Wikipedia
diqwiki
https://diq.wikipedia.org/wiki/Pela_Seri
MediaWiki 1.46.0-wmf.22
first-letter
Medya
Xısusi
Werênayış
Karber
Werênayışê karberi
Wikipedia
Werênayışê Wikipedia
Dosya
Werênayışê dosya
MedyaWiki
Werênayışê MedyaWikiyi
Şablon
Werênayışê şabloni
Peşti
Werênayışê peşti
Kategoriye
Werênayışê kategoriye
Portal
Werênayışê portali
TimedText
TimedText talk
Modul
Werênayışê moduli
Event
Event talk
Gagıro
0
4731
548384
483529
2026-04-03T13:03:49Z
JackyM59
32910
Photograph updated
548384
wikitext
text/x-wiki
{{Tewri}}
'''Gagıro''' rê [[zıwan]]anê binan de ''tulipa'' zi vaciyeno. No zi [[Farski]] ra yeno. Zıwanê Farsan de ''dulband-türban'' û zıwanê Tırkan de ki menaya xo ''tülbent''o.
Welatê gagıroyan [[İran]], [[Efğanıstan]], [[Kofkas|Qefqasya]]yo.
[[File:Tulipes en mars - Nord de la France.jpg|thumb|right]]
[[File:Tulpen.jpg|thumb|290px|Gagıro]]
{{Taxonbar}}
[[Kategoriye:Vılıki]]
[[Kategoriye:Nebat]]
[[Kategoriye:Botanik]]
k97h0bmpzujwdw8h46mh6ewwmsup0c8
548385
548384
2026-04-03T13:04:27Z
JackyM59
32910
548385
wikitext
text/x-wiki
{{Tewri}}
'''Gagıro''' rê [[zıwan]]anê binan de ''tulipa'' zi vaciyeno. No zi [[Farski]] ra yeno. Zıwanê Farsan de ''dulband-türban'' û zıwanê Tırkan de ki menaya xo ''tülbent''o.
Welatê gagıroyan [[İran]], [[Efğanıstan]], [[Kofkas|Qefqasya]]yo.
[[File:Tulipes en mars - Nord de la France.jpg|thumb|right]]
[[File:Tulipes en mars dans le nord de la France.jpg|thumb|290px|Gagıro]]
{{Taxonbar}}
[[Kategoriye:Vılıki]]
[[Kategoriye:Nebat]]
[[Kategoriye:Botanik]]
pnu88frbnie0zei9irht73glraqyoa2
Hinduizm
0
47897
548386
485016
2026-04-04T10:33:01Z
InternetArchiveBot
21954
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
548386
wikitext
text/x-wiki
[[Dosya:Om symbol.svg|thumb|right|250px|Sembolê Omi, Hinduizmi ifada keno.]]
'''Hinduizm''' ([[Hindki]]: सनातन धर्म latinizasyonê cı ''Sanātana Dharma''; सनातन धर्म latinizasyonê cı ''Vaidika-Dharma'' ya zi be namê वैदिक धर्म ra zi şınasiyeno), dino ke [[Hindıstan]] u verocê [[Asya]] de bawerkerdoğê cı estê. Hinduizm tayê çımeyan de din vêniyeno ê binan de zi itıqad yanê raya bawerkerdışi vêniyeno. Coka arezekerdışê xo kerdene asan niyo. Hinduizm [[Hindıstan]], [[Nepal]] u [[Bengladeş]] de wayirê bawerkerdoğano u be 900 milyon ra nezdi bawerkerdoğê xo estê. [[Xıristiyaniye|Xıristiyaniye]] u [[İslam]] ra tepeya dino hirêyıno gırdo, rêza hirêyıne de ca gêno.
Rıstımê Hinduzimi, zey namê xo zi gêno [[Hindıstan]]i rê şıno. Merdumê ke enê dini ra bawer kenê inan rê ''Hindu'' ya zi ''Hinduist'' vaciyeno. Hinduistê ke konservatifê, ê dinê inan merkezê cıwiyayışê inan rê gênê. Kıtabê Hinduizmiê firazi (nuştey zi) ''Vedayê Firazi''ê.
Terimê Hinduizm dıme ra, be averşiyayışê zemani xo resno cı. Hinduzim zemanê veri de taê cayanê [[Hindıstan]]i de merdumê ke [[Mısılman]], [[Xıristiyan]], [[Cıhud]], [[Budist]] u [[Jain]] niyê ê arê biyê u zey grubê sıfte kerdo; hema miyandê zemani de zaf rew u lez resnao. Nêmê seserra 19ına verêne de dewletê ke tede İngılizki qal biyê de Hinduizm kamiye qezenç kerda u be averşiyayışê Hindutva (Fundamentalizmê Hinduyan) o zey ideolociye vêniyao. Hema ke qanunê Hindıstani de [[Cainizm]], [[Budizm]] u [[Sihizm]] zi kewnê zerrekê Hinduizmi.
Hinduizm dinê do mistiko. Merdum çiyo ke raşto zerrey xo ra cıwiyeno u tewr peyên de ferqê cı ra reseno ke Homa u merdumo eyniyo. Hinduizm çı wext dest pê kerdo nêşınasiyeno areste niyo. Texmin beno ke vêrde u tarixê xo xeylê kıhano. İsay ra veri serranê 1500an de nuşte ra viyarnayışê Vedayan ra veri zi Hinduizm est biyo.
== Kıtabê firazi ==
Hinduizm [[Budizm]] ra cırao, xo wehyan ra arısneno. Coka bawer beno ke nuşte u kıtabê firaz be çiyanê serêtebiyan be [[Homa]]y bestiyayê yani çımey xo uca ra gêno. Hinduzim de itıqadê peyğamberi zi esto, inan miyan de peyğamberi rê rişi vaciyeno. Hema peyğamberiya inan peyğamberiya [[Dinê İbrahimi|dinanê İbrahimiyan]] ra abıriyena. Dinanê İbrahimi de Homa çıneno we peyğamber hema Hinduizm de peyğamberbiyayış zaf dışo. Hinduzim de peyğamberbiyayış gêriyeno yani Homa nêdano. Zafê kıhalıkan be tecruba inan şenê be Homa u Devan irtıbati rê ravêrê.
Kıtabê Hinduizmiê firazi dı leteyi benê Şruti u Smriti. Şruti Sanskritki de "çiyo ke goşdar beno" areze keno. Nuştekarê Şruti çıniyo. Veday, [[Upanişad]]i u destanê Mahabarata de qısımê [[Bhagavad Gita]]i kewnenê bınê kategoriya Şruti. Hirê mezhebê bini zi zey Smriti vêniyeno, qebul beno.
* Agamalar (Mantray, Tantray u Yantray)
* Dharma Şastra (Prensibi, qanuni)
* Dyasanalar (Vedantay)
* Mahakavyalar (Destani; Mahabarata u Ramayana)
* Puranalar (Sanıki u nuştey)
* Sutralar (Vatenê verênan u aforizmay)
Namê heştês Ana Smritan:
* [[Apastamba Smriti]]
* [[Atri Smriti]]
* [[Daksha Smriti]]
* [[Devala Smriti]]
* [[Gautama Smriti]]
* [[Harita Smriti]]
* [[Manu Smriti]]
* [[Parasara Smriti]]
* [[Samvarta Smriti]]
* [[Sankha-Likhita Smriti]]
* [[Satatapa Smriti]]
* [[Saunaka Smriti]]
* [[Usana Smriti]]
* [[Vishnu Smriti]]
* [[Yajnavalkya Smriti]]
* [[Yama Smriti]]
* [[Vasishtha Smriti]]
* [[Vyasa Smriti]]
== Bestoğê teberi ==
* [http://www.astrojyoti.com/upanishadspage.htm 108 Upanishads]
* [http://www.katha.org/Academics/Advaita-FrontPg.html Advaita for Beginners] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060616071927/http://www.katha.org/Academics/Advaita-FrontPg.html |date=2006-06-16 }}
* [http://www.geocities.com/absolut_ism/index.htm Advaita Vedanta Library] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050508215215/http://www.geocities.com/absolut_ism/index.htm |date=2005-05-08 }}
* [http://www.bhagavad-gita.org/ Bhagavad Gita]
* [http://www.himalayanacademy.com/resources/books/ Himalayan Academy Online Books] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060617082906/http://www.himalayanacademy.com/resources/books/ |date=2006-06-17 }}
* [http://www.sacred-texts.com/hin/index.htm Sacred Texts:Hinduism]
* [http://www.shastras.com/ Spiritual Library]
* [http://www.ramana-maharshi.org/books.htm Sri Ramana Maharshi's Books] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060612230604/http://www.ramana-maharshi.org/books.htm |date=2006-06-12 }}
* [http://www.shivashakti.com/texts.htm Tantrik Texts] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060616005920/http://www.shivashakti.com/texts.htm |date=2006-06-16 }}
* [http://www.ramakrishnavivekananda.info/ The Gospel of Sri Ramakrishna]
* [http://www.sankaracharya.org/ Works of Shankaracharya]
[[Kategoriye:Hinduizm]]
[[Kategoriye:Dinê Asya]]
2qtcsk9ij8aemf55l7jn118u3zp033z