Wikipedia brwiki https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer MediaWiki 1.47.0-wmf.2 first-letter Media Dibar Kaozeal Implijer Kaozeadenn Implijer Wikipedia Kaozeadenn Wikipedia Restr Kaozeadenn Restr MediaWiki Kaozeadenn MediaWiki Patrom Kaozeadenn Patrom Skoazell Kaozeadenn Skoazell Rummad Kaozeadenn Rummad TimedText TimedText talk Modulenn Kaozeadenn modulenn Event Event talk 0 12207 2191053 2190040 2026-05-14T13:54:32Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191053 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Plabenneg | anvOfisiel = ''Plabennec'' | skeudenn = Église Saint-Ténénan à Plabennec, Finistère 01.JPG | alc'hwez = An iliz katolik. | ardamezioù = Blason ville fr Plabennec (Finistère).svg | bro = {{Bro-Leon}} | departamant = [[Penn-ar-Bed]] | arondisamant = [[Arondisamant Brest|Brest]] | etrekumuniezh = [[Kumuniezh-kumunioù Plabenneg hag an Aberioù|KK Plabenneg hag an Aberioù]] | bro velestradurel = | kanton = [[kanton Plabenneg|Plabenneg]] <small> ([[pennlec'h]]) </small> | insee = 29160 | cp = 29860 | maer = Marie-Annick Créac'hcadec | amzer-gefridi = [[2014]]-[[2026]] | hedred = -4.43 | ledred = 48.5 | uk = | ubi = 28 | ubr = 102 | gorread = 50.43 | lec'hienn web = [http://www.ville-plabennec.fr/ Ti-kêr] }} '''Plabenneg''' (distaget {{IPA|[plaˈbɛnːɛk]}}) a zo ur gumun eus [[Bro-Leon]], e [[Breizh]], ha [[kanton Plabenneg|penn kanton]] e departamant [[Penn-ar-Bed]]. == Douaroniezh == * War lez an [[Aber Benniged]] emañ Plabenneg. == Anv == * Erwan Vallerie (1995) : '''Parrochia Abennoca''', XIè; '''Guitabnec''', 1172; '''Plobenec''', 1172; '''Guibaganec''', '''Ploabennec''', 1173; '''Ploeapennoc''', '''Plebe Apennoc''', 1265; '''Ploebennoc''', 1277; '''Ploeabennoc''', 1282; '''Ploeabenneuc''', '''Ploebenneuc''', 1310, 1318; '''Ploeabennoc''', 1324, 1339; '''Plebe Abenneunc''', 1363; '''Ploenevenec''' ?, 1363; '''Guigabennec''',1378; '''Ploeabenec''', 1439; '''Ploeabennec''', 1516; '''Plobenec''', 1630; '''Ploabennec''', 1779.<ref>Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995</ref> === Gerdarzh ː === Anv den ''Abennoc'', pe ''Abennec'' == Ardamezioù == {| class="wikitable" |[[Restr:Blason ville fr Plabennec (Finistère).svg|100px]] |''«palefarzhet: ouzh 1 ha 4, en glazur e dour leinet gant tourigelloù en argant, skoret gant ur rod ivez en argant; ouzh 2 ha 3, en aour e leon en glazur; e gab en argant karget gant pemp brizhenn erminig en sabel.»'' *ger-ardamez: ''War a-raok atav''<ref>Skrivet: VAR ARAOG ATAO</ref> *Treser : Yann Nicolas, 1973 *Diviz kêr: 16 a viz Ebrel 1973 |} == Istor == === [[Dispac'h Gall]] === * Dekred eus ar 26 a viz Du [[1790]] war al le ret: e penn-kentañ [[1791]] e voe nac'het al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant ar person, Alain Jestin e anv, ha pevar c'hure, Paul-Hervé Kerangueven, Jacques Abunot, Jean-François Quénéa ha Pierre Colin<ref>[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 41</ref>. === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 146 gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 3,76% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16043 Monumant ar re varv - Memorial Genweb]</ref>. ==== [[Eil brezel-bed]] ==== * Mervel a reas 34 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16043&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. * Fuzuilhet e voe eizh den gant an [[Trede Reich|Alamaned]] e Kereozen d’an [[9 a viz Eost]] [[1944]]<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=114738&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>{{,}}<ref>{{fr}}[https://www.letelegramme.fr/finistere/plabennec-29860/a-plabennec-la-stele-de-kereozen-se-fait-une-nouvelle-place-3830071.php Le Télégramme]</ref>. ==== Brezelioù didrevadennañ ==== ===== [[Brezel Indez-Sina]] ===== * Mervel a reas nav milour eus ar gumun<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16043&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. ===== [[Brezel Aljeria]] ===== * Mervel a reas pevar milour eus ar gumun<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16043&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. == Monumantoù ha traoù heverk == * An iliz katolik. <gallery> 525_Sainte_Anne_de_Lanorven.jpg|Ar chapel. 518_Sainte_Anne_de_Lanorven.jpg|Kalvar ha kroaz e porzh ar chapel. </gallery> * Chapel ''Santez Anna'' Lanorvenn. * Dismantroù kastell kozh ha keriadenn Leskelenn. * Dismantroù chapel ''Intron-Varia'' Leskelenn. <gallery> Monument_aux_morts_-_Plabennec-29.jpg </gallery> * Monumant ar re varv, luc’hskeudenn<ref>{{fr}}[https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/29535/plabennec-rueroute/ Université de Lille]</ref>. === Troveni === Lidet e veze gwezhall un [[troveni|droveni]] en enor da [[Tenenan|sant Tenenan]], [[Patrom (sant)|sant patrom]] ar barrez. Lidet eo bet adarre e 2008<ref>{{fr}}[http://www.ouest-france.fr/2008/07/01/plabennec/Paroisse-pardon-de-saint-Thenenan--54002632.html "Paroisse : pardon-de-saint-Thenenan" ''Ouest-France'']</ref>. == Brezhoneg == === Ar Brezoneg er Skol === * 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad [[Ar Brezoneg er Skol|Ar Brezoneg er Skol (ABES)]] evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol<ref>{{fr}}[[Marsel Guieysse]], ''La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle'', pajenn 265, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936 </ref>. === Ya d'ar brezhoneg === * D'ar 16 a viz Kerzu 2010 e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun. === Deskadurezh === * Ur skol divyezhek zo e Plabenneg abaoe [[1991]]. * Ur [[Diwan|skol Diwan]] zo eno abaoe [[1995]]<ref>[http://diwanplabenneg.free.fr/ Lec'hienn ar skol]</ref>. * E distro-skol 2025 e oa enskrivet 133 skoliad er skol [[Diwan]] hag er c'hlasoù divyezhek (14,3 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)<ref>[https://www.brezhoneg.bzh/98-kelenn.htm Kelenn]</ref>. ===Bugaligoù=== *Al Liezdegemer-kêr en deus sinet Live 1 karta Divskouarn. ===Ti-embann=== *[[Nadoz-Vor embannadurioù]]. == Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 == {{Demografiezh |titl=Niver a annezidi |dimx= |dimy= |popmax=9000 |passo1=1000 |passo2=500 |bl1=1962 |bl2=1968 |bl3=1975 |bl4=1982 |bl5=1990 |bl6=1999 |bl7=2006 |bl8=2012 |bl9=2013 |p1=4389 |p2=4484 |p3=5168 |p4=6435 |p5=6000 |p6=6997 |p7=7568 |p8=8277 |p9=8276 |mammenn=EBSSA }} == Melestradurezh == == Tud == === Ardamezeg ar familhoù === {| |- |[[Restr:Beaudiez.gif|60px]] | :;Beaudiez :Aotrounez Ar Rest, La Motte, Touldrezen, Kerbrat, Traonedern. :''En aour e deir zreustell gommek en glazur, ur velchonenn ivez en glazur ouzh konk dehou.'' |- |[[Restr:De Bellingant de Kerpabu.gif|60px]] | :;de Bellingant :Aotrounez Kerdouar. :''En argant e deir fempdiliaouenn en gul'' |- |[[Restr:Kerannou-d.jpg|60px]] | :;Kerannou / Kerrannou :Aotrounez al lec'h-se, Gorrequer, ha Kersaliou. :''Talbennanek etre argant ha sabel, e sourin en gul karget gant teir melchonenn en argant.'' |} == Gevelliñ == *{{Gevelliñ|Waltenhofen|Alamagn|Germany|bloavezh=1976}} == Levrlennadur == * G. V. ar Yaouank, ''Buez Sant Tenenan hag histor Plabennec'', Teurgn, embannadurioù Cartier, 1918, 101 p. == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Plabennec}} *{{fr}} [http://www.plabennec.fr/ lec'hienn kêr] * {{fr}} [http://michel.mauguin.pagesperso-orange.fr/sonj/sonj.htm Plabennec, Histoire, archéologie, patrimoine, culture] {{fr}} *{{br}} [https://archive.ph/20150823123526/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=29160 Plabenneg war Geobreizh] *{{fr}}[https://web.archive.org/web/20080514112801/http://www.abers-tourisme.com/ Ti an Douristed] == Notennoù ha daveoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]] [[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]] [[Rummad:Ar Brezoneg er Skol]] 1xbwyo62ot3qe5bbfwd51h6ek3ajyz9 0 12575 2191054 2190048 2026-05-14T14:38:37Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191054 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Plougerne | anvOfisiel = ''Plouguerneau'' | skeudenn = Lilia plage.JPG | alc'hwez = Lilia da guzh-heol. | ardamezioù = Blason ville fr Plouguerneau (Finistère).svg | bro = [[Bro-Leon]] | departamant = [[Penn-ar-Bed]] | arondisamant = [[Arondisamant Brest|Brest]] | kanton = [[Kanton Lanniliz|Lanniliz]] <small>(betek 2015)</small> <br /> [[Kanton Lesneven|Lesneven]] <small>(abaoe 2015) | etrekumuniezh = [[Kumuniezh kumunioù Plabenneg hag an Aberioù|KK Plabenneg hag an Aberioù]] | bro velestradurel = [[Bro Brest]] | cp = 29880 | maer =Yannig Robin<ref>[http://elections.ouest-france.fr/elections-municipales-2014/finistere/29880-plouguerneau.html Ouest-France]</ref> | amzer-gefridi = [[2020]]-[[2026]] | annezidi = Plouiz-Kerne | gorread = 43.33 | hedred = -4.504167 | ledred = 48.607778 | uk = | ubi = 0 | ubr = 79 | lec'hienn web = [http://www.plouguerneau.fr/ Ti-kêr] }} '''Plougerne''' (distaget {{IPA|[pluˈɡɛr.ne]}}) zo ur gumun eus [[Bro-Leon]] e [[kanton Lesneven]], e departamant [[Penn-ar-Bed]], e gwalarn [[Breizh]]. == Douaroniezh== War lez dehoù an [[Aber-Ac'h]] emañ Plougerne. *''Porzh Perroz'' *''Menez Perroz'' *''[[Lilia]]'' == Anv== === Stummoù skrivet === Erwan Vallerie ː '''Ploe Kerneu''', c 1330; '''Ploueguerneau''', 1388; '''Guikerne''', 1498; '''Ploekerneau''', 1516; '''Plou-Kerneaw''', 1636; '''Guiquerno''', 1715<ref>Erwan Vallerie : ''Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus.'' An Here. 1995</ref> === Gerdarzh === Dont a ra an anv Plougerne eus an [[henvrezhoneg]] ''ploe'' ([[parrez]]) ha ''kernev'' ([[Kerne-Veur]]). ''Plouiz-Kerne''<ref>''[[Yezhadur bras ar brezhoneg]]'', p. 433; «Anavezet mad eo ''Plouiz Kerne'', met d'am zoñj eo eur stumm war don kenañ» [[Mikael Madeg]] ''Renabl anoiou parreziou Bro-Leon hag o distagadur'' Ar Skol Vrezoneg, 2000, p.224.</ref> a reer eus tud Plougerne, pe ''Plougerneviz''<ref>''[[Le Courrier du Finistère]]'', 01.12.1906 p.1f; «Klevet 'm-eus ivez "Plougerneviz", ar pez a zo interesant da houzoud» M. Madeg ''op. cit.'' p.224-5.</ref> pe ''Plougerneiz''<ref>[[Lan Inizan]], ''Emgann Kergidu'', 1887, teir reveziadenn p.125; «(…) Plougerneiz, a-leiz, a-leiz, a lamm er mor a-raog ar bleiz", pez a ziskouez ne lavared "v" ebed.» M. Madeg, ''op.cit'' p.225; «Plougerneiz a zebr kig er C'horaiz (…)» «Plougerneiz, moc'h direzon (…)» [flemmadennoù pobl] Daniel Giraudon, ''Querelles de clochers'', Skol Vreizh, 2006, p.144</ref>. == Ardamezioù == ''En aour e dreustell en gul, e sourin geotet karget gant teir bezantenn en argant balirant, e gab en erminoù'' == Istor == ===[[Dispac'h Gall]]=== * Tud eus ar gumun a gemeras perzh en [[Emgann Kergidu]] d'ar [[24 a viz Meurzh]] [[1793]] e-kichen [[Plougouloum]]; un dell-gastiz a 11 000 lur a voe paeet gant ar gumun edan 24 euriad<ref>[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, [[Karaez]], 1915, pajennoù 157 ha 158</ref>. ==={{XXvet kantved}}=== ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 212 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,64% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16770&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. ==== [[Eil brezel-bed]] ==== * Mervel a reas 55 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16770&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. * D'an [[18 a viz Even]] [[1940]] e rankas un nijerez [[Junkers Ju 88|Ju 88 A-1]] eus an [[aerlu]] [[alaman]] (''[[Luftwaffe (1933-1945)|Luftwaffe]]'') gant pevar milour en he bourzh douarañ buan ha rekis e "Leur Lann ar Floc'h" er gumun goude bout bet bombezet bigi e Brest ha bout bet tizhet gant tennoù gall; tapet e voe an nijourion da brizonidi gant ar C'hallaoued ha dieubet gant o c'henvroidi un nebeud deizioù war-lerc'h<ref>{{fr}}[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_luftwaffe_finistere.html Pertes Luftwaffe]</ref>; daou waz eus ar gumun a voe tamallet dezhe bout gwallgaset he faread; d'ar 27 a viz Even e voe barnet ha kondaonet Jean-Marie Keranvel d'ar marv gant lez-varn al lu alaman e [[Brest]], ha fuzuilhet e voe d'an 28; egile, Jean Balson, a voe kondaonet da eizh vloaz labour-ret, ha kaset e voe d'ur [[Kamp-bac'h nazi|c'hamp-bac'h]] en [[Alamagn]], distreiñ a reas d'ar 15 a viz Mae 1945<ref>{{fr}}Yves Bramoullé, ''La guerre en mémoire'', Embannadurioù "Le Télégramme"</ref>{{,}}<ref>{{fr}}[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_luftwaffe_finistere.htmlhttp://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Cotes%20Armor/pertes_luftwaffe_cotes_arm.html Pertes Luftwaffe]</ref>. * Nijerezioù eus ar ar [[Royal Air Force]] ([[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]]) aet d'ar strad: d'ar [[27 a viz Meurzh]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Bristol Blenheim|Blenheim IV]] marilhet V5865 ha kodet PZ-P eus ''53th Squadron'' en donvor da [[Enez-Werc'h]] e Plougerne; lazhet e voe he zri nijour, ne voe ket kavet o c'horfoù; d'an [[18 a viz Kerzu]] [[1941]] e kouezhas div nijerez [[Short Stirling|Stirling I]], unan, marilhet N3665 ha kodet LS-S eus ar ''15th Squadron'', er mor nepell eus Plougerne, lazhet e voe he eizh nijour, ne voe kavet korf ebet, hag an eil hini, marilhet W7436 ha kodet MG-D eus ar ''7th Squadron'' e Plougerne; daou nijour a voe lazhet, douaret int e bered ar gumun, ar pemp nijour all a voe tapet gant an [[Alamagn|Alamaned]]; d'an [[2 a viz C'hwevrer]] [[1942]] e kouezhas un nijerez [[Bristol Beaufort|Beaufort]] marilhet AW253 ha kodet AW-A eus ar ''86th Squadron'' eus ar [[Royal Air Force]] ([[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]]) nepell eus Plougerne; mervel a reas he fevar nijour, tri anezhe a zo douaret int e Bered Kerfaotraz e [[Brest]], an hini all e [[Sibirill]]<ref name="Pertes RAF Finistère">{{fr}}[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_raf_finistere.html Pertes RAF Finistère]</ref>. ==== [[Brezel Korea]] ==== * Lazhet e voe ur penngorporal eus ar gumun e [[Chorwon]] d’an [[18 a viz Gouhere]] [[1952]]<ref>[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id= 6713093 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref>. ==== Brezelioù didrevadennañ ==== ===== [[Brezel Indez-Sina]] ===== * Mervel a reas nav milour eus ar gumun<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16770&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. ===== [[Brezel Aljeria]] ===== * Lazhet e voe ur soudard eus ar gumun d’an [[3 a viz Here]] [[1956]] en [[El Raicha]] <ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=9512421 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref>. == Brezhoneg == === Ar Brezoneg er Skol === * 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad [[Ar Brezoneg er Skol|Ar Brezoneg er Skol (ABES)]] evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol<ref>{{fr}}[[Marsel Guieysse]], ''La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle'', pajenn 265, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936</ref>. === Ya d'ar brezhoneg === * D'ar 17 a viz Kerzu [[2010]] e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun. * D'ar 5 a viz Mae [[2015]] e oa bet roet d'ar gumun al label [[Ya d'ar brezhoneg]] live 2. === Deskadurezh === * Klasoù divyezhek zo eno abaoe [[1996]]. * Ur skol [[Diwan]] zo, abaoe Gwengolo 2018. * E distro-skol 2025 e oa 137 skoliad enskrivet er skol [[Diwan]] hag er c'hlasoù divyezhek publik (25,7 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)<ref>[http://www.brezhoneg.bzh/98-kelenn.htm Distro-skol ar c’helenn divyezhek Kelenn]</ref>. * Ar vagouri-kêr he deus sinet Live 2 karta Divskouarn. == Lec'hanvadurezh == Aodoù: * An Aod Wenn, * ar Vougo, * ar C'horejou * Sant-Kava, e kornad [[Lilia]]. * Kervenni <gallery> Côte plougernéene.JPG|Aod Plougerne. Lilia plage.JPG| Kervenni (Lilia). 402 Plouguerneau Grève Blanche.JPG|an Aod Wenn. 400 Plouguerneau Grève Blanche Beg ar Spins.JPG|an Aod Wenn ha Beg ar Spins. 401 Plouguerneau Porz Gwenn.JPG|Porzh Gwenn. Plouguerneau Plage de Saint Cava à marée basse,.jpg|Lilia : Sant-Kava d'an izelvor. </gallery> == Monumantoù ha traoù heverk == [[Skeudenn:L'église et le calvaire de Plouguerneau PSIMG 4230.jpg|thumb|left|Ar c'halvar hag an iliz katolik]] *[[Tour-tan Enez-Werc'h]] *[[Iliz kozh Tremenac'h]] *[[Pont Krac'h]] *[[Peulvan Lilia]] * Maner Koad Kenan * Maner Enez Kadeg, pe Kozh Maner [[Skeudenn:Bretagne plouguerneau.jpg|thumb|left|[[Tour-tan Enez-Werc'h]] e-kichen Lilia, e Plougerne]] * Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudenn<ref>{{fr}}[https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/30279/plouguerneau-presdeleglise/ Université de Lille]</ref>. === Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun === {| class = "wikitable" style="text-align:center" ! Bro ! Niver a vilourion |- |[[Skeudenn:Flag_of_South_Africa_1910-1912.svg|24px]] [[Afrika ar Su]] |2 ([[Tirlu]]) |- |[[Skeudenn:Flag of Australia.svg|24px]] [[Aostralia]] |1 ([[Royal Australian Air Force|Aerlu]]) |- |[[Skeudenn:Canadian Red Ensign 1921-1957.svg|24px]] [[Kanada]] |2 ([[Royal Canadian Air Force|Aerlu]]) |- |[[Skeudenn:Flag of the United Kingdom.svg|24px]] [[Rouantelezh-Unanet]] |6 ([[Royal Air Force|Aerlu]]) |- |'''Hollad''' |'''11''' |} Re an [[Tirlu]], troadeion o-daou, a varvas e miz Here [[1918]], e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]]. Re an [[Aerlu]] a varvas e-pad an [[Eil Brezel Bed]]: * daou anezhe d'an [[18 a viz Kerzu]] [[1941]] pa gouezhas o c'harr-nij (''[[Stirling I]]'' marilhet ''W7436'' ha kodet ''MG-D'') e Plougerne; * unan anezhe d'ar [[7 a viz Ebrel]] [[1943]] pa gouezhas e garr-nij (''[[Catalina I]]b'' marilhet ''FP 138'') er mor, nepell diouzh an aod e [[Normandi]]; * unan anezhe d'an [[16 a viz Ebrel]] [[1943]] pa gouezhas e garr-nij (''[[Supermarine Spitfire|Spitfire VI]]'' marilhet ''BS245'' ha kodet ''YQ-C'') e bourc'h Plougerne; * pemp anezhe d'ar [[5 a viz Gouere]] [[1943]] pa gouezhas o c'harr-nij (''[[Armstrong Whitworth Whitley|Whitley]]'' marilhet ''BD 359'' ha kodet ''JL-X'') er mor e Plougerne<ref name="Pertes RAF Finistère"/>{{,}}<ref>{{en}}[http://www.cwgc.org/search/cemetery_details.aspx?cemetery=33943&mode=1 Commonwealth War Graves Commission]</ref>. == Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 == {{Demografiezh |titl=Niver a annezidi |dimx= |dimy= |popmax=6500 |passo1=1000 |passo2=500 |bl1=1962 |bl2=1968 |bl3=1975 |bl4=1982 |bl5=1990 |bl6=1999 |bl7=2006 |bl8=2012 |bl9=2013 |p1=6066 |p2=5750 |p3=5467 |p4=5317 |p5=5225 |p6=5628 |p7=6094 |p8=6352 |p9=6411 |mammenn=EBSSA }} == Melestradurezh == '''Roll ar vaered''' {| align="center" rules="all" cellspacing="0" cellpadding="4" style="border: 1px solid #999; border-right: 2px solid #999; border-bottom:2px solid #999" |+ style="font-weight: bold; font-size: 1.1em; margin-bottom: 0.5em"| !Dilennadeg !! Anv !! strollad politikel |- | align=right| [[2014]]- || [[Yannick Robin]]|| [[tu kleiz]] |- | align=right| [[2001]]-[[2014]] || [[André Lesven]]|| [[MoDem]] |- | align=right| [[1983]]-[[2001]] || [[Bernard Le Ven]]||distrollad |- | align=right| [[1950]]-[[1983]] || [[Léon Guéguen]]|| distrollad |} == Tud == ===Tud ganet eno=== * [[1577]] : [[Mikael an Noblez]]. * [[1848]] : [[Alan an Habask]], beleg ha skrivagner brezhonek. * [[1849]] : [[Yann-Vari Nikolaz]], beleg ha skrivagner brezhonek. * [[1906]] : [[Yves Floc'h]], livour. * [[1937]] : [[René Abjean]], sonaozour ha rener lazoù-kanañ. * [[1951]] : [[Goulc'han Kervella]], komedian, saver pezhioù ha levrioù. * [[1956]] : [[Jean-Luc Roudaut]], kaner. === Ardamezeg ar familhoù === {| class="wikitable" |[[Restr:De Carné.gif|80px]] |'''de Carné''' Beskonted Coëtquenan |''En aour e ziv dreustell en gul'' |- | | | |} == Kêrioù gevellet == {| class="wikitable" ! Bro ! Kêr !Abaoe |- | [[Restr:Flag of Germany.svg |25px]] [[Alamagn]] | [[Edingen-Neckarhausen]] | 1967 |- | [[Restr:Flag of Cornwall.svg|25px]] [[Kernev-Veur]] | [[Lannales]] | 1992 |} == Mojenn Tolente == Kontañ a reer e oa ur gêr anvet ''Tolente'' gwechall hag a vije bet beuzet gant ar mor. Gant meur a istorour eo bet lec'hiet ar gêr-se dirak aod Plougerne. N'eo, evit poent, nemet martezeadennoù chomet difrouezh<ref>''Tolente : mythe ou réalité'', René Le Verge, "Cahiers de Landéda", niv. 17, Meurzh 1988.</ref> Met hervez ur vartezeadenn all e vije bet ar gêr-se e-kichen ''Pont de la Talence'', e [[Abbeville]], tost da c'henoù ar stêr [[Somme (stêr)|Somme]]. == Liammoù diavaez == {{Commons|Category:Plouguerneau}} *{{br}} [https://archive.ph/20150823123526/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=29195 Plougerne war lec'hienn Geobreizh] * [http://perso.wanadoo.fr/pneu P.N.E (Plouguerneau Nature Environnement) (Ekologiezh e Plougerne)] * [http://www.arvrobagan.fr Strollad ar Vro Bagan (C'hoariva e brezhoneg)] * [https://web.archive.org/web/20080514112801/http://www.abers-tourisme.com/ Ti an Douristed] * [http://www.plouguerneau.net/ Plouguerneau d'hier et d'aujourd'hui] == Levrlennadur== == Daveoù ha notennoù== {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]] [[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]] [[Rummad:Emgann Kergidu]] [[Rummad:Plougerne]] [[Rummad:Ar Brezoneg er Skol]] [[Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed]] [[Rummad:Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]] [[Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]] ocribiwjr03y16ckcfognhpzfj1diq8 0 12576 2191055 2170943 2026-05-14T14:39:21Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191055 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Plougin | anvOfisiel = ''Plouguin'' | skeudenn = Mairie_de_Plouguin,_Finistère.JPG | alc'hwez = Ar maerdi. | ardamezioù = Blason ville fr Plouguin 29.svg | bro = [[Bro-Leon]] | departamant = [[Penn-ar-Bed]] | arondisamant = [[Arondisamant Brest|Brest]] | etrekumuniezh = [[Kumuniezh kumunioù Plabenneg hag an Aberioù|KK Plabenneg hag an Aberioù]] | bro velestradurel = | kanton = [[kanton Gwitalmeze|Gwitalmeze]]<small> (betek 2015)</small> </br> [[Kanton Plabenneg|Plabenneg]] <small>(abaoe 2015)</small> | insee = 29196 | cp = 29830 | maer = Roger Talarmain | amzer-gefridi = [[2014]]-[[2026]] | hedred = -4.6 | ledred = 48.53 | uk = | ubi = 0 | ubr = 84 | gorread = 31.02 | lec'hienn web = [https://plouguin.bzh/ Ti-kêr] }} '''Plougin''' (distaget: {{IPA|[pluˈɡiːn]}}) a zo ur gumun eus [[Bro Leon]] e [[kanton Plabenneg]], e departamant [[Penn-ar-Bed]], e gwalarn [[Breizh]]. == Douaroniezh == == Anv == * Bernard Tanguy ː '''Ploueguen''', 1173; '''Ploeken''', ''c''. 1330; '''Ploeguin''', 1371; '''Ploueguen''', 1544; * Erwan Vallerie ː '''Plouegen''', 1172; '''Ploueuen''', 1173; '''Ploeken''', ''c''. 1330; '''Ploeguin''', 1371; '''Ploeguen''', 1516; '''Plou-Kin''', 1636 == Ardamezioù == ''Treustellet etre argant hag aour a beder pezh, e zaou peul en glazur; e gab en aour karget gant teir brizhenn erminig en sabel'' == Istor == ===[[Dispac'h Gall]]=== * Dekred eus ar 26 a viz Du [[1790]] war al le ret: e penn-kentañ [[1791]] e voe graet al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant ur beleg, nac'het e voe gant ar person hag ar c'hure<ref>[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajennoù 40 ha 42</ref>. ==={{XXvet kantved}}=== === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 95 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 5,00% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=15043&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. ==== [[Eil brezel-bed]] ==== * Mervel a reas daouzek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=15043&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. * D'an [[21 a viz Kerzu]] [[1940]] e kouezhas un nijerez [[Bristol Blenheim|Blenheim IV F236]] eus ''236 Squadron'' ar [[Royal Air Force]] ([[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]]) e Plougin; lazhet e voe he zri nijour, beziet int e ''[[Bayeux]] War Cemetery''<ref>{{fr}}[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_raf_finistere.html Pertes RAF Finistère]</ref>; * D'ar [[26 a viz Gwengolo]] [[1942]] e kouezhas ur c'harr-nij [[Supermarine Spitfire|Spitfire IX]] (marilhet BS138) eus [[aerlu]] [[SUA]] (''[[United States Army Air Forces]]'') e Plougin; e sturier a zeuas a-benn da achap, met tapet e voe e [[Pariz]] gant an Alamaned<ref>{{fr}}[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_usaaf_finistere.html Pertes USAAF Finistère]</ref>. == Monumantoù ha traoù heverk == <gallery> Église Saint-Pierre à Plouguin, Finistère 05.JPG </gallery> * Iliz katolik ''Sant Pêr''. * Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudenn<ref>{{fr}}[https://monumentsmorts.univ-lille.fr/monument/30280/plouguin-presdeleglise/ Université de Lille]</ref>. == Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 == {{Demografiezh |titl=Niver a annezidi |dimx= |dimy= |popmax=2200 |passo1=200 |passo2=100 |bl1=1962 |bl2=1968 |bl3=1975 |bl4=1982 |bl5=1990 |bl6=1999 |bl7=2006 |bl8=2012 |bl9=2013 |p1=1549 |p2=1418 |p3=1373 |p4=1920 |p5=2060 |p6=1955 |p7=2038 |p8=2121 |p9=2108 |mammenn=EBSSA }} == Melestradurezh == == Brezhoneg == === Ar Brezoneg er Skol === * 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad [[Ar Brezoneg er Skol|Ar Brezoneg er Skol (ABES)]] evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol<ref>{{fr}}[[Marsel Guieysse]], ''La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle'', pajenn 265, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936 </ref>. === Ya d'ar Brezhoneg === * D'an 11 a viz Kerzu 2008 e oa bet votet ar garta [[Ya d’ar brezhoneg]] gant Kuzul-kêr ar gumun. == Tud == === Ardamezeg ar familhoù === {| class="wikitable" |[[Restr:Le Baillif de Kersimon.jpg|80px]] |'''Le Baillif''', aotrounez Kersimon ha Kerouledig |''Palefarzhet etre aour ha gul'' (bremañ ː du Chastel) |- |[[Restr:Barbier de Lanarnuz.gif|80px]] |'''Barbier / Bar Ver''', beskonted Trouzilit |''En argant e ziv dreustell en sabel'' |- |[[Restr:De Carné.gif|80px]] |'''de Carné''' beskonted Trouzilit |''En aour e ziv dreustell en gul'' |- |[[Restr:De Keranflec'h.gif|80px]] |'''de Keranflec'h''' aotrounez ar Rest ha Trongall |''En argant e greskenn leinet gant ur rozenn, hag heuliet gant teir c'hregilhenn, an holl en gul'' sturienn : ''Potius mori quam foedari'' |- |[[Restr:Olivier du Coz-Castel.gif|80px]] |'''Olivier''' aotrounez Koz-Kastell, Keraskoed |''En glazur e c'horverig nijant en aour o sellout ouzh un heol ivez en aour ouzh dehoù'' |} == Gevelliñ == {| class="wikitable" |- ! Bro ! Kêr ! abaoe |- | [[Restr:Flag of Wales (1959).svg|border|25px]] [[Kembre]] | [[Trefdraeth (Sir Benfro)|Trefdraeth]] | 1992 |} == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Plouguin}} *{{br}} [https://archive.ph/20150823123526/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=29196 Plougin war lec'hienn Geobreizh] * [https://web.archive.org/web/20080514112801/http://www.abers-tourisme.com/ Ti an Douristed] * [http://jean-jacques.lelez.pagesperso-orange.fr/index.htm Le passé oublié de Plouguin] == Levrlennadur == == Notennoù ha daveoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]] [[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]] [[Rummad:Ar Brezoneg er Skol]] [[Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]] [[Rummad:Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]] k3yywf3lwxhkar06ajnhcf4a38c9pnj 0 13730 2191079 2072443 2026-05-15T00:08:02Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191079 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Sant-Pabu | anvOfisiel = ''Saint-Pabu'' | skeudenn = Sant-Pabu (en daere).JPG | alc'hwez = An Aber Benniged ha Sant-Pabu en daere. | ardamezioù = Blason ville fr Saint-Pabu (Finistère).svg | bro = [[Bro Leon]] | departamant = [[Penn-ar-Bed]] | arondisamant = [[Arondisamant Brest|Brest]] | etrekumuniezh = [[Kumuniezh kumunioù Plabenneg hag an Aberioù|KK Plabenneg hag an Aberioù]] | bro velestradurel = | kanton = [[kanton Gwitalmeze|Gwitalmeze]]<small> (betek 2015)</small> </br> [[Kanton Plabenneg|Plabenneg]] <small>(abaoe 2015)</small> | insee = 29257 | cp = 29830 | maer = David Briant | amzer-gefridi = [[2020]]-[[2026]] | hedred = -4.596389 | ledred = 48.564444 | uk = | ubi = 0 | ubr = 57 | gorread = 9.94 |lec'hienn web = http://www.saint-pabu.bzh/ |}} '''Sant-Pabu''' a zo ur gumun eus [[arvor]] [[Bro-Leon]] e [[kanton Plabenneg]], e departamant [[Penn-ar-Bed]], e gwalarn [[Breizh]]. == Douaroniezh == * War lez kleiz an [[Aber Benniged]] emañ Sant-Pabu. [[File:Saint-Pabu. Finistère. L'Aber Benoît.jpg|thumb|kleiz|An Aber Benniged e Sant-Pabu]] {{clr|left}} <gallery> Saint-Pabu 29 Topo.png| Paysage (Saint-Pabu) (2).jpg| 359 Saint-Pabu Entrée de l'Aber Benoît.jpg| 363 Saint-Pabu Plage de Corn ar Gazel.jpg| 361 Saint-Pabu Entrée de l'Aber Benoît.jpg| 360 Saint-Pabu Plage de Kervigorn.jpg| 20 St pabu et aber benoit.jpg| </gallery> == Brezhoneg == * D'ar 14 a viz Genver 2006 e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun. == Istor == === [[Dispac'h Gall]] === * Dekred eus ar 26 a viz Du [[1790]] war al le ret: e penn-kentañ [[1791]] e voe nac'het al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant ur c'hure, Tanguy Jacob e anv<ref>[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 42</ref>. === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 54 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,93% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911<ref>{{fr}}[http://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=16740&dpt=29 Memorial Genweb]</ref>. ==== [[Eil Brezel-bed]] ==== *Lazhet e voe un eilmestr ag ar gumun d’an [[3 a viz Gouhere]] [[1940]] pa voe distrujet al lestr hobregonet Bretagne gant [[Morlu Breizh-Veur]] e [[Emgann Mers-el-Kebir|Mers-el-Kebir]] en [[Aljeria]]<ref>{{fr}}[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/complementter.php?id=9535851 Fichenn hiniennel - Memorial Genweb]</ref>. * D'ar [[15 a viz C'hwevrer]] [[1941]] e kouezhas un nijerez [[Bristol Beaufort|Beaufort]] marilhet W6493 ha kodet MW-G eus ''217th Squadron'' ar [[Royal Air Force]] ([[aerlu]] ar [[Rouantelezh-Unanet]]) e Sant-Pabu; lazhet e voe he fevar nijour, beziet int e bered kumun [[Lanniliz]]<ref>{{fr}}[http://www.absa3945.com/Pertes%20Bretagne/Finistere/pertes_raf_finistere.html Pertes RAF Finistère]</ref>. * D'an [[12 a viz Eost]] [[1944]] en em zaskoras ar soudarded alaman a oa e Sant-Pabu d'an [[SUA|Amerikaned]] e Kroaz ar Pellenn. == Monumantoù ha traoù heverk == <gallery> Monument_aux_morts_-_Saint-Pabu-29_2.jpg </gallery> * Monumant ar re varv. ==Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 == {{Demografiezh |titl=Niver a annezidi |dimx= |dimy= |popmax=2200 |passo1=200 |passo2=50 |bl1=1962 |bl2=1968 |bl3=1975 |bl4=1982 |bl5=1990 |bl6=1999 |bl7=2006 |bl8=2012 |bl9=2013 |p1=1341 |p2=1283 |p3=1278 |p4=1380 |p5=1392 |p6=1479 |p7=1731 |p8=2051 |p9=2060 |mammenn=EBSSA }} == Melestradurezh == == Tud == == Gevelliñ == == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Saint-Pabu}} *{{br}} [https://web.archive.org/web/20160307075959/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=29257 Sant-Pabu war lec'hienn Geobreizh] * {{fr}}[https://web.archive.org/web/20080514112801/http://www.abers-tourisme.com/ Ti an Douristed] * {{fr}}[http://www.saint-pabu.bzh/ Saint-pabu.bzh] == Notennoù ha daveoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]] [[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]] [[Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed]] f55lb37k7qcnxddu4eeuvrrsamu3yma 0 15584 2191098 2120047 2026-05-15T10:32:09Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191098 wikitext text/x-wiki {{Infobox kumunioù Breizh | anv = Treglonoù | anvOfisiel = ''Tréglonou'' | skeudenn = 13 Mairie Tréglonou.jpg | alc'hwez = An ti-kêr. | ardamezioù = Blason ville fr Tréglonou (Finistère).svg | bro = [[Bro Leon]] | departamant = [[Penn-ar-Bed]] | arondisamant = [[Arondisamant Brest]] | etrekumuniezh = [[Kumuniezh kumunioù Plabenneg hag an Aberioù]] | bro velestradurel = [[Bro Vrest]] | kanton = [[Kanton Lanniliz|Lanniliz]] <small>(betek 2015)</small> </br> [[Kanton Plabenneg|Plabenneg]] <small>(abaoe 2015) | cp = 29870 | maer = Guy Taloc | amzer-gefridi = [[2020]]-[[2026]] | gorread = 5.85 | hedred = -4.53 | ledred = 48.55 | uk = | ubi = 0 | ubr = 67 | lec'hienn web = [http://www.treglonou.fr Ti-kêr] }} '''Treglonoù''' (distaget {{IPA|[treˈɡlɔ̃ː.nu]}}) zo ur gumun eus [[Bro-Leon]] e [[kanton Plabenneg]], e departamant [[Penn-ar-Bed]], e gwalarn [[Breizh]]. == Douaroniezh == * War lez an [[Aber Benniged]] emañ Treglonoù. == Ardamezioù == * ''Palefarzhet : ouzh 1, e glazur e vag en arc'hant mordoant war ur stêr en glazur heuliet ouzh dehoù gant ur roc'hell en argant leinet gant un iliz en aour, e c'hrenngonk en erminoù; ouzh 2, palefarzhet etre aour ha glazur, amgranellet en gul; ouzh 3, brizhet; ouzh 4, en argant e stur en sabel, heuliet gant teir c'hrozigan ivez en sabel, 2, 1; ouzh kondon, ur skoed en aour karget gant un leon kudennek en sabel.'' * Aozer ː L. Le Guennec (1935) == Anv == * Erwan Vallerie (1995) :  '''Treffgloeznou''', 1465; '''Tregoeznou''', 1516; '''Treffgloznou''', 1641; '''Treffglonou''', 1674; '''Trefglosnou''', 1731;  '''Trefglonou''', 1779; Breud ez eus diwar-benn gerdarzh ː Evit darn, heuliañ Bernard Tanguy, an anv se a dalv kement ha ˑ''treff Clotnou'' "keriadenn un den anvet Clotnou". Darn all, e Ti-Kêr, a sonj dre "treuz", lec'h da dremenn an Aber Beniget. == Brezhoneg == * Ur skolaj Diwan a oa eno etre [[2003]] ha [[2006]]. * Eno ivez edo [[an Oaled]], ur greizenn vakañsoù brezhonek<ref>[https://web.archive.org/web/20060813212828/http://www.anoaled.com/ An Oaled]</ref>. * D'an 28 a viz Gwengolo 2010 e oa bet votet ar garta [[Ya d'ar brezhoneg]] gant kuzul-kêr ar gumun. == Istor == === [[Dispac'h Gall]] === * Dekred eus ar 26 a viz Du [[1790]] war al le ret: e penn-kentañ [[1791]] e voe nac'het al le ouzh [[Lezenn evit lakaat ar gloer da vezañ keodedourien|ar Roue, ar vro hag al lezennoù]] gant ar person, Jean-Marie Hanus<ref>[[Kristof Jezegoù]], ''Hor Bro e-pad ar Revolusion'', Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 42 </ref>. === {{XXvet kantved}} === ==== [[Brezel-bed kentañ]] ==== * Mervel a reas 24 gwaz ag ar gumun, da lâret eo 3,60% ag he foblañs e 1911, a gollas o buhez abalamour d'ar brezel<ref>[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/resultcommune.php?idsource=15046&dpt=29 Memorial Genweb] </ref>. ==== [[Brezel Indez-Sina]] ==== * Lazhet e voe ur milour eus ar gumun d’ar [[17 a viz Kerzu]] [[1952]] nepell eus [[Long Phuoc]] er [[Viêt Nam]] ; archer e oa e 1{{añ}} Légion de Marche de la Garde Républicaine <ref> François Gallot, ''Journal de marche du Garde François GALLOT1950-1953'', e-barzh ''Revue de la Société Nationale de l'Histoire et du Patrimoine de la Gendarmerie'', Pariz, Bro-C’hall, 2010, pajennoù 309-311, ISSN:1950-3644 </ref>. == Monumantoù ha traoù heverk == <gallery> Monument_aux_morts_-_Tréglonou-29.jpg| Monumant ar re varv. </gallery> * Monumant ar re varv, luc’hskeudenn<ref>[https://www.memorialgenweb.org/memorial3/html/fr/photo.php?id_source=15046 Memorial Genweb] </ref>. == Emdroadur ar boblañs 1962-2012 == {{Demografiezh |titl=Niver a annezidi |dimx= |dimy= |popmax=650 |passo1=100 |passo2=50 |bl1=1962 |bl2=1968 |bl3=1975 |bl4=1982 |bl5=1990 |bl6=1999 |bl7=2006 |bl8=2012 |p1=454 |p2=381 |p3=384 |p4=445 |p5=494 |p6=492 |p7=535 |p8=611 |mammenn=EBSSA }} == Melestradurezh == == Tud == === Ardamezeg ar familhoù === {| class="wikitable" |[[Restr:Richard-de-Kerriel.gif|80px]] |'''Richard''' Aotrounez Kerriel |''En glazur e arbenn-karv en aour, leinet gant ur steredenn a eizh derenn en argant, hag hebiaet gant div rozenn ivez en argant'' |- | | | |- | | | |} == Gevelliñ == == Liammoù diavaez == {{Commonscat|Tréglonou}} *{{br}} [https://archive.ph/20150823123526/http://www.geobreizh.bzh/geobreizh/bre/keriou-fichenn.asp?insee_ville=29290 Treglonoù war lec'hienn Geobreizh] * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20080514112801/http://www.abers-tourisme.com/ Ti an Douristed] == Levrlennadur == == Notennoù ha daveoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed]] [[Rummad:Kumunioù Bro-Leon]] 1u2uo75dh6fehslmwqvkhkk05e8py2a 0 30506 2191085 2071669 2026-05-15T05:38:07Z Quinlan83 63794 Fix 2191085 wikitext text/x-wiki '''Machine Head''' zo ur strollad [[heavy metal]], bet savet e [[1992]] e [[Oakland]], [[Kalifornia]]. == Pladennoù == * [[Burn My Eyes]] (1994) * [[The More Things Change]] (1997) * [[The Burning Red]] (1999) * [[Supercharger]] (2001) * [[Hellalive]] (Pladenn war al leurenn - 2003) * [[Through the Ashes of Empires]] (2004) * [[The Blackening]] (2007) * Unto the Locust (2011) * Bloodstone & Diamonds (2014) * Catharsis (2018) == DVD == * [[Elegies (2005)|Elegies]] == Sonerien == === Hiziv an deiz === * [[Robb Flynn]] - [[kan]], [[gitar]]où, (saver ar strollad) * [[Adam Duce]] - [[Kan a-dreñv]], [[gitar bout]], (saver ar strollad) * [[Phil Demmel]] - [[Gitar]]où ([[2003]]-) * [[Dave McClain]] - [[taboulinoù]] ([[1995]]-) === Bet er strollad === * [[Logan Mader]] - [[gitar]]où (saver ar strollad)- [[1997]]) * [[Tony Costanza]] - [[taboulinoù]] (saver ar strollad) - [[1994]]) * [[Chris Kontos]] - [[taboulinoù]] ([[1994]] - [[1995]]) * [[Ahrue Luster]] - [[gitar]]où ([[1999]] - [[2001]]) == Liammoù diavaez == * [https://web.archive.org/web/20070624155154/http://www.roadrunnerrecords.co.uk/artists/MachineHead/ Machine Head e Roadrunner] * [https://web.archive.org/web/20070619051048/http://www.thegauntlet.com/article/267/6520/Machine-Head.html Pennad-koaz gant Rob Flynn (2006)] [[Rummad:Strolladoù sonerezh Heavy metal]] [[Rummad:Strolladoù sonerezh SUA]] 3g1mruc8rkzjry6eup7u65pm6jzuqfh 2191093 2191085 2026-05-15T09:11:23Z Dishual 612 2191093 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Machine Head''' zo ur strollad [[heavy metal]], bet savet e [[1992]] e [[Oakland]], [[Kalifornia]]. == Pladennoù == * [[Burn My Eyes]] (1994) * [[The More Things Change]] (1997) * [[The Burning Red]] (1999) * [[Supercharger]] (2001) * [[Hellalive]] (Pladenn war al leurenn - 2003) * [[Through the Ashes of Empires]] (2004) * [[The Blackening]] (2007) * Unto the Locust (2011) * Bloodstone & Diamonds (2014) * Catharsis (2018) == DVD == * [[Elegies (2005)|Elegies]] == Sonerien == === Hiziv an deiz === * [[Robb Flynn]] - [[kan]], [[gitar]]où, (saver ar strollad) * [[Adam Duce]] - [[Kan a-dreñv]], [[gitar bout]], (saver ar strollad) * [[Phil Demmel]] - [[Gitar]]où ([[2003]]-) * [[Dave McClain]] - [[taboulinoù]] ([[1995]]-) === Bet er strollad === * [[Logan Mader]] - [[gitar]]où (saver ar strollad)- [[1997]]) * [[Tony Costanza]] - [[taboulinoù]] (saver ar strollad) - [[1994]]) * [[Chris Kontos]] - [[taboulinoù]] ([[1994]] - [[1995]]) * [[Ahrue Luster]] - [[gitar]]où ([[1999]] - [[2001]]) == Liammoù diavaez == * [https://web.archive.org/web/20070624155154/http://www.roadrunnerrecords.co.uk/artists/MachineHead/ Machine Head e Roadrunner] * [https://web.archive.org/web/20070619051048/http://www.thegauntlet.com/article/267/6520/Machine-Head.html Pennad-koaz gant Rob Flynn (2006)] [[Rummad:Strolladoù sonerezh Heavy metal]] [[Rummad:Strolladoù sonerezh SUA]] lkwtbqiffgph4jzurwf5b6p23m4h5dr 0 33504 2191063 2091515 2026-05-14T18:01:35Z -wuppertaler 84814 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Tahitian sunset.jpg]] → [[File:French Polynesian sunset.jpg]] [[c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) · It's at the island of Raiatea, so "Tahitian" is used here as synonym for "French Polynesian", or so I take it... 2191063 wikitext text/x-wiki Un '''enezennig''' pe un '''enezig''' a zo un [[enezenn]] vihan (liester enezennoùigoù pe, reishoc'h, iniziigoù). Etre an [[enezenn]] hag ar [[karreg|garreg]] eo. Bez 'zo re e-kichen un enezenn vrasoc'h pe re all e-kichen an [[aod]]. Un enezennig a c'hall bezañ ivez en ur stêr, a-wechoù e vez graet ''enezenn-dour'' anezhi. Pep muiañ an enezennigoù a zo diannez. Miliadoù a enezennigoù a zo e Bae Ha Long e [[Vietnam]]. Ur c'hantad enezigoù zo en [[Inizi Kalzenez]]. Gant an [[tre]] e teu kalz enezennigoù war wel a-hed aodoù [[Breizh]] : [[Enez Tibidi]] da skouer. <gallery mode="packed" heights="150px"> EnezSantVikael.JPG|[[Inez Lokmikael]], un enezennig e [[lenn-vor an Oriant]] French Polynesian sunset.jpg|kuzh-heol war ur ''motu'' tahitian a-vaez da enez [[Raiatea]] Zmeinyi-sea.JPG|Enez an naer, er [[Mor du]] (Ukraina) e 2009. Filfla 1.jpg|Filfla, e [[Malta]] e 1985. Halong Bay in Vietnam.jpg|[[Bae Ha Long]], ur strollad enezigoù e Vietnam </gallery> == Gwelet ivez == * [[enezenn]] * [[karreg]] * [[atoll]] * [[traezhenn]] [[Rummad:Stumm douarel]] [[Rummad:Mor]] 1hl2p8as4ongk7ojxynkapihkyu5tsf 0 36129 2191081 2181738 2026-05-15T04:04:17Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191081 wikitext text/x-wiki {{Infobox Departamant gall | anv = Somme | anvYezh = | Yezh = | anvOfisiel = | skeudenn = Somme-Position.svg | alc'hwez = | ardamezioù = Blason département fr Somme.svg | logo = Logo CG Somme.jpg | bro = | rannvro = [[Hauts-de-France]] | prefeti = [[Amiens]] | isprefetioù = [[Abbeville (Somme)|Abbeville]]<br />[[Montdidier]]<br />[[Péronne]] | prezidant = Laurent Somon ([[Unvaniezh evit ul Luskad Poblel|UMP]]) | prefed = Muriel Nguyen | ebbsa = 80 | kod2 = FR-80 | kod3 = FR223 | anvAnnezidi = | hedred = 02/25/E | ledred = 49/53/N | gorread = 6170 | arondisamant = 4 | pastell-vro = 5 | kanton = 23 | etrekumuniezh = 14 | kumun = 779 }} Ar '''Somme''' (distaget: {{IPA|[sɔm]}}) a zo un [[Departamant gall|departamant]] e rannvro velestradurel [[Hauts-de-France]] e hanternoz [[Frañs]]. Dont a ra an anv eus ar stêr [[Somme (stêr)|Somme]]. [[Amiens]] eo ar pennlec'h anezhañ. An niverenn 80 a zo lakaet dezhañ. == Istor == Savet eo bet an departamant d'ar [[4 a viz Meurzh]] 1790, da heul ar [[Dispac'h Gall|Reveulzi]]. Savet eo bet diwar lodenn greiz ar [[Pikardi]] istorel. == Arondisamantoù ar Somme == * [[Arondisamant Abbeville|Abbeville]] * [[Arondisamant Amiens|Amiens]] * [[Arondisamant Montdidier|Montdidier]] * [[Arondisamant Péronne|Péronne]] ==Liammoù diavaez== {{Commons|Category:Somme}} *[http://www.cg80.fr Lec'hienn ar C'huzul-departamant] *[https://web.archive.org/web/20050523014637/http://www.somme.pref.gouv.fr/ Lec'hienn ar stad c'hall en departamant (prefeti)] *[https://web.archive.org/web/20110226114858/http://www.somme-tourisme.com/ Touristañ er Somme] {{en}} {{fr}} == Daveoù ha notennoù == <references/> {{Departamantoù Frañs}} [[Rummad:Departamantoù Hauts-de-France]] [[Rummad:Somme|*]] [[Rummad:Pikardi]] 20xtfmltjnj55p573niw6sfd6fzyxwp 0 42860 2191082 2189181 2026-05-15T05:11:51Z Tanjee 563 2191082 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <div style="background-color:#f4f4f4;"> {| style="margin:auto;"> |- align="center" | [[File:Chilean stamp album and catalogue, and a magnifying glass.jpg|thumb|left|upright 1.1]] | <span style="color: blue; font-size:300%;">'''Porched an dimbrawouriezh'''</span><hr><br><span style=" font-size:150%;">'''An dimbrawouriezh, timbroù ar bed hag istor ar postoù'''</span> | <div style="width:80px;"></div> | [[File:Magnifying glass2.jpg|thumb|right|upright 1.2]] |} {| width="100%" style="border: 1px solid #cc9; background-color: #F1F1DE" |- valign="top" | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An timbroù</div><hr> [[File:Faroe stamp 151 fagradalsvatn, hestur.jpg|center|250px]] ;An timbroù-post <div style="column-count:2;"> * [[Timbr]] * [[Timbroù rakkachedet]] * [[Timbroù boutin]] * [[Timbroù faltazi]] * [[Timbroù faos]] * [[Timbroù fazius]] * [[Timbroù lec’hel]] * [[Timbr-lidañ]] * [[Timbroù madoberus]] * [[Timbroù-pegsun]] * [[Timbroù ar postoù dre nij]] * [[Timbroù ar postoù milourel]] * [[Timbroù ar postoù prevez]] * [[Timbr-servij]] * [[Timbr-taos]] </div> ;Geriaoueg an dimbrawouriezh <div style="column-count:2;"> *[[Banniel-post]] *[[Dentventer]] *[[Dreistmoulladur]] *[[Filigran]] *[[Kranelladur]] *[[Seurtad (Timbrawouriezh)|Seurtad]] *[[Timbroù : ar sielloù|Sielloù]] *[[Talvoud-gwerzh (timbr)|Talvoud-gwerzh]] </div> <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù all</div><hr> [[File:Timbre fiscal communal français-150 francs.jpg|center|200px]] <div style="column-count:2;"> *[[An timbroù kemedel]] *[[An timbroù pellgomz]] </div> <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù da werzhañ</div><hr> [[File:Farwell Franklin-one-cent.jpg|center|200px]] <div style="column-count:2;"> *[[Follennadoù]] *[[Karnedoù]] *[[Paperach-postel]] *[[Rolloù timbroù]] </div> | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Istor an timbroù-post</div><hr> [[Skeudenn:Penny_black.jpg|center|130px]] *[[Istor an timbroù]] *[[An dimbrawouriezh]] *[[Timbroù hervez ar vro A...H]] *[[Timbroù hervez ar vro I...P]] *[[Timbroù hervez ar vro Q...Z]] *[[Timbroù dre zanvez]] *[[Timbroù dre rummad]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Timbroù liesseurt</div><hr> [[File:Stamp of Afghanistan - 1964 - Colnect 483652 - Nurse and Patients.jpeg|center|250px]] *[[Mentoù an timbroù]] *[[Timbroù daoubennek|An timbroù daoubennek]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Buhez an timbroù</div><hr> <div style="column-count:2;"> *[[Timbroù : an deiz kentañ|An deiz kentañ]] *[[Devezh an timbroù]] *[[Timbroù : ar c'henembann|Ar c'henembann]] *[[Timbroù : an divoneizañ|An divoneizañ]] </div> <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An teknikoù moullañ</div><hr> [[Skeudenn:Europa 1999 Belorussia series.jpg|center|400px]] <div style="column-count:2;"> *[[Engraverezh]] *[[Krafengravadur]] *[[Luc'hengravadur]] *[[An offset]] *[[Maendreserezh]] *[[An dipografiezh|Tipografiezh]] </div> | width="33%" | <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An aozadurioù</div><hr> [[File:Bahawalpur 1949 Mi 27 stamp (75th anniversary of the UPU. UPU Monument, Bern, Switzerland) 1200dpi.jpg|thumb|center|upright 1.0]] ;Aozadurioù etrebroadel * [[Unvaniezh Postoù ar Bed]] * [[I.G.P.C.]] * [[C.E.P.T.]] * [[F.I.P.]] * [[UPASP]] ;Melestradurezhioù *[[Roll ar melestradurezhioù o deus embannet timbroù]] ;Strolladoù dastumerien *[[Roll ar strolladoù dastumerien timbroù]] ;Saloñsoù timbrawouriezh *[[Timbrouriezh : ar saloñsoù|Roll ar saloñsoù]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">Breizh ha timbrouriezh</div><hr> [[Skeudenn: Stamp Breizh.gif|center|200px]] *[[Timbroù diwar-benn Breizh]] *[[Timbroù faltazi Breizh]] <div style="text-align:center; font-family:Georgia; font-size:1.5em;">An dastumadenn</div><hr> *[[Penaos kregiñ ganti ?]] *[[Ar binvioù]] *[[Katalogoù timbroù|Ar c'hatalogoù timbrawouriezh]] *[[Kelaouennoù war an dimbrouriezh]] |} <br> {{Commonscat|Philately|an dimbrouriezh}} {{Porchedoù roll}} [[Rummad:Timbrouriezh]] [[Rummad:Porchedoù|Timbrouriezh]] 4hxc1wsl6toq0o3v7umca1srqtgtc1r 0 43604 2191094 2161552 2026-05-15T09:44:20Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191094 wikitext text/x-wiki [[Restr:Toronto Downtown Core at Night.jpg|thumb|right|250px|Karter arc'hant bras Toronto diouzh noz]]'''Toronto''' eo kêr vrasañ [[Kanada]] enni ouzhpenn 2,5 milion a annezidi (6 136 654 e Toronto vras e 2006) war 630 [[km²]]. == Lec'hiadur == Kêr-benn [[Ontario]] eo Toronto, ha meurgêr armerzhel ar c'hevread kanadian. War lez norzh al [[Lenn Ontario]] emañ, e [[proviñs]] [[Ontario]]. Toronto zo ur gêr vodern gant ul liv liessevenadurel. 40% eus ar boblañs zo genidik eus Breizh-Veur hepken. Ar [[saozneg]] eo bet dalc'hmat al [[lingua franca]]. An [[italianeg]], ar [[portugaleg]] hag ar [[sinaeg]] a vez komzet kalzig ivez. == Istor == {{...}} == Armerzh == Bet un greizenn lazhti moc'h, al lusk greantel zo bet roet gant [[tangarrerezh]] ar proviñs. Hiziv eo kalon bank hag arc'hant bras Kanada. Ar [[greanterezh sevenadurel]] hag ar [[stlennegezh]] emañ o tiorren buan ivez. == Sevenadur == Kalon buhez-spered ha sevenadurel ar C'hanada saoznek eo Toronto. Menegiñ a c'haller e [[Festival etrevroadel sinema Toronto|Festival etrevroadel sinema]] ([https://web.archive.org/web/20080301184806/http://www.tiffg.ca/]). == Gevellerezh == * [[Chicago]] {{SUA}} * [[Chongqing]] {{Sina}} * [[Frankfurt am Main]] {{Alamagn}} * [[Milano]] {{Italia}} * [[São Paulo]] {{Brazil}} * [[Kaero]] {{Egipt}} * [[Kiev]] {{Ukraina}} * [[Amsterdam]] {{Izelvroioù}} * [[Saigon|Kêr Hô-Chi-Minh]] {{Vietnam}} * [[Quito]] {{Ecuador}} * [[Sagamihara]] {{Japan}} * [[Varsovia]] {{Polonia}} == Lec'hioù touristel == [[Restr:CN Tower Toronto.jpg|thumb|right|Ar CN Tower]] * Ar [[CN Tower]], tour broadel Kanada, 553 metr e uhelder. * [[Osgoode Hall]] * [[SkyDome]] pe [[Rogers Centre]], ur greizenn sport * Ti-kêr Toronto * Iliz-Veur Sant Mikael Toronto * Iliz-Veur St. James * Princess of Wales Theatre ha Royal Alexandra Theatre * Mirdi ar Roue Ontario * Skol-Veur Toronto * Bata Shoe Museum * Little Glenn * Kastell [[Casa Loma]] * An Hockey Hall of Fame * Redva-kezeg Woodbine == Sportoù == Ar sportoù brudetañ eo an [[hockey war skorn]] hag ar [[mell-droad|vell-droad]]. == Liammoù diavaez == * [http://www.toronto.ca City of Toronto] - Lec'hienn ofisiel kêr * {{en}} [https://web.archive.org/web/20110902120426/http://www.torontoinfocenter.com/ Toronto Info Center] - Kreizenn ditouroù Toronto * {{en}} [http://www.torontotourism.com/visitor Ti an douristed Toronto] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20110824043354/http://www.epictrip.com/Toronto-travel-l123764.html Sturlevr beajiñ Toronto] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20070509172038/http://www.hanifworld.com/Toronto-View.htm Gweloù ha dremmvroioù Toronto] * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20061208025905/http://geonames.nrcan.gc.ca/education/toronto_f.php Istor an anv Toronto] * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20070205201344/http://www.lepouceux.com/ Beajiñ da dToronto] [[Rummad:Kêrioù Ontario]] [[Rummad:Ontario]] [[Rummad:Kêrioù distrujet gant un tan-gwall]] 24go270ah4e6vjtnnumc2zi6n9723o0 0 50561 2191056 2106570 2026-05-14T16:29:47Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191056 wikitext text/x-wiki [[Skeudenn:Prince Albert piercing with a 4ga curved barbell.jpg|right|thumb]] Un doare [[toullgorferezh]] eo ar '''Priñs Albert''' ma vez toullet ul lodenn eus [[ardivink-genel]] ar baotred. Toullet e vez dindan ar [[kalc'h|vezenn]] dre ar [[kalc'h|frenom]] eus an diabarzh o lakaet e vez an nadoe da dremen dre [[kan an troazh]]. Ma'z eo bet [[Trodroc'hañ|trodroc'het]] [[pod-mezenn|pod ar vezenn]] e c'hell ar c'halc'h bezañ toullet er c'hreiz, a-hend-all e rank bezañ toullet a-gostez evit ma c'hell ar bravig chom plat dindan ar pod-mezenn mar bez ezhomm. Pareañ a ra buan a-walc'h e-keñver meur a doullgorfadurioù all, dindan 2-4 sizhunvezh dre vras, daoust ha ma c'hell gwadiñ gwezh ha gwezhall ar devezhioù kentañ. A devezh kenañ e kaver gwad en [[troazh]] peurliesañ ha dont a ra an troazh er-maez eus an toull er [[kan troazh|c'han troazh]] alies a-walc'h, ha neuze e c'hell rankout mont en e goazez evit troazhañ un den bet toullet e galc'h evel-hen. N'ouzer ket pere eo orinoù resis an doare toullgorfadurezh-mañ daoust ha ma kreder stank e oa bet gwisket gant Priñs Albert, gwaz a rouanez Victoria eus ar [[Rouantelezh-Unanet]], a hañvel bezañ ur vojenn nevez-krouet d'ar mare ma oa deuet da vezañ brudet an amzer a-vremañ a-drugarez d'an toullgorfadour [[Jim Ward]] e deroù ar bloavezhioù [[1970]]. Er penn-kentañ e veze graet gant paotred [[Heñvelrevelezh|heñvelrevel]], met tamm-ha-tamm eo deuet da vezañ unan eus an doareoù toullkorfadur kaset da-benn an aliesañ e ardivink genel ar baotred dre vras, sur-mat abalaour d'ar fed m'eo aes a-walc'h d'ober ha dre ma paree buan ivez. == Pennadoù kar a dost == * [[Priñsez Albertina (toullgorferezh)|Priñsez Albertina]] * [[Priñs Albert tu-gin]] == Pennadoù kar a bell == * [[Albert]] == Liammoù diavaez: == * [http://ukfetish.info/?article=117 UK Fetish Info: Getting a PA piercing] * [https://web.archive.org/web/20090218213846/http://ukfetish.info/?article=174 UK Fetish Info: Living with a PA piercing] {{Toullgorferezh pennañ}} [[Rummad:Toullgorferezh]] o5np0t7ql5zq7uo5dlwjhw0ohi5zm93 0 50621 2191092 2184054 2026-05-15T09:10:49Z ~2026-29362-28 91575 /* Unvezioù Lejionoù Waffen-SS Estren */ 2191092 wikitext text/x-wiki Pa voe krouet ar [[Waffen-SS]] e oa diazezet war an emouestlañ. Azalek miz Eost [[1942]] e voe rediet ar re anvet ''[[malgré-nous]]'' da gemer perzh, hag e voent lakaet e rannoù [[SS]], en o zouez : ''[[Rann SS Das Reich|Das Reich]]''. Azalek ar goañv [[1943]] e voe rediet ivez an holl dud a orin alaman a oa o chom e diavaez Alamagn. Goude-se e voe rediet unvezioù ar [[Wehrmacht]] da gendeuziñ gant ar [[Waffen-SS]]{{Daveoù a vank}}. Tamm-ha-tamm e voe lakaet e-barzh ivez unvezioù bihanoc'h, evel da skouer al [[Légion des Volontaires Français]]. War an holl dalbennoù e vrezeljont, war-bouez hini [[Afrika]]. Torfedoù-brezel a rejont ivez, koulz war [[Talbenn ar Reter (Eil Brezel-bed)|dalbenn ar reter]] hag hini ar c'hornôg, hag ivez e-pad emsavadeg [[Varsovia]]. Diwar an 38 rann a oa er [[Waffen-SS]] e voe krouet 15 anezho goude ar gwalldaol c'hwitet a-enep da [[Hitler]] d'an 20 a viz Gouere [[1944]]. == Aozadur ar Waffen-SS == Ennañ e oa meur a unvez disheñvel an eil diouzh eben a-fed ment : kommando, batailhon, kompagnunezh, rejimant, brigadenn, rann, korf-arme, arme, strollad armeoù pe c'hoazh talbenn. == Rannoù Waffen-SS == Er rannoù Waffen-SS e oa 7 rann troadegiezh, 6 rann menezioù, 3 rann marc'hegerezh (ha 2 rann gant kosaked), 7 rann houarnwisket ha 6 rann mekanikerezh. Aozet e voent a-feur ma'z ae ar brezel war-raok, ha diouzh an ezhomm. === Unvezioù alaman === * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[1añ Panzerdivision SS Leibstandarte Adolf Hitler]], aozet d'ar 17 a viz Meurzh 1933. [[Restr:Standarte für die Leibstandarte SS Adolf Hitler 1940.svg|22px]] [[Restr:1. SS-Panzer-Division Leibstandarte-SS Adolf Hitler.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[2vet Panzerdivision SS Das Reich]], aozet e miz Ebrel 1940 diwar rejimantoù SS liesseurt [[Restr:SS-Panzer-Division symbol.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[3de Rann SS Totenkopf |3de rann Panzerdivision SS Totenkopf]], aozet e miz Here 1939, enni sternidi ''SS-Totenkopfstandarten'' [[Restr:SS Totenkopf Standarte.svg|20px]] [[Restr:3rd SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[4re rann SS Polizei Panzergrenadier Division]], aozet e miz Here 1939, kentruzet gant Waffen-SS e dibenn miz C'hwevrer 1942 [[Restr:4. SS-Polizei-Panzergrenadier-Division.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[6vet rann SS menezioù Norzh]], aozet e miz Gwengolo 1942 [[Restr:6th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[7vet rann SS emouestlidi ar menezioù Prinz Eugen]], aozet e miz Here 1942 [[Restr:7th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[8vet rann SS marc'hegerezh Florian Geyer]], aozet e miz Gwengolo 1942 [[Restr:8th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[9vet Panzerdivision SS Hohenstaufen]], aozet e miz C'hwevrer 1943 [[Restr:9th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[10vet Panzerdivision SS Frundsberg]], aozet e miz C'hwevrer 1943 [[Restr:10th SS Divsion Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[12vet Panzerdivision SS Hitlerjugend]], aozet e miz Gouere 1943 gant emouestlidi o tont eus [[Hitlerjugend]] [[Restr:12SSHJinsig.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[16vet Panzer grenadennerien Rann SS Reichsführer-SS]], aozet e miz Here 1943 [[Restr:16th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[17vet Panzer grenadennerien Division SS Götz Von Berlichingen]], aozet e miz Du 1943 [[Restr:17th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[18vet Panzer Greunaderien Division SS Horst Wessel]], aozet e dibenn miz Genver 1944 [[Restr:18th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[24vet rann SS emouestlidi ar menezioù Karstjäger]], aozet e miz Eost 1944 [[Restr:25. Waffen-SS-Division („Karstjäger”)(2. Version).svg|22px]] [[Restr:24. Waffen-SS-Division („Karstjäger”)(3. Version).svg|22px]] [[Restr:24th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[32vet rann SS grenadennerien emouestlet 30 a viz Genver]], aozet e dibenn miz Kerzu 1944 [[Restr:32divss.gif|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[35vet rann SS grenadennerien bolis]], aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:35divss.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[36vet rann SS grenadennerien]] (a gemer plas an SS-Sturmbrigade Dirlewanger), aozet e dibenn miz C'hwevrer 1945 [[Restr:36divss.gif|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[37vet rann SS emouestlidi varc'hegerezh Lützow]], aozet e dibenn miz C'hwevrer 1945 [[Restr:37divss.gif|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[38vet rann SS grenadennerien Nibelungen]], aozet e miz Ebrel 1945 [[Restr:38th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[6vet SS Panzer Armee]], aozet e dibenn miz Gwengolo 1944 * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[Werwolf]] [[Restr:Werwolf Wimpel.svg|22px]] === Unvezioù nann-alaman === ==== Unvezioù norzheuropat ==== * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[Restr:Flag of Denmark.svg|22px]] [[Restr:Flag of Norway.svg|22px]] [[Restr:Flag of the Netherlands.svg|22px]] [[Restr:Flag of Sweden.svg|22px]] [[Restr:Flag of Finland.svg|22px]] [[5vet Panzerdivision SS Wiking]], aozet e miz Du 1940, enni emouestlidi eus [[Norvegia]], [[Danmark]] hag eus ar Broioù balt [[Restr:Colour of the Viken Battalion 1941.svg|22px]] [[Restr:Colour of the 1st Police Company, Waffen-SS.svg|22px]] [[Restr:Finnische_Legion.svg|22px]] [[Restr:5th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Denmark.svg|22px]] [[Restr:Flag of Norway.svg|22px]] [[11vet Panzer grenadennerien emouestlidi SS Nordland]], aozet e miz Gouere 1943 [[Restr:Norske Legion1.jpg|22px]] [[Restr:Schalburg_Corps.svg|22px]] [[Restr:11. SS-Freiwilligen-Panzergrenadier-Division „Nordland“.svg|22px]] ==== Unvezioù belgiat ==== * [[Restr:Flag_of_Flanders.svg|22px]] [[27vet rann SS grenadennerien Langemarck]] aozet e miz Here 1944 [[Restr:Great flag of the Freiwilligen Legion Flandern 1941.svg|22px]] [[Restr:27. SS-Freiwilligen-Grenadier-Division „Langemarck“ (1. flämische).svg|22px]] * [[Restr:Flag_of_Wallonia.svg|22px]] [[Rann SS Wallonia]], aozet e miz Here 1944 [[Restr:Wallonische Legion Kompaniefahne.jpg|22px]] [[Restr:28. SS-Freiwilligen-Grenadier-Division, „Wallonien”.svg|22px]] ==== Unvezioù gall ==== * [[Restr:Flag of France.svg|22px]] [[Restr:Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg|22px]] [[Sturmbrigade SS Frankreich|Französische SS Freiwilligen Sturmbrigade]] * [[Restr:Flag of France.svg|22px]] [[Restr:Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg|22px]] [[Rann-arme_Karl-Veur|33vet Brigadenn SS grennadenerien Karl-Veur]], aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:33. SS-Waffen-Grenadier-Division „Charlemagne”.svg|22px]] ==== Unvezioù slav ==== * [[Restr:Flag of Independent State of Croatia.svg|22px]] [[13vet rann SS menezioù Handschar]], aozet e miz Meurzh 1943 [[Restr:Handschar-13th-SS-Division-Emblem.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Ukrainian People's Republic (non-official, 1917).svg|22px]] [[Rann SS Galizien]], aozet e miz Gwengolo 1943 [[Restr:14. SS-Freiwilligen-Infanterie-Division „Galizien”.svg|22px]] [[Restr:Dyvizia Galychyna-rukav.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Independent State of Croatia.svg|22px]] [[23de rannn SS menezioù Kama]], aozet e miz Even 1944 [[Restr:23rd SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Russia.svg|22px]] [[29vet rann SS grenadennerien RONA]], pe Brigadenn Kaminsky aozet e miz Eost 1944 [[Restr:SS-Sturmbrigade „RONA” (alternative Version).svg|22px]] [[Restr:SS-Sturmbrigade „RONA”.svg|22px]] [[Restr:29. Waffen-SS- Grenadier-Division „Rona” (1. russisch).svg|22px]] * [[Restr:Flag of Russia.svg|22px]] [[30vet rannn SS grenadennerien]], aozet e miz Eost 1944 [[Restr:30th Waffen Grenadier Division of the SS.svg|22px]] ==== Unvezioù balt ==== * [[Restr:Flag of Latvia.svg|20px]] [[15vet rann SS grenadennerien]] aozet e Lettonia miz Gwengolo 1943 [[Restr:15divss.svg|20px]] * [[Restr:Flag of Latvia.svg|20px]] [[19vet rann SS grenadennerien]] aozet e Lettonia miz Genver 1944 [[Restr:19th SS Division Logo.svg|20px]] * [[Restr:Flag of Estonia.svg|20px]] [[20vet rann SS grenadennerien (1añ estoniat)]] aozet en Estonia e dibenn miz Genver 1944 [[Restr:Estnische Legion.svg|20px]] [[Restr:20th SS Division Logo.svg|20px]] ==== Unvezioù neerlandat ==== * [[Restr:Flag of the Netherlands.svg|22px]] [[23de Panzerdivision emouestlidi SS Nederland]] aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:23rd SS Division Logo "Nederland".svg|22px]] * [[Restr:Flag of the Netherlands.svg|22px]] [[34vet rann SS grenadennerien emouestlet Landstorm Nederland]], aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:34th SS Division Logo.svg|22px]] ==== Unvezioù albanian ==== * [[Restr:21st SS Division Logo.svg|20px]] [[21añ rann SS menezioù Skanderberg]], aozet e miz Mae 1944 [[Restr:21st SS Division Logo.svg|20px]] ==== Unvezioù hungarian ==== * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[22vet rann SS emouestlidi varc'hegerezh Maria Theresia]], aozet e dibenn miz Ebrel 1944 [[Restr:22nd SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[25vet rann Waffen Grenadier eus an SS Hunyadi (1añ Hungariat)]], aozet e miz Du 1944 [[Restr:25th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[26vet rann Waffen Grenadier eus an SS (2vet Hungariat)]], pe Gömbös, aozet e dibenn miz Genver 1945 [[Restr:26th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[31añ rannn SS grenadennerien emoustlet Böhmen-Mähren pe batschka]], aozet e miz Here 1944, enni ''[[Volksdeutsche]]'' eus [[Hungaria]] ha Hungariz [[Restr:31divss.gif|22px]] ==== Unvezioù liesseurt ==== * [[Restr:War flag of the Italian Social Republic.svg|22px]] [[29vet rann SS grenadennerien (Italia)]], aozet e miz Meurzh 1945 [[Restr:29. Waffen-SS-Grenadier-Division („Italia“).svg|22px]] * [[Restr:Balkenkreuz.svg|22px]] [[Panzer Division Kempf]], unvez verrbad, enni ur meskaj arme ha Waffen-SS. == Unvezioù Lejionoù Waffen-SS Estren == * [[Restr:Flag of the United Kingdom.svg|22px]] [[SS British Free Corps]] (SS Breizh-Veur) [[Restr:British Union of Fascists Honour Standard.svg|20px]] * [[Restr:Flag of India.svg|22px]] [[SS Freies Indien Legion]] (SS India) [[RestrIndische Legion.svg|22px]] * [[Restr:1st Cossacks Division.svg|22px]] [[Restr:Astrakhan Cossacks 1941.png|22px]] [[XVvet rann SS marc'hegeien gosak]] * [[Restr:Caucasian-avar-khanate-flag-dagestan-north-caucasus.jpg|22px]] [[Restr:Flag of Azerbaijan.svg|22px]] [[Restr:Flag of Armenia.svg|22px]] [[Restr:Flag of Georgia (1918-1921).svg|22px]] [[Kaukasicher Waffen-Verband der SS]] (SS kaokasian emezili Kaokaz an norzh) * [[Restr:Kokbayraq flag.svg|22px]] [[Restr:Flag of Azerbaijan.svg|22px]] [[Restr:Idel-ural.png|22px]] [[Osttürkischer Waffen-Verband der SS]] (SS kaokasian, emezili Azia kreizh) * [[Restr:Bezen Perrot.gif|22px]] [[Restr:Flag of Brittany (Gwenn ha du).svg|22px]] [[Bezen_Perrot|Der bretonische Waffenverband der SS]] (SS breton) == Unvezioù all == * [[SS Jagdverbände]] (kommando chase) * [[SS Friedenthal-Einheiten]] * [[SS Fallschirmjägerbatallion 500]] (Batailhon harzlammerien SS 500 ; unvez peurreizhañ) * [[SS Fallschirmjägerbatallion 600]] (Batailhon harzlammerien SS 600 ; unvez peurreizhañ) == Levrlennadur == * Kristian Hamon, Les nationalistes Bretons sous l’occupation, Fouenant, Yoran Embanner, 2004, (ISBN 2-9521446-1-3) * Kristian Hamon, Le Bezen Perrot : 1944, des nationalistes bretons sous l'uniforme allemand, Fouenant, Yoran Embanner, 2004, (ISBN 2-914855-19-2) * Gregory Bouysse, Légion des Volontaires Français, Bezen Perrot & Brigade Nord-Africaine, Lulu.com, 2012 * Pierre-Philippe Lambert, Gérard Le Marec: Les Français sous le casque allemand. Embannadur Grancher, Pariz 2009, (ISBN 978-2-7339-1098-6) * Jean-Luc Leleu, La Waffen-SS, soldats politiques en guerre, Perrin, 2007 (ISBN 978-2-2620-2488-8) * [[Omer Bartov]], ''L'armée d'Hitler. La Wehrmacht, les nazis et la guerre'', Hachette, 1999 (ISBN 2-01-279151-4) * [[Antony Beevor]] ''La chute de Berlin'', Editions de Fallois, Le livre de Poche, 2002 (ISBN 2253109649 ) * Eddy De Bruyne & Marc Rikmenspoel, ''For Rex and Belgium : Léon Degrelle and Walloon Political & Military Collaboration 1940-1945'', Helion, [[2004]] (ISBN 1-87462232-9) * [[François Duprat (homme politique)|François Duprat]], ''Histoire des SS'', Les Sept Couleurs, 1968 (Fichenn BnF Nnn FRBNF32988941). * Gaël Eismann, Stefan Maertens, (dir.), ''Occupation et répression militaires allemandes, 1939-1945'', Autrement, coll. Mémoires/Histoire, 2006 (ISBN 9782746709300) * [[Raul Hilberg]], ''La destruction des Juifs d'Europe'', Gallimard, Folio Histoire, 2006, 3 levrenn (ISBN 2-0703-0983-5) * [[Heinrich Himmler]], ''Discours secrets'', Paris, Gallimard, 1978 (ISBN 2070296458 ) * Höne Heinz, Troer Bernard Kreiss ''L'ordre noir, Histoire de la SS'', Casterman, 1972 * Christian Ingrao, ''Les chasseurs noirs. La brigade Dirlewanger'', Perrin, 2006 (ISBN 2-2620-2424-3) * [[Guido Knopp]], ''Les SS, un avertissement de l'histoire'', Presses de la Cité, 2006 (ISBN 978-2-2580-6417-1) * Laurent Latruwe, Georgana Kostic, ''La division Skandberg. Histoire des Waffen-SS albanais. Des origines idéologiques aux débuts de la Guerre froide'', Godefroy de Bouillon, 2004 (ISBN 2-8419-1172-1) * {{en}} Peter Paddfield, ''Himmler, Reichsführer SS'', Papermarc, 1995. * Amandine Rochas, ''La Handschar. Histoire d'une division de Waffen-SS bosniaque'', L'Harmattan, 2007 (ISBN 978-2-2960-3117-3) * Georges H. Stein, Histoire de la Waffen SS, Stock, Le Livre de Poche, 1977 * Georg Tessin ''«Verbände und Truppen der Deutschen Wehrmacht und Waffen-SS 1939-1945»'', 16 levrenn * Annette Wieviorka Le procès de Nuremberg, Paris, ed. Liana Levi, 2006 (ISBN 2-8674-6420-x) [[Rummad:Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Naziegezh]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945]] [[Rummad:Luioù divodet]] [[Rummad:Waffen-SS]] bvy14jqdu79zwkpw2mpivdbpcsmt3p8 2191096 2191092 2026-05-15T10:16:25Z Dishual 612 /* Unvezioù Lejionoù Waffen-SS Estren */ 2191096 wikitext text/x-wiki Pa voe krouet ar [[Waffen-SS]] e oa diazezet war an emouestlañ. Azalek miz Eost [[1942]] e voe rediet ar re anvet ''[[malgré-nous]]'' da gemer perzh, hag e voent lakaet e rannoù [[SS]], en o zouez : ''[[Rann SS Das Reich|Das Reich]]''. Azalek ar goañv [[1943]] e voe rediet ivez an holl dud a orin alaman a oa o chom e diavaez Alamagn. Goude-se e voe rediet unvezioù ar [[Wehrmacht]] da gendeuziñ gant ar [[Waffen-SS]]{{Daveoù a vank}}. Tamm-ha-tamm e voe lakaet e-barzh ivez unvezioù bihanoc'h, evel da skouer al [[Légion des Volontaires Français]]. War an holl dalbennoù e vrezeljont, war-bouez hini [[Afrika]]. Torfedoù-brezel a rejont ivez, koulz war [[Talbenn ar Reter (Eil Brezel-bed)|dalbenn ar reter]] hag hini ar c'hornôg, hag ivez e-pad emsavadeg [[Varsovia]]. Diwar an 38 rann a oa er [[Waffen-SS]] e voe krouet 15 anezho goude ar gwalldaol c'hwitet a-enep da [[Hitler]] d'an 20 a viz Gouere [[1944]]. == Aozadur ar Waffen-SS == Ennañ e oa meur a unvez disheñvel an eil diouzh eben a-fed ment : kommando, batailhon, kompagnunezh, rejimant, brigadenn, rann, korf-arme, arme, strollad armeoù pe c'hoazh talbenn. == Rannoù Waffen-SS == Er rannoù Waffen-SS e oa 7 rann troadegiezh, 6 rann menezioù, 3 rann marc'hegerezh (ha 2 rann gant kosaked), 7 rann houarnwisket ha 6 rann mekanikerezh. Aozet e voent a-feur ma'z ae ar brezel war-raok, ha diouzh an ezhomm. === Unvezioù alaman === * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[1añ Panzerdivision SS Leibstandarte Adolf Hitler]], aozet d'ar 17 a viz Meurzh 1933. [[Restr:Standarte für die Leibstandarte SS Adolf Hitler 1940.svg|22px]] [[Restr:1. SS-Panzer-Division Leibstandarte-SS Adolf Hitler.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[2vet Panzerdivision SS Das Reich]], aozet e miz Ebrel 1940 diwar rejimantoù SS liesseurt [[Restr:SS-Panzer-Division symbol.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[3de Rann SS Totenkopf |3de rann Panzerdivision SS Totenkopf]], aozet e miz Here 1939, enni sternidi ''SS-Totenkopfstandarten'' [[Restr:SS Totenkopf Standarte.svg|20px]] [[Restr:3rd SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[4re rann SS Polizei Panzergrenadier Division]], aozet e miz Here 1939, kentruzet gant Waffen-SS e dibenn miz C'hwevrer 1942 [[Restr:4. SS-Polizei-Panzergrenadier-Division.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[6vet rann SS menezioù Norzh]], aozet e miz Gwengolo 1942 [[Restr:6th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[7vet rann SS emouestlidi ar menezioù Prinz Eugen]], aozet e miz Here 1942 [[Restr:7th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[8vet rann SS marc'hegerezh Florian Geyer]], aozet e miz Gwengolo 1942 [[Restr:8th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[9vet Panzerdivision SS Hohenstaufen]], aozet e miz C'hwevrer 1943 [[Restr:9th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[10vet Panzerdivision SS Frundsberg]], aozet e miz C'hwevrer 1943 [[Restr:10th SS Divsion Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[12vet Panzerdivision SS Hitlerjugend]], aozet e miz Gouere 1943 gant emouestlidi o tont eus [[Hitlerjugend]] [[Restr:12SSHJinsig.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[16vet Panzer grenadennerien Rann SS Reichsführer-SS]], aozet e miz Here 1943 [[Restr:16th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[17vet Panzer grenadennerien Division SS Götz Von Berlichingen]], aozet e miz Du 1943 [[Restr:17th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[18vet Panzer Greunaderien Division SS Horst Wessel]], aozet e dibenn miz Genver 1944 [[Restr:18th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[24vet rann SS emouestlidi ar menezioù Karstjäger]], aozet e miz Eost 1944 [[Restr:25. Waffen-SS-Division („Karstjäger”)(2. Version).svg|22px]] [[Restr:24. Waffen-SS-Division („Karstjäger”)(3. Version).svg|22px]] [[Restr:24th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[32vet rann SS grenadennerien emouestlet 30 a viz Genver]], aozet e dibenn miz Kerzu 1944 [[Restr:32divss.gif|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[35vet rann SS grenadennerien bolis]], aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:35divss.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[36vet rann SS grenadennerien]] (a gemer plas an SS-Sturmbrigade Dirlewanger), aozet e dibenn miz C'hwevrer 1945 [[Restr:36divss.gif|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[37vet rann SS emouestlidi varc'hegerezh Lützow]], aozet e dibenn miz C'hwevrer 1945 [[Restr:37divss.gif|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[38vet rann SS grenadennerien Nibelungen]], aozet e miz Ebrel 1945 [[Restr:38th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[6vet SS Panzer Armee]], aozet e dibenn miz Gwengolo 1944 * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[Werwolf]] [[Restr:Werwolf Wimpel.svg|22px]] === Unvezioù nann-alaman === ==== Unvezioù norzheuropat ==== * [[Restr:Flag of German Reich (1935–1945).svg|22px]] [[Restr:Flag of Denmark.svg|22px]] [[Restr:Flag of Norway.svg|22px]] [[Restr:Flag of the Netherlands.svg|22px]] [[Restr:Flag of Sweden.svg|22px]] [[Restr:Flag of Finland.svg|22px]] [[5vet Panzerdivision SS Wiking]], aozet e miz Du 1940, enni emouestlidi eus [[Norvegia]], [[Danmark]] hag eus ar Broioù balt [[Restr:Colour of the Viken Battalion 1941.svg|22px]] [[Restr:Colour of the 1st Police Company, Waffen-SS.svg|22px]] [[Restr:Finnische_Legion.svg|22px]] [[Restr:5th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Denmark.svg|22px]] [[Restr:Flag of Norway.svg|22px]] [[11vet Panzer grenadennerien emouestlidi SS Nordland]], aozet e miz Gouere 1943 [[Restr:Norske Legion1.jpg|22px]] [[Restr:Schalburg_Corps.svg|22px]] [[Restr:11. SS-Freiwilligen-Panzergrenadier-Division „Nordland“.svg|22px]] ==== Unvezioù belgiat ==== * [[Restr:Flag_of_Flanders.svg|22px]] [[27vet rann SS grenadennerien Langemarck]] aozet e miz Here 1944 [[Restr:Great flag of the Freiwilligen Legion Flandern 1941.svg|22px]] [[Restr:27. SS-Freiwilligen-Grenadier-Division „Langemarck“ (1. flämische).svg|22px]] * [[Restr:Flag_of_Wallonia.svg|22px]] [[Rann SS Wallonia]], aozet e miz Here 1944 [[Restr:Wallonische Legion Kompaniefahne.jpg|22px]] [[Restr:28. SS-Freiwilligen-Grenadier-Division, „Wallonien”.svg|22px]] ==== Unvezioù gall ==== * [[Restr:Flag of France.svg|22px]] [[Restr:Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg|22px]] [[Sturmbrigade SS Frankreich|Französische SS Freiwilligen Sturmbrigade]] * [[Restr:Flag of France.svg|22px]] [[Restr:Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg|22px]] [[Rann-arme_Karl-Veur|33vet Brigadenn SS grennadenerien Karl-Veur]], aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:33. SS-Waffen-Grenadier-Division „Charlemagne”.svg|22px]] ==== Unvezioù slav ==== * [[Restr:Flag of Independent State of Croatia.svg|22px]] [[13vet rann SS menezioù Handschar]], aozet e miz Meurzh 1943 [[Restr:Handschar-13th-SS-Division-Emblem.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Ukrainian People's Republic (non-official, 1917).svg|22px]] [[Rann SS Galizien]], aozet e miz Gwengolo 1943 [[Restr:14. SS-Freiwilligen-Infanterie-Division „Galizien”.svg|22px]] [[Restr:Dyvizia Galychyna-rukav.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Independent State of Croatia.svg|22px]] [[23de rannn SS menezioù Kama]], aozet e miz Even 1944 [[Restr:23rd SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:Flag of Russia.svg|22px]] [[29vet rann SS grenadennerien RONA]], pe Brigadenn Kaminsky aozet e miz Eost 1944 [[Restr:SS-Sturmbrigade „RONA” (alternative Version).svg|22px]] [[Restr:SS-Sturmbrigade „RONA”.svg|22px]] [[Restr:29. Waffen-SS- Grenadier-Division „Rona” (1. russisch).svg|22px]] * [[Restr:Flag of Russia.svg|22px]] [[30vet rannn SS grenadennerien]], aozet e miz Eost 1944 [[Restr:30th Waffen Grenadier Division of the SS.svg|22px]] ==== Unvezioù balt ==== * [[Restr:Flag of Latvia.svg|20px]] [[15vet rann SS grenadennerien]] aozet e Lettonia miz Gwengolo 1943 [[Restr:15divss.svg|20px]] * [[Restr:Flag of Latvia.svg|20px]] [[19vet rann SS grenadennerien]] aozet e Lettonia miz Genver 1944 [[Restr:19th SS Division Logo.svg|20px]] * [[Restr:Flag of Estonia.svg|20px]] [[20vet rann SS grenadennerien (1añ estoniat)]] aozet en Estonia e dibenn miz Genver 1944 [[Restr:Estnische Legion.svg|20px]] [[Restr:20th SS Division Logo.svg|20px]] ==== Unvezioù neerlandat ==== * [[Restr:Flag of the Netherlands.svg|22px]] [[23de Panzerdivision emouestlidi SS Nederland]] aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:23rd SS Division Logo "Nederland".svg|22px]] * [[Restr:Flag of the Netherlands.svg|22px]] [[34vet rann SS grenadennerien emouestlet Landstorm Nederland]], aozet e miz C'hwevrer 1945 [[Restr:34th SS Division Logo.svg|22px]] ==== Unvezioù albanian ==== * [[Restr:21st SS Division Logo.svg|20px]] [[21añ rann SS menezioù Skanderberg]], aozet e miz Mae 1944 [[Restr:21st SS Division Logo.svg|20px]] ==== Unvezioù hungarian ==== * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[22vet rann SS emouestlidi varc'hegerezh Maria Theresia]], aozet e dibenn miz Ebrel 1944 [[Restr:22nd SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[25vet rann Waffen Grenadier eus an SS Hunyadi (1añ Hungariat)]], aozet e miz Du 1944 [[Restr:25th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[26vet rann Waffen Grenadier eus an SS (2vet Hungariat)]], pe Gömbös, aozet e dibenn miz Genver 1945 [[Restr:26th SS Division Logo.svg|22px]] * [[Restr:War Flag of Hungary (1939-1945, size IV).svg|22px]] [[31añ rannn SS grenadennerien emoustlet Böhmen-Mähren pe batschka]], aozet e miz Here 1944, enni ''[[Volksdeutsche]]'' eus [[Hungaria]] ha Hungariz [[Restr:31divss.gif|22px]] ==== Unvezioù liesseurt ==== * [[Restr:War flag of the Italian Social Republic.svg|22px]] [[29vet rann SS grenadennerien (Italia)]], aozet e miz Meurzh 1945 [[Restr:29. Waffen-SS-Grenadier-Division („Italia“).svg|22px]] * [[Restr:Balkenkreuz.svg|22px]] [[Panzer Division Kempf]], unvez verrbad, enni ur meskaj arme ha Waffen-SS. == Unvezioù Lejionoù Waffen-SS Estren == * [[Restr:Flag of the United Kingdom.svg|22px]] [[SS British Free Corps]] (SS Breizh-Veur) [[Restr:British Union of Fascists Honour Standard.svg|20px]] * [[Restr:Flag of India.svg|22px]] [[SS Freies Indien Legion]] (SS India) [[Restr:Indische Legion.svg|22px]] * [[Restr:1st Cossacks Division.svg|22px]] [[Restr:Astrakhan Cossacks 1941.png|22px]] [[XVvet rann SS marc'hegeien gosak]] * [[Restr:Caucasian-avar-khanate-flag-dagestan-north-caucasus.jpg|22px]] [[Restr:Flag of Azerbaijan.svg|22px]] [[Restr:Flag of Armenia.svg|22px]] [[Restr:Flag of Georgia (1918-1921).svg|22px]] [[Kaukasicher Waffen-Verband der SS]] (SS kaokasian emezili Kaokaz an norzh) * [[Restr:Kokbayraq flag.svg|22px]] [[Restr:Flag of Azerbaijan.svg|22px]] [[Restr:Idel-ural.png|22px]] [[Osttürkischer Waffen-Verband der SS]] (SS kaokasian, emezili Azia kreizh) * [[Restr:Bezen Perrot.gif|22px]] [[Restr:Flag of Brittany (Gwenn ha du).svg|22px]] [[Bezen_Perrot|Der bretonische Waffenverband der SS]] (SS breton) == Unvezioù all == * [[SS Jagdverbände]] (kommando chase) * [[SS Friedenthal-Einheiten]] * [[SS Fallschirmjägerbatallion 500]] (Batailhon harzlammerien SS 500 ; unvez peurreizhañ) * [[SS Fallschirmjägerbatallion 600]] (Batailhon harzlammerien SS 600 ; unvez peurreizhañ) == Levrlennadur == * Kristian Hamon, Les nationalistes Bretons sous l’occupation, Fouenant, Yoran Embanner, 2004, (ISBN 2-9521446-1-3) * Kristian Hamon, Le Bezen Perrot : 1944, des nationalistes bretons sous l'uniforme allemand, Fouenant, Yoran Embanner, 2004, (ISBN 2-914855-19-2) * Gregory Bouysse, Légion des Volontaires Français, Bezen Perrot & Brigade Nord-Africaine, Lulu.com, 2012 * Pierre-Philippe Lambert, Gérard Le Marec: Les Français sous le casque allemand. Embannadur Grancher, Pariz 2009, (ISBN 978-2-7339-1098-6) * Jean-Luc Leleu, La Waffen-SS, soldats politiques en guerre, Perrin, 2007 (ISBN 978-2-2620-2488-8) * [[Omer Bartov]], ''L'armée d'Hitler. La Wehrmacht, les nazis et la guerre'', Hachette, 1999 (ISBN 2-01-279151-4) * [[Antony Beevor]] ''La chute de Berlin'', Editions de Fallois, Le livre de Poche, 2002 (ISBN 2253109649 ) * Eddy De Bruyne & Marc Rikmenspoel, ''For Rex and Belgium : Léon Degrelle and Walloon Political & Military Collaboration 1940-1945'', Helion, [[2004]] (ISBN 1-87462232-9) * [[François Duprat (homme politique)|François Duprat]], ''Histoire des SS'', Les Sept Couleurs, 1968 (Fichenn BnF Nnn FRBNF32988941). * Gaël Eismann, Stefan Maertens, (dir.), ''Occupation et répression militaires allemandes, 1939-1945'', Autrement, coll. Mémoires/Histoire, 2006 (ISBN 9782746709300) * [[Raul Hilberg]], ''La destruction des Juifs d'Europe'', Gallimard, Folio Histoire, 2006, 3 levrenn (ISBN 2-0703-0983-5) * [[Heinrich Himmler]], ''Discours secrets'', Paris, Gallimard, 1978 (ISBN 2070296458 ) * Höne Heinz, Troer Bernard Kreiss ''L'ordre noir, Histoire de la SS'', Casterman, 1972 * Christian Ingrao, ''Les chasseurs noirs. La brigade Dirlewanger'', Perrin, 2006 (ISBN 2-2620-2424-3) * [[Guido Knopp]], ''Les SS, un avertissement de l'histoire'', Presses de la Cité, 2006 (ISBN 978-2-2580-6417-1) * Laurent Latruwe, Georgana Kostic, ''La division Skandberg. Histoire des Waffen-SS albanais. Des origines idéologiques aux débuts de la Guerre froide'', Godefroy de Bouillon, 2004 (ISBN 2-8419-1172-1) * {{en}} Peter Paddfield, ''Himmler, Reichsführer SS'', Papermarc, 1995. * Amandine Rochas, ''La Handschar. Histoire d'une division de Waffen-SS bosniaque'', L'Harmattan, 2007 (ISBN 978-2-2960-3117-3) * Georges H. Stein, Histoire de la Waffen SS, Stock, Le Livre de Poche, 1977 * Georg Tessin ''«Verbände und Truppen der Deutschen Wehrmacht und Waffen-SS 1939-1945»'', 16 levrenn * Annette Wieviorka Le procès de Nuremberg, Paris, ed. Liana Levi, 2006 (ISBN 2-8674-6420-x) [[Rummad:Eil Brezel-bed]] [[Rummad:Naziegezh]] [[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945]] [[Rummad:Luioù divodet]] [[Rummad:Waffen-SS]] fie6yse7okuxvif9by6o4npwsk1dlrf 0 53014 2191080 2137267 2026-05-15T03:23:03Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191080 wikitext text/x-wiki Ur skolaj kristen eo '''skolaj Sant-Jozef Lannuon'''. Alese ez eus deuet meur a emsaver breizhat, en o zouez [[Pêr Bourdellez]], [[Loeiz ar Floc'h]], [[Job Lec'hvien]], [[Pêr ar Gall]], [[Armañs ar C'halvez]], [[Guillaume Dubourg]], [[Yann Talbot]], [[Jakez Konan]], [[Fañch Kerrain]], [[Tangi Louarn]], [[Malo Louarn]] hag [[Erwan Kervella]]. == Istor berr == Kapusined a oa staliet er savadurioù betek [[1830]]. E 1830 e teuas Breudeur ar Skolioù Kristen da gemer o flas. Skarzhet e voe ar re-mañ e penn-kentañ an {{XXvet kantved}} da vare al lezennoù a zipartias an Iliz diouzh ar Stad. E [[1907]] ec'h annezas e savadurioù goullo [[Lannuon]] ar veleien a gelenne e Kloerdi bihan [[Landreger]]. Deuet da vezañ Skolaj Sant-Jozef e kreskas ar skol. Kalz a bañsionidi o deus studiet eno abaoe penn-kentañ an {{XXvet kantved}}. E-touez ar skolidi vrudet e c'heller menegiñ [[Édouard Ollivro]], aozer ''Picou fils de son père'' embannet gant Plon e [[1954]] ha lakaet e brezhoneg (''[[Pikoù mab e dad]]'', [[Mouladurioù Hor Yezh]]) gant [[Jakez Konan]]. Ur skol evit ar baotred oa Sant Jozef betek [[1967]]. === Bossuet === Digoret oa bet e Lannuon e [[1836]] ur skol-lojañ evit ar merc'hed. Kadarnaet oa bet d'an [[9 a viz Gwengolo]] [[1837]]. Staliet da gentañ war an Hent Glas (straed [[Ernest Renan]] bremañ) en em stalias e savadurioù nevez e Krec'h-Avel e [[1838]]. E [[1904]] e oa bet difennet d'ar seurezed kelenn. Ur prantad un tamm diaes a zeuas goude (meur a berc'henn, tachennoù gwerzhet...). Distreiñ a reas Seurezed ar Retred e [[1926]] da Grec'h Avel. E [[1927]] e voe digoret an ''[[Ensavadur Bossuet]]'' evit skoliata ar merc'hed yaouank. 99 skoliadez e [[1944]]-[[1945|45]]. Savadurioù nevez e [[1962]]. Ur chapel nevez a voe savet e [[1966]]. Lakaet eo bet dizimplij gant [[Eskob Sant-Brieg ha Landreger]] e [[1996]]. D'an [[21 a viz Genver]] 1996 e voe kaset relegoù an Aotrounez [[André Le Gall]] ([[1758]]-[[1794]]) ha [[François Lageat]] eus ar chapel da iliz [[Brelevenez]]. Ar relegoù a oa er chapel abaoe [[1853]]. An daou veleg disuj a voe dibennet d'an [[3 a viz Mae]] [[1794]] war ar [[Marc'hallac'h]] e Lannuon pa voe dibennet [[Ursule Terrier]], gwreg Taupin, an hini he doa roet bod dezho, d'ar 4 dirak he zi e Landreger. 300 skoliadez a oa d'ar mare-se. Bet eo bet an Aotrou [[Armañs ar C'halvez]] aluzener e Bossuet eus [[1963]] da [[1972]]. === Sant Jozef - Bossuet === Adalek [[1967]] e vez skoliataet paotred ha merc'hed asambles. Hervez ar mammennoù e lenner ''Lycée Saint Joseph-Bossuet'' pe ''Collège Saint Joseph'' ha ''Lycée Bossuet''. Liammet eo an div skol. E [[2010]] e oa {{formatnum:1455}} skoliad, 824 skolajiad ha 631 lisead. Klasoù goude ar [[bachelouriezh|vachelouriezh]] a zo. Unan eus skolioù eil derez pouezus Lannuon eo ''Sant Jozef - Bossuet''. == Ar chapel == {{Pennad pennañ|Chapel Skolaj Sant-Jozef Lannuon}} Brudet eo skolaj Sant Jozef evit e chapel bet savet etre 1936 ha 1937. [[James Bouillé]] oa an adeiladour pe disavour. [[Xavier de Langlais]] en deus livet [[Hent ar Groaz]] ha murlivadur ar penn-chantele. Kalzik arzourien hag artizaned a labouras war ar chapel a zo gwelet evel unan eus pennoberennoù ar ''[[Seiz Breur]]''. ==Liammoù diavaez== *{{fr}} [http://www.saintjosephlannion.fr Lec'hienn ofisiel] *{{fr}} [https://web.archive.org/web/20130328184904/http://stjo.lannion.free.fr/ec_ln/ec_lannion.htm Lec'hienn ar skolidi gozh (istor, skeudennoù, h.a.)] [[Rummad:Skolioù Breizh]] thezjnk3g71e0h0vl31kdqqtggs9ghd 0 63467 2191099 2019619 2026-05-15T11:23:47Z Couiros22 27307 2191099 wikitext text/x-wiki {{Taxobox Loen | Marc'heg marellek | Marbled godwit iconic (23044849905).jpg | statud=LC}} {{Taxobox Phylum | Chordata }} {{Taxobox Classis | Aves }} {{Taxobox Familia | Scolopacidae}} {{Taxobox Genus | Limosa}} {{Taxobox Anv skiantel |Limosa fedoa| [[Linnaeus]], [[1758]] }} {{Taxobox Echu}} Ar '''marc'heg marellek''' (''Limosa fedoa'') zo un [[evn]] hirc'harek. == Rummatadur == Diouzh an evnoniourien e vez renket ar [[marc'heg (evn)|marc'heged]] en [[urzhiad]] ''[[Charadriiformes]]'' pe ''[[Ciconiiformes]]''. ==Annez== Bevañ a ra e [[Norzhamerika]]<ref>[https://web.archive.org/web/20150914232948/http://www.birdlife.org/datazone/species/factsheet/22693162 Fichenn eus Birdlife]</ref>. {{Commons| Limosa fedoa}} ==Notennoù ha daveennoù== {{Daveoù}} [[Rummad:Evned Norzhamerika]] tgzg0ipwznz0iqfpkjq9y6qffqewh83 0 77536 2191095 2021765 2026-05-15T09:48:21Z Couiros22 27307 2191095 wikitext text/x-wiki {{Taxobox Loen|Sourouc'han skasek|Stilt Sandpiper (29065008787).jpg|statud=LC|Ur sourouc'han skasek.}} {{Taxobox Phylum|Chordata}} {{Taxobox Classis|Aves}} {{Taxobox Ordo|Charadriiformes}} {{Taxobox Familia|Scolopacidae}} {{Taxobox Genus|Calidris}} {{Taxobox Anv skiantel|Calidris himantopus|([[Charles Lucien Bonaparte|Bonaparte]], [[1826]])}} {{Taxobox Echu}} {{Commonscat|Calidris himantopus}} {{Wikispecies|Calidris himantopus}} Ar '''sourouc'han skasek''' (liester : '''sourouc'haned skasek''')<ref>Kinniget en devoa [[Divi gKervella]] '''Sourouc'han bras''' er pennad ''Un distro war anvioù laboused Europa (1)'', [[Hor Yezh|''hor'' YEZH]], niv. 286, Mezheven 2016, pajenn 27 ha degemeret gant TermOfis Ofis publik ar brezhoneg : '''Sourouc'han skasek''' | m. | Sourouc'haned skasek | Bécasseau à échasses | ''Calidris himantopus'' <u>(étudié)</u>.</ref> a zo ur [[spesad]] [[evned]] hirc'harek, ''Calidris himantopus'' an anv skiantel anezhañ. ==Doareoù pennañ== ==Boued== ==Annez== Bevan a ra ar spesad e kornadoù-hanternoz [[Norzhamerika]]<ref>[http://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?lang=BR&avibaseid=ECDE73F2E6E6E622 ''Calidris himantopus'' war al lec'hienn ''Avibase''.]</ref> ha nijal kuit d'un takad hag a ya eus gevred [[Stadoù-Unanet Amerika]] da greisteiz [[Suamerika]] da c'hoañviñ. ==Liammoù diavaez== *{{en}} [https://web.archive.org/web/20150608064958/http://www.birdlife.org/datazone/species/factsheet/22693437 ''Calidris himantopus'' war al lec'hienn BirdLife International.] *{{en}} [http://www.iucnredlist.org/details/22693437/0 ''Calidris himantopus'' war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).] ==Notennoù ha daveennoù== {{Daveoù}} [[Rummad:Evned Alaska]] [[Rummad:Evned Kanada]] [[Rummad:Scolopacidae]] [[Rummad:Sourouc'haned]] e7n8yy2fykl4bku74sqekg3w51xpn6c 0 84107 2191084 2107727 2026-05-15T05:35:34Z Quinlan83 63794 Fix 2191084 wikitext text/x-wiki {{Infobox Sonerezh (arzour) | karta = strollad | anv = Death | alias = | skeudenn = [[Restr:Death Mexico 06-89.jpg|200px]] | alc'hwez = | logo = | bro orin = {{USA}} | bloavezhioù = [[1983]] betek [[2001]] | doare = [[Death metal]] | label = Combat Records<br />Relativity Records<br />Roadrunner Records<br />Nuclear Blast | izili = Chuck Schuldiner †<br />Shannon Hamm<br />Scott Clendenin<br />Richard Christy | izili bet = Gwelet al listenn izeloc'h | endro = | lec'hienn = [http://www.emptywords.org/ www.emptywords.org] }} '''Death''' a oa ur strollad Amerikan [[Death metal]] stummet e 1983. Stummer ar strollad, [[Chuck Schudiner]], a zo gwelet evel pioner an death metal hag ar grindcore<ref>[https://web.archive.org/web/20100806081755/http://www.mtv.com/news/articles/1451543/20011218/death.jhtml Mancini, R. ''Death Frontman Chuck Schuldiner Dies''], MTV.com, December 18, 2001 (accessed August 7, 2008)</ref>. Pa 'z eo marv Schuldiner gant [[krign-bev an empenn]] e [[2001]] eo bet paouezet gant ar strollad<ref>[http://www.emptywords.org/BANDPerryGrayson.htm Grayson, M. Perry ''Precious Memories of Chuck Schuldiner''], EmptyWords.org, 2001 (accessed June 21, 2009)</ref>. Death a zo gwellet evel unan eus ar strolladoù gant ar muiañ a levezon war an death metal. Albom kentañ ar strollad, ''[[Scream Bloody Gore]]'', a zo bet diskrivet evel "pimpatrom kentañ an death metal"<ref name="Allmusic bio">[http://www.allmusic.com/artist/p4050 Allmusic.com] Death Biography</ref> hag an "enroladenn kentañ death metal gwirion"<ref>Aldis, N. & Sherry, J. ''Heavy Metal Thunder'', 2006, San Francisco: Chronicle ISBN 0-8118-5353-5</ref>. Ur buhezskridour eus ar sonerezh en deus skriveet diwar-benn Schuldiner en ur lavarout e oa "Tad an Death Metal"<ref name="Allmusic bio"/>. Koulskoude, Schuldiner en deus dislavaret kement-mañ en ur ziskleriañ, e-pad un atersadenn gant Metal-Rules.com, "Ne gredan ket e dlefen lakaat war va chouk an holl traoù diwar-benn an death metal. N'on nemetken un den 'barzh ur strollad, ha krediñ a ran ez eo Death ur strollad metal."<ref>[http://www.metal-rules.com/interviews/chuck.htm Renda, P. ''Chuck Schuldiner: The pain of a genius''], Metal Rules, (accessed August 5, 2008)</ref> Stad an traoù e 2008 a oa 2 milion a albomoù gwerzhet er bed a-bezh, gant 500 000 eilad gwerzhet e miz Kerzu 2009, er Stadoù-Unanet nemetken, ar pezh en deus lakaet anezho e penn ar gwerzhioù evit ar pezh a-denn ouzh an death metal<ref>current SoundScan (retrieved December 11, 2009)</ref>. == Izili == === Izili e fin ar strollad === * [[Chuck Schuldiner]] – [[kan]], [[gitar]] (1983–2001) * [[Shannon Hamm]] – [[gitar]] (1996–2001) * [[Scott Clendenin]] – [[gitar boud]] (1996–2001) * [[Richard Christy]] – [[taboulinoù]] (1996–2001) === Izili bet === ==== Gitarourien ==== * [[Rick Rozz]] (1983–1985, 1987–1989) * Matt Olivo (1985) * John Hand (1987; n'eo ket bet morse diskleriet er strollad, war un albom pe ur love kennebeut, met lakaet eo e anv evit ''Scream Bloody Gore''<ref>[http://www.emptywords.org/BANDBorivojKrgin.htm Emptywords.org] Death biography</ref>.) * [[Paul Masvidal]] (1989, 1991–1992) * Albert Gonzalez (1990) * [[James Murphy (musician)|James Murphy]] (1989) * [[Andy LaRocque]] (1993) * [[Ralph Santolla]] (1993; n'en deus morse enrollet evit ar strollad met gwelet e vez anezhañ war ar c'hlip "The Philosopher") * Craig Locicero (1993) * Bobby Koelble (1995) ==== Sonerien gutar boud ==== * Scott Carlson (1985) * Erik Meade (1985) * [[Terry Butler]] (1987–1990) * [[Steve DiGiorgio]] (1986, 1991, 1993, 1995 (demo Symbolic nemetken) * Skott Carino (''Human'' Tour) * [[Kelly Conlon]] (1995) * Brian Benson (''Symbolic'' Tour) ==== Taboulinerien ==== * [[Kam Lee]] (1983–1985; kan ivez) * Eric Brecht (1985) * [[Chris Reifert]] (1986–1987) * [[Bill Andrews (drummer)|Bill Andrews]] (1987–1990) * [[Sean Reinert]] (1991–1992) * [[Gene Hoglan]] (1993–1995) * [[Richard Christy]] (1997 - The End) == Pladennoù == === Albomoù studio === * ''[[Scream Bloody Gore]]'' (1987) * ''[[Leprosy (album)|Leprosy]]'' (1988) * ''[[Spiritual Healing (album)|Spiritual Healing]]'' (1990) * ''[[Human (Death album)|Human]]'' (1991) * ''[[Individual Thought Patterns]]'' (1993) * ''[[Symbolic (Death album)|Symbolic]]'' (1995) * ''[[The Sound of Perseverance]]'' (1998) === Demoioù === * ''Death by Metal'' (demo dindan an anv Mantas, 1984) * ''Live in Tampa'' (live-demo, 1984) * ''[[Reign of Terror (demo)|Reign of Terror]]'' (demo, 1984) * ''Live at Ruby's Pub'' (live-demo, 1984) * ''Infernal Death'' (demo, 1985) * ''Rigor Mortis'' (demo, 1985) * ''Back from the Dead'' (demo, 1985) * ''Infernal Live'' (live-demo, 1985) * ''[[Mutilation (demo)|Mutilation]]'' (demo, 1986) === Albomoù Live === * ''[[Live in L.A. (Death & Raw)]]'' (2001) * ''[[Live in Eindhoven]]'' (2001) * ''[[Live in Cottbus '98]]'' (2005) === Albomoù strollañ === * ''[[Fate: The Best of Death]]'' (1992) == Videoioù == * ''Live in Combat Ultimate Revenge 2'' (1988) * ''Live in Houston'' ([[Bootleg recording|Bootleg]], [[VHS]], 04.02.1989) * ''Lack of Comprehension'' (videoclip, 1991) * ''The Philosopher'' (videoclip, 1993) * ''Live in Florence'' ([[VHS]], 10.12.1993) * ''Live in Japan'' ([[DVD]]) * ''Live in Cottbus'' (1998, Official Bootleg) * ''Live in L.A. (Death & Raw)'' (Official Live, [[DVD]]/[[VHS]], 05.12.1998) * ''Live in Music Hall'' (1998, Virus Cable TV) * ''Live in Eindhoven'' (Official Live, [[DVD]]), 2001, [[Nuclear Blast]]) == Daveoù == <references /> {{DEFAULTSORT:Death}} [[Rummad:Strolladoù sonerezh Death metal]] ef6opmsycvrxpn3e9sqyti9zutsu7iv 0 88093 2191059 2049091 2026-05-14T17:53:46Z Ar choler 52661 hizivaat 2191059 wikitext text/x-wiki '''Tro Menez Are''' zo ur gerzhadeg vloaziek aozet da [[Yaou-Bask]] gant skol [[Diwan]] [[Kommanna]] e [[Menez Are]] abaoe [[1989]]. ==Istor == Setu amañ lec'hioù Tro Menez-Are abaoe an hini gentañ betek bremañ ; d'ar {{Deiziad|14|Mae|2026}} e voe an 37{{vet}} tro. {| |- valign="top" | # 1989 : Kommanna. # [[1990]] : Kommanna. # [[1991]] : [[Plouneour-Menez]] # [[1992]] : [[Sant-Riwal]] # [[1993]] : [[Berrien]] # [[1994]] : [[Brasparzh]] # [[1995]] : [[Ar C'hloastr-Plourin]] # [[1996]] : [[Sizun]] # [[1997]] : [[Lopereg]] # [[1998]] : Kommanna # [[1999]] : [[Sant-Tegoneg]] # [[2000]] : [[An Uhelgoad]] # [[2001]] : Sizun # [[2002]] : [[An Dre-Nevez]] # [[2003]] : [[Hañveg]] # [[2004]] : Berrien # [[2005]] : Sant-Tegoneg # [[2006]] : Plouneour-Menez # [[2007]] : [[Gwerliskin]] # [[2008]] : Kommanna | style="padding-left:30px;"| <ol start="21"><li>[[2009]] : [[Brenniliz]]</li> <li>[[2010]] : An Uhelgoad</li> <li>[[2011]] : [[Gwimilio]]</li> <li>[[2012]] : Gwerliskin</li> <li>[[2013]] : Kommanna</li> <li>[[2014]] : [{Pleiber-Krist]]</li> <li>[[2015]] : Sizun</li> <li>[[2016]] : Lopereg</li> <li>[[2017]] : Ar C'hloastr-Plourin</li> <li>[[2018]] : [[Lokmelar]]</li> <li>[[2019]] : [[Skrigneg]]</li> <li>[[2020]] : (An Uhelgoad) ; nullet e 2020 ha [[2021]] en abeg d'ar [[bedreuziad COVID-19]]<ref>{{fr}} [https://www.ouest-france.fr/bretagne/huelgoat-29690/huelgoat-coronavirus-annulation-du-tro-menez-are-2020-6802883 ''Ouest-France'', 08/04/2020]. <small>Kavet: 14 Mae 2026.</small></ref>.</li> <li>[[2022]] : An Uhelgoad</li> <li>[[2023]] : [[Plourin-Montroulez]]</li> <li>[[2024]] : Plouneour-Menez</li> <li>[[2025]] : Brasparzh</li> <li>[[2026]] : [[Sant-Tegoneg-Logeginer]]</li> </ol> |} ==Notennoù== {{Daveoù}} ==Liammoù diavaez== * {{fr}} {{br}} [https://www.tromenezare.bzh/ Lec'hienn ofisiel] [[Rummad:Menez Are]] [[Rummad:Tro-vale]] gxxk0up6nt6ilsrzomjdm7fyfsyy5b0 0 91607 2191078 2069572 2026-05-14T23:27:17Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191078 wikitext text/x-wiki {{databox}} [[Restr:Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha on the Globe (in the United Kingdom).svg|thumb|right|300px|Pelec'h emañ tiriad St Helena, Ascension ha Tristan da Cunha.]] '''Saint Helena, Ascension ha Tristan da Cunha''' a zo un [[Tiriadoù Tramor Breizh-Veur|tiriad tramor eus Breizh-Veur]] hag un [[Tiriadoù Tramor Europa|tiriad tramor eus Europa]] lec'hiet e [[Meurvor Atlantel]] ar Su. Ouzh e ober emañ Enez-[[Saint Helena (enezenn)|Saint Helena]], Enez-[[Ascension]] hag enezeg [[Tristan da Cunha]]. Betek ar 1{{añ}} a viz Gwengolo 2009 e oa anvet '''Saint Helena ha dalc'hoù''' met bremañ emañ an teir lodenn war ar memes pazenn. == Liammoù diavaez == {{Commons|Category:Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha}} * {{en}} [http://www.sainthelena.gov.sh/ Lec'hienn ofisiel Gouarnamant Saint Helena] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20120716062943/http://www.conservation-ascension-island.gov.ac/ Lec'hienn ofisiel Gouarnamant Enez-Ascension] * {{en}} [http://www.tristandc.com/ Lec'hienn ofisiel Tristan da Cunha] [[Rummad:Tiriegezhioù tramor ar Rouantelezh-Unanet]] [[Rummad:Saint Helena, Ascension ha Tristan da Cunha]] lz19br85gnwlz00ub8bk4nhwigngnlr 0 101054 2191091 2135565 2026-05-15T09:10:23Z Dishual 612 2191091 wikitext text/x-wiki {{databox}} [[File:Beccaria - Dei delitti e delle pene - 6043967 A.jpg|thumb|[[Cesare Beccaria]], ''Dei delitti e delle pene'']] '''Kastiz ar marv''' a reer eus ur c'hastiz lezennel a aotren ur [[Stad]] da lazhañ un den a zo bet anzavet da gablus hag unan da nebeutañ eus an torfedoù a zo anvet "mervel" gant [[Gwir (lezenn)|gwir]] ar Stad da vare ar barn. Gant ul lez-varn stadel e vez embannet ar varnedigezh, goude ur prosez ma vez difennet an den tamallet gant un alvokad(ez) pe veur a hini ; gant kargidi e vez kaset al lazh hervez un argerzh bet termenet dre lezenn.<br /> E ken degouezh ma vije lazhet an den hep doujañ d'al lezennoù e teu al lazh da vezañ un torfed all, dre zial, dre justis prevez pe dre abeg pe abeg, hag al lazher(ez) a rank bezañ barnet ivez gant ar Stad. Lies abegoù zo evit kastiz ar marv er Stadoù o deus e viret en o gwir : muntr, spierezh (da geñver ar Stad), trubarderezh (da geñver ar Stad), [[heñvelreviadezh]], [[avoultriezh]], [[renavierezh]], nevid tud, goubrenadur politikel. A-wezhioù e vez kastiz ar marv implijet da venveg politikel a-benn reiñ ur skouer d'ar boblañs : e [[2007]], e [[Korea an Norzh]], e voe lazhet un den dirak 15 000 a dud abalamour m'en devoa pellgomzet d'an estrenvro<ref>[http://www.foxnews.com/story/0,2933,313226,00.html ''Fox News''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. Koulz en egor hag en amzer e kemm ar sell a bar an dud, ar [[Kevredigezh|c'hevredigezhioù]] hag ar [[sevenadur]]ioù war kastiz ar marv. Paot e oa er bed a-bezh gwezhall<ref>War-bouez [[Rus' Kyiv]] ([[IXvet kantved|IXvet]] - [[XIIIvet kantved]]) :* Gwelit : MAGOCSI Paul Robert, ''A History of Ukraine'', University of Toronto Press, Toronto, Kanada, 1996 ISBN 978-0-8020-0830-5 {{en}} </ref>, stourmet e voe outañ e-kerzh [[Kantved ar Sklêrijenn]], raloc'h-ralañ eo abaoe eil darn an [[XXvet kantved]]. Koulz muntrerien hag enebidi [[Politikerezh|politikel]] o deus e c'houzañvet. D'an 18 a viz Gwengolo [[2012]] e oa 100 bro ma oa torr kastiz ar marv dre lezenn ; 7 bro o devoa e dorret dre lezenn evit an torfedoù boutin ; 42 vro o devoa miret kastiz ar marv hep bezañ e lakaet e pleustr e-pad dek vloaz da nebeutañ ; 5 bro o devoa goursezet al lazhoù ; 44 o devoa miret kastiz ar marv hag e lakaet e pleustr e-kerzh an dek bloavezh tremenet. Tremen 5 000 den a c'houzañvas kastiz ar marv e [[2011]] e 19 bro<ref>[https://web.archive.org/web/20121126070338/http://www.handsoffcain.info/bancadati/index.php?tipotema=arg&idtema=16000641 ''Hands off Cain''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. Anzavet eo kastiz ar marv gant an ensavadurioù etrebroadel, daoust ma sav eneptañ an darn vuiañ anezho. Berzet eo kastiz ar marv er pep niverusañ eus ar Stadoù, met ur bihanniver int e-keñver poblañs ar bed, p'emañ 60% eus an dud o vevañ e broioù ma vez lazhet tud a-berzh ar Stad. Holl izili [[Unvaniezh Europa]] o deus he dilezet abaoe krouidigezh Karta Unvaniezh Europa ar Gwirioù-diazez, d'an 2 a viz Here [[2000]] ; ne vez mui sevenet en [[Europa]] dre vras, war-bouez e [[Bielorusia]].<br /> D'an 18 a viz Kerzu [[2007]] e voe embannet gant [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) an disentez 62/149 evit goulenn ma vije goursezet al lazhoù ; eizh ezel eus an ABU a-douez an dek Stad poblekañ o devoa mouezhiet a-enep, [[India]], [[Indonezia]], [[Republik Pobl Sina]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] en o zouez<ref>[http://daccess-dds-ny.un.org/doc/UNDOC/GEN/N07/472/72/PDF/N0747272.pdf?OpenElement ''ABU''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. == Istor == [[Restr:Code of Hammurabi IMG 1932.JPG|thumb|200px|Maen-sonn<br />'''Lezennaoueg Hammourabi'''<br />''[[Mirdi al Louvre]], [[Pariz]]'']] E skridoù koshañ Istor ar bed e kaver meneg eus kastiz ar marv, evel e '''شريعة حمورابي''', ''chariya Hammourabi'', "lezennaoueg Hammourabi" (roue [[Babilon]], 1793-1750 KJK), a voe engravet ''circa'' 1772 KJK. Skridoù o tont eus [[Mesopotamia]], [[Henc'hres]], an [[Impalaeriezh roman]], Europa ar [[Krennamzer|Grennamzer]] a ra meneg anezhañ. Adal an [[XIXvet kantved]] e krogjod da stourm outañ, hag etre daou soñj e chom an dud hiziv c'hoazh. === Henamzer === Hervez [[Lezenn an Talion]] — ''lagad ouzh lagad ha dant ouzh dant'' — e voe kastiz ar marv sevenet dindan ren Hammourabi : neb a lazhe a zlee bezañ lazhet, mar lazhe un den mab e amezeg e voe lazhet e vab dezhañ. ::Daoust ma seblant kriz e voe ''Lezenn an Talion'' un araokadenn war-du muioc'h a justis er gevredigezh, a oa war-nes mont e pilhoù rak techet e veze an dud da gondaoniñ ha kastizañ dre o barn dezho hepken, ar pezh a dalveze re alies kement ha "da vuhez ouzh ma dant". Mard oa unan eus [[Sklaverezh|sklaved]] un den a oa lazhet, ret e oa d'al lazher prenañ ur sklav(ez) nevez, ar pezh a ziskouez e oa ar gevredigezh rannet a-strolladoù, ha diouzh dere an den e oa talvoudegezh ar vuhez : ne oa ar sklaved nemet marc'hadourezhioù, a c'halled erlec'hiañ. Diouzh savboent lod [[Prederouriezh|prederourien]], digoll ar c'houzañvidi ha gwareziñ ar gevredigezh e oa perzh kastiz ar marv. === Henc'hres === Fall eo an dial hervez ar prederour [[Protagoras]] (''c.''485-''c.''411 KJK), rak n'eus doare ebet da gempouezañ un torfed ; gwarez ar gevredigezh diouzh an dorfedourien eo kastiz ar marv, gant ma vo sevenet er gevredigezh en anv ar gwir denel, da lavaret eo gant ar gwir nemetañ a c'hall ren ur geoded<ref>NESCHKE-HENTSCHKE Ada, ''Platonisme politique et théorie du droit naturel - Contributions à une archéologie de la culture politique européenne / Volume 1 : Le platonisme politique dans l'antiquité'', Peeters France, Paris, F, 1995 ISBN 978-2-87723-286-9 {{fr}}</ref>. Disheñvel e oa sell [[Platon]], pa wele kastiz ar marv evel un doare da c'hlanaat mab-den, rak ur saotradur eo pep torfed hervezañ. El ''[[Al Lezennoù (Platon)|Lezennoù]]''<ref>[http://fr.wikisource.org/wiki/Les_Lois ''Wikisource''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref> ez embannas e vije rekis distrujañ an traezoù pe al loened a zo bet pennabeg marv un den. Dinatur eo ar muntr hervezañ, klañvidi ar vuntrerien, a zo ret pareañ dre an deskadurezh pe lazhañ mard eo dic'hallus o reizhañ. Atebek war e oberoù eo pep den dirak ar gevredigezh, eme [[Aristoteles]]. Pep torfedour a rank bezañ kaset dirak ur barner a dermeno ar c'hastiz a gempouezo an torfed.<br /> Diwar ar soñj-se e teuas ar boaz da zigoll ar c'houzañvidi dre ur sammad moneiz pa oa tu da reizhañ an torfedour. Kastiz ar marv zo rekis avat pa ne c'haller ket en ober, eme ar prederour<ref>CARBASSE Jean-Marie, ''La peine de mort'', Presses Universitaires de France, Paris, F, 2002 ISBN 978-2-13-051660-6 {{fr}}</ref>. === Impalaeriezh roman === Dibaot a wezh e veze kastiz ar marv lakaet da dalvezout evit keodediz en Impalaeriezh roman. Gourdrouzet e veze an dorfedourien, pe jahinet, bac'het, harluet, ar marv o vezañ ar c'hastiz diwezhañ pa ne reizhent ket o emzalc'h.<br /> An estrenien avat a c'houzañve kastiz ar marv, pa veze sellet outo evel disteroc'h eget keodediz an Impalaeriezh. Marc'hadourezhioù e oa ar sklaved, a c'halled distrujañ evel traezoù.<br /> Pal kastiz ar marv e oa gwareziñ ar gevredigezh, digoll ar c'houzañvidi, ha dibennadiñ an danvezioù-torfedourien. Kadarnaet e voe ar palioù-se a-hed daou gantvedad diwezhañ ar [[Republik roman]]. === Impalaeriezh Buzantion === Petra bennak ma voe dister levezon ar [[relijion gristen]] war kastiz ar marv en Impalaeriezh roman e c'hoarias ar gristeniezh ur perzh en [[Impalaeriezh Bizantion|Impalaeriezh Buzantion]], ma voe dalc'het d'ar reolenn gristen ''"Ne lazhi ket"'' : techet e voed da na seveniñ kastiz ar marv da geñver an darn vuiañ eus an torfedoù. Mac'hagnet e voe an dorfedourien kentoc'h, a-benn izelaat o dere er gevredigezh hag o zeuler d'ar baourentez. === Krennamzer === [[Restr:Willisau 1447.JPG|thumb|250px|'''O teviñ ur [[sorser]]ez e Willisau ([[Suis]] e [[1477]]'''<br />Hanezioù Shilling a Luzern ([[1513]])]] Brasoc'h-brasañ e voe levezon ar relijion gristen er [[Krennamzer|Grennamzer]], betek ma renje ar rouaned hervez kuzulioù an [[Iliz katolik roman]].<br /> Liesdoare e voe soñj honnezh hervez al lec'h, ar mare hag an torfedoù, hogen dre vras e savas enep kastiz ar marv peogwir e virje ouzh an [[daspren]]. En enep da soñjoù Protagoras ez embanne an Iliz ne oa nemet [[gwir Zoue]] a dalveze a-fed [[justis]], pa oa Doue hepken evit adkemer ar vuhez en devoa roet ; n'o devoa ket an dud ar gwir da seveniñ kastiz ar marv eta, ha biskoazh n'eo bet skrivet ar c'hastiz-se e lezennaoueg an Iliz katolik roman. El [[lezenn salek]] bet embannet gant [[Hlodwig Iañ]], roue ar [[Franked]] eus [[481]] betek [[511]], e voe renablet ur rummad torfedoù, lod anezho e vezañ kempouezet dre voneiz. Evit a sell ouzh ar muntroù ha torfedoù grevus all, ret e vije paeañ "priz ar [[gwad]]" evit mirout ouzh an dialoù prevez a baotaat hag evit kadarnaaat ar [[peoc'h]], ha ret e vije d'ar gouzañvidi pe d'o ziegezh asantiñ d'ar varn.<br /> Kastiz ar marv a vije sevenet avat mar bije taget ar roue, rak dibriz e oa ar roue peogwir e oa kannad Doue war an Douar.<br /> Evit an dud en o frankiz hepken e talveze al lezenn, krisoc'h e oa evit ar [[Gladdalc'helezh|served]], a oa damsklaved. Kaletoc'h pe skañvoc'h e voe al lezenn tro-ha-tro a-hed ar Grennamzer.<br /> Torret e voe kastiz ar marv e [[Sina]] etre [[747]] ha [[759]], e-kerzh ren an [[Tierniezh Tang|dierniezh Tang]] (an impalaer hepken a c'halle barn da gastiz ar marv kent an disentez-se). Heuliet e voe gant an impalaer Saga e [[Japan]] e [[818]] dindan levezon ar [[Shintoegezh]] — er bloavezh [[1156]] e voe alakaet kastiz ar marv e lezennaoueg Japan.<br /> Kadarnaet e voe kastiz ar marv gant ar [[Karolingidi|Garolingidi]] ([[751]]-[[987]]) en Europa ar C'hornôg evit abegoù politikel : dav e oa adlakaat urzh en impalaeriezh a oa o vont war ziskar, ur perzh dibennadus a oa da gastiz ar marv neuze.<br /> E [[1468]] e voe lazhet an den diwezhañ bet kondaonet d'ar marv e Stad [[San Marino]], met el lezennaoueg e chomas ar c'hastiz.<br /> E [[1516]] ez embannas ar prederour [[Bro-Saoz|saoz]] [[Thomas More]] ne oa kastiz ar marv nemet drouziviañ buhezioù, gwelloc'h e vije treiñ an dorfedourien da sklaved.<ref>MORE Thomas, ''Utopia'', Dover Publications Inc., Mineola, USA, 1998 ISBN 978-0-486-29583-1 {{en}} : ''L'utopie'', Librio, Paris, 2003 ISBN 978-2-290-33768-4 {{fr}}</ref> === Kantved ar Sklêrijenn === [[Restr:Radern (Variante mit Eisenstange).png|thumb|left|250px|'''Bourevieriezh dre ar rod<br />hag ar varenn-houarn'''<br />''Les Misères et les malheurs de la guerre'',<br />Jacques Callot, Paris, [[1633]]]] Ur c'hemm bras a c'hoarvezas e kornôg Europa e-kerzh [[Kantved ar Sklêrijenn]], pa voe lamet an daspren relijiel diouzh meizad kastiz ar marv : ne voe mui an den o vevañ er gevredigezh hervez reolenn un doue, hogen hervez ur ''gevrat kevredigezhel'' a vije bet sinet gantañ ha gant ar gevredigezh adalek e c'hanedigezh.<br /> Digemm e chomas palioù kastiz ar marv evelato : dibennadiñ an danvezioù-torfedourien ha gwareziñ ar gevredigezh. ==== Rendaeloù kentañ ==== Ar [[Bro-C'hall|Gall]] Robert François Damiens e voe an den diwezhañ o vezañ diempret kent bezañ lazhet, e Bro-C'hall e [[1757]], goude bezañ bet kondaonet d'ar marv en abeg m'en devoa klasket lazhañ ar roue [[Loeiz XV (Bro-C'hall)|Loeiz XV]]. Spontet e voe an dud gant krizder al lazh a-berzh Stad, a pezh a loc'has ul luskad war-du torridigezh kastiz ar marv. Rendael a voe etre ar brederourien adalek [[1763]], a-c'houde embannadur ul levr anvet ''Dei delitti e delle pene'' ("A-zivout an torfedoù hag ar c'hastizoù") gant ar prederour [[italia]]n Cesare Beccaria Bonesana ([[1738]]-[[1794]]).<ref>[http://it.wikisource.org/wiki/Dei_delitti_e_delle_pene/Capitolo_XXVIII ''Wikisource''] {{it}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small> :[http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k722682 ''Gallica''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref> ma savas a-enep kastiz ar marv : {{Quotation|''Diskiant eo da 'm meno e vije al lezennoù, a zo eztaol ar youl foran, a argazh hag a gastiz an drouklazhoù,<br />o seveniñ unan o-unan, hag e c'hourc'hemennjent ur muntr foran evit pellaat ar geodidi diouzh ar muntroù.'' [. . . ]<br /> ''N'eo ket arvest spontus met berrbad marv ur fallakr, hogen skouer hirbad ha poanius un den lamet e frankiz digantañ ha troet da [[loen-samm]] a labour a-benn digoll ar gevredigezh a zo bet anoazet gantañ, eo an harz kreñvañ ouzh an torfedoù.'' &ndash; Cesare Beccaria Bonesana, ''Dei delitti e delle pene'', §28}} En hevelep levr e skrivas Cesare Beccaria Bonesana kement-mañ ivez : {{Quotation|''En diwezh, surañ doare da herzel ouzh an torfedoù, hogen an hini diaesañ, eo gwellaat an deskadurezh [...].'' &ndash; Cesare Beccaria Bonesana, ''Dei delitti e delle pene'', §45}} Diwar alioù ar prederour e tivizas Pietro Leopoldo, dug-meur [[Toskana]], terriñ kastiz ar marv er Stad d'an 30 a viz Du [[1786]].<br /> A-du gant Beccaria e savas ar prederour gall [[Voltaire]] ([[1694]]-[[1718]]), pa zisklêrias ar Gall [[Denis Diderot]] ([[1713]]-[[1784]]) e rankjed gwareziñ ar gevredigezh dre lazhañ ar vuntrerien : didalvez eo o c'hastizañ, pa n'eus den a gement a zo atebek d'e oberoù (ouzh e gorf, e drivliadoù hag e en-dro e sent pep den a-hed e vuhez, hervez ar prederour).<br /> Lod prederourien all a chomas feal da vennozh ar Saoz [[Thomas Hobbes]] ([[1588]]-[[1679]]), a grouas ar ''gevrat kevredigezhel'' : torret eo bet ar gevrat gant an drouklazher, neuze e rank ar gevredigezh em wareziñ dre e lazhañ. === "Lazhidigezh dengar" === E-pad pell e voe sevenadurioù ar bed techet da zousaat kastiz ar marv, alese ijinadenn ar ''guillotine'' (an dibennerez) gant ar [[Mezegiezh|mezeg]] gall [[Joseph-Ignace Guillotin]] da vare an [[Dispac'h gall]], ha berz an ''[[Hanged, drawn and quartered]]'' (krouget, stlejet ha palevarzhet) e [[Bro-Saoz]] e deroù an [[XIXvet kantved]] — e-lec'h lakaat ar grougidi war ur skeul pa ur sailh a vije lammet a-zindano, ar pezh o lakae da vervel dre vougañ, e vijent bannet war-bouez ur gordenn hir evit terriñ o gouzoug diouzhtu.<br /> E [[Persia]], e dibenn an XIXvet kantved, e tivizas ar roue e vije lazhet ar gondaonidi dre droc'hañ o gouzoug pe dre o stagañ ouzh genoù ur c'hanol kent an tenn.<br /> E Stadoù-Unanet Amerika e voe ar groug erlerc'hiet ouzh ar gador-[[tredan|dredan]] pe ouzh kambr ar [[gaz]] ; dre un ensinkladenn lazhus e reer hiziv, ar pezh a zo re boanius c'hoazh gant lod ''dalc'hidi'' kastiz ar marv.<br /> E broioù a zo avat e kendalc'her da ober gant ar groug hengounel, gant an dibennañ a-daolioù kleze pe gant lazhañ a-daolioù mein. === Luskoù a-enep === [[Restr:04CFREU-Article2-Crop.jpg|thumb|250px|'''[[Karta Europat ar Gwirioù Diazez]]''' ([[2000]])<br />Ar mellad 2 a laka berz war kastiz ar marv en [[Unaniezh Europa|UE]]]] Er bloavezh [[1846]] e voe torret kastiz ar marv e Stad [[Michigan]] ar Stadoù-Unanet, e [[1849]] er [[Republik roman]], e [[1854]] e [[Venezuela]], e [[1865]] e San Marino, e [[1867]] e [[Portugal]]. * Brudet eo ar skrivagner gall [[Victor Hugo]] ([[1802]]-[[1885]]) evit bezañ savet a-enep-krenn kastiz ar marv. <blockquote style="float:none; padding: 10px 15px 10px 15px; display:table; background-color: #F5F5F5;"> ''"Evelato, mar bije lazhet ho taou a vugale-vihan a garit kement, ha mar bijec'h ezel eus al lez-varn,<br />petra a rajec'h ?"<br /> Serriñ e zaoulagad a reas Victor Hugo, em soñjal e-pad ur pennad ha, uhelek an tamm anezhañ :<br /> "Mervel a rajen !"'' <p style="text-align: right;"> &ndash; Meneget er gazetenn ''L'écho de la mode'', niv. 41, 9 a viz Here 1955, p. 10</p> </blockquote> En [[XXvet kantved]] e voe Stadoù all o terriñ kastiz ar marv ivez : ar [[Rouantelezh-Unanet]] e [[1969]] (goude ur predad a bemp bloaz adalek [[1965]], ma voe ar c'hastiz torret evit an drouklazhoù met miret evit an torfedoù a drubarderezh, a vorbreizherezh dre feulster hag a dangwallerezh en arsanailhoù roueel), [[Aostralia]] e [[1973]] (war-bouez ar Stad [[Aostralia ar C'hornôg]], e viras betek [[1984]]), [[Kanada]] e [[1976]], Bro-C'hall e [[1981]], [[Spagn]] e [[1986]]. E Stadoù-Unanet Amerika, e [[2012]] : 17 stad ha [[Washington D.C.|''District of Columbia'']] o deus torret kastiz ar marv. [[Gabon]] eo ar Stad diwezhañ he deus torret kastiz ar marv, e [[2010]]. == Sevenidigezh == Dav eo diforc'hañ kastiz ar marv diouzh ar pevar doare ''lezennel'' all da lazhañ un den, a zo anzavet dre ar bed. * '''An hedremen''' (pe "ar marv mat", diwar ar [[gresianeg]] ευθανασία ''euthanasía'' "marv mat"), a zo lazhañ un den ''gant e asant'', pa vez klañv-bras hep na vije doare pe zoare d'e bareañ ha pa c'houzañv poanioù dreistmuzul. Ur mezeg pe ur vezegez a ziviz, gant asant an tiegezh, pegoulz buanaat termen an den dre un ensinkladenn varvus, dre baouez ag e voueta, pe c'hoazh dre zilugañ an ardivink a ro aer dezhañ. Mar n'eus bet aotre splann ebet digant an den e teu e varv da vezañ un torfed en darn vrasañ eus Stadoù ar bed, gant ur prosez da heul. * '''An emzifenn reizhel''', a zo lazhañ un den pa 'z eur taget gantañ hag en arvar da vezañ lazhet. * '''Ar marv keodedel''', a zo forc'hiñ un den diouzh pep gwir keodedel ; brudet eo an den evel marv, daoust ma kendalc'h da vevañ. * '''An hebaradur''', a zo lazhañ tud mac'hagnet o c'horf pe o empenn, gant ar pal gwellaat spesad mab-den ; n'eo ket kastiz ar marv peogwir n'eus ket eus an hebaradur ur c'hastiz bet barnet da heul un torfed. Tabut zo c'hoazh hiziv an deiz a-zivout an hebaradur, a zo un torfed evit lod tud hag un dibab hengounel evit lod all. === Penntorfedoù === [[Restr:ImmigrationCard-Singapore-DeathPenalty-20051226.jpg|thumb|200px|'''Kemmennadenn'''<br />a vez roet d'ar veajerien a erru e [[Singapour]]<br />''Diwallit — Ar marv evit an nevidourien dramm hervez lezenn Singapour'']] ''Pentorfedoù'' a reer eus torfedoù a c'hall kas da gastiz ar marv er broioù ma vez sevenet hervez lezenn. Evel fallakr hag enep-den e vezont barnet gant ar gevredigezh, a sell ouzh an dorfedourien evel arvarus evit ar gumuniezh. Lod penntorfedoù zo torfedoù enep ar gevredigezh hec'h-unan. ==== Muntroù ==== Nebeut a vroioù a varn kastiz ar marv goude ur muntr, ret eo e vije trovezhioù a laka ar muntr da vezañ grevusoc'h c'hoazh eget marv un den.<br /> A-douez an trovezhioù-se emañ ar muntroù bet sevenet kevret gant un torfed all : meur a vuntr war an dro, muntr ha gwallgas war bugale, muntr ha jahinerezh, muntr ha gwallerezh, muntr ha laeroñsi, muntr ha skrapadenn, muntr sevenet en eskemm ouzh arc'hant (dle eo d'ar goprer koulz ha d'ar muntrer bezañ barnet neuze), lazhañ ur poliser p'emañ o seveniñ e garg. ==== Torfedoù enep ar Stad ==== An trubarderezh hag ar spierezh eo an torfedoù pennañ enep ar Stad ; betek ar bloavezhioù [[1990]] e chomas kastiz ar marv e lezennaoueg Italia, Kanada, Rouantelezh-Unanet ha Spagn evit an torfedoù-se pa oa bet torret evit ar muntroù en degadoù kent. E lod broioù e c'hall an dizerterien, ar goubrenerien (hag an dud a zo bet goubrenet) pe ar falsvoneizerien gouzañv kastiz ar marv.<br /> E Korea an Norzh, e Sina hag en [[Iran]] e c'hall an eneberien ouzh politikerezh ar Stad bezañ kondaonet d'ar marv. ==== Torfedoù all ==== Bez' ez eus torfedoù a zo lakaet da benntorfedoù daoust ma ne gasont ket war-eeun da varv den pe zen ha ma ne lakaont ket surentez ar Stad en arvar, an darn vrasañ anezho en abeg ma tagont merc'hed pe vugale (gwallerezh, skraperezh) pe ma c'hallont en ober (nevid drammmoù). * Alies e vez an adwallerien kondaonet d'ar marv, hag an dorfedourien o deus mac'hagnet un den pe e lezet nammet hep e lazhañ. E lod Stadoù eus ar Stadoù-Unanet e c'haller gouzañv kastiz ar marv evit abegoù evel distreiñ ur [[karr-nij|c'harr-nij]], lakaat ur vombezenn tost d'un ehan karr-boutin pe tagañ tud gant armoù pa vezer bac'het<ref>[https://web.archive.org/web/20121031125123/http://www.deathpenaltyinfo.org/death-penalty-offenses-other-murder ''Death Penalty Information Center''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>.<br /> E Japan ez eus 18 penntorfed, en o zouez tangwallañ pe veuziñ tiez annezet ha lazhañ un den dre drubuilhañ red ar c'hirri<ref>[http://www.peinedemort.org/National/pays.php?pays=4#national ''La peine de mort dans le monde''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. * En [[Arabia Saoudat]], en India, en Indonezia, en Iran, e Sina, er Stadoù-Unanet hag e meur a Stad en [[Azia]] e vez sevenet kastiz ar marv evit an nevid drammoù. * En Arabia Saoudat, en Iran, e Maoritania, e [[Soudan]] hag e Yemen emañ an heñvelreviadezh e roll ar penntorfedoù<ref>[https://web.archive.org/web/20121014055741/http://ilga.org/ilga/fr/article/nxFKFCd1iE ''International Lesbian Gay Association] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. === Sevenidigezh azasaet === Meur a abeg zo er bed evit ma ne vije ket un den barnet da gastiz ar marv, daoust pegen fallakr eo bet an torfed. * Abaoe an 2 a viz Gwengolo [[1990]] emañ an [[Diviz Etrebroadel a-zivout Gwirioù ar Vugale]] er pleustr ; 193 Stad o deus e sinet. En e vellad 37 e verz ma vije sevenet kastiz ar marv pa vez an dorfedourien yaouankoc'h eget 18 vloaz<ref>[https://web.archive.org/web/20140713032859/http://www.ligue-enfants.be/?p=3 ''Convention relative aux droits de l'enfant''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. :Daoust da gement-se, 27 den yaouankoc'h eget 18 vloaz o deus gouzañvet kastiz ar marv abaoe 1990 (1 en Arabia Saoudat, 16 en Iran, 1 e [[Nigeria]], 3 e [[Pakistan]], 1 e [[Republik Demokratel Kongo]], 2 e Sina hag 1 e Yemen)<ref>[https://web.archive.org/web/20110726182207/https://www.internationaljusticeproject.org/juvWorld.cfm ''International Justice Project''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. Koulskoude, gwiriekaet e oa bet ar C'hendiviz gant an holl Stadoù-se<ref>[https://web.archive.org/web/20131009155609/http://treaties.un.org/Pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=IV-11&chapter=4&lang=fr ''Nation Unies / Collection des Traités'' {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. * Stadoù zo ne sevenont ket kastiz ar marv pa vez kozh ar gondaonidi, etre 60 ha 80 vloaz hervez ar broioù. * Un nebeud broioù a laka berz war kastiz ar marv da geñver ar merc'hed. Hini ne ro aotre da lazhañ ur vaouez vrazez : bac'het e vo a-hed peurrest he buhez, pe lazhet e vo goude bezañ bet gwilioudet diwar he bugel. * Liesdoare eo al lezennaouegoù a-zivout an dud sot pe warlerc'hiet o spered. "Sot" a lavarer eus un den na gompren ket emañ en arvar da c'houzañv kastiz ar marv da vare e brosez, "warlerc'hiet" eus un den eo e [[feur meizel]] izeloc'h eget 70 (100 o vezañ ar geidenn) pe na c'hall ket bezañ gopret da seveniñ labour pe labour. An darn vuiañ eus ar Stadoù ne c'houlennont ket marv ur penntorfedour sot, gant ma vije sot p'en doa sevenet an torfed ; lod tud a vez sot a vare da vare, neuze e c'hourc'hemenn Stadoù zo ma vije e spered gant ar c'hondaonad da vare sevenidigezh kastiz ar marv.<br /> Peogwir ez eo diaes kadarnaat stad warlerc'hiet un den n'eus lezenn ebet war an divoud-se en darn vuiañ eus ar Stadoù ; gant mezeien ar bred peurliesañ e vez divizet ha sot eo an den pe get. == Stad a-vremañ == A-c'houde an [[Eil brezel-bed]] ez eus er bed ul luskad war-du torradur kastiz ar marv. C'hwezek Stad o devoa e dorret e 1977, pa oa 97 anezho e [[2011]] (gwelit ar gartenn).<br /> Hervez ''Amnesty International'', evit 2011 bepred, e voe 20 Stad da nebeutañ o seveniñ kastiz ar marv ; 23 a oa e [[2010]], ha 31 e [[2001]]. Sina a ranker lezel a-gostez, pa ne embann ket ar Stad sinaat an niver a lazhoù lezennel,<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/8432514.stm ''BBC News''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref> a vrasjeder a-viliadoù bep bloaz. E dibenn 2011 c'hoazh e oa er bed 18 750 kondaonad o c'hortoz bezañ lazhet a-berzh o Stad<ref>[http://www.youtube.com/watch?v=K9WviecQew4 ''Amnesty International''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. Setu amañ an niver a dud o devoa gouzañvet kastiz ar marv e 2011<ref>[http://www.amnesty.org/en/library/asset/ACT50/001/2012/fr/241a8301-05b4-41c0-bfd9-2fe72899cda4/act500012012en.pdf ''Amnesty International''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>.<br /> [[Restr:Death Penalty World Map.svg|thumb|450px|Stad kastiz ar marv er bed er bloavezh [[2011]] : {{Legend|#3f9bbb|Torr evit kement torfed — 97 Stad}} {{Legend|#d4df5a|Torr da geñver an torfedoù e-maez darvoudoù dibar (da skouer : brezel) — 8 Stad}} {{Legend|#e8aa30|Lakaet da gastiz lezennel, hogen hep bezañ bet lakaet e pleustr abaoe 10 vloaz da nebeutañ — 35 Stad}} {{Legend|#cc7662|Lakaet da gastiz lezennel, ha bet lakaet e pleustr nevez zo c'hoazh — 58 Stad}} ''• [[Stadoù-Unanet Amerika]] : disheñvel eo al lezenn a Stad da Stad, hogen lezennel eo kastiz ar marv el live kevredadel.'' <br /> <small>Andon : [https://archive.is/20130703170540/www.amnesty.org/fr/death-penalty/abolitionist-and-retentionist-countries ''Amnesty International'']</small>]] {|class="wikitable sortable" |+ <small>''Un arouez "+" goude un niver a dalvez ez eo an niver-se<br />an hini bihanañ bet jedet gant Amnesty International.<br />Un arouez "+" hep niver a dalvez e voe 1 lazh da nebeutañ, hep na vije kadarnaet<br />gant ar Stad ; kontet e vez 2 evit aesaat ar jedadennoù. |- !Renk !Stad !Niver a dud lazhet e 2011 |- |1 [[Restr:Flag of the People's Republic of China.svg|30px]] |[[Republik Pobl Sina]] |Diembann ez-ofisiel.<br />Miliadoù, marteze betek 4 000. |- |2 [[Restr:Flag of Iran.svg|30px]] |[[Iran]] |360+ |- |3 [[Restr:Flag of Saudi Arabia.svg|30px]] |[[Arabia Saoudat]] |82+ |- |4 [[Restr:Flag of Iraq.svg|30px]] |[[Iraq]] |68+ |- |5 [[Restr:Flag of the United States.svg|30px]] |[[Stadoù-Unanet Amerika]] |43 |- |6 [[Restr:Flag of Yemen.svg|30px]] |[[Yemen]] |41+ |- |7 [[Restr:Flag of North Korea.svg|30px]] |[[Republik Poblel ha Demokratel Korea]] |30+ |- |8 [[Restr:Flag of Somalia.svg|30px]] |[[Somalia]] |10 |- |9 [[Restr:Flag of Sudan.svg|30px]] |[[Soudan]] |7+ |- |10 [[Restr:Flag of Bangladesh.svg|30px]] |[[Bangladesh]] |5+ |- |11 [[Restr:Flag of the Republic of China.svg|30px]] |[[Republik Sina]] (Taiwan) |5 |- |12 [[Restr:Flag of South Sudan.svg|30px]] |[[Soudan ar Su]] |5 |- |13 [[Restr:Flag of Palestine.svg|30px]] |[[Aotrouniezh Vroadel Palestina]] |3 (e [[Gaza]]) |- |14 [[Restr:Flag of Egypt.svg|30px]] |[[Egipt]] |1+ |- |15 [[Restr:Flag of Afghanistan.svg|30px]] |[[Afghanistan]] |2 |- |16 [[Restr:Flag of Belarus.svg|30px]] |[[Belarus]] |2 |- |17 [[Restr:Flag of Malaysia.svg|30px]] |[[Malaysia]] | + |- |18 [[Restr:Flag of the United Arab Republic.svg|30px]] |[[Siria]] | + |- |19 [[Restr:Flag of the United Arab Emirates.svg|30px]] |[[Emirelezhioù Arab Unanet]] |1 |} == Alioù ar relijionoù == Liesdoare eo alioù [[relijion]]où pennañ ar bed a-zivout kastiz ar marv, hervez ar ranngredennoù, an dud en o unan hag ar mare. * ''Diouzh urzh al lizherenneg vrezhonek eo renket ar rannbennad amañ da heul.'' === Boudaegezh === Unan eus Skriturioù [[sañskriteg|sañskritek]] hollvrudet ar [[Boudaegezh|voudaegezh]], an ''Dharmapada'' (<big>धर्मपद</big> "diazez ar c'helennadurezh") a embann kement-mañ a-zivout buhezegezh an den : {{Quotation|''Arabat e vije dezhañ lazhañ ur boud bev, na vezañ abeg e varv, nag atizañ un den all d'e lazhañ. Na gwallgasit boud ebet, kreñv pe wan, er bed. — ''Dhammika Sutta: Dhammika'' (Sn 2.14)<ref>''Dhammika Sutta: Dhammika'' (Sn 2.14), troet diwar ar palieg gant John D. Ireland, [http://www.accesstoinsight.org/tipitaka/kn/snp/snp.2.14.irel.html ''Access to Insight''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>}} E meur a bennad e skriturioù ar voudaegezh e kaver an hevelep kuzul : na lazhañ, dilezel an [[arm]]où, dilezel ar feulster ; adlakaat an dorfedourien hag ar vuntrerien war an hent mat er gevredigezh eo kelennadurezh Bouda. Daoust da gement-se, emañ kastiz ar marv en darn vuiañ eus ar Stadoù m'emañ ar voudaegezh ur relijion ofisiel : [[Bhoutan]] he deus he zorret, pa chom e lezennaoueg [[Thailand]]. Lod voudaerien a c'houlenn ma vije torret ar c'hastiz en anv kelennadurezh Bouda, lod all a sell outañ evel ''karma'' fall, da lavaret eo an disoc'h eus drougoberioù bet sevenet gant ar c'hondaonad en e vuhezioù kent. === Hindouegezh === An daou du a gaver ivez e Skriturioù an [[hindouegezh]], pa vez prezeget an ''ahiṃsā'' (<big>अहिंसा</big> "nann-feulster") ha, war an dro, divarvelezh an ene — ar c'horf hepken a c'haller lazhañ neuze, da lavaret eo dilhad an ene, a gavo dilhad all dre vezañ adc'hanet en ur c'horf all.<br /> Emañ kastiz ar marv e lezennaouegoù an hindouegezh, an ''Dharmaśāstra'' (<big>धर्मशास्त्र</big> "[[doueoniezh]]"). === Islām === N'eus meneg ebet eus kastiz ar marv e levr sakr an [[Islam]], ar [[Koran|C'horan]] (القرآن ''al-Qour'ān''). Evel ouzh torfedoù boutin e sell ouzh ar muntroù, a zo dindan Lezenn an Talion ; tiegezh an den lazhet a ziviz ha kastiz ar marv a vo sevenet gant ar pennadurezhioù, pe الدية ''al-diya'' ("priz ar gwad") a vo paeet gant ar muntrer<ref>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/93902/capital-punishment ''Encyclopedia Britannica''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>{{,}}<ref>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/166850/diyah ''Encyclopedia Britannica''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>.<br /> Er C'hour'ān e lenner kement-mañ : {{Quotation|''[...] Piv bennak a lazhas un den, war-bouez evel ur c'hastiz evit ur muntr pe dorfedoù fallakr all, e rankjed sellet outañ evel p'en devije lazhet mab-den a-bezh ; ha piv bennak a saveteas buhez un den e rankjed sellet outañ evel p'en devije saveteet mab-den en e bezh. — ''Al-Qour'ān'', 5:32<ref>Troet diwar ''The Koran'', troet gant N. J. Dawood, Penguin Books, Harmondsworth, R-U, 1974 ISBN 978-0-14-044052-2 {{en}}</ref>}} Ar marv zo lakaet da gastiz en hevelep rannbennad evit an enebourien d'an Islām, hogen kastizoù all zo evit an hevelep abeg (troc'hañ o daouarn hag o zreid, pe o argas eus ar vro). Evit an holl dorfedoù ez erbed al levr ma vijed trugarezus e-keñver an dorfedourien a ziskouez morc'hed. <br /> Daoust da lavar o levr nevet o deus kalzik kevredigezhioù [[muzulman]] dibabet seveniñ kastiz ar marv evit un niver bras ag oberoù a lakaont da benntorfedoù. === Kristeniezh === Liesdoare eo sell ar [[Kristeniezh|Gristenien]] war kastiz ar marv, evel e pep kevredigezh, eus ar re a zo enep-krenn — un dial eo kastiz ar marv evito, kontrol da spered trugarezus [[Jezuz Nazaret|Jezuz-Krist]] — betek ar re a zalc'h da lezenn gozh [[Testamant Kozh]] levr nevet ar Gristeniezh, ar [[Bibl]]. * Enep Lezenn an Talion e savas Jezuz-Krist hervez Mazhev en e [[Aviel Mazhev|aviel]] (V,38) : {{Quotation|''Desket hoc'h eus ez eus bet lavaret : "Lagad ouzh lagad ha dant ouzh dant". Ha me a lavar deoc'h : na stourmit ket ouzh ar fallakr ; mar sko un den war da jod dehoù avat, kinnig eben dezhañ c'hoazh.'' — Aviel Mazhev (V,38)<ref name="AC">''La Sainte Bible'', troet gant A. Crampon, Société S. Jean l'Évangéliste, Desclée & Cie, Tournai, 1904 • [http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k75755t ''Gallica''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>}} * Nav gwezh e kaver meneg eus kastiz ar marv en ur rann hepken eus levr [[Leviegezh]] (XX,2-27) an Testamant Kozh, en o zouez en abeg d'an heñvelreviadezh (XX,13).<ref name="AC" /> Ar c'hwec'hvet gourc'hemenn, "Ne lazhi ket" (Ermaeziadeg XX,13 hag Adlezenn V,17) a vez troet evel-se gant ar gristenien a sav enep kastiz ar marv, ha gant "Ne vuntri ket" gant ar re a sav a-du gantañ. Neptu e chom an [[Iliz Ortodoks|Iliz Reizhkredennour]] ez-ofisiel.<br /> Enep kastiz ar marv e chom an darn vuiañ eus rannilizoù ar Gristeniezh. ==== Anglikaniezh ==== Abaoe [[1867]] e vez ''Lambeth Conferences'' dalc'het bep dek vloaz e Lambeth, [[Londrez-Veur|Great London]]. Eno e vez bodet [[eskob|eskibien]] an [[Iliz anglikan]] gant [[Arc'heskopti anglikan Canterbury|arc'heskob Canterbury]].<br /> Da geñver emvod [[1988]] ez embannas an Iliz sevel enep kastiz ar marv<ref>[https://web.archive.org/web/20160307222806/http://lambethconference.org/resolutions/1988/1988-33.cfm ''The Lambeth Conference''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. ==== Iliz katolik roman ==== Degemeret e voe kastiz ar marv gant [[Tommaso d'Aquino]], Doktor an Iliz, evel un doare da zibennadiñ an danvez-torfedourien ha n'eo ket evel un dial. Diwar ar soñj-se e kelenn an [[Iliz katolik roman]] ez eo pal ar [[Gourc'hemennoù Doue|c'hwec'hvet gourc'hemenn]] mirout ha gwareziñ buhez an dud, ar pezh eo ivez pal justis ar Stadoù pa sevenont kastiz ar marv, pa lamont diouzh ar gevredigezh al "louzeier fall" he laka en arvar. Dre seveniñ kastiz ar marv e touj ar pennadurezhioù nann-relijiel d'ar c'hwec'hvet gourc'hemenn. D'ar 25 a viz Meurzh [[1995]] ez embannas ar [[pab]] [[Yann-Baol II]] ur c'helc'hlizher anvet ''Evangelium Vitæ'' ("Aviel ar Vuhez") ma tiskleir (pennad III : "Ne lazhi ket", § 53-56<ref>[http://www.vatican.va/edocs/FRA0204/__P4.HTM Vatikan]] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>) : ''Nevet eo buhez an den rak, adal ar penn kentañ, emañ "obererezh krouiñ Doue" enni ha chom a ra da viken en un darempred a-ziforc'h gant ar C'hrouer, he fal nemetañ''.<br /> Er rannbennad 55 e laka talvoudegezh ar vuhez da ziazez ''ur gwir anterin d'em zifenn'', a zo un ''dever'' ivez, zoken pa ranker ''lemel'' an tager.<br /> Gant kastiz ar marv e pled ar rannbennad 56 end-eeun. Ret eo da bennadurezhioù ar gevredigezh kastizañ a-benn gwareziñ gwirioù an dud ha re ar gevredigezh, ar pezh a c'hall degas kastiz ar marv pa ne c'haller ket ober en un doare all. Hag ar pab ha gober dave da [[Katekiz an Iliz katolik|Gatekiz an Iliz katolik]], ma kelenn an Iliz e rank ar pennadurezhioù ober gant doareoù ''nann-gwadek'' evit gwareziñ an dud hag ar gevredigezh, ''mard eo bastus an doareoù-se'' — arabat eo neuze seveniñ kastiz ar marv mard eus ur c'hastiz efedus all.<br /> Er rannbennad 57 e tiforc'h ar pab etre buhez un torfedour, a ranker doujañ, ha buhez an dud digablus, na c'haller ket tizhout e doare ebet hervez ar c'hwec'hvet gourc'hemenn. ==== Protestantiezh ==== Dre m'eo ar [[Protestantiezh|Brotestantiezh]] rannet e meur a Iliz ez eus enni meur a zoare da gompren skridoù ar Bibl a-zivout kastiz ar marv. Un nebeud anezho hepken a gavor amañ. * A-du gant kastiz ar marv e savas diazezerien an [[Disivoud protestant]], [[Martin Luther]] ha [[Jean Calvin]], dre ma heulient an Testamant Kozh. D'o heul ez eas meur a Iliz protestant, an arguzennoù pennañ o tont eus [[Geneliezh]] IX,5-6 ha Leviegezh XX,1-27 (gwelit amañ a-us). Pelloc'h e kavas lod prezegennerien skoazell en [[Testamant Nevez]], e Romaned<ref>"Lizher sant Paol d'ar Romaned" eo an talbenn en e bezh.</ref> XII,3-4<ref>[https://web.archive.org/web/20061214111249/http://www.equip.org/free/CP1304.htm ''Christian Research Institute''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. * A-du gant kastiz ar marv gant ma vije sevenet en un doare reizh ha denel e savas Badezourien ar Su er bloavezh [[2000]]<ref>[https://web.archive.org/web/20110720165331/http://www.sbc.net/resolutions/amResolution.asp?ID=299 ''Southern Baptist Convention''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. * Neptu e chom [[Iliz Jezuz-Krist Sent an Devezhioù Diwezhañ]] (Iliz ar [[Mormoned|Vormoned]])<ref>[http://www.mormonnewsroom.org/ldsnewsroom/eng/public-issues/capital-punishment ''Mormon Newsroom''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small></ref>. * Enep kastiz ar marv e sav [[Kevredigezh relijius ar Vignoned]] (an Iliz Quaker), hag an niver brasañ eus an Ilizoù protestant all. === Yuzevegezh === A-du gant kastiz ar marv e sav kelennadurezhioù ar [[Yuzevegezh]], hogen da heul disentezioù bet kemeret gant ar pennadurezhioù yuzev a-hed kantvedoù e teu tost da zic'hallus e seveniñ. Peogwir ez eo gant Doue e vez roet e vuhez d'an den, Doue hepken a c'hall he lemel digantañ.<br /> Ne chom kastiz ar marv e lezennaoueg Stad [[Israel]] nemet evit an [[Naziegezh|Nazied]] a zo bet barnet evel torfedourien enep an denelezh. == Rendaeloù a-vremañ == Kalz rendaeloù zo bet hag a zo c'hoazh er bed a-zivout kastiz ar marv. Hervez e zalc'hidi n'eo nemet un doare da gastizañ ar vuntrerien washañ, a laka niver an torfedoù da zigreskiñ hag a vir ouzh an adfeilh.<br /> Da veno e enebourien ne laka ket muioc'h a zigresk e niver an torfedoù eget ar bac'hañ peurbad, un torfed eo e-unan, hag ur c'hastiz buket war ar minorelezhioù hag ar beorien pa ne c'hallont ket em zifenn dre ziouer ag arc'hant er reizhiadoù lezennel evel m'emaint. ''Amañ dindan e kavor ur renabl diglok eus an arguzennoù a glever an aliesañ a-du gant kastiz ar marv pe eneptañ.''<br /> '''''Ra vo meizet e chom Wikipedia neptu, un doare da zisplegañ stad ar rendaeloù n'eo ken.''''' === Arguzennoù a-du === [[Restr:Палач у экспозиции орудий пыток.jpg|right|200px]] * Reizh ha dereat eo kastiz ar marv, evit pevar abeg da nebeutañ : ** Ar c'hastiz reizh nemetañ eo da geñver an torfedoù gwashañ evel an drouklazhañ, ar gwallañ bugale, an trubardiñ ar Stad, a-douez reoù all. ** Ne c'hall tra ebet erlec'hiañ ouzh ur vuhez. ** Ne chom gwir kevredigezhel ebet gant an dorfedourien washañ, p'o deus lakaet ar gevredigezh da c'houzañv : torret o deus al liamm a oa etrezo hag ar gevredigezh. ** Ar c'hastiz nemetañ eo a gement a c'hall frealziñ kerent ar c'houzañvidi, hag ar frealz nemetañ ivez a-berzh ar c'hondaonad. * Ar c'hastiz efedus nemetañ eo kastiz ar marv, evit pevar abeg da nebeutañ : ** Un doare efedus da zibennadiñ an danvezioù-torfedourien eo, dreist-holl pa vruder e sevenidigezh dre ziskouez marv ar gondaonidi (arvesterien war al lec'h ha skignadur dre ar [[media]]). ** Ne c'hall mui un torfedour noazout adarre. Mar bez bac'het betek diwezh e vuhez e c'hall bepred tec'hel kuit, e c'hall bezañ ur skouer eus ar re fallañ evit kondaonidi all, e c'hall bezañ e penn ur vandennad forbanned pe atizañ forbanned eus an diavaez d'e zivac'hañ dre nerzh pe dre c'houbrenadur. Un dañjer e chom bepred evit implijidi ar vac'h koulz hag evit ar gondaonidi all. ** Marc'hatmatoc'h eo kastiz ar marv eget mirout un torfedour en toull-bac'h e-pad bloavezhioù. Ouzhpenn bezañ anoazet ar gevredigezh, an dorfedourien a goust ker dezhi. Gwelloc'h e vije postañ an arc'hant-se evit mad an holl geodediz. ** E ken degouezh ma vije ar Stad en arvar en abeg d'ur [[brezel]] pe ur brezel-diabarzh : kastiz ar marv eo ar c'hastiz efedusañ enep an dizerterien, an dud aonik, an drubarded, ar [[sponterezh|spontourien]], ar floderezh ; daoust ma ne vijent ket lazhet gant ar Stad e-kerzh ur maread peoc'h ez eo rekis e vijent lazhet pa vez brezel, rak an dorfedourien a gavje gwelloc'h mervel en toull-bac'h eget war un dachenn-emgann pe a glaskje bezañ saveteet gant an enebourien. * Reizh eo kastiz ar marv hervez an darn vuiañ eus an dud er bed, ha hervez an darn vuiañ eus ar relijionoù. === Arguzennoù a-enep === [[Restr:Save Sacco and Vanzetti.jpg|thumb|250px|'''Dibunadeg enep kastiz ar marv'''<br />da geñver prosez F. N. Sacco ha B. Vanzetti, [[Londrez|London]], [[1921]].]] Direizh ha dizereat eo kastiz ar marv, evit an abegoù a zo amañ da heul : * Mad pouezusañ ha gwir denel diazez pep den eo ar vuhez. Gwareziñ buhez ha madoù boutin an dud eo pal krouidigezh ar Stadoù, neuze n'o deus ket ar gwir d'he lemel diouzh den. * Aotren ur Stad da lazhañ zo kevatal da derriñ perzh nevet buhez mab-den, a zo deveret diouzh e vri denel ; mar gall ur Stad lazhañ un torfedour hervez lezennoù bet embannet ganti e c'hall lazhañ forzh pe geodedad hervez lezennoù all bet embannet ganti : mar gall ur Stad seveniñ "drouklazhoù lezennel" e teu da vezañ un dañjer evit kement den a vev dindan he beli. * Arabat eo gwennaat an doare dre ar pal. Mar bije kastiz ar marv efedus evit mirout ouzh torfedoù all, e vije ken efedus all spiañ pep keodedad dre zoareoù [[elektronik|elektronek]] (kameraioù e pep lec'h — foran ha prevez, ardivinkoù empret en empennoù), lemel sekred ar [[pellgehenterezh|pellgehentiñ]], lemel ar gwir da vont ha da zont, aotren ar jahinañ a-benn kaout anzavioù, hag all. Ne c'haller ket bevañ en un doare dereat en ur Stad [[Hollveliouriezh|hollveliour]]. * Mard argazher ar jahinañ, ar mac'hagnañ hag ar mezhekaat foran e ranker argazhiñ kastiz ar marv ivez, a zo ker kriz hag enep-denel. Un doare da jahinañ an dud eo o c'hondaoniñ d'ar marv hag o lezel da c'hortoz bloavezhioù-pad e "trepasoù ar marv". Jahinañ o c'herent hag o mignoned eo ivez, daoust dezho bezañ digablus koulskoude, ha pelloc'h c'hoazh eget ar gondaonidi, pa gendalc'hont da c'houzañv pell goude al lazh a-berzh Stad. * Dizingal eo talvoudegezh kastiz ar marv. E lod broioù e vez sevenet evit torfedoù a vez barnet dister e broioù all : avoultriezh, dizoueegezh, felladennoù politikel pe gredennel, floderezh tellek, goubrenadur melestradurel, laeroñsi, renavierezh ; an heñvelreviadezh a c'hall kas d'ar marv ivez, daoust ma n'eus ket un torfed anezhi. * Un dial eo kastiz ar marv, justis n'eo ket. Denel ha komprenus eo ar c'hoant da zialañ, hogen ne c'hall ket bezañ unan eus diazezoù ur Stad a wir. Gouzañv a ra ar gevredigezh en abeg d'an torfedoù, ha gouzañv c'hoazh a ra en abeg d'an dialoù. * Ret eo d'ar c'hastiz dizuañ an dorfedourien ouzhpenn mirout outo a zrougober adarre. * Faziañ a c'hall pep den ober, ar pezh a zo gwir ivez pa gomzer eus poliserien, alvokaded ha barnerien. Peogwir e talvez kastiz ar marv kement ha diwezh buhez un den, ne c'haller ket digoll an den-se mard eo bet lazhet a-c'houde fazioù en argerzh e brosez. Bez' e c'hall an damallidi binvidikañ goprañ alvokaded a zo barrekoc'h eget reoù all, nes komz a c'houbrenañ barnerien. Asantiñ da gastiz ar marv zo ivez asantiñ ma vo lazhet tud digablus. * Prouet eo ne vir ket kastiz ar marv ouzh an torfedoù gwashañ. Muioc'h a vuntroù zo er Stadoù-Unanet, ma vez sevenet kastiz ar marv c'hoazh, eget en Europa, ma ne vez mui. Er Stadoù-Unanet c'hoazh, n'eus bet gwelet kresk ebet en niver a dorfedoù grevus er Stadoù o deus torret kastiz ar marv. Aner eo kastiz ar marv neuze : an doare efedusañ da ober eo goprañ poliserien ha barnerien onest, reoliañ an armoù, sevel ur reizhiad deskadurezh dereat ha, dre vras, politikerezhioù armerzhel ha kevredigezhel a glot gant mad an holl. * Dre m'eo kastiz ar marv ur c'hastiz grevus-tre e vez aotreet ar gondaonidi da dennañ splet eus kement pleg a zo e reizhiad ar justis evit mirout a vezañ lazhet, ha kement-se bloavezhioù-pad alies, ar pezh a zeu da geroc'h en diwezh eget o bac'hañ betek o marv naturel. * Peogwir ez eo kastiz ar marv ar c'hastiz gwashañ e kred d'ar gondaonidi n'o deus mui tra ebet da goll, setu e c'hallont kenderc'hel da lazhañ tud (poliserien, implijidi an toull-bac'h, testoù...) a-benn klask saveteiñ o buhez. E-kerzh ma vezont bac'het e c'hallont seveniñ forzh pe dorfed hep bezañ kastizet gwashoc'h eget ar varnadenn o deus bet dija. * Dre aon rak kastiz ar marv ez anzav lod tamallidi bezañ sevenet torfedoù n'o deus ket sevenet, ha kastizoù direizh a c'houzañvont neuze. * Er bac'hoù arnevez ez eo hogos null ar chañsoù ma tec'hje ur c'hondaonad ha ma sevenje torfedoù all, er vac'h pe en diavaez. == Notennoù == {{Daveoù|bannoù=2}} == Daveennoù == * IMBERT Jean, ''La peine de mort'', Presses Universitaires de France, Paris, 1993 ISBN 978-2-13-042927-2 {{fr}} * [http://www.amnesty.fr/sites/default/files/Fiche%20mémo%20Peine%20de%20mort.pdf ''Amnesty International''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small> * [http://www.peinedemort.org/ ''La peine de mort dans le monde''] {{fr}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small> * [http://www.deathpenaltyinfo.org/ ''Death Penalty Information Center''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small> * [http://www.jiadep.org/ ''Japan Innocence & Death Penalty Research Center''] {{en}} <small><span style="color:Green">'''OK'''</span> 20/11/2012</small> == Levrlennadur == * BANERJI S. C., ''A Brief History of Dharmasastra'', Abhinav Publications, New Delhi, 2004 ISBN 978-81-7017-370-0 {{en}} * ''La Bible'', Segond 21, Société biblique de Genève, Genève, 2007 ISBN 978-2-608-12301-5 {{fr}} * ''Le Coran'', troet gant Malek Chebel, Le Livre de Poche, Paris, 2011 ISBN 978-2-253-08917-9 {{fr}} * ''The Sutta-Nipata — A New Translation from the Pali canon'', troet gant H. Saddhatissa, Routledge Curzon, New York, 1995 ISBN 978-0-7007-0181-0 {{en}} [[Rummad:Marv]] [[Rummad:Kastiz ar marv]] ffajjysorct66d44yf93whn7l9cgh8a 0 111364 2191068 1958218 2026-05-14T18:57:31Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 2 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191068 wikitext text/x-wiki '''René Quéré''', bet ganet e [[Ploare]] d'ar [[26 a viz Mae]] [[1932]] ha marvet d'an [[17 a viz Eost]] [[2021]], a zo ul [[livour]], skeudennaouer ha priour breizhat, tost ouzh [[Douarnenez]] ha bed ar pesketaerezh. Mont a ra da studiañ e [[Skol europat uhel Arzoù Breizh|Skol an arzoù-kaer Kemper]] e 1951, e stal-labour [[Jos Le Corre]] (1925-1979) ha [[Pierre Toulhoat]] (1923-2014). Deskiñ a ra ar feilhañserezh daou vloaz er vichererezh Keraluk. ==Un nebeud oberennoù== * "[[Gwaien]]" (''Audierne'') * "[[Martolod]]" (''Marin'') * "An [[traezhenn|draezhenn]]" (''La plage'') == Skeudennoù == * [[Georges Perros]] , ''Douarnenez, les îles, les marins'', livadurioù gouach gant René Quéré, 1961. * [[Charles Madézo]], ''La cale ronde'', 1979. * ''Lettre préface'', 1983. * [[Jean Pencalet]], ''Du côté de chez Soaz'', 1987. * ''Poème de l'Île et du sel'', 1990. * ''Recueil de cartes postales''. * [[Xavier Grall]], ''Il y avait le Yang Tsé Kiang''. == Levr == * ''Images de l'Iroise-Sein-Molène'', gant sikour stal-levrioù Dialogues e Brest. == Dastumadoù foran == ; {{Flandrez}} * [[Ieper]], [[mirdi Merghelynck]]<ref>https://web.archive.org/web/20210818190251/http://docplayer.fr/48419528-Le-peintre-breton-rene-quere-a-paris-une-peinture-epique-et-poetique.html Françoise Livinec, Acquisitions réalisées par des musées].</ref>. ; {{Bro-Leon}} * [[Brest]], [[Mirdi an Arzoù-kaer Brest|mirdi an arzoù-kaer]]<ref>https://web.archive.org/web/20210818190251/http://docplayer.fr/48419528-Le-peintre-breton-rene-quere-a-paris-une-peinture-epique-et-poetique.html Françoise Livinec, Acquisitions réalisées par des musées].</ref>. * [[Gwinevez]], ti-kêr : kinkladur ar mogerioù, 1974. * [[Rosko]] : kinkladur listri ar [[Brittany Ferries]] ''M/V Val de Loire'' (1993-2006) hag al lestr-treizh ''[[Pont-Aven (cruise-ferry)|Pont-Aven]]'' (2004). ; {{Kernev}} * [[Brieg (kumun)|Brieg]], ti-kêr : murlivadur, 1974. * [[Douarnenez]] : ** ospital : livadur en hall degemer, 1979. ** ti-kêr : ''La Crique de Pors-Poulhanen Plozévet'', akrilik war panneau de bois, 1977. ** [[Treboull]], chapel Sant-Yann : tresadennoù ha gwerennoù-livet, 1986. * [[Kemper]] : ** [[Armor-Lux|Ti Armor-Lux]] : feiañsoù, kinkladurioù, livadurioù, 2004<ref>[https://www.ouest-france.fr/bretagne/quimper-29000/armor-lux-une-galerie-d-art-meconnue-5922241 Ouest-France : Armor-Lux une galerie d'art pas comme les autres].</ref>. ** Kef espern : kinkladur ar mogerioù, 1972. ** [[Mirdi an Arzoù-kaer Kemper|mirdi an arzoù-kaer]]<ref>[https://www.letelegramme.fr/local/finistere-sud/quimperle-concarneau/concarneau/peinture-la-ville-a-perdu-sa-part-du-legs-garnier-22-12-2011-1545671.php Le Télégramme du 22 décembre 2011, legs Yvonne Garnier].</ref>. ** [[mirdi breizhek an departamant]] : ''Ouessant'', 1960, livadur gouach, 12 x 22 sm. ** [[ mirdi ar feilhañs Kemper]] : *** ''Port de Tréboul, la Pointe'', priaj, michererezh Keraluc ; *** 10 priaj all ; *** ''Équipage du palangrier “Dahut”, sur le port de Rosmeur à Douarnenez'', eoullivadur war lien, 152 x 152 sm. ; {{Treger}} * [[Lannuon]], Cosmos Bod ar PTT : kinkladur, 1976. * [[Montroulez]], [[Mirdi an Arzoù-kaer Montroulez|mirdi an arzoù-kaer]]. == Diskouezadegoù == * 1955 : palier Saluden e Kemper, feiañs ha livadurioù gouach. * 1956 : Saloñs arzourien Kerne, mirdi Kemper. * 1960 : Ti Breizh, Pariz. * Meurzh-Ebrel 2002 : palier Gloux. * eus ar 4 a viz Kerzu d'an 3 a viz Genver 2009 : palier Françoise Livinec, Pariz, ''Le peintre breton René Quéré à Paris''. ==Liammoù diavaez== [http://www.galeriefrancoiselivinec.com/fr_FR/rene-quere-artistes-contemporains-1932-2,1,1,1,15.htm#historique Palier arz Françoise Livinec: René Quéré] == Notennoù ha daveoù == {{daveoù}} {{DEFAULTSORT:Quere, Rene}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1932]] [[Rummad:Arzourien Breizh]] [[Rummad:Livourien Breizh]] [[Rummad:Skeudennaouerien]] [[Rummad:Priourien Breizh]] 5yboihyvrc5pkc9a5m68numyo8hywx4 0 112534 2191074 2129684 2026-05-14T19:47:43Z Ar choler 52661 infobox 2191074 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="font-size:90%;" |- {{Infobox/Titl|Kea / Κέα|0d5eaf|talbenn map|fff}} |- bgcolor="#0d5eaf" ! colspan="2" style="text-align:center; color:#fff;"| Kumun e Gres |- | colspan="2" style="text-align:center;"| [[File:Λιμάνι Κέας.jpg|260px|center]] Enez Kea ---- <div style="position: relative"> [[File:Greece location map.svg|260px]] <div style="position: absolute; left:125px; top:116px">[[File:Red pog.svg|6px]]</div> <div style="position: absolute; left:135px; top:116px"><small><span style="background-color:#9dff89;">'''Kea'''</span></small></div> </div> ---- |- ! colspan="2" style="text-align:center;"| Lechiadur [[File:Earth icon 2.png|16px]] [https://www.google.com/maps/place/37%C2%B037'23.0%22N+24%C2%B020'12.0%22E/@37.623056,24.336667,12z/data=!4m4!3m3!8m2!3d37.623056!4d24.336667?hl=en&entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDUxMi4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D 37°37′23″ N, 24°20′12″ R] |- bgcolor="#0d5eaf" ! colspan="2" style="text-align:center; color:#fff;"| Melestradurezh |- | '''[[Riez]]''' || {{Gres}} |- | '''Rannvro''' || Νοτίου Αιγαίου / [[Mor Egea|Mor Egea ar Su]] |- | '''Distrig''' || Κέας-Κύθνου / ''Kea-Kýthnos'' |- | '''[[Kêr-benn]]''' || Ιουλίδα / ''Ioulída'' |- | '''[[Maer]]ez''' || Ειρήνη Βελισσαροπούλου<br>''Eirini Velissaropoulou''<br><small>(abaoe [[2019]])</small> |- bgcolor="#0d5eaf" ! colspan="2" style="text-align:center; color:#fff;"| Douaroniezh |- | '''Gorread''' || 148,9 km² |- | '''Uhelder''' || 0 m – 562 m |- | '''Poblañs''' || {{Formatnum:3346}} <small>([[2021]])</small> |- | '''Stankter''' || 22,47 den/km² |- | '''Kod-post''' || 840 02 |- | colspan="2"| ---- |- | '''Internet''' || {{El}} [https://kea.gr/ kea.gr] |} '''Kea''' (skrivet Κέα e [[henc'hresianeg]]), anavet ivez evel ''Ceos'', ''Keos'' (Κέως), ''Gia'', ''Tzia'' (Τζια) ha ''Zea'' en [[Henamzer]], zo un enezenn e [[Gres (bro)|Gres]], e [[Mor Egea]], en [[Kikladez|Enezeg ar C'hikladez]]. [[Rummad:Inizi Gres]] [[Rummad:Inizi Mor Egea]] 06mkflznl7obo67roauxwbe4fkc9ref 2191075 2191074 2026-05-14T19:50:12Z Ar choler 52661 2191075 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="font-size:90%;" |- {{Infobox/Titl|Kea / Κέα|0d5eaf|talbenn map|fff}} |- bgcolor="#0d5eaf" ! colspan="2" style="text-align:center; color:#fff;"| Kumun e Gres |- | colspan="2" style="text-align:center;"| [[File:Λιμάνι Κέας.jpg|260px|center]] Enez Kea ---- |- ! colspan="2" style="text-align:center;"| Lechiadur [[File:Earth icon 2.png|16px]] [https://www.google.com/maps/place/37%C2%B037'23.0%22N+24%C2%B020'12.0%22E/@37.623056,24.336667,12z/data=!4m4!3m3!8m2!3d37.623056!4d24.336667?hl=en&entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDUxMi4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D 37°37′23″ N, 24°20′12″ R] |- | colspan="2"| <div style="position: relative"> [[File:Greece location map.svg|260px]] <div style="position: absolute; left:125px; top:116px">[[File:Red pog.svg|6px]]</div> <div style="position: absolute; left:135px; top:116px"><small><span style="background-color:#9dff89;">'''Kea'''</span></small></div> </div> |- bgcolor="#0d5eaf" ! colspan="2" style="text-align:center; color:#fff;"| Melestradurezh |- | '''[[Riez]]''' || {{Gres}} |- | '''Rannvro''' || Νοτίου Αιγαίου / [[Mor Egea|Mor Egea ar Su]] |- | '''Distrig''' || Κέας-Κύθνου / ''Kea-Kýthnos'' |- | '''[[Kêr-benn]]''' || Ιουλίδα / ''Ioulída'' |- | '''[[Maer]]ez''' || Ειρήνη Βελισσαροπούλου<br>''Eirini Velissaropoulou''<br><small>(abaoe [[2019]])</small> |- bgcolor="#0d5eaf" ! colspan="2" style="text-align:center; color:#fff;"| Douaroniezh |- | '''Gorread''' || 148,9 km² |- | '''Uhelder''' || 0 m – 562 m |- | '''Poblañs''' || {{Formatnum:3346}} <small>([[2021]])</small> |- | '''Stankter''' || 22,47 den/km² |- | '''Kod-post''' || 840 02 |- | colspan="2"| ---- |- | '''Internet''' || {{El}} [https://kea.gr/ kea.gr] |} '''Kea''' (skrivet Κέα e [[henc'hresianeg]]), anavet ivez evel ''Ceos'', ''Keos'' (Κέως), ''Gia'', ''Tzia'' (Τζια) ha ''Zea'' en [[Henamzer]], zo un enezenn e [[Gres (bro)|Gres]], e [[Mor Egea]], en [[Kikladez|Enezeg ar C'hikladez]]. [[Rummad:Inizi Gres]] [[Rummad:Inizi Mor Egea]] llqj6636wsnpdkv6j0c1b9rr9w7v4lj 0 157946 2191097 2077966 2026-05-15T10:21:33Z ~2026-29167-10 91577 2191097 wikitext text/x-wiki '''Ervoan a Gerarvor''' oa un troour brezhonek. ==Troidigezhioù== ;Embannet war [[Le Courrier du Finistère]] * [[1889]] : ''Er Vrumenn'', diwar ''Dans le brouillard'' gant [[Armand Dayot]]. * [[1890]] : ''Kastiz Kougourdan enn eur vag-nij'', diwar ''Le supplice du ballon'' gant [[Eugène Mouton]]. * [[1891]] : ''Ar c'henta pense'', diwar ''Péri en mer !'' gant [[Gustave Toudouze]] ([[1890]])<ref>Adalek an [https://recherche.archives.finistere.fr/file/misc/document/bibliotheque/presse/4MI020/FRAD029_4MI_020_1891_07_04_001_1891_07_25_004.pdf niverenn 586, 18 a viz Gouhere].</ref>. ==Skridoù all== * [[1888]] : ''Iannik Kerdu'', war ''Le Courrier du Finistère'', 8 ha 15 Kerzu. ==Notennoù== {{daveoù}} [[Rummad:Troourien vrezhonek]] 88p3qv25a856oacdjobugf5dnmfwdo3 0 170211 2191073 2190949 2026-05-14T19:45:47Z Kestenn 14086 /* Fuzuilhoù */ 2191073 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ {|width="100%" border="0" cellspacing="4" cellpadding="2" | align="left" valign="center"|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]] | align="left" valign="center"| <div align="center" style="font-size:150%;">[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !''' </div> <div align="center" style="font-size:100%;"> An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis. '''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.''' </div> | align="right" valign="center"| [[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]] |}<div style="text-align:center;"> {| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;" |- | colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''ARMOÙ'''</div> |- | style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" | == [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] == === [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] === [[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] • [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[Enfield M1917]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón (fuzuilh)|Mondragón]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Tkiv 85]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]] === [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] === [[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]] === [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] === [[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]] === [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] === [[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]] • [[Winchester Model 1911]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]] === [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] === [[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]] === [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] === [[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]] === [[Karabinenn|Karabinennoù]] === [[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • [[Remington Model 30]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Winchester Model 54]] • [[Winchester Model 70]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]] === [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] === [[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]] === [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] === [[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Brügger & Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]] | style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" | == [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] == === [[Pistolenn|Pistolennoù]] === '''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]] • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] •• '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] • '''SACM :''' [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 41]] • [[Smith & Wesson Model 52]] • [[Smith & Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Kolibri (pistolenn)|Kolibri]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Liberator (pistolenn)|Liberator]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Salvator-Dormus (pistolenn)|Salvator-Dormus]] • [[Sauer & Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • [[Schönberger-Laumann 1892|Schönberger-Laumann]] • [[Star M14]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] • [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]] === [[Revolver|Revolverioù]] === [[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Police Positive]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast & Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith & Wesson :''' [[Smith & Wesson Model 3]] • [[Smith & Wesson Model 10]] • [[Smith & Wesson Model 14]] • [[Smith & Wesson Model 17]] • [[Smith & Wesson Model 19]] • [[Smith & Wesson Model 27]] • [[Smith & Wesson Model 28]] • [[Smith & Wesson Model 29]] • [[Smith & Wesson Model 36]] • [[Smith & Wesson Model 53]] • [[Smith & Wesson Model 60]] • [[Smith & Wesson Model 460]] • [[Smith & Wesson Model 500]] • [[Smith & Wesson Model 686]] •• [[Enfield No. 2]] • [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]] == Armoù eneptank == ''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]] == [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] == [[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8.8 cm Flak 18/36/37/41|Kanol 88 mm]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]] == [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] == [[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]] == [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] == [[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]] == Doareoù armoù-tan kozh == [[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Derringer]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Pebrouer (arm-tan)|Pebrouer]] •• [[Ribauldequin]] == Armoù hiron == [[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]] |} <br> {| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;" |- | align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''</div> |- | align="left" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]] === Evit ar c'hanolioù flour === [[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]] === Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) === * {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Short Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Winchester]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 H&R Magnum]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&W]] • [[.32 S&W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.357 Remington Maximum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 AMP]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 S&W American]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.45 Winchester Magnum]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 Beowulf]] • [[.50 BMG]] * {{Alamagn}} : [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]] • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9 × 57 mm Mauser|9 × 57 mm]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 50 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]] * {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]] • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]] * {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]] * {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.55 Boys]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm SR|12,7 × 81 mm]] • [[.700 Nitro Express]] * {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} : [[2,7 mm Kolibri]] • [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[7,8 × 19 mm R]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]] * {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[9 mm Browning Long]] * {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]] * {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 <abbr>mm</abbr> B]] * {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]] * {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]] * {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]] * {{Finland}} : [[.338 Lapua Magnum]] * {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]] * {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]] |} {| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;" |- | align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TEKNIK'''</div> |- | align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]] === Elfennoù armoù ha munisionoù === [[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Beta C-Mag]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] • [[Buker poent ruz]] • [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]] === Mont en-dro ha teknikoù tennañ === [[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • [[Chat (armoù-tan)|Chat]] • ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • [[Pourveziañ dre gregiñ pe dre vontañ]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]'' |} <br> {| width="100%" align="center" style="border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;" |- | colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''</div> |- | style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" | === Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] === ==== Armoù (hervez o bro) ==== [[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler & Koch]] • [[Königlich Bayerische Gewehrfabrik]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe & Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer & Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] • [[Steyr Arms|Steyr]] • {{Belgia}} : [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] • {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] • [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis & Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland & Holland]] • [[James Purdey & Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley & Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg & Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith & Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger & Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger & Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]] ==== Munisionoù ha dafar adkargañ ==== [[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Kynoch]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Lee Precision]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier & Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] ==== Kenwerzh ==== [[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage & Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]] === Krouerien hag embregererien === [[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Eugene Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]] | style="border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;" valign="top" width="33%" | === Istor, lezenn ha kevredigezh === [[Armerezh]] • [[Arm-tan graet er gêr]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Arm-tan primaozet]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Pink Pistols]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Small Arms Survey]] • [[Sniper]] • [[Socialist Rifle Association]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]] ==== Mediaoù hag embann ==== ''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns & Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]'' ==== Tennerien ha tennerezed en Istor ==== [[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] • [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]] === Er sevenadur === [[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Internet Movie Firearm Database]] • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' • [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Stembridge Gun Rentals]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]'' === [[Sportoù tennañ]] === [[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]] ==== Tennerien ha tennerezed sport ==== [[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]] |- | colspan="2" align="center" style="border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;" bgcolor="#DFEFC7" valign="top" | <div style="font-size:130%;">'''RUMMADOÙ'''</div> [[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]] ==== Armoù dre zarvoud istorel ==== '''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]] '''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]] '''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]] ==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ==== [[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]] |} <br> {{Porchedoù roll}} [[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]] [[Rummad:Armoù]] 1n20j4w1xs8em4dw9lgwjfw5559bsqw 0 171782 2191077 2180670 2026-05-14T20:13:43Z InternetArchiveBot 61915 O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5 2191077 wikitext text/x-wiki {{databox}} '''Robin Le Normand''' a zo ur c'hoarier [[mell-droad]] breizhat hag a c'hoari e-barzh skipailh broadel Bro-Spagn. Ganet e oa d'an [[11 a viz Du]] [[1996]] e [[Pabu]]. Difenner kreiz eo er c'hlub euskarat [[Real Sociedad]] abaoe 2016. == Buhezskrid == === Yaouankiz === Genidik eo eus [[Brehant-Monkontour]], e Bro-Sant-Brieg. Kregiñ a ra da c"hoari mell-droad en Évron Football Club, a-raok mont d'al [[Lamballe Football Club|Lamballe FC]] betek ar rummad U15. === Stad Brest 2011-2015 === E 2011, d'an oad a 15 vloaz, eo tutaet gant [[Stad Brest 29]]. Mont a ra e-barzh ar skipailh micherel er c'houlzad 2015-2016, e Kevre 2<ref>[http://www.sb29.bzh/15-16.php Saison 2015-2016 Ligue 2 effectif"].</ref>. C'hoari a ra e grogad kentañ e Kevre 2 d'an 15 a viz Ebrel 2016 a-enep ar [[Football Club Sochaux-Montbéliard|FC Sochaux]]<ref>[http://www.francebleu.fr/sports/football/l2-les-jeunes-brestois-l-assaut-de-la-ligue-2-1460710829 L2 : les jeunes brestois à l'assaut de la Ligue 2]</ref>. === D'ar Real Sociedad (2016-) === E fin ar c'houlzad n'eo ket miret gant Stad Brest, hag Eric Olhats, tutaer ar [[Real Sociedad]] hag en doa dizoloet ha tutaet [[Antoine Griezmann]] un nebeud bloavezhioù kent, a ya e darempred gantañ<ref>[http://www.ouest-france.fr/sport/football/espagne/football-robin-le-normand-de-la-reserve-du-stade-brestois-la-real-sociedad-6137686 Football. Robin Le Normand, de la réserve du Stade brestois à la Real Sociedad.]</ref>. Kinnig a ra Eric Olhats da Robin Le Normand, 19 vloaz dezhañ, ober un esae gant ar Real Sociedad, klub [[Donostia]] en [[Euskal Herria]], e deroù miz Gouere 2016<ref>[https://web.archive.org/web/20230410164623/https://www.eldesmarque.com/gipuzkoa/real-sociedad/noticias-rs/1258284-robin-le-normand-desconocia-que-la-real-fuera-tan-grande-como-club-2 Robin Le Normand: "Desconocía que la Real fuera tan grande como club".]</ref>. ==== Real Sociedad B (2016-2018) ==== Sinet ez eus ur gevrat vicherel 2 vloaz gant Robin Le Normand d'ar 4 a viz Gouere 2016<ref>[http://www.ouest-france.fr/sport/football/stade-brestois/stade-brestois-robin-le-normand-rejoint-la-real-sociedad-4346893 stade brestois : Robin Le Normand rejoint la Real Sociedad.]</ref> ha mont a ra e-barzh skipailh B ar c'hlub da gentañ, en trede rummad spagnol. C'hoari a ra 23 c'hrogad er bloaz kentañ. En eil koulzad e ra berzh gant e skipailh hag echuiñ a ra trede eus e boull. Merket eo gant [[Asier Garitano]], gourdoner nevez ar skipailh kentañ. ==== Real Sociedad (2018-) ==== Kregiñ a ra ar c'houlzag 2018-2019 gant skipailh kentañ ar [[Real Sociedad]]. E miz Eost 2018 e astenn e gevrat gant ur bloavezh ouzhpenn, o chom er c'hlub betek 2020<ref>[http://sociedad.diariovasco.com/real-sociedad-sansel-frances-normand-20180817000830-ntvo.html El central francés Le Normand amplía su contrato hasta 2020.]</ref>. C'hoari a ra e kampionad rummad kentañ Bro-Spagn d'ar 26 a viz Du 2018 a-enep ar [[Celta de Vigo|Celta Vigo]], e Stad Anoeta e Donostia. Ur sizhun goude e c'hoari ar c'hrogad a-bezh el Liga d'an 2 a viz Kerzu 2018 a-enep ar [[Real Betis Balompié|Real Betis]], e [[Sevilla]]<ref>[http://www.lequipe.fr/Football/Actualites/Real-sociedad-robin-le-normand-a-bien-rebondi/965736 Sociedad : Robin Le Normand a bien rebondi], 6 da viz Kerzu 2018.</ref>. Tri deiz goude, d'ar 5 a viz Kerzu 2018 emañ war an dachenn e-pad 90 munut en ur c'hrogad eus Kib Bro-Spagn a-enep ar [[Celta de Vigo|Celta Vigo]]<ref>[http://www.sport24.lefigaro.fr/football/live/coupe-d-espagne/2018/1032373/real-sociedad-celta-vigo Coupe d'Espagne Real Sociedad - Celta Vigo] 5 a viz Kerzu 2018.</ref>. E miz Genver e c'hoari c'hoazh e Kib Bro-Spagn er c'hrogadoù mont ha dont a-enep ar [[Real Betis Balompié|Real Betis]]<ref>[http://www.sports.orange.fr/football/espagne/copa-del-rey/match/betis-seville-real-sociedad-compositions-SPEF0k0cGR0FHV.html Coupe du Roi Betis Seville - Real Sociedad] 10 a viz Genver 2018</ref>. D'an 12 a viz C'hwevrer 2019 e astenn e gevrat gant daou vloavezh, o chom er Real Sociadad betek 2022<ref>[https://web.archive.org/web/20241130145656/https://www.les-transferts.com/etranger/liga/officiel-le-normand-prolonge-avec-la-real-sociedad.html Le Normand prolonge avec la Real Sociedad], 13 a C'hwevrer 2019.</ref>. E-pad e goulzad kentañ gant ar strollad micherel e c'hoari pevar c'hrogad er c'hampionad ha tri c'hrogad er Gib, evit un amzer c'hoari a 528 munut. Er c'houlzad da heul, 2019-2020, e ya e-barzh ar skipailh kentañ da vat, el Liga. Difenner kreiz eo e miz Eost 2019 evit krogad kentañ ar c'hampionad a-enep [[Valencia Club de Fútbol|Valencia CF]], hag evit an eil devezh a-enep an [[Real Club Deportivo Mallorca|RCD Mallorca]]. C'hoari a ra ouzhpenn 3000 munut er c'houlzad. Astenn a ra e gevrat gant ar c'hlub euskarat betek 2024. E miz Gouere 2022 eo astennet e gevrat betek 2026<ref>[https://web.archive.org/web/20230526103844/https://as.com/futbol/le-normand-renueva-hasta-2026-n/ Le Normand renueva hasta 2026], 20 a viz Gouere 2022, gant Roberto Ramajo e-barzh ar gaztenn As.</ref>. === Dibabidi Bro-Spagn === Disklêriañ a ra e 2020 e hunvre da c'hoari e-barzh skipailh Bro-C'hall, met n'eo ket dibabet gantañ. Mont a ra da gaout ar vroadelezh spagnol d'ar 24 a viz Mae 2023. Galvet eo evit c'hoari e-barzh Kevre ar Broadoù d'an 2 a viz Even 2023. C'hoari a ra e c'hrogad kentañ d'ar 15 a viz Even a-enep Italia en hanterc'hourfenn (trec'h 2-1). War roll Luis de la Fuente emañ evit an [[Kampionad Europa mell-droad 2024|Euro 2024]]<ref>[http://www.eurosport.fr/football/euro-2024/2024/euro-2024-liste-de-l-espagne-fabian-ruiz-le-normand-et-laporte-convoques_sto10165139/story.shtml Euro 2024 - Liste de l'Espagne : Fabian Ruiz, Le Normand et Laporte convoqués, Asensio absent], 27 a viz Mae 2024, gant Clément Lemaître.</ref>{{,}}<ref>[https://www.footmercato.net/a2592972003375749765-euro-2024-la-liste-definitive-de-lespagne-avec-un-absent-surprise Euro 2024 : la liste définitive de l’Espagne avec un absent surprise] 7 a viz Even 2024, gant Justin Schroeder.</ref>. Kemennet eo e-pad ar c'hrogad poull a-enep Italia, hag ur wech all e-pad ar c'hardgourfenn a-enep Alamagn. Astalet eo evit an hanterc'hourfenn a-enep Bro-C'hall. == Loreadeg == === Klub === Dindan liv ar [[Real Sociedad]] e ya Kib Bro-Spagn mell-droad gant Robin Le Normand e 2020. === Evit Spagn === Mont a ra ar maout gant Robin Le Normand ha Skipailh mell-droad Bro-Spagn e Kevre ar Broadoù e 2023. == Notannoù ha daveoù == {{daveoù}} {{DEFAULTSORT:Le Normand, Robin}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1996]] [[Rummad:Melldroaderien Breizh]] [[Rummad:Melldroaderien Spagn]] 183dhf3gbvnw20nlcqwbohzw0jwedw1 0 172304 2191086 2153068 2026-05-15T05:38:25Z Tanjee 563 /* Aodoù-an-Arvor */ 2191086 wikitext text/x-wiki == [[Aodoù-an-Arvor]] == {| class="wikitable" |- ! Strollad !! Chomlec'h !! Lec'hienn !! Darempred |- valign="top" |'''Club Philatélique d'Armor ''' ||17 straed Bernard Palissy 22000 Sant-Brieg||[https://www.cpb22.fr cpb22]||cpa22@orange.fr |- valign="top" |''' Association Philatélique Lannionnaise'''||Residence Haute Rive 22300 Lannuon||[https://www.membres.ffap.net/Federation/association.php?ass=569 FFAP 22]| |- valign="top" |'''Association Philatelique Du Pays De Guingamp'''||12 straed an Alc'hweder 22200 Pabu|||| |- valign="top" |'''Club Philatélique Dinannais'''||Ti ar c'hevredigezhioù (MDA) Bali André Aubert 22100 Dinan ||||moreaudidier85@gmail.com | |} == [[Penn-ar-Bed]] == {| class="wikitable" |- ! Strollad !! Chomlec'h !! Lec'hienn !! Darempred |- valign="top" | '''Cercle philatélique et cartophile de Cornouaille''' || Ti ar c’hevredigezhioù <br>53 hent-dall an Oded 29000 Kemper || || Postel : alain.milone@orange.fr |} == [[Il-ha-Gwilen]] == {| class="wikitable" |- ! Strollad !! Chomlec'h !! Lec'hienn !! Darempred |- valign="top" |'''Société Philatélique de Rennes (S.P.R.)''' ||60 La Houltais 35850 Romillé/[[Rovelieg]]||[https://www.spr.asso.fr S.P.R.]|| |- valign="top" |'''Amicale Rennaise Philatelique''' ||La Bauchée 35135 Chantepie/[[Kantpig]]||[http://www.arp35.fr A.R.P. ]|| |- valign="top" |'''Asso. Philatélique de la Côte d'Emeraude||10 rue de la Malouine<br>35400 Sant-Malou||[https://laecum.com/nos-adherents/liste-des-associations-adherentes/association-philatelique-de-la-cote-demeraude La Jacques Cartier]||Kadoriad : Pierrick Lemasson<br>Postel : pilemasson@laposte.net|| |- valign="top" |'''Club Philatelique Vitreen'''||27 rue Notre-Dame<br>35360 Gwitreg||||Kadoriad : Sébastien Jourdan<br> Pellgomz : 02 99 74 05 50|| | |} == [[Liger-Atlantel]] == {| class="wikitable" |- ! Strollad !! Chomlec'h !! Lec'hienn !! Darempred |- valign="top" | '''L’Ancre''' ||Ti ar c’hevredigezhioù -Ar Ranzay<br>2 bis straed Hermann Geiger 44300 Naoned || [https://www.amic-philatelie44-lancre.fr L'Ancre] || |- valign="top" | '''Amicale Philatélique de Nantes''' ||Ti ar c’hevredigezhioù<br>11 straed Prinquiau<br>44100 Naoned || [https://philatelie-nantes.fr Philatélie Nantes] || Postel : apn.philatelienantes@gmail.com |- valign="top" | '''Club Philatélique du Pays d'Ancenis''' || Ancien relais de poste<br>Straed Jeneral Leclerc<br>44150 [[Ankiniz]]-Sant-Jereon || |- valign="top" | '''Association Philatélique et Cartophile Rezéenne''' || 40 straed Jean Jaurès<br>44400 Rezé/[[Reudied]]|| [https://apcr.webnode.fr APCR] || |- valign="top" | '''Club Philatélique Vertavien''' || ||[https://cpv44.com CPV44] || Postel : jean.pierre.morice@free.fr<br>Dre lizher : C/o Kadoriad Jean- Pierre MORICE<br>Pellgomz : 02 40 34 93 05<br>Emgav bep pemzektez el levraoueg Libre Court straed Henri Charpentier e Gwerzhav. |- valign="top" | '''Cercle Philatélique de la Baule et de la Presqu'ile Guérandaise '''||4 plasenn Louis Blériot 44 500 Ar Baol-Skoubleg ||[http://www.cpbpg.com/contact.html CPBPG]||Pellgomz : 06 42 70 26 84 |} == [[Mor-Bihan]] == {| class="wikitable" |- ! Strollad !! Chomlec'h !! Lec'hienn !! Darempred |- valign="top" | '''Association philatélique armoricaine''' || Maison des Familles de Lorient<br>2 straed ar C'helenner Maze<br>56100 An Oriant|| || Postel : edouard.passavant@gmail.com |- valign="top" | '''An Oriant philatélie''' || Maison pour tous<br>2 straed Maurice Thorez<br>56100 An Oriant|| || Postel : serge.bourg@orange.fr |- valign="top" | '''Amicale philatélique gourinoise''' || Gourin || || Postel : marcelcarmard@wanadoo.fr |- valign="top" | '''Philatélie Vannetaise''' || Maison des Associations<br>31 straed Guillaume Le Bartz<br>56000 Gwened || [https://web.archive.org/web/20240914231110/http://joomla.philatelie-vannetaise.fr/ Philatélie vannetaise]|| Postel : herve.grunberg@orange.fr |} ==Liamm diavaez== * [https://ffap.net/groupement/bretagne/ Groupement philatélique de Bretagne - GRAPB] [[Rummad:Timbrouriezh]] l3nbvn2o5hm2umz3j5s0tcy5cdzzhws 0 175850 2191057 2190583 2026-05-14T17:37:36Z Dakbzh 58931 2191057 wikitext text/x-wiki {{LabourAChom}} '''Kampionad jorjiat an echedoù''' eo kampionad broadel an echedoù e [[Jorjia]]. Aozet e vez abaoe1928. Betek 1990 e oa [[Republik Sokialour Soviedel Jorjia]] unan eus republikoù an [[Unaniezh Soviedel]]. == Kampioned == {| | valign="top" | :{| class="sortable wikitable" ! Nn !! Bloaz !! Kampioned (kemmesk) |- |1||1928||[[Victor Goglidze]] |- |2||1938||[[Archil Ebralidze]] |- |3||1939||Archil Ebralidze |- |4||1941||Archil Ebralidze |- |5||1944||[[Vladas Mikėnas]] |- |6||1946||[[Paul Keres]] (off contest)<br>Archil Ebralidze |- |7||1947||[[Nikolay Sorokin]] |- |8||1948||[[Mikhail Shishov]] |- |9||1949||[[Akaki Pirtskhalava]] |- |10||1950||[[Alexandre Blagidze]] |- |11||1951||Nikolay Sorokin |- |12||1952||Mikhail Shishov |- |13||1953||Alexandre Blagidze |- |14||1954||[[Alexandr Buslaev]] |- |15||1955||[[Bukhuti Gurgenidze]] |- |16||1956||Mikhail Shishov |- |17||1957||Alexandre Blagidze |- |18||1958||[[Bukhuti Gurgenidze]] |- |19||1959||Bukhuti Gurgenidze |- |20||1960||Bukhuti Gurgenidze |- |21||1961||Bukhuti Gurgenidze |- |22||1962||Bukhuti Gurgenidze |- |23||1963||Bukhuti Gurgenidze |- |24||1964||Bukhuti Gurgenidze |- |25||1965||Bukhuti Gurgenidze |- |26||1966||[[Roman Dzindzichashvili]] |- |27||1967||Roman Dzindzichashvili |- |28||1968||Bukhuti Gurgenidze |- |29||1969||Roman Dzindzichashvili |- |30||1970||Bukhuti Gurgenidze |- |31||1971||[[Zurab Mikadze]] <br/> [[Alexandre Bokuchava]] |- |32||1972||[[Tamaz Giorgadze]] |- |33||1973||Bukhuti Gurgenidze |- |34||1974||[[Elizbar Ubilava]] |- |35||1975||[[Zurab Sturua]] |- |36||1976||[[Iuri Chikovani]] |- |37||1977||[[Zurab Sturua]] |- |38||1978||[[Gennadi Zaichik]] |- |39||1979||Gennadi Zaichik |- |40||1980||[[Zurab Azmaiparashvili]] |- |41||1981||Zurab Sturua |- |42||1982||[[Giorgi Giorgadze]] |- |43||1984||Zurab Sturua |- |44||1985||Zurab Sturua |- |45||1986||[[Elizbar Ubilava]] |- |46||1987||Mikhail Krasenkov |- |47||1988||Giorgi Giorgadze |- |48||1989||[[Giorgi Bagaturov]] |- |49||1990||[[Aleksandr Dgebouadze]] |- |50||1991||[[Tamaz Tabatadze]] |- |51||1992||[[Khvicha Supatashvili]] |- |52||1993||[[Akaki Shalamberidze]] |- |53||1994||[[Lasha Janjgava]] |- |54||1995||[[Giorgi Bagaturov]] |- |55||1996||[[Lasha Janjgava]]<ref>[https://theweekinchess.com/html/twic89.html Kampionad jorjiat 1996]</ref> |- |56||1997||[[Giorgi Kacheishvili]] |- |57||1998||[[Nino Khurtsidze]] |- |58||1999|| Giorgi Bagaturov |- |59||2000||[[Tamaz Gelashvili]] |- |60||2001||[[Mikheil Mchedlishvili]] |- |61||2002||Mikheil Mchedlishvili |- |62||2003||[[Baadur Jobava]] |- |63||2004||[[Merab Gagunashvili]] |- |64||2005||[[Valeriane Gaprindashvili]] |- |65||2006||Giorgi Kacheishvili |- |66||2007||[[Baadur Jobava]] |- |67||2008||[[Levan Pantsulaia]] |- |68||2009||[[Tornike Sanikidze]] |- |69||2010||Merab Gagunashvili |- |70||2011||[[Davit Zarkua]] |- |71||2012||Baadur Jobava |- |72||2013||[[Gaioz Nigalidze]] |- | 73||2014||Gaioz Nigalidze |- |74|| 2015||Levan Pantsulaia<ref>{{en}}[http://www.worldsport.ge/en/page/111047_levan-pantsulaia-champion-of-georgia?ShowAllAdvSpaces|title=Levan Pantsulaia Champion of Georgia]]</ref>. |- |75||2016||[[Davit Jojua]] |- |76||2017||[[Luka Paichadze]] |- |77||2018||Mikheil Mchedlishvili |- | 78||2019||[[Giga Quparadze]] |- | 79||2020||Luka Paichadze |- |80 |2021 |Levan Pantsulaia |- |81 |2022 |Levan Pantsulaia |- |- |82 |2023 |Mikheil Mchedlishvili |- |- |83 |2024 |Baadur Jobava |- |- |84 |2025 |Levan Pantsulaia<ref>{{en}}[https://chess-results.com/tnr1111228.aspx?lan=1&art=1 GEO 84th Ch]</ref>. |- |} | valign="top" | :{| class="sortable wikitable" ! Nn!! Bloaz !! Kampionez |- |1||1935||[[Fani Kats]] |- |2||1936||[[Fani Kats]] |- |3||1937||[[Berta Krezberg]] |- |4||1938||[[Varvara Zargarian]] |- |5||1940||[[Varvara Zargarian]] |- |6||1940||[[Ksenia Gogiava]] |- |7||1945||[[Varvara Zargarian]] |- |8||1947||[[Ksenia Gogiava]] |- |9||1948||[[Lili Gelovani]] |- |10||1950||[[Ksenia Gogiava]] |- |11||1952||[[Ksenia Gogiava]] |- |12||1953||[[Eliso Kakabadze]] |- |13||1954||[[Eliso Kakabadze]] |- |14||1955||[[Eliso Kakabadze]] |- |15||1956||[[Nona Gaprindachvili]] |- |16||1957||[[Eliso Kakabadze]] |- |17||1958||[[Manana Togonidze]] |- |18||1959||[[Nona Gaprindachvili]] |- |19||1960||[[Nona Gaprindachvili]] |- |20||1961||[[Nona Gaprindachvili]] |- |21||1963||[[Alla Chaikovskaya]] |- |22||1964||[[Nana Aleksandria]] |- |23||1965||[[Nana Aleksandria]] |- |24||1966||[[Tsitsino Kakhabrishvili]] |- |25||1968||[[Nana Aleksandria]] |- |26||1969||[[Tsiuri Kobaidze]] |- |27||1970||Tsitsino Kakhabrishvili |- |28||1971||[[Svetlana Kalandarishvili]] |- |29||1972||[[Tamar Khmiadashvili]] |- |30||1973||Tsitsino Kakhabrishvili |- |31||1974||Tsiuri Kobaidze |- |32||1975||Tamar Khmiadashvili |- |33||1976||[[Nino Gurieli]] |- |34||1977||[[Nino Melashvili]] |- |35||1978||[[Tamar Khmiadashvili]] |- |36||1979|||[[Tamila Meskhi]] |- |37||1980||[[Tsiala Kasoshvili]] |- |38||1981||Tsiala Kasoshvili |- |39||1982||Tsitsino Kakhabrishvili |- |40||1983||[[Ketevan Arakhamia]] |- |41||1984||Ketevan Arakhamia |- |42||1985||[[Genrieta Lagvilava]] |- |43||1986||[[Sopiko Tereladze]]<br>[[Ketevan Melashvili]] |- |44||1987||[[Ketino Kachiani]] |- |45||1988||[[Tsiala Kasoshvili]] |- |46||1989||[[Nino Khurtsidze]] |- |47||1990||[[Ketevan Arakhamia]] |- |48||1991||[[Inga Khurtsilava]] |- |49||1992||[[Nino Gurieli]] |- |50||1993||[[Nino Khurtsidze]] |- |51||1994||[[Natia Janjgava]] |- |52||1995||[[Miranda Khorava]] |- |53||1996||[[Maia Lomineishvili]]<ref>[https://theweekinchess.com/html/twic89.html National women chess championship 1996]</ref> |- |54||1997||[[Inga Khurtsilava]] |- |55||1998||Maia Lomineishvili |- |56||1999||Inga Charkhalashvili |- |57||2000||Sopiko Tereladze<br>Inga Khurtsilava |- |58||2001||[[Lela Javakhishvili]] |- |59||2002||Maia Lomineishvili, [[Ana Matnadze]] |- |60||2003||[[Nana Dzagnidze]] |- |61||2004||[[Nana Dzagnidze]] |- |62||2005||[[Nino Khurtsidze]] |- |63||2006||[[Nino Khurtsidze]] |- |64||2007||[[Lela Javakhishvili]], [[Sopiko Khukhashvili]] |- |65||2008||[[Nana Dzagnidze]], [[Salome Melia]] |- |66||2009||Maia Lomineishvili |- |67||2010||Salome Melia |- |68||2011||Maia Lomineishvili |- |69|| 2012||[[Bella Khotenashvili]] |- |70||2013||[[Nino Khurtsidze]] |- |71||2014||[[Lela Javakhishvili]] |- | 72||2015||[[Nino Batsiashvili]] |- |73||2016||[[Lela Javakhishvili]] |- |74||2017||[[Bella Khotenashvili]] |- |75||2018||[[Nino Batsiashvili]] |- |76||2019||[[Meri Arabidze]] |- |77||2020||[[Nino Batsiashvili]] |- |78||2021||[[Bella Khotenashvili]] |- |79||2022||[[Nino Batsiashvili]] |- |80||2023||[[Bella Khotenashvili]] |- |81||2024||[[Lela Javakhishvili]] |- |82||2025||[[Nana Dzagnidze]]<ref>{{en}}[https://chess-results.com/tnr1111229.aspx?lan=1&art=4 GEO Women 82nd Ch]</ref>. |- |83||2026||[[Nino Batsiashvili]] |} |} == Liammoù diavaez == *{{es}}[http://www.ajedrezdeataque.com/05%20Palmares/Campeonatos/Nacionales/Europa/Georgia.htm List of winners 1928-2008] *{{en}}[https://web.archive.org/web/20080517022544/http://www.geocities.com/al2055km/index.html RUSBASE (part V) 1919-1937,1991-1994] *{{en}}[https://web.archive.org/web/20050903115258/http://www.geocities.com/al2055perv/index.html RUSBASE (part IV) 1938-1960] *{{en}}[https://web.archive.org/web/20091027071522/http://www.geocities.com/al2055mag/index.html RUSBASE (part III), 1961-1969,1985-1990] *{{en}}[https://web.archive.org/web/20020205005128/http://www.geocities.com/al2055urs/index.html RUSBASE (part II) 1970-1984] *{{citation | last=Crowther | first=Mark | date=23 May 2005 | title=THE WEEK IN CHESS 550: 62nd Women's Georgian Championship | url=https://theweekinchess.com/html/twic550.html#13 | publisher=London Chess Center }} *{{citation | last=Crowther | first=Mark | date=23 January 2006 | title=THE WEEK IN CHESS 585: 63rd Women's Georgian Championship | url=https://theweekinchess.com/html/twic585.html#6 | publisher=London Chess Center }} *{{citation | last=Crowther | first=Mark | date=6 February 2006 | title=THE WEEK IN CHESS 587: 65th Georgian Championship | url=https://theweekinchess.com/html/twic587.html#5 | publisher=London Chess Center }} *{{citation | last=Crowther | first=Mark | date=26 March 2007 | title=THE WEEK IN CHESS 646: 66th Georgian Championship | url=https://theweekinchess.com/html/twic646.html#6 | publisher=London Chess Center }} *{{citation | last=Crowther | first=Mark | date=17 March 2008 | title=THE WEEK IN CHESS 695: 65th Women's Georgian Championship | url=https://theweekinchess.com/html/twic697.html#6 | publisher=London Chess Center }} *{{citation | last=Crowther | first=Mark | date=31 March 2008 | title=THE WEEK IN CHESS 699: 67th Men's Georgian Championship | url=https://theweekinchess.com/html/twic699.html#6 | publisher=London Chess Center }} *{{citation | last=Crowther | first=Mark | date=2 February 2009 | title=THE WEEK IN CHESS 743: 68th Men's Georgian Championship | url=https://theweekinchess.com/html/twic743.html#9 | publisher=London Chess Center }} == Notennoù ha dave == {{daveoù}} [[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Jorjia]] jwcyvdnlh0jlh598fyr8y4n9ily3eml 0 179866 2191060 2191047 2026-05-14T17:57:15Z Ar choler 52661 2191060 wikitext text/x-wiki {{Stumm an titl|''Shy Girl''}} {{databox}} '''''Shy Girl''''' ("Plac'h lent") zo ur [[romant]] [[Faltazi spont|spont]] embannet da gentañ e miz C'hwevrer [[2025]] gant ar [[skrivagner]]ez [[stadunanat]] Mia Ballard. Ar gwirioù embann evit al levr a voe prenet gant [[Hachette Book Group]], hag embannet e oa bet er [[Rouantelezh-Unanet]] e miz Du 2025. Un embannadur e Stadoù-Unanet Amerika a oa raktreset a-benn [[2026]], met nullet eo bet ha paouezet eo bet an embann e Breizh-Veur, dre ma tamaller d'an oberenn bezañ unan bet savet gant un [[naouegezh artifisiel]]. Ballard he deus nac'het e oa bet implijet an [[naouegezh artifisiel dec'han]] evit skrivañ al levr, met embannet he deus e oa bet un embanner dizalc'h oc'h implij un naouegezh evit degas kemmoù. Embannet he deus ivez e vije savet klemm ganti a-enep an embanner<ref>{{fr}} [https://www.ouest-france.fr/high-tech/intelligence-artificielle/ce-roman-a-succes-aurait-ete-ecrit-par-une-ia-il-est-retire-de-la-vente-5340ee5e-2840-11f1-b6f1-8966272a7d94 ''Ce roman à succès aurait été écrit par une IA, il est retiré de la vente''], ''Ouest-France'', 25/03/2026. <small>Kavet : 13 Mae 2026.</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Romantoù spont]] [[Rummad:Levrioù 2025]] [[Rummad:Naouegezh artifisiel]] luetld0kr7qeen7al4so7uj085umqdf 0 179867 2191050 2187836 2026-05-14T12:19:21Z Llydawr 145 2191050 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ar '''spont''' a zo un doare labour [[faltazi]] hag a glask direnkañ, ober aon pe saouzanañ an arvesterien. Alies e vez rannet an doare spont e meur a is-rummad evel ar [[spont psikologel]] hag ar spont [[dreistordinal]]. An istorour eus al lennegezh [[J. A. Cuddon]] en doa displeget, e 1984, e oa un istor spont "un oberenn faltazi e komz-plaen hir pe hiroc'h{{nbsp}}... hag a stroñs, betek ober aon d'al lennerien, pe a zegas ur santimant doñjer pe heug"<ref>{{cite book |first=J.A. |last=Cuddon |chapter=Introduction |title=The Penguin Book of Horror Stories |location=Harmondsworth |publisher=Penguin |year=1984 |isbn=0-14-006799-X |page=[https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 11] |chapter-url=https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 }}</ref>. Al lennegezh doare faltazi spont a glask krouiñ un aergelc'h iskis hag a ra aon d'al lennerien. An dañjerioù a vez kavet en oberennoù faltazi spont a vez liammet alies ouzh enkrezoù sevenadurel ledanoc'h<ref>{{Cite magazine|url=https://aeon.co/essays/horror-is-a-dark-and-piercing-reflection-of-our-anxious-times|title=Our age of horror|last=Owen|first=M M|date=2018|magazine=[[Aeon (magazine)|Aeon]]}}</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Faltazi]] 3xt8ihmpmp850tiz8j4v0k4471pe13k 2191051 2191050 2026-05-14T13:46:02Z Llydawr 145 2191051 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ar '''spont''' (pe ''film euzh'') zo un doare labour [[faltazi]] hag a glask direnkañ, ober aon pe saouzanañ an arvesterien. Alies e vez rannet an doare spont e meur a is-rummad evel ar [[spont psikologel]] hag ar spont [[dreistordinal]]. An istorour eus al lennegezh [[J. A. Cuddon]] en doa displeget, e 1984, e oa un istor spont "un oberenn faltazi e komz-plaen hir pe hiroc'h{{nbsp}}... hag a stroñs, betek ober aon d'al lennerien, pe a zegas ur santimant doñjer pe heug"<ref>{{cite book |first=J.A. |last=Cuddon |chapter=Introduction |title=The Penguin Book of Horror Stories |location=Harmondsworth |publisher=Penguin |year=1984 |isbn=0-14-006799-X |page=[https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 11] |chapter-url=https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 }}</ref>. Al lennegezh doare faltazi spont a glask krouiñ un aergelc'h iskis hag a ra aon d'al lennerien. An dañjerioù a vez kavet en oberennoù faltazi spont a vez liammet alies ouzh enkrezoù sevenadurel ledanoc'h<ref>{{Cite magazine|url=https://aeon.co/essays/horror-is-a-dark-and-piercing-reflection-of-our-anxious-times|title=Our age of horror|last=Owen|first=M M|date=2018|magazine=[[Aeon (magazine)|Aeon]]}}</ref>. ==Skouerioù el lennegezh== * ''[[Frankenstein]]''' (1818), gant [[Mary Shelley]]. * ''[[Dracula]]'' (1897), gant [[Bram Stoker]]. * ''[[Strange Case of Dr Jekyll and Mr Hyde]]'' (1886) gant [[Robert Louis Stevenson]]. * ''[[The Shining]]'' (1977), gant [[Stephen King]] ==Skouerioù er sinema== * ''[[Nosferatu]]'' (1922), gant [[Friedrich Wilhelm Murnau]] * ''[[Faust]]'' (1926), gant F. W. Murnau * ''[[Night of the Living Dead]]'' (1968), gant [[George A. Romero]] * ''[[The Texas Chain Saw Massacre]]'' (1974), gant [[Tobe Hooper]] * ''[[The Silence of the Lambs]]'' (1991), gant [[Jonathan Demme]] == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} ==Gwelet ivez== * [[Film slasher]] [[Rummad:Faltazi]] ouxny784cl93wsih398tbmxutecu1sd 2191076 2191051 2026-05-14T19:53:43Z Ar choler 52661 /* Skouerioù el lennegezh */ 2191076 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ar '''spont''' (pe ''film euzh'') zo un doare labour [[faltazi]] hag a glask direnkañ, ober aon pe saouzanañ an arvesterien. Alies e vez rannet an doare spont e meur a is-rummad evel ar [[spont psikologel]] hag ar spont [[dreistordinal]]. An istorour eus al lennegezh [[J. A. Cuddon]] en doa displeget, e 1984, e oa un istor spont "un oberenn faltazi e komz-plaen hir pe hiroc'h{{nbsp}}... hag a stroñs, betek ober aon d'al lennerien, pe a zegas ur santimant doñjer pe heug"<ref>{{cite book |first=J.A. |last=Cuddon |chapter=Introduction |title=The Penguin Book of Horror Stories |location=Harmondsworth |publisher=Penguin |year=1984 |isbn=0-14-006799-X |page=[https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 11] |chapter-url=https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 }}</ref>. Al lennegezh doare faltazi spont a glask krouiñ un aergelc'h iskis hag a ra aon d'al lennerien. An dañjerioù a vez kavet en oberennoù faltazi spont a vez liammet alies ouzh enkrezoù sevenadurel ledanoc'h<ref>{{Cite magazine|url=https://aeon.co/essays/horror-is-a-dark-and-piercing-reflection-of-our-anxious-times|title=Our age of horror|last=Owen|first=M M|date=2018|magazine=[[Aeon (magazine)|Aeon]]}}</ref>. ==Skouerioù el lennegezh== * ''[[Frankenstein]]''' (1818), gant [[Mary Shelley]]. * ''[[The Strange Case of Dr Jekyll and Mr Hyde]]'' (1886) gant [[Robert Louis Stevenson]]. * ''[[Dracula]]'' (1897), gant [[Bram Stoker]]. * ''[[The Shining]]'' (1977), gant [[Stephen King]] ==Skouerioù er sinema== * ''[[Nosferatu]]'' (1922), gant [[Friedrich Wilhelm Murnau]] * ''[[Faust]]'' (1926), gant F. W. Murnau * ''[[Night of the Living Dead]]'' (1968), gant [[George A. Romero]] * ''[[The Texas Chain Saw Massacre]]'' (1974), gant [[Tobe Hooper]] * ''[[The Silence of the Lambs]]'' (1991), gant [[Jonathan Demme]] == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} ==Gwelet ivez== * [[Film slasher]] [[Rummad:Faltazi]] 0otr6k3gk5hm6nb1ftxy3semwm56cr9 2191087 2191076 2026-05-15T08:59:57Z Llydawr 145 2191087 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ar '''spont''' (pe ''film euzh'') zo un doare labour [[faltazi]] hag a glask direnkañ, ober aon pe saouzanañ an arvesterien. Alies e vez rannet an doare spont e meur a is-rummad evel ar [[spont psikologel]] hag ar spont [[dreistordinal]]. An istorour eus al lennegezh [[J. A. Cuddon]] en doa displeget, e 1984, e oa un istor spont "un oberenn faltazi e komz-plaen hir pe hiroc'h{{nbsp}}... hag a stroñs, betek ober aon d'al lennerien, pe a zegas ur santimant doñjer pe heug"<ref>{{cite book |first=J.A. |last=Cuddon |chapter=Introduction |title=The Penguin Book of Horror Stories |location=Harmondsworth |publisher=Penguin |year=1984 |isbn=0-14-006799-X |page=[https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 11] |chapter-url=https://archive.org/details/unset0000unse_y1e0/page/11 }}</ref>. Al lennegezh doare faltazi spont a glask krouiñ un aergelc'h iskis hag a ra aon d'al lennerien. An dañjerioù a vez kavet en oberennoù faltazi spont a vez liammet alies ouzh enkrezoù sevenadurel ledanoc'h<ref>{{Cite magazine|url=https://aeon.co/essays/horror-is-a-dark-and-piercing-reflection-of-our-anxious-times|title=Our age of horror|last=Owen|first=M M|date=2018|magazine=[[Aeon (magazine)|Aeon]]}}</ref>. ==Skouerioù el lennegezh== * ''[[Frankenstein]]''' (1818), gant [[Mary Shelley]]. * ''[[Strange Case of Dr Jekyll and Mr Hyde]]'' (1886) gant [[Robert Louis Stevenson]]. * ''[[Dracula]]'' (1897), gant [[Bram Stoker]]. * ''[[The Shining]]'' (1977), gant [[Stephen King]] ==Skouerioù er sinema== * ''[[Nosferatu]]'' (1922), gant [[Friedrich Wilhelm Murnau]] * ''[[Faust]]'' (1926), gant F. W. Murnau * ''[[Night of the Living Dead]]'' (1968), gant [[George A. Romero]] * ''[[The Texas Chain Saw Massacre]]'' (1974), gant [[Tobe Hooper]] * ''[[The Silence of the Lambs]]'' (1991), gant [[Jonathan Demme]] == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} ==Gwelet ivez== * [[Film slasher]] [[Rummad:Faltazi]] 8kbgux8dcm4l24vinuhjfxba2jrrs1g 0 179868 2191052 2187841 2026-05-14T13:53:19Z Llydawr 145 2191052 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ar '''spont psikologel''' a zo un isrann eus ar [[faltazi spont]] hag eus ar [[faltazi psikologel]] gant ar pouez lakaet war ar bred (spered), ar fromoù, hag ar stad speredel evit ober aon ha direnkañ an arvesterien. An isrann-se a zo liammet alies ouzh unan ledanoc'h, ar [[thriller psikologel]], hag alies e implij elfennoù eus ar [[Faltazi kevrinus|c'hevrin]] ha tudennoù distabil, digempouez pe difiziapl a-fed psikologiezh, evit degas "[[suspens]]", [[faltazi spont|spont]], [[Drama (film ha skinwel)|drama]], ha betek [[paranoia]]. An istor a glask degas un aergelc'h a ra aon, lous, displijus hag ankenius. [[Rummad:Spont psikologel]] [[Rummad:Filmoù spont]] [[Rummad:Faltazi spont]] [[Rummad:Thriller]] 5purr9jgzniput4ol08sktulayao6eo 0 180198 2191049 2191045 2026-05-14T12:08:57Z Llydawr 145 2191049 wikitext text/x-wiki '''Lard sul''' pe '''lard Naoned''' a zo ur meuz graet gant ur c'harrez kostezenn voc'h a zo bet miret al lard hag an [[ton (moc'h)|donenn]] anezhañ, lakaet war [[kourailhoù]] en ur plad ha krazet er forn en ur bouilhoñs dre [[Muskadig|Vuskadig]] ha gant [[louzoù-kegin]] a-raok ouzhpennañ ognon ha legumaj. Dont a reas ar meuz marc'hadmat-mañ war-wel en {{XIXvet kantved}} e-touez ar familhoù micherourien e [[Naoned]]. Dleout a ra bezañ poazhet goustadik, setu perak e veze aozet da Sul dreist-holl. Hiziv e vez debret tomm pe yen en ur saladenn, e Naoned pe kostez [[Nozieg]] ha [[Savenneg]]<ref>[http://traezhhatevenn.blogspot.com/2014/11/lard-nantais-ou-lard-du-dimanche.html ''Lard nantais ou lard du dimanche''] war ar blog Traezhhatevenn, gwelet d'ar 14 a viz Mae 2026.</ref> == Daveoù == {{daveoù}} ==Gwelet ivez== * [[Sul al Lard]] [[Rummad:Naoned]] [[Rummad:Keginerezh Breizh]] 9dyagff6ipirea1g0vfrflsyhipu6tk 0 180199 2191058 2026-05-14T17:42:50Z Dakbzh 58931 + Boulc'het. 2191058 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018 e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1993 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<br/><ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino] FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] t9oebhaolpcscmawgcsmb0azmoddiqy 2191061 2191058 2026-05-14T17:59:07Z Dakbzh 58931 + Daveenn. 2191061 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018<ref>{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]</ref> e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1993 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<br/><ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] gle97xlbefthzuqpydhe2a1gsfixfus 2191062 2191061 2026-05-14T18:00:05Z Dakbzh 58931 2191062 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018<ref>{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]</ref> e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1993 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] 43s4t1wzr0o4lvytzdrf6gewyfqgkq1 2191064 2191062 2026-05-14T18:06:52Z Dakbzh 58931 + Kampionad jorjiat, kemmesk ha maouezi. 2191064 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018<ref>{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]</ref> e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1993 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== [[Kampionad jorjiat an echedoù]] ==== ===== Kampionad kemmesk ===== Trec'h e voe e 1998, ar vaouez nemeti o tapout an titl. ===== Kampionad ar Maouezi ===== Trec'h e voe e 1989, e 1993, e 2005, e 2006 hag e 2013. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] ql8ne2dufcchte6bmoq7mkbhneh0qht 2191065 2191064 2026-05-14T18:07:59Z Dakbzh 58931 2191065 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018<ref>{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]</ref> e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1999 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== [[Kampionad jorjiat an echedoù]] ==== ===== Kampionad kemmesk ===== Trec'h e voe e 1998, ar vaouez nemeti o tapout an titl. ===== Kampionad ar Maouezi ===== Trec'h e voe e 1989, e 1993, e 2005, e 2006 hag e 2013. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] l2wzl38sb2n1ooqlynxvvc6dvrsmgtc 2191066 2191065 2026-05-14T18:47:50Z Ar choler 52661 + emdroadur he renk Elo 2191066 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018<ref>{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]</ref> e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1999 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. {{EloChart|Q450900}} == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== [[Kampionad jorjiat an echedoù]] ==== ===== Kampionad kemmesk ===== Trec'h e voe e 1998, ar vaouez nemeti o tapout an titl. ===== Kampionad ar Maouezi ===== Trec'h e voe e 1989, e 1993, e 2005, e 2006 hag e 2013. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] ixh8iao775uk3eubkabxao4m3mtcdj1 2191071 2191066 2026-05-14T19:16:56Z Dakbzh 58931 + Astenn. 2191071 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018<ref>{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]</ref> e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1999 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== Kampionad europat ar Re Yaouank ==== Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan ugent vloaz e 1992. ==== Kampionad bedel ar Re Yaouank ==== * Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan c'hwezek vloaz e 1991 [[Guarapuava]], ([[Brazil]]). * Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan ugent vloaz e 1993 hag e 1995. ==== [[Kampionad jorjiat an echedoù]] ==== ===== Kampionad kemmesk ===== Trec'h e voe e 1998, ar vaouez nemeti o tapout an titl. ===== Kampionad ar Maouezi ===== Trec'h e voe pemp gwezh: e 1989, e 1993, e 2005, e 2006 hag e 2013. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] r2eop8gwqmbfkpyuo711qnaq2um854z 2191072 2191071 2026-05-14T19:17:29Z Dakbzh 58931 2191072 wikitext text/x-wiki [[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]] ''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018<ref>{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]</ref> e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].<br/>Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1999 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.<br/>E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]</ref>.<br/>2 472 eo bet e [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999<ref>{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]</ref>. == Kevezadegoù == === Kevezadegoù hiniennel === ==== Kampionad europat ar Re Yaouank ==== Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan ugent vloaz e 1992. ==== Kampionad bedel ar Re Yaouank ==== * Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan c'hwezek vloaz e 1991 [[Guarapuava]], ([[Brazil]]). * Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan ugent vloaz e 1993 hag e 1995. ==== [[Kampionad jorjiat an echedoù]] ==== ===== Kampionad kemmesk ===== Trec'h e voe e 1998, ar vaouez nemeti o tapout an titl. ===== Kampionad ar Maouezi ===== Trec'h e voe pemp gwezh: e 1989, e 1993, e 2005, e 2006 hag e 2013. {{EloChart|Q450900}} == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} == Liammoù diavaez == * {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE] * {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames] * {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess] {{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}} [[Rummad:Ganedigezhioù 1975]] [[Rummad:Marvioù 2018]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]] [[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]] 5pm1o7ykgc10bzqy2fmd8bxilyxnl6m 0 180200 2191067 2026-05-14T18:55:53Z Dishual 612 Lañs dister 2191067 wikitext text/x-wiki {{databox}} An '''United States Camel Corps''' a oa bet un taol-arnod e kreiz an XIXvet kantved gant [[United States Army|tirlu SUA]] evit implij [[Camelus|kañvaled]] evel [[Loen-samm|loened-samm]] e [[mervent Stadoù-Unanet Amerika]]. En desped ma vije bet anat e oant anevaled implijus evit beajiñ er rann-vro, al lu a oa bet o nac'hañ o implij evit kefridioù milourel. Tarzhadenn ar [[Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|brezel dibarzh]] a oa bet o reiñ lamm d'an arnodiñ. Gwerzhet e oa bet an holl loened dre kresk. [[Rummad:Marc'hegiezh]] 7j536ltd0ucx68wv9yw1mfmpvc72461 2191069 2191067 2026-05-14T18:57:59Z Dishual 612 2191069 wikitext text/x-wiki {{databox}} An '''United States Camel Corps''' a oa bet un taol-arnod e kreiz an XIXvet kantved gant [[United States Army|tirlu SUA]] evit implij [[Camelus|kañvaled]] evel [[Loen-samm|loened-samm]] e [[mervent Stadoù-Unanet Amerika]]. En desped ma vije bet anat e oant anevaled implijus evit beajiñ er rann-vro, al lu a oa bet o nac'hañ o implij evit kefridioù milourel. Tarzhadenn ar [[Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|brezel dibarzh]] a oa bet o reiñ lamm d'an arnodiñ. Gwerzhet e oa bet an holl loened dre kresk. [[Restr:Camel Corps, Carl Rakeman (NBY 435547).jpg|thumb|Kartenn-bost eus ar C'hamel Corps.]] [[Rummad:Marc'hegiezh]] iawrp36upsi85xoinmvtcua6t1jxomb 2191070 2191069 2026-05-14T18:58:14Z Dishual 612 2191070 wikitext text/x-wiki {{databox}} An '''United States Camel Corps''' a oa bet un taol-arnod e kreiz an {{XIXvet kantved}} gant [[United States Army|tirlu SUA]] evit implij [[Camelus|kañvaled]] evel [[Loen-samm|loened-samm]] e [[mervent Stadoù-Unanet Amerika]]. En desped ma vije bet anat e oant anevaled implijus evit beajiñ er rann-vro, al lu a oa bet o nac'hañ o implij evit kefridioù milourel. Tarzhadenn ar [[Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|brezel dibarzh]] a oa bet o reiñ lamm d'an arnodiñ. Gwerzhet e oa bet an holl loened dre kresk. [[Restr:Camel Corps, Carl Rakeman (NBY 435547).jpg|thumb|Kartenn-bost eus ar C'hamel Corps.]] [[Rummad:Marc'hegiezh]] ll2qegprcotxzmzn64i5jvjpms7m9o3 0 180201 2191083 2026-05-15T05:17:36Z Tanjee 563 Pajenn krouet gant : "[[File:Почтовая марка СССР № 4573. 1976. 50-летие Международной федерации филателии.jpg|thumb|right|upright 0.8|Timbr-lidañ an Unvaniezh Soviedel da vare 50vet deiz-ha-bloaz ar FIP (1976)]] Ar '''Fédération internationale de philatélie''' pe '''FIP''' (e brezhoneg ''Kevread Etrebroadel an Dimbrawouriezh'' pe K.E.D.) eo anv an aozadur a vod ar c'hevreadoù broadel eus ar c'hevredigezhioù dastumerien timbroù...." 2191083 wikitext text/x-wiki [[File:Почтовая марка СССР № 4573. 1976. 50-летие Международной федерации филателии.jpg|thumb|right|upright 0.8|Timbr-lidañ an Unvaniezh Soviedel da vare 50vet deiz-ha-bloaz ar FIP (1976)]] Ar '''Fédération internationale de philatélie''' pe '''FIP''' (e brezhoneg ''Kevread Etrebroadel an Dimbrawouriezh'' pe K.E.D.) eo anv an aozadur a vod ar c'hevreadoù broadel eus ar c'hevredigezhioù dastumerien timbroù. Eman he sez e [[Zurich]] e Bro-Suis. Krouet e voe e 1926. Unan eus he gefridioù eo termen ar reolennoù evit ar c'henstrivadegoù e-barzh an diskouezadegoù timbroù-post hengounel pe tost ouzh an danvez-se (timbroù kemedel, [[maksifilateliezh]], [[aerfilateliezh]] da skouer). Klask a ra ivez : * Brudañ an dastum hag ar studi timbroù. * Derc'hel darempredoù mignoniezh etre an holl bobloù. * Diazezañ ha derc'hel liammoù strizh etre bedig-bed an dimbrawouriezh hag ar melestradurezhioù postel. * Brudañ an diskouezadegoù timbroù. Ezel [[K.B.D.D.|Kevredigezh Bedel evit Diorren an Dimbrawouriezh]] eo. == Liamm diavaez == {fr} https://www.f-i-p.ch Lec’hienn K.E.D. grhqwmfjfhzq2jugewm9p6cvy7w36io 0 180202 2191088 2026-05-15T09:06:28Z Dishual 612 Pajenn krouet gant : "{{databox}} Ul '''loen-samm''' <ref>https://devri.bzh/dictionnaire/l/loen-samm/</ref>, a vez graet eus [[Loen-labour|loened labour]] implijet evit [[dezougen]] madoù pe dafar o tougen anezho a voas war o kein. [[Loen doñv|Loened doñv]] eus spesadoù lies a vez implijet en doare-se, evel an [[alpaca]]ed, [[Kañval Baktria|kañvaled Baktria]], [[Azen|ezen]], [[Dremedal]]ed, [[gaur]]ed, [[Gavr (loen)|givri]], [[Marc'h|kezeg]], [[Lama (bronneg)|lamaed]], [[mul]]ed, ..." 2191088 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ul '''loen-samm''' <ref>https://devri.bzh/dictionnaire/l/loen-samm/</ref>, a vez graet eus [[Loen-labour|loened labour]] implijet evit [[dezougen]] madoù pe dafar o tougen anezho a voas war o kein. [[Loen doñv|Loened doñv]] eus spesadoù lies a vez implijet en doare-se, evel an [[alpaca]]ed, [[Kañval Baktria|kañvaled Baktria]], [[Azen|ezen]], [[Dremedal]]ed, [[gaur]]ed, [[Gavr (loen)|givri]], [[Marc'h|kezeg]], [[Lama (bronneg)|lamaed]], [[mul]]ed, [[Karv-erc'h|kivri-erc'h]], [[Bual Azia]] ha [[yak]]ed. [[Rummad:Loened labour]] [[Rummad:Loened-samm]] [[Rummad:Loened doñvaet]] 3tnd1ea0txio6rjycaqfeem6wvxohl4 2191089 2191088 2026-05-15T09:06:46Z Dishual 612 2191089 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ul '''loen-samm''' <ref>https://devri.bzh/dictionnaire/l/loen-samm/</ref>, a vez graet eus [[Loen-labour|loened labour]] implijet evit [[dezougen]] madoù pe dafar o tougen anezho a voas war o kein. [[Loen doñv|Loened doñv]] eus spesadoù lies a vez implijet en doare-se, evel an [[alpaca]]ed, [[Kañval Baktria|kañvaled Baktria]], [[Azen|ezen]], [[Dremedal]]ed, [[gaur]]ed, [[Gavr (loen)|givri]], [[Marc'h|kezeg]], [[Lama (bronneg)|lamaed]], [[mul]]ed, [[Karv-erc'h|kivri-erc'h]], [[Bual Azia]] ha [[yak]]ed. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Loened labour]] [[Rummad:Loened-samm]] [[Rummad:Loened doñvaet]] efn9hbgf3dm72dsdybk2r1fkuzdps59 2191090 2191089 2026-05-15T09:07:35Z Dishual 612 2191090 wikitext text/x-wiki {{databox}} Ul '''loen-samm''' <ref>https://devri.bzh/dictionnaire/l/loen-samm/</ref>, a vez graet eus [[Loen-labour|loened labour]] implijet evit [[dezougen]] madoù pe dafar o tougen anezho a voas war o c'hein. [[Loen doñv|Loened doñv]] eus spesadoù lies a vez implijet en doare-se, evel an [[alpaca]]ed, [[Kañval Baktria|kañvaled Baktria]], [[Azen|ezen]], [[Dremedal]]ed, [[gaur]]ed, [[Gavr (loen)|givri]], [[Marc'h|kezeg]], [[Lama (bronneg)|lamaed]], [[mul]]ed, [[Karv-erc'h|kivri-erc'h]], [[Bual Azia]] ha [[yak]]ed. == Notennoù ha daveennoù == {{Daveoù}} [[Rummad:Loened labour]] [[Rummad:Loened-samm]] [[Rummad:Loened doñvaet]] 2r39kabroud7bhtwrlskxpyfznpkhbe