Википеди cvwiki https://cv.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%C4%95%D0%BF_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.1 first-letter Медиа Ятарлă Сӳтсе явасси Хутшăнакан Хутшăнаканăн канашлу страници Википеди Википеди сӳтсе явмалли Ӳкерчĕк Ӳкерчĕке сӳтсе явмалли MediaWiki MediaWiki сӳтсе явмалли Шаблон Шаблона сӳтсе явмалли Пулăшу Пулăшăва сӳтсе явмалли Категори Категорине сӳтсе явмалли TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk 0 3347 873834 769586 2026-05-11T08:14:12Z Ellodanis5 17302 873834 wikitext text/x-wiki '''Ӳкĕм''' ({{lang-ru|Падеж}}), — [[япала ячĕ]]н, хăш-пĕр [[ылмаш ячĕ]]семпе [[хисеп ячĕ]]сен сăмаха улăштаракан [[морфологи]] категорийĕ. Шкулсенче вырăс терминĕпе усă кураççĕ. Унчен пĕр тапхăр «'''вĕçлев'''» терминпа усă курнă. Чăвашла ÿкĕм термин вырăс чĕлхинчи «падеж» сăмаха калькăласа куçарни пулать. Вырăс чĕлхинче хăйĕнче вара — грек чĕлхинчен калькăланă. == Чăваш чĕлхинче == [[Чăваш чĕлхи]]нче пурĕ 8 ӳкĕме палăртма йышăннă. Вĕсен йĕрки, ыйтăвĕсем тата ӳкĕм системине тăвакан [[аффикс]]сем çакăн пек: {| border=1 |'''Ӳкĕм''' |'''Латтин ячӗ''' |'''Ыйтусем''' |'''Аффиксем''' |- |Тĕп |''Nominativ'' |кам? мĕн? |— |- |Камăнлăх |''Genitiv'' |камăн? мĕнĕн? | -ăн (-ĕн) |- |Пару |''Dativ'' |кама? мĕне? | -а (-е) |- |Вырăн |''Locativ'' |камра? мĕнре? | -та (-те), -ра (-ре), -че |- |Туху |''Ablativ'' |камран? мĕнрен? | -тан (-тен), -ран (-рен), -чен |- |Пĕрлелĕх |''Commitativ'' |кампа? мĕнпе? | -па (-пе), -пала (-пеле), -палан (-пелен) |- |Çуклăх |''Caritiv'' |камсăр? мĕнсĕр | -сăр (-сĕр) |- |Пирки |''Causativ'' |камшăн? мĕншĕн? | -шăн (-шĕн) |} Юлашки виçĕ ӳкĕм хальтерех пулса кайнă, ыттисем — авалах пулса кайнисем, вĕсенчен кашни тĕрĕк чĕлхисенче пур. Кашни ӳкĕм нумай пĕлтерĕшлĕ, вĕсем контекстра палăраççĕ. Пĕр пĕлтерĕшех темиçе ӳкĕм кăтартма пултарать. Тĕслĕхрен, вырăн пĕлтерĕшĕ пару (вăрмана), вырăн (вăрманта), туху (вăрмантан), пĕрлелĕх (вăрманпа) ӳкнисен пур. [[Япала ячĕ]]сен ӳкĕмĕ — чăваш чĕлхин [[морфологи]] тытăмĕнчи кăткăс категори. Япала ячĕ ӳкĕм тăрăх улшăннине '''вĕçленӳ''' теççĕ. Чăваш чĕлхинче пĕр вĕçленӳ çеç, мĕншĕн тесен кашни ӳкĕмĕн пĕр [[аффикс]] çеç. Кирек епле [[сăмах]]ран та ӳкĕм форми çав аффикс хушăннипе пулать. [[Сингармонизм]] сакунне пула аффикссем икĕ вариантлă: хытă тата çемçе. Япала ячĕ вĕçленнĕ чухне камăнлăхпа пару ӳкĕмĕнче чăваш фонетикин тĕп саккунне (икĕ уçă сасă юнашар тăма юратманни) пула морфемăсен чиккинче [[фонетика]] улшăнăвĕсем пулаççĕ: # икĕ уçă сасса уйăрма '''н''' хупă сасă кĕрсе ларать (''лаша + а > ла-шана, ĕне + е > ĕнене''); # пĕр уçă сасси тухса ӳкет (''пахчаçă + ăн > пахчаçăн, пахчаçă + а > пахчаçа''); # пĕр уçă сасси тухса ӳкет, ун умĕнчи хупă сасă вăрăмланать (''пулă + ăн > пуллăн, пулă + а > пулла''); # сăмах '''у (ӳ)''' [[сасă (лингвистика)|сасăсемпе]] пĕтет пулсан, çав cасăсем '''ă (ĕ)''' сасăсемпе ылмашаççĕ, сăмах тĕпĕпе аффикс хушшине '''в''' хупă сасă кĕрсе ларать (''кĕрӳ + ĕн > кĕрĕвĕн, кĕрӳ + е > кĕрĕве''); # '''и''' сасăпа пĕтекен сăмахсенче уçă сасăсене уйăрма сăмах тĕпĕпе аффикс хушшине '''й''' хупă сасă кĕрсе ларать (''шăши + е > шăшие, пăри + ĕн > пăрийĕн''). Хальхи чĕлхере '''йĕ''' сыпăк тухса ӳкнипе ''шăшин, пăрин, тăрин'' тесе каласси çирĕпленнĕ. == Урăх чĕлхесенче == [[Вырăс чĕлхи]]нче 6 ӳкĕм, [[нимĕç чĕлхи]]нче 4 ӳкӗм, [[удмурт чĕлхи]]нче 15 ӳкӗм. [[Табасарансем|Тапассарансен]] чӗлхинче вара хĕрĕх виççĕ<ref>[[Чи хитре чĕлхе]], [[Фомин Эдуард Валентинович|Э.В. Фомин]], стр. 42</ref>. == Вуламалли == * Иванов А.И. К вопросу о падежах в чувашском языке в связи с изучением специфики его // Учен зап ЧНИИ. Вып. 8. Ч., 1953; * Андреев Н.А. Имя существительное // Материалы по грамматике чувашского языка. Ч., 1957; * Павлов И.П. Чăваш чĕлхинчи падежсем çинчен// Учен. зап. ЧНИИ. Вып. 22. Ч., 1963; * Павлов И.П. Хальхи чăваш литература чĕлхи. Морфологи. Ш., 1965. * Ларионов Н. [http://chuvash.org/wiki/Падежсем,%20падежсем... Падежсем, падежсем...] — Хыпар, 243 №, 2005, раштав, 21. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * [http://chuvash.org/e/d0a7c483d0b2d0b0d18820d187c495d0bbd185d0b8d0bdd187d0b520d0bcd0b8c3a7d0b520d0bfd0b0d0b4d0b5d0b63f Чăваш чĕлхинче миçе ӳкĕм?] {{Морфологи‎}} {{Ӳкĕмсем}} {{Ӳкĕм}} [[Категори:Морфологи (лингвистика)]] [[Категори:Ӳкĕмсем]] bfbuhxgs7yx1vyfxmm0l9mz5177hcui 873835 873834 2026-05-11T08:20:54Z Ellodanis5 17302 873835 wikitext text/x-wiki '''Ӳкĕм''' ({{lang-ru|Падеж}}), — [[япала ячĕ]]н, хăш-пĕр [[ылмаш ячĕ]]семпе [[хисеп ячĕ]]сен сăмаха улăштаракан [[морфологи]] категорийĕ. Шкулсенче вырăс терминĕпе усă кураççĕ. Унчен пĕр тапхăр «'''вĕçлев'''» терминпа усă курнă. Чăвашла ÿкĕм термин вырăс чĕлхинчи «падеж» сăмаха калькăласа куçарни пулать. Вырăс чĕлхинче хăйĕнче вара — грек ({{lang-grc|πτῶσις}} — ÿкни) тата латтынь ({{lang-la|casus}}, {{lang-la2|cadere}} — ÿкес) чĕлхисенчен калькăланă. == Чăваш чĕлхинче == [[Чăваш чĕлхи]]нче пурĕ 8 ӳкĕме палăртма йышăннă. Вĕсен йĕрки, ыйтăвĕсем тата ӳкĕм системине тăвакан [[аффикс]]сем çакăн пек: {| border=1 |'''Ӳкĕм''' |'''Латтин ячӗ''' |'''Ыйтусем''' |'''Аффиксем''' |- |Тĕп |''Nominativ'' |кам? мĕн? |— |- |Камăнлăх |''Genitiv'' |камăн? мĕнĕн? | -ăн (-ĕн) |- |Пару |''Dativ'' |кама? мĕне? | -а (-е) |- |Вырăн |''Locativ'' |камра? мĕнре? | -та (-те), -ра (-ре), -че |- |Туху |''Ablativ'' |камран? мĕнрен? | -тан (-тен), -ран (-рен), -чен |- |Пĕрлелĕх |''Commitativ'' |кампа? мĕнпе? | -па (-пе), -пала (-пеле), -палан (-пелен) |- |Çуклăх |''Caritiv'' |камсăр? мĕнсĕр | -сăр (-сĕр) |- |Пирки |''Causativ'' |камшăн? мĕншĕн? | -шăн (-шĕн) |} Юлашки виçĕ ӳкĕм хальтерех пулса кайнă, ыттисем — авалах пулса кайнисем, вĕсенчен кашни тĕрĕк чĕлхисенче пур. Кашни ӳкĕм нумай пĕлтерĕшлĕ, вĕсем контекстра палăраççĕ. Пĕр пĕлтерĕшех темиçе ӳкĕм кăтартма пултарать. Тĕслĕхрен, вырăн пĕлтерĕшĕ пару (вăрмана), вырăн (вăрманта), туху (вăрмантан), пĕрлелĕх (вăрманпа) ӳкнисен пур. [[Япала ячĕ]]сен ӳкĕмĕ — чăваш чĕлхин [[морфологи]] тытăмĕнчи кăткăс категори. Япала ячĕ ӳкĕм тăрăх улшăннине '''вĕçленӳ''' теççĕ. Чăваш чĕлхинче пĕр вĕçленӳ çеç, мĕншĕн тесен кашни ӳкĕмĕн пĕр [[аффикс]] çеç. Кирек епле [[сăмах]]ран та ӳкĕм форми çав аффикс хушăннипе пулать. [[Сингармонизм]] сакунне пула аффикссем икĕ вариантлă: хытă тата çемçе. Япала ячĕ вĕçленнĕ чухне камăнлăхпа пару ӳкĕмĕнче чăваш фонетикин тĕп саккунне (икĕ уçă сасă юнашар тăма юратманни) пула морфемăсен чиккинче [[фонетика]] улшăнăвĕсем пулаççĕ: # икĕ уçă сасса уйăрма '''н''' хупă сасă кĕрсе ларать (''лаша + а > ла-шана, ĕне + е > ĕнене''); # пĕр уçă сасси тухса ӳкет (''пахчаçă + ăн > пахчаçăн, пахчаçă + а > пахчаçа''); # пĕр уçă сасси тухса ӳкет, ун умĕнчи хупă сасă вăрăмланать (''пулă + ăн > пуллăн, пулă + а > пулла''); # сăмах '''у (ӳ)''' [[сасă (лингвистика)|сасăсемпе]] пĕтет пулсан, çав cасăсем '''ă (ĕ)''' сасăсемпе ылмашаççĕ, сăмах тĕпĕпе аффикс хушшине '''в''' хупă сасă кĕрсе ларать (''кĕрӳ + ĕн > кĕрĕвĕн, кĕрӳ + е > кĕрĕве''); # '''и''' сасăпа пĕтекен сăмахсенче уçă сасăсене уйăрма сăмах тĕпĕпе аффикс хушшине '''й''' хупă сасă кĕрсе ларать (''шăши + е > шăшие, пăри + ĕн > пăрийĕн''). Хальхи чĕлхере '''йĕ''' сыпăк тухса ӳкнипе ''шăшин, пăрин, тăрин'' тесе каласси çирĕпленнĕ. == Урăх чĕлхесенче == [[Вырăс чĕлхи]]нче 6 ӳкĕм, [[нимĕç чĕлхи]]нче 4 ӳкӗм, [[удмурт чĕлхи]]нче 15 ӳкӗм. [[Табасарансем|Тапассарансен]] чӗлхинче вара хĕрĕх виççĕ<ref>[[Чи хитре чĕлхе]], [[Фомин Эдуард Валентинович|Э.В. Фомин]], стр. 42</ref>. == Вуламалли == * Иванов А.И. К вопросу о падежах в чувашском языке в связи с изучением специфики его // Учен зап ЧНИИ. Вып. 8. Ч., 1953; * Андреев Н.А. Имя существительное // Материалы по грамматике чувашского языка. Ч., 1957; * Павлов И.П. Чăваш чĕлхинчи падежсем çинчен// Учен. зап. ЧНИИ. Вып. 22. Ч., 1963; * Павлов И.П. Хальхи чăваш литература чĕлхи. Морфологи. Ш., 1965. * Ларионов Н. [http://chuvash.org/wiki/Падежсем,%20падежсем... Падежсем, падежсем...] — Хыпар, 243 №, 2005, раштав, 21. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * [http://chuvash.org/e/d0a7c483d0b2d0b0d18820d187c495d0bbd185d0b8d0bdd187d0b520d0bcd0b8c3a7d0b520d0bfd0b0d0b4d0b5d0b63f Чăваш чĕлхинче миçе ӳкĕм?] {{Морфологи‎}} {{Ӳкĕмсем}} {{Ӳкĕм}} [[Категори:Морфологи (лингвистика)]] [[Категори:Ӳкĕмсем]] ppc2d9zw5267373j9vy0ttjwssgykxb 0 15162 873837 479600 2026-05-11T11:09:25Z Vyacheslav Nasretdinov 2613 /* Лингвистика енчен пахалани */ 873837 wikitext text/x-wiki '''Мэ́нский''' (''Gaelg'' или ''Gailck'', {{lang-en|Manx (Gaelic)}}) — [[кельт чĕлхисем|кельт чĕлхисенчен]] пĕри, [[Мэн (утрав)|Мэн утравĕнче]] сарăлнă. == Истори == == Лингвистика енчен пахалани == === Алфавичĕпе орфографи === Мэн чĕлхин орфографийĕ ирланд тата шотланд орфографийĕсенчен питĕ урăхла — вăл акăлчан орфографийĕ çинче никĕсленет. Валли орфографийĕ те паллă витĕм кӳнĕ: çавăнпа w тата y саспаллисем нумай. Орфографие валли çынни пулнă епископ Филипс кĕртнĕ тесе шутлаççĕ, анчах Шотландире те çавнашкал системăсемпе усă курнă. [[Категори:Кельт чĕлхисем]] [[Категори:Гойдель чĕлхисем]] 7t1wreb3brjwvlzukpjy7ws6d9ein79 873838 873837 2026-05-11T11:21:35Z Vyacheslav Nasretdinov 2613 /* Истори */ 873838 wikitext text/x-wiki '''Мэ́нский''' (''Gaelg'' или ''Gailck'', {{lang-en|Manx (Gaelic)}}) — [[кельт чĕлхисем|кельт чĕлхисенчен]] пĕри, [[Мэн (утрав)|Мэн утравĕнче]] сарăлнă. == Истори == Ирландецсем Мэн утравне куçса пырни пирĕн эрăн IV—V ĕмĕрĕсене кĕрет; унчен унта бриттсем пурăннă. Мэн çинче ирланд е шотланд литература традицийĕнчен уйрăм литература традицийĕ вăрăм вăхăт хушши пулман. Мэн чĕлхи уйрăм чĕлхе пек XVII ĕмĕртен кăна палăрать, мĕншĕн тесен çĕнĕ орфографи кĕртнĕ. XVII тата XVIII ĕмĕрсенче Библине тата англикансен кĕлĕ кĕнекине мэн чĕлхи çине куçарнă. == Лингвистика енчен пахалани == === Алфавичĕпе орфографи === Мэн чĕлхин орфографийĕ ирланд тата шотланд орфографийĕсенчен питĕ урăхла — вăл акăлчан орфографийĕ çинче никĕсленет. Валли орфографийĕ те паллă витĕм кӳнĕ: çавăнпа w тата y саспаллисем нумай. Орфографие валли çынни пулнă епископ Филипс кĕртнĕ тесе шутлаççĕ, анчах Шотландире те çавнашкал системăсемпе усă курнă. [[Категори:Кельт чĕлхисем]] [[Категори:Гойдель чĕлхисем]] q98zhlotfau9evcflk4corkbiqz1kpg 0 61710 873822 803682 2026-05-11T00:12:18Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873822 wikitext text/x-wiki {{Ăсчах | Ят = Бенедикт Спиноза | Тăван ят = ברוך שפינוזה, Benedictus de Spinoza | Ӳкерчĕк = Spinoza.jpg | Анлăшĕ = 260px | Çуралнă вăхăт = [[Чӳк, 24]] [[1632]] | Çуралнă вырăн = [[Амстердам]] | Вилнĕ вăхăт = [[1677]], [[Нарăс, 21]] (44 çул) | Вилнĕ вырăн = [[Гаага]] | Гражданлăх = [[Ӳкерчĕк:Statenvlag.svg|22px]] Пĕрлешÿллĕ провинцисен республики | Ăслăх сфери = Рационализм, спинозизм | Ăсчах степенĕ = | Ăсчах хисепĕ = | Ĕçлев вырăнĕ = | Альма-матер = | Ăсчах ертӳçи = | Палă вĕренекенсем = | Паллă = | Чыславсемпе парнесем = | Сайт = }} [[Ӳкерчĕк:Estudio espinoza.jpg|мини|Килти ĕç пÿлĕмĕ.]] '''Бенедикт Спиноза''' (''Барух Спиноза'', {{lang-he|ברוך שפינוזה}}; {{lang-la|Benedictus de Spinoza}}; [[Чӳк, 24]] [[1632]], [[Амстердам]] — [[Нарăс, 21]] [[1677]], [[Гаага]]) — XVII ĕмĕрти [[Нидерландсем|нидерланди]] философĕ — рационалист, натуралист, Çĕнĕ вăхăтăн чи тĕп вырăнлă философсенчен пĕри, пантеизм, детерминизм, тĕн ирĕклĕхĕ шухăшăсене сарнă, этика, эпистемологи, метафизикапа кăсăкланнă. Вăл Декарт, стоиксенчен, [[Томас Гоббс|Гоббс]], [[Маймонид]], Николай Кузанский, Джордано Бруно, Акоста ăсчахсенчен сĕм илнĕ. Малашĕнче унăн шухăшлавĕсене Лессинг, Гердер, [[Иоган Вольфганг Гёте|Гёте]], Шлейермахер, Йена романтикĕсем, Шеллинг, Гегель, Георг Вильгельм Фридрих, [[Эйнштейн Альберт|Эйнштейн]], Альтюссер, Делёз пек философсем атăлантарнă. == Пурнăçĕ == Барух де Спиноза [[Португали]]нчен хăваласа кăларсан [[Амстердам]]а куçса пынă сефард [[Еврейсем|еврей]] кил-йышĕнче çуралнă. Михаэль (Габриэль Алварес) тата Ханна Дебора де Спиноза кил-йышĕнче пилĕк ача пулнă: Исаак, Ребекка (иккĕшĕ те Михаэлĕн малтанхи арăмĕнчен), Мириам, Барух тата Габриэль. Амăшĕ 1638 çулта туберкулёз чирĕнчен питĕ ир вилнĕ — ун чухне Барух 6-ри ача пулнă. Ашшĕ, хăй 1654 çулта вилеччен ăнăçлă пыракан кăнтăр пахча-çимĕç суту-илÿ ĕçне тытса пынă. Спиноза кĕçĕн «Эц Хаим» («Пурнăç йывăçĕ») ятлă тĕн шкулне çÿрет, унта вăл [[Иврит|иврит]], Раши ăнлантарнă Тора, Талмуд тата ытти раввин çыравлĕхне, тата еврей турсăмахĕ никĕсĕсене тата риторикине вĕренет. Кунтах вăл Аверроэс тата [[Аристотель]] ĕçĕсемпе, [[Маймонид]]ăн [[Вăтам ĕмĕрсем|вăтам ĕмĕр]] интерпретаципе паллашать. Каярах [[Латин чĕлхи|латин чĕлхи]] вĕренет. Спиноза португал, испан, нидерланд чĕлхисене, кăштах франц тата [[Итал чĕлхи|итал]] чĕлхисене пĕлнĕ, çыравлăх [[Иврит|иврит]]не пĕлнĕ; кил хушшинче ладино чĕлхипе калаçма пултарнă. Спинозăн пĕрремĕш вĕрентекенĕсем ăсчах-раввинсемпе Исаак Абоаб-да-Фонсека ăнлантаруçă пулнă (вăл каярах, тен, Спинозăна уйăрнинче хутшăннă), Менаше бен Исраэль тата Моисей Мойтейра. Çав вăхăтра Спиноза Авраам ибн Эзра тата [[Маймонид]], Леви бен Гершом (Герсонид) еврей философĕсен ĕçĕсене тĕпченĕ, тата Хасдай Крескасăн «Çÿлти Турă çути» («''Ор Адонай''») трактатне тата тĕн философĕн Авраам Коген Эррерăн «Puerta del Cielo» («Тÿпе хапхи») кĕнекисене пĕлнĕ. Кунтах Иегуда Абарбанель неоплатоникăн «Юрату çинчен диалогсем» («Dialoghi d' Amore»)кĕнекине тата арабо-мусульман философĕсен: аль-Фараби, [[Ибн Сина]] тата Ибн Рушд (Аверроэс) ĕçĕсене хушма кирлĕ. Ашшĕ вилсен Барухпа шăллĕ, Габриэль, çемье ĕçне хăйсен аллине илеççĕ. Спиноза ортодоксалсене килĕшменнине калани, вăл коллегиантсен сектипе çывăхлашни, унăн протестантизмĕшĕн, вăл [[Иудалăх|иуда тĕненчен]] уйрăлса кайни кĕçех ăна [[1656]]-мĕш çулта ăна еврей пĕрлешĕвĕнчен кăларса янипе (херем) пĕтет. Спиноза Бенедикт ятне илет (латинла «пархатарлă»), çемье ĕçĕнчи хăйĕн пайне шăллĕне сутса [[Амстердам]] çумĕнчи Оверкерка пурăнма куçать. Анчах кĕçех таврăнать те иртниниче иезуит пулнă «хаваслă тухтăр» ван ден Энден шкулне вĕренме кĕрсе латин чĕлхине лайăхлатать, грек чĕлхине,[[Авалхи Греци|авалхи грек]] философине, вăтам ĕмĕрсен тата çĕнĕ философине, çав шутра [[Томас Гоббс]], Пьер Гассенди, [[Никколо Макиавелли]], тен, (Джордано Бруно) ĕçĕсене, çутçанталăк ăслăлăхĕне, ÿкерме, оптикаллă кантăк хăйраса якатма вĕренет, иврит вĕрентет. Кунтах Рене Декарт ĕçĕсемпе паллашать, ку унăн пултарулăхне анлатать, анчах унăн «чăн тĕнне» — философине сĕмлеместь. Декарт Амстердамра нумай пурăннă пулин те, вĕсем Спинозапа нихăçан та тĕл пулайман — Спиноза ытла та çамрăк пулнă. Бенедикт тавра унпа çывăх тусăсемпе вĕренекенĕсен ушкăнĕ пуçтарăнать — Симон де Врис (''Simon Joosten de Vries''), Ярих Еллес (''Jarig Jelles''), Питер Баллинг (''Pieter Balling''), Лодевейк Мейер (''[[:en:Lodewijk Meyer]]''), Ян Риувертс (''Jan Rieuwertsz''), фон Шуллер (''von Schuller''), Адриан Курбах (''[[:en:Adriaan Koerbagh]]''), Йоханнес Курбах (''Johannes Koerbagh''), Йоханнес Бауместер (''Johannes Bouwmeester'') тата ыт. те. [[Ӳкерчĕк:Spinoza Ethica.jpg|мини|слева| ''Этика'' монографи хуплашки]] [[1660]] çулта Амстердам синагоги хула влаçĕсене Спинозăна «сипейлĕхпе морале хăрушлăха кĕртет» тесе хурлама ыйтать, вара унăн Амстердамран тухса кайма тивет, Рейнсбургра (вăл вăхăтра коллегиантсен тĕп вырăнĕ) — Лейденпа юнашар ялта пурăнма вырнаçать. Линзасене хăйраса якатни ăна пурăнма çителĕклĕ тупăш парать. Кунта вăл «Турă, этем тата телей çинчен кĕске трактат», «Ăс-тăна тарăнлатни çинчен трактат», «Декарт философин никĕсĕсем» пысăк пайне тата «Этика» кĕнекене çырать. Вăхăт вăхăтран ун патне юнашарти Лейден хулинчен вĕренекенсем пырса каяççĕ. 1661 çулта Спиноза патне Лондонри патшалăх ăслăлăх пĕрлешĕвĕн пуçлăхĕсенчен пĕри, Генри Ольденбург пырать, вĕсем нумай çулсен хушши çыру çырса илеçĕ. [[1663]] çулĕн çĕртме уйăхĕнче Спиноза Гаагапа юнашар Ворбюрга куçать, кунта вăл физик тата математик, Христиан Гюйгенспа, филолог Гергард Иоганн Фосспа паллашать. 1664 çулта Гаагăра «Декартăн философи никĕсĕсене» (хăй пурăннă чух Спинозăн чăн ятпа тухнă пĕртен пĕр ĕç) тата «Метафизикаллĕ шухăшлавсем» пичетлет. [[Амстердам]]ра ют ятпа тухнă «Теологиллĕ-политикаллă трактат» (1670) Спинозана тĕппипех атеизм ятне парать. Патшалăх ертÿçисем де Витт тăвансем, пĕри Ян де Витт, картезиан пулни тата вĕсем унăн философине хисеплени çĕх Спинозăна çывăр айăплуран çăлса хăварнă. Çав аăхăтрах вăл «Еврей грамматикине» çырать. [[1670]] çулхи çу уйăхĕнче Спиноза Гаагăна куçса каять (1671 çултан Павильюнсграхт (''Paviljoensgracht'') каналĕ çинчи çуртра пурăнать; халĕ ку çурта латинла ''Domus Spinozana'' теççĕ, кунта вăл юлашки кунăсенчченех пулнă. 1673 çулта Спиноза Курпфальц курфюрсчĕ чĕннипе Гейдельберг университечĕн философи кафедрине йышăнма килĕшместь, кăна вăл хăй шухăшĕсене калассин ирĕклĕхне çухатиссинчен хăранипе ăнлантарать. 1675 çулта вăл «Этика» ятлă — пысăк ĕçне вĕçлет, кунта системаллă калăпăшра хăйĕн философин пур тĕп никĕсĕсене уçса парать, анчах 1672 çулта пиччĕшĕпе шăллĕ де Виттсем «влаçне çухатсан» (тĕрĕсрех, вĕсене вĕлерсен), алçыравĕсем çывăх юлташĕсем хушшинче çÿренĕ пулин те, ăна пичетлесе кăларма вăл хăюллăхне çитереймен. [[1677]] çулхи нарăс 21, вырсарникун Спиноза туберкулёз чирĕнчен (ку чиртен 20 çул асап курнă, ĕçĕ пирки кантăк тусанне сывласа çăтни те юраман) вилет, табак туртни ун чухне сиплĕ шутланнă, вăл çулĕпе 44-ра çех пулнă. Вил ÿтне нарăс 25-мĕшĕнче вăхăтлăха пытарнă, кĕçех çĕнĕрен пĕрлĕхлĕ вилшăтăкне пытарнă. Унăн пурлăхне çырса илсе (161 кĕнеке), сутаççĕ, докуменчĕсен пайне (вĕсен шутĕнче çырусен пайне те) пĕтереççĕ. Спинозăн хайлавĕсене, халаллани тăрăх, çав çулах Амстердамра Rieuwertsz- ра авторăн ятне çырмасăр пичетлесе кăлараççĕ, вĕсем Еллес малсăмахĕпе, ({{lang-lat|B. d. S. Opera Posthuma}}) ятпа тухаççĕ, 1678 çулта — нидерланд куçарувĕнче (''Nagelate Schriften''). Çав 1678 çултах Спинозăн пур хайлавĕсене те чараççĕ. == Ĕçĕ-хĕлĕ == *ок. 1660 патне «О Боге, человеке и его счастье» *ок. 1662 патне «Трактат об усовершенствовании разума и о пути, которым лучше всего направляться к истинному познанию вещей» *1663 «Основы философии Декарта, доказанные геометрическим способом» *1670 «Богословско-политический трактат» *1677 «Политический трактат» (не окончен) *1677 «Этика, доказанная в геометрическом порядке и разделенная на пять частей» *1677 «Еврейская грамматика» === Спинозăн вырăсла куçарнă ĕçĕсем === *Спиноза Б. Избранные произведения: в 2-х томах. Т. 1. — М.: Госполитиздат, 1957. *Спиноза Б. Избранные произведения: в 2-х томах. Т. 2. — М.: Госполитиздат, 1957. *Спиноза Б. Сочинения. В 2-х томах. Т. 1. / Вступительная статья К. А. Сергеева. — Изд. 2-е. — СПб.: Наука, 1999. — 489 с. — (Слово о сущем). — 2050 экз. — ISBN 5-02-026750-3. *Спиноза Б. Сочинения. В 2-х томах. Т. 2. / Вступительная статья К. А. Сергеева. — Изд. 2-е. — СПб.: Наука, 1999. — 629 с. — (Слово о сущем). — 2050 экз. — ISBN 5-02-026751-1. *Спиноза Б. Этика / Пер. с лат. Н. А. Иванцова. — СПб.: Аста-пресс ltd, 1993. — 248 с. — 5000 экз. — ISBN 5-85962-044-6. *Спиноза Б. Богословско-политический трактат. - Харьков: Фолио, 2001. - 656 с., 5 000 экз. *Спиноза Б. Трактат об очищении интеллекта / Пер. с лат. В. Н. Половцовой. — М.: Кушнерев и К°, 1914. — 188 с. == Асăрхавсем == == Вуламалли == *Фишер К. История новой философии: Бенедикт Спиноза. — М.: АСТ, Транзиткнига, 2005. — 557, [3] с. — 5000 экз. — ISBN 5-17-026924-2. *Ковнер С. Р. Спиноза, его жизнь и сочинения. Варшава, 1897. *Диттес Ф. Критические этюды о нравственной философии Спинозы. СПб., 1900. *Диттес Ф. Этика Спинозы, Лейбница и Канта. СПб., 1902. *Робинсон Л. Метафизика Спинозы. СПб., 1913. *Кечекьян С. Ф. Этическое миросозерцание Спинозы. М., 1914. *Луппол И. К. Бенедикт Спиноза. М., 1924 *Маньковский Л. А. Спиноза и материализм. М., 1930 *Беленький М. С. Спиноза. М., 1964. *Коников И. А. Материализм Спинозы. М., 1971. *Соколов В. В. Спиноза. — М.: Мысль, 1973. — (Мыслители прошлого). *Соколов В. В. Спиноза. — Изд. 2-е, испр. и доп. — М.: Мысль, 1977. — 222 с. — (Мыслители прошлого). *Соколов В. В. Спиноза. — Изд. 3-е, стереотипное. — М.: Книжный дом «ЛИБРОКОМ», 2009. — 224 с. — (Из наследия мировой философской мысли: великие философы). — ISBN 978-5-397-00629-3. *Майданский А. Д. Геометрический порядок доказательства и логический метод в «Этике» Спинозы // Вопросы философии. М., 1999. № 11. С. 172—180. *Кауфман И. С. Философия Спинозы в России. Первая часть. 1774—1884.// Историко-философский ежегодник 2004. М., 2005. С.312-344. *Нечипуренко В. Н. Спиноза в зеркале еврейской философской и мистической традиции // Известия высших учебных заведений. Северо-Кавказский регион. Общественные науки. 2005, № 1. С.13-21. *Луначарский А. В. Спиноза и буржуазия, 1933 *И. Васильев, Л. Науменко Три века бессмертия. // Коммунист. 1977, № 5. С. 64-63. == Каçăсем == * [http://bdsweb.tripod.com/ru/ Спиноза и спинозизм]{{Ĕçлемен каçă|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} — BDSвеб * [http://caute.tk/spinoza/ Читая Спинозу] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190422202356/http://caute.tk/spinoza/ |date=2019-04-22 }} * [http://books.atheism.ru/gallery/Spinoza/ Страница Бенедикта Спинозы в библиотеке «Философия и атеизм»] * [http://intencia.ru/Filosof-view-4.html Спиноза, Бенедикт — Биография. Библиография. Высказывания] [[Категори:Философсем, алфавитпа]] [[Категори:Пайăр çынсем:Этика]] [[Категори:Философсем]] h6d3zw5922qk74f8zvrqfrl2rer3zld 0 84983 873821 683168 2026-05-11T00:08:29Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 873821 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |official_name = Бельфор |settlement_type = хула |image_skyline = France-90-Belfort-Belvedere ouest.jpg |image_blank_emblem = Blason ville fr Belfort (Territoire-de-Belfort).svg |coordinates_region = |website = }} '''Бельфор''' ({{lang-fr|Belfort}}) — хӗвелтухӑҫ [[Франци]]ри хула, [[Бельфор Çĕрĕ]]н административлӑ тӗпӗ. == Кун-ҫулӗ == == Паллӑ ҫынӗсем == * == Тӑванлӑ хуласем == * == Вуламалли == * Бельфор // Военная энциклопедия : [в 18 т.] / под ред. В. Ф. Новицкого … [и др.]. — СПб. ; [М.] : Тип. т-ва И. Д. Сытина, 1911—1915. == Каҫӑсем == * [http://www.belfort-tourisme.com/ Официальный туристический центр]{{ref-fr}}{{ref-en}}{{ref-de}} * [http://www.Fimu.com/ Музыкальный фестиваль FIMU в Бельфоре]{{Ĕçлемен каçă|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.fortified-places.com/belfort.html Страница о бельфорской крепости] * [https://web.archive.org/web/20071102201529/http://www.citadelle-belfort.fr/ Сайт, посвящённый бельфорской крепости] [[Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа]] [[Категори:Хула]] [[Категори:Франци хулисем]] 2cde1h75ci828ady35r7lu3irzi8k76 2 114376 873825 873764 2026-05-11T03:43:34Z Max Tenche 25572 /* 7. Вики-ҫуркунне 2026 */ хушни 873825 wikitext text/x-wiki ; Тӗп страница [[Хутшăнакан:Max Tenche|Max Tenche]] Кунта манӑн статьясен ят-йышӗ = Ӑслӑлӑх = == Вӑхӑтпа вырӑнлӑх == # [[2024]] # [[2026]] == Википеди уйрӑмӗсем == # [[Туркмен Википедийӗ]] == Космос == # [[Артемида-2]] == Физика пысӑкӑшӗсем == # [[Тӑваткал километр]] # [[Тӑваткал ҫухрӑм]] = Географи = == АПШ == === Гуам === # [[Орднанс Аннекс]] # [[Ороте ҫурутравӗ]] === Ялавсем === # [[Нью-Йорк ялавĕ]] == Израиль == === Чӗлхесем === # [[Еврей-таджик диалекчӗ]] == Корей (КР/КХДР) == === Чӗлхесем === # [[Корей чӗлхи]] == Патшалӑхсем == ;кунта ПНО пайташӗсем, ҫурма йышӑннӑ, йышӑнман патшалӑхсем # [[Корей Республики]] # [[Корей Халӑх Демократиллӗ Республики]] # [[Сомалиленд]] == РФ == === Сехет тӑрӑхӗсем === # [[Владивосток вӑхӑчӗ]] # [[Екатеринбург вӑхӑчӗ]] # [[Иркутск вӑхӑчӗ]] # [[Калининград вӑхӑчӗ]] # [[Камчатка вӑхӑчӗ]] # [[Красноярск вӑхӑчӗ]] # [[Магадан вӑхӑчӗ]] # [[Мускав вӑхӑчӗ]] # [[Омск вӑхӑчӗ]] # [[Самар вӑхӑчӗ]] # [[Якутск вӑхӑчӗ]] === Раҫҫей географийӗ === # [[Алтай Республикин географийӗ]] === Районсем === ;аймаксем, кантонсем # [[Быстрая районĕ]] # [[Гагарин районӗ (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Екатериновка районӗ]] # [[Елизово районĕ]] # [[Каменка кантонӗ]] # [[Карага районĕ]] # [[Кош-Агач аймакӗ]] # [[Мильково районĕ]] # [[Олютор районĕ]] # [[Онгудай аймакӗ]] # [[Пенжина районĕ]] # [[Петровск районӗ]] # [[Соболево районĕ]] # [[Татищево районӗ]] # [[Тигиль районĕ]] # [[Усть-Большерецк районĕ]] # [[Усть-Камчатск районĕ]] === Субъектсем === # [[Алтай Республики]] # [[Брянск облаҫӗ]] # [[Камчатка Ен]] # [[Карачай-Черкеси]] # [[Хакаси]] # [[Хустӑрма облаҫӗ]] === Тӑрӑхсем === # [[Инçет-Тухăç федераци тăрăхĕ]] # [[Коряк тăрăхĕ]] # [[Çурçĕр-Кавказ федераци тăрăхĕ]] === Чӗлхесем === # [[Абазин чӗлхи]] === Юханшывсем === # [[Оссора (юханшыв)]] === Ял-хула тӑрӑхӗсем === # [[Берёзовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Татищево районӗ)]] # [[Вязово ял канашӗ]] # [[Грачёвка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] # [[Идолга муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] # [[Новозахаркино муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Петровск районӗ)]] # [[Октябрьский муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Татищево районӗ)]] # [[Пригородный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Садовое муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] # [[Садовый муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] # [[Синенькие муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Петровск районӗ)]] # [[Сторожевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] # [[Ягодная Поляна муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] === Ялавсем === # [[Раҫҫей Федерацийӗн патшалӑх геральдика регистрӗ]] # [[Сарӑту облаҫӗн ялавӗсем]] # [[Татищево районӗн ялавӗ]] == Ҫар == # [[Позициллӗ район]] == Ҫӗр == # [[Ҫурҫӗр Ази]] # [[Тухӑҫ Ази]] == Узбекистан == === Вилоятсем === # [[Андижан вилоячӗ]] # [[Джизак вилоячӗ]] # [[Навои вилоячӗ]] # [[Сырдарья вилоячӗ]] === Республикӑсем === # [[Каракалпакстан]] = Истори = # [[Алтай Республикин историйӗ]] = Пайӑр ҫынсем = == Ӑсчахсем == === Биологсем === # [[Иваницкая Людмила Петровна]] # [[Тимирязев Климент Аркадьевич]] == Политикӑҫӑсем == === Польша политикӑҫисем === # [[Навроцкий Кароль]] === РФ политикӑҫисем === ==== Чӑваш Республикин политикӑҫисем ==== # [[Никандрова Надежда Валериановна]] # [[Шпилевая Нина Ивановна]] === ССРП политикӑҫисем === ==== Чӑваш АССР политикӑҫисем ==== # [[Андреева Зоя Ананьевна]] === Узбекистан политикӑҫисем === # '''[[Узбекистан президенчӗ]]''' # [[Мирзиёев Шавкат Миромонович]] == Спортсменсем == # [[Биктимирова Алевтина Вениаминовна]] # [[Григорьева Лидия Николаевна (ҫӑмӑл атлет)]] # [[Иванова Алина Петровна]] # [[Захарова Светлана Владимировна]] # [[Майорова Альбина Геннадьевна]] # [[Моргунова Любовь Васильевна]] # [[Нагорная Дарья Сергеевна]] # [[Романова Ольга Владиславовна]] # [[Соколова Вера Александровна]] # [[Тимофеева Ирина Николаевна]] == Ҫыравҫӑсем == # [[Калитко Екатерина Александровна]] == Хула пуҫлӑхӗсем == # [[Барнаул пуçлăхĕсем]] == Юрӑҫӑсем == # [[Асламас Мария Васильевна]] # [[Денисова Зоя Фёдоровна]] = Пӗлтерӗш хут енӗсем = {{Div col|cols=2}} # [[Агаревка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Беседка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Беседки (пӗлтерӗшсем)]] # [[Вязовка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Вязовка ял тӑрӑхӗ (пӗлтерӗшсем)]] # [[Вязовое ял тӑрӑхӗ (пӗлтерӗшсем)]] # [[Горный Ключ]] # [[Губаревка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Елшанка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Зеленкино (пӗлтерӗшсем)]] # [[Идолга (пӗлтерӗшсем)]] # [[Ильиновка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Каменский (пӗлтерӗшсем)]] # [[Карякино (пӗлтерӗшсем)]] # [[Колки (пӗлтерӗшсем)]] # [[Македоновка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Мӑн Каменка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Новодубровка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Новополье (пӗлтерӗшсем)]] # [[Оркино (пӗлтерӗшсем)]] # [[Оссора]] # [[Синенькие (пӗлтерӗшсем)]] # [[Сторожевка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Широкое (пӗлтерӗшсем)]] # [[Шлыковка (пӗлтерӗшсем)]] # [[Ягодная Поляна (пӗлтерӗшсем)]] {{Div col end}} = Политика = == Патшалӑх тӗсӗсем == # [[Нумай нациллӗ патшалӑх]] == Пӗрлешӳсем == # [[Хĕвеланăç Африка патшалăхĕсен экономика пĕрлешĕвĕ]] == Пулӑмсем == # [[Пушкӑртстанти протестсем (2024)]] # [[Чеченсен тата ингушсен депортацийӗ]] == Урӑх == # [[Шалти колонизаци]] = Пурӑнан вырӑнсем = == Инди == # [[Лакхнау]] == Казахстан == # [[Атырау]] == РФ == === Алтай крайӗ === # [[Барнаул]] === Алтай Республики === # [[Горно-Алтайск]] === Архангельск облаҫӗ === # [[Вотлажма хулашӗ]] === Брянск облаҫӗ === # [[Брянск]] === Ингуш Республики === # [[Магас]] === Камчатка крайӗ === # [[Анавгай]] # [[Горный Ключ (Камчатка Ен)]] # [[Елизово]] # [[Мильково (Камчатка Ен)]] # [[Никольское (Камчатка Ен)]] # [[Оссора (паççулкă)]] # [[Палана]] # [[Эссо]] === Карел Республики === # [[Петрозаводск]] === Карачай-Черкес Республики === # [[Черкесск]] === Калмӑк Республики === # [[Элиста]] === Сарӑту облаҫӗ === ==== Воскресенское районӗ ==== {{Div col|cols=2}} # [[Елшанка (Воскресенское районӗ)]] {{Div col end}} ==== Гагарин районӗ ==== {{Div col|cols=2}} # [[Докторовка]] # [[Зеленкино (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Ильиновка (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Каменский (Гагарин районӗ)]] # [[Сторожёвка (Сарӑту облаҫӗ)]] {{Div col end}} ==== Красноармейск районӗ ==== {{Div col|cols=2}} # [[Елшанка (Красноармейск районӗ)]] # [[Каменский (Красноармейск районӗ)]] {{Div col end}} ==== Петровск районӗ ==== {{Div col|cols=2}} # [[Агарёвка (Петровск районӗ)]] # [[Колки (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Новодубровка (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Оркино (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Синенькие (Петровск районӗ)]] # [[Ҫӗнӗ Ӑвӑс]] # [[Ҫӗнӗ Вершаут]] # [[Тутар Пакаевки]] {{Div col end}} ==== Ҫӗнӗ Пурас районӗ ==== {{Div col|cols=2}} # [[Елшанка (Ҫӗнӗ Пурас районӗ)]] {{Div col end}} ==== Татищево районӗ ==== {{Div col|cols=2}} # [[Агарёвка (Татищево районӗ)]] # [[Асамлакан сӑваплӑ Микулай чиркӗвӗ (Октябрьский Городок)]] # [[Беседка (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Бурловино]] # [[Вязовка (Татищево районӗ)]] # [[Гартовка]] # [[Глядковка]] # [[Губарёвка (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Елшанка (Татищево районӗ)]] # [[Идолга (сала)]] # [[Карамышка]] # [[Карякино (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Козий Лоб]] # [[Коминтерн (Татищево районӗ)]] # [[Корсаковка (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Кривопавловка]] # [[Македоновка (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Мӑн Каменка (Татищево районӗ)]] # [[Мизино-Лапшиновка]] # [[Новополье (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Октябрьский Городок]] # [[Петров (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Слепцовка]] # [[Татищево]] # [[Широкое (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Шлыковка (Сарӑту облаҫӗ)]] # [[Ягодная Поляна (Сарӑту облаҫӗ)]] {{Div col end}} === Смулен облаҫӗ === # [[Беседка (Смулен облаҫӗ)]] === Ставрополь крайӗ === # [[Пятигорск]] === Чукотка автономиллӗ округӗ === # [[Анадырь]] == Украина == === Кейӳ облаҫӗ === # [[Беседка (Кейӳ облаҫӗ)]] = Халӑхсем = ===Албансем=== # [[Тава коси]] ===Бацбисем=== # [[Бацбисем]] === Еврейсем === # [[Бухара еврейӗсем]] ===Корейсем=== # [[Корейсем]] ===Чикансем=== # [[Чикан ялавĕ]] = Ӑмӑртусем = # [[Википеди:Вики-çуркунне 2024|Вики-ҫуркунне 2024]] # [[Википеди:Ази уйӑхӗ 2024|Ази уйӑхӗ 2024]] # [[Википеди:Конкурссем/Феминизмпа фольклор/2025|Феминизмпа фольклор 2025]] # [[Википеди:Вики-çуркунне 2025|Вики-ҫуркунне 2025]] # [[Википеди:Ази уйӑхӗ 2025|Ази уйӑхӗ 2025]] # [[Википеди:Конкурссем/Феминизмпа фольклор/2026|Феминизмпа фольклор 2026]] === [[Википеди:Вики-çуркунне 2026|7. Вики-ҫуркунне 2026]] === <small> # [[Шпилевая Нина Ивановна]] {{Ялав|Чӑваш Ен}} # [[Никандрова Надежда Валериановна]] {{Ялав|Чӑваш Ен}} # [[Уляндина Августа Васильевна]] {{Ялав|Чӑваш Ен}} # [[Глянец (ушкӑн)]] {{Ялав|Чӑваш Ен}} # [[Навроцкий Кароль]] {{Ялав|Польша}} # [[Венгрири парламент суйлавӗ (2026)]] {{Ялав|Венгри}} # [[Орбан Виктор]] {{Ялав|Венгри}} # [[Икӗ хӳреллӗ йытӑ партийӗ]] {{Ялав|Венгри}} # [[Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ]] {{Ялав|Венгри}} # [[Мадьяр Петер]] {{Ялав|Венгри}} # [[Тиса (парти)]] {{Ялав|Венгри}} # [[Тивӗҫлӗх хӗресӗ (Польша)]] {{Ялав|Польша}} # [[«Pro Patria» медаль (Польша)]] {{Ялав|Польша}} # [[Польша ЮӖМ-н «Bene Merito» хисеплӗ палли]] {{Ялав|Польша}} # [[Чикӗ хӗсмечӗн йӗркеленӗренпе вӑтӑр ҫул ҫитнӗ асӑну медалӗ]] {{Ялав|Польша}} # [[«Pro Bono Poloniae» медаль]] {{Ялав|Польша}} # [[Шурӑ Ӑмӑрт орденӗ (Польша)]] {{Ялав|Польша}} # [[Польша Чӗрӗлӗвӗн орденӗ]] {{Ялав|Польша}} # [[«Казахстанти поляксем умӗнчи тивӗҫлӗхшӗн» медаль]] {{Ялав|Польша}}+{{Ялав|Казахстан}} # [[Фидес — ХДХП]] {{Ялав|Венгри}} # [[Дуда Анджей]] {{Ялав|Польша}} # [[Болгарири парламент суйлавӗ (2026)]] {{Ялав|Болгари}} # [[Туск Дональд]] {{Ялав|Польша}} # [[Радев Румен]] {{Ялав|Болгари}} # [[Йотова Илияна]] {{Ялав|Болгари}} # [[Гюров Андрей]] {{Ялав|Болгари}} # [[Фицо Роберт]] {{Ялав|Словаки}} # [[Шуйок Тамаш]] {{Ялав|Венгри}} # [[Стубб Александр]] {{Ялав|Финлянди}} </small> = Ҫӗнетсе ҫырнӑ/нумай тӳрлетнӗ статьясем = # [[Атӑлҫи сӑртлӑхӗ]] # [[Кейӳ облаҫӗ]] # [[Турккӑ Википедийӗ]] # [[Халӑх ҫырса тухӑвӗ]] # [[Шурӑ Чиркӳ]] = Ҫавӑн пек пӑхӑр = * [[Хутшăнакан:Ellodanis5 /СУЙЛАСА ИЛНĔ СТАТЬЯСЕМ]] s718lew09utj0mx7jklba4ycslv9dgg 4 129248 873826 873782 2026-05-11T03:44:32Z Max Tenche 25572 /* Пӗтӗмлетӳсем */ хушни 873826 wikitext text/x-wiki {{WAM |header = [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026|Вики-çуркунне 2026]] <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:CEE Spring Logo transparent.svg|250px]]</div> |subheader = 21.03-31.05: Чӑваш Википедине хутшӑннӑ марафон ҫӗршывсем, халӑхсем, ҫутҫанталӑк, истори, Вӑтаҫӗрпе Хӗвелтухӑҫ Европӑн хальхи тата пуласлӑхӗ ҫинчен статьясемпе пуянлатас енӗпе ӗҫленӗ. Проектӑн тӗллевӗпе пӗлтерӗшӗ - кӳршӗсем ҫинчен каласа паракан информацие чӑваш тӗнчинче ӑнланмалла кирлӗ статьясен ят-йышне кĕртсе Чӑваш Википедине пуянлатасси. |body = == Правилӑсем == * Википедире регистрациленнӗ кирек кам та конкурса хутшӑнма пултарать. * Конкурса ҫакнашкал статьясене йышӑнаҫҫӗ: ** Статьяна пуш уйӑхӗн 21-мӗшӗнчен пуҫласа 2026 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 31-мӗшӗччен чӑвашла ҫырмалла. ** Статьясем ытти ҫӗршывсемпе е халӑхсемпе ҫыхӑнса тӑмалла. ** Ҫӗнӗ статьяра 150 ытла сӑмах тата 2500 ытла байт пулмалла. ** Кивӗ статьяна 120 сӑмах тата 2000 байт хушмалла. ** Статья пӗлтерӗшлӗ пулмалла, статья ҫӑлкуҫӗсене кӑтартмалла. ** Машинӑпа куҫарни кирлӗ мар. * Призсене, дипломсене тата сертификатсене квалификаци статйисен шучӗпе параҫҫӗ, вӗсен пӗтӗм тӗнчери уйрӑм чӗлхе пайӗнчи вырӑнсенчен килет. * Статьясене тĕрĕслесе тăрас тесен вӗсене аяларахри тапăла вырнаҫтармалла. * 4 статьяна лайӑхлатнӑ/йӗркеленӗ хутшӑнакансем финала тухаҫҫӗ * Тӳресем йышăннине жалоба пама юрамасть. * Сӳтсе явмалли страницӑра тулли статья шаблонӗ вырнаҫать: <pre>{{Вики-çуркунне статйи|çул= |хутшăнакан= | ҫӗршыв = | ҫӗршыв2 = | ҫӗршыв3 = | тема= | тема2= | тема3= }}</pre> |footer = == Хаклав == * Асӑннӑ требованисене тивӗҫтерекен 2500 байтран кая мар е 150 сӑмах калӑпӑшлӑ статьясемшӗн жюри 1 балл хушса хурать; * Ҫав статьясенче хутшӑнакан ҫын хӑйӗн ыйтӑвне пахалӑхлӑн уҫса парать, материала, 2500 байтран е 250 сӑмах калӑпӑшӗпе, викификацилет тата ҫырса кӑтартать, жюри 2 балл илет; * 200 сӑмахран е 3000 байтран иртекен статьясене тата хутшӑнакан, викификацилекен тата пысӑк пахалӑхлӑ материала ҫырса кӑтартакан темӑна туллин уҫса паракан статьясене жюри 3 балл ҫумне хушса хурать; * Балл коэффициентне икӗ хут ӳстерме ҫур ҫултан кая мар регистрациленӗ вӑхӑтпа хутшӑнакансем валли палӑртнӑ. |footer = == Жюри == Конкурса организацилес ĕçе раççей тата ютçĕр викимедийçисем хутшăнма пултараççĕ. Жюри, техник исполнителӗ — {{u|Il Nur}} ([[Хусан]]) |footer = == Мӗн ҫинчен ҫырмалла == [[File:Flag of Albania.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Albania|Албани — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Austria.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Austria|Австри — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Azerbaijan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Azerbaijan|Азербайджан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Belarus.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Belarus|Беларуҫ — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Bosnia and Herzegovina.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia_CEE_Spring 2026/Structure/Bosnia and Herzegovina|Боснипе Герцеговина — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Bulgaria.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Bulgaria|Болгари — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Hungary.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Hungary|Венгри — статьясен списокӗ]] [[File:Võro_lipp.png|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Võro|Выру — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Georgia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Georgia|Грузи — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Greece.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Greece|Греци — статьясен списокӗ]] [[File:Erzya Flag.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Erzya|Ирҫесем — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Kazakhstan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Kazakhstan|Казахстан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Cyprus.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Cyprus|Кипр — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Kosovo.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Kosovo|Косово — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of the Crimean Tatar people.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Crimean Tatar|Крым тутарӗсем — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Latvia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Latvia|Латви — статьясен списокӗ]] [[File:Flag_of_Lithuania.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Lithuania|Литва — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Malta.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Malta|Мальта — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Poland.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Poland|Польша — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Bashkortostan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Bashkortostan|Пушкӑртстан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Romania.svg|40px]]&nbsp;[[File:Flag of Moldova.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Romanian|Румыни тата Молдави — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Republika Srpska.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Republic of Srpska|Серб Республики — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Serbia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Serbia|Серби — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Slovakia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Slovakia|Словаки — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Slovenia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Slovenia|Словени — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Sorbs.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Sorbian|Сорбсем — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of North Macedonia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/North Macedonia|Ҫурҫӗр Македони— статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Tatarstan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Tatar|Тутарстан — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Turkey.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Turkey|Турци— статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Ukraine.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Ukraine|Украина — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Croatia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Croatia|Хорвати — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Montenegro.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Montenegro|Черногори — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of the Romani people.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Roma|Чикансем (рома) — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Czech Republic.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Czechia|Чехи — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Armenia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Armenia|Эрмени — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Esperanto.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Esperanto|Эсперанто — статьясен списокӗ]] [[File:Flag of Estonia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Estonia|Эстони — статьясен списокӗ]] Ытти конкурссем 2026 ҫулхи Вики-ҫуркунне шайӗнче: [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE Women|Хӗрарӑмсем]], [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE_for_Human_Rights|Ҫын прави]], [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE_Youth|Ҫамрӑксен]]. == Призсем == 400 евро таран. == Жюри == * {{u|Il Nur}} }} == Пӗтӗмлетӳсем == {| class="wikitable sortable" |- align="left" ! Хутшӑнакан ! Статьясем ! Шут ! Баллсем ! Вырӑн |- |{{u|Max Tenche }} |[[Шпилевая Нина Ивановна]]{{*}} [[Никандрова Надежда Валериановна]]{{*}} [[Уляндина Августа Васильевна]]{{*}} [[Глянец (ушкӑн) ]]{{*}} [[Навроцкий Кароль]]{{*}} [[Венгрири парламент суйлавӗ (2026)]]{{*}} [[Орбан Виктор]]{{*}}[[Икӗ хӳреллӗ йытӑ партийӗ]]{{*}} [[Фидес — Венгр элтеш пӗрлешӗвӗ]]{{*}} [[Мадьяр Петер]]{{*}} [[Тиса (парти)]]{{*}} [[Тивӗҫлӗх хӗресӗ (Польша)]] {{*}} [[«Pro Patria» медаль (Польша)]] {{*}} [[Польша ЮӖМ-н «Bene Merito» хисеплӗ палли]] {{*}} [[Чикӗ хӗсмечӗн йӗркеленӗренпе вӑтӑр ҫул ҫитнӗ асӑну медалӗ]] {{*}} [[«Pro Bono Poloniae» медаль]] {{*}} [[Шурӑ Ӑмӑрт орденӗ (Польша)]] {{*}} [[Польша Чӗрӗлӗвӗн орденӗ]] {{*}} [[«Казахстанти поляксем умӗнчи тивӗҫлӗхшӗн» медаль]] {{*}} [[Фидес — ХДХП]] {{*}} [[Дуда Анджей]] {{*}} [[Болгарири парламент суйлавӗ (2026)]] {{*}} [[Туск Дональд]] {{*}} [[Радев Румен]] {{*}} [[Йотова Илияна]] {{*}} [[Гюров Андрей]] {{*}} [[Фицо Роберт]] {{*}} [[Шуйок Тамаш]] {{*}} [[Стубб Александр]] |29 | | |- |{{u|Ellodanis5}} |[[''Чăваш'' этнонима этимологизацилесси тĕлĕшпе (Н.И. Егоров статйи)]]{{*}} [[Галателла]]{{*}} [[Ахаль айтăварак курăкĕ]]{{*}} [[Ансăр çулçăллă айтăварак курăкĕ]]{{*}} [[Тракри вокалпа инструментсен ансамблĕ (ВИА, 1970-мĕш çулсем)]]{{*}} [[Çурхи шаклапуç ]]{{*}} [[Астра]]{{*}} [[ Симеон Бекбулатович]]{{*}} [[Суя Дмитрий I]]{{*}} [[Ледебур пиçенкки ]]{{*}} [[ Пиçенкке]]{{*}} [[Суя шаклапуç]]{{*}} [[Иранра американ аманатсене тытса илни]]{{*}} [[Тăван ен]]{{*}} [[Австрири парламент суйлавĕ (1919)]]{{*}} [[''Чăваш'' этноним пулса кайни пирки: тĕп верççĕсем тата вĕсен историлле интерпретацийĕ (пĕлтерев тата кĕнеке)]]{{*}} [[Чĕмпĕр хулашĕ]]{{*}} [[Оман империйĕ]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}} |18 | | |- |{{u|Freiheiten }} |[[Азербайджанра журналистсене сериллĕн арестленисем (2023–2025)]]{{*}} [[]] |1 | | |- |} == Тӗнчери статистика == *[[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Statistics|Тӗнчери статистика]] [[Категори:Википеди:Вики-çуркунне 2026]] 3jynm85w39nnegogj1gau043w11ucf4 0 129871 873817 873790 2026-05-10T12:19:34Z Ellodanis5 17302 873817 wikitext text/x-wiki [[File:Omaniempire1856.png|thumb|Omaniempire, 1856</br><big>Оман империйĕ [[1856]]-мĕш çул тĕлне. Карттă çинчи çыравсене вырăсла кăтартнă</big><br>{{legend|#D5536D|Оман имперйĕн çĕрĕсем}}{{legend|#F9F500|пĕлтерĕшлĕ хуласем}}{{legend|#52FF4D|факторисем}}]] :{{ан арпаштарăр|Осман империйĕ|Осман империйĕпе}} '''Оман империйĕ'''<ref>Сăмахран, ак çак тĕлте: [https://newsartspb.ru/event/2036/omanskaya-imperiya-aziya-i-afrika Оманская империя: Азия и Африка.]</ref>, е '''Маскат тата Оман султаначĕ пăхăнса тăракан территорисемпе''' ({{lang-ar|سلطنة مسقط وعمان}}) Историлле патшалăх, [[1659]]<ref>Португалсене Маскатран хăваласа янă çул.</ref> — [[1891]]<ref>Маскат тата Оман Аслă Бритни протеторачĕ пулса тăнă çул; Занзибар [[1890]]-мĕш çултанпа унăнах протекторачĕ.</ref>-мĕш çулсенче пулнă (анчах та, тĕрлĕ [[критерий]]семпе, урăхларах та кăтартма пулать). == Тĕп территори == * [[Маскат]] (тĕп хула тата çыранçи территорисем). * Оман (шалти территорисем: [[Оман имамачĕ]], {{lang-ar|عُمان الوسطى}}, ʿUmān al-Wusṭā) * «[[Пиратсен çыранĕ]]» (хальхи ОАЭ) * [[Дофар]] == Пăхăнса тăракан территорисем == Хĕелтухç Африкăн Мозамбикрен çурçĕрехри çĕрсем. Тĕп центр — [[Занзибар]] утравĕ<ref>[http://www.vokrugsveta.ru/tv/vs/cast/633/ ''Танзания. Занзибар''] {{Wayback|url=http://www.vokrugsveta.ru/tv/vs/cast/633/ |date=20121025114417 }} // [[Вокруг света]]. — 9 сентября 2001 года.</ref>. == [[Еткер]] == Оман империйĕн витĕмĕпе Хĕвелтухăç Африкăра банту йышне кĕрекен суахили чĕлхи анлăн сарăлнă<ref>''Бюттнер, Теа.'' [http://www.africana.ru/lands/tanzania/town_suahili.htm История Африки с древнейших времён] {{Wayback|url=http://www.africana.ru/lands/tanzania/town_suahili.htm |date=20080609163751 }} // пер. с немецкого. — М.: Наука. — 1981.</ref>. == Литература == * ''Васильев, Леонид'' [www.fictionbook.ru/author/vasilev_leonid_sergeevich/istoriya_v_1_istoriya_vostoka_tom_1/ История Востока: Учеб. по спец. «История». Том 1.] — М.:Высшая школа. — 1994. ISBN 5-06-002909-3 * ''[[Дэвидсон, Бэзил]].'' [http://www.africana.ru/science/davidson_basil/new_discovery00.htm Новое открытие древней Африки] // Пер. с англ. — М.: Издательство восточной литературы, 1962. — С. 315. * ''Чулов, Дмитрий'' [http://www.vokrugsveta.ru/vs/article/77/ Страна чёрных.] — [[Вокруг света]], № 7 (2730). — июль 2001. * ''Bhacker, Reda M.'' Trade and Empire in Muscat and Zanzibar: Roots of British Domination. — Routledge. — 1992. ISBN 0-415-07997-7{{ref|en}} * ''Floor, Willem'' [https://www.amazon.com/dp/1933823127 The Persian Gulf: The Economic and Political History of Five Port Cities, 1500—1730]. — Mage Publishers. — 2006. ISBN 1-933823-12-7{{ref|en}} * ''Halliday, Fred'' [https://web.archive.org/web/20081122160331/http://www.al-bab.com/bys/articles/halliday00.htm Oman and Yemen: an historic re-encounter]. — The British-Yemeni Society, июль 2000.{{ref|en}} * ''Pearson, Michael N.'' [https://www.amazon.com/dp/0801872421/ Port Cities and Intruders: The Swahili Coast, India, and Portugal in the Early Modern Era]. — The Johns Hopkins University Press. — 2002. ISBN 0-8018-7242-1{{ref|en}} * ''Phillips, Wendell'' [https://www.amazon.com/dp/0866850244 Oman. A History] — London: Intl Book Centre. — 1971. ISBN 0-86685-024-4{{ref|en}} * ''Risso, Patricia'' [https://www.amazon.com/dp/0813389119/ Merchants And Faith: Muslim Commerce And Culture In The Indian Ocean]. — Westview Press. — 1995. ISBN 0-8133-8911-9{{ref|en}} * ''Risso, Patricia'' [https://www.amazon.com/dp/0709942044 Oman and Muscat: An Early Modern History]. — Routledge. — 1986. ISBN 0-7099-4204-4{{ref|en}} == Каçăсем == * [http://www.krugosvet.ru/enc/nauki_o_Zemle/geografiya/OMAN.html Оман], статья в энциклопедии [[Кругосвет]]. * [https://web.archive.org/web/20051204184539/http://www.cultinfo.ru/fulltext/1/001/008/084/342.htm Оман], статья в [[БСЭ|Большой советской энциклопедии]]. * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/428217/Oman Oman], статья в энциклопедии [[Британника]].{{ref|en}} * [https://web.archive.org/web/20080726140723/http://encarta.msn.com/encyclopedia_761561099_7/Oman.html#s28 Oman], статья в энциклопедии [[Encarta]].{{ref|en}} * [http://www.britishempire.co.uk/maproom/oman.htm Oman], статья на сайте britishempire.co.uk{{ref|en}} * [http://www.worldstatesmen.org/Oman.html Хронология истории Омана] на сайте worldstatesmen.org{{ref|en}} * [http://looklex.com/e.o/oman.history.htm Хронология истории Омана] на сайте looklex.com{{ref|en}} * [http://omanwhs.gov.om/hh/glimpse.htm Факсимиле межгосударственных соглашений] Маската и Омана с мировыми державами на сайте omanwhs.gov.om{{ref|en}}{{ref|ar}} * [https://web.archive.org/web/20090330173624/http://www.englishsabla.com/forum/showthread.php?t=42269 Фотографии султанов и принцесс Омана и Занзибара] на сайте englishsabla.com{{ref|en}} * [http://www.zanzibarhistory.org/oman_and_zanzibar.htm Оман и Занзибар] на сайте zanzibarhistory.org{{ref|en}} == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} {{Внешние ссылки}} {{Экспансионизм}} [[Категори:Оман историлле географийĕ]] [[Категори:Занзибар]] [[Категори:Африкăри историлле патшалăхсем]] [[Категори:Араб çĕршывĕсен историйĕ]] [[Категори:Колонилле Африка]] [[Категори:Колонилле империсем]] [[Категори:1650 мĕш çул]] [[Категори:Тĕнчери территори сутăвĕ]] 7kx45n6tq0mvsn18ve01m9894hc3ewi 873818 873817 2026-05-10T14:31:32Z Ellodanis5 17302 873818 wikitext text/x-wiki [[File:Omaniempire1856.png|thumb|Omaniempire, 1856</br><big>Оман империйĕ [[1856]]-мĕш çул тĕлне. Карттă çинчи çыравсене вырăсла кăтартнă</big><br>{{legend|#D5536D|Оман имперйĕн çĕрĕсем}}{{legend|#F9F500|пĕлтерĕшлĕ хуласем}}{{legend|#52FF4D|факторисем}}]] :{{ан арпаштарăр|Осман империйĕ|Осман империйĕпе}} '''Оман империйĕ'''<ref>Сăмахран, ак çак тĕлте: [https://newsartspb.ru/event/2036/omanskaya-imperiya-aziya-i-afrika Оманская империя: Азия и Африка.]</ref>, е '''Маскат тата Оман султаначĕ пăхăнса тăракан территорисемпе''' ({{lang-ar|سلطنة مسقط وعمان}}) Историлле патшалăх, [[1650]]<ref>Португалсене Маскатран хăваласа янă çул.</ref> — [[1891]]<ref>Маскат тата Оман Аслă Бритни протеторачĕ пулса тăнă çул; Занзибар [[1890]]-мĕш çултанпа унăнах протекторачĕ.</ref>-мĕш çулсенче пулнă (анчах та, тĕрлĕ [[критерий]]семпе, урăхларах та кăтартма пулать). == Тĕп территори == * [[Маскат]] (тĕп хула тата çыранçи территорисем). * Оман (шалти территорисем: [[Оман имамачĕ]], {{lang-ar|عُمان الوسطى}}, ʿUmān al-Wusṭā) * «[[Пиратсен çыранĕ]]» (хальхи ОАЭ) * [[Дофар]] == Пăхăнса тăракан территорисем == Хĕелтухç Африкăн Мозамбикрен çурçĕрехри çĕрсем. Тĕп центр — [[Занзибар]] утравĕсем<ref>[http://www.vokrugsveta.ru/tv/vs/cast/633/ ''Танзания. Занзибар''] {{Wayback|url=http://www.vokrugsveta.ru/tv/vs/cast/633/ |date=20121025114417 }} // [[Вокруг света]]. — 9 сентября 2001 года.</ref>. == [[Еткер]] == Оман империйĕн витĕмĕпе Хĕвелтухăç Африкăра банту йышне кĕрекен суахили чĕлхи анлăн сарăлнă<ref>''Бюттнер, Теа.'' [http://www.africana.ru/lands/tanzania/town_suahili.htm История Африки с древнейших времён] {{Wayback|url=http://www.africana.ru/lands/tanzania/town_suahili.htm |date=20080609163751 }} // пер. с немецкого. — М.: Наука. — 1981.</ref>. == Литература == * ''Васильев, Леонид'' [www.fictionbook.ru/author/vasilev_leonid_sergeevich/istoriya_v_1_istoriya_vostoka_tom_1/ История Востока: Учеб. по спец. «История». Том 1.] — М.:Высшая школа. — 1994. ISBN 5-06-002909-3 * ''[[Дэвидсон, Бэзил]].'' [http://www.africana.ru/science/davidson_basil/new_discovery00.htm Новое открытие древней Африки] // Пер. с англ. — М.: Издательство восточной литературы, 1962. — С. 315. * ''Чулов, Дмитрий'' [http://www.vokrugsveta.ru/vs/article/77/ Страна чёрных.] — [[Вокруг света]], № 7 (2730). — июль 2001. * ''Bhacker, Reda M.'' Trade and Empire in Muscat and Zanzibar: Roots of British Domination. — Routledge. — 1992. ISBN 0-415-07997-7{{ref|en}} * ''Floor, Willem'' [https://www.amazon.com/dp/1933823127 The Persian Gulf: The Economic and Political History of Five Port Cities, 1500—1730]. — Mage Publishers. — 2006. ISBN 1-933823-12-7{{ref|en}} * ''Halliday, Fred'' [https://web.archive.org/web/20081122160331/http://www.al-bab.com/bys/articles/halliday00.htm Oman and Yemen: an historic re-encounter]. — The British-Yemeni Society, июль 2000.{{ref|en}} * ''Pearson, Michael N.'' [https://www.amazon.com/dp/0801872421/ Port Cities and Intruders: The Swahili Coast, India, and Portugal in the Early Modern Era]. — The Johns Hopkins University Press. — 2002. ISBN 0-8018-7242-1{{ref|en}} * ''Phillips, Wendell'' [https://www.amazon.com/dp/0866850244 Oman. A History] — London: Intl Book Centre. — 1971. ISBN 0-86685-024-4{{ref|en}} * ''Risso, Patricia'' [https://www.amazon.com/dp/0813389119/ Merchants And Faith: Muslim Commerce And Culture In The Indian Ocean]. — Westview Press. — 1995. ISBN 0-8133-8911-9{{ref|en}} * ''Risso, Patricia'' [https://www.amazon.com/dp/0709942044 Oman and Muscat: An Early Modern History]. — Routledge. — 1986. ISBN 0-7099-4204-4{{ref|en}} == Каçăсем == * [http://www.krugosvet.ru/enc/nauki_o_Zemle/geografiya/OMAN.html Оман], статья в энциклопедии [[Кругосвет]]. * [https://web.archive.org/web/20051204184539/http://www.cultinfo.ru/fulltext/1/001/008/084/342.htm Оман], статья в [[БСЭ|Большой советской энциклопедии]]. * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/428217/Oman Oman], статья в энциклопедии [[Британника]].{{ref|en}} * [https://web.archive.org/web/20080726140723/http://encarta.msn.com/encyclopedia_761561099_7/Oman.html#s28 Oman], статья в энциклопедии [[Encarta]].{{ref|en}} * [http://www.britishempire.co.uk/maproom/oman.htm Oman], статья на сайте britishempire.co.uk{{ref|en}} * [http://www.worldstatesmen.org/Oman.html Хронология истории Омана] на сайте worldstatesmen.org{{ref|en}} * [http://looklex.com/e.o/oman.history.htm Хронология истории Омана] на сайте looklex.com{{ref|en}} * [http://omanwhs.gov.om/hh/glimpse.htm Факсимиле межгосударственных соглашений] Маската и Омана с мировыми державами на сайте omanwhs.gov.om{{ref|en}}{{ref|ar}} * [https://web.archive.org/web/20090330173624/http://www.englishsabla.com/forum/showthread.php?t=42269 Фотографии султанов и принцесс Омана и Занзибара] на сайте englishsabla.com{{ref|en}} * [http://www.zanzibarhistory.org/oman_and_zanzibar.htm Оман и Занзибар] на сайте zanzibarhistory.org{{ref|en}} == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} {{Внешние ссылки}} {{Экспансионизм}} [[Категори:Оман историлле географийĕ]] [[Категори:Занзибар]] [[Категори:Африкăри историлле патшалăхсем]] [[Категори:Араб çĕршывĕсен историйĕ]] [[Категори:Колонилле Африка]] [[Категори:Колонилле империсем]] [[Категори:1650 мĕш çул]] [[Категори:Тĕнчери территори сутăвĕ]] ezrsv5e7yw7o20tay86ptug2t62m80z 10 129948 873819 2026-05-10T18:14:21Z Ymblanter 7764 Ҫӗнӗ страница: «Озеро Гурудонгмар, Сикким, Индия» 873819 wikitext text/x-wiki Озеро Гурудонгмар, Сикким, Индия jaouove74gnbsm66ky9e91ge2or46dy 10 129949 873820 2026-05-10T18:14:47Z Ymblanter 7764 Ҫӗнӗ страница: «Gurudongmar Lake Sikkim, India (edit).jpg» 873820 wikitext text/x-wiki Gurudongmar Lake Sikkim, India (edit).jpg p4zvme9zxo6ivzlr2xijwuc3bgbarow 0 129950 873823 2026-05-11T03:41:33Z Max Tenche 25572 Ҫӗнӗ страница: «{{Политик | Ят = Александр Стубб | Тăван ят = ({{lang-fi|Alexander Stubb}}) | Ӳкерчĕк = Finnish_President_Alexander_Stubb_arrives_to_the_South_Portico_of_the_White_House_for_a_meeting_with_President_Donald_Trump_(54732037329)_(cropped_2).jpg | Анлăшĕ = 250px | Ӳкерчĕке ăнлантарни = Александр Стубб 2025 ҫулта | Çуралнă чухнехи ят = Кай-Йоран Александ...» 873823 wikitext text/x-wiki {{Политик | Ят = Александр Стубб | Тăван ят = ({{lang-fi|Alexander Stubb}}) | Ӳкерчĕк = Finnish_President_Alexander_Stubb_arrives_to_the_South_Portico_of_the_White_House_for_a_meeting_with_President_Donald_Trump_(54732037329)_(cropped_2).jpg | Анлăшĕ = 250px | Ӳкерчĕке ăнлантарни = Александр Стубб 2025 ҫулта | Çуралнă чухнехи ят = Кай-Йоран Александр Стубб | Суя ятсем = | Çуралнă вăхăт = {{Кӗске дата|1968|04|1}} | Çуралнă вырăн = [[Финлянди]], [[Хельсинки]] | Вилнĕ вăхăт = | Вилнĕ вырăн = | Гражданлăх = {{Ялавлани|Финлянди}} | Тĕне тытни = | Парти = [[Нациллӗ коалици партийӗ|Нациллӗ коалици]] (2024 ҫулччен)<br/> Пӑхӑнман (2024 ҫул хыҫҫӑн) | Тĕп шухăшсем = | Ĕçлев тĕсĕ = [[политика]], [[Финлянди президенчӗ]], [[Финлянди премьер-министрӗ]] | Чыславсем = | Сайт = }} '''Кай-Йоран Александр Стубб''' ({{lang-fi|Cai-Göran Alexander Stubb}}; {{Кӗске дата|1968|04|1}}, [[Финлянди]], [[Хельсинки]] ҫур.) — [[Финнсем|финн]] [[политик]]ӗ, [[2024|2024 ҫултан]] [[Финлянди президенчӗ]]. [[Нациллӗ коалици партийӗ]]н пайташӗ, [[2014]]-[[2015|2015 ҫ.]] [[Финляди премьер-министрӗ]] ӗҫӗнче пулнӑ, [[2008|2008 ҫултан]] тӗрлӗрен министрлӗхсенче ӗҫленӗ. [[Европа Пӗрлешӗвӗ|Европа Пӗрлешӗвне]] тӗнчелекен пек [[2004|2004 ҫулта]] вӑл [[Европа парламенчӗ|Европа парламентне]] суйланнӑ, [[2008|2008 ҫултан]] [[Финлянди ютҫӗр ӗҫӗсен министрлӗхӗ|Финлянди ютҫӗр ӗҫӗсен министрӗ]]. [[2011|2011 ҫулта]] вӑл [[Эдускунта|Финлянди парламентне]] суйланнӑ, унтан вара [[Катайнен Юрки|Юрки Катайнен]] кабинетӗнчи Европа ӗҫӗсен тата суту-илӳ министрӗ пулнӑ. [[2014|2014 ҫулта]] Катайнен вырӑнне Стубб [[Нациллӗ коалици партийӗ]]н лидерӗ пулса тӑнӑ, [[Ҫӗртме, 24|ҫӗртмен 24-мӗшӗнче]] [[Финлянди президенчӗ]] [[Ниинистё Саули|Саули Ниинистё]] Александр Стубба премьер-министр ӗҫне лартнӑран пилӗк партиллӗ коалициллӗ ертсе пыру йӗркеленнӗ. [[Финляндири парламент суйлавӗ (2015)|2015 ҫулхи парламент суйлавне]] выляса янӑран Стубб [[Сипиля Юха|Юха Сипиля]] премьерлӗхӗнче финанс министрӗ пулнӑ. [[2016|2016 ҫулхи]] [[ҫӗртме уйӑхӗ]]нче парти лидерӗ суйлавне [[Орпо Петтери|Петтери Орпӑран]] выляса янӑран Стубб финанс министрӗ ӗҫӗнчен тухнӑ тата пӗр ҫултан, [[2017|2017 ҫулта]] [[Европа инвестици банкӗ]]н вице-президенчӗ пулас тесе парламетрен тухнӑ. [[2023|2023 ҫулччен]] вӑл [[Европа университечӗн институчӗ|Европа университечӗн институтӗнчи]] Транснациллӗ ертсе пыни шкулӗнче директор тата профессор ӗҫӗсенче ӗҫленӗ. [[2023|2023 ҫулта]] Александр Стубб пулас [[Финляндири президент суйлавӗ (2024)|2024 ҫулхи Финляндири президент суйлавне]] хӑйӗн кандидатурине пӗлтернӗ. Иккӗмӗш турта 51,6% сасӑ пуҫтарса вӑл ютҫӗр ӗҫӗсен ӗлӗкхи министрне [[Хаависто Пекка|Пекка Хаавистӑна]] ҫӗнтернӗрен [[2024|2024 ҫулта]] Стубб [[Финлянди президенчӗ]] пулса тӑнӑ. Финлянди историнчи Стубб — [[Маннергейм Карл Густав Эмиль|Карл Густав Эмиль Маннергейм]] хыҫҫӑн иккӗмӗш [[Финляндири шведсем|финлянди швечӗ]] президенчӗ тата ку ӗҫе пӗрремӗш ҫавӑн пек суйланнӑ президент.<ref>{{cite web|url=https://www.hs.fi/kuukausiliite/art-2000009998610.html|title=Mikä on seuraavan presidentin äidinkieli?|first=Marko|last=Junkkari|work=[[Helsingin Sanomat]]|date=2 December 2023|access-date=12 February 2024|language=fi|archive-date=13 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231213210912/https://www.hs.fi/kuukausiliite/art-2000009998610.html|url-status=live}}</ref>. == Ҫавӑн пек пӑхӑр == * [[Туск Дональд]] * [[Радев Румен]] * [[Мадьяр Петер]] * [[Фицо Роберт]] == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == [[Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа]] [[Категори:Политиксем, алфавитпа]] [[Категори:Акан 1-мĕшĕнче çуралнисем]] [[Категори:1968 çулта çуралнисем]] [[Категори:Хальхи патшалӑх пуҫлӑхӗсем]] 1hcrfvhqo5hgkvit4fkyq0p0gyqcdbr 873827 873823 2026-05-11T03:46:13Z Max Tenche 25572 /* Каҫӑсем */ шаблон тӳрлетӗвӗсем 873827 wikitext text/x-wiki {{Политик | Ят = Александр Стубб | Тăван ят = ({{lang-fi|Alexander Stubb}}) | Ӳкерчĕк = Finnish_President_Alexander_Stubb_arrives_to_the_South_Portico_of_the_White_House_for_a_meeting_with_President_Donald_Trump_(54732037329)_(cropped_2).jpg | Анлăшĕ = 250px | Ӳкерчĕке ăнлантарни = Александр Стубб 2025 ҫулта | Çуралнă чухнехи ят = Кай-Йоран Александр Стубб | Суя ятсем = | Çуралнă вăхăт = {{Кӗске дата|1968|04|1}} | Çуралнă вырăн = [[Финлянди]], [[Хельсинки]] | Вилнĕ вăхăт = | Вилнĕ вырăн = | Гражданлăх = {{Ялавлани|Финлянди}} | Тĕне тытни = | Парти = [[Нациллӗ коалици партийӗ|Нациллӗ коалици]] (2024 ҫулччен)<br/> Пӑхӑнман (2024 ҫул хыҫҫӑн) | Тĕп шухăшсем = | Ĕçлев тĕсĕ = [[политика]], [[Финлянди президенчӗ]], [[Финлянди премьер-министрӗ]] | Чыславсем = | Сайт = }} '''Кай-Йоран Александр Стубб''' ({{lang-fi|Cai-Göran Alexander Stubb}}; {{Кӗске дата|1968|04|1}}, [[Финлянди]], [[Хельсинки]] ҫур.) — [[Финнсем|финн]] [[политик]]ӗ, [[2024|2024 ҫултан]] [[Финлянди президенчӗ]]. [[Нациллӗ коалици партийӗ]]н пайташӗ, [[2014]]-[[2015|2015 ҫ.]] [[Финляди премьер-министрӗ]] ӗҫӗнче пулнӑ, [[2008|2008 ҫултан]] тӗрлӗрен министрлӗхсенче ӗҫленӗ. [[Европа Пӗрлешӗвӗ|Европа Пӗрлешӗвне]] тӗнчелекен пек [[2004|2004 ҫулта]] вӑл [[Европа парламенчӗ|Европа парламентне]] суйланнӑ, [[2008|2008 ҫултан]] [[Финлянди ютҫӗр ӗҫӗсен министрлӗхӗ|Финлянди ютҫӗр ӗҫӗсен министрӗ]]. [[2011|2011 ҫулта]] вӑл [[Эдускунта|Финлянди парламентне]] суйланнӑ, унтан вара [[Катайнен Юрки|Юрки Катайнен]] кабинетӗнчи Европа ӗҫӗсен тата суту-илӳ министрӗ пулнӑ. [[2014|2014 ҫулта]] Катайнен вырӑнне Стубб [[Нациллӗ коалици партийӗ]]н лидерӗ пулса тӑнӑ, [[Ҫӗртме, 24|ҫӗртмен 24-мӗшӗнче]] [[Финлянди президенчӗ]] [[Ниинистё Саули|Саули Ниинистё]] Александр Стубба премьер-министр ӗҫне лартнӑран пилӗк партиллӗ коалициллӗ ертсе пыру йӗркеленнӗ. [[Финляндири парламент суйлавӗ (2015)|2015 ҫулхи парламент суйлавне]] выляса янӑран Стубб [[Сипиля Юха|Юха Сипиля]] премьерлӗхӗнче финанс министрӗ пулнӑ. [[2016|2016 ҫулхи]] [[ҫӗртме уйӑхӗ]]нче парти лидерӗ суйлавне [[Орпо Петтери|Петтери Орпӑран]] выляса янӑран Стубб финанс министрӗ ӗҫӗнчен тухнӑ тата пӗр ҫултан, [[2017|2017 ҫулта]] [[Европа инвестици банкӗ]]н вице-президенчӗ пулас тесе парламетрен тухнӑ. [[2023|2023 ҫулччен]] вӑл [[Европа университечӗн институчӗ|Европа университечӗн институтӗнчи]] Транснациллӗ ертсе пыни шкулӗнче директор тата профессор ӗҫӗсенче ӗҫленӗ. [[2023|2023 ҫулта]] Александр Стубб пулас [[Финляндири президент суйлавӗ (2024)|2024 ҫулхи Финляндири президент суйлавне]] хӑйӗн кандидатурине пӗлтернӗ. Иккӗмӗш турта 51,6% сасӑ пуҫтарса вӑл ютҫӗр ӗҫӗсен ӗлӗкхи министрне [[Хаависто Пекка|Пекка Хаавистӑна]] ҫӗнтернӗрен [[2024|2024 ҫулта]] Стубб [[Финлянди президенчӗ]] пулса тӑнӑ. Финлянди историнчи Стубб — [[Маннергейм Карл Густав Эмиль|Карл Густав Эмиль Маннергейм]] хыҫҫӑн иккӗмӗш [[Финляндири шведсем|финлянди швечӗ]] президенчӗ тата ку ӗҫе пӗрремӗш ҫавӑн пек суйланнӑ президент.<ref>{{cite web|url=https://www.hs.fi/kuukausiliite/art-2000009998610.html|title=Mikä on seuraavan presidentin äidinkieli?|first=Marko|last=Junkkari|work=[[Helsingin Sanomat]]|date=2 December 2023|access-date=12 February 2024|language=fi|archive-date=13 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231213210912/https://www.hs.fi/kuukausiliite/art-2000009998610.html|url-status=live}}</ref>. == Ҫавӑн пек пӑхӑр == * [[Туск Дональд]] * [[Радев Румен]] * [[Мадьяр Петер]] * [[Фицо Роберт]] == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == {{Тулаш каҫӑсем}} [[Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа]] [[Категори:Политиксем, алфавитпа]] [[Категори:Акан 1-мĕшĕнче çуралнисем]] [[Категори:1968 çулта çуралнисем]] [[Категори:Хальхи патшалӑх пуҫлӑхӗсем]] gauqwi6d847c1r7nlt68mp4r1cj4wul 873836 873827 2026-05-11T08:34:23Z Max Tenche 25572 хушни 873836 wikitext text/x-wiki {{Политик | Ят = Александр Стубб | Тăван ят = ({{lang-fi|Alexander Stubb}}) | Ӳкерчĕк = Finnish_President_Alexander_Stubb_arrives_to_the_South_Portico_of_the_White_House_for_a_meeting_with_President_Donald_Trump_(54732037329)_(cropped_2).jpg | Анлăшĕ = 250px | Ӳкерчĕке ăнлантарни = Александр Стубб 2025 ҫулта | Çуралнă чухнехи ят = Кай-Йоран Александр Стубб | Суя ятсем = | Çуралнă вăхăт = {{Кӗске дата|1968|04|1}} | Çуралнă вырăн = [[Финлянди]], [[Хельсинки]] | Вилнĕ вăхăт = | Вилнĕ вырăн = | Гражданлăх = {{Ялавлани|Финлянди}} | Тĕне тытни = | Парти = [[Нациллӗ коалици партийӗ|Нациллӗ коалици]] (2024 ҫулччен)<br/> Пӑхӑнман (2024 ҫул хыҫҫӑн) | Тĕп шухăшсем = | Ĕçлев тĕсĕ = [[политика]], [[Финлянди президенчӗ]], [[Финлянди премьер-министрӗ]] | Чыславсем = | Сайт = }} '''Кай-Йоран Александр Стубб''' ({{lang-fi|Cai-Göran Alexander Stubb}}; {{Кӗске дата|1968|04|1}}, [[Финлянди]], [[Хельсинки]] ҫур.) — [[Финнсем|финн]] [[политик]]ӗ, [[2024|2024 ҫултан]] [[Финлянди президенчӗ]]. [[Нациллӗ коалици партийӗ]]н пайташӗ, [[2014]]-[[2015|2015 ҫ.]] [[Финляди премьер-министрӗ]] ӗҫӗнче пулнӑ, [[2008|2008 ҫултан]] тӗрлӗрен министрлӗхсенче ӗҫленӗ. [[Европа Пӗрлешӗвӗ|Европа Пӗрлешӗвне]] тӗнчелекен пек [[2004|2004 ҫулта]] вӑл [[Европа парламенчӗ|Европа парламентне]] суйланнӑ, [[2008|2008 ҫултан]] [[Финлянди ютҫӗр ӗҫӗсен министрлӗхӗ|Финлянди ютҫӗр ӗҫӗсен министрӗ]]. [[2011|2011 ҫулта]] вӑл [[Эдускунта|Финлянди парламентне]] суйланнӑ, унтан вара [[Катайнен Юрки|Юрки Катайнен]] кабинетӗнчи Европа ӗҫӗсен тата суту-илӳ министрӗ пулнӑ. [[2014|2014 ҫулта]] Катайнен вырӑнне Стубб [[Нациллӗ коалици партийӗ]]н лидерӗ пулса тӑнӑ, [[Ҫӗртме, 24|ҫӗртмен 24-мӗшӗнче]] [[Финлянди президенчӗ]] [[Ниинистё Саули|Саули Ниинистё]] Александр Стубба премьер-министр ӗҫне лартнӑран пилӗк партиллӗ коалициллӗ ертсе пыру йӗркеленнӗ. [[Финляндири парламент суйлавӗ (2015)|2015 ҫулхи парламент суйлавне]] выляса янӑран Стубб [[Сипиля Юха|Юха Сипиля]] премьерлӗхӗнче финанс министрӗ пулнӑ. [[2016|2016 ҫулхи]] [[ҫӗртме уйӑхӗ]]нче парти лидерӗ суйлавне [[Орпо Петтери|Петтери Орпӑран]] выляса янӑран Стубб финанс министрӗ ӗҫӗнчен тухнӑ тата пӗр ҫултан, [[2017|2017 ҫулта]] [[Европа инвестици банкӗ]]н вице-президенчӗ пулас тесе парламентрен тухнӑ. [[2023|2023 ҫулччен]] вӑл [[Европа университечӗн институчӗ|Европа университечӗн институтӗнчи]] Транснациллӗ ертсе пыни шкулӗнче директор тата профессор ӗҫӗсенче ӗҫленӗ. [[2023|2023 ҫулта]] Александр Стубб пулас [[Финляндири президент суйлавӗ (2024)|2024 ҫулхи Финляндири президент суйлавне]] хӑйӗн кандидатурине пӗлтернӗ. Иккӗмӗш турта 51,6% сасӑ пуҫтарса вӑл ютҫӗр ӗҫӗсен ӗлӗкхи министрне [[Хаависто Пекка|Пекка Хаавистӑна]] ҫӗнтернӗрен [[2024|2024 ҫулта]] Стубб [[Финлянди президенчӗ]] пулса тӑнӑ. Финлянди историнчи Стубб — [[Маннергейм Карл Густав Эмиль|Карл Густав Эмиль Маннергейм]] хыҫҫӑн иккӗмӗш [[Финляндири шведсем|финлянди швечӗ]] президенчӗ тата ку ӗҫе пӗрремӗш ҫавӑн пек суйланнӑ президент пулса тӑнӑ.<ref>{{cite web|url=https://www.hs.fi/kuukausiliite/art-2000009998610.html|title=Mikä on seuraavan presidentin äidinkieli?|first=Marko|last=Junkkari|work=[[Helsingin Sanomat]]|date=2 December 2023|access-date=12 February 2024|language=fi|archive-date=13 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231213210912/https://www.hs.fi/kuukausiliite/art-2000009998610.html|url-status=live}}</ref>. == Ҫавӑн пек пӑхӑр == * [[Туск Дональд]] * [[Радев Румен]] * [[Мадьяр Петер]] * [[Фицо Роберт]] == Асӑрхавсем == {{Асӑрхавсем}} == Каҫӑсем == {{Тулаш каҫӑсем}} [[Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа]] [[Категори:Политиксем, алфавитпа]] [[Категори:Акан 1-мĕшĕнче çуралнисем]] [[Категори:1968 çулта çуралнисем]] [[Категори:Хальхи патшалӑх пуҫлӑхӗсем]] lnk88cd1y0f9iff5wbo2wfnclzwp8p9 1 129951 873824 2026-05-11T03:42:35Z Max Tenche 25572 Ҫӗнӗ страница: «{{Вики-çуркунне статйи|çул= 2026|хутшăнакан=Max Tenche | ҫӗршыв =Финлянди | ҫӗршыв2 = | ҫӗршыв3 = | тема=политика | тема2= | тема3= }}» 873824 wikitext text/x-wiki {{Вики-çуркунне статйи|çул= 2026|хутшăнакан=Max Tenche | ҫӗршыв =Финлянди | ҫӗршыв2 = | ҫӗршыв3 = | тема=политика | тема2= | тема3= }} tivq8epfsgydfmtana1pa0el3pz58ur 0 129952 873828 2026-05-11T05:22:01Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: «[[File:P-V-T Diagram (Water).fr.svg|thumb|P-V-T Diagram (Water).fr]] '''Шыв фазисен диаграмми'''» 873828 wikitext text/x-wiki [[File:P-V-T Diagram (Water).fr.svg|thumb|P-V-T Diagram (Water).fr]] '''Шыв фазисен диаграмми''' 6d05f403p2o3ej3rzsa9x0v2dj2u8ka 873829 873828 2026-05-11T05:27:44Z Ellodanis5 17302 873829 wikitext text/x-wiki [[File:P-V-T Diagram (Water).fr.svg|thumb|Шывăн P-V-T диаграмми (çыравсене хрантсусла кăтартнă)]] '''Шыв фазисен диаграмми''' j4s13pa6k1gcs9ivhive6g1e9zftxwh 873830 873829 2026-05-11T05:29:50Z Ellodanis5 17302 873830 wikitext text/x-wiki [[File:P-V-T Diagram (Water).fr.svg|thumb|Шывăн фазисен P-V-T (виçĕ хапаллă) диаграмми (çыравсене хрантсусла кăтартнă)]] '''Шыв фазисен диаграмми''' busu39txhpmmblzkugbhl5bfb5k4ben 873833 873830 2026-05-11T08:02:39Z Ellodanis5 17302 873833 wikitext text/x-wiki [[File:P-V-T Diagram (Water).fr.svg|thumb|Шывăн фазисен P-V-T (виçĕ хапаллă) диаграмми (çыравсене хрантсусла кăтартнă)]] {{main|Шыв}} '''Шыв фазисен диаграмми''' == Каçăсем == * [https://www.desmos.com/calculator/he9opc3nsk?lang=ru Онлайн расчёт кривой давления насыщенного водяного пара от температуры] * [http://www.iapws.org/ IAPWS]. Сайт Международной ассоциации по изучению свойств воды. * [http://www.lsbu.ac.uk/water/phase.html Water Phase Diagram]. * [http://twt.mpei.ac.ru/ochkov/WSPHB/index.html Теплофизические свойства воды и водяного пара]. * [http://twt.mpei.ac.ru//MCS/Worksheets/WSP/PhBC.xmcd Phase-boundary curves of water]. * [http://cires.colorado.edu/~voemel/vp.html Saturation vapor pressure formulations]. * [http://tripatlas.com/Water_(data_page) Water (Data Page)]{{Недоступная ссылка|date=Июнь 2019 |bot=InternetArchiveBot }}. {{Юр тата пăр}}{{Юр тата пăр йăла-йĕркере}} [[Категори:Вода]] [[Категори:Физикăлла хими]] [[Категори:Материал пĕлĕвĕ]] [[Категори:Термодинамика]] [[Категори:Диаграммăсем]] [[Категори:Химилле термодинамика]] hpwzru2jiv1b5ab2ffkhwe069d0zo49 0 129953 873831 2026-05-11T07:50:50Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: «[[File:Phase diagram of water simplified.svg|thumb|500px|Phase diagram of water (simplified)</br><big>Шыв фазисен диаграмми (ансатлатнă)</big>]] {{Урăх пĕлтерĕшсем|Фазăлла лаптак}} '''Фазăсен диаграмми''', е '''тăрăм диаграмми''' == Çавăн пекех == * [[Шыв фазисен диаграмми]] * [[Кӳкĕрт фазисен диаграмми]] == Каçăсем...» 873831 wikitext text/x-wiki [[File:Phase diagram of water simplified.svg|thumb|500px|Phase diagram of water (simplified)</br><big>Шыв фазисен диаграмми (ансатлатнă)</big>]] {{Урăх пĕлтерĕшсем|Фазăлла лаптак}} '''Фазăсен диаграмми''', е '''тăрăм диаграмми''' == Çавăн пекех == * [[Шыв фазисен диаграмми]] * [[Кӳкĕрт фазисен диаграмми]] == Каçăсем == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20080216023642/http://www.sv.vt.edu/classes/MSE2094_NoteBook/96ClassProj/examples/kimcon.html Iron-Iron Carbide Phase Diagram Example] * [http://www.soton.ac.uk/~pasr1/build.htm How to build a phase diagram] * [http://www.chm.davidson.edu/ChemistryApplets/PhaseChanges/PhaseDiagram1.html Phase Changes: Phase Diagrams: Part 1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090516212458/http://www.chm.davidson.edu/ChemistryApplets/PhaseChanges/PhaseDiagram1.html |date=16 May 2009 }} * [https://web.archive.org/web/20060427102513/http://www.matter.org.uk/steelmatter/metallurgy/6_1_3_1.html Equilibrium Fe-C phase diagram] * [http://mtdata.software.googlepages.com/periodictableSolders.htm Phase diagrams for lead free solders] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090727100926/http://mtdata.software.googlepages.com/periodictableSolders.htm |date=27 July 2009 }} * [http://www.doitpoms.ac.uk/miclib/phase_diagrams.php DoITPoMS Phase Diagram Library] * [http://www.doitpoms.ac.uk/tlplib/phase-diagrams/index.php DoITPoMS Teaching and Learning Package – "Phase Diagrams and Solidification"] * [https://rd.springer.com/article/10.1007/s11669-014-0343-5 Phase Diagrams: The Beginning of Wisdom – Open Access Journal Article] * [https://av.tib.eu/media/34658?pag=1 Binodal curves, tie-lines, lever rule and invariant points – How to read phase diagrams] (Video by SciFox on TIB AV-Portal) * [http://www.apdic.info/ The Alloy Phase Diagram International Commission (APDIC)] * [http://simon.ayrinhac.free.fr/Publis/Poster_phase_diagrams.pdf Periodic table of phase diagrams of the elements] (pdf poster) {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:Физикăлла хими]] [[Категори:Материал пĕлĕвĕ]] [[Категори:Термодинамика]] [[Категори:Диаграммăсем]] 72hc2kemqt46vgzt91luffphz165w4o 873832 873831 2026-05-11T07:53:16Z Ellodanis5 17302 873832 wikitext text/x-wiki [[File:Phase diagram of water simplified.svg|thumb|500px|Phase diagram of water (simplified)</br><big>Шыв фазисен диаграмми (ансатлатнă)</big>]] {{Урăх пĕлтерĕшсем|Фазăлла лаптак}} '''Фазăсен диаграмми''', е '''фазăлла диаграмма''', е '''тăрăм диаграмми''' == Çавăн пекех == * [[Шыв фазисен диаграмми]] * [[Кӳкĕрт фазисен диаграмми]] == Каçăсем == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20080216023642/http://www.sv.vt.edu/classes/MSE2094_NoteBook/96ClassProj/examples/kimcon.html Iron-Iron Carbide Phase Diagram Example] * [http://www.soton.ac.uk/~pasr1/build.htm How to build a phase diagram] * [http://www.chm.davidson.edu/ChemistryApplets/PhaseChanges/PhaseDiagram1.html Phase Changes: Phase Diagrams: Part 1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090516212458/http://www.chm.davidson.edu/ChemistryApplets/PhaseChanges/PhaseDiagram1.html |date=16 May 2009 }} * [https://web.archive.org/web/20060427102513/http://www.matter.org.uk/steelmatter/metallurgy/6_1_3_1.html Equilibrium Fe-C phase diagram] * [http://mtdata.software.googlepages.com/periodictableSolders.htm Phase diagrams for lead free solders] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090727100926/http://mtdata.software.googlepages.com/periodictableSolders.htm |date=27 July 2009 }} * [http://www.doitpoms.ac.uk/miclib/phase_diagrams.php DoITPoMS Phase Diagram Library] * [http://www.doitpoms.ac.uk/tlplib/phase-diagrams/index.php DoITPoMS Teaching and Learning Package – "Phase Diagrams and Solidification"] * [https://rd.springer.com/article/10.1007/s11669-014-0343-5 Phase Diagrams: The Beginning of Wisdom – Open Access Journal Article] * [https://av.tib.eu/media/34658?pag=1 Binodal curves, tie-lines, lever rule and invariant points – How to read phase diagrams] (Video by SciFox on TIB AV-Portal) * [http://www.apdic.info/ The Alloy Phase Diagram International Commission (APDIC)] * [http://simon.ayrinhac.free.fr/Publis/Poster_phase_diagrams.pdf Periodic table of phase diagrams of the elements] (pdf poster) {{Тулаш каçăсем}} [[Категори:Физикăлла хими]] [[Категори:Материал пĕлĕвĕ]] [[Категори:Термодинамика]] [[Категори:Диаграммăсем]] p8ngdk71d9eonfnirwpv4el54qmtfe1