Википеди cvwiki https://cv.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%C4%95%D0%BF_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 MediaWiki 1.46.0-wmf.24 first-letter Медиа Ятарлă Сӳтсе явасси Хутшăнакан Хутшăнаканăн канашлу страници Википеди Википеди сӳтсе явмалли Ӳкерчĕк Ӳкерчĕке сӳтсе явмалли MediaWiki MediaWiki сӳтсе явмалли Шаблон Шаблона сӳтсе явмалли Пулăшу Пулăшăва сӳтсе явмалли Категори Категорине сӳтсе явмалли TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk Сочи 0 4748 873190 862150 2026-04-23T19:17:36Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873190 wikitext text/x-wiki {{Ытти пĕлтерĕшсем|Сочи (пĕлтерĕшсем)}} {{Хула çинчен|Сочи|[[Ӳкерчĕк:Coat_of_Arms_of_Sochi_%28Krasnodar_krai%29.png|100px]]|[[Раççей]]|[[Краснодар Ен]]ĕ|1838|1917|328,5|2005|3506|43°36′ ç. ш.|39°43′ х. т. д.}} '''Сочи''' ({{lang-ru|Сочи}}, {{lang-uby|Шьача}}, {{lang-ady|Шъачэ}}, {{lang-ab|Шәача}}) — [[Хура тинĕс]] хĕрринче вырнаçнă [[Раççей]] хули, курорт. Хула [[Шепси (юханшыв)|Шепсипе]] [[Псоу (юханшыв)|Псоу]] [[юханшыв]]сем хушшинче вырнаçнă. Юнашар [[Адлер]] курорт пур. == Климачĕ == Сочи, Раççейĕн Хура тинĕс тăрăхĕнчи [[Туапсе]]рен кăнтăралла, нӳрĕк [[субтропик]] тăрăхĕнче вырнаçнăскер, çурçĕреллехри Анапăран Туапсене çити çыран хĕрринчи çурма типĕ [[вăтатинĕс климачĕ]]ллĕ çĕрсенчен питĕ уйрăлса тăрать. Сочи евĕр климат юнашар [[Абхази]]ре, çаплах океан леш енче: [[АПШ]] кăнтăр-тухăçĕнче ([[Миссисипи]], [[Луизиана]], [[Алабама]], [[Джорджи]] штачĕсем). Çак тĕслĕ климат тĕрлĕ ăратлă субтропик тата вăтам усăллă ӳсентăрана çитĕнтерме питĕ вырăнлă. Сочи субтропиксен çурçĕр чиккинче вырнаçнă, çавăнпа кунта хĕлсенче шăнтмасть, юр çăвать пулсан та. 2008 çулхи нарăсра 12 сехет хушшинче 41 мм нӳрĕк ӳкнĕ, [[юр витĕмĕ]] 40 см çитнĕ.<ref>[http://hmn.ru/index1.php?code=1&nn=807 Сочине юр тапăнни]</ref>. * çулти вăтам [[температура]] — +14.2 C° * çулти вăтам [[Бофорт шкали|çил хăвăртлăхĕ]] — 2,2 м/с * çулти вăтам [[сывлăш нӳрĕклĕхĕ]] — 74 % == Истори == Сочи таврашĕнчи çĕрсен авалхи тарăн истори пулнине археологи тупăшĕсем çирĕплетсе параççĕ. Кунта сĕм авал, [[антик]] тапхăрĕ, малти тата кайри вăтам ĕмĕрсен çĕр айĕнче упранса юлнă япалисене чылай тупнă. === Авалхи йăлаллă тата малти антик тапхăрĕ === Пĕрремĕш çын вырăнĕсене [[зихсем]] — хальхи [[адыгсем|адыгсен]] тăхăмĕсем шутланаççĕ — йĕркеленĕ. Пирĕн эрăччен V ĕмĕр те кунта вăраххăн авалхи грексен сĕмĕ сарăлать, анчах та вырăнти ту йăхĕсен çар хастарлăхне пула грексен колонизацийĕ малах каяйман, çапах та унăн йĕрĕ чылаях Кăнтăр ([[Понт]]) тата [[Çурçĕр Хура тинĕс çумĕ]]нче курăнать. === Кайри антик тата малти вăтам ĕмĕрсем === Кайри антик сĕмĕ хытă сарăлать, уйрăмах хальхи грузи çĕрĕсем [[Висанти империйĕ]] шутне кĕрсен. V-XV ĕмĕрсенче тинес çумĕнчи чылай адыгсемпе [[шапсугсем]] [[Христос]] тĕнне ([[православие]]) йышăнаççĕ. VI – XV ĕмĕрсенче çак çĕрсем христиан патшалăхĕсен ([[Лазистан]], тĕпĕ Кăнтăр [[Грузи]]ре,кайран юнашар [[Абхаз патшалăхĕ]]) пăхăнăвĕнче пулаççĕ. Çакна 20 ытла V-XIV ĕмĕрсенчи висанти базиликĕсем кăтартаççĕ, вĕсенчен чи палли [[Лоо]]ри хăрамĕ шутланать. === Куçăм тапхăрĕ === [[Ӳкерчĕк:Sochi_foundation.jpg|thumb|250px|Вырăс çарĕсен лагерĕ, Сочи шывĕ кӳлмекĕнче. [[1838]], [[ака, 13]]]] [[XVI ĕмĕр]]ĕн вĕçĕнче Кавказăн Хура тинĕсĕн çумĕ [[Осман империйĕ]]н тата [[Раççей]]ĕн геополитка сĕмĕ айне лекет. [[1828-1829 çулхи Вырăс-турккă вăрçи]] хыççăн Раççей империне формально хальхи Сочи районĕ кĕрет. Анчах та тĕрĕссипе тинĕс çумĕнчи çар посчĕсене çеç тытса тăма пултарнă. Вырăнти халăхсем патша çарĕсене хирĕç хаяррăн çапăçнă. [[1864]] çул хыççăн кăна ([[Кавказ вăрçи]] вĕçленсен) хула территорийĕ Раççtй Империне куçать. [[Убыхсем|Убыхсене]], [[садзăсем|садзăсене]] тата [[шапсугсем|шапсугсене]], политика енчен шанчăксăр тесе, [[Анатолия|Анатолие]] (см. [[Кавказ мухаджирлĕхĕ]]) пурăнма куçараççĕ. Пушăннă çĕрсенче вырăс, украина куçса килнĕ çынсем йышăнма тытăнаççĕ, çаплах [[Турци]]рен тарса килнĕ эрменсем тата грекĕсем. === Çĕнĕ тапхăр === [[Ӳкерчĕк:Pansion_Svetlana_Sochi.jpg|thumb|250px|Пансион «Светлана», Сочи. 1910-мĕш çулсем]] [[Ӳкерчĕк:Sochi_naberezhnaya_old.jpg|thumb|250px|left|Тинĕс хĕрри тата çуткăç (маяк). Сочи. 1910-е]] Сочи хулана [[1838]] çулта Александри [[форт]] ятпа никĕсленĕ, çаплах юнашар Таса Чун-чĕм (форт Святого Духа) ([[1837]]), Лазаревски тата Головински ([[1839]]) туса лартнă. Раççейĕн хӳтлĕхĕсене Кавказ виçĕ халăх çĕрĕсенче туса лартнă: [[Садзем|садзен]] — Святого Духа, [[Убыхсем|убыхсен]] — (Александрипе Головинский) тата [[Шапсугсем|шапсугсен]] — (Лазаревский). [[1839]] çулта Александрия форчĕн ятне Навагин хӳтлĕхĕ куçарнă, [[Крым вăрçи]] хыççăн пăрахса хăварнă, [[1864]] çулта çĕнĕрен Пост Даховский ятпа чĕрĕлсе тăнă. [[1874]] çултанпа — Даховский Посад, [[1896]] çултанпа — Сочи ([[Сочи (юханшыв)|Сочи]] юханшыв ячĕпе. [[1917]] çулта Сочи хула статусне куçать. [[1935]] çулта [[Верещагинка (юханшыв)|Верещагинка]] юханшыв айлăмĕ урлă [[Верещагин виадук|Светланин виадукне]] тăваççĕ, вăл хулан варрине [[Светлана (Сочи)|Светлана]] микрорайонĕпе çыхăнтарать. [[1937]] çултанпа Сочи Краснодар Енĕн шутĕнче. [[1961]] çултанпа «[[Мăн Сочи]]» хула агломерацийĕ тăватă района: [[Лазаревски районĕ|Лазаревски]], [[Сочи Тĕп районĕ|Тĕп]], [[Хоста районĕ|Хоста]] тата [[Адлер районĕ|Адлер]] районĕсене пĕрлештерет. [[Ӳкерчĕк:Coat_of_Arms_of_Sochi_(Krasnodar_kray)_(1967).png|right|thumb|150px|Сочи хулин 1967 çулхи гербĕ]] == Халăх йышĕ == [[1864 год]] çулчен Мăн Кавказăн Кăнтăр сăрт тайлăмĕнче 300.000 çын пурăннă, ытларах вырăнти шапсăксем упăксем, вĕсем малтан вырăнти [[шаманисăм]]па [[спиритисăм]]па (Висанти империйĕ тапхăрĕнче) хутăшăннă [[христианлăх]] тĕнне тытса пынă, кайран Осман империйĕ тапхăрĕнче [[ислам]] тĕнне тухнă. [[1900]] çулта, вăрçă хыççăн, [[Мăн Сочи]]ре, 33 пин çын пурăннă [http://abkhazia.narod.ru/Sochi.htm]: * [[Вырăссем]] — 20.265 (61,4 %) * [[Грексем]] — 5.583 (16,9 %) * [[Черкессем]] — 2.052 (6,2 %) * [[Эрменсем]] — 1.305 (4,0 %) * [[Молдавансем]] — 1.038(3,1 %) * [[Имеретинсем]] — 975 (3,0 %) * [[Чехсем]] — 826 (2,5 %) * [[Поляксем]] — 333 (1,1 %) * [[Турккăсем]] — 254 (0,8 %) * [[Эстонсем]] — 175 (0,5 %) * [[Грузинсем]] — 52 (0,2 %) * Французсем — 19 (0,1 %) Аяларах Сочи халăхĕсен [[1897]]—[[2007]] çулсенче улшăнăвĕсене кăтартнă<ref> Раççей Федерацийĕн халăх шучĕсем: хуласенче, хула евĕр поселоксенче тата районсенче, 2007 çулхи кăрлач, 1тĕлне: статистика пуххи. Росстат. — М:, 2007, стр. 4-7</ref>: {| class="wikitable" style="width:150px;" |- ! Çул ! Пĕтĕм хулара пурăнакансем ! Çав шутра хулара |----- | 1897 || 1.300 || |----- | 1926 || 13.000 || |----- | 1939 || 71.000 || |----- | 1959 || 127.000 || |----- | 1979 || 287.300 || |----- | 1989 || 336.514 || |----- | 2002 || 397.103 || 328.809 |----- | 2006 || 395.012 || 329.481 |----- | 2007 || 402.043 || 331.059 |} 2002 çулхи Халăх Çыравĕ Сочи хулин халăх йышĕре улшăнусем кăтартрĕ : [[вырăссем]] - 67,5 % , [[эрменсем]] - 20,2 % , [[украинсем]] - 3,7 % тата [[грузинсем]] - 2,3 %. == Спорт == Сочи хулара 2014 çулта XXII-мĕш [[Хĕллехи Олимп вăййисем]] иртерме хатĕрлеççĕ. == Сочи хулинче çапса ӳкернĕ кинофильмсем == * «[[Бриллиантовая рука (кинофильм)|Бриллиантовая рука]]» (1968, режиссёр Леонид Гайдай) * «[[В городе Сочи тёмные ночи (кинофильм)|В городе Сочи тёмные ночи]]» (1989, режиссёр [[Василий Пичул]]) * «[[Под куполом цирка (кинофильм)|Под куполом цирка]]» (1989, режиссёр В. Симаков) * «[[Старик Хоттабыч (кинофильм)|Старик Хоттабыч]]» (1956, режиссёр [[Казанский, Геннадий Сергеевич|Геннадий Казанский]]) * «[[Приключения принца Флоризеля (кинофильм)|Приключения принца Флоризеля]]» (1979, режиссёр [[Татарский, Евгений Маркович|Евгений Татарский]]) * «[[Под стук колёс (кинофильм)|Под стук колёс]]» * «[[Стервы, или странности любви (кинофильм)|Стервы, или странности любви]]» (2004) * «[[Клан (кинофильм)|Клан]]» (1991) * «[[Будьте моим мужем (кинофильм)|Будьте моим мужем]]» (1981, режиссёр [[Алла Сурикова]]) * «[[Парк советского периода (кинофильм)|Парк советского периода]]» (2006, режиссёр [[Юлий Гусман]]) * «[[Опера. Хроники убойного отдела (телесериал)|Опера. Хроники убойного отдела]]» (2004, режиссёр [[?]]) * «[[Убийство свидетеля (кинофильм)|Убийство свидетеля]]» (1990, режиссёр [[Эдуард Гаврилов]]) == Паллă çыннисем == * [[Кафельников Евгений Александрович]] * [[Воевода Алексей Иванович]] == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * [http://www.sochi.ru/ Хула сайчĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211003113737/https://sochi.ru/ |date=2021-10-03 }} * [http://www.mysochi.ru/ Сочи хулин информаци сайчĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070608025834/http://www.mysochi.ru/ |date=2007-06-08 }} * [http://www.glavkurort.ru/ Сочи хулин санаториĕсем] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060615214420/http://www.glavkurort.ru/ |date=2006-06-15 }} {{Сочи}} {{Краснодар Ен}} {{Хĕллехи Олимпиадăсен тĕп хулисем}} {{Федераци шайĕнчи Раççей курорчĕсем}} [[Категори:Сочи]] [[Категори:Хура тинĕсĕн порчĕсем]] t248x43haso48wy8etlkudeod9bpkv1 Румыни 0 9545 873173 779852 2026-04-23T13:29:02Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873173 wikitext text/x-wiki '''Румыни''' ({{lang-ro|România}}) — [[Европа|Европăн]] кăнтăр-тухăçĕнчи патшалăхĕ. Шĕкĕр хули — [[Бухарест]]. == Географи == Çурçĕрте тата тухăçра çĕршыв [[Украина|Украинăпа]], çурçĕр-тухăçра — [[Молдави]]пе, кăнтăрта — [[Болгари]]пе ([[Дунай]] шывĕ тăрăх), анăçра — [[Серби]]пе тата [[Венгри]]пе чикĕленет. Тухăç енчен Румыни [[Хура тинĕс]] шывĕпе çăвăнать. == Истори == Никамапăхăнманлăхне [[1877]] çулхи [[авăн]] уйăхĕнче палăртнă. [[Пĕрремĕш Тĕнче вăрçи]] хыççăн [[парламент]] демократине йышăннă. [[1938]] çулхи [[ака]] уйăхĕнче парламента салатса янă, патша диктатурине туса хунă. [[Иккĕмĕш Тĕнче вăрçи]] вăхăтенче Румыни гитлер Германи майлă пулнă. Румын çарĕсем СССР хирĕç вăрçа хутшăннă, нимĕçсемпе пĕрле [[Одесса]] облаçне хупăрланă, кайран ăна Румыни çумне Транснистри (Днестр Лешъен) тесе çыпăçтарнă. Иккĕмĕш тĕнче вăрçи хыççăн Румыни [[СССР]] сĕмĕ айне пулнă. [[1989]] çӳлта çĕршывра Нацине çăлас Фрончĕ çĕнтернĕ, вăхăтлă парламентне — Наци Пĕрлĕлĕхĕн Канашне туса хунă. [[1990]] çулхи [[çу]] уйăхĕнче пĕрремĕш ирĕклĕ президент тата парламент суйлавĕсем иртнĕ. [[2007]] çулхи [[Кăрлач, 1|кăрлач 1-мĕшĕнчен]] пуçласа [[Европа Пĕрлешĕвĕ|Европа Пĕрлешĕвне]] кĕрсе хутшăнать. == Румыни Гражданлӑхӗ == Гражданлӑх вӑл-21 № 1991 № - лӗ саккун йӗркелесе тӑракан ҫыннӑн тата патшалӑхӑн право ҫыхӑнӑвӗн никӗсӗ.<ref>[https://assistpoint.ru/grazhdanstvo/kak-oformit-v-rumynii/ Румыни гражданстви: ҫӑмӑллатнӑ программа тӑрӑх илесси]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Россия ҫыннисем ҫакӑн пек ыйтусенчен пӗрне тивӗҫлӗ гражданство илме пултараҫҫӗ.: * 8 ҫултан аслӑрах, ҫӗршыв территорийӗнче ҫуралнӑ, ун ҫинче пурӑнакан ҫынсем * Мӑшӑрлану, мӑшӑрлану (авлану) 5 ҫул хушши * Ӗлӗкхи Румыни гражданӗсем, 22.12.1989 тӗле гражданствӑна ҫухатнӑскерсем тата вӗсен тӑхӑмӗсем пӗрремӗш тата иккӗмӗш ӑрусенче == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} {{Европа патшалăхĕсем}} [[Категори:Румыни]] [[Категори:Патшалӑхсем, алфавитпа]] mq471q63ufvui2eslcdcyxdzymdz02n Элчĕлĕх 0 18040 873170 365511 2026-04-23T12:54:41Z GAndy 1849 873170 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:Посольство Греции в Москве, январь 2007.jpg|thumb|right|200px|[[Мускав]]ри [[Греци]] элчĕлĕхĕ.]] '''Элчĕлĕх''' — ют çĕр патшалăх ертӳлĕхĕ вырнаçнă хулари е тĕнче йĕркеленӳлĕхĕ çумĕнчи [[патшалăх]]ăн [[дипломати элчĕлĕхĕ]]. Юридици енĕпе, элчĕлĕх территорийĕ хăй вырнаçнă патшалăх территори шутне кĕрет, çапах та çак чухне дипломати иммунитечĕ пирки килĕшӳ йĕркелет, çавăнпа унта элчĕлĕх территоринче тăван патшалăх саккунĕсем ĕçлеççĕ. Элчĕлĕх шутне урăх хуласенчи [[Канашлăх (дипломати)|канашлăхсем]] кĕме пултараççĕ. Ют çĕрсенчи элчĕлĕхсем, канашлăхсем, яланхилле, ютçĕр ĕçĕсен министерствине пăхăнаççĕ. Элчĕлĕх ĕç-пуçне патшалăх пуçлăхĕ çирĕплетсе ĕç вырăнне лартнă [[элчĕ]] — аслă дипломати ĕçченĕ — ертсе пырать. Хăш чух элчĕлĕх темиçе патшалăхăн элчĕлĕхе те шутланать. Канашлăх ĕç-пуçĕ шутне икĕ ен хутшăну ĕçĕсем, [[виза]] уçасси,тăван граждансене пулăшасси. Элчĕлĕх ĕç-пуçĕ вара — патшалăх хушшинчи ыйту ĕçĕсем. Элчĕлĕх йĕркеленĕвĕн тытăмлăхне икĕ патшалăх татăçуллă (яланхилле — пĕртанлă) палăртнипе Ятарлă Пурхевтеллĕ Элчĕ йĕркелет. Кун чухне Канашçĕ-элчĕ, уйрăмсен Пĕрремĕш Секретарĕсем тата весен Канашçĕсем, çаплах Атташе (яланхилле — çар çынни). == Дипломати элчĕлĕхĕ == Дипломати элчĕлĕхĕ — дипломати элчĕ ертсе пыракан тулаш хутшăнăвĕсен ютçĕр патшалăх органĕ. == [[Дипломати хутшăнăвĕсен Вена конвенцийĕ]] == [[Ӳкерчĕк:Moscow, US Embassy and Chalyapin house.jpg|thumb|200px|left|Мускаври Новинский бульварĕнчи [[АПШ]] элчĕлĕхĕ, 2008 ç. фото.]] [[1961]] çулхи [[ака, 18|ака 18-мĕшĕнчи]] Дипломати хутшăнăвĕсен Вена конвенцине [[Вена (хула)|Венăра]] ПНЙ дипломати хутшăнăвĕсемпе иммунитет пирки Конференцинче йышăннă. Ӗç вăйне 1964 çулхи [[ака, 24|ака 24-мĕшĕнче]] кĕртнĕ. Вена конвенцийĕ дипломатии хутшăнăвĕсен, дипломати элчĕлĕхне аккредитилес тата унăн функцине пĕтерес, вырнаçăннă патшалăхăн ЮÇӖМ-не элчĕлĕх ĕçтĕшсене тата вĕсен çемьи пайташĕсене ĕç вырăнне лартни, ĕçе килни тата ĕçрен тухса кайни пирки пĕлтерес йĕркене палăртать, элчĕлĕх пуçлăхĕн класне палăртать, дипломатии çăмăллăхĕсене тата иммунитетсене кăтартать. Китай Вена конвенцийĕ çумне [[1975]] çулхи [[чӳк, 25]] 14-мĕш тата 16-мĕш Ватикан дипломати элчĕлĕхĕ статьисемсĕр пуçне хушăннă. == [[Консул хутшăнăвĕсем пирки Вена конвенцийĕ]] == ... Консул хутшăнăвĕсен конвенцине ПНЙ Венăри Конференцинче 1963 çулхи [[ака, 24|акан 24-мĕшĕнче]] йышăннă, ĕç вăйне вăл [[1967]] çулхи [[пуш, 19|пушăн 19-мĕшĕнче]] кĕнĕ. ... Вена конвенцийĕ тăватă консул класне палăртать: генерал консул, консул, вице-консул, консул агенчĕ. Консул йĕркеленӳлĕхĕсене, консул ĕç вырăн çыннисене тата консул йĕркеленӳлĕх ĕçтĕшĕсене консул çăмăллăхĕсемпе тата иммунитечĕпе хӳтĕленĕ. ... ==Çавăн пекех пăхăр== * [[Дипломати элчи]] ==Каçăсем== [[Категори:Дипломати]] [[Категори:Тĕнче ирĕк тивĕçĕ]] [[bg:Дипломатическа мисия]] [[da:Ambassade]] [[de:Botschaft (Diplomatie)]] [[en:Diplomatic mission]] [[es:Embajada]] [[et:Suursaatkond]] [[fi:Suurlähetystö]] [[fr:Ambassade]] [[he:שגרירות]] [[ja:在外公館]] [[nl:Ambassade]] [[pl:Misja dyplomatyczna]] [[ru:Посольство]] [[sv:Ambassad]] [[zh:外交代表機構]] tddophh65u4u3lhm97b1tjglydru5g7 Тĕне кĕртни 0 21595 873197 845634 2026-04-23T22:24:10Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873197 wikitext text/x-wiki {{Христианин пурнăçĕ}} '''Тĕне кĕни''' ({{lang-grc|βάπτισμα}}<ref>{{Cite web |url=https://biblehub.com/greek/908.htm |title=словарь Стронга G908 |access-date=2023-09-09 |archive-date=2023-05-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230529052158/https://biblehub.com/greek/908.htm |deadlink=no }}</ref> — «шыва кĕни») — [[христиан чиркĕвĕ]]н чи кирлĕ [[Вăрттăнлăх|вăрттăнлăхĕсенчен]] пĕри. Христос тĕнĕн пур [[конфесси]]йе те йышăнать, çапах та кашнийĕ хăйне май. == Авалхи чиркӳри кăшарни == [[Ӳкерчĕк:Mamshit6.jpg|thumb|[[Мамшит]]ри купель, IV ĕмĕр]] == Православири кăшарни == {{main|Православи}} === Пепкене кăшарни === === Ачсасене, çитĕннĕ çынсене кăшарни === == Католицири кăшарни == {{main|Католици тĕнĕ}} [[Ӳкерчĕк:Child baptism with water.jpg|right|200px|thumb|Пепкене католици йăлипе кăшарни]] == Протестант тĕнĕнче кăшарни == {{main|Протестантизм}} == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == {{commonscat-inline|Baptism|Кăшарни}} * [http://enc.cap.ru/?t=publ&hry=&lnk=89 Кăшарни] * [http://suvar.su/823.html Кăшарни каçĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150429064259/http://suvar.su/823.html |date=2015-04-29 }} * [http://www.pravmir.ru/cat_index_125.html Таинство крещения (подборка материалов на сайте «Православие и мир»)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090209082732/http://www.pravmir.ru/cat_index_125.html |date=2009-02-09 }}{{ref-ru}} * [http://www.zavet.ru/kresenie2.htm Памятка приходящему ко крещению]{{ref-ru}} * [http://azbyka.ru/tserkov/duhovnaya_zhizn/sem_tserkovnyh_tainstv/kreschenie/index.shtml Азбука веры: Таинство Крещения]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}} {{Чăваш уявĕсем}} [[Категори:Тĕн хутшăнăвĕсем]] a26jz5prsgrl3d14i8nma6esnixfl2j MediaWiki:Common.js 8 23129 873189 863901 2026-04-23T19:17:13Z Max Tenche 25572 873189 javascript text/javascript importMW = function ( name ) { mw.loader.load( '/w/index.php?title=MediaWiki:'+ name + '.js&action=raw&ctype=text/javascript' ); }; importScript_ = importScript; importScript = function ( page, proj ) { if ( !proj ) { importScript_( page ); } else { if ( proj.indexOf( '.' ) === -1 ) { proj += '.wikipedia.org'; } mw.loader.load( '//' + proj + '/w/index.php?title=' + mw.util.wikiUrlencode( page ) + '&action=raw&ctype=text/javascript' ); } }; mw.config.set( 'tableSorterCollation', { 'ё': 'е' } ); // Messages var collapseCaption = 'хупма', expandCaption = 'уҫма'; var NavigationBarHide = '[' + collapseCaption + ']', NavigationBarShow = '[' + expandCaption + ']', NavigationBarShowDefault = 2; if ( /^en$/.test( mw.config.get( 'wgUserLanguage' ) ) ) { importMW( 'Common-' + mw.config.get( 'wgUserLanguage' ) ); } // Collapsiblе: [[ВП:СБ]] function collapsibleTables( $content ) { var $btn, $a, tblIdx = 0, colTables = [], $Tables = $content.find( 'table' ); $Tables.each( function( i, table ) { if ( $(table).hasClass( 'collapsible' ) ) { var $table = $( this ), $row = $table.find( 'tr' ).first(), $cell = $row.find( 'th' ).first(); if ( !$cell.length ) { return; } $table.attr( 'id', 'collapsibleTable' + tblIdx ); $btn = $( '<span>' ).addClass('collapseButton'); $a = $( '<a>' ) .attr( 'id', 'collapseButton' + tblIdx ) .attr( 'href', 'javascript:collapseTable(' + tblIdx + ');' ) .css( 'color', // изменяем цвет ссылки, только если цвет текста в навбоксе нестандартный ($cell.css( 'color' ) == $('.mw-body').css('color')) ? 'auto' : $cell.css( 'color' ) ) .text( collapseCaption ); $btn .append( '[' ) .append( $a ) .append( ']' ); if ( $cell.contents().length ) { $btn.insertBefore( $cell.contents().first() ); } else { $btn.appendTo( $cell ); } colTables[tblIdx++] = $table; } } ); for ( var i = 0; i < tblIdx; i++ ) { if ( colTables[i].hasClass( 'collapsed' ) || ( tblIdx > NavigationBarShowDefault && colTables[i].hasClass( 'autocollapse' ) && colTables[i].hasClass( 'navbox-inner' ) ) ) { collapseTable( i ); } } } mw.hook( 'wikipage.content' ).add( collapsibleTables ); function collapseTable ( idx ) { var $table = $( '#collapsibleTable' + idx ), $rows = $table.children().children( 'tr' ), $btn = $( '#collapseButton' + idx ); if ( !$table.length || !$rows.length || !$btn.length ) { return false; } var isShown = ( $btn.text() === collapseCaption ), cssDisplay = isShown ? 'none' : $rows.first().css( 'display' ); $btn.text( isShown ? expandCaption : collapseCaption ); $rows.slice( 1 ).each( function() { $( this ).css( 'display', cssDisplay ); } ); } function collapsibleDivs( $content ) { var navIdx = 0, colNavs = [], i, $Divs = $content.find( 'div' ); $Divs.each( function( i, div ) { if ( $(div).hasClass( 'NavFrame' ) ) { var $navFrame = $( this ); $navFrame.attr( 'id', 'NavFrame' + navIdx ); var $a = $( '<a>' ) .addClass( 'NavToggle' ) .attr( 'id', 'NavToggle' + navIdx ) .attr( 'href', 'javascript:collapseDiv(' + navIdx + ');' ) .text( NavigationBarHide ); $navFrame.children( '.NavHead' ).append( $a ); colNavs[navIdx++] = $navFrame; } } ); for ( i = 0; i < navIdx; i++ ) { if ( colNavs[i].hasClass( 'collapsed' ) || ( navIdx > NavigationBarShowDefault && !colNavs[i].hasClass( 'expanded' ) ) ) { collapseDiv( i ); } } } mw.hook( 'wikipage.content' ).add( collapsibleDivs ); function collapseDiv ( idx ) { var $div = $( '#NavFrame' + idx ), $btn = $( '#NavToggle' + idx ); if ( !$div.length || !$btn.length ) { return false; } var isShown = ( $btn.text() === NavigationBarHide ); $btn.text( isShown ? NavigationBarShow : NavigationBarHide ); $div.children( '.NavContent,.NavPic' ).each( function() { $( this ).css( 'display', isShown ? 'none' : 'block' ); } ); } function checkEmptyCreatebox() { $( 'form.createbox' ).on( 'submit', function() { if ( !$( this ).find( 'input.createboxInput' ).val() ) { window.alert( 'Керлачу яззаман цӀе язйина яц!' ); return false; } return true; } ); } // Execution mw.loader.using( 'mediawiki.util', function() { if ( mw.config.get( 'wgCanonicalNamespace' ) === 'Special' ) { if ( /^(Uplo|Sear|Stat|Spec|Abus|Prefe|Move|Watch|Newp|Log|Block$)/i.test( mw.config.get( 'wgCanonicalSpecialPageName' ) ) ) { importMW( mw.config.get( 'wgCanonicalSpecialPageName' ) ); } } else { switch ( mw.config.get( 'wgAction' ) ) { case 'history': importMW( 'History' ); break; case 'delete': break; case 'edit': case 'submit': importMW( 'Gadget-common-action-edit' ); // and continue with the default: view, purge default: $( checkEmptyCreatebox ); if ( navigator.platform.indexOf( 'Win' ) !== -1 ) { mw.util.addCSS( '.IPA, .Unicode { font-family: "Arial Unicode MS", "Lucida Sans Unicode"; }' ); } switch ( mw.config.get( 'wgNamespaceNumber' ) ) { case 0: case 100: if ( mw.config.get( 'wgIsMainPage' ) ) { importMW( 'Mainpage' ); } break; case 6: importMW( 'Filepage' ); break; } } } importMW( 'Sidebar-related' ); if ( !mw.config.get( 'wgUserName' ) ) { mw.util.addCSS( '#mw-fr-revisiontag { display:none }' ); // hide FlaggedRevs } // ВП:СО, кроме статей В Контакте, Одноклассники и Facebook if ( mw.config.get( 'wgArticleId' ) !== 639373 && mw.config.get( 'wgArticleId' ) !== 932117 && mw.config.get( 'wgArticleId' ) !== 1297302 && mw.config.get( 'wgArticleId' ) !== 25133866 ) { importMW( 'Wikibugs' ); } // Iwiki sorting (use $ twice because we want to wait until after ULS does it) $( function () { $( function () { if ( mw.config.get( 'wgUserName' ) && ( mw.user.options.get( 'compact-language-links' ) != 1 && ( ( mw.config.get( 'wgLangPrefs' ) === null ? false : true ) || ( mw.config.get( 'wgAddLangHints' ) === null ? false : mw.config.get( 'wgAddLangHints' ) ) || ( mw.config.get( 'wgUseUserLanguage' ) === null ? false : mw.config.get( 'wgUseUserLanguage' ) ) ) ) ) { importMW( 'Interwiki-links' ); } } ); } ); } ); // Extra scripts var withJS = location.href.match( /[&?]withjs=((mediawiki:)?([^&#]+))/i ); if ( withJS ) { importScript_( 'MediaWiki:' + withJS[3] ); } var execJS = document.getElementById( 'executeJS' ); if ( execJS ) { $.each( execJS.className.split( ' ' ), function ( i, sc ) { sc = $.trim( sc.replace( /[^\w ]/g, '' ) ); if ( sc ) { importMW( 'Script/' + sc ); } } ); } // [[Шаблон:TOC hidden]] function TOChidden(){ $('.mw-tochidden > #toc').addClass('tochidden'); $('.mw-tochidden #togglelink').text(mw.message('showtoc').text()); $('.mw-tochidden > #toc > ul').css('display','none'); } mw.loader.using( [ 'mediawiki.cookie' ], function () { if ( mw.cookie.get('hidetoc') === null ) { $.when( mw.loader.using( [ 'mediawiki.toc' ] ), $.ready ).then( TOChidden ); } }); // Отключение обтекания раздела примечаний, если в нём есть колонки mw.hook( 'wikipage.content' ).add( function () { $('.references-small.columns').next().prevUntil('h1, h2, h3, h4, h5, h6').prev().css('clear', 'both'); } ); /* Авторазбиение списков на колонки. Будет работать только для однострочных списков. 35em (из Mediawiki:Common.css) является предварительным числом, а фактическое будет посчитано исходя из ширины элементов. Должно использоваться только для UL внутри DIV. Пример использования -- шаблон {{Wikidata/SisterCities}} */ mw.hook( 'wikipage.content' ).add( function () { $("div.autocolumns").each(function(d, div) { var parentWidth = $(div).parent()[0].offsetWidth; if (!parentWidth) return; var maxWidth = 0; var elements = 0; $(div).find("ul>li").each(function(l, li) { elements++; var jLi = $(li); if (jLi.children().length != jLi.contents().length) jLi.wrapInner(document.createElement("span")); var liWidth = 0; jLi.children().each(function(c, child) { liWidth += child.offsetWidth; }); if (liWidth > maxWidth) maxWidth = liWidth; }); if ( maxWidth == 0 ) return; // UL/LI bullet width + padding maxWidth += 22.5 * 2; var maxColumns = "" + Math.ceil( elements / 5 ); $(div).css({"-moz-columns": maxWidth + "px " + maxColumns, "columns" : maxWidth + "px " + maxColumns}) }); } ); (function() { // Убираем alert, чтобы не мешал; для отладки можно добавить console.log('Chuvash Transliteratsiya gadget loaded!'); console.log('Karakalpak Transliteratsiya gadget loaded!'); if (mw.config.get('wgNamespaceNumber') < 0 || mw.config.get('wgAction') !== 'view') return; // Функция для проверки, является ли слово римской цифрой (упрощенная версия для популярных цифр до 3999) function isRomanNumeral(s) { const romanRegex = /^M{0,3}(CM|CD|D?C{0,3})(XC|XL|L?X{0,3})(IX|IV|V?I{0,3})$/i; return romanRegex.test(s); } // Функция для полной транслитерации function performFullTransliteration(originalWord) { let transliterated = ''; for (let i = 0; i < originalWord.length; i++) { const char = originalWord[i]; const prevChar = i > 0 ? originalWord[i - 1] : ''; const nextChar = i < originalWord.length - 1 ? originalWord[i + 1] : ''; switch (char) { case 'А': transliterated += 'A'; break; case 'а': transliterated += 'a'; break; case 'Ă': transliterated += 'O'; break; case 'ă': transliterated += 'o'; break; case 'В': transliterated += 'V'; break; case 'в': transliterated += 'v'; break; case 'Е': if (i === 0 || ['А', 'Ӑ', 'Е', 'Ӗ', 'Ы', 'Ă', 'О', 'Э', 'И', 'Я', 'Ё', 'Ю', 'У', 'Ь', 'Ъ', 'Ӳ', 'Ĕ', 'а', 'ӑ', 'е', 'ӗ', 'ы', 'ă', 'о', 'э', 'и', 'я', 'ё', 'ю', 'у', 'ь', 'ъ', 'ӳ', 'ĕ'].includes(prevChar)) { transliterated += 'Ye'; } else { transliterated += 'E'; } break; case 'е': if (i === 0 || ['А', 'Ӑ', 'Е', 'Ӗ', 'Ы', 'Ă', 'О', 'Э', 'И', 'Я', 'Ё', 'Ю', 'У', 'Ь', 'Ъ', 'Ӳ', 'Ĕ', 'а', 'ӑ', 'е', 'ӗ', 'ы', 'ă', 'о', 'э', 'и', 'я', 'ё', 'ю', 'у', 'ь', 'ъ', 'ӳ', 'ĕ'].includes(prevChar)) { transliterated += 'ye'; } else { transliterated += 'e'; } break; case 'Ӗ': transliterated += 'Ö'; break; case 'Ĕ': transliterated += 'Ö'; break; case 'ӗ': transliterated += 'ö'; break; case 'Ӑ': transliterated += 'O'; break; case 'ӑ': transliterated += 'o'; break; case 'Ж': transliterated += 'J'; break; case 'ж': transliterated += 'j'; break; case 'ĕ': transliterated += 'ö'; break; case 'И': transliterated += 'İ'; break; case 'и': transliterated += 'i'; break; case 'Й': transliterated += 'Y'; break; case 'й': transliterated += 'y'; break; case 'Г': transliterated += 'G'; break; case 'г': transliterated += 'g'; break; case 'Щ': transliterated += 'Şç'; break; case 'щ': transliterated += 'şç'; break; case 'К': transliterated += 'K'; break; case 'к': transliterated += 'k'; break; case 'Л': transliterated += 'L'; break; case 'л': transliterated += 'l'; break; case 'М': transliterated += 'M'; break; case 'м': transliterated += 'm'; break; case 'Н': transliterated += 'N'; break; case 'н': transliterated += 'n'; break; case 'П': transliterated += 'P'; break; case 'п': transliterated += 'p'; break; case 'Р': transliterated += 'R'; break; case 'р': transliterated += 'r'; break; case 'С': transliterated += 'S'; break; case 'с': transliterated += 's'; break; case 'Ç': transliterated += 'C'; break; case 'ç': transliterated += 'c'; break; case 'Ҫ': transliterated += 'C'; break; case 'ҫ': transliterated += 'c'; break; case 'Т': transliterated += 'T'; break; case 'т': transliterated += 't'; break; case 'У': transliterated += 'U'; break; case 'у': transliterated += 'u'; break; case 'Ӳ': transliterated += 'Ü'; break; case 'ӳ': transliterated += 'ü'; break; case 'Ÿ': transliterated += 'Ü'; break; case 'ÿ': transliterated += 'ü'; break; case 'Х': transliterated += 'X'; break; case 'х': transliterated += 'x'; break; case 'Ч': transliterated += 'Ç'; break; case 'ч': transliterated += 'ç'; break; case 'Ш': transliterated += 'Ş'; break; case 'ш': transliterated += 'ş'; break; case 'Ы': transliterated += 'I'; break; case 'ы': transliterated += 'ı'; break; case 'Ь': transliterated += "'"; break; // Added quote case 'ь': transliterated += "'"; break; // Added quote case 'Ъ': transliterated += "'"; break; // Added quote case 'ъ': transliterated += "'"; break; // Added quote case 'Э': transliterated += 'E'; break; case 'э': transliterated += 'e'; break; case 'Ю': transliterated += 'Yu'; break; case 'ю': transliterated += 'yu'; break; case 'Я': transliterated += 'Ya'; break; case 'я': transliterated += 'ya'; break; case 'Б': transliterated += 'B'; break; case 'б': transliterated += 'b'; break; case 'Д': transliterated += 'D'; break; case 'д': transliterated += 'd'; break; case 'Ё': transliterated += 'Yô'; break; case 'ё': transliterated += 'yô'; break; case 'З': transliterated += 'Z'; break; case 'з': transliterated += 'z'; break; case 'О': transliterated += 'Ô'; break; case 'о': transliterated += 'ô'; break; case 'Ф': transliterated += 'F'; break; case 'ф': transliterated += 'f'; break; case 'Ц': transliterated += 'Ts'; break; case 'ц': transliterated += 'ts'; break; default: transliterated += char; } } return transliterated; } function transliterateToLatin(input) { const words = input.split(/\s+/); const transliteratedWords = words.map(word => { // Если слово является римской цифрой, оставляем как есть if (isRomanNumeral(word)) { return word; } return performFullTransliteration(word); }); return transliteratedWords.join(' '); } function convertTextInElement(element, toLatin) { for (var i = 0; i < element.childNodes.length; i++) { var node = element.childNodes[i]; if (node.nodeType === Node.TEXT_NODE && node.textContent.trim()) { if (!node.hasOwnProperty('originalText')) { node.originalText = node.textContent; } if (toLatin && !node.hasOwnProperty('convertedText')) { node.convertedText = transliterateToLatin(node.originalText); } node.textContent = toLatin ? node.convertedText : node.originalText; } else if (node.nodeType === Node.ELEMENT_NODE && !node.classList.contains('mw-editsection')) { convertTextInElement(node, toLatin); } } } // Инициализация // Добавляем кнопку переключения, если элемент #firstHeading существует const firstHeading = document.getElementById('firstHeading'); if (firstHeading) { const toggleButton = document.createElement('button'); toggleButton.textContent = 'Latinitsopa vulani'; // Changed to start with Latin toggleButton.style.marginLeft = '10px'; toggleButton.style.fontSize = 'small'; toggleButton.addEventListener('click', function() { const isLatin = toggleButton.textContent === 'Latinitsopa vulani'; convertTextInElement(document.body, isLatin); toggleButton.textContent = isLatin ? 'Кириллицӑпа вулани' : 'Latinitsopa vulani'; // Reversed logic for initial state }); firstHeading.appendChild(toggleButton); } })(); bdy51n8d7zn6zm6sjljwf1qvg470bod Совершенно секретно 0 24062 873187 845240 2026-04-23T18:30:26Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873187 wikitext text/x-wiki {{Хаçат | ят = "Совершенно секретно" | ӳкерчĕк = [[File:Sovsek.jpg|thumb|center|250px]] | алпусни = Листовка ([[Семёнов Юлиан Семёнович|Ю.Семёновпа]] [[Додолев|Е.Додолев]] 1989 çулти кăларăмĕ) | тĕс = кашни уйăхра тухакан [[хаçат]] | формат = [[А3]] | никĕсленĕ = [[1989]] | харпăрçă = Вероника Хильчевская | тĕп редактор = [[Семёнов Юлиан Семёнович|редактор-основатель Ю.С.Семёнов]], <br />кайран [[Артём Боровик]] | штат = от 9 до 73 (в разные годы) | тираж = 725 000 экз. | тĕп оффис = [[Мускав]],{{Раççей ялавĕ}} [[Раççей]] }} '''«Совершенно секретно»''' — совет тата [[раççей]] кашни уйăхра тухакан этем пĕрлĕх-политика кăларăмĕ, вырăсла хаçат формачĕпе пичетленет. [[Совершенно секретно (холдинг)|«Совершенно секретно»]] холдинга кĕрет. == Кун-çулĕ == Хаçата [[1989]] çулта [[Семёнов Юлиан Семёнович|Юлиан Семёнов]] çыравçă йĕркелет, вăлах ятне йышăннă <ref>[http://sashapasster.com/film_15_06.html ЮЛИАН СЕМЕНОВ. ИНФОРМАЦИЯ К РАЗМЫШЛЕНИЮ<!-- Заголовок добавлен ботом -->] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150806125759/http://sashapasster.com/film_15_06.html |date=2015-08-06 }}</ref>. Халĕ хаçат логотипĕнче Юлиан Семеновпа пĕрле хаçата йĕркелекен [[Боровик Артём Генрихович|Артём Боровик]] тени йăнăш шутланать<ref>[http://www.sovsekretno.ru/ Сайт газеты "Совершенно секретно"]</ref>, мĕншĕн тесен Боровик хаçат ĕçне тухма пуçланă хыççăн кăна пуçăннă<ref>[http://text.newlookmedia.ru/?p=2743 Издательский Дом «Новый Взгляд». Двадцать лет спустя] </ref><ref>http://newlookmedia.blogspot.com/2009/10/20.html</ref>. Малтанхи тапхăрта хаçата [[Эстони]]ре пичетленĕ. [[1989]]—[[1993]] çулсенче çулта 4-6 хутчен «Совершенно секретно» хаçатăн хушми — [[альманах]] —[[Детектив и политика|«Детектив и политика»]] (тĕп редактор — Юлиан Семёнов; [[Агентство печати «Новости»|Агентства печати «Новости» (АПН)]] пичетленĕ) тухнă. [[2005]] çулта хаçата [[Родионовăн кăларăм çурчĕ]] илесшĕн талпăшнă<ref>[http://www.brand-pressa.ru/news__new_507.html "Совершенно секретно" меняет прописку. Hа следующей неделе могут завершиться переговоры о приобретении ИД Родионова холдинга "Совершенно секретно"<!-- Заголовок добавлен ботом -->]</ref>. == Хаçатра ĕçленĕ журналистсем == * Александр Плешков, Юлиан Семёновăн çумĕ; эрнере пĕрре тухакан [[VSD]] тĕп редакторĕпе [[Париж]]ра апатланнă чухне наркăмăшлантараççĕ<ref>[http://www.krotov.info/history/20/1990/bychkov_06.html 6 глава: Об убийстве Меня, Cергей Бычков]</ref><ref>[http://www.sovsekretno.ru/magazines/article/732 Совершенно СЕКРЕТНО — Когда врачи бессильны<!-- Заголовок добавлен ботом -->]</ref><ref>[http://www.duel.ru/200334/?34_3_3 газета «Дуэль» : политика экономика Россия поединок история цензура демократия борьба общество идея<!-- Заголовок добавлен ботом -->] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080331202704/http://www.duel.ru/200334/?34_3_3 |date=2008-03-31 }}</ref><ref>[http://lib.babr.ru/index.php?book=2888 Бабротека: электронная библиотека Бабра :: Лимонов Эдуард :: Книга мёртвых<!-- Заголовок добавлен ботом -->] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080503194201/http://lib.babr.ru/index.php?book=2888 |date=2008-05-03 }}</ref><ref name=autogenerated1>[http://forum.fraza.ua/read.php?1,134285 Первичный капитал<!-- Заголовок добавлен ботом -->] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120111161528/http://forum.fraza.ua/read.php?1,134285 |date=2012-01-11 }}</ref><ref name=autogenerated1 />; «в том, что это было покушение не на Плешкова, а на Юлиана, никто не сомневался»<ref>[http://naschrod.nsknet.ru/iosif/nepovezlo Мне не повезло… | Наш род] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130425004458/http://naschrod.nsknet.ru/iosif/nepovezlo |date=2013-04-25 }}</ref>. * [[Евгений Додолев]] — тишкерӳçĕ тата штатри пĕрремĕш ĕçтеш, [[1989]] çулта рубрикаторпа макетăн авторĕ. * [[Дмитрий Лиханов]] — [[1989]]—[[1994]] çç. хаçатăн тишкерӳçи <ref>http://magazines.russ.ru/ra/2010/7/st27.html</ref>. * [[Боровик Артём Генрихович|Артём Боровик]] — тишкерӳçĕ тата тĕп редактор ([[1990-мĕш çулсем]])<ref>[http://text.newlookmedia.ru/?p=2743 Издательский Дом «Новый Взгляд» » Двадцать лет спустя]</ref>. == Хальхи тапхăрти журналистсем == * [[Таисия Белоусова]] — хаçат тишкерӳçи, «Наследство патриархов» ([[2008]]) тата «Тайны затерянных подземелий» ([[2009]]) кĕнекесен авторĕ. * Сергей Гончаров — хаçатăн тишкерӳçи, унчен [[Правда|«Правда»]] хаçатăн тишкерӳçи. * Владимир Абаринов * [[Кислинская Лариса Юрьевна|Лариса Кислинская]]. * Иосиф Гальперин *[[Челноков Алексей Сергеевич|Алексей Челноков]] * Сергей Соколов * Сергей Плужников * Алексей Левин * Сергей Макеев * Денис Терентьев * Николай Ямской * Екатерина Меледина * Юлия Пелехова * Андрей Сотников * Галина Степанова * Мария Стрижевская == Каçăсем == * [http://sovsekretno.ru/ Кăларăмăн сайчĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101014045505/http://sovsekretno.ru/ |date=2010-10-14 }} * [http://fondartema.com/ Фонд им. Артёма Боровика — Премия Артёма Боровика за лучшие журналистские расследования] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080514225036/http://fondartema.com/ |date=2008-05-14 }} * [http://sashapasster.com/film_15_06.html Информация к размышлению] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150806125759/http://sashapasster.com/film_15_06.html |date=2015-08-06 }} * {{статья | автор = [[Евгений Додолев]] | пуçелĕк = «Алый король» | тăван ят = | каçă = http://www.odnakoj.ru/archive/14092009/zhivoj_ygolok/alxj_korolqand_ili_20_let_spystya/ | кăларăм авторĕ = [[Михаил Леонтьев]] | кăларăм = «[[Однако (журнал)|Однако]]» | тĕс = журнал | вырăн =Мускав | çул = 2009 | том = | номер = 01 | страницы = 79 }} == Асăрхавсем == {{асăрхавсем|2}} {{РФ пресси}} [[Категори:Вырăсла хаçатсем]] [[Категори:Кашни уйăхра тухакан хаçатсем]] 2ub227cjvfstagx08fvplbkhl2sq4lp Хетчбэк 0 27044 873183 842875 2026-04-23T17:16:29Z ~2026-25088-35 39943 873183 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:Renault 16 TS 002.JPG|thumb|right|Хетчбэк]] [[Хетчбэк]] - автомашинăн кузăв тĕсĕ. == Тата пăхăр == * [[ВАЗ-2109]] adspd6ks2eue5x1ao2eclahf1ym3kzz Урал-Атăл штачĕ 0 27330 873206 831227 2026-04-24T07:07:17Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873206 wikitext text/x-wiki [[File:Idel-ural.png|thumb|250px|Атăл-Урал патшалăхĕн ялавĕ (Гаяз Исхаки, «Идель-Урал» кĕнеке, 1933)]] '''Урал-Атăл штачĕ''' ({{lang-tt|Идел-Урал штаты, İdel-Ural ştatı}}) — [[тутарсем]]пе [[пушкăртсем|пушкăртсен]] пурнăçланайман наци патшалăхĕн проекчĕ.<ref>Çав вăхăтри документсенче тĕрек мăсăльман тутарĕсем е мăсăльман тĕрĕк йăхĕ пирки калама йышăннă пулнă. Сăмахран, Известия Всероссийского Мусульманского Военного Шуро. – 1918, 26 февраля , №16, пăхăр</ref>. Пурнăçа кĕртес тесе тăрăшнипе Хусанăн тутарсем пурăннă пайĕнче «Забулачная республика» (1918 çулхи пуш, 1 − 28) йĕркеленет кăна. Çаплах [[Шалти Раççейри тата Çĕпĕрти мăсăлман тĕрĕк тутарĕсен наци-культура автономийĕ|Шалти Раççейри тата Çĕпĕрти мăсăлман тĕрĕк тутарĕсен наци-культура автономин]] ([[Максудов Садретдин Низаметдинович|С.Максудов]]), [[Урал-Атăл штачĕ]] (Г.Шараф), Тутар-Пушкăрт Совет Социаллă Республикин проекчĕсем пулнă. == Штата туса хуни == [[File:Proclamation of Idel-Ural Republic.png|thumb|Урал-Атăл Республикин прокламацийĕ]] [[Февраль революцийĕ]] пулса иртсен тутар халăхĕн политика хастарлăхĕ çивĕчленет. Тутар патшалăхлăхне епле аталантарас пирки калаçусем тапраннă. Малтанах, тутар халăхĕн культура-наци автономин тĕрлĕ формине пăхса тухнă. 1-мĕш Пĕтĕм Раççейри мăсăльмансен съезчĕ (1917 ç. çу пуçламăшĕ, [[Мускав]]) территориллĕ автономипе федераци тытăмлăхĕ пирки резолюцие йышăннă. Автономие йĕркеленĕ пирки 1-мĕш Пĕтĕм Раççейри мăсăльман съезчĕн, 1-мĕш Пĕтĕм Раççейри мăсăльман вăрçă канашĕн пĕрлехи ларăвĕнче (1917 çулхи чӳкĕн 20-мĕшĕ — 1918 çулхи кăрлачăн 11-мĕшĕ, [[Ĕпхӳ]]) суйланă [[Шалти Раççейри тата Çĕпĕрти мăсăльман тĕрĕк тутарĕсен наци-культура автономийĕ|Шалти Раççейри тата Çĕпĕрти мăсăльман тĕрĕк тутарĕсен наци-культура автономин]] координацилекен органĕ Миллят Меджлис пĕлтернĕ. Пĕтĕм Раççейри мăсăльман вăрçă 2-мĕш съезчĕ ([[Хусан]], 1918 çулхи кăрлачăн 8-мĕшĕ — нарăсăн 18-мĕшĕ) РСФСР йышĕнче Атăл-Урал штатне (пĕтĕм Ĕпхӳ кĕперни, Хусан, Чĕмпĕр, Самар, Ăренпур, Перĕм, Вятка пайĕсем) тăвас тата унăн саккун тăвакан тата ĕç тăвакан органĕсене «Милли идара» (Наци тытăмлавĕ: виççĕ министерство (чун-чĕм, çутĕç тата финансă) тата иккĕ комитета (вăрçă тата ютçĕр ĕçĕсен) тăвас резолюцие йышăннă. Съездра Учредитель Пухăвĕ тата Канашсем пирки тавлашу тухнă. Сулахай фракци съездран тухса кайнă. Çавăн пекех, проекта хатĕрленĕ чухне тутарсен йышне («тутар нацин») пушкăрт халăхне кĕртес пирки калаçнă. == Пăла Лешьен республики == Кăрлачăн 19-мĕшĕнче большевиксем Учредительсен пухăвне салатса янă. 1918 çулхи нарăсăн 15-мĕшĕнче Хусан ĕçтешсен, салтаксен тата çĕр ĕçтешĕсен депутачĕсен Канашĕ хулара вăрçă ларă-тăрăвне кĕртет, Пĕтĕм Раççейри мăсăльман вăрçă канашĕн 2-мĕш съезчĕн ертӳçĕсене аресленĕ. Хыççăнхи сарăмсăр пулăмсене «Пăла Лешьен республики» тенĕ. Малаллахи пулăмсем: * Пĕтĕм Раççейри мăсăльман вăрçă канашĕн 2-мĕш съезчĕ (Харби шуро) Хусанта нарăсăн 16-мĕшĕнче 57 пин мăсăльман салтак ятĕнчен Миллет меджлиса шанăç тупи тунă, * ертӳçĕсене нарăсăн 28-мĕшĕн каçĕнче аресленĕ; * Пăла Лешьенчи тутарсен пăлхавĕ; * «Пăла Лешьен республикине» 1918 çулхи пушăн 15-мĕшĕнче пĕтернĕ. Пăлхава хусан хĕрлĕ гвардейĕсем, вăрçă морякĕсен тĕкĕрчĕ (Хусана [[Вахитов Мулланур Муллазянович|М. Вахитов]] чĕннипе килнĕскер) тата ваисовсем пусарнă. Çапла тутар тата пушкăрт мăсальман халăхĕсен наци хăй тĕллĕ пурнăçа халăх кăмăл-шухăшĕпе йĕркелес ĕçĕ пăчланнă. == Юлашки ĕç-пуçĕсем == {{main|Тутар-Пушкăрт Совет Республики}} Мускавра Халкомнац Халăх Комиссарĕсен Канашĕн хушăвĕпе [[Тутар-Пушкăрт Совет Республики|Тутар-Пушкăрт республикин]] проектне, Атăл-Урал штачĕн совет альтернативине хатĕрлет. 1918 çулхи пушăн 22-мĕшĕнче [[Тутар-Пушкăрт Совет Республики|ТПСР]] 2-мĕш варианчĕ çуралать. Кĕçех большевиксем «буржуази националисчĕсем» çине тапăнаççĕ. Пушăн 24-мĕшĕнчи Декречĕпе (Сталинпа Вахитов ал пуснă) Харби шуро пĕтернĕ, ака уйăхĕнче Милли шуро пăрхăçланă, пурлăхне конфискăланă, çу уйăхĕн 1-мĕшĕнче Милли Идар тата унпа çыхăннă йĕркелӳсене ĕçлеме чарнă, Милли фонд пурлăхне конфискăланă. Çу уйăхĕн вĕçĕнче Пĕтĕм Раççейри тĕп мăсăлман канашĕ хăйĕн ĕç-пуçне вĕçлет. Наци пухăвĕн пĕр пай депутачĕ «Кĕçĕн меджлиса» кĕреççĕ, вăл большевиксенчен ирĕклĕ территорисенче ĕçлет. 1918 ç. утă уйăхĕнче, пăлхавлă Чехословак корпусĕпе пĕрле, Урал-Атăл штачĕн Наци Администрацине туса хунă пулин те, тĕппипе ку ним те улăштарайман. 1918 çулăн вĕçĕнче Пĕтĕм Раççейри Мăсăльмансен Вăрçă Канашĕн (Харби Шуро) çарĕсем Колчак çарне 16-мĕш тутар полкĕ шучĕпе кĕреççĕ. Идель-Урал ертӳçи [[Максудов Садретдин Низаметдинович|Садри Максуди]] вăрттăн чикĕ лешьенне 1918 ç. вĕçĕнче тухса каять. == Атăл-тутар «Идель-Урал» легионĕ == {{main|Идель-Урал (легион)}} Иккĕмĕш Тĕнче вăрçин тапхăрĕнче Германире Совет Союзĕнчи нацисемпе политка вăййисен [[Идель-Урал (легион)|«Идель-Урал»]] легиона йĕркеленĕ. Нимĕç протекторачĕпе наци республикине тăвас енпе нимĕнле официаллă шантарăва, Югославири усташсен е словаксен, СССР халăхĕсене пĕрне те паман. == СССР арканăвĕ хыççăн Штата çĕнĕрен тăвас хăтланусем == [[1990-мĕш çулсем|1990-мĕш]] çулĕсен пуçламăшĕнче, [[Совет Союзĕ]] аркансан, Урал-Атăл штатне çĕнĕрен тăвас ĕмĕт тутар наци пĕрлешӳ ĕçченĕсем хушшинче питĕ сарăлнă. <blockquote>...казанские идеологи заявили о существовании особой Волго-Уральской цивилизации и необходимости создания Волго-Уральского штата. Этот ареал с населяющими его народами - татарами, русскими, башкирами, чувашами, мордвой, марийцами, удмуртами и др. - был объявлен гомогенным и отличающимся от России сообществом, в пределах которого административные границы между территориями признавались условными...<ref>Магомедов А. Общество регионов. - Pro et contra. Т.2., номер 2., весна 1997., с. 51. Цитата по: [http://www.kyrgyz.ru/?page=162 Центральная Азия: единство в многообразии] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120402040749/http://www.kyrgyz.ru/?page=162 |date=2012-04-02 }}</ref></blockquote> == Вуламалли == * ''Татарский энциклопедический словарь''. — Казань: Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1999. * [http://tatarica.narod.ru/cult/library/book/idel-ural/index.htm Исхаки Г. ''Идель-Урал'']. — Казань: Татар. кн. изд-во, 1991. * Тагиров И. Р. История национальной государственности Татарского народа и Татарстана, — Казань, Таткнигоиздат, 2000. * Юлдашбаев Б. Х. Национальный вопрос в Башкирии накануне и в период Октябрьской революции. Уфа, 1984. == Каçăсем == * [http://www.rbtl.ru/encikl/u/ural_v.htm Пушкăрт энциклопедийĕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071020211704/http://www.rbtl.ru/encikl/u/ural_v.htm |date=2007-10-20 }} * [http://www.bulgars.ru/idur/chronicl.htm Валеев Рамзи Хроника «Забулачной республики»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101023000911/http://www.bulgars.ru/idur/chronicl.htm |date=2010-10-23 }} * [http://ansar.ru/arhives/arch/leftprint03.01.12.html Ислам Атăлçире] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050322095455/http://www.ansar.ru/arhives/arch/leftprint03.01.12.html |date=2005-03-22 }} * [https://web.archive.org/web/20040405191556/http://www.hunmagyar.org/idur.html Атăл-Урал халăхĕсен картти] * [http://www.azatliq.org/ Azatl?q.org новости об Идель-Урале] * [http://idel-ural.eu.tt/ United States of Idel-Ural] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051014220923/http://idel-ural.eu.tt/ |date=2005-10-14 }} * [http://www.rferl.org/reports/tb-weekly-report/ новости из Идель-Урала] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040117075129/http://www.rferl.org/reports/tb-weekly-report/ |date=2004-01-17 }} * [http://dmoz.org/Bookmarks/A/alber/Idel-Ural/ ссылки о Идель-Урале] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050208195453/http://dmoz.org/Bookmarks/A/alber/Idel-Ural/ |date=2005-02-08 }} == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} [[Категори:Тутарстан кун-çулĕ]] [[Категори:Йĕркеленеймен патшалăхсем]] aq41ozl67h80av31xwp88dgctpu1bxu Хăмла 0 28918 873212 869595 2026-04-24T10:29:17Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873212 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Хăмла (пĕлтерĕшсем){{!}}Хăмла}} {{Taxobox | image file = Humulus lupulus - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-072.jpg | image descr = Хăмла | regnum = Ӳсентăрансем | latin = ''Húmulus'' }} '''Хăмла''' ({{lang-la|Húmulus}}) — [[кантӑр йышшисем]] çемьине кĕрекен [[Чечеклĕ ӳсентăрансем|чечеклĕ ӳсентăран]] кăкĕ. Унăн йышĕнче иккĕ [[Биологи тĕсĕ|тĕс]]. : <small>Чăн хăмласăр пуçне, хăш чухне çак ятпах урăх ӳсентăрансене палăртаççĕ, сăмахран: {{bt-ruslat|Княжик|Atragene}} [[L.]], {{bt-ruslat|Вьюнок|Convolvulus}} [[L.]], {{bt-ruslat|Луносемянник|Menispermum }} [[L.]], çаплах хăшпĕр лутра ӳсекен хăмла [[сапака|сапаки]] евĕр [[курăксем|курăка]], сăмахран {{bt-ruslat|ака клеверĕ|Trifolium agrarium}} [[L.]] тата {{bt-ruslat|Ахаль Чёрноголовка|Prunella vulgaris}} [[L.]]</small> Ăратăн латин ячĕ {{lang-la|humus}} — ''çĕр'', ''тăпра'' тени пулать, çак ĕнтĕ ӳсентăран çĕр сĕртĕнсе çитĕннине пĕлтерет. == Усă курни == Хăмлапа медицинăра тата апат-çимĕç промăçлăхĕнче усă кураççĕ. Хăмла супкăмĕ [[Сăра вĕретни|сăра вĕретме]] чĕрри пулать. Тунинчен япăхрах [[хут]]а хатĕрлеççĕ, çаплах [[михĕ]] çыхма тата [[вĕрен]] явма юрăхлă. Китайра хăмлан çамрăк çулçисемпе [[тут пурçăн арлавçи]]н лĕпĕш хурчĕсене тăрантараççĕ. === Медицина === === Апата хушни === [[Бельги]]ре хăмлан çамрăк хунавĕсене [[салат (апат)|салата]], [[яшка]]на тата [[соус]]а яраççĕ. [[Румыни]]ре çамрăк хунавсене [[спаржă]] вырăнне усă кураççĕ. [[File:Hopfenanbau.jpg|thumb|left|Кăнтăр [Германи|Германири]] хăмла плантацийĕ.]] Тахçанхи вăхăтранах хăмлана [[çăкăр]]а тата тĕрлĕ кондитер çимĕçне хатĕрленĕ чухне усă курнă. Хăмлара [[ксантогумол]] чылай, çавăнпа хăмлапа [[сăра]] пĕçереççĕ. Хăмларан [[Пыл (ĕçме)|пылак эрех]] тăваççĕ. Хăмла пыл [[ăсла|ăслин]] тĕп компоненчĕ пулса ĕçмене хаярлăха парать, унăн органолептик кăтартăвĕсене пахалатать. Хăмлара эфир тата [[дубиль япалалăхĕ]] чылай, çавсене пула вăл пыл [[эрех]]не çутăлтарать те йӳçесрен упрать. == Кăсăк фактсем == [[File:Хмель.jpg|thumb|170px|Хăмла]] Хăмла тунипе çулçисем [[йывăр металсем|йывăр металсен]] [[ион]]ĕсене [[Адсорбци|çăтса илме]] пултарать, çапла хăмла çулçисен 1 [[г]] [[Биомасса|биомасси]] 4,2 [[мг]] [[тăхлан]]а çăтаять<ref name=n14>http://www.provisor.com.ua/archive/2004/N14/art_25.htm — Журнал «Провизор», выпуск № 14 за 2004 г.</ref>. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Вуламалли == * {{ФлораСССР|автор=Ярмоленко А. В.|пай=Ăрат 374. Хĕмель — Humulus|том=5|стр=382—383}} == Каçăсем == {{wiktionary|хăмла}} * {{ВТ-ЭСБЕ|Хмель, растения из семейства коноплевых}} <small>2008 ç. чӳкĕн 25-мĕшĕнче тĕрĕсленĕ</small> * {{Из БСЭ|http://slovari.yandex.ru/dict/bse/article/00086/89500.htm}} <small>2009 ç. юпан 10-мĕшĕнче тĕрĕсленĕ</small> * {{GRIN|genus|5854|{{v|11|7|2010}}}} * {{EOL|61336|{{v|11|7|2010}}}} * [http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=HUMUL ''Хмель'' на сайте USDA NRCS] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130524171856/http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=HUMUL |date=2013-05-24 }}{{ref-en}} <small>2008 ç. чӳкĕн 25-мĕшĕнче тĕрĕсленĕ</small> * [http://flower.onego.ru/liana/humulus.html ''Хмель'' в Энциклопедии декоративных садовых растений] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120313190700/http://flower.onego.ru/liana/humulus.html |date=2012-03-13 }} <small>2008 ç. чӳкĕн 25-мĕшĕнче тĕрĕсленĕ</small> {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:Сăра]] [[Категори:Еврази флори]] [[Категори:Çимĕç ӳсентăранĕсем]] [[Категори:Сиплев ӳсентăранĕсем]] [[Категори:Ӳсентăрансем, алфавитпа]] t7mftjfs3yjzrl82nqo3xtm5lnmyl5z Серебряков Алексей Валерьевич 0 52258 873182 773353 2026-04-23T17:14:52Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873182 wikitext text/x-wiki {{Пĕр хушаматлисем|Серебряков}} {{Кинематографист |ят = Алексей Серебряков |ӳкерчĕк = Серебряков_Алексей.jpg |анлăшĕ = 250px |ӳкерчĕке ăнлантарни = Алексей Серебряков «[[ПираМММида]]» фильмĕ тухнă чухнехи пресс-конференцире |çуралнă чухнехи ят = Алексей Валерьевич Серебряков |çуралнă вăхăт = [[утă, 3]] [[1964]] |çуралнă вырăн = [[Мускав]] |професси = Актёр |хастар çулсем = 1978 — хал. вăх. |тĕлĕ = |киностуди = |чыславсемпе парнесем = {{{!}} {{!}}{{Раççей Федерацин тава тивĕçлĕ артисчĕ|2006}}{{!!}}{{РФ халăх артисчĕ}} {{!}}} }} '''Алексе́й Вале́рьевич Серебряко́в''' ([[утă, 3]] [[1964]], [[Мускав]]) — совет, раççей театрпа кино актёрĕ, [[Раççей Федерацин тава тивĕçлĕ артисчĕ]] (1998)<ref name="1123-1998">[http://graph.document.kremlin.ru/page.aspx?1132274 Указ Президента РФ от 21.09.1998 № 1123 «О награждении государственными наградами Российской Федерации» (стр. 7)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140219093926/http://graph.document.kremlin.ru/page.aspx?1132274 |date=2014-02-19 }}</ref>, [[Раççей Федерацин халăх артисчĕ]] (2010)<ref name="196-2010">[http://document.kremlin.ru/doc.asp?ID=057274 Почётное звание присвоено Указом Президента России № 196 от 16.02.2010]{{Ĕçлемен каçă|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Биографи == Алексей Серебряков [[1964]] çулхи [[утă, 3|утăн 3-мĕшĕнче]] Мускавра çуралнă<ref>{{cite web|url=http://russiancinema.ru/names/name840/|title=Алексей Серебряков|publisher=Энциклопедия отечественного кино|accessdate=2014-06-18}}</ref>. Кинора çапăнма шкулта вĕреннĕ чухнех тытăннă. [[ГИТИС|Патшалăхăн А. В. Луначарский ячĕллĕ театр ӳнерĕн институтĕнче]] (1986, [[Табаков Олег Павлович|О. Табаковăн]] ăста лаçĕ) пĕлӳ илсе Сызраньри А. Н. Толстой ячĕллĕ драма театрĕнче ĕçленĕ. [[Фанат_(фильм,_1989)|«Фанат»]] (1989), [[Морской_волк_(фильм,_1990)|«Морской волк»]] (1990) тата [[Афганский излом (фильм)|«Афганский излом»]] (1991) фильмĕсенчи ĕçĕсем хыççăн паллăха тухнă. 1990-мĕш çулсенче Алексей Серебряков «[[Тесты для настоящих мужчин]]» фильмра тата [[Бандитский Петербург (телесериал)|«Бандитский Петербург»]] сериалра вылянă. 1986—1991 çулсенче [[Мускаври Олег Табаков е/п театр-студи]]н актёрĕ. [[2009]] çулхи авăн уйăхĕнче «[[Ленком]]» театрĕн актёрĕ, «Мускав Оперетти» театрĕнче «Метро» мюзиклĕнче тата «Новый» [[антреприза]] спектаклĕнче вылянă. [[2012]] пуçламăшĕнче çемьипех Канадăна [[эмиграци]]е кайнă<ref>{{cite web|url=http://www.kp.ru/daily/25846/2816833/|title=Алексей Серебряков увёз семью в Канаду|publisher=Комсомольская правда|accessdate=2012-12-26|lang=ru|archiveurl=http://www.webcitation.org/6DDfVqi8e|archivedate=2012-12-27}}</ref><ref>{{cite web|url=http://glavnoe.ua/news/n96402|title="Хам победил". Алексей Серебряков Канадăна эмиграцие кайнă|date=2012-02-29|publisher=glavnoe.ua|lang=ru|accessdate=2013-06-25|archiveurl=http://www.webcitation.org/6HjzscUkP|archivedate=2013-06-29}}</ref>. Раççее кинора [[Çапăнав (кинематограф)|çапăнма]] тата кинофестивальсене, тăвансемпе туссем патне хăнана килсе çурет. 2014 çулта тĕнчери экран çине тухнă «[[Левиафан (фильм, 2014)|Левиафан]]» социаллă драмăра тĕп рольне сăнарланă. == Çемье == * Ашшĕ — инженер-конструктор. * Амăшĕ — тухтăр. * Арăмĕ - Мария тата [[усрав хĕр]]ĕ Дарья,<ref name=se>[http://www.serebryakov-al.narod.ru/serebryakov.html Алексей Серебряков — официаллă мар сайт]</ref> Усрав ывăлсем - Степан тата Данила. == Театрти ĕçĕсем == * «Метро» (мюзикл) == Фильмографи == * [[1978]] — [[Поздняя ягода (фильм)|Поздняя ягода]] — ''Кузьма * 1978— [[1983]] — [[Вечный зов (телесериал)|Вечный зов]] — ''Димка Савельев, сын Фёдора и Анны в детстве * [[1979]] — [[Отец и сын (фильм, 1979)|Отец и сын]] — ''Алёша * 1979 — [[Алые погоны]] — ''Владимир Ковалёв, суворовец * [[1980]] — [[Последний побег (фильм, 1980)|Последний побег]] — ''Виктор Чернов * [[1981]] — [[Смотри в оба!]] — ''Михаил, парень в шляпе * [[1986]] — [[Тихая застава (фильм, 1986)|Тихая застава]] — ''Коля Васьков, пограничник * 1986 — [[Обвиняется свадьба]] — ''Игорь Субботин, футболист * [[1987]] — [[Забавы молодых]] — ''Пан'' * 1987 — [[Кресло (фильм)|Кресло]] — ''спекулянт'' * [[1988]] — [[После войны — мир]] — ''«Зверь» * [[1989]] — [[Случайный вальс (фильм)|Случайный вальс]] — ''Серёжа * 1989 — [[Фанат (фильм, 1989)|Фанат]] — ''Егор, каратист «Малыш» * 1989 — [[Смиренное кладбище (фильм)|Смиренное кладбище]] — ''Мишка * [[1990]] — [[Распад (фильм)|Распад]] — ''Валерий, жених Любы, внук Осипа Лукича * 1990 — [[Возвращение в Зурбаган]] — ''«Кисель», бывший дружок Старкова * 1990 — [[Крыша (телеспектакль)|Крыша]] — Савок * 1990 — [[Морской волк (фильм, 1990)|Морской волк]] — ''Джордж Лич * [[1991]] — [[Обнажённая в шляпе (фильм)|Обнажённая в шляпе]] — ''«Игрушка» * 1991 — [[Кремлёвские тайны шестнадцатого века]] — ''[[царевич]]'' ''[[Феодор Иоаннович]] * 1991 — [[Афганский излом]] — ''сержант Арсёнов, «русский Рэмбо» * [[1992]] — [[Высшая мера (фильм, 1992)|Высшая мера]] — ''Витёк Семаков * 1992 — [[Патриотическая комедия]] — ''Андрей * 1992 — [[Эскадрон (фильм)|Эскадрон]] / («Szwadron», Бельгия, Польша, Украина, Франция) — ''Емельянов'' * 1992 — [[Ключ (фильм, 1992)|Ключ]] — ''революционер * [[1993]] — [[Способ убийства (фильм)|Способ убийства]] — ''Берт Клинг * 1993 — [[Ночь вопросов (фильм)|Ночь вопросов]] — ''Сергей * 1993 — [[Я — Иван, ты — Абрам]] * 1993 — [[Плащ Казановы]] — ''друг Маши * [[1994]] — [[Зона Любэ (фильм)|Зона Любэ]] — ''младший лейтенант внутренней службы'' * 1994 — [[Серп и молот (фильм, 1994)|Серп и молот]] — ''Евдоким Кузнецов * [[1995]] — [[Прибытие поезда (фильм, 1995)|Прибытие поезда]] (новелла «Экзерсис № 5») — ''Роман Сергеевич * [[1996]] — Больше вита — ''Сергей'' * [[1997]] — [[Упырь (фильм)|Упырь]] — ''истребитель вампиров'' * [[1998]] — [[Жестокое время (фильм)|Жестокое время]] — ''Сергей, режиссёр'' * 1998 — [[Тесты для настоящих мужчин (фильм)|Тесты для настоящих мужчин]] — ''Алексей Валерьевич Серебров * [[1999]] — [[Тонкая штучка (фильм)|Тонкая штучка]] — ''Витёк, бандит * [[2000]] — [[Десант (фильм)|Десант]] — ''Алексей Буров, сержант * 2000 — [[Бандитский Петербург. Фильм 2. Адвокат|Бандитский Петербург. Фильм 2. «Адвокат»]] — ''Олег Званцев * 2000 — [[Империя под ударом]] — ''[[Савинков, Борис Викторович|Борис Викторович Савинков]] * [[2001]] — [[Парижский антиквар (телесериал)|Парижский антиквар]] — ''Отто Хелле * [[2002]] — [[Завтра будет завтра]] — ''Дмитрий Александрович * 2002 — [[Шатун (телесериал)|Шатун]] — ''Сергей Земцов * [[2003]] — [[Антикиллер 2: Антитеррор]] — ''Ужах Адуев * 2003 — [[Баязет (телесериал)|Баязет]] — ''Карабанов, поручик * 2003 — [[Чёрная метка (фильм, 2003)|Чёрная метка]] — ''сотрудник КГБ * 2003 — [[Убойная сила-5]] — ''отец Макарий * [[2004]] — [[Штрафбат (телесериал)|Штрафбат]] — ''комбат Твердохлебов * [[2005]] — [[Второй фронт (фильм)|Второй фронт]] — ''Веклич * 2005 — [[Казароза (фильм)|Казароза]] — ''Алферьев * 2005 — [[Нелегал (фильм)|Нелегал]] — ''нелегал * 2005 — [[Побег (фильм, 2005, Россия)|Побег]] — ''Пахомов, полковник * 2005 — [[Херувим (телесериал)|Херувим]] — ''Михаил Райский, полковник * 2005 — [[Жмурки (фильм, 2005)|Жмурки]] — ''доктор * 2005 — [[9 рота (фильм)|9 рота]] — ''капитан разведки * 2005 — [[Дети Ванюхина (фильм)|Дети Ванюхина]] — ''Александр Ванюхин * 2005 — [[Принцесса и нищий (телесериал)|Принцесса и нищий]] — ''«Бельмондо»'' * [[2006]] — [[Очарование зла (телесериал)|Очарование зла]] — ''Александр Болевич * 2006 — [[Кровавый круг (фильм)|Кровавый круг]] — ''Ершов * 2006 — [[Жесть (фильм)|Жесть]] — ''«Терминатор» * 2006 — [[Девять месяцев (телесериал)|Девять месяцев]] — ''Григорий Поспелов, врач * 2006 — [[Перегон (фильм)|Перегон]] — ''Юрченко, комендант аэродрома * 2006 — [[Письмо (короткометражный)|Письмо]] — ''Степан * 2006 — [[С Дона выдачи нет]] — ''отец Георгий * 2006 — [[Сказка о женщине и мужчине]] — ''Александр Вольский * 2006 — [[Консервы (фильм)|Консервы]] — ''Сергей Усольцев * [[2007]] — [[Груз 200 (фильм)|Груз 200]] — ''Алексей * 2007 — [[Глянец (фильм)|Глянец]] — ''Стасис * 2007 — [[Код Апокалипсиса (фильм)|Код Апокалипсиса]] — ''Сергей, «Охотник» * 2007 — [[Закон мышеловки]] — ''Алексей, психоаналитик * 2007 — [[Тиски (фильм)|Тиски]] — ''Дудайтис, майор * 2007 — [[Свои дети (фильм)|Свои дети]] — ''Глеб * 2007 — [[Смерть шпионам! (телесериал)|Смерть шпионам!]] — ''Думанский, майор * [[2008]] — [[Обитаемый остров (фильм)|Обитаемый остров]] — ''[[Рудольф Сикорски|Странник]] * 2008 — [[Четыре возраста любви (фильм)|Четыре возраста любви]] — ''Алексей Степанович'' * 2008 — Холмы и равнины — ''Бульба, врач-хирург'' * [[2009]] — [[Террористка Иванова]] — ''Михаил Пилюгин, майор милиции, следователь * 2009 — [[Стая (телесериал)|Стая]] — ''Вадим * 2009 — [[Мужчина в моей голове (фильм)|Мужчина в моей голове]] — ''Дмитрий Сергеевич * 2009 — [[Обитаемый остров (фильм)|Обитаемый остров: Схватка]] — ''[[Рудольф Сикорски|Странник]] * [[2010]] — [[Охотники за караванами]] — ''Оковалков, майор * 2010 — [[Сказка. Есть]] — ''Папа * 2010 — [[Глухарь в кино]] — ''Андрей Смирнов * 2010 — [[Золотое сечение (фильм)|Золотое сечение]] — ''Алекс * 2010 — [[Связь времён]] — ''отец Михаил * 2010 — [[Будь моей женой!]] — ''Алекс, «мечта» Полины'' * 2010 — [[Каденции]] — ''Олег'' * 2010 — [[Иванов (фильм, 2010)|Иванов]] — ''Николай Алексеевич Иванов * 2010 — [[Военный госпиталь (телесериал, Россия)|Военный госпиталь]] — ''Олег Вольт * [[2011]] — [[ПираМММида]] — ''[[Мавроди, Сергей Пантелеевич|Мамонтов]] * 2011 — [[Охотники за бриллиантами]] — ''Николай Шахов, следователь * 2011 — [[Жила-была одна баба]] — ''Лебеда * 2011 — [[Фанат 3: Возвращение Малыша]] — в производстве * 2011 — [[Белая гвардия (телесериал)|Белая гвардия]] — ''[[Най-Турс]] * 2011 — [[Синдром дракона (телесериал)|Синдром дракона]] — ''Константин Запорожец * 2011 — [[Забытый]] — ''Францев * 2011 — [[Товарищи полицейские]] — ''Павлов * [[2012]] — [[Королевский убийца]] — ''Виктор Петров, следователь * 2012 — [[Снайпер 2. Тунгус]] — ''Михайлов, старшина * 2012 — [[Соло на саксофоне]] — ''Саша Фролов * [[2013]] — [[Агент (телесериал, 2013)|Агент]] — ''Андрей Козырев, «американец» * 2013 — [[Ладога (телесериал)|Ладога]] — ''Сергиенко, капитан НКВД * [[2014]] — [[Левиафан (фильм, 2014)|Левиафан]] — ''Николай Николаевич Сергеев, муж Лилии, отец Ромы * [[2015]] — [[Клинч (фильм, 2015)|Клинч]] — ''Виталий Фёдоров * 2015 — [[Малыш (фильм, 2015)|Малыш]] — ''Командир отряда сталкеров <ref>{{cite web|url=http://thr.ru/news/5882/{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Сасă кĕртни == * 1980 — «Через тернии к звёздам» — ''Профессор Виктор Климов (Александр Лазарев) — çĕнĕ версине сасă кĕртни, 2001 ç.'' * 1992 — «Эскадрон» (Szwadron) — ''Фёдор (Радослав Пазура)'' * 1992 — «[[Я хотела увидеть ангелов]]» — ''Боб (Алексей Баранов)'' * 1994 — «Зона Любэ» — ''Владик (Филипп Янковский)'' * 1994 — «[[Серп и молот (фильм, 1994)|Серп и молот]]» — ''милиционер (Гоша Куценко)'' * 2010 — «[[Возмездие (фильм, 2010)|Возмездие]]» (Edge of Darkness) — ''Томас Крэйвен'' ([[Гибсон Мел|Мел Гибсон]]) * 2010 — «[[Брест. Крепостные герои]]» — тĕрлĕ персонажсем. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{imdb name|id=0148516|name=Алексей Серебряков}} * [http://ruskino.ru/art/240 Алексей Серебряков на сайте RUSKINO.RU] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141114222958/http://ruskino.ru/art/240 |date=2014-11-14 }} * [http://tengrinews.kz/cinema/akter-aleksey-serebryakov-otkazalsya-ot-grajdanstva-rossii-259423/ Актер Алексей Серебряков отказался от гражданства России] * [http://runyweb.com/articles/culture/cinema/russian-film-week-aleksey-serebryakov-interview.html Алексей Серебряков: «Современное кино — это система аттракционов и глупого смеха» Интервью на портале RUNYweb.com — Русский Нью-Йорк онлайн] [[Категори:ГИТИС-ре вĕренсе тухнисем]] [[Категори:Халĕ пурăнакансем]] [[Категори:Раççей телекуравĕн актёрĕсем]] r7dnqs0ciuoi8v88tj6cofp9vbcenh3 Социализм 0 58087 873188 863774 2026-04-23T19:15:15Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873188 wikitext text/x-wiki '''Социализм'''(лат. socialis — пĕрлĕхлĕ, |фр. socialisme) , — пурнăçра социаллă тĕрĕслĕхлĕ, ирĕклĕхлĕ, пĕртанлăхлă йĕркесем туса хурас туртăмлă тĕрлĕрен [[вĕрентÿ]]сем. Çакăн пек йĕркесене пурнăçа кĕртес тĕллевсемпе туса хунă [[пĕрлĕхлĕ тытăм]]сене те '''социализм''' теççĕ: Мĕнле пĕрлĕхлĕ тытăм? — [[Социализмла тытăм]]! == Социализм вĕрентĕвĕсен историйĕ == Авалтанпах пырать. == Вĕрентĕве пурнăçа кĕртме ăнтăлнисем == Социализм текен [[проект]]а пурнăçа кĕртме хăтланнин чи паллă тĕслĕхĕ вăл, паллах, уннчченхи [[Раççей империйĕ]]н территорийĕнче [[XX ĕмĕр]]те пулса иртнĕ. == Социализм идейисене тĕрлĕ енчен хаклани == XX ĕмĕрте те, каярахпа та, социализм йĕркисене пурнăçа кĕртме тытăннисем пайтах пулнă та, халĕ çав тĕслĕхсем сине таянса самаях тĕплĕ хаклавсем пама пулать. == Литература == * {{кĕнеке |автор = [[Мизес, Людвиг фон|Людвиг фон Мизес]] |пуçелĕк = Социализм. Экономический и социологический анализ |вырăн = Мускав |çул = 1994 |оригинал = Socialism. An Economic and Sociological Analysis |страниц = 416 |серия = |isbn = ISBN 5--86366--022--8 |тираж = |ref = Мизес «Социализм» |издательство = Catallaxy |ссылка = http://www.libertarium.ru/l_lib_socialism0 }} * ''[[Ньюком, Саймон|С. Ньюком.]]'' [http://tapemark.narod.ru/newcomb.html Мыльные пузыри социализма (1890)] * [[Бердяев, Николай Александрович|Бердяев Н.]] [http://www.philosophy.ru/library/berd/dem.html Демократия, социализм и теократия] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130122191107/http://philosophy.ru/library/berd/dem.html |date=2013-01-22 }} * {{статья |автор = [[Зайцев, Александр Иосифович|А. И. Зайцев]] |пуçелĕк = Дискуссия о социализме в античности |каçă = http://ec-dejavu.ru/s-2/Socialism.html |кăларăм = Античность и современность |тĕс = Доклады конференции Ассоциации антиковедов. Москва. 30 октября - 2 ноября 1989 |вырăн = М |страницы = 24—28 }} * [[Эйнштейн, Альберт|Альберт Эйнштейн.]] [http://monthlyreview.org/2009/05/01/why-socialism Почему социализм? (1949) (англ.)] На русском языке статья опубликована в журнале «Коммунист». — 1989. — № 17. — С. 96—100. * [http://tapemark.narod.ru/kommunizm/195.html Научный коммунизм: Словарь (1983) / Социализм] * [http://socialist.memo.ru/lists/slovnik/ Российские социалисты и анархисты после октября 1917 года] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120302201547/http://socialist.memo.ru/lists/slovnik/ |date=2012-03-02 }} * [http://specnaz.ru/article/?1151 Социализм без ярлыков] * [http://revsoc.org/archives/2309 Социализм как историческая возможность] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305022549/http://revsoc.org/archives/2309 |date=2016-03-05 }} * ''[[Сталин Иосиф Виссарионович|И. Сталин]].'' [http://communist.ru/index.php?article_id=2161 Анархизм и социализм.]{{Ĕçлемен каçă|date=December 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * Хорина Г. П., Судьба социалистической идеи в России в курсе культурологии, http://www.zpu-journal.ru/zpu/2005_4/Khorina/11.pdf, [[Знание. Понимание. Умение]], 2005 * {{кĕнеке |автор = Кокшотт, Пол; Коттрелл, Аллин. пер. с англ. Дергунова, Ю., Жиловца, Ю., Литвак, Е., Никонова, А. |пуçелĕк= К новому социализму |вырăн = Мускав |çул = 2007 |каçă = http://left.ru/2006/7/tns.phtml }} * ''[[Лебон Гюстав|Гюстав Лебон]]. [http://samoderjavie.ru/lebon-psihologiya-socializma «Психология социализма»]'' * ''[[Зюганов Геннадий Андреевич|Геннадий Зюганов]]''. [http://www.kprf.org/showthread-t_17.html Русский социализм — ответ на русский вопрос] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160128154812/http://www.kprf.org/showthread-t_17.html |date=2016-01-28 }} * [http://klio.3dn.ru/publ/9-1-0-301 Чарушников В. Д. Эпоха «развитого социализма». — М.: «Российская историография», 2012. — 102 с.] * {{кĕнеке |автор = [[Шафаревич Игорь Ростиславович|И.Р. Шафаревич]] |пуçелĕк = Социализм как явление мировой истории |оригинал = |каçă = http://shafarevich.voskres.ru/index.htm#a5 |вырăн = Мускав |издательство = Советский Писатель |çул = 1991 |том = |страницы = |страниц = |серия = |isbn = 5-265-01-844-1 |тираж = |ref = Шафаревич }} * {{кĕнеке |автор = [[Хайек Фридрих Август фон|Ф.А. Хайек]] |пуçелĕк = ПАГУБНАЯ САМОНАДЕЯННОСТЬ (Ошибки социализма) |оригинал = Fatal Conceit |каçă = http://libertarium.ru/l_lib_conceit0?NO_COMMENTS=1&PRINT_VIEW=1 |вырăн = Мускав |издательство = [[Новости (издательство)|Новости]] |çул = 1992 |том = |страницы = |страниц = |сери = |isbn = 5-7020-0445-0 |тираж = |ref = ПС }} * [https://www.academia.edu/8409272/Социализм_ХХI_век_Socialism_ХХI_century Социализм: ХХІ век / под ред. И. И. Миговича. Киев, 2013.]{{Ĕçлемен каçă|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} {{Марксизм}} phjzefha0n0x78ai1k5wbf99l2v9p9h Таккавар 0 60910 873198 776762 2026-04-23T23:07:57Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873198 wikitext text/x-wiki {{ПВ-Раççей |статус = Ял |чăвашла çĕлĕк = Таккавар |тăван çĕлĕк = |герб = Coat of Arms of Tatarstan.svg |ялав = Flag of Tatarstan.svg |lat_deg = 54 |lat_min = 44 |lat_sec = 23.496 |lon_deg = 48 |lon_min = 07 |lon_sec = 15.708 |CoordAddon = type:city(100)_region:RU |CoordScale = |ЯндексКартти = |регион карттин пысăкăшĕ = |район карттин пысăкăшĕ = |регион = Тутарстан |регион тапăлра = Тутарстан |район тĕсĕ = Муниципаллă район |район = Пăва районĕ районĕ |район тапăлра = Пăва районĕ{{!}}Пăва |пурăнан тăрăх тĕсĕ = Ял хутлăхĕ |пурăнан тăрăх = Чăваш Киштек ял хутлăхĕ |пурăнан тăрăх тапăлра = Чăваш Киштек ял хутлăхĕ{{!}}Чăваш Киштек |шалти пайлану = |пуçлăх = |никĕсленĕ вăхăт = |пĕрремĕш асăну = |малтанхи ятсем = |статус = |лаптăк = |ПВ центрĕн çӳллĕшĕ = |пурăнан халăх = 101 |халăх çыравĕн çулĕ = паллă мар |йышлăх = |агломераци = |наци йышĕ = чăвашсем |конфесси йышĕ = православсем |этнохороним = таккаварсем |вăхăт тăрăхĕ = |почтă индексĕ = 422451 |почтă индексĕсем = |телефон кочĕ = 84374 |автомобиль кочĕ = 16, 116 |цифрăллă идентификатор = 92218000090 |категори Commons-ра = |сайт = }} '''Таккавар''' ({{lang-ru|Таковары}})— [[Тутарстан]]ăн [[Тутарстанăн Пăва районĕ|Пăва районĕнчи]] [[ял]]. [[Тăхăрьял]] шутне кĕрет. Хăшпĕр хыпарсем тăрăх, ял ''Акăшкил'' ятпа та паллă. == Истори == 17-мĕш ĕмĕрте никĕсленĕ. == Халăх йышĕ. Экономика == [[2002]]-мĕш çулта 293 [[çын]] пурăннă. Ял урамĕсем: Çĕнĕ касси, Вăта касси, Ту касси, Айалти касси, Çÿлти касси, Масар касси<ref>[https://vk.com/id203842707?w=wall203842707_4432 Таковары История 4 мар 2016 в 13:11]</ref>. == Паллă çынсем == * [[Салмин Филипп Кириллович]] ([[1897]]-?) — революционер (анархист)<ref>Валерия Алексеева. [https://vk.com/id260568672?w=wall260568672_4406%2Fall 22 дек 2014]</ref><ref>[http://lib.sale/istoricheskaya-literatura-uchebnik/salmin-filipp-kirillovich-1897-posle-58307.html САЛМИН Филипп Кириллович (1897 —после 1936)]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. * [[Салмин Евгений Кузьмич]] ([[1939]]-[[2012]]) — Чăваш республикин Шалти ĕссен министрĕ ([[1984]]-[[1987]])<ref> Фёдоров Ф.Ф. [http://enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=4078 Чăваш энциклопедийĕнчи статья.]</ref>. Ф.К.Салминăн [[йăхсем]]ĕ. * Никанорова Анна Степановна ([[1952]] çур.) — "Ах, аннеçĕм, анне..." [[юрă]] [[автор|авторĕ]]<ref>Фёдорова, Елена. [http://kanash.su/693.html Ах, аннеçĕм-анне, САН ПАЯН ЮБИЛЕЙ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211016031125/http://kanash.su/693.html |date=2021-10-16 }}. — "Канаш" хаçат (Чĕмпĕр), 1167-мĕш (2012.06.07) кăларăм.</ref>. * Салмин Николай Анатольевич ([[1957]] çур.) — [[Екатеринбург]] хулинче пурнакан полковник<ref>[https://www.ekburg.ru/news/2/53405-lyudi-goroda-nikolay-salmin---bessmennyy-rukovoditel-muzeya-pamyati-voinov-internatsionalistov-shuravi/?auth Люди города: Николай Салмин - бессменный руководитель музея памяти воинов-интернационалистов «Шурави»]</ref>. Ф.К.Салминăн иккĕмĕш сыпăкри [[йăхсем]]ĕ. ==Вуламалли== * [[Акивер Фёдор Георгиевич|Акивер, Х.]] Пăвапа Элшел хутлăхĕ / Х. Акивер // Тăван Атăл. – 1973. – № 12. – С. 27–37 * [[Тимофеев Григорий Тимофеевич|Тимофеев Г. Т.]] Тăхăръял. – Шупашкар, 1972. (Çавах [[2002]]-мĕш çулта тепĕр кăларăмпа тухнă: Тимофеев Г.Т. [http://elbib.nbchr.ru/lib_files/0/kcht_0_0000001.pdf Тӑхӑрьял : этнографи тӗрленчӗкӗсем, халӑх сӑмахлӑхӗ, ҫырса пынисем, ҫырусемпе асаилӳсем] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210917153937/http://elbib.nbchr.ru/lib_files/0/kcht_0_0000001.pdf |date=2021-09-17 }} / Г. Т. Тимофеев ; [Чӑваш патшалӑх гуманитари ӑслӑлӑхӗсен институчӗ. - 1-мӗш кӑларӑма А. В. Васильев (Васан) пухса хатӗрленӗ, 2-мӗш кӑларӑма В. П. Станьял хушусемпе тӳрлетӳсем кӗртнӗ]. - Шупашкар : Чӑваш кӗнеке изд-ви, 2002. - 431 с. – (Девятиселье).) * Дворов, Николай. [http://chuvash.org/lib/haylav/4083.html Тăхăрьял юрри.] [[Сăвă]]. * Элли Илле. Тăхăрьялта миçе ял? // Хыпар (хаçат), 61№, [[2011]], ака, 7. * Чепунов, Р.Т. Г.Тимофеевăн «Тăхăръял» алçырăвĕ çинчен / Р. Чепунов // Тăван Атăл. – 1961. – № 1. – С.89–92. * [[Ухли Владимир Васильевич|Ухли В.]] В окрестностях Тыхыръяла / / Знамя. Буинск, Татария. 1964. — 24 янв.; Ялав. — 1976. — Мартан 16-мёшё. * Ашкеров, Валерий. [https://chuvash.org/lib/haylav/2450.html Тăхăрьял мухтавĕ (легенда)]. [[Сăвă]]. * Татарская энциклопедия. Т. З. Хусан, 2006. == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Каçăсем == * [https://vk.com/id203842707 Таковары История] * [https://vk.com/selo_takovar Село Таковары] * [http://www.komandirovka.ru/cities/takovary/ Село Таковары, Республика Татарстан] {{Пăва районĕ}} [[Категори:Тутарстан]] [[Категори:Тутарстанри Пăва районĕн ялĕсем]] 673y9qr7hgdeat2so8grzbql7v2ma7i Тăхăрьял 0 60920 873196 855493 2026-04-23T22:08:27Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873196 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Тăхăрьял (пĕлтерĕшсем)}} '''Тăхăрьял''' — [[Сĕве (юханшыв)|Сĕве]] [[юханшыв|шывĕн]] вăтам тăрăхĕнче вырнаçнă [[чăвашсем|чăваш]] [[ял]]ĕсен [[истори]]е тата хальхи [[пурнăç]]а та çак [[ят]]па кĕрсе юлнă ушкăнĕ. Хутлăх. Ялсем пурте, [[Пăрăнтăк (Çĕпрел районĕ)|Пăрăнтăк]] [[паççулкă|поççолăкĕсăр]] пуçне, [[Тутарстан]]ăн [[Пăва районĕ|Пăва районне]] кĕреççĕ. [[Чукун çул]] çумĕнчи леш хайхи Пăрăнтăк вара — Тутарстанăн [[Çĕпрел районĕ]]нче. [[File:9 (Elkridge, MD) (5282670413).jpg|250px|thumb|Тăххăр]] == Палăртав == Асăннă тăрăха çапларах чикĕлесе тухма пулать. [[Çурçĕр]] енче — [[Тилçе]] шывĕ. [[Кăнтăр]] енче — [[Чăнлă (юханшыв)|Чăнлă]] шывĕ. [[Хĕвелтухăç]] енче — Сĕве. [[Хĕвеланăç]] енче кун пек уçăмлă [[чикĕ]] çук, анчах та пурпĕрех унта хутлăха хăш ялсем кĕнипе кĕменни паллă (калăпăр, [[Чăваш Шемĕршел]] кĕмест). == Истори == Хальхи вăхăтра Тăхăрьялти ялсе шучĕ тăххăр мар, ытларах. "Тăхăрьял" ятлă [[кĕнеке]] [[автор]]ĕ [[Тимофеев Григорий Тимофеевич|Григорий Тимофеев]] вăхăтĕнче те ([[XIX]] ĕмĕр вĕçĕ, [[XX]] ĕмĕр пуçламăшĕ) çав ялсен шучĕ тăххăртан ытларах пулнă. "Тăххăр" тесе палăртнă йышăн пĕр варианчĕ вара ак çапларах: Элшел, Таккавар, Раккасси, Чăваш Киштекĕ, Пимĕрсел, Пӳркел, Хирти Кушкă, Кивĕ Мертлĕ, Чăваш Саркамăш. Тепĕр вариантра, Чăваш Саркамăшне [[Кивĕ Пăрăнтăк]]ăн уйрăлми пайĕ тесе шутланă май, юлашки [[ят]]а Шемекпе улăштарнă. == Хальхи тăрăм == [[File:Suikerbietenrooier zesrijige bunker (Sugarbeet harvester).jpg|320px|thumb|left|Сахăр кăшманне ятарлă комбайнпа пуçтарни]] Паянхи кун ку хутлăха, ялсен ушкăнне, çак пурăнмалли вырăнсем кĕреççĕ (тулли [[йыш]]): [[Чăваш Саркамăш]], [[Канав]], [[Пӳркел|Пÿркел]], [[Кĕçĕн Пӳркел]], [[Хирти Кушкă]], [[Çĕн Мертлĕ]], [[Пимĕрсел|Чăваш Пимĕрсел]], [[Шемек]], [[Кивĕ Мертлĕ]], [[Яскӳл]], [[Элшел]], [[Раккасси]], [[Пăрăнтăк (Çĕпрел районĕ)|Пăрăнтăк]], [[Çĕнĕ Пăрăнтăк]], [[Таккавар]], [[Чăваш Киштекĕ]]. Çавăн пекех унта [[тутарсем]] çеç пурнакан [[Тутар Пимĕрсел]] ялĕ пур. Кивĕ Пăрăнтăк тахçан [[вырăссем|вырăс]] [[ял]]ĕ шутланнă-ха та, анчах хальхи вăхăтра унта вĕсен йышĕ чăвашсенчен сахалтарах — Чăваш Саркамăшне шута илмесен те. Ялсенчи çынсем тĕрлĕ ĕçпе, вăл шутра сахăр кашманĕ çитĕнтерессипе, пурăнаççĕ. === Унччен пулнă, анчах паян çук ялсем === [[Этремен]] (Элшелпе пĕрлешсе кайнă), [[Чапăрлă]], [[Вырăс Саркамăш]], [[Кĕреп]], [[Карл-Маркс (ял)|Карл-Маркс]] (Раккассинчен уйрăлса тухса ларнă ял). == Тахăрьялти тата ун таврашĕнчи чăвашла калаçăвăн хăшпĕр уйрăмлăхĕсем == * Тăваткаллатса фон тунă шкул тетрачĕсене '''шакмакла тетрадь''' теççĕ. * "Сăрлас" теес вырăнне ытларах "пĕветес" теме тăрăшаççĕ. * Вăхăта палăртнă чухне "сехет" вырăнне ытларах "час" русизмпа усă курас туртăм пур; çапах та [[вăхăт]]а палăртмалли [[прибор]]а (хронометра) пурпĕрех "часси" мар, "сехет" теççĕ. * Иккĕленĕве "пуль" сăмахпа мар, ытларах '''-тăр, -тĕр''' татăкпа палăртма тăрăшни. * Талăкри минутсене çитес сехет çумне çыпăçтарма тăрăшни: пилĕк сехет те пилĕк минут мар, улттăмăшне пилĕк минут теççĕ. * "Кĕçĕр" вырăнне ытларах '''çĕркке''' теççĕ. * "Çăраççи" вырăнне ытларах '''уçкă''' теççĕ. * Салам сăмахĕ вырăнне — '''Авансем-и!''' (Танлаштарăр: Аван-и?). == Паллă çынсем тата ытти харкамлăхсем == === Пĕрлĕх ĕçĕнче, политикăра, хуçалăх-тăвăмлăха ертсе пырассинче палăрнисем === [[Ӳкерчĕк:Metri yman 500.jpg|200px|thumb|right|Мĕтри Юман]] * [[Мĕтри Юман]] (Пÿркел, [[1885]]-[[1938]]) — [[çыравçă]], пĕрлĕхпе [[политика]] ĕçлевçи, [[Пĕтĕм Раççей Йĕркелĕм Пухăвĕ|Учредительсен Пухăвĕн]] ([[1917]]-[[1918]]) депутачĕ. * [[Савандеев Георгий Степанович]] (Чăваш Киштекĕ, [[1889]]-[[1949]]) — революционер, парти тата патшалăх ĕçлевçи, РКП(б) Чăваш обкомĕн яваплă (пĕрремĕш) секретарĕ ([[1921]]). * [[Мужиков Пётр Иванович]] (Пÿркел) — [[Чăваш республики]]нчи [[Комсомольски районĕ]]нче КПСС райкомĕн Пĕрремĕш секретарĕ пулнă ([[XX ĕмĕр]]). * [[Салмин Филипп Кириллович]] (Таккавар, [[1897]]-?) — революционер (анархист)<ref>Валерия Алексеева. [https://vk.com/id260568672?w=wall260568672_4406%2Fall 22 дек 2014]</ref><ref>[http://lib.sale/istoricheskaya-literatura-uchebnik/salmin-filipp-kirillovich-1897-posle-58307.html САЛМИН Филипп Кириллович (1897 —после 1936)]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. * [[Салмин Евгений Кузьмич]] (Таккавар, [[1939]]-[[2012]]) — Чăваш республикин Шалти ĕссен министрĕ ([[1984]]-[[1987]])<ref>Фёдоров Ф.Ф. [http://enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=4078 Чăваш энциклопедийĕнчи статья.]</ref>. Ф.К.Салминăн [[йăхсем]]ĕ. * [[:tt:Нурислам Кадыйров|Нурислам Кадыров]] (Пÿркел, 1926-1993), [[Социализм Ĕçĕн Паттăрĕ]]. === Çыравçăсем тата ытти ÿнерсенче палăрнисем === [[File:Jurkki Ivanĕ.jpg|thumb|200px|left|И.Н.Юркин]] * [[Юркин Иван Николаевич]] (Пÿркел, [[1863]]-[[1943]]) — [[çыравçă]], [[фольклорист]], шухăшлавçă. * [[Измайлов Михаил Евгеньевич]] (Пÿркел, [[1888]]-[[1965]]) — юрăç ([[бас]]). * [[Измайлов Михаил Михайлович]] (Пÿркел, [[1925]]-[[1978]]) — мусăкçă. Кларнет каланă. * [[Кăлкан Александр Дмитриевич]] (Çĕнĕ Мертлĕ, [[1911]]-[[1988]]) — чăваш драматургĕ тата юптаруçи. * [[Урташ Валентин Андреевич|Валентин Урташ]] (Раккасси) — чăваш сăвăçĕ, прозăçĕ, тăлмачĕ. * [[Ухли Владимир Васильевич]] (Пÿркел, [[1914]]-[[1990]]) — [[çыравçă]], "Шуркелсем" [[роман]] [[автор]]ĕ. *[[Петров Константин Константинович]] (Пимĕрсел, [[1924]]-[[2007]]) — чăваш çыравçи, филологи ăслăхĕсен кандидачĕ, "Юратупа наркăмăш" тата "Тайăр" [[роман]]сен [[автор]]ĕ<ref>Абрамов В.А. [http://enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=2371 Чăваш энциклопедийĕнчи статья.]</ref>. == Вуламалли == * [[Акивер Фёдор Георгиевич|Акивер, Х.]] Пăвапа Элшел хутлăхĕ / Х. Акивер // Тăван Атăл. – 1973. – № 12. – С. 27–37 * [[Тимофеев Григорий Тимофеевич|Тимофеев Г. Т.]] Тăхăръял. – Шупашкар, 1972. (Çавах [[2002]]-мĕш çулта тепĕр кăларăмпа тухнă: Тимофеев Г.Т. [http://elbib.nbchr.ru/lib_files/0/kcht_0_0000001.pdf Тӑхӑрьял : этнографи тӗрленчӗкӗсем, халӑх сӑмахлӑхӗ, ҫырса пынисем, ҫырусемпе асаилӳсем] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210917153937/http://elbib.nbchr.ru/lib_files/0/kcht_0_0000001.pdf |date=2021-09-17 }} / Г. Т. Тимофеев ; [Чӑваш патшалӑх гуманитари ӑслӑлӑхӗсен институчӗ. - 1-мӗш кӑларӑма А. В. Васильев (Васан) пухса хатӗрленӗ, 2-мӗш кӑларӑма В. П. Станьял хушусемпе тӳрлетӳсем кӗртнӗ]. - Шупашкар : Чӑваш кӗнеке изд-ви, 2002. - 431 с. – (Девятиселье).) * Дворов, Николай. [http://chuvash.org/lib/haylav/4083.html Тăхăрьял юрри.] [[Сăвă]]. * Элли Илле. Тăхăрьялта миçе ял? // Хыпар (хаçат), 61№, [[2011]], ака, 7. * Чепунов, Р.Т. Г.Тимофеевăн «Тăхăръял» алçырăвĕ çинчен / Р. Чепунов // Тăван Атăл. – 1961. – № 1. – С.89–92. * [[Ухли Владимир Васильевич|Ухли В.]] В окрестностях Тыхыръяла / / Знамя. Буинск, Татария. 1964. — 24 янв.; Ялав. — 1976. — Мартан 16-мёшё. * Ашкеров, Валерий. [https://chuvash.org/lib/haylav/2450.html Тăхăрьял мухтавĕ (легенда)]. [[Сăвă]]. * Вериялова М.М. Тăхăрьял çыравçисем (9-мĕш класра суйласа вĕренмелли курс программи) — "Народная школа" — "Халăх шкулӗ" журнал, [[2012]], 3№, С.39. * Чуваши Присвияжья: история и культура : [монографическое исследование] / Чуваш. гос. ин-т гуманитар. наук ; [А. П. Васильева и др. ; под ред. В. П. Иванова, Г. Б. Матвеева]. - Чебоксары : Чувашское книжное издательство, 2015. - 303 с. : ил., портр., табл. ; 24 см. - (Чуваши в современном мире : история и культура). Библиография в конце глав. - 1000 экз. ISBN 978-5-7670-2303-5 * Матвеев Г.Б. [http://enc.cap.ru/?t=world&lnk=1914 ТĂХĂР ЯЛ &#91;тъхър ял&#93; (букв. девять деревень) Тăхăръял, Тăхăръял.] — Электронла чăваш энциклопедийĕнчи статья. * Хӗветке, М. [https://chuvash.org/wiki/И.Я.%20Яковлев%20тата%20Тӑхӑрьял И.Я. Яковлев тата Тӑхӑрьял.] — «Хыпар», 2006, авӑн, 27. == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Каçăсем == * [http://yakovlev1848.ucoz.ru/news/tipmest_kha_takharjalan_khavatla_cal_kuce/2013-02-14-9 Типмест-ха Тăхăрьялăн хăватлă çăл куçĕ.]{{Ĕçлемен каçă|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://suvargazeta.ru/ru/the-news/item/15452-pӳrkelӗnche-tăhăryal-shăpchăkӗ-konkurs-irtӗ.html?tmpl=component&print=1 Пӳркелӗнче «Тăхăрьял шăпчăкӗ» конкурс иртӗ.]{{Ĕçлемен каçă|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.suvargazeta.ru/ru/component/k2/item/14755-andrey-myagkov-artist-tăhăryaltan.html Андрей Мягков артист Тăхăрьял мăнукӗ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170626142132/http://suvargazeta.ru/ru/component/k2/item/14755-andrey-myagkov-artist-t%C4%83h%C4%83ryaltan.html |date=2017-06-26 }} {{Чăвашсем}} {{Пăва районĕ}} {{Çĕпрел районĕ}} [[Категори:Чăвашсем]] [[Категори:Географи]] [[Категори:Тутарстан]] 0eo21wvknoh0pa97uhfo9qlomo3lyia Рококо 0 64704 873171 869086 2026-04-23T12:59:26Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873171 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:Gau1878.jpg|мини| Рококо тĕслĕхĕ: Гатчина керменĕн шалти енĕ, А. Ринальди.]] '''Рококо''' ({{lang-fr|rococo}}, {{lang-fr|rocaille}} сăмахран — ватса тĕпретнĕ чул, капăр карак е [[Шапа хуранӗ|шапа хуранĕ]], рокайль, сайрарах ''рококо'') — ÿнер тĕсĕ (ытларах çурт-йĕр шалти дизайнĕнче), Францире, XVIII ĕмĕрĕн пĕрремĕш çурринче (Орлеан Филиппĕ регентлăхĕнче) барокко тĕсĕ аталаннă çемĕн пулса тухнă. Рококо тĕсĕн палăртуллă енĕсем — илемлĕх, çуртсемпе керменсене тата композицисене туллин капăрлатни, хÿхĕм тĕрĕ ĕ чĕнтĕр евĕрлĕ ритм, халаплăха тимлени, харпăрлăх меллĕхĕ. == Çурт-йĕр ÿнерĕ == == Çурт-йĕр шал енĕ == == Сăрă-ÿнер == <gallery widths="200px" heights="200" align="center"> File:Antoine Watteau - Einschiffung nach Kythera.jpg|[[Антуан Ватто]]. «Цитера утравĕ çине кайни» (1721) File:François Boucher - Les Forges de Vulcain (1757).JPG|Франсуа Буше. «Вулкан Венерана Энейăн çар тумне парать» (1757) Image:Fragonard, The Swing.jpg|Ж. О. Фрагонар. «Чуччу» (1767) File:Boucher dejeuner.jpg|Франсуа Буше. «Ирхи апат» (1739) </gallery> == Кĕвĕ == == Çыравлăх == == Кĕпе- тумтир == == Вуламалли == *Власов В. Г. Новый энциклопедический словарь изобразительного искусства: В 10 Т. — СПб.: Азбука-Классика. Т.8. 2008. — С.236-254. *Всеобщая история искусств (в шести томах) под ред. Б. В. Веймарна и Ю. Д. Колпинского. Государственное издательство «Искусство» М., 1965. *Даниэль С. М. Рококо. От Ватто до Фрагонара. — СПб.: Азбука-Классика, 2007. — 336 с. *История мирового искусства, ред А.Сабашникова, М.:БММАО, 1998. *Сомов А. И. Рококо // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907. *Энциклопедический музыкальный словарь. Штейнпресс Б. С., Ямпольский И. М. «Советская Энциклопедия» М., 1966. *Энциклопедия живописи. Изд. на рус. яз. — под ред. Н. А. Борисовской и др.,М.1997. *Энциклопедический словарь живописи, под ред. Мишеля Лаклотта, директора Лувра, рус. издание, М.:Терра, 1997. *Anger A, «Literarisches Rokoko», Stuttg., 1962. *Andre Campra. L’Europe Galante. DHM Editio Classica. 1988. *Gurlitt, «Geschichte des Barockstils, des Rokokos und des Klassizismus» (Штутгарт, 1886—88) *Dohme, «Barock- und Rokoko-Architectur» (Б., 1892). *Schumann, «Barock und Rokoko» (Лейпциг, 1885). == Каçăсем == * [http://gardenweb.ru/stil-rokoko Стиль рококо в интерьере]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://genrih.gatsura.ru/ms_gg-n/pages/gg-ms-nev119.htm Мебель в стиле рококо. Книга «Мебельные стили», Генрих Гацура.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304084609/http://genrih.gatsura.ru/ms_gg-n/pages/gg-ms-nev119.htm |date=2016-03-04 }} {{Европăри ӳнер юхăмĕсем}} [[Категори:Ӳнер]] [[Категори:Истори]] [[Категори:Историри тапхăрсем]] [[Категори:Ӳнер юхăмĕсем]] 4qeyns4wimzwj56tt4p1hw6v59dzruk Самарти чăваш шкулĕ 0 77344 873178 793662 2026-04-23T15:28:43Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873178 wikitext text/x-wiki {{Шкул | Ячĕ = Самарти икĕ сыпăклă чăваш шкулĕ | Ӳкерчĕк = | Алпусни = | Йыхрав = | Никĕсленĕ = [[1922]] | Хупнă = паллă мар | Директор = И. В. Соловьёв ([[1926]]-мĕш çулччен) | Тĕс = Вăтам пĕлӳ паракан шкул | Вĕренекен = | Адрес = [[Самар]] хули | Координатсем = | Телефон = | Факс = | E-mail = | Сайт = [http://www.museum.ru/m2188 "Чĕмпĕрти чăваш шкулĕ". Музей.] | Уй = | Уйри текст = |}} [[File:Бывший Торговый дом Щетинкина.jpg|300px|thumb|Самар хули [[1920]]-мĕш çулсенче]] '''Самарти чăваш шкулĕ''' — [[Соловьёв Иван Васильевич|И. В. Соловьёв]] тăрăшнипе [[1922]]-мĕш çулта [[Самар]] хулинче уçнă вăтам [[шкул]]. Ку шкула пĕтерекенсем ун чухне пуçламăш шкулсен вĕрентевçи пулса ĕçлеме пултарнă. Малалла вĕренес текенсен [[рабфак]]а е тÿрех пĕр-пĕр аслă шкула вырнаçма май пулнă. Шкул адресĕ, тĕрлĕ вăхăтра<ref>Хăлăпкасемпе палăртнисене И. Соловьёв листовкинчен илнĕ.</ref>: * «Пирвайхи çул Хусан урамёнче 69-мӗш ҫуртра вырнаҫкаларӑмӑр, унтах ачасем валли общежити турӑмӑр,» * «ҫуркунне унтан куҫса Ленинград урамӗнче икӗ ҫурт йышӑнтӑмӑр, № 4 тепри № 34.» * «Кӗркунне (23-мӗш ҫул)— выҫлӑх хыҫҫăн Самарта тӑлйх ачасен ҫурчĕсем пушана пуҫласан, № 4 вырӑнне Галактионов урамӗче 21-мӗш ҫурта йышӑнтӑмăр.» Галактионовская урам, 21-мĕш çурт (халĕ те пур, унта «Династия» медицина центрĕ вырнаçнă) * «1924-мӗш ҫул, декабрь уййхӗнче татах урӑх ҫурта куҫрймӑр, — ёлӗк духовная семинария нулнӑ ҫурта.» * «пӗчёкрех пулсан та чăвашăн хӑй çурчĕ пултӑр тесе урăх ҫурт шыра пуҫларЯмӑр, ҫулла вара (1925-мĕш ҫул) халь пурнакан Хресчен урамӗнчи 77-мӗш ҫурта куҫрймӑр.» * «Халь тата (ку ҫурт сумне) Оренбург урамёнчи 6-мёш ҫуртне илтӗмӗр, хӑй вӑйӗие, хйй апачӗпе пурнакан ачасем валли.» == Кунçул == === Умистори === [[1920]]-мĕш çулта, январьте, И.В.Соловьёв ВКП(б) Самар кĕперне комитечĕн чăваш секцийĕнче ĕçлеме пуçлать. Чăваш хĕрлĕ çарçисен политшкулне йĕркелесе ярать. Çакна Самарти чăваш шкулĕн умисторийĕ теме пулать. === Малалли истори === [[1922]]-мĕш çулхи июлĕн 22-мĕшĕнче Самар тăрăхĕнче Чăваш кантонне тăвас ыйтăва хускатаççĕ<ref>[https://vk.com/club175262030?w=wall-175262030_3013 К 90-летию создания Похвистневского национального чувашского района] — ВК, 23, июль, 2019, 18:13</ref><ref> "Коммуна" (хаçат, Самар хули), 27. 07. 1922 </ref>. Çав [[1922]]-мĕш çултах чăваш хĕрлĕ çарçисен политшкулне чăваш политшкулĕ теме пуçлаççĕ. Кунсăр пуçне вăл [[шкул]]па тÿррĕн çыхăнман тата вăтам пĕлÿ паракан Самарти икĕ сыпăклă чăваш шкулĕ йĕркеленет. Иккĕшне те [[Соловьёв Иван Васильевич|И. В. Соловьёв]] ертсе пырать. Шкул [[1930]]-мĕш çулта хупăннă пулас. Кун пирки Хветĕр Уяр çапла каланă<ref>Хветӗр Уяр. [https://chuvash.org/content/6056-«Ӑҫта%20эс%2C%20тинӗс»%20калав%20историйӗ.html «Ӑҫта эс, тинӗс» калав историйӗ] — Чăвашорг сайт</ref>: {{Цитата пуçламăшĕ}} 1930 ҫулта Самарти иккӗмӗш сыпӑклӑ Чӑваш шкулне хупнӑ хыҫҫӑн эпӗ, ҫав шкулӑн 7-мӗш класӗнчен вӗренсе тухнӑскер, виҫӗ ҫула яхӑн е хамӑр ял колхозӗнче, е Самарпа Ӗпхӳ таврашӗнчи ҫӗнӗ стройкӑсенче ӗҫлекелесе ҫӳрерӗм. Малалла вӗренме май килмерӗ-ха. Хӑш шкулне хам кӗмерӗм, теприне — илмерӗҫ. {{Цитата вĕçĕ}} Хăшпĕр Интернет-ресурссенче шкул 1928-мĕш çул тĕлне Похвиçнĕ районне куçса кайнă теççĕ. Анчах та Хветĕр Уяр калани çакна хирĕçлет. Ахăртнех, Похвиçнĕри шкулпа Самарти шкул пĕр-пĕринпе çыхăнман пулмалла. Анчах та, Самарти шкула хупсан, [[Похвиçнери чăваш шкулĕ]] унти чăвашсемшĕн тĕп шкул пулса тăнине пытарма çук. == Шкулпа çыхăннă уйрăм харкамлăхсем<ref>Хăшпĕр информацие И. Соловьёвăн листовка туса кăларна статйинчен илнĕ.</ref> == === Ертÿлĕх тата хушма (техникăлла) ĕçлевçĕсем === * [[Соловьёв Иван Васильевич]] ([[1897]]-[[1955]]), — [[пуçлăх]] ([[1922]]-[[1926]]) * Алдаров Георгий Константинович, пуçлăх çумĕ * Воловац Григории Моисеевич, завхоз * Стоянов Яков Абрамович — Секретарь тата счетовод. * Беляева Прасковья Алексеевна, библиотекарь. ===Вĕрентекенсем=== * Самагин Андрей Васильевич * Карандаева Харитина Иустиновна<ref>[https://koz-trop.ru/lichnost/38-karandaeva-haritina-iustinovna.html Карандаева Харитина Иустиновна] — Козьими тропами.</ref>, вырăс чĕлхипе литературине вĕрентнĕ; 1897 çур., 1911-1917 çç. Чĕмпĕрти чăваш шкулĕнче, 1920-1923 çç. каллех Чĕмпĕрти чăваш шкулĕнче, ĕнтĕ аслă шкул статусне илнĕскерĕнче, вĕреннĕ, çуралнă выранĕ — [[Çĕн Якаль]] (Çĕнĕ Якушкел?). *[[Кедров Николай Михайлович]]<ref>[http://enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=1906 Кедров Николай Михайлович] — Электронла чăваш энциклопеди.</ref>, чăваш чĕлхипе литературине вĕрентнĕ. * Лучков Сергей Трофимович * Иванов Георгий Иванович * Ефимов Иван Алексеевич * Гайваровский Алек-др Владимир. * Тертышная Лидия Ивановна * Трофимова Екатерина Григорьев. * Сятрайкин Александр Осипович - Пионерсен вожаке. *[[Иванов-Паймен Влас Захарович]], пĕрлĕх пĕлĕвне вĕрентнĕ. *Прасковья Васильевна Иванова, [[Иванов Константин Васильевич|К.В.Ивановăн]] йăмăкĕ, асăннă шкула пĕтерсен кунтах вĕрентевçĕре ĕçленĕ. === Вĕренекенсем === Ку шкулта чăваш литературин классикĕн [[Иванов Константин Васильевич|К.В.Ивановăн]] виçĕ йăмăкĕ вĕреннĕ: *Прасковья Васильевна Иванова *Валентина Васильевна Иванова *Евгения Васильевна Иванова Ытти çынсем: *[[Хветĕр Уяр]], [[1927]]-[[1930]]-мĕш çулсенче вĕреннĕ *[[Захаров Семён Васильевич]] — медицина ăславĕсен докторĕ, профессор<ref>[http://www.enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=1562 Захаров Семён Васильевич] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211025033545/http://enc.cap.ru/?t=prsn&lnk=1562 |date=2021-10-25 }} — Электронла чăваш энциклопеди.</ref>. Хăшпĕр вĕренкенсене, çавăн пекех, И. Соловьёвăн листовка туса кăларнă статйинче асăннă, анчах унта хушамастем çеç, ятсене кăтартман (сайра хутра инициал текенни пур). == Чăваш шкулĕн тĕллевĕпе чаплăхĕ == [[1925]]-мĕш çулта тухнă листовкăран<ref>[https://koz-trop.ru/docs/32-listovka-samarskaja-chuvashskaja-shkola.html Листовка — Самарская чувашская школа] — Козьими тропами. Сообщество краеведов-любителей</ref>. {{Цитата|Пилӗк гул хушшинт^е, йалти шкулсен'§евёренсе тухнисене и.^се, ак ҫаксене вӗрентеҫҫе: 1. Вырӑсла '^ё^хе. 2. Математика (арифметика, алгебра, геометрия, тригонометрия). 3. Физика. 4. Химия, 5. Естествоведение. 6.География. 7. Обществоведение.}} Кунта чăваш чĕлхине кăтартман, анчах та чăннипе вăл та пулнă. {{Цитата|Кауал вёренекен,сем д у р ё -1 4 5 , весенней, 102 арҫнн, 43 хёр. ГруппЯсент,е: 1)—34; 2)—31; 3)—32; 4)—22; 5)— 26, Уездсен^енр Бугурусланран—-74; Бузулукран—21; Мелекессрен,—12; Самартан—25; (вёеет]ен}-хуларан—8); ы т т и кёпёрнерец,— 13.}} {{Цитата|Тата ■ҫӑваш ш кулӗнрх кӑҫалтампа русскочувашская литературно-переводческая комиссия пур. Вал тёрлё ҫирӑва вырӑсларан рваш - ла куҫарса ҫират, хал,терех куҫарнӑ йапаласем: Самар кёпӗрнинр кооператси мёнле ӗҫлени ҫищен, унтан сельсоветсене, волисполкомсене мёнле еуйласси ҫищен}, Самар губисполкомӗ ӗслени ҫинтен^.}} {{Цитата|Самар Губисполкомё ана уйӑхра парса тара!-: ш кулра ёсл)екенсене--верентекенсене 842 тенкӗ, ҫавсемшӗнех страховой вяносшён, 84 тенкё, местком валли 16 тенкё, канцелярии вали 1 тенке те 25 пус, хуҫайствӑн вак раехутне 40 тенкё, а^асене тйрантма—100 ҫинна— 750 тенкё, а^асене тумлантарма 54 тенкё пурё 1784 тенкё те 25 пус. Вутӑш&н, шывшйн, электричество сути-шёи, Губнароб тӳлеК',}} == Çавăн пекех == * [[Чĕмпĕрти чăваш шкулĕ]]. * [[Похвиçнĕри чăваш шкулĕ]]. == Вуламалли == *Соловьёв И. [https://vk.com/doc89287394_520617550?hash=e06d6a02f2f4783cfa&dl=2b7118bcbc4d55ceff Самарти чăваш шкулĕ.] —Листовка.Гублит № 3925, 11 декабря 1825 г. Тираж 1000 экз». Самара, тип. № 1 им. т. Маги «Полиграфа, ома» ул. Венцека и Галактион, * Демидов В. Вăл чăн-чăн коммунист пулнă. // Тăван Атăл журнал, 1987, 6№ (июнь) — С.57-59. (И.В.Соловьёв тата унăн ĕç-хĕлĕпе кунçулĕ çинчен çырнă хайлав). * Паймен, Влас. Самар чăвашĕсем. (ку хайлав темиçе хут та тĕрлĕ çĕрте тата тĕрлĕ [[вăхăт]]ра пичетленсе тухнă). *СОРОЧАЙКИН, АНДРЕЙ НИКОНОВИЧ. [https://elibrary.ru/item.asp?id=38309524 ДИАСПОРА АВЕРКИНСКО-ИБРЯЙКИНСКИХ ЧУВАШ: ВОПРОСЫ И ОТВЕТЫ.] Тип: брошюра Язык: русский ISBN: 978-5-906741-12-7 Год издания: 2015 Место издания: Самара Число страниц: 42 Издательство: Институт анализа экономики города и региона (Самара) УДК: 94 (47): 392.91 ==Асăрхавсем== {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * [https://vk.com/club175262030?w=wall-175262030_296 Похвистневский чувашский сельскохозяйственный техникум.] — ВК, 26, январь, [[2019]], 21:23 * [http://www.ulzapovednik.ru/museum/chuvash_school/index.php Симбирская чувашская школа. Квартира И.Я. Яковлева] {{Webarchive|url=https://archive.is/20130113164356/http://www.ulzapovednik.ru/museum/chuvash_school/index.php |date=2013-01-13 }} * [http://ulkul.ru/museum/34/ Музей «Симбирская чувашская школа. Квартира И.Я. Яковлева»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190327191914/http://ulkul.ru/museum/34/ |date=2019-03-27 }} * [http://www.welcometoulyanovsk.ru/index.php?section=155 Музей «Симбирская чувашская школа. Квартира И.Я. Яковлева»] * [http://www.esosedi.ru/onmap/muzey_simbirskaya_chuvashskaya_shkola_kvartira_i_ya_yakovleva_/8068827/index.html#lat=54316548&lng=48377138&z=17&mt=1&v=1 Музей "Симбирская чувашская школа. Квартира И.Я. Яковлева"]{{Ĕçлемен каçă|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://gov.cap.ru/hierarhy.asp?page=./299/2899/423466/426581/472345/472400 Симбирской чувашской учительской школе - 140 лет] [[Категори:Самар облаçĕ]] [[Категори:Самар кĕпĕрни]] [[Категори:1922 çулта уçăлнисем]] [[Категори:Раççейре педагогика пĕлĕвне илни]] [[Категори:Чăваш Енре пĕлӳ илни]] [[Категори:Шкулсем]] j4tx2kx54qo2z6skr7e56kgsipnpbr3 Уильям Коттон 0 84180 873203 680430 2026-04-24T05:55:17Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873203 wikitext text/x-wiki {{Ӳкерçĕ |фон = |ят = Уильям Коттон |тăван ят = {{lang-en|William Henry Cotton}} |çуралнă чухнехи ят = |ӳкерчĕк = |анлăшĕ = |ӳкерчĕке ăнлантарни = |çуралнă вăхăт = 22 утӑ [[1880]] |çуралнă вырăн = [[Ньюпорт (Род-Айленд)|Ньюпорт]] |вилнĕ вăхăт = 5 кӑрлач [[1958]] (77-те) |вилнĕ вырăн = [[Çĕнĕ Джерси|Нью-Джерси]] |пулса тухни = |гражданлăх = [[АПШ]] |жанр = |вĕренӳ = Жюлиан Академийӗ |стиль = |ĕçсем = |сĕм = |сĕм янă = |викиампар= }} [[Ӳкерчĕк:Vieux-Montreal 1848.jpg|мини|Генри Уильям Коттон. «Ӗлӗкхи Монреаль». Акварель.]] '''Уильям Генри Коттон''' ({{lang-en|William Henry Cotton}}; 1880—1958) америка ӳнерҫи-сӑнарҫи тата иллюстраторӗ-карикатурисчӗ. == Кун-ҫулӗ == Ӳнер ӗҫне Джозефом Де Камппа пӗрле Бостон ӳнер шкулӗнче, кайран Жан-Поль Лоранпа Жюлиан Академийӗнче, Парижра пӗрле вӗреннӗ. == Вуламалли == == Каҫӑсем == * * [http://www.askart.com/askart/c/william_henry_cotton/william_henry_cotton.aspx William Henry Cotton]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-en}} * [http://www.artnet.com/artists/william-henry-cotton/past-auction-results William Henry Cotton]{{ref-en}} [[Категори:Ӳкерçĕсем, патшалăхсемпе|АПШ]] [[Категори:АПШ сӳрет ӳнерĕ]] [[Категори:Пайăр çынсем:АПШ]] 6052j93bm5hrd1tt4suavvpdylw5uoa Фор-де-Франс 0 84491 873210 681482 2026-04-24T09:25:08Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873210 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |official_name = Фор-де-Франс |settlement_type = хула тата коммуна |image_skyline = Fort-Saint-Louis-03.jpg |image_blank_emblem = Blason ville fr Fort-de-France (Martinique).svg |subdivision_name = |coordinates_region = |website = http://mairie-colombes.fr/ }} '''Фор-де-Франс''' ({{lang-fr|Fort-de-France}}) — (1672 - 1793 ҫҫ. Форт — Рояль пулнӑ) [[Францин тинĕс енчи çум пĕрлешĕвĕ|Францин тинӗс леш енчи ҫӗрӗсен]], Мартиникан административлӑ тӗп хули, Кариб тинӗсӗн ҫав ятлӑ утрава ҫавӑрса илет. Вест-Индири Францин чи пысӑк хули. Халӑхӗ 2014 ҫула 125 036 ҫын пулнӑ. Хула ҫумӗсене илсен: 140 000 ҫына яхӑн пулать (2014). Экспорчӗ - сахӑр, ром, вӑрӑм вӑхӑта упрама хатӗрленӗ ҫырла-ҫимӗҫ, какао. Халӑхӗ 82 пин ҫын (2006). == Кун-ҫулӗ == == Паллӑ ҫынӗсем == == Тӑванлӑ хуласем == * == Вуламалли == * == Каҫӑсем == * [http://www.fortdefrance.fr/ Официальный сайт Фор-де-Франс] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210406213015/http://www.fortdefrance.fr/ |date=2021-04-06 }} [[Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа]] [[Категори:Хула]] [[Категори:Франци хулисем]] thlphibirvyf96dsv1jvsc9h682cava Тупă йĕтри 0 87535 873202 692381 2026-04-24T03:34:27Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873202 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Йĕтре}} [[File:Gm-stone-balls-0517.jpg|thumb|Тупă валли чулран тунă авалхи йĕтресем ([[XV]]—[[XVI]] [[ĕмĕр]]сем)]] '''Йĕтре''' — авлхи тупăсенчен пемелли хатĕр (тивертекен элемент, снаряд) Чăвашла-вырăсла [[сăмахсар]]тан<ref>[http://ru.samah.chv.su/s/йĕтре Чувашско-русский словарь (1982)]</ref>: {{Цитата пуçламăшĕ}} 1. воен. снаряд, ядро снарядный, ядерный тупă катăкĕсем — осколки снаряда 2. дробь (дл йĕтри — пушечное ядро йĕтрея ружья) пăшала шултра йĕтрепе авăрла — зарядить ружье крупной дробью {{Цитата вĕçĕ}} == Каçăсем == * [http://www.wdl.org/ru/item/3944 «Справочник по геометрии, исследованию местности, запуску снарядов и установке мин»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210514115605/https://www.wdl.org/ru/item/3944/ |date=2021-05-14 }} ([[Всемирная цифровая библиотека]]) — есть схематические рисунки пушечных ядер в мусульманском мире 18-го века. == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} {{Артиллери}} {{Артиллери хатĕрĕсем|state=}} [[Категори:Артиллери]] [[Категори:Тупăсем]] [[Категори:Хĕçпăшал]] pqqyn2rlkz8qd5ohdq0mb2ba4yiives Тилпĕрен 0 103355 873201 750078 2026-04-24T01:15:10Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873201 wikitext text/x-wiki {{Cleanup}} [[File:Henbane1.JPG|thumb|]] '''Тилпĕрен''' ({{lang-la|Hyoscýamus}}) — {{bt-ruslat|Йыт çырли йышшисем|Solanaceae}} йышне кĕрекен [[курăксем|курăк евĕрлĕ]] ӳсентăрансен [[йăх (биологи)|йăхĕ]]. == Классификаци == === Таксони === {{Тапăл1222221 |a=патшалăх [[Чечеклисем|Чечеклисем, е Хупăтĕшĕллисем]] |b1=йĕркелĕш [[Йыт çырли чечеклисем]] |b2=татах 44 чечеклĕ ӳсентăран йĕркелĕшĕ ([[APG II системи]]пе килĕшӳллĕ) |c1=татах 4 йыш ([[APG II системи]] килĕшӳллĕ) |c2='''[[Йыт çырли йышшисем|Йыт çырли]]''' йышĕ |d1='''[[Йыт çырли йышшисем (кĕçĕн йыш)|Йыт çырли]]''' кĕçĕн йышĕ |d2=татах 6 кĕçĕн йыш ([[APG II системи]]пе килĕшӳллĕ) |e1=татах 6 триб ([[APG II системи]]пе килĕшӳллĕ) |e2='''[[Тилпĕрен йышшисем|илпĕрен йышшисен]]''' триби |f1=<span style{{eq}}"background-color:#FFA99A; font-size:150%">'''Тилпĕрен''' йăх |f2=татах 6 йăх |g= 20 яхăн тĕс |color=#235623 |bgcolor=#CAEA9A }} == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Литература == * Белена // Бари — Браслет. — М. : Советская энциклопедия, 1970. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 3). * Пояркова А.И. Род 1317. Белена — Hyoscyamus L. // Флора СССР : в 30 т. / начато при рук. и под гл. ред. В. Л. Комарова. — М. ; Л. : Изд-во АН СССР, 1955. — Т. 22 / ред. тома Б. К. Шишкин, Е. Г. Бобров. — С. 86—99. — 861 с. — 3000 экз. * {{ВТ-ЭСБЕ|Белена|[[Танфильев, Гавриил Иванович|Танфильев Г. И.]]}} == Каçăсем == {{викицитатник|Тилпĕрен}} * [http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=HYOSC ''Белена'']{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} на сайте USDA NRCS{{ref-en}} {{v|3|9|2009}} [[Категори:Йыт çырли йышшисем]] [[Категори:Евразири флора]] [[Категори:Наркăмăшлă ӳсентăрансем]] nzhu2xo49yg6lwgv63qslmt1jnhcrmf Танлаштаруллă капаш 0 104243 873199 871202 2026-04-23T23:35:18Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873199 wikitext text/x-wiki '''Таналаштаруллă капаш''' — позитивлă тата вышкайсăр капашсемпе пĕрле [[танлаштару капашĕ]]сенчен пĕри пулса тăрать. Чăваш чĕлхинче синтаксисла кунашкал конструкци паллă ячĕ е [[ĕçхĕлтеш]] çумне '''-рах/-рех''', '''-тарах/-терех''' аффикссем хушнипе пулать: лайăх — лайăх'''рах''', ерипен — ерипен'''терех'''. <!--В лингвистике, '''сравнительной степенью''' является синтаксическая конструкция, которая служит для выражения сравнения между двумя (или более) лицами или группами лиц в качестве, количестве или степени признака, свойства или явления; это одна из [[Степени сравнения|степеней сравнения]], наряду с положи... Синтаксис сравнительных конструкций еще недостаточно хорошо изучен в связи со сложностью выделения сравнительной степени как лингвистического явления. В частности, сравнительную степень часто путают с независимыми синтаксическими единицами, такими как сочинительная связь в сложных предложениях или формами эллипсиса. Взаимодействие различных лингвистических средств, описанных выше, усложняет лингвистический и синтаксический анализ. Большинство языков имеют некоторые средства формирования сравнительной степени, хотя эти средства могут значительно отличаться от одного языка к другому.--> == Çавăн пекех == * [[Танлаштару капашĕсем]] * [[Вышкайсăр капаш]] ([[Суперлатив]]) * [[Позитивлă капаш]] == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Каçăсем == {{Wiktionary}} * [http://www.canoonet.eu/services/OnlineGrammar/Wort/Adjektiv/Komparation/ „Die Steigerung des Adjektivs“] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190923005719/http://www.canoonet.eu/services/OnlineGrammar/Wort/Adjektiv/Komparation/ |date=2019-09-23 }} – Online-Grammatik [[Canoonet]] * [http://www.advenum.de/index.php?action=grammatik&top=komperation#k Steigerung von Adjektiven im Lateinischen] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220330110619/http://www.advenum.de/index.php?action=grammatik&top=komperation#k |date=2022-03-30 }} – (Advenum.de) {{Морфологи}} [[Категори:Морфологи]] [[Категори:Ят сăмахсен грамматикăлла категорийĕсем]] [[Категори:Паллă ячĕ]] [[Категори:Ĕçхĕлтеш]] 1m4e304wtdmyrc2ad6incfqwo20qf1l Йĕр (телесериал) 0 105979 873172 856359 2026-04-23T13:26:18Z ~2026-24953-59 39942 873172 wikitext text/x-wiki {{Телесериал | RusTitle = Йĕр | OrigTitle = След | image = | caption = | format = драма | runtime = 40-60 мин. | create = [[ОТК]] | starring = | composer = [[Игорь Бабаев]] | producer = | dir = [[Юрий Харнас]] | script = [[Александр Шуравин]] | country = [[Раççей]] | network = [[Пятый канал]] | first_aired = [[авăн, 3]] [[2007]] | last_aired = | num_seasons = 36 | num_episodes = 3503 | imdb_id = 1360087 }} '''Йĕр''' ({{lang-ru|След}}) — нумай сериллĕ илемлĕ телесериал. == Сюжет == {{Çырмалла}} == Рольсенче == {{ВРоляхВерх}} {{ВРолях|[[Копосова Ольга Игоревна|Ольга Копосова]]||Галина Николаевна Рогозина (периодически с 1 по 603, и с 665 серии)|полковник, доктор медицинских наук, глава ФЭС}} {{ВРолях|[[Ташлыков Владимир Сергеевич|Владимир Ташлыков]]||Николай Петрович Круглов (периодически с 1 серии)|майор милиции/полиции, старший оперуполномоченный, заместитель главы ФЭС}} {{ВРолях|[[Ромащенко Игорь Владимирович|Игорь Ромащенко]]||Руслан Султанович Султанов (с 1 по 4, 41, 1592, 1593, 1977, 2090 серии)|генерал-майор милиции/полиции, заместитель министра внутренних дел РФ, куратор ФЭС}} {{ВРолях|Павел Шуваев||Сергей Михайлович Майский (периодически с 3 по 2176, и с 2257 серии)|майор спецназа ГРУ, старший оперуполномоченный}} {{ВРолях|[[Лавыгин Сергей Валерьевич|Сергей Лавыгин]]||Андрей Романов (17, 21 серии)|сотрудник ФЭС}} {{ВРолях|[[Куличков Алексей Николаевич|Алексей Куличков]]||Алексей Виноградов (23, 26 серии)|капитан милиции, сотрудник ФЭС}} {{ВРолях|Андрей Лавров||Константин Сергеевич Котов (периодически с 25 по 909, и с 1060 по 2216 серии; 2640 — {{small|эпизод}})|капитан милиции/полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|[[Пиоро Сергей Владиславович|Сергей Пиоро]]||Игорь Владиславович Шустов (периодически с 27 серии)|капитан милиции/полиции, кандидат юридических наук, баллистик-трасолог, оперуполномоченный}} {{ВРолях|Георгий Тесля-Герасимов||Константин Львович Лисицын (периодически с 27 серии)|майор милиции/полиции, старший оперуполномоченный}} {{ВРолях|Ольга Недоводина||Екатерина Гордеева (периодически 39 по 90 серии)|майор милиции, старший оперуполномоченный}} {{ВРолях|Николай Виноградов||Имя не указано (периодически с 90 по 102 серии)|капитан ФЭС}} {{ВРолях|Елена Головизина||Елена Олеговна Шустова (периодически с 118 по 242 серии)|старший лейтенант милиции, программист, жена/бывшая жена Игоря Шустова, в реальной жизни жена Сергея Пиоро, сыгравшего Игоря Шустова}} {{ВРолях|[[Вайшнур Юлия Александровна|Юлия Вайшнур]]||Юлия Александровна Соколова (периодически с 118 по 553, и с 1637 серии)|оперуполномоченный, с 118 по 553 серии — капитан милиции, с 1637 серии — майор полиции}} {{ВРолях|Станислав Эрклиевский||Павел Анатольевич Гранин (†) (периодически с 434 по 1213, и с 1862 по 1895, 2758 серии)|капитан милиции/полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|[[Гогаева Нина Петровна|Нина Гогаева]]||Маргарита Сергеевна Власова (периодически с 572 по 847, с 1310 по 1814, и с 2209 серии)|капитан милиции/полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|Всеволод Гриневский||Илья Данилов (613, 614 серии)|оперуполномоченный}} {{ВРолях|Сергей Коваленко||Степан Андреевич Данилов (периодически с 632 серии)|капитан полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|[[Маленко Владислав Валерьевич|Владислав Маленко]]||Роман Евгеньевич Аристов (периодически с 668 по 1138 серии)|майор полиции, старший оперуполномоченный}} {{ВРолях|Александра Попова||Ольга Вадимовна Дунаева (периодически с 925 по 1426 серии)|старший лейтенант полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|Виктория Черенцова||Вероника Геннадьевна Жилина (периодически с 1935 по 2228 серии)|капитан юстиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|Антон Возмищев||Леонид Ильич Субботин (периодически с 1936 серии)|старший лейтенант полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|Алексей Моисеев||Роман Сергеевич Березин (периодически с 1939 серии)|капитан полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|Екатерина Пилипенко||Ольга Васильевна Горохова (863, 876 серии)|старший лейтенант полиции, оперуполномоченный}} {{ВРолях|Маргарита Бубнова||Ольга Царёва (1996, 2009 серии)|оперативник, сотрудник ФЭС}} {{ВРолях|[[Кулаков Евгений Александрович|Евгений Кулаков]]||Иван Фёдорович Тихонов (периодически с 1 серии)|программист, бывший хакер, биолог, руководитель компьютерного отдела}} {{ВРолях|Ольга Зейгер||Татьяна Михайловна Белая (периодически с 2 по 335, и с 917 серии)|капитан милиции/полиции, специалист по баллистике и оружию}} {{ВРолях|Татьяна Исакова||Дарья Максимова (периодически с 23 по 110, и с 2043 по 2073 серии)|программист, химик}} {{ВРолях|Елена Никитина||Виктория Громова (24, 27 серии)|программист, заместитель Ивана Тихонова}} {{ВРолях|Олег Жирицкий||Валерий (26, 28—30, 33 серии)|стажёр, сотрудник ФЭС}} {{ВРолях|Олег Осипов||Сергей Вениаминович Белозёров (периодически с 31 по 508, и с 1628 по 2228 серии)|программист, биолог}} {{ВРолях|[[Медведева Ирина Александровна|Ирина Медведева]]||Дарья Гордеева (32 серия)|биолог-стажёр‚ сотрудник ФЭС, заместитель Ивана Тихонова}} {{ВРолях|Анастасия Гулимова||Оксана Григорьевна Амелина (периодически с 263 серии)|старший лейтенант милиции/полиции, программист}} {{ВРолях|Валерия Скороходова||Анна Шмелёва (385, 388, 390 серии)|капитан милиции, баллистик-трасолог}} {{ВРолях|Владимир Смирнов||Андрей Морозов (545, 547, 550, 551 серии)|старший лейтенант полиции, программист}} {{ВРолях|Руслан Сасин||Андрей Юрьевич Холодов (периодически с 566 серии)|капитан милиции/полиции, программист}} {{ВРолях|Анна Данькова||Валентина Владимировна Антонова (периодически с 1 серии)|судмедэксперт, патологоанатом}} {{ВРолях|Владимир Свешников||Пётр Сергеевич Ромашин (периодически с 1 по 409 серии)|доктор медицинских наук, профессор-судмедэксперт}} {{ВРолях|Кирилл Быркин||Артём Вадимович Тукаев (313 серия; 390 серия; периодически с 2466 серии)|в 313 серии — стажёр ФЭС, в 390 серии — водитель Максим Сомов, с 2466 серии — патологоанатом, капитан медицинской службы}} {{ВРолях|Олег Валкман (†)||Борис Владимирович Селиванов (периодически с 448 по 2538 серии)|судмедэксперт, бывший пластический хирург, патологоанатом}} {{ВРолях|Марианна Катаева||Алёна (с 4 по 57 серии)|офис-менеджер}} {{ВРолях|Анастасия Груздева||Алла Семенчук (в замужестве — Феоктистова) (периодически с 87 по 489 серии; 2097 серия)|референт}} {{ВРоляхНиз}} == Каçăсем == * {{imdb title | id=1360087 | title=«Йĕр»}} * {{cite web |author= |url=https://www.5-tv.ru/projects/1000117/sled/ |title=Страница телесериала «След» |lang=ru |website=www.5-tv.ru |publisher=Пятый канал |date= |access-date=2021-09-08}} * {{cite web |author= |url=https://ruskino.ru/mov/10705 |title=Страница телесериала «След» |lang=ru |website=ruskino.ru |publisher= |date= |access-date=2022-10-20 |archive-date=2022-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220407194941/https://ruskino.ru/mov/10705 |deadlink=no }} * {{cite web |author= |url=https://www.telealliance.ru/serials/item/15-sled |title=Страница телесериала «След» |lang=ru |website=www.telealliance.ru |publisher= |date= |access-date=2022-06-23 |archive-date=2022-02-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220211110441/https://www.telealliance.ru/serials/item/15-sled |deadlink=no }} [[Категори:Пятый канал телесериалĕсем]] cwhrkhgrgiifdspzz87czkvj6q1x4tv Франклин Бенджамин 0 120911 873211 854915 2026-04-24T09:32:59Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873211 wikitext text/x-wiki {{Пайăр çын |ят = Франклин Бенджамин |тăван ят = англ. Benjamin Franklin |портрет = |анлăшĕ = |портрета ăнлантарни = Бенджамин Франклин |çуралнă чухнехи ят = |ĕçлев тĕсĕ = политика ӗҫченӗ |çуралнă вăхăт = |çуралнă вырăн = |гражданлăх = |пăхăнулăх = |вилнĕ вăхăт = |вилнĕ вырăн = |амăшĕ = |ашшĕ = |упăшка = |арăм = |ачасем = |парнесемпе чыславсем = |сайт = |викиампар = }} '''Бенджамин Франклин''' (англ. Benjamin Franklin [ˈbɛndʒəmɪn ˈfɹæŋklɪn]; 17 кӑрлач 1706, Бостон, Массачусетс-Бэй Провинцийӗ, Британи империйӗ — 17 ака 1790, Филадельфи, Пенсильвани, АПШ) — Америка политика ӗҫченӗ, дипломачӗ, тӗвчевҫи, ӑсчахӗ, философӗ, ҫыравҫи, масон, полимат. XVIII ӗмӗрӗн чи вӑйлӑ сӗм янӑ пайташӗсенчен пӗри. [[АПШ]] никӗслевҫисенчен пӗри. == Пурнӑҫӗ == == Ӗҫӗ-хӗлӗ == == Вуламалли == * Абрамов Я. В. В. Франклин, его жизнь, общественная и научная деятельность: Биографический очерк. — СПб.: Типография товарищества "Общественная польза", 1891. * Аникин А. В. Глава седьмая. Франклин и политическая экономия за океаном // Юность науки: Жизнь и идеи мыслителей-экономистов до Маркса. — 2-е изд. — М.: Политиздат, 1975. — С. 135—148. — 384 с. — 50 000 экз. * Б. Франклин и Россия. Философский век, альманах № 32-33. СПб, 2006. * Айзексон У. Бенджамин Франклин. Биография = Benjamin Franklin: An American Life. — М.: «Манн, Иванов и Фербер», 2013. — 480 с. — ISBN 978-5-91657-672-6. * Владимиров В. Н. Франклин — 1934 год. — 224 с. (Жизнь замечательных людей) == Каҫӑсем== * [http://nkozlov.ru/library/s221/d2366/?full=1&print=1 Автобиография Бенджамина Франклина] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070926225130/http://nkozlov.ru/library/s221/d2366/?full=1&print=1 |date=2007-09-26 }} * [http://www.odinvopros.ru/lib/franklin_01.php?mode=1&id=0 Франклиновский дневник] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190209164807/http://www.odinvopros.ru/lib/franklin_01.php?mode=1&id=0 |date=2019-02-09 }} * [http://www.klassikpoez.narod.ru/franklin.htm Квадраты Франклина] * [http://timestep.ru/2010/11/30/sistema-upravleniya-vremenem-bendzhamina-franklina Система управления временем Бенджамина Франклина] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191008042606/http://timestep.ru/2010/11/30/sistema-upravleniya-vremenem-bendzhamina-franklina |date=2019-10-08 }} * [http://www.inliberty.ru/library/659-Ob-ugolovnyh-zakonah-i-ob-obychae-kaperstva Б. Франклин «Об уголовных законах и об обычае каперства»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180306162617/http://www.inliberty.ru/library/659-Ob-ugolovnyh-zakonah-i-ob-obychae-kaperstva |date=2018-03-06 }} * [http://www.inliberty.ru/library/139-istoricheskiy-ocherk-konstitucii-inbsppravitelstva-pensilvanii Б. Франклин «Исторический очерк конституции и правительства Пенсильвании»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180306012732/http://www.inliberty.ru/library/139-istoricheskiy-ocherk-konstitucii-inbsppravitelstva-pensilvanii |date=2018-03-06 }} [[Категори:АПШ ăсчахĕсем]] [[Категори:АПШ журналисчĕсем]] jwlswqocdh1sx42l95e9kgftc0dniut Хĕн-хур айĕнче (роман) 0 121659 873213 836180 2026-04-24T10:58:10Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873213 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Хĕн-хур айĕнче (пĕлтерĕшсем)}} {{Литература хайлавĕ |Ячĕ = Хĕн-хур айĕнче |Тăван ячĕ = Под игото |Ӳкерчĕк = Под игото Титул.jpg |Ӳкерчĕке алпусни = 1894 çулта пĕрремĕш уйрăммăн кăларнă Иван Вазовăн "Под игото" романĕң пĕрремĕш страници. |Жанр = роман |Автор = [[Вазов Иван Минчев|Иван Вазов]] |Тăван чĕлхи = полхар |Хайланă = [[1888]] |Пичетленĕ = [[1894]] |Уйрăм кăларăм = |Куçару = |Викивулавăш-текст= }} '''«Хĕн-хур айĕнче»''' — [[Полхарсем|полхар халăхĕ]] [[Осман Полхарĕ|турккă тытăмлавне]] хирĕç кĕрешнине кăтартакан полхар литературин патриархĕ [[Вазов Иван Минчев|Иван Вазов]] хайланă роман. Романа [[Одесса|Одессăра]] [[1888]] çулта çырнă, Полхарире [[1894]] çулта публикациленĕ. Тĕнчери 30 халăх чĕлхи çине куçарса кăларнă. [[2009]] çулта [[Полхарири мăн вулавсем]] компанире çĕнтернĕ. == Сюжет == == Экранизациленисем == * Хĕн-хур айĕнче ({{lang-bg|Под игото}}, [[1952]]) — режиссёр [[Даковский Дако|Дако Даковский]]. * Хĕн-хур айĕнче ({{lang-bg|Под игото}}, [[1987]]) — режиссёр [[Нина Янкова]]. * Хĕн-хур айĕнче ({{lang-bg|Под игото}}, [[1990]]) — 9-сериллĕ телефильм, режиссёр [[Янко Янков]]. == Каçăсем == * [http://www.slovo.bg/vazov/podigoto/ Полный текст произведения]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-bg}} *[http://www.nationallibrary.bg/pod_igoto/ Фототипное электронное 2-е издание книги (1894) на сайте Национальной библиотеки Болгарии]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211105135250/http://www.nationallibrary.bg/pod_igoto/ |date=2021-11-05 }}{{ref-bg}} * [https://archive.org/details/underyokeromance00vazorich Vazoff, I. Under the Yoke. A Romance of Bulgarian Liberty. With an Itroduction by E. Goss. A New and Revised Edition. London, 1912]{{ref-en}} {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:1888 çулхи романсем]] [[Категори:Полхарири литература хайлавĕсем]] [[Категори:Полхар чĕлхиллĕ романсем]] [[Категори:Иван Вазов]] [[Категори:Осман империйĕ пирки романсем]] [[Категори:Осман Пăлхарĕ]] 4phqrmiyuz5e590x2q52jc3m3pypb9g Спасский Игорь Дмитриевич 0 121686 873191 864085 2026-04-23T19:24:32Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873191 wikitext text/x-wiki '''И́горь Дми́триевич Спа́сский''' (2.8.1926, [[Ногинск|Богородск]] РСФСР, ССРП — 3.9.2024, [[Санкт-Петербург]], РФ) — совет/раççей ăсчахĕ, [[инженер]]ĕ, 200 яхăн совет/раççей субмаринисен [[Инженер-конструктор|генерал-конструкторĕ]], [[Рубин (конструктор бюровĕ)|«Рубин» МТ ТКБ]], уçламçă. [[Раççей Федерацин Паттăрĕ]] (2018). [[Социализм Ĕçĕң Паттăрĕ]] (1978). [[Ленин премийĕ|Ленин премипе]] [[ССРП патшалăх премийĕ|ССРП патшалăх премин]] лауреачĕ. [[Раççей ăслăхсен академийĕ|РĂА]] академикĕ (1992 çулчен — [[ССРП ăслăхсен академийĕ|АН ССРП]] [[академик]]ĕ). == Биографи == == Чыслани == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{warheroes|id=12607}} * {{сотрудник РАН|809|Игоря Дмитриевича Спасского}} * [http://www.mathnet.ru/rus/person132860 Его статьи] на [[Math-Net.Ru]] * [http://www.assembly.spb.ru/welcome/showall/633200274 Электронная книга Почётных граждан СПб] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181220014305/http://www.assembly.spb.ru/welcome/showall/633200274 |date=2018-12-20 }} * [http://www.ckb-rubin.ru/rus/history/unwatstr/Five_color_RUS.pdf Книга Игоря Спасского «Пять цветов времени»]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.ceo.spb.ru/rus/industry/spassky.i.d/index.shtml Биография Спасского на сайте «Личности Петербурга»] * [https://oxpaha.ru/national/persons/biografiya-konstruktor-podvodnyh-lodok-igor-spasskij/ Биография Спасского на сайте АФР] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240903195441/https://oxpaha.ru/national/persons/biografiya-konstruktor-podvodnyh-lodok-igor-spasskij/ |date=2024-09-03 }} * [http://www.echo.msk.ru/guests/4393/ Интервью Спасского] на радиостанции «[[Эхо Москвы]]» * [http://polit.ru/news/2015/08/02/spasskiy/ Биография] на сайте «[[Полит.ру]]» * [https://ria.ru/spravka/20110802/410792572.html Биографическая справка] на сайте «[[РИА Новости]]» * [http://morskoesobranie.ru/case/d26719/spasskii-igor-dmitrievich Статья] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240916065224/https://morskoesobranie.ru/case/d26719/spasskii-igor-dmitrievich |date=2024-09-16 }} на сайте Санкт-Петербургского морского собрания * [https://web.archive.org/web/20180501004829/http://file-rf.ru/analitics/235 Академик РАН Игорь Спасский: «Нет более интересной работы, чем конструирование подводных лодок»] {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:1926 çулта çуралнисем]] [[Категори:Çурлан 2-мĕшĕнче çуралнисем]] [[Категори:Авăнăн 3-мĕшĕнче вилнисем]] [[Категори:2024 çулта вилнисем]] afinvc86kp8gynq7gkowpzhj5soov9d Ут каштан 0 128841 873207 869677 2026-04-24T07:43:34Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873207 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Ут (пĕлтерĕшсем)}} {{Пĕлтерĕшсем|Каштан (пĕлтерĕшсем)}} {{Taxobox | name = Ут каштан | image file = Horse-chestnut 800.jpg | regnum = | phylum = | classis = | ordo = | familia = | genus = | species = | subspecies = | latin = Aesculus | wikispecies = | commons = | itis = | ncbi = | range map = }} '''Ут каштан''' ({{lang-la|Aésculus}}) — {{bt-ruslat|Сапиндова йышшисем{{!}}Сапиндоа ямахатри|Sapindaceae}} ÿсентăрансен [[рет (биологи)|речĕ (кăкĕ)]], == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Литература == * Бородина Л. Н. Каштаны // Пчеловодство : журнал. — 2003. — № 4. — С. 24—25. — ISSN 0369—8629. * Конский каштан // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978. (Дата обращения: 7 июня 2010) * Кремер Б. П. Деревья: Местные и завезённые виды Европы / Пер. с нем. — М.: Астрель; АСТ, 2002. — 288 с. — ISBN 5-17-011538-5. * Артамонов В. Каштан конский // Наука и жизнь. — 1990. — № 3. — С. 158—160. * Носаль М. А., Носаль И. М. Лекарственные растения и их применение в народе / Под ред. акад. АН УССР В. Г. Дроботько. — Киев: Госмедиздат УССР, 1959. * Конский каштан // Дерево.ru. — 2008. — № 4. — С. 35—40. * Жадан М. М. Аптека в лесу: Ботанические экскурсии. — Симферополь: Крым, 1965. — 144, [8] с. * Жадан М. М. Аптека в лесу: Очерки о зелёных друзьях. — 2-е изд., перераб., доп. — Симферополь: Крым, 1969. — 160 с. == Каçăсем == {{wiktionary|ут}}{{wiktionary|каштан}} {{Навигаци}} * [http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=AESCU Конский каштан]{{Ĕçлемен каçă|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} на сайте ''USDA NRCS'' * [http://flower.onego.ru/kustar/aesculus.html Конский каштан] в Энциклопедии декоративных садовых растений * {{ВТ-ЭСБЕ|Журавли}} {{Тулаш каçăсем}} {{^|12px}} [[Категори:Бук йышшисем]] [[Категори:Ӳсентăрансен речĕсем]] [[Категори:Ут каштан]] b310tp3wgz3hlvaizvlgb26zxifxuj4 Википеди:Вики-çуркунне 2026 4 129248 873179 873097 2026-04-23T17:11:56Z Il Nur 9972 /* Пӗтӗмлетӳсем */ 873179 wikitext text/x-wiki {{WAM |header = [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026|Вики-çуркунне 2026]] <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:CEE Spring Logo transparent.svg|250px]]</div> |subheader = 21.03-31.05: Чӑваш Википедине хутшӑннӑ марафон ҫӗршывсем, халӑхсем, ҫутҫанталӑк, истори, Вӑтаҫӗрпе Хӗвелтухӑҫ Европӑн хальхи тата пуласлӑхӗ ҫинчен статьясемпе пуянлатас енӗпе ӗҫленӗ. Проектӑн тӗллевӗпе пӗлтерӗшӗ - кӳршӗсем ҫинчен каласа паракан информацие чӑваш тӗнчинче ӑнланмалла кирлӗ статьясен ят-йышне кĕртсе Чӑваш Википедине пуянлатасси. |body = == Правилӑсем == * Википедире регистрациленнӗ кирек кам та конкурса хутшӑнма пултарать. * Конкурса ҫакнашкал статьясене йышӑнаҫҫӗ: ** Статьяна пуш уйӑхӗн 21-мӗшӗнчен пуҫласа 2026 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 31-мӗшӗччен чӑвашла ҫырмалла. ** Статьясем ытти ҫӗршывсемпе е халӑхсемпе ҫыхӑнса тӑмалла. ** Ҫӗнӗ статьяра 150 ытла сӑмах тата 2500 ытла байт пулмалла. ** Кивӗ статьяна 120 сӑмах тата 2000 байт хушмалла. ** Статья пӗлтерӗшлӗ пулмалла, статья ҫӑлкуҫӗсене кӑтартмалла. ** Машинӑпа куҫарни кирлӗ мар. * Призсене, дипломсене тата сертификатсене квалификаци статйисен шучӗпе параҫҫӗ, вӗсен пӗтӗм тӗнчери уйрӑм чӗлхе пайӗнчи вырӑнсенчен килет. * Статьясене тĕрĕслесе тăрас тесен вӗсене аяларахри тапăла вырнаҫтармалла. * 4 статьяна лайӑхлатнӑ/йӗркеленӗ хутшӑнакансем финала тухаҫҫӗ * Тӳресем йышăннине жалоба пама юрамасть. * Сӳтсе явмалли страницӑра тулли статья шаблонӗ вырнаҫать: <pre>{{Вики-çуркунне статйи|çул= |хутшăнакан= | ҫӗршыв = | ҫӗршыв2 = | ҫӗршыв3 = | тема= | тема2= | тема3= }}</pre> |footer = == Хаклав == * Асӑннӑ требованисене тивӗҫтерекен 2500 байтран кая мар е 150 сӑмах калӑпӑшлӑ статьясемшӗн жюри 1 балл хушса хурать; * Ҫав статьясенче хутшӑнакан ҫын хӑйӗн ыйтӑвне пахалӑхлӑн уҫса парать, материала, 2500 байтран е 250 сӑмах калӑпӑшӗпе, викификацилет тата ҫырса кӑтартать, жюри 2 балл илет; * 200 сӑмахран е 3000 байтран иртекен статьясене тата хутшӑнакан, викификацилекен тата пысӑк пахалӑхлӑ материала ҫырса кӑтартакан темӑна туллин уҫса паракан статьясене жюри 3 балл ҫумне хушса хурать; * Балл коэффициентне икӗ хут ӳстерме ҫур ҫултан кая мар регистрациленӗ вӑхӑтпа хутшӑнакансем валли палӑртнӑ. |footer = == Жюри == Конкурса организацилес ĕçе раççей тата ютçĕр викимедийçисем хутшăнма пултараççĕ. Жюри, техник исполнителӗ — {{u|Il Nur}} ([[Хусан]]) |footer = == Мӗн ҫинчен ҫырмалла == [[File:Flag of Albania.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Albania|Албани — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Austria.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Austria|Австри — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Azerbaijan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Azerbaijan|Азербайджан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Belarus.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Belarus|Беларуҫ — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Bosnia and Herzegovina.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia_CEE_Spring 2026/Structure/Bosnia and Herzegovina|Боснипе Герцеговина — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Bulgaria.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Bulgaria|Болгари — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Hungary.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Hungary|Венгри — статьясен списокӗ]] [[File:Võro_lipp.png|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Võro|Выру — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Georgia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Georgia|Грузи — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Greece.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Greece|Греци — статьясен списокӗ]] [[File:Erzya Flag.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Erzya|Ирҫесем — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Kazakhstan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Kazakhstan|Казахстан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Cyprus.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Cyprus|Кипр — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Kosovo.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Kosovo|Косово — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of the Crimean Tatar people.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Crimean Tatar|Крым тутарӗсем — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Latvia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Latvia|Латви — статьясен списокӗ]] [[File:Flag_of_Lithuania.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Lithuania|Литва — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Malta.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Malta|Мальта — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Poland.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Poland|Польша — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Bashkortostan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Bashkortostan|Пушкӑртстан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Romania.svg|40px]]&nbsp;[[File:Flag of Moldova.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Romanian|Румыни тата Молдави — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Republika Srpska.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Republic of Srpska|Серб Республики — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Serbia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Serbia|Серби — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Slovakia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Slovakia|Словаки — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Slovenia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Slovenia|Словени — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Sorbs.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Sorbian|Сорбсем — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of North Macedonia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/North Macedonia|Ҫурҫӗр Македони— статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Tatarstan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Tatar|Тутарстан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Turkey.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Turkey|Турци— статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Ukraine.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Ukraine|Украина — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Croatia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Croatia|Хорвати — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Montenegro.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Montenegro|Черногори — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of the Romani people.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Roma|Чикансем (рома) — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Czech Republic.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Czechia|Чехи — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Armenia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Armenia|Эрмени — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Esperanto.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Esperanto|Эсперанто — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Estonia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Estonia|Эстони — статьясен списокӗ]] Ытти конкурссем 2026 ҫулхи Вики-ҫуркунне шайӗнче: [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE Women|Хӗрарӑмсем]], [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE_for_Human_Rights|Ҫын прави]], [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE_Youth|Ҫамрӑксен]]. == Призсем == 400 евро таран. == Жюри == * {{u|Il Nur}} }} == Пӗтӗмлетӳсем == {| class="wikitable sortable" |- align="left" ! Хутшӑнакан ! Статьясем ! Шут ! Баллсем ! Вырӑн |- |{{u|Max Tenche }} |[[Шпилевая Нина Ивановна]]{{*}} [[Никандрова Надежда Валериановна]]{{*}} [[Уляндина Августа Васильевна]]{{*}} [[Глянец (ушкӑн) ]]{{*}} [[Навроцкий Кароль]]{{*}} [[Венгрири парламент суйлавӗ (2026)]]{{*}} [[Орбан Виктор]]{{*}}[[Икӗ хӳреллӗ йытӑ партийӗ]]{{*}} [[Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ]]{{*}} [[Мадьяр Петер]]{{*}} [[Тиса (парти)]]{{*}} [[Тивӗҫлӗх хӗресӗ (Польша)]] {{*}} [[«Pro Patria» медаль (Польша)]] {{*}} [[Польша ЮӖМ-н «Bene Merito» хисеплӗ палли]] {{*}} [[Чикӗ хӗсмечӗн йӗркеленӗренпе вӑтӑр ҫул ҫитнӗ асӑну медалӗ]] {{*}} [[«Pro Bono Poloniae» медаль]] {{*}} [[Шурӑ Ӑмӑрт орденӗ (Польша)]] {{*}} [[Польша Чӗрӗлӗвӗн орденӗ]] {{*}} [[«Казахстанти поляксем умӗнчи тивӗҫлӗхшӗн» медаль]] {{*}} [[Фидес — ХДХП]] {{*}} [[Дуда Анджей]] |21 | | |- |{{u|Ellodanis5}} |[[''Чăваш'' этнонима этимологизацилесси тĕлĕшпе (Н.И. Егоров статйи)]]{{*}} [[Галателла]]{{*}} [[Ахаль айтăварак курăкĕ]]{{*}} [[Ансăр çулçăллă айтăварак курăкĕ]]{{*}} [[Тракри вокалпа инструментсен ансамблĕ (ВИА, 1970-мĕш çулсем)]]{{*}} [[Çурхи шаклапуç ]]{{*}} [[Астра]]{{*}} [[ Симеон Бекбулатович]]{{*}} [[Суя Дмитрий I]]{{*}} [[Ледебур пиçенкки ]]{{*}} [[ Пиçенкке]]{{*}} [[Суя шаклапуç]]{{*}} [[Иранра американ аманатсене тытса илни]]{{*}} [[Тăван ен]]{{*}} [[Австрири парламент суйлавĕ (1919)]]{{*}} [[''Чăваш'' этноним пулса кайни пирки: тĕп верççĕсем тата вĕсен историлле интерпретацийĕ (пĕлтерев тата кĕнеке)]]{{*}} [[Чĕмпĕр хулашĕ]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} |17 | | |- |{{u|Freiheiten }} |[[Азербайджанра журналистсене сериллĕн арестленисем (2023–2025)]]{{*}} [[]] |1 | | |- |} == Тӗнчери статистика == *[[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Statistics|Тӗнчери статистика]] [[Категори:Википеди:Вики-çуркунне 2026]] ptea2ltwgv9nssg01d5e1wg7pawvtry Шаблон:Суйлав карточки 10 129563 873184 872857 2026-04-23T17:27:00Z Max Tenche 25572 873184 wikitext text/x-wiki <table class="infobox" data-name="Суйлав карточки"> {{#if:{{{предыдущие|}}}{{{следующие|}}}|<tr><td colspan="4" style="text-align: center;"> <!-- --> {{#if:{{{предыдущие|}}}|{{wikidata|P155|[[{{{предыдущие|}}}|←&nbsp;{{{год предыдущих|}}}]]}}&nbsp;}} <!-- --> {{#if:{{{изображение флага|}}}|[[Файл:{{{изображение флага}}}|border|{{{ширина флага|30px}}}|{{{описание флага|}}}]]|{{Ялав|{{{территория}}}|{{{вариант флага|}}}|размер={{{ширина флага|30px}}} }} }} <!-- --> {{#if:{{{следующие|}}}|&nbsp;{{wikidata|P156|[[{{{следующие|}}}|{{{год следующих|}}}&nbsp;→]]}}}} </td></tr> }} <!-- --><tr><th colspan="4" style="background: #eaecf0; font-size: 125%; font-weight: bold; text-align: center;"><!-- --> {{#if:{{{название|}}}|{{{название}}}|{{PAGENAME}}}} <!-- --> </th></tr> {{#if:{{{подпись названия|}}}| <tr><th colspan="4" style="text-align: center;">'''{{{подпись названия}}}'''</th></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{дата|}}}| <tr><th colspan="4" style="text-align: center;">{{{дата}}}</th></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{явка избирателей|}}}| <tr><th>Суйлава пыни</th> <td colspan="3" style="text-align:left;">{{{явка избирателей}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{портрет1|}}}{{{портрет2|}}}{{{портрет3|}}}| <tr><th></th> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет1|}}} </td> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет2|}}} </td> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{цвет1|}}}{{{цвет2|}}}{{{цвет3|}}}| <tr><th></th> <td>{{#if:{{{цвет1|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет1}}}"></div>}}</td> <td>{{#if:{{{цвет2|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет2}}}"></div>}}</td> <td>{{#if:{{{цвет3|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет3}}}"></div>}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{кандидат1|}}}{{{кандидат2|}}}{{{кандидат3|}}}| <tr><th>Кандидат</th> <td>{{{кандидат1|}}}</td> <td>{{{кандидат2|}}}</td> <td>{{{кандидат3|}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{глава партии1|}}}{{{глава партии2|}}}{{{глава партии3|}}}| <tr><th>Парти пуҫлӑхӗ</th> <td>{{{глава партии1|}}}</td> <td>{{{глава партии2|}}}</td> <td>{{{глава партии3|}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{партия1|}}}{{{партия2|}}}{{{партия3|}}}| <tr><th>Парти</th> <td>{{{партия1|}}} </td><td> {{{партия2|}}} </td><td> {{{партия3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{коалиция1|}}}{{{коалиция2|}}}{{{коалиция3|}}}| <tr><th>Коалици</th> <td>{{{коалиция1|}}} </td><td> {{{коалиция2|}}} </td><td> {{{коалиция3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{глава партии с1|}}}{{{глава партии с2|}}}{{{глава партии с3|}}}| <tr><th>Датӑран парти пуҫлӑхӗ</th> <td>{{{глава партии с1|}}} </td><td> {{{глава партии с2|}}} </td><td> {{{глава партии с3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{родом из1|}}}{{{родом из2|}}}{{{родом из3|}}}| <tr><th>Ҫуралнӑ вырӑн</th> <td>{{{родом из1|}}} </td><td> {{{родом из2|}}} </td><td> {{{родом из3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{округ главы1|}}}{{{округ главы2|}}}{{{округ главы3|}}}| <tr><th>Пуҫлӑхӑн сулавлӑ округӗ</th> <td>{{{округ главы1|}}} </td><td> {{{округ главы2|}}} </td><td> {{{округ главы3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{заместитель1|}}}{{{заместитель2|}}}{{{заместитель3|}}}| <tr><th>{{{заголовок заместителя|Заместитель}}}</th> <td>{{{заместитель1|}}} </td><td> {{{заместитель2|}}} </td><td> {{{заместитель3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{требуется мест1|}}}{{{требуется мест2|}}}{{{требуется мест3|}}}| <tr><th>Вырӑн кирлӗ</th> <td>{{{требуется мест1|}}} </td><td> {{{требуется мест2|}}} </td><td> {{{требуется мест3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов выборщиков1|}}}{{{число голосов выборщиков2|}}}{{{число голосов выборщиков3|}}}| <tr><th>{{{заголовок голосов выборщиков|Число голосов выборщиков}}}</th> <td>{{{число голосов выборщиков1|}}} </td><td> {{{число голосов выборщиков2|}}} </td><td> {{{число голосов выборщиков3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число избирательных округов1|}}}{{{число избирательных округов2|}}}{{{число избирательных округов3|}}}| <tr><th>{{{заголовок числа избирательных округов|Число избирательных округов}}}</th> <td>{{{число избирательных округов1|}}} </td><td> {{{число избирательных округов2|}}} </td><td> {{{число избирательных округов3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{мест получено1|}}}{{{мест получено2|}}}{{{мест получено3|}}}| <tr><th>Вырӑн илнӗ</th> <td>{{{мест получено1|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест1|}}}|({{{изменение числа мест1}}})}} }}</td> <td>{{{мест получено2|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест2|}}}|({{{изменение числа мест2}}})}} }}</td> <td>{{{мест получено3|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест3|}}}|({{{изменение числа мест3}}})}} }}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}| <tr><th>Вырӑнсен пурӗ</th> <td>{{{суммарное число мест1|}}} {{#if:{{{изменение числа мест1|}}}|({{{изменение числа мест1}}})}}</td> <td>{{{суммарное число мест2|}}} {{#if:{{{изменение числа мест2|}}}|({{{изменение числа мест2}}})}}</td> <td>{{{суммарное число мест3|}}} {{#if:{{{изменение числа мест3|}}}|({{{изменение числа мест3}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов1|}}}{{{доля голосов1|}}}{{{число голосов2|}}}{{{доля голосов2|}}}{{{число голосов3|}}}{{{доля голосов3|}}}| <tr><th>Сасӑсем</th> <td>{{{число голосов1|}}} {{#if:{{{доля голосов1|}}}|<br>({{{доля голосов1|}}})}}</td> <td>{{{число голосов2|}}} {{#if:{{{доля голосов2|}}}|<br>({{{доля голосов2|}}})}}</td> <td>{{{число голосов3|}}} {{#if:{{{доля голосов3|}}}|<br>({{{доля голосов3|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{повторное число голосов1|}}}{{{повторная доля голосов1|}}}{{{повторное число голосов2|}}}{{{повторная доля голосов2|}}}{{{повторное число голосов3|}}}{{{повторная доля голосов3|}}}| <tr><th>Ҫӗнелнӗ сасӑлаври сасӑсем</th> <td>{{{повторное число голосов1|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов1|}}}|<br>({{{повторная доля голосов1|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов2|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов2|}}}|<br>({{{повторная доля голосов2|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов3|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов3|}}}|<br>({{{повторная доля голосов3|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов во втором туре1|}}}{{{доля голосов во втором туре1|}}}{{{число голосов во втором туре2|}}}{{{доля голосов во втором туре2|}}}{{{число голосов во втором туре3|}}}{{{доля голосов во втором туре3|}}}| <tr><th>Иккмӗш турти сасӑсем</th> <td>{{{число голосов во втором туре1|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре1|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре1|}}})}}</td> <td>{{{число голосов во втором туре2|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре2|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре2|}}})}}</td> <td>{{{число голосов во втором туре3|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре3|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре3|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{повторное число голосов во втором туре1|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре1|}}}{{{повторное число голосов во втором туре2|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре2|}}}{{{повторное число голосов во втором туре3|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре3|}}}| <tr><th>Иккӗмӗш турти ҫӗнелнӗ сасӑсем</th> <td>{{{повторное число голосов во втором туре1|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре1|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре1|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов во втором туре2|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре2|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре2|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов во втором туре3|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре3|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре3|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{изменение доли голосов1|}}}{{{изменение доли голосов2|}}}{{{изменение доли голосов3|}}}| <tr><th>Сасӑсен пайӗн улшӑнӑвӗ</th> <td>{{{изменение доли голосов1|}}} </td><td> {{{изменение доли голосов2|}}} </td><td> {{{изменение доли голосов3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос1 дата|}}}{{{опрос2 дата|}}}{{{опрос3 дата|}}}{{{опрос4 дата|}}}{{{опрос5 дата|}}}| <tr><th colspan="4">Социологин тӗпчевлӗ пӗлӗмӗсем</th></td> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос1 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос1 ссылка|}}}|[{{{опрос1 ссылка}}} {{{опрос1 дата}}}]|{{{опрос1 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос1 за1|}}} </td><td> {{{опрос1 за2|}}} </td><td> {{{опрос1 за3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос2 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос2 ссылка|}}}|[{{{опрос2 ссылка}}} {{{опрос2 дата}}}]|{{{опрос2 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос2 за1|}}} </td><td> {{{опрос2 за2|}}} </td><td> {{{опрос2 за3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос3 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос3 ссылка|}}}|[{{{опрос3 ссылка}}} {{{опрос3 дата}}}]|{{{опрос3 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос3 за1|}}} </td><td> {{{опрос3 за2|}}} </td><td> {{{опрос3 за3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос4 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос4 ссылка|}}}|[{{{опрос4 ссылка}}} {{{опрос4 дата}}}]|{{{опрос4 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос4 за1|}}} </td><td> {{{опрос4 за2|}}} </td><td> {{{опрос4 за3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос5 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос5 ссылка|}}}|[{{{опрос5 ссылка}}} {{{опрос5 дата}}}]|{{{опрос5 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос5 за1|}}} </td><td> {{{опрос5 за2|}}} </td><td> {{{опрос5 за3|}}} </td></tr> }} {{#if:{{{прошлый результат1|}}}{{{прошлый результат2|}}}{{{прошлый результат3|}}}| <tr><th>Иртнӗ пӗтӗмлетӳ</th> <td>{{{прошлый результат1|}}} </td><td> {{{прошлый результат2|}}} </td><td> {{{прошлый результат3|}}} </td></tr> }} {{#if:{{{прошлое число мест1|}}}{{{прошлое число мест2|}}}{{{прошлое число мест3|}}}| <tr><th>Вырӑнсен иртнӗ хисепӗ</th> <td>{{{прошлое число мест1|}}} </td><td> {{{прошлое число мест2|}}} </td><td> {{{прошлое число мест3|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{портрет4|}}}{{{портрет5|}}}{{{портрет6|}}}| <tr><th></th> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет4|}}} </td> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет5|}}} </td> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{цвет4|}}}{{{цвет5|}}}{{{цвет6|}}}| <tr><th></th> <td>{{#if:{{{цвет4|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет4}}}"></div>}}</td> <td>{{#if:{{{цвет5|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет5}}}"></div>}}</td> <td>{{#if:{{{цвет6|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет6}}}"></div>}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{кандидат4|}}}{{{кандидат5|}}}{{{кандидат6|}}}| <tr><th>Кандидат</th> <td>{{{кандидат4|}}}</td> <td>{{{кандидат5|}}}</td> <td>{{{кандидат6|}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{глава партии4|}}}{{{глава партии5|}}}{{{глава партии6|}}}| <tr><th>Парти пуҫлӑхӗ</th> <td>{{{глава партии4|}}}</td> <td>{{{глава партии5|}}}</td> <td>{{{глава партии6|}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{партия4|}}}{{{партия5|}}}{{{партия6|}}}| <tr><th>Парти</th> <td>{{{партия4|}}} </td><td> {{{партия5|}}} </td><td> {{{партия6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{коалиция4|}}}{{{коалиция5|}}}{{{коалиция6|}}}| <tr><th>Коалици</th> <td>{{{коалиция4|}}} </td><td> {{{коалиция5|}}} </td><td> {{{коалиция6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{глава партии с4|}}}{{{глава партии с5|}}}{{{глава партии с6|}}}| <tr><th>Датӑран парти пуҫлӑхӗ</th> <td>{{{глава партии с4|}}} </td><td> {{{глава партии с5|}}} </td><td> {{{глава партии с6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{родом из4|}}}{{{родом из5|}}}{{{родом из6|}}}| <tr><th>Ҫуралнӑ вырӑн</th> <td>{{{родом из4|}}} </td><td> {{{родом из5|}}} </td><td> {{{родом из6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{округ главы4|}}}{{{округ главы5|}}}{{{округ главы6|}}}| <tr><th>Пуҫлӑхӑн суйлавлӑ округӗ</th> <td>{{{округ главы4|}}} </td><td> {{{округ главы5|}}} </td><td> {{{округ главы6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{заместитель4|}}}{{{заместитель5|}}}{{{заместитель6|}}}| <tr><th>{{{заголовок заместителя|Заместитель}}}</th> <td>{{{заместитель4|}}} </td><td> {{{заместитель5|}}} </td><td> {{{заместитель6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{требуется мест4|}}}{{{требуется мест5|}}}{{{требуется мест6|}}}| <tr><th>Вырӑн кирлӗ</th> <td>{{{требуется мест4|}}} </td><td> {{{требуется мест5|}}} </td><td> {{{требуется мест6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов выборщиков4|}}}{{{число голосов выборщиков5|}}}{{{число голосов выборщиков6|}}}| <tr><th>{{{заголовок голосов выборщиков|Число голосов выборщиков}}}</th> <td>{{{число голосов выборщиков4|}}} </td><td> {{{число голосов выборщиков5|}}} </td><td> {{{число голосов выборщиков6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число избирательных округов4|}}}{{{число избирательных округов5|}}}{{{число избирательных округов6|}}}| <tr><th>{{{заголовок числа избирательных округов|Число избирательных округов}}}</th> <td>{{{число избирательных округов4|}}} </td><td> {{{число избирательных округов5|}}} </td><td> {{{число избирательных округов6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{мест получено4|}}}{{{мест получено5|}}}{{{мест получено6|}}}| <tr><th>Вырӑн илнӗ</th> <td>{{{мест получено4|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест4|}}}|({{{изменение числа мест4}}})}} }}</td> <td>{{{мест получено5|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест5|}}}|({{{изменение числа мест5}}})}} }}</td> <td>{{{мест получено6|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест6|}}}|({{{изменение числа мест6}}})}} }}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}| <tr><th>Вырӑнсен пурӗ</th> <td>{{{суммарное число мест4|}}} {{#if:{{{изменение числа мест4|}}}|({{{изменение числа мест4}}})}}</td> <td>{{{суммарное число мест5|}}} {{#if:{{{изменение числа мест5|}}}|({{{изменение числа мест5}}})}}</td> <td>{{{суммарное число мест6|}}} {{#if:{{{изменение числа мест6|}}}|({{{изменение числа мест6}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов4|}}}{{{доля голосов4|}}}{{{число голосов5|}}}{{{доля голосов5|}}}{{{число голосов6|}}}{{{доля голосов6|}}}| <tr><th>Сасӑсем</th> <td>{{{число голосов4|}}} {{#if:{{{доля голосов4|}}}|<br>({{{доля голосов4|}}})}}</td> <td>{{{число голосов5|}}} {{#if:{{{доля голосов5|}}}|<br>({{{доля голосов5|}}})}}</td> <td>{{{число голосов6|}}} {{#if:{{{доля голосов6|}}}|<br>({{{доля голосов6|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{повторное число голосов4|}}}{{{повторная доля голосов4|}}}{{{повторное число голосов5|}}}{{{повторная доля голосов5|}}}{{{повторное число голосов6|}}}{{{повторная доля голосов6|}}}| <tr><th>Ҫӗнелнӗ сасӑлаври сасӑсем</th> <td>{{{повторное число голосов4|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов4|}}}|<br>({{{повторная доля голосов4|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов5|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов5|}}}|<br>({{{повторная доля голосов5|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов6|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов6|}}}|<br>({{{повторная доля голосов6|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов во втором туре4|}}}{{{доля голосов во втором туре4|}}}{{{число голосов во втором туре5|}}}{{{доля голосов во втором туре5|}}}{{{число голосов во втором туре6|}}}{{{доля голосов во втором туре6|}}}| <tr><th>Иккмӗш турти сасӑсем</th> <td>{{{число голосов во втором туре4|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре4|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре4|}}})}}</td> <td>{{{число голосов во втором туре5|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре5|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре5|}}})}}</td> <td>{{{число голосов во втором туре6|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре6|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре6|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{повторное число голосов во втором туре4|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре4|}}}{{{повторное число голосов во втором туре5|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре5|}}}{{{повторное число голосов во втором туре6|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре6|}}}| <tr><th>Иккӗмӗш турти ҫӗнелнӗ сасӑсем</th> <td>{{{повторное число голосов во втором туре4|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре4|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре4|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов во втором туре5|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре5|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре5|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов во втором туре6|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре6|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре6|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{изменение доли голосов4|}}}{{{изменение доли голосов5|}}}{{{изменение доли голосов6|}}}| <tr><th>Сасӑсен пайӗн улшӑнӑвӗ</th> <td>{{{изменение доли голосов4|}}} </td><td> {{{изменение доли голосов5|}}} </td><td> {{{изменение доли голосов6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос1 дата|}}}{{{опрос2 дата|}}}{{{опрос3 дата|}}}{{{опрос4 дата|}}}{{{опрос5 дата|}}}| <tr><th colspan="4">Социологин тӗпчевлӗ пӗлӗмӗсем</th></td> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос1 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос1 ссылка|}}}|[{{{опрос1 ссылка}}} {{{опрос1 дата}}}]|{{{опрос1 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос1 за4|}}} </td><td> {{{опрос1 за5|}}} </td><td> {{{опрос1 за6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос2 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос2 ссылка|}}}|[{{{опрос2 ссылка}}} {{{опрос2 дата}}}]|{{{опрос2 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос2 за4|}}} </td><td> {{{опрос2 за5|}}} </td><td> {{{опрос2 за6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос3 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос3 ссылка|}}}|[{{{опрос3 ссылка}}} {{{опрос3 дата}}}]|{{{опрос3 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос3 за4|}}} </td><td> {{{опрос3 за5|}}} </td><td> {{{опрос3 за6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос4 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос4 ссылка|}}}|[{{{опрос4 ссылка}}} {{{опрос4 дата}}}]|{{{опрос4 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос4 за4|}}} </td><td> {{{опрос4 за5|}}} </td><td> {{{опрос4 за6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос5 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос5 ссылка|}}}|[{{{опрос5 ссылка}}} {{{опрос5 дата}}}]|{{{опрос5 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос5 за4|}}} </td><td> {{{опрос5 за5|}}} </td><td> {{{опрос5 за6|}}} </td></tr> }} {{#if:{{{прошлый результат4|}}}{{{прошлый результат5|}}}{{{прошлый результат6|}}}| <tr><th>Иртнӗ пӗтӗмлетӳ</th> <td>{{{прошлый результат4|}}} </td><td> {{{прошлый результат5|}}} </td><td> {{{прошлый результат6|}}} </td></tr> }} {{#if:{{{прошлое число мест4|}}}{{{прошлое число мест5|}}}{{{прошлое число мест6|}}}| <tr><th>Вырӑнсен иртнӗ хисепӗ</th> <td>{{{прошлое число мест4|}}} </td><td> {{{прошлое число мест5|}}} </td><td> {{{прошлое число мест6|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{портрет7|}}}{{{портрет8|}}}{{{портрет9|}}}| <tr><th></th> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет7|}}} </td> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет8|}}} </td> <td style="text-align:center; vertical-align:middle;"> {{{портрет9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{цвет7|}}}{{{цвет8|}}}{{{цвет9|}}}| <tr><th></th> <td>{{#if:{{{цвет7|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет7}}}"></div>}}</td> <td>{{#if:{{{цвет8|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет8}}}"></div>}}</td> <td>{{#if:{{{цвет9|}}}|<div style="border-bottom:6px solid {{{цвет9}}}"></div>}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{кандидат7|}}}{{{кандидат8|}}}{{{кандидат9|}}}| <tr><th>Кандидат</th> <td>{{{кандидат7|}}}</td> <td>{{{кандидат8|}}}</td> <td>{{{кандидат9|}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{глава партии7|}}}{{{глава партии8|}}}{{{глава партии9|}}}| <tr><th>Парти пуҫлӑхӗ</th> <td>{{{глава партии7|}}}</td> <td>{{{глава партии8|}}}</td> <td>{{{глава партии9|}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{партия7|}}}{{{партия8|}}}{{{партия9|}}}| <tr><th>Парти</th> <td>{{{партия7|}}} </td><td> {{{партия8|}}} </td><td> {{{партия9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{коалиция7|}}}{{{коалиция8|}}}{{{коалиция9|}}}| <tr><th>Коалици</th> <td>{{{коалиция7|}}} </td><td> {{{коалиция8|}}} </td><td> {{{коалиция9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{глава партии с7|}}}{{{глава партии с8|}}}{{{глава партии с9|}}}| <tr><th>Датӑран парти пуҫлӑхӗ</th> <td>{{{глава партии с7|}}} </td><td> {{{глава партии с8|}}} </td><td> {{{глава партии с9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{родом из7|}}}{{{родом из8|}}}{{{родом из9|}}}| <tr><th>Ҫуралнӑ вырӑн</th> <td>{{{родом из7|}}} </td><td> {{{родом из8|}}} </td><td> {{{родом из9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{округ главы7|}}}{{{округ главы8|}}}{{{округ главы9|}}}| <tr><th>Пуҫлӑхӑн суйлавлӑ округӗ</th> <td>{{{округ главы7|}}} </td><td> {{{округ главы8|}}} </td><td> {{{округ главы9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{заместитель7|}}}{{{заместитель8|}}}{{{заместитель9|}}}| <tr><th>{{{заголовок заместителя|Заместитель}}}</th> <td>{{{заместитель7|}}} </td><td> {{{заместитель8|}}} </td><td> {{{заместитель9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{требуется мест7|}}}{{{требуется мест8|}}}{{{требуется мест9|}}}| <tr><th>Вырӑн кирлӗ</th> <td>{{{требуется мест7|}}} </td><td> {{{требуется мест8|}}} </td><td> {{{требуется мест9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов выборщиков7|}}}{{{число голосов выборщиков8|}}}{{{число голосов выборщиков9|}}}| <tr><th>{{{заголовок голосов выборщиков|Число голосов выборщиков}}}</th> <td>{{{число голосов выборщиков7|}}} </td><td> {{{число голосов выборщиков8|}}} </td><td> {{{число голосов выборщиков9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число избирательных округов7|}}}{{{число избирательных округов8|}}}{{{число избирательных округов9|}}}| <tr><th>{{{заголовок числа избирательных округов|Число избирательных округов}}}</th> <td>{{{число избирательных округов7|}}} </td><td> {{{число избирательных округов8|}}} </td><td> {{{число избирательных округов9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{мест получено7|}}}{{{мест получено8|}}}{{{мест получено9|}}}| <tr><th>Вырӑн илнӗ</th> <td>{{{мест получено7|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест7|}}}|({{{изменение числа мест7}}})}} }}</td> <td>{{{мест получено8|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест8|}}}|({{{изменение числа мест8}}})}} }}</td> <td>{{{мест получено9|}}} {{#if:{{{суммарное число мест1|}}}{{{суммарное число мест2|}}}{{{суммарное число мест3|}}}{{{суммарное число мест4|}}}{{{суммарное число мест5|}}}{{{суммарное число мест6|}}}{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}||{{#if:{{{изменение числа мест9|}}}|({{{изменение числа мест9}}})}} }}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{суммарное число мест7|}}}{{{суммарное число мест8|}}}{{{суммарное число мест9|}}}| <tr><th>Вырӑнсен пурӗ</th> <td>{{{суммарное число мест7|}}} {{#if:{{{изменение числа мест7|}}}|({{{изменение числа мест7}}})}}</td> <td>{{{суммарное число мест8|}}} {{#if:{{{изменение числа мест8|}}}|({{{изменение числа мест8}}})}}</td> <td>{{{суммарное число мест9|}}} {{#if:{{{изменение числа мест9|}}}|({{{изменение числа мест9}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов7|}}}{{{доля голосов7|}}}{{{число голосов8|}}}{{{доля голосов8|}}}{{{число голосов9|}}}{{{доля голосов9|}}}| <tr><th>Сасӑсем</th> <td>{{{число голосов7|}}} {{#if:{{{доля голосов7|}}}|<br>({{{доля голосов7|}}})}}</td> <td>{{{число голосов8|}}} {{#if:{{{доля голосов8|}}}|<br>({{{доля голосов8|}}})}}</td> <td>{{{число голосов9|}}} {{#if:{{{доля голосов9|}}}|<br>({{{доля голосов9|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{повторное число голосов7|}}}{{{повторная доля голосов7|}}}{{{повторное число голосов8|}}}{{{повторная доля голосов8|}}}{{{повторное число голосов9|}}}{{{повторная доля голосов9|}}}| <tr><th>Ҫӗнелнӗ сасӑлаври сасӑсем</th> <td>{{{повторное число голосов7|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов7|}}}|<br>({{{повторная доля голосов7|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов8|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов8|}}}|<br>({{{повторная доля голосов8|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов9|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов9|}}}|<br>({{{повторная доля голосов9|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{число голосов во втором туре7|}}}{{{доля голосов во втором туре7|}}}{{{число голосов во втором туре8|}}}{{{доля голосов во втором туре8|}}}{{{число голосов во втором туре9|}}}{{{доля голосов во втором туре9|}}}| <tr><th>Иккмӗш турти сасӑсем</th> <td>{{{число голосов во втором туре7|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре7|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре7|}}})}}</td> <td>{{{число голосов во втором туре8|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре8|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре8|}}})}}</td> <td>{{{число голосов во втором туре9|}}} {{#if:{{{доля голосов во втором туре9|}}}|<br>({{{доля голосов во втором туре9|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{повторное число голосов во втором туре7|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре7|}}}{{{повторное число голосов во втором туре8|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре8|}}}{{{повторное число голосов во втором туре9|}}}{{{повторная доля голосов во втором туре9|}}}| <tr><th>Иккӗмӗш турти ҫӗнелнӗ сасӑсем</th> <td>{{{повторное число голосов во втором туре7|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре7|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре7|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов во втором туре8|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре8|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре8|}}})}}</td> <td>{{{повторное число голосов во втором туре9|}}} {{#if:{{{повторная доля голосов во втором туре9|}}}|<br>({{{повторная доля голосов во втором туре9|}}})}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{изменение доли голосов7|}}}{{{изменение доли голосов8|}}}{{{изменение доли голосов9|}}}| <tr><th>Сасӑсен пайӗн улшӑнӑвӗ</th> <td>{{{изменение доли голосов7|}}} </td><td> {{{изменение доли голосов8|}}} </td><td> {{{изменение доли голосов9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос1 дата|}}}{{{опрос2 дата|}}}{{{опрос3 дата|}}}{{{опрос4 дата|}}}{{{опрос5 дата|}}}| <tr><th colspan="4">Социологин тӗпчевлӗ пӗлӗмӗсем</th></td> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос1 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос1 ссылка|}}}|[{{{опрос1 ссылка}}} {{{опрос1 дата}}}]|{{{опрос1 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос1 за7|}}} </td><td> {{{опрос1 за8|}}} </td><td> {{{опрос1 за9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос2 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос2 ссылка|}}}|[{{{опрос2 ссылка}}} {{{опрос2 дата}}}]|{{{опрос2 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос2 за7|}}} </td><td> {{{опрос2 за8|}}} </td><td> {{{опрос2 за9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос3 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос3 ссылка|}}}|[{{{опрос3 ссылка}}} {{{опрос3 дата}}}]|{{{опрос3 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос3 за7|}}} </td><td> {{{опрос3 за8|}}} </td><td> {{{опрос3 за9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос4 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос4 ссылка|}}}|[{{{опрос4 ссылка}}} {{{опрос4 дата}}}]|{{{опрос4 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос4 за7|}}} </td><td> {{{опрос4 за8|}}} </td><td> {{{опрос4 за9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{опрос5 дата|}}}| <tr><th>{{#if:{{{опрос5 ссылка|}}}|[{{{опрос5 ссылка}}} {{{опрос5 дата}}}]|{{{опрос5 дата}}} }}</th> <td> {{{опрос5 за7|}}} </td><td> {{{опрос5 за8|}}} </td><td> {{{опрос5 за9|}}} </td></tr> }} {{#if:{{{прошлый результат7|}}}{{{прошлый результат8|}}}{{{прошлый результат9|}}}| <tr><th>Иртнӗ пӗтӗмлетӳ</th> <td>{{{прошлый результат7|}}} </td><td> {{{прошлый результат8|}}} </td><td> {{{прошлый результат9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{прошлое число мест7|}}}{{{прошлое число мест8|}}}{{{прошлое число мест9|}}}| <tr><th>Вырӑнсен иртнӗ хисепӗ</th> <td>{{{прошлое число мест7|}}} </td><td> {{{прошлое число мест8|}}} </td><td> {{{прошлое число мест9|}}} </td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{прочие кандидаты|}}}| <tr><td colspan="4"> <hr> </td></tr> <tr><th>Урӑх кандидатсем</th> <td colspan="3" style="text-align:left;">{{{прочие кандидаты}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{прочие партии|}}}| <tr><td colspan="4"> <hr> </td></tr> <tr><th>Урӑх партисем</th> <td colspan="3" style="text-align:left;">{{{прочие партии}}}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{карта|}}}| <tr><td colspan="4">[[Ӳкерчĕк:{{{карта}}}|center|{{{ширина карты|300px}}}|{{{альт. текст карты|}}}]] {{#if:{{{подпись карты|}}}|<br>{{{подпись карты}}} }}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{карта2|}}}| <tr><td colspan="4"> <hr> [[Ӳкерчĕк:{{{карта2}}}|center|{{{ширина карты2|300px}}}|{{{альт. текст карты2|}}}]] {{#if:{{{подпись карты2|}}}|<br>{{{подпись карты2}}} }}</td></tr> }} <!-- --> {{#if:{{{результат|}}}| <tr><td colspan="4"> <hr> </td></tr> <tr><th>Суйлавсен пӗтӗмлетӗвӗ</th> <td colspan="3" style="text-align:left;">{{{результат|}}}</td></th> }} <!-- --> </table><noinclude>{{doc}}</noinclude> 6u4sxkhx313p3ahnz91augql5j4w4a0 Сывлăха сыхласси 0 129572 873194 872501 2026-04-23T21:06:15Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873194 wikitext text/x-wiki [[File:Consultation des femmes et des bébés.jpg|thumb|Consultation des femmes et des bébés]] '''Сывлăха сыхласси''' — [[патшалăх]] туса тата/е йĕркелесе пыракан ĕç<ref>Академик РАМН [[Лисицын, Юрий Павлович|Ю. П. Лисицын]], http://www.medknigaservis.ru/uploaded_files/shop_images/page_examples/history_medisini.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120720204305/http://www.medknigaservis.ru/uploaded_files/shop_images/page_examples/history_medisini.pdf |date=2012-07-20 }}</ref>. Экономика теорийĕ енчен пăхсан — экономика сыпăкĕ пек те шутланать. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} [[Категори:Сывлăха сыхласси]] [[Категори:Сывлăх]] nqswx3790aw280zskzz3lis8vif6oug Умйăлалăхри ӳнер 0 129597 873204 872549 2026-04-24T06:41:24Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873204 wikitext text/x-wiki [[File:Altamira bisons.jpg|thumb|Altamira bisons]] '''Умйăлалăхри ӳнер''', çавăн пекех: историчченхи ÿнер. == Çавăн пекех == * [[Умйăлаллă пĕрлĕхле тытăм]] (Умйăлалăх). == Каçăсем == {{Навигаци}} * [http://antropogenez.ru/article/189/ Когда и как возникло искусство?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140222135522/http://antropogenez.ru/article/189/ |date=2014-02-22 }} — [[Шер, Яков Абрамович|Я. А. Шер]], Антропогенез.ru * [http://antropogenez.ru/article/592/ Проблема происхождения первобытного искусства и психофизиология]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140222135526/http://antropogenez.ru/article/592/ |date=2014-02-22 }} — [[Шер, Яков Абрамович|Я. А. Шер]], Антропогенез.ru * [http://antropogenez.ru/zveno-single/140/ Искусство верхнего палеолита]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140222135518/http://antropogenez.ru/zveno-single/140/ |date=2014-02-22 }} — [[Дробышевский, Станислав Владимирович|С. В. Дробышевский]], Антропогенез.ru * Лекция Татьяны Корневой {{YouTube|N6Rh20QjkRk|«Великий немой каменный век: язык тела в древности»}} {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:Ӳнер историйĕ]] [[Категори:Палеолит]] [[Категори:Петроглифсем]] 47v255lxak37qbgbe5vmj1v1xkyrney Тăван ен 0 129634 873195 872937 2026-04-23T21:28:21Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 4 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873195 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Тăван ен (пĕлтерĕшсем)}} :{{çавăн пекех|Атилĕх}} :{{çавăн пекех|Тăван çĕршыв}} [[Ӳкерчĕк:Apollimariy Vasnetsov Rodina 1886.jpg|thumb|right|300px|''Тăван ен'', [[Васнецов Аполлинарий Михайлович|Аполлинарий Васнецов]], 1886]] '''Тăван ен''' <!--(от ''[[род (генеалогия)|род]]'' и ''{{lang-orv|родъ}}--><ref>{{Фасмер|Родина}}</ref><ref>{{Фасмер|Род}}</ref>'') — çын çуралнă вырăн<ref>Справочный словарь орфографический, этимологический и толковый русского литературного языка / сост. под ред. [[Чудинов, Александр Николаевич|А. Н. Чудинова]]. СПб. : Тип. Исидора Гольдберга, 1901. С. 1286.</ref>, ÿссе çитĕннĕ ен, тăван çĕр, [[тăван çĕршыв]], Атилĕх<ref name="Ожегов">[http://ozhegov.info/slovar/?ex=Y&q=РОДИНА Родина] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200813003255/http://ozhegov.info/slovar/?ex=Y&q=%D0%A0%D0%9E%D0%94%D0%98%D0%9D%D0%90 |date=2020-08-13 }} // [[Словарь Ожегова|Толковый словарь русского языка Ожегова и Шведовой]].</ref>; çыннăн унăн элтешĕ пулса тăракан [[çĕршыв]]<ref>[https://glosum.ru/Значение-слова-Родина-в-словаре-Ефремовой Родина] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210206224456/https://glosum.ru/%D0%97%D0%BD%D0%B0%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5-%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%A0%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%B2-%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D0%B5-%D0%95%D1%84%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9 |date=2021-02-06 }} // Словарь [[Ефремова, Татьяна Фёдоровна|Ефремовой]].</ref>; [[индивид]]па [[пĕрлĕх]], [[элтеш]]пе [[патшалăх]], [[харкамлăх]]па централизциленĕ [[Идеологи|идеологилле]] тытăм хутшăнăвĕсен моделĕ<ref>''Соловьёва А. Н., Соловьёва Т. А.'' [http://journal-labirint.com/wp-content/uploads/2015/11/Soloviova_Soloviova.pdf Символика семьи в структуре социальных представлений россиян о Родине] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210127193755/http://journal-labirint.com/wp-content/uploads/2015/11/Soloviova_Soloviova.pdf |date=2021-01-27 }} // Лабиринт : Журнал социально-гуманитарных исследований. 2015. № 4. 113—125.</ref>; объект е пулăм çуралнă тĕл<ref name="Ожегов" />. == Çавăн пекех == {{навигаци}} * [[Кăк атилĕх|Кăк ен]] * [[Тăванлăх]] * [[Тăван-пĕтен]] * [[Тăван чĕлхе]] == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Тĕп литература == * ''Т. А. Чикаева'' [https://cyberleninka.ru/article/n/rodina-ili-otechestvo-razgranichenie-ponyatiy/pdf Родина или Отечество: разграничение понятий]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220506165040/https://cyberleninka.ru/article/n/rodina-ili-otechestvo-razgranichenie-ponyatiy/pdf |date=2022-05-06 }} // Вестник [[Ленинградский государственный университет имени А. С. Пушкина|ЛГУ им. Пушкина]], 2017, № 1, стр. 90-97. == Литература == * ''[[Андерсон, Бенедикт|Андерсон Б.]]'' [https://publications.hse.ru/pubs/share/folder/xj2zhag7ov/195147667.pdf Воображаемые сообщества. Размышления об истоках и распространении национализма]. — М.: [[Кучково поле (издательство)|Кучково поле]], 2016. — 416 с. * ''Артановский С. Н.'' Родина как культурно-исторический феномен // Вестник Санкт-Петербургского государственного университета культуры и искусств. — 2012. — № 2. — С. 11—15. * ''[[Гачев, Георгий Дмитриевич|Гачев Г. Д.]]'' Национальные образы мира. Общие вопросы: русский, болгарский, киргизский, грузинский, армянский. — М.: Советский писатель, 1988. — 445 с. * ''Зимовец Л. Г., Пушкарь А. И.'' Поиски духовности через постижение Родины в русской философии и литературе // Теория и практика общественного развития. — 2015. — № 10. — С. 171—173. * ''Лескинен М. В.'' [https://inslav.ru/images/stories/pdf/2006_Kultura_skvoz%27_prizmu_identichnosti.pdf#page=127 «Отечество» и «Родина» в российских учебниках географии последней трети XIX в. Конструирование территориальной идентичности] // Культура сквозь призму идентичности. — М.: [[Индрик (издательство)|Индрик]], 2006. — С. 126—152. * * [https://publications.hse.ru/pubs/share/folder/zzxcrqjoll/151400275.pdf Соотечественники и историческая родина: взаимные дискурсы и практики] / под ред. Н. Г. Галеткиной, К. В. Григоричева. — Иркутск: Изд-во [[Иркутский государственный университет|ИГУ]], 2014. — 247 c. * ''[[Струве, Пётр Бернгардович|Струве П. Б.]]'' Patriotica. Россия. Родина. Чужбина. — СПб.: Изд-во РХГИ, 2000. — 349 с. * ''[[Тишков, Валерий Александрович|Тишков В. А.]]'' Реквием по этносу: исследования по социально-культурной антропологии. — М. : [[Наука (издательство)|Наука]], 2003. — 544 с. * ''[[Федотов, Георгий Петрович|Федотов Г. П.]]'' Судьба и грехи России : в 2-х т. — СПб.: София, 1992. — Т. 2. — 348 с. * Murphy, Alexander B. 1989. [https://www.jstor.org/stable/215115 Territorial Policies in Multiethnic States] // Geographical Review. Vol. 79 (Oct., 1989), № 4. Taylor & Francis, Ltd. P. 410—421. * {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:Философи]] [[Категори:Википедия:Статьи к дополнению по источникам]] [[Категори:Социаллă философи ăнлавĕсем]] [[Категори:Этика ăнлавĕсем]] [[Категори:Национализм]] [[Категори:Этнологи]] p3xxx21zztsraynay190hvj39xp76fy Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ 0 129658 873192 873088 2026-04-23T19:53:48Z Max Tenche 25572 873192 wikitext text/x-wiki {{Парти2 |парти ячӗ=Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ |тӑван ячӗ=Fidesz – Magyar Polgári Szövetség |аббревиатура= |логотип=Flag_of_Fidesz_(Hungary).svg |лидер=[[Виктор Орбан]]<br/>[[Котиш Мате|Мате Кочиш]] (парламентри лидер) |йӗркелекен=[[Виктор Орбан]]<br/>[[Фодор Габор|Габор Фодор]]<br/>[[Кёвер Ласло|Ласло Кёвер]]<br/>[[Байкаи Иштван|Иштван Байкаи]]<br/>[[Байер Жольт|Жольт Байер]]<br/>[[Дойч Тамаш|Тамаш Дойч]]<br/>[[Немет Жольт|Жольт Немет]]<br/>[[Сайер Йожев|Йожев Сайер]] |йӗркеленӗ вӑхӑт={{Кӗске дата|1988|03|30}} |салатнӑ вӑхӑт= |штаб-хваттер= Visi Imre utca 6, 1089, [[Будапешт]] |идеологи= [[Христиан национализмӗ]]<ref name="christian">{{bulleted list|{{cite web|url=https://theloop.ecpr.eu/hungary-and-the-future-of-europe/|title=Hungary and the future of Europe|website=The Loop {{!}} [[European Consortium for Political Research]] {{!}} [[European Union]]|author=John Chin, Mirren Hibbert}}|{{cite web|url=https://theweek.com/world-news/hungary-election-global-right-orban-authoritarianism|title=Why Hungary’s elections matter to the global right|website=[[The Week]]|author=Rafi Schwartz|date=8 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.au.org/the-latest/articles/hungary-anti-lgbtq/|title=Christian Nationalists See Illiberal Hungary As A Model For America|website=[[Americans United for Separation of Church and State]]|author=Ethan Magistro|date=24 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.axios.com/2026/04/07/vance-hungary-election-orban-russia-ukraine|title=MAGA's global model faces existential test in Hungary|website=[[Axios (website)|Axios]]|author=Zachary Basu|date=6 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2013/feb/05/hungary-right-political-abyss|title=Hungary's rabid right is taking the country to a political abyss|website=[[The Guardian]]|author=Carl Rowlands|date=5 February 2013}}|{{cite web|url=https://balkaninsight.com/2024/12/16/abuse-in-the-catholic-church-is-this-hungarys-boston-moment/rd/|title=ABUSE IN THE CATHOLIC CHURCH: IS THIS HUNGARY’S ‘BOSTON’ MOMENT?|website=[[Balkan Insight]]|author=Alexander Faludy|date=16 December 2026}}}}</ref><br/>[[Иллиберализм]]<ref name="illiberal">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.journalofdemocracy.org/articles/explaining-eastern-europe-orbans-laboratory-of-illiberalism/|title=Explaining Eastern Europe: Orbán’s Laboratory of Illiberalism|website=[[Journal of Democracy]]|author=Péter KrekóZsolt Enyedi|date=July 2018}}|{{cite web|url=https://www.cfr.org/councilofcouncils/global-memo/the-battle-for-europes-soul/|title=The Battle for Europe’s Soul|website=[[Council on Foreign Relations]]|author=Steven Blockmans|date=28 May 2019}}|{{cite web|url=https://verfassungsblog.de/constitutional-complaint-as-orbans-tool/|title=Constitutional Complaint as Orbán’s Tool|website=[[Verfassungsblog]]|author=Viktor Z. Kazai|date=1 March 2022}}|{{cite web|url=https://www.cato.org/commentary/hungary-laboratory-illiberal-nationalism-results-are|title=Hungary Is a Laboratory for Illiberal Nationalism. The Results Are In.|website=[[Cato Institute]]|author=Johan Norberg|date=6 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/03/hungary-elections-viktor-orban-who-will-win|title=Hungary elections: what is at stake and who is likely to win?|website=[[The Guardian]]|author=Jon Henley|date=3 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.au.org/the-latest/articles/hungary-anti-lgbtq/|title=Christian Nationalists See Illiberal Hungary As A Model For America|website=[[Americans United for Separation of Church and State]]|author=Ethan Magistro|date=24 June 2021}}}}</ref><br/>[[Авторитаризм]]<ref name="authoritarian">{{bulleted list|{{cite web|url=https://theloop.ecpr.eu/digital-governance-and-the-good-digital-citizen-in-hungary/|title=Hungary and the future of Europe|website=The Loop {{!}} [[European Consortium for Political Research]] {{!}} [[European Union]]|author=Alíz Nagy}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2018/apr/06/hungary-democracy-britain-orban-brexit-deal|title=Hungary’s war on democracy is a war on democracy everywhere|website=[[The Guardian]]|author=Owen Jones|date=6 April 2018}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2013/feb/05/hungary-right-political-abyss|title=Hungary's rabid right is taking the country to a political abyss|website=[[The Guardian]]|author=Carl Rowlands|date=5 February 2013}}|{{cite web|url=https://corporateeurope.org/en/2019/05/authoritarian-right-hungary|website=Corporate Europe Observatory|title=Authoritarian right: Hungary|date=15 May 2019}}|{{cite web|url=https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20220909IPR40137/meps-hungary-can-no-longer-be-considered-a-full-democracy|website=[[European Parliament]]|title=MEPs: Hungary can no longer be considered a full democracy|date=15 September 2022}}}}</ref><br/>[[Национал-консерватизм]]<br/>[[Сылтӑм популизм]]<ref name="far-right1">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.politico.eu/article/viktor-orban-fidesz-form-new-far-right-alliance-austria-czech-republic|title=Orbán's Fidesz forming new far-right alliance with Austrian, Czech parties|website=[[Politico Europe]]|author=Marianne Gros|date=30 June 2024}}|{{cite web|url=https://www.france24.com/en/europe/20260408-how-orban-benefits-from-hungary-tailor-made-election-system|title=How Orban benefits from Hungary's tailor-made election system|website=[[France 24]]|author=Grégoire Sauvage|date=30 June 2024}}|{{cite book |last=Berberoglu |first=Berch |editor-last=Berberoglu |editor-first=Berch |date=23 September 2020 |chapter=Introduction: Crisis of Neoliberal Globalization and the Rise of Authoritarianism in the Early 21st Century |title=The Global Rise of Authoritarianism in the 21st Century: Crisis of Neoliberal Globalization and the Nationalist Response |edition=1st |location=New York and London |publisher=Routledge |page=10 |doi=10.4324/9780367854379 |isbn=978-0-367-85437-9 |quote=He points out that since gaining a two-thirds majority in the 2010 general elections, the formerly conservative and now far-right Fidesz–KDNP government led by Viktor Orbán has carried out a root-and-branch transformation of Hungarian society. |quote-page=10}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/03/hungary-elections-viktor-orban-who-will-win|title=Hungary elections: what is at stake and who is likely to win?|website=[[The Guardian]]|author=Jon Henley|date=3 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.npr.org/2026/04/05/nx-s1-5770205/will-hungarys-far-right-leader-viktor-orban-be-voted-out-of-power|title=Will Hungary's far-right leader Viktor Orban be voted out of power?|website=[[National Public Radio]]|author=Michael Levitt, Rob Schmitz, Sarah Robbins|date=5 April 2026}}}}</ref> |тӗнчпайташлӑх=[[Тӗнчери демократи пӗрлешӗвӗ]] (2000-2024)<br/>[[Центризм демократиллӗ интернационалӗ]] (2024-хальхи) |нацпайташлӑх=[[Фидес — ХДХП]] |пайташлӑх_ячӗ1=[[Европа политикӑллӑ партийӗ]] |пайташлӑх1=[[Европа халӑх партийӗ]] (2009-2024)<br/>[[Patriots.eu]] (2024-хальхи) |пайташлӑх_ячӗ2 =[[Европа парламентӗнчи политикӑллӑ ушкӑнсем|Европарламентри ушкӑн]] |пайташлӑх2=[[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ]] (2009-2024)<br/>[[Европӑшӑн патриотсем]] (2024-хальхи) |вырӑн_ячӗ1=[[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвӗ]] |вырӑн1={{пар/выр|53|199|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ2=[[Европа парламенчӗ]] |вырӑн2={{пар/выр|10|21|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ3=[[Венгрири округ канашӗсен ят-йышӗ|Округ пухӑвӗсем]] |вырӑн3={{пар/выр|227|381|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ4=[[Будапешт тӗп пухӑвӗ]] |вырӑн4= {{пар/выр|10|33|#ff6a00}} |тӗн= Католик чиркӗвӗ<ref name="catholic">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-57566696|title=Hungary's anti-gay law threatens programming of TV favourites|website=[[British Broadcasting Corporation]]|author=[[Nick Thorpe]]|date=23 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2026/10-april/news/world/hungarians-prepare-for-crucial-election|title=Hungarians prepare for crucial election|website=[[Church Times]]|author=Jonathan Luxmoore|date=10 April 2026}}|{{cite web|url=https://emerging-europe.com/hungarys-real-pedophilia-problem-has-nothing-to-do-with-gay-content/|title=Hungary's real pedophilia problem has nothing to do with 'gay content'|website=Emerging Europe|author=Jo Harper|date=25 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2019/jul/14/viktor-orban-budapest-hungary-christianity-with-a-twist|title=Orbán deploys Christianity with a twist to tighten grip in Hungary|website=[[The Guardian]]|author=Shaun Walker|date=14 July 2019}}|{{cite web|url=https://www.americamagazine.org/politics-society/2024/03/01/catholic-church-hungary-orban-lgbt-247393/|title=The Catholic Church in Hungary is deeply politicized—and shrinking|website=[[America (magazine)|America]]|author=Bridget Ryder|date=1 March 2024}}}}</ref> |йыш= |гимн= |парти сӑмахӗ= |пайӑр ҫынсем= |официаллӑ сайт=[http://www.fidesz.hu/ fidesz.hu] }} '''Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ''' ({{lang|hu|Fidesz – Magyar Polgári Szövetség}}, /{{IPA|ˈfidɛs ˈmɒɟɒr ˈpolɡaːri ˈsøvɛt͡ʃːeːɡ|}}/), кӗскерех '''Fidesz (Фидес)''' пек паллӑ ({{lang|hu|Fidesz}}, /{{IPA|ˈfidɛs|}}/) — [[Венгри]]ри [[христиан-национализм]]лӗ<ref name="christian"/>, питӗ сылтӑм<ref name="far-right1"/> политикӑллӑ [[парти]]. Унӑн лидерӗ [[Виктор Орбан]]. [[Католик чиркӗвӗ]] [[Фидес — ХДХП]] ертсе пырӑвӗнчен пулӑшу илет, ҫавӑнпа партипе чиркӳ питӗ ҫыхӑннӑ<ref name="catholic"/>. [[Авторитаризм|Авторитарлӑ]]<ref name="authoritarian"/> тата [[Иллиберализм|либераллӑ мар]] парти шутланать<ref name="illiberal"/>. [[1988|1988 ҫулта]] «Ҫамрӑк демократсен альянсӗ» ({{lang-hu|Fiatal Demokraták Szövetsége, FIDESZ}}) пек йӗркеленӗ. [[Марксизм-Ленинизм]] ерсте пырӑвне хирӗҫ сулахай-ценристлӗ либераллӑ юхӑмччӗ. [[1990|1990 ҫулта]] политикӑллӑ парти пек регистрациленӗ, ҫав вӑхӑтран парти лидерӗ [[Виктор Орбан]] пулса тӑнӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (1990)|1990 ҫулхи парламент суйлавӗ]] хыҫҫӑн парти [[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвне]] кӗнӗ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (1998)|1998 ҫулхи суйлав]] хыҫҫӑн парти сылтӑм-центристлӗ ертсе пыру туса хунӑ. [[2000-мӗш ҫулсем|2000-мӗш ҫулсен]] пуҫламӑшӗнче вӑл национализм шухӑшлӑхне йышӑннӑ тата коррупци хыркашӑвӗсене пула унӑн популярлӑхӗ ӳкнӗ. [[2002]]-[[2010|2010 ҫ]]. оппозицире пулнӑ, [[2006|2006 ҫултан]] вара [[Христианлӑ-демократиллӗ халӑх партийӗ]]пе (''KDNP'' е ''ХДХП'') коалици тунӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2010)|2010 ҫулхи суйлавра]] Фидес партийӗ питӗ ҫӗнтернӗ тата [[национал-консерватизм]] йышӑннӑран [[евроскептицизм]]пе сылтӑмрах пулса тӑнӑ. [[2011|2011 ҫулта]] ҫӗнӗ [[Венгри конституцийӗ|конституци]] йышӑннӑран Фидес влаҫӗ вӑйланнӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2014)|2014 ҫулхи суйлав]] хыҫҫӑн Патшалӑх пухӑвӗнчи нумайрахӑш сыхланӑ, [[Европӑри миграциллӗ кризис (2015)|миграциллӗ кризисе]] пула [[Иммиграцие хирӗҫӳ|антииммигрант шухӑшлӑхне]] усӑ курма пуҫланӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2022)|2022 ҫулхи парламент суйлавӗ]] хыҫҫӑн Патшалӑх пухӑвӗнчи 199 вырӑнсенчен парти 135 илнӗ. [[2000|2000 ҫултан]] Фидес кашни [[Венгри президенчӗ|президент кандидатурине]] суйлама пулӑшать. [[2000|2000 ҫулччен]] Фидес партийӗ [[Либераллӑ интернационал]]ӑн пайташӗ пулнӑ, анчах унтан [[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ|Европа халӑх партине]] пӗрлешнӗ. {{Тулли дата|2024|06|30}} [[Европӑшӑн патриотсем]] ушкӑнӗн пайташӗ<ref>{{Cite web|date=2024-06-30|title=Hungary's Orban announces plan to form new far-right bloc in EP|url=https://www.euronews.com/my-europe/2024/06/30/hungarys-orban-announces-new-far-right-bloc-for-the-european-parliament|access-date=2024-06-30|website=[[Euronews]]|language=en}}</ref>. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2026)|2026 ҫулхи суйлавра]] [[Мадьяр Петер|Петер Мадьярӑн]] [[Тиса (парти)|Тиса партийӗн]] вӑйлӑ хирӗҫӗвӗпе тӗл пулнӑ тата ӑна выляса янӑ. Суйлав пӗтӗмлетӗвӗсем [[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвӗнчи]] Фидесӗн нумайрахӑшӗн вӗҫленчӗ: 199 вырӑнтан Фидес 53 вырӑн илет, Тиса вара 140 вырӑн илет. == Суйлаври пӗтӗмлетӳсем == === Патшалӑх пухӑвӗ === [[File:Consecutive Fidesz SMCs.png|thumb|right|250px|1998, 2002 тата 2006 ҫ. Фидеспе FKGP (тус-парти, тӗттӗм хӗрлӗ-сарӑ) валли сасӑлакан суйлав округӗсем.]] {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! rowspan=2| Суйлав ! rowspan=2| Лидер ! colspan=2| Пӗр мандатлӑ округ ! colspan=2| Нумай мандатлӑ округ ! rowspan=2| Вырӑн ! rowspan=2| +/– ! rowspan=2| Пӗтӗмлетӳ |- ! Сасӑсем ! % ! Сасӑсем ! % |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1990)|1990]] | ''Коллективлӗ лидерлӗх'' | 235,611 | 4.75 (#6) | 439,448 | 8.95 (#5) | {{Composition bar|22|386|#ff6a00}} | ҫӗнӗ | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1994)|1994]] | rowspan="5" | [[Виктор Орбан]] | 416,143 | 7.70 (#5) | 379,295 | 7.02 (#6) | {{Composition bar|20|386|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1998)|1998]] | 1,161,520 | 25.99 (#2) | 1,263,563 | 28.18 (#2) | {{Composition bar|148|386|#ff6a00}} | {{increase}} 128 | {{yes2|Коалици}}<br/>{{small|(Фидес-FKgP-[[Венгр демократиллӗ форумӗ|ВДФ]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2002)|2002]] | 2,217,755 | 39.43 (#2) | 2,306,763 | 41.07 (#2) | {{Composition bar|164|386|#ff6a00}} | {{increase}} 16 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2006)|2006]] | 2,269,241 | 41.99 (#1) | 2,272,979 | 43.21 (#2) | {{Composition bar|141|386|#ff6a00}} | {{decrease}} 23 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2010)|2010]] | 2,732,965 | 53.43 (#1) | 2,706,292 | 52.73 (#1) | {{Composition bar|227|386|#ff6a00}} | {{increase}} 86 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! rowspan=2| Суйлав ! rowspan=2| Лидер ! colspan=2| Суйлав округӗ ! colspan=2| Парти ят-йышӗ ! rowspan=2| Вырӑн ! rowspan=2| +/– ! rowspan=2| Пӗтӗмлетӳ |- ! Сасӑсем ! % ! Сасӑсем ! % |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2014)|2014]] | rowspan="3" | [[Виктор Орбан]] | 2,165,342 | 44.11 (#1) | 2,264,780 | 44.87 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{decrease}} 110 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2018)|2018]] | 2,636,201 | 47.89 (#1) | 2,824,551 | 49.27 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{steady}} 0 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2022)|2022]] | 2,823,419 | 52.52 (#1) | 3,060,706 | 54.13 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{steady}} 0 | {{yes2|Абсолютлӑ нумарахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |} ===Европа парламенчӗ=== {| class=wikitable style="text-align:center;" |- ! Суйлав ! Ят-йыш лидерӗ ! Сасӑсем ! % ! Вырӑн ! +/− ! Европа парламентӗнчи ушкӑн |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2004)|2004]] | rowspan=2 | [[Шмитт Пал|Пал Шмитт]] | 1,457,750 | 47.40 (#1) | {{Composition bar|12|24|#ff6a00}} | ҫӗнӗ | [[Европа халӑх партийӗ - Европа демокрачӗсем|ЕХП-ЕД]] |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2009)|2009]] | 1,632,309 | 56.36 (#1) | {{Composition bar|13|22|#ff6a00}} | {{increase}} 1 | rowspan=3 | [[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ|ЕХП]]<br/>{{small|(2021-чен)}} |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2014)|2014]] | [[Пельцне Галль Ильдико|Ильдико Пельцне Галль]] | 1,193,991 | 51.48 (#1) | {{Composition bar|11|21|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 |- style="height:1.5em" ! rowspan=2 | [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2019)|2019]] | rowspan=2 | [[Трочаньи Ласло|Ласло Трочаньи]] | rowspan=2 | 1,824,220 | rowspan=2 | 52.56 (#1) | rowspan=2 | {{Composition bar|12|21|#ff6a00}} | rowspan=2 | {{increase}} 1 |- style="height:2em" | ''[[Non-Inscrits|NI]]''<br/>{{small|(2021-рен)}} |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2024)|2024]] | [[Дойч Тамаш|Тамаш Дойч]] | 2,048,211 | 44.82 (#1) | {{Composition bar|10|21|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 | [[Европӑшӑн патриотсем|ЕП]] |} == Ҫавӑн пек пӑхӑр == * [[Тиса (парти)]] * [[Фидес — ХДХП]] * [[Икӗ хӳреллӗ йытӑ партийӗ]] == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == * [http://www.fidesz.hu/ Fidesz – Hungarian Civic Union] Official website * [http://www.epp.eu/countryPg.asp?cid=12 Fidesz page on the website of the European People's Party] * [https://web.archive.org/web/20060310004229/http://www.fideszfrakcio.hu/index.php?CikkID=10909&FIDESZSESSID=d777505ada9e30c9dc3a785cfa89d5a8 Speech delivered by Mr Viktor Orban at the 17th Congress of Fidesz upon his election as president of Fidesz – Hungarian Civic Union, 17 May 2003] (from Google's cache) * [https://web.archive.org/web/20051129071015/http://www.fideszfrakcio.hu/index.php?CikkID=5350&FIDESZSESSID=3a4bab2f8242ecbeba363bf9fb8b1152 The History of Fidesz] (from Google's cache) * [https://web.archive.org/web/20070930185401/http://euronews.net/create_html.php?page=detail_info&article=383058&lng=1 Hungary's PM calls confidence vote] {{Тулаш каҫӑсем}} [[Категори:Венгрири политикӑллӑ партисем]] [[Категори:Политика партисем, алфавитпа]] aehl0vis7mpshlsw1aq7zs920o4di69 873193 873192 2026-04-23T19:56:50Z Max Tenche 25572 873193 wikitext text/x-wiki {{Парти2 |парти ячӗ=Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ |тӑван ячӗ=Fidesz – Magyar Polgári Szövetség |аббревиатура= |логотип=Flag_of_Fidesz_(Hungary).svg |лидер=[[Виктор Орбан]]<br/>[[Котиш Мате|Мате Кочиш]] (парламентри лидер) |йӗркелекен=[[Виктор Орбан]]<br/>[[Фодор Габор|Габор Фодор]]<br/>[[Кёвер Ласло|Ласло Кёвер]]<br/>[[Байкаи Иштван|Иштван Байкаи]]<br/>[[Байер Жольт|Жольт Байер]]<br/>[[Дойч Тамаш|Тамаш Дойч]]<br/>[[Немет Жольт|Жольт Немет]]<br/>[[Сайер Йожев|Йожев Сайер]] |йӗркеленӗ вӑхӑт={{Кӗске дата|1988|03|30}} |салатнӑ вӑхӑт= |штаб-хваттер= Visi Imre utca 6, 1089, [[Будапешт]] |идеологи= [[Христиан национализмӗ]]<ref name="christian">{{bulleted list|{{cite web|url=https://theloop.ecpr.eu/hungary-and-the-future-of-europe/|title=Hungary and the future of Europe|website=The Loop {{!}} [[European Consortium for Political Research]] {{!}} [[European Union]]|author=John Chin, Mirren Hibbert}}|{{cite web|url=https://theweek.com/world-news/hungary-election-global-right-orban-authoritarianism|title=Why Hungary’s elections matter to the global right|website=[[The Week]]|author=Rafi Schwartz|date=8 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.au.org/the-latest/articles/hungary-anti-lgbtq/|title=Christian Nationalists See Illiberal Hungary As A Model For America|website=[[Americans United for Separation of Church and State]]|author=Ethan Magistro|date=24 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.axios.com/2026/04/07/vance-hungary-election-orban-russia-ukraine|title=MAGA's global model faces existential test in Hungary|website=[[Axios (website)|Axios]]|author=Zachary Basu|date=6 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2013/feb/05/hungary-right-political-abyss|title=Hungary's rabid right is taking the country to a political abyss|website=[[The Guardian]]|author=Carl Rowlands|date=5 February 2013}}|{{cite web|url=https://balkaninsight.com/2024/12/16/abuse-in-the-catholic-church-is-this-hungarys-boston-moment/rd/|title=ABUSE IN THE CATHOLIC CHURCH: IS THIS HUNGARY’S ‘BOSTON’ MOMENT?|website=[[Balkan Insight]]|author=Alexander Faludy|date=16 December 2026}}}}</ref><br/>[[Иллиберализм]]<ref name="illiberal">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.journalofdemocracy.org/articles/explaining-eastern-europe-orbans-laboratory-of-illiberalism/|title=Explaining Eastern Europe: Orbán’s Laboratory of Illiberalism|website=[[Journal of Democracy]]|author=Péter KrekóZsolt Enyedi|date=July 2018}}|{{cite web|url=https://www.cfr.org/councilofcouncils/global-memo/the-battle-for-europes-soul/|title=The Battle for Europe’s Soul|website=[[Council on Foreign Relations]]|author=Steven Blockmans|date=28 May 2019}}|{{cite web|url=https://verfassungsblog.de/constitutional-complaint-as-orbans-tool/|title=Constitutional Complaint as Orbán’s Tool|website=[[Verfassungsblog]]|author=Viktor Z. Kazai|date=1 March 2022}}|{{cite web|url=https://www.cato.org/commentary/hungary-laboratory-illiberal-nationalism-results-are|title=Hungary Is a Laboratory for Illiberal Nationalism. The Results Are In.|website=[[Cato Institute]]|author=Johan Norberg|date=6 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/03/hungary-elections-viktor-orban-who-will-win|title=Hungary elections: what is at stake and who is likely to win?|website=[[The Guardian]]|author=Jon Henley|date=3 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.au.org/the-latest/articles/hungary-anti-lgbtq/|title=Christian Nationalists See Illiberal Hungary As A Model For America|website=[[Americans United for Separation of Church and State]]|author=Ethan Magistro|date=24 June 2021}}}}</ref><br/>[[Авторитаризм]]<ref name="authoritarian">{{bulleted list|{{cite web|url=https://theloop.ecpr.eu/digital-governance-and-the-good-digital-citizen-in-hungary/|title=Hungary and the future of Europe|website=The Loop {{!}} [[European Consortium for Political Research]] {{!}} [[European Union]]|author=Alíz Nagy}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2018/apr/06/hungary-democracy-britain-orban-brexit-deal|title=Hungary’s war on democracy is a war on democracy everywhere|website=[[The Guardian]]|author=Owen Jones|date=6 April 2018}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2013/feb/05/hungary-right-political-abyss|title=Hungary's rabid right is taking the country to a political abyss|website=[[The Guardian]]|author=Carl Rowlands|date=5 February 2013}}|{{cite web|url=https://corporateeurope.org/en/2019/05/authoritarian-right-hungary|website=Corporate Europe Observatory|title=Authoritarian right: Hungary|date=15 May 2019}}|{{cite web|url=https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20220909IPR40137/meps-hungary-can-no-longer-be-considered-a-full-democracy|website=[[European Parliament]]|title=MEPs: Hungary can no longer be considered a full democracy|date=15 September 2022}}}}</ref><br/>[[Национал-консерватизм]]<br/>[[Сылтӑм популизм]]<ref name="far-right1">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.politico.eu/article/viktor-orban-fidesz-form-new-far-right-alliance-austria-czech-republic|title=Orbán's Fidesz forming new far-right alliance with Austrian, Czech parties|website=[[Politico Europe]]|author=Marianne Gros|date=30 June 2024}}|{{cite web|url=https://www.france24.com/en/europe/20260408-how-orban-benefits-from-hungary-tailor-made-election-system|title=How Orban benefits from Hungary's tailor-made election system|website=[[France 24]]|author=Grégoire Sauvage|date=30 June 2024}}|{{cite book |last=Berberoglu |first=Berch |editor-last=Berberoglu |editor-first=Berch |date=23 September 2020 |chapter=Introduction: Crisis of Neoliberal Globalization and the Rise of Authoritarianism in the Early 21st Century |title=The Global Rise of Authoritarianism in the 21st Century: Crisis of Neoliberal Globalization and the Nationalist Response |edition=1st |location=New York and London |publisher=Routledge |page=10 |doi=10.4324/9780367854379 |isbn=978-0-367-85437-9 |quote=He points out that since gaining a two-thirds majority in the 2010 general elections, the formerly conservative and now far-right Fidesz–KDNP government led by Viktor Orbán has carried out a root-and-branch transformation of Hungarian society. |quote-page=10}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/03/hungary-elections-viktor-orban-who-will-win|title=Hungary elections: what is at stake and who is likely to win?|website=[[The Guardian]]|author=Jon Henley|date=3 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.npr.org/2026/04/05/nx-s1-5770205/will-hungarys-far-right-leader-viktor-orban-be-voted-out-of-power|title=Will Hungary's far-right leader Viktor Orban be voted out of power?|website=[[National Public Radio]]|author=Michael Levitt, Rob Schmitz, Sarah Robbins|date=5 April 2026}}}}</ref> |тӗнчпайташлӑх=[[Тӗнчери демократи пӗрлешӗвӗ]] (2000-2024)<br/>[[Центризм демократиллӗ интернационалӗ]] (2024-хальхи) |нацпайташлӑх=[[Фидес — ХДХП]] |пайташлӑх_ячӗ1=[[Европа политикӑллӑ партийӗ]] |пайташлӑх1=[[Европа халӑх партийӗ]] (2009-2024)<br/>[[Patriots.eu]] (2024-хальхи) |пайташлӑх_ячӗ2 =[[Европа парламентӗнчи политикӑллӑ ушкӑнсем|Европарламентри ушкӑн]] |пайташлӑх2=[[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ]] (2009-2024)<br/>[[Европӑшӑн патриотсем]] (2024-хальхи) |вырӑн_ячӗ1=[[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвӗ]] |вырӑн1={{пар/выр|53|199|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ2=[[Европа парламенчӗ]] |вырӑн2={{пар/выр|10|21|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ3=[[Венгрири округ канашӗсен ят-йышӗ|Округ пухӑвӗсем]] |вырӑн3={{пар/выр|227|381|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ4=[[Будапешт тӗп пухӑвӗ]] |вырӑн4= {{пар/выр|10|33|#ff6a00}} |тӗн= Католик чиркӗвӗ<ref name="catholic">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-57566696|title=Hungary's anti-gay law threatens programming of TV favourites|website=[[British Broadcasting Corporation]]|author=[[Nick Thorpe]]|date=23 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2026/10-april/news/world/hungarians-prepare-for-crucial-election|title=Hungarians prepare for crucial election|website=[[Church Times]]|author=Jonathan Luxmoore|date=10 April 2026}}|{{cite web|url=https://emerging-europe.com/hungarys-real-pedophilia-problem-has-nothing-to-do-with-gay-content/|title=Hungary's real pedophilia problem has nothing to do with 'gay content'|website=Emerging Europe|author=Jo Harper|date=25 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2019/jul/14/viktor-orban-budapest-hungary-christianity-with-a-twist|title=Orbán deploys Christianity with a twist to tighten grip in Hungary|website=[[The Guardian]]|author=Shaun Walker|date=14 July 2019}}|{{cite web|url=https://www.americamagazine.org/politics-society/2024/03/01/catholic-church-hungary-orban-lgbt-247393/|title=The Catholic Church in Hungary is deeply politicized—and shrinking|website=[[America (magazine)|America]]|author=Bridget Ryder|date=1 March 2024}}}}</ref> |йыш= |гимн= |парти сӑмахӗ= |пайӑр ҫынсем= |официаллӑ сайт=[http://www.fidesz.hu/ fidesz.hu] }} '''Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ''' ({{lang-hu|Fidesz – Magyar Polgári Szövetség}}, /{{IPA|ˈfidɛs ˈmɒɟɒr ˈpolɡaːri ˈsøvɛt͡ʃːeːɡ|}}/), кӗскерех '''Fidesz (Фидес)''' пек паллӑ ({{lang-hu|Fidesz}}, /{{IPA|ˈfidɛs|}}/) — [[Венгри]]ри [[христиан-национализм]]лӗ<ref name="christian"/>, питӗ сылтӑм<ref name="far-right1"/> политикӑллӑ [[парти]]. Унӑн лидерӗ [[Виктор Орбан]]. [[Католик чиркӗвӗ]] [[Фидес — ХДХП]] ертсе пырӑвӗнчен пулӑшу илет, ҫавӑнпа партипе чиркӳ питӗ ҫыхӑннӑ<ref name="catholic"/>. [[Авторитаризм|Авторитарлӑ]]<ref name="authoritarian"/> тата [[Иллиберализм|либераллӑ мар]] парти шутланать<ref name="illiberal"/>. [[1988|1988 ҫулта]] «Ҫамрӑк демократсен альянсӗ» ({{lang-hu|Fiatal Demokraták Szövetsége, FIDESZ}}) пек йӗркеленӗ. [[Марксизм-Ленинизм]] ерсте пырӑвне хирӗҫ сулахай-ценризм либераллӑ юхӑмччӗ. [[1990|1990 ҫулта]] политикӑллӑ парти пек регистрациленӗ, ҫав вӑхӑтран парти лидерӗ [[Виктор Орбан]] пулса тӑнӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (1990)|1990 ҫулхи парламент суйлавӗ]] хыҫҫӑн парти [[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвне]] кӗнӗ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (1998)|1998 ҫулхи суйлав]] хыҫҫӑн парти сылтӑм-центризм ертсе пырӑвӗ туса хунӑ. [[2000-мӗш ҫулсем|2000-мӗш ҫулсен]] пуҫламӑшӗнче вӑл национализм шухӑшлӑхне йышӑннӑ тата коррупци хыркашӑвӗсене пула унӑн популярлӑхӗ ӳкнӗ. [[2002]]-[[2010|2010 ҫ]]. оппозицире пулнӑ, [[2006|2006 ҫултан]] вара [[Христианлӑ-демократиллӗ халӑх партийӗ]]пе (''KDNP'' е ''ХДХП'') коалици тунӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2010)|2010 ҫулхи суйлавра]] Фидес партийӗ питӗ ҫӗнтернӗ тата [[национал-консерватизм]] йышӑннӑран [[евроскептицизм]]пе сылтӑмрах пулса тӑнӑ. [[2011|2011 ҫулта]] ҫӗнӗ [[Венгри конституцийӗ|конституци]] йышӑннӑран Фидес влаҫӗ вӑйланнӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2014)|2014 ҫулхи суйлав]] хыҫҫӑн Патшалӑх пухӑвӗнчи нумайрахӑш сыхланӑ, [[Европӑри миграциллӗ кризис (2015)|миграциллӗ кризисе]] пула [[Иммиграцие хирӗҫӳ|антииммигрант шухӑшлӑхне]] усӑ курма пуҫланӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2022)|2022 ҫулхи парламент суйлавӗ]] хыҫҫӑн Патшалӑх пухӑвӗнчи 199 вырӑнсенчен парти 135 илнӗ. [[2000|2000 ҫултан]] Фидес кашни [[Венгри президенчӗ|президент кандидатурине]] суйлама пулӑшать. [[2000|2000 ҫулччен]] Фидес партийӗ [[Либераллӑ интернационал]]ӑн пайташӗ пулнӑ, анчах унтан [[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ|Европа халӑх партине]] пӗрлешнӗ. {{Тулли дата|2024|06|30}} [[Европӑшӑн патриотсем]] ушкӑнӗн пайташӗ<ref>{{Cite web|date=2024-06-30|title=Hungary's Orban announces plan to form new far-right bloc in EP|url=https://www.euronews.com/my-europe/2024/06/30/hungarys-orban-announces-new-far-right-bloc-for-the-european-parliament|access-date=2024-06-30|website=[[Euronews]]|language=en}}</ref>. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2026)|2026 ҫулхи суйлавра]] [[Мадьяр Петер|Петер Мадьярӑн]] [[Тиса (парти)|Тиса партийӗн]] вӑйлӑ хирӗҫӗвӗпе тӗл пулнӑ тата ӑна выляса янӑ. Суйлав пӗтӗмлетӗвӗсем [[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвӗнчи]] Фидесӗн нумайрахӑшӗн вӗҫленчӗ: 199 вырӑнтан Фидес 53 вырӑн илет, Тиса вара 140 вырӑн илет. == Суйлаври пӗтӗмлетӳсем == === Патшалӑх пухӑвӗ === [[File:Consecutive Fidesz SMCs.png|thumb|right|250px|1998, 2002 тата 2006 ҫ. Фидеспе FKGP (тус-парти, тӗттӗм хӗрлӗ-сарӑ) валли сасӑлакан суйлав округӗсем.]] {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! rowspan=2| Суйлав ! rowspan=2| Лидер ! colspan=2| Пӗр мандатлӑ округ ! colspan=2| Нумай мандатлӑ округ ! rowspan=2| Вырӑн ! rowspan=2| +/– ! rowspan=2| Пӗтӗмлетӳ |- ! Сасӑсем ! % ! Сасӑсем ! % |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1990)|1990]] | ''Коллективлӗ лидерлӗх'' | 235,611 | 4.75 (#6) | 439,448 | 8.95 (#5) | {{Composition bar|22|386|#ff6a00}} | ҫӗнӗ | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1994)|1994]] | rowspan="5" | [[Виктор Орбан]] | 416,143 | 7.70 (#5) | 379,295 | 7.02 (#6) | {{Composition bar|20|386|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1998)|1998]] | 1,161,520 | 25.99 (#2) | 1,263,563 | 28.18 (#2) | {{Composition bar|148|386|#ff6a00}} | {{increase}} 128 | {{yes2|Коалици}}<br/>{{small|(Фидес-FKgP-[[Венгр демократиллӗ форумӗ|ВДФ]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2002)|2002]] | 2,217,755 | 39.43 (#2) | 2,306,763 | 41.07 (#2) | {{Composition bar|164|386|#ff6a00}} | {{increase}} 16 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2006)|2006]] | 2,269,241 | 41.99 (#1) | 2,272,979 | 43.21 (#2) | {{Composition bar|141|386|#ff6a00}} | {{decrease}} 23 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2010)|2010]] | 2,732,965 | 53.43 (#1) | 2,706,292 | 52.73 (#1) | {{Composition bar|227|386|#ff6a00}} | {{increase}} 86 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! rowspan=2| Суйлав ! rowspan=2| Лидер ! colspan=2| Суйлав округӗ ! colspan=2| Парти ят-йышӗ ! rowspan=2| Вырӑн ! rowspan=2| +/– ! rowspan=2| Пӗтӗмлетӳ |- ! Сасӑсем ! % ! Сасӑсем ! % |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2014)|2014]] | rowspan="3" | [[Виктор Орбан]] | 2,165,342 | 44.11 (#1) | 2,264,780 | 44.87 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{decrease}} 110 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2018)|2018]] | 2,636,201 | 47.89 (#1) | 2,824,551 | 49.27 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{steady}} 0 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2022)|2022]] | 2,823,419 | 52.52 (#1) | 3,060,706 | 54.13 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{steady}} 0 | {{yes2|Абсолютлӑ нумарахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |} ===Европа парламенчӗ=== {| class=wikitable style="text-align:center;" |- ! Суйлав ! Ят-йыш лидерӗ ! Сасӑсем ! % ! Вырӑн ! +/− ! Европа парламентӗнчи ушкӑн |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2004)|2004]] | rowspan=2 | [[Шмитт Пал|Пал Шмитт]] | 1,457,750 | 47.40 (#1) | {{Composition bar|12|24|#ff6a00}} | ҫӗнӗ | [[Европа халӑх партийӗ - Европа демокрачӗсем|ЕХП-ЕД]] |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2009)|2009]] | 1,632,309 | 56.36 (#1) | {{Composition bar|13|22|#ff6a00}} | {{increase}} 1 | rowspan=3 | [[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ|ЕХП]]<br/>{{small|(2021-чен)}} |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2014)|2014]] | [[Пельцне Галль Ильдико|Ильдико Пельцне Галль]] | 1,193,991 | 51.48 (#1) | {{Composition bar|11|21|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 |- style="height:1.5em" ! rowspan=2 | [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2019)|2019]] | rowspan=2 | [[Трочаньи Ласло|Ласло Трочаньи]] | rowspan=2 | 1,824,220 | rowspan=2 | 52.56 (#1) | rowspan=2 | {{Composition bar|12|21|#ff6a00}} | rowspan=2 | {{increase}} 1 |- style="height:2em" | ''[[Non-Inscrits|NI]]''<br/>{{small|(2021-рен)}} |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2024)|2024]] | [[Дойч Тамаш|Тамаш Дойч]] | 2,048,211 | 44.82 (#1) | {{Composition bar|10|21|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 | [[Европӑшӑн патриотсем|ЕП]] |} == Ҫавӑн пек пӑхӑр == * [[Тиса (парти)]] * [[Фидес — ХДХП]] * [[Икӗ хӳреллӗ йытӑ партийӗ]] == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == * [http://www.fidesz.hu/ Fidesz – Hungarian Civic Union] Official website * [http://www.epp.eu/countryPg.asp?cid=12 Fidesz page on the website of the European People's Party] * [https://web.archive.org/web/20060310004229/http://www.fideszfrakcio.hu/index.php?CikkID=10909&FIDESZSESSID=d777505ada9e30c9dc3a785cfa89d5a8 Speech delivered by Mr Viktor Orban at the 17th Congress of Fidesz upon his election as president of Fidesz – Hungarian Civic Union, 17 May 2003] (from Google's cache) * [https://web.archive.org/web/20051129071015/http://www.fideszfrakcio.hu/index.php?CikkID=5350&FIDESZSESSID=3a4bab2f8242ecbeba363bf9fb8b1152 The History of Fidesz] (from Google's cache) * [https://web.archive.org/web/20070930185401/http://euronews.net/create_html.php?page=detail_info&article=383058&lng=1 Hungary's PM calls confidence vote] {{Тулаш каҫӑсем}} [[Категори:Венгрири политикӑллӑ партисем]] [[Категори:Политика партисем, алфавитпа]] ahobcp6bdzpkfou577po07z59ucng78 873208 873193 2026-04-24T08:53:53Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873208 wikitext text/x-wiki {{Парти2 |парти ячӗ=Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ |тӑван ячӗ=Fidesz – Magyar Polgári Szövetség |аббревиатура= |логотип=Flag_of_Fidesz_(Hungary).svg |лидер=[[Виктор Орбан]]<br/>[[Котиш Мате|Мате Кочиш]] (парламентри лидер) |йӗркелекен=[[Виктор Орбан]]<br/>[[Фодор Габор|Габор Фодор]]<br/>[[Кёвер Ласло|Ласло Кёвер]]<br/>[[Байкаи Иштван|Иштван Байкаи]]<br/>[[Байер Жольт|Жольт Байер]]<br/>[[Дойч Тамаш|Тамаш Дойч]]<br/>[[Немет Жольт|Жольт Немет]]<br/>[[Сайер Йожев|Йожев Сайер]] |йӗркеленӗ вӑхӑт={{Кӗске дата|1988|03|30}} |салатнӑ вӑхӑт= |штаб-хваттер= Visi Imre utca 6, 1089, [[Будапешт]] |идеологи= [[Христиан национализмӗ]]<ref name="christian">{{bulleted list|{{cite web|url=https://theloop.ecpr.eu/hungary-and-the-future-of-europe/|title=Hungary and the future of Europe|website=The Loop {{!}} [[European Consortium for Political Research]] {{!}} [[European Union]]|author=John Chin, Mirren Hibbert}}|{{cite web|url=https://theweek.com/world-news/hungary-election-global-right-orban-authoritarianism|title=Why Hungary’s elections matter to the global right|website=[[The Week]]|author=Rafi Schwartz|date=8 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.au.org/the-latest/articles/hungary-anti-lgbtq/|title=Christian Nationalists See Illiberal Hungary As A Model For America|website=[[Americans United for Separation of Church and State]]|author=Ethan Magistro|date=24 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.axios.com/2026/04/07/vance-hungary-election-orban-russia-ukraine|title=MAGA's global model faces existential test in Hungary|website=[[Axios (website)|Axios]]|author=Zachary Basu|date=6 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2013/feb/05/hungary-right-political-abyss|title=Hungary's rabid right is taking the country to a political abyss|website=[[The Guardian]]|author=Carl Rowlands|date=5 February 2013}}|{{cite web|url=https://balkaninsight.com/2024/12/16/abuse-in-the-catholic-church-is-this-hungarys-boston-moment/rd/|title=ABUSE IN THE CATHOLIC CHURCH: IS THIS HUNGARY’S ‘BOSTON’ MOMENT?|website=[[Balkan Insight]]|author=Alexander Faludy|date=16 December 2026}}}}</ref><br/>[[Иллиберализм]]<ref name="illiberal">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.journalofdemocracy.org/articles/explaining-eastern-europe-orbans-laboratory-of-illiberalism/|title=Explaining Eastern Europe: Orbán’s Laboratory of Illiberalism|website=[[Journal of Democracy]]|author=Péter KrekóZsolt Enyedi|date=July 2018}}|{{cite web|url=https://www.cfr.org/councilofcouncils/global-memo/the-battle-for-europes-soul/|title=The Battle for Europe’s Soul|website=[[Council on Foreign Relations]]|author=Steven Blockmans|date=28 May 2019}}|{{cite web|url=https://verfassungsblog.de/constitutional-complaint-as-orbans-tool/|title=Constitutional Complaint as Orbán’s Tool|website=[[Verfassungsblog]]|author=Viktor Z. Kazai|date=1 March 2022}}|{{cite web|url=https://www.cato.org/commentary/hungary-laboratory-illiberal-nationalism-results-are|title=Hungary Is a Laboratory for Illiberal Nationalism. The Results Are In.|website=[[Cato Institute]]|author=Johan Norberg|date=6 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/03/hungary-elections-viktor-orban-who-will-win|title=Hungary elections: what is at stake and who is likely to win?|website=[[The Guardian]]|author=Jon Henley|date=3 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.au.org/the-latest/articles/hungary-anti-lgbtq/|title=Christian Nationalists See Illiberal Hungary As A Model For America|website=[[Americans United for Separation of Church and State]]|author=Ethan Magistro|date=24 June 2021}}}}</ref><br/>[[Авторитаризм]]<ref name="authoritarian">{{bulleted list|{{cite web|url=https://theloop.ecpr.eu/digital-governance-and-the-good-digital-citizen-in-hungary/|title=Hungary and the future of Europe|website=The Loop {{!}} [[European Consortium for Political Research]] {{!}} [[European Union]]|author=Alíz Nagy}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2018/apr/06/hungary-democracy-britain-orban-brexit-deal|title=Hungary’s war on democracy is a war on democracy everywhere|website=[[The Guardian]]|author=Owen Jones|date=6 April 2018}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/commentisfree/2013/feb/05/hungary-right-political-abyss|title=Hungary's rabid right is taking the country to a political abyss|website=[[The Guardian]]|author=Carl Rowlands|date=5 February 2013}}|{{cite web|url=https://corporateeurope.org/en/2019/05/authoritarian-right-hungary|website=Corporate Europe Observatory|title=Authoritarian right: Hungary|date=15 May 2019}}|{{cite web|url=https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20220909IPR40137/meps-hungary-can-no-longer-be-considered-a-full-democracy|website=[[European Parliament]]|title=MEPs: Hungary can no longer be considered a full democracy|date=15 September 2022}}}}</ref><br/>[[Национал-консерватизм]]<br/>[[Сылтӑм популизм]]<ref name="far-right1">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.politico.eu/article/viktor-orban-fidesz-form-new-far-right-alliance-austria-czech-republic|title=Orbán's Fidesz forming new far-right alliance with Austrian, Czech parties|website=[[Politico Europe]]|author=Marianne Gros|date=30 June 2024}}|{{cite web|url=https://www.france24.com/en/europe/20260408-how-orban-benefits-from-hungary-tailor-made-election-system|title=How Orban benefits from Hungary's tailor-made election system|website=[[France 24]]|author=Grégoire Sauvage|date=30 June 2024}}|{{cite book |last=Berberoglu |first=Berch |editor-last=Berberoglu |editor-first=Berch |date=23 September 2020 |chapter=Introduction: Crisis of Neoliberal Globalization and the Rise of Authoritarianism in the Early 21st Century |title=The Global Rise of Authoritarianism in the 21st Century: Crisis of Neoliberal Globalization and the Nationalist Response |edition=1st |location=New York and London |publisher=Routledge |page=10 |doi=10.4324/9780367854379 |isbn=978-0-367-85437-9 |quote=He points out that since gaining a two-thirds majority in the 2010 general elections, the formerly conservative and now far-right Fidesz–KDNP government led by Viktor Orbán has carried out a root-and-branch transformation of Hungarian society. |quote-page=10}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/03/hungary-elections-viktor-orban-who-will-win|title=Hungary elections: what is at stake and who is likely to win?|website=[[The Guardian]]|author=Jon Henley|date=3 April 2026}}|{{cite web|url=https://www.npr.org/2026/04/05/nx-s1-5770205/will-hungarys-far-right-leader-viktor-orban-be-voted-out-of-power|title=Will Hungary's far-right leader Viktor Orban be voted out of power?|website=[[National Public Radio]]|author=Michael Levitt, Rob Schmitz, Sarah Robbins|date=5 April 2026}}}}</ref> |тӗнчпайташлӑх=[[Тӗнчери демократи пӗрлешӗвӗ]] (2000-2024)<br/>[[Центризм демократиллӗ интернационалӗ]] (2024-хальхи) |нацпайташлӑх=[[Фидес — ХДХП]] |пайташлӑх_ячӗ1=[[Европа политикӑллӑ партийӗ]] |пайташлӑх1=[[Европа халӑх партийӗ]] (2009-2024)<br/>[[Patriots.eu]] (2024-хальхи) |пайташлӑх_ячӗ2 =[[Европа парламентӗнчи политикӑллӑ ушкӑнсем|Европарламентри ушкӑн]] |пайташлӑх2=[[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ]] (2009-2024)<br/>[[Европӑшӑн патриотсем]] (2024-хальхи) |вырӑн_ячӗ1=[[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвӗ]] |вырӑн1={{пар/выр|53|199|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ2=[[Европа парламенчӗ]] |вырӑн2={{пар/выр|10|21|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ3=[[Венгрири округ канашӗсен ят-йышӗ|Округ пухӑвӗсем]] |вырӑн3={{пар/выр|227|381|#ff6a00}} |вырӑн_ячӗ4=[[Будапешт тӗп пухӑвӗ]] |вырӑн4= {{пар/выр|10|33|#ff6a00}} |тӗн= Католик чиркӗвӗ<ref name="catholic">{{bulleted list|{{cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-europe-57566696|title=Hungary's anti-gay law threatens programming of TV favourites|website=[[British Broadcasting Corporation]]|author=[[Nick Thorpe]]|date=23 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2026/10-april/news/world/hungarians-prepare-for-crucial-election|title=Hungarians prepare for crucial election|website=[[Church Times]]|author=Jonathan Luxmoore|date=10 April 2026}}|{{cite web|url=https://emerging-europe.com/hungarys-real-pedophilia-problem-has-nothing-to-do-with-gay-content/|title=Hungary's real pedophilia problem has nothing to do with 'gay content'|website=Emerging Europe|author=Jo Harper|date=25 June 2021}}|{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2019/jul/14/viktor-orban-budapest-hungary-christianity-with-a-twist|title=Orbán deploys Christianity with a twist to tighten grip in Hungary|website=[[The Guardian]]|author=Shaun Walker|date=14 July 2019}}|{{cite web|url=https://www.americamagazine.org/politics-society/2024/03/01/catholic-church-hungary-orban-lgbt-247393/|title=The Catholic Church in Hungary is deeply politicized—and shrinking|website=[[America (magazine)|America]]|author=Bridget Ryder|date=1 March 2024}}}}</ref> |йыш= |гимн= |парти сӑмахӗ= |пайӑр ҫынсем= |официаллӑ сайт=[http://www.fidesz.hu/ fidesz.hu] }} '''Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ''' ({{lang-hu|Fidesz – Magyar Polgári Szövetség}}, /{{IPA|ˈfidɛs ˈmɒɟɒr ˈpolɡaːri ˈsøvɛt͡ʃːeːɡ|}}/), кӗскерех '''Fidesz (Фидес)''' пек паллӑ ({{lang-hu|Fidesz}}, /{{IPA|ˈfidɛs|}}/) — [[Венгри]]ри [[христиан-национализм]]лӗ<ref name="christian"/>, питӗ сылтӑм<ref name="far-right1"/> политикӑллӑ [[парти]]. Унӑн лидерӗ [[Виктор Орбан]]. [[Католик чиркӗвӗ]] [[Фидес — ХДХП]] ертсе пырӑвӗнчен пулӑшу илет, ҫавӑнпа партипе чиркӳ питӗ ҫыхӑннӑ<ref name="catholic"/>. [[Авторитаризм|Авторитарлӑ]]<ref name="authoritarian"/> тата [[Иллиберализм|либераллӑ мар]] парти шутланать<ref name="illiberal"/>. [[1988|1988 ҫулта]] «Ҫамрӑк демократсен альянсӗ» ({{lang-hu|Fiatal Demokraták Szövetsége, FIDESZ}}) пек йӗркеленӗ. [[Марксизм-Ленинизм]] ерсте пырӑвне хирӗҫ сулахай-ценризм либераллӑ юхӑмччӗ. [[1990|1990 ҫулта]] политикӑллӑ парти пек регистрациленӗ, ҫав вӑхӑтран парти лидерӗ [[Виктор Орбан]] пулса тӑнӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (1990)|1990 ҫулхи парламент суйлавӗ]] хыҫҫӑн парти [[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвне]] кӗнӗ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (1998)|1998 ҫулхи суйлав]] хыҫҫӑн парти сылтӑм-центризм ертсе пырӑвӗ туса хунӑ. [[2000-мӗш ҫулсем|2000-мӗш ҫулсен]] пуҫламӑшӗнче вӑл национализм шухӑшлӑхне йышӑннӑ тата коррупци хыркашӑвӗсене пула унӑн популярлӑхӗ ӳкнӗ. [[2002]]-[[2010|2010 ҫ]]. оппозицире пулнӑ, [[2006|2006 ҫултан]] вара [[Христианлӑ-демократиллӗ халӑх партийӗ]]пе (''KDNP'' е ''ХДХП'') коалици тунӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2010)|2010 ҫулхи суйлавра]] Фидес партийӗ питӗ ҫӗнтернӗ тата [[национал-консерватизм]] йышӑннӑран [[евроскептицизм]]пе сылтӑмрах пулса тӑнӑ. [[2011|2011 ҫулта]] ҫӗнӗ [[Венгри конституцийӗ|конституци]] йышӑннӑран Фидес влаҫӗ вӑйланнӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2014)|2014 ҫулхи суйлав]] хыҫҫӑн Патшалӑх пухӑвӗнчи нумайрахӑш сыхланӑ, [[Европӑри миграциллӗ кризис (2015)|миграциллӗ кризисе]] пула [[Иммиграцие хирӗҫӳ|антииммигрант шухӑшлӑхне]] усӑ курма пуҫланӑ. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2022)|2022 ҫулхи парламент суйлавӗ]] хыҫҫӑн Патшалӑх пухӑвӗнчи 199 вырӑнсенчен парти 135 илнӗ. [[2000|2000 ҫултан]] Фидес кашни [[Венгри президенчӗ|президент кандидатурине]] суйлама пулӑшать. [[2000|2000 ҫулччен]] Фидес партийӗ [[Либераллӑ интернационал]]ӑн пайташӗ пулнӑ, анчах унтан [[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ|Европа халӑх партине]] пӗрлешнӗ. {{Тулли дата|2024|06|30}} [[Европӑшӑн патриотсем]] ушкӑнӗн пайташӗ<ref>{{Cite web|date=2024-06-30|title=Hungary's Orban announces plan to form new far-right bloc in EP|url=https://www.euronews.com/my-europe/2024/06/30/hungarys-orban-announces-new-far-right-bloc-for-the-european-parliament|access-date=2024-06-30|website=[[Euronews]]|language=en}}</ref>. [[Венгрири парламент суйлавӗ (2026)|2026 ҫулхи суйлавра]] [[Мадьяр Петер|Петер Мадьярӑн]] [[Тиса (парти)|Тиса партийӗн]] вӑйлӑ хирӗҫӗвӗпе тӗл пулнӑ тата ӑна выляса янӑ. Суйлав пӗтӗмлетӗвӗсем [[Патшалӑх пухӑвӗ (Венгри)|Патшалӑх пухӑвӗнчи]] Фидесӗн нумайрахӑшӗн вӗҫленчӗ: 199 вырӑнтан Фидес 53 вырӑн илет, Тиса вара 140 вырӑн илет. == Суйлаври пӗтӗмлетӳсем == === Патшалӑх пухӑвӗ === [[File:Consecutive Fidesz SMCs.png|thumb|right|250px|1998, 2002 тата 2006 ҫ. Фидеспе FKGP (тус-парти, тӗттӗм хӗрлӗ-сарӑ) валли сасӑлакан суйлав округӗсем.]] {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! rowspan=2| Суйлав ! rowspan=2| Лидер ! colspan=2| Пӗр мандатлӑ округ ! colspan=2| Нумай мандатлӑ округ ! rowspan=2| Вырӑн ! rowspan=2| +/– ! rowspan=2| Пӗтӗмлетӳ |- ! Сасӑсем ! % ! Сасӑсем ! % |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1990)|1990]] | ''Коллективлӗ лидерлӗх'' | 235,611 | 4.75 (#6) | 439,448 | 8.95 (#5) | {{Composition bar|22|386|#ff6a00}} | ҫӗнӗ | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1994)|1994]] | rowspan="5" | [[Виктор Орбан]] | 416,143 | 7.70 (#5) | 379,295 | 7.02 (#6) | {{Composition bar|20|386|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (1998)|1998]] | 1,161,520 | 25.99 (#2) | 1,263,563 | 28.18 (#2) | {{Composition bar|148|386|#ff6a00}} | {{increase}} 128 | {{yes2|Коалици}}<br/>{{small|(Фидес-FKgP-[[Венгр демократиллӗ форумӗ|ВДФ]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2002)|2002]] | 2,217,755 | 39.43 (#2) | 2,306,763 | 41.07 (#2) | {{Composition bar|164|386|#ff6a00}} | {{increase}} 16 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2006)|2006]] | 2,269,241 | 41.99 (#1) | 2,272,979 | 43.21 (#2) | {{Composition bar|141|386|#ff6a00}} | {{decrease}} 23 | {{no2|Оппозици}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2010)|2010]] | 2,732,965 | 53.43 (#1) | 2,706,292 | 52.73 (#1) | {{Composition bar|227|386|#ff6a00}} | {{increase}} 86 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! rowspan=2| Суйлав ! rowspan=2| Лидер ! colspan=2| Суйлав округӗ ! colspan=2| Парти ят-йышӗ ! rowspan=2| Вырӑн ! rowspan=2| +/– ! rowspan=2| Пӗтӗмлетӳ |- ! Сасӑсем ! % ! Сасӑсем ! % |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2014)|2014]] | rowspan="3" | [[Виктор Орбан]] | 2,165,342 | 44.11 (#1) | 2,264,780 | 44.87 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{decrease}} 110 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2018)|2018]] | 2,636,201 | 47.89 (#1) | 2,824,551 | 49.27 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{steady}} 0 | {{yes2|Абсолютлӑ нумайрахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |- ! [[Венгрири парламент суйлавӗ (2022)|2022]] | 2,823,419 | 52.52 (#1) | 3,060,706 | 54.13 (#1) | {{Composition bar|117|199|#ff6a00}} | {{steady}} 0 | {{yes2|Абсолютлӑ нумарахӑш}}<br/>{{small|([[Фидес — ХДХП]])}} |} ===Европа парламенчӗ=== {| class=wikitable style="text-align:center;" |- ! Суйлав ! Ят-йыш лидерӗ ! Сасӑсем ! % ! Вырӑн ! +/− ! Европа парламентӗнчи ушкӑн |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2004)|2004]] | rowspan=2 | [[Шмитт Пал|Пал Шмитт]] | 1,457,750 | 47.40 (#1) | {{Composition bar|12|24|#ff6a00}} | ҫӗнӗ | [[Европа халӑх партийӗ - Европа демокрачӗсем|ЕХП-ЕД]] |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2009)|2009]] | 1,632,309 | 56.36 (#1) | {{Composition bar|13|22|#ff6a00}} | {{increase}} 1 | rowspan=3 | [[Европа халӑх партийӗ ушкӑнӗ|ЕХП]]<br/>{{small|(2021-чен)}} |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2014)|2014]] | [[Пельцне Галль Ильдико|Ильдико Пельцне Галль]] | 1,193,991 | 51.48 (#1) | {{Composition bar|11|21|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 |- style="height:1.5em" ! rowspan=2 | [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2019)|2019]] | rowspan=2 | [[Трочаньи Ласло|Ласло Трочаньи]] | rowspan=2 | 1,824,220 | rowspan=2 | 52.56 (#1) | rowspan=2 | {{Composition bar|12|21|#ff6a00}} | rowspan=2 | {{increase}} 1 |- style="height:2em" | ''[[Non-Inscrits|NI]]''<br/>{{small|(2021-рен)}} |- ! [[Венгрири Европа парламенчӗн суйлавӗ (2024)|2024]] | [[Дойч Тамаш|Тамаш Дойч]] | 2,048,211 | 44.82 (#1) | {{Composition bar|10|21|#ff6a00}} | {{decrease}} 2 | [[Европӑшӑн патриотсем|ЕП]] |} == Ҫавӑн пек пӑхӑр == * [[Тиса (парти)]] * [[Фидес — ХДХП]] * [[Икӗ хӳреллӗ йытӑ партийӗ]] == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == * [http://www.fidesz.hu/ Fidesz – Hungarian Civic Union] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101027210822/http://fidesz.hu/ |date=2010-10-27 }} Official website * [http://www.epp.eu/countryPg.asp?cid=12 Fidesz page on the website of the European People's Party] * [https://web.archive.org/web/20060310004229/http://www.fideszfrakcio.hu/index.php?CikkID=10909&FIDESZSESSID=d777505ada9e30c9dc3a785cfa89d5a8 Speech delivered by Mr Viktor Orban at the 17th Congress of Fidesz upon his election as president of Fidesz – Hungarian Civic Union, 17 May 2003] (from Google's cache) * [https://web.archive.org/web/20051129071015/http://www.fideszfrakcio.hu/index.php?CikkID=5350&FIDESZSESSID=3a4bab2f8242ecbeba363bf9fb8b1152 The History of Fidesz] (from Google's cache) * [https://web.archive.org/web/20070930185401/http://euronews.net/create_html.php?page=detail_info&article=383058&lng=1 Hungary's PM calls confidence vote] {{Тулаш каҫӑсем}} [[Категори:Венгрири политикӑллӑ партисем]] [[Категори:Политика партисем, алфавитпа]] ako48c29a9ucpzpajv3jlavh2i16mwp Тивӗҫлӗх хӗресӗ (Польша) 0 129730 873200 873075 2026-04-24T01:05:44Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873200 wikitext text/x-wiki {{Чыслав карточки |Ячĕ = Тивӗҫлӗх хӗресӗ |Ӳкерчĕк = Krzyz-zaslugi_Polska.png |ӲкерчĕкХăю = POL_Złoty_Krzyż_Zasługi_BAR.svg |Ӳкерчĕк2ст = Silver_Cross_of_Merit_(obv)_(People's_Republic_Issue).jpg |ӲкерчĕкХăю2ст = POL_Srebrny_Krzyż_Zasługi_BAR.svg |Ӳкерчĕк3ст = Krest_za_zalugi_bronze.jpg |ӲкерчĕкХăю3ст = POL_Brązowy_Krzyż_Zasługi_BAR.svg |OriginalName = [[полякла]] '''Krzyż Zasługi''' |Йыхрав = |Патшалăх = {{Ялавлани|Польша}} |Тĕс = Чыслав виҫӗ версипе парать: ылтӑн, кӗмӗл те бронза |КамаТивĕçтереççĕ = |КамТивĕçтерет = |ЧыславСăлтавĕ = Тӗслӗхлӗ тата стандартлӑ кӗтӳрен тухнӑ патшалӑх хӗсметӗнчи е гуманитари ӗҫӗнчи |Статус = тивӗҫтерме пултарать |Параметрсем = |ЙĕркеленĕВăхăт = {{Кӗске дата|1923|06|23}} |ПĕрремĕшЧыслани = {{Кӗске дата|1923|11|23}} |ЮлашкиЧыслани = |Шучĕ = |АслăЧыслав = |КĕçĕнЧыслав = |Танлашать = }} '''Тивӗҫлӗх хӗресӗ''' ({{lang-pl|Krzyż Zasługi}}) — {{Тулли дата|1923|11|23}} [[патшалӑх]]шӑн паллӑ ӗҫсене пула [[Польша|Польшӑн]] [[патшалӑх чыславӗ]]. == Истори == Йӗркеленӳ саманчӗ вӑхӑтӗнче вӑл Польшӑри чи ҫӳллӗ элтеш чыславӗ йышӑннӑ. Ӑна тӗслӗхлӗ тата стандартлӑ кӗтӳрен тухнӑ патшалӑх хӗсметӗнчи е гуманитари ӗҫӗнчи ытларах паллӑ ҫынна пама пултараҫҫӗ<ref>{{cite web| url = https://www.cudnadwisla.pl/post/krzy%C5%BC-zas%C5%82ugi |language = pl |title=Krzyż Zasługi |date = 14 November 2020 | access-date = 13 December 2021}}</ref>. == Галерей == <gallery> File:Gold Cross of Merit (obv) (People's Republic Issue).jpg|[[Польша Халӑх Республики|Халӑх Республикинче]] йышӑннӑ ылтӑн Тивӗҫлӗх хӗресӗ File:Silver Cross of Merit (obv) (People's Republic Issue).jpg|[[Польша Халӑх Республики|Халӑх Республикинче]] йышӑннӑ кӗмӗл Тивӗҫлӗх хӗресӗ </gallery> == Хӑюсем == ==== [[Польша Республики (1918—1939)|Иккӗмӗш Республика]] ==== Тивӗҫлӗх хӗресӗн хӑйисем ҫинчи хушнӑ декорациллӗ элементсем паллӑсем вырнаҫтарнӑ<ref name="ВБТ">[[Боньча-Томашевский Веслав|Wiesław Bończa-Tomaszewski]]: [http://kpbc.ukw.edu.pl/dlibra/plain-content?id=85516 Kodeks orderowy. Przepisy obowiązujące posiadaczy orderów, odznaczeń, medali i odznak]. Warszawa, Kraków: 1939.</ref>. <center> {| class="wikitable" style="text-align:center" align=center !colspan=4| Тивӗҫлӗх хӗресӗн хӑйисем (Иккӗмӗш Республика) |- !width=25%| миҫе хут\тӗс !width=25%| Ылтӑн хӗресӗ !width=25%| Кӗмӗл хӗресӗ !width=25%| Бронза хӗресӗ |- ! пӗрремӗш хут | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) BAR.svg|110px]] |- ! икӗллӗ | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Złoty 2r BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Srebrny 2r BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Brązowy 2r BAR.svg|110px]] |- ! виҫӗллӗ | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Złoty 3r BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Srebrny 3r BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Brązowy 3r BAR.svg|110px]] |- ! тӑватӑллӑ | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Złoty 4r BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Srebrny 4r BAR.svg|110px]] | [[Ӳкерчĕк:POL Krzyż Zasługi (1923) Brązowy 4r BAR.svg|110px]] |} </center> ==== [[Польша Халӑх Республики]] ==== Кӗмӗл тата Ылтӑн хӗресӗсене уйӑрса илме ҫивӗтленӗ хӑюсем йышӑннӑ. Кайранхи чыславсем валли хӑюсем усӑ курман. Тӑхӑннӑ хӑюсен шучӗ илекенӗн хӗресӗсен шучӗпе танлашнӑ. <center> {| class="wikitable" style="text-align:center" align=center !colspan=3| Тивӗҫлӗх хӗресӗ (1960–1992) |- |width=33%| [[Ӳкерчĕк:POL Złoty Krzyż Zasługi BAR.svg|110px]]<br />Ылтӑн хӗресӗ |width=33%| [[Ӳкерчĕк:POL Srebrny Krzyż Zasługi BAR.svg|110px]]<br />Кӗмӗл хӗресӗ |width=33%| [[Ӳкерчĕк:POL Brązowy Krzyż Zasługi BAR.svg|110px]]<br />Бронза хӗресӗ |} </center> ==== [[Виҫҫӗмӗш Польша Республики]] ==== Кӗмӗл тата Ылтӑн хӗрессене уйӑрса илме галлонсем хӑварнӑ. Ку степенӗн иккӗмӗш чыславӗн хӑйи ҫинче вертикаллӑ металл ҫирӗплетӳпе паллӑ тунӑ. Чи ҫӳллӗ ятлӑ пӗр хӑю ҫеҫ тӑхӑнма юрать. <center> {| class="wikitable" style="text-align:center" align=center !colspan=4| Тивӗҫлӗх хӗресӗ (1992 ҫултан) |- !миҫе хут\тӗс !Ылтӑн хӗресӗ !Кӗмӗл хӗресӗ !Бронза хӗресӗ |- !width=25%| пӗрремӗш хут панӑ |width=25%| [[Ӳкерчĕк:POL Złoty Krzyż Zasługi BAR.svg|110px]] |width=25%| [[Ӳкерчĕк:POL Srebrny Krzyż Zasługi BAR.svg|110px]] |width=25%| [[Ӳкерчĕк:POL Brązowy Krzyż Zasługi BAR.svg|110px]] |- !width=25%| икӗллӗ |width=25%| [[Ӳкерчĕк:POL Złoty Krzyż Zasługi 2r BAR.svg|110px]] |width=25%| [[Ӳкерчĕк:POL Srebrny Krzyż Zasługi 2r BAR.svg|110px]] |width=25%| [[Ӳкерчĕк:POL Brązowy Krzyż Zasługi 2r BAR.svg|110px]] |} </center> == Хӑю == Хальхи хӑюсен виҫӗ версийӗ пур:<ref>{{Cite web |date=2021-01-29 |title=The Cross of Merit - Polish Military Medals & Orders - Poland |url=https://www.identifymedals.com/database/medals-by-country/poland-medals/the-cross-of-merit-poland/ |access-date=2025-01-30 |language=en-US}}</ref> * [[File:POL Złoty Krzyż Zasługi BAR.svg|80x80px]] Ылтӑн Тивӗҫлӗх хӗресӗ * [[File:POL Srebrny Krzyż Zasługi BAR.svg|80x80px]] Кӗмӗл Тивӗҫлӗх хӗресӗ * [[File:POL Brązowy Krzyż Zasługi BAR.svg|80x80px]] Бронза Тивӗҫлӗх хӗресӗ == Статистика == [[1992]]-[[2009]] ҫ. 49 468 Ылтӑн Тивӗҫлӗх хӗресӗ, 84 642 Кӗмӗл Тивӗҫлӗх хӗресӗ, 97 973 Бронза Тивӗҫлӗх хӗресӗ панӑ<ref name="Medalomania">{{Cite web |url = http://www.polityka.pl/kraj/1510304,3,raport-medale-i-ordery-kto-daje-komu-i-za-co.read |title = Medalomania. Raport: Medale i ordery. Kto daje, komu i za co |author = Juliusz Ćwieluch |publicated = polityka.pl |date = 20 listopada 2010 |data dostępu = 2012-05-04}}</ref>. === Чысланисем === {{Ҫ.п. категорие пӑхӑр|Польшӑн Тивӗҫлӗх хӗресӗпе чысланисем}} == Ҫавӑн пек пӑхӑр == * [[«Pro Patria» медаль (Польша)]] * [[Польша ЮӖМ-н «Bene Merito» хисеплӗ палли]] * [[Чикӗ хӗсмечӗн йӗркеленӗренпе вӑтӑр ҫул ҫитнӗ асӑну медалӗ]] * [[«Pro Bono Poloniae» медаль]] * [[Шурӑ Ӑмӑрт орденӗ (Польша)]] * [[Польша Чӗрӗлӗвӗн орденӗ]] * [[«Казахстанти поляксем умӗнчи тивӗҫлӗхшӗн» медаль]] == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == * [http://www.prezydent.pl/prezydent/kompetencje/ordery-i-odznaczenia/odznaczenia/krzyz-zaslugi/ Krzyż Zasługi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150323194550/http://www.prezydent.pl/prezydent/kompetencje/ordery-i-odznaczenia/odznaczenia/krzyz-zaslugi |date=2015-03-23 }} w serwisie www.prezydent.pl * Krzyż Zasługi. W: [[Сейда Казимеж|Kazimierz Sejda]]: [http://www.kpbc.ukw.edu.pl/dlibra/plain-content?id=85523 Ordery, odznaczenia i medale Rzeczypospolitej Polskiej]. Warszawa: 1932, s. 61–63. * Ustawa z dnia 23 czerwca 1923 r. o ustanowieniu „Krzyża Zasługi” ([https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19230620458 Dz. U. z 1923 r. Nr 62, poz. 458]) * Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 19 października 1942 r. o zmianie ustawy z dnia 23 czerwca 1923 r. o ustanowieniu „Krzyża Zasługi” ([https://dziennikustawnauchodzstwie.gov.pl/DU/1942/9/19 Dz.U. z 1942 r. Nr 9, poz. 19]) [[Категори:Тивӗҫлӗх хӗресӗ (Польша)]] [[Категори:Польша хӗресӗсем]] [[Категори:Чыславсем, алфавитпа]] 1hfdawjw0z34jxle09rmhcfbrrggbiy Чĕмпĕр хулашĕ 0 129772 873205 873077 2026-04-24T06:43:33Z Ellodanis5 17302 873205 wikitext text/x-wiki [[File:Бассейн УлГПУ.jpg|thumb|Пластов бульварĕ (Чĕмпĕр). УлГПУ бассейнĕ. Ку тĕлтен çурсĕрелле — Чĕмпĕр хулашĕ]] '''Чĕмпĕр хулашĕ'''<ref>ВИСКАЛИН, А. В. [https://uokm.ru/docs/science_activity/Kraeved_vip_21.pdf СИМБИРСКОЕ/СТАРОЕ ТАТАРСКОЕ ГОРОДИЩЕ И ЕГО МЕСТО СРЕДИ СРЕДНЕВЕКОВЫХ ДРЕВНОСТЕЙ УЛЬЯНОВСКА. С.5-18] // Краеведческие записки. Материалы Межрегиональной научной конференции «История и современность Среднего Поволжья». Вып. 21. – Ульяновск: Издательство «Корпорация технологий продвижения», 2023. – 264 с</ref>, хальхи [[Чĕмпĕр]] хулин территорийĕнче вырнаçнă [[хулаш]]. Ку хулашăн тепер ят та пур — ''Кивĕ тутар хулашĕ''. Çавăн пекех, Чĕмпĕр хулин территорийĕнче, юнашарах, ''Кăрмăш хулашĕ'' пулнине те палăртмалла (унти тавралăха ''Курмышок'', теççĕ те, çаванпа кулаша та çапла ят пама сĕннĕ). Чĕмпĕр тата Кăрмăш хулашĕсене вал евĕрлĕ авалхи тăпрас çыхăнтарать. == Çавăн пекех == * [[Ăнтăр хулашĕ]] * [[Хĕрлĕ Сӳнтĕк хулашĕ I]] * [[Хĕрлĕ Сӳнтĕк хулашĕ II]] * [[Мошково хулашĕ]] == Вуламаалли == * Вискалин А. В. Предыстория Симбирска: проблемы и гипотезы // Симбирск в истории и культуре России 1648–1998. Материалы юбилейной научной конференции. Посвященной 350-летию основания русского города-крепости. Вып. 1. – Ульяновск, 2003. – С. 5–11 * Вискалин А. В. Вехи предыстории Симбирска – Ульяновска // Город-страж на рубеже России: 360 лет Симбирску–Ульяновску. – Ульяновск, 2008. * Гисматулин М. Р. Находки эпохи средневековья из центральной части Ульяновска (по материалам И. А. Замалетдинова) // Краеведческие записки. Вып. 14. – Ульяновск, 2008. – С. 13–20. * Губайдуллов Р. З. О локализации средневекового города Синбир (Симбер, Simberskaia gora) в центральной части города Ульяновска // Сборник материалов Всероссийской научно-практической конференции «Великий Болгар – цивилизация на Волге». – Болгар, 2020. – С. 211–220. * Замалетдинов И. А. Что было до Симбирска? // Ульяновский комсомолец. – 1986. – 31 января. * Замалетдинов И. А. И открыла история тайны свои // Ульяновская правда. – 1993. – 14 сентября. == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Каçăсем == * Радий Губайдуллов. [https://ulpressa.ru/2021/01/16/где-стоял-средневековый-синбир-спор-и/ Где стоял средневековый Синбир? Продолжавшийся с 1871 года спор историков разрешился в пользу правобережья] — 16.01.202108:22 * [https://цаисимстар.рф/Публикации/ Вискалин А.В., Вискалина Е.Е., Корнев А.В. АРХЕОЛОГИЧЕСКИЕ ИССЛЕДОВАНИЯ ЦЕНТРА АРХЕОЛОГИЧЕСКИХ ИССЛЕДОВАНИЙ «СИМБИРСКАЯ СТАРИНА» В УЛЬЯНОВСКОЙ И САМАРСКОЙ ОБЛАСТИ] [[Категори:Чĕмпĕр]] [[Категори:Хулашсем]] 4fm7h2xkiy2v93nkf4v78kmzk3ycvoi Карçынкка (ботаника) 0 129788 873176 873132 2026-04-23T13:49:24Z Ellodanis5 17302 873176 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Карçынкка}}{{Пĕлтерĕшсем|Карçын (пĕлтерĕшсем)}} [[Ӳкерчĕк:Inflorescences Head Kwiatostan Koszyczek.svg|мини]] '''Карçынкка''' ({{Lang-la|Calathidium, Anthodium}}) — [[чечекушкăнь]] тĕлĕшне кăтартакан ботаникăлла термин, == Литература == * Отдел Цветковые, или Покрытосемянные // Жизнь растений в 6 томах / гл. ред. Ал. А. Фёдоров, под ред. А. Л. Тахтаджяна. — М.: Просвещение, 1980. — Т. 5. — С. 42. — 430 с {{Botanics-stub}} {{Тулаш каçăсем|Растения}} [[Категори:Чечекушкăньсем]] [[Категори:Карçынкка]] [[Категори:Карçын]] 3028ecgc8vst6gpa3y5bcrk83bdl1t8 Карçын (пĕлтерĕшсем) 0 129792 873175 873163 2026-04-23T13:48:24Z Ellodanis5 17302 873175 wikitext text/x-wiki [[File:Knitted basket1.jpg|thumb|]] '''Карçын''': * [[Карçын]] . * [[Карçын (поэма)]]. == Çавăн пекех == * '''[[Карçынкка]]''' — пĕчĕкрех [[карçын]] ** [[Карçынкка (ботаника)]] {{disambig}} [[Категори:Карçын]] [[Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем]] 17sbj6bhqgo6qp3n2urhde3j0suantc Кирлĕлĕх карçынĕ 0 129793 873174 2026-04-23T13:38:41Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: «[[File:What makes up the basket of goods infographic.png|thumb|What makes up the basket of goods infographic]] {{Пĕлтерĕшсем|Карçын (пĕлтерĕшсем)}} '''Кирлĕлĕх карçынĕ''', е тата, çавăн пекех, '''минимумла кирлĕлĕх карçынĕ''' Тата: '''усăкуравлăх карçынĕ''', е тата, çавăн пекех, '''минимумла усăкуравлăх карçынĕ'''...» 873174 wikitext text/x-wiki [[File:What makes up the basket of goods infographic.png|thumb|What makes up the basket of goods infographic]] {{Пĕлтерĕшсем|Карçын (пĕлтерĕшсем)}} '''Кирлĕлĕх карçынĕ''', е тата, çавăн пекех, '''минимумла кирлĕлĕх карçынĕ''' Тата: '''усăкуравлăх карçынĕ''', е тата, çавăн пекех, '''минимумла усăкуравлăх карçынĕ''' ==Каçăсем== *[https://web.archive.org/web/20071227152636/http://www.dmreview.com/specialreports/20061031/1067598-1.html DM Review article on Market basket analysis] * [https://infoportalru.ru/potrebitelskaya-korzina-na-2016-god.html Потребительская корзина 2013—2018 год]/ Информационный портал РФ * {{публикация|заглавие=Стоимость продуктовой потребительской корзины в Москве|ссылка=http://tsenomer.ru/korzina/moskva/|ответственный=Ценомер}} * {{публикация|заглавие=Состав потребительской корзины в Москве|ссылка=http://potrebkor.ru/minimum-moskva.html|ответственный=Потребкор}} * {{публикация|автор=Питер Менцел, Фейт Д'Алуисио|заглавие=Фото-проект «Голодная планета. Что ест мир» (Hungry Planet: What the World Eats)|ссылка=http://tsenomer.ru/new/golodnaya-planeta-chto-est-mir/}} * [http://www.schooleconomics.org.ua/article/read/basket_of_goods.html Потребительская корзина на Украине] {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:Экономика терминĕсем]] [[Категори:Макроэкономика]] [[Категори:Экономикăлла статистика]] [[Категори:Усăкуравлăх товарĕсем]] op7x4klu01bmsxg45mpbimi6vtyu7f8 Карçынкка 0 129794 873177 2026-04-23T14:53:05Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: « '''Карçынкка''': * Карçынкка — пĕчĕк [[карçын]]. * [[Карçынкка (поэма)]]. * [[Карçынкка (ботаника)]]. * [[Венера карçынкки]] (лат. Euplectellidae) — тинĕс губкисен ямахачĕ. {{disambig}} [[Категори:Карçынкка]] [[Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем]]» 873177 wikitext text/x-wiki '''Карçынкка''': * Карçынкка — пĕчĕк [[карçын]]. * [[Карçынкка (поэма)]]. * [[Карçынкка (ботаника)]]. * [[Венера карçынкки]] (лат. Euplectellidae) — тинĕс губкисен ямахачĕ. {{disambig}} [[Категори:Карçынкка]] [[Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем]] nxs0csga3x1ynjrwclapv0gt92e1orl Сӳтсе явасси:''Чăваш'' этноним пулса кайни пирки: тĕп верççĕсем тата вĕсен историлле интерпретацийĕ (пĕлтерев тата кĕнеке) 1 129795 873180 2026-04-23T17:12:53Z Il Nur 9972 Ҫӗнӗ страница: «{{Вики-çуркунне статйи|çул= 2026|хутшăнакан=Ellodanis5 | ҫӗршыв =Чăвашсем | ҫӗршыв2 = | ҫӗршыв3 = | тема=истори | тема2= | тема3= }}» 873180 wikitext text/x-wiki {{Вики-çуркунне статйи|çул= 2026|хутшăнакан=Ellodanis5 | ҫӗршыв =Чăвашсем | ҫӗршыв2 = | ҫӗршыв3 = | тема=истори | тема2= | тема3= }} ptq5f22xwk3ydgijvpnc59msqt83rbn Сӳтсе явасси:Чĕмпĕр хулашĕ 1 129796 873181 2026-04-23T17:13:18Z Il Nur 9972 Ҫӗнӗ страница: «{{Вики-çуркунне статйи|çул= 2026|хутшăнакан=Ellodanis5 | ҫӗршыв =Чăвашсем | ҫӗршыв2 =Тутарсем | ҫӗршыв3 = | тема=истори | тема2= | тема3= }}» 873181 wikitext text/x-wiki {{Вики-çуркунне статйи|çул= 2026|хутшăнакан=Ellodanis5 | ҫӗршыв =Чăвашсем | ҫӗршыв2 =Тутарсем | ҫӗршыв3 = | тема=истори | тема2= | тема3= }} krm0gtwtpmxcznqels32j8czdciv4qg Шаблон:Potd/2026-04-29 (cv) 10 129797 873185 2026-04-23T18:14:59Z Ymblanter 7764 Ҫӗнӗ страница: «Обыкновенный шакал, национальный парк Джим Корбетт, Уттаракханд, Индия» 873185 wikitext text/x-wiki Обыкновенный шакал, национальный парк Джим Корбетт, Уттаракханд, Индия ltqqtplbfw875zh4wvz1n6le6dveyye Шаблон:Potd/2026-04-29 10 129798 873186 2026-04-23T18:15:30Z Ymblanter 7764 Ҫӗнӗ страница: «001 Golden jackal and azureum flowers in Jim Corbett National Park Photo by Giles Laurent.jpg» 873186 wikitext text/x-wiki 001 Golden jackal and azureum flowers in Jim Corbett National Park Photo by Giles Laurent.jpg 6hdpfqdaydu90t7obx2boqcbgofyyz2 Хутшăнакан:Maris Dreshmanis 2 129799 873209 2026-04-24T09:00:13Z Maris Dreshmanis 39947 Creating user page 873209 wikitext text/x-wiki {{#babel:lv|ru-4}} == Maris Dreshmanis == Open data researcher. Contributor to [[d:Wikidata:WikiProject Occupations|WikiProject Occupations]] on Wikidata. * '''[[d:User:Maris Dreshmanis|Wikidata contributions]]''' — 37,000+ edits * '''GSCO''' — Global Standard Classification of Occupations (140 national registries, 245,000+ entries) * '''[[d:Wikidata:WikiProject Occupations|WikiProject Occupations]]''' — coordinating occupation label enrichment in 21 languages [[Category:Wikipedians]] bhwbuqpk2yn05lbwnfuckwjwbrdzu54