Wikipedia
brwiki
https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
Media
Dibar
Kaozeal
Implijer
Kaozeadenn Implijer
Wikipedia
Kaozeadenn Wikipedia
Restr
Kaozeadenn Restr
MediaWiki
Kaozeadenn MediaWiki
Patrom
Kaozeadenn Patrom
Skoazell
Kaozeadenn Skoazell
Rummad
Kaozeadenn Rummad
TimedText
TimedText talk
Modulenn
Kaozeadenn modulenn
Event
Event talk
Keginerezh Breizh
0
1129
2188314
2188068
2026-04-22T20:13:49Z
Arko
540
roll ar greanterien
2188314
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Curnonsky chez Mélanie M Asselin.jpg|thumb|371x371px|Ar barnour war ar c'heginañ [[Curnonsky]] e preti [[Mélanie Rouat]] e [[Rieg]], dirak ur pladad [[rigadell]] gant ur voutailhad [[muskadig]]<ref>[https://www.retronews.fr/journal/paris-soir/6-octobre-1929/131/99139/5?from=%2Fsearch%23allTerms%3Dvin%26phrase%3DM%25C3%25A9lanie%2520Rouat%2520%26exact%3Dtrue%26sort%3Dscore%26publishedBounds%3Dfrom%26indexedBounds%3Dfrom%26slop%3D55%26advancedUi%3Dtrue%26page%3D1%26searchIn%3Dall%26total%3D13&index=3 Pennad-skrid ''"Gastronomie et Tourisme, A travers la Bretagne avec quatre cordons bleus."''], Paris-soir, 6 a viz Here 1929, p. 5/6, lennet d'an 29 a viz Du 2025.</ref>. Mélanie a ra war-dro an istr. Al legistri ne seblantont ket bezañ gant dienn. <small>Livadur gant Maurice Asselin, 1933, [[Mirdi Sant-Brieg]]<ref>{{Liamm web |titl=Maurice Asselin - Dans le domaine public en 2019 |url=http://aventdudomainepublic.org/Maurice-Asselin |site=aventdudomainepublic.org |lennet d'an=2023-04-11}}</ref></small>.]]
'''Keginerezh Breizh''' zo enni kalz meuzioù tennet eus henvoazioù keginañ [[Breizh]] kozh pe nevesoc'h, aozet gant produioù eus an [[arvor]] hag an [[argoad]] pe digaset eus ar bed. Un [[Sevenadur ar bobl|arz poblek]] eo koulz hag un [[hevlezouriezh]] adijinet gant keginerien veur.
Ar [[krampouezh|c'hamprouezh]], an [[istr]], ar [[kig-ha-farz|c'hig-ha-farz]], ar [[kaletez gant silzig|galetezenn gant silzig]], ar [[kouign-amann|gouign-amann]], ar [[Petit-Beurre]], ar [[Chistr Breizh|chistr]] hag ar [[Muskadig]] zo e-touez ar meuzioù ha diedoù arouezelañ. [[Ti-krampouezh|Tier-krampouezh]] a vez graet eus ar pretioù ma c'haller debriñ krampouezh eus Breizh. Kavet e vezont stank e Breizh hag en estrenvro.
== Ar meuzioù pennañ ==
=== Kigoù ===
Setu meuzioù ha boued dibar eus Breizh graet gant ur seurt kig hepken :
* [[boued-hoc'h]] : <br>
- Gwechall e veze debret boued-hoc'h alies awalc'h. War ar maez e veze debret gwadegennoù ha silzig gant ar familhoù pa veze [[Fest an hoc'h]], da lavaret eo pa veze lazhet ar pemoc'h.<br>
- [[Joskenn]] a gaver c'hoazh e ti kigerien [[Bro-Dreger]] (un hanter eus penn ur pemoc'h holenet, bervet ha rostet), debret e veze tomm da adlein pe yen da adverenn gant patatez krign gant ar gouerien. Ober a reer [[chotenn ha joskenn|chotenn]] anezhi er [[Bro-Vigoudenn|Vro Vigoudenn]], ha debret e veze da vare [[Meurlarjez]] eno, gant bara dous. E Breiz-Uhel e vez(e) debret ''museau'' yen gant gwinêgrenn.<br>
- [[Galetez gant silzig]] zo ur silzigenn rollet en ur galetezenn, a-wechoù gant sezv pe getchup. Brudet eo ar meuz-se e [[Breizh-Uhel]], aes da zebriñ er-maez dindan ar meud, hag aes da gavout er stalioù, er marc'hadoù, er gouelioù pe c'hoazh er stadoù (en ardro ar [[Roazhon Park]] da skouer)<br>
- Meuzioù all gant kig-moc'h : [[anduilh giz ar Gemene]] ha giz [[Gougleiz (bro)|Gougleiz]], [[kig-sall]], [[fourmaj-kig]] ([[fourmaj-rous eus Breizh|fourmaj-rous]], pastez [[Hénaff]], fourmaj-kig Roazhon da skouer), [[silzig]] (re v[[Molenez]], re b[[Plouilio]]...), [[rilhetez]], [[gwadegenn (kegin)|gwadegenn]] Roazhon, [[lard sul]] Naoned, morzhed-hoc'h Montroulez, ''gogue d'Ancenis'', [[anduilhennig]] [[Kemperle]], ''casse'' Roazhon, ''porché'' [[Dol]]...
* [[kig-bevin]] ha [[kig leue]] : [[spilhenn Kastellbriant]], brudet eo marc'had al loened-korn [[Kastellbriant]] (foar Béré);
* [[kig-yar]] : [[ruilhad Sevigneg]] gant kig [[klujar-Spagn|skilyar]], ur meuz eus [[Gwitreg]] ; ar [[frigousse]] eus [[Bro-Roazhon]] gant kig-yar ha chistr. Gouennoù yer lec'hel zo evel [[yar goukoug Roazhon]], [[yar zu Gentieg]], [[Gwaz (evn)|gwaz]] [[Sulial]] hag all ;
* kig-houad : Houad giz Naoned ;
* [[kig-oan]] : brudet eo kig-oan palud [[Bae Menez-Mikael-ar-Mor]]<ref>E Breizh ha Normandi en em astenn Bae Menez-Mikael-ar-Mor.</ref> (un [[AOK]] gant Bro-C'hall hag un [[Anvadur orin gwarezet|AOG]] gant Europa en deus),
* kig-lapin : ar [[bardatte]], kaol farset gant lapin pe gad, ur meuz eus kouerien [[Bro-Naoned]].
Setu meuzioù fardet gant meur a gig :
* ar [[kig-ha-farz|c'hig-ha-farz]] eus [[Bro-Leon]] gant [[farz]] du pe wenn, lipig, kig-moc'h, kig-bevin, kig-sall, kaol, karotez, pour, irvin,
* [[krampouezh]] sall pe [[kaletez|galetez]] gant morzhed-hoc'h, silzig, anduilh, larjounezioù, kig-yar pe [[chorizo]]...
* ar [[podad]], ur meuz hengounel e Breizh evel en Europa. Podadoù liesseurt a zo e Breizh en hec'h-unan, gant kig-moc'h alies ha legumajoù goañv (kaol, karotez, irvin...), a-wechoù gant kig-bevin, sili-mor, legestr hag all. Ar podad giz Kemper, ar podad giz Roazhon, ar podad giz An Elven, podad Molenez gant bezin, podad Enez Sun... a zo e-touez ar re vrudetañ.
<Gallery mode="packed" >
Andouille de Guéméné.jpg|[[Anduilh giz ar Gemene]].
Agneau de prés salés du Mont Saint-Michel.jpg|Kig oan palud AOG [[Bae Menez-Mikael-ar-Mor]].
Chateaubriand of March Farms Nature-Fed Veal (4202805472).jpg|Spilhenn vevin [[kastellbriant (kig)|kastellbriant]] gant legumajoù munut.
Kig ha farz du léon.jpg|[[Kig-ha-farz]] Bro-Leon.
Galette saucisse 2.JPG|[[Galetez gant silzig]].
</gallery>
: Labelioù europat :<br>
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gant : [[Yer Ankiniz]], [[Yer Gentieg]], [[Yer Breizh]], [[Fourmaj-rous eus Breizh]],<br>
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] [[Anvadur orin gwarezet]] (AOG) gant : kig-oan palud Bae Menez-Mikael-ar-Mor.
=== Boued mor ===
Paot eo ar boued mor a gaver war aodoù Breizh : [[pesked]], [[kresteneged]], [[blotviled]] ha plant zoken (bezin, salikorn...). Holen a vez produet abaoe an Hemamzer. Abaoe ar Grennamzer e ya ar bigi pelloc'h evit pesketa. Brudet eo ar re a yae betek an [[Douar-Nevez]] betek an XX{{vet}} kantved evit [[moru]]eta. Hiliennoù ha [[temz-boued|temzoù-boued]] zo bet ijinet gant Bretoned evit ar boued-mor : [[amann gwenn]], [[kari Gosse]]...
Ar godailh a vez graet eus al lodenn eus ar pesked, kregin ha kresteneged lezet d'ar vartoloded gant ar mestraouer. Ar peurrest, boued mor fresk, a vez gwerzhet er stalioù pe er marc'hadoù. Ul lodenn all eus ar pesketadennoù a vez treuzfurmet e boestoù-mir pe "meuzioù fardet" gant embregerezhioù boued.
==== Pesked ====
Pesked a bep seurt a vez da vaez aodoù Breizh pe er stêrioù : [[sardin]], [[brizhilli]], [[draeneg]]ed, [[moru]] (ur skouer meuz : moru mod Sant-Maloù), [[Moulleg (pesk)|moulleg]], [[sili]] (keusteurenn silienn-vor), [[boultouz]]ed (boultouz mod Arvorig), [[beked]] (beked gant amann gwenn)... Boued kerañ Breizh eo ar [[stlaoñ]], pesked vihan lipous ha dibaotet eus al [[Liger]] hag ar [[Gwilen]]. Pretioù zo war ribl al Liger a servij c'hoazh, gwech an amzer, stlaoñ poazhet pe fritet.
Meuzioù gant meur a besk : ar [[kaoteriad|gaoteriad]] eus [[Kerne-Izel]], soubenn ar pesked...
<Gallery mode="packed" heights="110px">
Cotriade.jpg|[[Kaoteriad]].
Maquereaux au vin blanc.jpg|Brizhilli en ur plad.
Purple_asparagus_in_Beurre_blanc_sauce.jpg|Asperjez gant [[amann gwenn]], un hilienn ijinet gant [[Clémence Lefeuvre]].
Kari Gosse 8Y4A5085.jpg|Ijinet e voe [[kari Gosse]] gant an Aotrou Gosse, un apotiker eus [[An Oriant]] en XIX{{vet}} kantved.
Teufelsfisch 1111.JPG|Ur [[boultouz]] en ur stal-besked.
</gallery>
==== Kresteneged, blotviled ha pesked-kregin ====
* [[blotvil]]ed ha [[kregin]] a-leizh :
** [[istr]] plat ha don, produet e pep lec'h war aodoù Breizh. Brudet eo istr [[Kankaven]] e Bro-Sant-Maloù, re [[Bêlon]] e Bro-Gerne ha re "Prat-ar-Coum" e [[Lanniliz]] (Bro-Leon).
** [[Krogenn-Sant-Jakez|kregin-Sant-Jakez]] e pep lec'h ivez. Brudet eo re [[bae Sant-Brieg]].
** [[meskl]], produet e pep lec'h ivez. Meskl-park bae Menez-Mikael-ar-Mor a voe ar produ kentañ eus ar mor da vezañ roet dezhañ un [[anvadur orin gwarezet]] (AOG) e 2006. Brudet eo ivez meskl-park [[Pennestin]].
** [[bigorn]], [[petonk]], [[pilorenn|pilored]], [[kokez]], [[Solenoidea|kontelleged]], [[ourmel]], [[kilhog-mor|kilheien-mor]]...
* [[kresteneg]]ed a zo ivez er arvor pe er mor : [[krank]]ed, [[legestr|ligistri]], [[grilh-mor|grilhed-mor]], [[morgevnid]], [[grilh-traezh|grilhed-traezh]] lesanvet "dimezelled [[Loktudi]]", [[chevr]]...
* [[stivell]]ed,
* [[teureuged]].
Gallout a reont bezañ diskouezhet en ur [[pladennad boued-mor|bladennad boued-mor]], er pretioù pe er gêr. Meuz heverk all : kregin-Sant-Jakez mod Naoned.
<gallery mode="packed">
Huîtres de la Côte d'Émeraude (Bretagne).jpg|O tebriñ [[istr]] e [[Kankaven]], dirak ar parkoù istr.
Belon_oysters_at_Belon_river,_France.jpg|Istr Bêlon ha [[muskadig]], war ribl ar stêr [[Bêlon]] (Kerne).
Huitres Cancale.jpg|[[Ostrea edulis|Istr plat]] Kankaven.
Moules marinières 02.jpg|[[Meskl]] ar martolod (gant chalotez ha gwin gwenn).
</gallery>
<gallery mode="packed">
Früchte des Meeres, 2011 (01).jpg|Ur bladennad boued-mor doubl.
Crustacés Côte d'Émeraude (Bretagne).jpg|Kresteneged en ur stal e Bro-Sant-Maloù.
Shrimps at market in Valencia.jpg|Grilhed-traezh pe "dimezelled Loktudi".
Coquille Saint-Jacques à la crème.jpg|[[Krogenn-Sant-Jakez]] gant dienn.
</gallery>
En [[hevlezouriezh c'hall]], an dro-lavar ''"à l'armoricaine"'' a zo heñvel ouzh hini ''"à l'américaine"'' e galleg. Ober a ra an div dave d'an [[hilienn amerikan]] implijet evit keginañ ligistri, stivelled, boltouz... Ar boaz eo da gomz eus [[legestr mod Arvorig]] pa eo ul [[legestr]] breton (''Homarus gammarus'') a zo keginet, hag eus legestr mod Amerika pa eo ul legestr amerikan (''Homarus americanus'').
<Gallery mode="packed" >
Homard à l'américaine.jpg|[[Legestr mod Arvorig]].
Caissargues Resto Le XV Calamars et pommes de terre sautées.jpg|Stivell mod Arvorig hag avaloù-douar frinket gant kignen ha [[perisilh]].
Noix de Saint-Jacques aux poireaux et gingembre.JPG|[[Kregin-Sant-Jakez]] war deuzadell bour gant jinjebr.
Bulots 03.jpg|[[Kilhog-mor|Kilheien-mor]] gant [[maionez]].
</gallery>
:Labelioù europat :<br>
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Lec'h orin gwarezet (LOG) gant : Kregin-Sant-Jakez eus Aodoù-an-Arvor,<br>
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] Anvadur orin gwarezet (AOG) gant : Meskl-park bae Menez-Mikael-ar-Mor.
=== Legumaj, edeier ha frouezh ===
[[Restr:Grandes Heures d'Anne de Bretagne - Ble de turquie.jpg|thumb|upright=0.5|[[Gwinizh-du]], [[Eureier binvidik kenañ Anna Vreizh|Eureier veur]] Anna Vreizh, XVI{{vet}} kantved.]]
[[Legumaj]], [[frouezh]] hag [[ed]]eier a bep seurt a vez gounezet ha keginet e Breizh. Setu seurtadoù hengounel ha/pe krouet e Breizh :
* legumaj ha traoù heñvelek : [[aval-douar|avaloù-douar]] ([[charlotte (avaloù-douar)|Charlotte]], Amandine, Apollo, Dolwen...), [[artichaod]] Camus (bervet pe poazhet ouzh ar vurezh, ha debret gant gwinêgrenn pe dienn-fresk), [[gwarelig Naoned]], [[chalotez]], [[ognon]] ([[ognon Rosko|ognon roz]] [[Rosko]] da skouer), fav munut ([[koko Pempoull]]...), [[kaol]], [[kaol-fleur]], [[kaol-pome]] (kaol [[An Oriant]] da skouer), [[kignen]], [[piz-bihan]], [[kistin]] [[Bro Redon]], [[pour]], [[irvin]], [[karotez]] (Chantenay), [[beler]] (Enez Gerveur), [[per-douar]] mouk Roazhon... [[Soubenn]] al legumaj a zo ur meuz klasel. Ar ''[[bardatte]]'' a zo ur meuz kaol farset hengounel eus Naoned.
* frouezh : [[aval]]où ([[renetez Arvorig]], Teint Frais, renetez gris an Oriant...), [[per]], [[kerez]] ([[kignez]]...), [[sivi]] (gounezet e [[Plougastell]] ha [[Bro-Naoned]] dreist-holl), [[tomatez]], [[sukrin]] ("petit-gris" Roazhon), [[mouar]], [[lus du]]...
* gant [[gwinizh]], [[gwinizh-du]], [[kerc'h]] ha [[segal]] e c'haller ober [[bleud]], ha gantañ [[bara]]. Gwechall e veze aozet meuzioù kozh ganto, mesket gant laezh alies : yodoù ([[yod kerc'h]]) ha soubennoù (ar [[brignen]], [[miton Roazhon]]...).
Ar [[Joniged]] a yae da Vreizh-Veur da werzhañ ognon Bro-Leon gwechall : Bro-Gembre, Kerne-Veur, Bro-Saoz, Bro-Skos, an inizi Angl-ha-Norman.
: Labelioù europat :<br>
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Lec'h orin gwarezet (LOG) gant Gwarelig Naoned, Bleud gwiniz-du Breizh,<br>
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] Anvadur orin gwarezet (AOG) gant : Ognon Rosko, Koko Pempoul.
<gallery mode="packed" heights="110px" >
The story of Sioni Winiwns (12118569366).jpg|[[Joniged]] o fiseliñ ognon e [[Porthmadog]] e [[Bro-Gembre]] e 1958.
Coco de paimpol1.jpg|[[Koko Pempoull]], klor ha greun.
Au marché - mâche.JPG|[[Gwarelig Naoned]].
</gallery>
<gallery mode="packed" heights="110px" >
Fabrication de la bouillie d'avoine (yod kerc'h) - étape 6.jpg|[[Yod kerc'h]] mesket gant ar vazh-yod.
Cooked artichoke heart.jpg|Foñs artichaod poazhet.
Cross section of Reinette d'Armorique (Bretagne), National Fruit Collection (acc. 1948-203).jpg|Anavezet eo an avaloù [[renetez Arvorig]] abaoe ar Grennamzer <small>''Dastumad Broadel ar Frouezh'' ar Rouantelezh-Unanet</small>.
Festival de Cornouaille 2015 - Quais en fête 01.JPG|[[Sivi]] [[Plougastell]] a oa krouet er [[bloavezhioù 1750]].
</gallery>
=== Krampouezh ===
E [[Breizh-Izel]], [[krampouezh]] [[ed-du]] zo sall ha krampouezh [[gwinizh]] zo dous. E [[Breizh-Uhel]] ez eus kaoz eus [[kaletez]], ur seurt all eus krampouezh ed-du gant un toaz disheñvel. War ur [[pillig|billig]] pe en ur [[paelon|baelon]] e vezont poazhet. A bep seurt traoù a c'haller lakaat e-barzh. An [[ti-krampouezh|tier-krampouezh]] a zo pretioù breton lec'h ma vez servijet krampouezh sall ha dous, anavezet int evel un arouez eus keginerezh Breizh. Ar grampouezhenn glaselañ eo an "tri zra", ur vi, morzhed-hoc'h ha keuz e-barzh.
"Bleud ed-du Breizh" a zo ul [[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gantañ abaoe 2010.
<gallery mode="packed">
Galette à la farine de blé noir de Bretagne.jpg|Ur plac'h o ledañ an toaz war ar [[pillig|billig]] gant ur rozell,<br><small>bl<sup>ioù</sup> 1900</small>.
0 Crêperie An Diskuiz à Quimper.JPG|Ti-krampouezh "An Diskuizh" e Kemper.
Galette de sarrasin.jpg|Ur galetezenn [[ed-du]] "an Argoad" (vi, kebell-touseg, saladenn c'hlas).
Sarrasin La harpe Cl 2 J Weber.jpg|Greun ha bleud ed-du Breizh ha boued graet gantañ : krampouezh, bier ha mel.
</gallery>
[[Restr:Gros sel gris et fleur de sel.jpg|thumb|kleiz|140px|Holen bras ha flour-holen.]]
=== An danvezioù all ===
* [[holen]]-mor eus [[Paludoù-holen Gwenrann|Bro-Wenrann]]. [[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Ul label europat [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) en deus abaoe 2012.
* [[gwinêgr]] chistr pe win,
* [[bezhin]] ha [[salikorn]]. Pretioù ha stalioù zo a ginnig bremañ bezhin da zebriñ evel legumaj, holen dre vezhin, amann dre vezhin, bouilhoñs dre vezhin
== Gwastilli ha sukrerezh ==
* [[krampouezh]] gwinizh gant sukr, koñfitur, [[salidou]] (un toaz karamel gant amann sall eus [[Gourenez Kiberen]]), chokolad teuz pe kalz traoù all,
* kouignoù ar Vro Vigouden, ur seurt pancake,
* [[farz]]où : farz breset, [[farz buan]], [[farz forn]], farz-pod, farz prunev, farz avaloù, farz rezin,
* gwestell awenet gant ar re kemeret gant ar vartoloded war vor gwechall : ar [[gwastell giz Naoned|wastell giz Naoned]] un adstumm eus ar [[gwastell-amann|wastell-amann]] krouet e 1820 hag adlañset adalek 1910 gant ar [[LU (gwispiderezh)|wispiderezh LU]], hag ar [[gwastell giz Breizh|wastell giz Breizh]] krouet er bloavezhioù 1860 en [[an Oriant|Oriant]]. Prunaoz, abrikez pe suraval a veze lakaet e-barzh evit stourm a-enep ar [[skorbut]].
* gwastilli all : [[kouign-amann]] eus [[Douarnenez]], [[parlementin Roazhon]], [[gwitregad]] eus [[Gwitreg]].
<gallery mode="packed" >
Crèpe bretonne au caramel au beurre salé.jpg|Ur grampouezhenn gant [[karamel gant amann sall]].
Kouign amann 01.jpg|Ur [[Kouign-amann|gouign-amann]].
Gâteau breton 8Y4A5039.jpg|Ur [[Gwastell giz Breizh|wastell giz Breizh]].
Gâteau nantais 02.jpg|Un tamm [[gwastell giz Naoned]]
Far-breton.jpg|[[Farz forn]] dre brunaoz.
</gallery>
* [[krakilin]] [[Sant-Maloù]], kouignoù skaotet
* bara briochet : ar [[gochtial]] eus [[Sant-Armael]] ; ar [[fouas Naoned|fouas]] eus [[an Hae-Foazer]] ; kouignoù an Ened, debret e Kerne Izel da vare [[Meurlarjez]].
* [[bignez]], da skouer re [[Treger|Dreger]],
* [[gwispid]] a-leizh : ar [[krampouezh dantelez|c'hrampouezh dentelez]] lañset gant [[Katell Gornig]] e [[Kemper]] adalek 1886, ar [[Petit-Beurre]] krouet gant [[Louis Lefèvre-Utile]] e [[Naoned]] e 1886, ar [[galetez (gwispid)|galetez]] krouet e [[Pont-Aven]] e 1890 (ha war o lec'h galetez Sant-Mikael eus [[Bro-Raez]] krouet e 1905, galetez ar Vro Vigoudenn, galetez [[Fouenant]], gwispiderezh Filet Bleu e [[Sant-Evarzeg]], gwispiderezh [[Lokournan]]...), ar [[paled (gwispidenn)|paledoù]] amann rik krouet e Pont-Aven e 1920 (brudet eo ar merkoù [[Traou Mad]] ha Roudor), ar [[Biscuiterie Nantaise|BN]] krouet e Naoned e 1932...
<gallery mode="packed" >
Petit Beurre LU.JPG|Ur [[Petit-Beurre]] [[LU (gwispiderezh)|LU]].
ChocoBN.jpeg|Choco [[Biscuiterie nantaise|BN]].
Galette bretonne 01.jpg|[[galetez (gwispid)|Galetez]] amann rik.
Palet breton 01.jpg|[[Paled (gwispidenn)|Paledoù]].
</gallery>
* [[mel]], [[kaotigell]] ha [[koñfitur]],
* madigoù, sunigoù ha chokoladennoù : [[karamel gant amann sall]]<ref>Brud a gemeras a drugarez d'ar pastezer Henri Le Roux eus Kiberen.</ref> e stumm madigoù, sunigoù ("Niniche" [[Kiberen]] hag [[Ar Baol]]) pe dienn (salidou), [[lima Naoned]], [[toaz-frouezh]], [[Françoise de Foix#Boued|Françoise de Foix]], [[rigolette]]...
* [[skornenn]]où.
<gallery mode="packed" >
Caramels au beurre salé - La Mère Poulard.jpg|Ur voestad karamelennoù gant amann sall.
Magasin de niniches de Quiberon à Belle-Île-en-Mer.jpg|Ur stal "niniches" er [[Ar Gerveur|Gerveur]].
Crème de Salidou (caramel au beurre salé).jpg|Podad salidou.
Berlingot-bonbon.jpg|Limaioù.
</gallery>
Produioù chokolad a vez graet gant stalioù hag embregerezhioù zo. [[Grain de Sail]], e [[Montroulez]], a zegas e chokolad gant daou lestr-karg-dre-lien evit izelaat e louc'h karbon. Emañ o sevel un trede lestr hag a vo douger-endalc'herioù dre lien brasañ ar bed<ref>{{Liamm web |langue=fr |titl=''Grain de Sail : le plus gros voilier porte-conteneur au monde annoncé pour 2027'' |url=https://www.lineaires.com/les-produits/grain-de-sail-le-plus-gros-voilier-porte-conteneur-au-monde-annonce-pour-2027 |aozer=Thibaut Le Moal |lec'hienn=Linéaires |deiziad=24-10-2024 |lennet d'an=04-08-2025}}</ref>{{,}}<ref>{{Liamm web |langue=fr |titl=''Grain de Sail III : plus grand, plus innovant''|url=https://www.meretmarine.com/fr/construction-navale/grain-de-sail-iii-plus-grand-plus-innovant |aozer=Gaël Cogne |lec'hienn=Mer et Marine |deiziad=28-01-2025 |lennetd'an=04-08-2025}}</ref>.
== Boued-laezh ==
[[Restr:Curé nantais.JPG|thumb|[[Curé nantais]], keuz brudetañ Breizh.]]
Laezh-ribod a zo un evaj a veze graet war ar maez pa veze fardet [[amann]] gwechall. Debret e veze [[patatez]] gantañ, pe [[krampouezh]] [[gwinizh-du]]. Graet e veze ivez laezh-tev, pe gwell, ur seurt yaourt.
Hiziv e vez produet laezh ha [[laezhaj]]où en un doare artizanel pe industriel : [[amann]] (sall atav), [[yaourt]]où, [[dienn]] (pe koaven), laezh-ribod, [[keuz (boued)|keuzioù]] evel [[Curé nantais]], keuzioù ar stroll Olga (Merzer ha Petit Breton paouezet e 2024, ar c'heuz gavr [[Petit Billy]]), keuzioù ar merk Paysan Breton (keuz baset da ledañ Madame Loïk, [[camembert]] Kergall, [[emmental]], [[brie (keuz)|brie]] Label Ruz), [[toma]] (hini [[Rewiz]], [[Karaez]], [[Gevrezeg]]...), crémet nantais, Menez Hom, rocher nantais, machecoulais, gourmelin, Gweltaz-Lambrizig, chandamour eus [[Ankiniz]], Ti Pavez, Trappe de Timadeuc... Ur c'heuz a oa fardet gant menec'h [[Abati ar Joa]] e [[Kempenieg]] met ne reont ket ken.
== An diedoù ==
=== Diedoù hep alkool ===
[[Restr:Breizh Cola in Japan ! Du Breizh Cola au Japon.jpg|thumb|[[Breizh Cola]] gwerzhet e [[Yokohama]] e Japan]]
* [[dour]] : [[dour melar]] ([[Plancoët]]), [[dour andon]] (Sainte-Alix e [[Plangoed]], Menez Are, ar merk Cristalline (15 andon he deus, en o zouez andon Isabelle e [[Sant-Wazeg]], andon Eleonore hag andon Sainte-Aude e [[Gwenred]]),
* [[chug-frouezh|chugoù-frouezh]] a bep seurt,
* [[siros]]où evel an [[Nantillais]],
* [[limonadez]],
* diedoù "kola" : [[Breizh Cola]], [[Brasserie de Bretagne|Britt Cola]] ha Beuk Cola,
* glec'hiadennoù,
* [[kafe]] a vez krazet e Breizh ivez.
=== Diedoù alkoolek ===
[[Restr:Muscadet Cru Communal.jpg|thumb|upright=1.15|Muskadig seim kentañ.]]
[[Restr:CidreBret.jpg|thumb|upright=1.15|Ur volennad sistr.]]
[[Chistr Breizh|Chistr]]-aval a oa an evaj boas e tost Breizh a-bezh en XIX{{vet}} hag en XX{{vet}} kantved, koulz er maezioù hag er c'hêrioù. Sistr Bro-Gerne AOK ha sistr Traoñ ar Renk eo ar re vrudetañ.
Ar gwini a vez gounezet e Breizh abaoe ar V{{vet}} kantved da nebeutañ <small>(''sellout ouzh ar pennad [[Gwiniegi Breizh]] evit gouzout muioc'h'')</small>. Produet e vez hiziv [[gwin]] [[gwin gwenn|gwenn]], [[gwin ruz|ruz]], [[gwin roz|roz]] pe [[gwin bouilh|bouilh]]. Gwinoù [[Gwiniegoù traoñienn al Liger#Gwiniegoù Bro-Naoned|Bro-Naoned]] eo ar re vrudetañ, hag ar re nemeto aotreet da vezañ kenwerzhelet. En o zouez eo ar [[Muskadig]] an hini brudetañ, hag ivez ar [[gros-plant a vro-Naoned]], gwinoù gwenn sec'h anezho. Gwinoù eus [[gouennad]]où all zo ivez e Bro-Naoned : [[Cabernet]], Gamay, Merlot, Pinot Noir, [[Grolleau]], [[Sauvignon]], [[Berligou]] (ur ouennad eus amzer [[Duged Breizh]])... Nevez zo eo bet plantet gwini e lec'hioù all evel Traoñ ar Renk, [[Kemper]] ha [[Mor Bihan Gwened]].
An diedoù alkoolek all :
* [[sistr per]], da skouer chistr pêr [[Klegereg]] graet gant per Boreign<ref>[https://actu.fr/bretagne/cleguerec_56041/bretagne-cette-commune-est-la-capitable-du-chistr-per-cidre-de-poire_62951479.html Bretagne : cette commune est la capitable du chistr per (cidre de poire)] gant Pontivy Journal, 25 a viz Gouere 2025, gwelet d'an 8 a viz eurzh 2026.</ref>
* [[bier]], breserezhioù zo e Breizh abaoe ar XVII{{vet}} kantved<ref> ''Deux siècles de Bières en Bretagne'' gant Philippe Bonnet, Vincent Courtin ha Yoran Delacour, embannet gant [[Yoran Embanner]], 2007, p. 17, gwelet d'ar 16/01/2025.</ref>,
* [[lambig]] pe gwin-ardant ([[Fine de Bretagne|Lambig fin Breizh]] da skouer, un [[Anvadur Orin Kontrollet|AOK]] zo gantañ),
* [[avaleg]], a zo lambig ha chistr mesket (un AOK zo gantañ),
* [[chouchenn]] pe chufere, ur seurt [[mez]],
* [[wiski]]où : Warenghem ha Distillerie des Menhirs a zo ar strilherezhioù brudetañ.
Label europat :<br>
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gant : Sistr Breizh (2000), Wiski Breizh (2015).
''Sellet ouzh ar pennadoù [[Chistr Breizh]], [[Bier Breizh]] ha [[Wiski Breizh]].''
=== Kokteloù ===
Ar [[godinette]], ijinet evit gouel "La Gallésie en fête" e [[Mousterfil]] gant [[Simone Morand]] e 1977, a vez graet gant sivi Plougastell, sukr, lambig, muskadig ha likor kastrilhez-du. Evel ar punch hag ar sangria eo ur [[koktel|c'hoktel]] "stroll", graet pa vez kalz kouvidi pe evit ur gouel pe ur festival.
Kokteloù "hinienel" a zo ivez :
* [[kir]] Breizh, gant likor kastrilhez-du ha chistr
* kir Gwaled, gant likor kastrilhez-du ha Muskadig
* ar c'hir keltiek : likor kastrilhez-du, muskadig ha chouchenn
An [[Nantillais]] a zo ur merk sirosoù eus Naoned implijet evit fardañ kalz kokteloù hep alkool pe gant alkool. Dasprenet eo bet an embregerezh e 2025 gant ar winieg Drouard eus [[Kastell-Tepaod]], ur produer muskadig ha gwinoù all.
== Al listri hag ar c'hinkladurezh taol ==
<gallery mode="packed" >
108 Musée du Léon.jpg|Ur gastelodennig, tasoù hag ur plad eus [[Lanniliz]], XVIII{{vet}} ha XIX{{vet}} kantved, <small>mirdi Bro-Leon e Lesneven.</small>
HR Quimper faience - Vizcaya Museum and Gardens - Miami, Florida - DSC08432.jpg|Asied, paotr e wiskamant hengounel e [[feilhañserezh Kemper]], <small>mirdi Vizcaya, [[Miami]], [[Florida]]</small>.
HR Quimper faience - Vizcaya Museum and Gardens - Miami, Florida - DSC08431.jpg|Asied, plac'h he gwiskamant hengounel e feilhañserezh Kemper, <small>mirdi Vizcaya, Miami, Florida.</small>
Odetta1.JPG|alt=Pichet en grès, manufacture HB, marque « Odetta » (vers 1930), localisation inconnue.|Picher e krag, merk « Odetta » (e-tro 1930), <small>michererezh [[Henriot Quimper|Henriot Kemper]]</small>.
Henriot E Laget.jpg|Soubenneg Henriot, deroù an XX{{vet}} kantved, <small>michererezh Henriot Kemper</small>.
</gallery>
<gallery caption="Asiedoù, mirdi [[Feilhañserezh Kemper]] :" mode="packed">
Quimper 58 Faïence Assiette à décor broderie vers 1920.JPG|Kinkladur doare broderezh, e-tro 1920.
Quimper 61 Faïence Assiette à décor scène bretonne Villot.JPG|Arvest breizhat.
Quimper07.jpg|Kinkladur gant laboused (e-tro 1920).
Quimper 69 Faïence Assiette décor aux serpents inspirée d'un dessin de Yan Dargent maufacture HB.JPG|Kinkladur gant naered, diwar un dresadenn gant [[Yan' Dargent]].
</gallery>
E familh ar prierezh eo ar [[poderezh]] hag ar [[feilhañserezh]] a gaver ar muiañ e Breizh. Sevel a ra ar poderezh artizanel d'ar Grennamzer. Diorren a ra un industriezh al listri e feilhañs adalek an XIX{{vet}} kantved a-drugarez da deknikoù gwellaet ha d'an touristerezh. E stalioù-labour an embregerezhioù eo ijinet ur "stil breton" gant arzourien vrudet pe dianav evit kinklañ an asiedoù, ar bolennoù, ar picheroù hag all.
=== Ar poderezh artizanel ===
Er su da Vreizh eo bet oberiant ar poderezh e Bro-Redon e-pad-pell. Gouzout a oarer e oa graet podoù er barrez anvet Ar Boderezh (bremañ e [[Sant-Yann-ar-Wern]]) abaoe an XI{{vet}} kantved, ha priajoù abaoe ar XV{{vet}} kantved. Ar podoù hag ar priajoù graet eno, asambles gant ar re produet e [[Malañseg]] (Bro-Gwened) hag [[Erbigneg]] (Bro-Naoned), o daou e Bro-Redon ivez, o deus pourvezet Kreizteiz Breizh a-bezh betek kreiz an XX{{vet}} kantved. Traezhoù a bep seurt a voe produet : evit tommañ ar [[soubenn]]où, lakaat al laezh, poazhañ ar [[keusteurenn|c'heusteurennoù]], grilhañ ar c'histin...<ref>{{fr}}[https://www.potiane.fr/PBCPPlayer.asp?ID=2234916 Les potières de Saint Jean] war lec'hienn www.potiane.fr, gwelet d'an 8 a viz C'hwevrer 2026.</ref> Kinklet eo bet lod anezho gant arzourien evel [[Mathurin Méheut]] (1941) hag [[Yvonne Jean-Haffen]]. En eil lodenn eus an XX{{vet}} kantved e voe kendalc'het d'ober priajoù dindan an anv "Saint-Jean-de-Bretagne" gant ur feilhañserezh krouet e-pad an Eil Brezel-bed, betek ar bloavezhioù 1980<ref name="Danilo">Denis Danilo ha Stéphane Batigne, ''Poterie traditionnelle de Bretagne Sud'', Stéphane Batigne Éditeur, 2022</ref>. Hiziv ez eus ur greizenn arz hag istor ar prierezh e Sant-Yann-ar-Wern anvet "Le Patiau", enni ur stal-labour feilhañs, ur mirdi hag ul lec'h diskouez.
En norzh da Vreizh e voe produet podoù ha listri ivez e kêriadenn [[Ar Boderezh]] (bremañ e [[Lambal]]), hag e Bro-Leon ([[Lanniliz]] ha [[Plouvien]]) en XIX{{vet}} kantved ha betek deroù an XX{{vet}} kantved.
=== Ar feilhañserezh ===
[[Restr:064 Assiettes décor breton.jpg|thumb|160px|Asiedoù e feilhañs gant "kinkladur breton".]]
[[Restr:Bols bretons féminins, Île aux Moines, Morbihan, France.jpg||thumb|kleiz|160px|Bolennoù breton gant anvioù-bihan a bep seurt, Feilhañserezh Pornizh.]]
Feilhañserezh a voe e [[Naoned]] kerkent ha 1647, hag e [[Roazhon]] etre 1748 ha 1844. Met al listri e [[feilhañs Kemper]] eo ar re a zo deuet da vezañ ar re vrudetañ. Abaoe ar XVII{{vet}} kantved e vez produet feilhañs e kêr-benn [[Bro-Gerne]], da skouer [[HB Kemper]] diazezet e 1690, pe Dumaine savet e 1791 ha deuet da vezañ Henriot e 1891, an div vichererezh vrudetañ. Menegomp ivez feilhañserezh "Saint-Jean-de-Bretagne" etre ar bloavezhioù 1940 hag ar bloavezhioù 1980 e Sant-Yann-ar-Wern, ha feilhañserezh [[Pornizh]] krouet e 1947 gant ur produadur industrieloc'h. Gant feilhañserezh Kemper eo e voe skignet ar stil klinkus breizhat avat, gant tresoù bleunioù, arvestoù maezioù, tudennoù e gwiskamant hengounel (paotr, plac'h, kouplad). Ganti e voe graet traezoù e krag ivez etre 1917 ha 1970, er stil [[Arz Nevez]], dindan ar merk "Odetta" (diwar anv ar stêr [[Oded]]).
Meur a arzourien vrudet pe dianav o deus lezet roud o dorn er c'hinkladurezh taol hag an arrebeuri kegin e Breizh. Kevezerezh a oa bet etre Henriot hag HB e Kemper betek o c'hendeuzadur e 1968, hag an dra-se oa gwir war an dachenn arzel dreist-holl. [[Mathurin Méheut]] a oa e penn an arzourien a laboure evit Henriot, pa oa roll [[René Quillivic (kizeller)|René Quillivic]] ha [[Louis Garin]] e HB. E Diskouezadeg etrebroadel an Arzoù-kinklañ hag oberiañ modern e Pariz e 1925, e oa kinklet ha kempennet pavilhon Breizh gant arzourien eus luskad ar [[Seiz Breur]]. E-barzh e oa arrebeuri (taolioù, ur ganastell vras, kadorioù...), armoù-kegin graet e [[feilhañserezh Kemper]], delwennigoù ha picheroù kizellet gant René Quillivic. Priourien vrudet all o deus fardet traezoù dibar a-hed an XX{{vet}} kantved <small>''(sellit ouzh ar rummad [[:rummad:Priourien Breizh|Priourien Breizh]]).''</small>
Ar [[bolenn vreizhat|volenn vreizhat]], graet e feilhañserezh, gant an anv-bihan skrivet e lizherennoù red hag he zudenn e gwiskamant hengounel, a gaver e ti kalz Bretoned kenkoulz ha touristed. Ijinet en XIX{{vet}} kantved, deuet eo da vezañ un elfenn eus sevenadur poblek Breizh da vat. Produet e vez e Kemper ha Pornizh dreist-holl.
== Labourioù ha gouelioù ==
=== Gwechall war ar maez ===
[[Restr:Gouel an Eost 2015 - Rata.JPG|thumb|Aozañ ar "rata", pred hengounel ar vederien, e-pad [[Gouel an Eost]] e [[Plougouloum]] (Bro-Leon).]]
Gwechall e Breizh-Izel e veze debret ar "wastell" pe ar "peurzorn" e dibenn an dornadeg, e-pad al labourioù er parkeier. E [[Bro-Naoned]] e veze debret ar [[bardatte]], ur meuz kaol farset, e dibenn an eostoù. E [[Bro-Dreger]] e veze debret ar [[chotenn ha joskenn|joskenn]] gant patatez krign da adlein ha da adverenn gant ar gouerien. Kavet e vez c'hoazh da brenañ e ti ar gigerien ha war ar marc'hadoù.
Pa veze lazhet ur pemoc'h ur wech ar bloaz e veze [[Fest an hoc'h]], d'ar goañv alies. Pedet e veze kerent hag amezeien da zebriñ silzig ha gwadegennoù.
Ar predoù eured a oa un dro da bediñ ur bern tud evit debriñ ur pred fonnus e stumm banvezioù a bade deizioù.
=== Gouelioù kristen ha digristen ===
Gouelioù hengounel pe nevesoc'h e Breizh a zo an dro da zebriñ meuzioù dibar. Ur pred a-feson a vez debret e-pad sakramantoù zo : [[pask kentañ]], [[pask bras]], [[eured]]. Ur wastell vras a vez servijet da zibenn-pred, ha sac'higoù [[drajez]] a vez roet d'ar gouvidi alies. Goude an [[obidoù]] a c'hall bezañ aozet un daoliad voued evit an dud.
==== Nedeleg hag ar bloaz nevez ====
[[Restr:Bûche de Noël facile (2014-12-23).jpg|thumb|Ur c'hef ruilhet gant chokolad ha flamboez, ur skouer eus [[kef Nedeleg|ar c'hef]] servijet da geñver koan [[Nedeleg]].]]
Da ouel [[Nedeleg]] ha d'ar [[Sant-Jilvestr]] e vez debret ur pred fonnus ha lipous anvet [[fiskoan]], gant listri kaer war un daol kinklet brav. Debret e vez kig-yar Indez gant kistin ent-hengounel. Da zigeriñ ar pred e vez debret [[istr]], [[eog]] mogedet pe [[avu druz]]. Da glozañ anezhañ e vez debret ur wastell anvet [[kef Nedeleg]]. Evet e vez gwinoù mat hag a glot gant ar boued. Un digarez eo ivez evit debriñ chokoladennoù, frouezh arallvro, frouezh koñfizet ha traoù lipous all, hag evañ ur banne digor-kalon har ur banne kloz-pred ma ne gemerer ket ar c'harr goude.
==== Gouel ar Rouaned ====
Lidet e vez [[gouel ar Rouaned]] d’an eil Sul war-lerc’h Nedeleg, ha debret e vez [[gwastell ar rouaned]], ur wastell gant ur favenn e-barzh. Dont a ra an hini a ya ar favenn gantañ pe ganti da vezañ ar roue pe ar rouanez, ha lakaat a ra ar gurunenn war e benn / he fenn.
==== Yuniñ ha lidañ Meurlarjez ====
Ober vijil eo heuliañ ar reolenn yuniñ a-raok ur gouel bras. Debret e veze ar [[soubenn vijil]] gwechall. Aliet e oa ivez gant an iliz dioueriñ debriñ kig d'ar Gwener hag e-pad ar [[Koraiz|C'horaiz]], met n'eo ket ur reolenn eus an Iliz er stêr strizh ken.
An deiz a-raok ma krogfe ar C'horaiz eo Meurzh an Ened, ha lidet e vez [[meurlarjez]], un digarez evit riboulat ha debriñ [[krampouezh]] ha [[bignez]]. [[chotenn ha joskenn|Chotenn]], un hanter eus penn ur pemoc'h holenet, bervet ha rostet, a veze debret an dro-mañ er [[Bro-Vigoudenn|Vro Vigoudenn]]. Kouignoù an Enez, etre bara ha brioch, a veze debret ivez.
==== Pask ====
Da Sul [[Pask|Fask]] e vez servijet morzhed-oan, un hengoun kristen. Debret e vez [[chokolad]] e stumm ur c'hloc'h bras alies evit aroueziañ kleier Roma, pe ur yar, a-wechoù leun a [[vi Pask|vioù Pask]] bihan e chokolad. Gwerzhet e vez gant ar chokoladourien hag ar stalioù boued lapined e chokolad ivez bremañ, dre levezon ar broioù angl-ha-saoz, broioù protestant anezho. An hengoun eo ivez da guzhat vioù-Pask ha delwennigoù chokolad e stumm kleier, kregin, pesked hag all, ha da lakaat ar vugale da furchal anezho el liorzh pe er park. Deuet dreist e vez ar c'hoari-se gant ar vugale.
==== Halloween ====
[[Halloween]] a zo ur gouel a-orin pagan a vez lidet e Breizh abaoe ar bloavezhioù 1990 an deiz a-raok [[Gouel an Hollsent]], ha degaset en deus "hengounioù" boued nevez. Dre eo ar sitrouilhez arouez ar gouel-se eo bet tapet ar pleg gant tud zo da zebriñ [[potiron]] ha [[potimaron]], legumaj heñvel outo, e stumm soubenn, yod ha dienn. Madigoù a vez dastumet gant ar vugale a di da di, ur gustum degaset eus ar Stadoù-Unanet a vez heuliet mat gant ar Vretoned vihan hiziv.
== En estrenvro ==
[[Restr:Hervé's Crêperie Traditionelle - geo.hlipp.de - 2070.jpg|thumb|Un ti-krampouezh breton en Alamagn.]]
Anavezet eo keginerezh Breizh en estrenvro dre an [[ti-krampouezh|tier-krampouezh]] da gentañ, a zo niverus awalac'h, lec'h ma 'z eus tu debriñ krampouezh sall giz Breizh hag evañ ur volennad [[chistr Breizh|chistr]] pe [[laezh-ribod]], hag ur grampouezhenn sukret, gant [[karamel gant amann sall]] da skouer. Kinklet e vez alies an tier-krampouezh gant traezoù ha fotoioù a denn da Vreizh, ha lakaet sonerezh breizhat, evit kaout un aergelc'h a-feson, un tamm e-giz en ur [[pizzeria]] evit Italia.
Brudet eo Breizh evit he boued-mor ivez, he istr da skouer.
Berzh en deus graet ar [[kouign-amann|gouign-amann]] en estrenvro, e Bro-C'hall, er Stadoù-Unanet hag e Japan dreist-holl.<ref>{{Liamm web|url=https://www.ouest-france.fr/actu/actuDet_-Gastronomie.-Le-kouign-amann-a-la-conquete-de-l-Amerique_39382-2026955_actu.Htm|titl=À la conquête de l'Amérique|aozer=Jean-Laurent BrasRusso|deiziad=29 a viz Kerzu 2011|lec'hienn=ouest-france.fr}}</ref>{{,}}<ref>{{Liamm web|aozer1=Jean-Marie Pottier |url=http://www.slate.fr/story/103817/kouign-amann-etats-unis |titl=Le kouign-amann, «la pâtisserie française plus que centenaire dont personne n’a entendu parler» |deiz=2 |miz=Gouere |bloaz=2015 |lec'hienn=Slate|lennet d'an=13 a viz Gwengolo 2016}}.</ref>. Embann a reas an ''[[New York Times]]'' ur pennad-skrid diwar e benn e [[2011]], kinniget e oa ar gouign-amann evel "pastezerezh druzañ Europa a-bezh"<ref>Brendan Speiegel, [https://archive.nytimes.com/query.nytimes.com/gst/fullpage-9902E3DF1330F937A35751C1A9679D8B63.html « A Pastry From Brittany, Making Waves Stateside »], e ''The New York Times'', d'ar 4 a viz Kerzu 2011, lennet war archive.nytimes.com d'ar 27 a viz Eost 2018</ref>. E 2018 e voe lakaet e-barzh roll an 40 rekipe gwellañ a zo bet biskoazh gant ar gelaouenn ''Food & Wine''<ref>Thierry Peigné, [https://france3-regions.francetvinfo.fr/bretagne/finistere/etats-unis-kouign-amann-cite-parmi-40-meilleures-recettes-tous-temps-1531406.html « États-Unis : le kouign amann cité parmi les 40 meilleures recettes de tous les temps »], e ''France 3 Bretagne'', d'an 27 a viz Eost 2018, lennet war france3-regions.francetvinfo.fr d'ar 27 a viz Eost 2018.</ref>.
Estreget an tier-krampouezh a ginnig keginerezh Breizh en estrenvro. Da skouer eo bet digoret "Petit Crenn" e [[San Francisco (Kalifornia)|San Francisco]] (Kalifornia) gant ar vestrez-geginerez [[Dominique Crenn]]. Un "davarn cheuc'h" eo kentoc'h, ha kinnig a ra boued Breizh graet gant pesked, legumaj, ed du hag all.
== Tud vrudet ==
===Keginerien, ostizien ha barnourien war ar c'heginañ vrudet===
* {{XIXvet kantved}} : Julia Guillou, [[Ti-pañsion Gloaneg|Marie-Jeanne Le Glouannec]] hag [[Añjela goant|Angélique Satre]] (ostizezed brudet eus [[Skol Pont-Aven|Pont-Aven]]), [[Charles Monselet]] (kazetenner, barnour war ar c'heginañ), [[Katell Gornig]] (lañset ganti ar c'hrampouezh dantelez)
* {{XXvet kantved}}, hanterenn gentañ : sellet e vez ouzh [[Édouard Nignon]] (1865-1934) evel keginer meurañ al lodenn gentañ eus an XX{{vet}} kantved<ref>[https://restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com/2017/01/30/edouard-nignon/ ''Buhez Edourard Nignon''] gant Yannig Oliviéro war restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com, 30 a viz Genver 2017, gwelet d'ar 5 a viz Ebrel 2026.</ref>. Keginerien vrudet all : [[Clémence Lefeuvre]] (pretiourez), [[Françoise de Foix|Constant Lerochais]] (pastezer), [[Mélanie Rouat]] (pretiourez)
* {{XXvet kantved}}, eil hanterenn : [[Jean-Paul Abadie]], [[Jean-Yves Bordier]] (artizan amanenner), [[Adolphe Bosser]], [[Jean-Pierre Crouzil]], [[Patrick Jeffroy]], [[Henri Le Roux]] (mestr chokoladour), [[Simone Morand]] (dastumerez), [[Olivier Roellinger]]
*{{XXIvet kantved}} : [[Laurent Bacquer]], [[Nathalie Beauvais]], [[Olivier Bellin]], [[Patrick Bertron]], [[Yves Camdeborde]], [[Nicolas Conraux]], [[Dominique Crenn]], [[Virginie Giboire]], [[Mathieu Guibert]], [[Sylvain Guillemot]], [[Jean Imbert]], [[Patrick Jeffroy]], [[Ronan Kervarrec]], [[Christophe Le Fur]], [[Christian Le Squer]], [[Philippe Léveillé]], [[Yvon Morvan]], [[Bruno Oger]], [[Alain Passard]], [[Hugo Roellinger]], [[Olivier Samson]], [[Laurent Saudeau]]
<!-- XXX Batifoulier ? [[Alain Senderens]] : Piv int ? -->
<Gallery mode="packed" heights="180px">
Les Hommes N 32 Charles Monselet.jpg|[[Charles Monselet]] e hevlezour gant André Gill, e nv 32 ''Les Hommes d’aujourd’hui''.
Clémence Lefeuvre photo.jpg|[[Clémence Lefeuvre]], "pabez an [[amann gwenn]]" evel ma skrivas ar barnour war ar c'heginañ [[Curnonsky]] e-barzh ''Paris-Soir'' d'ar 6 a viz Here 1929.
Édouard Nignon (1865-1934).jpg|[[Édouard Nignon]] gant Jean Patricot, unan eus keginerien veurañ istor ar c'heginerezh.
Olivier Roellinger - régionales 2021.jpg|[[Olivier Roellinger]], teir steredenn gant ar sturlevr Michelin.
Alain Passard de l'Arpège.jpg|[[Alain Passard]], teir steredenn gant ar sturlevr Michelin.
</gallery>
=== Mestroù-keginer steredennet ===
294 c'heginer e Breizh a oa bet roet dezho ur steredenn da nebeutañ etre 1931 ha 2016 gant ar [[sturlevr Michelin]], ar sturlevr keginerezh brudetañ er bed<ref>[https://restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com ''GUIDE MICHELIN. LES RESTAURANTS BRETONS ÉTOILÉS DEPUIS 1931''] war restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com, gwelet d'ar 5 a viz Ebrel 2026.</ref>. Hiziv an deiz ez eus un hanter-kant keginer breizhat bennak a zo ur steredenn da nebeutañ ganto. Pemp preti zo teir steredenn ganto [[Restr:Etoile Michelin-3.svg|44 px]] : ''L'Arpège'' e Pariz ([[Alain Passard]]), ''Le V'' e Pariz ([[Christian Le Squer]]), ''La Côte d'Or'' preti [[Bernard Loiseau]] e [[Saulieu]] e [[Bourgogn]] ([[Patrick Bertron]]), ''L'Atelier Crenn'' e [[San Francisco (Kalifornia)|San Francisco]] e [[Kalifornia]] ([[Dominique Crenn]]), ''Le Coquillage'' e [[Sant-Meleg]] ([[Hugo Roellinger]])<ref>[https://www.elle.fr/Elle-a-Table/Les-dossiers-de-la-redaction/Dossier-de-la-redac/Cuisiner-les-algues-avec-Hugo-Roellinger Hugo Roellinger remporte une troisième étoile pour son restaurant Coquillage] gant Elle, 1{{añ}} a viz Ebrel 2025, gwelet d'an 10 a viz Meurzh 2026.</ref>. Pemp preti zo div steredenn ganto [[Restr:Etoile Michelin-2.svg|30 px]] : ''Anne de Bretagne'' e [[Plaen-Raez]] ([[Mathieu Guibert]]), ''Auberge des Glazicks'' e [[Ploudiern]] ([[Olivier Bellin]]), ''La Villa Archange'' e [[Lo Canet]] e [[Provañs]] ([[Bruno Oger]]), ''Le Saison'' e [[Sant-Gregor]] ([[Ronan Kervarrec]]) ha ''Miramonti l'altro'' e [[Concesio]] en [[Italia]] ([[Philippe Léveillé]]).
=== Roll ar greanterien ===
Produioù zo, krouet gant an industriourien vreizhat pell zo a-wechoù, pe nevesoc'h, zo deuet da vezañ arouezel : ar petit-beurre gant [[Lefèvre-Utile]], ar choco BN gant ar [[Biscuiterie Nantaise]], ar pastez Henaff, Breizh Cola gant [[Breserezh Lancelot]] (perc'hennet gant Agrial abaoe 2021)...
[[Restr:AstronautsEatingBurgers.jpg|thumb|right|Pred e-bourzh an SEE.]]
An industriezh c'hounezvouedel a c'hoari ur roll bras en ekonomiezh ar vro abaoe dibenn an XIX{{vet}} kantved. Ar pezh a zo bet degaset gant an industriourien n'eo ket dizudi, un hentenn evit mirout ar boued e boestoù gant [[Nicolas Appert]] da skouer. En XX{{vet}} kantved e tiorras ar bouedvirerezh (ar sardin dre eoul gant [[Chancerelle]] e Douarnenez da skouer), ha kalz labouadegoù legumaj, pesked, kig-moc'h ha pastezerezh a zo bet pe zo c'hoazh er vro. Boued-laezh nevez ha boued damheñvel a zo bet ijinet ivez : yaourtoù (Malo, Ker Ronan, Sojasun...), keuzioù nevez (Petit Billy, Madame Loïck...), amann (Paysan Breton, amann gant bezin gant Bordier...). Ar [[stroll Le Duff]], e Roazhon e sez sokial, a werzh [[boued paket buan]] war ar pemp kevandir ; brudet eo e isembregerezh [[Brioche dorée]] da skouer. Testeniekaet eo an embregerezh [[Stroll Jean Hénaff|Jean Hénaff]], eus [[Pouldreuzig]], evit pourveziñ ar [[savlec'h egor etrebroadel]] (SEE).
== Boued Breizh er sevenadur hag en arzoù ==
[[Restr:Musée de Nantes - Mosaïque LU 1.JPG|thumb|120px|Panell e pri-poazh ar [[LU (gwispiderezh)|wispiderezh LU]] evit diskouezadeg hollvedel 1900.]]
Kavout a reer boued Breizh er c'hanaouennoù ([[Son ar chistr]], Soubenn al laezh<ref>[https://web.archive.org/web/20160306230552/http://per.kentel.pagesperso-orange.fr/soubenn_al_laezh1.htm Pozioù Soubenn al laezh]</ref>...), el liverezh (''Le Jambon'', un divuhezenn livet gant [[Paul Gauguin|Gauguin]] er Pouldu, ''Pommes, nappe jaune'' gant [[Paul Sérusier|Sérusier]]...). E [[Pont-Aven]] e teuas kalz livourien eus broioù liesseurt en XIX{{vet}} hag XX{{vet}} kantved, anavezet dindan an anv [[Skol Pont-Aven]], abalamour d'ar gweledvaoù kaer, hag ar gouerien "arallvro" ivez. Evit desachañ anezho e veze servijet boued a galite gant prizioù izel gant ostizezed ar c'horn-bro. Brudet e oa ostaleri Julia Guillou, hini Angélique Marie Satre lesanvet « la belle Angèle », hag hini [[Ti-pañsion Gloaneg|Marie-Jeanne Gloanec]] lesanvet « la mère Gloanec ». ''[[Añjela goant]]'' zo un daolenn vrudet livet gant Paul Gauguin e 1889.
Tresourien evel [[Alfons Mucha]] zo bet galvet gant industriourien, eus Naoned dreist-holl ([[Biscuiterie nantaise|BN]], [[LU (gwispiderezh)|LU]]...), evit ijinañ bruderezhioù brav, o tresañ oberennoù arzel dudius. An tour LU, eus labouradeg kozh ar wispiderezh, a zo un elfenn vrudet eus glad savouriezh Naoned, deuet da vezañ ur greizenn sevenadur a vremañ hiziv.
Arzourien a-vremañ a vez galvet evit skeudennaouiñ produioù zo c'hoazh, evel Carmelo de la Pinta, ul livour eus [[Pont-Aven]], evit biorc'h [[breserezh Lancelot|Lancelot]], pe an tresour bannoù-treset [[Jean-Claude Fournier]] evit boutailhoù chistr Coat-Albret.
== Mirdioù ha gouelioù ==
[[Restr:Façade entrée du musée (c)Musée de la Fraise et du Patrimoine.jpg|thumb|Mirdi ar sivi hag ar glad Plougastell.]]
Boued :
* Mirdi ar sivi hag ar glad e Plougastell (Bro-Leon)
* Gouel ar C'hrampouezh e miz Gouere e [[Gourin]] (Bro-Gerne)
* Gouel [[ognon Rosko]] bep miz Eost abaoe 2003, ha Ti ar [[Joniged]] hag Ognon [[Rosko]] (Bro-Leon)
* Gouel ar [[fouas Naoned|fouas]] en [[An Hae-Foazer|Hae-Foazer]] e miz Gwengolo hag e [[Chantenay]] d'an 11 a viz Du (Bro-Naoned)
* Gouel an Dolgenn aour e miz Here e [[Redon]] (Bro-Roazhon, Bro-Naoned, Bro-Wened)
Evajoù :
* Mirdi an aval hag ar chistr e La Ville Hervy e [[Pleudehen]] (Bro-Zol)
* Mirdi gwinieg Naoned er [[Ar Palez|Palez]] (Bro-Naoned)
* Mirdi al lambig e [[Kemper]] (Bro-Gerne), digoret e 1995
Listri ha kinkladurezh taol :
* Mirdi ar Feilhañserezh e [[Kemper]] (Bro-Gerne)
* Le Patiau, kreizenn arz hag istor ar prierezh e [[Sant-Yann-ar-Wern]] (Bro-Redon)
== Diskouezadegoù ==
* ''"Quand les Bretons passent à table, 19e-20e siècle"'', [[Mirdi Breizh]], Roazhon, 1994
* ''"LU 1846-1957, un siècle d’innovation"'', Mirdi Naoned, Kastell Duged Breizh, 2020
* ''"Quand la crêpe devient bretonne"'', [[Abati Landevenneg]], 2020
== Levrioù ha pladennoù ==
[[Restr:Bretagne - Carte gastronomique de la France, Bourguignon Alain.jpg|thumb|Kartenn c'hall boued Breizh (1929, munud).]]
* {{fr}} ''Gastronomie bretonne d'hier et d'aujourd'hui'' gant [[Simone Morand]], Flammarion, 1965<ref>L'Almanach de la Bretagne gant [[Bernard Le Nail]], Larousse, Jacques Marseille, 2003, {{ISBN|2-03-575106-3}}.</ref>.
* {{fr}} ''La cuisine des pays celtes'' gant [[Riwanon Kervella]] (radskrid [[Alan Stivell]], tresadennoù Jiluk), Emb. Des Dessins et des Mots, dastumad « Terroirs », 16 a viz Here 2002, 140 p. (ISBN 978-2-95144417-1)
* {{fr}} ''Quand les bretons passent à table : Manières de boire et de manger en Bretagne, 19e-20e siècle'', Editions Apogée, kevredigezh Buhez, levr an diskouezadeg, 1994
* {{br}} {{fr}} ''Quand les Bretons passent à table, Kanomp ouzh taol'', pladenn kanoù da evañ ha da zebriñ, ''Tradition vivante de Bretagne 2'', embannet gant [[Dastum]] e 1994
* {{br}} ''Kig-ha-farz, ha bouedoù all a-wechall e Bro-Leon'', levr-CD gant [[Mikael Madeg]], 63 pajenn, CD 16 roudenn, 74 mn, Dastum Bro Leon, 2013, [https://www.dastum.bzh/article/kig-ha-farz-ha-bouedou-all-a-wechall-e-bro-leon/ Gwelet lec'hienn Dastum].
== Pennadoù kar ==
{{Porched|Boued ha Keginerezh}}
* [[Ti-krampouezh]]
* [[Levrioù kegin e brezhoneg]]
* [[Keginerezh]]
== Daveoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched Breizh}}
[[Rummad:Keginerezh Breizh|!]]
[[Rummad:Sevenadur Breizh]]
h53lg6n7vr80ny2nvkg0t7p2k7kfrpg
Wikipedia:Pajennoù da nullañ
4
2564
2188286
2187309
2026-04-22T16:42:02Z
Huñvreüs
54570
kempenn
2188286
wikitext
text/x-wiki
{{Wikipedia:Goulennoù ouzh ar verourien/Taolenn}}
Amañ e c'heller kinnig ma vo diverket pajennoù a vo nullet gant ar verourien. Evit kaout '''roll ar verourien, klikit [[Wikipedia:Roll_ar_verourien|amañ]]'''.
Evit lakaat nullañ war ar prim pajennoù faziek-sklaer, da skouer evit titloù faziek, implijit an daolenn a-zehou ha klikit war '''[[Wikipedia:Goulenn diverkañ raktal|Diverkañ raktal]]'''. A-hend-all, enskrivit anv ar pennad a-is.
Gallout a rit goulenn ouzh ar [[Wikipedia:Merourien|verourien]] seveniñ obererezhioù all ivez. Sellit ouzh an daolenn a-zehou.
Gallout a reer kavout an dielloù [[:Rummad:Pajennoù da nullañ/dielloù|eno]].
==Abegoù da nullañ==
Meur a abeg a c'hall bezañ da c'houlenn ma vo nullet ur pennad :
*pajennadoù ha n'emaint ket e brezhoneg (ma ne vez ket resisaet warno emeur o treiñ anezho)
*pajennoù goullo (ma n'eo ket resisaet warno emeur o sevel anezho)
*pajennoù didalvoud a-grenn (unan all resisoc'h pe glokoc'h a zo bet savet)
*pajennoù doubl (div bajenn dezho titloù disheñvel evit an hevelep tra)
*'''pajennoù a zo ur fazi anat en titl anezho''' (fazioù splann, fazi bizskrivañ, fazi e doare-skrivañ un anv divoutin, fazi yezhadur, ger ijinet ha savet fall, fazi a-enep reolennoù Wikipedia ...)
Evezhiadenn a-bouez: kalz eus ar pajennoù a vez goulennet diverkañ zo pennadoù hag a c'haller treiñ aes en un [[adkas]] e gwirionez, ha mat pell zo. Soñjit e kement-se a-raok goulenn ma vo diverket ur bajenn.
<div class="plainlinks">
{| align="center" border="0" cellpadding="4" cellspacing="4" style="border: 2px solid #3366BB; background:#FFF0FF;"
| <span style="font-size:2.5em;"> [{{SERVER}}{{localurl:Wikipedia:Pajennoù da nullañ|action=edit§ion=new}} Ouzhpennañ anv ur bajenn da ziverkañ] </span>
|}
</div>
__TOC__
= Goulennoù bet respontet dezho =
== [[:Rummad:Marvet nevez zo]] ==
Ur rummad iskis, ne welan ket petra a zigas. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:10 (UTC)
: Ennañ e vo kavet ar pajennoù a zo ar patrom [[:Patrom:Marvet nevez zo]] enno. Ur rummad tetknikel eo, implijet e 57 wiki all (liammet am eus ouzh Wikidata). Da zerc’hel neuze, a soñj din. A-hend-all e c’hallfemp diverkañ a patrom ma ne reomp ket gantañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 12:03 (UTC)
:: {{graet}} Ouzhpennet am eus un displegadenn. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 Gen 2026 da 10:04 (UTC)
== [[:Rummad:Merc'hed el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 09:16 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
== [[:Rummad:Paotred el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Paotred el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
== [[:Rummad:Loened el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Loened el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
==[[:Rummad:Merc'hed an arzoù]]==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed en arzoù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 15:27 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:29 (UTC)
==[[:Rummad:Gouiziadoniezh]]==
Goullo. Ur [[:Rummad:Gouiziegezh]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 15 Gen 2026 da 10:06 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 14 C'hwe 2026 da 20:09 (UTC)
== [[Emsavadeg]] ==
Ne oa ket liammet etrewiki savet em eus unan all [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 26 Mae 2025 da 10:50 (UTC)
:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Emsavadeg Pajennoù zo] gant liammoù war-du ar bajenn-mañ, ha gallout a rafes kemmañ anezho a-raok ma vo diverket ar bajenn? [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Mae 2025 da 11:30 (UTC)
::@[[Implijer:Dishual|Dishual]] (meneget am boa un implijer all dre fazi) Pe pajenn all az peus savet? Hag evel em eus skrivet a-us e chom pajennoù enno liammoù war-du ar bajenn [[Emsavadeg]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 06:42 (UTC)
:::Demat,
:::da skarzhañ, ober a rin un adkas.
:::A galon [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 10:48 (UTC)
::::Gallout a rez lakaat ar bajenn da adkas, n’eus ket ezhomm diverkañ anezhi. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 11:29 (UTC)
::::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== Karantoer ==
[[Karantoer]]: da vout diverket mar plij. Savet am eus daou bennad Karantoer, kumun gozh, ha Karantoer, kumun nevez, evit ma vo aesoc'h. Trugarez en a-raok. [[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dakbzh|kaozeal]]) 22 Mez 2025 da 18:57 (UTC)
:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] evit skarat ur bajenn eo gwelloc’h goulenn ouzh ur merour hen ober evit ma vo eilet an istorioù. Re ziwezhat eo en degouezh-mañ. A-zivout ar bajenn [[Karantoer]], perak ne vije ket lakaet da bajenn disheñvelout?
:Hag ivez:
:* [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Karantoer liammoù diabarzh] zo war-du [[Karantoer]], moarvat e vije gwelloc’h lakaat anezho da gas war-du unan eus ar pennadoù nevez
:* Kas a ra al liammoù etrewiki war-du pajenn ar gumun gozh c’hoazh.
:A galon, [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Mez 2025 da 16:14 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== Kêrioù Louisiana ==
Nullañ [[:Rummad:Kêrioù Louisiana]], ur [[:Rummad:Kêrioù Louiziana]] zo dija. A galon. [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 28 C'hwe 2026 da 11:09 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ==
N’eus anv eus hini ebet er pennad. NB: timbroù modern Bro-C’hall n’int ket frank a wirioù hag e vint da ziverkañ, na bellgasit skeudenn ebet anezho. Evel-just eo aotreet skrivañ un destenn diwar o fenn, met evit poent n’eo ket bet graet. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 1 C'hwe 2025 da 11:20 (UTC)
:N'eus skeudenn ebet er pennad. Ne gomprenan ket.... [[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee 66|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 16:53 (UTC)
::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Marteze n’eo ket sklaer a-walc’h ar pezh am eus skrivet. Daou dra zo, hep liamm etrezo.
::1. Kinnig a ran diverkañ ar pennad peogwir n’eus netra ennañ a-zivout « timbroù diwar-benn Breizh ».
::2. Ma vefe skeudennoù eus timbroù diwar-benn Breizh gant unan bennak, taolit evezh, moarvat n’int ket aotreet abalamour d’ar c’hopyright. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 17:38 (UTC)
:::Sklaeroc'h bremañ. Va respont :
:::1 Din-me eo splann al liamm gant Breizh : tudennoù bet ganet e Breizh, lec'hioù, kêrioù, darvoudoù a bep seurt bet c'hoarvezet er vro. Posubl e vefe ouzhpennañ ur pennadig evit displegañ dre ar munut an dibab zo bet graet, gwir
:::2 Ober a ran gant skeudennoù a gavan e Wiki Commons, ha nemet ar re a gavan eno. Me 'm eus soñj bezañ lennet e oa aotreet skeudenn un timbr a Vro'-C'hall gant m'eo meneget "La Poste" e-kichen ar skeudenn. Dav eo din gwiriekaat ar fed-se. Forzh penaos ne rin tra a savfe a-enep ar gwirioù miret-strizh.
:::A galon [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 18:16 (UTC)
::::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Kompren a ran gwelloc’h. Hervezon eo anvet fall ar pennadoù: da skouer, pa welan ur pennad anvet [[:Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] e soñjan kavout ennañ an holl anezho, met e gwirionez e tenn ar pennad d’ar re a-zivout Breizh nemetken. Neuze e tlefe ar pennad bezañ adanvet [[:Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], pe un dra bennak evel-se.
::::A-zivout ar skeudennoù: chom a ra da ober war-dro [[:Rummad:Files uploaded by User:Tanjee|ar re-se]]. Ret eo menegiñ aotre-implijout pep restr, a-hend-all e vo diverket. Ar re a zo bet embannet gant Bro-C’hall a vo da ziverkañ, war-bouez ar re gozh a zo aet d’an domani foran. Sell ouzh [[:fr:Projet:Philatélie/Copyright des timbres|an displegadenn-mañ]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 19:06 (UTC)
:::::Emañ ar roll er rubrikenn "Timbroù diwar-benn Breizh". Ne vefe ket awalc'h ? [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:23 (UTC)
::::::2 Ya, skeudennoù bet ebarzhet gwechall, dav eo din cheñch anezho. [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:25 (UTC)
::::::N’eo ket. Rankout a ra titl pep pennad deskrivañ an endalc’h. Ur meskaj zo bremañ hag gwelout a reer anezhañ, da skouer, pa lenner [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]]: liammoù zo war-du [[Timbr Postoù Ajman]], a zo arbennik war ar timbroù a-zivout Breizh, ha [[Timbroù Manama]], a-zivout an holl dimbroù eus al lec’h-mañ.
::::::Un dra all: n’eus nemet liammoù er pennad pennañ [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ha berr eo [[Timbr Postoù Ajman]], [[Timbroù Postoù Manav]], [[Timbroù Postoù Monako]] ha [[Timbroù Postoù Spagn]]. Gallout a rafent bezañ kendeuzet gant ar pennad pennañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 C'hwe 2025 da 07:33 (UTC)
:@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Lusket eo an traoù c’hoazh. Adanvet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] e [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], adkrouet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] evel m’edo, ha chom a ra ur pennad [[Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] a zlefe bezañ [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]]. Digomprenus eo. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 14:15 (UTC)
::@[[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] : Ar gwir zo ganit. Reizhet 'm eus ar bajennad. A galon.@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]]
::Mod all, posubl eo kendeuziñ ar pennadoù ar meneg eus timbroù Spagn, Monako... N'em boa ket savet pennadoù "Manav" na "Ajman", kendalc'het 'm eus war an hevelep patrom, da laret eo ur pennad/bro. Met gwir eo, berr tre eo. [[Implijer:Tanjee|Tanjee]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:18 (UTC)
:::Gallout a rafes derc’hel ur pennad arbennik evit ar re embannet gant Postoù Frañs ha lakaat danvez ar pennadoù all e-barzh [[Timbroù diwar-benn Breizh]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:24 (UTC)
:::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:37 (UTC)
== Stiradoù skinwel Sukorea ==
An holl bajennoù e [[:Rummad:Stiradoù skinwel Sukorea]] (hag ar rummad) a zo bet krouet gant ur gont spam bet stanket, pell zo, en un doare hollek. Kinnig a ran diverkañ an holl. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 22 C'hwe 2026 da 12:21 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Meu 2026 da 20:41 (UTC)
== Roll tud vrudet Puerto Rico ==
[[Roll tud vrudet Puerto Rico]] eo ar pennad nemetañ a grog gant "Roll tud", war-bouez [[Roll tud bet drouklazhet]]. Ur rummad [[:Rummad:Tud Puerto Rico]] zo dija, ha n'eus boued ebet er pennad nemet an anvioù. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:46 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)
== Rummad:Arme ==
Goullo. Ur Rummad:Luioù zo.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 27 C'hwe 2020 da 20:59 (UTC)
:Plas zo evit an daou : [[:en:Category:Military]] ha [[:en:Category:Armies]]. Ret e vo choaz anv avat, etre [[:Rummad:Luioù]] ha [[:Rummad:Armeoù]]. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 28 C'hwe 2020 da 07:45 (UTC)
::Petra eo an diforc'h etre an daou rummad e saozneg ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 7 Meu 2020 da 09:23 (UTC)
::: ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
::::Sellit ouzh ar rummadoù saoznek evit kompren an diforc'h etrezo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 10:44 (UTC)
:::::{{Studi}}--[[Implijer:Gwendal|Gwendal]] ([[Kaozeadenn Implijer:Gwendal|kaozeal]]) 25 Ebr 2020 da 06:34 (UTC)
::::::Ne seblant ket gwall splann an diferañs e saozneg din. Din-me e rankor choaz etre Arme ha Lu e brezhoneg dre m'eo heñvelster. Tuet e vijen da vont war-zu "Arme", met ne gavan ket unan kalz gwelloc'h eget egile. Petra a soñjit ? [[File:Flag of Ukraine.svg|20px]] [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] <small>([[Kaozeadenn_Implijer:Lekemok|kaozeal]])</small> 28 Ebr 2022 da 08:26 (UTC)
Ali on ivez da skrivañ armeoù--[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 17 Mae 2022 da 22:42 (UTC)
: Kozh-Noe eo ar goulenn-mañ. Dizimplij eo ar rummad Luioù, ennañ ez eus ur rummad Morlu, goullo. Ma n'eus ali ebet a-enep a-benn nebeut e tiverkin an daou. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:51 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)
== [[Teorienn an unifikasion vras]] ==
Ur pennad [[Peurunvanidigezh]] zo dija. [[Implijer:T42N24T|T42N24T]] ([[Kaozeadenn Implijer:T42N24T|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 17:36 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 22 Ebr 2026 da 16:42 (UTC)
<!-------------------------------------------------------------------------------------------------->
= Goulennoù war studi =
== Rummad:Mezegiezh ha Rummad:Medisinerezh ==
Ha neuze Rummad:Mezeien ha Rummad:Medisinered, hag all.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
:An daou a zo ? Dav 'vo choaz neuhe, ha sevel un adkas matrehe ? [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:43 (UTC)
::Ya, peseurt hini choaz d'az meno ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:58 (UTC)
:::Tued 'vezan da implijed "medisin" kentoc'h eged "mezeg" (ha neuze "medisinerezh"). An Ofis a laka an daou war-wel ([http://www.brezhoneg.bzh/87-termofis.htm Médecine - Termofis]). Ar sañtimant 'm eus bed memestra e reer kentoc'h gant "mezegiezh" e metoù an emsav (met gant "medisin" ewid kaozeal diwar-benn an den :) ), an dra-he zo kaoz 'm boa rummataed ar pennadoù-nevez 'm boa graed dindan "mezegiezh". [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 11:44 (UTC)
::::En degouezh-se e tiverker ar rummad diezhomm da gustum, goude bezañ cheñchet ar rummad er pennadoù. Votiñ a rafen evit mezeien ha mezegiezh. --[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 30 Ebr 2022 da 16:03 (UTC)
= Goulennoù d'ober war o zro =
== [[:Rummad:Meteorologiezh]] ==
Ur rummad [[:Rummad:Hinouriezh]] a zo dija. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 13 Du 2025 da 13:18 (UTC)
: Arabat kemmeskañ an daou. Er yezhoù all e lakaer kemm etre ar rummadoù [[:ca:Categoria:Meteorologia]] ha [[:ca:Categoria:Climatologia]], pe [[:en:Category:Meteorology]] ha [[:en:Category:Climatology]] evel ma lakaer kemm etre ar pennadoù [[:ca:Meteorologia]] ha [[:ca:Climatologia]], [[:en:Meteorology]] ha [[:en:Climatology]]... --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 19 Du 2025 da 15:37 (UTC)
::Ya, daou dra disheñvel eo an hin ha liv an amzer. Da virout a gav din. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 23 Du 2025 da 17:47 (UTC)
:::Ya gouzout a ran eo daou dra disheñvel, met Geriadur Ménard, Termofis, Glosbe ha Preder a dro météorologie e hinouriezh. Ménard & Termofis a dro climatologie e hinadouriezh. Brezhoneg21 (geriadur ar skiantoù) & Favreau a dro climatologie e klimatologiezh, skiant an hin (ha météorologie e meteorologiezh, studi an amzer). A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:05 (UTC)
== Menegerioù ==
Ar [[:Rummad:Menegerioù]] hag an isrummadoù ne servijont da netra, a gav din. Ar rummadoù ha n'eo ket ar pajennoù rummataet enno, evel-just. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2026 da 19:59 (UTC)
<!--arabat skrivañ izeloc'h-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-->
[[Rummad:Wikipedia]]
[[Rummad:Pajennoù da nullañ]]
== Gourinizi Breizh ==
[[Gourinizi Breizh]] a glot gant ur rummad hag a zo anezhañ dija (trugarez @[[Implijer:Arko|Arko]]). Diverkañ a rin nemet ma soñj d'unan bennak eo mat mirout. A galon, 6 Ebr 2026 da 19:00 (UTC) [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 6 Ebr 2026 da 19:00 (UTC)
2ko597o6zlt0shbh82ey22f2yq2iol8
2188315
2188286
2026-04-22T20:27:44Z
Arko
540
/* Phare d’Eckmühl */ rann nevez
2188315
wikitext
text/x-wiki
{{Wikipedia:Goulennoù ouzh ar verourien/Taolenn}}
Amañ e c'heller kinnig ma vo diverket pajennoù a vo nullet gant ar verourien. Evit kaout '''roll ar verourien, klikit [[Wikipedia:Roll_ar_verourien|amañ]]'''.
Evit lakaat nullañ war ar prim pajennoù faziek-sklaer, da skouer evit titloù faziek, implijit an daolenn a-zehou ha klikit war '''[[Wikipedia:Goulenn diverkañ raktal|Diverkañ raktal]]'''. A-hend-all, enskrivit anv ar pennad a-is.
Gallout a rit goulenn ouzh ar [[Wikipedia:Merourien|verourien]] seveniñ obererezhioù all ivez. Sellit ouzh an daolenn a-zehou.
Gallout a reer kavout an dielloù [[:Rummad:Pajennoù da nullañ/dielloù|eno]].
==Abegoù da nullañ==
Meur a abeg a c'hall bezañ da c'houlenn ma vo nullet ur pennad :
*pajennadoù ha n'emaint ket e brezhoneg (ma ne vez ket resisaet warno emeur o treiñ anezho)
*pajennoù goullo (ma n'eo ket resisaet warno emeur o sevel anezho)
*pajennoù didalvoud a-grenn (unan all resisoc'h pe glokoc'h a zo bet savet)
*pajennoù doubl (div bajenn dezho titloù disheñvel evit an hevelep tra)
*'''pajennoù a zo ur fazi anat en titl anezho''' (fazioù splann, fazi bizskrivañ, fazi e doare-skrivañ un anv divoutin, fazi yezhadur, ger ijinet ha savet fall, fazi a-enep reolennoù Wikipedia ...)
Evezhiadenn a-bouez: kalz eus ar pajennoù a vez goulennet diverkañ zo pennadoù hag a c'haller treiñ aes en un [[adkas]] e gwirionez, ha mat pell zo. Soñjit e kement-se a-raok goulenn ma vo diverket ur bajenn.
<div class="plainlinks">
{| align="center" border="0" cellpadding="4" cellspacing="4" style="border: 2px solid #3366BB; background:#FFF0FF;"
| <span style="font-size:2.5em;"> [{{SERVER}}{{localurl:Wikipedia:Pajennoù da nullañ|action=edit§ion=new}} Ouzhpennañ anv ur bajenn da ziverkañ] </span>
|}
</div>
__TOC__
= Goulennoù bet respontet dezho =
== [[:Rummad:Marvet nevez zo]] ==
Ur rummad iskis, ne welan ket petra a zigas. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:10 (UTC)
: Ennañ e vo kavet ar pajennoù a zo ar patrom [[:Patrom:Marvet nevez zo]] enno. Ur rummad tetknikel eo, implijet e 57 wiki all (liammet am eus ouzh Wikidata). Da zerc’hel neuze, a soñj din. A-hend-all e c’hallfemp diverkañ a patrom ma ne reomp ket gantañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 12:03 (UTC)
:: {{graet}} Ouzhpennet am eus un displegadenn. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 Gen 2026 da 10:04 (UTC)
== [[:Rummad:Merc'hed el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 09:16 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
== [[:Rummad:Paotred el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Paotred el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
== [[:Rummad:Loened el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Loened el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
==[[:Rummad:Merc'hed an arzoù]]==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed en arzoù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 15:27 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:29 (UTC)
==[[:Rummad:Gouiziadoniezh]]==
Goullo. Ur [[:Rummad:Gouiziegezh]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 15 Gen 2026 da 10:06 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 14 C'hwe 2026 da 20:09 (UTC)
== [[Emsavadeg]] ==
Ne oa ket liammet etrewiki savet em eus unan all [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 26 Mae 2025 da 10:50 (UTC)
:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Emsavadeg Pajennoù zo] gant liammoù war-du ar bajenn-mañ, ha gallout a rafes kemmañ anezho a-raok ma vo diverket ar bajenn? [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Mae 2025 da 11:30 (UTC)
::@[[Implijer:Dishual|Dishual]] (meneget am boa un implijer all dre fazi) Pe pajenn all az peus savet? Hag evel em eus skrivet a-us e chom pajennoù enno liammoù war-du ar bajenn [[Emsavadeg]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 06:42 (UTC)
:::Demat,
:::da skarzhañ, ober a rin un adkas.
:::A galon [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 10:48 (UTC)
::::Gallout a rez lakaat ar bajenn da adkas, n’eus ket ezhomm diverkañ anezhi. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 11:29 (UTC)
::::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== Karantoer ==
[[Karantoer]]: da vout diverket mar plij. Savet am eus daou bennad Karantoer, kumun gozh, ha Karantoer, kumun nevez, evit ma vo aesoc'h. Trugarez en a-raok. [[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dakbzh|kaozeal]]) 22 Mez 2025 da 18:57 (UTC)
:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] evit skarat ur bajenn eo gwelloc’h goulenn ouzh ur merour hen ober evit ma vo eilet an istorioù. Re ziwezhat eo en degouezh-mañ. A-zivout ar bajenn [[Karantoer]], perak ne vije ket lakaet da bajenn disheñvelout?
:Hag ivez:
:* [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Karantoer liammoù diabarzh] zo war-du [[Karantoer]], moarvat e vije gwelloc’h lakaat anezho da gas war-du unan eus ar pennadoù nevez
:* Kas a ra al liammoù etrewiki war-du pajenn ar gumun gozh c’hoazh.
:A galon, [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Mez 2025 da 16:14 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== Kêrioù Louisiana ==
Nullañ [[:Rummad:Kêrioù Louisiana]], ur [[:Rummad:Kêrioù Louiziana]] zo dija. A galon. [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 28 C'hwe 2026 da 11:09 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ==
N’eus anv eus hini ebet er pennad. NB: timbroù modern Bro-C’hall n’int ket frank a wirioù hag e vint da ziverkañ, na bellgasit skeudenn ebet anezho. Evel-just eo aotreet skrivañ un destenn diwar o fenn, met evit poent n’eo ket bet graet. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 1 C'hwe 2025 da 11:20 (UTC)
:N'eus skeudenn ebet er pennad. Ne gomprenan ket.... [[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee 66|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 16:53 (UTC)
::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Marteze n’eo ket sklaer a-walc’h ar pezh am eus skrivet. Daou dra zo, hep liamm etrezo.
::1. Kinnig a ran diverkañ ar pennad peogwir n’eus netra ennañ a-zivout « timbroù diwar-benn Breizh ».
::2. Ma vefe skeudennoù eus timbroù diwar-benn Breizh gant unan bennak, taolit evezh, moarvat n’int ket aotreet abalamour d’ar c’hopyright. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 17:38 (UTC)
:::Sklaeroc'h bremañ. Va respont :
:::1 Din-me eo splann al liamm gant Breizh : tudennoù bet ganet e Breizh, lec'hioù, kêrioù, darvoudoù a bep seurt bet c'hoarvezet er vro. Posubl e vefe ouzhpennañ ur pennadig evit displegañ dre ar munut an dibab zo bet graet, gwir
:::2 Ober a ran gant skeudennoù a gavan e Wiki Commons, ha nemet ar re a gavan eno. Me 'm eus soñj bezañ lennet e oa aotreet skeudenn un timbr a Vro'-C'hall gant m'eo meneget "La Poste" e-kichen ar skeudenn. Dav eo din gwiriekaat ar fed-se. Forzh penaos ne rin tra a savfe a-enep ar gwirioù miret-strizh.
:::A galon [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 18:16 (UTC)
::::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Kompren a ran gwelloc’h. Hervezon eo anvet fall ar pennadoù: da skouer, pa welan ur pennad anvet [[:Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] e soñjan kavout ennañ an holl anezho, met e gwirionez e tenn ar pennad d’ar re a-zivout Breizh nemetken. Neuze e tlefe ar pennad bezañ adanvet [[:Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], pe un dra bennak evel-se.
::::A-zivout ar skeudennoù: chom a ra da ober war-dro [[:Rummad:Files uploaded by User:Tanjee|ar re-se]]. Ret eo menegiñ aotre-implijout pep restr, a-hend-all e vo diverket. Ar re a zo bet embannet gant Bro-C’hall a vo da ziverkañ, war-bouez ar re gozh a zo aet d’an domani foran. Sell ouzh [[:fr:Projet:Philatélie/Copyright des timbres|an displegadenn-mañ]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 19:06 (UTC)
:::::Emañ ar roll er rubrikenn "Timbroù diwar-benn Breizh". Ne vefe ket awalc'h ? [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:23 (UTC)
::::::2 Ya, skeudennoù bet ebarzhet gwechall, dav eo din cheñch anezho. [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:25 (UTC)
::::::N’eo ket. Rankout a ra titl pep pennad deskrivañ an endalc’h. Ur meskaj zo bremañ hag gwelout a reer anezhañ, da skouer, pa lenner [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]]: liammoù zo war-du [[Timbr Postoù Ajman]], a zo arbennik war ar timbroù a-zivout Breizh, ha [[Timbroù Manama]], a-zivout an holl dimbroù eus al lec’h-mañ.
::::::Un dra all: n’eus nemet liammoù er pennad pennañ [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ha berr eo [[Timbr Postoù Ajman]], [[Timbroù Postoù Manav]], [[Timbroù Postoù Monako]] ha [[Timbroù Postoù Spagn]]. Gallout a rafent bezañ kendeuzet gant ar pennad pennañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 C'hwe 2025 da 07:33 (UTC)
:@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Lusket eo an traoù c’hoazh. Adanvet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] e [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], adkrouet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] evel m’edo, ha chom a ra ur pennad [[Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] a zlefe bezañ [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]]. Digomprenus eo. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 14:15 (UTC)
::@[[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] : Ar gwir zo ganit. Reizhet 'm eus ar bajennad. A galon.@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]]
::Mod all, posubl eo kendeuziñ ar pennadoù ar meneg eus timbroù Spagn, Monako... N'em boa ket savet pennadoù "Manav" na "Ajman", kendalc'het 'm eus war an hevelep patrom, da laret eo ur pennad/bro. Met gwir eo, berr tre eo. [[Implijer:Tanjee|Tanjee]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:18 (UTC)
:::Gallout a rafes derc’hel ur pennad arbennik evit ar re embannet gant Postoù Frañs ha lakaat danvez ar pennadoù all e-barzh [[Timbroù diwar-benn Breizh]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:24 (UTC)
:::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:37 (UTC)
== Stiradoù skinwel Sukorea ==
An holl bajennoù e [[:Rummad:Stiradoù skinwel Sukorea]] (hag ar rummad) a zo bet krouet gant ur gont spam bet stanket, pell zo, en un doare hollek. Kinnig a ran diverkañ an holl. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 22 C'hwe 2026 da 12:21 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Meu 2026 da 20:41 (UTC)
== Roll tud vrudet Puerto Rico ==
[[Roll tud vrudet Puerto Rico]] eo ar pennad nemetañ a grog gant "Roll tud", war-bouez [[Roll tud bet drouklazhet]]. Ur rummad [[:Rummad:Tud Puerto Rico]] zo dija, ha n'eus boued ebet er pennad nemet an anvioù. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:46 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)
== Rummad:Arme ==
Goullo. Ur Rummad:Luioù zo.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 27 C'hwe 2020 da 20:59 (UTC)
:Plas zo evit an daou : [[:en:Category:Military]] ha [[:en:Category:Armies]]. Ret e vo choaz anv avat, etre [[:Rummad:Luioù]] ha [[:Rummad:Armeoù]]. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 28 C'hwe 2020 da 07:45 (UTC)
::Petra eo an diforc'h etre an daou rummad e saozneg ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 7 Meu 2020 da 09:23 (UTC)
::: ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
::::Sellit ouzh ar rummadoù saoznek evit kompren an diforc'h etrezo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 10:44 (UTC)
:::::{{Studi}}--[[Implijer:Gwendal|Gwendal]] ([[Kaozeadenn Implijer:Gwendal|kaozeal]]) 25 Ebr 2020 da 06:34 (UTC)
::::::Ne seblant ket gwall splann an diferañs e saozneg din. Din-me e rankor choaz etre Arme ha Lu e brezhoneg dre m'eo heñvelster. Tuet e vijen da vont war-zu "Arme", met ne gavan ket unan kalz gwelloc'h eget egile. Petra a soñjit ? [[File:Flag of Ukraine.svg|20px]] [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] <small>([[Kaozeadenn_Implijer:Lekemok|kaozeal]])</small> 28 Ebr 2022 da 08:26 (UTC)
Ali on ivez da skrivañ armeoù--[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 17 Mae 2022 da 22:42 (UTC)
: Kozh-Noe eo ar goulenn-mañ. Dizimplij eo ar rummad Luioù, ennañ ez eus ur rummad Morlu, goullo. Ma n'eus ali ebet a-enep a-benn nebeut e tiverkin an daou. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:51 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)
== [[Teorienn an unifikasion vras]] ==
Ur pennad [[Peurunvanidigezh]] zo dija. [[Implijer:T42N24T|T42N24T]] ([[Kaozeadenn Implijer:T42N24T|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 17:36 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 22 Ebr 2026 da 16:42 (UTC)
<!-------------------------------------------------------------------------------------------------->
= Goulennoù war studi =
== Rummad:Mezegiezh ha Rummad:Medisinerezh ==
Ha neuze Rummad:Mezeien ha Rummad:Medisinered, hag all.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
:An daou a zo ? Dav 'vo choaz neuhe, ha sevel un adkas matrehe ? [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:43 (UTC)
::Ya, peseurt hini choaz d'az meno ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:58 (UTC)
:::Tued 'vezan da implijed "medisin" kentoc'h eged "mezeg" (ha neuze "medisinerezh"). An Ofis a laka an daou war-wel ([http://www.brezhoneg.bzh/87-termofis.htm Médecine - Termofis]). Ar sañtimant 'm eus bed memestra e reer kentoc'h gant "mezegiezh" e metoù an emsav (met gant "medisin" ewid kaozeal diwar-benn an den :) ), an dra-he zo kaoz 'm boa rummataed ar pennadoù-nevez 'm boa graed dindan "mezegiezh". [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 11:44 (UTC)
::::En degouezh-se e tiverker ar rummad diezhomm da gustum, goude bezañ cheñchet ar rummad er pennadoù. Votiñ a rafen evit mezeien ha mezegiezh. --[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 30 Ebr 2022 da 16:03 (UTC)
= Goulennoù d'ober war o zro =
== [[:Rummad:Meteorologiezh]] ==
Ur rummad [[:Rummad:Hinouriezh]] a zo dija. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 13 Du 2025 da 13:18 (UTC)
: Arabat kemmeskañ an daou. Er yezhoù all e lakaer kemm etre ar rummadoù [[:ca:Categoria:Meteorologia]] ha [[:ca:Categoria:Climatologia]], pe [[:en:Category:Meteorology]] ha [[:en:Category:Climatology]] evel ma lakaer kemm etre ar pennadoù [[:ca:Meteorologia]] ha [[:ca:Climatologia]], [[:en:Meteorology]] ha [[:en:Climatology]]... --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 19 Du 2025 da 15:37 (UTC)
::Ya, daou dra disheñvel eo an hin ha liv an amzer. Da virout a gav din. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 23 Du 2025 da 17:47 (UTC)
:::Ya gouzout a ran eo daou dra disheñvel, met Geriadur Ménard, Termofis, Glosbe ha Preder a dro météorologie e hinouriezh. Ménard & Termofis a dro climatologie e hinadouriezh. Brezhoneg21 (geriadur ar skiantoù) & Favreau a dro climatologie e klimatologiezh, skiant an hin (ha météorologie e meteorologiezh, studi an amzer). A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:05 (UTC)
== Menegerioù ==
Ar [[:Rummad:Menegerioù]] hag an isrummadoù ne servijont da netra, a gav din. Ar rummadoù ha n'eo ket ar pajennoù rummataet enno, evel-just. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2026 da 19:59 (UTC)
<!--arabat skrivañ izeloc'h-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-->
[[Rummad:Wikipedia]]
[[Rummad:Pajennoù da nullañ]]
== Gourinizi Breizh ==
[[Gourinizi Breizh]] a glot gant ur rummad hag a zo anezhañ dija (trugarez @[[Implijer:Arko|Arko]]). Diverkañ a rin nemet ma soñj d'unan bennak eo mat mirout. A galon, 6 Ebr 2026 da 19:00 (UTC) [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 6 Ebr 2026 da 19:00 (UTC)
== Phare d’Eckmühl ==
Pennad [[Phare d’Eckmühl]] da ziverkañ, ur pennad [[Chancerelle]] (ledanoc'h) zo bet krouet. Phare d’Eckmühl n'eo ken ur merk eus Chancerelle. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 22 Ebr 2026 da 20:27 (UTC)
i8187mb3wjem2g3d9yg2fr26qczlk79
2188348
2188315
2026-04-23T09:51:30Z
Huñvreüs
54570
kempenn
2188348
wikitext
text/x-wiki
{{Wikipedia:Goulennoù ouzh ar verourien/Taolenn}}
Amañ e c'heller kinnig ma vo diverket pajennoù a vo nullet gant ar verourien. Evit kaout '''roll ar verourien, klikit [[Wikipedia:Roll_ar_verourien|amañ]]'''.
Evit lakaat nullañ war ar prim pajennoù faziek-sklaer, da skouer evit titloù faziek, implijit an daolenn a-zehou ha klikit war '''[[Wikipedia:Goulenn diverkañ raktal|Diverkañ raktal]]'''. A-hend-all, enskrivit anv ar pennad a-is.
Gallout a rit goulenn ouzh ar [[Wikipedia:Merourien|verourien]] seveniñ obererezhioù all ivez. Sellit ouzh an daolenn a-zehou.
Gallout a reer kavout an dielloù [[:Rummad:Pajennoù da nullañ/dielloù|eno]].
==Abegoù da nullañ==
Meur a abeg a c'hall bezañ da c'houlenn ma vo nullet ur pennad :
*pajennadoù ha n'emaint ket e brezhoneg (ma ne vez ket resisaet warno emeur o treiñ anezho)
*pajennoù goullo (ma n'eo ket resisaet warno emeur o sevel anezho)
*pajennoù didalvoud a-grenn (unan all resisoc'h pe glokoc'h a zo bet savet)
*pajennoù doubl (div bajenn dezho titloù disheñvel evit an hevelep tra)
*'''pajennoù a zo ur fazi anat en titl anezho''' (fazioù splann, fazi bizskrivañ, fazi e doare-skrivañ un anv divoutin, fazi yezhadur, ger ijinet ha savet fall, fazi a-enep reolennoù Wikipedia ...)
Evezhiadenn a-bouez: kalz eus ar pajennoù a vez goulennet diverkañ zo pennadoù hag a c'haller treiñ aes en un [[adkas]] e gwirionez, ha mat pell zo. Soñjit e kement-se a-raok goulenn ma vo diverket ur bajenn.
<div class="plainlinks">
{| align="center" border="0" cellpadding="4" cellspacing="4" style="border: 2px solid #3366BB; background:#FFF0FF;"
| <span style="font-size:2.5em;"> [{{SERVER}}{{localurl:Wikipedia:Pajennoù da nullañ|action=edit§ion=new}} Ouzhpennañ anv ur bajenn da ziverkañ] </span>
|}
</div>
__TOC__
= Goulennoù bet respontet dezho =
== [[:Rummad:Marvet nevez zo]] ==
Ur rummad iskis, ne welan ket petra a zigas. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:10 (UTC)
: Ennañ e vo kavet ar pajennoù a zo ar patrom [[:Patrom:Marvet nevez zo]] enno. Ur rummad tetknikel eo, implijet e 57 wiki all (liammet am eus ouzh Wikidata). Da zerc’hel neuze, a soñj din. A-hend-all e c’hallfemp diverkañ a patrom ma ne reomp ket gantañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 12:03 (UTC)
:: {{graet}} Ouzhpennet am eus un displegadenn. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 Gen 2026 da 10:04 (UTC)
== [[:Rummad:Merc'hed el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 09:16 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
== [[:Rummad:Paotred el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Paotred el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
== [[:Rummad:Loened el livadur]] ==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Loened el livadurioù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 18 Kzu 2025 da 13:32 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:28 (UTC)
==[[:Rummad:Merc'hed an arzoù]]==
Rummad goullo. Ur [[:Rummad:Merc'hed en arzoù]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 15:27 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 11 Gen 2026 da 16:29 (UTC)
==[[:Rummad:Gouiziadoniezh]]==
Goullo. Ur [[:Rummad:Gouiziegezh]] zo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 15 Gen 2026 da 10:06 (UTC)
:{{graet}} Graet. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 14 C'hwe 2026 da 20:09 (UTC)
== [[Emsavadeg]] ==
Ne oa ket liammet etrewiki savet em eus unan all [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 26 Mae 2025 da 10:50 (UTC)
:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Emsavadeg Pajennoù zo] gant liammoù war-du ar bajenn-mañ, ha gallout a rafes kemmañ anezho a-raok ma vo diverket ar bajenn? [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Mae 2025 da 11:30 (UTC)
::@[[Implijer:Dishual|Dishual]] (meneget am boa un implijer all dre fazi) Pe pajenn all az peus savet? Hag evel em eus skrivet a-us e chom pajennoù enno liammoù war-du ar bajenn [[Emsavadeg]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 06:42 (UTC)
:::Demat,
:::da skarzhañ, ober a rin un adkas.
:::A galon [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 10:48 (UTC)
::::Gallout a rez lakaat ar bajenn da adkas, n’eus ket ezhomm diverkañ anezhi. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 30 Gwe 2025 da 11:29 (UTC)
::::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== Karantoer ==
[[Karantoer]]: da vout diverket mar plij. Savet am eus daou bennad Karantoer, kumun gozh, ha Karantoer, kumun nevez, evit ma vo aesoc'h. Trugarez en a-raok. [[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dakbzh|kaozeal]]) 22 Mez 2025 da 18:57 (UTC)
:@[[Implijer:Dakbzh|Dakbzh]] evit skarat ur bajenn eo gwelloc’h goulenn ouzh ur merour hen ober evit ma vo eilet an istorioù. Re ziwezhat eo en degouezh-mañ. A-zivout ar bajenn [[Karantoer]], perak ne vije ket lakaet da bajenn disheñvelout?
:Hag ivez:
:* [https://br.wikipedia.org/wiki/Dibar:PetraGasBetekAma%C3%B1/Karantoer liammoù diabarzh] zo war-du [[Karantoer]], moarvat e vije gwelloc’h lakaat anezho da gas war-du unan eus ar pennadoù nevez
:* Kas a ra al liammoù etrewiki war-du pajenn ar gumun gozh c’hoazh.
:A galon, [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Mez 2025 da 16:14 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== Kêrioù Louisiana ==
Nullañ [[:Rummad:Kêrioù Louisiana]], ur [[:Rummad:Kêrioù Louiziana]] zo dija. A galon. [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 28 C'hwe 2026 da 11:09 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 3 Meu 2026 da 15:38 (UTC)
== [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ==
N’eus anv eus hini ebet er pennad. NB: timbroù modern Bro-C’hall n’int ket frank a wirioù hag e vint da ziverkañ, na bellgasit skeudenn ebet anezho. Evel-just eo aotreet skrivañ un destenn diwar o fenn, met evit poent n’eo ket bet graet. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 1 C'hwe 2025 da 11:20 (UTC)
:N'eus skeudenn ebet er pennad. Ne gomprenan ket.... [[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee 66|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 16:53 (UTC)
::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Marteze n’eo ket sklaer a-walc’h ar pezh am eus skrivet. Daou dra zo, hep liamm etrezo.
::1. Kinnig a ran diverkañ ar pennad peogwir n’eus netra ennañ a-zivout « timbroù diwar-benn Breizh ».
::2. Ma vefe skeudennoù eus timbroù diwar-benn Breizh gant unan bennak, taolit evezh, moarvat n’int ket aotreet abalamour d’ar c’hopyright. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 17:38 (UTC)
:::Sklaeroc'h bremañ. Va respont :
:::1 Din-me eo splann al liamm gant Breizh : tudennoù bet ganet e Breizh, lec'hioù, kêrioù, darvoudoù a bep seurt bet c'hoarvezet er vro. Posubl e vefe ouzhpennañ ur pennadig evit displegañ dre ar munut an dibab zo bet graet, gwir
:::2 Ober a ran gant skeudennoù a gavan e Wiki Commons, ha nemet ar re a gavan eno. Me 'm eus soñj bezañ lennet e oa aotreet skeudenn un timbr a Vro'-C'hall gant m'eo meneget "La Poste" e-kichen ar skeudenn. Dav eo din gwiriekaat ar fed-se. Forzh penaos ne rin tra a savfe a-enep ar gwirioù miret-strizh.
:::A galon [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 18:16 (UTC)
::::@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Kompren a ran gwelloc’h. Hervezon eo anvet fall ar pennadoù: da skouer, pa welan ur pennad anvet [[:Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] e soñjan kavout ennañ an holl anezho, met e gwirionez e tenn ar pennad d’ar re a-zivout Breizh nemetken. Neuze e tlefe ar pennad bezañ adanvet [[:Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], pe un dra bennak evel-se.
::::A-zivout ar skeudennoù: chom a ra da ober war-dro [[:Rummad:Files uploaded by User:Tanjee|ar re-se]]. Ret eo menegiñ aotre-implijout pep restr, a-hend-all e vo diverket. Ar re a zo bet embannet gant Bro-C’hall a vo da ziverkañ, war-bouez ar re gozh a zo aet d’an domani foran. Sell ouzh [[:fr:Projet:Philatélie/Copyright des timbres|an displegadenn-mañ]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 12 C'hwe 2025 da 19:06 (UTC)
:::::Emañ ar roll er rubrikenn "Timbroù diwar-benn Breizh". Ne vefe ket awalc'h ? [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:23 (UTC)
::::::2 Ya, skeudennoù bet ebarzhet gwechall, dav eo din cheñch anezho. [[Dibar:Degasadennoù/2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901|2A02:8440:7142:2E7:0:2F:71B2:6901]] 12 C'hwe 2025 da 21:25 (UTC)
::::::N’eo ket. Rankout a ra titl pep pennad deskrivañ an endalc’h. Ur meskaj zo bremañ hag gwelout a reer anezhañ, da skouer, pa lenner [[Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet]]: liammoù zo war-du [[Timbr Postoù Ajman]], a zo arbennik war ar timbroù a-zivout Breizh, ha [[Timbroù Manama]], a-zivout an holl dimbroù eus al lec’h-mañ.
::::::Un dra all: n’eus nemet liammoù er pennad pennañ [[Timbroù diwar-benn Breizh]] ha berr eo [[Timbr Postoù Ajman]], [[Timbroù Postoù Manav]], [[Timbroù Postoù Monako]] ha [[Timbroù Postoù Spagn]]. Gallout a rafent bezañ kendeuzet gant ar pennad pennañ. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 13 C'hwe 2025 da 07:33 (UTC)
:@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]] Lusket eo an traoù c’hoazh. Adanvet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] e [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]], adkrouet az peus [[Timbroù diwar-benn Breizh]] evel m’edo, ha chom a ra ur pennad [[Roll timbroù embannet gant Postoù Frañs]] a zlefe bezañ [[Roll timbroù a denn da Vreizh embannet gant Postoù Frañs]]. Digomprenus eo. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 14:15 (UTC)
::@[[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] : Ar gwir zo ganit. Reizhet 'm eus ar bajennad. A galon.@[[Implijer:Tanjee 66|Tanjee 66]]
::Mod all, posubl eo kendeuziñ ar pennadoù ar meneg eus timbroù Spagn, Monako... N'em boa ket savet pennadoù "Manav" na "Ajman", kendalc'het 'm eus war an hevelep patrom, da laret eo ur pennad/bro. Met gwir eo, berr tre eo. [[Implijer:Tanjee|Tanjee]] ([[Kaozeadenn Implijer:Tanjee|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:18 (UTC)
:::Gallout a rafes derc’hel ur pennad arbennik evit ar re embannet gant Postoù Frañs ha lakaat danvez ar pennadoù all e-barzh [[Timbroù diwar-benn Breizh]]. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2025 da 16:24 (UTC)
:::: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:37 (UTC)
== Stiradoù skinwel Sukorea ==
An holl bajennoù e [[:Rummad:Stiradoù skinwel Sukorea]] (hag ar rummad) a zo bet krouet gant ur gont spam bet stanket, pell zo, en un doare hollek. Kinnig a ran diverkañ an holl. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 22 C'hwe 2026 da 12:21 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Meu 2026 da 20:41 (UTC)
== Roll tud vrudet Puerto Rico ==
[[Roll tud vrudet Puerto Rico]] eo ar pennad nemetañ a grog gant "Roll tud", war-bouez [[Roll tud bet drouklazhet]]. Ur rummad [[:Rummad:Tud Puerto Rico]] zo dija, ha n'eus boued ebet er pennad nemet an anvioù. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:46 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)
== Rummad:Arme ==
Goullo. Ur Rummad:Luioù zo.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 27 C'hwe 2020 da 20:59 (UTC)
:Plas zo evit an daou : [[:en:Category:Military]] ha [[:en:Category:Armies]]. Ret e vo choaz anv avat, etre [[:Rummad:Luioù]] ha [[:Rummad:Armeoù]]. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 28 C'hwe 2020 da 07:45 (UTC)
::Petra eo an diforc'h etre an daou rummad e saozneg ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 7 Meu 2020 da 09:23 (UTC)
::: ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
::::Sellit ouzh ar rummadoù saoznek evit kompren an diforc'h etrezo. --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 10:44 (UTC)
:::::{{Studi}}--[[Implijer:Gwendal|Gwendal]] ([[Kaozeadenn Implijer:Gwendal|kaozeal]]) 25 Ebr 2020 da 06:34 (UTC)
::::::Ne seblant ket gwall splann an diferañs e saozneg din. Din-me e rankor choaz etre Arme ha Lu e brezhoneg dre m'eo heñvelster. Tuet e vijen da vont war-zu "Arme", met ne gavan ket unan kalz gwelloc'h eget egile. Petra a soñjit ? [[File:Flag of Ukraine.svg|20px]] [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] <small>([[Kaozeadenn_Implijer:Lekemok|kaozeal]])</small> 28 Ebr 2022 da 08:26 (UTC)
Ali on ivez da skrivañ armeoù--[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 17 Mae 2022 da 22:42 (UTC)
: Kozh-Noe eo ar goulenn-mañ. Dizimplij eo ar rummad Luioù, ennañ ez eus ur rummad Morlu, goullo. Ma n'eus ali ebet a-enep a-benn nebeut e tiverkin an daou. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 8 Meu 2026 da 15:51 (UTC)
:: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 26 Meu 2026 da 10:28 (UTC)
== [[Teorienn an unifikasion vras]] ==
Ur pennad [[Peurunvanidigezh]] zo dija. [[Implijer:T42N24T|T42N24T]] ([[Kaozeadenn Implijer:T42N24T|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 17:36 (UTC)
: {{graet}} [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 22 Ebr 2026 da 16:42 (UTC)
== Phare d’Eckmühl ==
Pennad [[Phare d’Eckmühl]] da ziverkañ, ur pennad [[Chancerelle]] (ledanoc'h) zo bet krouet. Phare d’Eckmühl n'eo ken ur merk eus Chancerelle. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 22 Ebr 2026 da 20:27 (UTC)
: Adkaset, an adkas re raio ket poan d’am soñj. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Ebr 2026 da 09:51 (UTC)
<!-------------------------------------------------------------------------------------------------->
= Goulennoù war studi =
== Rummad:Mezegiezh ha Rummad:Medisinerezh ==
Ha neuze Rummad:Mezeien ha Rummad:Medisinered, hag all.--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 16:24 (UTC)
:An daou a zo ? Dav 'vo choaz neuhe, ha sevel un adkas matrehe ? [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:43 (UTC)
::Ya, peseurt hini choaz d'az meno ?--[[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 29 Meu 2020 da 20:58 (UTC)
:::Tued 'vezan da implijed "medisin" kentoc'h eged "mezeg" (ha neuze "medisinerezh"). An Ofis a laka an daou war-wel ([http://www.brezhoneg.bzh/87-termofis.htm Médecine - Termofis]). Ar sañtimant 'm eus bed memestra e reer kentoc'h gant "mezegiezh" e metoù an emsav (met gant "medisin" ewid kaozeal diwar-benn an den :) ), an dra-he zo kaoz 'm boa rummataed ar pennadoù-nevez 'm boa graed dindan "mezegiezh". [[Implijer:Lekemok|Lekemok]] ([[Kaozeadenn Implijer:Lekemok|kaozeal]]) 30 Meu 2020 da 11:44 (UTC)
::::En degouezh-se e tiverker ar rummad diezhomm da gustum, goude bezañ cheñchet ar rummad er pennadoù. Votiñ a rafen evit mezeien ha mezegiezh. --[[Implijer:Kadwalan|Kadwalan]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kadwalan|kaozeal]]) 30 Ebr 2022 da 16:03 (UTC)
= Goulennoù d'ober war o zro =
== [[:Rummad:Meteorologiezh]] ==
Ur rummad [[:Rummad:Hinouriezh]] a zo dija. A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 13 Du 2025 da 13:18 (UTC)
: Arabat kemmeskañ an daou. Er yezhoù all e lakaer kemm etre ar rummadoù [[:ca:Categoria:Meteorologia]] ha [[:ca:Categoria:Climatologia]], pe [[:en:Category:Meteorology]] ha [[:en:Category:Climatology]] evel ma lakaer kemm etre ar pennadoù [[:ca:Meteorologia]] ha [[:ca:Climatologia]], [[:en:Meteorology]] ha [[:en:Climatology]]... --[[Implijer:Llydawr|Llydawr]] ([[Kaozeadenn Implijer:Llydawr|kaozeal]]) 19 Du 2025 da 15:37 (UTC)
::Ya, daou dra disheñvel eo an hin ha liv an amzer. Da virout a gav din. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 23 Du 2025 da 17:47 (UTC)
:::Ya gouzout a ran eo daou dra disheñvel, met Geriadur Ménard, Termofis, Glosbe ha Preder a dro météorologie e hinouriezh. Ménard & Termofis a dro climatologie e hinadouriezh. Brezhoneg21 (geriadur ar skiantoù) & Favreau a dro climatologie e klimatologiezh, skiant an hin (ha météorologie e meteorologiezh, studi an amzer). A galon, [[Implijer:Arko|Arko]] ([[Kaozeadenn Implijer:Arko|kaozeal]]) 25 Du 2025 da 10:05 (UTC)
== Menegerioù ==
Ar [[:Rummad:Menegerioù]] hag an isrummadoù ne servijont da netra, a gav din. Ar rummadoù ha n'eo ket ar pajennoù rummataet enno, evel-just. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 27 C'hwe 2026 da 19:59 (UTC)
<!--arabat skrivañ izeloc'h-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-arabat skrivañ a-is-->
[[Rummad:Wikipedia]]
[[Rummad:Pajennoù da nullañ]]
== Gourinizi Breizh ==
[[Gourinizi Breizh]] a glot gant ur rummad hag a zo anezhañ dija (trugarez @[[Implijer:Arko|Arko]]). Diverkañ a rin nemet ma soñj d'unan bennak eo mat mirout. A galon, 6 Ebr 2026 da 19:00 (UTC) [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 6 Ebr 2026 da 19:00 (UTC)
kllr5s9x6bp3sh2v5ab3rsjnf70w1cf
Nona Gaprindachvili
0
17888
2188271
2188254
2026-04-22T14:05:13Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad bedel (Maouezi) - Resisadennoù.
2188271
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nona Gaprindaschwili 1982 Kissingen.jpg|right|180px|Nona Gaprindachvili e Tournamant etrekadel [[Bad Kissingen]] e 1982.]]
'''Nona Gaprindachvili''' (e [[jorjieg]]: ნონა გაფრინდაშვილი), ganet d'an [[3 a viz Mae]] [[1941]] e [[Zougdidi]], e Republik [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[Unaniezh Soviedel]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Meur (GM) eo abaoe 1978, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1976, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1962, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1961, Tredeog Broadel eo abaoe 2013<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13310828 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 185 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 128 he renk ''Fonnapl'' ha 2 124 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 495 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1987.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 1956, e 1959, e 1960 hag e 1961.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad soviedat ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Renk
|-
|Du 1957||17||[[Vilnius]]||8/17 (+ 6, = 4, - 7)||11-13/18
|-
|Du 1960||20||[[Riga]]||11,5/18 (+ 7, = 9, - 2)||4/19
|-
|1964||24||[[Tbilisi]]||15/19||1/20
|-
|1973||36||[[Tbilisi]]||13/19||1/20
|-
|1981||41||[[Ivano-Frankivsk]]||12/17||1/18, rampo gant [[Nana Ioseliani]]
|-
|1983||43||[[Vilnius]]||12,5/17||1/18
|-
|1985||45||[[Yerevan]]||12,5/17||1/18
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Mizioù ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||16/32
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}} [[Varsovia]]||4,5/11 (+ 3, = 3, - 5)||115/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}} [[varna]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||61/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}} [[Silivri]]||5,5/11 (+ 5, = 1, - 5)||62/115
|-
|}
==== Kampionad bedel ar Maouezi ====
Kampionez e voe etre 1962 ha 1978.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Poentoù||Enebourez||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1962||{{URSS}} [[Moskov]]||9-2 (+ 7, = 4, - 0)||[[Yelizaveta Bykova]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1962.html Women's World Chess Championship 1960-1962 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1965||{{URSS}} [[Tbilisi]]||8,5-4,5 (+ 7, = 3, - 3)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1965.html Women's World Chess Championship 1963-1965 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1969||{{URSS}} [[Tbilisi]] ha [[Moskov]]||8,5-4,5 (+ 6, = 5, - 2)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1969.html - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Mizioù ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||
|-
|Here ha Du 1997||erlec'hierez 2||4||{{Suis}} [[Luzern]] ||0/2 (+ 0, = 0, - 2)
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus e skipailh [[URSS]] etre 1963 ha 1990 hag e skipailh [[Jorjia]] e 1992
<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1963||1||2||{{YUG}} [[Split]] ||11,5/12 (+ 11, = 1, - 0)||95,8||1||aour||1||aour
|-
|1966||1||3||[[Republik Kevreadel Alamagn]] [[Oberhausen]] || 9/10 (+ 8, = 2, - 1)||81,8||1||aour||1||aour
|-
|1969||1||4||{{Polonia}} [[Lublin]] ||9,5/10 (+ 9, = 1, - 0)||95||1||aour||1||aour
|-
|1972||1||5 (20)||{{YUG}} [[Skopje]] ||6,5/8 (+ 5, = 3, - 0)||81,3||1||aour||1||aour
|-
|1974||1||6||{{Kolombia}} [[Medellín (Kolombia)|Medellín]] ||10/12 (+ 8, = 4, - 0)||83,3||1||aour||1||aour
|-
|1978||2||8 (23)||{{Arc'hantina}} [[Buenos Aires]] ||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||86,4||1||aour||1||aour
|-
|1980||2||9 (24)||{{Malta}} [[Valletta]] ||9,5/12 (+ 8, = 3, - 1)||79,2||1||aour||1||aour
|-
|1982||3||10 (25)||{{Suis}} [[Luzern]]||11,5/13 (+ 10, = 3, - 0)||88,5||2||argant||1||aour
|-
|1984||3||11 (26)||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||1||argant||1||aour
|-
|1986||3||12 (27)||{{EAU}} [[Dubai]]||10/10 (+ 10, = 0, - 0)||100||1||aour||1||aour
|-
|1990||2||14 (28)||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||7,5/10 (+ 7, = 1, - 0)||75||2||argant||2
|-
|1992||2||15 (29)||{{Slovenia}} [[Bled]]||4/9 (+ 3, = 2, - 4)||44,4||42||-||1||aour
|-
|}
{{EloChart|Q13600125}}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]
*{{en}}[http://www.wtharvey.com/gapr.html 35 Lec'hiadenn a-bouez ag he fartiennoù ]
*{{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16111 He fartiennoù e Chessgames]
{{DEFAULTSORT:Gaprindachvili, Nona}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1941]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
5d8ap828kyv4e1mpxnpnj041soh0gvq
2188293
2188271
2026-04-22T18:30:28Z
Dakbzh
58931
+ Tournamant an Danvezioù Kampionezed - Here 1961.
2188293
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nona Gaprindaschwili 1982 Kissingen.jpg|right|180px|Nona Gaprindachvili e Tournamant etrekadel [[Bad Kissingen]] e 1982.]]
'''Nona Gaprindachvili''' (e [[jorjieg]]: ნონა გაფრინდაშვილი), ganet d'an [[3 a viz Mae]] [[1941]] e [[Zougdidi]], e Republik [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[Unaniezh Soviedel]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Meur (GM) eo abaoe 1978, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1976, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1962, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1961, Tredeog Broadel eo abaoe 2013<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13310828 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 185 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 128 he renk ''Fonnapl'' ha 2 124 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 495 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1987.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 1956, e 1959, e 1960 hag e 1961.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad soviedat ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Renk
|-
|Du 1957||17||[[Vilnius]]||8/17 (+ 6, = 4, - 7)||11-13/18
|-
|Du 1960||20||[[Riga]]||11,5/18 (+ 7, = 9, - 2)||4/19
|-
|1964||24||[[Tbilisi]]||15/19||1/20
|-
|1973||36||[[Tbilisi]]||13/19||1/20
|-
|1981||41||[[Ivano-Frankivsk]]||12/17||1/18, rampo gant [[Nana Ioseliani]]
|-
|1983||43||[[Vilnius]]||12,5/17||1/18
|-
|1985||45||[[Yerevan]]||12,5/17||1/18
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Mizioù ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||16/32
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}} [[Varsovia]]||4,5/11 (+ 3, = 3, - 5)||115/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}} [[varna]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||61/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}} [[Silivri]]||5,5/11 (+ 5, = 1, - 5)||62/115
|-
|}
==== Kampionad bedel ar Maouezi ====
Kampionez e voe etre 1962 ha 1978. E miz Here 1961 e oa bet trec'h, 13/16 (+ 10, = 6, - 0) e Tournamant an Danvezioù Kampionezed e [[Vrnjačka Banja]] ([[Yougoslavia]])<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1962-cand.html Candidates' tournament :: Vrnjačka Banja 1961 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Poentoù||Enebourez||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1962||{{URSS}} [[Moskov]]||9-2 (+ 7, = 4, - 0)||[[Yelizaveta Bykova]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1962.html Women's World Chess Championship 1960-1962 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1965||{{URSS}} [[Tbilisi]]||8,5-4,5 (+ 7, = 3, - 3)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1965.html Women's World Chess Championship 1963-1965 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1969||{{URSS}} [[Tbilisi]] ha [[Moskov]]||8,5-4,5 (+ 6, = 5, - 2)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1969.html - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Mizioù ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||
|-
|Here ha Du 1997||erlec'hierez 2||4||{{Suis}} [[Luzern]] ||0/2 (+ 0, = 0, - 2)
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus e skipailh [[URSS]] etre 1963 ha 1990 hag e skipailh [[Jorjia]] e 1992
<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1963||1||2||{{YUG}} [[Split]] ||11,5/12 (+ 11, = 1, - 0)||95,8||1||aour||1||aour
|-
|1966||1||3||[[Republik Kevreadel Alamagn]] [[Oberhausen]] || 9/10 (+ 8, = 2, - 1)||81,8||1||aour||1||aour
|-
|1969||1||4||{{Polonia}} [[Lublin]] ||9,5/10 (+ 9, = 1, - 0)||95||1||aour||1||aour
|-
|1972||1||5 (20)||{{YUG}} [[Skopje]] ||6,5/8 (+ 5, = 3, - 0)||81,3||1||aour||1||aour
|-
|1974||1||6||{{Kolombia}} [[Medellín (Kolombia)|Medellín]] ||10/12 (+ 8, = 4, - 0)||83,3||1||aour||1||aour
|-
|1978||2||8 (23)||{{Arc'hantina}} [[Buenos Aires]] ||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||86,4||1||aour||1||aour
|-
|1980||2||9 (24)||{{Malta}} [[Valletta]] ||9,5/12 (+ 8, = 3, - 1)||79,2||1||aour||1||aour
|-
|1982||3||10 (25)||{{Suis}} [[Luzern]]||11,5/13 (+ 10, = 3, - 0)||88,5||2||argant||1||aour
|-
|1984||3||11 (26)||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||1||argant||1||aour
|-
|1986||3||12 (27)||{{EAU}} [[Dubai]]||10/10 (+ 10, = 0, - 0)||100||1||aour||1||aour
|-
|1990||2||14 (28)||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||7,5/10 (+ 7, = 1, - 0)||75||2||argant||2
|-
|1992||2||15 (29)||{{Slovenia}} [[Bled]]||4/9 (+ 3, = 2, - 4)||44,4||42||-||1||aour
|-
|}
{{EloChart|Q13600125}}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]
*{{en}}[http://www.wtharvey.com/gapr.html 35 Lec'hiadenn a-bouez ag he fartiennoù ]
*{{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16111 He fartiennoù e Chessgames]
{{DEFAULTSORT:Gaprindachvili, Nona}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1941]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
oi3nes88al6xst3tsju1x9fjunm1krz
2188295
2188293
2026-04-22T18:44:50Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad bedel ar Maouezi - 1972.
2188295
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nona Gaprindaschwili 1982 Kissingen.jpg|right|180px|Nona Gaprindachvili e Tournamant etrekadel [[Bad Kissingen]] e 1982.]]
'''Nona Gaprindachvili''' (e [[jorjieg]]: ნონა გაფრინდაშვილი), ganet d'an [[3 a viz Mae]] [[1941]] e [[Zougdidi]], e Republik [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[Unaniezh Soviedel]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Meur (GM) eo abaoe 1978, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1976, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1962, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1961, Tredeog Broadel eo abaoe 2013<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13310828 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 185 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 128 he renk ''Fonnapl'' ha 2 124 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 495 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1987.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 1956, e 1959, e 1960 hag e 1961.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad soviedat ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Renk
|-
|Du 1957||17||[[Vilnius]]||8/17 (+ 6, = 4, - 7)||11-13/18
|-
|Du 1960||20||[[Riga]]||11,5/18 (+ 7, = 9, - 2)||4/19
|-
|1964||24||[[Tbilisi]]||15/19||1/20
|-
|1973||36||[[Tbilisi]]||13/19||1/20
|-
|1981||41||[[Ivano-Frankivsk]]||12/17||1/18, rampo gant [[Nana Ioseliani]]
|-
|1983||43||[[Vilnius]]||12,5/17||1/18
|-
|1985||45||[[Yerevan]]||12,5/17||1/18
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Mizioù ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||16/32
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}} [[Varsovia]]||4,5/11 (+ 3, = 3, - 5)||115/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}} [[varna]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||61/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}} [[Silivri]]||5,5/11 (+ 5, = 1, - 5)||62/115
|-
|}
==== Kampionad bedel ar Maouezi ====
Kampionez e voe etre 1962 ha 1978. E miz Here 1961 e oa bet trec'h, 13/16 (+ 10, = 6, - 0) e Tournamant an Danvezioù Kampionezed e [[Vrnjačka Banja]] ([[Yougoslavia]])<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1962-cand.html Candidates' tournament :: Vrnjačka Banja 1961 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Poentoù||Enebourez||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1962||{{URSS}} [[Moskov]]||9-2 (+ 7, = 4, - 0)||[[Yelizaveta Bykova]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1962.html Women's World Chess Championship 1960-1962 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1965||{{URSS}} [[Tbilisi]]||8,5-4,5 (+ 7, = 3, - 3)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1965.html Women's World Chess Championship 1963-1965 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1969||{{URSS}} [[Tbilisi]] ha [[Moskov]]||8,5-4,5 (+ 6, = 5, - 4)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[ - Olimp Base]</ref>.
|-
|Mae 1972||{{URSS}} [[Riga]]||8,5-7,5 (+ 5, = 7, - 2)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1972.html Women's World Chess Championship 1969-1972 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Mizioù ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||
|-
|Here ha Du 1997||erlec'hierez 2||4||{{Suis}} [[Luzern]] ||0/2 (+ 0, = 0, - 2)
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus e skipailh [[URSS]] etre 1963 ha 1990 hag e skipailh [[Jorjia]] e 1992
<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1963||1||2||{{YUG}} [[Split]] ||11,5/12 (+ 11, = 1, - 0)||95,8||1||aour||1||aour
|-
|1966||1||3||[[Republik Kevreadel Alamagn]] [[Oberhausen]] || 9/10 (+ 8, = 2, - 1)||81,8||1||aour||1||aour
|-
|1969||1||4||{{Polonia}} [[Lublin]] ||9,5/10 (+ 9, = 1, - 0)||95||1||aour||1||aour
|-
|1972||1||5 (20)||{{YUG}} [[Skopje]] ||6,5/8 (+ 5, = 3, - 0)||81,3||1||aour||1||aour
|-
|1974||1||6||{{Kolombia}} [[Medellín (Kolombia)|Medellín]] ||10/12 (+ 8, = 4, - 0)||83,3||1||aour||1||aour
|-
|1978||2||8 (23)||{{Arc'hantina}} [[Buenos Aires]] ||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||86,4||1||aour||1||aour
|-
|1980||2||9 (24)||{{Malta}} [[Valletta]] ||9,5/12 (+ 8, = 3, - 1)||79,2||1||aour||1||aour
|-
|1982||3||10 (25)||{{Suis}} [[Luzern]]||11,5/13 (+ 10, = 3, - 0)||88,5||2||argant||1||aour
|-
|1984||3||11 (26)||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||1||argant||1||aour
|-
|1986||3||12 (27)||{{EAU}} [[Dubai]]||10/10 (+ 10, = 0, - 0)||100||1||aour||1||aour
|-
|1990||2||14 (28)||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||7,5/10 (+ 7, = 1, - 0)||75||2||argant||2
|-
|1992||2||15 (29)||{{Slovenia}} [[Bled]]||4/9 (+ 3, = 2, - 4)||44,4||42||-||1||aour
|-
|}
{{EloChart|Q13600125}}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]
*{{en}}[http://www.wtharvey.com/gapr.html 35 Lec'hiadenn a-bouez ag he fartiennoù ]
*{{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16111 He fartiennoù e Chessgames]
{{DEFAULTSORT:Gaprindachvili, Nona}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1941]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
mnx590g97kry1m16zlzb66ylzp19zjj
2188301
2188295
2026-04-22T19:26:16Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad bedel ar Maouezi - 1975.
2188301
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nona Gaprindaschwili 1982 Kissingen.jpg|right|180px|Nona Gaprindachvili e Tournamant etrekadel [[Bad Kissingen]] e 1982.]]
'''Nona Gaprindachvili''' (e [[jorjieg]]: ნონა გაფრინდაშვილი), ganet d'an [[3 a viz Mae]] [[1941]] e [[Zougdidi]], e Republik [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[Unaniezh Soviedel]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Meur (GM) eo abaoe 1978, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1976, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1962, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1961, Tredeog Broadel eo abaoe 2013<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13310828 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 185 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 128 he renk ''Fonnapl'' ha 2 124 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 495 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1987.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 1956, e 1959, e 1960 hag e 1961.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad soviedat ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Renk
|-
|Du 1957||17||[[Vilnius]]||8/17 (+ 6, = 4, - 7)||11-13/18
|-
|Du 1960||20||[[Riga]]||11,5/18 (+ 7, = 9, - 2)||4/19
|-
|1964||24||[[Tbilisi]]||15/19||1/20
|-
|1973||36||[[Tbilisi]]||13/19||1/20
|-
|1981||41||[[Ivano-Frankivsk]]||12/17||1/18, rampo gant [[Nana Ioseliani]]
|-
|1983||43||[[Vilnius]]||12,5/17||1/18
|-
|1985||45||[[Yerevan]]||12,5/17||1/18
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Mizioù ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||16/32
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}} [[Varsovia]]||4,5/11 (+ 3, = 3, - 5)||115/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}} [[varna]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||61/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}} [[Silivri]]||5,5/11 (+ 5, = 1, - 5)||62/115
|-
|}
==== Kampionad bedel ar Maouezi ====
Kampionez e voe etre 1962 ha 1978. E miz Here 1961 e oa bet trec'h, 13/16 (+ 10, = 6, - 0) e Tournamant an Danvezioù Kampionezed e [[Vrnjačka Banja]] ([[Yougoslavia]])<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1962-cand.html Candidates' tournament :: Vrnjačka Banja 1961 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Poentoù||Enebourez||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1962||{{URSS}} [[Moskov]]||9-2 (+ 7, = 4, - 0)||[[Yelizaveta Bykova]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1962.html Women's World Chess Championship 1960-1962 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1965||{{URSS}} [[Tbilisi]]||8,5-4,5 (+ 7, = 3, - 3)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1965.html Women's World Chess Championship 1963-1965 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1969||{{URSS}} [[Tbilisi]] ha [[Moskov]]||8,5-4,5 (+ 6, = 5, - 4)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1969.html Women's World Chess Championship 1966-1969 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Mae 1972||{{URSS}} [[Riga]]||8,5-7,5 (+ 5, = 7, - 2)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1972.html Women's World Chess Championship 1969-1972 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Here 1975||{{URSS}} [[Pitsunda]] ha [[Tbilisi]]||8,5-3,5 (+ 8, = 1, - 3)||[[Nana Alexandria]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1975-wch.html World Championship match :: Pitsunda & Tbilisi 1975 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Mizioù ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||
|-
|Here ha Du 1997||erlec'hierez 2||4||{{Suis}} [[Luzern]] ||0/2 (+ 0, = 0, - 2)
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus e skipailh [[URSS]] etre 1963 ha 1990 hag e skipailh [[Jorjia]] e 1992
<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1963||1||2||{{YUG}} [[Split]] ||11,5/12 (+ 11, = 1, - 0)||95,8||1||aour||1||aour
|-
|1966||1||3||[[Republik Kevreadel Alamagn]] [[Oberhausen]] || 9/10 (+ 8, = 2, - 1)||81,8||1||aour||1||aour
|-
|1969||1||4||{{Polonia}} [[Lublin]] ||9,5/10 (+ 9, = 1, - 0)||95||1||aour||1||aour
|-
|1972||1||5 (20)||{{YUG}} [[Skopje]] ||6,5/8 (+ 5, = 3, - 0)||81,3||1||aour||1||aour
|-
|1974||1||6||{{Kolombia}} [[Medellín (Kolombia)|Medellín]] ||10/12 (+ 8, = 4, - 0)||83,3||1||aour||1||aour
|-
|1978||2||8 (23)||{{Arc'hantina}} [[Buenos Aires]] ||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||86,4||1||aour||1||aour
|-
|1980||2||9 (24)||{{Malta}} [[Valletta]] ||9,5/12 (+ 8, = 3, - 1)||79,2||1||aour||1||aour
|-
|1982||3||10 (25)||{{Suis}} [[Luzern]]||11,5/13 (+ 10, = 3, - 0)||88,5||2||argant||1||aour
|-
|1984||3||11 (26)||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||1||argant||1||aour
|-
|1986||3||12 (27)||{{EAU}} [[Dubai]]||10/10 (+ 10, = 0, - 0)||100||1||aour||1||aour
|-
|1990||2||14 (28)||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||7,5/10 (+ 7, = 1, - 0)||75||2||argant||2
|-
|1992||2||15 (29)||{{Slovenia}} [[Bled]]||4/9 (+ 3, = 2, - 4)||44,4||42||-||1||aour
|-
|}
{{EloChart|Q13600125}}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]
*{{en}}[http://www.wtharvey.com/gapr.html 35 Lec'hiadenn a-bouez ag he fartiennoù ]
*{{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16111 He fartiennoù e Chessgames]
{{DEFAULTSORT:Gaprindachvili, Nona}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1941]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
rf139t0qxl6ak1zddoz3mxfgxj1zv4z
2188312
2188301
2026-04-22T20:03:48Z
Dakbzh
58931
/* Kampionad bedel ar Maouezi */
2188312
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nona Gaprindaschwili 1982 Kissingen.jpg|right|180px|Nona Gaprindachvili e Tournamant etrekadel [[Bad Kissingen]] e 1982.]]
'''Nona Gaprindachvili''' (e [[jorjieg]]: ნონა გაფრინდაშვილი), ganet d'an [[3 a viz Mae]] [[1941]] e [[Zougdidi]], e Republik [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[Unaniezh Soviedel]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Meur (GM) eo abaoe 1978, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1976, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1962, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1961, Tredeog Broadel eo abaoe 2013<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13310828 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 185 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 128 he renk ''Fonnapl'' ha 2 124 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 495 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1987.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 1956, e 1959, e 1960 hag e 1961.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad soviedat ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Renk
|-
|Du 1957||17||[[Vilnius]]||8/17 (+ 6, = 4, - 7)||11-13/18
|-
|Du 1960||20||[[Riga]]||11,5/18 (+ 7, = 9, - 2)||4/19
|-
|1964||24||[[Tbilisi]]||15/19||1/20
|-
|1973||36||[[Tbilisi]]||13/19||1/20
|-
|1981||41||[[Ivano-Frankivsk]]||12/17||1/18, rampo gant [[Nana Ioseliani]]
|-
|1983||43||[[Vilnius]]||12,5/17||1/18
|-
|1985||45||[[Yerevan]]||12,5/17||1/18
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Mizioù ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||16/32
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}} [[Varsovia]]||4,5/11 (+ 3, = 3, - 5)||115/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}} [[varna]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||61/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}} [[Silivri]]||5,5/11 (+ 5, = 1, - 5)||62/115
|-
|}
==== Kampionad bedel ar Maouezi ====
Kampionez e voe etre 1962 ha 1978. E miz Here 1961 e oa bet trec'h, 13/16 (+ 10, = 6, - 0) e Tournamant an Danvezioù Kampionezed e [[Vrnjačka Banja]] ([[Yougoslavia]])<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1962-cand.html Candidates' tournament :: Vrnjačka Banja 1961 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Poentoù||Enebourez||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1962||{{URSS}} [[Moskov]]||9-2 (+ 7, = 4, - 0)||[[Yelizaveta Bykova]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1962.html Women's World Chess Championship 1960-1962 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1965||{{URSS}} [[Tbilisi]]||8,5-4,5 (+ 7, = 3, - 3)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1965.html Women's World Chess Championship 1963-1965 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1969||{{URSS}} [[Tbilisi]] ha [[Moskov]]||8,5-4,5 (+ 6, = 5, - 4)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1969.html Women's World Chess Championship 1966-1969 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Mae 1972||{{URSS}} [[Riga]]||8,5-7,5 (+ 5, = 7, - 2)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1972.html Women's World Chess Championship 1969-1972 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Here ha Du 1975||{{URSS}} [[Pitsunda]] ha [[Tbilisi]]||8,5-3,5 (+ 8, = 1, - 3)||[[Nana Alexandria]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1975-wch.html World Championship match :: Pitsunda & Tbilisi 1975 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Mizioù ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||
|-
|Here ha Du 1997||erlec'hierez 2||4||{{Suis}} [[Luzern]] ||0/2 (+ 0, = 0, - 2)
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus e skipailh [[URSS]] etre 1963 ha 1990 hag e skipailh [[Jorjia]] e 1992
<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1963||1||2||{{YUG}} [[Split]] ||11,5/12 (+ 11, = 1, - 0)||95,8||1||aour||1||aour
|-
|1966||1||3||[[Republik Kevreadel Alamagn]] [[Oberhausen]] || 9/10 (+ 8, = 2, - 1)||81,8||1||aour||1||aour
|-
|1969||1||4||{{Polonia}} [[Lublin]] ||9,5/10 (+ 9, = 1, - 0)||95||1||aour||1||aour
|-
|1972||1||5 (20)||{{YUG}} [[Skopje]] ||6,5/8 (+ 5, = 3, - 0)||81,3||1||aour||1||aour
|-
|1974||1||6||{{Kolombia}} [[Medellín (Kolombia)|Medellín]] ||10/12 (+ 8, = 4, - 0)||83,3||1||aour||1||aour
|-
|1978||2||8 (23)||{{Arc'hantina}} [[Buenos Aires]] ||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||86,4||1||aour||1||aour
|-
|1980||2||9 (24)||{{Malta}} [[Valletta]] ||9,5/12 (+ 8, = 3, - 1)||79,2||1||aour||1||aour
|-
|1982||3||10 (25)||{{Suis}} [[Luzern]]||11,5/13 (+ 10, = 3, - 0)||88,5||2||argant||1||aour
|-
|1984||3||11 (26)||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||1||argant||1||aour
|-
|1986||3||12 (27)||{{EAU}} [[Dubai]]||10/10 (+ 10, = 0, - 0)||100||1||aour||1||aour
|-
|1990||2||14 (28)||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||7,5/10 (+ 7, = 1, - 0)||75||2||argant||2
|-
|1992||2||15 (29)||{{Slovenia}} [[Bled]]||4/9 (+ 3, = 2, - 4)||44,4||42||-||1||aour
|-
|}
{{EloChart|Q13600125}}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]
*{{en}}[http://www.wtharvey.com/gapr.html 35 Lec'hiadenn a-bouez ag he fartiennoù ]
*{{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16111 He fartiennoù e Chessgames]
{{DEFAULTSORT:Gaprindachvili, Nona}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1941]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
q7b6ki2vsps8s7hf8lcx16110c9w6dm
2188329
2188312
2026-04-23T04:00:20Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad bedel ar Maouezi è 1978
2188329
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nona Gaprindaschwili 1982 Kissingen.jpg|right|180px|Nona Gaprindachvili e Tournamant etrekadel [[Bad Kissingen]] e 1982.]]
'''Nona Gaprindachvili''' (e [[jorjieg]]: ნონა გაფრინდაშვილი), ganet d'an [[3 a viz Mae]] [[1941]] e [[Zougdidi]], e Republik [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[Unaniezh Soviedel]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Meur (GM) eo abaoe 1978, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1976, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1962, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1961, Tredeog Broadel eo abaoe 2013<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13310828 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 185 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 128 he renk ''Fonnapl'' ha 2 124 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 495 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1987.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 1956, e 1959, e 1960 hag e 1961.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad soviedat ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Renk
|-
|Du 1957||17||[[Vilnius]]||8/17 (+ 6, = 4, - 7)||11-13/18
|-
|Du 1960||20||[[Riga]]||11,5/18 (+ 7, = 9, - 2)||4/19
|-
|1964||24||[[Tbilisi]]||15/19||1/20
|-
|1973||36||[[Tbilisi]]||13/19||1/20
|-
|1981||41||[[Ivano-Frankivsk]]||12/17||1/18, rampo gant [[Nana Ioseliani]]
|-
|1983||43||[[Vilnius]]||12,5/17||1/18
|-
|1985||45||[[Yerevan]]||12,5/17||1/18
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Mizioù ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||16/32
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}} [[Varsovia]]||4,5/11 (+ 3, = 3, - 5)||115/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}} [[varna]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||61/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}} [[Silivri]]||5,5/11 (+ 5, = 1, - 5)||62/115
|-
|}
==== Kampionad bedel ar Maouezi ====
Kampionez e voe etre 1962 ha 1978. E miz Here 1961 e oa bet trec'h, 13/16 (+ 10, = 6, - 0) e Tournamant an Danvezioù Kampionezed e [[Vrnjačka Banja]] ([[Yougoslavia]])<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1962-cand.html Candidates' tournament :: Vrnjačka Banja 1961 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Poentoù||Enebourez||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1962||{{URSS}} [[Moskov]]||9-2 (+ 7, = 4, - 0)||[[Yelizaveta Bykova]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1962.html Women's World Chess Championship 1960-1962 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1965||{{URSS}} [[Tbilisi]]||8,5-4,5 (+ 7, = 3, - 3)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1965.html Women's World Chess Championship 1963-1965 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1969||{{URSS}} [[Tbilisi]] ha [[Moskov]]||8,5-4,5 (+ 6, = 5, - 4)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1969.html Women's World Chess Championship 1966-1969 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Mae 1972||{{URSS}} [[Riga]]||8,5-7,5 (+ 5, = 7, - 2)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1972.html Women's World Chess Championship 1969-1972 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Here ha Du 1975||{{URSS}} [[Pitsunda]] ha [[Tbilisi]]||8,5-3,5 (+ 8, = 1, - 3)||[[Nana Alexandria]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1975-wch.html World Championship match :: Pitsunda & Tbilisi 1975 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Eost 1978||{{URSS}} [[Pitsunda]]||6,5-8,5 (+ 2, = 9, - 4)||[[Maia Tchibourdanidze]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1978.html Women's World Chess Championship 1975-1978 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1978.html
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Mizioù ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||
|-
|Here ha Du 1997||erlec'hierez 2||4||{{Suis}} [[Luzern]] ||0/2 (+ 0, = 0, - 2)
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus e skipailh [[URSS]] etre 1963 ha 1990 hag e skipailh [[Jorjia]] e 1992
<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1963||1||2||{{YUG}} [[Split]] ||11,5/12 (+ 11, = 1, - 0)||95,8||1||aour||1||aour
|-
|1966||1||3||[[Republik Kevreadel Alamagn]] [[Oberhausen]] || 9/10 (+ 8, = 2, - 1)||81,8||1||aour||1||aour
|-
|1969||1||4||{{Polonia}} [[Lublin]] ||9,5/10 (+ 9, = 1, - 0)||95||1||aour||1||aour
|-
|1972||1||5 (20)||{{YUG}} [[Skopje]] ||6,5/8 (+ 5, = 3, - 0)||81,3||1||aour||1||aour
|-
|1974||1||6||{{Kolombia}} [[Medellín (Kolombia)|Medellín]] ||10/12 (+ 8, = 4, - 0)||83,3||1||aour||1||aour
|-
|1978||2||8 (23)||{{Arc'hantina}} [[Buenos Aires]] ||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||86,4||1||aour||1||aour
|-
|1980||2||9 (24)||{{Malta}} [[Valletta]] ||9,5/12 (+ 8, = 3, - 1)||79,2||1||aour||1||aour
|-
|1982||3||10 (25)||{{Suis}} [[Luzern]]||11,5/13 (+ 10, = 3, - 0)||88,5||2||argant||1||aour
|-
|1984||3||11 (26)||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||1||argant||1||aour
|-
|1986||3||12 (27)||{{EAU}} [[Dubai]]||10/10 (+ 10, = 0, - 0)||100||1||aour||1||aour
|-
|1990||2||14 (28)||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||7,5/10 (+ 7, = 1, - 0)||75||2||argant||2
|-
|1992||2||15 (29)||{{Slovenia}} [[Bled]]||4/9 (+ 3, = 2, - 4)||44,4||42||-||1||aour
|-
|}
{{EloChart|Q13600125}}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]
*{{en}}[http://www.wtharvey.com/gapr.html 35 Lec'hiadenn a-bouez ag he fartiennoù ]
*{{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16111 He fartiennoù e Chessgames]
{{DEFAULTSORT:Gaprindachvili, Nona}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1941]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
35ttn6vy60werns05uk7mqhujoraaw0
2188330
2188329
2026-04-23T04:01:06Z
Dakbzh
58931
2188330
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nona Gaprindaschwili 1982 Kissingen.jpg|right|180px|Nona Gaprindachvili e Tournamant etrekadel [[Bad Kissingen]] e 1982.]]
'''Nona Gaprindachvili''' (e [[jorjieg]]: ნონა გაფრინდაშვილი), ganet d'an [[3 a viz Mae]] [[1941]] e [[Zougdidi]], e Republik [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[Unaniezh Soviedel]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Meur (GM) eo abaoe 1978, Mestrez-veur (WGM) e oa abaoe 1976, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1962, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1961, Tredeog Broadel eo abaoe 2013<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13310828 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 185 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Ebrel 2026, 2 128 he renk ''Fonnapl'' ha 2 124 he renk ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]</ref>.<br/>2 495 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1987.<br/>
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 1956, e 1959, e 1960 hag e 1961.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad soviedat ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Renk
|-
|Du 1957||17||[[Vilnius]]||8/17 (+ 6, = 4, - 7)||11-13/18
|-
|Du 1960||20||[[Riga]]||11,5/18 (+ 7, = 9, - 2)||4/19
|-
|1964||24||[[Tbilisi]]||15/19||1/20
|-
|1973||36||[[Tbilisi]]||13/19||1/20
|-
|1981||41||[[Ivano-Frankivsk]]||12/17||1/18, rampo gant [[Nana Ioseliani]]
|-
|1983||43||[[Vilnius]]||12,5/17||1/18
|-
|1985||45||[[Yerevan]]||12,5/17||1/18
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoariet he deus meur a wezh<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Mizioù ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}} [[Batoumi]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||16/32
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}} [[Varsovia]]||4,5/11 (+ 3, = 3, - 5)||115/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}} [[varna]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||61/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}} [[Silivri]]||5,5/11 (+ 5, = 1, - 5)||62/115
|-
|}
==== Kampionad bedel ar Maouezi ====
Kampionez e voe etre 1962 ha 1978. E miz Here 1961 e oa bet trec'h, 13/16 (+ 10, = 6, - 0) e Tournamant an Danvezioù Kampionezed e [[Vrnjačka Banja]] ([[Yougoslavia]])<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1962-cand.html Candidates' tournament :: Vrnjačka Banja 1961 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Poentoù||Enebourez||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1962||{{URSS}} [[Moskov]]||9-2 (+ 7, = 4, - 0)||[[Yelizaveta Bykova]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1962.html Women's World Chess Championship 1960-1962 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1965||{{URSS}} [[Tbilisi]]||8,5-4,5 (+ 7, = 3, - 3)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1965.html Women's World Chess Championship 1963-1965 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1969||{{URSS}} [[Tbilisi]] ha [[Moskov]]||8,5-4,5 (+ 6, = 5, - 4)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1969.html Women's World Chess Championship 1966-1969 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Mae 1972||{{URSS}} [[Riga]]||8,5-7,5 (+ 5, = 7, - 2)||[[Alla Kushnir]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1972.html Women's World Chess Championship 1969-1972 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Here ha Du 1975||{{URSS}} [[Pitsunda]] ha [[Tbilisi]]||8,5-3,5 (+ 8, = 1, - 3)||[[Nana Alexandria]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc1975-wch.html World Championship match :: Pitsunda & Tbilisi 1975 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Eost 1978||{{URSS}} [[Pitsunda]]||6,5-8,5 (+ 2, = 9, - 4)||[[Maia Tchibourdanidze]]||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/p/pbjz9lbk-wwc1978.html Women's World Chess Championship 1975-1978 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Mizioù ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||
|-
|Here ha Du 1997||erlec'hierez 2||4||{{Suis}} [[Luzern]] ||0/2 (+ 0, = 0, - 2)
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus e skipailh [[URSS]] etre 1963 ha 1990 hag e skipailh [[Jorjia]] e 1992
<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/pbjz9lbk.html]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1963||1||2||{{YUG}} [[Split]] ||11,5/12 (+ 11, = 1, - 0)||95,8||1||aour||1||aour
|-
|1966||1||3||[[Republik Kevreadel Alamagn]] [[Oberhausen]] || 9/10 (+ 8, = 2, - 1)||81,8||1||aour||1||aour
|-
|1969||1||4||{{Polonia}} [[Lublin]] ||9,5/10 (+ 9, = 1, - 0)||95||1||aour||1||aour
|-
|1972||1||5 (20)||{{YUG}} [[Skopje]] ||6,5/8 (+ 5, = 3, - 0)||81,3||1||aour||1||aour
|-
|1974||1||6||{{Kolombia}} [[Medellín (Kolombia)|Medellín]] ||10/12 (+ 8, = 4, - 0)||83,3||1||aour||1||aour
|-
|1978||2||8 (23)||{{Arc'hantina}} [[Buenos Aires]] ||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||86,4||1||aour||1||aour
|-
|1980||2||9 (24)||{{Malta}} [[Valletta]] ||9,5/12 (+ 8, = 3, - 1)||79,2||1||aour||1||aour
|-
|1982||3||10 (25)||{{Suis}} [[Luzern]]||11,5/13 (+ 10, = 3, - 0)||88,5||2||argant||1||aour
|-
|1984||3||11 (26)||{{Gres}} [[Thessaloniki]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||1||argant||1||aour
|-
|1986||3||12 (27)||{{EAU}} [[Dubai]]||10/10 (+ 10, = 0, - 0)||100||1||aour||1||aour
|-
|1990||2||14 (28)||{{Yougoslavia}} [[Novi Sad]]||7,5/10 (+ 7, = 1, - 0)||75||2||argant||2
|-
|1992||2||15 (29)||{{Slovenia}} [[Bled]]||4/9 (+ 3, = 2, - 4)||44,4||42||-||1||aour
|-
|}
{{EloChart|Q13600125}}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13600125 He fichenn FIDE]
*{{en}}[http://www.wtharvey.com/gapr.html 35 Lec'hiadenn a-bouez ag he fartiennoù ]
*{{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16111 He fartiennoù e Chessgames]
{{DEFAULTSORT:Gaprindachvili, Nona}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1941]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
rnr33o8uopa0s90rwxubkb9fuztbnwt
Maia Tchibourdanidze
0
17892
2188351
2149966
2026-04-23T11:36:49Z
Dakbzh
58931
2188351
wikitext
text/x-wiki
[[Skeudenn:Chiburdanidze Maia.jpg|right|thumb|180px|Maia Tchibourdanidze en [[Heraklion]], 2007.]]
'''Maia Tchibourdanidze''' ([[jorjieg]]: მაია ჩიბურდანიძე), ganet d'ar [[17 a viz Genver]] [[1961]] e [[Kutaisi]] ([[RSS Jorjia]], [[URSS]]), zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia (bro)|jorjian]] ha [[URSS|soviedat]].<br/>Kampionez e [[Kampionezed bedel echedoù|kampionad bedel ar maouezi]] eo bet adalek 1978 betek 1991.<br/>
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/13600036 He fichenn FIDE]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20070211040908/http://www.supreme-chess.com/famous-chess-players/maya-chiburdanidze.html Maia Tchibourdanidze e Supremechess, 666 partienn e pgn]
*{{en}} [http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=16894 Maia Tchibourdanidze e Chessgames]
*{{en}} [http://www.wtharvey.com/chib.html 25 Lec'hiadenn a-bouez hag he fartiennoù]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20160303231206/http://www.chessdryad.com/articles/rankfile/art_03.htm Maia Tchibourdanidze e SUA e-pad ar "Perestroika"]
{{DEFAULTSORT:Tchibourdanidze, Maia}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1961]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:Kampionezed bedel echedoù]]
noptc2og4titk1yj5pl1ybidi89qmyo
Donald Rumsfeld
0
21511
2188352
2017074
2026-04-23T11:40:02Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188352
wikitext
text/x-wiki
[[Skeudenn:Donald Rumsfeld Defenselink.jpg|thumb|Donald Rumsfeld]]
'''Donald Henry Rumsfeld''' a oa bet ganet d'an [[9 Gouere]] [[1932]] e [[Chicago]], [[Illinois]], [[SUA]] - 2021.
21añ [[sekretour Difenn SUA]] e oa bet etre [[2001]] ha d'an [[8 Du]] [[2006]]. Etre [[1975]] ha [[1977]] e oa bet war ar post-se c'hoazh e gouarnamant [[Gerald Ford]]. An den yaouankañ bet war ar post eo bet.
==Liammoù diavaez==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20040111124335/http://www.whitehouse.gov/government/rumsfeld-bio.html]
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20061115085641/http://www.defenselink.mil/bios/secdef_bio.html]
{{DEFAULTSORT:Rumsfeld, Donald}}
[[Rummad:Politikourien Stadoù-Unanet Amerika]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1932]]
f5t0kj8av4z6bt47ehtfqtyuv7x9dvm
Laour-vez
0
28513
2188277
2186016
2026-04-22T16:38:43Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Sarkofaj]] da [[Llaour-vez]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2186015
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Egypt.KV8.01.jpg|thumb|Laour-vaen ar [[faraon]] [[Merenptah]]]]
Ul '''laour-vaen''' zo un arched graet e [[maen]] ma lakaer war-eeun ur c'horf-marv, hep arched e [[koad]] ebet. Da vez e talvez ul laour-vaen eta.
== Istor ==
Skrivañ a rae [[Herodotos]], an istorour [[henc'hres]]ian eus ar {{Vvet kantved kt JK}}, e veze benet al laourioù-maen kentañ en ur seurt maen a lakae kig ar c'horfoù-marv a oa enne da vont buanoc'h da get, alese an anv [[henc'hresianek]] σαρκοφάγος ''sarkofágos'', eus σάρξ ''sárks'' "kig ha φάγομαι ''fágomai'' "debriñ".
Al laourioù-maen graet gant maen-raz eus [[Assus]] e [[Troad]], anvet ''lapis Assius'' e [[latin]], o dije bet ar perzh da lakaat ar c'horfoù lakaet enne da goazhañ, ha dre se e vezent anvet ivez ''sarkophagos lithos'' "maen kigdebrer". An holl laourioù-maen graet diwar maen-raz o deus ar perzh-se, muioc'h pe nebeutoc'h, hag er fin e voe implijet an anv-se evit envel an archedoù maen dre vras.
En [[Henegipt]] e veze graet gant laourioù-maen evit diwall [[balzamegenn]]où an uhelidi, gant meur a arched lakaet e-barzh, an eil en egile. Graet e veze ''neb ânkh'' "mestr ar vuhez" eus ul laour-vaen a-seurt-se, hag a arouezie ur skaf, ur vagig, e kredennoù Henegiptiz.
<gallery mode="packed" heights="220px">
Tomb of Frederick II, Holy Roman Emperor - Cathedral of Palermo - Italy 2015.jpg|Laour-vaen Frederik II, [[Palermo]]
Sarkophag in Aphrodisias.jpg|Aspadennoù eus an Amzer-Gozh en [[Afrodisias]], [[Turkia]]
DSC00088 - Sarcofago fenicio del sec. V a.C. - da Palermo - Foto G. Dall'Orto.jpg|Laour-vaen [[kartada|gartajian]], V{{vet}} kantved kent JK
</gallery>
{{Commonscat|Sarcophagi}}
[[Rummad:Henc'hres]]
[[Rummad:Henegipt]]
[[Rummad:Marv]]
2idnhdq3c5ksw9tr4mmmdlvoscsp0kd
2188281
2188277
2026-04-22T16:40:49Z
Huñvreüs
54570
anv hervez kaozeadenn
2188281
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Egypt.KV8.01.jpg|thumb|Laour-vez ar [[faraon]] [[Merenptah]]]]
Ul '''laour-vez''' zo un arched, graet e [[maen]] pe un danvez all, ma lakaer war-eeun ur c'horf-marv, hep arched e [[koad]] ebet.
== Istor ==
Skrivañ a rae [[Herodotos]], an istorour [[henc'hres]]ian eus ar {{Vvet kantved kt JK}}, e veze benet al laourioù-mez kentañ en ur seurt maen a lakae kig ar c'horfoù-marv a oa enne da vont buanoc'h da get, alese an anv [[henc'hresianek]] σαρκοφάγος ''sarkofágos'', eus σάρξ ''sárks'' "kig ha φάγομαι ''fágomai'' "debriñ".
Al laourioù-bez graet gant maen-raz eus [[Assus]] e [[Troad]], anvet ''lapis Assius'' e [[latin]], o dije bet ar perzh da lakaat ar c'horfoù lakaet enne da goazhañ, ha dre se e vezent anvet ivez ''sarkophagos lithos'' "maen kigdebrer". An holl laourioù-maen graet diwar maen-raz o deus ar perzh-se, muioc'h pe nebeutoc'h, hag er fin e voe implijet an anv-se evit envel an archedoù maen dre vras.
En [[Henegipt]] e veze graet gant laourioù-maen evit diwall [[balzamegenn]]où an uhelidi, gant meur a arched lakaet e-barzh, an eil en egile. Graet e veze ''neb ânkh'' "mestr ar vuhez" eus ul laour-vaen a-seurt-se, hag a arouezie ur skaf, ur vagig, e kredennoù Henegiptiz.
<gallery mode="packed" heights="220px">
Tomb of Frederick II, Holy Roman Emperor - Cathedral of Palermo - Italy 2015.jpg|Laour-vaen Frederik II, [[Palermo]]
Sarkophag in Aphrodisias.jpg|Aspadennoù eus an Amzer-Gozh en [[Afrodisias]], [[Turkia]]
DSC00088 - Sarcofago fenicio del sec. V a.C. - da Palermo - Foto G. Dall'Orto.jpg|Laour-vaen [[kartada|gartajian]], V{{vet}} kantved kent JK
</gallery>
{{Commonscat|Sarcophagi}}
[[Rummad:Henc'hres]]
[[Rummad:Henegipt]]
[[Rummad:Marv]]
2olfl3t85uj2b5riq6oxhr2gbf918fh
2188282
2188281
2026-04-22T16:41:02Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Llaour-vez]] da [[Laour-vez]]: Titl skrivet fall
2188281
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Egypt.KV8.01.jpg|thumb|Laour-vez ar [[faraon]] [[Merenptah]]]]
Ul '''laour-vez''' zo un arched, graet e [[maen]] pe un danvez all, ma lakaer war-eeun ur c'horf-marv, hep arched e [[koad]] ebet.
== Istor ==
Skrivañ a rae [[Herodotos]], an istorour [[henc'hres]]ian eus ar {{Vvet kantved kt JK}}, e veze benet al laourioù-mez kentañ en ur seurt maen a lakae kig ar c'horfoù-marv a oa enne da vont buanoc'h da get, alese an anv [[henc'hresianek]] σαρκοφάγος ''sarkofágos'', eus σάρξ ''sárks'' "kig ha φάγομαι ''fágomai'' "debriñ".
Al laourioù-bez graet gant maen-raz eus [[Assus]] e [[Troad]], anvet ''lapis Assius'' e [[latin]], o dije bet ar perzh da lakaat ar c'horfoù lakaet enne da goazhañ, ha dre se e vezent anvet ivez ''sarkophagos lithos'' "maen kigdebrer". An holl laourioù-maen graet diwar maen-raz o deus ar perzh-se, muioc'h pe nebeutoc'h, hag er fin e voe implijet an anv-se evit envel an archedoù maen dre vras.
En [[Henegipt]] e veze graet gant laourioù-maen evit diwall [[balzamegenn]]où an uhelidi, gant meur a arched lakaet e-barzh, an eil en egile. Graet e veze ''neb ânkh'' "mestr ar vuhez" eus ul laour-vaen a-seurt-se, hag a arouezie ur skaf, ur vagig, e kredennoù Henegiptiz.
<gallery mode="packed" heights="220px">
Tomb of Frederick II, Holy Roman Emperor - Cathedral of Palermo - Italy 2015.jpg|Laour-vaen Frederik II, [[Palermo]]
Sarkophag in Aphrodisias.jpg|Aspadennoù eus an Amzer-Gozh en [[Afrodisias]], [[Turkia]]
DSC00088 - Sarcofago fenicio del sec. V a.C. - da Palermo - Foto G. Dall'Orto.jpg|Laour-vaen [[kartada|gartajian]], V{{vet}} kantved kent JK
</gallery>
{{Commonscat|Sarcophagi}}
[[Rummad:Henc'hres]]
[[Rummad:Henegipt]]
[[Rummad:Marv]]
2olfl3t85uj2b5riq6oxhr2gbf918fh
Yezh ar Sinoù Spagnol
0
33818
2188337
1580736
2026-04-23T04:12:13Z
Rouédrouiz
90903
Rouédrouiz en deus kaset ar bajenn [[Yezh ar Sinoù Spagnolek]] da [[Yezh ar Sinoù Spagnol]]: Ar yezhoù dre sinoù a zo distag diouzh ar yezhoù lavar ; neuze "Spagnol" a glot gwelloc'h.
1580736
wikitext
text/x-wiki
'''Yezh ar Sinoù Spagnolek'''<ref>[http://www.ethnologue.com/language/ssp Lengua de Señas Española]</ref> ([[Spagnoleg]]: '''Lengua de Señas Española''', ''LSE'') a zo ur [[yezhoù dre sinoù|yezh dre sinoù]] implijet gant kumuniezh ar re vouzar e [[Spagn]] (2.384.000<ref>[http://www.ethnologue.com/country/ES Deaf Population Spain]</ref>) hag e meur a stad all.
== Notennoù ==
<references />
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù|Spagnolek]]
moe0sk0w4t9fzpr6cc8ekgq64hdviea
2188339
2188337
2026-04-23T04:14:59Z
Rouédrouiz
90903
Lakaat an destenn da glotañ gant an titl
2188339
wikitext
text/x-wiki
'''Yezh ar Sinoù Spagnol'''<ref>[http://www.ethnologue.com/language/ssp Lengua de Señas Española]</ref> ([[Spagnoleg]]: '''Lengua de Señas Española''', ''LSE'') a zo ur [[yezhoù dre sinoù|yezh dre sinoù]] implijet gant kumuniezh ar re vouzar e [[Spagn]] (2.384.000<ref>[http://www.ethnologue.com/country/ES Deaf Population Spain]</ref>) hag e meur a stad all.
== Notennoù ==
<references />
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù|Spagnolek]]
fv24fd0hhiinegr4e3u44ut97h6lgba
Yezh ar Sinoù Alaman
0
34911
2188334
1580797
2026-04-23T04:10:32Z
Rouédrouiz
90903
Rouédrouiz en deus kaset ar bajenn [[Yezh ar Sinoù Alamanek]] da [[Yezh ar Sinoù Alaman]]: Ar yezhoù dre sinoù a zo distag diouzh ar yezhoù lavar ; neuze "Alaman" a glot gwelloc'h.
1580797
wikitext
text/x-wiki
'''Yezh ar Sinoù Alamanek'''<ref>[http://www.ethnologue.com/language/gsg DGS]</ref> ([[Alamaneg]]: '''Deutsche Gebärdensprache''', ''DGS'') a zo ur [[yezhoù dre sinoù|yezh dre sinoù]] implijet gant [[Kumuniezh ar re vouzar]] en [[Alamagn]] (8 000 000<ref>[http://www.ethnologue.com/country/DE Deaf Population Germany]</ref>) hag e meur a stad all.
== Notennoù ==
<references />
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù|Alamanek]]
mffedh8ker2pz6ge0tbv3b8bzfrrgm6
2188336
2188334
2026-04-23T04:10:55Z
Rouédrouiz
90903
Lakaat an destenn da glotañ gant an titl
2188336
wikitext
text/x-wiki
'''Yezh ar Sinoù Alaman'''<ref>[http://www.ethnologue.com/language/gsg DGS]</ref> ([[Alamaneg]]: '''Deutsche Gebärdensprache''', ''DGS'') a zo ur [[yezhoù dre sinoù|yezh dre sinoù]] implijet gant [[Kumuniezh ar re vouzar]] en [[Alamagn]] (8 000 000<ref>[http://www.ethnologue.com/country/DE Deaf Population Germany]</ref>) hag e meur a stad all.
== Notennoù ==
<references />
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù|Alamanek]]
sla61udm7jejv4iduibkueawe8hp5es
Yezh ar Sinoù Italian
0
35235
2188331
1580704
2026-04-23T04:05:07Z
Rouédrouiz
90903
Rouédrouiz en deus kaset ar bajenn [[Yezh ar Sinoù Italianek]] da [[Yezh ar Sinoù Italian]]: Ar yezhoù dre sinoù a zo distag diouzh ar yezhoù lavar ; neuze "Italian" a glot gwelloc'h.
1580704
wikitext
text/x-wiki
'''Yezh ar sinoù italianek'''<ref>[http://www.ethnologue.com/language/ise Lingua dei Segni Italiana]</ref> ([[Italianeg]]: '''Lingua dei Segni Italiana''', ''LIS'') a zo ur [[yezhoù dre sinoù|yezh dre sinoù]] implijet gant kumuniezh ar re vouzar en [[Italia]] (3.525.000<ref>[http://www.ethnologue.com/country/IT Deaf Population Italy]</ref>), [[Suis]] (426.800<ref>[http://www.ethnologue.com/country/CH Deaf Population Switzerland]</ref>), [[San Marino]] (1.460<ref>[http://www.ethnologue.com/country/SM Deaf Population San Marino]</ref>) hag e meur a stad all.
== Notennoù ==
<references />
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù|Italianek]]
imz45fxx40juqpa441j2nrlif1a3gux
2188333
2188331
2026-04-23T04:08:17Z
Rouédrouiz
90903
Lakaat an destenn da glotañ gant an titl
2188333
wikitext
text/x-wiki
'''Yezh ar sinoù italian'''<ref>[http://www.ethnologue.com/language/ise Lingua dei Segni Italiana]</ref> ([[Italianeg]]: '''Lingua dei Segni Italiana''', ''LIS'') a zo ur [[yezhoù dre sinoù|yezh dre sinoù]] implijet gant kumuniezh ar re vouzar en [[Italia]] (3.525.000<ref>[http://www.ethnologue.com/country/IT Deaf Population Italy]</ref>), [[Suis]] (426.800<ref>[http://www.ethnologue.com/country/CH Deaf Population Switzerland]</ref>), [[San Marino]] (1.460<ref>[http://www.ethnologue.com/country/SM Deaf Population San Marino]</ref>) hag e meur a stad all.
== Notennoù ==
<references />
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù|Italianek]]
lzd1l5io6iq2ag76espc1nqntfcv5q9
Musashi Miyamoto
0
35461
2188270
2121725
2026-04-22T13:57:02Z
Durifon
62716
/* Monumant */ Long term cross wiki abuse -https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Faux-nez/Praelongum
2188270
wikitext
text/x-wiki
{{kempenn}}
{{Databox}}
'''Musashi Miyamoto''' pe Takezō Shimmen d'eus e anv gwirion (Miyamoto o vezañ anv ar geriadenn lec'h ma z'eo ganet, Musashi un doare da lenn ar re ideogrammoù Takezō). Ganet e [[1584]], marvet an [[19 a viz Mae]] [[1645]].
Bez eo bet unan d'eus ar [[Japan]]iz anavezetañ er bed, bez eo ivez klezeour brudetañ bro Japan.
== Buhez ==
Kroget en d'eus Miyamoto Musashi gant an emganioù daouder d'an oad a 13 vloaz. Ar wech kentañ e vo dezhañ da lazhañ unan bennak (a-enep Arima Kihei e 1596). Oadet a 17 vloaz kemer a ra perzh e emgann Sekigahara (1600). An emgann a velo an trec'h o vont gant lu Ieyasu Tokugawa goude marv Hideyoshi Toyotomi. Musashi a oa e lu Toyotomi, chom a ra 'vel marvet war an tachenn emgann.
Betek ma vije oadet a 29 bloaz e gemero perzh e 60 emgann daouder, an niver brashañ anezho en ur vezañ armet gant ur Bokken ( ur sabrenn e koad, implijet gant ar re Samourai evit gourdoniñ). Ar met ez eo neuze gant ur Bokken a-enep sabrennoù gwirion (Katana).
An emgann daouder diwezhañ a vezo kaset da benn gant Musashi (an hini brudetañ) a vezo d'an 13 a viz ebrel 1612, a-enep brashañ sabrenner bro Japan Kojirō Sasaki. Ur wech c'hoazh e vezo trec'h war e enebour. Implijout a raio ur Bokken vras, hervez a vize bet kizellet 'barzh roeñv ar vag en doa servijet da zegas an daou sabrenner war enezenn Funa., Goude-se e paouez gant an emganioù daouder ha kemer a ra ur garg nevez hini penn-bras ur rann d'eus lu an Aotrou Ogasawara.
Kemer a raio perzh e sez kastell Hara e 1638, 'pad emsavadeg ar Gristenien kaset gant Shirō Amakusa.Oadet a 59 bloaz (1643) setu Musashi loc'het trezek menez Iwato, lec'hiet e-kichen Kumamoto. Eno e vev en ur vougev, hini Regandô. Kaset en d'eus gantañ un daol-skrivañ, d'an 10 d'eus an dekvet miz ez eo krog da skrivañ al levr Gorin no sho.
Krouet en d'eus ivez ur skol emgannata ('vit deskiñ implij ur [[sabrenn]]) pe "ryū" a vezo anvet skol an daou sabrennoù (Niken ryū), ha goude-se skol an daou oabl (Niten ryū). Pezh a zo dibarr ez eo an doare emgannañ, an doare gant daou sabrenn war ar memes tro. Alas ne voe ket gwelet mat gant an [[Mikado|Impalaer]], e doare amgannaña vezo kollet 'vit an darn vrashañ anezhi.
== Herez ==
Hiziv an deiz ez eus c'hoaz d'eus e skol, an deskiñ a zo kaset da benn gant ul lignez a vistri hag a zo diskennidi deskibien Musashi. Ar skol-se a zo an [[Hyōhō Niten Ichi-ryū]] ( "Skol an daou oabl").
Kavet e vez ivez skolioù all gant al lostger Niten Ichiryu met en un doare ofisiel ne vez liamm ebet etrezo hag herez gant ar skol Hyoho Niten Ichiryu.
Musashi a zo anavezet ivez evit bezañ skrivagner ul levr strategiez ar [[Gorin no shō]] pe levr ar pemp rodoù skrivet pa oa oadet a 60 vloaz. E fin e vuhez e chomas sioulig 'barzh e vougev, sevel a ra ur pell-sell d'eus e vuhez. Adal kement-se e sav "lezennoù" a c'hell bezañ implijet kement 'vit an emgann daouder pe 'vit an emgann niverusoc'h, pe 'vit ar vuhez pemdeziek.
Ar pemp "rodoù" a zo ur skeudenn d'eus ar pemp estaj a ya d'ober ar savadurioù marvel Boudeek (gorintō), ar re-se o vezañ ur skeudenn d'eus ar pemp elfenn diazez Japanaat. Neuze 5 tamm a ya d'ober al levr :
- An dour: Nerzhiañ e gorf hag e spered
- An tan: Kadoniezh ( strategiezh brezel) evit an emgannioù daouder hag an emgannioù niverusoc'h.
- An avel: burutelladur ar skolioù emgannata all.
- Ar goullo: Sevel ur soñj d'eus mennad ar re Samourai. Ar goulloder a zo ur pal da dizout 'vit ar re Samourai, un tem pouezus eo 'vit ar budō.
Al levr a zo bet implijet 'vit an doare da gas an aferioù e bro Japan. Implijet 'vez dreist-holl 9 frazenn d'eus outañ:
1. Stourm a-enep ar soñjoù hudur.
2. Krouiñ ha nerzhiañ e hent/spered dezhañ e-unan en ur labourat e unan penn.
3. Labourat war an holl arzoù, chom hep bezañ stañket war unan nemetken.
4. Deskiñ ha mestroniañ hent/spered an holl micherioù ha chom hep bezañ bac'het war unan nemetken.
5. Gouzout gwelet ar mad hag ar fall a c'hell bezañ degaset gant kement tra.
6. Forzh pese mare pe stad a vije, deskiñ implijout e varn dre santout.
7. Gouzout dre anien da welet kement tra, memes ma vez kuzhet deomp.
8. Diwal mat, d'ar munudoù.
9. Chom hep koll amzer 'vit traou didalvoud.
== Musashi ha sevenadurez Japan ==
* ''Shura no Toki'' ( Mare ar Shura) Tresadenn-bev Japanaat krouet e 2004.
* ''Gun Musashi'' Tresadenn-bev Japanaat krouet e 2006.
* ''Miyamoto Musashi'', aozet gant Kenji Mizoguchi (1944)
* ''Samurai Miyamoto Musashi'', aozet gant Hiroshi Inagaki (1954)
* ''Miyamoto Musashi'', aozet gant Yasuo Kohata (1954)
* ''Miyamoto Musashi'', aozet gant Tomu Uchida (1961)
* ''Miyamoto Musashi'', aozet gant Tai Katō (1973)
* ''Musashi'', aozet avit NHK (2003), gant Ichikawa "Ebizo" Shinnosuke
== Notennoù ==
{{Daveoù}}
{{Boest Istor Japan}}
[[Rummad:Samouraied]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1584]]
[[Rummad:Marvioù 1645]]
pueksmkkglg6xhy16yorhcsef787dd3
Rummad:Tud a afer Breizh
14
36087
2188268
740605
2026-04-22T13:25:11Z
Arko
540
rummad
2188268
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Tud a afer hervez o bro|Breizh]]
[[Rummad:Embregerezhioù Breizh]]
bdxeobfxc7qrqvupofqx6m4ahvkhiu5
Kaozeal:Laour-vez
1
38957
2188279
2186031
2026-04-22T16:38:44Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Kaozeal:Sarkofaj]] da [[Kaozeal:Llaour-vez]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2186031
wikitext
text/x-wiki
E-lec'h "etruskat" em eus lakaet "etrusk": ne lavarer ket "saozat". [[Implijer:Bianchi-Bihan|Bianchi-Bihan]] 24 Kzu 2007 da 09:26 (UTC)
=="Sarkofaj" : ger ijinet ?==
Neblec'h ne gavan *''sarkofaj'' ; unan eus dibaboù [[Dibar:Degasadennoù/Leoniz|Leoniz]] e seblant bezañ, p'en deus skrivet [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Erer&type=revision&diff=1840771&oldid=1615040 "egled" evit "erered"] ha [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Revrfouzherezh&diff=next&oldid=1837841 "akt seksuel gant an homoseksueled" e-lec'h "darempredoù heñvelreviat".<br>
An euzhadenn all *''sarkofajenn'' a gaver el lec'hienn [https://glosbe.com/fr/br/sarcophage Glosbe], hep daveenn.
;Daveennoù
*{{fr}} <small>'''SARCOPHAGE'''</small>
::Vallée 1937 : ''laour-vez'', ''laour-vaen'' f. pl. ''laouriou-bez'', ''laouriou-maen''
::Hemon 1985 : geler* 2.
::Le Gléau 1993 : Geler (F.) ''Ar vrezelourien skeudennet war '''geler'''-vaen ar winieg Amendola a zo diarc'hen'' <small>NOTK.</small> p. 330
::Ménard 2012 : laour-vaen ''f.'' laourioù-maen
::Al Liamm 2014 : laour ''f.'' -ioù
:{{br}} <small>'''LAOUR'''</small>
::Troude 1876 : s. f. C. Bière, cercueil ; pl. ''iou''. Ce mot paraît être une contraction de ''laouer''.
::Ernault 1927 : f. pl.''iou'' Cercueil, bière
::Hemon 1943 : f. '''-ioù''' cercueil
::Hemon 1985 : f. '''-ioù''' cercueil
::Al Liamm 2014 : ''f.'' '''-ioù''' cercueil
*{{br}} <small>'''SARKE'''</small>
::Catholicon 1499 : Sarqueu. ga. sarcueil sepulchre.
::Gwelit [http://devri.bzh/dictionnaire/s/sarke/ Devri]
::Deshayes 2003 : (''sarqueu'' 1499) s. m., cercueil, est un emprunt à l'ancien français ''sarqueu'' (1083), issu du bas latin ''sarcophagus''.
▶▶ Me 'lakafe '''Laour-vaen''' da ditl ar pennad.--[[Dibar:Degasadennoù/2A01:CB08:890E:C600:FDBE:B457:218E:AC49|2A01:CB08:890E:C600:FDBE:B457:218E:AC49]] 11 C'hwe 2022 da 08:28 (UTC)
:'''Laour-vaen''' eo er pennad [[Doueed an Olimpos]] (alc'hwez ar skeudenn gentañ). [[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ([[Kaozeadenn Implijer:Ar choler|kaozeal]]) 13 C'hwe 2022 da 14:53 (UTC)
Demat, '''laour-vez''' a lakfen da didl ar pennad kentoc'h, pa oa reoù e plom ivez (Henroma, Europa adarre adalek dibenn ar Grennamzer) pe e plastr. En ur venegiñ '''laour-vaen''' e deroù ar pennad eveljust, p'eo implijet kalz ha kinniget e meur a c'heriadur. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 16:14 (UTC)
:laour-vez a seblant dedennusoc'h, rak evel ma larez e oa reoù e plom.... [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 16:53 (UTC)
2ktiwgdjubd2wd0sa9z9hlu6qsjlw6t
2188284
2188279
2026-04-22T16:41:02Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Kaozeal:Llaour-vez]] da [[Kaozeal:Laour-vez]]: Titl skrivet fall
2186031
wikitext
text/x-wiki
E-lec'h "etruskat" em eus lakaet "etrusk": ne lavarer ket "saozat". [[Implijer:Bianchi-Bihan|Bianchi-Bihan]] 24 Kzu 2007 da 09:26 (UTC)
=="Sarkofaj" : ger ijinet ?==
Neblec'h ne gavan *''sarkofaj'' ; unan eus dibaboù [[Dibar:Degasadennoù/Leoniz|Leoniz]] e seblant bezañ, p'en deus skrivet [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Erer&type=revision&diff=1840771&oldid=1615040 "egled" evit "erered"] ha [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Revrfouzherezh&diff=next&oldid=1837841 "akt seksuel gant an homoseksueled" e-lec'h "darempredoù heñvelreviat".<br>
An euzhadenn all *''sarkofajenn'' a gaver el lec'hienn [https://glosbe.com/fr/br/sarcophage Glosbe], hep daveenn.
;Daveennoù
*{{fr}} <small>'''SARCOPHAGE'''</small>
::Vallée 1937 : ''laour-vez'', ''laour-vaen'' f. pl. ''laouriou-bez'', ''laouriou-maen''
::Hemon 1985 : geler* 2.
::Le Gléau 1993 : Geler (F.) ''Ar vrezelourien skeudennet war '''geler'''-vaen ar winieg Amendola a zo diarc'hen'' <small>NOTK.</small> p. 330
::Ménard 2012 : laour-vaen ''f.'' laourioù-maen
::Al Liamm 2014 : laour ''f.'' -ioù
:{{br}} <small>'''LAOUR'''</small>
::Troude 1876 : s. f. C. Bière, cercueil ; pl. ''iou''. Ce mot paraît être une contraction de ''laouer''.
::Ernault 1927 : f. pl.''iou'' Cercueil, bière
::Hemon 1943 : f. '''-ioù''' cercueil
::Hemon 1985 : f. '''-ioù''' cercueil
::Al Liamm 2014 : ''f.'' '''-ioù''' cercueil
*{{br}} <small>'''SARKE'''</small>
::Catholicon 1499 : Sarqueu. ga. sarcueil sepulchre.
::Gwelit [http://devri.bzh/dictionnaire/s/sarke/ Devri]
::Deshayes 2003 : (''sarqueu'' 1499) s. m., cercueil, est un emprunt à l'ancien français ''sarqueu'' (1083), issu du bas latin ''sarcophagus''.
▶▶ Me 'lakafe '''Laour-vaen''' da ditl ar pennad.--[[Dibar:Degasadennoù/2A01:CB08:890E:C600:FDBE:B457:218E:AC49|2A01:CB08:890E:C600:FDBE:B457:218E:AC49]] 11 C'hwe 2022 da 08:28 (UTC)
:'''Laour-vaen''' eo er pennad [[Doueed an Olimpos]] (alc'hwez ar skeudenn gentañ). [[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ([[Kaozeadenn Implijer:Ar choler|kaozeal]]) 13 C'hwe 2022 da 14:53 (UTC)
Demat, '''laour-vez''' a lakfen da didl ar pennad kentoc'h, pa oa reoù e plom ivez (Henroma, Europa adarre adalek dibenn ar Grennamzer) pe e plastr. En ur venegiñ '''laour-vaen''' e deroù ar pennad eveljust, p'eo implijet kalz ha kinniget e meur a c'heriadur. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 16:14 (UTC)
:laour-vez a seblant dedennusoc'h, rak evel ma larez e oa reoù e plom.... [[Implijer:Dishual|Dishual]] ([[Kaozeadenn Implijer:Dishual|kaozeal]]) 24 Meu 2026 da 16:53 (UTC)
2ktiwgdjubd2wd0sa9z9hlu6qsjlw6t
De facto
0
40837
2188345
2069152
2026-04-23T09:20:15Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188345
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Stumm an titl|''De facto''}}
'''''De facto''''' zo ul [[Listennad lavaredoù latin|lavar latin]] hag a dalv kement hag « er fedoù », pe « en oberoù » . Enebet e vez ouzh ''[[de jure]]', « hervez ar [[gwir (lezenn)|gwir]], ar reolenn ».
En ur ster ledan e talvez kement hag « e gwirionez » ivez.
==Orin==
Implijet eo bet an droienn e latin gant [[Cicero]] en e brezegenn ''Pro Milone'' :
<blockquote>''... et Pompeius de iure non de facto quaestionem tulit''<br>
... ha Pompeius a vennas ensellout ar gwir ha n'eo ket ar fed<ref>{{la}} [http://www.thelatinlibrary.com/cicero/milo.shtml#11 Cicero, ''Pro Milone'', XI]</ref>.
</blockquote>
==''De facto'', ''de jure''==
*[[Karl Martel]] ha [[Benito Mussolini]] ne renent ket ''de jure'' : ''de facto'' a raent, p'o doa muioc'h a c'halloud eget o roue.
*Anavezout ur gouarnamant ''de facto'' a c'hall bezañ anavezout ar re o deus kemeret ar galloud dre nerzh en desped d'al lezenn.
*Pa gomzer eus poblañs ''de facto'' ur vro e komzer eus an holl re a zo o chom enni daoust ma n'int ket anavezet holl gant al lezenn, evel ar re n'o dije ket paperioù.
*E broioù zo e vez ur yezh ofisiel ''de jure'', hag unan all ''de facto'' : e [[Maroko]] hag e [[Liban]] ez eo an [[arabeg]] ofisiel ''de jure'', met kenofisiel eo ar [[galleg]] ''de facto''.
* Gouarnamant [[Korsika]], e [[2018]], a embannas lakaat ar [[korseg|c'horseg]] da yezh ofisiel ''de facto'', tra ma nac'h ar Stad c'hall anavezout yezh ebet ouzhpenn ar galleg ''de jure''.
==Liammoù diavaez==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20200211004609/https://onlinelaw.wustl.edu/blog/legal-english-de-factode-jure/ ''Legal English: “De Facto/De Jure”'']
==Notennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Lavaroù latin]]
bjd5ps26ay27fh8hpkf6ldvegkz09wk
Société Générale
0
42179
2188311
2093784
2026-04-22T20:01:37Z
Arko
540
rummad
2188311
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox_Embregerezh
|anv ofisiel = Société générale
|logo = [[Skeudenn:Société Générale.png|200px]]
|lugan = « On est là pour vous aider », « Si on en parlait ? », « Conjuguons nos talents »
|furm wirel = [[Kevredad dre gevrannoù]]
|deiziad krouiñ = 4 a viz Mae [[1864]]
|date de disparition =
|deiziad pennañ = 29 a viz Gouere 1987 : prevesadur
|sez (ker) = 29, boulevard Haussmann<br />75008 [[Pariz]], Bro-C'hall
|pennoù-bras = [[Daniel Bouton]] (PDG)
|gennadoù labourerezh = [[Bank]], [[Asurañs]], [[Arc'hant]], [[Kuzuliañ]]
|produioù =
|penngevredad =
|sociétés-soeur =
|iskevredad = [[Crédit du Nord]], [[Rosbank]]
|kevranneien = gopridi 7,06%<br/>Société générale Asset management 5.63%<br/> Autocontrôle 4,41% <br/>[[Groupama]] 3,00% <br/>Meiji Life Insurance 2,55%<br/> [[Caisse des Dépôts et Consignations|CDC]] 2,06%<br/> [[Dexia]] 1,48 %
|kevezerien = [[BNP Paribas]], [[Crédit agricole]], [[HSBC]], [[Crédit mutuel]], [[LCL]], [[Caisse d'épargne]], [[Banque populaire]]
|niver implijidi = {{formatnum:120000}}
|kengreadur = 22,4 Md € ([[2006]])
|somme du bilan (banques) =
|disoc'h rik = 5,785 Md € ([[2006]])
|kevalaoù piaoul = (lod ar strollad) 29,1 Md €
|dle =
|kevaladur yalc'h = 40,9 Md € (1 a viz C'hwevrer 2008)
|lec'hienn web = [http://www.socgen.com www.socgen.com]
}}
Ar '''Société générale''' (''Pennc'hevredad evit ober evit diorren ar c'henwerzh hag an ijinerezh e Bro-C'hall'') zo anezhi unan eus [[bank]]où pennañ Europa hag unan eus ar re goshañ. Lodenn eo eus ar greanterezh bank gall ket kenwarez e-kichen [[LCL]] (bet ''Crédit lyonnais'') ha [[BNP Paribas]].
== Sez ar strollad ==
Sez ar Société générale zo 29 [[bali Haussmann]] e Pariz, e-kichen an [[Opéra Garnier]].
==Istor==
== Mesenerezh ha sponsoring ==
Sponsorañ a ra ar rugbi, ar sonerezh, an arz modern hag a-vremañ, an handisport (keveler ofisiel kevread handisport Frañs) hag ar c'hengred (kenemprañ ar vichereien, bugale diharpet).
* [https://web.archive.org/web/20080215230758/http://www.paramourdurugby.com/ skoazell skipailh rugby Bro-C'hall]
* [https://web.archive.org/web/20080410222141/http://www.socgen.com/sg/socgen/pid/174/context/SC/lang/fr/object/rubriqueSC/id/101/rubid/101/nodoctype/0.htm oberoù ar gevredad]
=== Enkadenn arc'hant miz Genver 2008 ===
Embann a ra d'ar [[24 Genver]] [[2008]] an Ao. [[Daniel Bouton]], prezidant ar Société Générale, ur c'holl a 7,1 miliard a euroioù, en o zouez 4,9 miliard a euroioù abalamour d'ur c'holl [[trading]], an afer [[Jérôme Kerviel]] eo. Koll brasañ istor ar bankoù eo.
==Renerezh an embregerezh==
* [[Daniel Bouton]] abaoe miz Du 1997
==Gwelet ivez==
*[[Bank]]
*[[Jérôme Kerviel]]
===Liammoù diavaez===
* [https://web.archive.org/web/20200207122636/http://socgen.com/ Groupe SG]
* [http://www.collectionsocietegenerale.com Dastumad arz a-vremañ] ar Société générale
<br />
[[Rummad:Bankoù]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1864]]
dpmfp4ibzdgjwnmm73aftefgcdi5arh
Brandenburger Tor
0
44559
2188326
2177040
2026-04-23T00:27:03Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188326
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin - 0266 - 16052015 - Brandenburger Tor.jpg|thumb| 300px| Ar ''Brandenburger Tor'' e 2015.]]
'''Dor Brandenburg''' (''Brandenburger Tor'' en alamaneg) a zo ur savadur e digor kornôg [[Berlin]] gozh. Un arouez eus Berlin eo. Savet eo bet gant [[Carl Gotthard Langhans]] ([[1732]]-[[1808]]) evit ar roue prusian [[Friedrich-Wilhelm II Prusia]] ([[1744]]-[[1797]]). Savet eo bet etre [[1788]] ha [[1791]], hag ur savadur a c'hiz nevezklasel eo.
== Kinnig hag istor ==
E penn bali [[Unter den Linden]] emañ Dor Brandenburg, e-lec’h ma’z eus bet un nor all, bet savet e [[1734]]. Ment an nor :
* 26 metrad uhelder
* 65,5 metrad ledander
* 11 metrad donder
Enni ez eus ivez pemp tremen ha daou diig. E [[1793]] e voe ouzhpennet en he fenn uhelañ ar pevar-a-gezeg (ur skeudenn eus doueez [[Viktoria]] gant he c’harr sachet gant pevat marc’h eo) savet gant [[Johann Gottfried Schadow]] ([[1764]]-[[1850]]). Un delwenn kouevr eo. E [[1806]] e voe kemeret gant [[Napoléon Bonaparte]], hag a felle dezhañ he c’has betek [[Pariz]]. Pa voe kollet ar galloud gantañ e voe kaset da Verlin en-dro. Dreset e voe, hag ouzhpennet e voe un arouez a c’halloud (erer Prusia) en penn an delwenn.
E-keit ma oa eus ar c’haiser, e oa an den nemetañ a c’halle treuziñ anezhi e he c’hreiz. E-kerzh [[emgann Berlin]] ez eas soudarded alaman da guzhat a-dreñv ar pevar-a-gezeg. Eus al lec’h-se e tennent, neuze e voe gwallaet ar pevar-a-gezeg, war-bouez daou varc’h. Goude an eil brezel-bed e voe lakaet neuze un nor all, e plastr, en he flas.
D’an 21 a viz Gwengolo [[1956]] e tivizas maer [[Berlin]] ma vefe nevesaet an nor (an hini nemeti eus holl dorioù kozh ar gêr hag a oa chomet en e sav). D’ar 14 a viz Kerzu [[1957]] e voe echu gant al labourioù. Pa voe savet [[Moger Berlin]] (d'an 13 a viz Eost [[1961]]) ec’h en em gavas an nor en ''no man’s land'', ha ne c’helle den ebet treuziñ anezhi. N’eus nemet an dud tost ouzh harz ar reter a c’halle gwelout anezhi. Da vare rann [[Berlin]] e voe tennet an erer a oa e penn an nor, ha lakaet en-dro ur wech unvanet [[Alamagn]].
Holl zarvoudoù pouezus istor [[Berlin]] a zo stag ouzh an nor, rak un arouez eus ar gêr hag eus ar stad eo. D’an 22 a viz Kerzu [[1989]] e voe digoret Moger Berlin da live an nor goude ma vefe en em vodet eno ouzhpenn 100 000 den. E-pad 22 vloaz ez eus bet labourioù a-benn nevesaat anezhi, ha diskouezet eo bet d’an dud e-kerzh ul lid-digor bet aozet d’an 3 a viz Here [[2002]]. Dor Brandenburg a weler war pezhioù 10, 20 hag 50 kantim [[euro]] alaman, evel un arouez eus unvanidigezh [[Alamagn]].
== Skeudennoù ==
<div class="center"><gallery>
Skeudenn:Charles Meynier - Napoleon in Berlin.png|[[Napoleon]] e Berlin.
Skeudenn:Brandenburger tor 1871.jpg|Dor Brandenburg e [[1871]]
|Dor Brandenburg Gate an devezh ma krogas labourioù [[Moger Berlin]], d'an 13 a viz Eost [[1961]]
Skeudenn:Brandenburg gate 1982.jpg|Dor Brandenburg e [[1982]], gwelet eus [[Berlin ar Reter]]. A-dreñv an Nor emañ [[Moger Berlin]]
Skeudenn:Crane removed part of Wall Brandenburg Gate.jpg|Ur c'havr o tistrujañ ul lodenn eus ar Voger a-dreñv Dor Brandenburg, e miz Kerzu [[1989]]
Skeudenn:West and East Germans at the Brandenburg Gate in 1989.jpg|Diskar [[Moger Berlin]] e [[1989]]
Skeudenn:Brandenburg Gate Quadriga at Night.jpg|Ar pevar-a-gezeg e penn an Nor
</gallery></div>
== Liammoù diavaez ==
* [https://web.archive.org/web/20201201121648/http://www.brandenburg-gate.de/ Brandenburger Tor Homepage]
* [http://www.wikimapia.org/#y=52516261&x=13377700&z=18&l=0&m=a Sell dre loarell war Dor Brandeburg] [[WikiMapia]]
* [http://www.panorama-cities.net/berlin/brandenburg_gate.html Gwel-meur Dor Brandeburg]
* [https://web.archive.org/web/20080508043907/http://www.latlon-berlin.de/histoire.htm Istor Berlin]
* {{de}} {{en}} [http://www.berlin.de/ Lec’hienn ofisiel Berlin]
* [http://www.stadtpanoramen.de/en/berlin/brandenburg_gate.html Gwel-meur eus Pariser Platz]
* [http://www.dhm.de/lindencam/ Webcam: war-eeun eus Unter den Linden]
{{Commons|Brandenburger Tor}}
[[Rummad:Savadurioù Berlin]]
acpl1ivgb5t4jnssdc3b21yruealf43
Liac'hven
0
46431
2188291
2084583
2026-04-22T17:20:40Z
JackyM59
87937
/* E broioù all */ Photograph updated
2188291
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Restr:Dolmen Roch-Feutet.JPG|thumb|''Ar Roc'h Faoutet'' e [[Karnag]], e [[Breizh]]]]
[[Restr:Korea-Ganghwado-Dolmen-01.jpg|thumb|Liac'hvenoù e [[Korea]]]]
[[Restr:paulnabrone.jpg|right|thumb|Liac'hven Poll na mBrón, e [[Kontelezh An Clár]] en [[Iwerzhon]]]]
[[Restr:hunebed-d27.jpg|right|thumb|Liac'hven e [[Borger-Odoorn]], en [[Izelvroioù]]]]
[[Restr:Antadaaboboreira.jpg|thumb|Liac'hven Aboboreira, e [[Baião]] e [[Portugal]]]]
[[Restr:MaenyBardd.jpg|thumb|Krommlec'h [[Maen y Bardd]], e-kichen [[Bwlch-y-Ddeufaen]], [[Conwy]], Kembre]]
Ul '''lia-vaen''', '''liac'h-vaen''', ''liac'h'', ''liac'hven''<ref>'''Liac'h''' ha '''liac'hven''' e Geriadurig Roparz Hemon. '''Lia''', '''liac'h''', '''lia-vaen''' e Geriadur Favereau, pajennoù 478 ha 944.</ref>, pe '''taol-vaen'''<ref>''Nouveau dictionnaire breton français'', Roparz Hemon, Al Liamm, 1978, p. 776 : '''taol-vaen'''.</ref>{{,}}<ref>''Grand dictionnaire français-breton'', F. Vallée, 1980, p. 226 : '''taol-vaen'''.</ref>{{,}}<ref>''Geriadur brezhoneg an Here'', 2001, p. 1261 : '''taol-vaen'''.</ref>{{,}}<ref>''Dictionnaire français-breton'', Martial Ménard, 2012, p. 440 : '''taol-vaen'''.</ref>, zo un aozadur mein e stumm un daol vras graet gant tud eus pobloù pe sevenadurioù en amzer a vez graet ar [[Ragistor]] anezhañ.<br>
Hiziv e ouzer ez int [[bez]]ioù goloet gant mein, savet etre dibenn ar V{{vet}} milved kent JK ha dibenn an III{{e}} milved kent JK en Europa. E broioù ar [[Reter-Pellañ]] ez eus bet savet un toullad ivez er I{{añ}} milved kent JK.<br>
Goloet e oa ar bezioù gant [[krugell]]où, bernioù douar a vez graet ''[[tumuli]]'' anezho (''tumulus'' en unander), ha ne chom netra anezho peurvuiañ.
En o stad a vremañ ez eo hañval al liac'hoù-maen ouzh taolioù, ken e veze soñjet e oant [[aoter]]ioù [[pagan]]. E gwirionez ez int kambroù ma veze douaret korfoù, ha ribouloù dindan zouar e-barzh krugelloù a zo bet krignet hag aet da get tamm-ha-tamm a-hed ar c'hantvedoù.<br>
A-wechoù e vez un trepas da vont enne, ur « rakkambr » dirak ar gambr a c'hall bezañ hirgarrezek, liestuek pe gelc'hiek.
<gallery mode="packed" heights="350px" style="margin-top:20px;">
Dolmen Vacquerie elements.gif|Lia-vaen Costa Cauda, el [[Larzac]], en [[Okitania]]
Lamalou_dolmen.gif|Lia-vaen Lamalou, [[Hérault]], [[Okitania]]
</gallery>
==Skeudennoù==
<div style="width:80%;">
===E Breizh===
<gallery mode="packed" heights="200px">
Kerbourg-01b.jpg|Lia-vaen Kerbourg, e [[Sant-Lefer]], [[Liger-Atlantel]], [[Breizh]]
LaRocheAuxFees Dolmen 2 20070408.jpg| Lia-vaen ''Maen ar Boudiged'' en [[Ezieg]], [[Il-ha-Gwilun]], [[Breizh]]
Dolmens.jpg| [[Lia-vaen Mane Kerioned]], e [[Bro-Gwened]].
</gallery>
===E broioù all===
<gallery mode="packed" heights="200px">
GM_Guelma_Roknia01.jpg|Lia-vaen e [[Roknia]], e korn-bro[[Guelma]], en [[Aljeria]]
Paço_das_vinhas.jpg|Lia-vaen Paço das Vinhas, e [[Portugal]]
Barrocal.jpg|Lia-vaen Barrocal, e korn-bro [[Evora]], e Portugal
Dolmen_Coste-Rouge_Soumont.jpg|Lia-vaen Coste-Rouge, en [[Hérault]], en [[Okitania]]
Dolmen DE BRAMONAS.jpg|Lia-vaen Bramonas, Causses de Lozère, Okitania
Dolmen tiergues.jpg|Lia-vaen Tierques, en [[Aveyron]]
Dolmen de Wéris I (Vue globale du sud).jpg|Lia-vaen [[Wéris]], e [[proviñs Luksembourg]], e [[Belgia]]
Dolmen du Poitou.JPG|Lia-vaen e [[Poatev]], e [[Bro-C'hall]]
Dolmen_ferrieres_bas.jpg|Lia-vaen Ferrières-Bas, [[Lot]], en [[Okitania]]
Dolmen_verdier.jpg|Lia-vaen Verdier, Lot, Okitania
Dolmen des Rascassols (St-Hippolyte-du-Fort).jpg|Lia-vaen ar Rascassols, [[Gard]], Okitania
Dolmen_ronc_traoucat.jpg|Lia-vaen ar Ronc Traoucat, Gard, Okitania
Dolmen gennes.jpg|Lia-vaen Gennes-sur-Loire, [[Maine-et-Loire]], Bro-C'hall
Dolmendeserves.jpg| Lia-vaen an Erves, e Sainte-Suzanne, [[Mayenne]], Bro-C'hall
Dolmen_Tella_(Huesca).jpg|Liac'hven Tella, e [[proviñs Huesca]], en [[Aragon]]
Dolmen de Santa Elena (Biescas).jpg|Liac'hven Santa Elena, e Biescas, e [[proviñs Huesca]], en [[Aragon]]
Cova d'en Daina1.JPG|Liaven Cova d'en Daina, e [[Romanyà de la Selva]], [[Baix Empordà]], [[Katalonia]]
</gallery>
</div>
==Pennadoù kar==
*[[Liaven Mane-Kerioned]]
*[[Peulvan]]
*[[krommlec'h]]
== Notennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Meurvein]]
[[Rummad:Ragistor]]
[[Rummad:Liac'hvenoù|*]]
7kf8n4mcpeor022pif4mzx9zn96lj0q
Roll livadurioù John William Waterhouse
0
57170
2188276
2179410
2026-04-22T16:19:54Z
IvanScrooge98
36646
/* Bloavezhioù 1910 */quality file
2188276
wikitext
text/x-wiki
Dastumet ez eus amañ livadurioù [[John William Waterhouse]].
===Bloavezhioù 1870===
<gallery>
Image:John William Waterhouse - Undine.JPG|''[[Ondina (boudig)|Ondina]]'' (1872)
Image:Gone_But_Not_Forgotten_-_John_William_Waterhouse.jpg|''Gone, But Not Forgotten'' (''Aet, ha n'eo ket ankouaet'') <br>1873
Image:John William Waterhouse- The Unwelcome Companion - a Street Scene in Cairo.JPG|''The Unwelcome Companion - a Street Scene in Cairo''<br />
(Kompagnun dic'hoantet - Arvest war ar straed e Cairo) <br>1873
Image:La_Fileuse_-_John_William_Waterhouse.jpg|''An nezerez''<br>1874
Image:Peristyle.jpg|<br>1874
Image:Miranda - John William Waterhouse.jpg|''[[Miranda]]''<br>1875. Awenet gant pezh-c'hoari [[Shakespeare]], [[The Tempest]].
Image:John William Waterhouse - A Sick Child brought into the Temple of Aesculapius (1877).jpg|''Ur Bugel klañv degaset da Dempl [[Asklepios]] ''<br>1877
Image:John William Waterhouse - The Remorse of the Emperor Nero after the Murder of his Mother.JPG|''Morc'hed an Impalaer Neron goude Muntr e vamm''<br>1878
</gallery>
===Bloavezhioù 1880===
<gallery>
Image:John William Waterhouse - Dolce Far Niente (1880).jpg|''Dolce far Niente''<br>1880
Image:Waterhouse-Diogenes.jpg|''Diogenes''<br>1882
Image:John William Waterhouse - The Favorites of the Emperor Honorius - 1883.jpg|''The Favorites of the Emperor Honorius''<br />(''Re garetañ an Impalaer Honorius'')<br>1883
Image:John William Waterhouse oracle 1884.png|''Orakl''<br>1884
Image:John William Waterhouse - Saint Eulalia - 1885.jpg|''Santez Eulalia''<br>1885
Image:John William Waterhouse - Magic Circle.JPG|<br>1886
Image:Cleopatra - John William Waterhouse.jpg|''[[Kleopatra]]''<br/>1888
Image:JWW Ophelia 1889.jpg|''[[Ophelia]]''<br>1889<br />
Awenet gant [[Hamlet]], pezh-c'hoari [[Shakespeare]]
</gallery>
===Bloavezhioù 1890===
<gallery>
Image:A Roman Offering - JWW.jpg|<br>1890
Image:Circe Offering the Cup to Odysseus.jpg|''Circe Offering the Cup to Odysseus'' <br />([[Kirke]] o kinnig ur banne da [[Ulises]]) (1891)
Image:John William Waterhouse - Ulysses and the Sirens (1891).jpg|''Ulysses and the Sirens'' <br />(''[[Ulises]] hag ar [[Siren]]ed'') <br>1891
Image:JohnWilliamWaterhouse-Danaë(1892).jpg|''[[Danae]]''<br>1892
Image:Circe_Invidiosa_-_John_William_Waterhouse.jpg|''Circe Invidiosa''<br>1892
Image:John William Waterhouse - A Naiad or Hylas with a Nymph, 1893.jpg|'' [[Naiadenn]] '' <br>1893
Image:John William Waterhouse - La Belle Dame sans Merci (1893).jpg|''La Belle Dame sans Merci'' (''An Itron gaer didruez'') (1893)
Image:A Female Study - John William Waterhouse.jpg|<br>1894
Image:The Lady of Shalott Looking at Lancelot.jpg|'' [[The Lady of Shallot]] Looking at Lancelot''.<br> (''Itron Kêr Skalot o sellout ouzh [[Lansalot]]''<br />1894<br /> Awenet gant [[The Lady Of Shallot]], barzhoneg [[Alfred Tennyson]] .
Image:John William Waterhouse - Ophelia (1894).jpg|''Ophelia''<br>1894<br />Awenet gant [[Hamlet]], pezh-c'hoari [[Shakespeare]]
Image:John William Waterhouse - The Shrine.JPG|<br>1895
Image:Waterhouse,_John_William_-_Saint_Cecilia_-_1895.jpg|<br>1895
Image:Pandora - John William Waterhouse.jpg|''[[Pandora]]''<br>1896
Image:John William Waterhouse - Juliet.jpg|''[[Juliet]]''<br>1898<br />Awenet gant [[Romeo and Juliet]], pezh-c'hoari [[Shakespeare]]
</gallery>
===Bloavezhioù 1900===
<gallery>
Image:The Siren.jpg|<br> ''The Siren''<br />(Ar [[Siren]]). <br />E-tro 1900
Image:Destiny - John William Waterhouse.jpg|''Destiny'' <br />
''(Tonkadur)''<br>1900
Image:The Lady Clare.jpg| <br>1900
Image:Nymphs finding the Head of Orpheus.jpg| <br>1900
Image:John William Waterhouse - Mermaid.JPG|''Ar [[morganez|vorganez]] ''<br>1901
Image:John William Waterhouse - The Crystal Ball.JPG|<br>1902
Image:John William Waterhouse - The Missal.JPG|<br>1902
Image:Windswept.jpg<br>1902
Image:John William Waterhouse - Boreas (1903).jpg|''[[Boreas]]''<br>1903
Image:Psyche-Waterhouse.jpg|''Psyche o tigeriñ ar voest alaouret''<br>1903
Image:John William Waterhouse - Psyche Opening the Door into Cupid's Garden, 1903.jpg|<br>1903
Image:Lamia and the Soldier.jpg|''Lamia and the Soldier''<br />''[[Lamia]] hag ar soudard''<br> 1905
Image:Jason and Medea - John William Waterhouse.jpg|''Jason ha Medea''<br>1907
Image:The Bouquet (study).jpg|<br>(ur studiadenn)<br>1908
Image:Gather Ye Rosebuds - Ophelia.jpg| (ur studiadenn)<br>e-tro 1908
Image:Gather Ye Rosebuds While Ye May.jpg|''[[Gather Ye Rosebuds While Ye May (1908)]]''<br>1908.
Image:John William Waterhouse - The Soul of the Rose, aka My Sweet Rose.JPG|<br>1908
Image:Waterhouse-gather ye rosebuds-1909.jpg|''[[Gather Ye Rosebuds While Ye May (1909)]]''<br> Awenet gant ar varzhoneg ''To the Virgins, to Make Much of Time'', gant [[Robert Herrick]]. <br>1909
Image:Lamia Waterhouse.jpg|''Lamia''<br>(doare 2)<br>1909
Image:Thisbe - John William Waterhouse.jpg|''Thisbe''<br>1909
</gallery>
===Bloavezhioù 1910===
<gallery>
Image:John William Waterhouse - Ophelia (1910).jpg|''[[Ophelia]]''<br>1910
Image:John William Waterhouse - Spring Spreads One Green Lap of Flowers.JPG|<br>1910
Image:John William Waterhouse - The Charmer.JPG|<br>1911
Image:JohnWilliamWaterhouse-PenelopeandtheSuitors(1912).jpg|''[[Penelope]] hag he danvez priedoù'' (1912)
Image:John William Waterhouse - The Annunciation.JPG|''Gouel Maria Veurzh'' (1914)
Image:Matilda (formerly called "Beatrice") - John William Waterhouse.jpg|''[[Beatrice]]''<br> e-tro 1915
Image:John William Waterhouse - Dante and Matilda.jpg|''Dante ha Beatrice''<br>1915
Image:John William Waterhouse - I am half-sick of shadows, said the lady of shalott.JPG|''I am half-sick of shadows, said the Lady of Shalott''<br>1916<br /> Awenet gant [[The Lady Of Shallot]], barzhoneg [[Alfred Tennyson]] .
Image:1916-a-tale-from-the-decameron-.jpg|''Ur gontadenn eus an [[Decamerone]]''<br>1916
Image:Miranda - The Tempest JWW.jpg|''[[Miranda]] -- [[The Tempest]]''<br>1916
</gallery>
[[Rummad:Rolloù livadurioù|Waterhouse]]
awug378yd6mt1dnsr67d28vv8j8b9qg
Ikea
0
76633
2188309
2156544
2026-04-22T19:55:56Z
Arko
540
rummad
2188309
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox" style="font-size:90%;"
|-
{{Infobox/Titl|[[Restr:Ikea logo.svg|250px|Logo IKEA]]|0057ad|talbenn defaut|0057ad}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center;"| [[File:Ikea almhult.jpg|center|280px]]Sez-labour IKEA en Älmhult, Sveden
----
|-
| '''Rummad''' || Embregerezh
|-
| '''Sez''' || Älmhult, {{Sveden}}
|-
| '''Diazezidigezh''' || 28 Gouhere [[1943]]
|-
| '''Diazezer''' || [[Ingvar Kamprad]]
|-
| '''Tachenn''' || [[Michererezh]], danzen, gwerzh
|-
| '''Produioù''' || [[Arrebeuri]]
|-
| '''Internet''' || [https://www.ikea.com ikea.com]
|}
'''IKEA''' zo un embregerezh ijinañ, fardañ ha gwerzhañ [[arrebeuri]]. Krouet e voe e [[Sveden]] e [[1943]] gant [[Ingvar Kamprad]] ([[1926]]-[[2018]]). An holl broduioù a vez ijinet en [[Älmhult]] (Sveden).
Er [[bloavezhioù 1980]] ez eo bet lakaet IKEA dindan [[gwir (lezenn)|gwir]] an [[Izelvroioù]], gant ar sez sokial e [[Delft]], evit lakaat diorroadur an embregerezh en [[Europa (kevandir)|Europa]] da vont war-raok kent digeriñ stalioù er bed a-bezh.
== Anv ==
Un [[teskanv]] eo IKEA<ref name="IKEA">{{en}} {{cite web|url=https://ikeamuseum.com/en/explore/the-story-of-ikea/the-birth-of-ikea/ |title=ikea.com|accessdate=13 Kerzu 24}}</ref>.
* I = Ingvar, [[anv-bihan]] an diazezer.
* K = Kamprad, anv-familh an diazezer.
* E = Elmtaryd, anv an [[atant]] ma voe desavet an diazezer.
* A = [[Agunnaryd]], anv ar gêriadenn m'edo an atant-se, e kumun [[Ljungby]], e kontelezh Kronoberg, e proviñs [[Småland]] e su ar vro.
== Istor ==
[[File:Ingvar Kamprad (cropped).jpg|thumb|upright|Ingvar Kamprad]]
Ur c'hrennard e oa Ingvar Kamprad pa savas e embregerezh kentañ evit enporzhiañ stiloioù, [[eurier]]où, [[loer]]où [[nilon|nylon]] ha bravigoù marc'had-mat. Echuet gantañ e studi en eil derez e labouras e-pad ur predad berr en ur burev kent mont da seveniñ e servij-soudard e Växjö, kêr-benn Småland, e-keit ha ma oa krog e embregerezhig da greskiñ a-drugarez d'al labour a gase dre ur burev a feurme e kêr. Paotr-laezh ar gêriadenn a oa karget da reiñ ar pakadoù d'ar brenerien.
Goude meur a gudenn gant an aotreoù-enporzhiañ e troas war-du an arrebeuri, rak kalzik embregerezhioùigoù fardañ arrebeuri a oa tro-dro da [[koadeg|goadeier]] stank e vro. D'an 28 a viz Gouere [[1943]], hag eñ oadet a 17 vloaz hepken, e lakaas Ingvar Kamprad marilhañ an embregerezh IKEA<ref name="IKEA" />, a oa skrivet ''ikéa'' hag ''IKÉA'' en deroù.
An arrebeuri kentañ a voe diskouezet e [[1947]]. E [[1950]] e voe embannet katalog kentañ IKEA hag e [[1953]] e voe digoret ar stal gentañ en Älmhult, e kontelezh Kronoberg bepred. Eno e voe staliet an diskouezadeg kentañ ma veze lakaet war-wel an arrebeuri pennañ, hag eno emañ c'hoazh sez-labour an embregerezh hiziv an deiz.
E [[1963]] e voe digoret ar c'hentañ stal en diavaez da Sveden, en Asker e bannlev [[Oslo]] e [[Norvegia]]. Unan all a voe digoret e [[Danmark]] e [[1969]]. E [[1973]] e voe digoret ar stal IKEA gentañ e-maez [[Skandinavia]], e [[Suis]], ha meur a hini er bed er [[bloavezhioù 1970]] : [[Republik Kevreadel Alamagn (1949-1990)|Alamagn ar C'hornôg]] ([[1974]]), [[Japan]] ([[1974]]), [[Aostralia]] ha [[Hong Kong]] ([[1975]]), [[Kanada]] ([[1976]]), [[Singapour]] hag an Izelvroioù ([[1978]]). Brasaat c'hoazh a reas IKEA a-hed ar [[bloavezhioù 1980]] : [[Spagn]] ([[1981]]), [[Belgia]] ([[1984]]), [[SUA]] ([[1985]]), [[Bro-C'hall]] hag ar [[Rouantelezh-Unanet]] ([[1987]]), [[Italia]] ([[1989]]).
== Produioù ==
Meur a stil zo e IKEA, met an holl zo savet diwar an doare svedat da dresañ arrebeuri : [[koad]] melen ha linennoù eeun. A-bakadoù plat, aes da dreuzdougen, e vez gwerzhet ar pezhioù-arrebeuri, d'ar brenerien d'o sevel o-unan.
Bez' ez eus ivez, e-barzh ar stalioù IKEA, ur preti emservij ma vez kinniget meuzioù svedek evel [[eog]] gant annuz, ha pesked lieseurt. E-tal ar c'hefioù ez eus ur stal e-lec'h ma vez gwerzhet produioù svedek evel madigoù, gwastilli hag aozadoù fresk.
=== Anvioù ===
Drouklenner e oa Ingvar Kamprad<ref>{{fr}} {{cite web|url=https://francedyslexia.com/personnalites-inspirantes/ |title=Dyslexie : 10 exemples de personnalités inspirantes @ France Dyslexia|accessdate=13 Kerzu 24}}</ref>, neuze en deveze poan oc'h embregiñ daveoù niverel hepken evit ar produioù IKEA. Aesoc'h e oa dezhañ derc'hel soñj eus anvioù ar produioù dre reiñ dezho anvioù anavezet gantañ.
Ar produioù IKEA a zo anavezet dre anvioù o zemoù liesseurt, an holl o tont eus Skandinavia<ref>{{fr}} {{cite web|url=https://www.capital.fr/entreprises-marches/comment-sont-inventes-les-noms-des-produits-ikea-1203928 |title=Comment sont inventés les noms des produits Ikea @ Capital|accessdate=13 Kerzu 24}}</ref>.
* Armelioù, gweleoù hag arrebeuri evit ur raksal : anvioù-lec'hioù [[norvegek]].
* Arrebeuri bourellet, taolioù kafe, arrebeuri rotin, estajerennoù, dornelloù dorioù : anvioù-lec'h svedek.
* Arreubeuri liorzh : anvioù inizi svedek.
* Boestoù, kinkladurioù, orolajoù : anvioù-lec'h svedek.
* Burevioù, kadorioù-tro : anvioù-bihan skandinavek evit ar baotred.
* Dilhad-gwele : anvioù plant, anvioù bleunioù.
* Gweleoù, palennoù, gebennerioù : anvioù bleunienn, plantenn, mein prizius, gerioù war ar c'housk;
* Gwiadoù, rideozioù : anvioù-bihan evit ar merc'hed e Skandinavia, anvioù plant, anvioù bleunioù.
* Keginoù : termenoù [[yezhadur]]el pe anvioù all.
* Levraouegoù : anvioù micherioù.
* Produioù evit ar vugale : anvioù loened hag anvioù a denn d'al loened.
* Rikoù evit ar gegin : anvioù meuzioù, anvioù pesked, temzoù, geotennoù, togoù-touseg, frouezh, hag gerioù estren.
* Rikoù evit ar salioù-dour : anvioù [[Lenn (dour)|lennoù]] ha [[stêr]]ioù e Skandinavia.
* Sklêrijennerezh : gerioù a denn d'ar [[sonerezh]], d'ar [[kimiezh|gimiezh]], da vicherioù.
* Taolioù ha kadorioù : anvioù-lec'hioù [[svedek]].
* Tapisoù : anvioù kêrioù [[danek]] ha svedek.
=== An neuziañ ===
[[File:IKEA store, IKEA, Rostov-on-Don, Russia.jpg|thumb|upright 1.3|Ur stal ИКЕА e [[Rostov-an-Don]], [[Rusia]]] ([[2016]]]]
Adalek ar [[bloavezhioù 1950]] e klaskas Invgar Kamprad kaout e neuziañ hag e zoare dezhañ da fardañ arrebeuri. Evit e genlabourerezhioù kentañ, an embregerezh en deus galvet arzourien danat anavezet dija, evel Bengt Ruda ([[1918]]-[[1999]]) ha Gillis Lundgren ([[1929]]-[[2016]]). A-drugarez dezho, ar produioù IKEA zo bet anavezet evel reoù brav, talvoudus ha marc'hadmat. Klasket o deus dispign an nebeutañ arc'hant war an danvez, ar pakañ hag an treuzdougen. Alies e vez an neuzierien el labouradegoù evit peurechuiñ ar produioù.
Bez' ez eus un dousenad a neuzerien ha neuzierezed er strollad IKEA, deuet eus ar bed a-bezh ; un tri-ugent bennak a arzourien hag arzourezed a dres ar produioù. Bez' ez eus ivez un toullad stajidi ha studierien evit degas mennozhioù nevez.
== Renkadurezh ==
Bihan eo ar skeul-renk en ur stal IKEA. Seizh live zo etre ar rener hag an implijidi a renk izelañ.
E pep stal ez eus ur rener(ez), un atebeg(ez) war ar c'hoskor, ur skipailh karget eus ar merañ (melestradurezh, poellerezh, gwerzhañ, servijoù, darempredoù, staliadur ha preti), implijidi arbenniget war tachennoù resis ha sikouret gant kenlabourerien.
Tri zamm zo e pep stal : an diskouezadeg ma vez an holl arrebeuri war ziskouez en o en-dro, ar marc'had emservij ma vez ar produioù bihan evit kinklañ da skouer, ha marc'had emservij an arrebeuri, ma vez miret an holl bezhioù-arrebeuri en o fak [[kartoñs|karton]] ha ma vezont kavet dre o anv.
En diskouezhadeg e vez staliet kalz salioùigoù evel salioù-debriñ, salioù-dour, kambreier, saloñsoù, burevioù, hag all, da ziskouez ar pezhioù-arrebeuri a zere da bep lodenn eus ul lojeiz.
Er marc'hadoù emservij e vez gwerzhet binvioù kegin, gwiadoù, kinkladurioù, plant hag all.
== Ar sokial hag an endro ==
Bep bloaz, IKEA a embann ur pennad diwar-benn e giriegezh sokial hag en endro. Alies e vez goulennataet an embregerezh a-zivout al lec'h ma pren an danvezioù-diazez, e [[Sina]] da skouer, hag a-zivout stad-labour an implijidi.
E miz C'hwevrer 2010 e voe graet harz-labour gant un lodenn eus an implijidi e 23 stal diwar ar 26 a oa e Bro-C'hall, abalamour da c'hoproù izel.
Disklêriañ a ra IKEA e klask mestroniañ e skignerezh [[karbon|C]][[oksigen|O]]<sub><small>2</small></sub>, evit yec'hed an [[aer]]. Lec'hioù kenweturiañ zo bet staliet evit krennañ war an niver a girri-tan a gas gweladennerien ha prenerien d'o stalioù. Klask a ra ivez ar strollad kas ha resevout ar produioù dre [[hent-houarn]] kentoc'h eget dre sammgirri. Evezhiet e vez orin ar c'hoad implijet da fardañ an arrebeuri.
== IKEA er bed ==
[[File:Map of IKEA stores.svg|thumb|upright 1.3|<div class="center">Stalioù IKEA</div>
{| width="100%"
|-
|{{legend|#00f|Stalioù digor}}||{{legend|#ffc90e|Stalioù da zigeriñ}}
|-
|{{legend|#c50b1e|Stalioù serr}}||{{legend|#c1c1c1|Stal ebet}}
|}
]]
En holl er bloaz [[2024]] ez eus 480 stal digor e 62 vro ha 5 tiriad bro, dasparzhet war 6 [[kevandir]]<ref>{{en}} {{cite web|url=https://www.ikea.com/global/en/our-business/how-we-work/ |title=How we work @ IKEA|accessdate=13 Kerzu 224}}</ref> : Europa (284), [[Azia]] (82), [[Norzhamerika]] (74), ar [[Reter-Kreiz]] (21), [[Okeania]] (10), [[Suamerika]] (5) hag [[Afrika]] (4).
*Kentañ stal zigor : Älmult, Sveden, [[1958]]
*Nevesañ stal zigor : Tabouk, [[Arabia Saoudat]]
*Brasañ stal zigor: Passay City, [[Filipinez]]
*En Alamagn ez eus ar muiañ a stalioù zigor.
E [[1987]] e voe digoret ar c'hentañ stal IKEA e Bro-C'hall, e [[Bobigny]] e bannlev [[Pariz]]. E 2024 ez eus 43 stal zigor, 3 anezho e Breizh : [[Gwipavaz]] (kostez [[Brest]]), [[Pazieg]] ([[Roazhon]]) ha [[Sant-Ervlan]] ([[Naoned]]).
;IKEA e [[Rusia]]
A-c'houde [[aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022]] e tivizas IKEA klozañ ar 4 labouradeg hag ar 14 stal a zalc'he e Rusia. D'ar 23 a viz Meurzh 2024 ne voe mui eus IKEA Rusia hervez lezenn<ref>{{en}} {{cite web|url=https://leave-russia.org/ikea |title=IKEA Closed its Business in Russia @ Leave Russia|accessdate=13 Kerzu 24}}</ref>.
==Notennoù==
{{daveoù}}
{{commonscat|IKEA}}
[[Rummad:Raktres Lise Diwan]]
[[Rummad:Embregerezhioù]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1943]]
2gagcja2yb4amw11u1e6anoz8v74uk0
Captain America
0
80840
2188328
2153230
2026-04-23T03:34:08Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 3 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188328
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Tudenn comic
| anv
| skeudenn = CaptAmerica.jpg
| alc'hwez = Un den gwisket evel Captain America er [[Pentagon (Stadoù Unanet Amerika)|Pentagon]], d'an 28 a viz Ebrel 2005. A-dreñv e weler kein un den gwisket evel [[Spider-Man]]
| Embanner = [[Marvel Comics]]
| Kentañ avantur = [[Captain America Comics]] #1 (miz Meurzh 1941)
| Avantur diwezhañ =
| Krouet gant = [[Joe Simon]], [[Jack Kirby]]
| Senarioour(ien)=
| Treser(ien)=
| Mouezh gant =
| Titouroù1 =
| Titouroù2 =
| Anv klok = Steven Rogers
| Lesanvioù = ''Nomad, The Captain''
| Lec'h orin =
| Chomlec'h =
| Spesad =
| Galloudoù = Nerzh, tizh, kaleter, gwevnded, kilstourmoù, ha skiantoù kresket a-drugarez da serom ar goursoudard. Pareañ a ra buanoc'h evit a re all ha ne gosha ket.
| Barregezhioù = Mestr en arzoù an emgann gant an daouarn
| Arm = Skoed e kendeuzad [[dir]]-Vibraniom
| Keveler(ien) = [[Avengers]]
| Enebour(ien)=
| sexe =
| Blev =
| Daoulagad =
| Micher =
| Ganet =
| Marvet =
| Familh =
| Mignon(ed) = [[Bucky Barnes]], [[Falcon]], [[Sharon Carter]]
| Titouroù3 =
| Titouroù4 =
| Titouroù5 =
}}
[[Skeudenn:Captain America Shield.svg|thumb|right|300px|Skoed Captain America]]
'''Captain America''' a zo un haroz faltazi a gaver e [[comic|comic books]] embannet gant [[Marvel Comics]]. Dizoloet e voe evit ar wech kentañ e ''Captain America Comics'' #1 (miz Meurzh [[1941]]), embannet gant [[Marvel Comics|Timely Comics]],<ref name="milestone">E-barzh ''Marvel Milestone Edition: Captain America'' (1995) e weler un eilenn eus ar c'homic hep golo na niverenn, met lenn a reer s "Originally published ... as Captain America #000". N'eus niverenn ebet war golo comic kentañ Timley, ''[[Marvel Mystery Comics|Marvel Comics]]'' #1 e ditl.</ref> ha krouet gant [[Joe Simon]] ha [[Jack Kirby]]. A-hed ar bloavezhioù ez eus bet gwerzhet e-tro 210 milion a skouerennoù eus comic books "Captain America" e 75 bro er bed.<ref name="msnbc">[http://www.msnbc.msn.com/id/17499797/ Death to ‘America’: Comic-book hero killed off], [[msnbc.com]], 7 a viz Meurzh 2007</ref> Alter ego '''Steve Rogers''' (un den a voe lakaet da greñvaat dre gemer louzoù a-benn sikour ar Stadoù-Unanet e-pad an Eil Brezel-bed) eo Captain America. Tennañ a ra e zilhad da vanniel ar Stadoù-Unanet. Bepred e vez gant ur skoed dizistrujus, hag a c'hall bannañ<ref>"Bullpen Bulletins: "Stan's Soapbox", miz Kerzu 1999</ref>.
Haroz brudetañ ''Timely Comics'' e voe Captain America e-pad an [[Eil Brezel-bed]]. Goude ar brezel ez eas e vrud war zigreskiñ, betek mont da netra er bloavezhioù 1950, war-bouez un taol-esae e [[1953]]. Adlañset e voe Captain America da vare oadvezh argant ar c'homics ([[saozneg]] : ''Silver Age of Comic Books''), pa voe sikouret gant izili [[Avengers (comic)|Avengers]] e ''The Avengers'' #4 (miz Meurzh [[1964]]). Abaoe eo bet alies Captain America e penn ar skipailh, ha comics gouestlet dezhañ nemetken a zo bet embannet ivez. Daoust ma voe lazhet Steve Rogers e ''Captain America'' vol. 5, #25 (miz Meurzh [[2007]]) e voe dizoloet e oa bev c'hoazh, hag kenderc'hel a reer da embann e droioù-kaer<ref>https://web.archive.org/web/20090223153836/http://forum.newsarama.com/showthread.php?t=104091"yes, Captain America, Steve Rogers, is dead." Kemennadenn gant Marvel diwar-benn ''Captain America'' #25, Matt Brady, Newsarama, 7 a viz Meurzh 2007</ref> ma weler [[Bucky|James "Bucky" Barnes]] o kemer plas Captain America.
==Istor an embann==
Krouet e voe Captain America gant ar senarioour Joe Simon gant sikour an treser [[Jack Kirby]] e [[1941]]. Er memes koulz e kemeras perzh ar [[Stadoù-Unanet]] er brezel. Ur pal politikel o doa lakaet d'an oberenn rak heuget e oant gant [[Trede Reich|Alamagn nazi]]. Goude e lavaras Simon : "Aozet mat-tre e oa an dud a-enep ar brezel. Fellout a rae deomp embann hor savboent ivez."<ref name="Wright 36">Wright, Bradford W. ''Comic Book Nation: The Transformation of Youth Culture in America''. Johns Hopkins, 2001. ISBN 0-8018-7450-5, p. 36</ref>
E miz Kerzu [[1940]] e voe lakaet e gwerzh ''Captain America Comics'' #1 (miz Meurzh [[1941]]), da lavaret eo bloaz a-raok[[Pearl Harbor]]. War golo ar c'homic e weler Captain America o reiñ un taol e javed [[Adolf Hitler]]. Tost ur milion a skouerennoù a voe gwerzhet.<ref name="fromm">Per researcher Keif Fromm, ''Alter Ego'' #49, p. 4 (caption)</ref> Dre vras e voe degemeret mat gant al lennerien. Simon a venegas memestra "Pa voe embannet an niverenn gentañ hor boe. . . lizheroù gourdrouz ha kunujennoù. Tud' zo a oa a-enep penn-da-benn ar pezh a dalveze Cap."<ref name="Wright 36"/> Daoust ma voe krouet gourharozed vrogarour all e teuas Captain America da vezañ an hini brudetañ e-touez ar c'homics bet embannet a-raok hag e-pad an [[Eil Brezel-bed]]. Asambles gant e skorer [[Bucky]] e stourmas Captain America ouzh an naziegezh, ouzh Japan hag ouzh kement hini a oa a-enep ar Stadoù-Unanet pe ar Gevredidi e-pad ar brezel. Buan e teuas da vezañ gourharoz brudetañ Timely, hag e voe krouet ur c'hlub tud entanet gantañ, "Sentinels of Liberty" e anv.<ref name="Wright 36"/> D'ar mare-se e veze gwerzhet e-tro 1 milion a skouerennoù bep miz, da lavaret eo ouzhpenn ar pezh a veze gwerzhet gant kelaouennoù evel ''[[Time magazine|Time]]''<ref>Marvel: Five Fabulous Decades of the World's Greatest Comics, Daniels, p. 37</ref>.
Simon ha Kirby a reas war-dro betek #10 (miz Genver [[1942]]). Goude-se ez ejont da labourat evit D.C. Comics, hag ez eo neuze [[Al Avison]] ha [[Syd Shores]] a reas war-dro tresañ Captain America. Ar gourharoz a weler ivez en ''[[All Winners Comics]]'' #1-19 (hañv 1941 - diskar-amzer 1946), ''[[Marvel Mystery Comics]]'' #80-84,86-92, ''[[USA Comics]]'' #6-17 (miz Kerzu 1942 - diskar-amzer 1945) hag ''[[All Select Comics]]'' #1-10 (diskar-amzer 1943 - hañv 1946).
Da-heul ar brezel ez eas war ziskar brud ar c'hourharozed. Lakaet e voe Captain America e penn ar strollad gourharozed kentañ krouet gant led Timely/Marvel, [[All-Winners Squad]] e anv, en ''[[All Winners Comics]]'' #19 & 21 (diskar-amzer - goañv [[1946]]) ne voe ket eus #20). E [[1948]] e voe gloazet Bucky e ''Captain America'' ha Betsy Ross (karedig Captain America) a gemeras e blas hag a zeuas da vezañ ar c'hourharozez [[Golden Girl]]. E miz C'hwevrer [[1950]] e paouezas ''Captain America Comics'' da vezañ embannet (#75).
Klasket e voe adstagañ gant embann ar c'homic Captain America gant [[Atlas Comics (1950)|Atlas Comics]] er bloavezhioù 1950. Distreiñ a reas neuze Captain America gant Human Torch ha Sub-Mariner, e ''Young Men'' #24 (miz Kerzu [[1953]]). Captain America a voe gwelet bloaz goude e ''Young Men'' #24-28 hag e ''Men's Adventures'' #27-28 ha #76-78. Met ur c'hwitadenn e voe,<ref>Wright, p. 123</ref> hag embann comic ''Captain America'' a voe paouezet gant #78 (miz Gwengolo [[1954]]).
===Da vare Oad argant ar c'homics===
En istor gant [[Human Torch]] anvet "Captain America" (e-barzh [[Strange Tales]] #114, miz Du 1963)<ref>[http://www.comics.org/details.lasso?id=18004 Grand Comics Database: ''Strange Tales'' #114 (Nov. 1963)]</ref> e lakaas [[Stan Lee]] ha [[Jack Kirby]] Johnny Storm (Human Torch) da gejañ ouzh Captain America, hag eñ lakaet da haroz an Eil Brezel-bed ha distro goude meur a vloaz. E dibenn an istor 18 pajennad e tizoloer ne oa ket Captain America met ar gourvilen [[Acrobat (comics)|Acrobat]], hag a oa bet trec'het gant Human Torch e ''Strange Tales'' #106. Goude-se e weler Storm o tapout ur c'homic kozh ma weler ez eo Captain America Steve Rogers. Un taol-esae e oa da welout hag-eñ e plijfe d'al lennerien e teufe Captain America en-dro.
Captain America a zistroas en ''[[Avengers (comic)|The Avengers]]'' #4 (miz Meurzh 1964), ma tispleger e oa kouezhet diwar ur c'harr-nij arnodiñ er Meurvor Atlantel e dibenn ar brezel, hag e oa chomet skornet en ur bloc'had skorn. Buan e voe lakaet e penn ar strollad. Da-heul berzh gourharozed all krouet gant Marvel e voe lakaet Captain America da haroz "aloubet e spered gant eñvorennoù kozh, hag a glask azasaat da gevredigezh ar bloavezhioù 1960."<ref>Wright, p. 215</ref>
Captain America a voe gwelet ivez asambles gant "[[Iron Man]]" e ''[[Tales of Suspense]]'' #58 (miz Here 1964). Lakaet e vo Captain America da bennharoz en ivernen da-heul. Adstagañ a reas Jack Kirby gant tresañ Captain America, ar pezh n'en doa ket graet abaoe 1941. Eus #63 (miz Meurzh 1965) #71 (miz Du 1965) e voe adkontet orin Captain America.
Er bloavezhioù 1970 e voe lakaet meur a zudenn da wiskañ dilhad Captain America.<ref name="captainamerica153-156">''Captain America'' #153-156 (miz Gwengolo-miz Kerzu 1972)</ref>{{,}}<ref name="whatif4">''What If?'' #4 (miz Eost 1977)</ref>
Lennerien nevez a voe ivez, tra ma oa lakaet Captain America e penn Avengers. Ur c'homic gouestlet dezhañ nemetken a voe ivez e ''[[Tales of Suspense]]'' #59 (miz Du 1964). Gant Kirby e voe treset holl istorioù (war-bouez daou anezho) ''Tales of Suspense,'' hag a zeuas da vezañ ''Captain America'' adalek #100 (miz Ebrel 1968). [[Gil Kane]] ha [[John Romita Sr.]] ar reas war-dro an daou istor all. Meur a istor a voe echuet gant all iver [[George Tuska]] hag ivez gant Romita Sr, [[Dick Ayers]] ha [[John Tartaglione]]. Tresadennoù Kirby a veze livet peurliesañ gant [[Frank Giacoia]] ("Frank Ray") ha [[Joe Sinnott]], met [[Don Heck]] ha [[Syd Shores]] a gemeras perzh ivez. Tresadennoù ar c'homic nevez titlet ''Captain America'' a voe graet gant Kirby, [[Jim Steranko]] ha meur a hin all. Anvet e voe ivez ''Captain America and the Falcon'' (#134-222).
Ar rummad-se — anvet ''Captain America'' vol. 1 gant enklaskerien hag istorourien ar c'homics,<ref>https://web.archive.org/web/20110224173534/http://www.maelmill-insi.de/UHBMCC/capamer2.htm#S5|title=The Unofficial Handbook of Marvel Comics Creators: "''Captain America'' (I) (1968-1996)"</ref> da-heul ''Captain America Comics'' (bloavezhioù 1940 ha 1950) — a echuas gant #454 (miz Eost 1996). Da-heul e voe ''Captain America'' vol. 2 (miz Du 1996 – miz Du 1997),<ref>https://web.archive.org/web/20100830173129/http://www.maelmill-insi.de/UHBMCC/capamer3.htm#S29 Unofficial Handbook: "''Captain America'' (II) (1996-1997)"</ref> ''Captain America'' vol. 3 (13 levrenn, miz Genver 1998 – miz C'hwevrer 2002),<ref>[https://web.archive.org/web/20100131213402/http://www.maelmill-insi.de/UHBMCC/capamer4.htm#S32 Unofficial Handbook: "''Captain America'' (III) (1998-2002) PG"]; [http://www.comics.org/series.lasso?SeriesID=6023 Grand Comics Database: ''Captain America'' (1998 Series)]</ref> the 32-issue ''Captain America'' vol. 4 (miz Even 2002 – miz Kerzu 2004)<ref>[https://web.archive.org/web/20110525132021/http://www.maelmill-insi.de/UHBMCC/capamer5.htm#S48 Unofficial Handbook: "''Captain America'' (IV) (2002-2004) PSR"]; [http://www.comics.org/series.lasso?SeriesID=9818 Grand Comics Database: ''Captain America'' (2002 Series)]</ref> ha ''Captain America'' vol. 5 (miz Genver 2005 – miz Gouere 2009 )<ref>[https://web.archive.org/web/20110525132021/http://www.maelmill-insi.de/UHBMCC/capamer5.htm#S63 Unofficial Handbook: "''Captain America'' (V) (2005-2007) T+"]; [http://www.comics.org/series.lasso?SeriesID=12466 Grand Comics Database: ''Captain America'' (2005 Series)]</ref>.
Krouet e voe ivez an heuliadoù ''Captain America Sentinel of Liberty'' (miz Gwengolo 1998-miz Eost 1999) ha ''[[Captain America and the Falcon]]'' (miz Mae 2004-miz Even 2005).
E-touez disoc'hoù "[[Civil War]]" emañ marv Steve Rogers e ''Captain America'' vol. 5, #25 (miz Meurzh 2007). [[Ed Brubaker]] hag a skrivas ar senario, a lavaras "An dud eus an tu-kleiz a blij Captain America dezho a felle dezho e rafe prezegennoù a-enep politikerezh [[George W. Bush]] hag ar re eus an tu-dehou a felle dezho ez afe da [[Baghdad|Vaghdad]], da skeiñ gant [[Saddam Hussein]]".<ref name="nydt">[https://web.archive.org/web/20121122233339/http://www.nydailynews.com/entertainment/music-arts/captain-america-killed-article-1.217626 "Captain America killed!"], by Ethan Sacks, ''[[New York Daily News]]'', 7 a viz Meurzh 2007</ref>
[[Joe Simon]], hag a oa bet unan eus krouerien an dudenn, a lavaras : "N'eo ket ar mare evitañ da vont kuit. Ezhomm hon eus anezhañ bremañ."<ref name="nydt"/>
E miz Eost [[2007]] e voe embannet gant Marvel e tistrofe en amzer vremañ Captain America ar bloavezhioù 1940 en un heuliad 12 niverenn-pad titlet ''Avengers/Invaders'' krouet gant [[Alex Ross]]<ref>"[http://www.marvel.com/news/-1.1385 Wizard World Chicago 2007: Alex Ross Returns to Marvel]", kemennadenn Marvel (11 a viz Eost 2007) ha https://web.archive.org/web/20080502170935/http://www.comicbookresources.com/?page=article&id=11195 Jonah Weiland : Ross' Return ''Avengers/Invaders'', Comic Book Resources, 14 a viz Eost 2007</ref> Embannet e voe ivez e vefe ur Captain America nevez gant dilhad treset gant Ross, hag a vefe embannet e ''Captain America'' (vol. 5) #34.<ref>http://marvel.com/news/comicstories.1640.Captain_America_Lives?utm_campaign=front+page+tracking&utm_source=main+graphic&utm_medium=big+graphic+link&utm_content=%2Fnews%2Fcomicstories.1640.Captain_America_Lives : Captain America Lives</ref>.
E [[2007]] e voe krouet an heuliad berr ''[[Captain America: The Chosen]]'', senario gant [[David Morrell]] ha tresañ gant [[Mitchell Breitweiser]], ma weler munutennoù diwezhañ Steve Rogers e savadur [[S.H.I.E.L.D.]], tra ma'z implij e nerzh spered da gas James Newman, ur ''marine'' o vrezeliñ en [[Afghanistan]]. N'emañ ket ''The Chosen'' en heuliad pennañ Marvel Universe<ref>https://web.archive.org/web/20071009221318/http://forum.newsarama.com/showthread.php?t=116612 David Morrell Talks Captain America: The Chosen, Newsarama, 14 a viz Even 2007</ref>{{,}}<ref>https://web.archive.org/web/20130521090020/http://www.comicbookresources.com/?page=article&id=11191 THE FOUR VIRTUES: Morrell Talks "Captain America: The Chosen", Comic Book Resources, 13 a viz Eost 2007</ref>.
==E vuhez evel m'eo bet ijinet gant e grouerien==
===Bloavezhioù 1940===
D'ar [[4 a viz Gouere]] [[1917]] e voe ganet Steve Rogers e [[Lower East Side, Manhattan|Lower East Side of Manhattan]], [[New York]]. Divroidi iwerzhonat eo e dud Sarah ha Joseph Rogers.<ref name="sentinel">''Adventures of Captain America–Sentinel of Liberty'' #1-#4 (miz Here 1991 – miz Genver 1992)</ref> Joseph Rogers a varvas pa oa bugel Steve ha Sarah a varvas gant an droug-skevent pa oa krennard Steve. E penn-kentañ 1940 ez eo Rogers studier war an arzoù. Un den gwan eo. Pa wel ar pezh a c'hoarvez gant an Trede Reich e fell dezhañ dont da vezañ soudard, met n'eo ket degemeret en arme peogwir eo re wan.
Ar jeneral Chester Phillips a zo klask tud a c'hallo implijout en e daolioù-arnod, hag e kinnig da Rogers tkemer perzh en e raktres kuzh anvet Operation: Rebirth. Dont a-benn da grouiñ soudarded kreñv-kenañ eo pal ar raktres. Asantiñ a ra Rogers ha roet e voe dezhañ serom ar goursoudard bet ijinet gant ar skiantour "Dr. Josef Reinstein".<ref name="captainamericacomics1">''Captain America Comics'' #1 (miz Meurzh 1941)</ref>{{,}}<ref name="modernorigin">''Captain America'' #109 (miz Genver 1969)</ref>
Kresket a galz eo kigennoù ha dastaolioù Rogers, hag Erskine a embann eo deuet Rogers da vezañ "un den tost peurvat."<ref name="modernorigin"/>
Ne zeu ket a-benn gouarnamant SUA da virout kuzh ''Operation: Rebirth'', ha neuze ez eo lakaet Captain America da c'hourharoz. Stourm a ra neuze ouzh [[Red Skull]]. D'ar mare-se ivez e resev Rogers e zilhad savet diwar skouer banniel SUA<ref name="sentinel" />), ur skoed hag an anv Captain America. Un identelezh kuzh a zo roet dezhañ ivez evit ma kasfe e vuhez e kamp Lehigh e Virginia, ma kej ouzh [[Bucky|James Buchanan "Bucky" Barnes]].<ref name="captainamericacomics1"/>
E dibenn miz Ebrel 1945, da zevezhioù diwezhañ an Eil Brezel-bed e klask Captain America ha Bucky mirout e vefe distrujet ur c'harr-nij gant [[Baron Zemo#Baron Heinrich Zemo|Baron Zemo]]. Ur vombezenn a zo bet lakaet er c'harr-nij gant Zemo ha pa dizh Captain America ha Bucky ar c'harr-nij e tarzh. Soñjal a reer e varv Bucky war an taol, ha kouezhañ a ra Captain America er mor. Met n'int ket marv.<ref name="theavengers4"/>
===Dibenn ar bloavezhioù 1940, bloavezhioù 1950===
Goude bezañ bet o stourm ouzh nazied da vare an [[Eil Brezel-bed]] e voe lakaet Captain America da stourm ouzh enebourien nevez [[SUA]], da lavarout eo komunourien. Berrbad e voe taol-esae adlañsañ troioù-kaer Captain America er bloavezhioù 1950.
===Bloavezhioù 1960-1970===
Bloavezhioù goude<ref name="theavengers4">''[[Avengers (comic)|The Avengers]]'' #4 (miz Meurzh 1964)</ref> e voe dizoloet korf Steve Rogers e norzh ar Meurvor atlantel gant izili [[Avengers (comic)|Avengers]]. Kinniget e voe da Rogers bezañ ezel eus Avengers hag asantiñ a reas, ha buan e voe lakaet e penn ar strollad<ref>''The Avengers'' #16 (miz Mae 1965)</ref>.
Kenlabourat a ra ivez Rogers gant e vignon kozh [[Nick Fury]] (hag eñ e penn [[S.H.I.E.L.D.]]).<ref name="tos78">''[[Tales of Suspense]]'' #78 (miz Even 1966)</ref> A-drugarez da Fury e kej Rogers ouzh [[Sharon Carter]], hag a labour evit SHIELD<ref>''Tales of Suspense'' #75 (miz Meurzh 1966)</ref>. Un istor karantez a zo etrezo.
Kejañ a reas ivez Rogers ouzh Sam Wilson. Lakaat a reas anezhañ da bleustriñ ha dont a reas Wilson da vezañ [[Falcon (comics)|Falcon]],<ref>''Captain America'' #117 (miz Gwengolo 1969)</ref> Mignoned e teujont da vezañ, hag e kaver an daou anezho e meur a gomic gant an titl ''Captain America and the Falcon''.<ref name="falcon">''Captain America'' #117-119 (miz Gwengolo-miz Du1969)</ref>
Anv a voe graet ivez eus istor [[Watergate]] er c'homics, ar pezh a lakaas Captain America d'en em soñjal war e berzh evel arouez eus SUA. E-pad ur pennadig e tibabas bezañ anvet [[Nomad (comics)|Nomad]]. D'ar mare-se e voe gwisket dilhad Captain America gant meur a hini all, met ne rejont ket berzh.<ref name="captainamerica176">''Captain America'' #176-183 (miz Eost 1974 – miz Meurzh 1975)</ref> A-benn ar fin ec'h asant Rogers dont da vezañ Captain America en-dro.<ref name="captainamerica282">''Captain America'' #282 (miz Even 1983)</ref> D'ar mare-se ivez e teuas Rogers da vezañ kreñv-kenañ e-pad ur pennadig.<ref name="captainamerica159">''Captain America'' #159 (miz Meurzh 1973)</ref> D'ar mare-se ivez e tizoloas e vije marv Sharon Carter<ref>''Captain America'' #237 (miz Gwengolo 1979)</ref>.
===Bloavezhioù 1980-1990===
Treset e voe Captain America gant [[John Byrne]] er bloavezhioù 1980. Kontet e vo ivez istor hag orin [[Red Skull]]. Rogers a gejas ouzh [[Bernie Rosenthal]],<ref>''Captain America'' #248 (miz Eost 1980)</ref> hag a zeu da vezañ e garedig. Kenlabourat a ra ivez gant Nomad e-pad ur pennadig.<ref name="captainamerica282"/> Kejañ a reas ivez ouzh [[Diamondback (comics)|Diamondback]]<ref>''Captain America'' #310 (miz Here 1985)</ref> Dilennet e voe Rogers gant an holl harozed bodet gant [[Beyonder]] p'edont o chom e [[Battleworld]].<ref>''[[Secret Wars]]'' #1 (May 1984)</ref>.
[[Mark Gruenwald]] a lakaas dodennoù politikel ha kevredigezhiel en istorioù.<ref name="flagsmasher">Mark Gruenwald : Captain America, Issue 312, miz Kerzu 1985</ref>{{,}}<ref name="scourge">Mark Gruenwald : Captain America, Issue #318-#320, miz Even-miz Eost 1986)</ref> Kenlabourat a reas Captain America gant [[Demolition Man (comics)|D-Man]]<ref>Mark Gruenwald : Captain America, Issue #328, miz Ebrel 1987</ref>{{,}}<ref>Captain America, Issue = #270</ref>.
===Er bloavezhioù 2000===
Rogers a asant lavarout ez eo Captain America hag ez a da chom da [[Red Hook, Brooklyn|Red Hook]] e [[Brooklyn, New York]].<ref name="captainamerica1">''Captain America'' vol. 2, #1-7 (miz Even 2002 – miz C'hwevrer 2003)</ref>
Da-heul an darvoudoù kontet en ''[[Avengers Disassembled]]'' ec'h adkrog Rogers da labourat evit [[S.H.I.E.L.D.]] hag e tizolo ez eo bepred bev Bucky nemet eo bet lakaet da spier gant URSS gant an anv [[Bucky#Winter Soldier|Winter Soldier]]. Rogers a baouez ivez e zarempred gant [[Sharon Carter]]. Goude marv Captain America e soñj dezhi ez eo dougerez<ref>Ed Brubaker : Captain America, Volume 5, Issue 1, miz Du November 2004, Marvel Comics</ref>.
E [[2006]]-[[2007]] en heuliad "[[Civil War]]" e sav Captain America a-enep al lezenn ma kemenner d'ar c'hourharozed kemer perzh en un niveradeg, peogwir e soñj dezhañ ez eo ul lezenn a-enep frankizoù sivil an dud. E penn ar strollad gourharozed a stourm a-enep ar gouarnamant emañ. Rankout a ra tec'hout ha kuzhat hag e stourm a-enep ar c'hourharozed a-du gant al lezenn, hag int kaset gant [[Iron Man]]. Lakaat a ra da grediñ ez eo anvet "Brett Hendrick", ur gward en ur greizenn-genwerzh<ref name="civilwar1-7">Mark Millar : Civil War, Volume 1, Issue 1-7, miz Gouere 2006-miz Genver 2007, Marvel Comics</ref> A-feur ma kendalc'h ar brezel ec'h asant degemer en e skipailh tud n'en dije ket dibabet en un degouezh all, evel [[Punisher]] ha Kingpin.<ref name="civilwar:warcrimes1">Frank Tieri : Civil War: War Crimes, Volume 1, Issue 1, miz C'hwevrer 2007, Marvel Comics</ref>
Captain America a zo trec'h war Iron Man en emgann diwezhañ met paouezet eo gant ur strollad tud a-raok peurlazhañ Iron Man. Merzout a ra neuze e laka en arvar an dud a fell dezhañ gwareziñ. En em zaskoriñ a ra, ar boliserien a lak kefioù-dorn dezhañ, hag e weler [[Punisher]] o tastum e vaskl.<ref name="civilwar7">Mark Millar : Civil War, Volume 1, Issue 7, miz Genver 2007, Marvel Comics</ref>
===Marv Captain America===
Da-heul e zaskor e tamaller ur bern torfedoù da Steve Rogers. E-keit ha ma kaser anezhañ d'u lez-varn e tenn ur sniper warnañ. E-pad ar pennad reuz da-heul ez eo gloazet Captain America teir gwech ouzhpenn gant [[Sharon Carter]]. Kaset eo Rogers d'un ospital ma varv ennañ.<ref name="cav5n25">Ed Brubaker : Captain America, Volume 5, Issue 25, miz Meurzh 2007, Marvel Comics</ref> Aozet eo bet ar muntr gant Red Skull, [[Crossbones (comics)|Crossbones]] eo ar sniper ha [[Doctor Faustus (comics)|Dr. Faustus]] en deus lakaet da grediñ e oa bredvezeg [[S.H.I.E.L.D.]] hag eñ eo en deus lakaet Carter dindan gazelge.<ref name="cav5n25"/>
Gwall skoet eo kumuniezh ar c'hourharozed gant ar muntr. E-pad ur pennad en em wisk [[Punisher]] tamm-pe-damm evel Captain America, ha [[Bucky#Winter Soldier|Winter Soldier]] ha [[Wolverine]] a glask veñjiñ o mignon. Laeret eo skoed Captain America gant Winter Soldier ha Punisher a ro dmaskl Captain America dezhañ<ref>''Punisher War Journal'' vol. 2, #11 (miz Du 2007)</ref> Douaret eo Captain America e bered broadel [[Arlington]], ma saver ur monumant d'e enoriñ. Met n'eo ket e gorf a zo douaret : Tony Stark, [[Hank Pym]] ha [[Janet Van Dyne]] a gas korf Rogers d'an arktik, e-lec'h ma oa bet kavet bloavezhioù a-raok. [[Namor]] a gemer perzh el lid ivez, hag e tou ne zeuio den da zirenkañ al lec'h.<ref>''Fallen Son: The Death of Captain America'' #1-5 (miz Even-miz Eost 2007)</ref>.
Stark a resev ul lizher m'eo skrivet c'hoantoù diwezhañ Rogers : dav eo da Stark saveteiñ Bucky, ha daoust m'eo marvet Captain America en deus ezhomm ar bed anezhañ<ref>''Captain America'' #30 (miz Gwengolo 2007)</ref> [[Bucky]] a asant kinnig Stark hag e wisk dilhad Captain America, gant ma vo emren.<ref name="Captain America #34">''Captain America'' #34</ref> Derc'hel a ra Bucky skoed Captain America, met cheñch a ra dilhad, hag e toug ivez ur bistolenn hag ur gontell.<ref name="Captain America #34"/> [[Thor (Marvel)|Thor]] a zeu a-benn da eskemm gant spered Steve Rogers da-geñver kentañ deiz-ha-bloaz e varv. Dont a ra a-benn Thor da lakaat holl vedia tredan SUA da chom a-sav e-pad ur vunutenn da enoriñ Captain America.<ref>''Thor'' vol. 3, #11 (miz Here 2008)</ref>.
===Distro Steve Rogers===
Kadarnaet e voe gant ''New York Daily News'' ha Newsarama e teufe Steve Rogers en-dro. An istor a grogas e #600<ref>[https://web.archive.org/web/20130122133343/http://www.newsarama.com/comics/060915-Cap-Reborn.html]</ref>{{,}}<ref>[https://web.archive.org/web/20100118012225/http://www.nydailynews.com/entertainment/arts/2009/06/15/2009-06-15_some_comic_relief_captain_america_is_coming_back_to_life_in_a_new_fivepart_serie.html]</ref> D'ar [[1añ a viz Gouere]] [[2009]] e voe bev Steve Rogers en-dro en heuliad 6 levrenn anvet ''[[Captain America: Reborn]].''<ref>http://www.cnn.com/2009/SHOWBIZ/06/15/captain.america/index.html CNN : Captain America, thought dead, comes back to life - CNN.com</ref>.
===Captain America: Reborn===
E ''Captain America: Reborn'' #1 e tizoloer ne oa ket marv Steve Rogers, met kaset difiñv en egor hag en amzer. Klask a ra Red Skull implijout Sharon Carter hag ur mekanik krouet gant Doctor Doom a-benn adtapout Rogers, met dre ma'z eo bet distrujet ar mekanik gant Sharon e pourmen Rogers en egor hag en amzer. E-pad unan eus ar beajoù-se e komz ouzh Vision,<ref>Ed Brubaker: Captain America: Reborn, Volume 1, Issue 3, miz Gwengolo 2009, Marvel Comics</ref>, hag a ro ar gemennadenn da [[Reed Richards]], hag eñ a gompren ez eo gant Sharon e c'hallo adtapout Rogers. Met re ziwezhat en em gav Reed pa zeu a-benn Red Skull da gontrolliñ korf Steve ha da implijout anezhañ a-enep Bucky<ref>Ed Brubaker : Captain America: Reborn, Volume 1, Issue 4, miz Du 2009, Marvel Comics</ref>.
Er c'homic ''Captain America: Who Will Wield the Shield?'' (one-shot), hag a c'hoarvez goude fin ''Reborn''<ref>[https://web.archive.org/web/20100702034815/http://www.comicbookresources.com/?page=preview&id=4087&disp=table ''Captain America: Who Will Wield the Shield?'' #1 preview @ Comic Book Resources]</ref> en em c'houlenn Rogers hag-eñ e talv ar boan e wiskfe dilhad Captain America en-dro. Santout a ra eo gouest Bucky da vezañ Capatin America. E-pad un dro-c'hed e kej Rogers ouzh Bucky ha Black Widow. Bucky a wel anezhañ hag e taol e skoed dezhañ. Goude-se ec'h adro Rogers e skoed da Bucky, hag a nac'h kemer anezhañ dre ma'z eo distro Rogers ha dre ma soñj dezhañ ez eo Rogers ar gwir Captain America. Rogers a lavar da Bucky n'eo ket sur en dije c'hoant da vezañ Captain America en-dro hag e c'houlenn gantañ, ar pezh a zegemer Bucky a-benn ar fin.
Diwezhatoc'h e c'hortoz Rogers en Ti gwenn hag e komz ouzh [[Barack Obama]]. Pardonet eo Rogers gant ar prezidant. Pa zispleg Rogers da Obama e c'hellje dilezel e berzh a Captain America e respont ar prezidant e c'hallfe kinnig dezhañ un dra "a bouez bras-kenañ"<ref>Ed Brubaker : Captain America: Who Will Wield the Shield?, Volume 1, Issue 1, miz Kerzu 2009, Marvel Comics</ref>.
===Siege===
Kemennet eo bet e stourmfe Captain America asambles gant [[Thor (Marvel)|Tho]]r hag [[Iron Man]], ar pezh ne oa ket c'hoarvezet pell'zo, da-geñver darvoudoù Siege, hag a vo klozadur pennad Dark Reign<ref>http://comics.ign.com/articles/103/1034124p1.html Richard George : Marvel Lays Siege to Dark Reign, IGN.com, 12 a viz Here 2009</ref>.
E dibenn ''Dark Avengers Annual'' #1 e weler Bucky Barnes e Captain America. O komz ouzh Steve Rogers (gwisket e du) emañ, hag o sellout ouzh Noh-Varr emaint<ref>''Dark Avengers Annual '' #1</ref> Degemer a ra New Avengers en e ziazez-lec'h goude ma vefe bet distrujet ranndi Barnes gant Dark Avengers.<ref>''New Avengers Annual'' #3</ref> Digoradur Siege a echu pa wel Steve Norman Osborn hag e strollad Dark Avengers o tizorniañ Thor er skinwel.<ref>''Siege'' #1</ref>.
En eil niverenn ''Siege'' emañ Steve Rogers o prientiñ mont da Asgard gant ur strollad gourharozed ennañ Nick Fury, Spider-Man ha Bucky. A-raok ma loc'hfent war-du Asgard, e lavar Steve Rogers (gwisket e Captain America) da Bucky en deus ezhomm eus e skoed a-benns tourm ouzh Dark Avengers.<ref>''Siege'' #2</ref>.
===Heroic Age===
E dibenn "Siege" ez eo galvet Steve Rogers da vont d'an Ti gwenn ma kinnig ar prezidant dezhañ bezañ e penn surentez ar Stadoù-Unanet. Asantiñ a ra Rogers gant ma vo laosket d'ober evel ma fell dezhañ. Nullet eo lezenn niveradeg ar c'hourahrozed ([[saozneg]] : ''Super-Human Registration Act'') hag e-pad un emvod en Avenger Tower e lavar Rogers d'ar re all ez eo penn-kentañ un pennad nevez hag en deus ezhomm eus o sikour<ref>''Siege'' #4</ref> Goude-se e weler Steve oc'h ober war-dro bac'hañ Norman Osborn e toull-bac'h [[The Raft (comics)|The Raft]]. Deuet eo da vezañ Captain Steve Rogers.<ref>''Dark Avengers'' #16</ref>.
==Enebourien==
Abaoe 60 vloaz ma stourm Captain America en deus bet tro da gejañ ouzh enebourien arouezius eus an enepamerikaniezh : nazied ([[Red Skull]], [[Baron Zemo]]), neveznazied ([[Crossbones (comics)|Crossbones]], [[Doctor Faustus (comics)|Doctor Faustus]]), faskourien ([[Advanced Idea Mechanics|AIM]], [[Arnim Zola]]), komunourien ([[Aleksander Lukin]]) ha sponterien ([[HYDRA]]).
==Galloudoù ha perzhioù==
N'en deus Captain America tamm galloud dreistordinal ebet, met un de kreñv, gwevn, bliv eo, a-drugarez d'ar serom a zo bet roet dezhañ.<ref name="steetsofpoison">''Captain America'' #372-#378 (miz Mae-miz Du 1990)</ref> A-drugarez d'ar serom eo ivez kaletoc'h evit forzh piv bennak e vefe.<ref name="captainamerica65anniversary">''Captain America 65th Anniversary Special'' (miz Mae 2006)</ref> Sed penaos e tispleger e chomas bev e-keit ha ma oa er skorn. Anavezout mat a ra ivez kement tra a denn d'an arme, ha barrek eo war ar judo, ar boks, ar c'hickboxing hag an embregrezh korf. Ar spiañ a anavez ivez, dre forzh labourat evit [[S.H.I.E.L.D.]]. Ken barrek eo ken e c'hall tizhout meur a enebour pa daol e skoed. Unan eus gourharozed varrekañ Marvel eo a-fet barregezhioù d'en em gannañ.<ref name="captainamerica302">''Captain America'' #302 (miz C'hwevrer 1985)</ref>{{,}}<ref name="captainamerica375">''Captain America'' #375 (miz Eost 1990)</ref>
Goude bezañ stourmet ouzh ar [[Wehrmacht]] en deus desket Rogers, ha ne c'hell ket bezañ lakaet dindan gazelg-ê. N'eo ket direnket gant ar gaz ivez. Sed ar pezh a brouas pa stourmas ouzh Prometheus hag e voe trec'h warnañ. Rogers a lavaras e oa dre stourm ouzh ar Wehrmacht en doa desket chom war evezh<ref>''[[JLA/Avengers|Avengers/JLA]]'' #4 (miz Mae 2004)</ref>.
===Armoù ha dafar===
[[File:CapShield01.jpg|thumb|120px|<div class="center">Skoed, 1941.</div>]][[File:CapShield03.jpg|thumb|120px|<div class="center">Skoed, 1941-1949.</div>]][[File:CapShield05.jpg|thumb|120px|<div class="center">Skoed, 1964-2011.</div>]]
A-hed an istorioù ec'h implij Captain America meur a skoed. An hini implijetañ a zo diazezet war ur meskaj vibraniom ha dir ha dizistrujus eo<ref>''Captain America'' #303-304 (miz Meurzh-miz Ebrel 1985)</ref> Savet eo bet ar skoed-se gant [[Dr. Myron MacLain]] diwar urzh ar prezidant [[Franklin Delano Roosevelt]]. Gallout a ra ivez Captain America bannañ e skoed, evel ma weler e "Captain America Foils the Traitor's Revenge" e ''Captain America Comics'' #3 (miz Mae 1941).<ref>Thomas, Roy, ''Stan Lee's Amazing Marvel Universe'' (Sterling Publishing, New York, 2006), p. 11. ISBN 1-4027-4225-8; ISBN 978-1-4027-4225-5.</ref>.
Gellout a ra ar skoed bezañ implijet gant gourharozed all, evel ma lenner e [[Cable (comics)|Cable]]. Ennañ e lenner ivez e vo eus ar skoed en dazont, ha Cable a implij anezhañ pa vez o stourm, hag e toug anezhañ evel un arouez<ref>''[[Cable and Deadpool]]'' #25</ref>.
Gwarezet eo Captain America diouzh an tan a-drugarez d'e zilhad, ha dindanañ e wisk ur jiletenn a warez anezhañ diouzh tennoù e enebourien. Er penn-kentañ e oa distag e vaskl diouzh peurrest e zilhad, ar pezh en dije gellet lakaat anezhañ da vezañ anavezet. Kemmet ha kreñvaet eo bet ar maskl gantañ, ha staget ouzh peurrest e zilhad. Abaoe en deus Captain America embannet piv e oa e gwirionez. Evel ezel eus Avengers en deus Rogers ur gartenn Avengers renk a-raok.
Captain America a implij ivez ur marc'h-tan [[Harley Davidson]] dibar (bet kemmet e labourva armoù [[S.H.I.E.L.D.]]) hag ur van bet savet gant [[Wakanda (comics)|Wakanda]] Design Group.
==Dastumadoù comics==
{| class="wikitable"
|-
! Titl !! Comics dastumet !! ISBN
|-
| '''Essential Captain America, Vol. 1 '''
| ''Tales of Suspense'' #59-99; ''Captain America'' (vol.1) #100-102
| SC: ISBN 0-7851-3006-3
|-
| '''Essential Captain America, Vol. 2 '''
| ''Captain America'' (vol.1) #103-126
| SC: ISBN 0-7851-0827-0
|-
| '''Essential Captain America, Vol. 3'''
| ''Captain America'' (vol.1) #127-156
| SC: ISBN 0-7851-2166-8
|-
| '''Essential Captain America, Vol. 4'''
| ''Captain America'' (vol.1) #157-186
| SC: ISBN 0-7851-2770-4
|-
| '''Captain America: Secret Empire '''
| ''Captain America'' (vol.1) #169-176
| SC: ISBN 0-7851-1836-5
|-
| '''Captain America: Nomad '''
| ''Captain America'' (vol.1) #177-186
| SC: ISBN 0-7851-2197-8
|-
| '''Captain America: Madbomb '''
| ''Captain America'' (vol.1) #193-200
| SC: ISBN 0-7851-1557-9
|-
| '''Captain America: Bicentennial Battles '''
| ''Captain America'' (vol.1) #201-205; ''Bicentennial Battles'' #1
| SC: ISBN 0-7851-1726-1
|-
| '''Captain America: Swine '''
| ''Captain America'' (vol.1) #206-214; ''Captain America Annual'' #3-4
| SC: ISBN 0-7851-2078-5
|-
| '''Captain America: War and Remembrance '''
| ''Captain America'' (vol.1) #247-255
| SC: ISBN 0-7851-2693-7
|-
| '''Captain America: Deathlok Lives '''
| ''Captain America'' (vol.1) #286-288
| SC: ISBN 0-7851-0019-9
|-
| '''Captain America: The Bloodstone Hunt '''
| ''Captain America'' (vol.1) #357-364
| SC: ISBN 0-87135-972-3
|-
| '''Captain America: Streets of Poison '''
| ''Captain America'' (vol.1) #372-378
| SC: ISBN 0-7851-0057-1
|-
| '''Captain America: Fighting Chance: Denial '''
| ''Captain America'' (vol.1) #425-430
| SC: ISBN 0-7851-3738-6
|-
| '''Captain America: Fighting Chance: Acceptance '''
| ''Captain America'' (vol.1) #431-437
| SC: ISBN 0-7851-3739-4
|-
| '''Captain America: Operation Rebirth '''
| ''Captain America'' (vol.1) #444-448, 450-454
| SC: ISBN 0-7851-3126-4
|-
| '''Heroes Reborn: Captain America '''
| ''Captain America'' (vol.2) #1-12
| SC: ISBN 0-7851-2339-3
|-
| '''Captain America: To Serve and Protect '''
| ''Captain America'' (vol.3) #1-7
| SC: ISBN 0-7851-0838-6
|-
| '''Captain America: The New Deal '''
| ''Captain America'' (vol.4) #1-6
| SC: ISBN 0-7851-1101-8
|-
| '''Captain America: The Extremists '''
| ''Captain America'' (vol.4) #7-11
| SC: ISBN 0-7851-1102-6
|-
| '''Captain America: Ice '''
| ''Captain America'' (vol.4) #12-16
| SC: ISBN 0-7851-1103-4
|-
| '''Captain America: Cap Lives '''
| ''Captain America'' (vol.4) #17-20; ''Tales of Suspense'' #66
| SC: ISBN 0-7851-1318-5
|-
| '''Captain America: Homeland '''
| ''Captain America'' (vol.4) #21-28
| SC: ISBN 0-7851-1396-7
|-
| '''Captain America and The Falcon: Two Americas '''
| ''Captain America and The Falcon'' #1-4
| SC: ISBN 0-7851-1424-6
|-
| '''Avengers Disassembled: Captain America '''
| ''Captain America'' (vol.4) #29-32; ''Captain America And The Falcon'' #5-7
| SC: ISBN 0-7851-1648-6
|-
| '''Captain America and The Falcon: Brothers And Keepers '''
| ''Captain America and The Falcon'' #8-14
| SC: ISBN 0-7851-1568-4
|-
| '''Captain America: Winter Soldier, Book One '''
| ''Captain America'' (vol.5) #1-7
| SC: ISBN 0-7851-1920-5
|-
| '''Captain America: Winter Soldier, Book Two '''
| ''Captain America'' (vol.5) #8, 9, 11-14
| SC: ISBN 0-7851-1921-3
|-
| '''Captain America: Red Menace, Book One '''
| ''Captain America'' (vol.5) #15-17; ''Captain America 65th Anniversary Special''
| SC: ISBN 0-7851-2321-0
|-
| '''Captain America: Red Menace, Book Two '''
| ''Captain America'' (vol.5) #18-21
| SC: ISBN 0-7851-2225-7
|-
| '''Captain America: Civil War '''
| ''Captain America'' (vol.5) #22-24; ''Winter Soldier: Winter Kills''
| SC: ISBN 0-7851-2798-4
|-
| '''The Death of Captain America, Vol. 1: The Death of the Dream '''
| ''Captain America'' (vol.5) #25-30
| SC: ISBN 0-7851-2423-3
|-
| '''The Death of Captain America, Vol. 2: The Burden of Dreams '''
| ''Captain America'' (vol.5) #31-36
| SC: ISBN 0-7851-2424-1
|-
| '''The Death of Captain America, Vol. 3: The Man Who Bought America '''
| ''Captain America'' (vol.5) #37-42
| SC: ISBN 0-7851-2971-5
|-
| '''Captain America: The Man with No Face '''
| ''Captain America'' (vol.5) #43-48
| SC: ISBN 0-7851-3163-9
|-
| '''Captain America: Road to Reborn '''
| ''Captain America'' (vol.5) #49-50, 600-601
| HC: ISBN 0-7851-4174-X
|-
| '''Captain America: Reborn '''
| ''Captain America: Reborn'' #1-6
| HC: ISBN 0-7851-3998-2
|-
|}
==Notennoù==
{{Daveoù |bannoù=2}}
==Levrlennadur==
* Daniels, Les. ''Marvel: Five Fabulous Decades of the World's Greatest Comics''. Harry N. Abrams, Inc., 1993. ISBN 0-8109-8146-7
* Gladstone, Brooke. [https://web.archive.org/web/20070319151100/http://www.onthemedia.org/transcripts/2007/03/09/07 On The Media (March 9, 2007): Transcript (and streaming audio) of "Death to America"]
* Powell, Matt. [http://www.wizarduniverse.com/magazine/wizard/003800596.cfm ''Wizard'' (March 7, 2007): "Captain America Remembered"]
* Wright, Bradford W. ''Comic Book Nation: The Transformation of Youth Culture in America''. Johns Hopkins, 2001. ISBN 0-8018-7450-5
* Simon, Joe and Simon, Jim. ''The Comic Book Makers''. Crestwood/II Publications, 1990
==Liammoù diavaez==
* [http://marvel.com/universe/Captain_America_%28Steve_Rogers%29 Captain America e lec'hienn Marvel]
* [https://web.archive.org/web/20090803072214/http://comicbookdb.com/character.php?ID=208 Captain America e lec'hienn Comic book db]
* [http://www.captainamericalibrary.com/ Captain America Library]
{{Avengers}}
[[Rummad:Marvel Comics]]
k1l74iej64xynavgexncofhmrjxqfmf
Avengers Academy
0
80972
2188302
2153229
2026-04-22T19:32:22Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 5 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188302
wikitext
text/x-wiki
'''Avengers Academy''' a zo ur [[comic|c'homic]] hag a vez embannet gant [[Marvel Comics]] abaoe miz Even [[2010]]. Ul lodenn eus "[[Heroic Age (comics)|Heroic Age]]" eo, da-heul dibenn "[[Siege (comics)|Siege]]". Ar c'homic a gemer plas ''[[Avengers: The Initiative]]''. Skrivet eo ar senario gant [[Christos Gage]] ha treset eo gant [[Mike McKone]].<ref name="veil">https://web.archive.org/web/20100413175959/http://www.comicbookresources.com/?page=article&id=25124 Marvel Opens "Avengers Academy" in June, Comic Book Resources, 8 a viz Meurzh 2010</ref>
==Liammoù gant comics all==
Kregiñ a ra en ''Avengers Academy'' #3 en em veskañ a ra gant ''[[Thunderbolts (comics)|Thunderbolts]]'' #147 hag ec'h echu en''Avengers Academy'' #4<ref>Vaneta Rogers: https://web.archive.org/web/20100611145808/http://www.newsarama.com/comics/avengers-academy-scared-straight-100608.html AVENGERS ACADEMY Kids Get Scared Straight By THUNDERBOLTS, Newsarama, 8 a viz Even 2010</ref>.
==Studierien==
* [[Veil (comics)|Veil]] (Madeline Berry)<ref name="veil" />
* Striker<ref>https://web.archive.org/web/20100413174832/http://www.comicbookresources.com/?page=article&id=25138 "Avengers Academy" Adds A New Student, Comic Book Resources, 9 a viz Meruzh 2010</ref>
* [[Reptil]] (Humberto Lopez)<ref>https://web.archive.org/web/20100420055359/http://www.comicbookresources.com/?page=article&id=25164 Reptil Enrolls In "Avengers Academy", Comic Book Resources, 10 a viz Meurzh 2010</ref>
* [[Mettle (comics)|Mettle]] (Ken Mack)<ref>[http://marvel.com/news/comicstories.12620.psych_ward~colon~_avengers_academy]</ref>
* Finesse<ref name="finesse">https://web.archive.org/web/20100413175439/http://www.comicbookresources.com/?page=article&id=25203 "Avengers Academy" Open Enrollment Continues, Comic Book Resources, 12 a viz Meurzh 2010</ref>
* Hazmat (Jennifer Takeda)<ref name="finesse" />
==Kelennerien==
* [[Henry Pym]]<ref name="faculty">https://web.archive.org/web/20100421023904/http://www.comicbookresources.com/?page=article&id=25833 Dave Richards : C2E2: Gage's “Avengers Academy” Faculty, Comic Book Resources, 19 a viz Ebrel 2010</ref>
* [[Tigra]]<ref name="faculty" />
* [[Quicksilver (comics)|Quicksilver]]<ref name="faculty" />
* [[Vance Astrovik|Justice]]<ref name="faculty" />
* [[Robbie Baldwin|Speedball]]<ref name="faculty" />
==Notennoù==
{{Daveoù}}
==Liammoù diavaez==
* [http://www.comics.org/series/49641/ Avengers Academy e lec'hienn comics.org]
* [https://web.archive.org/web/20121107103954/http://comicbookdb.com/title.php?ID=29083 Avengers Academy e lec'hienn Comic Book DB]
{{Avengers}}
[[Rummad:Marvel Comics]]
eessbfdyqred08363qjhjoo9xuyxk09
Avesnes-le-Sec
0
83740
2188303
2023502
2026-04-22T19:33:24Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188303
wikitext
text/x-wiki
{{pennad zo| Avesnes}}
{{Labour zo}}
{| border="1" cellpadding="4" cellspacing="0" style="width:300px; float:right; margin:0 0 1em 1em; background:#fafafa; border:1px #aaaaaa solid; border-collapse:collapse; font-size:95%;"
|+
! colspan="2" style="background-color: #adafda" |'''Kumunioù Bro-C'hall'''
|-
|- align="center"
|Anv
|'''Avesnes-le-Sec'''
|- align="center"
|Skoed
|[[Restr:Blason de la ville de Avesnes-le-Sec (59) Nord-France.svg|90px]]
|- align="center"
|Lec'hiadur Avesnes-le-Sec en [[Arondisamant Valenciennes]]
|
|- align="center"
|[[Riez]]
|{{Bro-C'hall}}
|- align="center"
|[[Rannvro]]
|{{FR-NPDC}}
|- align="center"
|[[Departamant]]
|{{FR-Norzh}}
|- align="center"
|[[Bro hengounel]]
|
|- align="center"
|[[Arondisamant]]
|[[Arondisamant Valenciennes|Valenciennes]]
|- align="center"
|[[Etrekumuniezh]]
|Communauté d'agglomération de la Porte du Hainaut
|- align="center"
|[[Kanton]]
| [[Kanton Bouchain|Bouchain]]
|- align="center"
|[[Kod INSEE]]
|59038
|- align="center"
|[[Kod-post]]
|59296
|- align="center"
|Maer
|Jean-Michel Tison
|- align="center"
|Amzer-gefridi
|[[2008]]-[[2014]]
|- align="center"
|Gorread
|10,39 km²
|- align="center"
|Led
|50° 15' 01" Norzh
|- align="center"
|Hed
|03° 22' 42" Reter
|- align="center"
|Uhelder kreiz
|61 m
|- align="center"
|Uhelder bihanañ
|48 m
|- align="center"
|Uhelder brasañ
|77 m
|- align="center"
|Poblañs hep kontoù doubl
|1 343 <small>(2007)</small>
|- align="center"
|Stankter
|129 a./km²
|- align="center"
|Lec'hienn ar gumun
|[https://web.archive.org/web/20101114023743/http://www.avesneslesec.fr/ Avesnes-le-Sec]
|-
|}
'''Avesnes-le-Sec''' a zo ur gumun eus [[departamant gall|departamant]] [[Norzh (departamant)|Norzh]] e [[Bro-C'hall]].
== Istor ==
=== {{XXvet}} kantved ===
* [[Brezel-bed kentañ]]: roet eo bet ar [[Kroaz-brezel 1914-1918|Groaz-brezel 1914-1918]] d' '''Avesnes-le-Sec'''<ref>[https://web.archive.org/web/20170303083543/http://pages14-18.mesdiscussions.net/pages1418/forum-pages-histoire/communes-decorees-guerre-sujet_7632_2.htm Pages 14-18]</ref>.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
== Douaroniezh ==
== Emdroadur ar boblañs 1800-2007 ==
<timeline>
Colors=
id:lightgrey value:gray(0.9)
id:darkgrey value:gray(0.7)
id:sfondo value:rgb(1,1,1)
id:barra value:rgb(0.7,0.9,0.7)
ImageSize = width:800 height:350
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:50
DateFormat = x.y
Period =from:0 till:1900
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:200 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
bar:1791
bar:1792
bar:1793
bar:1794
bar:1795
bar:1796
bar:1797
bar:1798
bar:1799
bar:1800 text:1800
bar:1801
bar:1802
bar:1803
bar:1804
bar:1805
bar:1806
bar:1807
bar:1808
bar:1809
bar:1810
bar:1811
bar:1812
bar:1813
bar:1814
bar:1815
bar:1816
bar:1817
bar:1818
bar:1819
bar:1820 text:1820
bar:1821
bar:1822
bar:1823
bar:1824
bar:1825
bar:1826
bar:1827
bar:1828
bar:1829
bar:1830
bar:1831
bar:1832
bar:1833
bar:1834
bar:1835
bar:1836
bar:1837
bar:1838
bar:1839
bar:1840 text:1840
bar:1841
bar:1842
bar:1843
bar:1844
bar:1845
bar:1846
bar:1847
bar:1848
bar:1849
bar:1850
bar:1851
bar:1852
bar:1853
bar:1854
bar:1855
bar:1856
bar:1857
bar:1858
bar:1859
bar:1860 text:1860
bar:1861
bar:1862
bar:1863
bar:1864
bar:1865
bar:1866
bar:1867
bar:1868
bar:1869
bar:1870
bar:1871
bar:1872
bar:1873
bar:1874
bar:1875
bar:1876
bar:1877
bar:1878
bar:1879
bar:1880 text:1880
bar:1881
bar:1882
bar:1883
bar:1884
bar:1885
bar:1886
bar:1887
bar:1888
bar:1889
bar:1890
bar:1891
bar:1892
bar:1893
bar:1894
bar:1895
bar:1896
bar:1897
bar:1898
bar:1899
bar:1900 text:1900
bar:1901
bar:1902
bar:1903
bar:1904
bar:1905
bar:1906
bar:1907
bar:1908
bar:1909
bar:1910
bar:1911
bar:1912
bar:1913
bar:1914
bar:1915
bar:1916
bar:1917
bar:1918
bar:1919
bar:1920 text:1920
bar:1921
bar:1922
bar:1923
bar:1924
bar:1925
bar:1926
bar:1927
bar:1928
bar:1929
bar:1930
bar:1931
bar:1932
bar:1933
bar:1934
bar:1935
bar:1936
bar:1937
bar:1938
bar:1939
bar:1940 text:1940
bar:1941
bar:1942
bar:1943
bar:1944
bar:1945
bar:1946
bar:1947
bar:1948
bar:1949
bar:1950
bar:1951
bar:1952
bar:1953
bar:1954
bar:1955
bar:1956
bar:1957
bar:1958
bar:1959
bar:1960 text:1960
bar:1961
bar:1962
bar:1963
bar:1964
bar:1965
bar:1966
bar:1967
bar:1968
bar:1969
bar:1970
bar:1971
bar:1972
bar:1973
bar:1974
bar:1975
bar:1976
bar:1977
bar:1978
bar:1979
bar:1980 text:1980
bar:1981
bar:1982
bar:1983
bar:1984
bar:1985
bar:1986
bar:1987
bar:1988
bar:1989
bar:1990
bar:1991
bar:1992
bar:1993
bar:1994
bar:1995
bar:1996
bar:1997
bar:1998
bar:1999
bar:2000 text:2000
bar:2001
bar:2002
bar:2003
bar:2004
bar:2005
bar:2006
bar:2007
PlotData=
color:barra width:10 align:left
bar:1800 from:0 till: 972
bar:1806 from:0 till: 1259
bar:1821 from:0 till: 1516
bar:1831 from:0 till: 1607
bar:1836 from:0 till: 1567
bar:1841 from:0 till: 1617
bar:1846 from:0 till: 1687
bar:1851 from:0 till: 1611
bar:1856 from:0 till: 1690
bar:1861 from:0 till: 1728
bar:1866 from:0 till: 1631
bar:1872 from:0 till: 1641
bar:1876 from:0 till: 1734
bar:1881 from:0 till: 1785
bar:1886 from:0 till: 1838
bar:1891 from:0 till: 1842
bar:1896 from:0 till: 1851
bar:1901 from:0 till: 1840
bar:1906 from:0 till: 1875
bar:1911 from:0 till: 1888
bar:1921 from:0 till: 1456
bar:1926 from:0 till: 1593
bar:1931 from:0 till: 1580
bar:1936 from:0 till: 1540
bar:1946 from:0 till: 1509
bar:1954 from:0 till: 1645
bar:1962 from:0 till: 1663
bar:1968 from:0 till: 1618
bar:1975 from:0 till: 1584
bar:1982 from:0 till: 1486
bar:1990 from:0 till: 1389
bar:1999 from:0 till: 1282
bar:2006 from:0 till: 1335
bar:2007 from:0 till: 1343
TextData=
fontsize:S pos:(50,10)
text:
</timeline>
<ref>Cassini hag [[EBSSA]]</ref>
== Melestradurezh ==
== Tud ==
== Liammoù diavaez ==
== Dave ha notennoù==
<references/>
[[Rummad:Kumunioù an Norzh (departamant)]]
[[Rummad:Kroaz-brezel 1914-1918 (kumunioù Norzh)]]
9na1jh4hh75vetffp875ep49b9fgsgz
Deauville
0
94076
2188346
2186427
2026-04-23T09:25:43Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188346
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox" style="font-size:95%;"
|-
! colspan="2" style="background-color: #adafda" |'''Kumunioù Bro-C'hall'''
|-
! {{Infobox/Titl|'''Deauville'''|ff4949|talbenn map|f8ee63}}
|- align="center"
| colspan="2" | [[Skeudenn:Blason ville fr Deauville (Calvados) pattes de lion.svg|90px]]
|- align="center"
| colspan="2" | [[Restr:Deauville-Mairie et carillon-20120915.jpg|280px]]<br>An ti-kêr<hr>
|-
|[[Riez]]
|{{Bro-C'hall}}
|-
|[[Rannvro]]
|[[Normandi (rannvro)|Normandi]]
|-
|[[Departamant]]
|[[Calvados (departamant)|Calvados]]
|-
|[[Bro hengounel]]
|
|-
|[[Arondisamant]]
|[[Arondisamant Lisieux|Lisieux]]
|-
|[[Etrekumuniezh]]
|Cœur Côte Fleurie
|-
|[[Kanton]]
|[[Kanton Trouville-sur-Mer]]
|-
|[[Kod INSEE]]
|14220
|-
|[[Kod post]]
|14800
|-
|Maer
|Philippe Augier<br>(tu-dehou, distrollad)
|-
|Amzer-gefridi
|[[2020]]-[[2026]]
|-
|Gorread
|3,57 km²
|-
|Led
|49° 21' 36" Norzh
|-
|Hed
|00° 04' 31" Reter
|-
|Uhelder kreiz
|5 m
|-
|Uhelder bihanañ
|0 m
|-
|Uhelder brasañ
|83 m
|-
|Poblañs<br>hep kontoù doubl
|3 968 <small>(2008)</small>
|-
|Stankter
|1 111 a./km²
|-
| colspan="2" | <hr>
|-
|Lec'hienn ar gumun
|[https://web.archive.org/web/20111213171123/http://www.deauville.fr/FR/accueil Deauville]
|-
|}
'''Deauville''' zo ur gumun e [[departamant gall|departamant]] [[Calvados (departamant)|Calvados]] e [[Bro-C'hall]].
[[Skeudenn:Bathing Time at Deauville-1865-Eugène Boudin.jpg|thumb|left|'''Bathing Time at Deauville'''<br>[[Eugène Boudin]], [[1865]]]]
{{clr|left}}
== Douaroniezh ==
* War lez [[Mor Breizh]], e genoù an [[Touques (stêr)|Touques]] emañ Deauville.
== Istor ==
=== {{XIXvet kantved}} ===
=== {{XXvet kantved}} ===
==== [[Eil brezel-bed]] ====
* [[1944]]: d'an [[22 Eost|22 a viz Eost]] e penn-kentañ an endervezh e voe lazhet tri soudard eus un unanad gweladenniñ eus ar ''1st Battalion Royal [[Ulster]] Rifles'' ([[Rouantelezh-Unanet]]) e Deauville. D'an 23 e teu an 3{{vet}} Kompagnunezh eus ar [[Brigadenn Piron|Vrigadenn Piron]] (Belgiz-Luksembourgiz) tre e Deauville bet dilezet gant an 346{{vet}} Rannlu Troadegiezh (Jeneral Diestel) [[Wehrmacht|alaman]]<ref>{{fr}}[https://web.archive.org/web/20120309084810/http://www.normandie44lamemoire.com/fichesvilles/villerblonvdeauvcantour.htm Normandie 44 - la Mémoire]</ref>. Mervel a reas 23 den nann-soudard e Deauville e [[1944]] abalamour d'ar brezel<ref>{{fr}}[http://www.crhq.cnrs.fr/1944/liste-reponses.php?&code_nom=&code_nomjfille=&code_communenais=&code_communedeces=Deauville&code_communedomicile=&code_prenom=&choix_prenom=premier Mémorial des victimes civiles en Normandie]</ref>.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
* Iliz katolik ''Saint-Augustin'', chapelioù ''Saint Joseph'', ''Saint Laurent'' ha ''Notre-Dame de Pitié'', luc'hskeudennoù<ref>{{fr}}[http://clochers.org/Fichiers_HTML/Accueil/Accueil_clochers/14/accueil_14220.htm Clochers de France]</ref>.
=== Brezelioù-bed ===
* Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun: ''Deauville Communal Cemetery''
{| class = "wikitable" style="text-align:center"
|+
! Bro
! Niver a dud
|-
|[[Skeudenn:Flag of the United Kingdom.svg|24px]] [[Rouantelezh-Unanet]]
|2
|-
|'''Hollad'''
|'''2'''
|-
|}
Marvet int e [[1917]], e-pad ar [[Brezel-bed kentañ]]<ref>{{en}}[http://www.cwgc.org/search-for-war-dead.aspx?cpage=1&sort=name&order=asc Commonwealth War Graves Commission]</ref>.
* Plakennoù an daou soudard belgiat hag an tri soudard eus ar [[Rouantelezh-Unanet]] marvet en emgannoù e Deauville e 1944.
== Armerzh ==
== Emdroadur ar boblañs 1793-2007 ==
== Melestradurezh ==
== Tud ==
=== Ganedigezhioù ===
* [[Hugo Tirard]] ([[1977]]), mestrc'hoarier echedoù etrebroadel ha kelenner war ar matematikoù.
=== Marvioù ===
* [[Eugène Boudin]], livour, d'an 8 a viz Eost [[1898]].
* [[Jean-Edern Hallier]], skrivagner, d'an 12 a viz Genver [[1997]].
* [[Alfred Sirven]], den a afer, d'an 12 a viz C'hwevrer [[2005]].
=== Tud liammet ouzh istor ar gêr ===
* [[Gustave Flaubert]] ([[1821]]-[[1880]]), skrivagner, a oa boaz da vont eno pa ne oa nemet ur gêriadenn lec'h ma oa e zud perc'henned d'un atant a oa gwerzhet gantañ e 1875<ref>{{fr}}Édouard Launet, « [https://web.archive.org/web/20130512030337/http://www.liberation.fr/cahier-special/010156767-deauville-de-flaubert-a-hitler Deauville, de Flaubert à Hitler] », Libération, 3 a viz Eost 2006.</ref>.
* [[Suzy Solidor]] ([[1900]]-[[1983]]), kanerez : kregiñ a reas he micher eno e [[1929]].
* [[Coco Chanel]] ([[1883]]-[[1971]]), stilourez, kenlabourerez : digeriñ a reas he eil stal eno en hañv 1913.
* [[Jean Gabin]] ([[1904]]-[[1976]]), a voe o chom eno etre [[1958]] ha [[1974]]<ref>{{fr}}« Deauville : une plaque en hommage à Jean Gabin », ''Ouest-France'', 17 a viz Gwengolo 2012.</ref>{{,}}<ref>{{fr}}« [https://www.ouest-france.fr/2003/01/21/trouville-sur-mer/-Florence-Moncorg%C3%A9-chez-elle-%C3%A0-Deauville--18036857.html Florence Moncorgé chez elle à Deauville] », ''Ouest-France'', 21 a viz Genver 2003.</ref>.
* [[Louis de Funès]] ([[1914]]-[[1983]]), aktour sinema : un ti en doa eno.
* [[Rita Hayworth]] ([[1918]]-[[1987]]), aktourez stadunanat : bet e oa o chom eno er bloavezhioù 1950 gant he gwaz ar priñs [[Ali Khan]].
* [[Yves Saint Laurent]] ([[1936]]-[[2008]]), stilour ha krouer, a oa boaz da chom eno. Digeriñ a reas unan eus e stalioù kentañ er c'hazino. Ur blasenn zo bet anvet diwar e anv.
* Taget e voe ar c'hazino gant [[Jacques Mesrine]] ha [[François Besse]] d'ar 26 a viz Mae [[1978]] ha laeret ganto 130 000 Lur (70 934,5 € e 2019)<ref>{{fr}}Philippe Mirkovic, « [https://www.ouest-france.fr/actu/actuDet_-On-tourne-le-braquage-de-Mesrine-a-Deauville_8618-406574_actu.Htm On tourne le braquage de Mesrine à Deauville] », ''Ouest-France'', 16 a viz Mae 2007.</ref>.
== Gevelliñ ==
* {{gevelliñ|Cowes|Bro-Saoz|England|bloavezh=1964}}<ref name="annuaire-jumelages">{{Liamm web|url= http://www.afccre.org/fr/nos-membres/annuaire-des-villes-jumelees |titl= Bloazlevr ar c'hêrioù gevellet |embanner= AFCCRE |lec'hienn= afccre.org |gwelet d'ar= 7 a viz Gouere 2020 }}.</ref>.
* {{gevelliñ|Eicklingen|Alamagn|Germany|bloavezh=1967}}<ref name="annuaire-jumelages" />.
* {{gevelliñ|Cill Dara|Iwerzhon|Ireland|bloavezh=1990}}<ref name="annuaire-jumelages" />.
* {{gevelliñ|Lexington (Kentucky)|SUA|USA|bloavezh=1994}}<ref name="annuaire-jumelages" />.
* {{gevelliñ|Pinamar|Arc'hantina|Argentina|bloavezh=2017}}{{daveoù a vank}}.
== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} {{en}} {{nl}} {{de}} {{es}} [https://web.archive.org/web/20110616141342/http://www.deauville.fr/ Ti-kêr Deauville]
== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù Calvados]]
[[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Calvados]]
6pichurn1i4jqwx9vrrnadnf2m49uu3
Pin-up
0
94475
2188342
2179489
2026-04-23T07:23:56Z
CommonsDelinker
424
Lamet kuit eo bet ar restr ''Kim_Novak_1957.JPG'' peogwir eo bet diverket diwar Commons gant Túrelio evit an abeg-mañ: [[:c:Commons:Deletion requests/File:Kim Novak 1957.JPG|]]: https://publicrecords.copyright.gov/detailed-record/voyager_7164826
2188342
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Stumm an titl|''Pin-up''}}
[[Restr:Pin-Up.jpg|thumb|Ar c'hentañ ''pin-up'' anavezet, treset gant [[Charles Dana Gibson]] e [[1887]]]].
[[Restr:Alberto Vargas - Memories of Olive, 1920.jpg|thumb|[[Olive Thomas]], tresadenn gant Alberto Vargas e [[1920]]]]
Ur '''''pin-up''''' zo ur [[maouez|vaouez]] yaouank a vez staget pe peget he foltred ouzh ur [[moger|voger]]. Peurliesañ e vez diskouezet en ur stumm hoalus pe c'hadalus (« ''sexy'' » e [[saozneg]]), alese ar bomm saoznek « ''pin-up girl'' » da lavarout eo « ur plac'h spilhennet ouzh ar voger ».<br>
E deroù an {{XXvet kantved}} e oa deuet ar c'hiz anezho, hag abaoe e vezont gwelet er c'helaouennoù ha war ar skritelloù, damwisket kentoc'h eget gwisket, hervez giz ar mare.
E-pad an [[Eil brezel-bed]] e kustume an aerlomaned livañ seurt merc'hed war o [[nijerez|c'hirri-nij]]-brezel.
Implijet e vezont er bruderezh evit gwerzhañ [[karr-tan|kirri-tan]], rak kelliammet e vefe ar c'hirri-tan galloudus hag ar merc'hed hoalus e spered an darn vuiañ eus ar [[gwaz|wazed]].
==E Breizh==
Deiziadurioù breizhek a vez graet er [[bloavezhioù 2010]] gant plac'hed treset damheñvel, gwisket berr-berr pe damwisket, ha koefoù [[bigoudenn]] gante<ref>[https://web.archive.org/web/20141022115247/http://www.revesdebretagne.com/article-calendrier-bigoud-up-30x30-1305.htm ''Rêves de Bretagne''] {{fr}}</ref>.
== Skeudennaoueg ==
<gallery mode="packed" heights="150px">
Clara Bow Brewster 1921.PNG|[[Clara Bow]] e [[1921]]
Betty Grable 20th Century Fox.jpg|Skritell brudet gant poltred [[Betty Grable]].
Yank Pin-Up Girls.jpg|Un dibab ''pin-ups'' eus ar gelaouenn ''Yank''.
Sheila Ryan2.jpg|[[Sheila Ryan]] ''[[Yank, the Army Weekly]]''.
Gloria Anderson.jpg|[[Gloria Anderson]] e ''[[Yank, the Army Weekly]]'' e miz Meurzh [[1944]].
Pin-up 1.jpg|Ur ''pin-up'' treset gant Patrick Hitte.
Ingrid Bergman - YankArmyWeekly.jpg|[[Ingrid Bergman]].
Rita Yank.jpg|[[Rita Hayworth]].
Lauren Bacall - YankArmyWeekly.jpg|[[Lauren Bacall]].
B-17 Aluminum Overcast noseart-20060603.jpg|''Pin-up'' livet war gorre ur c'harr-nij.
Jackie Martinez pin up.jpg|Jackie Martinez.
Linda Darnell in Yank Magazine.jpg|[[Linda Darnell]] ([[1923]]-[[1965]]).
Restr:Bettie Page.jpg|[[Bettie Page]].
Lina Romay retused.jpg|Ar [[Katalonia|Gatalanez]] [[Lina Romay]].
Carolinagynning.jpg|[[Carolina Gynning]].
</gallery>
== E-touez ar re vrudetañ ==
(Renket o anvioù-tiegezh hervez urzh al lizherenneg)
=== [[Bloavezhioù 1910]] ha [[bloavezhioù 1920]] ===
{|
|- valign="top"
|
* [[Theda Bara]]
* [[Vilma Bánky]]
* [[Belle Bennett]]
* [[Clara Bow]]
* [[Mary Brian]]
* [[Louise Brooks]]
* [[Camille Clifford]]
* [[Betty Compson]]
|
* [[Gladys Cooper]] (1888-1971)
* [[Joan Crawford]]
* [[Bebe Daniels]]
* [[Marion Davies]]
* [[Billie Dove]]
* [[Ruth Etting]]
* [[Greta Garbo]]
* [[Barbara Kent]]
|
* [[Bessie Love]]
* [[Barbara La Marr]]
* [[Colleen Moore]]
* [[Mae Murray]]
* [[Nita Naldi]]
* [[Alla Nazimova]]
* [[Pola Negri]]
* [[Anita Page]]
|
* [[Mary Pickford]]
* [[Dolores del Rio]]
* [[Norma Shearer]]
* [[Gloria Swanson]]
* [[Lilyan Tashman]]
* [[Olive Thomas]]
* [[Alice White]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Thedarose.jpg|[[Theda Bara]]
Clara Bow portrait.JPG|[[Clara Bow]]
Joancrawford2crop.jpg|[[Joan Crawford]]
Bebe Daniels by National Photo Company, 1925.jpg|[[Bebe Daniels]]
Mariondavies.jpg|[[Marion Davies]]
G.Swanson Change Wife.jpg|[[Gloria Swanson]]
PolaNegri(closeup).jpg|[[Pola Negri]]
</gallery>
===[[Bloavezhioù 1930]] ===
{|
|-valign="top"
|
* [[Annabella (actress)|Annabella]]
* [[Jean Arthur]]
* [[Josephine Baker]]
* [[Constance Bennett]]
* [[Joan Blondell]]
* [[Virginia Bruce]]
* [[Claudette Colbert]]
* [[Bette Davis]]
|
* [[Dolores del Rio]]
* [[Marlene Dietrich]]
* [[Alice Faye]]
* [[Greta Garbo]]
* [[Janet Gaynor]]
* [[Jean Harlow]]
* [[Olivia de Havilland]]
* [[Sonja Henie]]
|
* [[Ruby Keeler]]
* [[Gypsy Rose Lee]]
* [[Vivien Leigh]]
* [[Carole Lombard]]
* [[Myrna Loy]]
* [[Marilyn Miller]]
* [[Sally Rand]]
* [[Ginger Rogers]]
|
* [[Barbara Stanwyck]]
* [[Thelma Todd]]
* [[Helen Twelvetrees]]
* [[Lupe Velez]]
* [[Mae West]]
* [[Toby Wing]]
* [[Fay Wray]]
* [[Loretta Young]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Josephine Baker 1950.jpg|[[Josephine Baker]]
Joan Blondell in Topper Returns 2.jpg|[[Joan Blondell]]
Jean Harlow in Riffraff trailer cropped.jpg|[[Jean Harlow]]
Ginger Rogers - Tender Comrade.jpg|[[Ginger Rogers]]
Barbara Stanwyck in Ball of Fire trailer.jpg|[[Barbara Stanwyck]]
Lupe Velez in Laughing Boy trailer.jpg|[[Lupe Vélez]]
Mae West LAT.jpg|[[Mae West]]
Dolores del Rio from Stars of the Photoplay.jpg|[[Dolores del Río]]
</gallery>
===[[Bloavezhioù 1940]] ===
{|
|-valign="top"
|
* [[Lauren Bacall]]
* [[Diana Barrymore]]
* [[Ingrid Bergman]]
* [[Vivian Blaine]]
* [[Cyd Charisse]]
* [[Jeanne Crain]]
* [[Linda Darnell]]
* [[Yvonne De Carlo]]
* [[Vera-Ellen]]
|
* [[Lisa Fonssagrives]]
* [[Joan Fontaine]]
* [[Ava Gardner]]
* [[Judy Garland]]
* [[Greer Garson]]
* [[Paulette Goddard]]
* [[Betty Grable]]
* [[Kathryn Grayson]]
* [[Jane Greer]]
|
* [[Anne Gwynne]]
* [[Kathryn Grayson]]
* [[Jane Greer]]
* [[Anne Gwynne]]
* [[Susan Hayward]]
* [[Rita Hayworth]]
* [[June Haver]]
* [[Lena Horne]]
* [[Candy Jones]]
|
* [[Jennifer Jones]]
* [[Olga San Juan]]
* [[Veronica Lake]]
* [[Carole Landis]]
* [[Hedy Lamarr]]
* [[Dorothy Lamour]]
* [[Joan Leslie]]
* [[Viveca Lindfors]]
* [[Marilyn Maxwell]]
|
* [[Marie McDonald]]
* [[Marie McDonald]]
* [[Ann Miller]]
* [[Carmen Miranda]]
* [[Maria Montez]]
* [[Maureen O'Hara]]
* [[Frances Rafferty]]
* [[Ella Raines]]
* [[Donna Reed]]
|
* [[Jane Russell]]
* [[Ann Sheridan]]
* [[Alexis Smith]]
* [[Gene Tierney]]
* [[Lana Turner]]
* [[Jean Wallace]]
* [[Esther Williams]]
* [[Shelley Winters]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Lauren Bacall - YankArmyWeekly detail.jpg|[[Lauren Bacall]]
|[[Ingrid Bergman]]
The killers Ava.jpg|[[Ava Gardner]]
Judy Garland The Harvey Girls MGM Publicity still.jpeg|[[Judy Garland]]
Gilda trailer rita hayworth.JPG|[[Rita Hayworth]]
Studio publicity Gene Tierney.jpg|[[Gene Tierney]]
Lana Turner in Dr. Jekyll and Mr. Hyde trailer.jpg|[[Lana Turner]]
Esther Williams - portrait.jpg|[[Esther Williams]]
</gallery>
=== [[Bloavezhioù 1950]] ===
{|
|-valign="top"
|
* [[Pier Angeli]]
* [[Carroll Baker]]
* [[Brigitte Bardot]]
* [[Candy Barr]]
* [[Cyd Charisse]]
* [[Mara Corday]]
* [[Hazel Court]]
* [[Dagmar]] (Virginia Ruth Egnor)
* [[Dorothy Dandridge]]
* [[Doris Day]]
* [[Sandra Dee]]
|
* [[Faith Domergue]]
* [[Diana Dors]]
* [[Anita Ekberg]]
* [[Gloria Grahame]]
* [[Allison Hayes]]
* [[Audrey Hepburn]]
* [[Grace Kelly]]
* [[Eartha Kitt]]
* [[Joi Lansing]]
* [[Gina Lollobrigida]]
* [[Sophia Loren]]
|
* [[Jayne Mansfield]]
* [[Irish McCalla]]
* [[Marilyn Monroe]]
* [[Cleo Moore]]
* [[Kim Novak]]
* [[Maila Nurmi]]
* [[Bettie Page]] ([[1923]]-[[2008]])
* [[Suzy Parker]]
* [[Barbara Payton]]
* [[Debbie Reynolds]]
* [[Barbara Rush]]
|
* [[Lili St. Cyr]]
* [[Eva Marie Saint]]
* [[Gia Scala]]
* [[Tempest Storm]]
* [[Elizabeth Taylor]]
* [[Märta Torén]]
* [[Mamie Van Doren]]
* [[June Wilkinson]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Brigitte Bardot.jpg|[[Brigitte Bardot]]
Dorothy Dandridge in The Decks Ran Red trailer.jpg|[[Dorothy Dandridge]]
Ivo Lollobrigida 2.jpg|[[Gina Lollobrigida]]
Sophia Loren - 1959.jpg|[[Sophia Loren]]
Eartha Kitt.jpg|[[Eartha Kitt]]
Jayne Mansfield (Kiss them for me-1957).jpg|[[Jayne Mansfield]]
Marilyn Monroe, The Prince and the Showgirl, 1.jpg|[[Marilyn Monroe]]
Lili St-Cyr.jpg|[[Lili St. Cyr]]
Maila Nurmi 1947.jpg|[[Maila Nurmi]]
Gloria Grahame (1947 portrait).jpg|[[Gloria Grahame]]
Bettie Page Klaw 18.jpg|[[Bettie Page]]
</gallery>
=== [[Bloavezhioù 1960]] ===
{|
|-valign="top"
|
* [[Claudine Auger]]
* [[Anouk Aimée]]
* [[Ann-Margret]]
* [[Ursula Andress]] ([[1936]]-)
* [[Jane Birkin]]
* [[Honor Blackman]]
* [[Claudia Cardinale]]
* [[Yvonne Craig]]
* [[Catherine Deneuve]]
* [[Angie Dickinson]]
* [[Donna Douglas]]
|
* [[Faye Dunaway]]
* [[Barbara Eden]]
* [[Shelley Fabares]]
* [[Barbara Feldon]]
* [[Jane Fonda]]
* [[Talitha Getty]]
* [[Linda Harrison]]
* [[Tina Louise]]
* [[Marisa Mell]]
* [[Soledad Miranda]]
* [[Mary Tyler Moore]]
|
* [[Julie Newmar]]
* [[Nico]]
* [[Vanessa Redgrave]]
* [[Katharine Ross]]
* [[Tura Satana]]
* [[Romy Schneider]]
* [[Jean Seberg]]
* [[Edie Sedgwick]]
* [[Jean Shrimpton]]
* [[Elke Sommer]]
* [[Sharon Tate]]
|
* [[Leigh Taylor-Young]]
* [[Penelope Tree]]
* [[Twiggy]]
* [[Lesley Ann Warren]]
* [[Raquel Welch]]
* [[Dawn Wells]]
* [[Tuesday Weld]]
* [[Natalie Wood]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Colpo in canna (1975) - Ursula Andress.jpg|[[Ursula Andress]]
Jane Fonda - Sunday - 1963.JPG|[[Jane Fonda]]
Catherine Deneuve 1969.jpg|[[Catherine Deneuve]]
</gallery>
===[[Bloavezhioù 1970]]===
{|
|-valign="top"
|
*[[Anicée Alvina]]
*[[Catherine Bach]]
*[[Adrienne Barbeau]]
*[[Barbi Benton]]
*[[Jacqueline Bissett]]
*[[Lynda Carter]]
|
*[[Sandra Dee]]
*[[Susan Dey]]
*[[Farrah Fawcett]]
*[[Goldie Hawn]]
*[[Marilu Henner]]
*[[Lauren Hutton]]
|
*[[Kate Jackson]]
*[[Cheryl Ladd]]
*[[Peggy Lipton]]
*[[Julie Newmar]]
*[[Olivia Newton-John]]
*[[Jaclyn Smith]]
|
*[[Bernadette Stanis]]
*[[Suzanne Somers]]
*[[Cheryl Tiegs]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Goldie Hawn cropped.jpg|[[Goldie Hawn]]
Olivia_Newton-John_1988b.jpg|[[Olivia Newton-John]]
JacklynSmithJune06.jpg|[[Jaclyn Smith]]
</gallery>
===[[Bloavezhioù 1980]]===
{|
|-valign="top"
|
*[[Madonna]]
*[[Christina Applegate]]
*[[Justine Bateman]]
*[[Christie Brinkley]]
*[[Phoebe Cates]]
|
*[[Belinda Carlisle]]
*[[Barbara Crampton]]
*[[Sheena Easton]]
*[[Diane Franklin]]
*[[Susanna Hoffs]]
|
*[[Samantha Fox]]
*[[Monique Gabrielle]]
*[[Daryl Hannah]]
*[[Tawny Kitaen]]
*[[Heather Locklear]]
|
*[[Kelly LeBrock]]
*[[Linnea Quigley]]
*[[Brooke Shields]]
*[[Heather Thomas]]
*[[Lea Thompson]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Heather Locklear (2078349596) (cropped).jpg|[[Heather Locklear]]
Brooke Shields crop.jpg|[[Brooke Shields]]
Daryl Hannah FarmGala 1.jpg|[[Daryl Hannah]]
Lea Thompson by Gregg Bond (2008).jpg|[[Lea Thompson]]
</gallery>
=== [[Bloavezhioù 1990]] ===
{|
|-valign="top"
|
*[[Pamela Anderson]]
*[[Carmen Electra]]
*[[Jenny McCarthy]]
|
*[[Cindy Margolis]]
*[[Claudia Schiffer]]
*[[Anna Nicole Smith]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Pam Anderson 2009.jpg|[[Pamela Anderson]]
Carmen Electra crop.jpg|[[Carmen Electra]]
Cindy Margolis 2.jpg|[[Cindy Margolis]]
Anna Nicole Smith crop.jpg|[[Anna Nicole Smith]]
</gallery>
=== [[Bloavezhioù 2000]] ===
{|
|-valign="top"
|
*[[Christina Aguilera]]
*[[Adele Adkins]]
*[[Jami Deadly]]
*[[Bernie Dexter]]
*[[Dayna Delux]]
*[[Catherine D'Lish]]
|
*[[Drakaina]]
*[[Sophie Ellis-Bextor]] (1979-).
*[[Eva Green]]
*[[Scarlett Johansson]]
*[[Sabina Kelley]]
*[[Beyoncé Knowles]]
|
*[[Masuimi Max]]
*[[McKenzie ModPin]]
*[[Katy Perry]]
*[[Lada Redstar]]
*[[Katee Sackhoff]]
*[[Jessica Sutta]]
|
*[[Heidi Van Horne]]
*[[Veronica Varlow]]
*[[Loulou von Brochwitz]]
*[[Dita Von Teese]]
*[[Amy Winehouse]]
|-
|}
<gallery mode="packed" heights="150px">
Jami deadly.jpg|[[Jami Deadly]]
Masuimi Max 2009.jpg|[[Masuimi Max]]
Dita Von Teese at Selfridges, London cropped.jpg|[[Dita Von Teese]]
VeronicaVarlow.jpg|[[Veronica Varlow]]
</gallery>
==Pennadoù kar==
*[[Dita Von Teese]]
==Notennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Merc'hed]]
imwtwy5xhr4t6i4o6ualrgpshgk1yfo
Columbus (Georgia)
0
98456
2188341
2116852
2026-04-23T07:01:35Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188341
wikitext
text/x-wiki
{{pennad zo|Columbus}}
[[Skeudenn:First Presbyterian Church (Columbus, Georgia) (524).jpg|thumb|250px|]]
[[Skeudenn:Muscogee County Georgia Incorporated and Unincorporated areas Columbus Highlighted.svg|thumb|250px|]]
'''Columbus''' zo ur gêr lec'hiet e kornôg [[Georgia]] er [[Stadoù-Unanet]]. Er bloavezh [[2010]] e oa {{formatnum:189885}} a annezidi o chom enni. Krouet eo bet anv Columbus en ur mod ofisiel e [[1828]].
== Skeudennoù ==
<gallery mode="packed" heights="200px">
Chattahoocheerwdillingham.jpg|''Chattahoochee Riverwalk''
Trinity-Episcopal.png|''Trinity Episcopal Church''
</gallery>
== Kêrioù gevellet ==
{| class="wikitable"
|-
! Bro
! Kêr
|-
| [[Restr:Flag of Georgia.svg|border|25px]] [[Jorjia (bro)|Jorjia]]
| [[Zugdidi]]
|-
| [[Restr:Flag of Japan.svg|border|25px]] [[Japan]]
| [[Kiryū]]
|-
|-
| [[Restr:Flag of Romania.svg|25px]] [[Roumania]]
| [[Bistriţa]]
|-
| [[Restr:Flag of the Republic of China.svg|25px]] [[Republik Sina|Taiwan]]
| [[Taichung]]
|-
|
|}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20090421214524/http://columbusga.com/ Lec'hienn ofisiel]
{{Commonscat}}
[[Rummad:Kêrioù Georgia]]
icvlf63dh3cpqfdu57u6d0hfcl9zg29
Ar vorganez vihan (delwenn)
0
98822
2188290
2170283
2026-04-22T16:45:02Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188290
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Ar vorganez vihan''' ([[daneg]]: '''Den lille Havfrue''') a zo un delwenn arem war ziskouez war ur roc'h e porzh [[Kopenhagen]] (55°41′34.3″ N, 12°35′57.38″ E), e [[Langelinie]], e park Churchill. Ur skeudennadur eus kontadenn : [[Ar Vorganez Vihan]], gant [[Hans Christian Andersen]] eo.
Arouez ha dedennadur touristerezh pennañ Kopenhagen eo. 1,25 m eo he ment, ha 175 kg he fouez<ref>http://copenhague.org/la-petite-sirene-de-copenhague/,copenhague.org</ref>, ha tost-tre ouzh ribl ar mor emañ. E [[1909]] e voe urzhiet gant [[Carl Jacobsen]], hag eñ krouer [[Ny Carlsberg Glyptotek]] ha mab krouer breserezh [[Carlsberg]].
Gant [[Edvard Eriksen]] e voe savet an delwenn. Evit a sell ouzh ar penn ec'h implijas an dañsourez [[Ellen Price]]<ref>https://archive.today/20120722060801/http://www.ballerinagallery.com/price.htm, Ellen Price, ballerinagallery.com</ref> da batrom, hag e wreg Eline Eriksen evit a sell ouzh ar c'horf. D'an [[23 a viz Eost]] [[1913]] e voe staliet an delwenn.
==Vandalerezh==
Meur a wech eo bet distrujet an delwenn, ha bewech e voe adsavet.
* D'ar [[24 a viz Ebrel]] [[1964]] e voe heskennet ha laeret he fenn gant arzourien al luskad degouezhelour, [[Jørgen Nash]] en o zouez. Biken ne voe kavet ar penn en-dro, sed ma voe savet unan nevez.
* D'an [[22 a viz Gouere]] [[1984]] e voe tennet he brec'h dehou diganti, hag adroet e voe daou zevezh war-lerc'h.
* E [[1990]] e voe klasket dibennañ anezhi ur wech ouzhpenn. Ar re a felle dezho hen ober ne zeujont ket a-benn, met un troc'h 18 cm hirder a laoskjont en he gouzoug.
* D'ar [[6 a viz Genver]] [[1998]] e voe dibennet evit an eil gwech. Ne voe ket gouezet piv en doa graet an taol, met ardoet e voe he fenn memestra, hag adstaget d'ar [[4 a viz C'hwevrer]].
* Meur a wech e voe livet, e [[1961]] e voe livet he blev e ruz, ha livet ur [[brennidenn|vrennidenn]] dezhi ivez.
* D'an [[11 a viz Gwengolo]] [[2003]] e voe klasket he zennañ diouzh he sichenn dre implijout danvez-tarzh<ref>[https://web.archive.org/web/20070927181904/http://www.cphpost.dk/get/67633.html The Copenhaghen Post, Little Mermaid takes a tumble]</ref>.
* Gwisket e voe gant ur [[burqa]], roet e voe un [[dildo]]<ref>[https://web.archive.org/web/20070927182311/http://www.cphpost.dk/get/94358.html The Copenhaghen Post, Little Mermaid vandalised - again]</ref>, hag all.
* E-pad an noz etre an [[20 a viz Mae|20]] hag an [[21 a viz Mae]] [[2007]] e voe goloet he c'horf gant danvez ruz ha ruz-bourdel, ha goloet he fenn gant ur ouel<ref>[http://www.liberation.fr/actualite/monde/255108.FR.php Libération, La Petite Sirène de Copenhague en burqa]</ref>.
==Touristerezh==
* Etre ar [[1añ a viz Mae]] hag an [[31 a viz Here]] [[2010]] e voe war ziskouez e Harbour Pool e-kreiz Ti Danmark da geñver [[Expo 2010]] e [[Shanghai]]. Gant 70 milion a dud e voe gwelet<ref>[http://www.biz-affaire.com/communique-206069.html]</ref>, tra ma c'helle an douristed a oa e Kopenhagen gwelout skeudennoù anezho, skignet war-eeun eus Shangai.
==Liammoù diavaez==
{{commons|Category:Statue of the Little Mermaid (Copenhagen)}}
*[http://www.visitcopenhagen.com/See-and-do/The-Little-Mermaid/382 Ar vorganez vihan e lec'hienn Visit Copenhagen]
* [https://web.archive.org/web/20070909035947/http://www.hcandersen-homepage.dk/skulptur_den_lille_havfrue.htm Den lille havfrue - "The Little mermaid". H.C.Andersen Information]
* [https://web.archive.org/web/20120419003408/http://qtvr.dk/panobig/image_1.html Ar vorganez vihan : skeudenn 360°]
==Notennoù==
<references />
[[Rummad:Delwennoù]]
[[Rummad:Danmark]]
[[Rummad:Kopenhagen]]
0o97r08r3yat9qmqbdhx8zbsc69mjua
Leon ar Berr
0
110456
2188320
2088346
2026-04-22T22:30:56Z
Ch. Rogel
46
2188320
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Photo d'Abalor (Léon Le Berre).jpg|thumb]]
'''Leon ar Berr''', ''Léon Le Berre'' er marilhoù-kêr, bet ganet d'an [[30 a viz Gwengolo]] [[1874]] en [[An Erge-Vihan|Erge-Vihan]] (staget ouzh [[Kemper]] e [[1960]]) ha marvet d'ar [[4 a viz Kerzu]] [[1946]] e [[Roazhon]], a oa ur [[kazetennerezh|c'helaouenner]] breizhat, hag ur skrivagner. Pa oa mignon bras da d-[[Taldir]] e skoazellas anezhañ a-zevri el luskad rannvroelour breizhat hag er [[Goursez Breizh|Goursez]] ma voe un penn araok enni. ''Abalor'' a voe e [[anv-barzh]] hag e anv-pluenn pennañ. Implij a reas ''Armel d’Ergué'' ha ''Tête en l’air'' ivez.
== Buhez==
Ur [[stal-kenwerzh]] a zalc’he e dud e bourc’h an Erge-Vihan, met ne voe ket desavet e brezhoneg ganto. Kaset e voe d’ober e studioù e skolaj Sant-Salver, e Redon hag ez eas da [[Skol-veur Roazhon]] evit studiañ al Lennegezh hag ar Gwir.<br>
Eno e kejas gant ur bochad sudierien, entanet gant Breizh, Frañsez Jaffrennou ha Victor Nouël de Kerangué, en o zouez. Pa voe krouet [[Breuriez ar Studierien Vreton]], e 1901, e voe lakaet en he fenn.<br>
Er momed-se e voe krouet ar pemdezieg ''L’Ouest-Éclair’’, ken ez eas da gendrec’hiñ e bennoù degemer pennadoù brezhonek ingal.<ref>''Bolonte Doue’’, pennad kentañ e 1901.</ref>.<br>
== Oberiantizoù ==
Gantañ ha [[Taldir Jaffrennou]] e voe savet [[An Oaled]] (anvet e galleg Le Foyer breton) a oa ur gelaouenn drimiziek e galleg hag e brezhoneg, embannet etre 1928 ha 1939.
==Oberennoù==
===E brezhoneg===
* [[1910]] : ''Istor Breiz hag ar C'helted'', sinet ''Trivarz'', kenskrivet gant [[Yves Berthou]] ha [[Paul Diverrès]], Pariz, Le Dault.
* [[1911]] : ''Sinadur an Eil Testamant'', Carhaix, [[Ar Bobl]], 1911. Pezh-c'hoari.
* [[1913]] : ''Ar verc'h he divreac'h mougn'', An Oriant, Le Pays breton. Pezh-c'hoari.
===E brezhoneg hag e galleg===
* [[1905]] : ''Ar Gwir Treac'h d'ar Gaou'', [[Pariz]], Le Dault. Pezh-c'hoari
===E [[galleg]]===
* [[1901]] : ''Fleurs de Basse-Bretagne (Bleun a Vreiz-Izel)'', kontadennoù, Roazhon, Simon.
* [[1902]] : ''Nuptialia'', Gwened, Lafolye.
* [[1904]] : ''Les épousailles de Brébiot'', Gwened, Lafolye. Pastoralenn e galleg-krenn.
* [[1913]] : ''Français de Quimper'', An Oriant, [[Le Pays breton]]. Komedi.
* [[1926]] : ''La circulaire de Monzie contre l'enseignement du breton''.
* [[1928]] : ''Guide illustré de Quimperlé et de la région des collerettes''.
* [[1935]] : ''Le 145{{e}} anniversaire du [[traité de la Mabilais]]''.
* 1935 : ''La Parure du vieux Rennes''.
* 1935 : ''Un grand évêque gallo-romain, [[saint Melaine]]''.
* [[1936]] : ''Bretagne d'hier'', Roazhon, [[L'Ouest-Éclair]].
* [[1945]] : ''Les Chevaliers de la Table Ronde. Épisodes de la légende celtique'', rakskrid gant [[Ronan Caerléon]], Landerne, Brittia.
== Levrlennadurezh ==
* Ronan Caouissin, ''Bretons d’aujourd’hui'', 1935
* Lukian Raoul, ''Geriadur ar skrivagnerien hag ar yezhourien'', Embannadurioù Al Liamm, 1992. Pennad Le Berre, Léon.
== Pennadoù nes ==
* [[Frañsez Jaffrennou]]
* [[Goursez Breizh]]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{daveoù}}
{{Wikimammenn|Oberour:Leon ar Berr}}
{{DEFAULTSORT:Berr, Leon ar}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1874]]
[[Rummad:Marvioù 1946]]
[[Rummad:Kazetennerien Breizh]]
[[Rummad:Skrivagnerien Breizh]]
[[Rummad:Izili ar Goursez]]
[[Rummad:Kemper]]
58fdgasgx7ibfm8xaeghlgyl8p2w71s
Il Decameron
0
116574
2188275
1959152
2026-04-22T16:19:38Z
IvanScrooge98
36646
/* Film */quality file
2188275
wikitext
text/x-wiki
[[Image:Boccaccio - Decameron, MCCCCLXXXXII ad di XX de giugno - 3852856 Scan00015.tif|thumb|''Decameron'', 1492]]
[[File:Decameron Venice 1552 p 34 top.jpg|thumb|Decameron 1552 pajenn 34]]
'''Il Decameron''', pe ''Prencipe Galeotto'' (priñs Galahad), lesanvet ivez ''l'Umana Commedia'', zo ur romant italianek en komz-plaen, skrivet entre [[1349]] ha [[1353]] gant [[Boccaccio]].
E gwirionez eo un dastumad 100 danevell, kontet tro ha tro e-pad 10 deiz (ha setu a belec'h e teu anv al levr) gant 7 maouez ha 3 gwaz yaouank a zo o tec'hel rak ar vosenn zo oc'h ober he reuz e kêr [[Firenze]] en [[1348]]. hiriv eo gwelet evel unan eus pouezusañ oberennoù an ''Trecento'', ar XIVvet kantved, e lennegezh Europa.
Gant an oberenn-se e voe awenet kalz a skrivagnerien, evel ar Saoz [[Geoffrey Chaucer]], a vodas pirc'hirined da lavarout pep a gontadenn, hag ar Gall [[La Fontaine]] er XVIIvet kantved.
== An oberenn==
==Film==
[[File:1916-a-tale-from-the-decameron-.jpg|thumb|upright=1.6|left| [[John William Waterhouse]], ''A Tale from Decameron'', 1916, [[Lady Lever Art Gallery]], [[Liverpool]]. ]]
Ur film brudet zo bet savet diwar ar romant gant [[Pasolini]].
[[Rummad:Levrioù italianek]]
[[Rummad:Lennegezh italianek ar XIVvet kantved]]
6cg4frwiyjbfzui8lrfu39cmirholjp
Fritur
0
116848
2188263
2067830
2026-04-22T13:07:01Z
Arko
540
rummad resisoc'h
2188263
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Restr:Conserverie de Saint-Jacques.jpg|thumb|[[Bruderezh]] evit ur fritur e [[Logonna-Daoulaz]]]]
Ur '''fritur''' pe '''bouedvirerezh''' zo ul [[labouradeg]] ma lakaer boued e [[boest|boestoù]].
<gallery mode="packed"heights="180px">
L'usine Vallière.jpg|[[Loktudi]], war-dro [[1906]]
La salaison des sardines.jpg|[[Konk-Kerne]], war-dro [[1913]]
Les enfants mettent en caisse les boîtes de sardines.jpg|Konk-Kerne, war-dro 1913
</gallery>
==Un nebeud friturioù brudet e Breizh==
* ''Les Mouettes d'Arvor-Gonidec''
* ''Phare d’Eckmühl-Wenceslas Chancerell''
==Er [[sinema]]==
*''[[Les Seigneurs]]'', sevenet gant [[Olivier Dahan]] e [[2011]]
[[Rummad:Boued]]
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel]]
f0yfy02g3kdrijxg1i0isgrgzcz3dri
Bellac
0
117300
2188318
1732328
2026-04-22T21:46:45Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188318
wikitext
text/x-wiki
{{Labour zo}}
{{Infobox kumunioù Frañs
| anv = Bellac
| anvYezh = Belac
| Yezh = okitanek
| anvOfisiel = Bellac
| skeudenn = Bellac et le Vincou.JPG
| alc'hwez = Ar stêr Vincou e Bellac
| ardamezioù = Blason ville fr Bellac (Haute-Vienne).svg
| logo =
| bro =
| rannvro = [[Akitania-Nevez]]
| departamant = [[Haute-Vienne]]
| arondisamant = [[Arondisamant Bellac|Bellac]] <small>([[pennlec'h]])</small>
| kanton = [[Kanton Bellac|Bellac]] <small>([[pennlec'h]])</small>
| etrekumuniezh = Communauté de communes du Haut Limousin
| bro velestradurel =
| maer = Corine Hourcade-Hatte
| amzer-gefridi = 2014-2020
| gorread = 24.42
| ledred = 46.1231
| hedred = 1.0503
| uk =
| ubi = 175
| ubr = 301
}}
'''Bellac''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] en departamant [[Haute-Vienne]] hag er rannvro [[Akitania-Nevez]], e kreiz [[Bro-C'hall]]. Pennlec'h [[arondisamant Bellac]] eo.
Er bloavezh {{PoblansKumun|87|deiziad}} e oa {{formatnum:{{PoblansKumun|87|11}}}} a annezidi hag a reer ''Bellachons'' anezho e [[galleg]].
== Monumantoù ha traoù heverk ==
<gallery>
Bellac Vincou.jpg|Pont dreist ar Vincou.
Église Notre-Dame-de-Bellac.png|Iliz Itron Varia.
Bellac-hotel-de-ville.jpg|An ti-kêr.
</gallery>
== Kêrioù gevellet ==
* {{Gevelliñ|Wassertrüdingen|Alamagn|Germany|bloavezh=1983}}
* {{Gevelliñ|Sifoe|Gambia|Gambia|bloavezh=2006}}
== Tud dibar ==
* [[Jean Giraudoux]] (1882-1944), skrivagner, bet ganet e Bellac.
==Notennoù ha daveennoù==
<references/>
==Liammoù diavaez==
{{Commonscat|Bellac}}
*[https://web.archive.org/web/20200517141923/http://www.bellac.fr/ Lec'hienn ar gumun]
[[Rummad:Kumunioù Haute-Vienne|Bellac]]
bx9omcekrri5ibwfzr3j5a3gpoi6j4s
La Belle-Îloise
0
120722
2188265
1660216
2026-04-22T13:17:10Z
Arko
540
rummadoù
2188265
wikitext
text/x-wiki
'''La Belle-Îloise''' a zo ur [[fritur]] [[Breizh|vreizhat]]. E [[Kiberen]] emañ ar sez sokial hag e [[Sant-Teve]] ez eus ur pol lec'haveiñ. 64 stal a zo bet savet a-hed aodoù [[Bro-C'hall]], e [[Naoned]], [[Lyon]] ha [[Pariz]] ivez.
{{DEFAULTSORT:Belle-Iloise}}
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Bouedvirerezh]]
g5dokfrswum6i934t5lnyyv6dvi0fte
2188308
2188265
2026-04-22T19:54:26Z
Arko
540
rummad
2188308
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''La Belle-Îloise''' a zo ur [[fritur]] [[Breizh|vreizhat]]. E [[Kiberen]] emañ ar sez sokial hag e [[Sant-Teve]] ez eus ur pol lec'haveiñ. 64 stal a zo bet savet a-hed aodoù [[Bro-C'hall]], e [[Naoned]], [[Lyon]] ha [[Pariz]] ivez.
{{DEFAULTSORT:Belle-Iloise}}
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1932]]
[[Rummad:Bouedvirerezh]]
dmz0sxtf5bcu8vyy4kg4x2txk06mm19
Phare d’Eckmühl
0
120724
2188347
1862746
2026-04-23T09:48:59Z
Huñvreüs
54570
adkaset
2188347
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Chancerelle]]
hz6z8vx2x8d60tt9rvi9ba5j9bc9m6c
Veni, Sancte Spiritus
0
120876
2188272
2182409
2026-04-22T14:25:53Z
~2026-24836-02
91083
/* Doare brezhonek */
2188272
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Veni-sancte-spiritus.jpg|thumb]]
'''Veni, Sancte Spiritus''' zo ur varzhoneg hag ur c'hantik [[katolik]] [[latin]], diwar-benn ar [[Spered Santel]], a vefe bet savet er Grennamzer, pe gant ar pab [[Inosant III]], pe gant arc'heskob Canterbury, [[Étienne Langton]]. Kanet e vez da Sul ar [[Pantekost]] en oferenn gatolik.
Tonioù zo bet lakaet war ar varzhoneg da goulz an [[Azginivelezh]], gant [[Guillaume Dufay]], [[Josquin des Prés]], [[Adrien Willaert]], [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]], [[John Dunstaple]], [[Roland de Lassus]], [[Tomás Luis de Victoria]] ha [[William Byrd|Byrd]], ha diwezhatoc'h ivez gant [[Morten Lauridsen]] ha [[Frank La Rocca]].
Mesk a vez alies etre ar c'hantik-se hag unan all, damheñvel e anv, [[Veni Creator Spiritus]].
==Doare brezhonek==
Meur a droidigezh zo bet savet e brezhoneg : o c'havout a reer gant [[Marsel Klerg|Marsel Kler]]<nowiki/>g e [[Barr-Heol (kelaouenn)|Barr-Heol]] 64 1970, e misal [[Minihi Levenez]] 1997, e Misal Penkermin 2021. Unan bizh-tre gant Pêr Even a gaver e Levrig "Stumm dreist ordinal an Oferenn ha pedennoù" [[Imbourc'h]] 2019... Un doare brezhonek koshoc'h a gaver el levr ''Kantigou Brezhonek'', embannet e Sant-Brieg e 1934, savet marteze gant [[Frañsez Vallée]], hag anvet ''Ar Veni, Sancte Spiritus''. Sur eo n'eo ket bet kanet gwall alies: e latin e vez kanet ar c'hantik. Kavet a vo er [[:s:Spered-Santel, holl nerz|Wikimammenn]].
Setu mañ troidigezh Pêr Even a c'heller kanañ war an ton latinek hengounel :<ref>Diwar Stummdreist ordinal an Oferenn 2019
</ref>
'''Veni Sancte Spiritus'''
Deuit ennomp, Spered Glan,
Lakait ennomp nerzh ho tan,
Splannder nevez ho kouloù.
Deut gant ho seizh donezon,
Tad ha sikour ar beorion,
Parakled hor c’halonoù.
O, frealzer ar gwellañ,
O, freskadur an dousañ
D’an ene ho tegemer.
C’hwi ’zo diskuizh el labour,
C’hwi ’zo distan er sec’hor,
Hag en doan, hon diboanier.
O, sklêrijenn evurus,
Gant ho kras kargit fonnus
Kalonoù ho fideled.
Anez da nerzh ho skoazell,
N’eus ennomp netra santel,
N’eus ennomp nemet pec’hed.
Gwalc’hit pezh a zo louzet,
Dourit pezh ’zo disec’het,
Pareit ar pezh a zo klañv.
Plegit pezh a zo reudet,
Tommit pezh a zo skornet,
Eeunit ar pezh a zo kamm.
Roit ho seizh donezon
D’ar re ho ped a galon,
Ho servijerion fidel.
Roit deomp ar santelezh
Ha gras ar Silvidigezh,
Gant levenez peurbadel.
Amen. Allelouia.{{Wikimammenn|Spered-Santel, holl nerz}}
== Gwelet ivez ==
* [[Roll kantikoù brezhonek]]
[[Rummad:Kantikoù brezhonek]]
sbihjex8unituv5e4ykszssy3736kuu
2188273
2188272
2026-04-22T14:31:34Z
Kestenn
14086
2188273
wikitext
text/x-wiki
{{Stumm an titl|''Veni, Sancte Spiritus''}}
[[Restr:Veni-sancte-spiritus.jpg|thumb]]
'''''Veni, Sancte Spiritus''''' zo ur varzhoneg hag ur c'hantik [[katolik]] [[latin]], diwar-benn ar [[Spered Santel]], a vefe bet savet er [[Krennamzer|Grennamzer]], pe gant ar pab [[Inosant III]], pe gant arc'heskob Canterbury, [[Étienne Langton]]. Kanet e vez da Sul ar [[Pantekost]] en oferenn gatolik.
Tonioù zo bet lakaet war ar varzhoneg da goulz an [[Azginivelezh]], gant [[Guillaume Dufay]], [[Josquin des Prés]], [[Adrien Willaert]], [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]], [[John Dunstaple]], [[Roland de Lassus]], [[Tomás Luis de Victoria]] ha [[William Byrd|Byrd]], ha diwezhatoc'h gant [[Morten Lauridsen]] ha [[Frank La Rocca]] ivez. Mesk a vez alies etre ar c'hantik-se hag unan all, damheñvel e anv, ''[[Veni Creator Spiritus]]''.
==Doare brezhonek==
Meur a droidigezh zo bet savet e brezhoneg : o c'havout a reer gant [[Marsel Klerg]] e [[Barr-Heol (kelaouenn)|Barr-Heol]] 64 (1970), e misal [[Minihi Levenez]] 1997, e Misal Penkermin 2021. Unan bizh-tre gant Pêr Even a gaver el levrig ''Stumm dreist ordinal an Oferenn ha pedennoù'' ([[Imbourc'h]], 2019). Un doare brezhonek koshoc'h a gaver el levr ''Kantigou Brezhonek'', embannet e Sant-Brieg e 1934, savet marteze gant [[Frañsez Vallée]], hag anvet ''Ar Veni, Sancte Spiritus''. Sur eo n'eo ket bet kanet gwall alies : e latin e vez kanet ar c'hantik. Kavet e vo er [[:s:Spered-Santel, holl nerz|Wikimammenn]].
Setu mañ troidigezh Pêr Even a c'heller kanañ war an ton latinek hengounel :<ref>Diwar Stummdreist ordinal an Oferenn 2019
</ref>
'''Veni Sancte Spiritus'''
Deuit ennomp, Spered Glan,
Lakait ennomp nerzh ho tan,
Splannder nevez ho kouloù.
Deut gant ho seizh donezon,
Tad ha sikour ar beorion,
Parakled hor c’halonoù.
O, frealzer ar gwellañ,
O, freskadur an dousañ
D’an ene ho tegemer.
C’hwi ’zo diskuizh el labour,
C’hwi ’zo distan er sec’hor,
Hag en doan, hon diboanier.
O, sklêrijenn evurus,
Gant ho kras kargit fonnus
Kalonoù ho fideled.
Anez da nerzh ho skoazell,
N’eus ennomp netra santel,
N’eus ennomp nemet pec’hed.
Gwalc’hit pezh a zo louzet,
Dourit pezh ’zo disec’het,
Pareit ar pezh a zo klañv.
Plegit pezh a zo reudet,
Tommit pezh a zo skornet,
Eeunit ar pezh a zo kamm.
Roit ho seizh donezon
D’ar re ho ped a galon,
Ho servijerion fidel.
Roit deomp ar santelezh
Ha gras ar Silvidigezh,
Gant levenez peurbadel.
Amen. Allelouia.{{Wikimammenn|Spered-Santel, holl nerz}}
== Gwelet ivez ==
* [[Roll kantikoù brezhonek]]
== Notennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kantikoù brezhonek]]
k61uo7mzmi2ctmowjxv6p93tifv2ab5
2188274
2188273
2026-04-22T14:32:29Z
Kestenn
14086
2188274
wikitext
text/x-wiki
{{Stumm an titl|''Veni, Sancte Spiritus''}}
[[Restr:Veni-sancte-spiritus.jpg|thumb]]
'''''Veni, Sancte Spiritus''''' zo ur varzhoneg hag ur c'hantik [[katolik]] [[latin]], diwar-benn ar [[Spered Santel]], a vefe bet savet er [[Krennamzer|Grennamzer]], pe gant ar pab [[Inosant III]], pe gant arc'heskob Canterbury, [[Stephen Langton]]. Kanet e vez da Sul ar [[Pantekost]] en oferenn gatolik.
Tonioù zo bet lakaet war ar varzhoneg da goulz an [[Azginivelezh]], gant [[Guillaume Dufay]], [[Josquin des Prés]], [[Adrien Willaert]], [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]], [[John Dunstaple]], [[Roland de Lassus]], [[Tomás Luis de Victoria]] ha [[William Byrd|Byrd]], ha diwezhatoc'h gant [[Morten Lauridsen]] ha [[Frank La Rocca]] ivez. Mesk a vez alies etre ar c'hantik-se hag unan all, damheñvel e anv, ''[[Veni Creator Spiritus]]''.
==Doare brezhonek==
Meur a droidigezh zo bet savet e brezhoneg : o c'havout a reer gant [[Marsel Klerg]] e [[Barr-Heol (kelaouenn)|Barr-Heol]] 64 (1970), e misal [[Minihi Levenez]] 1997, e Misal Penkermin 2021. Unan bizh-tre gant Pêr Even a gaver el levrig ''Stumm dreist ordinal an Oferenn ha pedennoù'' ([[Imbourc'h]], 2019). Un doare brezhonek koshoc'h a gaver el levr ''Kantigou Brezhonek'', embannet e Sant-Brieg e 1934, savet marteze gant [[Frañsez Vallée]], hag anvet ''Ar Veni, Sancte Spiritus''. Sur eo n'eo ket bet kanet gwall alies : e latin e vez kanet ar c'hantik. Kavet e vo er [[:s:Spered-Santel, holl nerz|Wikimammenn]].
Setu mañ troidigezh Pêr Even a c'heller kanañ war an ton latinek hengounel :<ref>Diwar Stummdreist ordinal an Oferenn 2019
</ref>
'''Veni Sancte Spiritus'''
Deuit ennomp, Spered Glan,
Lakait ennomp nerzh ho tan,
Splannder nevez ho kouloù.
Deut gant ho seizh donezon,
Tad ha sikour ar beorion,
Parakled hor c’halonoù.
O, frealzer ar gwellañ,
O, freskadur an dousañ
D’an ene ho tegemer.
C’hwi ’zo diskuizh el labour,
C’hwi ’zo distan er sec’hor,
Hag en doan, hon diboanier.
O, sklêrijenn evurus,
Gant ho kras kargit fonnus
Kalonoù ho fideled.
Anez da nerzh ho skoazell,
N’eus ennomp netra santel,
N’eus ennomp nemet pec’hed.
Gwalc’hit pezh a zo louzet,
Dourit pezh ’zo disec’het,
Pareit ar pezh a zo klañv.
Plegit pezh a zo reudet,
Tommit pezh a zo skornet,
Eeunit ar pezh a zo kamm.
Roit ho seizh donezon
D’ar re ho ped a galon,
Ho servijerion fidel.
Roit deomp ar santelezh
Ha gras ar Silvidigezh,
Gant levenez peurbadel.
Amen. Allelouia.{{Wikimammenn|Spered-Santel, holl nerz}}
== Gwelet ivez ==
* [[Roll kantikoù brezhonek]]
== Notennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kantikoù brezhonek]]
m5uglq2h9alrrha5kpxwgn7dg74ql16
Cluck Old Hen
0
131244
2188340
1996981
2026-04-23T06:35:16Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188340
wikitext
text/x-wiki
{{Stumm an titl|''Cluck Old Hen''}}
'''''Cluck Old Hen''''' ("Kloch, yar gozh") zo un ton sonerezh ''bluegrass''[[stadunanat]] eus an [[Appalachoù]] sonet gant ar [[biolin|violin]] hag ar [[banjo]].
Ken abred ha [[1886]] e voe dastumet<ref>{{en}} [https://web.archive.org/web/20220129014326/http://www.mustrad.org.uk/articles/mount12.htm ''Far in the Mountains : Volumes 1 & 2 of Mike Yates' 1979-83 Appalachian Collection'']</ref>.<br>
Kentañ enrolladur anavezet avat eo hini [[Fiddlin' John Carson]] e [[1923]]{{Daveoù a vank}}.
==Son ha ton ==
{|
|-
| Mil doare komzoù zo d'ar ganaouenn-se ; setu amañ unan<ref>{{en}} Brody, David. ''The Fiddler's Fakebook''. New York : Oak Publications, 1983 , p. 70 {{ISBN|978-0-8256-0238-2}}</ref>.
<poem style="font-style:italic; margin-left:30px;">
Cluck old hen, you'd better cluck,
Hawk's gonna eat your chickens up.
Some lays one, some lays two,
Some lays 'nough for the whole darn crew.
Good, old hen, good old hen,
You lay eggs for the railroad men.
</poem>
| style="border-left:1px solid #aaa; padding-left:30px;"|
<score>
<<
\new ChordNames \chordmode {
\set chordChanges = ##t
a2:m g |%1
a2:m g |%2
a2:m g |%3
e2:m a:m |%4
a2:m c |%5
a2:m g |%6
a2:m c |%7
e2:m a:m |%8
}
\new Staff \relative c''{
\key a \dorian
\time 4/4
\repeat volta 2
{
e4 a8( e g4) a8 g(
e4) a8 e d4 fis
e4 a8 e g( fis) g fis(
e8) d( c4) a2
}
\break
\repeat volta 2
{
a4 a c2
a4 a g2
a4 a8( b c) b c d(
e8 d) c4 a a
}
}
>>
</score>
|}
==Liammoù diavaez==
*Sonet gant [[Alison Krauss]] hag Union Station : [https://www.youtube.com/watch?v=4dgi67eS7-I YouTube]
==Notennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kanaouennoù 1923]]
[[Rummad:Kanaouennoù saoznek SUA]]
cqpc195s63bibes91jrqgwvgb2l3gvn
Asthenes berlepschi
0
133343
2188292
1967327
2026-04-22T17:40:23Z
Hector Bottai
38525
2188292
wikitext
text/x-wiki
{{Stumm an titl|''Asthenes berlepschi''}}
{{Taxobox Loen|''Asthenes berlepschi''|Asthenes berlepschi - avocat - 232058312.jpeg|statud=NT|}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Passeriformes}}
{{Taxobox Familia|Furnariidae}}
{{Taxobox Genus|Asthenes}}
{{Taxobox Anv skiantel|Asthenes berlepschi|([[Carl Eduard Hellmayr|Hellmayr]], [[1917]])}}
{{Taxobox Echu}}
'''''Asthenes berlepschi'''''<ref>N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.</ref> a zo ur [[spesad]] [[golvaneg]]ed eus ar [[kerentiad|c'herentiad]] [[Furnariidae]].
Anvet e voe ''Siptornis berlepschi'' (kentanv) da gentañ-penn (e [[1917]]) gant an [[evnoniour]] [[alaman]] [[Carl Eduard Hellmayr]] ([[1878]]-[[1944]]) da zougen bri d'un evnoniour alaman all : [[Hans Hermann Carl Ludwig von Berlepsch]] ([[1850]]-[[1915]]).
==Doareoù pennañ==
==Boued==
==Annezva==
[[Brosezat]] eo ar spesad e gwalarn [[Bolivia]]<ref>{{en}} [http://www.worldbirdnames.org/bow/ovenbirds/ Roadennoù ''IOC World Bird List'' diwar-benn ''Asthenes berlepschi''.]</ref>.
[[Restr:Asthenes berlepschi map.svg|thumb|center|<div style="text-align:center;">{{Legend|#006600|Annezva '''''Asthenes berlepschi'''''}}</div>]]
==Liammoù diavaez==
*{{en}} [http://datazone.birdlife.org/species/factsheet/berlepschs-canastero-asthenes-berlepschi ''Asthenes berlepschi'' war al lec'hienn BirdLife International.]
*{{en}} [http://www.iucnredlist.org/details/22702527/0 ''Asthenes berlepschi'' war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).]
==Notennoù ha daveennoù==
{{Daveoù}}
{{Wikispecies}}
[[Rummad:Evned Bolivia]]
[[Rummad:Furnariidae]]
fnz20bnno8q6pd4n289w8zxce0o4dws
Triskalia
0
134713
2188262
2144416
2026-04-22T13:01:30Z
Arko
540
rummadoù
2188262
wikitext
text/x-wiki
'''Triskalia''' zo un embregerezh breizhat, savet en 2010 dre gendeuziñ [[Cam 56]], [[Coopagri Bretagne]] hag [[Eolys]].
En 2017 e oa 16 000 labourer-douar hag a oa izili, 4 800 den gopret, ha 280 lec'h-gwerzhañ pe lec'h aozañ.
== Kontamm e Plouizi ==
E 2010, e Triskalia [[Plouizi]] e voe kontammet labourerien<ref name="LP" />{{,}}. Klemm a voe savet gante<ref>[http://www.dangersalimentaires.com/2011/09/nutrea-triskalia-gravement-intoxiques-par-les-pesticides-ils-portent-plainte/ Gravement intoxiqués par les pesticides, ils portent plainte]</ref>{{,}}<ref>[http://www.franceinter.fr/emission-interception-bretagne-une-histoire-de-grains-pourris Bretagne : une histoire de grains pourris, émission Interception sur France Inter]</ref>.
En 2011 e voe savet klemm gant al labourerien kontammet gant Nuvan total, ur c'hontamm berzet gant al lezenn abaoe 2006<ref>[https://web.archive.org/web/20170709145610/http://ledaily.mg/nuvan-total-produit-cancerigene-interdit-ailleurs-autorise-madagascar/ Nuvan Total un produit cancérigène interdit]</ref>{{,}}<ref name="LP">[https://web.archive.org/web/20171107004059/http://www.leparisien.fr/flash-actualite-sante/salaries-intoxiques-par-des-pesticides-nutrea-condamne-11-09-2014-4126907.php?flash-afp=culture Salariés intoxiqués par des pesticides: Nutréa condamné]</ref>.
==Notennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Kevelourioù]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 2010]]
en4ekmhkvmi69f7l9sudg4iclqjemck
Bitterne
0
136420
2188325
1978674
2026-04-22T23:13:51Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188325
wikitext
text/x-wiki
'''Bitterne''' zo ur c'harter e reter kêr ha porzh [[Southampton]], e su [[Bro-Saoz]]. Gwechall e oa ur porzh-mor ha kêr roman, anvet '''Clausentum'''.
== Anv ==
===Hensaozneg===
Dont a rafe an anv ''Bitterne'' eus ar gerioù hensaoznek ''byht'' hag ''ærn'' (hag a vefe neuze ''ti e-kichen ar pleg'', ur pleg eus ar stêr [[Itchen]]. Un displegadenn all zo : ''bita ærn'', a vefe "ti ar gweskennoù"<ref>[https://web.archive.org/web/20160304071335/http://kepn.nottingham.ac.uk/map/place/Hampshire/Bitterne "Bitterne". Key to English Place-Names. English Place-Name Society]</ref>. Pe unan all c'hoazh : diwar anv ar maner ''Bitterne Manor House''. En {{XIvet kantved}} e veze skrivet '' Byterne''<ref>Mills, A.D. (1998). Dictionary of English Place-Names (2nd ed.). Oxford: Oxford University Press.</ref>.
===Latin===
Anv ar gêr roman a gaver meneget en [[Itinerarium Antonini]] 478<sub>1</sub> (Iter VII) : ''Clausentum''
Diasur eo an dalvoudegezh anezhañ :
- evit ''clau-'' : pe diwar ''*clav-is'' = alc'hwez, pe diwar ''*kleu-'' = klevout
- evit ''-sent-um'' : heñvel ouzh ar ger ''sent-'' = hent<ref>A.L.F Rivet & Colin Smith : ''The Place-names of Roman Britain''. Batsford Ltd. 1979. adembannet e 1982.</ref>.
Ur sell war ar gartenn a ro da soñjal e vije bet ''Clausentum'' ur porzh evit kêr ''Venta Belgarum'' ([[Winchester]], da lavarout un alc'hwez war ar mor.
== Douaroniezh ==
<gallery>
|
|Ordnance Survey. Roman Britain</gallery>
== Notennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Southampton]]
[[Rummad:Hampshire]]
evbbit0y3crp2j6s51fucb262fki9fr
Bellifortis
0
136914
2188319
2086956
2026-04-22T21:51:19Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188319
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Restr:WP Konrad Kyeser.jpg|thumb|[[Konrad Kyeser]] aozour ar Bellifortis]]
'''Bellifortis''' ("Kreñv er brezel", "Difennoù brezel" ; alamaneg: '''Der Kampfstarke''') eo ar c'hentañ levr-deskiñ skeudennet war an deknologiezh vilourel. Skrivet e oa bet e penn kentañ ar {{XVvet kantved}}. Un dastumad eo diwar skridoù gant skrivagnerien bennañ an teknologiezhioù milourel, evel ''[[De Re Militari]]'' gant [[Publius Flavius Vegetius Renatus|Vegetius]] ha '' [[Strategemata]]'' gant [[Frontinus]]. Lakaet ez eus ur pouez bras war teknikoù ar sezizoù brezel. Met anv zo eus hudouriezh, evel un elfenn ouzhpenn evit an teknikoù brezel. "Leun eo a astrologiezh," hervez a skriv Lynn White Jr. en ur pennad diwar-benn an adembannadur. Nebeut skeudennoù a zo reoù gant hudouriezh evel doare da saozaniñ an enebour hep bezañ rediet da lazhañ anezhañ<ref>[https://books.google.fr/books?id=BwT2R4Fii5gC&pg=PA361&lpg=PA361&dq=bellifortis&source=bl&ots=wgRe9H9k7v&sig=bqYo0kyVbVy_wxWTDe6_z7kHK6M&hl=fr&sa=X&ved=0ahUKEwj9mNrO4oDbAhVkIcAKHcZnCEA4ChDoAQhhMAg#v=onepage&q=bellifortis&f=false ''Entre science et nigromance : Astrologie, divination et magie dans l'Occident médiéval (XIIe-Xve siècle) gant Jean-Patrice Boudet pajennoù 361-362'']</ref>.
180 skeudenn a zo el levr, skrivet eo holl e [[latin]]. Ar pezh a laka al levr da vezañ unan dreistordinal a zo ar fed ne vefe ket nemet ul levr war ar brezel <!-- ster ? --> . Kavout a reer ennañ skeudennoù eus ur sauna, ur gouriz enep-reizh, ur vatalasenn da c'hwezhañ<ref>https://web.archive.org/web/20200918074251/https://www.wdl.org/fr/item/18408/</ref>. El levr-se e vez kavet ivez ur skeudenn, an hini gentañ krennamzerel eus [[viñs Arc'himedes]]
== Skeudennoù ==
<gallery mode="packed" heights="180px">
Konrad Kyeser, Bellifortis, Clm 30150, Tafel 21, Blatt 91v.jpg|Ur marc'heg gant ur sarpant-nij e-stumm un diaoul
Konrad Kyeser, Bellifortis, Clm 30150, Tafel 15, Blatt 82v (Ausschnitt).jpg|Ur gouriz enep-reizh
Conrad Kyeser's Bellifortis c 1405 fig 1.jpg|[[Aleksandr Veur]] gant ur roketenn
Konrad Kyeser, Bellifortis, Clm 30150, Tafel 03, Blatt 08v (Ausschnitt).jpg|Ur bignerez ha tour-tagañ e-pad ur sez war ar memes-tro
MS.1360 Bellifortis of Konrad Kyeser Folio 025v.jpg|Ur c'harr brezel gant marc'heien
Springald.jpg|Ur [[Springald]] doare [[Kroazwareg|arbalastr]] evit ar sezioù milourel
Konrad Kyeser, Bellifortis, Clm 30150, Tafel 14, Blatt 79r.jpg|Ur splujer
</gallery>
== Levrlennadur ==
* [[Jean-Patrice Boudet]], ''Entre science et nigromance : Astrologie, divination et magie dans l'Occident médiéval (XIIe-Xve siècle)'', embannadurioù la Sorbonne, dastumadenn Histoire ancienne et médiévale, 4 a viz Kerzu 2006, 624 pajenn {{ISBN|9782859445447}}
* Lefèvre, Wolfgang, ''Picturing Machines 1400-1700'', [[MIT Press]], 2004, {{ISBN|0-262-12269-3}}
== Liammoù diavaez ==
* [http://sammlungen.ub.uni-frankfurt.de/download/pdf/3657168?name=Ms%20germ%20qu%2015%20-%20Bellifortis Bellifortis-PDF Goethe Universitaet Frankfurt a. Main]
* [https://web.archive.org/web/20180515055139/http://real-ms.mtak.hu/90/ Lodennoù da welet e levraoueg Akademiezh ar skiantoù hungarat]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Levrioù strategiezh brezel]]
[[Rummad:Levrioù latin]]
1lik917lz56vhy4v7tuujjjnzt5ki7u
Servij foran
0
140646
2188296
1876836
2026-04-22T19:16:57Z
Dishual
612
Dishual en deus kaset ar bajenn [[Servijoù publik]] da [[Servij foran]]
1876836
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
Ar '''servijoù publik''' eo lakaat terkañ laz hollek nann marc'hadourel e plas en ur gumuniezh.
Paeet e vez ur priz izeloc’h eget hini ar produerezh, betek bezañ digoust a-wechoù. Paeet e vez dre ar savadennoù ret a vez tennet diwar ar goproù.
Goude an [[Eil Brezel-bed]] gant Jèze, Rolland, Bonnard, de Laubadère e voe krouet ar servijoù publik evel m'emaint bremañ. Krouet e vez lec’hioù, gant arc’hant ar Stad hag ar strollegezhioù tiriadel, diazezadur publik (ti-kêr, skol-veur) ha tud prevez (treuzdougen boutin).<br>
Ar servijoù publik a rank bezañ dibaouez (n’o deus ket ar gwir da serriñ evit mont da vanifestiñ), digor d’an holl hag emdroüs (mont war-raok, nevezadenniñ gant ar c’hemmoù gevredigezhel). <mark><abbr title="digomprenus">Gaston Jèze : ezhommoù laz hollek roet gant gouarner ur vro.</abbr></mark><br>
Roll ar servijoù publik zo degas unaniezh en ur gêr, stourm a-enep an dizingalderioù.
==Ur servij foran : al levraouegoù==
Kontet e vez tremen 16 000 levraoueg publik hiziv e Frañs. Ul levraoueg he deus ar rediñ da gaout eurvezhioù ledan, evit ma vefe digor da bep seurt eurvezhioù evit a bep seurt tud. Ingalded, da c’houzout kinnig un hollad a sevenadur gant soñjoù disheñvel dre a bep seurt doareoù disheñvel evit en em kelaouiñ. Ul lec’h ma vez tabutoù, deskadurezh, nevezadenn sokial hag all eo al levraouegoù.
[[Rummad:Gwir melestradurel]]
[[Rummad:Melestradurezh]]
fdr37nt7hgdl0be2t4ajs7uq63krg3v
Barclays
0
142308
2188310
1865097
2026-04-22T19:59:12Z
Arko
540
rummad
2188310
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox" style="font-size:90%;"
|-
|[[Restr:Barclays Center Brooklyn text logo.svg|220px]]
|-
|[[Restr:Barclays HQ.jpg|220px]]
|- align="center"
|Pennlec'h Barclays e Londrez
|}
'''Barclays plc''' zo un ti-bank hag un embregerezh servijoù arc'hantaouiñ treuzvroadel a orin [[Bro-Saoz|saoz]], diazezet e [[Londrez]]. Ouzhpenn ar postañ arc'hant pe arc'hantaouin, Barclays zo savet gant pevar skourr : merañ arc'hant personel an dud, arc'hant en tiez-eskemm, postañ arc'hant ha merañ arc'hant kevredadoù bras.
[[Rummad:Bankoù]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1690]]
iy5pht5v223v18pffne5ui33vm13cjm
2188316
2188310
2026-04-22T20:54:29Z
Dishual
612
2188316
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{| class="infobox" style="font-size:90%;"
|-
|[[Restr:Barclays Center Brooklyn text logo.svg|220px]]
|-
|[[Restr:Barclays HQ.jpg|220px]]
|- align="center"
|Pennlec'h Barclays e Londrez
|}
'''Barclays plc''' zo un ti-bank hag un embregerezh servijoù arc'hantaouiñ treuzvroadel a orin [[Bro-Saoz|saoz]], diazezet e [[Londrez]]. Ouzhpenn ar postañ arc'hant pe arc'hantaouin, Barclays zo savet gant pevar skourr : merañ arc'hant personel an dud, arc'hant en tiez-eskemm, postañ arc'hant ha merañ arc'hant kevredadoù bras.
[[Rummad:Bankoù]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1690]]
kx5u6gorvn7lw31wnuksgbidrueswfa
Sarkofagenn
0
147278
2188323
1908683
2026-04-22T23:06:25Z
Xqbot
6654
Robot : Dresañ an adkas doubl da [[Laour-vez]]
2188323
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Laour-vez]]
afsha2a9z0m3h3yetvebuicd3ma7q7g
Kaozeal:Sarkofagenn
1
147279
2188321
1908685
2026-04-22T23:06:15Z
Xqbot
6654
Robot : Dresañ an adkas doubl da [[Kaozeal:Laour-vez]]
2188321
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Kaozeal:Laour-vez]]
pg53fs41xx76g7irdtnco9s63r2xn9d
Ferrero
0
149415
2188261
2082925
2026-04-22T12:56:24Z
Arko
540
rummad
2188261
wikitext
text/x-wiki
'''Ferrero''' zo un embregerezh gounezvouedel italian, krouet e [[1946]] gant [[Pietro Ferrero]] e kêr [[Alba (Italia)|Alba]] en [[Italia]], arbennikaet war ar c'hoñfizerezh ha brudet gant ar merkoù [[Nutella]], [[Kinder]], [[Ferrero Rocher]], [[Mon Chéri]] ha [[Tic Tac]].
[[Rummad:Embregerezhioù Italia]]
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel]]
o5ocqzhwffs2voi9qdp7jpqco67fzpn
2188304
2188261
2026-04-22T19:39:41Z
Arko
540
rummad
2188304
wikitext
text/x-wiki
'''Ferrero''' zo un embregerezh gounezvouedel italian, krouet e [[1946]] gant [[Pietro Ferrero]] e kêr [[Alba (Italia)|Alba]] en [[Italia]], arbennikaet war ar c'hoñfizerezh ha brudet gant ar merkoù [[Nutella]], [[Kinder]], [[Ferrero Rocher]], [[Mon Chéri]] ha [[Tic Tac]].
[[Rummad:Embregerezhioù Italia]]
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1946]]
snutaoics6t2yusugelh9exclg72poc
Mars (embregerezh)
0
149436
2188260
1967260
2026-04-22T12:55:25Z
Arko
540
rummad
2188260
wikitext
text/x-wiki
'''Mars Incorporated''' zo un embregerezh gounezvouedel amerikan, piaouet gant ar familh Mars.
[[Rummad:Mars Inc.]]
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel]]
21k5fmnukg27g81dcm76th3xtlidl6a
2188305
2188260
2026-04-22T19:48:36Z
Arko
540
rummad
2188305
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Mars Incorporated''' zo un embregerezh gounezvouedel amerikan, piaouet gant ar familh Mars. En ur c'hant bro bennak emañ hag e gengreadur bloaz a zo ouzhpenn 45 miliard a [[dollar SUA|zollaroù amerikan]]<ref>[https://www.economist.com/business/2022/06/30/mars-inc-gets-the-purpose-v-profit-balance-right ''Mars Inc gets the purpose v profit balance right''], pennad-skrid e The Economist, issn=0013-0613, 30 a viz Even 2022, gwellet d'an 2022-07-10.</ref>. Emañ e sez sokial e [[McLean (Virginia)|McLean]] e [[Virginia]] er [[Stadoù-Unanet]].
== Daveoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Mars Inc.]]
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1911]]
960ommajybaqj38394ykizg7n7cfrws
Beg Penc'hastell
0
157490
2188317
2127508
2026-04-22T21:36:13Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188317
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Baie du pouliguen.jpg|thumb|Bae ar Baol ha beg Penc'hastell, gwelet eus an oabl]]
'''Beg Penc'hastell''' zo ur beg-douar e penn kornôg bae [[ar Poulgwenn]] (pe bae ar Baol).
Aspadennoù a c'haller gwelet c'hoazh eus un [[oppidom]] eus [[Oadvezh an Houarn]]. Emañ war roll ar Monumantoù istorel abaoe 1972 ha furchadennoù zo bet graet eno.
Ur [[Chapel Penc'hastell|chapel]] zo ivez war ar beg-douar, eus ar {{XVvet kantved}}, hag ur groaz en he c'hichen. Chapel sant Juluan pe chapel santez Anna a vez graet anezhi<ref>[https://www.artaugredeschapelles.fr/le-pouliguen/ L'art au gré des chapelles]</ref>.
==Liammoù diavaez==
*{{fr}} [https://web.archive.org/web/20221203101929/http://www.lepouliguen-infos.net/les-vestiges-du-camp-de-penchateau-26-31-537.html ''Les vestiges du camp de Penchâteau'' - lepouliguen-infos.net]
*{{fr}} [https://www.persee.fr/doc/rao_0767-709x_1995_num_12_1_1028 ''Le camp protohistorique de Penchâteau au Pouliguen'', Revue Archéologique de l'Ouest, 1995, niv. 12, pp. 117-137]
*{{fr}} [https://www.ensemble-en-presqu-ile.com/2019/10/le-pouliguen-la-chapelle-de-penchateau.html ''La chapelle de Penchâteau'']
==Notennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Begoù-douar Breizh|Penc'hastell]]
[[Rummad:Ar Poulgwenn]]
k3yijd0l6j4zqnr4s33vzpo2l0v4wey
Ashes of Creation
0
161940
2188294
2181898
2026-04-22T18:33:00Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188294
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:''Ashes of Creation''}}
{{databox}}
'''''Ashes of Creation''''' ("Ludu ar Grouidigezh") zo ur [[c'hoari video]] liesc'hoarier ([[MMORPG]]) sevenet ha da vezañ embannet gant [[Intrepid Studios]]. Embannet e oa bet keloù e 2016 ha deuet e oa a-benn ar skipailh da gas da benn ur c'hampagn war [[Kickstarter]] o tizhout ar pal rastella $750 000 dindan 12 eurvezh ; tremen $3 million a oa bet rastellet en holl. Kavet e vez er c'hoari ul lodenn tisaverezh, kefridioù, deskadurezh micherioù hag all.
== Diorroadur ==
Embannet eo bet er stumm Alpha d'an 11 a viz Kerzu 2025. Ar burutelladennoù a zo bet fall, ar servijeroù a zo bet bout hag ar c'hoari a zo goullo hervez ar c'hoarierien.
== Liammoù diavaez ==
* [https://web.archive.org/web/20230526162503/https://ashesofcreation.com/ Lec'hienn ofisiel]
[[Rummad:MMORPG]]
[[Rummad:C'hoarioù video 2023]]
f7dvdwjj9q71n278mwba75ol6xbpnvp
Biscuiterie nantaise
0
164215
2188256
2057589
2026-04-22T12:52:20Z
Arko
540
rummad resisoc'h
2188256
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:ChocoBN.jpeg|thumb|Ur wispidenn "BN" o vousc'hoarzhin, gwarniset gant chokolad.]]
'''Biscuiterie nantaise''' pe '''BN''' zo un embregerezh gounezvouedel diazezet e [[1896]] e [[Naoned]] hag ur merk kenwerzhel [[gwispid]] krouet e 1932. Dre astenn-ster e reer "BN" eus ar wispidenn gwarniset hec'h-unan,. An embregerezh a ra bremañ gwispid a bep seurt, [[krazenn]]où ha gwestell sec'h e [[Gwerzhav]].
== Istor an embregerezh hag ar merk ==
[[Restr:Biscuiterie nantaise P. Cossé, A. Lotz & Cie - Nantes.jpg|thumb]]
Biscuiterie nantaise a oa un embregerezh tiegezhel da gentañ, krouet e [[1896]] gant ur strollad marc'hadourien naonedat plasenn Fransez II en [[Enez Prad an Dug]]. Dek miz goude, e 1897, e voe adprenet gant Pierre Cossé ha Pierre Pelletreau. Lañset e voe ar ''petit breton'' ha war e lerc'h madalenoù, boudouaroù, makaroñsoù... Etre 1898 ha 1902 e voe tric'hementet ar c'hengreadur. D'an 13 a viz Gouere 1902 e voe skoet al labouradeg gant un tan-gwall, ha serret e voe e-pad 4 miz. E fin ar bloaz e teuas André Lotz-Brissonneau e penn an embregerezh e-kichen Pierre Cossé.
E-pad ar [[Brezel-bed kentañ]] e tleas ar BN aozañ an « hard bread » evit ar soudarded war an talbenn. Keveliñ a reas gant an arme stadunanat evit produiñ ar gwispid brezel-se. E 1922, gant he skiant prenet e-pad ar brezel, e lañsas he "Casse-croûte BN" hollvrudet. Ar gwispid simpl ha marc'had-mad-mañ a reas berzh bras e-touez ar vicherourien hag ar skolidi, ganet e oa gwispid ar bobl !
Berzh bras a reas ivez ar « Choco Cas’ Croûte » e 1932 e Frañs a-bezh. E 1936 e voe savet ul labouradeg e [[Compiègne]] evit pourchas rannvro Pariz.
E miz Gwengolo 1939 e tarzas an [[Eil Brezel-bed]] hag aozet e voe en-dro an « hardbread » ha gwispid proteinet gant BN. E 1947 e yeas Pierre Cossé d'an Anaon, e vab Georges Cossé a gemeras e lerc'h e-kichen Raymond Lotz, mab da André Lotz.
Adalek an hañv 1952 e voe graet "troiad an traezhennoù" evit mont e darempred gant an dud ha brudañ ar "Choco BN", o tigeriñ hent ar [[marketing eeun]]. E 1955 e voe cheñchet savlec'hiañ marketing ar BN evit boued [[lein]] (soubet el laezh, debret gant amann...).
Etre 1961 ha 1963 e voe savet un unvez treuzfurmiñ nevez 4 000 m² e takad greanterezh ar Vertonne e [[Gwerzhav]], e Gevred Naoned.
Graet e vez merennoù-bihan eno, ar Choco BN en o zouez ha liesseurted e voe ar blazioù : vanilha, sivi, abrikez.
E 1997 e voe prenet an embregerezh gant ar stroll breizhveuriat [[United Biscuits]], prenet eñ e 2014 gant ar stroll turk [[Yıldız Holding]]. E 1965 e voe lañset ar pakad « tiegezhel » 16 "coco" e-barzh. Mont a ra Lionel Cossé da brezidant pennrener war-lerc'h e dad Georges, e-kichen Raymond Lotz
E 1971 e voe lañset skalfad kentañ ar gwispid sall. E 1972 e voe savet ar [[bomm bruderezh]] skinwel kentañ.
E 1973 e voe gwerzhet an embregerzh gant ar familhoù Lotz ha Linÿer d'an amerikan [[General Mills]]. Digoret e voe ul labouradeg e Compiègnes, serret ar sez istorel Plasenn Fransez II e 1981 ha digoret unan nevez en Enez Beaulieu. Digoret e voe ivez ur greizenn klask ha diorren (K & D) e Gwerzhav. E 1992 e voe prenet an embregerezh gant ar stroll [[PepsiCo]].
E 1998 e voe prenet ar skourr "sukret" gant United Biscuits. E miz Kerzu 2006 e voe prenet United Biscuits gant ar stroll [[Yıldız Holding]] evit 2,55 miliard a eurioioù.
== Ar wispidenn ==
Hollvrudet eo ar BN evit bezañ bet [[merenn-vihan]] ar vugale e-pad bloavezhioù ha zoken dekvloavezhiadoù. Graet eo gant ur gwarnisadur etre daou wispid karrez. Lañset e voe e [[1932]], adlañset meur a wech (ouzhpennet e voe ar vousc'hoarzh e-pad ar mare "PepsiCo"), ar wezh kentañ e miz Gwengolo 2000. An dremm war ar wispidenn a c'hall mousc'hoarzh, met pevar dremm disheñvel a zo bremañ. Chokolad, sivi, vanila, kraoñ-kalvez, flamboez, abrikez ha chokolad-laezh eo ar blazioù. "Mini BN" zo ivez. E gevezel eo ar gwispid [[Prince (LU)|Prince]] e Frañs, graet gant [[Lefèvre-Utile|LU]] .
Brudet int deuet da vezañ e Breizh-Veur ivez. Pa voent aet kuit eus ar marc'had e 2003 e voe savet sinadegoù gant ar Vreizhveuriz, ha deuet e voent en-dro e 2022 pe 2023 dindan anv "McVitie's BN" ha gant al lugan 'Taste the Smile'.
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Merkoù boued]]
[[Rummad:Gwispid]]
[[Rummad:Istor industriel Breizh]]
[[Rummad:Naoned]]
[[Rummad:Gwerzhav]]
dee7ligyq86q7x4g72b081lvxesa905
2188307
2188256
2026-04-22T19:53:12Z
Arko
540
rummad
2188307
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:ChocoBN.jpeg|thumb|Ur wispidenn "BN" o vousc'hoarzhin, gwarniset gant chokolad.]]
'''Biscuiterie nantaise''' pe '''BN''' zo un embregerezh gounezvouedel diazezet e [[1896]] e [[Naoned]] hag ur merk kenwerzhel [[gwispid]] krouet e 1932. Dre astenn-ster e reer "BN" eus ar wispidenn gwarniset hec'h-unan,. An embregerezh a ra bremañ gwispid a bep seurt, [[krazenn]]où ha gwestell sec'h e [[Gwerzhav]].
== Istor an embregerezh hag ar merk ==
[[Restr:Biscuiterie nantaise P. Cossé, A. Lotz & Cie - Nantes.jpg|thumb]]
Biscuiterie nantaise a oa un embregerezh tiegezhel da gentañ, krouet e [[1896]] gant ur strollad marc'hadourien naonedat plasenn Fransez II en [[Enez Prad an Dug]]. Dek miz goude, e 1897, e voe adprenet gant Pierre Cossé ha Pierre Pelletreau. Lañset e voe ar ''petit breton'' ha war e lerc'h madalenoù, boudouaroù, makaroñsoù... Etre 1898 ha 1902 e voe tric'hementet ar c'hengreadur. D'an 13 a viz Gouere 1902 e voe skoet al labouradeg gant un tan-gwall, ha serret e voe e-pad 4 miz. E fin ar bloaz e teuas André Lotz-Brissonneau e penn an embregerezh e-kichen Pierre Cossé.
E-pad ar [[Brezel-bed kentañ]] e tleas ar BN aozañ an « hard bread » evit ar soudarded war an talbenn. Keveliñ a reas gant an arme stadunanat evit produiñ ar gwispid brezel-se. E 1922, gant he skiant prenet e-pad ar brezel, e lañsas he "Casse-croûte BN" hollvrudet. Ar gwispid simpl ha marc'had-mad-mañ a reas berzh bras e-touez ar vicherourien hag ar skolidi, ganet e oa gwispid ar bobl !
Berzh bras a reas ivez ar « Choco Cas’ Croûte » e 1932 e Frañs a-bezh. E 1936 e voe savet ul labouradeg e [[Compiègne]] evit pourchas rannvro Pariz.
E miz Gwengolo 1939 e tarzas an [[Eil Brezel-bed]] hag aozet e voe en-dro an « hardbread » ha gwispid proteinet gant BN. E 1947 e yeas Pierre Cossé d'an Anaon, e vab Georges Cossé a gemeras e lerc'h e-kichen Raymond Lotz, mab da André Lotz.
Adalek an hañv 1952 e voe graet "troiad an traezhennoù" evit mont e darempred gant an dud ha brudañ ar "Choco BN", o tigeriñ hent ar [[marketing eeun]]. E 1955 e voe cheñchet savlec'hiañ marketing ar BN evit boued [[lein]] (soubet el laezh, debret gant amann...).
Etre 1961 ha 1963 e voe savet un unvez treuzfurmiñ nevez 4 000 m² e takad greanterezh ar Vertonne e [[Gwerzhav]], e Gevred Naoned.
Graet e vez merennoù-bihan eno, ar Choco BN en o zouez ha liesseurted e voe ar blazioù : vanilha, sivi, abrikez.
E 1997 e voe prenet an embregerezh gant ar stroll breizhveuriat [[United Biscuits]], prenet eñ e 2014 gant ar stroll turk [[Yıldız Holding]]. E 1965 e voe lañset ar pakad « tiegezhel » 16 "coco" e-barzh. Mont a ra Lionel Cossé da brezidant pennrener war-lerc'h e dad Georges, e-kichen Raymond Lotz
E 1971 e voe lañset skalfad kentañ ar gwispid sall. E 1972 e voe savet ar [[bomm bruderezh]] skinwel kentañ.
E 1973 e voe gwerzhet an embregerzh gant ar familhoù Lotz ha Linÿer d'an amerikan [[General Mills]]. Digoret e voe ul labouradeg e Compiègnes, serret ar sez istorel Plasenn Fransez II e 1981 ha digoret unan nevez en Enez Beaulieu. Digoret e voe ivez ur greizenn klask ha diorren (K & D) e Gwerzhav. E 1992 e voe prenet an embregerezh gant ar stroll [[PepsiCo]].
E 1998 e voe prenet ar skourr "sukret" gant United Biscuits. E miz Kerzu 2006 e voe prenet United Biscuits gant ar stroll [[Yıldız Holding]] evit 2,55 miliard a eurioioù.
== Ar wispidenn ==
Hollvrudet eo ar BN evit bezañ bet [[merenn-vihan]] ar vugale e-pad bloavezhioù ha zoken dekvloavezhiadoù. Graet eo gant ur gwarnisadur etre daou wispid karrez. Lañset e voe e [[1932]], adlañset meur a wech (ouzhpennet e voe ar vousc'hoarzh e-pad ar mare "PepsiCo"), ar wezh kentañ e miz Gwengolo 2000. An dremm war ar wispidenn a c'hall mousc'hoarzh, met pevar dremm disheñvel a zo bremañ. Chokolad, sivi, vanila, kraoñ-kalvez, flamboez, abrikez ha chokolad-laezh eo ar blazioù. "Mini BN" zo ivez. E gevezel eo ar gwispid [[Prince (LU)|Prince]] e Frañs, graet gant [[Lefèvre-Utile|LU]] .
Brudet int deuet da vezañ e Breizh-Veur ivez. Pa voent aet kuit eus ar marc'had e 2003 e voe savet sinadegoù gant ar Vreizhveuriz, ha deuet e voent en-dro e 2022 pe 2023 dindan anv "McVitie's BN" ha gant al lugan 'Taste the Smile'.
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1896]]
[[Rummad:Merkoù boued]]
[[Rummad:Gwispid]]
[[Rummad:Istor industriel Breizh]]
[[Rummad:Naoned]]
[[Rummad:Gwerzhav]]
c0i9ptdkswolw7osezzb4x78ddhhxkt
Comité flamand de France
0
171046
2188350
2098117
2026-04-23T10:31:07Z
Trauenbaum
30259
2188350
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{Stumm an titl|''Comité flamand de France''}}
'''Poellgor flamank Frañs''' zo ur gevredigezh c'hall hag a zo gouestlet, evel kevredigezh ouiziek, d'ar studi, da wareziñ ha da skignañ ar [[sevenadur]] flamank e [[Flandrez Frañs]], war dachenn ar [[yezh]], al [[lennegezh]] hag an [[istor]]. Diazezet e oa bet e [[Dukark]] gant [[Edmond de Coussemaker]] d'an 10 a viz Ebrel 1853 dindan an anv [[Galleg|gallek]] ''Comité flamand de France''.<ref>{{cite book |author=Raymond de Bertrand |editor=Société dunkerquoise pour l'encouragement des sciences, des lettres et des arts |others=Monographie de la rue David d'Angers à Dunkerque – Comité flamand de France |title=Mémoires de la Société dunkerquoise pour l'encouragement des sciences, des lettres et des arts |language=fr |url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k57298476 |volume=6 |publisher=Typographie Benjamin Kien |location=Dukark |year=1859 |pages=310–316}}</ref>. ''Vlaemsch Comiteit van Vrankryk'', eo bet badezet e [[flandrezeg]] gant ar [[barzh]] flamank Prudens van Duyse.<ref>{{cite journal |author=Prudens van Duyse |journal=Annales du Comité flamand de France |date=1854 |url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5505422q/f92 |title=Aen 't Vlaemsch Comiteit van Vrankryk |publisher=Mme Théry |publication-place=Dukark |volume=1853 |page=88}}</ref>
Oberiant eo bepred hiziv an deiz, ar pezh a ra anezhañ unan eus kevredigezhioù gouiziek koshañ [[Bro-C'hall]]. E [[Hazebroek]] e vez meret gant ar poellgor ul levraoueg arbennikaet ma vez miret ha bodet an holl embannadurioù dezhañ hag al levrioù rannvroel. Karget eo ivez da verañ dastumadoù ar mirdi Jeanne Devos e [[Wormhout]].
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=1}}
== Liammoù diavaez ==
* [http://www.comiteflamanddefrance.fr/ Lec’hienn ofisiel Comité flamand de France]
* [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/cb36142003q/date Bloazdanevelloù ar poellgor eus 1853 da 1999 war Gallica]
* [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/cb32727278f/date Kannadigoù ar poellgor eus 1857 da 2000 war Gallica]
[[Rummad:Kevredigezhioù]]
[[Rummad:Flandrez Frañs]]
cv46w0n87avhzb9untmi4aj5s4gpj9y
Milin ar bez
0
171086
2188313
2095398
2026-04-22T20:07:21Z
Alenglin
78823
/* Istor */
2188313
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox koadoù Breizh
| anv = Milin ar bez
| skeudenn = Moulin de la Tombe.png
| alc'hwez = Milin ar bez
| anvgallek = ''Moulin de la Tombe''
| bro = {{Bro-Sant-Maloù}}
| departamant = {{Il-ha-Gwilen}}
| kumun = [[Sant-Weganton]]
| ledred = 47° 46′ 45″ N
| hedred = 1° 53′ 12″ K
| liamm = https://www.openstreetmap.org/way/1279986007
}}
'''Milin ar bez'''<ref>{{Cite web| title=Milin ar bez- Moulin de la Tombe|url= https://patrimoine.region-bretagne.fr/gertrude-diffusion/dossier/moulin-a-vent-de-la-tombe-au-nord-est-de-gomine-saint-ganton/e71cac82-0528-4b34-a386-b2bdcc270ed7/illustration/1 }}</ref> zo e kumun [[Sant-Weganton]] e [[Bro-Roazhon]], e [[Breizh]] ha e-kichen [[Korbinerezhioù]]. Ur [[Milin-avel|vilin-avel]] eo.
==Istor==
Hervez ar vojenn e vefe douaret plac’h ar [[miliner]] dirak dor ar milin.
[[Restr:Moulin de la Tombe - Aquarelle.png|kreizenn|thumb|Milin ar bez - Dourlivadur.]]
[[Restr:Moulin de la Tombe - Saint-Ganton - 1910.png|kreizenn|thumb|Milin az bez - 1910.]]
== Daveoù ha notennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Milinoù Breizh|Bez]]
[[Rummad:Avel]]
hms2n9qzq6v6y37sk7dzq6gqz6hh16x
Departamant an Difenn (Stadoù-Unanet)
0
174645
2188349
2183963
2026-04-23T10:13:53Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188349
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Departamant''' '''an Difenn ar Stadoù-Unanet''' ([[saozneg]]: ''United States Department of Defense'', berraet ''DoD'') anvet ivez en un doare nann-ofisiel '''Departamant ar Brezel''' (saozneg: ''Department of War'', berraet ''DoW'') eo departamant ar gouarnamant [[Stadoù-Unanet Amerika|stadunanat]] karget da bourchas an [[Armeoù|nerzhioù milourel]] ret evit difenn ar Stadoù-Unanet, en amzerioù [[brezel]] ha [[peoc'h]].
Graet e vez [[Sekretour an Difenn (Stadoù-Unanet)|sekretour an Difenn]] eus e rener, hag ul lodenn eus ar c'habined [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika|prezidantel]] eo. Emañ e sez er [[Pentagon (Stadoù-Unanet Amerika)|Pentagon]] en [[Arlington (Virginia)|Arlington]], [[Virginia]], e-kichen [[Washington, D.C.]]. Ar sekretour a-vremañ eo [[Pete Hegseth]].
Savet eo bet an departamant-se dre gendeuziñ [[Departamant ar Morlu (Stadoù-Unanet)|departamant ar Morlu]] ha departamant kozh ar Brezel e [[1947]] dindan prezidantelezh [[Harry S. Truman|Harry Truman]]. Abaoe ar [[5 Gwengolo|5 a viz Gwengolo]] [[2025]] e vez aotreet gant un dekred gant ar prezidant [[Donald Trump]] implij an termen "Departamant ar Brezel", hini Departamant an Difenn a chom an hini ofisiel nemetañ <ref>https://www.federalregister.gov/documents/2025/09/10/2025-17508/restoring-the-united-states-department-of-war</ref>.
Departamant an Difenn a ren departamantoù ar Morlu ([[Morlu ar Stadoù-Unanet|US Navy]] ha [[Korf Fuzuilhourien-vor ar Stadoù-Unanet|Marine Corps]]), an arme ([[Arme ar Stadoù-Unanet|US Army]]) hag an aerluioù ([[United States Air Force|US Air Force]] hag [[US Space Force]]).
Budjed Departamant Difenn ar Stadoù-Unanet a zo a-bell-pell an hini uhelañ er bed, gant ouzhpenn 35% eus an dispignoù bedel hollek evit an Difenn etre [[2015]] ha [[2018]] <ref>https://defense360.csis.org/wp-content/uploads/2018/09/180917_Harrison_DefenseBudget2019_WEB_FINAL_FINAL.pdf</ref>. Budjed hollek an departamant e 2025 a oa 850 miliard a zollaroù, kevatal da 740 miliard a euroioù, da lavaret eo war-dro PDK hollek [[Republik Iwerzhon]] pe an [[Izelvroioù]] <ref>https://web.archive.org/web/20260312133751/https://www.war.gov/News/Releases/Release/Article/3703410/department-of-defense-releases-the-presidents-fiscal-year-2025-defense-budget/</ref>.
== Istor ==
A-raok an [[Eil Brezel-bed]] e nac'has atav ar gouarnamant stadunadat sevel un arme padus ha micherel. Emañ ar vro o reiñ bec'h ha disoudarded neuze pa vez o vrezeliañ pe e [[Stad a reuziad|stad a]] [[Stad a reuziad|reuziad]]. A-hend-all eo rannet ar velestradurezh hag ar gourc'hemenn etre departamantoù ar Brezel hag ar Morlu, krouet o-daou e [[1798]].
E-kerzh ar [[Brezel-bed kentañ|Kentañ]] ha dreist-holl an Eil Brezel-bed, pennoù-bras ar Stadoù-Unanet o deus sevenet pegen bras eo al lec'haveiñ hag ar melestradur ret d'un arme a oa da stourm war meur a gevandir disheñvel er memes koulz, gant milionoù a [[Soudard|soudarded]] ha kement a aveadur ret.
Gant Akta Surentez Vroadel 1947 e oa bet krouet an Diazezadur milourel broadel, bodet an tri arme ha departamant ar Brezel dindan aotrouniezh bevennet ar sekretour evit an Difenn. E [[1949]] e oa bet krouet ent ofisiel departamant an Difenn, kreñvaet galloudoù ar sekretour evit an Difenn ha krennet roll ar sekretourien evit ar Brezel hag ar Morlu. Karget eo prezidant ar pennoù-bras etre arme da greizennañ an obererezhioù, met chom a ra e roll betek [[1953]]. Departamant an Difenn eo an trede post budjed kevreadel er Stadoù-Unanet.
Goude [[gwalldaolioù an 11 a viz Gwengolo 2001]] ez a dregantad ar wazourien kevrat prevez a labour evit ar Pentagon eus 26 % da 39 %. E 2009 e embann [[Robert Gates]] e fell dezhañ digreskiñ an niver-se, o erlec’hiañ ar wazourien kevratet gant kargidi, ar pezh a sko war embregerezhioù evel CACI, SAIC, [[Lockheed Martin]] ha [[General Dynamics Land Systems|General Dynamics]]. E [[2001]] e oa bet krouet dre guzh gant an departamant Burev al levezon strategel (OIS) evit skignañ keleier faos e-pad ar [[Brezel Afghanistan (2001-2021)|brezel en Afghanistan]], a-raok bezañ divodet goude bezañ diskuliet. E-pad [[Enkadenn ar Subprimes|enkadenn ar subprimes]] e oa bet nullet gant Gates programmoù koustus evel an [[Future Combat Systems]], an [[TSAT]], ar [[Boeing]] [[C-17]], ar [[VH-71]] hag an [[Lockheed Martin F-22 Raptor|F-22 Raptor.]]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Ministrerezhioù an difenn]]
[[Rummad:Gouarnamant ar Stadoù Unanet]]
d7hbu5l4m7or06jnxbhnm0v81qhh27n
Stroll Jean Hénaff
0
178706
2188257
2180930
2026-04-22T12:53:04Z
Arko
540
rummad resisoc'h
2188257
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ar '''stroll Jean Hénaff''' a zo ur c'hevredad war dachenn [[industriezh ar boued]]. Diazezet e voe an embregerezh kentañ e 1907 e [[Pouldreuzig]]. Ar [[pastez Henaff]] eo e brodu pennañ.
== Istor ==
Gant Jean Hénaff, kouer 48 vloaz anezhañ, ha daou geveler, e voe krouet ul labouradeg boued-mir [[piz bihan]] ha [[flav glas]] e Pouldreuzig e 1907. E 1912 e voe krouet ar gevredigezh « Jean Hénaff et Cie », hag e 1914 e krogas d'ober pastez e boestoù, oc'h implijout an doare mirout anvet [[Nicolas Appert|apertaat]]. E-pad ar Brezel-bed kentañ e teuas Jean Hénaff da vezañ maer Pouldreuzig. E 1919 e krogas d'ober boestoù-mir pesked (paouezet e voe e 1979). Mervel a reas Jean Hénaff e 1942. Produet e voe ar pastez en-dro adalek 1949.
E 1963 e erruas [[Jean-Jacques Hénaff]], mab-bihan d'an diazezer, er c'hevredad. E 1972 e voe savet o bruderezh kentañ er skinwel. Er bloavezhioù 1980 e savas an embregerezh e lazhti dezhañ. E 1995 e roas lañs d'ur rummad silzigoù fresk. Lidet e voe 100 vloaz an embregerezh e 2007, ha livet ur voest Hénaff war kastell-dour Pouldreuzig. E 2010 e erruas Loïc Hénaff e penn ar stroll, ar pevarvet rummad eus ar familh. E 2019 e roas lañs d'ur progam "[[diorren padus]]" anvet "Bee good 2030"<ref>{{Liamm web|titl=Les pâtés Hénaff visent un modèle de production durable d'ici 2030|url=http://www.lefigaro.fr/flash-eco/les-pates-henaff-visent-un-modele-de-production-durable-d-ici-2030-20190515|lec'hienn=FIGARO|deiziad=2019-05-15|consulté le=2019-05-15}}</ref>.
Ezel eo Hénaff eus ar gevredigezh [[Produet e Breizh]].
== Arvalien dibar ==
[[Restr:Château d'eau Hénaff 03.JPG|thumb|Kastell-dour al labouradeg e [[Pouldreuzig]].]]
E 2013 e voe testeniekaet Hénaff gant ar c'h[[Kreizenn vroadel studioù war an egor|KBSE]] evit pourveziñ ar [[savlec'h egor etrebroadel]] (SEE). 25 roll-meuzioù a voe ijinet gant an embregerezh bigoudenn<ref>[https://presse.cnes.fr/fr/cp-8074 ''Le CNES remet un certificat à l’entreprise JEAN HENAFF, partenaire du programme « Special Event Meals» pour ses compétences et sa contribution à l’élaboration de plats destinés à la Station Spatiale Internationale (ISS)''] gant KBSE, servij gwask ar c'hKBSE, 4 a viz Kerzu 2013, gwelet d'an 31 a viz Gouere 2017.</ref>.
Pourveziñ a ra ivez an [[arme c'hall]].
== Levrlennadur ==
[[Restr:La Maison du Pâté Hénaff - livres 05.JPG|thumb|Levrioù rekipeoù ha levr deiz-ha-bloaz.]]
* ''Histoires de cochons et bonnes recettes'' gant Hénaff, Neuilly-sur-Seine, Embannadur Michel Lafon, 2009, 190 p., {{ISBN|978-2-7499-1029-1}}
* ''Nés en Bretagne - L'extraordinaire aventure des inventions et des hommes qui ont changé la face du monde (et peut-être même celle de l'univers)'' gant Thomas Le Gourrierec, Ajaccio, Des Immortelles, 2015, 157 p., p.20-27 {{ISBN|979-10-91751-05-6}}, rann : La petite boîte qui envoie du pâté (une saga qui perdure depuis cent ans).
* ''Trois générations de Hénaff : une recette qui défie les modes'' gant Jean Lallouët, luc'hskeudennoù gant Michel Thersiquel, ArMen, nv2, miz Ebrel 1986, p.2-17.
* ''Le Pâté Hénaff : dix façons de l’accommoder'', Frederick e. Grasser Hermé, 2009, éditions de l’Epure {{ISBN|978-2-352 55105-8}}
* « Hénaff a 100 ans. La petite boîte bleue et jaune se raconte », ''Nouvel Ouest'', miz Even 2007, 9 pajenn
== Liammoù diavez ==
* [https://www.groupe-jean-henaff.bzh Lec'hienn stroll Jean Hénaff]
* [https://www.henaff.com Lec'hienn Hénaff]
== Daveoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Embregerezhioù Breizh]]
9lia9bepripzue0sq9t7v5g49p4hwz8
2188266
2188257
2026-04-22T13:20:35Z
Arko
540
Alc'hwedibab
2188266
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ar '''stroll Jean Hénaff''' a zo ur c'hevredad war dachenn [[industriezh ar boued]]. Diazezet e voe an embregerezh kentañ e 1907 e [[Pouldreuzig]]. Ar [[pastez Henaff]] eo e brodu pennañ.
== Istor ==
Gant Jean Hénaff, kouer 48 vloaz anezhañ, ha daou geveler, e voe krouet ul labouradeg boued-mir [[piz bihan]] ha [[flav glas]] e Pouldreuzig e 1907. E 1912 e voe krouet ar gevredigezh « Jean Hénaff et Cie », hag e 1914 e krogas d'ober pastez e boestoù, oc'h implijout an doare mirout anvet [[Nicolas Appert|apertaat]]. E-pad ar Brezel-bed kentañ e teuas Jean Hénaff da vezañ maer Pouldreuzig. E 1919 e krogas d'ober boestoù-mir pesked (paouezet e voe e 1979). Mervel a reas Jean Hénaff e 1942. Produet e voe ar pastez en-dro adalek 1949.
E 1963 e erruas [[Jean-Jacques Hénaff]], mab-bihan d'an diazezer, er c'hevredad. E 1972 e voe savet o bruderezh kentañ er skinwel. Er bloavezhioù 1980 e savas an embregerezh e lazhti dezhañ. E 1995 e roas lañs d'ur rummad silzigoù fresk. Lidet e voe 100 vloaz an embregerezh e 2007, ha livet ur voest Hénaff war kastell-dour Pouldreuzig. E 2010 e erruas Loïc Hénaff e penn ar stroll, ar pevarvet rummad eus ar familh. E 2019 e roas lañs d'ur progam "[[diorren padus]]" anvet "Bee good 2030"<ref>{{Liamm web|titl=Les pâtés Hénaff visent un modèle de production durable d'ici 2030|url=http://www.lefigaro.fr/flash-eco/les-pates-henaff-visent-un-modele-de-production-durable-d-ici-2030-20190515|lec'hienn=FIGARO|deiziad=2019-05-15|consulté le=2019-05-15}}</ref>.
Ezel eo Hénaff eus ar gevredigezh [[Produet e Breizh]].
== Arvalien dibar ==
[[Restr:Château d'eau Hénaff 03.JPG|thumb|Kastell-dour al labouradeg e [[Pouldreuzig]].]]
E 2013 e voe testeniekaet Hénaff gant ar c'h[[Kreizenn vroadel studioù war an egor|KBSE]] evit pourveziñ ar [[savlec'h egor etrebroadel]] (SEE). 25 roll-meuzioù a voe ijinet gant an embregerezh bigoudenn<ref>[https://presse.cnes.fr/fr/cp-8074 ''Le CNES remet un certificat à l’entreprise JEAN HENAFF, partenaire du programme « Special Event Meals» pour ses compétences et sa contribution à l’élaboration de plats destinés à la Station Spatiale Internationale (ISS)''] gant KBSE, servij gwask ar c'hKBSE, 4 a viz Kerzu 2013, gwelet d'an 31 a viz Gouere 2017.</ref>.
Pourveziñ a ra ivez an [[arme c'hall]].
== Levrlennadur ==
[[Restr:La Maison du Pâté Hénaff - livres 05.JPG|thumb|Levrioù rekipeoù ha levr deiz-ha-bloaz.]]
* ''Histoires de cochons et bonnes recettes'' gant Hénaff, Neuilly-sur-Seine, Embannadur Michel Lafon, 2009, 190 p., {{ISBN|978-2-7499-1029-1}}
* ''Nés en Bretagne - L'extraordinaire aventure des inventions et des hommes qui ont changé la face du monde (et peut-être même celle de l'univers)'' gant Thomas Le Gourrierec, Ajaccio, Des Immortelles, 2015, 157 p., p.20-27 {{ISBN|979-10-91751-05-6}}, rann : La petite boîte qui envoie du pâté (une saga qui perdure depuis cent ans).
* ''Trois générations de Hénaff : une recette qui défie les modes'' gant Jean Lallouët, luc'hskeudennoù gant Michel Thersiquel, ArMen, nv2, miz Ebrel 1986, p.2-17.
* ''Le Pâté Hénaff : dix façons de l’accommoder'', Frederick e. Grasser Hermé, 2009, éditions de l’Epure {{ISBN|978-2-352 55105-8}}
* « Hénaff a 100 ans. La petite boîte bleue et jaune se raconte », ''Nouvel Ouest'', miz Even 2007, 9 pajenn
== Liammoù diavez ==
* [https://www.groupe-jean-henaff.bzh Lec'hienn stroll Jean Hénaff]
* [https://www.henaff.com Lec'hienn Hénaff]
== Daveoù ==
{{daveoù}}
{{ALC'HWEZDIBAB:Jean Hénaff, Stroll}}
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Embregerezhioù Breizh]]
8q6bpb0a6clrow1eqvayakvni38l7fx
2188306
2188266
2026-04-22T19:51:28Z
Arko
540
rummad
2188306
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ar '''stroll Jean Hénaff''' a zo ur c'hevredad war dachenn [[industriezh ar boued]]. Diazezet e voe an embregerezh kentañ e 1907 e [[Pouldreuzig]]. Ar [[pastez Henaff]] eo e brodu pennañ.
== Istor ==
Gant Jean Hénaff, kouer 48 vloaz anezhañ, ha daou geveler, e voe krouet ul labouradeg boued-mir [[piz bihan]] ha [[flav glas]] e Pouldreuzig e 1907. E 1912 e voe krouet ar gevredigezh « Jean Hénaff et Cie », hag e 1914 e krogas d'ober pastez e boestoù, oc'h implijout an doare mirout anvet [[Nicolas Appert|apertaat]]. E-pad ar Brezel-bed kentañ e teuas Jean Hénaff da vezañ maer Pouldreuzig. E 1919 e krogas d'ober boestoù-mir pesked (paouezet e voe e 1979). Mervel a reas Jean Hénaff e 1942. Produet e voe ar pastez en-dro adalek 1949.
E 1963 e erruas [[Jean-Jacques Hénaff]], mab-bihan d'an diazezer, er c'hevredad. E 1972 e voe savet o bruderezh kentañ er skinwel. Er bloavezhioù 1980 e savas an embregerezh e lazhti dezhañ. E 1995 e roas lañs d'ur rummad silzigoù fresk. Lidet e voe 100 vloaz an embregerezh e 2007, ha livet ur voest Hénaff war kastell-dour Pouldreuzig. E 2010 e erruas Loïc Hénaff e penn ar stroll, ar pevarvet rummad eus ar familh. E 2019 e roas lañs d'ur progam "[[diorren padus]]" anvet "Bee good 2030"<ref>{{Liamm web|titl=Les pâtés Hénaff visent un modèle de production durable d'ici 2030|url=http://www.lefigaro.fr/flash-eco/les-pates-henaff-visent-un-modele-de-production-durable-d-ici-2030-20190515|lec'hienn=FIGARO|deiziad=2019-05-15|consulté le=2019-05-15}}</ref>.
Ezel eo Hénaff eus ar gevredigezh [[Produet e Breizh]].
== Arvalien dibar ==
[[Restr:Château d'eau Hénaff 03.JPG|thumb|Kastell-dour al labouradeg e [[Pouldreuzig]].]]
E 2013 e voe testeniekaet Hénaff gant ar c'h[[Kreizenn vroadel studioù war an egor|KBSE]] evit pourveziñ ar [[savlec'h egor etrebroadel]] (SEE). 25 roll-meuzioù a voe ijinet gant an embregerezh bigoudenn<ref>[https://presse.cnes.fr/fr/cp-8074 ''Le CNES remet un certificat à l’entreprise JEAN HENAFF, partenaire du programme « Special Event Meals» pour ses compétences et sa contribution à l’élaboration de plats destinés à la Station Spatiale Internationale (ISS)''] gant KBSE, servij gwask ar c'hKBSE, 4 a viz Kerzu 2013, gwelet d'an 31 a viz Gouere 2017.</ref>.
Pourveziñ a ra ivez an [[arme c'hall]].
== Levrlennadur ==
[[Restr:La Maison du Pâté Hénaff - livres 05.JPG|thumb|Levrioù rekipeoù ha levr deiz-ha-bloaz.]]
* ''Histoires de cochons et bonnes recettes'' gant Hénaff, Neuilly-sur-Seine, Embannadur Michel Lafon, 2009, 190 p., {{ISBN|978-2-7499-1029-1}}
* ''Nés en Bretagne - L'extraordinaire aventure des inventions et des hommes qui ont changé la face du monde (et peut-être même celle de l'univers)'' gant Thomas Le Gourrierec, Ajaccio, Des Immortelles, 2015, 157 p., p.20-27 {{ISBN|979-10-91751-05-6}}, rann : La petite boîte qui envoie du pâté (une saga qui perdure depuis cent ans).
* ''Trois générations de Hénaff : une recette qui défie les modes'' gant Jean Lallouët, luc'hskeudennoù gant Michel Thersiquel, ArMen, nv2, miz Ebrel 1986, p.2-17.
* ''Le Pâté Hénaff : dix façons de l’accommoder'', Frederick e. Grasser Hermé, 2009, éditions de l’Epure {{ISBN|978-2-352 55105-8}}
* « Hénaff a 100 ans. La petite boîte bleue et jaune se raconte », ''Nouvel Ouest'', miz Even 2007, 9 pajenn
== Liammoù diavez ==
* [https://www.groupe-jean-henaff.bzh Lec'hienn stroll Jean Hénaff]
* [https://www.henaff.com Lec'hienn Hénaff]
== Daveoù ==
{{daveoù}}
{{ALC'HWEZDIBAB:Jean Hénaff, Stroll}}
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh]]
[[Rummad:Embregerezhioù Breizh]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1907]]
h2eqs3nbal9y565as0s06bt82n0e3ny
Cuernavaca
0
179039
2188343
2180465
2026-04-23T08:07:35Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188343
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Montaje de Cuernavaca.jpg|dehou|320x320px]]
'''Cuernavaca''' eo kêr-benn ha kêr vrasañ [[Morelos|Stad Morelos]], e [[Mec'hiko]]. 341.029 annezad a oa e 2020.
Ul lec'h priziet gant tud pinvidik eus ar vro eo. Lod o deus un eil ti er gêr<ref>{{Fr}} ''[https://www.routard.com/fr/guide/ameriques/mexique/mexico-et-environs/cuernavaca Visiter Cuernavaca]'', Le Routard (lennet d'ar 06/02/2026)</ref>.
== Ekonomiezh ==
An embregerezh munisionoù [[Águila Ammunition|Águila]] zo stalier er gêr<ref>{{Es}} ''[https://web.archive.org/web/20260117042545/https://aguilaammo.com.mx/nosotros.html Nuestra Historia]'' war lec'hienn Águila (lennet d'ar 06/02/2026)</ref>.
== Tud ==
* [[Chavela Vargas]] (1919-2012), kanerez, marvet eno.
* [[Gloria Lasso]] (1922-2005), kanerez, marvet eno.
== Liamm diavaez ==
* {{Es}} [https://cuernavaca.gob.mx/ Lec'hienn ofisiel]
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kêrioù Mec'hiko]]
dz2bgck03g0ixbk6aadodmvf77gjhn2
Camembert (Orne)
0
179525
2188327
2184872
2026-04-23T03:11:21Z
InternetArchiveBot
61915
O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5
2188327
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
{{pennad zo|camembert}}
'''Camembert''' zo ur gumun e departamant [[Orne (departamant)|Orne]] e [[Normandi]], gant 168 annezad e 2023.
Brudet eo ar gêrig evit bezañ kavell ar c'heuz [[camembert Normandi]].
== Douaroniezh ==
E bro-[[Auge]] emañ Camembert, ur vro c'harzhaouek, e 4 km er Gevred da [[Vimoutiers]], e 22 km er Biz da [[Argentan]], e 50 km er Gevred da [[Caen]] hag e 160 km er C'hornôg da [[Pariz|Bariz]]<ref>An holl bellderioù a zo a-dreuz-kaer.</ref>.
Treuzet eo gant ar Viette, 11 km hirder dezhi, hag en em daol er stêr [[Vie (stêr)|Vie]] en harzoù etre Vimoutiers ha [[Guerquesalles]].
[[Restr:61071-Camembert-Hydro.jpeg|thumb|kleiz|redresse=1.2|Rouedad stêrioù Camembert<ref group=Notenn>Ar gwazhioù-dour spanaennek a zo arouezet e pikoù.</ref>.]]
== Lec'hanvadurezh ==
Testeniakaet eo anv ar gumun dindan ar stumm latinaet ''Campo Maimberti'' e dibenn an XII{{vet}} kantved ha ''Campum Manberti'' e-tro 1350<ref>''Toponymie générale de la France '' gant Ernest Nègre, Geneva, 1998, levrenn 3 "Formations dialectales (suite) et françaises", p. 1658, [https://books.google.fr/books?id=AdAYRLukKUcC&pg=PA1658&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Lenn enlinenn].</ref>.
''Maimbert'' a zeu eus an anv-tud germanek ''Mainbertus'', stumm all ''Maginbertus''.
== Istor ==
[[Restr:Camembert Orne02.jpg|thumb|kleiz|Ar maen-koun en enor da vMarie Harel.]]
Hervez ar vojenn e vije bet ijinet ar c'hamembert gant [[Marie Harel]] e [[1791]], gant sikour ur [[beleg didou]].
{{Clr|left}}
== Politikerezh ha melestradurezh ==
{{ÉluDébut|Titre=Roll ar vaered |Charte= kumun }}
{{Élu |Début= 1989<ref>{{Liamm web|url= https://www.ouest-france.fr/le-maire-jean-gaubert-ne-se-represente-pas-aux-municipales-1775399 |titl= Le maire, Jean Gaubert, ne se représente pas aux municipales |embanner= ''[[Ouest-France]]'' |lec'hienn= ouest-france.fr |consulté le= 6 octobre 2014 }}.</ref> |Fin= Meurzh 2014 |Identité= Jean Gaubert |Parti= distrollad|SE]] |Qualité=Labourer-douar }}
{{Élu |Début= Meurzh 2014<ref>{{Liamm web|url= https://www.ouest-france.fr/michel-cousin-est-reelu-maire-2083107 |titl= Michel Cousin est réélu ''(sic)'' maire |embanner= ''[[Ouest-France]]'' |lec'hienn= ouest-france.fr |consulté le= 6 octobre 2014 }}.</ref> |Fin= |Identité= Michel Cousin |Parti= distrollad |Qualité= Labourer-douar war e leve }}
{{ÉluDonnées}}
{{ÉluFin}}
Er c'huzul -kêr emañ unnek ezel, en o zouez ar maer hag an eilmaer<ref>{{Liamm web|url= http://elections.ouest-france.fr/elections-municipales-2014/orne/61120-camembert.html |titl= Camembert (61120) - Municipales 2014 |embanner= ''[[Ouest-France]]'' |lec'hienn= elections.ouest-france.fr |consulté le= 12 décembre 2014 }}.</ref>.
== Ekonomiezh ==
Teir c'heuzerezh oberiant a zo e Camembert :
* Produadur [[Anvadur orin gwarezet|AOG]]
** Ar geuzerezh Durand<ref>https://www.google.com/maps/place/Fromagerie+Durand/@48.8808366,0.1533903,733m/data=!3m2!1e3!4b1!4m6!3m5!1s0x47e1e54cbf12d569:0x15c9729353e53f02!8m2!3d48.8808366!4d0.1559652!16s%2Fg%2F1tdwjszj?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI1MDYxNS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D</ref>, an hini goshañ oberiant c'hoazh, krouet e 1981 gant François ha Nicolas Durand. Abaoe 2016 eo perc'hennet an embregerezh gant holding arc'hant, gant ur skipailh nevez, ingalet o froduioù er rouedad stalioù [[Grand Frais]].
** Keuzerezh Clos de Beaumoncel<ref>https://www.google.com/maps/place/Fromagerie+Clos+de+Beaumoncel/@48.8924944,0.1748453,733m/data=!3m2!1e3!4b1!4m6!3m5!1s0x47e1ef2fcc5b3477:0x3ed2de4556a08dc2!8m2!3d48.8924944!4d0.1774202!16s%2Fg%2F11rpgbcrb3?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI1MDYxNS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D</ref> krouet e 2021 gant Xavier Cassigneul. Abaoe 2023 emañ Arthur Danière e penn an embregerezh, evel ti-feurm ar Val-Danière e kumun nes [[Crouttes]]. Porveziñ a ra laezh evit aozañ keuz.
* Produadurioù all
** Keuzerezh ar Ferme de l'Instière krouet e 2021 gant Dalila Berritane ha Stanislas Rault. Produiñ a ra ur c'hamembert izelgarbon.
== Keginerezh ==
[[Restr:Camembert (Cheese).jpg|thumb|Ur c'hamembert.]]
Brudet eo ar gêr evit bezañ roet hec'h anv d'ar c'hamembert hollvrudet.
Produet e vez meur a gamembert e Normandi, en o zouez [[camembert Normandi]] gantañ un [[Anvadur orin kontrollet|Anvadur Orin Kontrollet (AOK)]] :
* Camembert Normandi, un [[AOK]] gantañ abaoe 1986,
* Camembert feurm, Normandi,
* Camembert dre [[calvados (died)|galvados]], Normandi.
== Monumantoù ha traoù heverk ==
[[Restr:Camembert Eglise.JPG|thumb|Iliz Itron-Varia.]]
[[Skeudenn:CAMEMBERT - panoramio.jpg|thumb|Ti ar [[Camembert Normandi|c'hamembert]].]]
* Iliz Itron-Varia pe Iron-Varia-ha-Santez-Anna, XVI{{vet}} kantved. E-barzh emañ ur [[banniel prosesion]] eus an XVIII{{vet}} kantved rummet Monumant istorel<ref>« Bannière de procession : Procession des habitants de Camembert au Mont-Saint-Michel », notice no PM61000242, war plateform digor ar glad, diazez Palissy, ministrerezh gall ar Sevenadur.</ref>.
* maner Beaumoncel-Camembert.
* Mirdi ar c'hamembert.
* Chapel an Dornois e bered ar barrez<ref>{{Liamm web|url= https://www.ouest-france.fr/actu/actuDet_-a-Camembert-elle-repose-dans-du-calva-_38826-1452128_actu.Htm |titl= Ouest-france.fr - À Camembert, elle repose dans du calva |consulté le= 20 février 2012 |brisé le = 2024-03-02}}.</ref>.
* Maen-koun 1927 en enor da v[[Marie Harel]]<ref>''À la mémoire de Mme Harel créatrice du camembert'' gant [[Journal de Rouen]], 21 a viz Ebrel 1927, p.2</ref>.
== Tud vrudet ==
* [[Marie Harel]] (1761-1844), sellet evel ijinerez ar [[Camembert (keuz)|c'hamembert]] hervez ar vojenn.
* [[Michel Pelchat (marc'hhouarner)|Michel Pelchat]] (1938 e Camembert - 1975), marc'hhouarner.
* marc'h brudet : Lutteur B (1955 e Camembert - 1968), marc'h lammer medalennet aour e 1964 gant e varc'heger Pierre Jonquères d'Oriola.
== Gwelet ivez ==
=== Pennad nes ===
* [[Keginerezh Normandi]]
=== Liammoù diavaez ===
* http://www.camambert.eu Lec'hienn ofisiel
* [https://web.archive.org/web/20220118125113/http://www.cdc-camembert.fr/?theme=communes&id=CAMEMBERT Camembert war lec'hienn ar gumuniezh kumunioù]
* [http://www.insee.fr/fr/themes/comparateur.asp?codgeo=COM-61071 Diveradenn stadegel Camembert war lec'hienn an Insee]
== Notennoù ha daveoù ==
=== Notennoù ===
{{Daveoù|group=Notenn}}
=== Daveoù ===
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kumunioù Orne]]
pdbpddcmc796biuhl2yorqcw99fcky7
Laour-vaen
0
179635
2188324
2186017
2026-04-22T23:06:30Z
Xqbot
6654
Robot : Dresañ an adkas doubl da [[Laour-vez]]
2188324
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Laour-vez]]
afsha2a9z0m3h3yetvebuicd3ma7q7g
Kaozeal:Laour-vaen
1
179636
2188322
2186019
2026-04-22T23:06:20Z
Xqbot
6654
Robot : Dresañ an adkas doubl da [[Kaozeal:Laour-vez]]
2188322
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Kaozeal:Laour-vez]]
pg53fs41xx76g7irdtnco9s63r2xn9d
Wikipedia:Kumuniezh/An davarn/sizhunvezh 16, bloaz 2026
4
179828
2188344
2187830
2026-04-23T08:38:15Z
Huñvreüs
54570
/* @ en daveoù */ Respont
2188344
wikitext
text/x-wiki
= 13/04/2026 — 19/04/2026 =
:[http://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_16,_bloaz_2026&action=edit Skrivañ un dra bennak er c’hwezekvet sizhun eus 2026] | [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn|An davarn]] | [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_15, bloaz_2026|sizhun a-raok]] — [[Wikipedia:Kumuniezh/An_davarn/sizhunvezh_17, bloaz_2026|sizhun war-lerc’h]]
== Tud vrudet ==
A-du emaon gant [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Miskolc&curid=100229&diff=2187706&oldid=2187699ar c’hemm-mañ] degaset gant {{implijer|Kestenn}}: an titl ''Tud vrudet'' ne seblant ket din bezañ dereat rak ne veneger ket tud divrud en ur pennad. Gallout a ran lakaat ma bot da ober ar memes kemm en holl bennadoù a zo ur rannbennad eus ar seurt-se enno. Mat eo deoc’h? [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 14 Ebr 2026 da 09:43 (UTC)
:A-du emaon, gant ma ne cheñcho ket danvez diabarzh rannbennadoù (marteze e vez implijet e kord pennadoù zo evit abegoù "mat"). A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 15 Ebr 2026 da 21:54 (UTC)
::Ya, evel-se e soñjan ober. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 04:36 (UTC)
== @ en daveoù ==
Demat @[[Implijer:Ar choler|Ar choler]], souezhet on gant implij an @ en daveoù, evel er c'hemmoù degaset [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Badeziant&curid=91640&diff=2187796&oldid=2143600 amañ]. N'on ket a-enep, met ne seblant ket klotaat ouzh norm ebet ha n'em eus ket bet tro da welet an doare-mañ e lec'h all ebet.
Emaon e soñj ouzhpennañ er pennad [[Wikipedia:Menegit ho taveoù]] elfennoù a c'haller / ranker lakaat en un daveenn ivez, ar pezh n'eo ket anat d'an deraouidi marteze. Laouen e vefen o kaout o soñjoù deoc'h-holl. A galon, [[Implijer:Kestenn|Kestenn]] ([[Kaozeadenn Implijer:Kestenn|kaozeal]]) 15 Ebr 2026 da 22:02 (UTC)
:Ne reer ket gant an arouez @ evit an abeg-mañ hervez a ouzan, e Wikipedia pe er-maez. Ouzhpenn-se en deus @[[Implijer:Ar choler|Ar choler]] tennet embannerien eus arventenn ''publisher'' ar patrom Cite Web evit o lakaat en arventenn ''title'', n'eo ket un implij mat eus ar patrom-mañ. Servijout a ra ar patromoù da furmadiñ endalc'hoù gant ur stumm heñvel er wiki a-bezh. Gallout a ra ar ''patromoù'' bezañ kemmet ma 'z eus ezhomm. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 16 Ebr 2026 da 04:43 (UTC)
::Soñjal a raen e oa div zegasadenn eus ar seurt-se ha netra ken, met [https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=K%C3%AArio%C3%B9_Italia_hervez_an_niver_a_dud_enne&diff=prev&oldid=2137334 un all] eus 2025 emaon o paouez kavout 😩️. Moarvat n’eus tu da reizhañ nemet oazañ ur robot evit se. N’am eus netra all da ober 🙄️. D’am spi eo sklaer da nebeutañ : @[[Implijer:Ar choler|Ar choler]] ret eo paouez gant traoù eus ar seurt-se. [[Implijer:Huñvreüs|Huñvreüs]] ([[Kaozeadenn Implijer:Huñvreüs|kaozeal]]) 23 Ebr 2026 da 08:38 (UTC)
buyz8nm1bxiqtqeptfgp0n21x57qpw4
Chancerelle
0
179937
2188255
2026-04-22T12:46:59Z
Arko
540
Boulc'hañ
2188255
wikitext
text/x-wiki
'''Chancerelle''' a zo un embregerezh bouedvirerezh pesked breizhek, krouet e 1853. E [[Douarnenez]] emañ he sez, ha Connétable eo he merk arouezelañ. Perc'henn eo war koshañ [[fritur]] sardin dre eoul oberiant ar bed<ref>[http://www.connetable.com/le-groupe/3-chancerelle Connétable, plus ancienne conserverie du monde en activité] sur connetable.com</ref>{{,}}<ref>{{Liamm web|auteur=Serge Rogers |titl=La première conserverie de poisson bretonne fête ses 170 ans | url=https://www.letelegramme.fr/culture-loisirs/histoire/la-premiere-conserverie-de-poisson-bretonne-fete-ses-170-ans-6424082.php|accès url=libre|lec'hienn=LeTélégramme.fr|deiziad=10 a viz Gwengolo 2023|consulté le=10 novembre 2025}}</ref>.
Produiñ a ra boestadoù-mir [[sardin]], [[toun]], [[brezhell|brizhilli]], avu [[moru]], [[eog]], bouedennoù [[krogenn-Sant-Jakez|Sant-Jakez]] ha pesked all.
== Istor ==
[[Restr:Douarnenez-Conserverie Chancerelle.JPG|thumb|kleiz|Lec'hienn istorel labouradeg kozh ar bouedvirerezh Chancerelle e [[Douarnenez]] e 2010.]]
E [[1853]] e voe diazezet an ti Chancerelle war porzh Douarnenez gant Robert Chancerelle<ref>{{liamm web|url=https://www.jouesurerdre.fr/decouvrir-la-commune/patrimoine|titl=Une célébrité jovéenne méconnue : Robert Chancerelle|lec'hienn=lec'hienn Yaoued|deiziad=7 a viz Eost 2023}}</ref>, o tont eus [[Yaoued]] (Bro-Naoned), bet krouet dija gantañ ha gant e vreur Toussaint-Laurent Chancerelle « gwask sardin » Chancerelle e [[Naoned]] e 1828. Staliañ a reas e lec'hienn gentañ war borzh ar Rozveur<ref name=":0">{{Liamm web|auteur=Franck Stassi|titl=Secrets de fabrication des boîtes de sardines Connétable|kazetenn=[[L'Usine Nouvelle]]|deiziad=17 a viz Gwengolo 2017|url=https://www.usinenouvelle.com/photos/economie/secrets-de-fabrication-des-boites-de-sardines-connetable.587848/les-sardines-trempent.1#|accès url=libre}}</ref>.
Dont a reas Wenceslas Chancerelle war-lerc'h e dad e 1866 ha diorren a reas e aferioù en estrenvro. E vab dezhañ Robert Chancerelle a yeas e penn an embregerezh d'e dro e 1895<ref>[http://www.directmatin.fr/culture/2013-08-17/la-famille-chancerelle-le-succes-mis-en-boite-505581 La famille Chancerelle, le succès mis en boite]</ref>. Er bloaz-mañ e tigoras ur « fritur pesked » e Brignev e [[Molan]]. E-pad ar [[Brezel-bed kentañ]] e voe pourvezet an arme c'hall e boestoù-mir gant ar gevredigezh.
E 1997 e stalias Chancerelle ul lec'hienn all e mont er-maez Douarnenez e [[takad greanterezh]] Lannugat<ref name=":0" />. E 1986 e oa bet krouet Cobreco (''Compagnie Bretonne de la Coquille Saint Jacques'') o kendeuziñ ar bouedvirerezh Jacq, diazezet e 1897, ha Gourlaouen, krouet e 1937. E 2013 e voe prenet ar c'hevredad Cobreco, staliet e takad greanterezh Lannugat ivez, d'ar strollad italian Nuova Castelli gant Chancerelle. Raktresañ a rae Chancerelle kuitaat e lec'hienn istorel, e porzh ar Rozveur, dindan daou vloaz, evit en em staliañ e takad greanterezh Lannugat<ref name=":1">{{Liamm web|url=https://www.ouest-france.fr/actu/actuLocale_-Douarnenez.-Chancerelle-rachete-Cobreco-et-quitte-son-usine-historique_40792-2157171------29046-aud_actu.Htm|titl=Douarnenez. Chancerelle rachète Cobreco et quitte son usine historique|deiziad=25 a viz Genver 2013|lec'hienn=[[Ouest-France]]}}</ref>. E 2015 e tilojas e labouradeg sardin eus porzh ar Rozveur da dakad greanterezh Lannugat<ref name=":0" />.
E 2016 e voe goudeuzet ar c'hevredad Chancerelle International hag ar c'hevredad korvoiñ Wenceslas Chancerelle gant ar c'hevredad Conserverie Chancerelle<ref name="figaro entreprises 443146873">{{Liamm web|titl=Conserverie Chancerelle (Douarnenez, 29100) : siret, TVA, adresse...|url=http://entreprises.lefigaro.fr/conserverie-chancerelle-29/entreprise-443146873|lec'hienn=entreprises.lefigaro.fr|consulté le=2019-01-19}}</ref>.
<gallery mode="packed">
Publicité Wenceslas Chancerelle 1882.JPG|Bruderezh Wenceslas Chancerelle
Publicité Auguste et Charles Chancerelle 1882.JPG|Bruderezh Auguste ha Charles Chancerelle
Publicité Henri Chancerelle 1882.JPG|Bruderezh Henri Chancerelle
Publicité Joseph et Pierre Chancerelle 1882.jpg|Bruderezh Joseph ha Pierre Chancerelle
</gallery>
E 2023 e voe aozet un diskouezhadeg fotoioù « Entre les lignes » [al linennoù produiñ] savet gant Erwan Dimey e [[Porzh-mirdi Douarnenez]]. Lakaat a reas war-wel labour ar micherourezed a oa e fritur kozh Chancerelle, e-kichen porzh ar Rozveur, a-raok ma voe dilojet e takad greanterezh Lannugat e 2015<ref>{{liamm web|titl=L’ancienne usine et les ouvrières de chez Chancerelle s’exposent au Port-musée de Douarnenez|url=https://www.ouest-france.fr/bretagne/douarnenez-29100/lex-usine-chancerelle-sexpose-au-port-musee-2a4d9f28-1bab-11ee-9817-eaa28518a142|accès url=libre|deiziad=07 a viz Gouere 2023 |consulté le=10 novembre 2025}}</ref>{{,}}<ref>{{liamm web|auteur=Benjamin Billot|titl=À Douarnenez, les derniers jours de l'ancienne usine Chancerelle en photo au Port-musée|url=
https://www.letelegramme.fr/finistere/douarnenez-29100/a-douarnenez-les-derniers-jours-de-lancienne-usine-chancerelle-en-photo-au-port-musee-6389533.php|accès url=payant|lec'hienn=LeTelegramme.fr|deiziad=08 a viz Gouere 2023|consulté le=26 juillet 2023}}</ref>.
E miz Meurh 2024 e voe heuliet un harz-labour gant 250 den e Douarnenez evit ma vefe uhelaet ar goproù ha gwellaet an aozioù labour, an implijoù-amzer ha pad an dizarbenn paz eo cheñchet an eur<ref>{{Liamm web|auteur=Marion Gonidec|titl=Salaires, conditions de travail… Chez Chancerelle à Douarnenez, des salariés se mettent en grève|url=https://www.ouest-france.fr/bretagne/douarnenez-29100/salaires-conditions-de-travail-chez-chancerelle-a-douarnenez-des-salaries-se-mettent-en-greve-dfb31bb6-dfac-11ee-a459-4d0565cc4317|lec'hienn=Ouest-France.fr|deiziad=2024-03-11|consulté le=2025-11-11}}</ref>.
== Merkoù ha sifroù pennañ ==
C'hwec'h merk en deus an ti Chancerelle : Connétable (boestoù-mir pesked abaoe 1853 e Douarnenez), Phare d'Eckmühl (boestadoù-mir pesked, merk krouet e 1999), Le Savoureux (boestadoù-mir [[ton]] doare keginerezh kreizdouarel, 1980), Pointe de Penmarc'h (boestadoù-mir pesked, 1920), Belma (boestadoù-mir pesked gwerzhet en Afrika ar C'hornôg, Amerika hag an departamantoù tremor gall), abaoe 1947), Un Pêcheur Sachant Pêcher (boestoù-mir ton)<ref>[https://www.maison-chancerelle.com/nos-marques/#bloc_1 Hor merkoù]] war www.maison-chancerelle.com, gwelet d'an 22 a viz Ebel 2026.</ref>
Labelaet "Embregerezh ar glad bev" eo Chancerelle abaoe 2019<ref>[https://france3-regions.francetvinfo.fr/bretagne/finistere/quimper/patrimoine-a-douarnenez-la-conserverie-chancerelle-fete-les-170-ans-de-la-marque-connetable-2762798.html Patrimoine. La conserverie Chancerelle fête les 170 ans de la marque Connétable]</ref> evit he daou verk Connétable ha Phare d'Eckmühl<ref name=":0" />.
Produet e vez ar produioù premium en e lec'hienn e Douarnenez pa vez produet ar re all en [[Agadir]] (Maroko) hag e [[Dugi Otok]] (Kroatia)<ref name=":0" />.
E 2013 e oa Chancerelle niverenn 2 ar vouedvirerezh sardin gant e verk Connétable. E gengreadur a oa 90 milion a eurioù d'ar choulz-se, implijout a rae 370 goprad ha produiñ a rae 55 milion a voestoù-mir bep bloaz. An embregerezh Cobreco prenet gantañ ar bloaz-mañ a rae ur c'hengreadur a 30 milion a eurioù, implijout a rae 90 goprad ha produiñ a rae 25 milion a voestoù-mir bep bloaz<ref name=":1" />.
E 2016 e oa e gengreadur 140 milion a eurioù ha implijout a rae 1500 goprad<ref name=":0" />.
E 2021 e oa e gengreadur 170 milion a eurioù ha koskor ar strollad 2000 goprad, en o zouez 800 e Douarnenez<ref>{{Liamm web|titl=Un chiffre d’affaires en hausse de 8 % pour Chancerelle|url=https://agence-api.ouest-france.fr/article/un-chiffre-daffaires-en-hausse-de-8-pour-chancerelle1|lec'hienn=agence-api.ouest-france.fr|consulté le=2023-07-23}}</ref>.
E 2023 a savas e gengreadur da 182 milion a euroioù. Produiñ a rae 115 milion a voestadoù-mir. Koskor ar strollad a gont 1900 goprad, en o zouez ouzhpenn un drederenn e Douarnenez.
Prenañ a ra labouradeg Douarnenez 30 000 tonenn a besked bep bloaz<ref name="Tiphaine Guéret 2024">''Ecoutez gronder leur colère - Les héritières des Penn sardin de Douarnenez'' pennad ''Du capitalisme familial à la multinationale'' gant Tiphaine Guéret, Libertalia, 2024, 112 p., p.29-31 {{ISBN|978-2-37729-349-0}}</ref>. Pourvezet e vez e sardin fresk-kenañ ha fresk gant [[boliñcher]]ioù porzhioù ar Rozveur, [[Sant-Wennole (Penmarc'h)|Sant-Wennole]], [[An Oriant]], [[An Turball]]<ref name="Tiphaine Guéret 2024"/>.
Evit labourat evit merkoù nebeutoc'h brudet, evel ar merkoù-dasparzher, memes er-maez ar c'houlzad sardineta, eo bet kemeret kontroll an embregerezh Makfroid gant Chancerelle. Skornañ ha gourskornañ a ra pesked e porzh ar Rozveur<ref>Ecoutez gronder leur colère - Les héritières des Penn sardin de Douarnenez gant Tiphaine Guéret, Libertalia, 2024, 112 p. p. 41, Si tu n'as pas travaillé à la conserverie, tu ne comprendras jamais la vie {{ISBN|978-2-37729-349-0}}</ref>
== Levrlennadur ==
* ''Au nom de la conserve. Chancerelle'' gant Alain Le Doaré ha François Chancerelle, Douarnenez, Alain Le Doaré, miz Mae 2020, 480 p., 19 × 26 cm {{ISBN|979-10-699-4493-0}}.
== Liammoù diavaez ==
* [https://www.maison-chancerelle.com Lec'hienn an Ti Chancerelle]
* [https://connetable.com Lec'hienn Connétable]
* [https://www.quimper-tourisme.bzh/commerces_services/connetable-boutique-conserverie-chancerelle/ Connétable - Stal Labouradeg Chancerelle] war quimper-tourisme.bzh
== Daveoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh|Chancerelle]]
[[Rummad:Douarnenez]]
mg04q075rljkijk45k6cqhz5tu2w2wu
2188269
2188255
2026-04-22T13:27:30Z
Arko
540
rummad
2188269
wikitext
text/x-wiki
'''Chancerelle''' a zo un embregerezh bouedvirerezh pesked breizhek, krouet e 1853. E [[Douarnenez]] emañ he sez, ha Connétable eo he merk arouezelañ. Perc'henn eo war koshañ [[fritur]] sardin dre eoul oberiant ar bed<ref>[http://www.connetable.com/le-groupe/3-chancerelle Connétable, plus ancienne conserverie du monde en activité] sur connetable.com</ref>{{,}}<ref>{{Liamm web|auteur=Serge Rogers |titl=La première conserverie de poisson bretonne fête ses 170 ans | url=https://www.letelegramme.fr/culture-loisirs/histoire/la-premiere-conserverie-de-poisson-bretonne-fete-ses-170-ans-6424082.php|accès url=libre|lec'hienn=LeTélégramme.fr|deiziad=10 a viz Gwengolo 2023|consulté le=10 novembre 2025}}</ref>.
Produiñ a ra boestadoù-mir [[sardin]], [[toun]], [[brezhell|brizhilli]], avu [[moru]], [[eog]], bouedennoù [[krogenn-Sant-Jakez|Sant-Jakez]] ha pesked all.
== Istor ==
[[Restr:Douarnenez-Conserverie Chancerelle.JPG|thumb|kleiz|Lec'hienn istorel labouradeg kozh ar bouedvirerezh Chancerelle e [[Douarnenez]] e 2010.]]
E [[1853]] e voe diazezet an ti Chancerelle war porzh Douarnenez gant Robert Chancerelle<ref>{{liamm web|url=https://www.jouesurerdre.fr/decouvrir-la-commune/patrimoine|titl=Une célébrité jovéenne méconnue : Robert Chancerelle|lec'hienn=lec'hienn Yaoued|deiziad=7 a viz Eost 2023}}</ref>, o tont eus [[Yaoued]] (Bro-Naoned), bet krouet dija gantañ ha gant e vreur Toussaint-Laurent Chancerelle « gwask sardin » Chancerelle e [[Naoned]] e 1828. Staliañ a reas e lec'hienn gentañ war borzh ar Rozveur<ref name=":0">{{Liamm web|auteur=Franck Stassi|titl=Secrets de fabrication des boîtes de sardines Connétable|kazetenn=[[L'Usine Nouvelle]]|deiziad=17 a viz Gwengolo 2017|url=https://www.usinenouvelle.com/photos/economie/secrets-de-fabrication-des-boites-de-sardines-connetable.587848/les-sardines-trempent.1#|accès url=libre}}</ref>.
Dont a reas Wenceslas Chancerelle war-lerc'h e dad e 1866 ha diorren a reas e aferioù en estrenvro. E vab dezhañ Robert Chancerelle a yeas e penn an embregerezh d'e dro e 1895<ref>[http://www.directmatin.fr/culture/2013-08-17/la-famille-chancerelle-le-succes-mis-en-boite-505581 La famille Chancerelle, le succès mis en boite]</ref>. Er bloaz-mañ e tigoras ur « fritur pesked » e Brignev e [[Molan]]. E-pad ar [[Brezel-bed kentañ]] e voe pourvezet an arme c'hall e boestoù-mir gant ar gevredigezh.
E 1997 e stalias Chancerelle ul lec'hienn all e mont er-maez Douarnenez e [[takad greanterezh]] Lannugat<ref name=":0" />. E 1986 e oa bet krouet Cobreco (''Compagnie Bretonne de la Coquille Saint Jacques'') o kendeuziñ ar bouedvirerezh Jacq, diazezet e 1897, ha Gourlaouen, krouet e 1937. E 2013 e voe prenet ar c'hevredad Cobreco, staliet e takad greanterezh Lannugat ivez, d'ar strollad italian Nuova Castelli gant Chancerelle. Raktresañ a rae Chancerelle kuitaat e lec'hienn istorel, e porzh ar Rozveur, dindan daou vloaz, evit en em staliañ e takad greanterezh Lannugat<ref name=":1">{{Liamm web|url=https://www.ouest-france.fr/actu/actuLocale_-Douarnenez.-Chancerelle-rachete-Cobreco-et-quitte-son-usine-historique_40792-2157171------29046-aud_actu.Htm|titl=Douarnenez. Chancerelle rachète Cobreco et quitte son usine historique|deiziad=25 a viz Genver 2013|lec'hienn=[[Ouest-France]]}}</ref>. E 2015 e tilojas e labouradeg sardin eus porzh ar Rozveur da dakad greanterezh Lannugat<ref name=":0" />.
E 2016 e voe goudeuzet ar c'hevredad Chancerelle International hag ar c'hevredad korvoiñ Wenceslas Chancerelle gant ar c'hevredad Conserverie Chancerelle<ref name="figaro entreprises 443146873">{{Liamm web|titl=Conserverie Chancerelle (Douarnenez, 29100) : siret, TVA, adresse...|url=http://entreprises.lefigaro.fr/conserverie-chancerelle-29/entreprise-443146873|lec'hienn=entreprises.lefigaro.fr|consulté le=2019-01-19}}</ref>.
<gallery mode="packed">
Publicité Wenceslas Chancerelle 1882.JPG|Bruderezh Wenceslas Chancerelle
Publicité Auguste et Charles Chancerelle 1882.JPG|Bruderezh Auguste ha Charles Chancerelle
Publicité Henri Chancerelle 1882.JPG|Bruderezh Henri Chancerelle
Publicité Joseph et Pierre Chancerelle 1882.jpg|Bruderezh Joseph ha Pierre Chancerelle
</gallery>
E 2023 e voe aozet un diskouezhadeg fotoioù « Entre les lignes » [al linennoù produiñ] savet gant Erwan Dimey e [[Porzh-mirdi Douarnenez]]. Lakaat a reas war-wel labour ar micherourezed a oa e fritur kozh Chancerelle, e-kichen porzh ar Rozveur, a-raok ma voe dilojet e takad greanterezh Lannugat e 2015<ref>{{liamm web|titl=L’ancienne usine et les ouvrières de chez Chancerelle s’exposent au Port-musée de Douarnenez|url=https://www.ouest-france.fr/bretagne/douarnenez-29100/lex-usine-chancerelle-sexpose-au-port-musee-2a4d9f28-1bab-11ee-9817-eaa28518a142|accès url=libre|deiziad=07 a viz Gouere 2023 |consulté le=10 novembre 2025}}</ref>{{,}}<ref>{{liamm web|auteur=Benjamin Billot|titl=À Douarnenez, les derniers jours de l'ancienne usine Chancerelle en photo au Port-musée|url=
https://www.letelegramme.fr/finistere/douarnenez-29100/a-douarnenez-les-derniers-jours-de-lancienne-usine-chancerelle-en-photo-au-port-musee-6389533.php|accès url=payant|lec'hienn=LeTelegramme.fr|deiziad=08 a viz Gouere 2023|consulté le=26 juillet 2023}}</ref>.
E miz Meurh 2024 e voe heuliet un harz-labour gant 250 den e Douarnenez evit ma vefe uhelaet ar goproù ha gwellaet an aozioù labour, an implijoù-amzer ha pad an dizarbenn paz eo cheñchet an eur<ref>{{Liamm web|auteur=Marion Gonidec|titl=Salaires, conditions de travail… Chez Chancerelle à Douarnenez, des salariés se mettent en grève|url=https://www.ouest-france.fr/bretagne/douarnenez-29100/salaires-conditions-de-travail-chez-chancerelle-a-douarnenez-des-salaries-se-mettent-en-greve-dfb31bb6-dfac-11ee-a459-4d0565cc4317|lec'hienn=Ouest-France.fr|deiziad=2024-03-11|consulté le=2025-11-11}}</ref>.
== Merkoù ha sifroù pennañ ==
C'hwec'h merk en deus an ti Chancerelle : Connétable (boestoù-mir pesked abaoe 1853 e Douarnenez), Phare d'Eckmühl (boestadoù-mir pesked, merk krouet e 1999), Le Savoureux (boestadoù-mir [[ton]] doare keginerezh kreizdouarel, 1980), Pointe de Penmarc'h (boestadoù-mir pesked, 1920), Belma (boestadoù-mir pesked gwerzhet en Afrika ar C'hornôg, Amerika hag an departamantoù tremor gall), abaoe 1947), Un Pêcheur Sachant Pêcher (boestoù-mir ton)<ref>[https://www.maison-chancerelle.com/nos-marques/#bloc_1 Hor merkoù]] war www.maison-chancerelle.com, gwelet d'an 22 a viz Ebel 2026.</ref>
Labelaet "Embregerezh ar glad bev" eo Chancerelle abaoe 2019<ref>[https://france3-regions.francetvinfo.fr/bretagne/finistere/quimper/patrimoine-a-douarnenez-la-conserverie-chancerelle-fete-les-170-ans-de-la-marque-connetable-2762798.html Patrimoine. La conserverie Chancerelle fête les 170 ans de la marque Connétable]</ref> evit he daou verk Connétable ha Phare d'Eckmühl<ref name=":0" />.
Produet e vez ar produioù premium en e lec'hienn e Douarnenez pa vez produet ar re all en [[Agadir]] (Maroko) hag e [[Dugi Otok]] (Kroatia)<ref name=":0" />.
E 2013 e oa Chancerelle niverenn 2 ar vouedvirerezh sardin gant e verk Connétable. E gengreadur a oa 90 milion a eurioù d'ar choulz-se, implijout a rae 370 goprad ha produiñ a rae 55 milion a voestoù-mir bep bloaz. An embregerezh Cobreco prenet gantañ ar bloaz-mañ a rae ur c'hengreadur a 30 milion a eurioù, implijout a rae 90 goprad ha produiñ a rae 25 milion a voestoù-mir bep bloaz<ref name=":1" />.
E 2016 e oa e gengreadur 140 milion a eurioù ha implijout a rae 1500 goprad<ref name=":0" />.
E 2021 e oa e gengreadur 170 milion a eurioù ha koskor ar strollad 2000 goprad, en o zouez 800 e Douarnenez<ref>{{Liamm web|titl=Un chiffre d’affaires en hausse de 8 % pour Chancerelle|url=https://agence-api.ouest-france.fr/article/un-chiffre-daffaires-en-hausse-de-8-pour-chancerelle1|lec'hienn=agence-api.ouest-france.fr|consulté le=2023-07-23}}</ref>.
E 2023 a savas e gengreadur da 182 milion a euroioù. Produiñ a rae 115 milion a voestadoù-mir. Koskor ar strollad a gont 1900 goprad, en o zouez ouzhpenn un drederenn e Douarnenez.
Prenañ a ra labouradeg Douarnenez 30 000 tonenn a besked bep bloaz<ref name="Tiphaine Guéret 2024">''Ecoutez gronder leur colère - Les héritières des Penn sardin de Douarnenez'' pennad ''Du capitalisme familial à la multinationale'' gant Tiphaine Guéret, Libertalia, 2024, 112 p., p.29-31 {{ISBN|978-2-37729-349-0}}</ref>. Pourvezet e vez e sardin fresk-kenañ ha fresk gant [[boliñcher]]ioù porzhioù ar Rozveur, [[Sant-Wennole (Penmarc'h)|Sant-Wennole]], [[An Oriant]], [[An Turball]]<ref name="Tiphaine Guéret 2024"/>.
Evit labourat evit merkoù nebeutoc'h brudet, evel ar merkoù-dasparzher, memes er-maez ar c'houlzad sardineta, eo bet kemeret kontroll an embregerezh Makfroid gant Chancerelle. Skornañ ha gourskornañ a ra pesked e porzh ar Rozveur<ref>Ecoutez gronder leur colère - Les héritières des Penn sardin de Douarnenez gant Tiphaine Guéret, Libertalia, 2024, 112 p. p. 41, Si tu n'as pas travaillé à la conserverie, tu ne comprendras jamais la vie {{ISBN|978-2-37729-349-0}}</ref>
== Levrlennadur ==
* ''Au nom de la conserve. Chancerelle'' gant Alain Le Doaré ha François Chancerelle, Douarnenez, Alain Le Doaré, miz Mae 2020, 480 p., 19 × 26 cm {{ISBN|979-10-699-4493-0}}.
== Liammoù diavaez ==
* [https://www.maison-chancerelle.com Lec'hienn an Ti Chancerelle]
* [https://connetable.com Lec'hienn Connétable]
* [https://www.quimper-tourisme.bzh/commerces_services/connetable-boutique-conserverie-chancerelle/ Connétable - Stal Labouradeg Chancerelle] war quimper-tourisme.bzh
== Daveoù ==
{{daveoù}}
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1853]]
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh|Chancerelle]]
[[Rummad:Douarnenez]]
s4zi8m2rvl9yjbx1cuvf8mgpojsgp7r
Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel Breizh
14
179938
2188258
2026-04-22T12:53:55Z
Arko
540
Pajenn krouet gant : "[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel]] [[Rummad:Embregerezhioù Breizh]]"
2188258
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel]]
[[Rummad:Embregerezhioù Breizh]]
7u3sy763qu2wmhnzi1wu3cnl8rya8jf
Rummad:Embregerezhioù gounezvouedel
14
179939
2188259
2026-04-22T12:54:39Z
Arko
540
Pajenn krouet gant : "[[Rummad:Embregerezhioù]]"
2188259
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Embregerezhioù]]
06oxqmcoeo0531hhhrujhksykjsv21g
2188264
2188259
2026-04-22T13:13:49Z
Arko
540
2188264
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Embregerezhioù|Gounezvouedel]]
4j2glfksdyss1zwz2m1e89hekv3w91m
Rummad:Embregerien Breizh
14
179940
2188267
2026-04-22T13:24:27Z
Arko
540
Pajenn krouet gant : "[[Rummad:Tud a afer Breizh]] [[Rummad:Embregerien]]"
2188267
wikitext
text/x-wiki
[[Rummad:Tud a afer Breizh]]
[[Rummad:Embregerien]]
eodvlljgewgh7kpkexrvbe0xntymaol
Sarkofaj
0
179941
2188278
2026-04-22T16:38:44Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Sarkofaj]] da [[Llaour-vez]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2188278
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Llaour-vez]]
e4uuqosiubmt1kxvphbmfjlt3rbwct7
2188288
2188278
2026-04-22T16:43:18Z
Huñvreüs
54570
reizhet pal
2188288
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Laour-vez]]
afsha2a9z0m3h3yetvebuicd3ma7q7g
Kaozeal:Sarkofaj
1
179942
2188280
2026-04-22T16:38:44Z
Huñvreüs
54570
Huñvreüs en deus kaset ar bajenn [[Kaozeal:Sarkofaj]] da [[Kaozeal:Llaour-vez]]: Hervez diviz (s.o. pajenn gaozeal)
2188280
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Kaozeal:Llaour-vez]]
mkixltgwlpyamgg8o98orw4dj03kwrl
2188287
2188280
2026-04-22T16:43:00Z
Huñvreüs
54570
reizhet pal
2188287
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Kaozeal:Laour-vez]]
pg53fs41xx76g7irdtnco9s63r2xn9d
Leslie Groves
0
179945
2188289
2026-04-22T16:44:46Z
Dishual
612
Lañs dister
2188289
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Leslie Richard Groves Jr.''', ganet d'ar [[17 a viz Eost]] [[1896]] hag aet da Anaon d'an [[13 a viz Gouhere]] [[1970]], a oa un ofiser eus an [[United States Army Corps of Engineers]] hag a oa bet penn ar steuñv sevel ar [[Pentagon (Stadoù-Unanet Amerika)|Pentagon]] ha penn ar [[Raktres Manhattan]], ar steuñv [[Titour rummet kuzh|kuzh]] stadunanat evit sevel [[Arm nukleel|bombezennoù nukleel]] e-kerzh an [[Eil Brezel-bed]], a oa bet mammenn da [[bombezadennoù atomek Hiroshima ha Nagasaki]] e [[1945]].
{{DEFAULTSORT:Groves, Leslie}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1896]]
[[Rummad:Marvioù 1970]]
[[Rummad:Ijinourien SUA]]
[[Rummad:Ofiserien SUA]]
[[Rummad:Raktres Manhattan]]
6bon7j3p6sdqzoj0kknk4z22kf75ku9
Servijoù publik
0
179946
2188297
2026-04-22T19:16:57Z
Dishual
612
Dishual en deus kaset ar bajenn [[Servijoù publik]] da [[Servij foran]]
2188297
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Servij foran]]
2bixbmfsbdmj6nw9gfhizs7bcfu3s3z
Korf ijinourien arme Stadoù-Unanet Amerika
0
179947
2188298
2026-04-22T19:25:01Z
Dishual
612
Pajenn krouet gant : "{{databox}} '''Korf ijinourien arme Stadoù-Unanet Amerika''' ([[saozneg]]: ''United States Army Corps of Engineers'', berraet en '''USACE''') eo skour an [[ijinourezh milourel]] eus an [[United States Army]]. Un unvez didan urzhioù eeun eo,<ref> DRUs report directly to the [[United States Secretary of the Army|Secretary of the Army]] or a member of their senior staff, rather than through the typical command channels. Each DRU is a major command that provides broad a..."
2188298
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Korf ijinourien arme Stadoù-Unanet Amerika''' ([[saozneg]]: ''United States Army Corps of Engineers'', berraet en '''USACE''') eo skour an [[ijinourezh milourel]] eus an [[United States Army]]. Un unvez didan urzhioù eeun eo,<ref> DRUs report directly to the [[United States Secretary of the Army|Secretary of the Army]] or a member of their senior staff, rather than through the typical command channels. Each DRU is a major command that provides broad and specialized support to the U.S. Army, often in a unique discipline not found elsewhere within the service. They were formally established and recognized as a distinct organizational structure on September 4, 2007, with the publication of Army Regulation 10–87. See {{cite book |date=2007 |title=Army Commands, Army Service Component Commands, and Direct Reporting Units|url=https://irp.fas.org/doddir/army/ar10-87.pdf|publisher=Department of the Army |chapter=Army Regulation 10–87 |access-date=June 30, 2025}}</ref> tri kefridi pennañ a zo d'ar skourr: Rejimant ijinourezh, [[Ijinourezh milourel|Saverezh milourel]], ha [[Ijinourezh trevour|saverezh trevour]]. An USACE a zo savet gant 37 000 implijiad trevour ha milour,<ref name="About the US Army Corps of Engineers">{{cite web| url=https://www.usace.army.mil/About.aspx |title=About -- Headquarters U.S. Army Corps of Engineers |publisher=usace.army.mil |access-date=2015-01-12}}</ref> ar pezh a ra eus ar skourr unan eus an ajañsoù ijinerezh, dizagn ha merañ saverezh [[Servij foran|foran]] brasañ ar bed. Nerzh labour an USACE a zo a-vras 97% trevour ha 3% soudarded oberiant. Al labourerien trevour a zo dreist-holl o labouret er Stadoù-Unanet, [[Europa (kevandir)|Europa]], ha [[Reter-Kreiz]]. An trevourien n'o deus ket ar memes statud evit ar soudarded ha n'o deus ket da labourat e tachennoù brezel pe tachennoù emgann; en desped da-se, gellout a reont bezañ eno dre youl (gant arc'hant ouzhpenn) pa vez kinnigoù labour.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [https://www.usace.army.mil/ Lec'hienn ofisiel]
[[Rummad:United States Army Corps of Engineers]]
[[Rummad:Aozadurioù ijinourezh]]
[[Rummad:Unvezioù ar C'hontinental Army]]
07e5nk6clx1cf377wscilcdrz4wp1qf
2188299
2188298
2026-04-22T19:25:18Z
Dishual
612
Dishual en deus kaset ar bajenn [[United States Army Corps of Engineers]] da [[Korf ijinourien arme Stadoù-Unanet Amerika]]
2188298
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Korf ijinourien arme Stadoù-Unanet Amerika''' ([[saozneg]]: ''United States Army Corps of Engineers'', berraet en '''USACE''') eo skour an [[ijinourezh milourel]] eus an [[United States Army]]. Un unvez didan urzhioù eeun eo,<ref> DRUs report directly to the [[United States Secretary of the Army|Secretary of the Army]] or a member of their senior staff, rather than through the typical command channels. Each DRU is a major command that provides broad and specialized support to the U.S. Army, often in a unique discipline not found elsewhere within the service. They were formally established and recognized as a distinct organizational structure on September 4, 2007, with the publication of Army Regulation 10–87. See {{cite book |date=2007 |title=Army Commands, Army Service Component Commands, and Direct Reporting Units|url=https://irp.fas.org/doddir/army/ar10-87.pdf|publisher=Department of the Army |chapter=Army Regulation 10–87 |access-date=June 30, 2025}}</ref> tri kefridi pennañ a zo d'ar skourr: Rejimant ijinourezh, [[Ijinourezh milourel|Saverezh milourel]], ha [[Ijinourezh trevour|saverezh trevour]]. An USACE a zo savet gant 37 000 implijiad trevour ha milour,<ref name="About the US Army Corps of Engineers">{{cite web| url=https://www.usace.army.mil/About.aspx |title=About -- Headquarters U.S. Army Corps of Engineers |publisher=usace.army.mil |access-date=2015-01-12}}</ref> ar pezh a ra eus ar skourr unan eus an ajañsoù ijinerezh, dizagn ha merañ saverezh [[Servij foran|foran]] brasañ ar bed. Nerzh labour an USACE a zo a-vras 97% trevour ha 3% soudarded oberiant. Al labourerien trevour a zo dreist-holl o labouret er Stadoù-Unanet, [[Europa (kevandir)|Europa]], ha [[Reter-Kreiz]]. An trevourien n'o deus ket ar memes statud evit ar soudarded ha n'o deus ket da labourat e tachennoù brezel pe tachennoù emgann; en desped da-se, gellout a reont bezañ eno dre youl (gant arc'hant ouzhpenn) pa vez kinnigoù labour.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [https://www.usace.army.mil/ Lec'hienn ofisiel]
[[Rummad:United States Army Corps of Engineers]]
[[Rummad:Aozadurioù ijinourezh]]
[[Rummad:Unvezioù ar C'hontinental Army]]
07e5nk6clx1cf377wscilcdrz4wp1qf
United States Army Corps of Engineers
0
179948
2188300
2026-04-22T19:25:18Z
Dishual
612
Dishual en deus kaset ar bajenn [[United States Army Corps of Engineers]] da [[Korf ijinourien arme Stadoù-Unanet Amerika]]
2188300
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Korf ijinourien arme Stadoù-Unanet Amerika]]
i68wlfm4yatwz1dpqoid25s7d5rfy35
Yezh ar Sinoù Italianek
0
179949
2188332
2026-04-23T04:05:07Z
Rouédrouiz
90903
Rouédrouiz en deus kaset ar bajenn [[Yezh ar Sinoù Italianek]] da [[Yezh ar Sinoù Italian]]: Ar yezhoù dre sinoù a zo distag diouzh ar yezhoù lavar ; neuze "Italian" a glot gwelloc'h.
2188332
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Yezh ar Sinoù Italian]]
at4lh9yny130purjlf9zqhwhps1siil
Yezh ar Sinoù Alamanek
0
179950
2188335
2026-04-23T04:10:32Z
Rouédrouiz
90903
Rouédrouiz en deus kaset ar bajenn [[Yezh ar Sinoù Alamanek]] da [[Yezh ar Sinoù Alaman]]: Ar yezhoù dre sinoù a zo distag diouzh ar yezhoù lavar ; neuze "Alaman" a glot gwelloc'h.
2188335
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Yezh ar Sinoù Alaman]]
m3zm0z8u6govyf4peudu52lprwp64ek
Yezh ar Sinoù Spagnolek
0
179951
2188338
2026-04-23T04:12:13Z
Rouédrouiz
90903
Rouédrouiz en deus kaset ar bajenn [[Yezh ar Sinoù Spagnolek]] da [[Yezh ar Sinoù Spagnol]]: Ar yezhoù dre sinoù a zo distag diouzh ar yezhoù lavar ; neuze "Spagnol" a glot gwelloc'h.
2188338
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Yezh ar Sinoù Spagnol]]
oe9cnutqvo2muusvdqay6c7b77zc3r5