Wicidestun
cywikisource
https://cy.wikisource.org/wiki/Hafan
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
Media
Arbennig
Sgwrs
Defnyddiwr
Sgwrs Defnyddiwr
Wicidestun
Sgwrs Wicidestun
Delwedd
Sgwrs Delwedd
MediaWici
Sgwrs MediaWici
Nodyn
Sgwrs Nodyn
Cymorth
Sgwrs Cymorth
Categori
Sgwrs Categori
Tudalen
Sgwrs Tudalen
Indecs
Sgwrs Indecs
TimedText
TimedText talk
Modiwl
Sgwrs modiwl
Event
Event talk
Hafan
0
1360
162911
162682
2026-04-16T22:13:21Z
AlwynapHuw
1710
162911
wikitext
text/x-wiki
{{mawr|''Croeso i '''Wicidestun''', y llyfrgell rydd!''}}
{| cellspacing="5px"
| width="60%" align= style="border: 1px solid #6688AA; background-color:#FFE4C4; padding:1em;" class="plainlinks"; valign="top"|
<div style="float:right;margin-left:0.5em;margin-right:0.5em;margin-top:0.5em">
[[Delwedd:Carl Spitzweg 021.jpg|150px]]
</div>
Mae '''Wicidestun''' yn storfa o destunau gwreiddiol sy'n [[w:en:Public domain|eiddo cyhoeddus]] neu o dan dermau [[w:cy:Cynnwys rhydd|trwydded agored]] [[:w:cy:Wicipedia:Hawlfraint|CC-BY-SA]]. Mae'r prosiect hwn yn rhan o deulu ehangach [[:en:Sefydliad Wikimedia|Wicimedia]] gan gynnwys [[:en:Creative Commons|Comin Wicimedia]], [[:d:cy:Wiciadur|Wiciadur]] a [[:w:cy:Wicipedia|Wicipedia]]. Erbyn hyn mae gennym ni '''[[Special:Statistics|{{NIFEROERTHYGLAU}}]]''' o weithiau. Gweler [[w:Wicipedia:Cymorth|tudalen help]] a chwaraewch yn y pwll tywod i ddysgu sut allwch '''chi''' olygu ac uwchlwytho testun.
<br/>
'''Rhai o'n llenorion:'''
{{Div col}}
: [[:Categori:William Jones (Ehedydd Iâl)|Ehedydd Iâl]]
: [[:Categori:Iolo Goch|Iolo Goch]]
: [[:Categori:Dafydd Nanmor|Dafydd Nanmor]]
: [[:Categori:Lewis Glyn Cothi|Lewis Glyn Cothi]]
: [[:Categori:Ann Griffiths|Ann Griffiths]]
: [[:Categori:Owen Morgan Edwards| O. M. Edwards]]
: [[:Categori:I. D. Hooson| I. D. Hooson]]
: [[:Categori:Elizabeth Mary Jones (Moelona)|Moelona]]
: [[:Categori:William Williams, Pantycelyn|William Williams, Pantycelyn]]
: [[:Categori:Richard Griffith (Carneddog)|Richard Griffith (Carneddog)]]
: [[:Categori:Dafydd ap Gwilym|Dafydd ap Gwilym]]
: [[:Categori:Thomas Gwynn Jones|T. Gwynn Jones]]
: [[:Categori:T Rowland Hughes|T. Rowland Hughes]]
{{Div col end}}
'''Rhai o'n Categorïau:'''
<br/>
*[[:Categori:Llyfrau|Llyfrau]]
*[[:Categori:Barddoniaeth|Barddoniaeth]]
*[[:Categori:Rhyddiaith|Rhyddiaith]]
*[[:Categori:Testunau crefyddol|Testunau crefyddol]]
*[[:Categori:Adolygiadau|Adolygiadau]]
*[[:Categori:Llyfrau Ab Owen|Cyfres y Fil a Llyfrau Ab Owen]]
*[[:Categori:Testunau cyfansawdd|Testunau cyfansawdd]] (Y modd gorau i lawrlwytho testynau ar gyfer e-ddarllenwyr)
'''<big>[[Testunau sydd angen eu gwirio]]</big>'''
| rowspan="2" width="30%" style="border: 1px solid #6688AA; background-color:#FFFFFF; padding:1em;" valign="top"|
{|width="*"
|
'''Rhai o'n gweithiau diweddaraf:'''
*[[Rhwng Gwg a Gwên|Rhwng Gwg a Gwên gan Dafydd Rhys Williams (Index)]]
*[[Ystorïau Bohemia|Ystorïau Bohemia cyf T. H. Parry-Williams]]
*[[Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy|Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy gol O. M. Edwards]]
*[[Hanes Plwyf Llanegryn|Hanes Plwyf Llanegryn gan William Davies]]
*[[Yr Argyfwng|Yr Argyfwng gan William Ambrose Bebb]]
*[[Toriad y Wawr|Toriad y Wawr gan Morris Thomas, Dolwyddelan]]
*[[Plant y Goedwig|Plant y Goedwig gan Moelona]]
*[[O Gylch Carn Fadrig|O Gylch Carn Fadrig gan John Humphreys (Wmffra Cyfeiliog)]]
*[[Gwreichion y Diwygiadau|Gwreichion y Diwygiadau gan Carneddog]]
*[[Cofiant David Davies, Bermo|Cofiant David Davies, Bermo gan William Jones, Lerpwl]]
*[[Gŵr y Dolau|Gŵr y Dolau gan William Llewelyn Williams]]
*[[Y Ddeddf Uno 1536|Y Ddeddf Uno 1536 gol William Ambrose Bebb]]
*[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II gan Edward Morgan Humphreys]]
*[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I gan Edward Morgan Humphreys]]
*[[Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion|Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion gan Henry Hughes, Bryncir]]
*[[Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill|Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill gan J. Machreth Rees]]
*[[Clasuron Rhyddiaith Cymru|Clasuron Rhyddiaith Cymru gan Edward Edwards, Aberystwyth]]
{{c|🙝 🙟}}
<gallery>
Ll Du C Bawd.png|'''[[Llyfr Du Caerfyrddin]]'''
Delwedd:Llyfr Aneirin.png|'''[[Llyfr Aneirin]]'''
</gallery>
{{c|🙝 🙟}}
... a nifer o gerddi:
*[[Yr Wylan]] gan Dafydd ap Gwilym
*[[Y Drindod]] gan Dafydd ap Gwilym
*[[Beibl]]
*[[Y Nefoedd Uwch fy Mhen]] gan Ehedydd Iâl
*[[Stafell Gynddylan]]
*[[Syr Hywel y Fwyall]]
*[[Cystal am ofal im yw]]
*[[Y Llafurwr]]
*[[Hen Benillion]]
*[[Ar ôl i fy Nghariad Farw]]
*[[Wrth y drws, un a'i grwth drwg]]
*[[Marwnad Siôn y Glyn]] gan Lewis Glyn Cothi
*[[Ymddiddan Rhwng Dau Fardd]]
*[[Ymddiddan Rhwyng Cymro a Saesnes]]
*[[Gorhoffedd (Hywel ab Owain Gwynedd)]]
*[[Englynion y Beddau]]
{{c|🙝 🙟}}
'''Cymuned'''<br />
[[Wicitestun:Y Sgriptoriwm|Y Sgriptoriwm]]
<br />
|--
|}
|-
| style="border: 1px solid #6688AA; background-color:#EEE9E9; padding:1em;" valign="top"|
'''Ychwanegwch:'''
[[Delwedd:Flag of Wales (1959–present).svg|200px|right]]
Mae ar y safle hwn nifer o destunau o weithiau agored, di-hawlfraint neu weithiau lle mae eu hawlfraint wedi hen orffen. Os ydych am ychwanegu cerddi neu ryddiaeth gwnewch hynny - os ydych yn gwbwl sicr mai chi yw perchennog eu hawlfraint neu fod yr awdur wedi marw ers dros 70 o flynyddoedd. Am ragor am yr hyn y cewch ei gynnwys yma, darllenwch [[Wicidestun:Beth i'w roi ar Wicidestun?]]
Os mai dod yma i bori ydych—mwynhewch y wledd!
|}
qdr2ta2mvw2rst9p03bzh3jrx14d78o
Defnyddiwr:AlwynapHuw/Llyfrau
2
10285
162913
162685
2026-04-16T22:14:51Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi eu Cyhoeddi */
162913
wikitext
text/x-wiki
==Wedi eu Cyhoeddi==
{{Div col}}
#[[Rhwng Gwg a Gwên|Rhwng Gwg a Gwên gan Dafydd Rhys Williams (Index)]]
#[[Ystorïau Bohemia|Ystorïau Bohemia cyf T. H. Parry-Williams]]
#[[Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy|Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy gol O. M. Edwards]]
#[[Hanes Plwyf Llanegryn|Hanes Plwyf Llanegryn gan William Davies]]
#[[Yr Argyfwng|Yr Argyfwng gan William Ambrose Bebb]]
#[[Toriad y Wawr|Toriad y Wawr gan Morris Thomas, Dolwyddelan]]
#[[Plant y Goedwig|Plant y Goedwig gan Moelona]]
#[[O Gylch Carn Fadrig|O Gylch Carn Fadrig gan John Humphreys (Wmffra Cyfeiliog)]]
#[[Gwreichion y Diwygiadau|Gwreichion y Diwygiadau gan Carneddog]]
#[[Cofiant David Davies, Bermo|Cofiant David Davies, Bermo gan William Jones, Lerpwl]]
#[[Gŵr y Dolau|Gŵr y Dolau gan William Llewelyn Williams]]
#[[Y Ddeddf Uno 1536|Y Ddeddf Uno 1536 gol William Ambrose Bebb]]
#[[Cerdd Allwyn|Cerdd Allwyn gan Edward Roberts (Iorwerth Glan Aled)]]
#[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II gan Edward Morgan Humphreys]]
#[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I gan Edward Morgan Humphreys]]
#[[Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion|Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion gan Henry Hughes, Bryncir]]
#[[Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill|Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill gan J. Machreth Rees]]
#[[Clasuron Rhyddiaith Cymru|Clasuron Rhyddiaith Cymru gan Edward Edwards, Aberystwyth]]
#[[Diliau Meirion Cyf II|Diliau Meirion Cyf II gan Morris Davies (Meurig Ebrill)]]
#[[Rhwng Rhyfeloedd|Rhwng Rhyfeloedd gan E Morgan Humphreys]]
#[[Ceulan y Llyn Du|Ceulan y Llyn Du gan E Morgan Humphreys]]
#[[Blacmel|Blacmel gan John Pierce]]
#[[David Lloyd George (E M Humphreys)|David Lloyd George gan E Morgan Humphreys]]
#[[Dychweledigion (Ibsen)|Dychweledigion (Ibsen) cyf gan T Gwynn Jones]]
#[[Llen Gwerin Sir Gaernarfon|Llen Gwerin Sir Gaernarfon gan John Jones (Myrddin Fardd)]]
#[[Yng Ngwlad y Gwyddel|Yng Ngwlad y Gwyddel gan John Morgan Edwards]]
#[[Y Wers Olaf|Y Wers Olaf gan Alphonse Daudet cyf Moelona]]
#[[Dal y Lleidr (drama)|Dal y Lleidr (drama) gan Joseph Jenkins]]
#[[Tudur Aled (JMJ)|Tudur Aled gan John Morris-Jones]]
#[[Dan Lenni'r Nos|Dan Lenni'r Nos gan John Pierce]]
#[[Llofrudd yn y Chwarel|Llofrudd yn y Chwarel gan E Morgan Humphreys]]
#[[Dyddlyfr 1941|Dyddlyfr 1941 gan W Ambrose Bebb]]
#[[Elfennau Beirniadaeth Lenorol|Elfennau Beirniadaeth Lenorol gan Joseph Harry]]
#[[Yr Ysgol Gymraeg|Yr Ysgol Gymraeg gan Owen Jones Owen]]
#[[Mêt y Mona|Mêt y Mona gan Robert Lloyd Jones]]
#[[Coffhad am Y Parch Daniel Rowlands|Coffhad am Y Parch Daniel Rowlands gan John Owen, Thrussington]]
#[[Diwygwyr Cymru|Diwygwyr Cymru gan Beriah Gwynfe Evans]]
#[[Manion|Manion gan T. Gwynn Jones]]
#[[Hen Ffrindiau|Hen Ffrindiau gan Edward Tegla Davies]]
#[[Gwaith William Ambrose (Emrys)|Gwaith William Ambrose (Emrys) gol O. M. Edwards]]
#[[Siaced Fraith|Siaced Fraith gan Elizabeth Williams]]
#[[Cofiant Owen Owens, Cors y Wlad|Cofiant Owen Owens, Cors y Wlad gan Henry Hughes, Bryncir]]
#[[Llwyn Hudol|Llwyn Hudol gan Hugh Emyr Davies (Emyr)]]
#[[Cofeb y Dewrion (Heroes' Memorial) Bangor 1914-18|Cofeb y Dewrion (Heroes' Memorial) Bangor 1914-18 gan William John Owen (Afallon)]]
#[[Cofiant y Parch David Adams (Hawen)|Cofiant y Parch David Adams (Hawen) gan Evan Keri Evans a William Pari Huws]]
#[[Erthyglau, Pregethau a Chaniadau|Erthyglau, Pregethau a Chaniadau gan John John Roberts (Iolo Caernarfon)]]
#[[Trystan ac Esyllt a Chaniadau Eraill|Trystan ac Esyllt a Chaniadau Eraill gan R Silyn Roberts]]
#[[Blagur Awen Ben Bowen|Blagur Awen Ben Bowen gan David Bowen (Myfyr Hefin)]]
#[[Tir y Dyneddon|Tir y Dyneddon gan Edward Tegla Davies]]
#[[Dirwyn Edafedd|Dirwyn Edafedd gan Elizabeth Williams]]
#[[Drain a Blodau|Drain a Blodau gan Arthur Morgan]]
#[[Cymru'r Oesau Canol|Cymru'r Oesau Canol gan Robert Richards]]
#[[Addoli (Y Ddarlith Davies 1935)|Addoli (Y Ddarlith Davies 1935) gan Moelwyn]]
#[[Yr Hen Gyrnol|Yr Hen Gyrnol gan Evan Isaac]]
#[[Ceiriog (Darlith y BBC 1939)|Ceiriog (Darlith y BBC 1939) gan W. J Gruffydd]]
#[[Yr Haf a Cherddi Eraill|Yr Haf a Cherddi Eraill gan R. Williams Parry]]
#[[Cerddi'r Bugail|Cerddi'r Bugail gan Hedd Wyn]]
#[[Ynys y Trysor|Ynys y Trysor gan Robert Lloyd Jones]]
#[[Cerddi Edern a Cherddi Eraill|Cerddi Edern a Cherddi Eraill gan J Glyn Davies]]
#[[Hanes Mynachdai Gogledd Cymru hyd eu diddymiad|Hanes Mynachdai Gogledd Cymru gan David David Williams]]
#[[Drysau Eraill|Drysau Eraill gan Robert Hughes Jones]]
#[[Ystoriau Siluria|Ystoriau Siluria gan Lewis Davies, y Cymer]]
#[[Addysg yng Nghymru 1847-1947|Addysg yng Nghymru 1847-1947 gan Adran Gymreig y Weinyddiaeth Addysg]]
#[[Y Broblem Ddwyieithog yn yr Ysgol Uwchradd yng Nghymru|Y Broblem Ddwyieithog yn yr Ysgol Uwchradd yng Nghymru gan Adran Gymreig y Weinyddiaeth Addysg]]
#[[O Gors y Bryniau|O Gors y Bryniau gan Kate Roberts]]
#[[Yr Efengyl yn ôl Sant Luc|Yr Efengyl yn ôl Sant Luc cyf William Morgan]]
#[[Gemau Doethineb|Gemau Doethineb gan John Jones (Ioan Eifion)]]
#[[Y Drws Agored|Y Drws Agored gan Robert Hughes Jones]]
#[[Ffrwythau Dethol|Ffrwythau Dethol gan Ben Davies, Pant-teg]]
#[[Straeon Gwerin Affrica|Straeon Gwerin Affrica gan Robert Griffith, Madagascar]]
#[[Caneuon Mynyddog|Caneuon Mynyddog gan Richard Davies (Mynyddog)]]
#[[Blagur y Gwanwyn a Chaneuon Ereill|Blagur y Gwanwyn a Chaneuon Ereill gan William J Richards]]
#[[Pentre'r Plant|Pentre'r Plant gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Y Ddau Adda|Y Ddau Adda gan Dafydd Rhys Williams (Index)]]
#[[Gweithiau Eben Fardd|Gweithiau Eben Fardd gol O. M. Edwards]]
#[[Ystên Sioned|Ystên Sioned gan Daniel Silvan Evans a John Jones (Ivon)]]
#[[Gwilym a Benni Bach|Gwilym a Benni Bach gan William Llewelyn Williams]]
#[[Bugail y Bryn|Bugail y Bryn gan Moelona]]
#[[Bil y Gymraeg ac Addysg|Bil y Gymraeg ac Addysg (Cymru) 2025 gan Senedd Cymru]]
#[[Y Fainc Sglodion|Y Fainc Sglodion gan John William Jones]]
#[[Beirdd y Berwyn 1700-1750|Beirdd y Berwyn 1700-1750 gol O. M. Edwards]]
#[[Y Geilwad Bach|Y Geilwad Bach gan Lewis Davies, y Cymer]]
#[[Murmuron Awen|Murmuron Awen gan Robert Roberts (Gwaenfab)]]
#[[Clawdd Terfyn|Clawdd Terfyn gan Robert Dewi Williams]]
#[[Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol II|Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol II gan Owen Wynne Jones (Glasynys)]]
#[[Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol I|Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol I gan Owen Wynne Jones (Glasynys)]]
#[[Cofiant, neu Hanes bywyd a marwolaeth y Parch. Thomas Jones, Dinbych|Cofiant y Parch. Thomas Jones, Dinbych gan Thomas Jones, Dinbych]]
#[[Chydig ar Gof a Chadw|Chydig ar Gof a Chadw gan William Thomas Edwards (Gwilym Deudraeth)]]
#[[Hugh Owen Bronyclydwr Apostol y Gogledd|Hugh Owen Bronyclydwr Apostol y Gogledd gan Zachary Mather]]
#[[Siôn Gymro (llyfr)|Siôn Gymro (llyfr) gan Ben Davies, Pant-teg]]
#[[Cofiant Watcyn Wyn|Cofiant Watcyn Wyn gan Penar Griffiths]]
#[[Yr Awen Barod|Yr Awen Barod gan William Thomas Edwards (Gwilym Deudraeth)]]
#[[Goronwy ar Grwydr 1, Italia Dlos|Goronwy ar Grwydr 1, Italia Dlos gan Goronwy Jones, Prestatyn]]
#[[Hunangofiant Tomi|Hunangofiant Tomi gan Edward Tegla Davies]]
#[[Caniadau (T. Gwynn Jones)|Caniadau gan T. Gwynn Jones]]
#[[Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf 1|Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf 1 (Mynwy, Meirion, Maldwyn) gan gan Thomas Rees a John Thomas]]
#[[Hanes Gwareiddiad|Hanes Gwareiddiad gan Gwilym Arthur Edwards]]
#[[Dail y Dderwen|Dail y Dderwen gan William J Richards]]
#[[Hanes Bywyd (Dic Aberdaron a Twm o'r Nant)|Hanes Bywyd (Dic Aberdaron a Twm o'r Nant) gol Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Am dro i Fadagascar|Am dro i Fadagascar gan Daniel Owen Jones]]
#[[Cerddoriaeth yng Nghymru (Cyfres Pobun)|Cerddoriaeth yng Nghymru (Cyfres Pobun) gan Idris Lewis]]
#[[Caniadau Gwili|Caniadau Gwili gan John Jenkins (Gwili)]]
#[[Yng Ngwres y Dydd|Yng Ngwres y Dydd gan Joseph Jones (J. J. Drefnewydd)]]
#[[Gwlad y Gan a Chaniadau Eraill|Gwlad y Gan a Chaniadau Eraill gan T. Gwynn Jones]]
#[[Ymadawiad Arthur a Chaniadau Eraill|Ymadawiad Arthur a Chaniadau Eraill gan T. Gwynn Jones]]
#[[Hanes y Lleuad|Hanes y Lleuad ffug awdur Syr John Herschel]]
#[[Llinell neu Ddwy|Llinell neu Ddwy gan John Jones (Ioan Brothen)]]
#[[Yn Llefaru Eto|Yn Llefaru Eto gan Anhysbys]]
#[[Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf III|Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf III gan Emrys ap Iwan]]
#[[Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf II|Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf II gan Emrys ap Iwan]]
#[[Methodistiaeth Cymru Cyfrol I|Methodistiaeth Cymru Cyfrol I gan John Hughes, Lerpwl]]
#[[Y Trefedigaethau|Y Trefedigaethau gan Ifor Leslie Evans]]
#[[Telyn Bywyd|Telyn Bywyd gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Cathlau Bore a Nawn|Cathlau Bore a Nawn gan Owen Griffith Owen (Alafon)]]
#[[Derwyn neu Pob Pant a Gyfodir (Nofel)|Derwyn neu Pob Pant a Gyfodir (Nofel) gan Robert David Morris]]
#[[Ifor Owen (nofel)|Ifor Owen (nofel) gan Henry Emlyn Thomas (Emlyn)]]
#[[Ysgrifau (John Breese Davies)|Ysgrifau gan John Breese Davies]]
#[[Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf I|Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf I gan Emrys ap Iwan]]
#[[Canmlwyddiant Wesleyaeth Gymreig|Canmlwyddiant Wesleyaeth Gymreig gan Thomas Jones-Humphreys]]
#[[Rheinallt ab Gruffydd (Rhamant)|Rheinallt ab Gruffydd (Rhamant) gan Isaac Foulkes]]
#[[Y Ddau Frawd|Y Ddau Frawd gan Nel Wyn (sef Llew Tegid)]]
#[[Anturiaethau Robinson Crusoe|Anturiaethau Robinson Crusoe cyf gan William Rowlands, Porthmadog]]
#[[Cofiant D Emlyn Evans|Cofiant D Emlyn Evans gan Evan Keri Evans]]
#[[Telynegion (Silyn a Gruffydd)|Telynegion gan R Silyn Roberts a W. J. Gruffudd]]
#[[Gwaith Hugh Jones, Maesglasau|Gwaith Hugh Jones, Maesglasau gol O. M. Edwards]]
#[[Y Cwm Unig a Chaniadau Eraill|Y Cwm Unig a Chaniadau Eraill gan Dewi Emrys]]
#[[Beddau'r Proffwydi (drama)|Beddau'r Proffwydi (drama) gan W. J. Gruffydd ]]
#[[Storio a Chadw dogfennau Ewyllys Crynodeb Gweithredol o Ymateb y Llywodraeth]]
#[[Storio a chadw dogfennau ewyllys gwreiddiol. Ymgynghoriad|Storio a chadw dogfennau ewyllys gwreiddiol. Ymgynghoriad gan Lywodraeth y DU]]
#[[Nansi'r Dditectif|Nansi'r Dditectif gan Owain Llew Rowlands]]
#[[Cyfrol Goffa Richard Bennett|Cyfrol Goffa Richard Bennett gol. D Teifgar Davies]]
#[[Brut y Tywysogion (Ab Owen)|Brut y Tywysogion (Ab Owen) gol O. M. Edwards]]
#[[Cymru Newydd, Hanes Y Wladva Gymreig|Cymru Newydd, Hanes Y Wladva Gymreig gan Lewis Jones, Plas Hedd]]
#[[Gwaith Huw Morus|Gwaith Huw Morus gan Huw Morus (Eos Ceiriog)]]
#[[Wat Emwnt|Wat Emwnt gan Lewis Davies, y Cymer]]
#[[John Ceiriog Hughes: ei Fywyd, ei Athrylith, a'i Waith|John Ceiriog Hughes: ei Fywyd, ei Athrylith, a'i Waith gan Llyfrbyf]]
#[[Ieuan Glan Geirionydd (Cyfres y Fil)|Ieuan Glan Geirionydd (Cyfres y Fil) gan Evan Evans (Ieuan Glan Geirionydd)]]
#[[Adgof am Ieuan Glan Geirionnydd|Adgof am Ieuan Glan Geirionnydd gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Caniadau Barlwydon Llyfr 1|Caniadau Barlwydon Llyfr 1 gan Robert John Davies (Barlwydon)]]
#[[Barlwydon (Cymru 1896)]]
#[[Huw Huws neu y Llafurwr Cymreig|Huw Huws neu y Llafurwr Cymreig gan Lewis William Lewis (Llew Llwyfo)]]
#[[Llewelyn Parri (nofel)|Llewelyn Parri (nofel) gan Lewis William Lewis (Llew Llwyfo)]]
#[[Caniadau Owen Lewis (Glan Cymerig)|Caniadau gan Owen Lewis (Glan Cymerig)]]
#[[Hanes Llangeitho a'i hamgylchoedd|Hanes Llangeitho a'i hamgylchoedd gan David Morgan, Llangeitho]]
#[[Hanes dechreuad a chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Ngwrecsam|Hanes dechreuad a chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Ngwrecsam gan Edward Francis]]
#[[Gwaith Dewi Wyn|Gwaith Dewi Wyn gol O. M. Edwards]]
#[[Cofiant John Williams (I ab Ioan) Aberduar|Cofiant John Williams (I ab Ioan) Aberduar gan John Davies, Llandysul]]
#[[Athrylith Ceiriog|Athrylith Ceiriog gan Howell Elvet Lewis (Elfed)]]
#[[Telyn Seion sef Pedwar ar Bymtheg o Garolau Nadolig|Telyn Seion sef Pedwar ar Bymtheg o Garolau Nadolig gol. Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Gwaith Iolo Goch|Gwaith Iolo Goch gol Thomas Matthews]]
#[[Cofiant am y Parch. Richard Humphreys, Dyffryn|Cofiant am y Parch. Richard Humphreys, Dyffryn gan Griffith Williams, Talsarnau]]
#[[Gwaith Sion Cent|Gwaith Sion Cent gol Thomas Matthews]]
#[[Dyddanwch yr Aelwyd|Dyddanwch yr Aelwyd gan Hughes a'i Fab, Wrecsam]]
#[[Gwaith Ieuan Brydydd Hir|Gwaith Ieuan Brydydd Hir gol O. M. Edwards]]
#[[Gwaith yr Hen Ficer|Gwaith yr Hen Ficer gol O. M. Edwards]]
#[[Am Dro i Erstalwm|Am Dro i Erstalwm gan Index]]
#[[Bro fy Mebyd a Chaniadau Eraill|Bro fy Mebyd a Chaniadau Eraill gan Humphrey Jones (Bryfdir)]]
#[[Ceiriog a Mynyddog|Ceiriog a Mynyddog gan John Morgan Edwards]]
#[[Crynodeb o Hanes Dechreuad a Chynydd yr Eglwysi Annibynol yn Mon|Crynodeb o Hanes Dechreuad a Chynydd yr Eglwysi Annibynol yn Mon gan William Williams (Cromwell)]]
#[[Awdl Dinystr Jerusalem|Awdl Dinystr Jerusalem gan Eben Fardd]]
#[[Nedw|Nedw gan Edward Tegla Davies]]
#[[Dros y Gamfa|Dros y Gamfa gan Fanny Edwards]]
#[[Diwrnod yn Nolgellau|Diwrnod yn Nolgellau gan Robert Thomas Williams (Trebor Môn)]]
#[[Awdl ar yr Adgyfodiad (Ieuan Ionawr)|Awdl ar yr Adgyfodiad gan Evan Jones (Ieuan Ionawr)]]
#[[Cofiant y Diweddar Barch W Williams o'r Wern|Cofiant y Diweddar Barch W Williams o'r Wern gan William Rees (Gwilym Hiraethog)]]
#[[Tri Wyr o Sodom a'r Aipht|Tri Wyr o Sodom a'r Aipht gan William Williams, Pantycelyn]]
#[[F'Ewythr Tomos: cân ddyri|F'Ewythr Tomos: cân ddyri gan Eben Fardd]]
#[[Hynafiaethau Nant Nantlle|Hynafiaethau Nant Nantlle gan William Robert Ambrose]]
#[[Bywyd y Parch. Ebenezer Richard|Bywyd y Parch. Ebenezer Richard gan Henry ac Edward W Richard]]
#[[Traethawd ar Enwogion Swydd Feirion|Traethawd ar Enwogion Swydd Feirion gan Edward Davies (Iolo Meirion)]]
#[[Hanes Porthmadog ei Chrefydd a'i Henwogion|Hanes Porthmadog ei Chrefydd a'i Henwogion gan Edward Davies, Penmorfa]]
#[[Wil Ellis, Porthmadog-Cymru Cyf 29 1905]]
#[[Hanes Niwbwrch|Hanes Niwbwrch gan Owen Williamson]]
#[[Teulu Bach Nantoer|Teulu Bach Nantoer gan Moelona]]
#[[Barddoniaeth Goronwy Owen (gol Llyfrbryf)|Barddoniaeth Goronwy Owen gol Isaac Foulkes (Llyfrbryf)]]
#[[Y Tadau Methodistaidd Cyfrol I|Y Tadau Methodistaidd Cyfrol I gan John Morgan Jones]]
#[[Hwian-gerddi Cymraeg F' Ewyrth Huw|Hwian-gerddi Cymraeg F' Ewyrth Huw gan O. M. Edwards]]
#[[Hanes Tredegar ynghyd a Braslun o Hanes Pontgwaithyrhaiarn|Hanes Tredegar ynghyd a Braslun o Hanes Pontgwaithyrhaiarn gan David Morris (Eiddil Gwent)]]
#[[Hanes Sir Fôn|Hanes Sir Fôn gan Thomas Pritchard, ('Rhen Graswr Eleth)]]
#[[Holl Waith Barddonol Goronwy Owen|Holl Waith Barddonol Goronwy Owen gol Isaac Foulkes]]
#[[Adgofion am John Elias|Adgofion am John Elias gan Richard Parry (Gwalchmai)]]
#[[Tro Trwy'r Wig|Tro Trwy'r Wig gan Richard Morgan (1854-1939)]]
#[[Gyda'r Hen Feirdd, Carneddog|Gyda'r Hen Feirdd, Carneddog gan Richard Griffith (Carneddog)]]
#[[Dafydd Jones o Drefriw (1708-1785)|Dafydd Jones o Drefriw (1708-1785) gan Owen Gaianydd Williams]]
#[[Dafydd Jones o Drefriw, Cymru 1903]]
#[[John Evans, Eglwysbach (Cymru 1897)|John Evans, Eglwysbach (Cymru 1897) gan Walter Daniel]]
#[[Awdlau Coffadwriaethol am Y Parch Goronwy Owain|Awdlau Coffadwriaethol am Y Parch Goronwy Owain gan y Gwyneddigion]]
#[[Cerdd coffa Goleufryn|Cerdd coffa Goleufryn gan J. T. Job]]
#[[Adgofion am Goleufryn|Adgofion am Goleufryn gan Evan Williams, Llanfrothen]]
#[[Goronwy Owen a'r Morrisiaid|Goronwy Owen a'r Morrisiaid gan Owen Gaianydd Williams]]
#[[Yr Efengyl yn ôl Sant Marc|Yr Efengyl yn ôl Sant Marc gan y Fibl Gymdeithas Americanaidd (1894)]]
#[[Llythyrau Goronwy Owen|Llythyrau Goronwy Owen gol John Morris-Jones]]
#[[Diliau Meirion Cyf I|Diliau Meirion Cyf I gan gan Morris Davies (Meurig Ebrill)]]
#[[Cyfarwyddiadau at brynu cadw a magu moch|Cyfarwyddiadau at brynu cadw a magu moch gol Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Gwaith Joshua Thomas|Gwaith Joshua Thomas gol O M Edwards]]
#[[Glan Cledwen (Cymru 15 Rhagfyr 1897)]]
#[[Dringo'r Andes|Dringo'r Andes gan Eluned Morgan]]
#[[Naw Mis yn Nghymru|Naw Mis yn Nghymru gan Owen Griffith (Giraldus)]]
#[[Ysgrifau Puleston|Ysgrifau Puleston gan John Puleston Jones]]
#[[Cofiant Cadwaladr Jones, Dolgellau|Cofiant Cadwaladr Jones, Dolgellau gan Robert Thomas (Ap Vychan)]]
#[[Rhigymau'r Ffordd Fawr|Rhigymau'r Ffordd Fawr gan Dewi Emrys]]
#[[Coffadwriaeth, neu Hanes Byr o fywyd a Marwolaeth y Parchedig John Williams|Coffadwriaeth y Parch John Williams, Pantycelyn gan Maurice Davies, Llanfair-ym-Muallt]]
#[[Fy Mhererindod Ysbrydol|Fy Mhererindod Ysbrydol gan Evan Keri Evans]]
#[[Yr Efengyl yn ôl Sant Matthew|Yr Efengyl yn ôl Sant Matthew gan y Fibl Gymdeithas Americanaidd (1894)]]
#[[Beirdd y Bala|Beirdd y Bala gol O. M. Edwards]]
#[[Gwaith Robert Owen (Bardd y Môr)|Gwaith Robert Owen (Bardd y Môr) gol O. M. Edwards]]
#[[Can newydd yn rhoddi hanes dienyddiad Richard Lewis|Can newydd yn rhoddi hanes dienyddiad Richard Lewis gan Dic Dywyll]]
#[[Gwyllllis yn Nayd|Gwyllllis yn Nayd gan Dr William Price]]
#[[Gwroniaid y Ffydd|Gwroniaid y Ffydd gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Tanchwa yn Cilfynydd|Tanchwa yn Cilfynydd baled gan awdur Anhysbys]]
#[[Damwain echrydus Glofa Carnant, Cwmaman, Sir Gaerfyrddin]]
#[[Blodau Drain Duon|Blodau Drain Duon gan Thomas Jacob Thomas (Sarnicol)]]
#[[Telyn Dyfi|Telyn Dyfi gan Daniel Silvan Evans]]
#[[Cyfrinach y Dwyrain|Cyfrinach y Dwyrain gan David Cunllo Davies]]
#[[Oriau yn y Wlad|Oriau yn y Wlad gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Branwen Ferch Llŷr (Tegla)|Branwen Ferch Llŷr (Tegla) gan Edward Tegla Davies]]
#[[Prif Feirdd Eifionydd|Prif Feirdd Eifionydd gan Edward David Rowlands]]
#[[Deddf Plant (Diddymu Amddiffyniad Cosb Resymol)(Cymru) 2020]]
#[[Rhys Llwyd y Lleuad|Rhys Llwyd y Lleuad gan E Tegla Davies]]
#[[Oriau Gydag Enwogion|Oriau Gydag Enwogion gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Byr Gofiant am Naw a Deugain o Weinidogion Ymadawedig Sir Aberteifi|Byr Gofiant am Naw a Deugain o Weinidogion Ymadawedig Sir Aberteifi gan John Evans, Abermeurig]]
#[[Hanes Alexander Fawr|Hanes Alexander Fawr gan Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf I|Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf I gan Emrys ap Iwan]]
#[[Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf II|Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf II gan Emrys ap Iwan]]
#[[Y Lleian Lwyd|Y Lleian Lwyd gan Moelona]]
#[[Cenadon Hedd|Cenadon Hedd gan William Jones, Cwmaman]]
#[[Dagrau Hiraeth|Dagrau Hiraeth gan William Jones, Pontsaeson]]
#[[Saith o Farwnadau|Saith o Farwnadau gan William Williams, Pantycelyn]]
#[[Storïau o Hanes Cymru cyf I|Storïau o Hanes Cymru cyf I gan Moelona]]
#[[Traethawd bywgraffyddol a beirniadol ar fywyd ac athrylith Lewis Morris|Traethawd bywgraffyddol a beirniadol ar fywyd ac athrylith Lewis Morris gan Griffith Jones (Glan Menai)]]
#[[Hanes Bywyd Pio Nono|Hanes Bywyd Pio Nono gan Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Caniadau Watcyn Wyn|Caniadau Watcyn Wyn gan Watkin Hezekiah Williams (Watcyn Wyn)]]
#[[Cofiant y Parch Thomas Edwards, Cwmystwyth|Cofiant y Parch Thomas Edwards, Cwmystwyth gan John Evans, Abermeurig]]
#[[Gwrid y Machlud|Gwrid y Machlud gan Richard Jones (Ap Alun Mabon)]]
#[[Yr Hwiangerddi (O M Edwards)|Yr Hwiangerddi gan O M Edwards]]
#[[Noson o Farrug|Noson o Farrug gan Robert Griffith Berry]]
#[[Meini Gwagedd|Meini Gwagedd gan James Kitchener Davies]]
#[[Y Tri Brenin o Gwlen]]
#[[Hanes Methodistiaeth Arfon-Caernarvon|Hanes Methodistiaeth Arfon-Caernarvon gan William Hobley]]
#[[Cofiant Dr. Joseph Parry Mus. Doc. (1841-1903)|Cofiant Dr. Joseph Parry Mus. Doc. (1841-1903) gan Evan Keri Evans]]
#[[Rhobat Wyn|Rhobat Wyn gan Awena Rhun]]
#[[Cofiant y Parch Isaac Morgan Harry|Cofiant y Parch Isaac Morgan Harry gan Thomas Lewis Jones, Machen]]
#[[Tanchwa y Mardy - Mercher, Rhagfyr 23, 1885; 80 wedi eu lladd]]
#[[Cerddi Hanes|Cerddi Hanes gan Thomas Gwynn Jones]]
#[[Ieuan Gwyllt, Ei Fywyd, Ei Lafur|Ieuan Gwyllt, Ei Fywyd, Ei Lafur gan John Eiddion Jones]]
#[[Patrymau Gwlad|Patrymau Gwlad gan Thomas Jacob Thomas (Sarnicol)]]
#[[David Williams y Piwritan|David Williams y Piwritan gan Richard Thomas, Bontnewydd]]
#[[Cofiant y diweddar Barch Evan Rowlands, Ebenezer, Pontypwl|Cofiant y diweddar Barch Evan Rowlands, Ebenezer, Pontypwl gan Ellis Hughes, Penmaen]]
#[[Cofiant Darluniadol Y Parch William Williams o'r Wern|Cofiant Darluniadol Y Parch William Williams o'r Wern gan David Samuel Jones]]
#[[Bywgraffiad y diweddar barchedig T. Price|Bywgraffiad y diweddar barchedig T. Price gan Benjamin Evans (Telynfab)]]
#[[Llyfr Haf|Llyfr Haf gan Owen Morgan Edwards]]
#[[Drych y Prif Oesoedd (Detholiad 1896)|Drych y Prif Oesoedd (Detholiad 1896) gol O. M. Edwards]]
#[[Hanes Methodistiaeth Arfon-Waenfawr|Hanes Methodistiaeth Arfon-Waenfawr gan William Hobley]]
#[[Beryl|Beryl gan Elizabeth Mary Jones (Moelona)]]
#[[Hanes Methodistiaeth Arfon-Clynnog|Hanes Methodistiaeth Arfon-Clynnog gan William Hobley]]
#[[Breuddwydion Myfanwy|Breuddwydion Myfanwy gan Elizabeth Mary Jones (Moelona)]]
#[[Lloffion o'r Mynwentydd|Lloffion o'r Mynwentydd gan Thomas Rowland Roberts (Asaph)]]
#[[Cofiant y diweddar Barch Robert Everett|Cofiant y diweddar Barch Robert Everett gan David Davies (Dewi Emlyn)]]
#[[Y Wen Fro|Y Wen Fro gan Ellen Evans]]
#[[Cerrig y Rhyd|Cerrig y Rhyd gan Winnie Parry]]
#[[Gwaith Edward Richard|Gwaith Edward Richard gan Edward Richard, Ystrad Meurig]]
#[[Bywyd Ieuan Gwynedd Ganddo Ef Ei Hun]]
#[[Humphrey Jones a Diwygiad 1859|Humphrey Jones a Diwygiad 1859 gan Evan Isaac]]
#[[Adgofion Andronicus|Adgofion Andronicus gan John Williams Jones (Andronicus)]]
#[[Teithiau a Helyntion Meurig Ebrill|Teithiau a Helyntion Meurig Ebrill gan Morris Davies (Meurig Ebrill)]]
#[[Cofiant Richard Jones Llwyngwril|Cofiant Richard Jones Llwyngwril gan Evan Evans, Llangollen]]
#[[Profiadau Pellach|Profiadau Pellach gan G M Ll Davies]]
#[[Datganiad Cyffredinol o Hawliau Dynol]]
#[[Hanes y Bibl Cymraeg|Hanes y Bibl Cymraeg gan Thomas Levi]]
#[[Pererindod Heddwch|Pererindod Heddwch, G M Ll Davies]]
#[[Tan yr Enfys|Tan yr Enfys gan D J Lewis Jenkins]]
#[[Yr Ogof|Yr Ogof gan T Rowland Hughes]]
#[[Syr Owen M Edwards Detholiad o'i Ysgrifau]]
#[[Profedigaethau Enoc Huws (1939)]]
#[[Dyddgwaith|Dyddgwaith gan Thomas Gwynn Jones]]
#[[Salm i Famon a Marwnad Grey|Salm i Famon a Marwnad Grey gan John Morris-Jones]]
#[[Madam Wen|Madam Wen gan William David Owen]]
#[[Dan Gwmwl|Dan Gwmwl gan Awena Rhun]]
#[[Atgofion am Dalysarn]]
#[[Cerddi'r Bwthyn|Cerddi'r Bwthyn gan Dewi Emrys]]
#[[Capelulo]]
#[[Y Pennaf Peth]]
#[[Goronwy Owen - Detholiad o'i Farddoniaeth]]
#[[Yr Hen Lwybrau|Yr Hen Lwybrau gan John Davies (Isfryn)]]
#[[Gwaith Gwilym Marles]]
#[[Gwaith ap Vychan]]
#[[Gwaith Gwilym Hiraethog]]
#[[Cadeiriau Enwog]]
#[[Y Cychwyn]]
#[[Cofiant Hwfa Môn]]
#[[Hynafiaethau Edeyrnion]]
#[[Aildrefniad Cymdeithas]]
#[[Ar y Groesffordd]]
#[[Astudiaethau T Gwynn Jones]]
#[[Bil Cymru Atebolrwydd a Grymuso Ariannol 2014]]
#[[Brethyn Cartref]]
#[[Brithgofion]]
#[[Bywyd a Chan Tomos Efans (Cyndelyn)]]
#[[Bywyd a Gwaith Henry Richard AS]]
#[[Bywyd a Llafur John Wesley]]
#[[Bywyd a gweithiau Azariah Shadrach]]
#[[Cân neu Ddwy]]
#[[Caniadau'r Allt]]
#[[Caniadau Buddug]]
#[[Caniadau ac ati]]
#[[Cartrefi Cymru, O. M. Edwards]]
#[[Catherine Prichard (Buddug), Cymru, Cyfrol 39, 1910]]
#[[Catiau Cwta]]
#[[Cerddi'r Eryri]]
#[[Cerddi a Baledi]]
#[[Ceris y Pwll]]
#[[Chwedlau'r Aelwyd]]
#[[Clych Adgof - penodau yn hanes fy addysg]]
#[[Coelion Cymru]]
#[[Cofiant Dafydd Rolant, Pennal]]
#[[Cofiant Daniel Owen: ynghyd a Sylwadau ar ei Ysgrifeniadau]]
#[[Cwm Eithin]]
#[[Cyflafan Ofnadwy Dolgellau]]
#[[Cymeriadau (T. Gwynn Jones)]]
#[[Cymru Fu]]
#[[D Rhagfyr Jones (o Dywysydd y Plant 1901)]]
#[[Daff Owen]]
#[[Dau faled gan John Jones (Jac Glan-y-gors)]]
#[[Dechreuad a Chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Abergele, Pensarn etc|Dechreuad a Chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Abergele, Pensarn etc gan Francis Jones, Abergele]]
#[[Deddf Cynulliad Cenedlaethol Cymru (Ieithoedd Swyddogol) 2012]]
#[[Diarhebion Cymru]]
#[[Drama Rhys Lewis]]
#[[Drych yr Amseroedd]]
#[[Er Mwyn Cymru]]
#[[Griffith Ellis Bootle, Cymru Cyf 23, 1902]]
#[[Gwaith Dewi Wnion]]
#[[Gwaith Alun]]
#[[Gwaith Ann Griffiths]]
#[[Gwaith Ceiriog]]
#[[Gwaith Dafydd ap Gwilym]]
#[[Gwaith John Davies]]
#[[Gwaith John Hughes]]
#[[Gwaith John Thomas]]
#[[Gwaith Mynyddog Cyfrol 1]]
#[[Gwaith Mynyddog Cyfrol 2]]
#[[Gwaith S.R.]]
#[[Gwaith Thomas Griffiths]]
#[[Gweledigaethau Y Bardd Cwsg (Silvan Evans 1865)]]
#[[Gwialen Fedw Fy Mam]]
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf I]]
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf II]]
#[[Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf I]]
#[[Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf II]]
#[[Hanes Pedr Fawr, Ymerawdwr Rwssia]]
#[[Hanes bywyd Thomas Edwards bardd gynt o'r Nant]]
#[[Hanes Bywyd Thomas Williams, Capelulo]]
#[[Hanes Bywyd ac Anturiaethau Dr Livingstone]]
#[[Hanes llenyddiaeth ac enwogion Llanllechid a Llandegai]]
#[[Hanes y Wladfa Gymreig yn Patagonia]]
#[[Hen Gymeriadau Dolgellau]]
#[[Hynafiaethau Edeyrnion]]
#[[I'r Aifft ac yn Ol]]
#[[Llenyddiaeth Fy Ngwlad]]
#[[Lewsyn yr Heliwr (nofel)]]
#[[Llio Plas y Nos]]
#[[Llyfr Del]]
#[[Llyfr Nest]]
#[[Llyfr Owen]]
#[[Mabinogion J M Edwards Cyf 1]]
#[[Mabinogion J M Edwards Cyf 2]]
#[[Mary Jones y Gymraes fechan heb yr un Beibl]]
#[[Mesur Addysg (Cymru) 2011]]
#[[Mesur Diogelwch ar Gludiant i Ddysgwyr (Cymru) 2011]]
#[[Mesur Gwneud Iawn am Gamweddau'r GIG (Cymru) 2008]]
#[[Mesur Teithio gan Ddysgwyr (Cymru) 2008]]
#[[O Law i Law]]
#[[Oll synnwyr pen Kembero ygyd]]
#[[Penillion Telyn Llyfrau'r Ford Gron]]
#[[Plant Dic Sion Dafydd]]
#[[Rhai o Gymry Lerpwl]]
#[[Rhamant Bywyd Lloyd George]]
#[[Rhan o waith mewn Cernyweg Canol (Add. Ch. 19491)]]
#[[Rhodd Mam i'w Phlentyn]]
#[[Rhyfeddodau'r Cread]]
#[[Adolygiad o lyfr Sadie "Twilight Hours"]]
#[[Seren Tan Gwmwl]]
#[[Storïau Mawr y Byd]]
#[[Straeon y Pentan]]
#[[Sŵn y Gwynt Sy'n Chwythu]]
#[[Tanchwa ddychrynllyd yn Nyffryn Rhondda, ger Pontypridd]]
#[[Telynegion Maes a Môr]]
#[[Tom Ellis Gwladgarwr a Gwleidydd]]
#[[Traethawd ar Gaio a'i Hynafiaethau]]
#[[Traethawd ar Hanes Plwyf Merthyr]]
#[[Tro Trwy'r Gogledd]]
#[[Tro i'r De]]
#[[Tro yn Llydaw]]
#[[Trwy India'r Gorllewin]]
#[[Twm o'r Nant Cyf II (ab Owen)]]
#[[William Jones (Nofel)]]
#[[Y Cywyddwyr Llyfrau'r Ford Gron]]
#[[Y Gelfyddyd Gwta]]
#[[Y Siswrn]]
#[[Yn y Wlad]]
#[[Yny lhyvyr hwnn]]
#[[Yr Hwiangerddi (O M Edwards)]]
#[[Yr Hynod William Ellis, Maentwrog]]
#[[Ysgolfeistriaid Mr Charles o'r Bala]]
#[[Ysgrifau (Dewi Emrys)]]
#[[Yr Eneth Ga'dd ei Gwrthod]]
#[[Myfyrdod mewn mynwent|Myfyrdod mewn mynwent gan John Parry, Llaneilian]]
#[[Dyrif etholiadol Ceredigion 1892]]
#[[Canmlwyddiant Marwolaeth y Parch. John Wesley, M.A., Mawrth 3ydd, 1891]]
#[[Er cof am Joseph Meredith, Adelaide Villa, Llandudno|Er cof am Joseph Meredith, Adelaide Villa, Llandudno D. S. Thomas (Glan Pair)]]
#[[Deuddeg penill coffadwriaethol i'r diweddar Barch. John Hughes, Carneddau|Deuddeg penill coffadwriaethol i'r diweddar Barch. John Hughes, Carneddau gan Ellis Isfryn Williams]]
#[[Hanes Brwydr Waterloo|Hanes Brwydr Waterloo gan Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Galar gan, er coffadwriaeth am y ddamwain yn ngwaith glo Landshipping Chwefror 14eg, 1844]]
#[[Galargan ar ol y Mochyn Du]]
#[[Baledi-Cwynfan y Morwr a Deio Bach]]
#[[Marwnad er coffadwriaeth am y diweddar Barch John Elias]]
#[[William Morgan, Pant, Dowlais (Trysorfa y Plant)]]
#[[Hen Fibl Fawr fy Mam]]
#[[Tanchwa ofnadwy yn Abersychan]]
#[[Y Ffeiriau Hynotaf yn Ddeuddeg Sir Cymru]]
#[[Henry Kirke White (Trysorfa y Plant Ebrill 1891)]]
#[[Mynwy yng Nghymru (Cymru Cyf X Rhif 57)]]
#[[Rhanau o'r Corff (Fanny Edwards)]]
#[[Thomas Matthews, Cymru, Chwefror 1917]]
#[[Huw Morus—Dadorchuddiad Ei Golofn Goffadwriaethol, Pont Y Meibion, Awst 26 1909]]
#[[Owain Aran (erthyglau Cymru 1909)]]
# [[Lewys Aran (Cymru Tachwedd 1918)]]
#[[Owen R Lewis (Glan Cymerig) Perl y Plant 1910]]
#[[John Puleston Jones (Trysorfa y Plant 1906)]]
#[[Dafydd Jones o Gaio (Cymru 1898)|Dafydd Jones o Gaio (Cymru 1898) gan David Cunllo Davies]]
#[[Fel y gwelais Arglwyddes Llanofer]]
#[[Ioan Madog (Cymru 1896)]]
#[[Llofruddiaeth Thomas Watkins gan Benjamin Jones, Aberdâr 1866]]
# [[Ròseen-Dhu|Ròseen-Dhu gan William Sharp (Fiona Macleod) wedi'i gyfieithu gan Owen Griffith Owen (Alafon)]]
#[[Son-days (Henry Vaughan)|Son-days gan Henry Vaughan wedi'i gyfieithu gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Can Coffadwriaethol Tanymarian|Can Coffadwriaethol Tanymarian gan John Henry Hughes (Ieuan o Leyn)]]
#[[Morwynion Glan Meirionydd|Morwynion Glan Meirionydd gan Lewis Morris (Llewelyn Ddu o Fôn)]]
#[[A Poison Tree gan William Blake|A Poison Tree gan William Blake wedi'i gyfieithu gan John Jenkins (Gwili)]]
#[[Dewi Idris (Cymru 1899)|Dewi Idris (Cymru 1899) gan Carneddog]]
#[[John Jones (Ioan Eifion) Cymru 1896]]
#[[Cwyn Lewis Rees a'i chwaer Ann am eu halltuddiaeth am ladrad yn Nolgellau|Cwyn Lewis Rees a'i chwaer Ann am eu halltuddiaeth am ladrad yn Nolgellau gan John Jones (Pyll)]]
#[[Llofruddiaeth Caerfyrddin, Thomas yn cael ei grogi]]
#[[Baled am drychineb gwaith glo Dinas y Cymer, Pontypridd, 1844]]
#[[Baled am bechod William Evan, Trefddyn (1737)]]
{{Div col end}}
==Wedi eu cyhoeddi heb sgan==
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf II]]
#[[Pascon Agan Arluth]]
#[[Cyfieithiadau o gerddi i'r Gymraeg]]
#[[Y Tri Brenin o Gwlen]]
==Wedi eu prawfddarllen heb eu cyhoeddi==
# [[Enwogion Ceredigion]]
==Rhannau wedi eu cyhoeddi==
#[[Enwogion Sir Aberteifi]] 13/187
#[[Geiriadur Bywgraffyddol o Enwogion Cymru 1867-Cyf I]] 31/683
==Angen eu prawfddarllen==
{{Div col}}
#[[Indecs:Y Llyfrgell yng Nghymru ac Efrydiau Cymreig.djvu]]
#[[Indecs:Addysg Wledig yng Nghymru (1948).djvu]]
#[[Indecs:Y Cwrs Addysg a'r Gymdeithaqs yng Nghymru.djvu]]
#[[Indecs:Blodau'r Gynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Rhwng Gwg a Gwên.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr y Ddau Dwyll.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr y Ddau Brawf.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr y Dyn Pren.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr Pawb.djvu]]
#[[Indecs:Album Aberhonddu.djvu]]
#[[Indecs:Beirdd a Bardd-rin Cymru Fu.djvu]]
#[[Indecs:John Jones (Ioan Eifion) Cymru 1896.djvu]]
#[[Indecs:Dafydd ab Gwilym o Fuallt.djvu]]
#[[Indecs:John Wesley, ei fywyd a'i llafur.djvu]] (angen ei ail lwytho)
#[[Indecs:Caniadydd 1841.djvu]]
#[[Indecs:Archaeologia Lleynensis.djvu]]
#[[Indecs:Y Gestiana.djvu]]
#[[Indecs:Bywgraffiad y Parch Thos Richard Abergwaen.djvu]]
#[[Indecs:Camrau mewn grammadeg Cymreig (IA camraumewngramma00apiw).pdf]]
#[[Indecs:Caniadau Cymru.djvu]]
#[[Indecs:Caniadau Hiraethog.djvu]]
#[[Indecs:Caniadau John Morris-Jones.djvu]]
#[[Indecs:Casgliad o ganeuon Cymru.pdf]]
#[[Indecs:Ceinion Emrys.djvu]]
#[[Indecs:Yr Ysgol Farddol.djvu]]
#[[Indecs:Ystorya de Carolo Magno o Lyfr Coch Hergest.djvu]]
#[[Indecs:Ystyron Enwau ym Mhlwyfi Towyn, Llangelynin, Llanegryn etc.pdf]]
#[[Indecs:Cofiant a Gweithiau Ieuan Gwynedd.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant a gweithiau Risiart Ddu o Wynedd.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant a Phregethau Robert Roberts, Clynnog.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant Ann Griffiths gynt o Dolwar Fechan.pdf]]
#[[Indecs:Cofiant James Davies Radnor O.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant Thomas Gee.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant y Parchedig John Jones Talsarn.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant y Parchedig William Evans, Tonyrefail.djvu]]
#[[Indecs:Cwm Glo.djvu]]
#[[Indecs:Cyfystyron y gymraeg - sef y casgliad buddugol yn Eisteddfod Genhedlaethol Gwrecsam, 1888 (IA cyfystyronygymra00jone).pdf]]
#[[Indecs:Cymru Owen Jones Cyf I.pdf]]
#[[Indecs:Cymru Owen Jones Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Dafydd Dafis sef Hunangofiant Ymgeisydd Seneddol.djvu]]
#[[Indecs:Dr W Owen Pughe.pdf]]
#[[Indecs:Drych y Prif Oesoedd 1884.djvu]]
#[[Indecs:Drych y Prif Oesoedd 1902.djvu]]
#[[Indecs:Emynau a'u Hawduriaid.djvu]]
#[[Indecs:Enwogion y Ffydd Cyf I.pdf]]
#[[Indecs:Enwogion y Ffydd Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Er mwyn Iesu - pregethau, &c t (IA ermwyniesupreget00jone).pdf]]
#[[Indecs:Ffynnonloyw.djvu]]
#[[Indecs:Geiriadur bywgraffyddol o enwogion cymru 1867-Cyf I.djvu]]
#[[Indecs:Geiriadur Bywgraffyddol o Enwogion cymru Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Geiriadur Cymraeg a Saesneg Byr, Cyfres y Fil.pdf]]
#[[Indecs:Geiriadur ysgrythyrol- yn cynnwys hanesiaeth, duwinyddiaeth, athroniaeth ... (IA geiriadurysgryt03chargoog).pdf]]
#[[Indecs:Geirlyfr bywgraffiadol o enwogion Cymru 1870.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith barddonol Islwyn - 1832-1878 (IA gwaithbarddonoli00islw).pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Caledfryn.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Glan y Gors.djvu]]
#[[Indecs:Gwaith Lewis Glyn Cothi.djvu]]
#[[Indecs:Gweithiau Barddonol a Rhyddieithol Ieuan Gwynedd.djvu]]
#[[Indecs:Gweithiau William Pant-y-Celyn, cyfrol 1 (IA pantycelyn gweithiau1).pdf]]
#[[Indecs:Gweithiau William Pant-y-Celyn, cyfrol 2 (IA pantycelyn gweithiau2).pdf]]
#[[Indecs:Gwersi Mewn Llysieueg.djvu]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 01.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 02.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 03.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 04.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 05.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 06.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 07.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 08.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 09.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 10.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Annibyniaeth ym Mhlwyf Ffestiniog.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Cymru America.djvu]]
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 2.pdf]]
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 3.pdf]]
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 4.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf V.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Llenyddiaeth Gymreig o 1320 hyd 1650.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bangor.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bethesda.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Dinorwig.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Dyffryn Clwyd-Dosbarth Rhuthin.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf III.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf I.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf II.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Fflint.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Gaerfyrddin.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth yn Nosbarth Trefffynon 1750-1910.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Morganwg (Dafydd Morganwg).djvu]]
#[[Indecs:Hanes Plwyf Ffestiniog.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Plwyf Llandyssul.djvu]]
#[[Indecs:Helyntion Bywyd Hen Deiliwr.djvu]]
#[[Indecs:Howel Harris yn Llundain.djvu]]
#[[Indecs:Hunangofiant Rhys Lewis, Gweinidog Bethel.pdf]]
#[[Indecs:Hynafiaethau Llandegai a Llanllechid.pdf]]
#[[Indecs:Iolo Morganwg (Cadrawd).pdf]]
#[[Indecs:Llenyddiaeth y Cymry - llawlyfr i efrydwyr.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr emynau (IA llyfrem00jone).pdf]]
#[[Indecs:Llyfr Emynau MC a MW 1930.pdf]]
#[[Indecs:Llyfr Gloywi Cymraeg.pdf]]
#[[Indecs:Llyfr Pawb ar Bob-peth.pdf]]
#[[Indecs:Llyfr y Tri Aderyn.pdf]]
#[[Indecs:Llynnoedd Llonydd.djvu]]
#[[Indecs:Megys Trwy Dan.djvu]]
#[[Indecs:Mesur y Gymraeg (Cymru) 2011.pdf]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Cymru Cyfrol II.djvu]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Cymru Cyfrol III.djvu]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Dwyrain Meirionydd.pdf]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Môn.pdf]]
#[[Indecs:Methodistiaeth yn Nosbarth Colwyn Bay.djvu]]
#[[Indecs:O'r Bala i Geneva.djvu]]
#[[Indecs:Odl a Chynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Orgraff yr Iaith Gymraeg (adroddiad 1928).djvu]]
#[[Indecs:Oriau'r Hwyr.pdf]]
#[[Indecs:Penillion ystyriol rhagorol yn dangos nad oes ag na fy ag na fydd dim waeth na phechod, pob meddwl, gair a gweithred croes i ewyllys Duw a elwir yn bechod (IA wg35-1-172).pdf]]
#[[Indecs:Pigion Englynion Fy Ngwlad Casgliad 1.djvu]]
#[[Indecs:Pigion Englynion Fy Ngwlad Casgliad 2.djvu]]
#[[Indecs:Prif Emynwyr Cymru.pdf]]
#[[Indecs:Prydnawngwaith y Cymry.djvu]]
#[[Indecs:Red Book of Hergest - Jesus College MS 111.djvu]]
#[[Indecs:Robert Owen Apostol Llafur Cyf 1.djvu]]
#[[Indecs:Robert Owen, Apostol Llafur, Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Taith y pererin darluniadol.pdf]]
#[[Indecs:Tecel gan Gabriel Parry, cyhoeddwyd yn 1854.pdf]]
#[[Indecs:Tecel gan Gabriel Parry.pdf]]
#[[Indecs:Teithiau yng Nghymru Pennant.pdf]]
#[[Indecs:Testament Newydd (1894).djvu]]
#[[Indecs:Testament Newydd ein Harglwydd a'n Hiachawdwr Iesu Grist.djvu]]
#[[Indecs:Traethodau ac Areithiau R J Derfel.pdf]]
#[[Indecs:Twm o'r Nant Cyf I.pdf]]
#[[Indecs:Wil Brydydd y Coed.pdf]]
#[[Indecs:Y Beibl (Argraffiad Caergrawnt 1891).djvu]]
#[[Indecs:Y Bibl Cyssegr-Lan (BFBS 1861).pdf]]
#[[Indecs:Y Bywgraffydd Wesleyaidd.djvu]]
#[[Indecs:Y Digrifwr Cymraeg.djvu]]
#[[Indecs:Y Mabinogion Cymreig-sef, Chwedlau rhamantus yr hen Gymry.pdf]]
#[[Indecs:Y Monwyson.djvu]]
#[[Indecs:Y Pigion.djvu]]
#[[Indecs:Y tadau methodistaidd Cyf II.djvu]]
#[[Indecs:Y trydydd cynyg Mynyddog.djvu]]
#[[Indecs:Yr ail Gynnyg, Mynyddog.djvu]]
#[[Indecs:Yr athrawes o ddifrif.pdf]]
#[[Indecs:Yr Efengyl yn ol Ioan XI-XXI (Esboniad 1931).djvu]]
#[[Indecs:Yr Iaith Gymraeg 1785 1885 1985.djvu]]
#[[Indecs:A pocket dictionary, Welsh-English.djvu]]
#[[Indecs:Aleluia - neu, lyfr o hymnau (IA aleluianh00will).pdf]]
#[[Indecs:Argraphiad newydd o eiriadur beiblaidd (IA argraphiadnewydd00browuoft).pdf]]
{{Div col end}}
==Angen testun cyfansawdd==
{{Div col}}
#[[Gwaith Ann Griffiths]]
#[[Gwaith John Davies]]
#[[Gwaith John Hughes]]
#[[Gwaith S.R.]]
#[[Gwaith Thomas Griffiths]]
#[[Hanes bywyd Thomas Edwards bardd gynt o'r Nant]]
#[[Hanes Bywyd Thomas Williams, Capelulo]]
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf II]]
#[[Hanes llenyddiaeth ac enwogion Llanllechid a Llandegai]]
#[[Oll synnwyr pen Kembero ygyd]]
#[[Penillion Telyn Llyfrau'r Ford Gron]]
{{Div col end}}
<br>
==Wedi sganio efo peiriant Wiki UK==
■ Wedi cyhoeddi ▲ Rhannau wedi eu cyhoeddi ●Problemau cyhoeddi
{{Div col}}
#[[Indecs:Ystorïau Bohemia.djvu]]■
#[[Indecs:Yr Argyfwng.djvu]]■
#[[Indecs:Toriad y Wawr.djvu]]■
#[[Indecs:O Gylch Carn Fadrig.djvu]]■
#[[Indecs:Gŵr y Dolau.djvu]]■
#[[Indecs:Y Ddeddf Uno 1536.djvu]]■
#[[Indecs:Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II.djvu]]■
#[[Indecs:Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I.djvu]]■
#[[Indecs:Rhwng Rhyfeloedd.djvu]]■
#[[Indecs:Ceulan y Llyn Du.djvu]]■
#[[Indecs:Blacmel.djvu]]■
#[[Indecs:David Lloyd George (E M Humphreys).djvu]]■
#[[Indecs:Dychweledigion (Ibsen).djvu]]■
#[[Indecs:Yng Ngwlad y Gwyddel.djvu]]■
#[[Indecs:Y Wers Olaf.djvu]]■
#[[Indecs:Dal y Lleidr (drama).djvu]]■
#[[Indecs:Tudur Aled (JMJ).djvu]]■
#[[Indecs:Dan Lenni'r Nos.djvu]]■
#[[Indecs:Llofrudd yn y Chwarel.djvu]]■
#[[Indecs:Dyddlyfr 1941.djvu]]■
#[[Indecs:Mêt y Mona.djvu]]■
#[[Indecs:Siaced Fraith.djvu]]■
#[[Indecs:Cofeb y Dewrion (Heroes'Memorial) Bangor 1914-18.djvu]]■
#[[Indecs:Dirwyn Edafedd.djvu]]■
#[[Indecs:Llen gwerin Sir Gaernarfon.djvu]]■
#[[Indecs:Beibl Plant Ysgol.djvu]]
#[[Indecs:Drain a Blodau.djvu]]■
#[[Indecs:Yr Hen Gyrnol.djvu]]■
#[[Indecs:Ceiriog (Darlith y BBC 1939).pdf]]■
#[[Indecs:Addoli (Y Ddarlith Davies 1935).djvu]]■
#[[Indecs:Cerddi'r Bugail.djvu]]■
#[[Indecs:Ynys y Trysor.djvu]]■
#[[Indecs:Cerddi Edern a Cherddi Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Cymru'r Oesau Canol.djvu]]■
#[[Indecs:Hen Ffrindiau.djvu]]■
#[[Indecs:Drysau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Tir y Dyneddon.djvu]]■
#[[Indecs:O Gors y Bryniau.djvu]]■
#[[Indecs:Y Drws Agored.djvu]]■
#[[Indecs:Blodau'r Gynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Yr Ysgol Gymraeg.djvu]]■
#[[Indecs:Pentre'r plant.djvu]]■
#[[Indecs:Straeon Gwerin Affrica.djvu]]■
#[[Indecs:Gwilym a Benni Bach.djvu]]■
#[[Indecs:Blagur y Gwanwyn a Chaneuon Ereill.djvu]]■
#[[Indecs:Goronwy ar Grwydr 1, Italia Dlos.djvu]]■
#[[Indecs:Hunangofiant Tomi.djvu]]■
#[[Indecs:Beirdd a Bardd-rin Cymru Fu.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Gwareiddiad.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Bywyd Dic Aberdaron Twm o'r Nant.djvu]]■
#[[Indecs:Am dro i Fadagascar.djvu]]■
#[[Indecs:Elfennau Beirniadaeth Lenorol.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau Gwili.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau (T. Gwynn Jones).djvu]]■
#[[Indecs:Yng Ngwres y Dydd.djvu]]■
#[[Indecs:Y Fainc Sglodion.djvu]]■
#[[Indecs:Cathlau Bore a Nawn.djvu]]■
#[[Indecs:Derwyn neu Pob Pant a Gyfodir (Nofel).djvu]]■
#[[Indecs:Ceinion Llenyddiaeth Cymreig Llyfr 2.djvu]]
#[[Indecs:Anturiaethau Robinson Crusoe.djvu]]■
#[[Indecs:Nansi'r Dditectif.djvu]]■
#[[Indecs:Nedw (llyfr).djvu]]■
#[[Indecs:Ystoriau Siluria.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Porthmadog ei Chrefydd a'i henwogion.djvu]]■
#[[Indecs:Teulu Bach Nantoer.djvu]]■
#[[Indecs:Orgraff yr Iaith Gymraeg (adroddiad 1928).djvu]]
#[[Indecs:Ceiriog a Mynyddog.djvu]]■
#[[Indecs:Bro fy Mebyd a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Branwen Ferch Llyr (Tegla).djvu]]■
#[[Indecs:Rhys Llwyd y Lleuad.djvu]]■
#[[Indecs:Oriau Gydag Enwogion.djvu]]■
#[[Indecs:Prif Feirdd Eifionydd.djvu]]■
#[[Indecs:Y Lleian Lwyd.pdf]]■
#[[Indecs:Storïau o Hanes Cymru cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Meini Gwagedd.djvu]]■
#[[Indecs:Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf I.pdf]]■
#[[Indecs:Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf III.djvu]]■
#[[Indecs:Blodau Drain Duon.djvu]]■
#[[Indecs:Bugail y Bryn.djvu]]■
#[[Indecs:Y Wen Fro.djvu]]■
#[[Indecs:Ffynnonloyw.djvu]]●
#[[Indecs:Breuddwydion Myfanwy.djvu]]■
#[[Indecs:Beryl.djvu]]■
#[[Indecs:Fy Mhererindod Ysbrydol.djvu]]■
#[[Indecs:Patrymau Gwlad.djvu]]■
#[[Indecs:Pererindod Heddwch.djvu]]■
#[[Indecs:Profiadau Pellach 01.djvu]]■
#[[Indecs:Tan yr Enfys.djvu]]■
#[[Indecs:Ysgrifau Puleston.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant y Parch David Adams (Hawen).djvu]]■
#[[Indecs:Ceinion Llenyddiaeth Cymreig Cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Watcyn Wyn.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant D Emlyn Evans.djvu]]■
#[[Indecs:Humphrey Jones a Diwygiad 1859.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Dr. Joseph Parry Mus. Doc. (1841-1903).djvu]]■
#[[Indecs:Gwreichion y Diwygiadau.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau, Pregethau a Chaniadau.djvu]]■
#[[Indecs:Ysgrifau (John Breese Davies).djvu]]■
#[[Indecs:Gwrid y Machlyd.djvu]]■
#[[Indecs:Cyfrol Goffa Richard Bennett.djvu]]■
#[[Ysgrifau (Dewi Emrys)]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf I.pdf]]■
#[[Indecs:Robert Owen, Apostol Llafur, Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Canmlwyddiant Wesleyaeth Gymreig.pdf]]■
#[[Indecs:Yn y Wlad.pdf]]■
#[[Indecs:Hanes Plwyf Llanegryn (1948).djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Mynachdai.pdf]]■
#[[Indecs:Cerddi Hanes.pdf]]■
#[[Indecs:Beirdd y Bala.pdf]]■
#[[Indecs:Noson o Farug.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Joshua Thomas.pdf]]■
#[[Indecs:Plant y Goedwig.djvu]]■
#[[Indecs:Llyfr Del (OME).pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Dewi Wyn.djvu]]■
#[[Indecs:Brethyn Cartref.pdf]]■
#[[Indecs:Eben Fardd (Ab Owen).pdf]]■
#[[Indecs:Methodistiaeth Dwyrain Meirionydd.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Gwilym Marles.pdf]]■
#[[Indecs:Ieuan Glan Geirionydd (Cyfres y Fil).pdf]]■
#[[Indecs:O Law i Law.pdf]]■
#[[Indecs:Cwm Eithin.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Huw Morus.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Iolo Goch.djvu]]■
#[[Indecs:Ceris y Pwll.pdf]]■
#[[Indecs:Yr Ogof.pdf]]■
#[[Indecs:Penillion Telyn.pdf]]■
#[[Indecs:Llyfr Owen.pdf]]■
#[[Indecs:Seren Tan Gwmwl.djvu]]■
#[[Indecs:Llyfr Haf.pdf]]■
#[[Indecs:Tro Trwy'r Wig.pdf]]■
#[[Indecs:Tro i'r De.pdf]]■
#[[Indecs:Yr Hwiangerddi (O M Edwards).pdf]]■
#[[Indecs:Y Gelfyddyd Gwta.pdf]]■
#[[Indecs:Rhyfeddodau'r Cread.pdf]]■
#[[Indecs:Ar y Groesffordd.pdf]]■
#[[Indecs:Tom Ellis Gwladgarwr a Gwleidydd.pdf]]■
#[[Indecs:Wat Emwnt.pdf]]■
#[[Indecs:Daffr Owen.pdf]]■
#[[Indecs:Y Geilwad Bach.pdf]]■
#[[Indecs:Lewsyn yr Heliwr 01.pdf]]■
#[[Indecs:Cofiant David Davies, Bermo.pdf]]■
#[[Indecs:Ystyron Enwau ym Mhlwyfi Towyn, Llangelynin, Llanegryn etc.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Sion Cent.pdf]]■
#[[Indecs:Rhobat Wyn.pdf]]■
#[[Indecs:Prif Emynwyr Cymru.pdf]]
#[[Indecs:Dafydd Jones o Drefriw (1708-1785).pdf]]■
#[[Indecs:Iolo Morganwg (Cadrawd).pdf]]
#[[Indecs:Diwrnod yn Nolgellau.pdf]]■
#[[Indecs:Hanes Annibyniaeth ym Mhlwyf Ffestiniog.pdf]]●(angen ei ail sganio)
#[[Indecs:Dechreuad a Chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Abergele, Pensarn etc.pdf]]■
#[[Indecs:Cerrig y Rhyd.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith yr Hen Ficer.pdf]]■
#[[Indecs:Capelulo (Elfyn).pdf]]■
#[[Indecs:Dr W Owen Pughe.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Hugh Jones, Maesglasau.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Goronwy Owen Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Edward Richard.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Ieuan Brydydd Hir.pdf]]■
#[[Indecs:Y Cychwyn.djvu]]■
#[[Indecs:Llyfr Emynau MC a MW 1930.pdf]]●
#[[Indecs:Tro Trwy'r Gogledd.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Robert Owen (Bardd y Môr).pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Glan y Gors.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Plwyf Ffestiniog.djvu]]
#[[Indecs:Beirdd y Berwyn 1700-1750.djvu]]■
#[[Indecs:Robert Owen Apostol Llafur Cyf 1.djvu]]
#[[Indecs:Gwaith Edward Morus.djvu]]
#[[Indecs:Brut y Tywysogion Cyfres y Fil.djvu]]■
#[[Indecs:Ap-Vychan-CyK.djvu]]■
#[[Indecs:Cyfrinach y Dwyrain.djvu]]■
#[[Indecs:Ysgolfeistriaid Mr Charles o'r Bala.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Caernarvon.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Goronwy Owen Cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Drych y Prif Oesoedd Ab Owen.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaid Arfon-Waenfawr.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Clynnog.djvu]]■
#[[Indecs:Trwy India'r Gorllewin.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf III.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bethesda.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Dinorwig.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bangor.djvu]]
#[[Indecs:Methodistiaeth yn Nosbarth Colwyn Bay.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf I.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf II.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Gaerfyrddin.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Dyffryn Clwyd-Dosbarth Rhuthin.djvu]]
#[[Indecs:Brithgofion.djvu]]■
#[[Indecs:Profedigaethau Enoc Huws (Addasiad 1939).djvu]]■
#[[Indecs:Yr Hynod William Ellis Maentwrog.djvu]]■
#[[Indecs:Ifor Owen.djvu]]■
#[[Indecs:Syr Owen M Edwards Detholiad o'i Ysgrifau.djvu]]■
#[[Indecs:Storïau Mawr y Byd.djvu]]■
#[[Indecs:Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Sŵn y Gwynt Sy'n Chwythu.pdf]]■
#[[Indecs:Cwm Glo.djvu]]
#[[Indecs:Llwyn Hudol.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Cadwaladr Jones, Dolgellau.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Fflint.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth yn Nosbarth Trefffynon 1750-1910.djvu]]
#[[Indecs:Chwalfa.djvu]]■
#[[Indecs:Barddoniaeth Goronwy Owen (gol Llyfrbryf).djvu]]■
#[[Indecs:I'r Aifft ac yn Ol.djvu]]■
#[[Indecs:Cerddoriaeth yng Nghymru (Cyfres Pobun).djvu]]■
#[[Indecs:Howel Harris yn Llundain.djvu]]
#[[Indecs:Ymadawiad Arthur a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Gwlad y Gan a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Manion.djvu]]■
#[[Indecs:Astudiaethau T Gwynn Jones.djvu]]■
#[[Indecs:Dyddgwaith.djvu]]■
#[[Indecs:Cymeriadau T. Gwynn Jones.djvu]]■
#[[Indecs:Y Trefedigaethau.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau Cymru.djvu]]
#[[Indecs:Odl a Chynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Cerddi'r Bwthyn.djvu]]■
#[[Indecs:Emynau a'u Hawduriaid.djvu]]
#[[Indecs:Bugail Geirf Lorraine.djvu]]■
#[[Indecs:David Williams y Piwritan.djvu]]■
#[[Indecs:Telynegion (Silyn).djvu]]■
#[[Indecs:Ffrwythau Dethol.djvu]]■
#[[Indecs:Trystan ac Esyllt.djvu]]■
#[[Indecs:Gwersi Mewn Llysieueg.djvu]]● (tudalenau ar goll)
#[[Indecs:Y Cwm Unig a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Siôn Gymro.djvu]]■
#[[Indecs:Rhamant Bywyd Lloyd George.djvu]]■
#[[Llio Plas y Nos|Llio Plas y Nos gan R Silyn Roberts]]■
#[[Indecs:Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol II.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau'r Allt.djvu]]■
#[[Indecs:Dafydd Dafis sef Hunangofiant Ymgeisydd Seneddol.djvu]]
#[[Indecs:Diwygwyr Cymru.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith William Ambrose (Emrys).djvu]]■
#[[Indecs:Blagur Awen Ben Bowen.djvu]]■
#[[Indecs:Ceinion Emrys.djvu]]● (angen ail sganio)
#[[Indecs:Cadeiriau Enwog.djvu]]■
#[[Indecs:Catia Cwta.djvu|Catiau Cwta]]■
#[[Indecs:Yr Awen Barod.djvu]]■
#[[Indecs:Yr Efengyl yn ol Ioan XI-XXI (Esboniad 1931).djvu]]
#[[Indecs:Bywyd Ieuan Gwynedd Ganddo Ef Ei Hun.djvu]]■
#[[Indecs:Chydig ar Gof a Chadw.djvu]]■
#[[Indecs:Roosevelt.djvu]]
#[[Indecs:Llinell neu Ddwy.djvu]]■
#[[Indecs:Telyn Bywyd.djvu]]■
#[[Indecs:Oriau yn y Wlad.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Hwfa Môn.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 1.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf V.djvu]]
#[[Indecs:Yr Hen Lwybrau.djvu]]■
#[[Indecs:Y Pennaf Peth.djvu]]■
#[[Indecs:Atgofion am Dalysarn.djvu]]■
#[[Indecs:Dan Gwmwl (Awena Rhun).djvu]]■
#[[Indecs:Salm i Famon a Marwnad Grey.djvu]]■
{{Div col end}}
===Saesneg===
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_The_Great_European_War_Vol_1.pdf The History of The Great European War Vol 1]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_the_Great_European_War_Vol_II.pdf The History of The Great European War Vol II]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_the_Great_European_War_Vol_III.pdf The History of The Great European War Vol III]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_the_Great_European_War_Vol_IV.djvu/Index:The History of the Great European War Vol IV.djvu]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:Kalendars_of_Gwynedd.pdf Kalendars of Gwynedd]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:Speeches_and_addresses_by_the_late_Thomas_E_Ellis_M_P.pdf Speeches and addresses by the late Thomas E. Ellis M.P. ]
iuuohdj08r7ca5bnnnxmj5ua71mei7l
162914
162913
2026-04-16T22:18:03Z
AlwynapHuw
1710
/* Angen eu prawfddarllen */
162914
wikitext
text/x-wiki
==Wedi eu Cyhoeddi==
{{Div col}}
#[[Rhwng Gwg a Gwên|Rhwng Gwg a Gwên gan Dafydd Rhys Williams (Index)]]
#[[Ystorïau Bohemia|Ystorïau Bohemia cyf T. H. Parry-Williams]]
#[[Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy|Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy gol O. M. Edwards]]
#[[Hanes Plwyf Llanegryn|Hanes Plwyf Llanegryn gan William Davies]]
#[[Yr Argyfwng|Yr Argyfwng gan William Ambrose Bebb]]
#[[Toriad y Wawr|Toriad y Wawr gan Morris Thomas, Dolwyddelan]]
#[[Plant y Goedwig|Plant y Goedwig gan Moelona]]
#[[O Gylch Carn Fadrig|O Gylch Carn Fadrig gan John Humphreys (Wmffra Cyfeiliog)]]
#[[Gwreichion y Diwygiadau|Gwreichion y Diwygiadau gan Carneddog]]
#[[Cofiant David Davies, Bermo|Cofiant David Davies, Bermo gan William Jones, Lerpwl]]
#[[Gŵr y Dolau|Gŵr y Dolau gan William Llewelyn Williams]]
#[[Y Ddeddf Uno 1536|Y Ddeddf Uno 1536 gol William Ambrose Bebb]]
#[[Cerdd Allwyn|Cerdd Allwyn gan Edward Roberts (Iorwerth Glan Aled)]]
#[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II gan Edward Morgan Humphreys]]
#[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I gan Edward Morgan Humphreys]]
#[[Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion|Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion gan Henry Hughes, Bryncir]]
#[[Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill|Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill gan J. Machreth Rees]]
#[[Clasuron Rhyddiaith Cymru|Clasuron Rhyddiaith Cymru gan Edward Edwards, Aberystwyth]]
#[[Diliau Meirion Cyf II|Diliau Meirion Cyf II gan Morris Davies (Meurig Ebrill)]]
#[[Rhwng Rhyfeloedd|Rhwng Rhyfeloedd gan E Morgan Humphreys]]
#[[Ceulan y Llyn Du|Ceulan y Llyn Du gan E Morgan Humphreys]]
#[[Blacmel|Blacmel gan John Pierce]]
#[[David Lloyd George (E M Humphreys)|David Lloyd George gan E Morgan Humphreys]]
#[[Dychweledigion (Ibsen)|Dychweledigion (Ibsen) cyf gan T Gwynn Jones]]
#[[Llen Gwerin Sir Gaernarfon|Llen Gwerin Sir Gaernarfon gan John Jones (Myrddin Fardd)]]
#[[Yng Ngwlad y Gwyddel|Yng Ngwlad y Gwyddel gan John Morgan Edwards]]
#[[Y Wers Olaf|Y Wers Olaf gan Alphonse Daudet cyf Moelona]]
#[[Dal y Lleidr (drama)|Dal y Lleidr (drama) gan Joseph Jenkins]]
#[[Tudur Aled (JMJ)|Tudur Aled gan John Morris-Jones]]
#[[Dan Lenni'r Nos|Dan Lenni'r Nos gan John Pierce]]
#[[Llofrudd yn y Chwarel|Llofrudd yn y Chwarel gan E Morgan Humphreys]]
#[[Dyddlyfr 1941|Dyddlyfr 1941 gan W Ambrose Bebb]]
#[[Elfennau Beirniadaeth Lenorol|Elfennau Beirniadaeth Lenorol gan Joseph Harry]]
#[[Yr Ysgol Gymraeg|Yr Ysgol Gymraeg gan Owen Jones Owen]]
#[[Mêt y Mona|Mêt y Mona gan Robert Lloyd Jones]]
#[[Coffhad am Y Parch Daniel Rowlands|Coffhad am Y Parch Daniel Rowlands gan John Owen, Thrussington]]
#[[Diwygwyr Cymru|Diwygwyr Cymru gan Beriah Gwynfe Evans]]
#[[Manion|Manion gan T. Gwynn Jones]]
#[[Hen Ffrindiau|Hen Ffrindiau gan Edward Tegla Davies]]
#[[Gwaith William Ambrose (Emrys)|Gwaith William Ambrose (Emrys) gol O. M. Edwards]]
#[[Siaced Fraith|Siaced Fraith gan Elizabeth Williams]]
#[[Cofiant Owen Owens, Cors y Wlad|Cofiant Owen Owens, Cors y Wlad gan Henry Hughes, Bryncir]]
#[[Llwyn Hudol|Llwyn Hudol gan Hugh Emyr Davies (Emyr)]]
#[[Cofeb y Dewrion (Heroes' Memorial) Bangor 1914-18|Cofeb y Dewrion (Heroes' Memorial) Bangor 1914-18 gan William John Owen (Afallon)]]
#[[Cofiant y Parch David Adams (Hawen)|Cofiant y Parch David Adams (Hawen) gan Evan Keri Evans a William Pari Huws]]
#[[Erthyglau, Pregethau a Chaniadau|Erthyglau, Pregethau a Chaniadau gan John John Roberts (Iolo Caernarfon)]]
#[[Trystan ac Esyllt a Chaniadau Eraill|Trystan ac Esyllt a Chaniadau Eraill gan R Silyn Roberts]]
#[[Blagur Awen Ben Bowen|Blagur Awen Ben Bowen gan David Bowen (Myfyr Hefin)]]
#[[Tir y Dyneddon|Tir y Dyneddon gan Edward Tegla Davies]]
#[[Dirwyn Edafedd|Dirwyn Edafedd gan Elizabeth Williams]]
#[[Drain a Blodau|Drain a Blodau gan Arthur Morgan]]
#[[Cymru'r Oesau Canol|Cymru'r Oesau Canol gan Robert Richards]]
#[[Addoli (Y Ddarlith Davies 1935)|Addoli (Y Ddarlith Davies 1935) gan Moelwyn]]
#[[Yr Hen Gyrnol|Yr Hen Gyrnol gan Evan Isaac]]
#[[Ceiriog (Darlith y BBC 1939)|Ceiriog (Darlith y BBC 1939) gan W. J Gruffydd]]
#[[Yr Haf a Cherddi Eraill|Yr Haf a Cherddi Eraill gan R. Williams Parry]]
#[[Cerddi'r Bugail|Cerddi'r Bugail gan Hedd Wyn]]
#[[Ynys y Trysor|Ynys y Trysor gan Robert Lloyd Jones]]
#[[Cerddi Edern a Cherddi Eraill|Cerddi Edern a Cherddi Eraill gan J Glyn Davies]]
#[[Hanes Mynachdai Gogledd Cymru hyd eu diddymiad|Hanes Mynachdai Gogledd Cymru gan David David Williams]]
#[[Drysau Eraill|Drysau Eraill gan Robert Hughes Jones]]
#[[Ystoriau Siluria|Ystoriau Siluria gan Lewis Davies, y Cymer]]
#[[Addysg yng Nghymru 1847-1947|Addysg yng Nghymru 1847-1947 gan Adran Gymreig y Weinyddiaeth Addysg]]
#[[Y Broblem Ddwyieithog yn yr Ysgol Uwchradd yng Nghymru|Y Broblem Ddwyieithog yn yr Ysgol Uwchradd yng Nghymru gan Adran Gymreig y Weinyddiaeth Addysg]]
#[[O Gors y Bryniau|O Gors y Bryniau gan Kate Roberts]]
#[[Yr Efengyl yn ôl Sant Luc|Yr Efengyl yn ôl Sant Luc cyf William Morgan]]
#[[Gemau Doethineb|Gemau Doethineb gan John Jones (Ioan Eifion)]]
#[[Y Drws Agored|Y Drws Agored gan Robert Hughes Jones]]
#[[Ffrwythau Dethol|Ffrwythau Dethol gan Ben Davies, Pant-teg]]
#[[Straeon Gwerin Affrica|Straeon Gwerin Affrica gan Robert Griffith, Madagascar]]
#[[Caneuon Mynyddog|Caneuon Mynyddog gan Richard Davies (Mynyddog)]]
#[[Blagur y Gwanwyn a Chaneuon Ereill|Blagur y Gwanwyn a Chaneuon Ereill gan William J Richards]]
#[[Pentre'r Plant|Pentre'r Plant gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Y Ddau Adda|Y Ddau Adda gan Dafydd Rhys Williams (Index)]]
#[[Gweithiau Eben Fardd|Gweithiau Eben Fardd gol O. M. Edwards]]
#[[Ystên Sioned|Ystên Sioned gan Daniel Silvan Evans a John Jones (Ivon)]]
#[[Gwilym a Benni Bach|Gwilym a Benni Bach gan William Llewelyn Williams]]
#[[Bugail y Bryn|Bugail y Bryn gan Moelona]]
#[[Bil y Gymraeg ac Addysg|Bil y Gymraeg ac Addysg (Cymru) 2025 gan Senedd Cymru]]
#[[Y Fainc Sglodion|Y Fainc Sglodion gan John William Jones]]
#[[Beirdd y Berwyn 1700-1750|Beirdd y Berwyn 1700-1750 gol O. M. Edwards]]
#[[Y Geilwad Bach|Y Geilwad Bach gan Lewis Davies, y Cymer]]
#[[Murmuron Awen|Murmuron Awen gan Robert Roberts (Gwaenfab)]]
#[[Clawdd Terfyn|Clawdd Terfyn gan Robert Dewi Williams]]
#[[Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol II|Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol II gan Owen Wynne Jones (Glasynys)]]
#[[Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol I|Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol I gan Owen Wynne Jones (Glasynys)]]
#[[Cofiant, neu Hanes bywyd a marwolaeth y Parch. Thomas Jones, Dinbych|Cofiant y Parch. Thomas Jones, Dinbych gan Thomas Jones, Dinbych]]
#[[Chydig ar Gof a Chadw|Chydig ar Gof a Chadw gan William Thomas Edwards (Gwilym Deudraeth)]]
#[[Hugh Owen Bronyclydwr Apostol y Gogledd|Hugh Owen Bronyclydwr Apostol y Gogledd gan Zachary Mather]]
#[[Siôn Gymro (llyfr)|Siôn Gymro (llyfr) gan Ben Davies, Pant-teg]]
#[[Cofiant Watcyn Wyn|Cofiant Watcyn Wyn gan Penar Griffiths]]
#[[Yr Awen Barod|Yr Awen Barod gan William Thomas Edwards (Gwilym Deudraeth)]]
#[[Goronwy ar Grwydr 1, Italia Dlos|Goronwy ar Grwydr 1, Italia Dlos gan Goronwy Jones, Prestatyn]]
#[[Hunangofiant Tomi|Hunangofiant Tomi gan Edward Tegla Davies]]
#[[Caniadau (T. Gwynn Jones)|Caniadau gan T. Gwynn Jones]]
#[[Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf 1|Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf 1 (Mynwy, Meirion, Maldwyn) gan gan Thomas Rees a John Thomas]]
#[[Hanes Gwareiddiad|Hanes Gwareiddiad gan Gwilym Arthur Edwards]]
#[[Dail y Dderwen|Dail y Dderwen gan William J Richards]]
#[[Hanes Bywyd (Dic Aberdaron a Twm o'r Nant)|Hanes Bywyd (Dic Aberdaron a Twm o'r Nant) gol Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Am dro i Fadagascar|Am dro i Fadagascar gan Daniel Owen Jones]]
#[[Cerddoriaeth yng Nghymru (Cyfres Pobun)|Cerddoriaeth yng Nghymru (Cyfres Pobun) gan Idris Lewis]]
#[[Caniadau Gwili|Caniadau Gwili gan John Jenkins (Gwili)]]
#[[Yng Ngwres y Dydd|Yng Ngwres y Dydd gan Joseph Jones (J. J. Drefnewydd)]]
#[[Gwlad y Gan a Chaniadau Eraill|Gwlad y Gan a Chaniadau Eraill gan T. Gwynn Jones]]
#[[Ymadawiad Arthur a Chaniadau Eraill|Ymadawiad Arthur a Chaniadau Eraill gan T. Gwynn Jones]]
#[[Hanes y Lleuad|Hanes y Lleuad ffug awdur Syr John Herschel]]
#[[Llinell neu Ddwy|Llinell neu Ddwy gan John Jones (Ioan Brothen)]]
#[[Yn Llefaru Eto|Yn Llefaru Eto gan Anhysbys]]
#[[Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf III|Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf III gan Emrys ap Iwan]]
#[[Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf II|Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf II gan Emrys ap Iwan]]
#[[Methodistiaeth Cymru Cyfrol I|Methodistiaeth Cymru Cyfrol I gan John Hughes, Lerpwl]]
#[[Y Trefedigaethau|Y Trefedigaethau gan Ifor Leslie Evans]]
#[[Telyn Bywyd|Telyn Bywyd gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Cathlau Bore a Nawn|Cathlau Bore a Nawn gan Owen Griffith Owen (Alafon)]]
#[[Derwyn neu Pob Pant a Gyfodir (Nofel)|Derwyn neu Pob Pant a Gyfodir (Nofel) gan Robert David Morris]]
#[[Ifor Owen (nofel)|Ifor Owen (nofel) gan Henry Emlyn Thomas (Emlyn)]]
#[[Ysgrifau (John Breese Davies)|Ysgrifau gan John Breese Davies]]
#[[Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf I|Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf I gan Emrys ap Iwan]]
#[[Canmlwyddiant Wesleyaeth Gymreig|Canmlwyddiant Wesleyaeth Gymreig gan Thomas Jones-Humphreys]]
#[[Rheinallt ab Gruffydd (Rhamant)|Rheinallt ab Gruffydd (Rhamant) gan Isaac Foulkes]]
#[[Y Ddau Frawd|Y Ddau Frawd gan Nel Wyn (sef Llew Tegid)]]
#[[Anturiaethau Robinson Crusoe|Anturiaethau Robinson Crusoe cyf gan William Rowlands, Porthmadog]]
#[[Cofiant D Emlyn Evans|Cofiant D Emlyn Evans gan Evan Keri Evans]]
#[[Telynegion (Silyn a Gruffydd)|Telynegion gan R Silyn Roberts a W. J. Gruffudd]]
#[[Gwaith Hugh Jones, Maesglasau|Gwaith Hugh Jones, Maesglasau gol O. M. Edwards]]
#[[Y Cwm Unig a Chaniadau Eraill|Y Cwm Unig a Chaniadau Eraill gan Dewi Emrys]]
#[[Beddau'r Proffwydi (drama)|Beddau'r Proffwydi (drama) gan W. J. Gruffydd ]]
#[[Storio a Chadw dogfennau Ewyllys Crynodeb Gweithredol o Ymateb y Llywodraeth]]
#[[Storio a chadw dogfennau ewyllys gwreiddiol. Ymgynghoriad|Storio a chadw dogfennau ewyllys gwreiddiol. Ymgynghoriad gan Lywodraeth y DU]]
#[[Nansi'r Dditectif|Nansi'r Dditectif gan Owain Llew Rowlands]]
#[[Cyfrol Goffa Richard Bennett|Cyfrol Goffa Richard Bennett gol. D Teifgar Davies]]
#[[Brut y Tywysogion (Ab Owen)|Brut y Tywysogion (Ab Owen) gol O. M. Edwards]]
#[[Cymru Newydd, Hanes Y Wladva Gymreig|Cymru Newydd, Hanes Y Wladva Gymreig gan Lewis Jones, Plas Hedd]]
#[[Gwaith Huw Morus|Gwaith Huw Morus gan Huw Morus (Eos Ceiriog)]]
#[[Wat Emwnt|Wat Emwnt gan Lewis Davies, y Cymer]]
#[[John Ceiriog Hughes: ei Fywyd, ei Athrylith, a'i Waith|John Ceiriog Hughes: ei Fywyd, ei Athrylith, a'i Waith gan Llyfrbyf]]
#[[Ieuan Glan Geirionydd (Cyfres y Fil)|Ieuan Glan Geirionydd (Cyfres y Fil) gan Evan Evans (Ieuan Glan Geirionydd)]]
#[[Adgof am Ieuan Glan Geirionnydd|Adgof am Ieuan Glan Geirionnydd gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Caniadau Barlwydon Llyfr 1|Caniadau Barlwydon Llyfr 1 gan Robert John Davies (Barlwydon)]]
#[[Barlwydon (Cymru 1896)]]
#[[Huw Huws neu y Llafurwr Cymreig|Huw Huws neu y Llafurwr Cymreig gan Lewis William Lewis (Llew Llwyfo)]]
#[[Llewelyn Parri (nofel)|Llewelyn Parri (nofel) gan Lewis William Lewis (Llew Llwyfo)]]
#[[Caniadau Owen Lewis (Glan Cymerig)|Caniadau gan Owen Lewis (Glan Cymerig)]]
#[[Hanes Llangeitho a'i hamgylchoedd|Hanes Llangeitho a'i hamgylchoedd gan David Morgan, Llangeitho]]
#[[Hanes dechreuad a chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Ngwrecsam|Hanes dechreuad a chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Ngwrecsam gan Edward Francis]]
#[[Gwaith Dewi Wyn|Gwaith Dewi Wyn gol O. M. Edwards]]
#[[Cofiant John Williams (I ab Ioan) Aberduar|Cofiant John Williams (I ab Ioan) Aberduar gan John Davies, Llandysul]]
#[[Athrylith Ceiriog|Athrylith Ceiriog gan Howell Elvet Lewis (Elfed)]]
#[[Telyn Seion sef Pedwar ar Bymtheg o Garolau Nadolig|Telyn Seion sef Pedwar ar Bymtheg o Garolau Nadolig gol. Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Gwaith Iolo Goch|Gwaith Iolo Goch gol Thomas Matthews]]
#[[Cofiant am y Parch. Richard Humphreys, Dyffryn|Cofiant am y Parch. Richard Humphreys, Dyffryn gan Griffith Williams, Talsarnau]]
#[[Gwaith Sion Cent|Gwaith Sion Cent gol Thomas Matthews]]
#[[Dyddanwch yr Aelwyd|Dyddanwch yr Aelwyd gan Hughes a'i Fab, Wrecsam]]
#[[Gwaith Ieuan Brydydd Hir|Gwaith Ieuan Brydydd Hir gol O. M. Edwards]]
#[[Gwaith yr Hen Ficer|Gwaith yr Hen Ficer gol O. M. Edwards]]
#[[Am Dro i Erstalwm|Am Dro i Erstalwm gan Index]]
#[[Bro fy Mebyd a Chaniadau Eraill|Bro fy Mebyd a Chaniadau Eraill gan Humphrey Jones (Bryfdir)]]
#[[Ceiriog a Mynyddog|Ceiriog a Mynyddog gan John Morgan Edwards]]
#[[Crynodeb o Hanes Dechreuad a Chynydd yr Eglwysi Annibynol yn Mon|Crynodeb o Hanes Dechreuad a Chynydd yr Eglwysi Annibynol yn Mon gan William Williams (Cromwell)]]
#[[Awdl Dinystr Jerusalem|Awdl Dinystr Jerusalem gan Eben Fardd]]
#[[Nedw|Nedw gan Edward Tegla Davies]]
#[[Dros y Gamfa|Dros y Gamfa gan Fanny Edwards]]
#[[Diwrnod yn Nolgellau|Diwrnod yn Nolgellau gan Robert Thomas Williams (Trebor Môn)]]
#[[Awdl ar yr Adgyfodiad (Ieuan Ionawr)|Awdl ar yr Adgyfodiad gan Evan Jones (Ieuan Ionawr)]]
#[[Cofiant y Diweddar Barch W Williams o'r Wern|Cofiant y Diweddar Barch W Williams o'r Wern gan William Rees (Gwilym Hiraethog)]]
#[[Tri Wyr o Sodom a'r Aipht|Tri Wyr o Sodom a'r Aipht gan William Williams, Pantycelyn]]
#[[F'Ewythr Tomos: cân ddyri|F'Ewythr Tomos: cân ddyri gan Eben Fardd]]
#[[Hynafiaethau Nant Nantlle|Hynafiaethau Nant Nantlle gan William Robert Ambrose]]
#[[Bywyd y Parch. Ebenezer Richard|Bywyd y Parch. Ebenezer Richard gan Henry ac Edward W Richard]]
#[[Traethawd ar Enwogion Swydd Feirion|Traethawd ar Enwogion Swydd Feirion gan Edward Davies (Iolo Meirion)]]
#[[Hanes Porthmadog ei Chrefydd a'i Henwogion|Hanes Porthmadog ei Chrefydd a'i Henwogion gan Edward Davies, Penmorfa]]
#[[Wil Ellis, Porthmadog-Cymru Cyf 29 1905]]
#[[Hanes Niwbwrch|Hanes Niwbwrch gan Owen Williamson]]
#[[Teulu Bach Nantoer|Teulu Bach Nantoer gan Moelona]]
#[[Barddoniaeth Goronwy Owen (gol Llyfrbryf)|Barddoniaeth Goronwy Owen gol Isaac Foulkes (Llyfrbryf)]]
#[[Y Tadau Methodistaidd Cyfrol I|Y Tadau Methodistaidd Cyfrol I gan John Morgan Jones]]
#[[Hwian-gerddi Cymraeg F' Ewyrth Huw|Hwian-gerddi Cymraeg F' Ewyrth Huw gan O. M. Edwards]]
#[[Hanes Tredegar ynghyd a Braslun o Hanes Pontgwaithyrhaiarn|Hanes Tredegar ynghyd a Braslun o Hanes Pontgwaithyrhaiarn gan David Morris (Eiddil Gwent)]]
#[[Hanes Sir Fôn|Hanes Sir Fôn gan Thomas Pritchard, ('Rhen Graswr Eleth)]]
#[[Holl Waith Barddonol Goronwy Owen|Holl Waith Barddonol Goronwy Owen gol Isaac Foulkes]]
#[[Adgofion am John Elias|Adgofion am John Elias gan Richard Parry (Gwalchmai)]]
#[[Tro Trwy'r Wig|Tro Trwy'r Wig gan Richard Morgan (1854-1939)]]
#[[Gyda'r Hen Feirdd, Carneddog|Gyda'r Hen Feirdd, Carneddog gan Richard Griffith (Carneddog)]]
#[[Dafydd Jones o Drefriw (1708-1785)|Dafydd Jones o Drefriw (1708-1785) gan Owen Gaianydd Williams]]
#[[Dafydd Jones o Drefriw, Cymru 1903]]
#[[John Evans, Eglwysbach (Cymru 1897)|John Evans, Eglwysbach (Cymru 1897) gan Walter Daniel]]
#[[Awdlau Coffadwriaethol am Y Parch Goronwy Owain|Awdlau Coffadwriaethol am Y Parch Goronwy Owain gan y Gwyneddigion]]
#[[Cerdd coffa Goleufryn|Cerdd coffa Goleufryn gan J. T. Job]]
#[[Adgofion am Goleufryn|Adgofion am Goleufryn gan Evan Williams, Llanfrothen]]
#[[Goronwy Owen a'r Morrisiaid|Goronwy Owen a'r Morrisiaid gan Owen Gaianydd Williams]]
#[[Yr Efengyl yn ôl Sant Marc|Yr Efengyl yn ôl Sant Marc gan y Fibl Gymdeithas Americanaidd (1894)]]
#[[Llythyrau Goronwy Owen|Llythyrau Goronwy Owen gol John Morris-Jones]]
#[[Diliau Meirion Cyf I|Diliau Meirion Cyf I gan gan Morris Davies (Meurig Ebrill)]]
#[[Cyfarwyddiadau at brynu cadw a magu moch|Cyfarwyddiadau at brynu cadw a magu moch gol Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Gwaith Joshua Thomas|Gwaith Joshua Thomas gol O M Edwards]]
#[[Glan Cledwen (Cymru 15 Rhagfyr 1897)]]
#[[Dringo'r Andes|Dringo'r Andes gan Eluned Morgan]]
#[[Naw Mis yn Nghymru|Naw Mis yn Nghymru gan Owen Griffith (Giraldus)]]
#[[Ysgrifau Puleston|Ysgrifau Puleston gan John Puleston Jones]]
#[[Cofiant Cadwaladr Jones, Dolgellau|Cofiant Cadwaladr Jones, Dolgellau gan Robert Thomas (Ap Vychan)]]
#[[Rhigymau'r Ffordd Fawr|Rhigymau'r Ffordd Fawr gan Dewi Emrys]]
#[[Coffadwriaeth, neu Hanes Byr o fywyd a Marwolaeth y Parchedig John Williams|Coffadwriaeth y Parch John Williams, Pantycelyn gan Maurice Davies, Llanfair-ym-Muallt]]
#[[Fy Mhererindod Ysbrydol|Fy Mhererindod Ysbrydol gan Evan Keri Evans]]
#[[Yr Efengyl yn ôl Sant Matthew|Yr Efengyl yn ôl Sant Matthew gan y Fibl Gymdeithas Americanaidd (1894)]]
#[[Beirdd y Bala|Beirdd y Bala gol O. M. Edwards]]
#[[Gwaith Robert Owen (Bardd y Môr)|Gwaith Robert Owen (Bardd y Môr) gol O. M. Edwards]]
#[[Can newydd yn rhoddi hanes dienyddiad Richard Lewis|Can newydd yn rhoddi hanes dienyddiad Richard Lewis gan Dic Dywyll]]
#[[Gwyllllis yn Nayd|Gwyllllis yn Nayd gan Dr William Price]]
#[[Gwroniaid y Ffydd|Gwroniaid y Ffydd gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Tanchwa yn Cilfynydd|Tanchwa yn Cilfynydd baled gan awdur Anhysbys]]
#[[Damwain echrydus Glofa Carnant, Cwmaman, Sir Gaerfyrddin]]
#[[Blodau Drain Duon|Blodau Drain Duon gan Thomas Jacob Thomas (Sarnicol)]]
#[[Telyn Dyfi|Telyn Dyfi gan Daniel Silvan Evans]]
#[[Cyfrinach y Dwyrain|Cyfrinach y Dwyrain gan David Cunllo Davies]]
#[[Oriau yn y Wlad|Oriau yn y Wlad gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Branwen Ferch Llŷr (Tegla)|Branwen Ferch Llŷr (Tegla) gan Edward Tegla Davies]]
#[[Prif Feirdd Eifionydd|Prif Feirdd Eifionydd gan Edward David Rowlands]]
#[[Deddf Plant (Diddymu Amddiffyniad Cosb Resymol)(Cymru) 2020]]
#[[Rhys Llwyd y Lleuad|Rhys Llwyd y Lleuad gan E Tegla Davies]]
#[[Oriau Gydag Enwogion|Oriau Gydag Enwogion gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Byr Gofiant am Naw a Deugain o Weinidogion Ymadawedig Sir Aberteifi|Byr Gofiant am Naw a Deugain o Weinidogion Ymadawedig Sir Aberteifi gan John Evans, Abermeurig]]
#[[Hanes Alexander Fawr|Hanes Alexander Fawr gan Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf I|Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf I gan Emrys ap Iwan]]
#[[Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf II|Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf II gan Emrys ap Iwan]]
#[[Y Lleian Lwyd|Y Lleian Lwyd gan Moelona]]
#[[Cenadon Hedd|Cenadon Hedd gan William Jones, Cwmaman]]
#[[Dagrau Hiraeth|Dagrau Hiraeth gan William Jones, Pontsaeson]]
#[[Saith o Farwnadau|Saith o Farwnadau gan William Williams, Pantycelyn]]
#[[Storïau o Hanes Cymru cyf I|Storïau o Hanes Cymru cyf I gan Moelona]]
#[[Traethawd bywgraffyddol a beirniadol ar fywyd ac athrylith Lewis Morris|Traethawd bywgraffyddol a beirniadol ar fywyd ac athrylith Lewis Morris gan Griffith Jones (Glan Menai)]]
#[[Hanes Bywyd Pio Nono|Hanes Bywyd Pio Nono gan Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Caniadau Watcyn Wyn|Caniadau Watcyn Wyn gan Watkin Hezekiah Williams (Watcyn Wyn)]]
#[[Cofiant y Parch Thomas Edwards, Cwmystwyth|Cofiant y Parch Thomas Edwards, Cwmystwyth gan John Evans, Abermeurig]]
#[[Gwrid y Machlud|Gwrid y Machlud gan Richard Jones (Ap Alun Mabon)]]
#[[Yr Hwiangerddi (O M Edwards)|Yr Hwiangerddi gan O M Edwards]]
#[[Noson o Farrug|Noson o Farrug gan Robert Griffith Berry]]
#[[Meini Gwagedd|Meini Gwagedd gan James Kitchener Davies]]
#[[Y Tri Brenin o Gwlen]]
#[[Hanes Methodistiaeth Arfon-Caernarvon|Hanes Methodistiaeth Arfon-Caernarvon gan William Hobley]]
#[[Cofiant Dr. Joseph Parry Mus. Doc. (1841-1903)|Cofiant Dr. Joseph Parry Mus. Doc. (1841-1903) gan Evan Keri Evans]]
#[[Rhobat Wyn|Rhobat Wyn gan Awena Rhun]]
#[[Cofiant y Parch Isaac Morgan Harry|Cofiant y Parch Isaac Morgan Harry gan Thomas Lewis Jones, Machen]]
#[[Tanchwa y Mardy - Mercher, Rhagfyr 23, 1885; 80 wedi eu lladd]]
#[[Cerddi Hanes|Cerddi Hanes gan Thomas Gwynn Jones]]
#[[Ieuan Gwyllt, Ei Fywyd, Ei Lafur|Ieuan Gwyllt, Ei Fywyd, Ei Lafur gan John Eiddion Jones]]
#[[Patrymau Gwlad|Patrymau Gwlad gan Thomas Jacob Thomas (Sarnicol)]]
#[[David Williams y Piwritan|David Williams y Piwritan gan Richard Thomas, Bontnewydd]]
#[[Cofiant y diweddar Barch Evan Rowlands, Ebenezer, Pontypwl|Cofiant y diweddar Barch Evan Rowlands, Ebenezer, Pontypwl gan Ellis Hughes, Penmaen]]
#[[Cofiant Darluniadol Y Parch William Williams o'r Wern|Cofiant Darluniadol Y Parch William Williams o'r Wern gan David Samuel Jones]]
#[[Bywgraffiad y diweddar barchedig T. Price|Bywgraffiad y diweddar barchedig T. Price gan Benjamin Evans (Telynfab)]]
#[[Llyfr Haf|Llyfr Haf gan Owen Morgan Edwards]]
#[[Drych y Prif Oesoedd (Detholiad 1896)|Drych y Prif Oesoedd (Detholiad 1896) gol O. M. Edwards]]
#[[Hanes Methodistiaeth Arfon-Waenfawr|Hanes Methodistiaeth Arfon-Waenfawr gan William Hobley]]
#[[Beryl|Beryl gan Elizabeth Mary Jones (Moelona)]]
#[[Hanes Methodistiaeth Arfon-Clynnog|Hanes Methodistiaeth Arfon-Clynnog gan William Hobley]]
#[[Breuddwydion Myfanwy|Breuddwydion Myfanwy gan Elizabeth Mary Jones (Moelona)]]
#[[Lloffion o'r Mynwentydd|Lloffion o'r Mynwentydd gan Thomas Rowland Roberts (Asaph)]]
#[[Cofiant y diweddar Barch Robert Everett|Cofiant y diweddar Barch Robert Everett gan David Davies (Dewi Emlyn)]]
#[[Y Wen Fro|Y Wen Fro gan Ellen Evans]]
#[[Cerrig y Rhyd|Cerrig y Rhyd gan Winnie Parry]]
#[[Gwaith Edward Richard|Gwaith Edward Richard gan Edward Richard, Ystrad Meurig]]
#[[Bywyd Ieuan Gwynedd Ganddo Ef Ei Hun]]
#[[Humphrey Jones a Diwygiad 1859|Humphrey Jones a Diwygiad 1859 gan Evan Isaac]]
#[[Adgofion Andronicus|Adgofion Andronicus gan John Williams Jones (Andronicus)]]
#[[Teithiau a Helyntion Meurig Ebrill|Teithiau a Helyntion Meurig Ebrill gan Morris Davies (Meurig Ebrill)]]
#[[Cofiant Richard Jones Llwyngwril|Cofiant Richard Jones Llwyngwril gan Evan Evans, Llangollen]]
#[[Profiadau Pellach|Profiadau Pellach gan G M Ll Davies]]
#[[Datganiad Cyffredinol o Hawliau Dynol]]
#[[Hanes y Bibl Cymraeg|Hanes y Bibl Cymraeg gan Thomas Levi]]
#[[Pererindod Heddwch|Pererindod Heddwch, G M Ll Davies]]
#[[Tan yr Enfys|Tan yr Enfys gan D J Lewis Jenkins]]
#[[Yr Ogof|Yr Ogof gan T Rowland Hughes]]
#[[Syr Owen M Edwards Detholiad o'i Ysgrifau]]
#[[Profedigaethau Enoc Huws (1939)]]
#[[Dyddgwaith|Dyddgwaith gan Thomas Gwynn Jones]]
#[[Salm i Famon a Marwnad Grey|Salm i Famon a Marwnad Grey gan John Morris-Jones]]
#[[Madam Wen|Madam Wen gan William David Owen]]
#[[Dan Gwmwl|Dan Gwmwl gan Awena Rhun]]
#[[Atgofion am Dalysarn]]
#[[Cerddi'r Bwthyn|Cerddi'r Bwthyn gan Dewi Emrys]]
#[[Capelulo]]
#[[Y Pennaf Peth]]
#[[Goronwy Owen - Detholiad o'i Farddoniaeth]]
#[[Yr Hen Lwybrau|Yr Hen Lwybrau gan John Davies (Isfryn)]]
#[[Gwaith Gwilym Marles]]
#[[Gwaith ap Vychan]]
#[[Gwaith Gwilym Hiraethog]]
#[[Cadeiriau Enwog]]
#[[Y Cychwyn]]
#[[Cofiant Hwfa Môn]]
#[[Hynafiaethau Edeyrnion]]
#[[Aildrefniad Cymdeithas]]
#[[Ar y Groesffordd]]
#[[Astudiaethau T Gwynn Jones]]
#[[Bil Cymru Atebolrwydd a Grymuso Ariannol 2014]]
#[[Brethyn Cartref]]
#[[Brithgofion]]
#[[Bywyd a Chan Tomos Efans (Cyndelyn)]]
#[[Bywyd a Gwaith Henry Richard AS]]
#[[Bywyd a Llafur John Wesley]]
#[[Bywyd a gweithiau Azariah Shadrach]]
#[[Cân neu Ddwy]]
#[[Caniadau'r Allt]]
#[[Caniadau Buddug]]
#[[Caniadau ac ati]]
#[[Cartrefi Cymru, O. M. Edwards]]
#[[Catherine Prichard (Buddug), Cymru, Cyfrol 39, 1910]]
#[[Catiau Cwta]]
#[[Cerddi'r Eryri]]
#[[Cerddi a Baledi]]
#[[Ceris y Pwll]]
#[[Chwedlau'r Aelwyd]]
#[[Clych Adgof - penodau yn hanes fy addysg]]
#[[Coelion Cymru]]
#[[Cofiant Dafydd Rolant, Pennal]]
#[[Cofiant Daniel Owen: ynghyd a Sylwadau ar ei Ysgrifeniadau]]
#[[Cwm Eithin]]
#[[Cyflafan Ofnadwy Dolgellau]]
#[[Cymeriadau (T. Gwynn Jones)]]
#[[Cymru Fu]]
#[[D Rhagfyr Jones (o Dywysydd y Plant 1901)]]
#[[Daff Owen]]
#[[Dau faled gan John Jones (Jac Glan-y-gors)]]
#[[Dechreuad a Chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Abergele, Pensarn etc|Dechreuad a Chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Abergele, Pensarn etc gan Francis Jones, Abergele]]
#[[Deddf Cynulliad Cenedlaethol Cymru (Ieithoedd Swyddogol) 2012]]
#[[Diarhebion Cymru]]
#[[Drama Rhys Lewis]]
#[[Drych yr Amseroedd]]
#[[Er Mwyn Cymru]]
#[[Griffith Ellis Bootle, Cymru Cyf 23, 1902]]
#[[Gwaith Dewi Wnion]]
#[[Gwaith Alun]]
#[[Gwaith Ann Griffiths]]
#[[Gwaith Ceiriog]]
#[[Gwaith Dafydd ap Gwilym]]
#[[Gwaith John Davies]]
#[[Gwaith John Hughes]]
#[[Gwaith John Thomas]]
#[[Gwaith Mynyddog Cyfrol 1]]
#[[Gwaith Mynyddog Cyfrol 2]]
#[[Gwaith S.R.]]
#[[Gwaith Thomas Griffiths]]
#[[Gweledigaethau Y Bardd Cwsg (Silvan Evans 1865)]]
#[[Gwialen Fedw Fy Mam]]
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf I]]
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf II]]
#[[Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf I]]
#[[Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf II]]
#[[Hanes Pedr Fawr, Ymerawdwr Rwssia]]
#[[Hanes bywyd Thomas Edwards bardd gynt o'r Nant]]
#[[Hanes Bywyd Thomas Williams, Capelulo]]
#[[Hanes Bywyd ac Anturiaethau Dr Livingstone]]
#[[Hanes llenyddiaeth ac enwogion Llanllechid a Llandegai]]
#[[Hanes y Wladfa Gymreig yn Patagonia]]
#[[Hen Gymeriadau Dolgellau]]
#[[Hynafiaethau Edeyrnion]]
#[[I'r Aifft ac yn Ol]]
#[[Llenyddiaeth Fy Ngwlad]]
#[[Lewsyn yr Heliwr (nofel)]]
#[[Llio Plas y Nos]]
#[[Llyfr Del]]
#[[Llyfr Nest]]
#[[Llyfr Owen]]
#[[Mabinogion J M Edwards Cyf 1]]
#[[Mabinogion J M Edwards Cyf 2]]
#[[Mary Jones y Gymraes fechan heb yr un Beibl]]
#[[Mesur Addysg (Cymru) 2011]]
#[[Mesur Diogelwch ar Gludiant i Ddysgwyr (Cymru) 2011]]
#[[Mesur Gwneud Iawn am Gamweddau'r GIG (Cymru) 2008]]
#[[Mesur Teithio gan Ddysgwyr (Cymru) 2008]]
#[[O Law i Law]]
#[[Oll synnwyr pen Kembero ygyd]]
#[[Penillion Telyn Llyfrau'r Ford Gron]]
#[[Plant Dic Sion Dafydd]]
#[[Rhai o Gymry Lerpwl]]
#[[Rhamant Bywyd Lloyd George]]
#[[Rhan o waith mewn Cernyweg Canol (Add. Ch. 19491)]]
#[[Rhodd Mam i'w Phlentyn]]
#[[Rhyfeddodau'r Cread]]
#[[Adolygiad o lyfr Sadie "Twilight Hours"]]
#[[Seren Tan Gwmwl]]
#[[Storïau Mawr y Byd]]
#[[Straeon y Pentan]]
#[[Sŵn y Gwynt Sy'n Chwythu]]
#[[Tanchwa ddychrynllyd yn Nyffryn Rhondda, ger Pontypridd]]
#[[Telynegion Maes a Môr]]
#[[Tom Ellis Gwladgarwr a Gwleidydd]]
#[[Traethawd ar Gaio a'i Hynafiaethau]]
#[[Traethawd ar Hanes Plwyf Merthyr]]
#[[Tro Trwy'r Gogledd]]
#[[Tro i'r De]]
#[[Tro yn Llydaw]]
#[[Trwy India'r Gorllewin]]
#[[Twm o'r Nant Cyf II (ab Owen)]]
#[[William Jones (Nofel)]]
#[[Y Cywyddwyr Llyfrau'r Ford Gron]]
#[[Y Gelfyddyd Gwta]]
#[[Y Siswrn]]
#[[Yn y Wlad]]
#[[Yny lhyvyr hwnn]]
#[[Yr Hwiangerddi (O M Edwards)]]
#[[Yr Hynod William Ellis, Maentwrog]]
#[[Ysgolfeistriaid Mr Charles o'r Bala]]
#[[Ysgrifau (Dewi Emrys)]]
#[[Yr Eneth Ga'dd ei Gwrthod]]
#[[Myfyrdod mewn mynwent|Myfyrdod mewn mynwent gan John Parry, Llaneilian]]
#[[Dyrif etholiadol Ceredigion 1892]]
#[[Canmlwyddiant Marwolaeth y Parch. John Wesley, M.A., Mawrth 3ydd, 1891]]
#[[Er cof am Joseph Meredith, Adelaide Villa, Llandudno|Er cof am Joseph Meredith, Adelaide Villa, Llandudno D. S. Thomas (Glan Pair)]]
#[[Deuddeg penill coffadwriaethol i'r diweddar Barch. John Hughes, Carneddau|Deuddeg penill coffadwriaethol i'r diweddar Barch. John Hughes, Carneddau gan Ellis Isfryn Williams]]
#[[Hanes Brwydr Waterloo|Hanes Brwydr Waterloo gan Hugh Humphreys, Caernarfon]]
#[[Galar gan, er coffadwriaeth am y ddamwain yn ngwaith glo Landshipping Chwefror 14eg, 1844]]
#[[Galargan ar ol y Mochyn Du]]
#[[Baledi-Cwynfan y Morwr a Deio Bach]]
#[[Marwnad er coffadwriaeth am y diweddar Barch John Elias]]
#[[William Morgan, Pant, Dowlais (Trysorfa y Plant)]]
#[[Hen Fibl Fawr fy Mam]]
#[[Tanchwa ofnadwy yn Abersychan]]
#[[Y Ffeiriau Hynotaf yn Ddeuddeg Sir Cymru]]
#[[Henry Kirke White (Trysorfa y Plant Ebrill 1891)]]
#[[Mynwy yng Nghymru (Cymru Cyf X Rhif 57)]]
#[[Rhanau o'r Corff (Fanny Edwards)]]
#[[Thomas Matthews, Cymru, Chwefror 1917]]
#[[Huw Morus—Dadorchuddiad Ei Golofn Goffadwriaethol, Pont Y Meibion, Awst 26 1909]]
#[[Owain Aran (erthyglau Cymru 1909)]]
# [[Lewys Aran (Cymru Tachwedd 1918)]]
#[[Owen R Lewis (Glan Cymerig) Perl y Plant 1910]]
#[[John Puleston Jones (Trysorfa y Plant 1906)]]
#[[Dafydd Jones o Gaio (Cymru 1898)|Dafydd Jones o Gaio (Cymru 1898) gan David Cunllo Davies]]
#[[Fel y gwelais Arglwyddes Llanofer]]
#[[Ioan Madog (Cymru 1896)]]
#[[Llofruddiaeth Thomas Watkins gan Benjamin Jones, Aberdâr 1866]]
# [[Ròseen-Dhu|Ròseen-Dhu gan William Sharp (Fiona Macleod) wedi'i gyfieithu gan Owen Griffith Owen (Alafon)]]
#[[Son-days (Henry Vaughan)|Son-days gan Henry Vaughan wedi'i gyfieithu gan Robert David Rowland (Anthropos)]]
#[[Can Coffadwriaethol Tanymarian|Can Coffadwriaethol Tanymarian gan John Henry Hughes (Ieuan o Leyn)]]
#[[Morwynion Glan Meirionydd|Morwynion Glan Meirionydd gan Lewis Morris (Llewelyn Ddu o Fôn)]]
#[[A Poison Tree gan William Blake|A Poison Tree gan William Blake wedi'i gyfieithu gan John Jenkins (Gwili)]]
#[[Dewi Idris (Cymru 1899)|Dewi Idris (Cymru 1899) gan Carneddog]]
#[[John Jones (Ioan Eifion) Cymru 1896]]
#[[Cwyn Lewis Rees a'i chwaer Ann am eu halltuddiaeth am ladrad yn Nolgellau|Cwyn Lewis Rees a'i chwaer Ann am eu halltuddiaeth am ladrad yn Nolgellau gan John Jones (Pyll)]]
#[[Llofruddiaeth Caerfyrddin, Thomas yn cael ei grogi]]
#[[Baled am drychineb gwaith glo Dinas y Cymer, Pontypridd, 1844]]
#[[Baled am bechod William Evan, Trefddyn (1737)]]
{{Div col end}}
==Wedi eu cyhoeddi heb sgan==
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf II]]
#[[Pascon Agan Arluth]]
#[[Cyfieithiadau o gerddi i'r Gymraeg]]
#[[Y Tri Brenin o Gwlen]]
==Wedi eu prawfddarllen heb eu cyhoeddi==
# [[Enwogion Ceredigion]]
==Rhannau wedi eu cyhoeddi==
#[[Enwogion Sir Aberteifi]] 13/187
#[[Geiriadur Bywgraffyddol o Enwogion Cymru 1867-Cyf I]] 31/683
==Angen eu prawfddarllen==
{{Div col}}
#[[Indecs:Y Llyfrgell yng Nghymru ac Efrydiau Cymreig.djvu]]
#[[Indecs:Addysg Wledig yng Nghymru (1948).djvu]]
#[[Indecs:Y Cwrs Addysg a'r Gymdeithaqs yng Nghymru.djvu]]
#[[Indecs:Blodau'r Gynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr y Ddau Dwyll.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr y Ddau Brawf.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr y Dyn Pren.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr Pawb.djvu]]
#[[Indecs:Album Aberhonddu.djvu]]
#[[Indecs:Beirdd a Bardd-rin Cymru Fu.djvu]]
#[[Indecs:John Jones (Ioan Eifion) Cymru 1896.djvu]]
#[[Indecs:Dafydd ab Gwilym o Fuallt.djvu]]
#[[Indecs:John Wesley, ei fywyd a'i llafur.djvu]] (angen ei ail lwytho)
#[[Indecs:Caniadydd 1841.djvu]]
#[[Indecs:Archaeologia Lleynensis.djvu]]
#[[Indecs:Y Gestiana.djvu]]
#[[Indecs:Bywgraffiad y Parch Thos Richard Abergwaen.djvu]]
#[[Indecs:Camrau mewn grammadeg Cymreig (IA camraumewngramma00apiw).pdf]]
#[[Indecs:Caniadau Cymru.djvu]]
#[[Indecs:Caniadau Hiraethog.djvu]]
#[[Indecs:Caniadau John Morris-Jones.djvu]]
#[[Indecs:Casgliad o ganeuon Cymru.pdf]]
#[[Indecs:Ceinion Emrys.djvu]]
#[[Indecs:Yr Ysgol Farddol.djvu]]
#[[Indecs:Ystorya de Carolo Magno o Lyfr Coch Hergest.djvu]]
#[[Indecs:Ystyron Enwau ym Mhlwyfi Towyn, Llangelynin, Llanegryn etc.pdf]]
#[[Indecs:Cofiant a Gweithiau Ieuan Gwynedd.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant a gweithiau Risiart Ddu o Wynedd.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant a Phregethau Robert Roberts, Clynnog.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant Ann Griffiths gynt o Dolwar Fechan.pdf]]
#[[Indecs:Cofiant James Davies Radnor O.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant Thomas Gee.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant y Parchedig John Jones Talsarn.djvu]]
#[[Indecs:Cofiant y Parchedig William Evans, Tonyrefail.djvu]]
#[[Indecs:Cwm Glo.djvu]]
#[[Indecs:Cyfystyron y gymraeg - sef y casgliad buddugol yn Eisteddfod Genhedlaethol Gwrecsam, 1888 (IA cyfystyronygymra00jone).pdf]]
#[[Indecs:Cymru Owen Jones Cyf I.pdf]]
#[[Indecs:Cymru Owen Jones Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Dafydd Dafis sef Hunangofiant Ymgeisydd Seneddol.djvu]]
#[[Indecs:Dr W Owen Pughe.pdf]]
#[[Indecs:Drych y Prif Oesoedd 1884.djvu]]
#[[Indecs:Drych y Prif Oesoedd 1902.djvu]]
#[[Indecs:Emynau a'u Hawduriaid.djvu]]
#[[Indecs:Enwogion y Ffydd Cyf I.pdf]]
#[[Indecs:Enwogion y Ffydd Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Er mwyn Iesu - pregethau, &c t (IA ermwyniesupreget00jone).pdf]]
#[[Indecs:Ffynnonloyw.djvu]]
#[[Indecs:Geiriadur bywgraffyddol o enwogion cymru 1867-Cyf I.djvu]]
#[[Indecs:Geiriadur Bywgraffyddol o Enwogion cymru Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Geiriadur Cymraeg a Saesneg Byr, Cyfres y Fil.pdf]]
#[[Indecs:Geiriadur ysgrythyrol- yn cynnwys hanesiaeth, duwinyddiaeth, athroniaeth ... (IA geiriadurysgryt03chargoog).pdf]]
#[[Indecs:Geirlyfr bywgraffiadol o enwogion Cymru 1870.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith barddonol Islwyn - 1832-1878 (IA gwaithbarddonoli00islw).pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Caledfryn.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Glan y Gors.djvu]]
#[[Indecs:Gwaith Lewis Glyn Cothi.djvu]]
#[[Indecs:Gweithiau Barddonol a Rhyddieithol Ieuan Gwynedd.djvu]]
#[[Indecs:Gweithiau William Pant-y-Celyn, cyfrol 1 (IA pantycelyn gweithiau1).pdf]]
#[[Indecs:Gweithiau William Pant-y-Celyn, cyfrol 2 (IA pantycelyn gweithiau2).pdf]]
#[[Indecs:Gwersi Mewn Llysieueg.djvu]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 01.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 02.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 03.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 04.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 05.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 06.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 07.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 08.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 09.pdf]]
#[[Indecs:Gwyddoniadur Cyf 10.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Annibyniaeth ym Mhlwyf Ffestiniog.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Cymru America.djvu]]
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 2.pdf]]
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 3.pdf]]
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 4.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf V.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Llenyddiaeth Gymreig o 1320 hyd 1650.pdf]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bangor.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bethesda.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Dinorwig.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Dyffryn Clwyd-Dosbarth Rhuthin.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf III.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf I.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf II.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Fflint.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Gaerfyrddin.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth yn Nosbarth Trefffynon 1750-1910.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Morganwg (Dafydd Morganwg).djvu]]
#[[Indecs:Hanes Plwyf Ffestiniog.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Plwyf Llandyssul.djvu]]
#[[Indecs:Helyntion Bywyd Hen Deiliwr.djvu]]
#[[Indecs:Howel Harris yn Llundain.djvu]]
#[[Indecs:Hunangofiant Rhys Lewis, Gweinidog Bethel.pdf]]
#[[Indecs:Hynafiaethau Llandegai a Llanllechid.pdf]]
#[[Indecs:Iolo Morganwg (Cadrawd).pdf]]
#[[Indecs:Llenyddiaeth y Cymry - llawlyfr i efrydwyr.djvu]]
#[[Indecs:Llyfr emynau (IA llyfrem00jone).pdf]]
#[[Indecs:Llyfr Emynau MC a MW 1930.pdf]]
#[[Indecs:Llyfr Gloywi Cymraeg.pdf]]
#[[Indecs:Llyfr Pawb ar Bob-peth.pdf]]
#[[Indecs:Llyfr y Tri Aderyn.pdf]]
#[[Indecs:Llynnoedd Llonydd.djvu]]
#[[Indecs:Megys Trwy Dan.djvu]]
#[[Indecs:Mesur y Gymraeg (Cymru) 2011.pdf]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Cymru Cyfrol II.djvu]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Cymru Cyfrol III.djvu]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Dwyrain Meirionydd.pdf]]
#[[Indecs:Methodistiaeth Môn.pdf]]
#[[Indecs:Methodistiaeth yn Nosbarth Colwyn Bay.djvu]]
#[[Indecs:O'r Bala i Geneva.djvu]]
#[[Indecs:Odl a Chynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Orgraff yr Iaith Gymraeg (adroddiad 1928).djvu]]
#[[Indecs:Oriau'r Hwyr.pdf]]
#[[Indecs:Penillion ystyriol rhagorol yn dangos nad oes ag na fy ag na fydd dim waeth na phechod, pob meddwl, gair a gweithred croes i ewyllys Duw a elwir yn bechod (IA wg35-1-172).pdf]]
#[[Indecs:Pigion Englynion Fy Ngwlad Casgliad 1.djvu]]
#[[Indecs:Pigion Englynion Fy Ngwlad Casgliad 2.djvu]]
#[[Indecs:Prif Emynwyr Cymru.pdf]]
#[[Indecs:Prydnawngwaith y Cymry.djvu]]
#[[Indecs:Red Book of Hergest - Jesus College MS 111.djvu]]
#[[Indecs:Robert Owen Apostol Llafur Cyf 1.djvu]]
#[[Indecs:Robert Owen, Apostol Llafur, Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Taith y pererin darluniadol.pdf]]
#[[Indecs:Tecel gan Gabriel Parry, cyhoeddwyd yn 1854.pdf]]
#[[Indecs:Tecel gan Gabriel Parry.pdf]]
#[[Indecs:Teithiau yng Nghymru Pennant.pdf]]
#[[Indecs:Testament Newydd (1894).djvu]]
#[[Indecs:Testament Newydd ein Harglwydd a'n Hiachawdwr Iesu Grist.djvu]]
#[[Indecs:Traethodau ac Areithiau R J Derfel.pdf]]
#[[Indecs:Twm o'r Nant Cyf I.pdf]]
#[[Indecs:Wil Brydydd y Coed.pdf]]
#[[Indecs:Y Beibl (Argraffiad Caergrawnt 1891).djvu]]
#[[Indecs:Y Bibl Cyssegr-Lan (BFBS 1861).pdf]]
#[[Indecs:Y Bywgraffydd Wesleyaidd.djvu]]
#[[Indecs:Y Digrifwr Cymraeg.djvu]]
#[[Indecs:Y Mabinogion Cymreig-sef, Chwedlau rhamantus yr hen Gymry.pdf]]
#[[Indecs:Y Monwyson.djvu]]
#[[Indecs:Y Pigion.djvu]]
#[[Indecs:Y tadau methodistaidd Cyf II.djvu]]
#[[Indecs:Y trydydd cynyg Mynyddog.djvu]]
#[[Indecs:Yr ail Gynnyg, Mynyddog.djvu]]
#[[Indecs:Yr athrawes o ddifrif.pdf]]
#[[Indecs:Yr Efengyl yn ol Ioan XI-XXI (Esboniad 1931).djvu]]
#[[Indecs:Yr Iaith Gymraeg 1785 1885 1985.djvu]]
#[[Indecs:A pocket dictionary, Welsh-English.djvu]]
#[[Indecs:Aleluia - neu, lyfr o hymnau (IA aleluianh00will).pdf]]
#[[Indecs:Argraphiad newydd o eiriadur beiblaidd (IA argraphiadnewydd00browuoft).pdf]]
{{Div col end}}
==Angen testun cyfansawdd==
{{Div col}}
#[[Gwaith Ann Griffiths]]
#[[Gwaith John Davies]]
#[[Gwaith John Hughes]]
#[[Gwaith S.R.]]
#[[Gwaith Thomas Griffiths]]
#[[Hanes bywyd Thomas Edwards bardd gynt o'r Nant]]
#[[Hanes Bywyd Thomas Williams, Capelulo]]
#[[Hanes Cymru O M Edwards Cyf II]]
#[[Hanes llenyddiaeth ac enwogion Llanllechid a Llandegai]]
#[[Oll synnwyr pen Kembero ygyd]]
#[[Penillion Telyn Llyfrau'r Ford Gron]]
{{Div col end}}
<br>
==Wedi sganio efo peiriant Wiki UK==
■ Wedi cyhoeddi ▲ Rhannau wedi eu cyhoeddi ●Problemau cyhoeddi
{{Div col}}
#[[Indecs:Ystorïau Bohemia.djvu]]■
#[[Indecs:Yr Argyfwng.djvu]]■
#[[Indecs:Toriad y Wawr.djvu]]■
#[[Indecs:O Gylch Carn Fadrig.djvu]]■
#[[Indecs:Gŵr y Dolau.djvu]]■
#[[Indecs:Y Ddeddf Uno 1536.djvu]]■
#[[Indecs:Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II.djvu]]■
#[[Indecs:Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I.djvu]]■
#[[Indecs:Rhwng Rhyfeloedd.djvu]]■
#[[Indecs:Ceulan y Llyn Du.djvu]]■
#[[Indecs:Blacmel.djvu]]■
#[[Indecs:David Lloyd George (E M Humphreys).djvu]]■
#[[Indecs:Dychweledigion (Ibsen).djvu]]■
#[[Indecs:Yng Ngwlad y Gwyddel.djvu]]■
#[[Indecs:Y Wers Olaf.djvu]]■
#[[Indecs:Dal y Lleidr (drama).djvu]]■
#[[Indecs:Tudur Aled (JMJ).djvu]]■
#[[Indecs:Dan Lenni'r Nos.djvu]]■
#[[Indecs:Llofrudd yn y Chwarel.djvu]]■
#[[Indecs:Dyddlyfr 1941.djvu]]■
#[[Indecs:Mêt y Mona.djvu]]■
#[[Indecs:Siaced Fraith.djvu]]■
#[[Indecs:Cofeb y Dewrion (Heroes'Memorial) Bangor 1914-18.djvu]]■
#[[Indecs:Dirwyn Edafedd.djvu]]■
#[[Indecs:Llen gwerin Sir Gaernarfon.djvu]]■
#[[Indecs:Beibl Plant Ysgol.djvu]]
#[[Indecs:Drain a Blodau.djvu]]■
#[[Indecs:Yr Hen Gyrnol.djvu]]■
#[[Indecs:Ceiriog (Darlith y BBC 1939).pdf]]■
#[[Indecs:Addoli (Y Ddarlith Davies 1935).djvu]]■
#[[Indecs:Cerddi'r Bugail.djvu]]■
#[[Indecs:Ynys y Trysor.djvu]]■
#[[Indecs:Cerddi Edern a Cherddi Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Cymru'r Oesau Canol.djvu]]■
#[[Indecs:Hen Ffrindiau.djvu]]■
#[[Indecs:Drysau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Tir y Dyneddon.djvu]]■
#[[Indecs:O Gors y Bryniau.djvu]]■
#[[Indecs:Y Drws Agored.djvu]]■
#[[Indecs:Blodau'r Gynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Yr Ysgol Gymraeg.djvu]]■
#[[Indecs:Pentre'r plant.djvu]]■
#[[Indecs:Straeon Gwerin Affrica.djvu]]■
#[[Indecs:Gwilym a Benni Bach.djvu]]■
#[[Indecs:Blagur y Gwanwyn a Chaneuon Ereill.djvu]]■
#[[Indecs:Goronwy ar Grwydr 1, Italia Dlos.djvu]]■
#[[Indecs:Hunangofiant Tomi.djvu]]■
#[[Indecs:Beirdd a Bardd-rin Cymru Fu.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Gwareiddiad.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Bywyd Dic Aberdaron Twm o'r Nant.djvu]]■
#[[Indecs:Am dro i Fadagascar.djvu]]■
#[[Indecs:Elfennau Beirniadaeth Lenorol.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau Gwili.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau (T. Gwynn Jones).djvu]]■
#[[Indecs:Yng Ngwres y Dydd.djvu]]■
#[[Indecs:Y Fainc Sglodion.djvu]]■
#[[Indecs:Cathlau Bore a Nawn.djvu]]■
#[[Indecs:Derwyn neu Pob Pant a Gyfodir (Nofel).djvu]]■
#[[Indecs:Ceinion Llenyddiaeth Cymreig Llyfr 2.djvu]]
#[[Indecs:Anturiaethau Robinson Crusoe.djvu]]■
#[[Indecs:Nansi'r Dditectif.djvu]]■
#[[Indecs:Nedw (llyfr).djvu]]■
#[[Indecs:Ystoriau Siluria.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Porthmadog ei Chrefydd a'i henwogion.djvu]]■
#[[Indecs:Teulu Bach Nantoer.djvu]]■
#[[Indecs:Orgraff yr Iaith Gymraeg (adroddiad 1928).djvu]]
#[[Indecs:Ceiriog a Mynyddog.djvu]]■
#[[Indecs:Bro fy Mebyd a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Branwen Ferch Llyr (Tegla).djvu]]■
#[[Indecs:Rhys Llwyd y Lleuad.djvu]]■
#[[Indecs:Oriau Gydag Enwogion.djvu]]■
#[[Indecs:Prif Feirdd Eifionydd.djvu]]■
#[[Indecs:Y Lleian Lwyd.pdf]]■
#[[Indecs:Storïau o Hanes Cymru cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Meini Gwagedd.djvu]]■
#[[Indecs:Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf I.pdf]]■
#[[Indecs:Breuddwyd Pabydd Wrth Ei Ewyllys Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau Emrys ap Iwan Cyf III.djvu]]■
#[[Indecs:Blodau Drain Duon.djvu]]■
#[[Indecs:Bugail y Bryn.djvu]]■
#[[Indecs:Y Wen Fro.djvu]]■
#[[Indecs:Ffynnonloyw.djvu]]●
#[[Indecs:Breuddwydion Myfanwy.djvu]]■
#[[Indecs:Beryl.djvu]]■
#[[Indecs:Fy Mhererindod Ysbrydol.djvu]]■
#[[Indecs:Patrymau Gwlad.djvu]]■
#[[Indecs:Pererindod Heddwch.djvu]]■
#[[Indecs:Profiadau Pellach 01.djvu]]■
#[[Indecs:Tan yr Enfys.djvu]]■
#[[Indecs:Ysgrifau Puleston.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant y Parch David Adams (Hawen).djvu]]■
#[[Indecs:Ceinion Llenyddiaeth Cymreig Cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Watcyn Wyn.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant D Emlyn Evans.djvu]]■
#[[Indecs:Humphrey Jones a Diwygiad 1859.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Dr. Joseph Parry Mus. Doc. (1841-1903).djvu]]■
#[[Indecs:Gwreichion y Diwygiadau.djvu]]■
#[[Indecs:Erthyglau, Pregethau a Chaniadau.djvu]]■
#[[Indecs:Ysgrifau (John Breese Davies).djvu]]■
#[[Indecs:Gwrid y Machlyd.djvu]]■
#[[Indecs:Cyfrol Goffa Richard Bennett.djvu]]■
#[[Ysgrifau (Dewi Emrys)]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf I.pdf]]■
#[[Indecs:Robert Owen, Apostol Llafur, Cyf II.pdf]]
#[[Indecs:Canmlwyddiant Wesleyaeth Gymreig.pdf]]■
#[[Indecs:Yn y Wlad.pdf]]■
#[[Indecs:Hanes Plwyf Llanegryn (1948).djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Mynachdai.pdf]]■
#[[Indecs:Cerddi Hanes.pdf]]■
#[[Indecs:Beirdd y Bala.pdf]]■
#[[Indecs:Noson o Farug.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Joshua Thomas.pdf]]■
#[[Indecs:Plant y Goedwig.djvu]]■
#[[Indecs:Llyfr Del (OME).pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Dewi Wyn.djvu]]■
#[[Indecs:Brethyn Cartref.pdf]]■
#[[Indecs:Eben Fardd (Ab Owen).pdf]]■
#[[Indecs:Methodistiaeth Dwyrain Meirionydd.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Gwilym Marles.pdf]]■
#[[Indecs:Ieuan Glan Geirionydd (Cyfres y Fil).pdf]]■
#[[Indecs:O Law i Law.pdf]]■
#[[Indecs:Cwm Eithin.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Huw Morus.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Iolo Goch.djvu]]■
#[[Indecs:Ceris y Pwll.pdf]]■
#[[Indecs:Yr Ogof.pdf]]■
#[[Indecs:Penillion Telyn.pdf]]■
#[[Indecs:Llyfr Owen.pdf]]■
#[[Indecs:Seren Tan Gwmwl.djvu]]■
#[[Indecs:Llyfr Haf.pdf]]■
#[[Indecs:Tro Trwy'r Wig.pdf]]■
#[[Indecs:Tro i'r De.pdf]]■
#[[Indecs:Yr Hwiangerddi (O M Edwards).pdf]]■
#[[Indecs:Y Gelfyddyd Gwta.pdf]]■
#[[Indecs:Rhyfeddodau'r Cread.pdf]]■
#[[Indecs:Ar y Groesffordd.pdf]]■
#[[Indecs:Tom Ellis Gwladgarwr a Gwleidydd.pdf]]■
#[[Indecs:Wat Emwnt.pdf]]■
#[[Indecs:Daffr Owen.pdf]]■
#[[Indecs:Y Geilwad Bach.pdf]]■
#[[Indecs:Lewsyn yr Heliwr 01.pdf]]■
#[[Indecs:Cofiant David Davies, Bermo.pdf]]■
#[[Indecs:Ystyron Enwau ym Mhlwyfi Towyn, Llangelynin, Llanegryn etc.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Sion Cent.pdf]]■
#[[Indecs:Rhobat Wyn.pdf]]■
#[[Indecs:Prif Emynwyr Cymru.pdf]]
#[[Indecs:Dafydd Jones o Drefriw (1708-1785).pdf]]■
#[[Indecs:Iolo Morganwg (Cadrawd).pdf]]
#[[Indecs:Diwrnod yn Nolgellau.pdf]]■
#[[Indecs:Hanes Annibyniaeth ym Mhlwyf Ffestiniog.pdf]]●(angen ei ail sganio)
#[[Indecs:Dechreuad a Chynydd y Methodistiaid Calfinaidd yn Abergele, Pensarn etc.pdf]]■
#[[Indecs:Cerrig y Rhyd.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith yr Hen Ficer.pdf]]■
#[[Indecs:Capelulo (Elfyn).pdf]]■
#[[Indecs:Dr W Owen Pughe.pdf]]
#[[Indecs:Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Hugh Jones, Maesglasau.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Goronwy Owen Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Edward Richard.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Ieuan Brydydd Hir.pdf]]■
#[[Indecs:Y Cychwyn.djvu]]■
#[[Indecs:Llyfr Emynau MC a MW 1930.pdf]]●
#[[Indecs:Tro Trwy'r Gogledd.pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Robert Owen (Bardd y Môr).pdf]]■
#[[Indecs:Gwaith Glan y Gors.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Plwyf Ffestiniog.djvu]]
#[[Indecs:Beirdd y Berwyn 1700-1750.djvu]]■
#[[Indecs:Robert Owen Apostol Llafur Cyf 1.djvu]]
#[[Indecs:Gwaith Edward Morus.djvu]]
#[[Indecs:Brut y Tywysogion Cyfres y Fil.djvu]]■
#[[Indecs:Ap-Vychan-CyK.djvu]]■
#[[Indecs:Cyfrinach y Dwyrain.djvu]]■
#[[Indecs:Ysgolfeistriaid Mr Charles o'r Bala.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Caernarvon.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith Goronwy Owen Cyf I.djvu]]■
#[[Indecs:Drych y Prif Oesoedd Ab Owen.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaid Arfon-Waenfawr.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Clynnog.djvu]]■
#[[Indecs:Trwy India'r Gorllewin.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf III.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Gorllewin Meirionydd Cyf II.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bethesda.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Dinorwig.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Arfon-Bangor.djvu]]
#[[Indecs:Methodistiaeth yn Nosbarth Colwyn Bay.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf I.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Liverpool Cyf II.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Gaerfyrddin.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Dyffryn Clwyd-Dosbarth Rhuthin.djvu]]
#[[Indecs:Brithgofion.djvu]]■
#[[Indecs:Profedigaethau Enoc Huws (Addasiad 1939).djvu]]■
#[[Indecs:Yr Hynod William Ellis Maentwrog.djvu]]■
#[[Indecs:Ifor Owen.djvu]]■
#[[Indecs:Syr Owen M Edwards Detholiad o'i Ysgrifau.djvu]]■
#[[Indecs:Storïau Mawr y Byd.djvu]]■
#[[Indecs:Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Sŵn y Gwynt Sy'n Chwythu.pdf]]■
#[[Indecs:Cwm Glo.djvu]]
#[[Indecs:Llwyn Hudol.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Cadwaladr Jones, Dolgellau.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth Sir Fflint.djvu]]
#[[Indecs:Hanes Methodistiaeth yn Nosbarth Trefffynon 1750-1910.djvu]]
#[[Indecs:Chwalfa.djvu]]■
#[[Indecs:Barddoniaeth Goronwy Owen (gol Llyfrbryf).djvu]]■
#[[Indecs:I'r Aifft ac yn Ol.djvu]]■
#[[Indecs:Cerddoriaeth yng Nghymru (Cyfres Pobun).djvu]]■
#[[Indecs:Howel Harris yn Llundain.djvu]]
#[[Indecs:Ymadawiad Arthur a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Gwlad y Gan a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Manion.djvu]]■
#[[Indecs:Astudiaethau T Gwynn Jones.djvu]]■
#[[Indecs:Dyddgwaith.djvu]]■
#[[Indecs:Cymeriadau T. Gwynn Jones.djvu]]■
#[[Indecs:Y Trefedigaethau.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau Cymru.djvu]]
#[[Indecs:Odl a Chynghanedd.djvu]]
#[[Indecs:Cerddi'r Bwthyn.djvu]]■
#[[Indecs:Emynau a'u Hawduriaid.djvu]]
#[[Indecs:Bugail Geirf Lorraine.djvu]]■
#[[Indecs:David Williams y Piwritan.djvu]]■
#[[Indecs:Telynegion (Silyn).djvu]]■
#[[Indecs:Ffrwythau Dethol.djvu]]■
#[[Indecs:Trystan ac Esyllt.djvu]]■
#[[Indecs:Gwersi Mewn Llysieueg.djvu]]● (tudalenau ar goll)
#[[Indecs:Y Cwm Unig a Chaniadau Eraill.djvu]]■
#[[Indecs:Siôn Gymro.djvu]]■
#[[Indecs:Rhamant Bywyd Lloyd George.djvu]]■
#[[Llio Plas y Nos|Llio Plas y Nos gan R Silyn Roberts]]■
#[[Indecs:Gwaith Barddonol Glasynys Cyfrol II.djvu]]■
#[[Indecs:Caniadau'r Allt.djvu]]■
#[[Indecs:Dafydd Dafis sef Hunangofiant Ymgeisydd Seneddol.djvu]]
#[[Indecs:Diwygwyr Cymru.djvu]]■
#[[Indecs:Gwaith William Ambrose (Emrys).djvu]]■
#[[Indecs:Blagur Awen Ben Bowen.djvu]]■
#[[Indecs:Ceinion Emrys.djvu]]● (angen ail sganio)
#[[Indecs:Cadeiriau Enwog.djvu]]■
#[[Indecs:Catia Cwta.djvu|Catiau Cwta]]■
#[[Indecs:Yr Awen Barod.djvu]]■
#[[Indecs:Yr Efengyl yn ol Ioan XI-XXI (Esboniad 1931).djvu]]
#[[Indecs:Bywyd Ieuan Gwynedd Ganddo Ef Ei Hun.djvu]]■
#[[Indecs:Chydig ar Gof a Chadw.djvu]]■
#[[Indecs:Roosevelt.djvu]]
#[[Indecs:Llinell neu Ddwy.djvu]]■
#[[Indecs:Telyn Bywyd.djvu]]■
#[[Indecs:Oriau yn y Wlad.djvu]]■
#[[Indecs:Cofiant Hwfa Môn.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes eglwysi annibynol Cymru Cyf 1.djvu]]■
#[[Indecs:Hanes Eglwysi Annibynol Cymru Cyf V.djvu]]
#[[Indecs:Yr Hen Lwybrau.djvu]]■
#[[Indecs:Y Pennaf Peth.djvu]]■
#[[Indecs:Atgofion am Dalysarn.djvu]]■
#[[Indecs:Dan Gwmwl (Awena Rhun).djvu]]■
#[[Indecs:Salm i Famon a Marwnad Grey.djvu]]■
{{Div col end}}
===Saesneg===
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_The_Great_European_War_Vol_1.pdf The History of The Great European War Vol 1]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_the_Great_European_War_Vol_II.pdf The History of The Great European War Vol II]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_the_Great_European_War_Vol_III.pdf The History of The Great European War Vol III]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:The_History_of_the_Great_European_War_Vol_IV.djvu/Index:The History of the Great European War Vol IV.djvu]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:Kalendars_of_Gwynedd.pdf Kalendars of Gwynedd]
#[https://en.wikisource.org/wiki/Index:Speeches_and_addresses_by_the_late_Thomas_E_Ellis_M_P.pdf Speeches and addresses by the late Thomas E. Ellis M.P. ]
5yia2ljivbuoffd1uu0nap0enikp3yt
Indecs:Rhwng Gwg a Gwên.djvu
106
69670
162915
161280
2026-04-16T22:38:53Z
AlwynapHuw
1710
162915
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Title=Rhwng Gwg a Gwên
|Author=Dafydd Rhys Williams (Index)
|Publisher=Thomas J. Griffiths, Utica, Efrog Newydd
|Year=1903
|Source=djvu
|Image=1
|Progress=V
|Pages=<pagelist
1=Clawr
2=2
80=-
81=Clawr/>
|Remarks=
}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
[[Categori:Dafydd Rhys Williams (Index)]]
[[Categori:Llyfrau 1903]]
[[Categori:Tudalen Indecs]]
[[Categori:PD-old-70]]
[[Categori:Storïau]]
[[Categori:Barddoniaeth]]
nwa7jzj622yqj5rtg3sbqri2lpqjc0b
Defnyddiwr:AlwynapHuw/Llyfrau 2026
2
77518
162912
162683
2026-04-16T22:14:02Z
AlwynapHuw
1710
162912
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Defnyddiwr:AlwynapHuw/Llyfrau 2026
| author =
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[Defnyddiwr:AlwynapHuw/Llyfrau 2025]]
| next = [[Defnyddiwr:AlwynapHuw/Llyfrau 2027]]
| notes = Llyfrau a gyhoeddwyd gan Alwyn ap Huw ar Wicidestun yn 2026
}}
{{c|[[Defnyddiwr:AlwynapHuw/Llyfrau]]}}
#[[Rhwng Gwg a Gwên|Rhwng Gwg a Gwên gan Dafydd Rhys Williams (Index)]]
#[[Ystorïau Bohemia|Ystorïau Bohemia cyf T. H. Parry-Williams]]
#[[Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy|Gwaith Owen Gruffydd o Lanystumdwy gol O. M. Edwards]]
#[[Hanes Plwyf Llanegryn|Hanes Plwyf Llanegryn gan William Davies]]
#[[Yr Argyfwng|Yr Argyfwng gan William Ambrose Bebb]]
#[[Toriad y Wawr|Toriad y Wawr gan Morris Thomas, Dolwyddelan]]
#[[Plant y Goedwig|Plant y Goedwig gan Moelona]]
#[[O Gylch Carn Fadrig|O Gylch Carn Fadrig gan John Humphreys (Wmffra Cyfeiliog)]]
#[[Gwreichion y Diwygiadau|Gwreichion y Diwygiadau gan Carneddog]]
#[[Cofiant David Davies, Bermo|Cofiant David Davies, Bermo gan William Jones, Lerpwl]]
#[[Gŵr y Dolau|Gŵr y Dolau gan William Llewelyn Williams]]
#[[Y Ddeddf Uno 1536|Y Ddeddf Uno 1536 gol William Ambrose Bebb]]
#[[Cerdd Allwyn|Cerdd Allwyn gan Edward Roberts (Iorwerth Glan Aled)]]
#[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol II gan Edward Morgan Humphreys]]
#[[Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I|Gwŷr Enwog Gynt Cyfrol I gan Edward Morgan Humphreys]]
#[[Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion|Robert Dafydd, Brynengan ei Hanes a'i Hynodion gan Henry Hughes, Bryncir]]
#[[Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill|Geraint ac Enid a Chaniadau Eraill gan J. Machreth Rees]]
#[[Clasuron Rhyddiaith Cymru|Clasuron Rhyddiaith Cymru gan Edward Edwards, Aberystwyth]]
#[[Diliau Meirion Cyf II|Diliau Meirion Cyf II gan Morris Davies (Meurig Ebrill)]]
#[[Rhwng Rhyfeloedd|Rhwng Rhyfeloedd gan E Morgan Humphreys]]
#[[Ceulan y Llyn Du|Ceulan y Llyn Du gan E Morgan Humphreys]]
#[[Blacmel|Blacmel gan John Pierce]]
#[[David Lloyd George (E M Humphreys)|David Lloyd George gan E Morgan Humphreys]]
#[[Dychweledigion (Ibsen)|Dychweledigion (Ibsen) cyf gan T Gwynn Jones]]
#[[Llen Gwerin Sir Gaernarfon|Llen Gwerin Sir Gaernarfon gan John Jones (Myrddin Fardd)]]
#[[Yng Ngwlad y Gwyddel|Yng Ngwlad y Gwyddel gan John Morgan Edwards]]
#[[Y Wers Olaf|Y Wers Olaf gan Alphonse Daudet cyf Moelona]]
#[[Dal y Lleidr (drama)|Dal y Lleidr (drama) gan Joseph Jenkins]]
#[[Tudur Aled (JMJ)|Tudur Aled gan John Morris-Jones]]
#[[Dan Lenni'r Nos|Dan Lenni'r Nos gan John Pierce]]
#[[Llofrudd yn y Chwarel|Llofrudd yn y Chwarel gan E Morgan Humphreys]]
#[[Dyddlyfr 1941|Dyddlyfr 1941 gan W Ambrose Bebb]]
Mawrth 31, 28
qcl97u94ii2z4mkswo4cgig8jhx6j2r
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/3
104
82412
162818
161282
2026-04-16T15:52:53Z
AlwynapHuw
1710
162818
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|CYNWYSIAD}}}}
{{Center block/s}}
<poem>
[[Rhwng Gwg a Gwên/Rhagymadrodd|Rhagymadrodd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Ddawn o Ysmalio|Y DDAWN O YSMALIO]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Felancoli Gymreig|Y Felancoli Gymreig]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Dyfeisiad Digrifwch|Dyfeisiad Digrifwch]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Gwreichion|GWREICHION]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Oes Ryfedd|Oes Ryfedd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Trefn y Byd|Trefn y Byd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Glowyr a'r Scal|Y Glowyr a'r Scal]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Meddwyn|Y Meddwyn]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Cwyn y Tafarnwr|Cwyn y Tafarnwr]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Crythwr Bach|Y Crythwr Bach]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Can y Tegell Bach|Can y Tegell Bach]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Fenyw Newydd|Y Fenyw Newydd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Desgrifiad o Arweinydd Cor|Desgrifiad o Arweinydd Cor]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Benyw Newydd|Benyw Newydd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ymrwymiad Blaenorol|Ymrwymiad Blaenorol]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Dyfarniad y Beirniad|Dyfarniad y Beirniad]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ar y Cor|Ar y Cor]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Can yr Awen|Can yr Awen]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Can Mari|Can Mari]]
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
5q35phx38p8sch0e569jgnawx45t0u2
162853
162818
2026-04-16T19:52:03Z
AlwynapHuw
1710
162853
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|CYNWYSIAD}}}}
{{Center block/s}}
<poem>
[[Rhwng Gwg a Gwên/Rhagymadrodd|Rhagymadrodd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Ddawn o Ysmalio|Y DDAWN O YSMALIO]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Felancoli Gymreig|Y Felancoli Gymreig]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Dyfeisiad Digrifwch|Dyfeisiad Digrifwch]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Gwreichion|GWREICHION]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Oes Ryfedd|Oes Ryfedd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Trefn y Byd|Trefn y Byd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Glowyr a'r Scal|Y Glowyr a'r Scal]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Meddwyn|Y Meddwyn]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Cwyn y Tafarnwr|Cwyn y Tafarnwr]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Crythwr Bach|Y Crythwr Bach]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Can y Tegell Bach|Can y Tegell Bach]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Desgrifiad o Arweinydd Cor|Desgrifiad o Arweinydd Cor]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Y Fenyw Newydd|Y Fenyw Newydd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Benyw Newydd|Benyw Newydd]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ymrwymiad Blaenorol|Ymrwymiad Blaenorol]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Dyfarniad y Beirniad|Dyfarniad y Beirniad]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ar y Cor|Ar y Cor]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Can yr Awen|Can yr Awen]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Can Mari|Can Mari]]
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
6l7wr2tjr3pvyln6q77fv560ecnkrxu
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/4
104
82413
162817
161283
2026-04-16T15:52:28Z
AlwynapHuw
1710
162817
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
[[Rhwng Gwg a Gwên/O !Fendigedig Walia|O !Fendigedig Walia]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/"Good Times Coming"|"Good Times Coming"]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/O, Dywed Gymru|O, Dywed Gymru]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pwnc y Sabboth|Pwnc y Sabboth]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ysbryd yr Oes|Ysbryd yr Oes]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Profiad y Pab|Profiad y Pab]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Teyrnged i Dr Parry|Teyrnged i Dr Parry]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pabyddiaeth Defodaeth|Pabyddiaeth Defodaeth]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Wagen y Boys|Wagen y Boys]]
</poem>
{{Div end}}
<br><noinclude></noinclude>
oqhvaabu2yabp3a0iv8ki2jhmxy5ye2
162820
162817
2026-04-16T17:04:50Z
AlwynapHuw
1710
162820
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
[[Rhwng Gwg a Gwên/O! Fendigedig Walia|O! Fendigedig Walia]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/"Good Times Coming"|"Good Times Coming"]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/O, Dywed Gymru|O, Dywed Gymru]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pwnc y Sabboth|Pwnc y Sabboth]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ysbryd yr Oes|Ysbryd yr Oes]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Profiad y Pab|Profiad y Pab]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Teyrnged i Dr Parry|Teyrnged i Dr Parry]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pabyddiaeth Defodaeth|Pabyddiaeth Defodaeth]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Wagen y Boys|Wagen y Boys]]
</poem>
{{Div end}}
<br><noinclude></noinclude>
hjjta26fcbqis0eic0gphvjacxetws1
162876
162820
2026-04-16T21:03:54Z
AlwynapHuw
1710
162876
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
[[Rhwng Gwg a Gwên/O! Fendigedig Walia|O! Fendigedig Walia]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Good Times Coming|"Good Times Coming"]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/O, Dywed Gymru|O, Dywed Gymru]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pwnc y Sabboth|Pwnc y Sabboth]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ysbryd yr Oes|Ysbryd yr Oes]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Profiad y Pab|Profiad y Pab]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Teyrnged i Dr Parry|Teyrnged i Dr Parry]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Pabyddiaeth Defodaeth|Pabyddiaeth Defodaeth]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]]
[[Rhwng Gwg a Gwên/Wagen y Boys|Wagen y Boys]]
</poem>
{{Div end}}
<br><noinclude></noinclude>
qi87kn4j51o5cdk2x8fbywbt3xmmoea
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/5
104
82414
162819
161232
2026-04-16T17:03:42Z
AlwynapHuw
1710
162819
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|RHAGYMADRODD.}}}}
{{center block|
<poem>
Gwir nod y llyfryn difyr hwn.
Yw helpu'r Cymro i ddwyn ei bwn,
Drwy agor ffynon fechan lon
I darddu yn ei bruddaidd fron.
O flaen pob meddwl gara len
Ymgryma'r Bardd rhwng gwg a gwen.
</poem>
}}
<br><noinclude></noinclude>
jfxq8kk1450zslt2g6979wft9j97tf1
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/15
104
82424
162828
161246
2026-04-16T17:51:20Z
AlwynapHuw
1710
162828
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Mae rhywbeth yn cyfrif am hyn. Ai y pwlpud, y set fawr a'r cyfarfod gweddi sydd wedi ymledu ac andwyo difyr asbri yr hen Gymry? Y mae y Gwyddel mor ddifyr a ffraeth ag erioed.
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (page 15 crop).jpg|canol|100px]]
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Y mae nifer o bobl gyffelyb i John Falstaff yn mhlith y Cymry, yr hwn oedd, fel y dywedai, nid yn unig yn ddoniol-ddigrif ei hun, eithr yn achos doniol-digrifwch yn eraill. Credwn fod yn ein plith, hefyd, lawer o fath "Dyn Dwl" y Deon Swift, yr hwn gan nad oedd yn dyfeisio digrifwch ei hun, oedd wedi penderfynu peidio chwerthin at eiddo eraill! Y mae niferi o Gymry y byddai yn drueni iddynt chwerthin gan yr anffurfid eu gwynebau. Y maent fel pe wedi eu harfaethu i fywyd o ddiflasdod; a chyfrifant sarugrwydd yn fwy o werth yn ngolwg Duw nag edifeirwch.
{{nop}}
<section end="bbb"/><noinclude></noinclude>
doeavdvoy0qdnkja32ypeer6rax5eru
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/19
104
82428
162826
161249
2026-04-16T17:48:44Z
AlwynapHuw
1710
162826
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ac O'r llywiawdwyr o bob rhyw
A roed i dreisio'r byd gan Dduw (?)
Gwel acw ar sedd uwch dynol ryw
Un ffugia fod yn Ficer Duw;
A'i weision yn tywyllu'r lle
Er mwyn cael golwg ar y ne!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Cymerwyd y truan (?) cyntaf chwarddodd i'r ddalfa dan y dybiaeth ei fod yn ynfydu. Y mae plant dynion erioed o'r dechreu yn erbyn pob diwygiad; a thriniant eu cymwynaswyr goreu megys eu gelynion penaf.
{{Center block/s}}
<poem>
Ryw fore yn yr oesau fu,
'Roedd dynion annigrifol lu;
Ac yn eu plith nid oedd yr un
Allasai chwerthin megys dyn.
Edrychai pawb a gwyneb syn;
A neb ni theimlodd joc cyn hyn!
'Roedd dyn fel asyn neu fel ych—
Ni adnabuai'i hun mewn drych!
O ddifrif yr ysbiai'n fud
Ar amgylchiadau digri'r byd!
</poem>
<br>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
kntynl2fte2smdgo4zulu2gjog1bf4p
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/22
104
82431
162832
161252
2026-04-16T17:57:57Z
AlwynapHuw
1710
162832
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Hyn fydd y moddion at bob poen,
O wella'r crafu ar y croen
Hyd wella'r cylla, puro'r gwaed
A symud cyrn oddiar y traed!
</poem>
{{Div end}}
A pawb i'w cell heb ofni "Dos I gyrchu'r doctor," ganol nos;
Heb ofni'r clwy a rydd y pil
Sy'n angeu'r claf, y Doctor's Bil!
Y meddyg a'r physigwr crach
Yn segur am fod pawb yn iach!
Dangosodd y baladr gyntaf o ddigrifwch a darawodd i galon dyn fod heulwen o ddedwyddwch y tu draw i gymyl difrifwch.
{{Center block/s}}
<poem>
Fe anwyd dyn yn more'r byd
A'r caddug yn amdoi ei fryd.
Rhyw niwl a tharth orchuddiai'r nef;
Ni thwnai heulwen iddo ef!
Drwy'r gorslyd wlad y ffynai'r cryd,
A chrynai'r dyn mewn ofn o hyd!
Ond dros fryn amser torodd gwawr,
A naws gwres dreiddiodd hyd y llawr;
Ac aeth y tarth, a'r niwl a ffodd,
A'r naill a'r llall yn heulwen drodd;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
i9izyp8tmmlovvl6a1asdbre0u5bkcw
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/29
104
82438
162834
161260
2026-04-16T18:08:30Z
AlwynapHuw
1710
162834
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (page 29 crop).jpg|150px|bawd|{{c|MARI JONES,<br>Llywydd y Ladies Aid}}]]
pe nhw gwna'th hi!" "Wel," ebe Dafydd, "run modd y mae gwyr y De yn bragio stack fawr Llanelli."
Dywed Mari Jones fod y "Drych" yn hanfodol angenrheidio! i'r merched sydd am fod yn steilus.
Gwnaed y fenyw o flaen y "Drych," ac y mae o'i flaen byth oddiar hyny.
Gwnaeth pregethwr dysgedig y sylw a ganlyn dro yn ol : "Gofalwch rhag i'ch posibiliadau droi yn bosibiblau."
Dywed Mari Jones ei bod yn beryglus eistedd yn agos i rai merched y dyddiau hyn, gan gymaint y powdwr sydd arnyn nhw!
{{Center block/s}}
<poem>
Mae'r oes hon yn rhyfedd ei doniau,
:Rhyw syndod ar syndod a geir;
Fe welir y cerbyd digeffyl
:A bwytir y wyau di-ieir;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
jtuwaxqjugy7rrqhul4hmac79wju5l1
162835
162834
2026-04-16T18:30:38Z
AlwynapHuw
1710
162835
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (page 29 crop).jpg|150px|bawd|{{c|MARI JONES,<br>Llywydd y Ladies Aid}}]]
pe nhw gwna'th hi!" "Wel," ebe Dafydd, "run modd y mae gwyr y De yn bragio stack fawr Llanelli."
Dywed Mari Jones fod y "Drych" yn hanfodol angenrheidio! i'r merched sydd am fod yn steilus.
Gwnaed y fenyw o flaen y "Drych," ac y mae o'i flaen byth oddiar hyny.
Gwnaeth pregethwr dysgedig y sylw a ganlyn dro yn ol : "Gofalwch rhag i'ch posibiliadau droi yn bosibiblau."
Dywed Mari Jones ei bod yn beryglus eistedd yn agos i rai merched y dyddiau hyn, gan gymaint y powdwr sydd arnyn nhw!
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{Center block/s}}
<poem>
Mae'r oes hon yn rhyfedd ei doniau,
:Rhyw syndod ar syndod a geir;
Fe welir y cerbyd digeffyl
:A bwytir y wyau di-ieir;
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
hec3gitdt9rn6ya9vxt0ul9b4geu8eh
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/33
104
82442
162838
161264
2026-04-16T19:00:20Z
AlwynapHuw
1710
162838
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{center block|
<poem>
Un tro fe garai hogyn
:Wech hogen hardd ei phryd,
Yr hon roddasai eto
:Ar arall fab ei bryd;
Hwn eto ffodd o'i gartref
:Gan ado'r ferch o'i ol,
I ddylyn yn anffodus
:Ryw hogen gymhen ffol!
Ac felly mae hi beunydd,
:Y naill ar ol y llall,
Nes peri i ni ameu
:Fod trefn y byd yn gall!
</poem>
}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Sylw cywrain o gywir oedd hwnw o eiddo Mabon ar anghydfod gweithfaol "fod bai y ddwy ochor" i'r gweithwyr.
{{Center block/s}}
<poem>
Mae'r glowyr wedi myn'd yn sal
O sefyll ar y sliding sgal;
Dysgwyliant er ys talm mai hon
Oedd penaf sgil y ddaear gron;
Ond siom a ddaeth, a'r teulu du
A streiciasant yno'n llu,
Wrth ganfod mai ond llithro 'lawr
A wnaent ar hyd y sgalen fawr!
</poem>
{{Div end}}
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
9r9sga63boc09wfmwzt9misbcximb6v
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/36
104
82445
162840
161268
2026-04-16T19:08:57Z
AlwynapHuw
1710
162840
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>"Rwy'n dyall wrth y papyra," ebe Mari Jones, "fod ysgol i gael ei sefydlu yn New York i ddysgu y menywod i siarad. Cato pawb!" "Ie," ebe Dafydd, "i siarad yn eu tro, wel'di." "Dig- on da," ebe Mari.
Fel rheol gyffredin, yn mhlith y Proffeswrs, gadewir i'r gwallt dyfu yn hir lle y mae y synwyr yn fyr.
Y dyn didaro wna y tarawiad goreu yn fynych.
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{c|Y meddwyn:}}
{{center block|
<poem>
Crwydra ar hyd yr heol;
:Dacw fe draws y mur!
Dacw fe'r ochor arall—
:Dacw fe lawr yn wir!
Dacw y plisman ato,
:Dacw fe'n y patrol!
Fe gyda'i faich a yrir
:Draw ar frys i'r "goal!"
</poem>
}}
<br>
Un o ganiadau swynol Dafydd yw "Cwyn y Tafarnwr:"
{{nop}}
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
hiiafusg1qvg8pslpnl61xjyy3lxgud
162841
162840
2026-04-16T19:11:03Z
AlwynapHuw
1710
162841
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>"Rwy'n dyall wrth y papyra," ebe Mari Jones, "fod ysgol i gael ei sefydlu yn New York i ddysgu y menywod i siarad. Cato pawb!" "Ie," ebe Dafydd, "i siarad yn eu tro, wel'di." "Dig- on da," ebe Mari.
Fel rheol gyffredin, yn mhlith y Proffeswrs, gadewir i'r gwallt dyfu yn hir lle y mae y synwyr yn fyr.
Y dyn didaro wna y tarawiad goreu yn fynych.
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{c|Y meddwyn:}}
{{center block|
<poem>
Crwydra ar hyd yr heol;
:Dacw fe draws y mur!
Dacw fe'r ochor arall—
:Dacw fe lawr yn wir!
Dacw y plisman ato,
:Dacw fe'n y patrol!
Fe gyda'i faich a yrir
:Draw ar frys i'r "goal!"
</poem>
}}
<br>
<section end="bbb"/>
<section begin="ccc"/><section end="ccc"/>
<section begin="ddd"/>Un o ganiadau swynol Dafydd yw "Cwyn y Tafarnwr:"
{{nop}}
<section end="ddd"/><noinclude><references/></noinclude>
kvrobnmy3nqdnf5c5iztd1e4konghqc
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/37
104
82446
162844
161269
2026-04-16T19:20:50Z
AlwynapHuw
1710
162844
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Wrandawyr, gyda'ch cenad,
:Rhowch wrandawiad i mi'n rhwydd,
Cadw tafarn cil yr heol
:Gynt yn siriol oedd fy swydd;
Ond 'rwyf heddyw'n annhrwyddedig
:Ac anniddig iawn fy nhaith,
Ac wedi myn'd i bared,
:O, rhy galed ydyw gwaith!
Fe dorodd rhai fy ngwddwg,
:Er mai diddrwg o'wn bob dydd,
Er treio byw'n fucheddol
:Ac wrth reol teyrnas rydd;
Ond drwy bengam ffol resymau,
:Heb ddim seiliau namyn swn,
Ha! orphwysodd y gwyr drygiaid
:Ddim cyn cau ar fy salwn—
::Ac nis gwn am beth?
Roedd gen i dy pleserus,
:A chysurus iawn yn siwr;
A phob rhyw hapchwareuaeth
:Ddiystyriaeth gyda stwr;
Yn aml 'roedd gwyr o fonedd
:Ac o fuchedd wrth y bwrdd,
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
r7vkfk315nm6ly46rvac162p23ck516
162845
162844
2026-04-16T19:21:46Z
AlwynapHuw
1710
162845
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{Center block/s}}
<poem>
Wrandawyr, gyda'ch cenad,
:Rhowch wrandawiad i mi'n rhwydd,
Cadw tafarn cil yr heol
:Gynt yn siriol oedd fy swydd;
Ond 'rwyf heddyw'n annhrwyddedig
:Ac anniddig iawn fy nhaith,
Ac wedi myn'd i bared,
:O, rhy galed ydyw gwaith!
Fe dorodd rhai fy ngwddwg,
:Er mai diddrwg o'wn bob dydd,
Er treio byw'n fucheddol
:Ac wrth reol teyrnas rydd;
Ond drwy bengam ffol resymau,
:Heb ddim seiliau namyn swn,
Ha! orphwysodd y gwyr drygiaid
:Ddim cyn cau ar fy salwn—
::Ac nis gwn am beth?
Roedd gen i dy pleserus,
:A chysurus iawn yn siwr;
A phob rhyw hapchwareuaeth
:Ddiystyriaeth gyda stwr;
Yn aml 'roedd gwyr o fonedd
:Ac o fuchedd wrth y bwrdd,
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
0z1sllocpwmwxee9q013aqhpdnm6kwq
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/39
104
82448
162846
161271
2026-04-16T19:30:44Z
AlwynapHuw
1710
162846
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ond drwy bengam ffol resymau
:Heb ddim seiliau namyn swn,
Ha! orphwysodd y cythrymiaid
:Ddim cyn cau ar fy salwn—
A bernwch chwi, 'nawr, yn enw pob rheswm
:A synwyr, am beth?
</poem>
{{Div end}}
Nid pawb wyr i Dafydd dreio'i law at gyhoeddi llyfr, ond trodd yn fethiant, drwy i ry ychydig danysgrifio am dano. "Paid ti ag anturio dim yn ei gylch," ebe Mari, "os na elli di gael digon i'w brynu a dy gydnabod am ei roi wrth ei gilydd, mi cadwn ni e' for domestic consumption. Ac felly y bu; daeth rhyw nychdod o enwau i law, ond nid digon i roi gwynt dan ei aden a symbylu Dafydd i roi ei "Delyn Gam" ar y farchnad. Feallai i enw y llyfr godi rhag- farn yn ei erbyn. Hawdd yw codi rhagfarn lle bo annyddordeb a gwrthwynebiad eisoes i brynu llyfrau. Pe bai ein serch yn gryfach fel cenedl, byddai ein rhagfarn yn wanach. Yn fuan wedi ymollyngiad yr anturiaeth, cyfansoddodd Dafydd a ganlyn:
{{nop}}<noinclude><references/></noinclude>
7q9d0wqj26t166hpxi0er3bbslzuc52
162847
162846
2026-04-16T19:31:23Z
AlwynapHuw
1710
162847
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ond drwy bengam ffol resymau
:Heb ddim seiliau namyn swn,
Ha! orphwysodd y cythrymiaid
:Ddim cyn cau ar fy salwn—
A bernwch chwi, 'nawr, yn enw pob rheswm
:A synwyr, am beth?
</poem>
{{Div end}}
Nid pawb wyr i Dafydd dreio'i law at gyhoeddi llyfr, ond trodd yn fethiant, drwy i ry ychydig danysgrifio am dano. "Paid ti ag anturio dim yn ei gylch," ebe Mari, "os na elli di gael digon i'w brynu a dy gydnabod am ei roi wrth ei gilydd, mi cadwn ni e' for domestic consumption. Ac felly y bu; daeth rhyw nychdod o enwau i law, ond nid digon i roi gwynt dan ei aden a symbylu Dafydd i roi ei "Delyn Gam" ar y farchnad. Feallai i enw y llyfr godi rhagfarn yn ei erbyn. Hawdd yw codi rhagfarn lle bo annyddordeb a gwrthwynebiad eisoes i brynu llyfrau. Pe bai ein serch yn gryfach fel cenedl, byddai ein rhagfarn yn wanach. Yn fuan wedi ymollyngiad yr anturiaeth, cyfansoddodd Dafydd a ganlyn:
{{nop}}<noinclude><references/></noinclude>
e0cn09e9fde9tznudmmlp1lk42ricsx
162848
162847
2026-04-16T19:32:23Z
AlwynapHuw
1710
162848
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ond drwy bengam ffol resymau
:Heb ddim seiliau namyn swn,
Ha! orphwysodd y cythrymiaid
:Ddim cyn cau ar fy salwn—
A bernwch chwi, 'nawr, yn enw pob rheswm
:A synwyr, am beth?
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Nid pawb wyr i Dafydd dreio'i law at gyhoeddi llyfr, ond trodd yn fethiant, drwy i ry ychydig danysgrifio am dano. "Paid ti ag anturio dim yn ei gylch," ebe Mari, "os na elli di gael digon i'w brynu a dy gydnabod am ei roi wrth ei gilydd, mi cadwn ni e' for domestic consumption. Ac felly y bu; daeth rhyw nychdod o enwau i law, ond nid digon i roi gwynt dan ei aden a symbylu Dafydd i roi ei "Delyn Gam" ar y farchnad. Feallai i enw y llyfr godi rhagfarn yn ei erbyn. Hawdd yw codi rhagfarn lle bo annyddordeb a gwrthwynebiad eisoes i brynu llyfrau. Pe bai ein serch yn gryfach fel cenedl, byddai ein rhagfarn yn wanach. Yn fuan wedi ymollyngiad yr anturiaeth, cyfansoddodd Dafydd a ganlyn:
{{nop}}
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
lg455ttzxnhpwa8zx45b1ths843755v
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/40
104
82449
162850
161273
2026-04-16T19:46:20Z
AlwynapHuw
1710
162850
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{center block|
<poem>
Y crythwr bach gardotai
:Gan chwareu 'i grwth yn rhad;
O le i le am gardod ai;
O ddrws i ddrws ychydig gai,
:Ar hyd a lled y wlad!
Newynog ai yn fynych
:I'w wely caled tlawd;
Ond deuai engyl tirion Duw
Y nos mewn breuddwyd ato i'w
:Gysuro ar ei rawd!
'Roedd ganddo lu edmygwyr
:Mewn palas ac mewn bwth,
A garent wrando'i gerddi mwyn
A synu at berseiniol swyn
:Ei fyg garedig grwth!
Ond torodd gwawr un boreu
:A cheid y crythwr mud
Ag oerwlith angeu ar ei rudd—
Ei ffidil wedi tewi sydd
:Yn gerydd ar y byd!
</poem>
}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Y ffaith yw y cyhoeddir llawer o lyfrau disylwedd a diawen yn mhlith y Cymry, a cha meddylwyr
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
691x5j0vl57isfq7vosy0b8r7pvjzeb
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/41
104
83501
162731
2026-04-16T13:17:26Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162731
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>da farw heb y gefnogaeth ddyledus. Fel engraifft, rhoddwn y gan a ganlyn allan o "Delyn Gam" Dafydd Jones, fel prawf na chefnogir y dynion goreu yn ein plith:
{{c|Can y Tegell Bach:—}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mi glywaf son yn fynych
:Am ganu goreu'r byd;
Am Lind yn nghyd a Patti
:A swyn cerddorfau drud;
Ond coeliwch fi (neu peidiwch),
:Nis gallaf gyfrif am
Mai'r gerdd ryfeddaf glywais oedd
:Cerdd tegell bach fy mam!
Yn fynych iawn y cofiaf
:Fan hyn, mewn estron wlad,
Am lawer tro yn Nghymru
:A roes im' lawn fwynhad;
Ond nid oes dim a'm tery
:A mwyniant mor ddinam
Ag adgof o'r hen amser gynt
:Am degell bach fy mam!
Dan wg oer hin y gauaf,
:O flaen y siriol dan,
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
bcm8srf9shr07ewpo1gildfic9llgr6
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/42
104
83502
162732
2026-04-16T13:20:10Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162732
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{Center block/s}}
<poem>
Mor aml y clywn ryw fiwsig
:Fel cerdd angelion glan
Yn llenwi'm bron a rhamant
:Am Wynfa bur, ddi gam;
Ond deuai'r miwsig per o big
:Hen decell bach fy mam!
Fe'i clywn ef weithiau'n gydgerdd
:Fel seindorf bres o bell;
Ac yna megys nef-gor
:Ar lanau'r Wynfa well;
Fel cyngerdd yn y galon
:(Nid hawdd yw rhoi'r paham)—
Ond canu canau i fy serch
:Wnai tecell bach fy mam!
Nid yw mam yno bellach—
:Mae wedi myn'd i'r ne':
Ac am y tegell cerddgar,
:Pa le, pa le mae e?
Mae adgof yn fy enaid
:Yn meddwl beunydd am
Hen ganwr bach y pentan gynt
:A'm hen garedig fam!
</poem>
{{Div end}}
"Mae rhywbeth newydd i glywed bob dydd."<noinclude><references/></noinclude>
ng8qhx7lk6es6u7veeizsersqpql3zq
162852
162732
2026-04-16T19:50:23Z
AlwynapHuw
1710
162852
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Mor aml y clywn ryw fiwsig
:Fel cerdd angelion glan
Yn llenwi'm bron a rhamant
:Am Wynfa bur, ddi gam;
Ond deuai'r miwsig per o big
:Hen decell bach fy mam!
Fe'i clywn ef weithiau'n gydgerdd
:Fel seindorf bres o bell;
Ac yna megys nef-gor
:Ar lanau'r Wynfa well;
Fel cyngerdd yn y galon
:(Nid hawdd yw rhoi'r paham)—
Ond canu canau i fy serch
:Wnai tecell bach fy mam!
Nid yw mam yno bellach—
:Mae wedi myn'd i'r ne':
Ac am y tegell cerddgar,
:Pa le, pa le mae e?
Mae adgof yn fy enaid
:Yn meddwl beunydd am
Hen ganwr bach y pentan gynt
:A'm hen garedig fam!
</poem>
{{Div end}}
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>"Mae rhywbeth newydd i glywed bob dydd."
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
dmt1ua7x7g32xl950ejry66si4fzb0p
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/43
104
83503
162733
2026-04-16T13:23:21Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162733
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>ebe Mari Jones wrth Dafydd un diwrnod. "Beth sy 'nawr?" "Rwy'n dyall," ebe Mari, "fod y
ffermwrs yn dechreu iwso sowing mashins!"
{{c|Desgrifiad o arweinydd cor:}}
{{center block|
<poem>
Gwelwch e'n taflu freichiau, 'n
:Rhwyfo fel pe mewn ffits;
Paffio yn wyllt a'i ddyrnau,
:Pan mai am special hits;
Wincia a'i lygad arall,
:Yna a'i lygad de,
Pan mae y bas neu'r alto i
:Daro i fewn i dre!
</poem>
}}
<br>
Ebai Mari wrth Dafydd un noson yn ddisymwth:
"Beth yw'r glymbleidiaeth 'ma y sonir cymaint am dani? Ai enwad newydd yw, neu beth?" Ac ebe Dafydd yn ol, "Rw' ina wedi bod yn palfalu uwch hyny, ond yr oedd yn gas gen i fradychu f'anwybodaeth drwy ofyn."
"Y goel gyffredin," ebe Dafydd, "yw mai rhai duon yw y diafliaid." "Wel," ebe Mari yn ol,<noinclude><references/></noinclude>
6848l3vn0qfvmh19qaotf6vwpuxc5nf
162855
162733
2026-04-16T20:35:32Z
AlwynapHuw
1710
162855
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>ebe Mari Jones wrth Dafydd un diwrnod. "Beth sy 'nawr?" "Rwy'n dyall," ebe Mari, "fod y
ffermwrs yn dechreu iwso sowing mashins!"
{{c|Desgrifiad o arweinydd cor:}}
{{center block|
<poem>
Gwelwch e'n taflu freichiau, 'n
:Rhwyfo fel pe mewn ffits;
Paffio yn wyllt a'i ddyrnau,
:Pan mai am special hits;
Wincia a'i lygad arall,
:Yna a'i lygad de,
Pan mae y bas neu'r alto i
:Daro i fewn i dre!
</poem>
}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Ebai Mari wrth Dafydd un noson yn ddisymwth:
"Beth yw'r glymbleidiaeth 'ma y sonir cymaint am dani? Ai enwad newydd yw, neu beth?" Ac ebe Dafydd yn ol, "Rw' ina wedi bod yn palfalu uwch hyny, ond yr oedd yn gas gen i fradychu f'anwybodaeth drwy ofyn."
"Y goel gyffredin," ebe Dafydd, "yw mai rhai duon yw y diafliaid." "Wel," ebe Mari yn ol,
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
0gjsdeoc02ze36twkzz0k89mjm1yxq3
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/44
104
83504
162734
2026-04-16T13:25:42Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162734
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>"feallai fod yna rai duon yn eu plith, ond gelli fentro dy fwtjac mai rhai gwyn yw y gaffers."
Dyma gan Mari pan fydd yn teimlo yn gwsnoth:
{{center block|
<poem>
Mi welais aml i dro ar fyd,
:Ac aml i dwyll aflawen;
A gwelais aml i gam go syth
:Ac aml i awr ddiawen;
A gwelais aml i fradus frad
:Ac aml i gast hirfyfyr;
Ond welais erioed adifyrwch hir
:Na fyddai'n ddifyr di fyr!
</poem>
}}
<br>
{{c|Y fenyw newydd:}}
{{center block|
<poem>
Gwae'r gweithiwr bach a'i caiff hi;
:Hyn fydd ei fywyd syn,
Gwrando y fun yn pincian
:Pinc ar y mandolin;
Gwell fyddai iddi ddysgu
:Miwsig hen Gymru iach—
Hen diwn y badell ffraeo,
:Hen gan y "Sospan Fach!"
</poem>
}}
<br>
Dywed Mari Jones fod Wil y ty nesaf yn<noinclude><references/></noinclude>
mj50ce418vqp2lsrgfbut2plvbjcycy
162857
162734
2026-04-16T20:38:58Z
AlwynapHuw
1710
162857
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>"feallai fod yna rai duon yn eu plith, ond gelli fentro dy fwtjac mai rhai gwyn yw y gaffers."
Dyma gan Mari pan fydd yn teimlo yn gwsnoth:
{{center block|
<poem>
Mi welais aml i dro ar fyd,
:Ac aml i dwyll aflawen;
A gwelais aml i gam go syth
:Ac aml i awr ddiawen;
A gwelais aml i fradus frad
:Ac aml i gast hirfyfyr;
Ond welais erioed adifyrwch hir
:Na fyddai'n ddifyr di fyr!
</poem>
}}
<br>
{{c|Y fenyw newydd:}}
{{center block|
<poem>
Gwae'r gweithiwr bach a'i caiff hi;
:Hyn fydd ei fywyd syn,
Gwrando y fun yn pincian
:Pinc ar y mandolin;
Gwell fyddai iddi ddysgu
:Miwsig hen Gymru iach—
Hen diwn y badell ffraeo,
:Hen gan y "Sospan Fach!"
</poem>
}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Dywed Mari Jones fod Wil y ty nesaf yn
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
2wxge8i5gdluwqpg06yf3zrl29zxkr7
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/45
104
83505
162735
2026-04-16T13:27:50Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162735
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>rhodio yn ei gwsg cyn iddi hi ffeindio job iddo. Yn awr, mae'n anodd i gael e' o'i wely!
Gellid meddwl wrth glywed ambell un yn pregethu mai y gorchymyn yw, "Ewch i'r holl fyd a bygythiwch yr efengyl ar bob creadur!"
Rhamant a rheswm: Un noson clywid Dafydd yn mwmian y gan a ganlyn:
{{Center block/s}}
<poem>
O lawer un hi oedd y fun
:A'm boddiai gyda'i swynion;
Fy serch o'r bron ddyrysodd hon
:A'i gwedd a'i llygaid mwynion;
Ond fel y lloer, newidiai'r oer
:Yn fisol ei chynllwynion!
"Mi'th garaf fyth, ac yn ddilyth
:Mi rof fy nghalon i ti!"
A dyna fel yr ai yn ffel
:Ar lw, fy swynol Giti;
Ond nid oedd coel i addaw moel.
:Y feinwen; dyna'r piti!
Ac aeth fy serch i ar y ferch
:A allai'n hawdd fy hudo;
Wrth feddwl am fel es ar gam
:Nis gallaf lai na gwrido;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
5unbg71fkfw7sohlkkb7uce3pg81e9b
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/46
104
83506
162736
2026-04-16T13:30:29Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162736
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ond i roi'm ffydd ar ferch mor "rydd"
Nis gellid fy symudo.
Ac nid oedd "byth" (mewn gair, yn syth)
I Cati onid enyd;
A gwelais i i'w chalon hi,
Na fai ei serch ond penyd;
Hiraethu'n ffol wyf ar ei hol
Er im' o'i rhwyd ddiengyd!
</poem>
{{Div end}}
Mari. Cerdda i 'mofyn coed a glo; a chofia newid dy wlenyn a dy 'sanau, bore fory. Dafy!
Barn Mari Jones yw fod priodas "eiraidd" yn aml yn arwain i ffrae.
{{c|Benyw newydd:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mi wn am fenyw newydd,
:Mor brydferth ac mor bur;
Mae'n eithriad i'r newyddiaid
:Mewn moesau, ydi'n wir!
Nid yw am wisgoedd newydd
:Na rhodio hyd y 'stryd;
Mae beunydd idd ei gweled
:Ger bron ei mam o hyd.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
13gcqm8dw10i1zrhwcyyq6xp8x3i5lq
162859
162736
2026-04-16T20:42:48Z
AlwynapHuw
1710
162859
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ond i roi'm ffydd ar ferch mor "rydd"
:Nis gellid fy symudo.
Ac nid oedd "byth" (mewn gair, yn syth)
:I Cati onid enyd;
A gwelais i i'w chalon hi,
:Na fai ei serch ond penyd;
Hiraethu'n ffol wyf ar ei hol
:Er im' o'i rhwyd ddiengyd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Mari. Cerdda i 'mofyn coed a glo; a chofia newid dy wlenyn a dy 'sanau, bore fory. Dafy!
Barn Mari Jones yw fod priodas "eiraidd" yn aml yn arwain i ffrae.
{{c|Benyw newydd:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mi wn am fenyw newydd,
:Mor brydferth ac mor bur;
Mae'n eithriad i'r newyddiaid
:Mewn moesau, ydi'n wir!
Nid yw am wisgoedd newydd
:Na rhodio hyd y 'stryd;
Mae beunydd idd ei gweled
:Ger bron ei mam o hyd.
</poem>
<br>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
mt44ir9r28brcmdk7ioivwautdpl0g4
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/47
104
83507
162737
2026-04-16T13:32:41Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162737
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid yw am blu na balchder
Nac un ffal lal erioed;
Mae'n fenyw fach rinweddol-
A heddyw'n wythnos oed!
</poem>
{{Div end}}
"Y cymhelliad goreu i gysgu," ebe hen frawd profiadol, "yw meddwl ei bod yn bryd i godi."
Yn Eisteddfod Genedlaethol Caerdydd yr oedd yr awdl yn gaeth a'r ddiod yn rhydd.
Morien a ddywed na fu y fath berson erioed a Dewi Sant. Yn ei ddydd, gallasai Dewi ddweyd yr un modd am Morien.
Dywed llenor Ffrengig fod eisieu gwawdnod mewn llenyddiaeth, fel y mae yn barod (!) a (?).
Dylai fod nod ar gael mewn barddoniaeth Gymreig yn dynodi lle y mae barddoniaeth a lle nid.
yw.
{{Center block/s}}
<poem>
Os cei di wahoddiad o bell
:(Neu agos) i ryw gyfarfyddiad;
I wledd neu briodas (neu well)
:I rywbeth yn groes i'th ddymuniad;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
7k6pv6sldo9t3i2rctw2gmnxsqpn1on
162862
162737
2026-04-16T20:47:36Z
AlwynapHuw
1710
162862
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid yw am blu na balchder
Nac un ffal lal erioed;
Mae'n fenyw fach rinweddol-
A heddyw'n wythnos oed!
</poem>
{{Div end}}
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>"Y cymhelliad goreu i gysgu," ebe hen frawd profiadol, "yw meddwl ei bod yn bryd i godi."
Yn Eisteddfod Genedlaethol Caerdydd yr oedd yr awdl yn gaeth a'r ddiod yn rhydd.
Morien a ddywed na fu y fath berson erioed a Dewi Sant. Yn ei ddydd, gallasai Dewi ddweyd yr un modd am Morien.
Dywed llenor Ffrengig fod eisieu gwawdnod mewn llenyddiaeth, fel y mae yn barod (!) a (?).
Dylai fod nod ar gael mewn barddoniaeth Gymreig yn dynodi lle y mae barddoniaeth a lle nid
yw.
{{Center block/s}}
<poem>
Os cei di wahoddiad o bell
:(Neu agos) i ryw gyfarfyddiad;
I wledd neu briodas (neu well)
:I rywbeth yn groes i'th ddymuniad;
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
2rpspshxofkaw1ml0431i38z379jb9t
162863
162862
2026-04-16T20:48:43Z
AlwynapHuw
1710
162863
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid yw am blu na balchder
:Nac un ffal lal erioed;
Mae'n fenyw fach rinweddol—
:A heddyw'n wythnos oed!
</poem>
{{Div end}}
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>"Y cymhelliad goreu i gysgu," ebe hen frawd profiadol, "yw meddwl ei bod yn bryd i godi."
Yn Eisteddfod Genedlaethol Caerdydd yr oedd yr awdl yn gaeth a'r ddiod yn rhydd.
Morien a ddywed na fu y fath berson erioed a Dewi Sant. Yn ei ddydd, gallasai Dewi ddweyd yr un modd am Morien.
Dywed llenor Ffrengig fod eisieu gwawdnod mewn llenyddiaeth, fel y mae yn barod (!) a (?).
Dylai fod nod ar gael mewn barddoniaeth Gymreig yn dynodi lle y mae barddoniaeth a lle nid
yw.
{{Center block/s}}
<poem>
Os cei di wahoddiad o bell
:(Neu agos) i ryw gyfarfyddiad;
I wledd neu briodas (neu well)
:I rywbeth yn groes i'th ddymuniad;
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
oyh0l400h956ts1s6ldhsp68tkjl0g7
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/48
104
83508
162738
2026-04-16T13:35:08Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162738
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Paid myn'd os yn teimlo pall gwneyd
:Defnyddia yr esgus rhagorol:
Sgrifena lythyryn yn dweyd
:"Fod genyt ymrwymiad blaenorol."
Gwell esgus bob amser na phall—
:Mae gwrthod yn gamwedd anfoesgar;
Mae ffugio yn gymhwys i gall—
:Mae'r gwir yn beth anghymdeithasgar;
Nid da fod y gwir byth yn noeth,
:Pan ellir ei wisgo'n rhagorol:
Sgrifena gan gwyno yn goeth
:"Fod genyt ymrwymiad blaenorol."
Y dyn sydd yn yngan ond gwir
:Yw'r dyn anmhoblogaidd yrwan;
Y mwyaf ei lwydd yn y tir
:Yw'r coeg sy'n ymgomio yn gyman;
Canlyniad pob gomedd yw gwg—
:Ffug dristwch sydd esgus rhagorol:
Sgrifena y teimli "mor" ddrwg
:"Fod genyt ymrwymiad blaenorol."
</poem>
{{Div end}}
Fel rheol ry gyffredin, gwell gan ddynion falu<noinclude><references/></noinclude>
o9oajd8yo1f2iic2ic34xufh02wmgdo
162865
162738
2026-04-16T20:51:28Z
AlwynapHuw
1710
162865
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Paid myn'd os yn teimlo pall gwneyd
:Defnyddia yr esgus rhagorol:
Sgrifena lythyryn yn dweyd
:"Fod genyt ymrwymiad blaenorol."
Gwell esgus bob amser na phall—
:Mae gwrthod yn gamwedd anfoesgar;
Mae ffugio yn gymhwys i gall—
:Mae'r gwir yn beth anghymdeithasgar;
Nid da fod y gwir byth yn noeth,
:Pan ellir ei wisgo'n rhagorol:
Sgrifena gan gwyno yn goeth
:"Fod genyt ymrwymiad blaenorol."
Y dyn sydd yn yngan ond gwir
:Yw'r dyn anmhoblogaidd yrwan;
Y mwyaf ei lwydd yn y tir
:Yw'r coeg sy'n ymgomio yn gyman;
Canlyniad pob gomedd yw gwg—
:Ffug dristwch sydd esgus rhagorol:
Sgrifena y teimli "mor" ddrwg
:"Fod genyt ymrwymiad blaenorol."
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Fel rheol ry gyffredin, gwell gan ddynion falu
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
jknckzou2zanqi5v70u33isht28yoq1
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/49
104
83509
162739
2026-04-16T13:39:15Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162739
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>eu hyd a'r dwr sydd wedi pasio neu sydd heb ddyfod nag a'r dwr sydd yn troi y rhod.
{{c|Dyfarniad y Beirniad:}}
{{center block|
<poem>
"Cawn yrwan y feirniadaeth
:Gan y beirniad anrhydeddus:"
Tra y safai'r gynulleidfa
:Yn echrydus o bryderus!
"Tra annheilwng" ebai "ydyw
:'R holl o'r darnau ddaeth yn gynar—
'R unig stwff sydd yn fuddugol
:Daeth i law yn rhy ddiweddar."
</poem>
}}
<br>
{{c|Eto ar y Cor:}}
{{center block|
<poem>
'Roedd yr attac yn lleddf a llac
:A'r tempo yn rhy slo';
Ni wnaiff andant, yn wir, fy mhlant,
:Am accel ddim o'r tro;
Yr oedd eich cresc i mi'n rhy lesc
:A'ch fforti yn rhy ffrit—
Nid ffwrdd a hi yw dwbwl p—
:You didn't sing a bit!
</poem>
}}
<br>
{{c|Can yr Awen:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Beth yw Awen? nid llinellau,
:Nid gwag eiriau'n rhigwm rhes;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
if29gk3rhhnx7viajx3nyy93lln3mmv
162867
162739
2026-04-16T20:54:06Z
AlwynapHuw
1710
162867
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>eu hyd a'r dwr sydd wedi pasio neu sydd heb ddyfod nag a'r dwr sydd yn troi y rhod.
{{c|Dyfarniad y Beirniad:}}
{{center block|
<poem>
"Cawn yrwan y feirniadaeth
:Gan y beirniad anrhydeddus:"
Tra y safai'r gynulleidfa
:Yn echrydus o bryderus!
"Tra annheilwng" ebai "ydyw
:'R holl o'r darnau ddaeth yn gynar—
'R unig stwff sydd yn fuddugol
:Daeth i law yn rhy ddiweddar."
</poem>
}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{c|Eto ar y Cor:}}
{{center block|
<poem>
'Roedd yr attac yn lleddf a llac
:A'r tempo yn rhy slo';
Ni wnaiff andant, yn wir, fy mhlant,
:Am accel ddim o'r tro;
Yr oedd eich cresc i mi'n rhy lesc
:A'ch fforti yn rhy ffrit—
Nid ffwrdd a hi yw dwbwl p—
:You didn't sing a bit!
</poem>
}}
<br>
<section end="bbb"/>
<section begin="ddd"/><section end="ddd"/>
<section begin="eee"/>{{c|Can yr Awen:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Beth yw Awen? nid llinellau,
:Nid gwag eiriau'n rhigwm rhes;
</poem>
<section end="eee"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
6bcsm7u6utpwe64xdl4cgszba3q1tfn
162869
162867
2026-04-16T20:56:51Z
AlwynapHuw
1710
162869
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>eu hyd a'r dwr sydd wedi pasio neu sydd heb ddyfod nag a'r dwr sydd yn troi y rhod.
{{c|Dyfarniad y Beirniad:}}
{{center block|
<poem>
"Cawn yrwan y feirniadaeth
:Gan y beirniad anrhydeddus:"
Tra y safai'r gynulleidfa
:Yn echrydus o bryderus!
"Tra annheilwng" ebai "ydyw
:'R holl o'r darnau ddaeth yn gynar—
'R unig stwff sydd yn fuddugol
:Daeth i law yn rhy ddiweddar."
</poem>
}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{c|Eto ar y Cor:}}
{{center block|
<poem>
'Roedd yr attac yn lleddf a llac
:A'r tempo yn rhy slo';
Ni wnaiff andant, yn wir, fy mhlant,
:Am accel ddim o'r tro;
Yr oedd eich cresc i mi'n rhy lesc
:A'ch fforti yn rhy ffrit—
Nid ffwrdd a hi yw dwbwl p—
:You didn't sing a bit!
</poem>
}}
<br>
<section end="bbb"/>
<section begin="ccc"/><section end="ccc"/>
<section begin="ddd"/>{{c|Can yr Awen:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Beth yw Awen? nid llinellau,
:Nid gwag eiriau'n rhigwm rhes;
</poem>
<section end="ddd"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
rk98owtipjv323zxwh0h4ce54swm82n
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/50
104
83510
162740
2026-04-16T13:42:31Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162740
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid sain odlau, na rhyw dincian
:Y brydyddol symbal bres;
Nid y peth geir yn cael sylw
:Gan ffugenwog feirdd y byd;
Awen yw yr anian fywiog
:Dery'n dyner ar y bryd.
Y mae awen lle mae bywyd,
:Lle mae serch a pheth o'r fath;
Gwel hi'n chwareu ar yr aelwyd-
:O! mor ddedwydd, gyda'r gath!
Gwel hi yn yr oen yn llamu;
:Gwel hi yn y wenfol chwim;
Heb yr awen ddifyr, fywiog,
:Ni fai anian nemawr ddim.
Gwel hi yn y wawr yn tori;
:Gwel hi'n machlud gyda'r dydd;
Gwel hi'n ngwen y llon a'r difyr;
:Yn y deigryn ar y rudd;
Gwel hi gyda'r llanc a'i gariad;
:Yn y bach ar fron ei fam;
Yn cysuro, yn dyddaru,
:Yn unioni pob rhyw gam.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
f7nvifqn1dzwlo1cond6pb3qhtyikft
162742
162740
2026-04-16T13:45:15Z
AlwynapHuw
1710
162742
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid sain odlau, na rhyw dincian
:Y brydyddol symbal bres;
Nid y peth geir yn cael sylw
:Gan ffugenwog feirdd y byd;
Awen yw yr anian fywiog
:Dery'n dyner ar y bryd.
Y mae awen lle mae bywyd,
:Lle mae serch a pheth o'r fath;
Gwel hi'n chwareu ar yr aelwyd-
:O! mor ddedwydd, gyda'r gath!
Gwel hi yn yr oen yn llamu;
:Gwel hi yn y wenfol chwim;
Heb yr awen ddifyr, fywiog,
:Ni fai anian nemawr ddim.
Gwel hi yn y wawr yn tori;
:Gwel hi'n machlud gyda'r dydd;
Gwel hi'n ngwen y llon a'r difyr;
:Yn y deigryn ar y rudd;
Gwel hi gyda'r llanc a'i gariad;
:Yn y bach ar fron ei fam;
Yn cysuro, yn dyddanu,
:Yn unioni pob rhyw gam.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
rdpw291iz6acmqc0dvnqv6jlpz7v07i
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/51
104
83511
162741
2026-04-16T13:44:37Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162741
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwel hi'n gwneyd yn dyner beunydd;
:Gwel hi'n ymgeleddu'r tlawd;
Gwel hi'n cerdded gyda'r crwydryn
:I'w hyfforddi ar ei rawd;
Gwel hi'n nghalon drist yr eneth
:Wedi ei siomi gan ei char;
Gwel hi'n dofi'r gwr diddiwyg,
:Ac yn harddu moes y gwar.
Gwel hi'n llygaid hen gyfeillion
:Wedi blwyddi maith yn cwrdd;
Gwel hi'n nhristwch y ffarwelio
:Pan mae ffryndiau'n myn'd i ffwrdd;
Gwel hi yn nghyfarchiad dirgel
:Dystaw, tyner, dim ond dau;
Gwel hi'n chwyfiad pell y cadach,
:Pan fo'r llygaid yn pylhau.
Gwel hi yn y rhai hiraethant—
:Serch-galonau ar wahan;
Gwel hi gyda'i thyner fegin
:Yno'n chwythu'r dirgel dan:
Gwel hi'n mhob peth sydd yn hawddgar,
:Ac yn anwyl ac yn hardd—
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
lp0w9em9fxp6g3hyw3jjrzge9zmyvq5
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/52
104
83512
162743
2026-04-16T13:46:55Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "52 RHWNG GWG A GWEN. Gwel hi ar ymweliad mynych A mynwesol lety'r Bardd. -Allan o'r "Delyn Gam." Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw. Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym- deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad- air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod! Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw...
162743
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>52
RHWNG GWG A GWEN.
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
-Allan o'r "Delyn Gam."
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw
dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn
ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym-
deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad-
air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a
llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr half-
back, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
nsg5smsqg81xek56rk4ew5a2ec3hbin
162750
162743
2026-04-16T13:51:25Z
AlwynapHuw
1710
162750
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
{{bwlch}}—Allan o'r "Delyn Gam."
</poem>
{{Div end}}
<br>
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cymdeithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gadair am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr halfback, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
0nv6nnjq8yo8sghzgrj64181vpxkmt5
162751
162750
2026-04-16T13:53:12Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162751
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
{{bwlch}}—Allan o'r "Delyn Gam."
</poem>
{{Div end}}
<br>
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cymdeithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gadair am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
{{c|Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:}}
{{center block|
<poem>
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
</poem>
}}
<br>
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys, y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr halfback, o Lanelli?
{{nop}}<noinclude></noinclude>
h5wcr9im7fugzhmy7a5prz5hxd9b1yy
162871
162751
2026-04-16T20:59:36Z
AlwynapHuw
1710
162871
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
{{bwlch}}—Allan o'r "Delyn Gam."
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cymdeithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gadair am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
{{c|Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:}}
{{center block|
<poem>
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
</poem>
}}
<br>
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys, y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr halfback, o Lanelli?
{{nop}}
<section end="bbb"/><noinclude></noinclude>
p0a8ygwu1wnelihykrkrzv17md5d51d
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/53
104
83513
162744
2026-04-16T13:47:05Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "52 RHWNG GWG A GWEN. Gwel hi ar ymweliad mynych A mynwesol lety'r Bardd. -Allan o'r "Delyn Gam." Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw. Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym- deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad- air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod! Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw...
162744
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>52
RHWNG GWG A GWEN.
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
-Allan o'r "Delyn Gam."
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw
dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn
ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym-
deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad-
air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a
llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr half-
back, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
nsg5smsqg81xek56rk4ew5a2ec3hbin
162752
162744
2026-04-16T13:55:36Z
AlwynapHuw
1710
Wedi clirio'r dudalen
162752
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude></noinclude>
knt9697boubqhndiyw081zn8sckd1yy
162759
162752
2026-04-16T13:58:13Z
AlwynapHuw
1710
162759
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>
Y peth dorodd galon yr Hen Amen oedd ei
gosod ar ol o hyd yn mhob llyfr emynau.
Dyma gan arferai Mari ganu wrth ddarnio
sanau Dafydd yn awr ac eto år y mesur "Lili
Lon," ond hwmian y byrdwn a wnai:
Hen goed tan yw'r goreu i fflamio;
Hen bechodau, hawdda'u damnio;
Llonydd ddwr sy hawdda i rewi;
Dyn a dawn yw'r hawdda i dewi.
Hen gadeiriau yw'r esmwytha;
A hen fenyg yw'r ystwytha;
Hen gariadon hawdda'u denu;
A rhagrithwyr hawdda i wenu.
Hen esgidiau wasgant leia;
Beius genfydd gyntaf feia;
Hawddaf yw hen ffordd i'w theithio;
Hawdd i ddiog beidio gweithio.
Penweig yw siaradant fwya';
Eiddil yw a oesa hwya';
Goreu gyfaill yw'r un pura;
Y gonesta yw'r cywira.<noinclude></noinclude>
n9k2335vrtpvst9syrxtbfgiew2v7m0
162767
162759
2026-04-16T14:15:10Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162767
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Y peth dorodd galon yr Hen Amen oedd ei gosod ar ol o hyd yn mhob llyfr emynau.
Dyma gan arferai Mari ganu wrth ddarnio sanau Dafydd yn awr ac eto år y mesur "Lili Lon," ond hwmian y byrdwn a wnai:
{{Center block/s}}
<poem>
Hen goed tan yw'r goreu i fflamio;
Hen bechodau, hawdda'u damnio;
Llonydd ddwr sy hawdda i rewi;
Dyn a dawn yw'r hawdda i dewi.
Hen gadeiriau yw'r esmwytha;
A hen fenyg yw'r ystwytha;
Hen gariadon hawdda'u denu;
A rhagrithwyr hawdda i wenu.
Hen esgidiau wasgant leia;
Beius genfydd gyntaf feia;
Hawddaf yw hen ffordd i'w theithio;
Hawdd i ddiog beidio gweithio.
Penweig yw siaradant fwya';
Eiddil yw a oesa hwya';
Goreu gyfaill yw'r un pura;
Y gonesta yw'r cywira.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
ihgbm0pe3ca2bg5w3awqvqdr6tf6now
162873
162767
2026-04-16T21:01:44Z
AlwynapHuw
1710
162873
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Y peth dorodd galon yr Hen Amen oedd ei gosod ar ol o hyd yn mhob llyfr emynau.
Dyma gan arferai Mari ganu wrth ddarnio sanau Dafydd yn awr ac eto ar y mesur "Lili Lon," ond hwmian y byrdwn a wnai:
{{Center block/s}}
<poem>
Hen goed tan yw'r goreu i fflamio;
Hen bechodau, hawdda'u damnio;
Llonydd ddwr sy hawdda i rewi;
Dyn a dawn yw'r hawdda i dewi.
Hen gadeiriau yw'r esmwytha;
A hen fenyg yw'r ystwytha;
Hen gariadon hawdda'u denu;
A rhagrithwyr hawdda i wenu.
Hen esgidiau wasgant leia;
Beius genfydd gyntaf feia;
Hawddaf yw hen ffordd i'w theithio;
Hawdd i ddiog beidio gweithio.
Penweig yw siaradant fwya';
Eiddil yw a oesa hwya';
Goreu gyfaill yw'r un pura;
Y gonesta yw'r cywira.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
e5ldmygklelpr5gwtonqgd6lgv912li
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/54
104
83514
162745
2026-04-16T13:47:13Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "52 RHWNG GWG A GWEN. Gwel hi ar ymweliad mynych A mynwesol lety'r Bardd. -Allan o'r "Delyn Gam." Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw. Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym- deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad- air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod! Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw...
162745
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>52
RHWNG GWG A GWEN.
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
-Allan o'r "Delyn Gam."
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw
dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn
ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym-
deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad-
air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a
llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr half-
back, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
nsg5smsqg81xek56rk4ew5a2ec3hbin
162753
162745
2026-04-16T13:56:04Z
AlwynapHuw
1710
Wedi clirio'r dudalen
162753
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude></noinclude>
knt9697boubqhndiyw081zn8sckd1yy
162754
162753
2026-04-16T13:56:37Z
AlwynapHuw
1710
162754
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>
Gwancus gi yr hawdda i dagu;
Hen gryd yw y goreu i fagu;
Digri pob beth i ysgentyn;
Goreu, can ei fam i blentyn.
Hoffaf gof yw cof pruddnwyfus;
Hoffaf ferch, y ferch serchglwyfus;
Goreu ergyd, ergyd dery;
Goreu serch, y serch a bery.
Cryfaf o bob serch yw henserch;
A'r siriolaf wen yw gwen serch;
Goreu gariad ddeil bob tywydd;
Goreu ras, gras yn dragywydd.
Goreu bechod, gwana'i raddau;
Goreu ddial ydyw maddeu;
Gobaith goreu, gobaith Gwynfa;
Iesu 'nghrog, yr oreu dynfa!
'Rwy'n synu," ebe pregethwr yn ddiweddar,
"gwel'd rhai yma yn cysgu mor dda eto yr hwyr
ar ol cael cwsg mor esmwyth yn y bore!"
Y mae gwr ieuanc yn Georgia wedi ymad-
ael a'i wraig am mai merch oedd ei fab cyntaf-
anedig.<noinclude></noinclude>
pakth5u0txf7snuo6lr5du41r3g6rzr
162768
162754
2026-04-16T14:16:42Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162768
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwancus gi yr hawdda i dagu;
Hen gryd yw y goreu i fagu;
Digri pob beth i ysgentyn;
Goreu, can ei fam i blentyn.
Hoffaf gof yw cof pruddnwyfus;
Hoffaf ferch, y ferch serchglwyfus;
Goreu ergyd, ergyd dery;
Goreu serch, y serch a bery.
Cryfaf o bob serch yw henserch;
A'r siriolaf wen yw gwen serch;
Goreu gariad ddeil bob tywydd;
Goreu ras, gras yn dragywydd.
Goreu bechod, gwana'i raddau;
Goreu ddial ydyw maddeu;
Gobaith goreu, gobaith Gwynfa;
Iesu 'nghrog, yr oreu dynfa!
</poem>
{{Div end}}
<br>
'Rwy'n synu," ebe pregethwr yn ddiweddar, "gwel'd rhai yma yn cysgu mor dda eto yr hwyr ar ol cael cwsg mor esmwyth yn y bore!"
Y mae gwr ieuanc yn Georgia wedi ymadael a'i wraig am mai merch oedd ei fab cyntafanedig.
{{nop}}<noinclude></noinclude>
92xudqiwrfsg026shr6xqdnncul95d0
162874
162768
2026-04-16T21:02:16Z
AlwynapHuw
1710
162874
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwancus gi yr hawdda i dagu;
Hen gryd yw y goreu i fagu;
Digri pob beth i ysgentyn;
Goreu, can ei fam i blentyn.
Hoffaf gof yw cof pruddnwyfus;
Hoffaf ferch, y ferch serchglwyfus;
Goreu ergyd, ergyd dery;
Goreu serch, y serch a bery.
Cryfaf o bob serch yw henserch;
A'r siriolaf wen yw gwen serch;
Goreu gariad ddeil bob tywydd;
Goreu ras, gras yn dragywydd.
Goreu bechod, gwana'i raddau;
Goreu ddial ydyw maddeu;
Gobaith goreu, gobaith Gwynfa;
Iesu 'nghrog, yr oreu dynfa!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>'Rwy'n synu," ebe pregethwr yn ddiweddar, "gwel'd rhai yma yn cysgu mor dda eto yr hwyr ar ol cael cwsg mor esmwyth yn y bore!"
Y mae gwr ieuanc yn Georgia wedi ymadael a'i wraig am mai merch oedd ei fab cyntafanedig.
{{nop}}
<section end="bbb"/><noinclude></noinclude>
485ke8t8nnxhm1no1bltbc0ysbn2ysb
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/55
104
83515
162746
2026-04-16T13:47:20Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "52 RHWNG GWG A GWEN. Gwel hi ar ymweliad mynych A mynwesol lety'r Bardd. -Allan o'r "Delyn Gam." Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw. Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym- deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad- air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod! Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw...
162746
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>52
RHWNG GWG A GWEN.
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
-Allan o'r "Delyn Gam."
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw
dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn
ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym-
deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad-
air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a
llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr half-
back, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
nsg5smsqg81xek56rk4ew5a2ec3hbin
162755
162746
2026-04-16T13:56:54Z
AlwynapHuw
1710
Wedi clirio'r dudalen
162755
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude></noinclude>
knt9697boubqhndiyw081zn8sckd1yy
162760
162755
2026-04-16T13:58:45Z
AlwynapHuw
1710
162760
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>
Dywed Ffrancwr yr a pobl y byd mor lluosog
yn yr oesau a ddel, fel y byddant yn troedio ar
eu traed eu hunain !
Ar y beisig:
O mam bach! tyred yn ddioed
I weled peth go ryfe'-
Pechadur odia fu erioed.
Yn cerdded ar 'i eiste!
Y ddau beth uwchaf eu bri a lleiaf eu defnydd-
ioldeb yn mhlith y Cymry ydi yr englyn a'r
delyn.
Dywedai hen frawd yn ddiweddar y dylai y
llywodraeth drwyddedu burglariaid a lladron fel
y gallai wybod pwy mewn gwirionedd sydd yn
y busnes.
I bob Cymro'r ffydd Gatholig
Yw rhyw grefydd gul anniddig;
Capel bach, ychydig ynddo,
A'r ychydig hwnw'n ffraeo.
"Fel ymresymiad o'n plaid ni, y merched,"
ebe Mari Jones, "dywed yr Arglwydd iddo edif-<noinclude></noinclude>
8944zdshqgtfd76dvp7dqotehk8eany
162761
162760
2026-04-16T13:59:16Z
AlwynapHuw
1710
162761
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>
Dywed Ffrancwr yr a pobl y byd mor lluosog
yn yr oesau a ddel, fel y byddant yn troedio ar
eu traed eu hunain !
Ar y beisig:
O mam bach! tyred yn ddioed
I weled peth go ryfe'-
Pechadur odia fu erioed.
Yn cerdded ar 'i eiste!
Y ddau beth uwchaf eu bri a lleiaf eu defnydd-
ioldeb yn mhlith y Cymry ydi yr englyn a'r
delyn.
Dywedai hen frawd yn ddiweddar y dylai y
llywodraeth drwyddedu burglariaid a lladron fel
y gallai wybod pwy mewn gwirionedd sydd yn
y busnes.
I bob Cymro'r ffydd Gatholig
Yw rhyw grefydd gul anniddig;
Capel bach, ychydig ynddo,
A'r ychydig hwnw'n ffraeo.
"Fel ymresymiad o'n plaid ni, y merched,"
ebe Mari Jones, "dywed yr Arglwydd iddo edifarhau<noinclude></noinclude>
n3bntrlipq0gxbchjdc6zb85bihyxng
162769
162761
2026-04-16T14:20:20Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162769
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Dywed Ffrancwr yr a pobl y byd mor lluosog yn yr oesau a ddel, fel y byddant yn troedio ar
eu traed eu hunain!
{{c|Ar y beisig:}}
{{center block|
<poem>
O mam bach! tyred yn ddioed
:I weled peth go ryfe'—
Pechadur odia fu erioed.
:Yn cerdded ar 'i eiste!
</poem>
}}
<br>
Y ddau beth uwchaf eu bri a lleiaf eu defnyddioldeb yn mhlith y Cymry ydi yr englyn a'r delyn.
Dywedai hen frawd yn ddiweddar y dylai y llywodraeth drwyddedu burglariaid a lladron fel y gallai wybod pwy mewn gwirionedd sydd yn y busnes.
{{center block|
<poem>
I bob Cymro'r ffydd Gatholig
Yw rhyw grefydd gul anniddig;
Capel bach, ychydig ynddo,
A'r ychydig hwnw'n ffraeo.
</poem>
}}
<br>
"Fel ymresymiad o'n plaid ni, y merched," ebe Mari Jones, "dywed yr Arglwydd iddo edifarhau<noinclude></noinclude>
70saec8ms6te55w5w5fm55961iblwly
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/56
104
83516
162747
2026-04-16T13:47:27Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "52 RHWNG GWG A GWEN. Gwel hi ar ymweliad mynych A mynwesol lety'r Bardd. -Allan o'r "Delyn Gam." Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw. Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym- deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad- air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod! Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw...
162747
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>52
RHWNG GWG A GWEN.
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
-Allan o'r "Delyn Gam."
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw
dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn
ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym-
deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad-
air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a
llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr half-
back, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
nsg5smsqg81xek56rk4ew5a2ec3hbin
162756
162747
2026-04-16T13:57:04Z
AlwynapHuw
1710
Wedi clirio'r dudalen
162756
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude></noinclude>
knt9697boubqhndiyw081zn8sckd1yy
162762
162756
2026-04-16T14:08:24Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162762
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>creu dyn, droiau; ond ni sonia hyny am y ddynes."
Dysgawdwyr yn y Roeg a ddywedant fod y gair "bedydd" yn y gwreiddiol yn golygu soddi,
boddi, meddwi a syfrdanu.
Gellid tybio wrth ddarllen llyfrau mai peth newydd yw "Dadblygiad." Y ffaith yw fod y gweithiwr yn plygu a dadblygu oddiar amser Adda.
{{c|CYMRY AM BYTH}}
{{Center block/s}}
<poem>
[[DelweddRhwng Gwg a Gwên (Cymru am byth).jpg|bawd|chwith|150px]]
O fendigedig Walia,
:Paradwys wyt, yn wir!
Ond esgusoda'r Cymry
:Sy'n cadw'n mhell o'th dir!
Tragwyddol fyddo seiniau
:Dy iaith ar dwyn a phant;
Ond maddeu i ni'n siarad
:Yn Seisneg efo'n plant!
Rwy'n caru Cymry fuont,
:Ac eto'r Cymry fydd;
Ond maddeu am nad ydwyf
:Yn parchu'r Cymry sydd.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
7xioj02xrpda3bjj7j0pfo6dqjenmjz
162763
162762
2026-04-16T14:08:39Z
AlwynapHuw
1710
162763
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>creu dyn, droiau; ond ni sonia hyny am y ddynes."
Dysgawdwyr yn y Roeg a ddywedant fod y gair "bedydd" yn y gwreiddiol yn golygu soddi,
boddi, meddwi a syfrdanu.
Gellid tybio wrth ddarllen llyfrau mai peth newydd yw "Dadblygiad." Y ffaith yw fod y gweithiwr yn plygu a dadblygu oddiar amser Adda.
{{c|CYMRY AM BYTH}}
{{Center block/s}}
<poem>
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Cymru am byth).jpg|bawd|chwith|150px]]
O fendigedig Walia,
:Paradwys wyt, yn wir!
Ond esgusoda'r Cymry
:Sy'n cadw'n mhell o'th dir!
Tragwyddol fyddo seiniau
:Dy iaith ar dwyn a phant;
Ond maddeu i ni'n siarad
:Yn Seisneg efo'n plant!
Rwy'n caru Cymry fuont,
:Ac eto'r Cymry fydd;
Ond maddeu am nad ydwyf
:Yn parchu'r Cymry sydd.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
s05bscwmantp4ndl8heb8f1e0ra7y4y
162764
162763
2026-04-16T14:10:13Z
AlwynapHuw
1710
162764
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>creu dyn, droiau; ond ni sonia hyny am y ddynes."
Dysgawdwyr yn y Roeg a ddywedant fod y gair "bedydd" yn y gwreiddiol yn golygu soddi,
boddi, meddwi a syfrdanu.
Gellid tybio wrth ddarllen llyfrau mai peth newydd yw "Dadblygiad." Y ffaith yw fod y gweithiwr yn plygu a dadblygu oddiar amser Adda.
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Cymru am byth).jpg|bawd|canol|150px]]
{{c|CYMRY AM BYTH}}
{{Center block/s}}
<poem>
O fendigedig Walia,
:Paradwys wyt, yn wir!
Ond esgusoda'r Cymry
:Sy'n cadw'n mhell o'th dir!
Tragwyddol fyddo seiniau
:Dy iaith ar dwyn a phant;
Ond maddeu i ni'n siarad
:Yn Seisneg efo'n plant!
Rwy'n caru Cymry fuont,
:Ac eto'r Cymry fydd;
Ond maddeu am nad ydwyf
:Yn parchu'r Cymry sydd.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
km34blmk6kjhsqkepot9i5jx5o3qco4
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/57
104
83517
162748
2026-04-16T13:47:38Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "52 RHWNG GWG A GWEN. Gwel hi ar ymweliad mynych A mynwesol lety'r Bardd. -Allan o'r "Delyn Gam." Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw. Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym- deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad- air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod! Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw...
162748
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>52
RHWNG GWG A GWEN.
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
-Allan o'r "Delyn Gam."
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw
dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn
ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym-
deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad-
air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a
llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr half-
back, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
nsg5smsqg81xek56rk4ew5a2ec3hbin
162757
162748
2026-04-16T13:57:20Z
AlwynapHuw
1710
Wedi clirio'r dudalen
162757
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude></noinclude>
knt9697boubqhndiyw081zn8sckd1yy
162765
162757
2026-04-16T14:12:54Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162765
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gofala am dy iechyd,
:Ac am dy hapus wedd,
Can's bydd yn rhaid it' orwedd
:Heb gareg ar dy fedd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
Pe y rhoisid holl amser gwau awdlau, cywyddau ac englynion i wau 'sanau yn Nghymru, ni fyddai dyn, dynes na phlentyn yno yn goesnoeth.
"Eureka!" ebe Dafydd un noson. "Wel, be sy'n bod?" ebe Mari. "Rwyf wedi taro ar wendid y Cymry o'r diwedd, ac wedi ei roi ar rigwm, Gwranda!"
{Center block/s}}
<poem>
Yr ydym bellach wedi clywed
:Gormod o'r peth;
Mae chwareu, chwareu yr un don yn
:Myn'd yn drymaidd dreth;
Dewch allan feirdd, ohebwyr, a rhowch
:Heibio'r arfer ffol;
A rhedwch tua Chymru fydd gan
:Ado fu ar ol!
O peidiwch canu can o glod i
:Hwn a hwn o hyd;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
ppmirr6j6gjgrv5sjiyn56qoudo6g7o
162766
162765
2026-04-16T14:13:14Z
AlwynapHuw
1710
162766
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gofala am dy iechyd,
:Ac am dy hapus wedd,
Can's bydd yn rhaid it' orwedd
:Heb gareg ar dy fedd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
Pe y rhoisid holl amser gwau awdlau, cywyddau ac englynion i wau 'sanau yn Nghymru, ni fyddai dyn, dynes na phlentyn yno yn goesnoeth.
"Eureka!" ebe Dafydd un noson. "Wel, be sy'n bod?" ebe Mari. "Rwyf wedi taro ar wendid y Cymry o'r diwedd, ac wedi ei roi ar rigwm, Gwranda!"
{{Center block/s}}
<poem>
Yr ydym bellach wedi clywed
:Gormod o'r peth;
Mae chwareu, chwareu yr un don yn
:Myn'd yn drymaidd dreth;
Dewch allan feirdd, ohebwyr, a rhowch
:Heibio'r arfer ffol;
A rhedwch tua Chymru fydd gan
:Ado fu ar ol!
O peidiwch canu can o glod i
:Hwn a hwn o hyd;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
9c9kczcb75px2ubwwv4gvoq0zg8cek1
162877
162766
2026-04-16T21:12:11Z
AlwynapHuw
1710
162877
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gofala am dy iechyd,
:Ac am dy hapus wedd,
Can's bydd yn rhaid it' orwedd
:Heb gareg ar dy fedd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
Pe y rhoisid holl amser gwau awdlau, cywyddau ac englynion i wau 'sanau yn Nghymru, ni fyddai dyn, dynes na phlentyn yno yn goesnoeth.
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>"Eureka!" ebe Dafydd un noson. "Wel, be sy'n bod?" ebe Mari. "Rwyf wedi taro ar wendid y Cymry o'r diwedd, ac wedi ei roi ar rigwm, Gwranda!"
{{Center block/s}}
<poem>
Yr ydym bellach wedi clywed
:Gormod o'r peth;
Mae chwareu, chwareu yr un don yn
:Myn'd yn drymaidd dreth;
Dewch allan feirdd, ohebwyr, a rhowch
:Heibio'r arfer ffol;
A rhedwch tua Chymru fydd gan
:Ado fu ar ol!
O peidiwch canu can o glod i
:Hwn a hwn o hyd;
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
kiosgxcmikhunwhhp27222p493t9mfw
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/58
104
83518
162749
2026-04-16T13:47:57Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "52 RHWNG GWG A GWEN. Gwel hi ar ymweliad mynych A mynwesol lety'r Bardd. -Allan o'r "Delyn Gam." Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn ddyrchafedig iawn erbyn heddyw. Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym- deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad- air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod! Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw...
162749
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>52
RHWNG GWG A GWEN.
Gwel hi ar ymweliad mynych
A mynwesol lety'r Bardd.
-Allan o'r "Delyn Gam."
Dywedir mai amcan yr Eisteddfod erioed yw
dyrchafu y Cymry. Os felly, dylent fod yn
ddyrchafedig iawn erbyn heddyw.
Y mae uchelgais yn mron a dymchwelyd cym-
deithas. Y mae y stol am fod yn gadair, y gad-
air am fod yn fwrdd, y bwrdd am droi yn gist a
llogellau, a'r gist am fod yn gloc wyth diwrnod!
Y diwedd fydd i'r procer ymffyrnigo ryw ddydd
a chwilfriwio yr oll o'r dodrefn!
Dwy linell olaf awdl yr Hen Lowr:
Heb lwyddiant na mwyniant, Amen
Dringais i gadair angen!
Y ffaith yw, mae penderfyniadau dechreu y
flwyddyn yn toddi gyda dadleithiad y tywydd.
Clywsom am Ben Dafys, y canwr, Ben Dafys,
y bardd, Ben Dafys, y twymwr, Ben Dafys, y
boss, ond pwy gythrwm yw Ben Dafys, yr half-
back, o Lanelli?<noinclude></noinclude>
nsg5smsqg81xek56rk4ew5a2ec3hbin
162758
162749
2026-04-16T13:57:28Z
AlwynapHuw
1710
Wedi clirio'r dudalen
162758
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude></noinclude>
knt9697boubqhndiyw081zn8sckd1yy
162770
162758
2026-04-16T14:29:12Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162770
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ynfydu a glafoeri uwch ben
:Man betheuach byd;
Am hwn yn llwyddc gyda'i stor a'r
:Llall yn foss banc glo—
Am hwn a hwn a hon a hon aeth
:I'r Hen Wlad am dro!
O! peidiwch myn'd o hyd i ffits a
:Cholli synwyr bron
Wrth roddi hanes dyn yn cael ei
:Wneyd yn ddeiacon;
Neu benbwl bach yn enill clod a
:Phreis o 50 cents
Am englyn wedi wneyd i'r lan o
:Ddiffyg common sense!
O! peidiwch son am hwn a hwn yn
:Myn'd o dre i dre;
Ac am ryw 'gethwr o'r Hen Wlad yn
:Gwefyreiddio'r lle!
Gadewch eich sosials ffol i fyn'd a'ch
:Ffirli ffans di ras—
Diwylliwch eich eneidiau a'ch me—
:Ddyliau'n fwy i ma's!
</poem>
{{Div end}}
<br><noinclude></noinclude>
grzpafnybjfzp7dlps43lag5uzeeh7b
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/59
104
83519
162771
2026-04-16T14:32:14Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162771
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Barn Mari Jones yw fod llawer yn cael llygaid tostion drwy chwilio beiau eu gwell.
{{center block|
<poem>
"Mae'r amser goreu wedi myn'd,"
:Hyn yw fy nghwyn o hyd;
Llai llai o dda, bob blwyddyn gron
:A welaf yn y byd;
"Mae'r amser goreu wedi myn'd"—
:Ac onid yw yn loes,
I'r glust fod ambell ffwl yn dweyd
:"There's good times coming, boys!"
"Mae'r amser goreu wedi myn'd,"
:'Rwy'n awr yn saith deg naw;
Tu hwnt i holl ofidiau'r byd
:Y byddaf maes o law;
Yn ngwlad y bedd—mae yno lu
:O'm hen gymdeithion, oes,
Fu'n canu yn yr amser gynt
:"There's good times coming, boys!"
:Bu amser pan oedd serch yn ddall,
:Ac yn ei gariad nid oedd ball;
:Mae erbyn heddyw'n gwel'd yn dda—
:Myn arian parod am a wna!
</poem>
}}
<br><noinclude><references/></noinclude>
nm8ibjrq8woqdzmc47d4knyn9xv254y
162879
162771
2026-04-16T21:15:12Z
AlwynapHuw
1710
162879
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Barn Mari Jones yw fod llawer yn cael llygaid tostion drwy chwilio beiau eu gwell.
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{center block|
<poem>
"Mae'r amser goreu wedi myn'd,"
:Hyn yw fy nghwyn o hyd;
Llai llai o dda, bob blwyddyn gron
:A welaf yn y byd;
"Mae'r amser goreu wedi myn'd"—
:Ac onid yw yn loes,
I'r glust fod ambell ffwl yn dweyd
:"There's good times coming, boys!"
"Mae'r amser goreu wedi myn'd,"
:'Rwy'n awr yn saith deg naw;
Tu hwnt i holl ofidiau'r byd
:Y byddaf maes o law;
Yn ngwlad y bedd—mae yno lu
:O'm hen gymdeithion, oes,
Fu'n canu yn yr amser gynt
:"There's good times coming, boys!"
:Bu amser pan oedd serch yn ddall,
:Ac yn ei gariad nid oedd ball;
:Mae erbyn heddyw'n gwel'd yn dda—
:Myn arian parod am a wna!
</poem>
}}
<br>
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
4e4oze1z6q4e9sa5s6k4j7r5dfctje8
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/61
104
83520
162772
2026-04-16T14:35:06Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda ""
162772
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}
<poem></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
r0wr3gf1kxfbygwi71z6tlltjn47y7l
162775
162772
2026-04-16T14:39:45Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162775
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
A'i ysbryd mawr dan goron
:Yn canu yn y nen!
Ac arall welai'n gorwedd,
:Ond nid oes gof pwy yw—
Mor isel wedi marw—
:Mor uchel pan yn fyw!
Ond beth dal danod iti
:O hyd, o hyd, fel hyn?
Pe mam fuasit iddynt
:Ni fuasai'th serch mor brin!
</poem>
{{Div end}}
Ebe Mari Jones wrth Dafydd un noson: "Pe bae y pregethwrs yn aros yn nes i gartre, byddai llawer llai o alw arnyn nhw."
A oes sail i'r goel mae treio rhodio y sleiding scal oedd y Prince of Wales (Edward VII. yn awr) pan yr ysigodd ei benlin?
{{Center block/s}}
<poem>
Wfft i rewdod! O! na ddeuai
Haul a blodau hyd y caeau!
O! mor anhawdd ydyw bero
'R hin mor gythgam islaw zero!
O! na fyddai'n dechreu heulio,
Coed y wig yn dechreu deilio!
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
i4duk32y4grtir2yr6k2k5jw6fjq4jz
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/60
104
83521
162773
2026-04-16T14:36:15Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162773
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Os y desgrifia bardd y ffurfafen yn las a'r ddaear yn werdd, cyfrifir ef yn ail oreu; ond os y darlunia y ffurfafen yn felen a'r ddaear yn las-goch, coronir a chadeirir ef gyda mawl.
Anturioldeb nid naturioldeb sydd yn gwneyd bardd y dyddiau hyn.
Dywedai Mari Jones mai y ffordd oreu i gadw "Llun Mabon" fyddai ei fframio.
{{Center block/s}}
<poem>
O dywed, Gymru, dywed,
:Tydi a'th fost o hyd,
Am dy anfarwol feibion
:A siglaist yn dy gryd;
Pa fodd y gwnei'r hen wreigan,
:Anghofio'th blant mor doc
Ar ol i angeu roddi
:I bob un farwol gnoc?
Mi welaf un fan yma
:Heb gareg ar ei fedd;
Ac arall heb astyllen
:I goffa'i seraff wedd!
Emynwr gwych fan acw
:A danadl ar ei ben,
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
laku1nr1y4b68wrrmgnljgi2ttd325x
162882
162773
2026-04-16T21:19:44Z
AlwynapHuw
1710
162882
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Os y desgrifia bardd y ffurfafen yn las a'r ddaear yn werdd, cyfrifir ef yn ail oreu; ond os y darlunia y ffurfafen yn felen a'r ddaear yn las-goch, coronir a chadeirir ef gyda mawl.
Anturioldeb nid naturioldeb sydd yn gwneyd bardd y dyddiau hyn.
Dywedai Mari Jones mai y ffordd oreu i gadw "Llun Mabon" fyddai ei fframio.
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{Center block/s}}
<poem>
O dywed, Gymru, dywed,
:Tydi a'th fost o hyd,
Am dy anfarwol feibion
:A siglaist yn dy gryd;
Pa fodd y gwnei'r hen wreigan,
:Anghofio'th blant mor doc
Ar ol i angeu roddi
:I bob un farwol gnoc?
Mi welaf un fan yma
:Heb gareg ar ei fedd;
Ac arall heb astyllen
:I goffa'i seraff wedd!
Emynwr gwych fan acw
:A danadl ar ei ben,
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
aklbj2s38yeh9nnfjv8cy0iju3rjxpn
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/62
104
83522
162774
2026-04-16T14:39:23Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda ""
162774
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}
<poem></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
r0wr3gf1kxfbygwi71z6tlltjn47y7l
162776
162774
2026-04-16T14:43:17Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162776
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Beth ond anwyd draidd i'r mer o
Hin mor gythgam islaw zero!
</poem>
{{Div end}}
<br>
Syna Dafydd Jones na fyddai mwy o son am "Grand Old Man" y Beibl, sef Methuselah.
Cyngor i fardd dibrofiad: Myn rhyw fardd enwog sydd wedi enill lawer gwaith i gopio dy gyfansoddiad a'i anfon i gystadleuaeth.
{{center block|
<poem>
:Mae modfedd mewn trwyn
::Yn estyniad go fawr,
Ymddengys yn wnco o hir!
:Mae rhywbeth mewn trwyn
:Fel y gwelwch y sy'n
Troseddu'n lled chwap ar y gwir;
:Mor gwta bydd trwyn
:Ddim ond modfedd yn llai
O'r braidd y mae'n werth idd ei ddwyn!
:'Dyw milldir yn fawr
:Iawn mewn "bicycle race,"
Ond mae modfedd yn ormod mewn trwyn!
</poem>
}}
<br>
"Nid peth neis," ebe Mari Jones, "yw gweled dynion ar ol gadael eu drwg arferion, yn myned<noinclude><references/></noinclude>
9xqpelp3izl6df1byjfwlo133ifw6fm
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/64
104
83523
162777
2026-04-16T14:45:39Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda ""
162777
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}
<poem></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
r0wr3gf1kxfbygwi71z6tlltjn47y7l
162779
162777
2026-04-16T14:49:07Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162779
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
A chofiai am Efa'n mharadwys,
:Y drwg wnaeth hi yno mewn awr—
Hen felldith melldithion y ddaear
:Ac achos achosion y llawr.
"Mae'r Gwr sy'n rheoli y flwyddyn,"
:'Bai'r ffarmwr yn ddoeth wrth ei fun,
"Mae'r Gwr sydd yn sychu y Sabboth
:Mor abal i sychu y Llun;
Ni ddylid defnyddio'i ddaioni
:I dori ar ddeddfau Ei Air;
Mwy gwerthfawr yw cyfraith yr Arglwydd.
:Nag erwi o wenith neu wair."
Yn fore dydd Llun ef a ddeffrodd,
:A chlywodd ar ffenestr ei gell
Y gwlaw megys cenllysg yn curo—
:A'r llifoedd yn rhuo o bell.
Fe drodd at ei wraig gan ei hysgwyd
:O'i chwsg fu hyd hyny mor llawn,
Gan waeddi, "Hoi, Catti! Hoi, Catti!
:'Rwy'n credu mai ti oedd yn iawn."
{{bwlch}}—Allan o'r "Delyn Gam."
</poem>
{{Div end}}
<br>
Ebe Dafydd Jones, y dydd o'r blaen, "Nid oes<noinclude><references/></noinclude>
jynruc3j53th49mq3y4gt6njqvywq9t
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/63
104
83524
162778
2026-04-16T14:46:10Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162778
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>a surpreis partis iddynt yn awr ac eilwaith."
{{c|Pwnc y Sabboth:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Eisteddai y ffermwr a'i briod,
:Gan ymgom un boreu dydd Sul,
'Roedd meistres yn Armin lled lydan
:A meistar yn Galfin go gul;
'Roedd ef a'i holl goel ar yr arfaeth
:Sy'n troi er daioni bob pryd;
'Roedd hithau yn gwylio'r amserau
:Gan wneuthur y goreu o'r byd.
"Rwy'n credu mai gwell yw ymysgwyd,"
:Hi ddwedai mewn geiriau lled flin;
"Ychydig o ddal sydd ar dywydd—
:Anwadal yw troion yr hin;
Mae heddyw yn deg, fel y'i gweli,
:A heddyw yw'r adeg am waith;
Mae'r gwair ar y ddol yn ein galw—
:Feallai bydd 'fory yn llaith!"
Edrychai'r hen frawd yn geryddol
:Ar fydol athrawiaeth ei wraig;
Canfyddai yn nghynyg ei briod
:Hen oesol gynllwynion y ddraig;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
7l38lhnolt5sndgykdb261gqqbmq46m
162884
162778
2026-04-16T21:22:44Z
AlwynapHuw
1710
162884
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>a surpreis partis iddynt yn awr ac eilwaith."
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{c|Pwnc y Sabboth:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Eisteddai y ffermwr a'i briod,
:Gan ymgom un boreu dydd Sul,
'Roedd meistres yn Armin lled lydan
:A meistar yn Galfin go gul;
'Roedd ef a'i holl goel ar yr arfaeth
:Sy'n troi er daioni bob pryd;
'Roedd hithau yn gwylio'r amserau
:Gan wneuthur y goreu o'r byd.
"Rwy'n credu mai gwell yw ymysgwyd,"
:Hi ddwedai mewn geiriau lled flin;
"Ychydig o ddal sydd ar dywydd—
:Anwadal yw troion yr hin;
Mae heddyw yn deg, fel y'i gweli,
:A heddyw yw'r adeg am waith;
Mae'r gwair ar y ddol yn ein galw—
:Feallai bydd 'fory yn llaith!"
Edrychai'r hen frawd yn geryddol
:Ar fydol athrawiaeth ei wraig;
Canfyddai yn nghynyg ei briod
:Hen oesol gynllwynion y ddraig;
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
7kbqnw6i44jnxmicngl42fww9s48rwz
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/66
104
83525
162780
2026-04-16T14:50:39Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda ""
162780
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude></poem>
{{Div end}}
<br></noinclude>
6n1a9q2zv5j1s734tfw6ypy0j34aldd
162782
162780
2026-04-16T15:02:08Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162782
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Yn lili ac yn leilac,
:Yn rhosyn coch ei wawr;
Yn seren ddysglaer yn ei nos,
:Yn llygad hardd ei ddydd;
Ond dylech glywed beth mae'r bradwr
:Yn fy ngalw'n awr!
Fe godai wyn a gwrid cywilydd
:Ar—eich—grudd!
:Mae dynion reit od iawn
::I'w cael yn y byd,
Mor gymen, a drwg a direol;
:Mor neis ie'ch cyngorant
::I iwsio iaith deg
Tra hwy yn rhyw gythrwm ddigabol;
:Hwy'ch rhegant yn gas, hwy'ch
::Bygylant ar goedd.
Am ddweyd fod y gwir yn wirionedd;
:Ac yna ymchwyddant
::Yn uchel eu bri,
Gan farchog ar grwmach eu camwedd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
Anfonodd Dafydd a ganlyn i Eisteddfod, ond dyfarniad y beirniad oedd ei fod yn rhy bersonol; ac y mae hefyd:
{{nop}}<noinclude></noinclude>
eukyd4kx36tbmhnes4i2oohtq1i8z30
162892
162782
2026-04-16T21:36:54Z
AlwynapHuw
1710
162892
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Yn lili ac yn leilac,
:Yn rhosyn coch ei wawr;
Yn seren ddysglaer yn ei nos,
:Yn llygad hardd ei ddydd;
Ond dylech glywed beth mae'r bradwr
:Yn fy ngalw'n awr!
Fe godai wyn a gwrid cywilydd
:Ar—eich—grudd!
:Mae dynion reit od iawn
::I'w cael yn y byd,
Mor gymen, a drwg a direol;
:Mor neis ie'ch cyngorant
::I iwsio iaith deg
Tra hwy yn rhyw gythrwm ddigabol;
:Hwy'ch rhegant yn gas, hwy'ch
::Bygylant ar goedd.
Am ddweyd fod y gwir yn wirionedd;
:Ac yna ymchwyddant
::Yn uchel eu bri,
Gan farchog ar grwmach eu camwedd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Anfonodd Dafydd a ganlyn i Eisteddfod, ond dyfarniad y beirniad oedd ei fod yn rhy bersonol; ac y mae hefyd:
{{nop}}
<section end="bbb"/><noinclude></noinclude>
34r4m64fltd1jda6lnpi4220an3xs3v
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/65
104
83526
162781
2026-04-16T14:58:46Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162781
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>son am yr Arglwydd yn ysgrifenu ar y pared byth wedi i'r gwragedd ddechreu papyro!"
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Y ddaear i'r bobl).jpg|canol|300px]]
Pan y rhega Dr. Pan Jones dywed fel hyn:
"Wel, byth na chyffrwy i o'r Van yma!"
{{Center block/s}}
<poem>
Pan oedd fy ngwr a minau'n dau
:Yn caru'n anwyl iawn,
Myfi'n rhagorach o'wn na phawb,
:Mewn harddwch ac mewn dawn;
Fe'm galwai'n bob rhyw enw mwyn
:O dan yr wybren las;
Fel hael frenines oeddwn i.
:Ac yntau fel fy ngwas!
</poem>
{{Div end}}
<br><noinclude><references/></noinclude>
7squ4tbpqhjz1av0c9x0nlylasxty54
162886
162781
2026-04-16T21:26:30Z
AlwynapHuw
1710
162886
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>son am yr Arglwydd yn ysgrifenu ar y pared byth wedi i'r gwragedd ddechreu papyro!"
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Y ddaear i'r bobl).jpg|canol|300px]]
Pan y rhega Dr. Pan Jones dywed fel hyn:
"Wel, byth na chyffrwy i o'r Van yma!"
{{Center block/s}}
<poem>
Pan oedd fy ngwr a minau'n dau
:Yn caru'n anwyl iawn,
Myfi'n rhagorach o'wn na phawb,
:Mewn harddwch ac mewn dawn;
Fe'm galwai'n bob rhyw enw mwyn
:O dan yr wybren las;
Fel hael frenines oeddwn i.
:Ac yntau fel fy ngwas!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
iiimp929klb0nq2ycv75agrhxtv907s
162887
162886
2026-04-16T21:27:17Z
AlwynapHuw
1710
162887
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>son am yr Arglwydd yn ysgrifenu ar y pared byth wedi i'r gwragedd ddechreu papyro!"
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Y ddaear i'r bobl).jpg|canol|300px]]
{{c|Pan y rhega Dr. Pan Jones dywed fel hyn:<br>"Wel, byth na chyffrwy i o'r Van yma!"}}
<br>
{{Center block/s}}
<poem>
Pan oedd fy ngwr a minau'n dau
:Yn caru'n anwyl iawn,
Myfi'n rhagorach o'wn na phawb,
:Mewn harddwch ac mewn dawn;
Fe'm galwai'n bob rhyw enw mwyn
:O dan yr wybren las;
Fel hael frenines oeddwn i.
:Ac yntau fel fy ngwas!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
tsckhzlbh5bcy636muvbw7ryot2vmdn
162888
162887
2026-04-16T21:29:17Z
AlwynapHuw
1710
162888
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>son am yr Arglwydd yn ysgrifenu ar y pared byth wedi i'r gwragedd ddechreu papyro!"
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Y ddaear i'r bobl).jpg|canol|300px]]
{{c|Pan y rhega Dr. Pan Jones dywed fel hyn:<br>"Wel, byth na chyffrwy i o'r Van yma!"}}
<br>
{{Center block/s}}
<poem>
Pan oedd fy ngwr a minau'n dau
:Yn caru'n anwyl iawn,
Myfi'n rhagorach o'wn na phawb,
:Mewn harddwch ac mewn dawn;
Fe'm galwai'n bob rhyw enw mwyn
:O dan yr wybren las;
Fel hael frenines oeddwn i.
:Ac yntau fel fy ngwas!
</poem>
<br>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
c6r36kmpe4121srfjl4md9q8sjh8j0k
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/68
104
83527
162783
2026-04-16T15:03:09Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda ""
162783
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}
<poem></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
r0wr3gf1kxfbygwi71z6tlltjn47y7l
162785
162783
2026-04-16T15:08:03Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162785
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Rhyw anhwyl flina bawb, ond anghof yw
Pob un o angeu er ond llesgaidd fyw!
{{bwlch|4em}}—O'r "Delyn Gam."
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{Center block|
<poem>
Chwi'n son am faich y gwynddyn,
:Beth am y ferch neu'r fun,
O fore Llun hyd y Sabboth
:Wrthi yn fficsio ei hun!
Heddyw wrth y bargen counter;
:Heno mewn cwrdd boddhad;
Beunydd am newydd bethau'n
:Boddro ei mam a'i thad!
Eisio cael godreu newydd;
:Eisio cael pluen ddu;
'Sgidia o batent ledder,
:Sash gyda gwasgen gu;
Eisio cael beisig newydd,
:Ie, a walking het;
Ac i roesawu ei "chwmni"
:Eisio cael parlyr set!
</poem>
}}
<br>
Un o bethau goreu Dafydd Jones yw y gan "Profiad y Pab;" a chredwn na allai yr Hen Lanc o Rufain lai na mwynhau ergydion y llinellau<noinclude><references/></noinclude>
0mev3s5klo1btr5ew87d57ikprw8zcm
162891
162785
2026-04-16T21:34:51Z
AlwynapHuw
1710
162891
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Rhyw anhwyl flina bawb, ond anghof yw
Pob un o angeu er ond llesgaidd fyw!
{{bwlch|4em}}—O'r "Delyn Gam."
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{Center block|
<poem>
Chwi'n son am faich y gwynddyn,
:Beth am y ferch neu'r fun,
O fore Llun hyd y Sabboth
:Wrthi yn fficsio ei hun!
Heddyw wrth y bargen counter;
:Heno mewn cwrdd boddhad;
Beunydd am newydd bethau'n
:Boddro ei mam a'i thad!
Eisio cael godreu newydd;
:Eisio cael pluen ddu;
'Sgidia o batent ledder,
:Sash gyda gwasgen gu;
Eisio cael beisig newydd,
:Ie, a walking het;
Ac i roesawu ei "chwmni"
:Eisio cael parlyr set!
</poem>
}}
<br>
<section end="bbb"/>
<section begin="ccc"/><section end="ccc"/>
<section begin="ddd"/>Un o bethau goreu Dafydd Jones yw y gan "Profiad y Pab;" a chredwn na allai yr Hen Lanc o Rufain lai na mwynhau ergydion y llinellau
<section end="ddd"/><noinclude><references/></noinclude>
mrr7jfne54flww41ul736ujt82c8s75
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/67
104
83528
162784
2026-04-16T15:04:37Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162784
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Prioda'r gwr y goden, nid y ferch,
A rhaid yw rhifo cyn dweyd faint y serch,
'Nol tranc un gwr, y wraig, O serch diball!
O ddawn ddiflino! eto'n caru'r llall!
"Hyd angeu'n ffyddlon," a dim awr yn hwy,
Oes min cytundeb hytrach llai na mwy.
Oes ffug a ffurf yn moli'r tafod ffraeth,
Y mel ymadrodd a'r addawus iaith,
Oes trwsio'r wyneb ac addurno'r wedd;
Oes cuddio llygredd, oes blodeuo'r bedd;
Oes gwneyd y drwg yn hardd drwy wisgiad gwych;
Oes syllu ac ystumio yn y drych!
Twng pawb i'w lles; a d'wedir gwir os bydd,
Dyweyd y gwir na'i gelu'n fwy o fudd.
Fe wena pawb; a gwena'r nwyddwr gau
Wrth dderbyn sylltiau dri am brin gwerth dau.
Y mwyaf ffodus yw y mwya'i wen,
Gwen fagla'r ieuanc, a gwen huda'r hen.
A'r ty a'r tyddyn rhwng y dreth a'r doll;
Sicrha y gyfraith nad a dim i goll;
Ber yw yr oes! Mae'r cawell ger y bedd;
Mae nod marwolaeth ar yr ieuanc wedd.
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
6nir4zdvjbiizr8v56ydzg1nj5awrdy
162889
162784
2026-04-16T21:30:09Z
AlwynapHuw
1710
162889
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{Center block/s}}
<poem>
Prioda'r gwr y goden, nid y ferch,
A rhaid yw rhifo cyn dweyd faint y serch,
'Nol tranc un gwr, y wraig, O serch diball!
O ddawn ddiflino! eto'n caru'r llall!
"Hyd angeu'n ffyddlon," a dim awr yn hwy,
Oes min cytundeb hytrach llai na mwy.
Oes ffug a ffurf yn moli'r tafod ffraeth,
Y mel ymadrodd a'r addawus iaith,
Oes trwsio'r wyneb ac addurno'r wedd;
Oes cuddio llygredd, oes blodeuo'r bedd;
Oes gwneyd y drwg yn hardd drwy wisgiad gwych;
Oes syllu ac ystumio yn y drych!
Twng pawb i'w lles; a d'wedir gwir os bydd,
Dyweyd y gwir na'i gelu'n fwy o fudd.
Fe wena pawb; a gwena'r nwyddwr gau
Wrth dderbyn sylltiau dri am brin gwerth dau.
Y mwyaf ffodus yw y mwya'i wen,
Gwen fagla'r ieuanc, a gwen huda'r hen.
A'r ty a'r tyddyn rhwng y dreth a'r doll;
Sicrha y gyfraith nad a dim i goll;
Ber yw yr oes! Mae'r cawell ger y bedd;
Mae nod marwolaeth ar yr ieuanc wedd.
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
00g6a3yyjrttbaog904eeu0kw2gbvxd
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/70
104
83529
162786
2026-04-16T15:12:05Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "70 RHWNG GWG A GWEN. Berwch yr wyau yn llaith, Neu cyn galeted a'r graig; Cas genyf fi haner gwaith, Fel mae yn gas gen i wraig! Peidiwch ag ameu fy nghais, Canys o'r gadair 'rwy'n dweyd; Gwired ag fod genyf bais Gwn beth sydd oreu i'w wneyd! Anffaeledigrwydd yw'm camp; Fi yw Sant Petar, y Graig; Fi 'mhob tywyllwch yw'r lamp- Genyf mae pobpeth ond gwraig! Gwas yr holl weision wyf fi, Ar yr holl benau yn ben; Fi ydyw gaffer pob llu, D...
162786
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}
<poem></noinclude>70
RHWNG GWG A GWEN.
Berwch yr wyau yn llaith,
Neu cyn galeted a'r graig;
Cas genyf fi haner gwaith,
Fel mae yn gas gen i wraig!
Peidiwch ag ameu fy nghais,
Canys o'r gadair 'rwy'n dweyd;
Gwired ag fod genyf bais
Gwn beth sydd oreu i'w wneyd!
Anffaeledigrwydd yw'm camp;
Fi yw Sant Petar, y Graig;
Fi 'mhob tywyllwch yw'r lamp-
Genyf mae pobpeth ond gwraig!
Gwas yr holl weision wyf fi,
Ar yr holl benau yn ben;
Fi ydyw gaffer pob llu,
Daear a phurdan a nen!
</poem>
{{Div end}}
Teyrnged o goffa rhwng deigryn ag amrant i'r diweddar enwog gerdd-awenydd, Dr. Joseph Parry:
{{Center block/s}}
<poem>
Draw er's talm yn Nghymru lan,
Cododd, do, o'r felin dan
Awen ddigyffelyb swyn;
Pencerdd cerddwyr goreu'r llwyn.
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
ctzkbuskfpepf56dm1b4vc1pyoucqra
162788
162786
2026-04-16T15:13:51Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162788
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Berwch yr wyau yn llaith,
:Neu cyn galeted a'r graig;
Cas genyf fi haner gwaith,
:Fel mae yn gas gen i wraig!
Peidiwch ag ameu fy nghais,
:Canys o'r gadair 'rwy'n dweyd;
Gwired ag fod genyf bais
:Gwn beth sydd oreu i'w wneyd!
Anffaeledigrwydd yw'm camp;
:Fi yw Sant Petar, y Graig;
Fi 'mhob tywyllwch yw'r lamp—
:Genyf mae pobpeth ond gwraig!
Gwas yr holl weision wyf fi,
:Ar yr holl benau yn ben;
Fi ydyw gaffer pob llu,
:Daear a phurdan a nen!
</poem>
{{Div end}}
Teyrnged o goffa rhwng deigryn ag amrant i'r diweddar enwog gerdd-awenydd, Dr. Joseph Parry:
{{Center block/s}}
<poem>
Draw er's talm yn Nghymru lan,
Cododd, do, o'r felin dan
Awen ddigyffelyb swyn;
Pencerdd cerddwyr goreu'r llwyn.
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
gpy59t6qnt10aunpwdwxc61jrogbf4y
162898
162788
2026-04-16T21:52:56Z
AlwynapHuw
1710
162898
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Berwch yr wyau yn llaith,
:Neu cyn galeted a'r graig;
Cas genyf fi haner gwaith,
:Fel mae yn gas gen i wraig!
Peidiwch ag ameu fy nghais,
:Canys o'r gadair 'rwy'n dweyd;
Gwired ag fod genyf bais
:Gwn beth sydd oreu i'w wneyd!
Anffaeledigrwydd yw'm camp;
:Fi yw Sant Petar, y Graig;
Fi 'mhob tywyllwch yw'r lamp—
:Genyf mae pobpeth ond gwraig!
Gwas yr holl weision wyf fi,
:Ar yr holl benau yn ben;
Fi ydyw gaffer pob llu,
:Daear a phurdan a nen!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Teyrnged o goffa rhwng deigryn ag amrant i'r diweddar enwog gerdd-awenydd, Dr. Joseph Parry:
{{Center block/s}}
<poem>
Draw er's talm yn Nghymru lan,
Cododd, do, o'r felin dan
Awen ddigyffelyb swyn;
Pencerdd cerddwyr goreu'r llwyn.
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
3kvtdy2ksvfhs817b6kgtezok3ioxiw
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/69
104
83530
162787
2026-04-16T15:12:27Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162787
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Pe bae yn ddichon i ni gael golwg ar y Pab, fel y mae, nid fel yr honir ei fod, caem ef yn gywir fel dyn arall, yn mhell o fod yn anffaeledig. Y mae honi anffaeledigrwydd yn brawf diffael o ffaeledigrwydd:
{{c|Y Pab yn siarad (gosteg!):}}
{{Center block/s}}
<poem>
Rhowch i mi balas i fyw,
:Ebe'i Sancteiddrwydd y Pab;
Gweision i gyd o'r un rhyw
:Weiniont ar gysur Hen Fab.
Craswch i'm fara gan roi
:'Menyn didwyll arno'n syth;
Cyrchwch im' wyau yn "gloi"
:Bob dydd yn newydd o'r nyth.
Pobwch im' damaid o gig—
:Taten yn newydd o'r pridd;
Neu ryw aderyn o'r wig,
:Pysgyn o'r afon bob dydd;
Rhowch i mi wydraid o win,
:Ha! dim o'ch loger i Bab!
Ice cream, O! rhoddwch i'r fun—
:Gwin ydyw llaeth yr Hen Fab.
</poem>
{{Div end}}<noinclude><references/></noinclude>
jhu0xgancjeal2p2yh6fjg00n3ssvsk
162897
162787
2026-04-16T21:52:13Z
AlwynapHuw
1710
162897
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Pe bae yn ddichon i ni gael golwg ar y Pab, fel y mae, nid fel yr honir ei fod, caem ef yn gywir fel dyn arall, yn mhell o fod yn anffaeledig. Y mae honi anffaeledigrwydd yn brawf diffael o ffaeledigrwydd:
{{c|Y Pab yn siarad (gosteg!):}}
{{Center block/s}}
<poem>
Rhowch i mi balas i fyw,
:Ebe'i Sancteiddrwydd y Pab;
Gweision i gyd o'r un rhyw
:Weiniont ar gysur Hen Fab.
Craswch i'm fara gan roi
:'Menyn didwyll arno'n syth;
Cyrchwch im' wyau yn "gloi"
:Bob dydd yn newydd o'r nyth.
Pobwch im' damaid o gig—
:Taten yn newydd o'r pridd;
Neu ryw aderyn o'r wig,
:Pysgyn o'r afon bob dydd;
Rhowch i mi wydraid o win,
:Ha! dim o'ch loger i Bab!
Ice cream, O! rhoddwch i'r fun—
:Gwin ydyw llaeth yr Hen Fab.
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
7gksdhb984xr2kc7g3wgycd93q2o7d1
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/71
104
83531
162789
2026-04-16T15:15:58Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162789
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Eos a mwyalchen oedd,
'Hedydd gyda'i gan ar goe.!
Cododd hyd yn ngwawl y ne—
Nid oedd ganai fel efe!
Hwn ddeffrodd ei wlad a'i gan,
A'i cynesodd hi a'i dan;
Hwn a gwres ei desog gerdd
Drodd wlad can ei oes yn werdd;
Taniodd gerddi yn mhob gwig:
Rhoddodd ganiad yn mhob pig:
Cododd hyd yn ngwawl y ne—
Nid oedd ganai fel efe!
Ond cenfigen angeu du
Glwyfodd fron y cerddor cu!
Dyma ddiffodd ar ei dan—
Dyma gauad ar ei gan!
Na, gadawodd ar ei ol
Gerddi'n fyw ar fryn ą dol—
Mae y cerddor gwych yn fud
Ond ei gan yn llon'd y byd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
"Ond," ebe Mari, "chododd Bardd yr Aelwyd (dyna enw swyddogol Dafydd fel bardd) erioed yn uwch yn ol 'y marn i nag yn ei ddwy gan ar<noinclude><references/></noinclude>
kfhxh5xlr23zgzn87z8vfb613vjzh46
162900
162789
2026-04-16T21:57:43Z
AlwynapHuw
1710
162900
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Eos a mwyalchen oedd,
'Hedydd gyda'i gan ar goe.!
Cododd hyd yn ngwawl y ne—
Nid oedd ganai fel efe!
Hwn ddeffrodd ei wlad a'i gan,
A'i cynesodd hi a'i dan;
Hwn a gwres ei desog gerdd
Drodd wlad can ei oes yn werdd;
Taniodd gerddi yn mhob gwig:
Rhoddodd ganiad yn mhob pig:
Cododd hyd yn ngwawl y ne—
Nid oedd ganai fel efe!
Ond cenfigen angeu du
Glwyfodd fron y cerddor cu!
Dyma ddiffodd ar ei dan—
Dyma gauad ar ei gan!
Na, gadawodd ar ei ol
Gerddi'n fyw ar fryn ą dol—
Mae y cerddor gwych yn fud
Ond ei gan yn llon'd y byd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>"Ond," ebe Mari, "chododd Bardd yr Aelwyd (dyna enw swyddogol Dafydd fel bardd) erioed yn uwch yn ol 'y marn i nag yn ei ddwy gan ar
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
q2zdx39zlq5dd7jq1ldt940kxf196i4
162901
162900
2026-04-16T21:59:01Z
AlwynapHuw
1710
162901
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Eos a mwyalchen oedd,
'Hedydd gyda'i gan ar goedd!
Cododd hyd yn ngwawl y ne—
Nid oedd ganai fel efe!
Hwn ddeffrodd ei wlad a'i gan,
A'i cynesodd hi a'i dan;
Hwn a gwres ei desog gerdd
Drodd wlad can ei oes yn werdd;
Taniodd gerddi yn mhob gwig:
Rhoddodd ganiad yn mhob pig:
Cododd hyd yn ngwawl y ne—
Nid oedd ganai fel efe!
Ond cenfigen angeu du
Glwyfodd fron y cerddor cu!
Dyma ddiffodd ar ei dan—
Dyma gauad ar ei gan!
Na, gadawodd ar ei ol
Gerddi'n fyw ar fryn ą dol—
Mae y cerddor gwych yn fud
Ond ei gan yn llon'd y byd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>"Ond," ebe Mari, "chododd Bardd yr Aelwyd (dyna enw swyddogol Dafydd fel bardd) erioed yn uwch yn ol 'y marn i nag yn ei ddwy gan ar
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
7d2krvmpntkris2h3j60gbbtwdhicw0
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/72
104
83532
162790
2026-04-16T15:18:56Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162790
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Babyddia'th a Defoda'th, sydd yn ceisio cael pena pobol i sachau anwyboda'th. Y syniad o ddyn yn cymeryd ei arwain gan gre'duried gwael fel fe'i hun, a rhoi ei synwyr i gadw ar y shilff! Nid i'r aelwyd hon y daw na phabyddia'th na babia'th grefyddol." Dylai pob teulu Cymreig yn Nghymru addysgu y gan hon fel rhodd mam i'w plant:
{{Center block/s}}
<poem>
Ebe'r Bugail mawr wrth Pedr,
::Portha f'wyn;
Ac hyd eitha'th ddawn a'th fedr,
::Portha f'wyn;
Dyro'r porfa gora'i gynydd,
Ac o ddwr pur nant y mynydd
::I fy wyn.
Ebe'r Pab a'i offeiriadaeth,
::Dyma'r bwyd!
Pechod ydyw pob dirnadaeth
::Dyma'r bwyd!
Trech na gras yw'r fras offeren!
Trech yw'r ganwyll gwyr na'r weren!
::Dyma'r bwyd!
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
d1v3rg1ld0gy3tka3ccjbcm73zvbfmi
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/73
104
83533
162791
2026-04-16T15:20:25Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162791
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Er cyraeddyd nefol drumiau
::Dyma'r ffordd!
Beth yw crefydd ond ystumiau?
::Dyma'r ffordd!
Os am faddeu'n llwyr eich beiau,
Ffyddagorwch eich geneuau-
::Dyna'r ffordd!
Ni yn dweyd a chwithau'n credu,
::Dyna'r ffordd!
Coel fel moddion gras gwaredu
::Yw y ffordd!
Rhowch i'r prist bob peth mae'n mofyn
Ac atebwch pan mae'n gofyn,
::Dyna'r ffordd!
Ar bob ffenest rhowch ddarluniau,
::Dyna'r ffordd!
O flaen delwau ar eich gliniau,
::Dyna'r ffordd!
Llenwi'r eglwys a defodaeth,
A phob pen ag anwybodaeth,
::Dyna'r ffordd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
Yn awr pan y mae Defodaeth yn gwneyd y<noinclude><references/></noinclude>
pub5tkplk489xig7y4axpeh6aggzwhg
162903
162791
2026-04-16T22:03:40Z
AlwynapHuw
1710
162903
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Er cyraeddyd nefol drumiau
::Dyma'r ffordd!
Beth yw crefydd ond ystumiau?
::Dyma'r ffordd!
Os am faddeu'n llwyr eich beiau,
Ffyddagorwch eich geneuau-
::Dyna'r ffordd!
Ni yn dweyd a chwithau'n credu,
::Dyna'r ffordd!
Coel fel moddion gras gwaredu
::Yw y ffordd!
Rhowch i'r prist bob peth mae'n mofyn
Ac atebwch pan mae'n gofyn,
::Dyna'r ffordd!
Ar bob ffenest rhowch ddarluniau,
::Dyna'r ffordd!
O flaen delwau ar eich gliniau,
::Dyna'r ffordd!
Llenwi'r eglwys a defodaeth,
A phob pen ag anwybodaeth,
::Dyna'r ffordd!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>Yn awr pan y mae Defodaeth yn gwneyd y
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
beht6snmvfonnx5pds8qn7w3777uu8s
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/74
104
83534
162792
2026-04-16T15:21:01Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "74 RHWNG GWG A GWEN. fath ymdrech i lefeinio a surdoesi Prydain a'i rhagrith, gorphwysa y ddyledswydd ar grefydd- wyr Cymru i ymgydnabyddu a hanes Pabydd- iaeth a thaenu y wybodaeth ar draws y wlad fel na bo neb yn ddiesgus, os y syrth i fagl gweis- ion y Babaeth. Mae y Babaeth fynachaidd eis- oes wedi cael ei throed i lawr yn Pembre, yn y Deheudir, ac ar fyr bydd canoedd o fynachod duon yn gwneyd eu nythod yno, fel jacdoaid i gawcia...
162792
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>74
RHWNG GWG A GWEN.
fath ymdrech i lefeinio a surdoesi Prydain a'i
rhagrith, gorphwysa y ddyledswydd ar grefydd-
wyr Cymru i ymgydnabyddu a hanes Pabydd-
iaeth a thaenu y wybodaeth ar draws y wlad fel
na bo neb yn ddiesgus, os y syrth i fagl gweis-
ion y Babaeth. Mae y Babaeth fynachaidd eis-
oes wedi cael ei throed i lawr yn Pembre, yn y
Deheudir, ac ar fyr bydd canoedd o fynachod
duon yn gwneyd eu nythod yno, fel jacdoaid i
gawcian paganiaeth i bobl anwybodus.
Mae gau grefyddwyr eto'n troi,
Fel Israel, i addoli lloi!
O! weiniaid o ychydig ffydd,
Yn goleu canwyll ganol dydd!
Ychydig wyddant am y Gair.
Neu ni addolent wyneb Mair!
Cyffesant fai o fewn rhyw gell
Gan fod y Crewr yn rhy bell!
A llosgant "hoglau" lon'd y lle,
Fel hyfryd nwy i ffroen y ne':
Ymdrechant lwyr foddloni Duw
Ag ystum-ffurfiau rhyfedd ryw!<noinclude><references/></noinclude>
21twho9dd46x81qhu36b6qi7dm6iazb
162798
162792
2026-04-16T15:26:05Z
AlwynapHuw
1710
162798
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>fath ymdrech i lefeinio a surdoesi Prydain a'i
rhagrith, gorphwysa y ddyledswydd ar grefydd-
wyr Cymru i ymgydnabyddu a hanes Pabydd-
iaeth a thaenu y wybodaeth ar draws y wlad fel
na bo neb yn ddiesgus, os y syrth i fagl gweis-
ion y Babaeth. Mae y Babaeth fynachaidd eis-
oes wedi cael ei throed i lawr yn Pembre, yn y
Deheudir, ac ar fyr bydd canoedd o fynachod
duon yn gwneyd eu nythod yno, fel jacdoaid i
gawcian paganiaeth i bobl anwybodus.
{{Center block/s}}
<poem>
Mae gau grefyddwyr eto'n troi,
Fel Israel, i addoli lloi!
O! weiniaid o ychydig ffydd,
Yn goleu canwyll ganol dydd!
Ychydig wyddant am y Gair.
Neu ni addolent wyneb Mair!
Cyffesant fai o fewn rhyw gell
Gan fod y Crewr yn rhy bell!
A llosgant "hoglau" lon'd y lle,
Fel hyfryd nwy i ffroen y ne':
Ymdrechant lwyr foddloni Duw
Ag ystum-ffurfiau rhyfedd ryw!<noinclude><references/></noinclude>
hlqnm55xqdfajdmtkamr4wknac33wkp
162804
162798
2026-04-16T15:29:33Z
AlwynapHuw
1710
162804
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>fath ymdrech i lefeinio a surdoesi Prydain a'i
rhagrith, gorphwysa y ddyledswydd ar grefydd-
wyr Cymru i ymgydnabyddu a hanes Pabydd-
iaeth a thaenu y wybodaeth ar draws y wlad fel
na bo neb yn ddiesgus, os y syrth i fagl gweis-
ion y Babaeth. Mae y Babaeth fynachaidd eis-
oes wedi cael ei throed i lawr yn Pembre, yn y
Deheudir, ac ar fyr bydd canoedd o fynachod
duon yn gwneyd eu nythod yno, fel jacdoaid i
gawcian paganiaeth i bobl anwybodus.
{{Center block/s}}
<poem>
Mae gau grefyddwyr eto'n troi,
Fel Israel, i addoli lloi!
O! weiniaid o ychydig ffydd,
Yn goleu canwyll ganol dydd!
Ychydig wyddant am y Gair.
Neu ni addolent wyneb Mair!
Cyffesant fai o fewn rhyw gell
Gan fod y Crewr yn rhy bell!
A llosgant "hoglau" lon'd y lle,
Fel hyfryd nwy i ffroen y ne':
Ymdrechant lwyr foddloni Duw
Ag ystum-ffurfiau rhyfedd ryw!
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
0s9nuhd64d7agur6zm09v3p8rm64705
162811
162804
2026-04-16T15:33:59Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162811
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>fath ymdrech i lefeinio a surdoesi Prydain a'i rhagrith, gorphwysa y ddyledswydd ar grefyddwyr Cymru i ymgydnabyddu a hanes Pabyddiaeth a thaenu y wybodaeth ar draws y wlad fel na bo neb yn ddiesgus, os y syrth i fagl gweision y Babaeth. Mae y Babaeth fynachaidd eisoes wedi cael ei throed i lawr yn Pembre, yn y Deheudir, ac ar fyr bydd canoedd o fynachod duon yn gwneyd eu nythod yno, fel jacdoaid i gawcian paganiaeth i bobl anwybodus.
{{Center block/s}}
<poem>
Mae gau grefyddwyr eto'n troi,
Fel Israel, i addoli lloi!
O! weiniaid o ychydig ffydd,
Yn goleu canwyll ganol dydd!
Ychydig wyddant am y Gair.
Neu ni addolent wyneb Mair!
Cyffesant fai o fewn rhyw gell
Gan fod y Crewr yn rhy bell!
A llosgant "hoglau" lon'd y lle,
Fel hyfryd nwy i ffroen y ne':
Ymdrechant lwyr foddloni Duw
Ag ystum-ffurfiau rhyfedd ryw!
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
4ic3yaphgosgbz5xxtqa2jsonj7h9yv
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/75
104
83535
162793
2026-04-16T15:21:14Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "GWREICHION. Gwnant Dduw a wnaeth bob ryfedd oes O deisen gron o ddwfr a thoes! Gweddiant Dduw a chaniad cor- A chloant Dduw pob lle mewn dror! Gweddiant hefyd-arfer ffol! Am help gan Pedar a chan Pol; A golchant fuchedd wael, yn siwr, A gwlithog ras y sanctaidd ddwr!. Mae Duw mwy wedi gwerthu ma's I'r offeiriadaeth faelfa gras; Rhaid gwneyd pob busnes mwy a'r Llys Drwy gyfryngwriaeth Gwr y Crys. Dadblygiad Dillad: Mae llawer o ddwndw...
162793
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>GWREICHION.
Gwnant Dduw a wnaeth bob ryfedd oes
O deisen gron o ddwfr a thoes!
Gweddiant Dduw a chaniad cor-
A chloant Dduw pob lle mewn dror!
Gweddiant hefyd-arfer ffol!
Am help gan Pedar a chan Pol;
A golchant fuchedd wael, yn siwr,
A gwlithog ras y sanctaidd ddwr!.
Mae Duw mwy wedi gwerthu ma's
I'r offeiriadaeth faelfa gras;
Rhaid gwneyd pob busnes mwy a'r Llys
Drwy gyfryngwriaeth Gwr y Crys.
Dadblygiad Dillad:
Mae llawer o ddwndwr
Yn awr am wareiddiad,
Am oleu gwyddoniaeth
A dawn dadblygiad;
Mae pobpeth yn tramwy
Yn mlaen yn ddysgedig;
Mae pobpeth yn llwyddo
Yn felldigedig!
75<noinclude><references/></noinclude>
hrgx9s8l7pn2myiroi74uoqyk4ky88r
162799
162793
2026-04-16T15:26:59Z
AlwynapHuw
1710
162799
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwnant Dduw a wnaeth bob ryfedd oes
O deisen gron o ddwfr a thoes!
Gweddiant Dduw a chaniad cor-
A chloant Dduw pob lle mewn dror!
Gweddiant hefyd-arfer ffol!
Am help gan Pedar a chan Pol;
A golchant fuchedd wael, yn siwr,
A gwlithog ras y sanctaidd ddwr!.
Mae Duw mwy wedi gwerthu ma's
I'r offeiriadaeth faelfa gras;
Rhaid gwneyd pob busnes mwy a'r Llys
Drwy gyfryngwriaeth Gwr y Crys.
{{c|Dadblygiad Dillad:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mae llawer o ddwndwr
Yn awr am wareiddiad,
Am oleu gwyddoniaeth
A dawn dadblygiad;
Mae pobpeth yn tramwy
Yn mlaen yn ddysgedig;
Mae pobpeth yn llwyddo
Yn felldigedig!<noinclude></noinclude>
p2nljl0kezn1msksdwjqf2398pq0m2y
162805
162799
2026-04-16T15:30:21Z
AlwynapHuw
1710
162805
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwnant Dduw a wnaeth bob ryfedd oes
O deisen gron o ddwfr a thoes!
Gweddiant Dduw a chaniad cor-
A chloant Dduw pob lle mewn dror!
Gweddiant hefyd-arfer ffol!
Am help gan Pedar a chan Pol;
A golchant fuchedd wael, yn siwr,
A gwlithog ras y sanctaidd ddwr!.
Mae Duw mwy wedi gwerthu ma's
I'r offeiriadaeth faelfa gras;
Rhaid gwneyd pob busnes mwy a'r Llys
Drwy gyfryngwriaeth Gwr y Crys.
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{c|Dadblygiad Dillad:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mae llawer o ddwndwr
Yn awr am wareiddiad,
Am oleu gwyddoniaeth
A dawn dadblygiad;
Mae pobpeth yn tramwy
Yn mlaen yn ddysgedig;
Mae pobpeth yn llwyddo
Yn felldigedig!
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
qz1wk1jrqdtu3v0t9g2lnbjh6n1s51k
162812
162805
2026-04-16T15:35:13Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162812
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwnant Dduw a wnaeth bob ryfedd oes
O deisen gron o ddwfr a thoes!
Gweddiant Dduw a chaniad cor—
A chloant Dduw pob lle mewn dror!
Gweddiant hefyd—arfer ffol!
Am help gan Pedar a chan Pol;
A golchant fuchedd wael, yn siwr,
A gwlithog ras y sanctaidd ddwr!
.
Mae Duw mwy wedi gwerthu ma's
I'r offeiriadaeth faelfa gras;
Rhaid gwneyd pob busnes mwy a'r Llys
Drwy gyfryngwriaeth Gwr y Crys.
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{c|Dadblygiad Dillad:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mae llawer o ddwndwr
:Yn awr am wareiddiad,
Am oleu gwyddoniaeth
:A dawn dadblygiad;
Mae pobpeth yn tramwy
:Yn mlaen yn ddysgedig;
Mae pobpeth yn llwyddo
:Yn felldigedig!
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
tisy0402kjdn28cwso314nnwbpvpllx
162813
162812
2026-04-16T15:35:54Z
AlwynapHuw
1710
162813
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwnant Dduw a wnaeth bob ryfedd oes
O deisen gron o ddwfr a thoes!
Gweddiant Dduw a chaniad cor—
A chloant Dduw pob lle mewn dror!
Gweddiant hefyd—arfer ffol!
Am help gan Pedar a chan Pol;
A golchant fuchedd wael, yn siwr,
A gwlithog ras y sanctaidd ddwr!
.
Mae Duw mwy wedi gwerthu ma's
I'r offeiriadaeth faelfa gras;
Rhaid gwneyd pob busnes mwy a'r Llys
Drwy gyfryngwriaeth Gwr y Crys.
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{c|Dadblygiad Dillad:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mae llawer o ddwndwr
:Yn awr am wareiddiad,
Am oleu gwyddoniaeth
:A dawn dadblygiad;
Mae pobpeth yn tramwy
:Yn mlaen yn ddysgedig;
Mae pobpeth yn llwyddo
:Yn felldigedig!
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
ksofyow6a4urq4o6nbztkmg00unf5ii
162905
162813
2026-04-16T22:06:04Z
AlwynapHuw
1710
162905
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Gwnant Dduw a wnaeth bob ryfedd oes
O deisen gron o ddwfr a thoes!
Gweddiant Dduw a chaniad cor—
A chloant Dduw pob lle mewn dror!
Gweddiant hefyd—arfer ffol!
Am help gan Pedar a chan Pol;
A golchant fuchedd wael, yn siwr,
A gwlithog ras y sanctaidd ddwr!
.
Mae Duw mwy wedi gwerthu ma's
I'r offeiriadaeth faelfa gras;
Rhaid gwneyd pob busnes mwy a'r Llys
Drwy gyfryngwriaeth Gwr y Crys.
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>{{c|Dadblygiad Dillad:}}
{{Center block/s}}
<poem>
Mae llawer o ddwndwr
:Yn awr am wareiddiad,
Am oleu gwyddoniaeth
:A dawn dadblygiad;
Mae pobpeth yn tramwy
:Yn mlaen yn ddysgedig;
Mae pobpeth yn llwyddo
:Yn felldigedig!
</poem>
<section end="bbb"/><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
kos5hovtqdyulo9yt4xms5a6jkg9k7x
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/76
104
83536
162794
2026-04-16T15:21:30Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "76 RHWNG GWG A GWEN. Celfyddyd mewn bri, Ond dibarch yw anian- Y dillad yw'r dyn A'r dyn yw'r truan! Mae'n syndod gen i Fod enaid mor fedrus Yn rhoi bri mor ddysglaer. Ar got, gwasgod, trowsus! Yn coelio fod pethau O doriad y teiliwr Yn llawer mwy gwerthfawr Na gwaith llaw'r Creawdwr! Ond dyna mae'n debyg Yw'r rheol yn mhobman- Y dillad yw'r dyn A'r dyn yw'r truan! Mae perygl ofnadwy I ddeddf fawr Dadblygiad I fyned ar fyrder I ddadb...
162794
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>76
RHWNG GWG A GWEN.
Celfyddyd mewn bri,
Ond dibarch yw anian-
Y dillad yw'r dyn
A'r dyn yw'r truan!
Mae'n syndod gen i
Fod enaid mor fedrus
Yn rhoi bri mor ddysglaer.
Ar got, gwasgod, trowsus!
Yn coelio fod pethau
O doriad y teiliwr
Yn llawer mwy gwerthfawr
Na gwaith llaw'r Creawdwr!
Ond dyna mae'n debyg
Yw'r rheol yn mhobman-
Y dillad yw'r dyn
A'r dyn yw'r truan!
Mae perygl ofnadwy
I ddeddf fawr Dadblygiad
I fyned ar fyrder
I ddadblygu dillad!
A myn'd yn glere stor neu
Yn rhyw benguwches-<noinclude><references/></noinclude>
1pylw1qu6miw3e6byu246ktzfdyvadx
162800
162794
2026-04-16T15:27:37Z
AlwynapHuw
1710
162800
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Celfyddyd mewn bri,
Ond dibarch yw anian-
Y dillad yw'r dyn
A'r dyn yw'r truan!
Mae'n syndod gen i
Fod enaid mor fedrus
Yn rhoi bri mor ddysglaer.
Ar got, gwasgod, trowsus!
Yn coelio fod pethau
O doriad y teiliwr
Yn llawer mwy gwerthfawr
Na gwaith llaw'r Creawdwr!
Ond dyna mae'n debyg
Yw'r rheol yn mhobman-
Y dillad yw'r dyn
A'r dyn yw'r truan!
Mae perygl ofnadwy
I ddeddf fawr Dadblygiad
I fyned ar fyrder
I ddadblygu dillad!
A myn'd yn glere stor neu
Yn rhyw benguwches-<noinclude><references/></noinclude>
gv6j7uuvlq5rmljk0bfh4nzi2euo47v
162806
162800
2026-04-16T15:31:02Z
AlwynapHuw
1710
162806
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Celfyddyd mewn bri,
Ond dibarch yw anian-
Y dillad yw'r dyn
A'r dyn yw'r truan!
Mae'n syndod gen i
Fod enaid mor fedrus
Yn rhoi bri mor ddysglaer.
Ar got, gwasgod, trowsus!
Yn coelio fod pethau
O doriad y teiliwr
Yn llawer mwy gwerthfawr
Na gwaith llaw'r Creawdwr!
Ond dyna mae'n debyg
Yw'r rheol yn mhobman-
Y dillad yw'r dyn
A'r dyn yw'r truan!
Mae perygl ofnadwy
I ddeddf fawr Dadblygiad
I fyned ar fyrder
I ddadblygu dillad!
A myn'd yn glere stor neu
Yn rhyw benguwches-
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
3nlfeze8ybxzu2fzuq0vsk556p3ejla
162814
162806
2026-04-16T15:37:15Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162814
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Celfyddyd mewn bri,
:Ond dibarch yw anian—
Y dillad yw'r dyn
:A'r dyn yw'r truan!
Mae'n syndod gen i
:Fod enaid mor fedrus
Yn rhoi bri mor ddysglaer.
:Ar got, gwasgod, trowsus!
Yn coelio fod pethau
:O doriad y teiliwr
Yn llawer mwy gwerthfawr
:Na gwaith llaw'r Creawdwr!
Ond dyna mae'n debyg
:Yw'r rheol yn mhobman—
Y dillad yw'r dyn
:A'r dyn yw'r truan!
Mae perygl ofnadwy
:I ddeddf fawr Dadblygiad
I fyned ar fyrder
:I ddadblygu dillad!
A myn'd yn glere stor neu
:Yn rhyw benguwches—
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
m0pbgikkwx9vwgph6h5ai01d8qp51u8
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/77
104
83537
162795
2026-04-16T15:24:11Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda " I wneyd dandi o'r dyn a :Dandies o'r ddynes! Ond dyna, mae'n debyg :Yw'r drefn fawr lydan:- Y dillad yw'r dyn :A'r dyn yw'r truan! [[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Wagen y boys).jpg|canol|300px]] [Yn adeg claddedigaeth Gwilym Gwent, cododd cryn ddadl yn nghylch ei safle yn nhrefn cadwedigaeth. Haerai rhai o gyfeillion Gwilym fod ei dalent fel cerddor yn newid cyweirnod"
162795
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>
I wneyd dandi o'r dyn a
:Dandies o'r ddynes!
Ond dyna, mae'n debyg
:Yw'r drefn fawr lydan:-
Y dillad yw'r dyn
:A'r dyn yw'r truan!
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Wagen y boys).jpg|canol|300px]]
[Yn adeg claddedigaeth Gwilym Gwent, cododd cryn ddadl yn nghylch ei safle yn nhrefn
cadwedigaeth. Haerai rhai o gyfeillion Gwilym fod ei dalent fel cerddor yn newid cyweirnod<noinclude><references/></noinclude>
0ayt438kcv36d406vmvpepbzrks5f1h
162801
162795
2026-04-16T15:27:59Z
AlwynapHuw
1710
162801
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
I wneyd dandi o'r dyn a
:Dandies o'r ddynes!
Ond dyna, mae'n debyg
:Yw'r drefn fawr lydan:-
Y dillad yw'r dyn
:A'r dyn yw'r truan!
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Wagen y boys).jpg|canol|300px]]
[Yn adeg claddedigaeth Gwilym Gwent, cododd cryn ddadl yn nghylch ei safle yn nhrefn
cadwedigaeth. Haerai rhai o gyfeillion Gwilym fod ei dalent fel cerddor yn newid cyweirnod<noinclude><references/></noinclude>
pghw785h3ldmg8ck7kf0wyjrhmrnxpo
162807
162801
2026-04-16T15:31:25Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162807
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
I wneyd dandi o'r dyn a
:Dandies o'r ddynes!
Ond dyna, mae'n debyg
:Yw'r drefn fawr lydan:-
Y dillad yw'r dyn
:A'r dyn yw'r truan!
</poem>
{{Div end}}
<br>
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Wagen y boys).jpg|canol|300px]]
[Yn adeg claddedigaeth Gwilym Gwent, cododd cryn ddadl yn nghylch ei safle yn nhrefn
cadwedigaeth. Haerai rhai o gyfeillion Gwilym fod ei dalent fel cerddor yn newid cyweirnod<noinclude><references/></noinclude>
pneicxfe0a4r35p4t3wp051d3p7oqgt
162906
162807
2026-04-16T22:06:44Z
AlwynapHuw
1710
162906
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
I wneyd dandi o'r dyn a
:Dandies o'r ddynes!
Ond dyna, mae'n debyg
:Yw'r drefn fawr lydan:-
Y dillad yw'r dyn
:A'r dyn yw'r truan!
</poem>
{{Div end}}
<br>
<section begin="aaa"/><section end="aaa"/>
<section begin="bbb"/>[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên (Wagen y boys).jpg|canol|300px]]
[Yn adeg claddedigaeth Gwilym Gwent, cododd cryn ddadl yn nghylch ei safle yn nhrefn
cadwedigaeth. Haerai rhai o gyfeillion Gwilym fod ei dalent fel cerddor yn newid cyweirnod
<section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude>
cpoccbrzmgykfauqdj9shm2t6ydscpz
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/78
104
83538
162796
2026-04-16T15:24:59Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "trefn y cadw, gan wneyd achos y cerddor yn eithriad i reol ffydd. Yr oedd ei dalent yn ei gyfiawnhau, heb weithredoedd ffydd. Yn y cyfwng cyffrous hwn y cyfansoddwyd y gan hon i adsefydlu cydbwysedd yr elfenau; a pharodd lawer iawn o ddifyrwch.] Clyw, bechadur, clyw efengyl Bena'i gras i drugarhau; Dyma newydd sail i faddeu, Newydd ffordd i gyfiawnhau; Gelli weithian yn ddidrafferth Gael y goron heb y groes; Newydd amod iechydwriaet...
162796
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>trefn y cadw, gan wneyd achos y cerddor yn eithriad i reol ffydd. Yr oedd ei dalent yn ei gyfiawnhau, heb weithredoedd ffydd. Yn y cyfwng cyffrous hwn y cyfansoddwyd y gan hon i adsefydlu cydbwysedd yr elfenau; a pharodd lawer iawn o ddifyrwch.]
Clyw, bechadur, clyw efengyl
Bena'i gras i drugarhau;
Dyma newydd sail i faddeu,
Newydd ffordd i gyfiawnhau;
Gelli weithian yn ddidrafferth
Gael y goron heb y groes;
Newydd amod iechydwriaeth
Mwy yw marw'n un o'r boys.
Nid yw'r drefn am golli enaid
All wneyd englŷn dillyn, tlws:
Fe agorir pan mae solo'n
Siwr yn curo wrth y drws:
Trech yw cownterpoint nag angeu,
Trech yw sol, la, mi na moes;
Gwir gyweirnod iechydwriaeth,
Byw a marw'n un o'r boys.<noinclude><references/></noinclude>
r2ltqmnaahghq10h0fc57hn5ioafvwv
162802
162796
2026-04-16T15:28:15Z
AlwynapHuw
1710
162802
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>trefn y cadw, gan wneyd achos y cerddor yn eithriad i reol ffydd. Yr oedd ei dalent yn ei gyfiawnhau, heb weithredoedd ffydd. Yn y cyfwng cyffrous hwn y cyfansoddwyd y gan hon i adsefydlu cydbwysedd yr elfenau; a pharodd lawer iawn o ddifyrwch.]
{{Center block/s}}
<poem>
Clyw, bechadur, clyw efengyl
Bena'i gras i drugarhau;
Dyma newydd sail i faddeu,
Newydd ffordd i gyfiawnhau;
Gelli weithian yn ddidrafferth
Gael y goron heb y groes;
Newydd amod iechydwriaeth
Mwy yw marw'n un o'r boys.
Nid yw'r drefn am golli enaid
All wneyd englŷn dillyn, tlws:
Fe agorir pan mae solo'n
Siwr yn curo wrth y drws:
Trech yw cownterpoint nag angeu,
Trech yw sol, la, mi na moes;
Gwir gyweirnod iechydwriaeth,
Byw a marw'n un o'r boys.<noinclude><references/></noinclude>
p9lo044nfy9sztzstk3avwo24f8z5w0
162808
162802
2026-04-16T15:32:02Z
AlwynapHuw
1710
162808
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>trefn y cadw, gan wneyd achos y cerddor yn eithriad i reol ffydd. Yr oedd ei dalent yn ei gyfiawnhau, heb weithredoedd ffydd. Yn y cyfwng cyffrous hwn y cyfansoddwyd y gan hon i adsefydlu cydbwysedd yr elfenau; a pharodd lawer iawn o ddifyrwch.]
{{Center block/s}}
<poem>
Clyw, bechadur, clyw efengyl
Bena'i gras i drugarhau;
Dyma newydd sail i faddeu,
Newydd ffordd i gyfiawnhau;
Gelli weithian yn ddidrafferth
Gael y goron heb y groes;
Newydd amod iechydwriaeth
Mwy yw marw'n un o'r boys.
Nid yw'r drefn am golli enaid
All wneyd englŷn dillyn, tlws:
Fe agorir pan mae solo'n
Siwr yn curo wrth y drws:
Trech yw cownterpoint nag angeu,
Trech yw sol, la, mi na moes;
Gwir gyweirnod iechydwriaeth,
Byw a marw'n un o'r boys.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
8yhykb9is0bjxt463t8k531261pnr6d
162815
162808
2026-04-16T15:38:15Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162815
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>trefn y cadw, gan wneyd achos y cerddor yn eithriad i reol ffydd. Yr oedd ei dalent yn ei gyfiawnhau, heb weithredoedd ffydd. Yn y cyfwng cyffrous hwn y cyfansoddwyd y gan hon i adsefydlu cydbwysedd yr elfenau; a pharodd lawer iawn o ddifyrwch.]
{{Center block/s}}
<poem>
Clyw, bechadur, clyw efengyl
:Bena'i gras i drugarhau;
Dyma newydd sail i faddeu,
:Newydd ffordd i gyfiawnhau;
Gelli weithian yn ddidrafferth
:Gael y goron heb y groes;
Newydd amod iechydwriaeth
:Mwy yw marw'n un o'r boys.
Nid yw'r drefn am golli enaid
:All wneyd englŷn dillyn, tlws:
Fe agorir pan mae solo'n
:Siwr yn curo wrth y drws:
Trech yw cownterpoint nag angeu,
:Trech yw sol, la, mi na moes;
Gwir gyweirnod iechydwriaeth,
:Byw a marw'n un o'r boys.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
4z94y3wikb7lorfhzl24kh8i792zj97
Tudalen:Rhwng Gwg a Gwên.djvu/79
104
83539
162797
2026-04-16T15:25:18Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda " Nid oes deddf yn erbyn talent, Y mae biliau'r cyfrif llawn, A holl lyfrau'r cwymp yn ofer Pan yn tystio'n erbyn dawn; Gall athrylith rodio'n eon Hyd y nef heb gofio'r groes; Heddyw'r ffordd i'r etifeddiaeth Ydyw marw'n un o'r boys. Cyfeiliornad ydyw coelio Fod y ffordd i'r nef mor gul; A disylwedd yw athrawiaeth Gaeth, ddisail yr Ysgol Sul; Nid oes dim mewn byw'n rhinweddo:, Na'r un drwg mewn byw'n ddi-foes; Y tragwyddol fywyd ydyw...
162797
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>
Nid oes deddf yn erbyn talent,
Y mae biliau'r cyfrif llawn,
A holl lyfrau'r cwymp yn ofer
Pan yn tystio'n erbyn dawn;
Gall athrylith rodio'n eon
Hyd y nef heb gofio'r groes;
Heddyw'r ffordd i'r etifeddiaeth
Ydyw marw'n un o'r boys.
Cyfeiliornad ydyw coelio
Fod y ffordd i'r nef mor gul;
A disylwedd yw athrawiaeth
Gaeth, ddisail yr Ysgol Sul;
Nid oes dim mewn byw'n rhinweddo:,
Na'r un drwg mewn byw'n ddi-foes;
Y tragwyddol fywyd ydyw
Byw a marw'n un o'r boys.
Nid dim gwell fod dyn yn caru
Yr efengyl, swynol swn;
Ac nid gwaeth fod dyn yn hoffi
Aml lymeitian mewn salwn;
Ofer teithio'r maith anialwch
Drwy flinderau'r crasdir croes.
Pan y gellir myn'd mor esmwyth
Yn y wagen gyda'r boys.<noinclude><references/></noinclude>
ri0e2tot9e1nt4mn8fdsgubk118bgiw
162803
162797
2026-04-16T15:28:42Z
AlwynapHuw
1710
162803
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid oes deddf yn erbyn talent,
Y mae biliau'r cyfrif llawn,
A holl lyfrau'r cwymp yn ofer
Pan yn tystio'n erbyn dawn;
Gall athrylith rodio'n eon
Hyd y nef heb gofio'r groes;
Heddyw'r ffordd i'r etifeddiaeth
Ydyw marw'n un o'r boys.
Cyfeiliornad ydyw coelio
Fod y ffordd i'r nef mor gul;
A disylwedd yw athrawiaeth
Gaeth, ddisail yr Ysgol Sul;
Nid oes dim mewn byw'n rhinweddo:,
Na'r un drwg mewn byw'n ddi-foes;
Y tragwyddol fywyd ydyw
Byw a marw'n un o'r boys.
Nid dim gwell fod dyn yn caru
Yr efengyl, swynol swn;
Ac nid gwaeth fod dyn yn hoffi
Aml lymeitian mewn salwn;
Ofer teithio'r maith anialwch
Drwy flinderau'r crasdir croes.
Pan y gellir myn'd mor esmwyth
Yn y wagen gyda'r boys.<noinclude><references/></noinclude>
dwokmwy7hvwmmujbr8q3m4y0jovc7oy
162809
162803
2026-04-16T15:32:25Z
AlwynapHuw
1710
162809
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid oes deddf yn erbyn talent,
Y mae biliau'r cyfrif llawn,
A holl lyfrau'r cwymp yn ofer
Pan yn tystio'n erbyn dawn;
Gall athrylith rodio'n eon
Hyd y nef heb gofio'r groes;
Heddyw'r ffordd i'r etifeddiaeth
Ydyw marw'n un o'r boys.
Cyfeiliornad ydyw coelio
Fod y ffordd i'r nef mor gul;
A disylwedd yw athrawiaeth
Gaeth, ddisail yr Ysgol Sul;
Nid oes dim mewn byw'n rhinweddo:,
Na'r un drwg mewn byw'n ddi-foes;
Y tragwyddol fywyd ydyw
Byw a marw'n un o'r boys.
Nid dim gwell fod dyn yn caru
Yr efengyl, swynol swn;
Ac nid gwaeth fod dyn yn hoffi
Aml lymeitian mewn salwn;
Ofer teithio'r maith anialwch
Drwy flinderau'r crasdir croes.
Pan y gellir myn'd mor esmwyth
Yn y wagen gyda'r boys.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
sfglw20un6ksqha98nlhny3h930cusp
162810
162809
2026-04-16T15:32:48Z
AlwynapHuw
1710
162810
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid oes deddf yn erbyn talent,
Y mae biliau'r cyfrif llawn,
A holl lyfrau'r cwymp yn ofer
Pan yn tystio'n erbyn dawn;
Gall athrylith rodio'n eon
Hyd y nef heb gofio'r groes;
Heddyw'r ffordd i'r etifeddiaeth
Ydyw marw'n un o'r boys.
Cyfeiliornad ydyw coelio
Fod y ffordd i'r nef mor gul;
A disylwedd yw athrawiaeth
Gaeth, ddisail yr Ysgol Sul;
Nid oes dim mewn byw'n rhinweddo:,
Na'r un drwg mewn byw'n ddi-foes;
Y tragwyddol fywyd ydyw
Byw a marw'n un o'r boys.
Nid dim gwell fod dyn yn caru
Yr efengyl, swynol swn;
Ac nid gwaeth fod dyn yn hoffi
Aml lymeitian mewn salwn;
Ofer teithio'r maith anialwch
Drwy flinderau'r crasdir croes.
Pan y gellir myn'd mor esmwyth
Yn y wagen gyda'r boys.
</poem>
{{Div end}}
<br><noinclude></noinclude>
14ui3xb5kfkatw0t57sbb7n0aq46hjw
162816
162810
2026-04-16T15:39:11Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162816
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Nid oes deddf yn erbyn talent,
:Y mae biliau'r cyfrif llawn,
A holl lyfrau'r cwymp yn ofer
:Pan yn tystio'n erbyn dawn;
Gall athrylith rodio'n eon
:Hyd y nef heb gofio'r groes;
Heddyw'r ffordd i'r etifeddiaeth
:Ydyw marw'n un o'r boys.
Cyfeiliornad ydyw coelio
:Fod y ffordd i'r nef mor gul;
A disylwedd yw athrawiaeth
:Gaeth, ddisail yr Ysgol Sul;
Nid oes dim mewn byw'n rhinweddo:,
:Na'r un drwg mewn byw'n ddi-foes;
Y tragwyddol fywyd ydyw
:Byw a marw'n un o'r boys.
Nid dim gwell fod dyn yn caru
:Yr efengyl, swynol swn;
Ac nid gwaeth fod dyn yn hoffi
:Aml lymeitian mewn salwn;
Ofer teithio'r maith anialwch
:Drwy flinderau'r crasdir croes.
Pan y gellir myn'd mor esmwyth
:Yn y wagen gyda'r boys.
</poem>
{{Div end}}
<br><noinclude></noinclude>
gwmdxlmx8s5ikb47zassd43hhs4ku22
Rhwng Gwg a Gwên (testun cyfansawdd)
0
83540
162821
2026-04-16T17:23:20Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên (testun cyfansawdd) | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous = | next = [[/Cynwysiad/]] | notes =I'w darllen pennod wrth bennod gweler [[Rhwng Gwg a Gwên]] }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=1 to=81 /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{PD-old}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]] Categori:Dafy..."
162821
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên (testun cyfansawdd)
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =
| next = [[/Cynwysiad/]]
| notes =I'w darllen pennod wrth bennod gweler [[Rhwng Gwg a Gwên]]
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=1 to=81 />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{PD-old}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
[[Categori:Dafydd Rhys Williams (Index)]]
[[Categori:Llyfrau 1903]]
[[Categori:Llyfrau'r 1900au]]
[[Categori:barddoniaeth]]
[[Categori:Testunau cyfansawdd]]
rs3drk3dqcrk5t39j74r7e9hp463ekj
162822
162821
2026-04-16T17:34:42Z
AlwynapHuw
1710
162822
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên (testun cyfansawdd)
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =
| next = [[/Cynwysiad/]]
| notes =I'w darllen pennod wrth bennod gweler [[Rhwng Gwg a Gwên]]
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=1 to=81 />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{PD-old-70}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
[[Categori:Dafydd Rhys Williams (Index)]]
[[Categori:Llyfrau 1903]]
[[Categori:Llyfrau'r 1900au]]
[[Categori:barddoniaeth]]
[[Categori:Testunau cyfansawdd]]
d5l74xt5r07y82rzsn0rxa1xhm9xoxo
Rhwng Gwg a Gwên
0
83541
162823
2026-04-16T17:40:25Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous = | next = [[/Cynwysiad/]] | notes =I'w lawr lwytho ar gyfer darllenydd e-lyfrau gweler [[Rhwng Gwg a Gwên (testun cyfansawdd)]] }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=1 to=1 /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{PD-old-70}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]..."
162823
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =
| next = [[/Cynwysiad/]]
| notes =I'w lawr lwytho ar gyfer darllenydd e-lyfrau gweler [[Rhwng Gwg a Gwên (testun cyfansawdd)]]
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=1 to=1 />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{PD-old-70}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
[[Categori:Dafydd Rhys Williams (Index)]]
[[Categori:Llyfrau 1903]]
[[Categori:Llyfrau'r 1900au]]
[[Categori:barddoniaeth]]
9i6attjjou5zcez2fyhvbtdubrs8i2j
Rhwng Gwg a Gwên/Cynwysiad
0
83542
162824
2026-04-16T17:42:50Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../]] | next = [[../Rhagymadrodd|Rhagymadrodd]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=3 to=4 /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Cynwysiad}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162824
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../]]
| next = [[../Rhagymadrodd|Rhagymadrodd]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=3 to=4 />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Cynwysiad}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
4z9ne2iht0ov5x13xbmv6z8olnv6sr1
Rhwng Gwg a Gwên/Rhagymadrodd
0
83543
162825
2026-04-16T17:45:55Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Cynwysiad|Cynwysiad]] | next = [[../Y Ddawn o Ysmalio|Y Ddawn o Ysmalio]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=5 to=5 /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Rhagymadrodd}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162825
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Cynwysiad|Cynwysiad]]
| next = [[../Y Ddawn o Ysmalio|Y Ddawn o Ysmalio]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=5 to=5 />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Rhagymadrodd}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
f93ajwft0hz5ong44o9cyfdi1s6it10
Rhwng Gwg a Gwên/Y Ddawn o Ysmalio
0
83544
162827
2026-04-16T17:49:13Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Rhagymadrodd|Rhagymadrodd]] | next = [[../Y Felancoli Gymreig|Y Felancoli Gymreig]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=7 to=15 /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Y Ddawn o Ysmalio}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162827
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Rhagymadrodd|Rhagymadrodd]]
| next = [[../Y Felancoli Gymreig|Y Felancoli Gymreig]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=7 to=15 />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Ddawn o Ysmalio}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
1s4a68whj3i9khnit8hwl6uy66o0yjd
162830
162827
2026-04-16T17:53:28Z
AlwynapHuw
1710
162830
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Rhagymadrodd|Rhagymadrodd]]
| next = [[../Y Felancoli Gymreig|Y Felancoli Gymreig]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=7 to=15 tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Ddawn o Ysmalio}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
iwilrqjn6blndxp5xqtmw5rqant2c24
Rhwng Gwg a Gwên/Y Felancoli Gymreig
0
83545
162829
2026-04-16T17:52:04Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Y Ddawn o Ysmalio|Y Ddawn o Ysmalio]] | next = [[../Dyfeisiad Digrifwch|Dyfeisiad Digrifwch]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=7 to=15 tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Y Felancoli Gymreig}} Categori:..."
162829
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Ddawn o Ysmalio|Y Ddawn o Ysmalio]]
| next = [[../Dyfeisiad Digrifwch|Dyfeisiad Digrifwch]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=7 to=15 tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Felancoli Gymreig}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
0fuexax1n7n4zuj4xmh0ltj0lgl9aby
162831
162829
2026-04-16T17:55:47Z
AlwynapHuw
1710
162831
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Ddawn o Ysmalio|Y Ddawn o Ysmalio]]
| next = [[../Dyfeisiad Digrifwch|Dyfeisiad Digrifwch]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=15 to=19 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Felancoli Gymreig}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
ijo3r37xpor48nz3k8dnyqt4vabg0jx
Rhwng Gwg a Gwên/Dyfeisiad Digrifwch
0
83546
162833
2026-04-16T17:59:44Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Y Felancoli Gymreig|Y Felancoli Gymreig]] | next = [[../Gwreichion|Gwreichion]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=19 to=24 fromsection="bbb" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Dyfeisiad Digrifwch}} Categori:Rhwng Gwg..."
162833
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Felancoli Gymreig|Y Felancoli Gymreig]]
| next = [[../Gwreichion|Gwreichion]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=19 to=24 fromsection="bbb" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Dyfeisiad Digrifwch}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
so0m133n583o2dtfur19d0igv8gzncu
Rhwng Gwg a Gwên/Gwreichion
0
83547
162836
2026-04-16T18:32:02Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Dyfeisiad Digrifwch|Dyfeisiad Digrifwch]] | next = [[../Oes Ryfedd|Oes Ryfedd]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=25 to=29 tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Gwreichion}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162836
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Dyfeisiad Digrifwch|Dyfeisiad Digrifwch]]
| next = [[../Oes Ryfedd|Oes Ryfedd]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=25 to=29 tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Gwreichion}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
irrhpqc2b420uselu2w5m9jtgba5c6v
Rhwng Gwg a Gwên/Oes Ryfedd
0
83548
162837
2026-04-16T18:37:01Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Gwreichion|Gwreichion]] | next = [[../Trefn y Byd|Trefn y Byd]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=29 to=32 fromsection="bbb" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Oes Ryfedd}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162837
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Gwreichion|Gwreichion]]
| next = [[../Trefn y Byd|Trefn y Byd]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=29 to=32 fromsection="bbb" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Oes Ryfedd}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
eqzd5ibe9nw660gamr37c6lxtbsvkfd
Rhwng Gwg a Gwên/Trefn y Byd
0
83549
162839
2026-04-16T19:03:50Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Oes Ryfedd|Oes Ryfedd]] | next = [[../Y Glowyr a'r Scal|Y Glowyr a'r Scal]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=33 to=33 tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Trefn y Byd}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162839
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Oes Ryfedd|Oes Ryfedd]]
| next = [[../Y Glowyr a'r Scal|Y Glowyr a'r Scal]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=33 to=33 tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Trefn y Byd}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
93ztf2gpl5o6g465fxo6mpbvi54lg91
Rhwng Gwg a Gwên/Y Glowyr a'r Scal
0
83550
162842
2026-04-16T19:13:19Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Trefn y Byd|Trefn y Byd]] | next = [[../Y Meddwyn|Y Meddwyn]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=33 to=36 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Y Glowyr a'r Scal}} Categori:Rhwng Gwg a Gw..."
162842
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Trefn y Byd|Trefn y Byd]]
| next = [[../Y Meddwyn|Y Meddwyn]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=33 to=36 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Glowyr a'r Scal}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
f50l9yazlvhviby0rb5b0wqm8exj4e5
Rhwng Gwg a Gwên/Y Meddwyn
0
83551
162843
2026-04-16T19:18:11Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Y Glowyr a'r Scal|Y Glowyr a'r Scal]] | next = [[../Cwyn y Tafarnwr|Cwyn y Tafarnwr]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=36 to=36 fromsection="bbb" tosection="ccc" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Y Meddwyn}} Categor..."
162843
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Glowyr a'r Scal|Y Glowyr a'r Scal]]
| next = [[../Cwyn y Tafarnwr|Cwyn y Tafarnwr]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=36 to=36 fromsection="bbb" tosection="ccc" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Meddwyn}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
53sxorfxliuikgl1w5wnuak90kw7bhl
Rhwng Gwg a Gwên/Cwyn y Tafarnwr
0
83552
162849
2026-04-16T19:33:43Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Y Meddwyn|Y Meddwyn]] | next = [[../Y Crythwr Bach|Y Crythwr Bach]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=36 to=39 fromsection="ddd" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Cwyn y Tafarnwr}} Categori:Rhwng Gwg..."
162849
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Meddwyn|Y Meddwyn]]
| next = [[../Y Crythwr Bach|Y Crythwr Bach]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=36 to=39 fromsection="ddd" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Cwyn y Tafarnwr}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
20sxkmz49cftqj4hed8ekp2wtlfs4az
Rhwng Gwg a Gwên/Y Crythwr Bach
0
83553
162851
2026-04-16T19:46:57Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Cwyn y Tafarnwr|Cwyn y Tafarnwr]] | next = [[../Can y Tegell Bach|Can y Tegell Bach]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=39 to=40 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Y Crythwr Bach}} Ca..."
162851
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Cwyn y Tafarnwr|Cwyn y Tafarnwr]]
| next = [[../Can y Tegell Bach|Can y Tegell Bach]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=39 to=40 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Crythwr Bach}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
m170gkl4hnoemvpkwgt2nr9zidz6myx
Rhwng Gwg a Gwên/Can y Tegell Bach
0
83554
162854
2026-04-16T20:32:40Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Y Crythwr Bach|Y Crythwr Bach]] | next = [[../Desgrifiad o Arweinydd Cor|Desgrifiad o Arweinydd Cor]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=40 to=42 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Can y..."
162854
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Crythwr Bach|Y Crythwr Bach]]
| next = [[../Desgrifiad o Arweinydd Cor|Desgrifiad o Arweinydd Cor]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=40 to=42 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Can y Tegell Bach}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
rfhkuzqh3b2p1ktwrtt769qf7b1e7j7
Rhwng Gwg a Gwên/Desgrifiad o Arweinydd Cor
0
83555
162856
2026-04-16T20:36:57Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Can y Tegell Bach|Can y Tegell Bach]] | next = [[../Y Fenyw Newydd|Y Fenyw Newydd]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=42 to=43 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Desgrifiad o Arweinydd C..."
162856
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Can y Tegell Bach|Can y Tegell Bach]]
| next = [[../Y Fenyw Newydd|Y Fenyw Newydd]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=42 to=43 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Desgrifiad o Arweinydd Cor}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
5yxqs99dwhe5tsoillq9ot0k18n88yq
Rhwng Gwg a Gwên/Y Fenyw Newydd
0
83556
162858
2026-04-16T20:39:53Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Desgrifiad o Arweinydd Cor|Desgrifiad o Arweinydd Cor]] | next = [[../Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=43 to=44 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Y..."
162858
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Desgrifiad o Arweinydd Cor|Desgrifiad o Arweinydd Cor]]
| next = [[../Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=43 to=44 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Y Fenyw Newydd}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
t0sw7se3ysyawoifoh44db0psv4ob3i
Rhwng Gwg a Gwên/Rhamant a Rheswm
0
83557
162860
2026-04-16T20:43:12Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Y Fenyw Newydd|Y Fenyw Newydd]] | next = [[../Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=44 to=46 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Rhamant a Rheswm}} Cate..."
162860
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Fenyw Newydd|Y Fenyw Newydd]]
| next = [[../Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=44 to=46 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Rhamant a Rheswm}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
omeblfrblut7yuhdumr31do6qk0kwo3
162861
162860
2026-04-16T20:44:59Z
AlwynapHuw
1710
162861
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Y Fenyw Newydd|Y Fenyw Newydd]]
| next = [[../Benyw Newydd|Benyw Newydd]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=44 to=46 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Rhamant a Rheswm}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
kasjc17xxp55y6r00hqz633oiga575m
Rhwng Gwg a Gwên/Benyw Newydd
0
83558
162864
2026-04-16T20:49:09Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]] | next = [[../Ymrwymiad Blaenorol|Ymrwymiad Blaenorol]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=46 to=47 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Benyw Newydd}}..."
162864
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Rhamant a Rheswm|Rhamant a Rheswm]]
| next = [[../Ymrwymiad Blaenorol|Ymrwymiad Blaenorol]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=46 to=47 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Benyw Newydd}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
1wdfyp9gw5k6kkbjvydjjl4cht1xh6t
Rhwng Gwg a Gwên/Ymrwymiad Blaenorol
0
83559
162866
2026-04-16T20:52:10Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Benyw Newydd|Benyw Newydd]] | next = [[../Dyfarniad y Beirniad|Dyfarniad y Beirniad]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=47 to=48 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Ymrwymiad Blaenorol}}..."
162866
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Benyw Newydd|Benyw Newydd]]
| next = [[../Dyfarniad y Beirniad|Dyfarniad y Beirniad]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=47 to=48 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Ymrwymiad Blaenorol}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
2xnqrpheurbmnqae3c1ijuia75cg5c2
Rhwng Gwg a Gwên/Dyfarniad y Beirniad
0
83560
162868
2026-04-16T20:54:54Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Ymrwymiad Blaenorol|Ymrwymiad Blaenorol]] | next = [[../Ar y Cor|Ar y Cor]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=48 to=49 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Dyfarniad y Beirniad}} Catego..."
162868
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Ymrwymiad Blaenorol|Ymrwymiad Blaenorol]]
| next = [[../Ar y Cor|Ar y Cor]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=48 to=49 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Dyfarniad y Beirniad}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
bedk2pbbva41lq3swvov0bw1hk0u94c
Rhwng Gwg a Gwên/Ar y Cor
0
83561
162870
2026-04-16T20:57:09Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Dyfarniad y Beirniad|Dyfarniad y Beirniad]] | next = [[../Can yr Awen|Can yr Awen]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=49 to=49 fromsection="bbb" tosection="ccc" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Ar y Cor}} Categori:R..."
162870
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Dyfarniad y Beirniad|Dyfarniad y Beirniad]]
| next = [[../Can yr Awen|Can yr Awen]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=49 to=49 fromsection="bbb" tosection="ccc" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Ar y Cor}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
5u44600mlz8bxh8c782ggk3b1y532as
Rhwng Gwg a Gwên/Can yr Awen
0
83562
162872
2026-04-16T21:00:05Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Ar y Cor|Ar y Cor]] | next = [[../Can Mari|Can Mari]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=49 to=52 fromsection="ddd" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Can yr Awen}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162872
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Ar y Cor|Ar y Cor]]
| next = [[../Can Mari|Can Mari]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=49 to=52 fromsection="ddd" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Can yr Awen}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
32fd9zgla2vnhu4asenq76zs9ooti0i
Rhwng Gwg a Gwên/Can Mari
0
83563
162875
2026-04-16T21:02:45Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Can yr Awen|Can yr Awen]] | next = [[../O! Fendigedig Walia|O! Fendigedig Walia]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=52 to=54 fromsection="ddd" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Can Mari}} Categori:Rhw..."
162875
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Can yr Awen|Can yr Awen]]
| next = [[../O! Fendigedig Walia|O! Fendigedig Walia]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=52 to=54 fromsection="ddd" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Can Mari}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
9as9th8oozyw5hv936cjqx2ivzynl0q
Rhwng Gwg a Gwên/O! Fendigedig Walia
0
83564
162878
2026-04-16T21:13:13Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Can Mari|Can Mari]] | next = [[../Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=54 to=57 fromsection="ddd" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:O! Fendigedig Walia}} Categori:Rhwng..."
162878
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Can Mari|Can Mari]]
| next = [[../Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=54 to=57 fromsection="ddd" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:O! Fendigedig Walia}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
qplx32w1pyuv1re3ajguwxb11yc7202
Rhwng Gwg a Gwên/Gwendid y Cymry
0
83565
162880
2026-04-16T21:15:56Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../O! Fendigedig Walia|O! Fendigedig Walia]] | next = [[../Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=57 to=59 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Gwendid y Cymry}}..."
162880
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../O! Fendigedig Walia|O! Fendigedig Walia]]
| next = [[../Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=57 to=59 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Gwendid y Cymry}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
5171i7ngna9cf0iwv7x0hz2o32hbncr
162881
162880
2026-04-16T21:16:36Z
AlwynapHuw
1710
162881
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../O! Fendigedig Walia|O! Fendigedig Walia]]
| next = [[../Good Times Coming|Good Times Coming]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=57 to=59 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Gwendid y Cymry}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
a9ef09fj17vco72fnswwgns8sa5jklb
Rhwng Gwg a Gwên/Good Times Coming
0
83566
162883
2026-04-16T21:20:18Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]] | next = [[../O, Dywed Gymru|O, Dywed Gymru]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=59 to=60 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Good Times Coming}} Categ..."
162883
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Gwendid y Cymry|Gwendid y Cymry]]
| next = [[../O, Dywed Gymru|O, Dywed Gymru]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=59 to=60 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Good Times Coming}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
3sfwegkux4qjao0j9kl15mog6olk28c
Rhwng Gwg a Gwên/O, Dywed Gymru
0
83567
162885
2026-04-16T21:24:25Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Good Times Coming|Good Times Coming]] | next = [[../Pwnc y Sabboth|Pwnc y Sabboth]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=60 to=63 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:O, Dywed Gymru}} Cate..."
162885
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Good Times Coming|Good Times Coming]]
| next = [[../Pwnc y Sabboth|Pwnc y Sabboth]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=60 to=63 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:O, Dywed Gymru}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
it6psp80yumgf2f6f9222v2zp8lspuz
Rhwng Gwg a Gwên/Pwnc y Sabboth
0
83568
162890
2026-04-16T21:31:35Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../O, Dywed Gymru|O, Dywed Gymru]] | next = [[../Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=63 to=65 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Pwnc y Sab..."
162890
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../O, Dywed Gymru|O, Dywed Gymru]]
| next = [[../Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=63 to=65 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Pwnc y Sabboth}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
g0hoow261vks79is2wi5rurulxuqyhh
Rhwng Gwg a Gwên/Pan Oedd fy Ngwr a Minau
0
83569
162893
2026-04-16T21:39:13Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Pwnc y Sabboth|Pwnc y Sabboth]] | next = [[../Ysbryd yr Oes|Ysbryd yr Oes]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=65 to=66 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Pan Oedd fy Ngwr a Minau}} Ca..."
162893
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Pwnc y Sabboth|Pwnc y Sabboth]]
| next = [[../Ysbryd yr Oes|Ysbryd yr Oes]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=65 to=66 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Pan Oedd fy Ngwr a Minau}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
f46z0mahzne6jnd3xxn0chgp1w7pde1
Rhwng Gwg a Gwên/Ysbryd yr Oes
0
83570
162894
2026-04-16T21:41:07Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]] | next = [[../Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=66 to=68 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFA..."
162894
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]]
| next = [[../Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=66 to=68 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Ysbryd yr Oesu}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
bansqjmy0x9ys85fzu5e19z26nivax1
162895
162894
2026-04-16T21:42:05Z
AlwynapHuw
1710
162895
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Pan Oedd fy Ngwr a Minau|Pan Oedd fy Ngwr a Minau]]
| next = [[../Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=66 to=68 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Ysbryd yr Oes}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
pb4aain05kh89z091qsl5rvn2eyy5j1
Rhwng Gwg a Gwên/Chwi'n Son am Faich, &c
0
83571
162896
2026-04-16T21:50:42Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Ysbryd yr Oes|Ysbryd yr Oes]] | next = [[../Profiad y Pab|Profiad y Pab]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=68 to=68 fromsection="bbb" tosection="ccc" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Chwi'n Son am Faich, &c}} Categ..."
162896
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Ysbryd yr Oes|Ysbryd yr Oes]]
| next = [[../Profiad y Pab|Profiad y Pab]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=68 to=68 fromsection="bbb" tosection="ccc" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Chwi'n Son am Faich, &c}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
ridh5l2epe29aezz95vwzdzq92bn7xa
Rhwng Gwg a Gwên/Profiad y Pab
0
83572
162899
2026-04-16T21:55:02Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]] | next = [[../Teyrnged i Dr Parry|Teyrnged i Dr Parry]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=68 to=70 fromsection="ddd" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Pr..."
162899
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Chwi'n Son am Faich, &c|Chwi'n Son am Faich, &c]]
| next = [[../Teyrnged i Dr Parry|Teyrnged i Dr Parry]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=68 to=70 fromsection="ddd" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Profiad y Pab}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
a87wojjdwtlh65i1itj81mjn4skt93i
Rhwng Gwg a Gwên/Teyrnged i Dr Parry
0
83573
162902
2026-04-16T22:00:29Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Profiad y Pab|Profiad y Pab]] | next = [[../Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=70 to=71 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Teyrnged i Dr Parry}} Categori:Rh..."
162902
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Profiad y Pab|Profiad y Pab]]
| next = [[../Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=70 to=71 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Teyrnged i Dr Parry}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
[[Categori:Joseph Parry]]
epmsx06hgv8sj70z0ip0ty85myujo1a
Rhwng Gwg a Gwên/Ebe'r Bugail
0
83574
162904
2026-04-16T22:04:21Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Teyrnged i Dr Parry|Teyrnged i Dr Parry]] | next = [[../Pabyddiaeth Defodaeth|Pabyddiaeth Defodaeth]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=71 to=73 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Ebe'r..."
162904
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Teyrnged i Dr Parry|Teyrnged i Dr Parry]]
| next = [[../Pabyddiaeth Defodaeth|Pabyddiaeth Defodaeth]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=71 to=73 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Ebe'r Bugail}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
kjlzxrv58gz2gapktuhvhyjp537edap
Rhwng Gwg a Gwên/Pabyddiaeth Defodaeth
0
83575
162907
2026-04-16T22:07:36Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]] | next = [[../Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=73 to=75 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Pabyddiaeth Defodaet}} Ca..."
162907
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]]
| next = [[../Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=73 to=75 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Pabyddiaeth Defodaet}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
kwo3o2egzis2zxc8ngge4h5pj2hcngc
162908
162907
2026-04-16T22:08:43Z
AlwynapHuw
1710
162908
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Ebe'r Bugail|Ebe'r Bugail]]
| next = [[../Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=73 to=75 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Pabyddiaeth Defodaeth}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
mwt6myttcn3g9j03b19kblnvborvr6t
Rhwng Gwg a Gwên/Dadblygiad Dillad
0
83576
162909
2026-04-16T22:10:20Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Pabyddiaeth Defodaeth|Pabyddiaeth Defodaeth]] | next = [[../Wagen y Boys|Wagen y Boys]] | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=75 to=77 fromsection="bbb" tosection="aaa" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Dadblygiad Dillad}}..."
162909
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Pabyddiaeth Defodaeth|Pabyddiaeth Defodaeth]]
| next = [[../Wagen y Boys|Wagen y Boys]]
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=75 to=77 fromsection="bbb" tosection="aaa" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Dadblygiad Dillad}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
06yd0ry1z5bpkfmmlwei2il963553hn
Rhwng Gwg a Gwên/Wagen y Boys
0
83577
162910
2026-04-16T22:11:38Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "{{header | title =Rhwng Gwg a Gwên | author =Dafydd Rhys Williams (Index) | andauthor = | translator = | editor = | section = | previous =[[../Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]] | next = | notes = }} <div style="margin-left:10%; margin-right:10%;"> <pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=77 to=79 fromsection="bbb" /> </div> ==Nodiadau== {{Cyfeiriadau}} {{DEFAULTSORT:Wagen y Boys}} [[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]"
162910
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title =Rhwng Gwg a Gwên
| author =Dafydd Rhys Williams (Index)
| andauthor =
| translator =
| editor =
| section =
| previous =[[../Dadblygiad Dillad|Dadblygiad Dillad]]
| next =
| notes =
}}
<div style="margin-left:10%; margin-right:10%;">
<pages index="Rhwng Gwg a Gwên.djvu" from=77 to=79 fromsection="bbb" />
</div>
==Nodiadau==
{{Cyfeiriadau}}
{{DEFAULTSORT:Wagen y Boys}}
[[Categori:Rhwng Gwg a Gwên]]
4amh4wa93qln14kvm1tkm5lmgril9tk
Categori:Rhwng Gwg a Gwên
14
83578
162916
2026-04-16T22:41:17Z
AlwynapHuw
1710
Dechrau tudalen newydd gyda "[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên.djvu|bawd|150px|tudalen=1]] [[Categori:Dafydd Rhys Williams (Index)]] [[Categori:Llyfrau 1903]] [[Categori:Llyfrau'r 1900au]] [[Categori:barddoniaeth]]"
162916
wikitext
text/x-wiki
[[Delwedd:Rhwng Gwg a Gwên.djvu|bawd|150px|tudalen=1]]
[[Categori:Dafydd Rhys Williams (Index)]]
[[Categori:Llyfrau 1903]]
[[Categori:Llyfrau'r 1900au]]
[[Categori:barddoniaeth]]
qs4w5qc3xf8eitb5yfroxvcgzkx4sr8
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/2
104
83579
162917
2026-04-16T22:45:05Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162917
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/3
104
83580
162918
2026-04-16T22:45:23Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162918
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/4
104
83581
162919
2026-04-16T22:45:38Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162919
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/5
104
83582
162920
2026-04-16T22:50:22Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162920
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{Mmmm-mawr|CANIADAU HIRAETHOG.}}}}
{{lein|7em}}
<br>
<br>
{{c|HOLL}}
<br>
{{c|Mm-mawr|WEITHIAU BARDDONOL,}}}}
<br>
{{c|&c.}}
{{c|{{M-mawr|GWILYM HIRAETHOG<br>(William Rees),}}}}
{{c|O<br>LIVERPOOL, GYNT O LANSANNAN, SWYDD DINBYCH.}}
<br>
{{lein|7em}}
<br>
{{c|DINBYCH:<br>CYHOEDDWYD GAN THOMAS GEE.<br>MDCCCLV.}}
<br>
<br><noinclude><references/></noinclude>
odr62lmycf0f956utndfhhtsyjjj4wv
162921
162920
2026-04-16T22:51:01Z
AlwynapHuw
1710
162921
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{Mmmm-mawr|CANIADAU HIRAETHOG.}}}}
{{lein|7em}}
<br>
<br>
{{c|HOLL}}
<br>
{{c|{{Mm-mawr|WEITHIAU BARDDONOL,}}}}
<br>
{{c|&c.}}
{{c|{{M-mawr|GWILYM HIRAETHOG<br>(William Rees),}}}}
{{c|O<br>LIVERPOOL, GYNT O LANSANNAN, SWYDD DINBYCH.}}
<br>
{{lein|7em}}
<br>
{{c|DINBYCH:<br>CYHOEDDWYD GAN THOMAS GEE.<br>MDCCCLV.}}
<br>
<br><noinclude><references/></noinclude>
6wsc8chg6qlumtve849ou04ozx96q17
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/6
104
83583
162922
2026-04-16T22:51:24Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162922
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/7
104
83584
162923
2026-04-16T22:55:49Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162923
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|I<br>HOLL GOLEDDWYR A CHYFEILLION<br>{{M-mawr|Beirdd, Barddoniaeth, a Llenyddiaeth Gymreig,}}<br>BOB GRADD A SEFYLLFA YN DDIWAHANIAETH;<br>AC YN NEILLDUOL<br>I'R RHAI A DDANGOSASANT EU HEWYLLYS DA TRWY ANFON EU<br>HENWAU FEL TANYSGRIFWYR AT Y GWAITH HWN, A THRWY<br>HYNY A GALONOGASANT EI DDYGIAD ALLAN;<br>{{mawr|Y<br>Cyflwynir}}<br>HYN O LAFURWAITH EI FYFYRDODAU,<br>GYDA<br>GWIR SERCH, EWYLLYS DA, A DYMUNIAD DIFFUANT AM<br>
EU LLES A'U CYNNYDD YN MHOB GWYBODAETH,<br>RHINWEDD, A DAIONI,<br>GAN<br>EU HEWYLLYSGARAF WASANAETHYDD,<br><br>YR AWDWR.}}
<br>
<br>
{{nop}}<noinclude><references/></noinclude>
retj7qri3sppflyoaehwc9xcmz5ss42
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/8
104
83585
162924
2026-04-16T22:56:04Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162924
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/9
104
83586
162925
2026-04-16T22:58:12Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162925
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|AT Y DERBYNWYR.}}}}
GYFEILLION CAREDIG,<br>
ANGENRHAID yw arnaf ddeisyf genych yr hynawsedd o gyd-ddwyn â mi yn fy meddalwch, tra yn adrodd ychydig o'm profiad a'm teimlad wrth barotoi a threfnu hyn o ganiadau i'r wasg. Yr wyf yn ymwybodol na all y cyfryw adroddiad fod o nemawr ddyddordeb i neb ond i mi fy hunan; ond y mae profedigaeth y cyfleusdra hwn y fath, fel mai anhawdd genyf ei ollwng heibio heb ganiatâu ychydig ryddid i hunanfoddiant arno.
Y mae nifer o'r "Caniadau" yn gynnyrchion blyneddoedd boreuol fy mywyd; a theimlwn megys pe yn adfyw y tymmor hwnw o'm hoes wrth eu hadolygu a'u trefnu i'r argraffwasg. Cofiwn gyda bryd hiraethlawn am yr hen lanerchau ar y meusydd, ar lan Afon Aled, ac ar Fynydd Hiraethog, lle y cyfansoddwn y naill ddernyn a'r llall; ac am yr hyfrydwch bachgenaidd a brofwn pan ddygwyddai i mi gael ambell i linell wrth fy modd; y rhai a dybiwn i, druan, y prydiau hyny, yn gyfryw ag y buasai Milton ei hun yn falch o honynt. Y mae y llinellau hyny megys wedi cyssegru y cyfryw fanau i'w cofio genyf gyda hoffder; nid yn wir ar gyfrif unrhyw ragoroldeb a ymddengys i mi yn awr yn y llinellau eu hunain, ond yn unig ar gyfrif yr adgof am y boddhâd a'r hyfrydwch a deimlwn ar yr achlysuron crybwylledig. Hoffai Solomon awelon a golygfeydd Senir, a Hermon, ac Amana; a'r bardd Groegaidd ddyfroedd ei Helicon,<noinclude><references/></noinclude>
r8f82s41ftrvtyjxc60l5ypnaeefexx
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/10
104
83587
162926
2026-04-16T23:00:48Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162926
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>ac awyr ei Barnasus: a dadganai y naill a'r llall eu serch at y mynydd a'r afon, lle y buasent yn myfyrio ac yn cyfansoddi ar eu glanau ac ar hyd eu llechweddi. Pa ham, gan hyny, y gwarafunir i'r bardd Cymreig draethu ei hoffder at yr afonig hono, a'r mynydd hwnw, yn nghymdeithas y rhai y treuliasai oriau difyraf a melusaf ei fywyd? Iddo ef,
{{center block|
<poem>
"Ni raid awen gymhenog
O drum Parnasus gwlad Roeg;
Ni cheisia, nid ä i dud
Glod o elltydd gwlad alltud:—
Ofer y daith, afraid oedd,
Mwyneiddiach ein mynyddoedd;—
Lle mae awen ddiweniaith,
Gelfydd yn mhob mynydd maith."
</poem>
}}
<br>
Y mae Afon Aled, a Mynydd Hiraethog, i mi, yr hyn ydoedd Cedron a Hermon i'r bardd Hebreig, a Helicon a Parnasus i'r bardd Groegaidd. Y mae yn wir iddynt hwy allu gwisgo enwau eu hoffus fanau âg enwogrwydd ac urddas clasurol, a dyddordeb cyffredinol mwy nag a allodd holl ymdrechion awenyddol Gryffydd Hiraethog a Tudur Aled gynt, a G. Hiraethog ac I. G. Aled yn awr, roddi erioed na byth ar eu mynydd a'u hafon hwy; ond er hyny, ni roddai beirdd Aled a Hiraethog y goreu i feirdd Palestina a Groeg yn eu hymserch at y manau y buont yn cyweirio tannau telyn eu hawenyddiaeth gyntaf erioed ynddynt.
Yr hyn a ddenai fy sylw a'm serch boreuol, yn benaf, ydoedd hanesyddiaeth a seryddiaeth; ond prin iawn oedd fy manteision i borthi y tueddfryd hwn. Cyfyngid fi yn hollol, braidd, at hanesyddiaeth y Beibl; "Drych y Ddaiar a'r Ffurfafen;" "Daiaryddiaeth" R. Roberts o Gaergybi; "Geiriadur Ysgrythyrol" Charles; ac "Amseryddiaeth Ysgrythyrol" Llwyd o'r Bala. Mawr oedd fy awydd am eangiad moddion gwybodaeth yn y cangenau<noinclude><references/></noinclude>
dfuf5qbnltvqy4cuz6si82r5rcm66jl
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/11
104
83588
162927
2026-04-16T23:03:11Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162927
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>hyny yn neillduol; ac ystyriwn y rhai oedd ganddynt gyflawnder o'r trysorau hyny o wybodaeth yn eu cyrhaedd y dynion hapusaf dan haul; a thybiwn, pe buasent yn fy meddiant i, y buaswn yn gwbl ddedwydd. Ond y mae i bob sefyllfa ei manteision yn gystal a'i hanfanteision. Bu fy anfanteision boreuol hyny yn fanteisiol i minnau mewn un peth—cyfyngodd gylch fy narllenyddiaeth yn benaf oll at yr Ysgrythyrau Sanctaidd; yr hyn a'm dygodd i'r fath gydnabyddiaeth â hwy, na chyrhaeddaswn mo honi, ond odid, pe buasai genyf wrth law ddigonedd o lyfrau ereill cydnabyddiaeth a ystyriaf heddyw y penaf a'r gwerthfawrocaf peth a feddwyf.
Yr oeddwn tuag ugain oed pan dueddid fy meddwl gyntaf i sylwi ar farddoniaeth: cyn hyny, ni theimlaswn nemawr i ddim dyddordeb yn y gelfyddyd. Caniadau Williams o Bant y celyn, yn wir, a roddent i mi fawr hyfrydwch er yn blentyn: ond prin yr edrychwn ar farddoniaeth yn y mesurau caethion, Yr un a fu yn offerynol gyntaf i dueddu fy meddwl yn y ffordd hon ydoedd R. ab Dafydd (Robert Davies), o'r Gilfach lwyd, Llansannan, yr hwn oedd i ni yn gymmydog agos; â chanddo drysorfa led gyfoethog o lyfrau Cymreig, henafiaeth a barddoniaeth: a'r hwn oedd (ac sydd eto) yn dra hyddysg yn ngramadeg yr iaith, a rheolau ei barddoniaeth. Cyrchwn at fy nghyfaill R. Davies bob cyfleusdra a gawn i ddarllen ei lyfrau, ac i dderbyn ei addysgiadau. Ewyllysiai ef wneuthur bardd o honof; ond cafodd waith caled i'm dysgyblu cyn y gallai hyd yn oed gynnyrchu unrhyw awydd ynof at y gelfyddyd; a gwaith caletach na hyny drachefn i'm haddysgu i ddeall rheolau ac adnabod beiau gwaharddedig cerdd dafod; bum yn hir "fel llo heb ei gynnefino â'r iau." Athraw lymfanwl oedd R. Davies; nid oedd trugaredd na maddeuant i'w cael ganddo am wall gramadegol neu gynghaneddol: dwrdiodd fi yn erwindost lawer tro am<noinclude><references/></noinclude>
dqfaa5tse25rc6uwu2r2k1g211rpwmn
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/12
104
83589
162928
2026-04-16T23:04:51Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162928
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>wallau felly. Byddwn yn arswydo wrth fyned â chyf
ansoddiad i'w ddangos iddo : ond yr oedd fy nghyn
nydd graddol yn peri iddo fawr foddhâd ; a chredaf yn
ddilys bod llwyddiant fy anturiaeth gystadleuol gyntaf
yn Aberhonddu wedi peri cymmaint o lawenydd i feddwl
fy athraw ag a barodd i mi fy hun. Ystyriaf nad teg
fuasai i mi esgeuluso y cyfleusdra hwn i dalu y gydna
byddiaeth ddyledus hon i'm cynathraw, a'm hen gyfaill
cywirgalon.
Y "Cywydd ar Frwydr Trafalgar, a marwolaeth y
pen llyngesydd Nelson," un o destynau yr Eisteddfod
freiniol yn Aberhonddu, yn 1826, ydoedd Reuben
cyntafanedig fy awen . Erioed o'r blaen ni chynnyg
iaswn ar gyfansoddi cywydd, na dim arall o bwys.
Cyfansoddid hwnw yn hollol ar annogaeth R. Davies.
Cyfansoddais ef ar y meusydd gyda'm gorchwylion, a
rhedwn â dernyn ar ol dernyn yn yr hwyr at fy athraw
i'w ddiwygio. Nid oedd genyf fi y dysgwyliad lleiaf y
buasai iddo ennill y gamp, ond yr oedd ef yn lled obeith
iol ; a dirfawr oedd fy syndod pan ddaeth y newydd o
Aberhonddu mai yr eiddo fi oedd y buddugol. Derbyniais y wobr—ariandlws, gwerth dau gini, ac wyth
gini yn arian—trwy ddwylaw y Dr. W. O. Pughe, yr
hwn a safasai i'm cynnrychioli yn yr eisteddfod, ac oedd
yn trigo y pryd hwnw gyda 'i fab, y diweddar Aneurin
Owen, Ysw., yn Tan y gyrt, gerllaw Nantglyn . Wedi
ei ddychweliad adref o Aberhonddu , anfonodd y Doctor
wahoddiad i mi fyned i Tan y gyrt, i dderbyn y wobr.
Yr oedd Bardd Nantglyn a rhai cyfeillion ereill wedi eu
gwahodd yno i'm cyfarfod. Dyna y tro cyntaf i mi
weled y doethawr, a bod yn nghyfeillach Bardd Nantglyn.
Bu y Doctor yn hynod garedig i mi bob amser wedi hyn,
pan ddygwyddwn alw heibio iddo ; a'i fab, Aneurin Owen,
a Bardd Nantglyn, yr un modd ; yr hyn a roddai lawer
o gyfnerthiad i'm meddwl yr amser hwnw, ac a bâr fod<noinclude><references/></noinclude>
a17bkkmwi0tfscjdgwe00o4sz69dhgz
162929
162928
2026-04-16T23:05:15Z
AlwynapHuw
1710
162929
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>wallau felly. Byddwn yn arswydo wrth fyned â chyf ansoddiad i'w ddangos iddo : ond yr oedd fy nghyn nydd graddol yn peri iddo fawr foddhâd ; a chredaf yn ddilys bod llwyddiant fy anturiaeth gystadleuol gyntaf yn Aberhonddu wedi peri cymmaint o lawenydd i feddwl fy athraw ag a barodd i mi fy hun. Ystyriaf nad teg fuasai i mi esgeuluso y cyfleusdra hwn i dalu y gydna byddiaeth ddyledus hon i'm cynathraw, a'm hen gyfaill cywirgalon.
Y "Cywydd ar Frwydr Trafalgar, a marwolaeth y pen llyngesydd Nelson," un o destynau yr Eisteddfod freiniol yn Aberhonddu, yn 1826, ydoedd Reuben cyntafanedig fy awen . Erioed o'r blaen ni chynnyg iaswn ar gyfansoddi cywydd, na dim arall o bwys. Cyfansoddid hwnw yn hollol ar annogaeth R. Davies. Cyfansoddais ef ar y meusydd gyda'm gorchwylion, a rhedwn â dernyn ar ol dernyn yn yr hwyr at fy athraw i'w ddiwygio. Nid oedd genyf fi y dysgwyliad lleiaf y buasai iddo ennill y gamp, ond yr oedd ef yn lled obeith iol ; a dirfawr oedd fy syndod pan ddaeth y newydd o Aberhonddu mai yr eiddo fi oedd y buddugol. Derbyniais y wobr—ariandlws, gwerth dau gini, ac wyth gini yn arian—trwy ddwylaw y Dr. W. O. Pughe, yr hwn a safasai i'm cynnrychioli yn yr eisteddfod, ac oedd yn trigo y pryd hwnw gyda 'i fab, y diweddar Aneurin Owen, Ysw., yn Tan y gyrt, gerllaw Nantglyn . Wedi ei ddychweliad adref o Aberhonddu , anfonodd y Doctor wahoddiad i mi fyned i Tan y gyrt, i dderbyn y wobr. Yr oedd Bardd Nantglyn a rhai cyfeillion ereill wedi eu gwahodd yno i'm cyfarfod. Dyna y tro cyntaf i mi weled y doethawr, a bod yn nghyfeillach Bardd Nantglyn. Bu y Doctor yn hynod garedig i mi bob amser wedi hyn, pan ddygwyddwn alw heibio iddo ; a'i fab, Aneurin Owen, a Bardd Nantglyn, yr un modd ; yr hyn a roddai lawer o gyfnerthiad i'm meddwl yr amser hwnw, ac a bâr fod<noinclude><references/></noinclude>
j9f5l2p9km4ju9kont4i6nv2c0ezfg0
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/13
104
83590
162930
2026-04-16T23:07:30Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162930
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>eu coffadwriaethau yn dyner ar fy nghof a'm teimlad hyd y pryd hwn. Ychydig cyn hyny y daethwn i gydnabyddiaeth bersonol gyntaf å Chaledfryn. Yr oedd ef wedi dechreu blodeuo a rhagori fel bardd rai blyneddoedd o'm blaen i. Rhoddai Caledfryn i mi bob addysg, hyfforddiant, a chefnogaeth, pan ddygwyddai i ni gydgyfarfod; yr hyn ni ddygwyddai yn fynych iawn, o herwydd ein bod wyth milltir o ffordd oddi wrth ein gilydd yn byw.
Fy anturiaeth gystadleuol nesaf ydoedd yn mhen dwy flynedd wedi y gyntaf, yn Eisteddfod freiniol Dinbych, yn 1828. Cyfansoddais ar dri o destynau, sef Cywydd "Ar ymdrech Buddug yn erbyn y Rhufeiniaid," yr hwn a fernid yn ail oreu; Cywydd "Ar Orllifiad y Môr dros Gantref y Gwaelod," i'r hwn y dyfernid y wobr―ariandlws, gwerth pum gini; ac "Awdl farwnad i Goronwy Owain." Ni chafodd neb y wobr ar y testyn olaf, er fod rhai o oreufeirdd y dyddiau hyny wedi cyfansoddi arno. Aeth y cyfansoddiad hwn ar goll genyf, onidê cawsai ymddangos gyda'i gyfoedion yn y "Caniadau." Hysbys i lawer o'm darllenwyr ddarfod i'r "Cywydd ar Frwydr Trafalgar" gael ei gyhoeddi gydag ychydig ganeuon ereill, yn fuan ar ol yr eisteddfod yn Aberhonddu; ac i'r "Cywydd ar Gantref y Gwaelod" ymddangos yn y "Gwyneddigion," gyda chyfansoddiadau buddugol ereill yr eisteddfod yn Ninbych. Teg ydyw i mi grybwyll ddarfod i mi gymmeryd fy rhyddid i newid cryn lawer ar y ddau ragor oeddynt yn eu cyflwr cyntaf, fel y gwel y rhai a feddant y fantais i'w cymharu fel y maent yn y llyfr hwn a'r argraffiadau cyntaf o honynt. Un o ysbryd rhyfelgar iawn yw y cyntaf; nid oeddwn yn barnu y buasai yn deg i mi gyfnewid dim ar ei ysbryd a'i dôn, gan y buasai hyny yn dinystrio ei unrhywiaeth. Yr oll a wnaed oedd tynu ymaith linellau gweinion o ran meddwl a chynghanedd, a dodi rhai<noinclude><references/></noinclude>
dhn1nrj2e0kamac14o6ar306ceuw9yp
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/14
104
83591
162931
2026-04-16T23:11:07Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162931
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>a olygwn yn gryfach yn eu lle, gan adael ystyr ac ysbryd y cyfansoddiad yr un a'r unrhyw. Am y llall, y "Cywydd ar Buddug," ni bu hwnw "yn wyneb haul a llygad goleuni" trwy y wasg erioed o'r blaen.
Yn mhen o ddwy i dair blynedd wedi yr amser a nodwyd ddiweddaf, ymgymmerais â swydd bwysig y weinidogaeth, a gadewais ardal hoffus fy ngenedigaeth, byth i ddychwelyd i gyfanneddu ynddi mwy, y mae yn debygol. Gyda chalon drom y cenais yn iach y diwrnod hwnw i lanau Aled, a bryniau Hiraethog. Dychymygwn fod yr afon, wrth ymdreiglo danaf pan yn croesi y bont, ar gwr isaf pentref Llansannan, yn sisial cydymdeimlad â mi, ac yn murmur ei ffarweliad olaf; a bod Bron Llywelyn, a'r Foel Bengam, ar Fynydd Hiraethog, yn gwisgo "y niwl oer yn alarwisg," ar achlysur fy ymad- awiad. Teimla y meddwl ryw ddirgel fwynhâd rhyfedd mewn gwneuthur cyfeillion dychymygol o'r mynydd, a'r bryn, a'r afon-manau y buasai yn mynych gymdeithasu âg ef ei hun, ac âg anian, ger eu llaw, ac ar hyd-ddynt. Yr oeddwn y pryd hwnw hefyd yn gadael nifer o gyfeillion hoff, cymdeithion a chynghorwyr fy ieuenctyd, i fyned i gyfanneddu i fysg dyeithriaid, ac i ganol golygfeydd dyeithrol. Yn Heol Mostyn, yr oeddwn yn cyfnewid glan yr afon am lan y môr; a rhodfeydd grugog y mynydd am rodfeydd coediog parc Mostyn; y cymdeithion o'm cwmpas oeddynt y ceirw, yr ysgyfarnogod, a'r ''pheasants,'' yn lle y defaid, y rugiar, a'r gylfinhir; swn dwndwr a phrysurdeb y gwaith glo, yn lle tawelwch y maes, y bugail, a'r amaethydd. Er hyny, ymgymmodais a'm sefyllfa newydd yn lled fuan, a daethum i hoffi yr ardal a'r trigolion yn fawr; ac y mae yn dra hoff genyf hyd heddyw am ardal a phreswylwyr Mostyn. Treuliais yma yn agos i chwe blynedd o amser dedwydd, a llwyddiannus hefyd i raddau; ac y mae adgofion y blyneddoedd hyny yn felus genyf.
{{nop}}<noinclude><references/></noinclude>
m18ii2sm45kar81qmcuujlqhniq1bza
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/15
104
83592
162932
2026-04-16T23:23:37Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162932
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Ni chafodd yr awen ond ychydig o gymdeithas fy meddwl yn ystod fy nhrigias yn Mostyn. Ychydig o ganiadau byrion—y gân ar "Gwymp Babilon," yr hon a ymddangosodd yn y "Gwladgarwr;" y gân ar "Ymadawiady Cenadau o Madagascar," yr hon a ymddangosodd yn y "Dysgedydd;" "Marwnad y diweddar Barch. J. Roberts, o Lanbrynmair," yr hon a ymddangosodd yn ei "Gofiant;" ac ychydig gyfieithiadau o'r Seisoneg—oedd yr oll a gyfansoddais yn y blyneddoedd hyny.
Ar ddechreu y flwyddyn 1837, symudais i a'm teulu i Ddinbych, i gymmeryd gofal yr Eglwys Annibynol yn Lôn y Swan, wedi marwolaeth fy nghyfaill hybarchus a hoff, y Parch. D. Roberts. Yn ystod yr amser y bûm yn trigo yno y cyhoedd|r Wern,"]] a'r "Traethawd ar Grefydd Naturiol a Dadguddiedig." Yr Hiraethgan yn niwedd y Cofiant ydyw un o'r darnau mwyaf boddhaol genyf o'm holl gynnyrchion awenyddol; ac nid rhyfedd hyny, canys yr oedd ei gwrthddrych genyf yr hawddgaraf a'r anwylaf o ddynion. O fewn corff y tymmor hwn hefyd y cynnaliwyd Eisteddfod y Gordofigion yn Liverpool, testyn cadair yr hon oedd " Cystuddiau ac Amynedd Iob." Meddyliais unwaith gyfansoddi awdl i'w hanfon i'r gystadleuaeth ar y testyn hwn; ond wedi cyfansoddi tua chant a hanner o linellau, rhoddais yr amcan i fyny, mewn rhan o ddiffyg hamdden ato, ac mewn rhan o ddiffyg hyder ynof fy hun i allu cyflawnu gwaith o deilyngdod ar y testyn; canys mewn gwirionedd nid ystyriaswn fy hun erioed yn deilwng o le ac enw yn y dosbarth uchaf o feirdd Cymreig yr oes. Edrychwn ar gadair prif fardd eisteddfod freiniol bob amser fel sefyllfa uwch law galluoedd penaf fy awenyddiaeth i fedru dringo iddi; ac, yn wir, ychydig iawn o eiddigedd a deimlaswn un amser am y ragorfraint. Ac o herwydd y ddau beth hyna, ni chynnygiaswn erioed<noinclude><references/></noinclude>
ps5upzpc1rqboig8kfbzzlwtkaqunqw
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/16
104
83593
162933
2026-04-16T23:25:26Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162933
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>am dani, na meddwl o ddifrif am hyny chwaith, hyd nes
y daeth testyn cadair Eisteddfod Madog allan yn 1851.
Teimlais awydd cryf igyfansoddi "Awdl ar Heddwch
i'r gystadleuaeth hono, deued a ddelai o honi. Yn gymmaint ag mai Brwydr ydoedd testyn fy nghyfansoddiad
cystadleuol cyntaf, y byddai i hwn, yr olaf yn ddiau i mi,
ddwyn ei dystiolaeth dros Heddwch, a dadgan rhinweddau a bendithion tangnefedd.
Llefara fy meirniaid yn uchel am deilyngdod yr "Awdl
ar Heddwch;" ond dywedant, "Da pe cawsai yr awdwr
ychydig mwy o hamdden i'w hadolygu cyn ei hanfon i'r
gystadleuaeth." Ychydig iawn yn wir o hamdden at
hyny a allasai gael—yr oedd yn anorphenedig foreu y
dydd olaf i'w dodi yn y llythyrdy i'w chludo i law
ysgrifenydd yr eisteddfod. Yr oedd ganddo, tra yn ei
chyfansoddi, heblaw ei alwadau gweinidogaethol, a
golygiaeth yr "Amserau" (yr hwn oedd o dan ei
ofal y pryd hwnw), y llyfr Seisonig a gyhoeddodd—"Providence and Prophecy"—yn y wasg; un tudalen
o'r hwn a gymmerai gymmaint o'i amser i'w barotoi ag
a gymmerasai hanner cant o dudalenau yn y Gymraeg:
ac yr oedd yn orchest iddo allu ei ddwyn i ben fel y
mae, o dan yr amgylchiadau hyny. Caiff y cyhoedd
weithian, ar ol hir ddysgwyl, y cyfleusdra i'w weled a'i .
farnu drostynt eu hunain.
Rhaid i mi eto ddychwelyd cam yn ol. Safodd yr
"Awdl ar Iob" am lawer o flyneddoedd heb symud cam
yn mlaen; ac i sefyll am byth y gadawsid hi, y mae yn bur
debyg, ond fel y'm symbylid yn barhaus i'w chwblhau
gan fy nghydlafurwr, a'm cyfaill hoff, a'r bardd rhagorol,
y Parch. T. Pierce, o'r dref hon. Wedi cyfansoddi
uwch law mil o linellau o honi ar y mesurau caethion,
o'r naill bryd i'r llall, fel y celwn hwyl a hamdden yn
hirnos amryw auafau, teimlwn ei bod wedi myned yn
rhy bell i adael iddi sefyll yn anorphenol: ond wrth<noinclude><references/></noinclude>
4pr2ly69837jz56gdux9z0b307wsj2o
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/17
104
83594
162934
2026-04-16T23:29:29Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162934
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>edrych o'm blaen, a gweled y tir maith oedd genyf i'w deithio cyn y gallaswn ei pherffeithio, yn ol y cynllun y dygasid hi yn mlaen hyd hyny, hollol ddigalonais allu cyrhaeddyd byth i ben yr yrfa, a rhodio yn hualau mesurau caethion, gan nad allaswn hebgor ond ambell seibiant yn awr a phryd arall at y gorchwyl. Teimlaswn awydd lawer gwaith at gyfansoddi ar y mydr anghyfawdl (blank verse), ond erioed ni wnaethwn ddim hyd yn hyn. Fodd bynag, ar ganol y ganiad hon, penderfynais wneyd y prawf arno; gan benderfynu hefyd, os nad allaswn wneyd dim o honi yn y ffordd hon, a myned yn rhwyddach yn mlaen ar hyd-ddi nag y gallwn yn ffordd gyfyng y gynghanedd gaeth, i wneyd aberth llosg o'r holl gyfansoddiad ar y testyn, fel na buasai i'r olwg arno, fel tŵr wedi ei hanner adeiladu, fy mlino ond hyny. Wedi unwaith gychwyn o ddifrif, daethum i hoffi y mydr fwyfwy. Yr oedd fy nghyfaill, Mr. Pierce, yn anfoddlawn iawn i'r peth ar y cyntaf; ond ymgymmododd âg ef i raddau o dipyn i beth. Efallai y senir fi yn ddigofus gan rai beirdd a beirniaid Cymreig am y penrhyddid hwn, a throseddu o honof fel hyn yn erbyn bonedd a deddfau awen Cymru, drwy arwain yr estron Seisonig i gymdeithas teulu diledryw D. ab Edmwnd. Odid nad ystyrir fi fel rhyw ail Wrtheyrn, yn ymgyfathrachu â Hengist, ac yn ei arwain i blith tywysogion y gynghanedd —"Beirdd wrth fraint a defawd beirdd Ynys Prydain;" a dichon yr ofna rhai y dygwydda rhyw gyflafan gwaeth na Brad y Cyllill Hirion mewn canlyniad. Bid a fo, rhaid i mi addef fy mod wedi syrthio mewn cariad a'r Rhonwen hon,—y gerdd ddiawdl. Ond na ddychryned neb: nid oes genyf na gallu nac amcan i wneuthur na deddf na defod i'w thrwyddedogi i fysg mesurau breiniol barddoniaeth Gymreig. Cefais gyfleusdra i ddarllen rhanau o'r dernyn diawdl i glywedigaeth dau o'n prif-feirdd—nid amgen<noinclude><references/></noinclude>
2r7e44o2ruh9uqgh2kykh124x39ellj
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/18
104
83595
162935
2026-04-16T23:33:17Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162935
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Eben Fardd ac Emrys; a rhoddasant hwy gymeradwyaeth wresog iddo, yr hyn a roddai i mi galondid yn yr anturiaeth i'w gyhoeddi.
Fe wel y darllenydd mai yn nghanol sŵn aflafar a mwg afiachus y dref fawr hon y cyfansoddwyd y gân hirfaith hon agos oll. Yr wyf yn brithdybio, pe y cyfansoddasid hi gan rodio hen lwybrau fy ieuenctyd, ar lan ac yn sŵn murmur tawelfwyn Afon Aled, neu gan anadlu awelon peraidd iachus yn mysg y defaid ar Fynydd Hiraethog, y buasai yn ganiad llawer gloewach a bywiocach nag ydyw.
Y ganig ar "Adgofion Mebyd ac Ieuenctyd," a gyfansoddwyd pan oeddwn yn Ninbych, oddigerth y pennillion a gyfeiriant at y dref Seisonig, a'r pedwar neu 'r pum pennill olaf.
Dyna i chwi, ddarllenyddion caredig, fras olwg ar helyntion gyrfa fy mywyd awenyddol. Gyda chyhoeddiad y "Caniadau" hyn, terfyna fy llafur ar faes yr awen, o leiaf; canys ni fwriadaf ymaflyd eto mewn dim o bwys o'r natur yma. Hyderaf y maddeuwch y myfïaeth (egotism) a welwch yn yr adroddiad blaenorol, er ei fod efallai yn un o'r pethau anhawsaf i gyd-ddwyn âg ef.
Terfynaf, gyda diolchus gydnabyddiaeth o garedigrwydd y cyfeillion a anfonasant eu henwau eu hunain, ac a fuont ymdrechgar i gasglu enwau ereill at y gwaith hwn; a chan obeithio na somir eu dysgwyliadau yn hollol ynddo, ond y cant ddifyrwch a budd wrth ei ddarllen—
{{c|Ydwyf, Gyfeillion caredig,}}
{{c|{{bwlch|7em}}Yr eiddoch yn ddiffuant,}}
{{c|{{bwlch|14em}}G. HIRAETHOG.}}
{{nop}}<noinclude><references/></noinclude>
12tb2eifp8482dozah1e7c5nkv47uep
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/19
104
83596
162936
2026-04-16T23:38:34Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162936
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|CYNNWYSIAD.}}}}
{{Center block/s}}
<poem>
Cyfarchiad at y Derbynwyr,
Iob. Pryddest-awdl:—mewn chwech o ranau,
Awdl ar Heddwch,
Cywydd ar Frwydr Trafalgar, a marwolaeth y Pen llyngesydd, Arglwydd Nelson,
Cywydd ar Ymdrech Buddug yn erbyn y Rhufeiniaid,
Cywydd ar Orllifiad y Môr dros Gantre'r Gwaelod,
Cywydd i anerch yr hen brif—fardd enwog, R. ab Gwilym
Ddu, o Eifion, yn 1846,
Cywydd i anerch Eifion, ar achlysur marwolaeth y tri bardd
godidog—Dewi Wyn, Pedr Fardd, ac R. ab Gwilym Ddu,... 178
ENGLYNION MARWNADOL, &c. :—
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig W. Williams, o'r Wern,
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig Richard Jones, o Ruthyn,
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig W. Williams, o Landeilo
Fawr, swydd Gaerfyrddin,
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig Morgan Howells, Tredegar,
Ar farwolaeth y diweddar Mr. T. Gee, henaf, Dinbych,
Ar farwolaeth y diweddar Mr. Richard Jones, o Lwyngwril,
Ar farwolaeth y ddiweddar Mrs. A. Hughes, Heol y llyn, Caernarfon,
I Weithiau a Choffadwriaeth Dafydd Ionawr,
I gyfarch y Parchedig J. Roberts, a Mrs. Roberts, o Lanbrynmair, yn awr o Ruthyn, ar enedigaeth John Thomas—eucyntafanedig,
Doethineb,
BEDDERGRYFF:—
Ar gofgolofn y diweddar Ieuan Gwynedd, yn mynwent y Groes
Wen, sir Fynwy,
Ar fedd Baban,
Ar fedd Mrs. Martha Evans, priod y Parch. D. Evans, Tredegar,
Ar fedd Mr. James Davies, Manchester, yn mynwent Henllan,
MARWNADAU:—
I'r diweddar Barchedig John Roberts, o Lanbrynmair,
Hiraethgan ar ol y Parchedig William Williams, o'r Wern,
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
bzccdjocrpj65fao7zc33qqjpd6xz65
162937
162936
2026-04-16T23:39:04Z
AlwynapHuw
1710
162937
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|CYNNWYSIAD.}}}}
{{Center block/s}}
<poem>
Cyfarchiad at y Derbynwyr,
Iob. Pryddest-awdl:—mewn chwech o ranau,
Awdl ar Heddwch,
Cywydd ar Frwydr Trafalgar, a marwolaeth y Pen llyngesydd, Arglwydd Nelson,
Cywydd ar Ymdrech Buddug yn erbyn y Rhufeiniaid,
Cywydd ar Orllifiad y Môr dros Gantre'r Gwaelod,
Cywydd i anerch yr hen brif—fardd enwog, R. ab Gwilym
Ddu, o Eifion, yn 1846,
Cywydd i anerch Eifion, ar achlysur marwolaeth y tri bardd
godidog—Dewi Wyn, Pedr Fardd, ac R. ab Gwilym Ddu,
ENGLYNION MARWNADOL, &c.:—
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig W. Williams, o'r Wern,
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig Richard Jones, o Ruthyn,
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig W. Williams, o Landeilo
Fawr, swydd Gaerfyrddin,
Ar farwolaeth y diweddar Barchedig Morgan Howells, Tredegar,
Ar farwolaeth y diweddar Mr. T. Gee, henaf, Dinbych,
Ar farwolaeth y diweddar Mr. Richard Jones, o Lwyngwril,
Ar farwolaeth y ddiweddar Mrs. A. Hughes, Heol y llyn, Caernarfon,
I Weithiau a Choffadwriaeth Dafydd Ionawr,
I gyfarch y Parchedig J. Roberts, a Mrs. Roberts, o Lanbrynmair, yn awr o Ruthyn, ar enedigaeth John Thomas—eucyntafanedig,
Doethineb,
BEDDERGRYFF:—
Ar gofgolofn y diweddar Ieuan Gwynedd, yn mynwent y Groes
Wen, sir Fynwy,
Ar fedd Baban,
Ar fedd Mrs. Martha Evans, priod y Parch. D. Evans, Tredegar,
Ar fedd Mr. James Davies, Manchester, yn mynwent Henllan,
MARWNADAU:—
I'r diweddar Barchedig John Roberts, o Lanbrynmair,
Hiraethgan ar ol y Parchedig William Williams, o'r Wern,
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
pg97md7rn8lu4sgk56y5oxt2ecmki0y
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/20
104
83597
162938
2026-04-16T23:43:29Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162938
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Marwnad F'Ewythr Tomos, y Caethwas,
Marwnad Modryb Elin, o Hafod y Ceiliogwydd,
CANEUON:—
Adgofion Mebyd ac Ieuenctyd,
Cwymp Babilon,
Fföedigaeth y Pab, yn 1848,
wedi eu troi ar gân,
Ar yr un testyn, ar Syniadau o'r Ysgrythyrau,
Syniadau Athronydd Ellmynaidd ar Eangder y Greadigaeth,
Ar Ymlidiad y Cenadau Cristionogol o Madagascar, yn y flwyddyn 1835,
Madagascar, yn y flwyddyn 1854,
Enaid blinderus yn ymofyn gorphwysfa,
I'r trallodus ei feddwl,
"A chan sefyll o'i du ol ef, ac wylo,".
"Pan welodd efe y ddinas, efe a wylodd drosti,"
Cyfarchiad i Wenol gyntaf y tymmor,
Ar fwrdd yr Agerles, ar ymweliad i Gymru,
EMYNAU:—
Gweithredoedd a Gair yr Arglwydd,
"Felly y carodd Duw y byd,"
Cariad Crist,
Hawddgarwch Crist,
"Efe a'i dibrisiodd ei hun,"
Dyrchafiad a gogoneddiad Crist,
"Iddo ef,"
"Y nef yn agored,"
"Gwledd yn y mynydd hwn,"
Salm xcv,
Salm cxxx,
Cân Hannah,
Holltau'r graig,
Llywodraeth Crist,
Yr Hyfryd Wlad,
Buddugoliaeth y Groes,
Pen Carmel (Alawdraith),
Cwymp Babilon—(Anthem),
CYFIEITHIADAU:—
Gras a Gogoniant Crist, gan Heber,
Y Farn, gan Millman,
Priodasgerdd yr Oen, gan Quarles,
Y Croeshoeliad, gan J. Montgomery,
Traethawd ar Feirdd a Barddoniaeth Gymreig,
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
1uv60p0ckaid5sr7xzngnekk8uvdbyf
162939
162938
2026-04-16T23:44:13Z
AlwynapHuw
1710
162939
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Marwnad F'Ewythr Tomos, y Caethwas,
Marwnad Modryb Elin, o Hafod y Ceiliogwydd,
CANEUON:—
Adgofion Mebyd ac Ieuenctyd,
Cwymp Babilon,
Fföedigaeth y Pab, yn 1848,
wedi eu troi ar gân,
Ar yr un testyn, ar Syniadau o'r Ysgrythyrau,
Syniadau Athronydd Ellmynaidd ar Eangder y Greadigaeth,
Ar Ymlidiad y Cenadau Cristionogol o Madagascar, yn y flwyddyn 1835,
Madagascar, yn y flwyddyn 1854,
Enaid blinderus yn ymofyn gorphwysfa,
I'r trallodus ei feddwl,
"A chan sefyll o'i du ol ef, ac wylo,".
"Pan welodd efe y ddinas, efe a wylodd drosti,"
Cyfarchiad i Wenol gyntaf y tymmor,
Ar fwrdd yr Agerles, ar ymweliad i Gymru,
EMYNAU:—
Gweithredoedd a Gair yr Arglwydd,
"Felly y carodd Duw y byd,"
Cariad Crist,
Hawddgarwch Crist,
"Efe a'i dibrisiodd ei hun,"
Dyrchafiad a gogoneddiad Crist,
"Iddo ef,"
"Y nef yn agored,"
"Gwledd yn y mynydd hwn,"
Salm xcv,
Salm cxxx,
Cân Hannah,
Holltau'r graig,
Llywodraeth Crist,
Yr Hyfryd Wlad,
Buddugoliaeth y Groes,
Pen Carmel (Alawdraith),
Cwymp Babilon—(Anthem),
CYFIEITHIADAU:—
Gras a Gogoniant Crist, gan Heber,
Y Farn, gan Millman,
Priodasgerdd yr Oen, gan Quarles,
Y Croeshoeliad, gan J. Montgomery,
Traethawd ar Feirdd a Barddoniaeth Gymreig,
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{nop}}<noinclude></noinclude>
prnue3svn41lscdnr3j2albslsaol46
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/21
104
83598
162940
2026-04-16T23:51:45Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162940
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|IOB.}}}}
{{c|PRYDDEST—AWDL:—MEWN CHWECH O RANAU.}}
{{c|Y Ddamcaniaeth.}}
{{c|YR AUR CYN EI BROFI:—NEU IOB YN EI HAWDDFYD A'I LWYDDIANT DECHREUOL.<br>YR AUR YN Y FFWRN:—NEU IOB YN EI ADFYD A'I FLINDERAU.<br>YR AUR WEDI EI BURO:—NEU IOB AR OL DYCHWELIAD EI<br>GAETHIWED, YN EI LWYDDIANT A'I OGONIANT DIWEDDAF.}}
{{c|{{mawr|RHAN I.}}}}
DEFNYDD. Iob—ei amser, ei nodwedd, ei gyfoeth a'i lwyddiant, ei ddoethineb a'i ddylanwad yn y wlad, ei glod am haelioni, a'i dalentau ysblenydd. Eiddigedd a malais Satan ato. Meibion Duw yn dyfod i sefyll ger bron yr Arglwydd y fawlgân angelaidd—Satan yn dyfod i mewn ar ganol y gân, ac yn tremygu yr addolwyr—yr Arglwydd yn ei geryddu, ac yn ei alwi gyfrifo'i daith, ac yn ei holi yn nghylch Iob. Ateb Satan—yn dadleu mai ei hawddfyd, a'i lwyddiant, ydoedd gwreiddiau crefydd Iob. Yr Arglwydd yn caniatäu i Satan brofi Iob, trwy ddyfetha ei gyfoeth, a lladd ei blant. Satan yn prysuro ymaith, ac yn galw ei weision yn nghyd, i hysbysu iddynt yr hyn oll a wnaethai ar yr ymdaith hono; ac yn gosod ger eu bron ei gynllun i anrheithio Iob—cydwynfydiad yr ellyllon yn eu rhagddysgwyliad am aflwydd a chwymp Iob.
{{Center block/s}}
<poem>
Bu yn nyddiau borau 'r byd,
Yn hoewfro 'r dwyrain hyfryd,
Hybarch batriarch yn byw—cyfodi
::Cofadail wnawn heddyw,
:I'r hynod ŵr a hanyw
:O wlad Us; ein dyled yw.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
3078fib52t5s0jczyrip2biqzownsgl
162941
162940
2026-04-16T23:55:15Z
AlwynapHuw
1710
162941
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|{{mawr|IOB.}}}}
{{c|PRYDDEST—AWDL:—MEWN CHWECH O RANAU.}}
{{c|Y Ddamcaniaeth.}}
{{c|YR AUR CYN EI BROFI:—NEU IOB YN EI HAWDDFYD A'I LWYDDIANT DECHREUOL.<br>YR AUR YN Y FFWRN:—NEU IOB YN EI ADFYD A'I FLINDERAU.<br>YR AUR WEDI EI BURO:—NEU IOB AR OL DYCHWELIAD EI<br>GAETHIWED, YN EI LWYDDIANT A'I OGONIANT DIWEDDAF.}}
{{c|{{mawr|RHAN I.}}}}
DEFNYDD. Iob—ei amser, ei nodwedd, ei gyfoeth a'i lwyddiant, ei ddoethineb a'i ddylanwad yn y wlad, ei glod am haelioni, a'i dalentau ysblenydd. Eiddigedd a malais Satan ato. Meibion Duw yn dyfod i sefyll ger bron yr Arglwydd y fawlgân angelaidd—Satan yn dyfod i mewn ar ganol y gân, ac yn tremygu yr addolwyr—yr Arglwydd yn ei geryddu, ac yn ei alwi gyfrifo'i daith, ac yn ei holi yn nghylch Iob. Ateb Satan—yn dadleu mai ei hawddfyd, a'i lwyddiant, ydoedd gwreiddiau crefydd Iob. Yr Arglwydd yn caniatäu i Satan brofi Iob, trwy ddyfetha ei gyfoeth, a lladd ei blant. Satan yn prysuro ymaith, ac yn galw ei weision yn nghyd, i hysbysu iddynt yr hyn oll a wnaethai ar yr ymdaith hono; ac yn gosod ger eu bron ei gynllun i anrheithio Iob—cydwynfydiad yr ellyllon yn eu rhagddysgwyliad am aflwydd a chwymp Iob.
{{Center block|
<poem>
Bu yn nyddiau borau 'r byd,
Yn hoewfro 'r dwyrain hyfryd,
Hybarch batriarch yn byw—cyfodi
::Cofadail wnawn heddyw,
:I'r hynod ŵr a hanyw
:O wlad Us; ein dyled yw.
</poem>
}}
<br><noinclude></noinclude>
1btz6kdlu35fcvu2jp7k8xos7kmmc6n
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/22
104
83599
162942
2026-04-16T23:59:34Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162942
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|2}}
{{center block|
<poem>
Ni feddai daîar ŵr ufudd, duwiol,
Un ail gymhar, o dan haul i'w ga'mol;
Hwn oedd â'i nifer rinweddau nefol,
Yn hardd eirianu y fro ddwyreiniol;
Urdd enw i'r natur ddynol,—gem y byd
Ac un oedd hefyd yn gås gan ddiafol.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Tynodd o blith plant annuw
I fyw 'n ddoeth yn ofn ei Dduw—
Gochelai 'r drwg, a chiliodd,
Oddiwrthaw ef draw a drodd.
Rhodiai 'n weddaidd a dichlynaidd,
:Ddyn duwiolaidd, yn ei deulu;
Doeth a chyfion enaid union,
:Dan ei goron, Duw 'n ei garu.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Duw a roddodd gyflawnder o eiddo,
A da roddion, a bri daiar iddo ;
Heb unrhyw luddiant, bu yn hir lwyddo―
Ion a'i haddurnodd, a gwenodd arno:
Ei hoff was ga'i orphwyso,—mewn heddwch—
A thon o dristwch ni thynai drosto.
Croth yr eurwawr fawr fwriai—rywiog wlith,
::Arogl iach a dreiglai;
:Ac ar ei frig y trigai,
:Aros dros y nos a wnai.
</poem>
}}
<br>
{{Center block/s}}
<poem>
Tywalltai bron gron y graig,
Olew iesin felus—saig;
Gwin a llaeth er gweini lles,
Afonydd o'i chled fynwes,
Ddeillient yn ufudd allan,
Gan loewdeg redeg i'w ran.
Ydd iachus goedydd uchel,
Fri mawr, yn dyferu mêl
Iddo; a'r perthi oeddynt——a da fyr
Yn dyferu hyd-ddynt;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
995gursxovecnd5hz15cqo34edk75hp
162943
162942
2026-04-17T00:02:05Z
AlwynapHuw
1710
162943
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{c|2}}
{{center block|
<poem>
Ni feddai daîar ŵr ufudd, duwiol,
Un ail gymhar, o dan haul i'w ga'mol;
Hwn oedd â'i nifer rinweddau nefol,
Yn hardd eirianu y fro ddwyreiniol;
Urdd enw i'r natur ddynol,—gem y byd
Ac un oedd hefyd yn gås gan ddiafol.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Tynodd o blith plant annuw
I fyw 'n ddoeth yn ofn ei Dduw—
Gochelai 'r drwg, a chiliodd,
Oddiwrthaw ef draw a drodd.
Rhodiai 'n weddaidd a dichlynaidd,
:Ddyn duwiolaidd, yn ei deulu;
Doeth a chyfion enaid union,
:Dan ei goron, Duw 'n ei garu.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Duw a roddodd gyflawnder o eiddo,
A da roddion, a bri daiar iddo ;
Heb unrhyw luddiant, bu yn hir lwyddo―
Ion a'i haddurnodd, a gwenodd arno:
Ei hoff was ga'i orphwyso,—mewn heddwch—
A thon o dristwch ni thynai drosto.
Croth yr eurwawr fawr fwriai—rywiog wlith,
::Arogl iach a dreiglai;
:Ac ar ei frig y trigai,
:Aros dros y nos a wnai.
</poem>
}}
<br>
{{Center block/s}}
<poem>
Tywalltai bron gron y graig,
Olew iesin felus-saig;
Gwin a llaeth er gweini lles,
Afonydd o'i chled fynwes,
Ddeillient yn ufudd allan,
Gan loewdeg redeg i'w ran.
Ydd iachus goedydd uchel,
Fri mawr, yn dyferu mêl
Iddo; a'r perthi oeddynt—a da fyr
Yn dyferu hyd-ddynt;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
j8l9idoh8w32ziwpr25wxhnx69czdxf
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/23
104
83600
162944
2026-04-17T00:07:33Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162944
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ac ar wasgar gyda'r gwynt
Eu haroglion per dreiglynt.
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{center block|
<poem>
O dan ofal a nodded y nefoedd,
Amlhau o hyd yn ddiwyd wnai 'i ddaoedd;
Ei anifeiliaid gynnyddent yn filoedd,
A rhadau dorent ar hyd ei diroedd ;
I'w wlad prif yuad ef oedd,—parchedig,
A gwynfydedig i'w ganfod ydoedd.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Mewn doethineb, neb yn uwch,
Na chyfuwch un ni chafwyd:
Trwy'r dwyreindir randir rydd,
Un o'i eilydd ni welwyd.
Wr clodwych, oracl ydoedd,
Cynghorwr fel Uriel oedd;
Efe yn y dyrfa fawr
Fel ynad, fyddai flaenawr.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Agorai 'i aur enau, a'r gair arweiniol
Barai ddystawrwydd ebrwydd ystyriol:
Ei iaith ber rywiog fel gwlith boreuol,
Hynod a roddai ddylanwad ireiddiol;
E gadwynai 'n gydunol—galonau
Wrth ei wefusau, â'i araith foesol.
</poem>
}}
<br>
{{Center block/s}}
<poem>
Synai, e dawai pob dyn,
Ar y sant heb air o sŵn,
Gwrando mwy wnaent hwy 'n gytûn;
A mad gydsyniad di-son,
Iddo ro'ent, gan adde'i rin;
Ar bob rhyw ddadl hirddadl hen,
E ro'i glo gyda'i air glân.
Llygad deillion oedd, a thirion
Dŵr y gweinion, rhag dirgyni;
Ca'i tylodion truenusion,
A'i elynion, o'i haelioni.
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
em7nmr975h613hx31q0i7y8sa5iepmw
162945
162944
2026-04-17T00:09:47Z
AlwynapHuw
1710
162945
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Ac ar wasgar gyda'r gwynt
Eu haroglion per dreiglynt.
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{center block|
<poem>
O dan ofal a nodded y nefoedd,
Amlhau o hyd yn ddiwyd wnai 'i ddaoedd;
Ei anifeiliaid gynnyddent yn filoedd,
A rhadau dorent ar hyd ei diroedd ;
I'w wlad prif yuad ef oedd,—parchedig,
A gwynfydedig i'w ganfod ydoedd.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Mewn doethineb, neb yn uwch,
Na chyfuwch un ni chafwyd:
Trwy'r dwyreindir randir rydd,
Un o'i eilydd ni welwyd.
Wr clodwych, oracl ydoedd,
Cynghorwr fel Uriel oedd;
Efe yn y dyrfa fawr
Fel ynad, fyddai flaenawr.
</poem>
}}
<br>
{{center block|
<poem>
Agorai 'i aur enau, a'r gair arweiniol
Barai ddystawrwydd ebrwydd ystyriol:
Ei iaith ber rywiog fel gwlith boreuol,
Hynod a roddai ddylanwad ireiddiol;
E gadwynai 'n gydunol—galonau
Wrth ei wefusau, â'i araith foesol.
</poem>
}}
<br>
{{Center block
<poem>
Synai, e dawai pob dyn,
Ar y sant heb air o sŵn,
Gwrando mwy wnaent hwy 'n gytûn;
A mad gydsyniad di-son,
Iddo ro'ent, gan adde'i rin;
Ar bob rhyw ddadl hirddadl hen,
E ro'i glo gyda'i air glân.
Llygad deillion oedd, a thirion
Dŵr y gweinion, rhag dirgyni;
Ca'i tylodion truenusion,
A'i elynion, o'i haelioni.
</poem>
}}
<br><noinclude></noinclude>
mmh2lorycq423bomrxe3slf9pqtv31f
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/24
104
83601
162946
2026-04-17T00:12:15Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162946
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{Center block/s}}
<poem>
Deuai y gweinion at ei deg annedd
Yno y gwylient am fwyn ymgeledd;
Deuai e allan, newidiai 'u dullwedd,
Drwy agoryd llaw hael ei drugaredd;
A mwynhau a gaent mewn hedd―o'i radau,
Llenwi wnai 'u heisiau yn llawn hynawsedd.
Llwynau y noethion weithion fendithient
Eu cymmwynaswr, ac ymanwesent―
Rhag eira lluchiog, rhag oer ia llechent
O dan ei aden addien ymnoddent,
Yn ei wres ymgynhesent,—a diau
Am ei dda ddoniau cydymddyddanent.
Dylenwid hyd oleunef,
Awyr gwlad Us a'i fawrglod ef.
Oedd lawn o bob rhyw ddawn ddoeth,
Cafodd drysorau cyfoeth;
Cyfoeth meddwl coeth, hael, call,
Pybyrwch uwch pawb arall.
Berwodd o'i enaid hylif barddonol,
Ffrwd o aweniaeth anghyffredinol;
Ni fu doniau yn fwy cryf adeiniol,
Cyn, na gwed'yn i ddyn yn feddiannol:
Yr oedd ei feddwl gwreiddiol,—yn wastad
Dan wych eneiniad dawn uchanianol.
Uwch yr awyr chwareuai,—y bronydd
Wybrenol olrheiniai;
Y wybr i'w chalon, ewybr chwiliai;
Yno am fawrwaith Ion myfyriai;
Yn ei enaid tân ennynai,
A molianwawd yr ymlenwai,
I'r llwch yn greadur llai—d'ai ar frys
Yn ddilys addolai.
Hwyl fanol yr elfenau,—tân a gwynt,
Yn eu gwaith a'u llwybrau;
</poem><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
qb0mo5ydtkdl1r9hmympe1w9e93d7xu
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/25
104
83602
162947
2026-04-17T00:16:58Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162947
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Traethodd, a naturiaethau,—mellt cochion,
Crych derwynion y croch daranau.
Ymwelodd â'r cymylau;—i'w feddwl
::Hwy fyddent gerbydau;
:I groth y ddaiar gre hithau—ai'n eon;
:I fewn i'w thynion fwn wythïenau.
Troai ei hyddysg olygon treiddiol
Ar gyhoeddus lwybrau y Tragwyddol ;
Rhanau o wyrthiau 'i law gadarn nerthol,
Yn y fodrwy gwmpasog anfeidrol ;
A nodai 'n ddarluniadol,—' r uchel ddysg, —
A thriniai 'i haddysg yn athronyddol.
Satan a'i falais eto,—hen ellyll,
::Ni allai 'i niweidio;
:Duw ofalodd, daenodd do
:Ei adenydd am dano.
Muriodd o'i amgylch, ba'nd mawr oedd ymgais,
A nwyf ei elyn gan dân o falais,
Ef o'i entyrch a wyliai ei fantais,
A brad i'w ddifa, y brudiai ddyfais;
Llunio drwg yn llawn o drais,—a llidio
Ato yn wallgo wnai Satan hyllgais.
Edrychai, gwelai, braidd holl drigolion,
Y ddaiar isod iddo ' n ddewr weision;
Dig oedd weled ychydig dduwiolion,
A Iob yn benaf iawnaf ŵr union;
Hwn pan gwelai poenai'i galon,—llawn gwg,
A hagr olwg, oedd ar ei ael greulon.
Iob anwyl, arab uniawn,
Duwiol ŵr, oedd dawel iawn;
Yn awr heb feddwl fawr fod,
Oerddu ofwy ar ddyfod.
/poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
ryevc8tr7c21cf5wx6u1boczluv5ago
162948
162947
2026-04-17T00:17:18Z
AlwynapHuw
1710
162948
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
Traethodd, a naturiaethau,—mellt cochion,
Crych derwynion y croch daranau.
Ymwelodd â'r cymylau;—i'w feddwl
::Hwy fyddent gerbydau;
:I groth y ddaiar gre hithau—ai'n eon;
:I fewn i'w thynion fwn wythïenau.
Troai ei hyddysg olygon treiddiol
Ar gyhoeddus lwybrau y Tragwyddol ;
Rhanau o wyrthiau 'i law gadarn nerthol,
Yn y fodrwy gwmpasog anfeidrol ;
A nodai 'n ddarluniadol,—' r uchel ddysg, —
A thriniai 'i haddysg yn athronyddol.
Satan a'i falais eto,—hen ellyll,
::Ni allai 'i niweidio;
:Duw ofalodd, daenodd do
:Ei adenydd am dano.
Muriodd o'i amgylch, ba'nd mawr oedd ymgais,
A nwyf ei elyn gan dân o falais,
Ef o'i entyrch a wyliai ei fantais,
A brad i'w ddifa, y brudiai ddyfais;
Llunio drwg yn llawn o drais,—a llidio
Ato yn wallgo wnai Satan hyllgais.
Edrychai, gwelai, braidd holl drigolion,
Y ddaiar isod iddo ' n ddewr weision;
Dig oedd weled ychydig dduwiolion,
A Iob yn benaf iawnaf ŵr union;
Hwn pan gwelai poenai'i galon,—llawn gwg,
A hagr olwg, oedd ar ei ael greulon.
Iob anwyl, arab uniawn,
Duwiol ŵr, oedd dawel iawn;
Yn awr heb feddwl fawr fod,
Oerddu ofwy ar ddyfod.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
69am0s5fgx7r00choof6ut7tvagi2sl
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/26
104
83603
162949
2026-04-17T00:21:56Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162949
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" />{{Center block/s}}</noinclude><poem>
"Yn fy nyth dilyth y daliaf,"―eb ef,
::"Heb ofid hir dirgaf;
:Mewn henaint y mwyn hunaf
:Yn nghôl hedd, ac yn ngwawl håf."
Och! mae cwmwl dwl a du,—addig iawn,
::Yn ngwraidd gwynt yn casglu,
:Ymlêd y tudded tewddu,
:Sarug wedd tros awyr gu.
Galwyd swyddogion gwynion gogoniant―
Y rhaglawyddion, mawr eu rhyglyddiant;
Ger bron yr orsedd, un duedd deuant;
Yn addwyn isel y cyd—ddynesant:
Yma i'w Ner, ymgrymu wnant,―cyfrifon
O'u gorchwylion yn rhwyddion y rhoddant.
Yno y gweision draethent negesau
A holl hanesion eu doethion deithiau;
Hynt y bydoedd, a helynt y bodau,
Yn gywir roddent, yn ol eu graddau;
Gwir agwedd, a nodweddau—trigolion,
A holl dylwythion y pell daleithiau.
Ac yn nesaf hwy a gydganasant,
Ar aur delynau, ganau gogoniant ;
Oroian felus i'w Hior yn foliant,
A pher leisiau eu hoffer eiliasant:
Y swn, pan lefent, "Sant! Sant!"—chwyddai 'n awr,
Fel taran drystfawr, neu fawr lifeiriant.
</poem>
{{Div end}}
<br>
{{c|Y GAN.}}
{{Center block/s}}
<poem>
"Dduw Dad, wyt anchwiliadwy,―anfarwol,
::O fawredd ofnadwy;
:Ydwyt yn fwy clodadwy,
:Na'n mawl, ac anfeidrawl fwy.
"Gwelsom draw waith dy law lân
Hyd wyneb hyfryd anian.
</poem>
<br><noinclude>{{Div end}}</noinclude>
iytcaj9ar9to8ef2i7f5untk8sk5505
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/27
104
83604
162950
2026-04-17T00:26:29Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "<poem> "Dengys y llen wybrenawl,-ddysg ryfedd, Hardd ysgrifen ddwyfawl; Hanesiaeth bery 'n oesawl, Hon hyd fyth ddadgan dy fawl. "Llinellau yn llawn hollol-o addysg, Llenyddiaeth dragwyddol; Lle medra gallu meidrol,-wel'd doniau Hylawn wyrthiau'th ddeheulaw nerthol. "Miliwn o gyflym heuliau,-ffloew emau, Fflamiant drwy'r wybrenau; Ac afrifed blanedau-a deithiant, A rhai ymdroant yn rhwym modrwyau. "Ereill & llosgyrn hiriawn,—a redant...
162950
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
"Dengys y llen wybrenawl,-ddysg ryfedd,
Hardd ysgrifen ddwyfawl;
Hanesiaeth bery 'n oesawl,
Hon hyd fyth ddadgan dy fawl.
"Llinellau yn llawn hollol-o addysg,
Llenyddiaeth dragwyddol;
Lle medra gallu meidrol,-wel'd doniau
Hylawn wyrthiau'th ddeheulaw nerthol.
"Miliwn o gyflym heuliau,-ffloew emau,
Fflamiant drwy'r wybrenau;
Ac afrifed blanedau-a deithiant,
A rhai ymdroant yn rhwym modrwyau.
"Ereill & llosgyrn hiriawn,—a redant
Mewn rhodau hirgryniawn;
Mal seirff tanllyd enbyd iawn,
Gan rwygo, gwanu 'r eigiawn.
"O! weithredoedd uthradwy,-O! ddyfais
Ddwyfol annirnadwy;
0! allu 'n Por! mor llawn!-Pwy
Edwyn ei rym ofnadwy?
"Dy law sy'n hwyliaw helynt
Y rhai'n ar eu dirfawr hynt:
"Gwyli eu holl drigolion,-o gariad,
Agori'th law dirion;
I roi maeth a lluniaeth llon,-cynhaliaeth
Ewybr helaeth i bob rhyw hilion.
"Holl anian â'i llu heini,—a ganant
Eu gogonedd iti;
A chwardd ei hwyneb hardd hi,-mewn mwynhad,
O ddylanwad dy rydd haelioni.
"Ordeiniaist ddaiar dynion,-i'w llwytho
A llaethog fendithion;
</poem><noinclude><references/></noinclude>
nh6h93ge7qy77tor0hw3nypfdeqj0t2
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/28
104
83605
162951
2026-04-17T00:27:32Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "<poem> A môr o'th radau mawrion, A dyr hyd cyfandir hon. "Mor wylaidd mae'r awelon,—yn edlin Anadlu cysuron ! Aroglau moethau mwythion,-pob elwch, Er rhoi dyddanwch rhad i ddynion. "Perffaith yw dy waith di oll, O degwch cyflawn digoll; Deddfau'r nef ydynt hefyd, Yn uniawn, gyfiawn i gyd. "Daiar a nef cyd-daro wnant,-a'th fawl Mewn iaith felus seiniant ; D' ogonedd di a ganant, A bywyd tôn yn mhob tant. "O! na fedrem, Ion anfeidrawl!...
162951
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
A môr o'th radau mawrion,
A dyr hyd cyfandir hon.
"Mor wylaidd mae'r awelon,—yn edlin
Anadlu cysuron !
Aroglau moethau mwythion,-pob elwch,
Er rhoi dyddanwch rhad i ddynion.
"Perffaith yw dy waith di oll,
O degwch cyflawn digoll;
Deddfau'r nef ydynt hefyd,
Yn uniawn, gyfiawn i gyd.
"Daiar a nef cyd-daro wnant,-a'th fawl
Mewn iaith felus seiniant ;
D' ogonedd di a ganant,
A bywyd tôn yn mhob tant.
"O! na fedrem, Ion anfeidrawl!-ganmol,
Yn ugeinmwy doniawl:
Dystawa-metha ein mawl,
Aethom yn fudion fythawl."
Ar ganol yr addoliad,
Wrth ddadgan y fawlgan fåd;
Pwy dybygech, yn llech llwm,
Yno ddelai yn ddulwm
Adyn? Ai Satan ydoedd ?
Ië
yn wir Satan oedd!
Efe, hylldad y felldith,
Fodd blwng, a feiddiai i blith
Meibion gwynion gogoniant,
Yn ngrym dig ei chwithig chwant
Hylled oedd hen ellyll dig,
Gan barddu 'r eigion berwddig!
Nwydau dig enaid y diawl
Ddyrwygent ei fron ddreigiawl;
Gwynlasai, newidiai 'i wedd
Elynol, gan greulonedd:
</poem><noinclude></noinclude>
5i0av11p2kxwrvohlxl98xmi6m4jcvd
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/29
104
83606
162952
2026-04-17T00:28:07Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "<poem> A môr o'th radau mawrion, A dyr hyd cyfandir hon. "Mor wylaidd mae'r awelon,—yn edlin Anadlu cysuron ! Aroglau moethau mwythion,-pob elwch, Er rhoi dyddanwch rhad i ddynion. "Perffaith yw dy waith di oll, O degwch cyflawn digoll; Deddfau'r nef ydynt hefyd, Yn uniawn, gyfiawn i gyd. "Daiar a nef cyd-daro wnant,-a'th fawl Mewn iaith felus seiniant ; D' ogonedd di a ganant, A bywyd tôn yn mhob tant. "O! na fedrem, Ion anfeidrawl!...
162952
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
A môr o'th radau mawrion,
A dyr hyd cyfandir hon.
"Mor wylaidd mae'r awelon,—yn edlin
Anadlu cysuron !
Aroglau moethau mwythion,-pob elwch,
Er rhoi dyddanwch rhad i ddynion.
"Perffaith yw dy waith di oll,
O degwch cyflawn digoll;
Deddfau'r nef ydynt hefyd,
Yn uniawn, gyfiawn i gyd.
"Daiar a nef cyd-daro wnant,-a'th fawl
Mewn iaith felus seiniant ;
D' ogonedd di a ganant,
A bywyd tôn yn mhob tant.
"O! na fedrem, Ion anfeidrawl!-ganmol,
Yn ugeinmwy doniawl:
Dystawa-metha ein mawl,
Aethom yn fudion fythawl."
Ar ganol yr addoliad,
Wrth ddadgan y fawlgan fåd;
Pwy dybygech, yn llech llwm,
Yno ddelai yn ddulwm
Adyn? Ai Satan ydoedd ?
Ië
yn wir Satan oedd!
Efe, hylldad y felldith,
Fodd blwng, a feiddiai i blith
Meibion gwynion gogoniant,
Yn ngrym dig ei chwithig chwant
Hylled oedd hen ellyll dig,
Gan barddu 'r eigion berwddig!
Nwydau dig enaid y diawl
Ddyrwygent ei fron ddreigiawl;
Gwynlasai, newidiai 'i wedd
Elynol, gan greulonedd:
</poem><noinclude></noinclude>
5i0av11p2kxwrvohlxl98xmi6m4jcvd
162953
162952
2026-04-17T00:29:59Z
AlwynapHuw
1710
162953
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
Pan clywai gân gwiwlan gôr,
Anfarwol y nef oror,
A thônau, emynau mad
Fawl Ion, y dwyfol yuad,
A gweled ddedwydded oedd
Holl nifer llu y nefoedd,
Ei hen genfigen a fu
Diau agos i'w dagu;
Chwyddai hon ei ddwyfron ddig
Yn uffernol wŷn ffyrnig :
Llawenydd llu y wiwnef
A dwymnai 'i lid damniol ef.
Gweled purdeb wyneb Ion
Yn ei ras ar ei weision;
Oedd fel haul o ddwyfol hedd,
Yn llenwi yr holl annedd ;-
Y lle oedd fwy gwyll i hwn,
Na hyll enwir bwll annwn.
Byw dân trwy 'i gydwybod ef
Enynai cân y wiwnef;
Haws iddo ef dyoddef dig
Nadau y llyn damnedig,
Na sain mawl y dwyfawl Dad,
A'i ddilyth bur addoliad:
A gwyniau dieflig anian,
Gwatwarai a gwawdiai 'r gân.
Iehofah alwai 'i hyf elyn,
I ro'i hallt gyfri' o hyn,
"P'le buost, p'le daethost ti,
Satan?-gofynais iti."
E garthai'r ellyll gwrthyn
Ei safn, gan edrych yn syn;
“Tramwyais, rhodiais ar hyd,-y ddaiar,”
Meddai ef,-"Yn ddiwyd ;
Ti biau y nef-a hefyd,
Minnau a biau y byd :
</poem><noinclude></noinclude>
p4byg9vr3fi7gmyz3w706ixkwii2c1y
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/30
104
83607
162954
2026-04-17T00:30:53Z
AlwynapHuw
1710
/* Wedi'i brawfddarllen */
162954
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
"Wele, edrych! mae genyf lywodraeth,
Fi sy'n teyrnasu ar deulu 'r Dalaeth;
O gwymp Eden, lle gwnaethym gamp odiaeth,
Ni chei di undyn i'th syn wasanaeth ;
Rheoli'r ddaiar helaeth,—a wnaf fi,
Yr wy'n ei honi i mi 'n frenhiniaeth."
YR ARGLWYDD.
"Gwyddost mai gwagfost goegfalch,
A dd'wedi 'n dy boethni balch ;
Oni welaist f' anwylyd
Iob, a geir o bawb i gyd;
Yn ofn ei Dduw, a fyn ddal
Ei nod, yn ddianwadal?”
SATAN.
"Walch oedd, pa ddiolch iddo,—ŵr uchel,
Ymdrechu dy foddio ?
Cauaist gylch o'i amgylch o,
Ni edit ei niweidio.
“Gwnawn innau, gwn yn union,—weddïo,
Addawaf yr awrhon,
Ond im' gael gwobrau haelion
Am y swydd ;-hawdd imi son!
"Estyn dy law draw, rho drwm
Ergydiol arw godwm
Iddo, o'i fawredd i'w fwrw
I lawr, a gwnaf finnau lw
Y gwna dy regi mewn gwyniau dreigaidd,
A daw i'r golwg ei ragrith dirgelaidd,
Ei dda olud a'i gwna yn dduwiolaidd
Cymer hwn ymaith, a gweniaith gwanaidd,
Ei sel a'i grefydd salaidd-ddiflanant,
Yn wael y ffoant megys niwl ffiaidd."
</poem><noinclude><references/></noinclude>
mh3jm9gjvyzp1figeavvkxcka81mbqr
162955
162954
2026-04-17T00:31:06Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen */
162955
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
"Wele, edrych! mae genyf lywodraeth,
Fi sy'n teyrnasu ar deulu 'r Dalaeth;
O gwymp Eden, lle gwnaethym gamp odiaeth,
Ni chei di undyn i'th syn wasanaeth ;
Rheoli'r ddaiar helaeth,—a wnaf fi,
Yr wy'n ei honi i mi 'n frenhiniaeth."
YR ARGLWYDD.
"Gwyddost mai gwagfost goegfalch,
A dd'wedi 'n dy boethni balch ;
Oni welaist f' anwylyd
Iob, a geir o bawb i gyd;
Yn ofn ei Dduw, a fyn ddal
Ei nod, yn ddianwadal?”
SATAN.
"Walch oedd, pa ddiolch iddo,—ŵr uchel,
Ymdrechu dy foddio ?
Cauaist gylch o'i amgylch o,
Ni edit ei niweidio.
“Gwnawn innau, gwn yn union,—weddïo,
Addawaf yr awrhon,
Ond im' gael gwobrau haelion
Am y swydd ;-hawdd imi son!
"Estyn dy law draw, rho drwm
Ergydiol arw godwm
Iddo, o'i fawredd i'w fwrw
I lawr, a gwnaf finnau lw
Y gwna dy regi mewn gwyniau dreigaidd,
A daw i'r golwg ei ragrith dirgelaidd,
Ei dda olud a'i gwna yn dduwiolaidd
Cymer hwn ymaith, a gweniaith gwanaidd,
Ei sel a'i grefydd salaidd-ddiflanant,
Yn wael y ffoant megys niwl ffiaidd."
</poem><noinclude><references/></noinclude>
ps4pz1k8ybmmiynako7hxk0opls6ntg
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/31
104
83608
162956
2026-04-17T00:32:34Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "<poem> YR ARGLWYDD. "Rhoddais yr oll o'r eiddo-ar dy law― Bwrw dy lid arno; Cofia hyn! i'w erbyn o Ei hunan, na chwrdd mo'no !" Yr ellyll droai allan, O wydd Duw y nefoedd dan Dyngu, felldigaid angel,-mewn hylldod- Y gwnai ei osod yn ddigon isel. "Ha, Ha!" meddai ynddo 'i hun, "Dialaf, ac nid eilun O ddinystr a fydd yno ;-ys yn awr, Pwysau' nwrn gaiff deimlo, Rhoi dyrnawd sy'n rhaid arno, A rhwyg fel y rhego fo. "Cwympais ei well! ca...
162956
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
YR ARGLWYDD.
"Rhoddais yr oll o'r eiddo-ar dy law―
Bwrw dy lid arno;
Cofia hyn! i'w erbyn o
Ei hunan, na chwrdd mo'no !"
Yr ellyll droai allan,
O wydd Duw y nefoedd dan
Dyngu, felldigaid angel,-mewn hylldod-
Y gwnai ei osod yn ddigon isel.
"Ha, Ha!" meddai ynddo 'i hun,
"Dialaf, ac nid eilun
O ddinystr a fydd yno ;-ys yn awr,
Pwysau' nwrn gaiff deimlo,
Rhoi dyrnawd sy'n rhaid arno,
A rhwyg fel y rhego fo.
"Cwympais ei well! campus waith-yn Eden,
Pan hudais ddyn perffaith;
Rhoi Iob yn nghors annobaith,
A'i gwympo fo, nid yw gamp faith."
Ei adenydd a daenai,
Disymwth, chwimwth, a chwai,
Fe holltai fel y fellten,
Fry yn wyllt i fro y nen :
Duai'r awyr, a drewodd,
Y tawch oddi wrtho a'i todd.
Yn ynfyd i'w gorn anferth,
Chwythai, anadlai 'i holl nerth ;
Eres oedd, cyrhaeddai'r swn
Hyd enwir waelod annwn.
A bu wed'yn heb oedi,―y deuai
Duon weis trueni,
O un anian i'w weini,
Ddewraf rawd, yn ddirfawr ri'.
</poem><noinclude><references/></noinclude>
6ww8tw84soehg044et1sd4jxrc6q7x3
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/327
104
83609
162957
2026-04-17T02:01:31Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162957
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/326
104
83610
162958
2026-04-17T02:01:49Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162958
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/325
104
83611
162959
2026-04-17T02:02:09Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb destun */
162959
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="0" user="AlwynapHuw" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
10ansarm6f15g8ejc3xh9xlmnuxyjpz
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/104
104
83612
162960
2026-04-17T02:03:38Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "<poem> A nerth hyawdledd mab Barachiel gu Yn ymresymu ar ei destyn dwys, Fel na sylwasent hwy ar ddim o hyn. Ymrwygodd taran groch ddychrynllyd iawn Yn mynwes boeth y cwmwl uwch eu pen, Yn hollol ddiddysgwyliad iddynt hwy; Ymsaethai 'r mellt ar ol eu gilydd trwy Y nwyfre ddu, nes oedd yn lleni o dân. Cenadau oeddynt o flaen wyneb Duw ; Ac udgorn i gyhoeddi ei fod yn dod Y daran oedd-wrth nerthol swn yr hon, Deffroid y pedwar gŵr-dych...
162960
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
A nerth hyawdledd mab Barachiel gu
Yn ymresymu ar ei destyn dwys,
Fel na sylwasent hwy ar ddim o hyn.
Ymrwygodd taran groch ddychrynllyd iawn
Yn mynwes boeth y cwmwl uwch eu pen,
Yn hollol ddiddysgwyliad iddynt hwy;
Ymsaethai 'r mellt ar ol eu gilydd trwy
Y nwyfre ddu, nes oedd yn lleni o dân.
Cenadau oeddynt o flaen wyneb Duw ;
Ac udgorn i gyhoeddi ei fod yn dod
Y daran oedd-wrth nerthol swn yr hon,
Deffroid y pedwar gŵr-dychrynu wnaent.
Gollyngai Elihu ei bwnc o'i law;
A phan y lleddfai sain y daran gref,
A chael o hono ei anadl drachefn,
Ymaflai yn y daran-cymmerth hon
A'r fellten wyllt; pregethai arnynt hwy,
Er dangos mawredd a gogoniant Duw.
Y dymmestl fawr daranllyd giliai draw-
Dystawai 'n raddol, megys i roi lle
I fab Barachiel draethu ar ei bwnc.
Cyn iddo orphen traethu'r araeth hon
Drachefn, fe glywid rhyw ddyeithrol dwrf,
O ochr yr anialwch iddynt hwy,
A rhyngddo ag atynt clywent ef yn dod.
Ymaflai arswyd weithian yn eu cnawd;
Ac ebe mab Barachiel, "Tawaf fi-
Mae Duw ei hunan atom yn nesau―
Ei dwrf fynega am dano-mae gerllaw!"
Ac erbyn hyn, yr oedd y corwynt cryf
Yn eu hamgylchu, gan ddiwreiddio'r coed,
A rhwygo'r cregiau 'n ddarnau mân o'i flaen,
A siglo 'r ddaiar megys dan eu traed.
Ac yn y cerbyd tra ofnadwy hwn,
Marchogai 'r Hollalluog, a mil myrdd
O engyl gogoneddus; torf o saint,
A lynent wrth ei gerbyd rhyfedd ef.
Ac er yn nghanol y rhyferthwy mawr
Ofnadwy hwn, mor ddedwydd oeddynt hwy,
</poem><noinclude><references/></noinclude>
jzowpqi1nvs5bakpdwws82yq6asg7ar
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/103
104
83613
162961
2026-04-17T02:05:20Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "<poem> Elihu, wrth ei enw, a'r hwn oedd Yn gwrandaw o'r dechreuad ar y ddadl, Heb dd'wedyd gair; ond sylwi'n ddyfal iawn Ar bob ymadrodd dd'wedai 'r naill a'r llall. Ceryddai ef dri chyfaill Iob yn drwm, Am farnu o honynt ef yn euog heb Ei brofi 'n euog, na'i wrthateb ef. Ac yna troai ar Iob-ceryddai'n llym Rai ymadroddion celyd, byrbwyll, a Ddefnyddid ganddo wrth ymgyfiawnhau. Ar ganol ei areithiau 'roedd efe, Pan y gadewais hwy y b...
162961
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude><poem>
Elihu, wrth ei enw, a'r hwn oedd
Yn gwrandaw o'r dechreuad ar y ddadl,
Heb dd'wedyd gair; ond sylwi'n ddyfal iawn
Ar bob ymadrodd dd'wedai 'r naill a'r llall.
Ceryddai ef dri chyfaill Iob yn drwm,
Am farnu o honynt ef yn euog heb
Ei brofi 'n euog, na'i wrthateb ef.
Ac yna troai ar Iob-ceryddai'n llym
Rai ymadroddion celyd, byrbwyll, a
Ddefnyddid ganddo wrth ymgyfiawnhau.
Ar ganol ei areithiau 'roedd efe,
Pan y gadewais hwy y bore hwn,
I ddyfod yma i adrodd i chwi hyn."
Hyd yna, Raphael. Mawr llawenydd nef,
Wrth wrandaw y newyddion gwerthfawr hyn;
Dechreuai sain goroian dori, pan,
Ar amnaid o'r orseddfainc, gosteg fu.
Arwyddai'r Duwdod iddynt hwy ei fod
Efe ei hun ar fyned allan i
Derfynu 'r ddadl, a rhyddhau ei was
O rwymau blin ei gystudd, ac i ddwyn
Ei farn fel hanner dydd, ac amlycau
Gogoniant ei ddoethineb mawr ei hun,
A'i ras, trwy'r oruchwyliaeth ryfedd hon.
A chenad gafodd y nefolion oll
I fyned gyda'u Duw i wel'd ei waith,
A bod yn dystion o'r rhyfeddod fawr.
Pan oedd Elihu 'n nghanol gwres ei bwnc,
Yn ceisio argyhoeddi Iob o'i fai,
Cyfodai cwmwl yn yr awyr draw,
Ymdanai 'n fantell dew dros gorff yr haul;
Fe dduai'r wybren drwyddi oll i gyd;
Tywyllai'r wlad-pruddhäai y milod oll;
A llechai 'r adar yn nghangenau 'r coed;
Ac anian a lewygai fel mewn ofn
A phryder am ei bywyd, fel pe dwrn
Ei Chrewr f'ai 'n gauedig uwch ei phen.
Llyncasid y dadleuwyr gan eu pwnc,
</poem><noinclude><references/></noinclude>
o4jxilmjl0et0ux1lf1sf7h72jtmk2q
Tudalen:Caniadau Hiraethog.djvu/32
104
83614
162962
2026-04-17T02:06:33Z
AlwynapHuw
1710
/* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "12 Gwahoddid, gelwid holl gas Henuriaid y ffwrn eirias, Holl senedd, lluaws annwn, Anwir hell, i'r cynghor hwn: Satan gaeth, penaeth y pair, Yno geid yn y gadair. Eb efe, "Clywch! feib y fall, Duwiau mawrion eu deall!- Wele ni ar ganol nos, Ar uchel bwysfawr achos, Wedi dod y'nghyd ydym, Yn y lle yma oll ym; O un galon &'n gilydd, A'r un ddieflig ffyrnig ffydd ; Llawen fi-(pe gallwn fod)- O gael hon egwyl hynod, I awchus adrodd ichwi...
162962
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>12
Gwahoddid, gelwid holl gas
Henuriaid y ffwrn eirias,
Holl senedd, lluaws annwn,
Anwir hell, i'r cynghor hwn:
Satan gaeth, penaeth y pair,
Yno geid yn y gadair.
Eb efe, "Clywch! feib y fall,
Duwiau mawrion eu deall!-
Wele ni ar ganol nos,
Ar uchel bwysfawr achos,
Wedi dod y'nghyd ydym,
Yn y lle yma oll ym;
O un galon &'n gilydd,
A'r un ddieflig ffyrnig ffydd ;
Llawen fi-(pe gallwn fod)-
O gael hon egwyl hynod,
I awchus adrodd ichwi,
Waith mawr, mawr, a wnaethum i!-(Clywch!)
"Heddyw, chwi a wyddoch oedd,-enwog ŵyl
Ein gelyn, Duw 'r nefoedd ;
A llawen yr ai lluoedd,
I'w foli ef ag un floedd.
"Ger ei fron ynfydion fyrdd,
Ymgryment, ac eilient gerdd,
O fawlhåd i ddwyfol urdd,
Y teyrn gormesol-nid hardd.
"Am un waith minnau euthum
I'w plith ceisio bendith bûm!
"I'ch gelyn, gellwch goelio-na phlygais,
Mewn ffol agwedd yno:
Hyf ytwyf, d'wedaf eto-
Na wnaf byth, byth, tra bo
Efe'n Dduw a myfi 'n ddiawl,
Er godde'i lid tragwyddawl!
"Ior y nen troai 'n union,
Yn llidiog ei frydiog fron ;
Digitized by Google<noinclude></noinclude>
fy1rkqb829s1zuhc5ipxan6qnlfnc6k