]. Brudet eo evit bezañ pourveziet an arme alaman gant kalz armoù-skoaz hag armoù-dorn en XIX{{Vet}} hag XX{{Vet}} kantved, en o zouez ar [[Gewehr 98]], ar [[Karabiner 98k]] pe ar pistolennoù [[Mauser 1914]]. He sistem [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] ijinet evit ar Gewehr 98 a vez implijet hiziv an deiz c'hoazh gant kalz armoù-chase. Anvet eo diwar [[Paul Mauser]], unan eus an armeurerien vrudetañ en Istor.
E 1994 e voe prenet Mauser gant [[Rheinmetall AG|Rheinmetall]], en deus kendalc'het da broduiñ armoù milourel. Un embregerezh nevez, bet krouet e 1999 hag anvet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], a werzh fuzuilhoù ha karabinennoù chase.
== Istor ==
=== Orin ===
Labouradeg roueel armoù Oberndorf a oa bet krouet d'an 31 a viz Gouere 1811, e [[Ludwigsburg]] da gentañ, gant [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich Kentañ]]. 133 den a laboure enni ur bloaz war-lerc'h. Diwezhatoc'h e voe kaset al labouradeg da Oberndorf. Eno e krogas da labourat un den anvet Andreas Mauser. Unan eus e seizh mab, [[Paul Mauser|Peter Paul]], anvet peurliesañ Paul, ganet e 1838, a ziskouezas buan bezañ barrek war ar mod da efedusaat ar produiñ.
=== Diorren adalek fin an XIX{{Vet}} kantved ===
[[Restr:Karbin m-1871 Mauser för kavalleriet - Tyskland - Armémuseum.jpg|thumb|Stumm marc'hegerezh (berroc'h) ar Gewehr 71.]]
Asambles gant e vreur Wilhelm e savas Paul e 1867 ur [[fuzuilh]] dezhi ur gulasenn o treiñ. Diazezet e oa war ar fuzuilh c'hall [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]]. Goude [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel 1870-1871 etre Frañs ha Prusia]] e voe dibabet ar fuzuilh gant an arme alaman hag anvet [[Gewehr 71]] (fuzuilh 71). Kambret e oa evit kartouchennoù [[11 × 60 mm R|11 × 60 mm]]. Tri stumm a voe produet : ar fuzuilh standart, dezhi ur c'hanol 850 mm ; ur [[Karabinenn|garabinenn]] evit ar [[Jäger]] (''chaseourien'', soudarded pourveziet en ur mod skañvoc'h), dezhi ur c'hanol 700 mm ; hag un trede stumm evit ar [[marc'hegerezh]], dezhañ ur c'hanol 500 mm.
E 1886 e krogas an arme c'hall da implijout ar [[Lebel (fuzuilh)|fuzuilh Lebel]], ganti ur munision bihanoc'h e galibr hag oc'h ober gant [[Poultr divoged|poultr hep moged]]. Ar broioù all a heulias skouer Frañs buan a-walc'h. En Alamagn e voe ijinet ar gartouchenn gentañ gant un douilhez vihanoc'h, ar [[7,92 × 57 mm Mauser|7,92 × 57 mm]]. An arme a choazas ar fuzuilh nevez [[Gewehr 88|Mannlicher Modell 1888]]. Paul Mauser a ijinas ar fuzuilh [[Gewehr 92]] met ne reas ket berzh : ne zeuas ket a-benn da dapout marc'had an arme stadunanat a-enep ar [[Krag-Jørgensen]].
[[Restr:Rifle, bolt action (AM 1958.146-23).jpg|thumb|Ur stumm turk eus ar fuzuilh Gewehr 93.]]
Tamm-ha-tamm e voe prenet fuzuilhoù Mauser gant broioù all koulskoude : [[Mauser M1889|Mauser 1889]] ([[Belgia]]), [[Mauser M1890|Mauser 1890]] ([[Impalaeriezh otoman|Impalaeriezh Otoman]]) ha [[Mauser 1891]] ([[Arc'hantina]]). Ar fuzuilh [[Mauser M1893|Mauser 93]] a rae berzh da vat e kalz broioù [[Suamerika]]. A-drugarez dezhi e c'hallas 750 soudard spagnolat derc'hel an dachenn e-pad 12 eurvezh a-enep da 15.000 Stadunanad, e miz Gouere 1898, en [[emgann San Juan]], da vare ar [[Brezel 1898 etre Spagn hag ar Stadoù-Unanet|brezel etre an div vro]]. Abalamour da se e voe prenet diwezhatoc'h breved ar gulasenn Mauser gant ar Stadoù-Unanet ha montet anezhi war ar fuzuilhoù [[Springfield M1903]].
[[Restr:Mauser C96 001.jpg|thumb|Ur bistolenn Mauser C96.]]
Ar [[Mauser C96]], ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet gant Paul Mauser, a reas berzh ivez adalek 1896. Gant kement a verzh e voe lezet ar vreudeur Mauser da ren war al labouradeg a zeuas da vezañ ar '''Waffenfabrik Mauser AG'''. E 1898 e tapas ar [[Gewehr 98]] produet gant Mauser marc'had pourveziañ an arme alaman. Chom a reas arm-skoaz an [[Heer (Wehrmacht)|Heer]] betek 1945 asambles gant armoù deveret anezhi evel ar [[Karabiner 98k]]. An embregerezh a broduas e 1918 an [[Tankgewehr M1918|Tankgewehr]], ar fuzuilh eneptank kentañ en Istor<ref>{{En}} FORTIER David M., ''[https://www.firearmsnews.com/editorial/first-antitank-rifle-cartridge-132mm-tuf/370681 The First Anti-Tank Rifle Cartridge: 13.2mm TuF]'', Firearms News, 30/12/2019 (lennet d'an 22/09/2025)</ref>. Fuzuilhoù ha karabinennoù Mauser a voe neuze e-touez armoù nesañ ar soudarded alaman e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]] hag an [[Eil Brezel-bed]].
=== Goude an Eil Brezel-bed ===
[[Restr:Mauser BK-27 LKCV.jpg|thumb|Ur c'hanol-mindrailher BK-27.]]
Goude diskar an [[Trede Reich]] e voe aloubet labouradeg Oberndorf gant ar C'hallaoued. Dismantret e voe an uzin ha distrujet dielloù Mauser diwar urzh un dilennad eus ar vro. Edmund Heckler, Theodor Koch et Alex Seidel, bet ijinourien e ti Mauser, a savas an embregerezh armoù-tan [[Heckler & Koch]], a zeuas da vezañ pourvezier armoù-tan skañv nesañ an arme alaman. Mauser, deuet da vezañ un izembregerezh eus [[Rheinmetall]], a broduas c'hoazh armoù aotomatek en eil hanterenn an {{XXvet kantved}}, evel ar c'hanol-mindrailher [[Mauser BK-27]] montet war ar c'hirri-nij emgann [[Eurofighter Typhoon]].
Distaget e voe skourr an embregerezh a rae fuzuilhoù-chase diouzh Rheinmetall e 1999. Anvet eo bremañ '''Mauser Jagdwaffen GmbH'''. Produiñ a ra c'hoazh stummoù eus ar Gewehr 98 da skouer.<ref>{{En}} [https://www.mauser.com/fr/ Lec'hienn an embregerezh Mauser] (lennet d'an 02/11/2025)</ref>
== Armoù ijinet pe produet ==
=== Armoù-skoaz ===
* [[Mauser M1871|Gewehr 71]]
* [[Mauser M1871|Gewehr 71/84]]
* Gewehr 89
* Gewehr 92
* Gewehr 93
* Gewehr 94
* Gewehr 95
* Gewehr 96
* [[Gewehr 98]]
* [[Tankgewehr M1918]]
* [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]]
* [[Karabiner 98k]]
* Gew 29/40 ha 12/34
* Gewehr 41M
=== Armoù-dorn ===
* [[Mauser C78]]
* [[Reichsrevolver M1879]] (produerezh hepken)
* [[Mauser C96]] hag he adstumm [[Mauser M712|M712]]
* [[Mauser 1914]]
* [[Walther P38]] (produerezh hepken)
== Munisionoù ijinet en embregerezh ==
* [[7,63 × 25 mm Mauser]]
* [[7 × 57 mm Mauser]]
* [[11 × 60 mm R]]
== Levrlennadur ==
* {{En}} BALL Robert W. D., ''Mauser Military Rifles of the World'', Gun Digest Books, 2011, 400 p., ISBN 978-1440215445
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 1: 1870-1918'', Schiffer Publishing, 2020, 80 p., ISBN 978-0764360626
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Pistolets Mauser 1910 - 1914 expliqués'', H&L - HLebooks.com, 2014
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Le Pistolet Mauser C96 expliqué'', H&L – HLebooks.com, 2002
* {{Fr}} HUON Jean, ''Histoire des pistolets Mauser'', 2009, 178 p.
== Pennadoù kar ==
* [[Paul Mauser]]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1811]]
[[Rummad:Embregerezhioù aet da get]]
276wasb3gnreb0l8dhj9qjw1v3rqeow
2187899
2187896
2026-04-16T19:27:34Z
Kestenn
14086
/* Armoù ijinet pe produet */
2187899
wikitext
text/x-wiki
{{Pennad zo|Mauser (disheñvelout)}}
[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh a-vremañ, gwelet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel ar merk, a vez implijet c'hoazh hiziv an deiz gant Mauser Jagdwaffen.]]
Ar '''Mauser Waffenfabrik''', berraet en '''Mauser''', a oa un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] alaman hag a oa diazezet er [[Baden-Württemberg]], da gentañ e [[Oberndorf am Neckar]] ha goude en [[Isny im Allgäu]]. Brudet eo evit bezañ pourveziet an arme alaman gant kalz armoù-skoaz hag armoù-dorn en XIX{{Vet}} hag XX{{Vet}} kantved, en o zouez ar [[Gewehr 98]], ar [[Karabiner 98k]] pe ar pistolennoù [[Mauser 1914]]. He sistem [[Kulasenn (armoù-tan)|kulasenn]] ijinet evit ar Gewehr 98 a vez implijet hiziv an deiz c'hoazh gant kalz armoù-chase. Anvet eo diwar [[Paul Mauser]], unan eus an armeurerien vrudetañ en Istor.
E 1994 e voe prenet Mauser gant [[Rheinmetall AG|Rheinmetall]], en deus kendalc'het da broduiñ armoù milourel. Un embregerezh nevez, bet krouet e 1999 hag anvet [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], a werzh fuzuilhoù ha karabinennoù chase.
== Istor ==
=== Orin ===
Labouradeg roueel armoù Oberndorf a oa bet krouet d'an 31 a viz Gouere 1811, e [[Ludwigsburg]] da gentañ, gant [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich Kentañ]]. 133 den a laboure enni ur bloaz war-lerc'h. Diwezhatoc'h e voe kaset al labouradeg da Oberndorf. Eno e krogas da labourat un den anvet Andreas Mauser. Unan eus e seizh mab, [[Paul Mauser|Peter Paul]], anvet peurliesañ Paul, ganet e 1838, a ziskouezas buan bezañ barrek war ar mod da efedusaat ar produiñ.
=== Diorren adalek fin an XIX{{Vet}} kantved ===
[[Restr:Karbin m-1871 Mauser för kavalleriet - Tyskland - Armémuseum.jpg|thumb|Stumm marc'hegerezh (berroc'h) ar Gewehr 71.]]
Asambles gant e vreur Wilhelm e savas Paul e 1867 ur [[fuzuilh]] dezhi ur gulasenn o treiñ. Diazezet e oa war ar fuzuilh c'hall [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]]. Goude [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel 1870-1871 etre Frañs ha Prusia]] e voe dibabet ar fuzuilh gant an arme alaman hag anvet [[Gewehr 71]] (fuzuilh 71). Kambret e oa evit kartouchennoù [[11 × 60 mm R|11 × 60 mm]]. Tri stumm a voe produet : ar fuzuilh standart, dezhi ur c'hanol 850 mm ; ur [[Karabinenn|garabinenn]] evit ar [[Jäger]] (''chaseourien'', soudarded pourveziet en ur mod skañvoc'h), dezhi ur c'hanol 700 mm ; hag un trede stumm evit ar [[marc'hegerezh]], dezhañ ur c'hanol 500 mm.
E 1886 e krogas an arme c'hall da implijout ar [[Lebel (fuzuilh)|fuzuilh Lebel]], ganti ur munision bihanoc'h e galibr hag oc'h ober gant [[Poultr divoged|poultr hep moged]]. Ar broioù all a heulias skouer Frañs buan a-walc'h. En Alamagn e voe ijinet ar gartouchenn gentañ gant un douilhez vihanoc'h, ar [[7,92 × 57 mm Mauser|7,92 × 57 mm]]. An arme a choazas ar fuzuilh nevez [[Gewehr 88|Mannlicher Modell 1888]]. Paul Mauser a ijinas ar fuzuilh [[Gewehr 92]] met ne reas ket berzh : ne zeuas ket a-benn da dapout marc'had an arme stadunanat a-enep ar [[Krag-Jørgensen]].
[[Restr:Rifle, bolt action (AM 1958.146-23).jpg|thumb|Ur stumm turk eus ar fuzuilh Gewehr 93.]]
Tamm-ha-tamm e voe prenet fuzuilhoù Mauser gant broioù all koulskoude : [[Mauser M1889|Mauser 1889]] ([[Belgia]]), [[Mauser M1890|Mauser 1890]] ([[Impalaeriezh otoman|Impalaeriezh Otoman]]) ha [[Mauser 1891]] ([[Arc'hantina]]). Ar fuzuilh [[Mauser M1893|Mauser 93]] a rae berzh da vat e kalz broioù [[Suamerika]]. A-drugarez dezhi e c'hallas 750 soudard spagnolat derc'hel an dachenn e-pad 12 eurvezh a-enep da 15.000 Stadunanad, e miz Gouere 1898, en [[emgann San Juan]], da vare ar [[Brezel 1898 etre Spagn hag ar Stadoù-Unanet|brezel etre an div vro]]. Abalamour da se e voe prenet diwezhatoc'h breved ar gulasenn Mauser gant ar Stadoù-Unanet ha montet anezhi war ar fuzuilhoù [[Springfield M1903]].
[[Restr:Mauser C96 001.jpg|thumb|Ur bistolenn Mauser C96.]]
Ar [[Mauser C96]], ur [[Pistolenn|bistolenn]] damaotomatek savet gant Paul Mauser, a reas berzh ivez adalek 1896. Gant kement a verzh e voe lezet ar vreudeur Mauser da ren war al labouradeg a zeuas da vezañ ar '''Waffenfabrik Mauser AG'''. E 1898 e tapas ar [[Gewehr 98]] produet gant Mauser marc'had pourveziañ an arme alaman. Chom a reas arm-skoaz an [[Heer (Wehrmacht)|Heer]] betek 1945 asambles gant armoù deveret anezhi evel ar [[Karabiner 98k]]. An embregerezh a broduas e 1918 an [[Tankgewehr M1918|Tankgewehr]], ar fuzuilh eneptank kentañ en Istor<ref>{{En}} FORTIER David M., ''[https://www.firearmsnews.com/editorial/first-antitank-rifle-cartridge-132mm-tuf/370681 The First Anti-Tank Rifle Cartridge: 13.2mm TuF]'', Firearms News, 30/12/2019 (lennet d'an 22/09/2025)</ref>. Fuzuilhoù ha karabinennoù Mauser a voe neuze e-touez armoù nesañ ar soudarded alaman e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]] hag an [[Eil Brezel-bed]].
=== Goude an Eil Brezel-bed ===
[[Restr:Mauser BK-27 LKCV.jpg|thumb|Ur c'hanol-mindrailher BK-27.]]
Goude diskar an [[Trede Reich]] e voe aloubet labouradeg Oberndorf gant ar C'hallaoued. Dismantret e voe an uzin ha distrujet dielloù Mauser diwar urzh un dilennad eus ar vro. Edmund Heckler, Theodor Koch et Alex Seidel, bet ijinourien e ti Mauser, a savas an embregerezh armoù-tan [[Heckler & Koch]], a zeuas da vezañ pourvezier armoù-tan skañv nesañ an arme alaman. Mauser, deuet da vezañ un izembregerezh eus [[Rheinmetall]], a broduas c'hoazh armoù aotomatek en eil hanterenn an {{XXvet kantved}}, evel ar c'hanol-mindrailher [[Mauser BK-27]] montet war ar c'hirri-nij emgann [[Eurofighter Typhoon]].
Distaget e voe skourr an embregerezh a rae fuzuilhoù-chase diouzh Rheinmetall e 1999. Anvet eo bremañ '''Mauser Jagdwaffen GmbH'''. Produiñ a ra c'hoazh stummoù eus ar Gewehr 98 da skouer.<ref>{{En}} [https://www.mauser.com/fr/ Lec'hienn an embregerezh Mauser] (lennet d'an 02/11/2025)</ref>
== Armoù ijinet pe produet ==
=== Armoù-skoaz ===
* [[Mauser M1871|Gewehr 71]]
* [[Mauser M1871|Gewehr 71/84]]
* Gewehr 89
* Gewehr 92
* [[Mauser M1893|M1893]]
* Gewehr 94
* Gewehr 95
* Gewehr 96
* [[Gewehr 98]]
* [[Tankgewehr M1918]]
* [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]]
* [[Karabiner 98k]]
* Gew 29/40 ha 12/34
* Gewehr 41M
=== Armoù-dorn ===
* [[Mauser C78]]
* [[Reichsrevolver M1879]] (produerezh hepken)
* [[Mauser C96]] hag he adstumm [[Mauser M712|M712]]
* [[Mauser 1914]]
* [[Walther P38]] (produerezh hepken)
== Munisionoù ijinet en embregerezh ==
* [[7,63 × 25 mm Mauser]]
* [[7 × 57 mm Mauser]]
* [[11 × 60 mm R]]
== Levrlennadur ==
* {{En}} BALL Robert W. D., ''Mauser Military Rifles of the World'', Gun Digest Books, 2011, 400 p., ISBN 978-1440215445
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 1: 1870-1918'', Schiffer Publishing, 2020, 80 p., ISBN 978-0764360626
* {{Fr}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles, Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Pistolets Mauser 1910 - 1914 expliqués'', H&L - HLebooks.com, 2014
* {{Fr}} HENROTIN Gérard, ''Le Pistolet Mauser C96 expliqué'', H&L – HLebooks.com, 2002
* {{Fr}} HUON Jean, ''Histoire des pistolets Mauser'', 2009, 178 p.
== Pennadoù kar ==
* [[Paul Mauser]]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1811]]
[[Rummad:Embregerezhioù aet da get]]
0y217qo3xegn4ivjfz4hnzg365otjui
Kod etrebroadel ar sinalioù
0
170945
2187865
2096456
2026-04-16T15:02:57Z
Dishual
612
2187865
wikitext
text/x-wiki
[[File:161 Port Vell (Barcelona), rètol del port en codi de banderes i pals del pailebot Santa Eulàlia.jpg|thumb|''Port Vell'' (anv porzh kozh [[Barcelona]]) diskouezet gant al lestr ''Santa Eulàlia'']]
[[File:Kilo.svg|thumb|'''K''' = ''Fellout a ra din kehentiñ ganeoc'h'' e 9 yezh]]
[[File:ICS-flags.png|thumb|upright 1.4|Bannieloù ha pennonoù etrebroadel]]
'''Kod etrebroadel ar sinalioù (KES)''' a reer eus ur reizhiad etrebroadel arouezioù ha kodoù a vez arveret gant al [[Lestr (war-neuñv)|listri]] evit eskemm kemennoù pouezus a-fed surentez ar moraerezh ha dodennoù stag outañ. Gorren [[banniel]]où ouzh ur [[Gwern (bag)|wern]] a ra pep lestr evit kehentiñ gant ul lestr all.
==Istor==
Doare nevesañ meur a reizhiad bannieloù eo Kod etrebroadel ar sinalioù.
Gant ar C'hod Marryat, bet ijinet gant ar c'habiten [[Bro-Saoz|saoz]] [[Frederick Marryat]] ([[1792]]-[[1848]]) hep [[vogalenn]]où, e veze graet a-raok [[1857]], ar bloaz ma voe embannet KES, bet aozet gant ''Board of Trade'' (Poellgor ar [[Kenwerzh|C'henwerzh]]) ar [[Rouantelezh-Unanet]] e [[1855]]. Adwelet e voe KES e [[1887]] ha kemmet da-geñver ur Vodadeg etrebroadel e [[Washington, D.C.]] e [[1889]]<ref>NGIA 1969, ''Preface''.</ref>
D'ar {{deiziad|1|Genver|1901}} e voe lakaet KES e pleustr er bed a-bezh, hogen a-gevret gant ar reizhiad kozh e voe implijet betek ar 1{{añ}} a viz Genver [[1902]]. Da get ec'h eas Kod Marryat pa voe embannet un gentel nevez eus KES d'ar 1{{añ}} a viz Genver [[1903]] : 26 banniel hag ur pennon-kod e-lec'h 18 banniel hag ur pennon-kod ; ar vogalennoù A, E, I, O, U hag ar [[kensonenn|c'hensonennoù]] X, Y, Z e oa an 8 banniel ouzhpenn<ref>{{en}} ''The New Signal Code''. In : ''The Sydney Morning Herald'', 13/02/1901, {{cite web|url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/14369439# |title=p. 8|accessdate=19 Ebr 24}}</ref>.
Kalz e voe lakaet KES e pleustr a-hed ar [[Brezel-bed kentañ]], hep bezañ gwall efedus. Ur gentel nevez a voe e 18{{vet}} embannadur ar sturlevr ''Brown's Signalling'' e miz C'hwevrer [[1916]] : ar bannieloù C, D, E, F, G a oa ivez 1, 2, 3, 4, 5<ref>{{en}} ''Brown's Signalling'', 02/1916, {{cite web|url=https://earlyradiohistory.us/1916sig.htm |title=pp. 9-28.|accessdate=19 Ebrel 24}}</ref>. E miz Here [[1920]] en em vodas pemp Stad e Washington : [[Bro-C'hall]], [[Italia]], [[Japan]], ar Rouantelezh-Unanet ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] evit staliañ an ''Universal Electrical Communications Union'' (UECU) hag erbediñ kemmoù d'ar C'hod ; biskoazh avat ne voe staliet an UECU da vat.
Ur vodadeg all a voe e [[1927]] e Washington, ma voe adwelet KES ha prientet troidigezhioù e 7 yezh : [[alamaneg]], [[galleg]], [[italianeg]], [[japaneg]], [[norvegeg]], [[saozneg]] ha [[spagnoleg]]. E [[1930]] e voe echuet al labour, ha degemeret gant Bodadeg Etrebroadel ar Skinbellskriverezh e [[Madrid]] e [[1932]]. Eno e voe staliet ur poellgor pad karget da adwelout KES dizehan. E kentel 1932 ez eus ur c'heriaoueg evit an nijerezh, hag ur rann gouestlet d'ar [[mezegiezh|vezegiezh]] diwar alioù an ''Office international d'hygiène publique'' (OIHP) e [[Pariz]]<ref>E 1947 e voe kendeuzet OIHP gant [[Aozadur Bedel ar Yec'hed]].</ref>. Arouezioù all a voe degaset evit ar c'hehentiñ etre al listri hag ar baramantourien, ar wazerien, ar chanterioù ha labourerien all er verdeadurezh. Trizek banniel nevez a voe ouzhpennet ; bannieloù karrezek a voe erlec'hiet ouzh ar re dric'hornek evit C, D, E, F, G, a droas d'ar sifroù 1, 2, 3, 4, 5 ; pemp banniel nevez a voe evit 6, 7, 8, 9, 0, ha tri banniel erlec'hier a voe ouzhpennet. D'ar 1{{añ}} a viz Genver [[1934]] e voe lakaet ar C'hod nevez da ofisiel<ref>{{en}} ''New Sea Language – International Code From January 1, 1934''. In : ''The Mercury'', 27/12/1933, {{cite web|url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/24885648# |title=p. 4|accessdate=19 Ebr 24}}</ref>.
Goude an [[Eil Brezel-bed]], e [[1947]], an [[International Telecommunication Union|ITU]] a lakaas KES dindan atebegezh an ''Inter-Governmental Maritime Consultative Organization,'' (IMCO) e [[Londrez]], a droas d'an ''International Maritime Organisation'' (OMI) e [[1958]]<ref>{{en}} {{fr}} {{cite web|url=https://www.imo.org/en/About/HistoryOfIMO |title=''Brief History of IMO'' @ IMO|accessdate=19 Ebr 24}}</ref>. E [[1959]] e voe treuzkaset kefridioù poellgor pad KES d'an IMO da-geñver kentañ bodadeg an aozadur nevez. Gant eil bodadeg an IMO e [[1961]] e voe degemeret ur raktres evit nevesaat KES, en ur ouzhpennañ ar [[gresianeg]] hag ar [[ruseg]], 9 yezh en holl eta. Adnevesaet e voe e [[1964]] : kreñvaet e voe an arouezioù a denn d'ar surentez, dilezet e voe an adembann ar c'hemennoù ger-ha-ger, azasaet e voe KES da gement doare kehentiñ a oa d'ar mare ; e [[1965]] e voe lakaet kement-se holl e pleustr.
Ur gentel nevez eus KES zo bet embannet e [[2005]] gant an IMO ; ur 5{{vet}} embannadur a voe e miz Genver [[2022]] hag un ''errata'' e miz Meurzh 2022.
==Reoladoù==
« Pourchas hentoù ha doareoù kehentiñ e degouezhioù liammet dreist-holl ouzh surentez ar merdeiñ hag an dud, pa vez diaesterioù a-fed yezh pergen, eo pal Kod etrebroadel ar sinalioù »<ref>NGIA 1969, p. 2.</ref>.
En abeg da gement-se ez eo bet aozet ar C'hod gant ul lizherenneg ([[latin]]) skoueriekaet : al lizherennoù A-Z, ar sifroù 0-9, tri fennon erlec'hiañ (evit talvezout da addiskouez ul lizherenn a zo bet gorreet uheloc'h), hag ur pennon "kod" ; ur stumm komzet zo bet ouzhpennet da bep arouez evit mirout a zroukveskañ lizherennoù damheñvel (B, P ha V, da skouer) ; heñvel ouzh re al [[lizherenneg etrebroadel AFNA]] eo ar stummoù-se. Pep elfenn eus KES zo liammet ouzh ur banniel (lizherennoù) pe ur pennon (sifroù) resis : ne c'hall ket un arouez bezañ droukvesket gant unan all.
Kenstrolloù bannieloù zo bet savet evit embann kemennoù skoueriekaet en 9 yezh : gorren ar banniel K a dalvez kement ha ''Fellout a ra din kehentiñ ganeoc'h'', sevel ar bannieloù G ha N a dalvez ''Kasit ganeoc'h an dud a zo e bourzh''. Pep lestr, ne vern yezh e skipailh, a c'hall implijout KES a-drugarez d'ul levr m'emañ troet ar c'hemennoù : gant lizherenneg AFNA a reer dre skinbellgomzerezh, gant bannieloù KES e reer a-hed-gwel, ha gant an distagadur etrebroadel pa ne vez ket re bell daou lestr ur c'halvadenn an eil diouzh egile — huchit ''india-tango'' d'ul lestr [[sinaat]] ha komprenet e vo ez eus un tan-gwall en ho lestr.
E KES emañ displeget ivez an doareoù da ober gantañ : penaos kas ur gemennadenn, he stumm, penaos diskouez un deiziad hag un eur, hag all. Displeget eo ivez penaos kehentiñ etre ul lestr, un [[nijerez]] hag ul [[lestr-spluj]].
==Arouezioù==
{| width="200px" align="right" style="margin-left:15px; border:1px solid #aaa;"
|+ '''Tri banniel gorreet'''
|-
! [[File:ICS Mike.svg|50px|center]] !! '''M'''
|-
! [[File:ICS Alpha.svg|50px|center]] !! '''A'''
|-
! [[File:ICS Repeat Two.svg|50px|center]] !! '''A'''
|-
! colspan="2"| ''Goulenn a ran''<br>''un ali mezegel mallus''
|}
Adalek eeunadur 1964 e voe lakaet ar pouez war ar surentez hag ar yec'hed. Tri strollad arouezioù zo :
*1 lizerenn : kemennoù mallus-kenañ, pouezus pe voas ;
*2 lizherenn : kemennoù all, a c'hall bezañ heuliet gant sifroù evit klokaat pe gemmañ ar gemennadenn ;
*3 lizherenn : kemennoù a denn d'ar vezegiezh.
;Mezegiezh
Fonnus ha resis a-walc'h eo KES a-fed mezegiezh, koulz dre skinbellgomzerezh pe vannieloù, pa ne vez mezeg ebet e bourzh<ref>NGIA 1969, pp. 104-132.</ref> : ul lestr a c'hall deskrivañ stad un den klañv, ur mezeg a c'hall reiñ kuzulioù, ul listennad louzeier zo. Atav e krog ar c'hemennoù dre [[File:ICS Mike.svg|20px]] '''M''' ; 2 lizherenn zo war-lerc'h ; a-wezhioù ec'h ouzhpenner lizherennoù pe sifroù evit resisaat ar gemennadenn.
==Kod Etrebroadel ar Sinalioù==
*Merkit e vez lennet ar bannieloù a laez an driñs d'he zraoñ, peogwir e vez gorreet ar banniel kentañ betek al laez hag ar re all d'e heul.
{| class="wikitable"
|-
! rowspan="2"| Lizherenn<br>Ger<br>Distagadur !! rowspan="2"| Arouez<br>Morse !! colspan="2"| Ster
|-
! En e unan !! Gant sifroù da-heul
|-
| '''A'''<br>'''Alfa'''<br>{{LFE|[ˈal.fa]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Alpha.svg|x50px]]<br>'''• –'''
| ''Ur splujer din zo en dour ; chomit a-vaez ha gorrek.''
| Azimut pe roudenn.
|-
| '''B'''<br>'''Bravo'''<br>{{LFE|[ˈbrɑː.voʊ]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Bravo.svg|x50px]]<br>'''– •••'''
| ''Emaon o kargañ, o tiskargañ pe o tougen danvezioù dañjerus.''<ref>Arveret gant ar [[Royal Navy]] gwezhall a-zivout [[danvez-tarzh]] milourel.</ref>
|
|-
| '''C'''<br>'''Charlie'''<br>{{LFE|[ˈtʃɑː.li]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Charlie.svg|x50px]]<br>'''– • – •'''
| ''Ya.'' <ref group="NB" name="CN">'''C''' ha '''N''' a-gevret (Ya ha Nann) a dalvez da [[sinal argoll]].</ref><ref group="NB" name="LM">A c'hall bezañ kaset e [[lizherenneg Morse]] dre c'hwitell al lestr.</ref>
| Kerzhed e derezioù an distroenn warellek (3 sifr ; zeroioù dirak pa vez nebeutoc'h eget 100).
|-
| '''D'''<br>'''Delta'''<br>{{LFE|[ˈdɛl.tə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Delta.svg|x50px]]<br>'''– ••'''
| ''Chomit a-vaez ; diaes eo din leviata.''<ref group="NB" name="LM" />
| Deiziad (DDMMBB, ''e.g.'' 190424 = 19 Ebrel 24).
|-
| '''E'''<br>'''Echo'''<br>{{LFE|[ˈɛk.oʊ]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Echo.svg|x50px]]<br>'''•'''
| ''Emaon o vont war-du [[stribourzh]].''<ref group="NB" name="LM" />
|
|-
| '''F'''<br>'''Foxtrot'''<br>{{LFE|[ˈfɔks.trɔt]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Foxtrot.svg|x50px]]<br>'''•• – •'''
| ''Emaon diret ; kehentit ganin.''
|
|-
| '''G'''<br>'''Golf'''<br>{{LFE|[gɔlf]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Golf.svg|x50px]]<br>'''– – •'''
| ''Goulenn a ran ul loman.''<br>• Digant ur vag-pesketa : ''Emaon o sevel ma rouedoù.''
| Hedred ; 2 sifr pe 3 evit an derezioù, an 2 sifr da-heul evit ar munutennoù.
|-
| '''H'''<br>'''Hotel'''<br>{{LFE|[hoʊˈtɛl]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Hotel.svg|x50px]]<br>'''••••'''
| ''Ul loman zo e bourzh.''<ref group="NB" name="LM" />
|
|-
| '''I'''<br>'''India'''<br>{{LFE|[ˈɪn.dɪə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS India.svg|x50px]]<br>'''••'''
| ''Emaon o vont war-du [[babourzh]].''<ref group="NB" name="LM" />
|
|-
| '''J'''<br>'''Juliett'''<br>{{LFE|[ˈdʒuː.ljɛt]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Juliett.svg|x50px]]<br>'''• – – –'''
| ''Un tan-gwall hag ur c'hargad dañjerus zo e bourzh : chomit a-vaez din.'' — pe : ''Ur c'hargad dañjerus zo o fuañ e bourzh.''
|
|-
| '''K'''<br>'''Kilo'''<br>{{LFE|[ˈki.loʊ]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Kilo.svg|x50px]]<br>'''– • –'''
| ''Fellout a ra din kehentiñ ganeoc'h.''
|
:'''1''' = lizherenneg Morse, dre vannieloù-brec'h pe dre vrec'hioù.
:'''2''' = megafon.
:'''3''' = Morse dre [[lamp Aldis]].
:'''4''' = sinalioù son.
|-
| '''L'''<br>'''Lima'''<br>{{LFE|[ˈli.mə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Lima.svg|x50px]]<br>'''• – ••'''
| ''Harzit ho lestr diouzhtu.''
| Ledred ; 2 sifr pe 3 evit an derezioù, an 2 sifr da-heul evit ar munutennoù.
|-
| '''M'''<br>'''Mike'''<br>{{LFE|[maɪk]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Mike.svg|x50px]]<br>'''– –'''
| ''Harzet eo ma lestr ha herr ebet gantañ.''<ref group="NB" name="LM" />
|
|-
| '''N'''<br>'''November'''<br>{{LFE|[noʊˈvɛm.bə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS November.svg|x50px]]<br>'''– •'''
| ''Nann.'' <ref group="NB" name="CN" />
|
|-
| '''O'''<br>'''Oscar'''<br>{{LFE|[ˈɔs.kə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Oscar.svg|x50px]]<br>'''– – –'''
| ''Un den er mor.'' <ref group="NB" name="LM" />{{,}}<ref>Gorreet alies ouzh "gwern an den er mor" war lod listri ; banniel ar semafor eo pa vez un drouklamm e bourzh.</ref>
|
|-
| '''P'''<br>'''Papa'''<br>{{LFE|[ˈpa.pə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Papa.svg|x50px]]<br>'''• – – •'''
|
*Er porzh : ''An holl dud war vourzh ; emañ al lestr o vont war vor.''
*War vor, digant ur vag-pesketa : ''Gennet eo ma rouedoù gant ur skoilh.''
*War vor, dre son : ''Ezhomm ul loman am eus.''
|
|-
| '''Q'''<br>'''Québec'''<br>{{LFE|[kəˈbɛk]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Quebec.svg|x50px]]<br>'''– – • –'''
| ''"Yac'h" eo ma lestr ha goulenn a ran frankiz an douar.''<ref>''Frankiz an douar'' [{{en}} ''pratique'', {{fr}} ''libre-pratique''] : ar frankiz da zaremprediñ an douar – mont tre en ur porzh, da skouer – goude endevout bet an aotre digant ar pennadurezhioù yec'hedel, pe goude endevout echuet an dale-porzhiañ bet gourc'hemennet ganto ; gwelit : {{fr}} Gruss, Robert. ''Dictionnaire Gruss de marine''. Paris : Éditions maritimes et d'Outre-Mer, 1978, p. 182-b.</ref>
|
|-
| '''R'''<br>'''Romeo'''<br>{{LFE|[ˈroʊ.mjoʊ]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Romeo.svg|x50px]]
| Ster ebet pa vez gorreet en e unan ; a-hend-all : ''Bet em eus ho kemenn diwezhañ.''
| Hed e milmorioù (1 milmor = {{formatnum:1852}} [[metr]]).
|-
| '''S'''<br>'''Sierra'''<br>{{LFE|[siˈɛrə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Sierra.svg|x50px]]<br>'''•••'''
| ''Emaon o vont war-gil.''<ref group="NB" name="LM" />
| [[Tizh]] e skoulmoù (1 skoulm = 1 milmor dre eur).
|-
| '''T'''<br>'''Tango'''<br>{{LFE|[ˈtaŋ.goʊ]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Tango.svg|x50px]]<br>'''–'''
| Bag-pesketa : ''Chomit a-vaez din <ref group="NB" name="LM" /> ; emaon o chaluiñ a-gevret.''<ref>''Chaluiñ a-gevret'' [{{en}} ''pair trawling'', {{fr}} ''chalutage jumelé''] : ar roued zo stegnet etre div vag hag a ya a-stur an eil gant heben.</ref>
| Eur lec'hel ; 2 sifr evit an eur, an 2 sifr da-heul evit ar munutennoù.
|-
| '''U'''<br>'''Uniform'''<br>{{LFE|[ˈjuː.nɪ.fɔːm]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Uniform.svg|x50px]]<br>'''•• –'''
| ''Emaoc'h o skeiñ war-du un dañjer.''
|
|-
| '''V'''<br>'''Victor'''<br>{{LFE|[ˈvɪk.tə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Victor.svg|x50px]]<br>'''••• –'''
| ''Goulenn a ran skoazell.''
| Tizh e kilometroù dre eur.
|-
| '''W'''<br>'''Whiskey'''<br>{{LFE|[ˈwɪs.ki]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Whiskey.svg|x50px]]<br>'''• – –'''
| ''Goulenn a ran skoazell vezegel.''
|
|-
| '''X'''<br>'''Xray'''<br>{{LFE|[ˈɛks.reɪ]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS X-ray.svg|x50px]]<br>'''– •• –'''
| ''Paouezit gant ho oberoù ha gortozit ma c'hemennoù.''
|
|-
| '''Y'''<br>'''Yankee'''<br>{{LFE|[ˈjaŋ.ki]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Yankee.svg|x50px]]<br>'''– • – –'''
| ''Emaon o stlejañ ma eorioù.''
|
|-
| '''Z'''<br>'''Zulu'''<br>{{LFE|[ˈzuː.luː]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Zulu.svg|x50px]]<br>'''– – ••'''
| ''Goulenn a ran ur ramoker.''<br>Bag-pesketa : ''Emaon o teurel rouedoù.''
| Eur [[UTC]] ; 2 sifr evit an eur, an 2 sifr da-heul evit ar munutennoù.
|-
! colspan="4" | Sifroù, arveret evit resisaat kemennoù all
|-
| '''0'''<br>'''Nadazero'''<br>{{LFE|[ˌna.daˈzɪə.roʊ]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Zero.svg|x40px]]<br>'''– – – – –'''
| colspan="2"|
|-
| '''1'''<br>'''Unaone'''<br>{{LFE|[ˌuː.nəˈwʌn]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant One.svg|x40px]]<br>'''• – – – –'''
| colspan="2"|
|-
| '''2'''<br>'''Bissotwo'''<br>{{LFE|[ˌbɪs.oʊˈtuː]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Two.svg|x40px]]<br>'''•• – – –'''
| colspan="2"|
|-
| '''3'''<br>'''Terrathree'''<br>{{LFE|[ˌtɛr.əˈtri]}}<ref group="NB">« TH » a zistager {{LFE|[t]}} evit ma vefe sklaeroc'h.</ref>
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Three.svg|x40px]]<br>'''••• – –'''
| colspan="2"|
|-
| '''4'''<br>'''Kartefour'''<br>{{LFE|[ˌkɑː.təˈfɔː.wə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Four.svg|x40px]]<br>'''•••• –'''
| colspan="2"|
|-
| '''5'''<br>'''Pantafive'''<br>{{LFE|[ˌpan.təˈfaɪf]}}<ref group="NB">« V » a zistager {{LFE|[f]}} evit ma vefe sklaeroc'h.</ref>
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Five.svg|x40px]]<br>'''•••••'''
| colspan="2"|
|-
| '''6'''<br>'''Soxisix'''<br>{{LFE|[ˌsɔk.siˈsɪks]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Six.svg|x40px]]<br>'''– ••••'''
| colspan="2"|
|-
| '''7'''<br>'''Setteseven'''<br>{{LFE|[ˌsɛ.təˈsɛv.ən]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Seven.svg|x40px]]<br>'''– – •••'''
| colspan="2"|
|-
| '''8'''<br>'''Oktoeight'''<br>{{LFE|[ˌɔk.toʊˈeɪt]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Eight.svg|x40px]]<br>'''– – – ••'''
| colspan="2"|
|-
| '''9'''<br>'''Novenine'''<br>{{LFE|[ˌnoʊ.veˈnaɪ.nə]}}
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Pennant Niner.svg|x40px]]<br>'''– – – – •'''
| colspan="2"|
|-
! colspan="4"| Pennonoù all
|-
| colspan="4" style="text-align:center;'| Arveret evit erlec'hiañ bannieloù ; a-drugarez dezho e c'heller embann forzh pe vomm 4 lizherenn pe 4 sifr gant 1 strobad bannieloù hepken.
|-
| '''1{{añ}} erlec'hiad'''
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Repeat One.svg|x40px]]
| colspan="2"| Kevatal da vanniel kentañ ur gemennadenn.
|-
| '''2{{vet}} erlec'hiad'''
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Repeat Two.svg|x40px]]
| colspan="2"| Kevatal da eil banniel ur gemennadenn.
|-
| '''3{{vet}} erlec'hiad'''
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Repeat Three.svg|x40px]]
| colspan="2"| Kevatal da drede banniel ur gemennadenn.
|-
! colspan="4"| Kod / Respont
|-
| style="background-color:#c8d0d4; padding:1em inherit; text-align:center;" | [[File:ICS Answer.svg|x40px]]
| colspan="3"|
*War-dro a-hanter ouzh an driñs : ''Prest da zegemer ur gemennadenn.''
*El laez : ''Kemennadenn resevet ha komprenet'' (diskennet e vez ar pennon da greiz an driñs a-raok degemer an driñsad all)
*En traoñ : ''Diwezh ar gemennadenn.''<br>Gant sifroù : pik degel.
*Gant ul lestr-brezel : gorreet e vez el laez da ziskouez e rank ar gemennadenn bezañ lennet hervez KEZ ; lezet e vez el laez e-pad ar c'hehentiñ.
|-
! colspan="4"| ''Notennoù''
|-
| colspan="4"| <references group="NB" />
|}
==Skouerioù : meur a vanniel==
{| class="wikitable plainrowheaders"
|-
! [[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Charlie.svg|32px]] C
|''Dilezel ma lestr a ran.''
|-
! [[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Delta.svg|32px]] D
|''Dilezel ma lestr a ran, p'en deus bet ur gwallzarvoud nukleel ha pa c'hall bezañ ur vammenn skinadoù.''
|-
![[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Echo.svg|32px]] E
|''Ret eo din dilezel ma lestr.''
|-
! [[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_November.svg|32px]] N
|''Ezhomm am eus ur mezeg.''
|-
! [[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_November.svg|32px]] N<br>[[File:ICS_Pennant_One.svg|32px]] 1
|''Ezhomm am eus ur mezeg ; tud gwallzevet am eus.''
|-
![[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_November.svg|32px]] N<br>[[File:ICS_Pennant_Two.svg|32px]] 2
|''Ezhomm am eus ur mezeg ; tud gloazet gant skinadoù am eus.''
|-
![[File:ICS_Delta.svg|32px]] D<br>[[File:ICS_Xray.svg|32px]] X
|''Gouelediñ a ran'' (+ hedred ha ledred diouzh ezhomm).
|-
![[File:ICS_Echo.svg|32px]] E<br>[[File:ICS_Lima.svg|32px]] L
|''Adlavarit lec'hiadur an argoll.''
|-
![[File:ICS_Echo.svg|32px]] E<br>[[File:ICS_Lima.svg|32px]] L<br>[[File:ICS_Pennant_One.svg|32px]] 1
|''Petra eo lec'hiadur al lestr a zo en argoll ?''
|-
![[File:ICS_Golf.svg|32px]] G<br>[[File:ICS_Mike.svg|32px]] M
|''Ne c'hallan ket saveteiñ ma lestr.''
|-
![[File:ICS_Golf.svg|32px]] G<br>[[File:ICS_November.svg|32px]] N
|''Kasit ganeoc'h an dud a zo e bourzh.''
|-
![[File:ICS_Golf.svg|32px]] G<br>[[File:ICS_November.svg|32px]] N<br>[[File:ICS_Pennant_One.svg|32px]] 1
|''Fellout a ra din e vefe dilestret un niver a dud ; ur skipailh krennet a chomo e bourzh.''
|-
![[File:ICS_Golf.svg|32px]] G<br>[[File:ICS_November.svg|32px]] N<br>[[File:ICS_Pennant_Two.svg|32px]] 2
|''Emaon o vont da gas ganin an dud a zo e bourzh.''
|-
![[File:ICS_Golf.svg|32px]] G<br>[[File:ICS_November.svg|32px]] N<br>[[File:ICS_Pennant_Three.svg|32px]] 3
|''Ha gouest oc'h da gas ganeoc'h an dud a zo e bourzh ?''
|-
![[File:ICS_India.svg|32px]] I<br>[[File:ICS_Tango.svg|32px]] T
|''Un tangwall zo e bourzh.''
|-
![[File:ICS Juliett.svg|32px]] J<br>[[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A
|''Ret eo din kaout ardivinkoù da lazhañ an tan.''
|-
![[File:ICS Juliett.svg|32px]] J<br>[[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Pennant_Four.svg|32px]] 4
|''Ezhomm am eus dafar da vougañ an tan dre spoum.''
|-
![[File:ICS_Mike.svg|32px]] M<br>[[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Repeat_Two.svg|32px]] A
|''Goulenn a ran un ali mezegel mallus.''
|-
![[File:ICS_Mike.svg|32px]] M<br>[[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Bravo.svg|32px]] B
|''Goulenn a ran un emgav el lec'h a zo meneget.''
|-
![[File:ICS_Mike.svg|32px]] M<br>[[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Charlie.svg|32px]] C
|''Goulenn a ran diganeoc'h aozañ un ospitaladur.''
|-
![[File:ICS_Mike.svg|32px]] M<br>[[File:ICS_Alpha.svg|32px]] A<br>[[File:ICS_Delta.svg|32px]] D
|''Emaon'' [niver] ''eurvezh pell diouzh ar porzh tostañ.''
|-
![[File:ICS_Mike.svg|32px]] M<br>[[File:ICS_Sierra.svg|32px]] S<br>[[File:ICS_Pennant_One.svg|32px]] 1
|''Aet eo ma lestr d'ur vammenn skinadoù dañjerus ; tostaat din dre stribourzh a c'hallit.''
|-
![[File:ICS_November.svg|32px]] N<br>[[File:ICS_Charlie.svg|32px]] C
|''Emaon en argoll ha skoazell am eus ezhomm diouzhtu.''
|-
![[File:ICS_Romeo.svg|32px]] R<br>[[File:ICS_Yankee.svg|32px]] Y
|''Merdeit gorrek hebiou din.''
|-
![[File:ICS_Uniform.svg|32px]] U<br>[[File:ICS_Sierra.svg|32px]] S<br>[[File:ICS_Pennant_Four.svg|32px]] 4
|''Netra da ober a-raok ma sioulafe an amzer.''
|-
![[File:ICS_Victor.svg|32px]] V<br>[[File:ICS_Golf.svg|32px]] G
|''Koumoul izel zo o c'holeiñ [niver a oktantoù pe eizhevedennoù].''
|}
==Levrlennadur==
*{{en}} ''IB994E International Code of Signals'' (5{{vet}} embannadur). London : IMO, 2022 {{ISBN|978-92-801-1738-7}}
==Liammoù diavaez==
{{commonscat|International Code of Signals}}
*{{en}} {{cite web|url=https://msi.nga.mil/api/publications/download?key=16694273/SFH00000/Pub102bk.pdf&type=view |title=''International Code of Signals for Visual, Sound, and Radio Communications – United States Edition – 1969 Edition (Revised 2020)'' @ NGIA|accessdate=19 Ebrel 24}}
==Pennadoù kar==
*[[Lizherenneg etrebroadel AFNA]]
*[[Lizherenneg semafor]]
==Notennoù==
{{daveoù}}
[[Rummad:Lizherennegoù]]
[[Rummad:Merdeadurezh]]
odqljszdrp0ygpfnayyjbr7vqk497kc
Paul Mauser
0
172244
2187892
2182394
2026-04-16T19:21:21Z
Kestenn
14086
2187892
wikitext
text/x-wiki
{{Pennad zo|Mauser (disheñvelout)}}
[[Restr:Paul Mauser 1838-1914.gif|dehou|252x252px]]
'''Paul Mauser''', anvet '''Paul von Mauser''' adalek 1912, ganet '''Peter Paul Mauser''' d'ar 27 a viz Even 1838 e [[Oberndorf am Neckar]] ([[Rouantelezh Württemberg|Rouantelezh Würtemberg]])<ref name=":0">{{En}} ''[https://en.topwar.ru/49288-100-let-nazad-umer-znamenityy-konstruktor-oruzheynik-peter-paul-fon-mauzer.html 100 years ago, the famous gunsmith designer Peter-Paul von Mauser died]'' war Top War, 28/05/2014 (lennet d'an 13/09/2024)</ref> ha marvet d'an 29 a viz Mae 1914 er memes kêr, a oa un ijinour [[Arm-tan|armoù-tan]], embreger ha politikour [[Alamagn|alaman]]. Unan eus an [[Armerezh|armeurerien]] vrudetañ en Istor eo.
==Buhez==
==== Familh ====
Andreas Mauser, tad Paul, a laboure e [[Königlich Württembergische Gewehrfabrik|labouradeg armoù-tan roueel Württemberg]], krouet e Oberndorf am Neckar e 1811 gant ar roue [[Friedrich Iañ (roue Württemberg)|Friedrich I{{añ}}]]. Er gêr-se e voe ganet Paul Mauser e 1838, hag eñ bidoc'hig ur familh 13 bugel. Treut e oa ar soubenn er familh, ha rankout a rae an tad produiñ [[Munision|munisionoù]] ouzhpenn er gêr goude e zevezhioù-labour evit gellet magañ e vugale. Daoust da se e voe desket e vibien war ar [[geometriezh|c'heometriezh]] hag an tresañ, ouzhpenn d'ar skol. D'ar poent-se e voe merzet e oa speredek-tre Paul hag e vreur Wilhelm<ref name=":1">{{En}} KRAUSE Hans A.'', [http://www.paul-mauser-archive.com/biography.htm Biography]'', war Paul Mauser Archive (lennet d'an 13/09/2024)</ref>.
==== Deroù er vicher ====
Da bevarzek vloaz e krogas Paul da labourat asambles gant e dad evel deskard. Diskouez a reas bezañ barrek, ha labourioù diaesoc'h a voe fiziet ennañ buan. E 1857 e welas evit ar wech kentañ ur [[fuzuilh-nadoz]], ha kendrec'het e voe e vije arm an dazont. Goude ur prantad-servij en arme e 1859<ref name=":0" /> e voe kaset da arsanailh Ludwigsburg. Ur wech echuet e brantad e [[Ludwigsburg]] e 1860 e tistroas da Oberndorf hag e stagas gant produerezh kopiennoù fuzuilhoù-nadoz asambles gant e vreur Wilhelm<ref name=":1" />.
E 1865 e savjont an arm kentañ ijinet gante, ur fuzuilh-nadoz 14 mm he [[Kalibr (armoù-tan)|c'halibr]]. Kinnig a rejont anezhi da arme [[Aostria]], a oa o klask modernaat hec'h armoù-tan hiniennel. Ne voe ket dibabet an arm daoust d'e zisoc'hoù mat en amprouennoù, met remerket e voe gant Norris, un Amerikan a laboure evit an embregerezh stadunanat [[Remington]]. Kregiñ a reas ar vreudeur Mauser da labourat evitañ e-unan<ref name=":1" />.
==== Kevratoù kentañ gant an arme ====
Goude ur prantad e [[Liège]] e 1869 e-lec'h ma teskjont kalz, Paul ha Wilhelm a savas an arm a zeuas da vezañ ar [[Gewehr 71|fuzuilh M71]]. Ne oa ket ur fuzuilh-nadoz ken, met ur fuzuilh-vorailh, uheloc'h he galloud-tennañ. Norris a ginnigas anezhi da arme [[Rouantelezh Prusia]], met ne voe ket choazet diouzhtu. Ar [[Brezel Gall-Prusian eus 1870|brezel etre Frañs ha Prusia e 1870]] a ziskouezas e oa ret modernaat an armoù, ha d'ar 14 a viz C'hwevrer 1872 e voe choazet fuzuilh ar vreudeur Mauser, dindan an anv [[Mauser M1871|M1871]], evit holl armeoù an [[Impalaeriezh alaman|Impalaeriezh Alaman]], war-bouez [[Bavaria]] a zibabas ar fuzuilh [[Werder M1869]]<ref name=":1" />.[[Restr:Gewehr 98 greyBG 04.jpg|thumb|Ar '''Gewehr 98''' ijinet gant Paul Mauser, a oa bet arm standart milionoù a soudarded alaman da vare ar [[Brezel-bed kentañ|Brezel-bed Kentañ]].]]
Savet e voe un uzin e Oberndorf evit produiñ an armoù urzhiet. E miz Eost 1874 e voe distrujet gant un tan-gwall, hag adsavet dindan 8 sizhunvezh. Paul Mauser a rene war an uzin hag a laboure war bimpatromoù armoù nevez, pa oa e vreur Wilhelm o redek ar bed evit kavout pratikoù nevez. Hemañ a varvas e miz Genver 1882 en ur lezel Paul mestr penn-da-benn war an [[Mauser|embregerezh Mauser]]. Er bloavezhioù war-lerc'h e savas Paul Mauser armoù nevez, evel ar [[Gewehr 98]], deuet da vezañ fuzuilh standart an arme alaman<ref>{{En}} TIKKANEN Amy, ''[https://www.britannica.com/technology/Mauser-rifle#ref78952 Mauser Rifle]'', war Encyclopaedia Britannica (lennet d'ar 14/09/2024)</ref> betek mare ar [[Brezel-bed Kentañ]].
E 1901 e kollas Paul Mauser ul lagad abalamour d'ur gudenn war ar [[Mauser C98|fuzuilh C98]] e oa oc'h amprouiñ<ref>{{En}} McCOLLUM Ian, ''[https://www.forgottenweapons.com/mauser-c98-the-system-that-cost-paul-mauser-an-eye/ Mauser C98: The System That Cost Paul Mauser an Eye]'', war Forgotten Weapons, 01/10/2018 (lennet d'an 13/09/2024)</ref>. Ne viras ket outañ da genderc'hel da labourat war armoù nevez. Munisionoù nevez a savas ivez, evel ar [[7,65 × 53 mm Mauser|7,65 × 53 mm]] (e 1889) hag ar [[7 × 57 mm Mauser|7 × 57 mm]] (e 1892). Mervel a reas e Oberndorf d'ar 25 a viz Mae 1914<ref name=":1" />.
==== Politikerezh ====
Paul Mauser a voe unan eus dileuridi Württemberg er [[Reichstag]] etre 1893 ha 1903. Ezel e oa eus an [[Nationalliberale Partei]], ur strollad kreizour, frankizour hag a-du gant unaniezh an Impalaeriezh alaman.
== Krouidigezhioù ==
[[Restr:Mauser C96 7,63 (6971794467).jpg|thumb|Ar '''Mauser C96''', unan eus ar pistolennoù damaotomatek kentañ]]
=== Armoù ===
* [[Mauser M1871]]
* Mauser M1889
* [[Mauser M1893]]
* [[Gewehr 98]]
* pistolenn [[Mauser C78]]
* pistolenn [[Mauser C96]]
=== Munisionoù ===
Kalz munisionoù ijinet en Alamagn a zo ''Mauser'' en o anv. Ne dalvez ket dre ret int bet savet gant Paul Mauser e-unan. Alies int bet ijinet gant tud all en embregerezh Mauser pe gant bodadoù-labour an arme.
* [[7,65 × 53 mm Mauser|7,65 × 53 mm]] (1889)
* [[7 × 57 mm Mauser|7 × 57 mm]] (1892)
== Gwelet ivez ==
* [[Mauser|Mauser (embregerezh)]]
== Daveennoù ==
<references />
{{Porched:Armoù-tan}}
{{DEFAULTSORT:MAUSER, Paul}}
[[Rummad:Krouerien armoù-tan]]
[[Rummad:Ijinourien Alamagn]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1838]]
[[Rummad:Marvioù 1914]]
7hqn0t344lewz5w20lc977xe4bmca7d
Mauser 18
0
175703
2187900
2151186
2026-04-16T19:38:46Z
Kestenn
14086
2187900
wikitext
text/x-wiki
Ar '''Mauser 18''', bet krouet e [[2018]] gant an embregerezh alaman [[Mauser Jagdwaffen GmbH|Mauser Jagdwaffen]], zo ur [[Karabinenn|garabinenn]]-vorailh diazezet he gwikefre war hini [[Paul Mauser]].
Kambret eo en ur pemzek kalibr bennak evel an [[.243 Winchester]], [[.270 Winchester]], [[.308 Winchester]], [[.30-06 Springfield]], [[7 mm Remington Magnum|7 mm RemMag]], [[.300 Winchester Magnum|.300 Win Mag]] hag an [[9,3 × 62 mm]]. He fouez a zo etre 3,080 kg (kalibr standart) ha 3,240 kg (kalibr magnum). 9 adtsumm anezhi a vez gwerzhet, en o zouez unan anvet ''Silence'', dezhañ ur reduer son ensoc'het er c'hanol<ref>{{En}} Steve GASH, ''[https://www.shootingtimes.com/editorial/mauser-m18-review/375064 Mauser M18 Review]'', Shooting Times, 13/04/2020 (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>.
== Liammoù diavaez ==
* {{de}} [https://www.mauser.com/en/MAUSER-18/ Lec'hienn ofisiel]
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Karabinennoù]]
[[Rummad:Armoù Alamagn]]
jkzlgn7nuxcqgz0r3l6t4c9gamm7owx
2187901
2187900
2026-04-16T19:39:07Z
Kestenn
14086
2187901
wikitext
text/x-wiki
Ar '''Mauser 18''', bet krouet e [[2018]] gant an embregerezh alaman [[Mauser Jagdwaffen GmbH|Mauser Jagdwaffen]], zo ur [[Karabinenn|garabinenn]]-vorailh diazezet he gwikefre war hini [[Paul Mauser]].
Kambret eo en ur pemzek kalibr bennak evel an [[.243 Winchester]], [[.270 Winchester]], [[.308 Winchester]], [[.30-06 Springfield]], [[7 mm Remington Magnum|7 mm RemMag]], [[.300 Winchester Magnum|.300 Win Mag]] hag an [[9,3 × 62 mm]]. He fouez a zo etre 3,080 kg (kalibr standart) ha 3,240 kg (kalibr magnum). 9 adtsumm anezhi a vez gwerzhet, en o zouez unan anvet ''Silence'', dezhañ ur reduer son ensoc'het er c'hanol<ref>{{En}} Steve GASH, ''[https://www.shootingtimes.com/editorial/mauser-m18-review/375064 Mauser M18 Review]'', Shooting Times, 13/04/2020 (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>.
== Liammoù diavaez ==
* {{de}} [https://www.mauser.com/en/MAUSER-18/ Lec'hienn ofisiel]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Karabinennoù]]
[[Rummad:Armoù Alamagn]]
gudsa7bqjctkr2uudplx77cj51hkdkf
2187905
2187901
2026-04-16T19:45:10Z
Kestenn
14086
2187905
wikitext
text/x-wiki
Ar '''Mauser 18''', bet krouet e [[2018]] gant an embregerezh alaman [[Mauser Jagdwaffen GmbH|Mauser Jagdwaffen]], zo ur [[Karabinenn|garabinenn]]-vorailh diazezet he gwikefre war hini [[Paul Mauser]].
Kambret eo en ur pemzek kalibr bennak evel an [[.243 Winchester]], [[.270 Winchester]], [[.308 Winchester]], [[.30-06 Springfield]], [[7 mm Remington Magnum|7 mm RemMag]], [[.300 Winchester Magnum|.300 Win Mag]] hag an [[9,3 × 62 mm]]. He fouez a zo etre 3,080 kg (kalibroù standart) ha 3,240 kg (kalibroù magnum). 9 adtsumm anezhi a vez gwerzhet, en o zouez unan anvet ''Silence'', dezhañ ur [[reduer-son]] ensoc'het er c'hanol<ref>{{En}} Steve GASH, ''[https://www.shootingtimes.com/editorial/mauser-m18-review/375064 Mauser M18 Review]'', Shooting Times, 13/04/2020 (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>.
== Liammoù diavaez ==
* {{de}} [https://www.mauser.com/en/MAUSER-18/ Lec'hienn ofisiel]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Karabinennoù]]
[[Rummad:Armoù Alamagn]]
6ngp7web3bsxbwsb4ylgyylhw4qboi7
2187906
2187905
2026-04-16T19:45:31Z
Kestenn
14086
2187906
wikitext
text/x-wiki
Ar '''Mauser 18''', bet krouet e [[2018]] gant an embregerezh alaman [[Mauser Jagdwaffen GmbH|Mauser Jagdwaffen]], zo ur [[Karabinenn|garabinenn]]-vorailh diazezet he gwikefre war hini [[Paul Mauser]]. Soñjet eo bet evit [[chaseal]].
Kambret eo en ur pemzek kalibr bennak evel an [[.243 Winchester]], [[.270 Winchester]], [[.308 Winchester]], [[.30-06 Springfield]], [[7 mm Remington Magnum|7 mm RemMag]], [[.300 Winchester Magnum|.300 Win Mag]] hag an [[9,3 × 62 mm]]. He fouez a zo etre 3,080 kg (kalibroù standart) ha 3,240 kg (kalibroù magnum). 9 adtsumm anezhi a vez gwerzhet, en o zouez unan anvet ''Silence'', dezhañ ur [[reduer-son]] ensoc'het er c'hanol<ref>{{En}} Steve GASH, ''[https://www.shootingtimes.com/editorial/mauser-m18-review/375064 Mauser M18 Review]'', Shooting Times, 13/04/2020 (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>.
== Liammoù diavaez ==
* {{de}} [https://www.mauser.com/en/MAUSER-18/ Lec'hienn ofisiel]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Karabinennoù]]
[[Rummad:Armoù Alamagn]]
dvyry5nrfn98hzatvdlcmw7ech3yfyv
2187931
2187906
2026-04-17T08:25:14Z
Kestenn
14086
2187931
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Mauser 18|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! scope="row" |Bro
|{{Alamagn}}
|-
! scope="row" |Doare
|[[Fuzuilh]]
|-
! scope="row" |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre zorn, dre vorailh
|-
! scope="row" |[[Munision]]où
|[[.223 Remington]]<br>[[.243 Winchester]]<br>[[.270 Winchester]]<br>[[6,5 × 55 mm]]<br>[[6,5 mm PRC]]<br>[[6,5 mm Creedmoor]]<br>[[.308 Winchester]]<br>[[.30-06 Springfield]]<br>[[7 × 57 mm Mauser]]<br>[[7,92 × 57 mm Mauser|8 × 57 mm is]]<br>[[7 mm Remington Magnum]]<br>[[.300 Winchester Magnum]]<br>[[8,5 × 55 mm Blaser]]<br>[[9,3 × 62 mm]]
|-
! scope="row" |Produer
|[[Mauser Jagdwaffen GmbH]]
|-
! scope="row" |Mare produiñ
|Abaoe 2018
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel<br>Stumm ''Standard''
|-
! scope="row" |Mas
|3,080 kg (kalibroù standart)<br>3,240 kg (kalibroù magnum)
|-
! scope="row" |Hirder
|{{formatnum:1060}} mm (kalibroù standart)<br>{{formatnum:1120}} mm (kalibroù magnum)
|-
! scope="row" |Hirder ar c'hanol
|560 mm (kalibroù standart)<br>620 mm (kalibroù magnum)
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! scope="row" |Endalc'h
|Karger diabarzh 4 c'hartouchenn (magnum) pe 5 kartouchenn (standart)
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
! scope="row" |Rummad e Bro-C'hall
|C
|-
|}
Ar '''Mauser 18''', bet krouet e [[2018]] gant an embregerezh alaman [[Mauser Jagdwaffen GmbH|Mauser Jagdwaffen]], zo ur [[Karabinenn|garabinenn]]-vorailh diazezet he gwikefre war hini [[Paul Mauser]]. Soñjet eo bet evit [[chaseal]].
Kambret eo en ur pemzek kalibr bennak evel an [[.243 Winchester]], [[.270 Winchester]], [[.308 Winchester]], [[.30-06 Springfield]], [[7 mm Remington Magnum|7 mm Rem Mag]], [[.300 Winchester Magnum|.300 Win Mag]] hag an [[9,3 × 62 mm]]. He fouez a zo etre 3,080 kg (kalibroù standart) ha 3,240 kg (kalibroù magnum). 9 adtsumm anezhi a vez gwerzhet, en o zouez unan anvet ''Silence'', dezhañ ur [[reduer-son]] ensoc'het er c'hanol<ref>{{En}} Steve GASH, ''[https://www.shootingtimes.com/editorial/mauser-m18-review/375064 Mauser M18 Review]'', Shooting Times, 13/04/2020 (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>.
== Liammoù diavaez ==
* {{de}} [https://www.mauser.com/en/MAUSER-18/ Lec'hienn ofisiel]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Karabinennoù]]
[[Rummad:Armoù Alamagn]]
jwp01j6dth6oeytceal6w9mkf5jjufr
Implijer:Kestenn/Daveoù
2
177940
2187937
2187708
2026-04-17T08:59:18Z
Kestenn
14086
2187937
wikitext
text/x-wiki
<pre>
<ref>{{Fr}} MALFATTI René, ''Manuel de Rechargement'' ''N°6'', Crépin-Leblond, 2004, ISBN 2-7030-0235-1, p. 2</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{Fr}} HOUSTON Rob, STROYAN Christine (renerezh), ''Armes à feu de légende'', Larousse, 2019, ISBN 978-2035979650, p. 1</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{En}} WAHL Paul, ''Gun trader's guide, Thirteenth Edition,'' Stoeger, p. 1</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{fr}} HARTINK A. E., ''L'encyclopédie des pistolets et revolvers'', Maxi-Livres, 2004, ISBN 2-7434-4777-X, p. 2</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{Fr}} HARTINK A. E., ''L'encyclopédie des fusils et carabines,'' Maxi-Livres, 2002, ISBN 2-7434-5698-1, p. 2</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{Fr}} LAMOTHE Arnaud, ''Guide pratique des armes à feu'', 2025, ISBN 979-10-415-6214-5, p. 2</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{Fr}} FOSS Christopher F., ''Chars de la 2<sup>e</Sup> Guerre mondiale'', PML Éditions, 1994, ISBN 2-87628-896-6, p. 2</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{fr}} MERRIEN Jean, ''Dictionnaire de la mer'', Omnibus, 2014, 861 p., ISBN 978-2258-11327-6, p. 425a</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{fr}} BARBAÇON Jean-Marie, ''Le traité Rustica de l'Apiculture'', Rustica, 2009, ISBN 978-2-840038-734-3, p. 2</ref>
</pre>
<pre>
<ref>{{fr}} A-stroll, ''La bible de l'apiculteur'', Delachaux et Niestlé, 2013, ISBN 978-2-603-01893-4, p. 2</ref>
</pre>
kpuza6f15lmadwcasdjnpvn58ugalb2
Susanna Gaboyan
0
179829
2187887
2187782
2026-04-16T19:09:30Z
Dakbzh
58931
2187887
wikitext
text/x-wiki
[[Skeudenn:Susanna_Gaboyan (cropped).jpg|right|180px|Susanna_Gaboyan (cropped).jpg e 2022.]]
'''Susanna Gaboyan''' (en [[armenieg]]:'''Սուսաննա Գաբոյան''') a zo bet ganet d'ar [[25 Eost|25 a viz Eost]] [[1996]] e [[Yerevan]] ([[Armenia]]).<br/>Ur c'hoarierez [[echedoù]] [[armenia]]t eo.<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 2018<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13303627 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 182 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 079 he renk ''Fonnapl'', 2 033 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300601 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 274 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gwengolo 2022.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
* Trec'h e voe peder gwezh, gant ar vedalenn aour: e 2015, 7/9<ref>{{en}}[https://archive.chess-results.com/tnr157558.aspx?lan=1&art=4 70th Armenian Women's Ch. / The Highest League]</ref>, e 2021<ref>{{en}}[https://archive.chess-results.com/tnr548896.aspx?lan=1&art=4 76th Armenian Women's Ch. The Highest League]</ref>, e 2024, 7,5/9 (+ 6, = 3, - 0)<ref>{{ru}}[https://ивановская-волость.рф/blog/zavershilsja_chempionat_armenii_po_shakhmatam_sredi_zhenshhin/2024-01-20-1365 The 2024 Armenian Women's Chess Championship has ended]</ref>{{,}}<ref>{{en}}[https://chess-results.com/tnr875863.aspx?lan=1&art=4&turdet=YES 79th Armenian Women's Ch. The Highest League]</ref> hag e 2025.
* E 2016 <ref>{{en}}[https://archive.chess-results.com/tnr201224.aspx?lan=1&art=4 71st Armenian Women's Championship. The Highest League]</ref> hag e 2017<ref>{{en}}[https://archive.chess-results.com/tnr254741.aspx?lan=1&art=4 72nd Armenian Women's Ch. The Highest League]</ref> e tapas an deirvet plas hag ar vedalenn arem.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad europat (Maouezi)====
C'hoari a reas teir gwezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|2015||erlec'hierez||10||{{Island}} [[Reykjavik]]||0,5/2 (+0, =1, -1)||25||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersu/iee4yqag.html 10th European Team Chess Championship – Women, Olimp Base]</ref>.
|-
|2021||erlec'hierez||14||{{Slovenia}} [[Čatež ob Savi]]||3,5/6 (+3, =1, -2)||58,33||<ref>{{en}}[https://archive.chess-results.com/tnr583986.aspx?lan=1&art=20&fed=ARM&turdet=YES&flag=30 14th European Team Chess Championship 2021 – Women, Chess Results]</ref>.
|-
|2023||erlec'hierez||15||{{Montenegro}} [[Budva]]||2,5/5 (+1, =3, -1)||50||<ref>{{en}}[https://chess-results.com/tnr832216.aspx?lan=1&art=20&snr=7&turdet=YES&flag=30 15th European Team Chess Championship 2023 – Women, Chess Results]</ref>.
|-
|}
=== Kampionad bedel (Maouezi) ===
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersv/iee4yqag.html World Women's Team Chess Championship Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|2015||erlec'hierez||5||{{Sina}} [[Chengdu]]||0/3 (+ 0, = 0, - 0)||0
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|2022||erlec'hierez||44||{{India}} [[Chennai]]||6/8 (+ 5, = 2, - 1)||75||<ref>{{en}}[https://archive.chess-results.com/tnr653632.aspx?lan=1&art=20&fed=ARM&flag=30 44th Olympiad Chennai 2022 Women - Chess-Results]</ref>.
|-
|2024||erlec'hierez||44||{{Hungaria}} [[Budapest]]||1,5/3 (+ 1, = 1, - 1)||50||<ref>{{en}}[https://chess-results.com/tnr967172.aspx?lan=1&art=20&fed=ARM&flag=30 45th Chess Olympiad Budapest 2024 Women - Chess-Results]</ref>.
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13303627 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/player/pid/149280 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://chesstempo.com/game-database/player/susanna-gaboyan/67053 He c'hoari e Chess Tempo]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Susanna_Gaboyan He c'hoari e 365 Chess]
* {{hy}}[https://web.archive.org/web/20190823030735/https://armsport.am/hy/news/2015/02/05/%D5%8D%D5%B8%D6%82%D5%BD%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A1-%D4%B3%D5%A1%D5%A2%D5%B8%D5%B5%D5%A1%D5%B6/578445 Armsport, Pennad-kaoz d'ar 5 a viz C'hwevrer 2015]
{{DEFAULTSORT:Gaboyan, Susanna}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1996]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
qljbmsse6ozg534lkgkbtlvv2qv3llt
Kaozeal:Pabor
1
179869
2187853
2187847
2026-04-16T13:24:48Z
Kestenn
14086
/* Anv al labous */ Respont
2187853
wikitext
text/x-wiki
== Anv al labous ==
@[[Implijer:~2026-23251-08|~2026-23251-08]] Hervez Termofis e seblant bezañ mat an anv. ''pabor kanaber | m. | pabored kanaber | chardonneret élégant | Carduelis carduelis'' [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 11:04 (UTC)
:Marteze eo ur fazi a-berzh TermOfis : hervez geriadur M. Ménard ha Devri eo daou vod disheñvel da envel ar memestra lapous. "Pabor" hepken e genoù Ogust Seite ivez (Marvaillou 5 - Laboused e bro-Leon). N'emañ ket ganin levr Padrig an Habask ennañ al lapous-mañ siwazh. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 13:24 (UTC)
j6aqesuhnth7cd81uiqvpxg9ye36rlu
2187854
2187853
2026-04-16T14:31:05Z
Huñvreüs
54570
/* Anv al labous */ Respont
2187854
wikitext
text/x-wiki
== Anv al labous ==
@[[Implijer:~2026-23251-08|~2026-23251-08]] Hervez Termofis e seblant bezañ mat an anv. ''pabor kanaber | m. | pabored kanaber | chardonneret élégant | Carduelis carduelis'' [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 11:04 (UTC)
:Marteze eo ur fazi a-berzh TermOfis : hervez geriadur M. Ménard ha Devri eo daou vod disheñvel da envel ar memestra lapous. "Pabor" hepken e genoù Ogust Seite ivez (Marvaillou 5 - Laboused e bro-Leon). N'emañ ket ganin levr Padrig an Habask ennañ al lapous-mañ siwazh. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 13:24 (UTC)
::Hervez [https://www.skolvreizh.com/wp-content/uploads/2023/09/C-francais.pdf geriadur meur Favereau]: ''chardonneret'' → ''pabor'', syn. ''kanaber''. Adenvel a ran neuze. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 14:31 (UTC)
jxrz9a1u8ec7mahcqozi7gostawl3bf
2187857
2187854
2026-04-16T14:33:36Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Kaozeal:Pabor kanaber]] da [[Kaozeal:Pabor]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2187854
wikitext
text/x-wiki
== Anv al labous ==
@[[Implijer:~2026-23251-08|~2026-23251-08]] Hervez Termofis e seblant bezañ mat an anv. ''pabor kanaber | m. | pabored kanaber | chardonneret élégant | Carduelis carduelis'' [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 11:04 (UTC)
:Marteze eo ur fazi a-berzh TermOfis : hervez geriadur M. Ménard ha Devri eo daou vod disheñvel da envel ar memestra lapous. "Pabor" hepken e genoù Ogust Seite ivez (Marvaillou 5 - Laboused e bro-Leon). N'emañ ket ganin levr Padrig an Habask ennañ al lapous-mañ siwazh. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 13:24 (UTC)
::Hervez [https://www.skolvreizh.com/wp-content/uploads/2023/09/C-francais.pdf geriadur meur Favereau]: ''chardonneret'' → ''pabor'', syn. ''kanaber''. Adenvel a ran neuze. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 14:31 (UTC)
jxrz9a1u8ec7mahcqozi7gostawl3bf
Mauser Standard-Modell
0
179870
2187849
2026-04-16T13:00:30Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "{| class="infobox" {{Infobox/Titl|Mauser Standard-Modell|696969|talbenn defaut|FFF}} |- | colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Kampfer's Chiang Kai-shek Rifle.JPG|frameless|280x280px]] <br /><br />Ur fuzuilh Tchang Kai-chek, kopienn sinaat ar '''Mauser Standard-Modell''' |- ! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig |- ! scope="row" |Bro |{{Alamagn}} |- ! scope="row" |Doare |F..."
2187849
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Mauser Standard-Modell|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Kampfer's Chiang Kai-shek Rifle.JPG|frameless|280x280px]] <br /><br />Ur fuzuilh Tchang Kai-chek, kopienn sinaat ar '''Mauser Standard-Modell'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! scope="row" |Bro
|{{Alamagn}}
|-
! scope="row" |Doare
|[[Fuzuilh]]
|-
! scope="row" |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre zorn, dre vorailh
|-
! scope="row" |[[Munision]]où
|[[7,92 × 57 mm Mauser]]<br>[[7 × 57 mm Mauser]]<br>[[7,65 × 53 mm Mauser]]
|-
! scope="row" |Mare krouidigezh
|1924
|-
! scope="row" |Produerien
|[[Mauser]]
|-
! scope="row" |Niver produet
|War-dro {{formatnum:250000}}
|-
! scope="row" |Mare produiñ
|Betek 1945
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! scope="row" |Mas
|3,99 kg
|-
! scope="row" |Hirder
|{{formatnum:1100}} mm
|-
! scope="row" |Hirder ar c'hanol
|600 mm
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! scope="row" |Endalc'h
|Karger diabarzh 5 kartouchenn
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
! scope="row" |Rummad e Bro-C'hall
|C
|-
|}
Ar '''Mauser Standard-Modell'''<ref>Evel skrivet war voest ar gulasenn.</ref> (pe '''Standardmodell''') zo ur [[fuzuilh]]-vorailh ijinet e 1924 gant an embregerezh alaman [[Mauser]]. Deveret eo eus ar [[Gewehr 98]], fuzuilh standart troadegiezh ar vro e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]].
== Istor ha deskrivadur ==
E deroù ar bloavezhioù 1920 n'halle ket an embregerezhioù alaman produiñ an holl armoù-tan a felle dezhe abalamour da [[feur-emglev Versailhez]]. Ar [[FN Herstal|Fabrique Nationale]] e [[Belgia]] ha [[Ceskoslovenská Zbrojovka]] e [[Tchekoslovakia]] a brodue neuze kalz fuzuilhoù diazezet o gwikefre dre vorailh war an hini ijinet gant [[Paul Mauser]]. E 1924 e kinnigjont stummoù berroc'h o c'hanol ivez<ref name=":0" />.
An embregerezh Mauser a ijinas er memes bloaz ur fuzuilh heñvel he doare, diazezet war ar Gewehr 98, met berroc'h he c'hanol (600 mm e-lec'h 740 mm)<ref>{{Fr}} ''[http://www.armeetpassion.com/standardmodell.html Standard Modell]'', Arme et Passion (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>. Embann a reas e oa evit ezporzhiañ anezhi pe pourveziañ ar servijoù publik alaman evel ar [[Deutsche Peichspost|post]]. Kinniget e oa an arm e tri c'halibr : [[7,92 × 57 mm Mauser]], [[7 × 57 mm Mauser]] ha [[7,65 × 53 mm Mauser]]<ref name=":0">{{En}} Jeremiah KNUPP, ''[https://www.americanrifleman.org/content/the-banner-mauser-model-98-standard-modell/ The 'Banner' Mauser: Model 98 Standard Modell]'', American Rifleman, 17/12/2020 (lennet d'ar 14/04/2026)</ref>. Logo Mauser a weler e nec'h boest ar gulasenn<ref>{{En}} WAHL Paul, ''Gun trader's guide, Thirteenth Edition,'' Stoeger, p. 224</ref>. Ur c'harger diabarzh 5 tenn he deus.
Gwerzhet e voe an arm da armeoù [[Etiopia]], [[Bolivia]] ha [[Paraguay]] peurgetket. [[Sina]] eo a reas an implij brasañ eus ar Standard-Modell : war-dro {{formatnum:600000}} a voe produet dindan an anv [[fuzuilh Tchang Kai-chek]] evit arme ar vro. Adalek ar bloavezhioù 1930 e servijas ivez da armiñ strolladoù eus an tu dehoù pellañ en Alamagn. Pourveziet e voe arme [[Francisco Franco|Franco]] gante da geñver [[brezel diabarzh Spagn]], ha servijout a reas ar Standard-modell d'ar [[Wehrmacht]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]] ivez. Er bloavezhioù 1950 ha 1960 e voe gwerzhet stokoù dreist war ar marc'had sivil er [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]]<ref name=":0" />.
== Levrlennadur ==
* {{En}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Fuzuilhoù]]
[[Rummad:Armoù Alamagn]]
[[Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed]]
swrpulq2ic7rbn4fhjf2xvgmh4wfxey
2187851
2187849
2026-04-16T13:11:33Z
Kestenn
14086
/* Istor ha deskrivadur */
2187851
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Mauser Standard-Modell|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Kampfer's Chiang Kai-shek Rifle.JPG|frameless|280x280px]] <br /><br />Ur fuzuilh Tchang Kai-chek, kopienn sinaat ar '''Mauser Standard-Modell'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! scope="row" |Bro
|{{Alamagn}}
|-
! scope="row" |Doare
|[[Fuzuilh]]
|-
! scope="row" |Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre zorn, dre vorailh
|-
! scope="row" |[[Munision]]où
|[[7,92 × 57 mm Mauser]]<br>[[7 × 57 mm Mauser]]<br>[[7,65 × 53 mm Mauser]]
|-
! scope="row" |Mare krouidigezh
|1924
|-
! scope="row" |Produerien
|[[Mauser]]
|-
! scope="row" |Niver produet
|War-dro {{formatnum:250000}}
|-
! scope="row" |Mare produiñ
|Betek 1945
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! scope="row" |Mas
|3,99 kg
|-
! scope="row" |Hirder
|{{formatnum:1100}} mm
|-
! scope="row" |Hirder ar c'hanol
|600 mm
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! scope="row" |Endalc'h
|Karger diabarzh 5 kartouchenn
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
! scope="row" |Rummad e Bro-C'hall
|C
|-
|}
Ar '''Mauser Standard-Modell'''<ref>Evel skrivet war voest ar gulasenn.</ref> (pe '''Standardmodell''') zo ur [[fuzuilh]]-vorailh ijinet e 1924 gant an embregerezh alaman [[Mauser]]. Deveret eo eus ar [[Gewehr 98]], fuzuilh standart troadegiezh ar vro e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]].
== Istor ha deskrivadur ==
E deroù ar bloavezhioù 1920 n'halle ket an embregerezhioù alaman produiñ an holl armoù-tan a felle dezhe abalamour da [[feur-emglev Versailhez]]. Ar [[FN Herstal|Fabrique Nationale]] e [[Belgia]] ha [[Česká zbrojovka a.s.|Československá Zbrojovka]] e [[Tchekoslovakia]] a brodue neuze kalz fuzuilhoù diazezet o gwikefre dre vorailh war an hini ijinet gant [[Paul Mauser]]. E 1924 e kinnigjont stummoù berroc'h o c'hanol ivez<ref name=":0" />.
An embregerezh Mauser a ijinas er memes bloaz ur fuzuilh heñvel he doare, diazezet war ar Gewehr 98, met berroc'h he c'hanol (600 mm e-lec'h 740 mm)<ref>{{Fr}} ''[http://www.armeetpassion.com/standardmodell.html Standard Modell]'', Arme et Passion (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>. Embann a reas e oa evit ezporzhiañ anezhi pe pourveziañ ar servijoù publik alaman evel ar [[Deutsche Peichspost|post]]. Kinniget e oa an arm e tri c'halibr : [[7,92 × 57 mm Mauser]], [[7 × 57 mm Mauser]] ha [[7,65 × 53 mm Mauser]]<ref name=":0">{{En}} Jeremiah KNUPP, ''[https://www.americanrifleman.org/content/the-banner-mauser-model-98-standard-modell/ The 'Banner' Mauser: Model 98 Standard Modell]'', American Rifleman, 17/12/2020 (lennet d'ar 14/04/2026)</ref>. Logo Mauser a weler e nec'h boest ar gulasenn<ref>{{En}} WAHL Paul, ''Gun trader's guide, Thirteenth Edition,'' Stoeger, p. 224</ref>. Ur c'harger diabarzh 5 tenn he deus.
Gwerzhet e voe an arm da armeoù [[Etiopia]], [[Bolivia]] ha [[Paraguay]] peurgetket. [[Sina]] eo a reas an implij brasañ eus ar Standard-Modell : war-dro {{formatnum:600000}} a voe produet dindan an anv [[fuzuilh Tchang Kai-chek]] evit arme ar vro. Adalek ar bloavezhioù 1930 e servijas ivez da armiñ strolladoù eus an tu dehoù pellañ en Alamagn. Pourveziet e voe arme [[Francisco Franco|Franco]] gante da geñver [[brezel diabarzh Spagn]], ha servijout a reas ar Standard-modell d'ar [[Wehrmacht]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]] ivez. Er bloavezhioù 1950 ha 1960 e voe gwerzhet stokoù dreist war ar marc'had sivil er [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]]<ref name=":0" />.
== Levrlennadur ==
* {{En}} GUILLOU Luc, ''Mauser Rifles Vol. 2: 1918-1945'', Schiffer Publishing, 2021, 80 p., ISBN 978-0764362590
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Fuzuilhoù]]
[[Rummad:Armoù Alamagn]]
[[Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed]]
9ez5zw2nxdbbxix7w6y2akw9wwn6tai
Mauser Standardmodell
0
179871
2187850
2026-04-16T13:09:40Z
Kestenn
14086
Adkas war-du [[Mauser Standard-Modell]]
2187850
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Mauser Standard-Modell]]
5trug4p9sszkaw3xvj5nph7yiesar3w
Pabor kanaber
0
179872
2187856
2026-04-16T14:33:36Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Pabor kanaber]] da [[Pabor]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2187856
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Pabor]]
jml0l2ugp4cfru69h9klg098uw4637m
Kaozeal:Pabor kanaber
1
179873
2187858
2026-04-16T14:33:36Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Kaozeal:Pabor kanaber]] da [[Kaozeal:Pabor]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2187858
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Kaozeal:Pabor]]
ektjxj0kbvbasktdmt4579vhq3p756v
Kanaber
0
179874
2187859
2026-04-16T14:34:15Z
Huñvreüs
54570
adkaset
2187859
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Pabor]]
jml0l2ugp4cfru69h9klg098uw4637m
Sinal argoll
0
179875
2187862
2026-04-16T14:55:01Z
Dishual
612
Pajenn krouet gant : "{{databox}} Ur '''sinal argoll''', pe '''arhent argoll''' <ref>https://geriadur.preder.net/index.php/geriadur/br/klask?q=signal&lang=fr&t=titlea</ref> vez graet ur galv graet a-ratozh evit kaout sikour. Ur sinal argoll a vez kaset pe dre ur [[radio]] , pe gant un doare da vezañ gwelet evel gant ur goulou, gellout a ra ivez da vezañ ur sinal son a c'heller klevet a-bell. Ur sinal argoll a ro da c'houzout e vez un hinienn pe ur strollad tud, ur [[bag|vag]], aerlest..."
2187862
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ur '''sinal argoll''', pe '''arhent argoll''' <ref>https://geriadur.preder.net/index.php/geriadur/br/klask?q=signal&lang=fr&t=titlea</ref> vez graet ur galv graet a-ratozh evit kaout sikour. Ur sinal argoll a vez kaset pe dre ur [[radio]] , pe gant un doare da vezañ gwelet evel gant ur goulou, gellout a ra ivez da vezañ ur sinal son a c'heller klevet a-bell.
Ur sinal argoll a ro da c'houzout e vez un hinienn pe ur strollad tud, ur [[bag|vag]], [[aerlestr]], pe ur c'harbed all e-tal ouzh un dañjer pe a vez ezhomm da gaout sikour buan.<ref name=AIM>[https://www.faa.gov/air_traffic/publications/media/aim.pdf Aeronautical Information Manual], U.S. Federal Aviation Administration, 2016</ref> Implij ur sinal argoll er-maez eus un darvoud dañjerus a zo un torr lezennel hervez al lezennoù lec'hel hag ar [[gwir etrebroadel]]. Ar sinal argoll etreboadel eo [[pan-pan (skinbellgomzerezh)|pan-pan]] hag a vez tu implij met aliesoc'h eo evit darvoudoù gant ur c'hrevusted izeloc'h.
Evit ma vije an efedusañ un arhent argoll, e vez ezhomm da gemenn:
* Kemenn diwall ez eus un [[darvoud a zifrae]]
* Al lec'hiadur eus an darvoud hag an dud engouestlet.
Da skouer, implij un [[tan-bengal]] nij a ro an tu d'an dud da welet ez eus ur gudenn gant ul lestr a-vras war-zu ar gouloù met ar gudenn eo ne bad ket pell (war-dro ur vunutenn). Un tan-bengal a vez dalc'het en dorn a bad teir vunutenn hag a c'hall bezañ lec'hiet aesoc'h ha resisoc'h.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Sinaloù argoll]]
[[Rummad:Sikourioù]]
[[Rummad:Kehentiñ difrae]]
btyjgfgyehpvt68q8oxz4uzjqp3thy2
2187863
2187862
2026-04-16T14:57:06Z
Dishual
612
2187863
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ur '''sinal argoll''', pe '''arhent argoll''' <ref>https://geriadur.preder.net/index.php/geriadur/br/klask?q=signal&lang=fr&t=title</ref> vez graet ur galv graet a-ratozh evit kaout sikour. Ur sinal argoll a vez kaset pe dre ur [[radio]] , pe gant un doare da vezañ gwelet evel gant ur goulou, gellout a ra ivez da vezañ ur sinal son a c'heller klevet a-bell.
Ur sinal argoll a ro da c'houzout e vez un hinienn pe ur strollad tud, ur [[bag|vag]], [[aerlestr]], pe ur c'harbed all e-tal ouzh un dañjer pe a vez ezhomm da gaout sikour buan.<ref name=AIM>[https://www.faa.gov/air_traffic/publications/media/aim.pdf Aeronautical Information Manual], U.S. Federal Aviation Administration, 2016</ref> Implij ur sinal argoll er-maez eus un darvoud dañjerus a zo un torr lezennel hervez al lezennoù lec'hel hag ar [[gwir etrebroadel]]. Ar sinal argoll etreboadel eo [[pan-pan (skinbellgomzerezh)|pan-pan]] hag a vez tu implij met aliesoc'h eo evit darvoudoù gant ur c'hrevusted izeloc'h.
Evit ma vije an efedusañ un arhent argoll, e vez ezhomm da gemenn:
* Kemenn diwall ez eus un [[darvoud a zifrae]]
* Al lec'hiadur eus an darvoud hag an dud engouestlet.
Da skouer, implij un [[tan-bengal]] nij a ro an tu d'an dud da welet ez eus ur gudenn gant ul lestr a-vras war-zu ar gouloù met ar gudenn eo ne bad ket pell (war-dro ur vunutenn). Un tan-bengal a vez dalc'het en dorn a bad teir vunutenn hag a c'hall bezañ lec'hiet aesoc'h ha resisoc'h.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Sinaloù argoll]]
[[Rummad:Sikourioù]]
[[Rummad:Kehentiñ difrae]]
ceypqr4c4edbkpnw15u0ddb22rxub9m
2187864
2187863
2026-04-16T15:01:40Z
Dishual
612
2187864
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ur '''sinal argoll''', pe '''arhent argoll''' <ref>https://geriadur.preder.net/index.php/geriadur/br/klask?q=signal&lang=fr&t=title</ref> vez graet ur galv graet a-ratozh evit kaout sikour. Ur sinal argoll a vez kaset pe dre ur [[radio]] , pe gant un doare da vezañ gwelet evel gant ur goulou, gellout a ra ivez da vezañ ur sinal son a c'heller klevet a-bell.
Ur sinal argoll a ro da c'houzout e vez un hinienn pe ur strollad tud, ur [[bag|vag]], [[aerlestr]], pe ur c'harbed all e-tal ouzh un dañjer pe a vez ezhomm da gaout sikour buan.<ref name=AIM>[https://www.faa.gov/air_traffic/publications/media/aim.pdf Aeronautical Information Manual], U.S. Federal Aviation Administration, 2016</ref> Implij ur sinal argoll er-maez eus un darvoud dañjerus a zo un torr lezennel hervez al lezennoù lec'hel hag ar [[gwir etrebroadel]]. Ar sinal argoll etreboadel eo [[pan-pan (skinbellgomzerezh)|pan-pan]] hag a vez tu implij met aliesoc'h eo evit darvoudoù gant ur c'hrevusted izeloc'h.
Evit ma vije an efedusañ un arhent argoll, e vez ezhomm da gemenn:
* Kemenn diwall ez eus un [[darvoud a zifrae]]
* Al lec'hiadur eus an darvoud hag an dud engouestlet.
Da skouer, implij un [[tan bengal]] nij a ro an tu d'an dud da welet ez eus ur gudenn gant ul lestr a-vras war-zu ar gouloù met ar gudenn eo ne bad ket pell (war-dro ur vunutenn). Un tan-bengal a vez dalc'het en dorn a bad teir vunutenn hag a c'hall bezañ lec'hiet aesoc'h ha resisoc'h.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Sinaloù argoll]]
[[Rummad:Sikourioù]]
[[Rummad:Kehentiñ difrae]]
5n5gv52mna9abkgjfnd43a2ujwa92ud
Patrick Bruel
0
179876
2187869
2026-04-16T17:36:50Z
Dishual
612
Pajenn krouet gant : "'''Patrick Benguigui''', ganet d'ar [[14 a viz Mae]] [[1959]], brudet dre e anv leurenn '''Patrick Bruel''', zo ur c'haner, sonaozer, aktour ha c'hoarier [[poker]] a-vicher [[Bro-C'hall|gall]]. Ur c'haner gall brudet-tre ez eus anezhañ, dreist-holl gant al luskad poblek lesanvet Bruelmania, hag a vez keñveriet gant brud [[Claude François]] <ref>https://www.allzicradio.com/news/view/479/patrick-bruel-ne-veut-plus-qu-on-lui-parle-de-bruelmania</ref>. E 2026, e oa be..."
2187869
wikitext
text/x-wiki
'''Patrick Benguigui''', ganet d'ar [[14 a viz Mae]] [[1959]], brudet dre e anv leurenn '''Patrick Bruel''', zo ur c'haner, sonaozer, aktour ha c'hoarier [[poker]] a-vicher [[Bro-C'hall|gall]]. Ur c'haner gall brudet-tre ez eus anezhañ, dreist-holl gant al luskad poblek lesanvet Bruelmania, hag a vez keñveriet gant brud [[Claude François]] <ref>https://www.allzicradio.com/news/view/479/patrick-bruel-ne-veut-plus-qu-on-lui-parle-de-bruelmania</ref>.
E 2026, e oa bet tamallet dezhañ tagadennoù reizhel gant eizh maouez.<ref>{{cite web |last1=Goodfellow |first1=Melanie |title=Patrick Bruel: Third Woman Files Sexual Assault Complaint Against French Star |url=https://deadline.com/2026/03/third-woman-sexual-assault-complaintt-french-patrick-bruel-1236766569/ |website=Deadline |access-date=27 March 2026 |date=26 March 2026}}</ref><ref>{{cite web |last1=Roxborough |first1=Scott |title=Unifrance Executive Files Attempted Rape Complaint With Police Against French Actor Patrick Bruel |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/rape-complaint-filed-against-french-actor-patrick-bruel-1236540832/ |website=The Hollywood Reporter |access-date=27 March 2026 |date=19 March 2026}}</ref>
== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} [http://www.patrickbruel.com/ Lec'hienn ofisiel]
* {{en}} [https://www.imdb.com/name/nm0115730/ Patrick Bruel] war lec'hienn [[IMDb]]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Bruel, Patrick}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1959]]
[[Rummad:Kanerien Bro-C'hall]]
[[Rummad:Aktourien Bro-C'hall]]
[[Rummad:C'hoarierien poker]]
[[Rummad:Marc'heien an Ordre national du Mérite]]
ntwaz4q7yhcgrkeq53cgowaad0tim0c
2187870
2187869
2026-04-16T17:37:14Z
Dishual
612
2187870
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Patrick Benguigui''', ganet d'ar [[14 a viz Mae]] [[1959]], brudet dre e anv leurenn '''Patrick Bruel''', zo ur c'haner, sonaozer, aktour ha c'hoarier [[poker]] a-vicher [[Bro-C'hall|gall]]. Ur c'haner gall brudet-tre ez eus anezhañ, dreist-holl gant al luskad poblek lesanvet Bruelmania, hag a vez keñveriet gant brud [[Claude François]] <ref>https://www.allzicradio.com/news/view/479/patrick-bruel-ne-veut-plus-qu-on-lui-parle-de-bruelmania</ref>.
E 2026, e oa bet tamallet dezhañ tagadennoù reizhel gant eizh maouez.<ref>{{cite web |last1=Goodfellow |first1=Melanie |title=Patrick Bruel: Third Woman Files Sexual Assault Complaint Against French Star |url=https://deadline.com/2026/03/third-woman-sexual-assault-complaintt-french-patrick-bruel-1236766569/ |website=Deadline |access-date=27 March 2026 |date=26 March 2026}}</ref><ref>{{cite web |last1=Roxborough |first1=Scott |title=Unifrance Executive Files Attempted Rape Complaint With Police Against French Actor Patrick Bruel |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/rape-complaint-filed-against-french-actor-patrick-bruel-1236540832/ |website=The Hollywood Reporter |access-date=27 March 2026 |date=19 March 2026}}</ref>
== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} [http://www.patrickbruel.com/ Lec'hienn ofisiel]
* {{en}} [https://www.imdb.com/name/nm0115730/ Patrick Bruel] war lec'hienn [[IMDb]]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Bruel, Patrick}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1959]]
[[Rummad:Kanerien Bro-C'hall]]
[[Rummad:Aktourien Bro-C'hall]]
[[Rummad:C'hoarierien poker]]
[[Rummad:Marc'heien an Ordre national du Mérite]]
1zgukwvjh7f6sp7ctrufczac2nkslic
2187871
2187870
2026-04-16T17:37:38Z
Dishual
612
2187871
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Patrick Benguigui''', ganet d'ar [[14 a viz Mae]] [[1959]], brudet dre e anv leurenn '''Patrick Bruel''', zo ur c'haner, sonaozer, aktour ha c'hoarier [[poker]] a-vicher [[Bro-C'hall|gall]]. Ur c'haner gall brudet-tre ez eus anezhañ, dreist-holl gant al luskad poblek lesanvet Bruelmania, hag a vez keñveriet gant brud [[Claude François]] <ref>https://www.allzicradio.com/news/view/479/patrick-bruel-ne-veut-plus-qu-on-lui-parle-de-bruelmania</ref>.
E 2026, e oa bet tamallet dezhañ tagadennoù reizhel gant eizh maouez.<ref>{{cite web |last1=Goodfellow |first1=Melanie |title=Patrick Bruel: Third Woman Files Sexual Assault Complaint Against French Star |url=https://deadline.com/2026/03/third-woman-sexual-assault-complaintt-french-patrick-bruel-1236766569/ |website=Deadline |access-date=27 Meurzh 2026 |date=26 Meurzh 2026}}</ref><ref>{{cite web |last1=Roxborough |first1=Scott |title=Unifrance Executive Files Attempted Rape Complaint With Police Against French Actor Patrick Bruel |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/rape-complaint-filed-against-french-actor-patrick-bruel-1236540832/ |website=The Hollywood Reporter |access-date=27 Meurzh 2026 |date=19 Meurzh 2026}}</ref>
== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} [http://www.patrickbruel.com/ Lec'hienn ofisiel]
* {{en}} [https://www.imdb.com/name/nm0115730/ Patrick Bruel] war lec'hienn [[IMDb]]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Bruel, Patrick}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1959]]
[[Rummad:Kanerien Bro-C'hall]]
[[Rummad:Aktourien Bro-C'hall]]
[[Rummad:C'hoarierien poker]]
[[Rummad:Marc'heien an Ordre national du Mérite]]
az4ve6m0kj4p1nxp0gou79sg7cj0cj6
2187872
2187871
2026-04-16T17:41:42Z
Dishual
612
2187872
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Patrick Benguigui''', ganet d'ar [[14 a viz Mae]] [[1959]], brudet dre e anv leurenn '''Patrick Bruel''', zo ur c'haner, sonaozer, aktour ha c'hoarier [[poker]] a-vicher [[Bro-C'hall|gall]]. Ur c'haner gall brudet-tre ez eus anezhañ, dreist-holl gant al luskad poblek lesanvet Bruelmania, hag a vez keñveriet gant brud [[Claude François]] <ref>https://www.allzicradio.com/news/view/479/patrick-bruel-ne-veut-plus-qu-on-lui-parle-de-bruelmania</ref>.
E 2026, e oa bet tamallet dezhañ [[Tagadenn reizhel|tagadennoù reizhel]] gant eizh maouez.<ref>{{cite web |last1=Goodfellow |first1=Melanie |title=Patrick Bruel: Third Woman Files Sexual Assault Complaint Against French Star |url=https://deadline.com/2026/03/third-woman-sexual-assault-complaintt-french-patrick-bruel-1236766569/ |website=Deadline |access-date=27 Meurzh 2026 |date=26 Meurzh 2026}}</ref><ref>{{cite web |last1=Roxborough |first1=Scott |title=Unifrance Executive Files Attempted Rape Complaint With Police Against French Actor Patrick Bruel |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/rape-complaint-filed-against-french-actor-patrick-bruel-1236540832/ |website=The Hollywood Reporter |access-date=27 Meurzh 2026 |date=19 Meurzh 2026}}</ref>
== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} [http://www.patrickbruel.com/ Lec'hienn ofisiel]
* {{en}} [https://www.imdb.com/name/nm0115730/ Patrick Bruel] war lec'hienn [[IMDb]]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Bruel, Patrick}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1959]]
[[Rummad:Kanerien Bro-C'hall]]
[[Rummad:Aktourien Bro-C'hall]]
[[Rummad:C'hoarierien poker]]
[[Rummad:Marc'heien an Ordre national du Mérite]]
iak580fngorvvfktnjhuwp9gzbygz28
Emiru
0
179877
2187873
2026-04-16T18:18:43Z
Dishual
612
Pajenn krouet gant : "{{databox}} '''Emily Beth Schunk'''<ref>{{cite web|title= OTK announces Emiru as new co-owner|first=Dshae|last=Zulkiflee|work=esports.gg |date= 31 January 2023 |url=https://esports.gg/news/streamers/otk-announces-emiru-as-new-co-owner/}}</ref><ref>{{cite web|title= Uber Driver Laughs at Emiru's Real Name |website= [[YouTube]] |date= 8 August 2025 |url=https://youtube.com/shorts/5gE8TkrWEWM?si=ng35BUpzx7fpeJNU | author = Emiru }}</ref>, ganet d'an [[3 a viz Genver]] ..."
2187873
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Emily Beth Schunk'''<ref>{{cite web|title= OTK announces Emiru as new co-owner|first=Dshae|last=Zulkiflee|work=esports.gg
|date= 31 January 2023 |url=https://esports.gg/news/streamers/otk-announces-emiru-as-new-co-owner/}}</ref><ref>{{cite web|title= Uber Driver Laughs at Emiru's Real Name |website= [[YouTube]] |date= 8 August 2025 |url=https://youtube.com/shorts/5gE8TkrWEWM?si=ng35BUpzx7fpeJNU | author = Emiru }}</ref>, ganet d'an [[3 a viz Genver]] [[1998]], brudet dre he anv labour '''Emiru''', zo ur [[Streaming|streamerez]], [[YouTube]]rez ha [[cosplay]]erez [[stadunanat]]. Brudet eo evit e filmigoù eeun war [[Twitch]], o sevel abadennoù liammet gant ar c'hoarioù video; dreist-holl ''[[League of Legends]]'' pa oa kroget, ha troet goude-se war ar c'hosplay. Ouzhpenn 1 800 000 a dud a heuil anezhi d'an 10 a viz Kerzu 2025. Kengrouerez an aozadur c'hoari [[One True King]] eo<ref name=":0">{{cite press release|date=January 2, 2022|title=Emiru Joins OTK as Its Newest Content Creator|url=https://www.globenewswire.com/news-release/2022/01/03/2359805/0/en/Emiru-Joins-OTK-as-Its-Newest-Content-Creator.html|access-date=January 7, 2022|website=GlobeNewswire}}</ref> ha krouerez danvez evit [[Red Bull GmbH|Red Bull]] eo ivez.<ref name="rb-si">{{cite web|date=August 17, 2025|access-date=October 26, 2025|last=DeSena|first=Gabby|title=Emiru Drops a Surprise Announcement at Ludwig's Streamer Games|url=https://www.si.com/esports/news/emiru-red-bull-sponsorship|website=Sports Illustrated|language=en-US}}</ref>
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Emiru}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1998]]
[[Rummad:Cosplayerien]]
[[Rummad:Streamerien]]
lnk00z65muksp92shgmfyf6jpcrgvga
2187875
2187873
2026-04-16T18:19:36Z
Dishual
612
2187875
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Emily Beth Schunk'''<ref>{{cite web|title= OTK announces Emiru as new co-owner|first=Dshae|last=Zulkiflee|work=esports.gg
|date= 31 January 2023 |url=https://esports.gg/news/streamers/otk-announces-emiru-as-new-co-owner/}}</ref><ref>{{cite web|title= Uber Driver Laughs at Emiru's Real Name |website= [[YouTube]] |date= 8 August 2025 |url=https://youtube.com/shorts/5gE8TkrWEWM?si=ng35BUpzx7fpeJNU | author = Emiru }}</ref>, ganet d'an [[3 a viz Genver]] [[1998]], brudet dre he anv labour '''Emiru''', zo ur [[Streaming|streamerez]], [[YouTube]]rez ha [[cosplay]]erez [[stadunanat]]. Brudet eo evit e filmigoù eeun war [[Twitch]], o sevel abadennoù liammet gant ar c'hoarioù video; dreist-holl ''[[League of Legends]]'' pa oa kroget, ha troet goude-se war ar c'hosplay. Ouzhpenn 1 800 000 a dud a heuil anezhi d'an 10 a viz Kerzu 2025. Kengrouerez an aozadur c'hoari [[One True King]] eo<ref name=":0">{{cite press release|date=January 2, 2022|title=Emiru Joins OTK as Its Newest Content Creator|url=https://www.globenewswire.com/news-release/2022/01/03/2359805/0/en/Emiru-Joins-OTK-as-Its-Newest-Content-Creator.html|access-date=January 7, 2022|website=GlobeNewswire}}</ref> ha krouerez danvez evit [[Red Bull GmbH|Red Bull]] eo ivez.<ref name="rb-si">{{cite web|date=August 17, 2025|access-date=October 26, 2025|last=DeSena|first=Gabby|title=Emiru Drops a Surprise Announcement at Ludwig's Streamer Games|url=https://www.si.com/esports/news/emiru-red-bull-sponsorship|website=Sports Illustrated|language=en-US}}</ref>
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Emiru}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1998]]
[[Rummad:Cosplayerien]]
[[Rummad:Streamerien]]
[[Rummad:Tud eus Kansas]]
79o3jleidxjnq51ig14augmh84yi2kr
2187897
2187875
2026-04-16T19:27:16Z
Dishual
612
2187897
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Emily Beth Schunk'''<ref>{{cite web|title= OTK announces Emiru as new co-owner|first=Dshae|last=Zulkiflee|work=esports.gg
|date= 31 January 2023 |url=https://esports.gg/news/streamers/otk-announces-emiru-as-new-co-owner/}}</ref><ref>{{cite web|title= Uber Driver Laughs at Emiru's Real Name |website= [[YouTube]] |date= 8 August 2025 |url=https://youtube.com/shorts/5gE8TkrWEWM?si=ng35BUpzx7fpeJNU | author = Emiru }}</ref>, ganet d'an [[3 a viz Genver]] [[1998]], brudet dre he anv micherel '''Emiru''', zo ur [[Streaming|streamerez]], [[YouTube]]rez ha [[cosplay]]erez [[stadunanat]]. Brudet eo evit e filmigoù eeun war [[Twitch]], o sevel abadennoù liammet gant ar c'hoarioù video; dreist-holl ''[[League of Legends]]'' pa oa kroget, ha troet goude-se war ar c'hosplay. Ouzhpenn 1 800 000 a dud a heuil anezhi d'an 10 a viz Kerzu 2025. Kengrouerez an aozadur c'hoari [[One True King]] eo<ref name=":0">{{cite press release|date=January 2, 2022|title=Emiru Joins OTK as Its Newest Content Creator|url=https://www.globenewswire.com/news-release/2022/01/03/2359805/0/en/Emiru-Joins-OTK-as-Its-Newest-Content-Creator.html|access-date=January 7, 2022|website=GlobeNewswire}}</ref> ha krouerez danvez evit [[Red Bull GmbH|Red Bull]] eo ivez.<ref name="rb-si">{{cite web|date=August 17, 2025|access-date=October 26, 2025|last=DeSena|first=Gabby|title=Emiru Drops a Surprise Announcement at Ludwig's Streamer Games|url=https://www.si.com/esports/news/emiru-red-bull-sponsorship|website=Sports Illustrated|language=en-US}}</ref>
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Emiru}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1998]]
[[Rummad:Cosplayerien]]
[[Rummad:Streamerien]]
[[Rummad:Tud eus Kansas]]
77mo5sga8ybampvefbt1kb1bde74j0g
Vera Ghazarian
0
179878
2187874
2026-04-16T18:19:07Z
Dakbzh
58931
+ Boulc'het.
2187874
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Vera Ghazarian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1973 hag e 1974<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Ghazarian, Vera Ghazarian}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
lks21j7ttzkumyv7i55a5di4tpasii3
2187879
2187874
2026-04-16T18:37:12Z
Dakbzh
58931
2187879
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Vera Ghazarian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1973 hag e 1974<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Ghazarian, Vera}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
p0x60dn69gtvsp0ssy12obrvsq94pot
Pastez-avaloù
0
179879
2187878
2026-04-16T18:27:14Z
Arko
540
Boulc'hañ
2187878
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ar '''pastez-avaloù''' a zo ur [[pastez]] graet gant toaz feilhennet ha gant [[yod avaloù]] e-barzh. Stumm un hantergelc'h pe un tric'horn en dez. Gallout a ra bezañ graet gant toaz tartez ivez, evel e Belgia. Gallout a ra bezañ sellet outañ evel ur viennerezh.
Hervez ur vojenn e vije bet krouet e [[Saint-Calais]] (departamant [[Sarthe (departamant)|Sarthe]], Bro-C'hall) er XVII{{vet}} kantved, goude un epidemiezh. Ur prosesion a c'hoarvezas bep bloaz goude se evit lidañ dibenn ar c'hleñved er vro. E 1992 e voe krouet ar ''Confrérie du Chausson aux Pommes''<ref>{{liamm web|titl=La Confrérie veille sur les chaussons aux pommes |lec'hienn=France Ouest |url=https://www.ouest-france.fr/pays-de-la-loire/sarthe/la-confrerie-veille-sur-les-chaussons-aux-pommes-4454833 |access-date=14 March 2023}}</ref>. Ur festival pastezioù-avaloù a vez lidet bep bloaz.
E [[1873]] e [[Lemud]] (departamant [[Moselle (departamant)|Moselle]], en Alamagn d'ar mare-se) e oa pastezioù-avaloù e ment un hanter-dartezenn, da lavaret eo un toaz tartez pleget e daou, ha « conn-ché » e veze graet anezho<ref>[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k9644254v/f84.item.r=Revue%20alsacienne%20%20litt%C3%A9rature,%20histoire,%20sciences,%20po%C3%A9sie,%20beaux-arts Revue alsacienne miz Genver 1890 pp 76 ha 77]</ref>.
Pastez-suraval a zo ivez, gwarniset gant dienn suraval.
== Pennadoù kar ==
* [[pastez]]
* [[apfelstrudel]]
== Daveoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Pastezerezh]]
[[Rummad:Kouignoù]]
[[Rummad:Avaloù]]
5wqdc5j424csrriboxj85hadgg95mi1
Erna Khalafian
0
179880
2187881
2026-04-16T18:41:21Z
Dakbzh
58931
+ Boulc'het.
2187881
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Erna Khalafian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1975, e 1979, e 1981, e 1983, e 1988, e 1989 hag e 1990<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Khalafian, Erna}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
ct97dxs6tbkj4td1fppbqwhsb878mpj
2187883
2187881
2026-04-16T18:45:34Z
Dakbzh
58931
+ Astenn.
2187883
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Erna Khalafian''', bet ganet e 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1975, e 1979, e 1981, e 1983, e 1988, e 1989 hag e 1990<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Khalafian, Erna}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
eagl7x1chm8lhd1q8h7oh6dxf27dn83
2187889
2187883
2026-04-16T19:15:11Z
Dakbzh
58931
+ Astenn.
2187889
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Erna Khalafian''', bet ganet e 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].<br/>2 101 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>Tredeog Etrebroadel eo abaoe 2018, Tredeog FIDE e oa abaoe 2009<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1975, e 1979, e 1981, e 1983, e 1988, e 1989 hag e 1990<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Khalafian, Erna}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
qxv6wgbus5h2l48jrw706j3djx5sbd3
2187890
2187889
2026-04-16T19:19:05Z
Dakbzh
58931
+ Liammoù Chess Base ha Chess Games.
2187890
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Erna Khalafian''', bet ganet e 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].<br/>2 101 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>Tredeog Etrebroadel eo abaoe 2018, Tredeog FIDE e oa abaoe 2009<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1975, e 1979, e 1981, e 1983, e 1988, e 1989 hag e 1990<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Khalafian_Erna/126818 He c'hoari e Chess Base]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=25459 He c'hoari e Chess Games]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Khalafian, Erna}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
t2e19bgbcf4jli1ni4yuykzl9ma8a5k
2187904
2187890
2026-04-16T19:45:06Z
Dakbzh
58931
+ Olimpiadoù 1992 ha 1996.
2187904
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Erna Khalafian''', bet ganet e 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].<br/>2 101 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>Tredeog Etrebroadel eo abaoe 2018, Tredeog FIDE e oa abaoe 2009<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1975, e 1979, e 1981, e 1983, e 1988, e 1989 hag e 1990<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
=== [[Olimpiadoù echedoù]] ===
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{de}}[https://de.wikipedia.org/wiki/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1992 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1992]</ref>
|-
|1996||erlerc'hierez||32|| {{Armenia}} [[Yerevan]]||1/5 (+ 0, = 2, - 3)||20||<ref>{{de}}[https://de.wikipedia.org/wiki/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1996 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1996]</ref>
|-
|}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Khalafian_Erna/126818 He c'hoari e Chess Base]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=25459 He c'hoari e Chess Games]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Khalafian, Erna}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
m708hr8zztezc6xkvazbvni1k189ljz
2187924
2187904
2026-04-17T06:48:24Z
Dakbzh
58931
2187924
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Erna Khalafian''', bet ganet e 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].<br/>2 101 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>Tredeog Etrebroadel eo abaoe 2018, Tredeog FIDE e oa abaoe 2009<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1975, e 1979, e 1981, e 1983, e 1988, e 1989 hag e 1990<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{de}}[https://de.wikipedia.org/wiki/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1992 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1992]</ref>
|-
|1996||erlerc'hierez||32|| {{Armenia}} [[Yerevan]]||1/5 (+ 0, = 2, - 3)||20||<ref>{{de}}[https://de.wikipedia.org/wiki/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1996 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1996]</ref>
|-
|}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300180 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Khalafian_Erna/126818 He c'hoari e Chess Base]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=25459 He c'hoari e Chess Games]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Khalafian, Erna}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
31qu9yigarpc3n1lgcgkqxejqn359gr
Mauser Jagdwaffen GmbH
0
179881
2187888
2026-04-16T19:11:31Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh istorel, gwelet [[Mauser]]''. [[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel Mauser, a vez implijet c'hoazh gant Mauser Jagdwaffen hiziv an deiz .]] '''Mauser Jagdwaffen GmbH''' zo un embregerezh fuzuilhoù ha karabinennoù chase [[Alamagn|alaman]] diazezet e [[Isny im Allgäu]], er [[Baden-Württemberg]]. Krouet e voe e 1999 pa voe dilezet rann armoù sivil an embregerezh istorel [[Mauser]] gant ar s..."
2187888
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh istorel, gwelet [[Mauser]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel Mauser, a vez implijet c'hoazh gant Mauser Jagdwaffen hiziv an deiz .]]
'''Mauser Jagdwaffen GmbH''' zo un embregerezh fuzuilhoù ha karabinennoù chase [[Alamagn|alaman]] diazezet e [[Isny im Allgäu]], er [[Baden-Württemberg]]. Krouet e voe e 1999 pa voe dilezet rann armoù sivil an embregerezh istorel [[Mauser]] gant ar strollad [[Rheinmetall]].
Produiñ a ra ar rummadoù fuzuilhoù [[Mauser 12]], [[Mauser 18]], [[Mauser 25]] ha [[Mauser 98]]. Perzh eo eus ar strollad [[Blaser Group]], evel an embregerezh [[J. P. Sauer & Sohn]]<ref>{{en}} [https://www.blaser-group.com/en/ Lec'hienn Blaser Group] (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>.
== Liamm diavaez ==
* {{de}}{{en}} [https://www.mauser.com Lec'hienn ofisiel]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1999]]
iqhfxbz2xcpnzrgt7y4fxqubmu81lxj
2187895
2187888
2026-04-16T19:23:40Z
Kestenn
14086
2187895
wikitext
text/x-wiki
{{Pennad zo|Mauser (disheñvelout)}}
[[Restr:Disambiguation.svg|20px]]''Evit an embregerezh istorel, gwelet [[Mauser]]''.
[[Restr:Mauser text logo (cropped).jpg|thumb|Arouez istorel Mauser, a vez implijet c'hoazh gant Mauser Jagdwaffen hiziv an deiz .]]
'''Mauser Jagdwaffen GmbH''' zo un embregerezh fuzuilhoù ha karabinennoù chase [[Alamagn|alaman]] diazezet e [[Isny im Allgäu]], er [[Baden-Württemberg]]. Krouet e voe e 1999 pa voe dilezet rann armoù sivil an embregerezh istorel [[Mauser]] gant ar strollad [[Rheinmetall]].
Produiñ a ra ar rummadoù fuzuilhoù [[Mauser 12]], [[Mauser 18]], [[Mauser 25]] ha [[Mauser 98]]. Perzh eo eus ar strollad [[Blaser Group]], evel an embregerezh [[J. P. Sauer & Sohn]]<ref>{{en}} [https://www.blaser-group.com/en/ Lec'hienn Blaser Group] (lennet d'ar 16/04/2026)</ref>.
== Liamm diavaez ==
* {{de}}{{en}} [https://www.mauser.com Lec'hienn ofisiel]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù Alamagn]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1999]]
4id47mczolxh17mgvc3uosgq4q6hyyj
Mauser (disheñvelout)
0
179882
2187891
2026-04-16T19:19:33Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "'''Mauser''' zo un anv-tiegezh [[Alamaneg|alamanek]] hag a dalvez "logotaer". Gellet a ra ober dave da : == Tud == * [[Wilhelm Mauser]] (1834-1882), armeurer alaman, breur Paul ; * [[Paul Mauser]] (1938-1914), armeurer hag embregour alaman ; * [[Siegfried Mauser]] (ganet e 1954), soner piano alaman. == Ekonomiezh == * [[Mauser]], un embregerezh armoù-tan aet da get, hag en deus pourveziet an armeoù alaman eus dibenn an XIX{{Vet}} kantved betek fin an Eil Brezel-..."
2187891
wikitext
text/x-wiki
'''Mauser''' zo un anv-tiegezh [[Alamaneg|alamanek]] hag a dalvez "logotaer". Gellet a ra ober dave da :
== Tud ==
* [[Wilhelm Mauser]] (1834-1882), armeurer alaman, breur Paul ;
* [[Paul Mauser]] (1938-1914), armeurer hag embregour alaman ;
* [[Siegfried Mauser]] (ganet e 1954), soner piano alaman.
== Ekonomiezh ==
* [[Mauser]], un embregerezh armoù-tan aet da get, hag en deus pourveziet an armeoù alaman eus dibenn an XIX{{Vet}} kantved betek fin an Eil Brezel-bed ;
* [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], un embregerezh armoù chase bet krouet e 1999.
r8wco4e7e76a77hpc5lmnp36smw6rh8
2187893
2187891
2026-04-16T19:21:56Z
Kestenn
14086
2187893
wikitext
text/x-wiki
{{Disheñvelout}}
'''Mauser''' zo un anv-tiegezh [[Alamaneg|alamanek]] hag a dalvez "logotaer". Gellet a ra ober dave da :
== Tud ==
* [[Wilhelm Mauser]] (1834-1882), armeurer alaman, breur Paul ;
* [[Paul Mauser]] (1938-1914), armeurer hag embregour alaman ;
* [[Siegfried Mauser]] (ganet e 1954), soner piano alaman.
== Ekonomiezh ==
* [[Mauser]], un embregerezh armoù-tan aet da get, hag en deus pourveziet an armeoù alaman eus dibenn an XIX{{Vet}} kantved betek fin an Eil Brezel-bed ;
* [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], un embregerezh armoù chase bet krouet e 1999.
layepnzy00yorp0cfohvaa27qqkwykx
2187898
2187893
2026-04-16T19:27:19Z
Kestenn
14086
/* Ekonomiezh */
2187898
wikitext
text/x-wiki
{{Disheñvelout}}
'''Mauser''' zo un anv-tiegezh [[Alamaneg|alamanek]] hag a dalvez "logotaer". Gellet a ra ober dave da :
== Tud ==
* [[Wilhelm Mauser]] (1834-1882), armeurer alaman, breur Paul ;
* [[Paul Mauser]] (1938-1914), armeurer hag embregour alaman ;
* [[Siegfried Mauser]] (ganet e 1954), soner piano alaman.
== Ekonomiezh ==
* [[Mauser]], un embregerezh armoù-tan aet da get, hag en deus pourveziet an armeoù alaman eus dibenn an XIX{{Vet}} kantved betek fin an [[Eil Brezel-bed]] ;
** an anv a gaver e armoù e-leizh produet gant an embregerezh, evel ar [[Mauser C78|C78]], [[Mauser C96|C96]], [[Mauser 1914]], [[Mauser M1871|M1871]], [[Mauser M1893|M1893]], [[Mauser Standard-Modell|Standard-Modell]].
* [[Mauser Jagdwaffen GmbH]], un embregerezh armoù chase bet krouet e 1999.
dykasrrygzqujwlsaui9emwmvq1uuir
Mauser M18
0
179883
2187903
2026-04-16T19:42:04Z
Kestenn
14086
Adkas war-du [[Mauser 18]]
2187903
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Mauser 18]]
1fosmmjvnxefrjoc5o3gtpi12fec0zi
Meri Mangrian
0
179884
2187914
2026-04-17T04:45:37Z
Dakbzh
58931
+ Boulc'het.
2187914
wikitext
text/x-wiki
''Meri Mangrian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1980 hag e 1982<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT :Mangrian, Meri}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
46j54wzjs2925vstpp8k891na3c1vlq
2187915
2187914
2026-04-17T04:45:56Z
Dakbzh
58931
2187915
wikitext
text/x-wiki
''Meri Mangrian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1980 hag e 1982<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Mangrian, Meri}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
ng3am8c2prbcu1v51c47k4ivujx2s4r
Hasmik Babaian
0
179885
2187916
2026-04-17T04:46:34Z
Dakbzh
58931
+ Boulc'het.
2187916
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Hasmik Babaian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1977<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Babaian, Hasmik}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]
4ddcjc9sg75nh9fckt31upmjawgta5l
2187917
2187916
2026-04-17T04:49:23Z
Dakbzh
58931
2187917
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Hasmik Babaian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1977<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Babaian, Hasmik}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
8b2x7ln1y1gk670o433eodemviskor6
Nune Abrahamian
0
179887
2187921
2026-04-17T05:32:05Z
Dakbzh
58931
+ Boulc'het.
2187921
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Nune Abrahamian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1985<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT :Abrahamian, Nune}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
b0l7axkq11qbmttn2j5kzspe2623oi9
2187922
2187921
2026-04-17T05:32:18Z
Dakbzh
58931
2187922
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Nune Abrahamian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1985<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Abrahamian, Nune}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
2w3ytjoytb2suo4wwgoyrfocus4ce9h
Ludmila Aslanian
0
179888
2187923
2026-04-17T05:32:58Z
Dakbzh
58931
+ Boulc'het.
2187923
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Ludmila Aslanian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
oiv5xutdxc3n3ql5sy3ozcmqmas653v
2187928
2187923
2026-04-17T08:09:56Z
Dakbzh
58931
+ Olimpiadoù 1992 ha 1994.
2187928
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Ludmila Aslanian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
rsbtgy1f1o6e0zwrec8q5p8u2wmr8uk
2187929
2187928
2026-04-17T08:17:58Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad europat (Maouezi).
2187929
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Ludmila Aslanian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
juibbxrolty7o0q9die66v166hpua9s
2187932
2187929
2026-04-17T08:27:46Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad URSS dre skipailh (Maouezi).
2187932
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Ludmila Aslanian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad URSS (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1991sw/1991arm.html 2nd Soviet Women's Team Chess Championship: Azov 1991, Armenian SSR]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ||Kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1991||2||2||[[Azov]]||6/9 (+ 3, = 6, - 0) ||66,7||
|-
|}
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
fxjwq05ku0ay1rlp0oniwdk39dcr29b
2187934
2187932
2026-04-17T08:34:40Z
Dakbzh
58931
+ Renk Elo, titl FIDE ha fichenn FIDE.
2187934
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Ludmila Aslanian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 068 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 094 he renk ''Fonnapl'', 1 990 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 240 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 1989.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad URSS (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1991sw/1991arm.html 2nd Soviet Women's Team Chess Championship: Azov 1991, Armenian SSR]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ||Kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1991||2||2||[[Azov]]||6/9 (+ 3, = 6, - 0) ||66,7||
|-
|}
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
pqm0q1dj1pp9n96cl0cx183y1ttykoy
2187935
2187934
2026-04-17T08:36:01Z
Dakbzh
58931
+ Tennet ar banniel Labour A Chom.
2187935
wikitext
text/x-wiki
'''Ludmila Aslanian''' a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 068 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 094 he renk ''Fonnapl'', 1 990 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 240 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 1989.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad URSS (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1991sw/1991arm.html 2nd Soviet Women's Team Chess Championship: Azov 1991, Armenian SSR]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ||Kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1991||2||2||[[Azov]]||6/9 (+ 3, = 6, - 0) ||66,7||
|-
|}
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
j6x0gchark98wc5a1ppbq2as1k0zjs6
2187936
2187935
2026-04-17T08:40:15Z
Dakbzh
58931
+ Resisadennoù.
2187936
wikitext
text/x-wiki
'''Ludmila Aslanian''', pe ''Lyudmila Aslanyan'' (en [[Armenieg:'''Լյուդմիլա Ասլանյան'''), bet ganet d'an 2 a viz Gouhere 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 068 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 094 he renk ''Fonnapl'', 1 990 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 240 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 1989.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad URSS (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1991sw/1991arm.html 2nd Soviet Women's Team Chess Championship: Azov 1991, Armenian SSR]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ||Kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1991||2||2||[[Azov]]||6/9 (+ 3, = 6, - 0)||66,7
|-
|}
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
f9ap3qsltqm4jvun0sksjev5wjjpcte
2187940
2187936
2026-04-17T09:18:50Z
Dakbzh
58931
+ Rummad.
2187940
wikitext
text/x-wiki
'''Ludmila Aslanian''', pe ''Lyudmila Aslanyan'' (en [[Armenieg:'''Լյուդմիլա Ասլանյան'''), bet ganet d'an 2 a viz Gouhere 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 068 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 094 he renk ''Fonnapl'', 1 990 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 240 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 1989.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad URSS (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1991sw/1991arm.html 2nd Soviet Women's Team Chess Championship: Azov 1991, Armenian SSR]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ||Kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1991||2||2||[[Azov]]||6/9 (+ 3, = 6, - 0)||66,7
|-
|}
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1957]]
maod1sc7psnpmm3e2s3fg53t1lop6eu
2187941
2187940
2026-04-17T09:19:29Z
Dakbzh
58931
2187941
wikitext
text/x-wiki
'''Ludmila Aslanian''', pe ''Lyudmila Aslanyan'' (en [[armenieg]]:'''Լյուդմիլա Ասլանյան'''), bet ganet d'an 2 a viz Gouhere 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 068 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 094 he renk ''Fonnapl'', 1 990 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 240 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 1989.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad URSS (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1991sw/1991arm.html 2nd Soviet Women's Team Chess Championship: Azov 1991, Armenian SSR]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ||Kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1991||2||2||[[Azov]]||6/9 (+ 3, = 6, - 0)||66,7
|-
|}
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||32||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1957]]
aogg2f90p33dqsfeentrpfst34nt2hy
2187942
2187941
2026-04-17T09:20:16Z
Dakbzh
58931
/* Olimpiadoù echedoù */
2187942
wikitext
text/x-wiki
'''Ludmila Aslanian''', pe ''Lyudmila Aslanyan'' (en [[armenieg]]:'''Լյուդմիլա Ասլանյան'''), bet ganet d'an 2 a viz Gouhere 1957, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]].
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 068 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 094 he renk ''Fonnapl'', 1 990 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 240 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Genver 1989.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1984, e 1986, e 1987, e 1991 hag e 1992<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad URSS (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1991sw/1991arm.html 2nd Soviet Women's Team Chess Championship: Azov 1991, Armenian SSR]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ||Kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1991||2||2||[[Azov]]||6/9 (+ 3, = 6, - 0)||66,7
|-
|}
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||1||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||4/8 (+ 3, = 2, - 3)||50
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù]] ====
C'hoari a reas div wezh e skipailh Armenia.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Notennoù ha daveennoù
|-
|1992||2||30||{{Filipinez}} [[Manila]]||3/10 (+ 2, = 2, - 6) ||30||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992arm.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992]</ref>
|-
|1994||2||31||{{Rusia}} [[Moskov]]||4,5/12 (+ 3 , = 3 , - 6 )||37,5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994arm.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994]</ref>
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/14107813 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Aslanian, Ludmila}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1957]]
spg6mxg4u9iynwsyu45x4jv1ujptiru
Mogeder
0
179889
2187938
2026-04-17T09:10:47Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "[[Restr:Smoke gun.jpg|thumb|Ur mogeder.]] Ur '''mogeder''' a vez implijet gant [[Gwenanerezh|gwenanerien]] evit sioulaat ar [[gwenan]] a-raok gellet digeriñ ur [[ruskenn]]. Produiñ a ra moged a-drugarez da zanvez entanet (nadozioù-sapr, [[yeot]], [[foenn]]...). Daou efed en deus ur mogeder : kuzhat a ra ar [[Feromon|feromonoù]] dañjer kaset gant ar gwenan a zo o wardiñ ar ruskenn. Lakaat a ra ar gwenan e diabarzh ar ruskenn da leuniañ o c'hof gant [[mel]] bete..."
2187938
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Smoke gun.jpg|thumb|Ur mogeder.]]
Ur '''mogeder''' a vez implijet gant [[Gwenanerezh|gwenanerien]] evit sioulaat ar [[gwenan]] a-raok gellet digeriñ ur [[ruskenn]]. Produiñ a ra moged a-drugarez da zanvez entanet (nadozioù-sapr, [[yeot]], [[foenn]]...).
Daou efed en deus ur mogeder : kuzhat a ra ar [[Feromon|feromonoù]] dañjer kaset gant ar gwenan a zo o wardiñ ar ruskenn. Lakaat a ra ar gwenan e diabarzh ar ruskenn da leuniañ o c'hof gant [[mel]] betegoût e rankjent dilojañ abalamour d'an tan ; dre-se e flemmont nebeutoc'h<ref>{{fr}} A-stroll, ''La bible de l'apiculteur'', Delachaux et Niestlé, 2013, ISBN 978-2-603-01893-4, p. 173-174</ref>.
== Lodennoù ==
Ur mogeder zo ur granenn vetalek, dezhi ur golo pikernek pe stumm un hanter-voulenn peurliesañ, toullet en e grec'h evit lezel ar moged da vont er-maez. Ur c'hwezherez zo a-dreñv d'ar mogeder evit degas aer fresk dezhañ, hag evit kas ar moged er-maez war un dro. Ur gael tro-dro d'ar mogeder a vir ouzh an implijer da vezañ devet. Dirak e kaver peurliesañ ur c'hrog evit stagañ ar benveg ouzh ar ruskenn pa labourer.
Mogederioù bihan pe vrasoc'h a gaver hervez ezhommoù ar gwenaner.
== Implij ==
Ar mogeder a rank produiñ moged yen ha fonnus. Ennañ e vez lakaet, en ur mod hengounel en Europa, yeot glas pe nadozioù-spar da skouer. Bremañ e vez gwerzhet greunigoù industriel ispisial ivez.
A-raok digeriñ ar ruskenn e vez mogedet he mont e-barzh. Goude e c'haller digeriñ anezhi, en ur c'hwezhañ moged war nec'h an [[Tiretenn (ruskenn)|tiretennoù]]. Mogediñ an tiretennoù a ranker adarre a-wechoù pa santer e tinerv ar gwenan<ref>{{fr}} BARBAÇON Jean-Marie, ''Le traité Rustica de l'Apiculture'', Rustica, 2009, ISBN 978-2-840038-734-3, p. 268</ref>.
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched gwenanerezh}}
[[Rummad:Dafar gwenanerezh]]
mb4yxn52g2malq77iamobzoa92dxdm8
2187939
2187938
2026-04-17T09:13:37Z
Kestenn
14086
2187939
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Smoke gun.jpg|thumb|Ur mogeder.]]
Ur '''mogeder''' a vez implijet gant [[Gwenanerezh|gwenanerien]] evit sioulaat ar [[gwenan]] a-raok gellet digeriñ ur [[ruskenn]]. Produiñ a ra moged a-drugarez da zanvez entanet (nadozioù-sapr, [[yeot]], [[foenn]]...).
Daou efed en deus ur mogeder : kuzhat a ra ar [[Feromon|feromonoù]] dañjer kaset gant ar gwenan a zo o wardiñ ar ruskenn. Lakaat a ra ar gwenan e diabarzh ar ruskenn da leuniañ o c'hof gant [[mel]] betegoût e rankjent dilojañ abalamour d'an tan ; dre-se e flemmont nebeutoc'h<ref>{{fr}} A-stroll, ''La bible de l'apiculteur'', Delachaux et Niestlé, 2013, ISBN 978-2-603-01893-4, p. 173-174</ref>.
== Lodennoù ==
Ur mogeder zo ur granenn vetalek, dezhi ur golo pikernek pe stumm un hanter-voulenn peurliesañ, toullet en e grec'h evit lezel ar moged da vont er-maez. Ur c'hwezherez zo a-dreñv d'ar mogeder evit degas aer fresk dezhañ, hag evit kas ar moged er-maez war un dro. Ur gael tro-dro d'ar mogeder a vir ouzh an implijer da vezañ devet. Dirak e kaver peurliesañ ur c'hrog evit stagañ ar benveg ouzh ar ruskenn pa labourer.
Mogederioù bihan pe vrasoc'h a gaver hervez ezhommoù ar gwenaner.
[[Restr:Beekeeper using bee smoker.jpg|kleiz|thumb|196x196px|Ur gwenaner o vogediñ ur ruskenn.]]
== Implij ==
Ar mogeder a rank produiñ moged yen ha fonnus. Ennañ e vez lakaet, en ur mod hengounel en Europa, yeot glas pe nadozioù-spar da skouer. Bremañ e vez gwerzhet greunigoù industriel ispisial ivez.
A-raok digeriñ ar ruskenn e vez mogedet he mont e-barzh. Goude e c'haller digeriñ anezhi, en ur c'hwezhañ moged war nec'h an [[Tiretenn (ruskenn)|tiretennoù]]. Mogediñ an tiretennoù a ranker adarre a-wechoù pa santer e tinerv ar gwenan<ref>{{fr}} BARBAÇON Jean-Marie, ''Le traité Rustica de l'Apiculture'', Rustica, 2009, ISBN 978-2-840038-734-3, p. 268</ref>.
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched gwenanerezh}}
[[Rummad:Dafar gwenanerezh]]
aoy9kp2u1gkijqk1s1ninart9shhdpa
Gohar Hlghatian
0
179890
2187945
2026-04-17T09:46:11Z
Dakbzh
58931
+ Boulc'het.
2187945
wikitext
text/x-wiki
'''Goar Hlgatian''' , pe ''Goar Hlgathian'' (en [[armenieg:'''Գոհար Հլղաթյան'''), bet ganet d'ar 14 a viz Mae 1975, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]]<ref>{{hy}}[http://chessfed.am/players/%D5%A3%D5%B8%D5%B0%D5%A1%D6%80-%D5%B0%D5%AC%D5%B2%D5%A1%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6/ Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1996<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 118 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]</ref>.
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1996, e 1997 hag e 2001<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Hlgatian, Goar}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1975]]
02s6oonnbhhu2vxlaq0kde12vxvlsjd
2187946
2187945
2026-04-17T09:46:40Z
Dakbzh
58931
2187946
wikitext
text/x-wiki
'''Goar Hlgatian''' , pe ''Goar Hlgathian'' (en [[armenieg]]:'''Գոհար Հլղաթյան'''), bet ganet d'ar 14 a viz Mae 1975, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]]<ref>{{hy}}[http://chessfed.am/players/%D5%A3%D5%B8%D5%B0%D5%A1%D6%80-%D5%B0%D5%AC%D5%B2%D5%A1%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6/ Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1996<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 118 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]</ref>.
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1996, e 1997 hag e 2001<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Hlgatian, Goar}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1975]]
20n7qcq1jeyjdxpdbwpm8oun6opueuf
2187956
2187946
2026-04-17T10:50:12Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad europat dre skipailh (Maouezi) - 1992.
2187956
wikitext
text/x-wiki
'''Goar Hlgatian''' , pe ''Goar Hlgathian'' (en [[armenieg]]:'''Գոհար Հլղաթյան'''), bet ganet d'ar 14 a viz Mae 1975, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[RSS Armenia|armenia]]t ha [[URSS|soviedat]]<ref>{{hy}}[http://chessfed.am/players/%D5%A3%D5%B8%D5%B0%D5%A1%D6%80-%D5%B0%D5%AC%D5%B2%D5%A1%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6/ Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
<br/>Mestrez Etrebroadel (WIM) abaoe 1996<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 118 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]</ref>.
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad armeniat an echedoù|Kampionad armeniat ar Maouezi]] ====
Trec'h e voe e 1996, e 1997 hag e 2001<ref>{{en}}[https://chessfed.am/en/static-page/detail/1 Kevre armeniat an Echedoù]</ref>.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad europat (Maouezi) ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Armenia<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992u/1992arm.html 1st European Team Chess Championship (women): Debrecen 1992 – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|1992||2||1||{{Hungaria}} [[Debrecen]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||41,7
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liamm diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13300318 He fichenn FIDE]
{{DEFAULTSORT:Hlgatian, Goar}}
[[Rummad:C'hoarierien echedoù armeniat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1975]]
cx2opj5h0j3umaa8bbmjfm6yczauwzu
Goar Hlgatian
0
179891
2187947
2026-04-17T09:51:31Z
Dakbzh
58931
Adkas war-du [[Gohar Hlgatian]]
2187947
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Gohar Hlgatian]]
rp4a8tm8xb1ubocr9pg2vo544ar5t15
Goar Hlgathian
0
179892
2187948
2026-04-17T09:54:47Z
Dakbzh
58931
Adkas war-du [[Goar Hlgatian]]
2187948
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Goar Hlgatian]]
jtrje15bxh572kmln336sr4b9vezxhm
Internet Movie Firearm Database
0
179893
2187951
2026-04-17T10:25:56Z
Kestenn
14086
Lañs.
2187951
wikitext
text/x-wiki
{{Danvez pennad}}
An '''Internet Movie Firearm Database''' ('''IMFDb''') zo un [[diaz roadennoù]] enlinenn a-stroll saoznek, ennañ renablet an [[Arm-tan|armoù-tan]] implijet e filmoù, stiradoù, c'hoarioù video ha tresadennoù-bev. Implijout a ra ar meziant [[MediaWiki]], met n'eo ket stag ouzh ar [[Wikimedia Foundation]].
Krouet e oa bet e 2007. {{formatnum:32544}} pennad a oa e miz Ebrel 2026.
== Liamm diavaez ==
* {{en}} [https://www.imfdb.org/wiki/Main_Page Lec 'hienn an IMFDb]
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Diazoù roadennoù]]
i9nks8ftct68elqjvj7my6dqai1tn93
Rummad:Diazoù roadennoù
14
179894
2187952
2026-04-17T10:27:47Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "[[Rummad:Mererezh ar roadennoù]]"
2187952
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Mererezh ar roadennoù]]
jgamv37vxnx9clvraaspc24u2b3ufou
Rummad:Mererezh ar roadennoù
14
179895
2187953
2026-04-17T10:29:31Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "[[Rummad:Skiantoù ar c'helaouiñ]]"
2187953
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Skiantoù ar c'helaouiñ]]
ivuym9aycpxyabt3gy917ilxgalb36w
Rummad:Skiantoù ar c'helaouiñ
14
179896
2187954
2026-04-17T10:29:50Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "[[Rummad:Skiantoù]]"
2187954
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Skiantoù]]
2gcofznes1m8njw3gcjajadv6wt2wpi