Wikipedija
dsbwiki
https://dsb.wikipedia.org/wiki/G%C5%82owny_bok
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
Medija
Specialne
Diskusija
Wužywaŕ
Diskusija wužywarja
Wikipedija
Wikipedija diskusija
Dataja
Diskusija wó dataji
MediaWiki
MediaWiki diskusija
Pśedłoga
Diskusija wó pśedłoze
Pomoc
Diskusija wó pomocy
Kategorija
Diskusija wó kategoriji
TimedText
TimedText talk
Modul
Modul diskusija
Veranstaltung
Veranstaltung Diskussion
Alfred Měškank
0
45
147748
147628
2026-04-25T02:47:17Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147748
wikitext
text/x-wiki
'''Alfred Měškank''', nim. ''Alfred Müßiggang'', ''Alfred Meschkank'' (roź. 16. oktobra [[1927]] w [[Droždźij]]u w [[Górna Łužyca|Górnej Łužycy]], wum. 1. januara [[2016]] w [[Chóśebuz]]u-[[Škódow]]je) jo był serbski sorabist, rěcywědnik a pśełožowaŕ z [[pólšćina|pólšćiny]] a [[serbiska rěc|serbiskeje rěcy]].
Pó Drugej swětowej wójnje jo wuknuł w gymnaziumje w Českej Lípje. W lětach 1948–1952 jo studěrował na uniwersiśe we [[Wrocław]]je ako ceptaŕ za fyziku. Wón jo napisał mjazy drugim ''Zakłady dolnoserbskeje rěcy'' za Pólakow a teke ''Zakłady dolnoserbskeje rěcy'' we warianśe za Górnoserbow. Wón jo pśełožował z pólskeje literatury do górnoserbskeje abo nimskeje. Do kóńca swójogo žywjenja jo pśestajał knigły a pśinoski z pólskeje, nimskeje do dolno- a górnoserbskeje rěcy. Wósebnje wjele z jogo pśełožkow namakamy w kulturnem casopisu ''[[Rozhlad]]''. Až do smjerśi jo bydlił w [[Chóśebuz]]u.
== Publikacije ==
*1955 - ''Wučbnica matematiki za hornjoserbske wyše šule'' (z Wernerom Rennebergom)
*2006 - ''Zakłady dolnoserbskeje rěcy / Podstawy języka dolnołużyckiego'' (wucbnica)
*2013 - ''Adam Mickiewicz: basni w serbskich pśełožkach'', zest. Alfred Měškank, ''[[Podstupimske pśinoski k Sorabistice]]'', Nr. 10, Podstupim
==Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*2007 - ''Pójźćo, comy z wami graś. Nimske źiśece gronka a štucki w serbskem woblacenju'' (Alfred Měškank jo pśestajił 12 gronkow)
*2013 - ''Adam Mickiewicz: basni w serbskich pśełožkach'' (basni pśestajone do dolnoserbšćiny)
== Pśełožki do górnoserbšćiny ==
*2008 - Achim Mič, ''Njebjesam blisko''
*2011 - Halina Barań, ''Sćin běłeho ranja''
== Wótkaze ==
* [https://web.archive.org/web/20160307031804/http://zeszytyluzyckie.uw.edu.pl/tomy/luzyczanie-i-inne-mniejszosci-jezykowe-kulturowe-i-etniczne-w-europie-czesc-ii/ Łużyczanie i inne mniejszości językowe, kulturowe i etniczne w Europie], Zeszyty Łużyckie, 46 (2012)
* [http://slovnik.vancl.eu/Serbscina/zaklady_dolnoserbskeje_recy_2004.pdf Zakłady dolnoserbskeje rěcy / Podstawy języka dolnołużyckiego], 2006
{{DEFAULTSORT:Měškank, Alfred}}
[[Kategorija:Pśełožowaŕ]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Sorabist]]
[[Kategorija:Roź. 1927]]
[[Kategorija:Wum. 2016]]
[[Kategorija:Muž]]
2yh7134oh8hui6nnc2rjck2tmlx42yw
Manfred Starosta
0
3173
147739
147715
2026-04-25T00:56:59Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147739
wikitext
text/x-wiki
'''Manfred Starosta''' (* 20. junija [[1941]] w [[Janšojce|Janšojcach]]) jo dolnoserbski rěcywědnik, słownikaŕ a pśełožowaŕ. Jogo nejwažnjejše źěła su dolnoserbska wucbnica ''Niedersorbisch – schnell und intensiv'', ''[[Dolnoserbsko-nimski słownik]]'' (tak pomjenjony ''Starosta'') a běgajucy projekt ''Nimsko–dolnoserbski słownik'' (DNW). Až do źinsa Starosta se zasajźijo za zachowanje a wuwiśe dolnoserbskeje rěcy a jo jaden ze slědnych, kótarež su zamóžne za twórjenje dopołnej leksikografiji w dolnoserbskej rěcy.
W lěśe 2000 jo Manfred Starosta myto Domowiny dostał<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>. W 2001 jo dostał [[Myto Ćišinskego]] za "za jogo rěcywědne a rěcspěchujuce statkowanje"<ref>[https://web.archive.org/web/20190413094728/https://stiftung.sorben.com/dolnoserbski/projekty-zalozby/myto-cisinkego/ Bok wó myśe Załožby za serbski lud]</ref>.
== Žywjenje ==
Manfred Starosta jo se naroźił na 20. junija 1941 w Janšojcach. Dokulaž jogo nan jo padnuł we wójnje pśeśiwo [[Rusojska|Rusojskej]] južo pśed jogo naroźenim, Starosta jo wótrosł pśi staryma starjejšyma. Tam wón jo musał nejpjerwjej [[Nimšćina|nimski]] powědaś, ale weto wón jo słuchał [[Dolnoserbšćina|dolnoserbsku rěc]] wót swójeju stareju starjejšeju. Tak jo měł prědny kontakt ze serbskeju rěcu, až wón jo mógał něga raz małe sady w dolnoserbskej rěcy powědaś. Pópšawna pśicyna za zachopjeńk aktiwnego trjebanja serbskeje rěcy jo akle była stara žeńska, kótaruž Starosta jo zmakał. Wóna njejo mógała powědaś nimski a to jo było prědny raz, až wón jo musał wugroniś na serbski. Z tym rěcna zamóžnosć Starosty jo se wuwiła a wón jo nawuknuł nałožyś rěc, kótaruž won jo jano znał wót słuchanja.
Wót 1948 až do 1956 Starosta jo woglědał do zagrodneje šule w Janšojcach. Tam jo měł na zachopjeńku wjele problemow z pšaweju nimskeju rěcu a gramatiku. Cesto wón jo rozměšał wobej rěcy w jadnej saźe a jo było wjelgin śěžko se wótwucyś rěcne zmólki. Až do źinsa wón mysli w dwěma rěcoma. Wót 1956 až do 1960 Starosta jo był na Dolnoserbskej wušej šuli w Chóśebuzu, kótaraž jo źinsa [[Dolnoserbski gymnazium]]. W šuli Starosta nejpjerwjej njejo měł ambicijow za slawistiku, ale pśez zajm za ludowědu wón jo zachopił studium slawistiki w lěśe 1960 na uniwersiśe w [[Lipsk]]u a jo pśistajił ned pótom pśidatny studium ludowědy a sociologije, kótaryž Starosta jo absolwěrował na uniwersiśe Poznań w [[Pólska|Pólskej]] wót 1965 až do 1966. Swój studium Starosta jo dokóńcył ako diplomowy slawistikaŕ, ale južo wob studiumje – w lěśe 1964 – wón jo se ženił žeńsku z Litawskeje a góle jo se naroźiło. Tak Starosta jo pśišeł nejpjerwjej do sedymnasteje wušeje šule ako wucabnik za rušćinu wót 1966 až do 1968. Normalnje wón njejo směł wuwucowaś, dokulaž njejo cynił studium pedagogiki, ale jo był njamaš wucabnikow za rušćinu. Starosta jo měł tencas móžnosć za dorowanje felowanego studiuma, ale pón jo dostał pórucenje z Lipska. Togodla wón jo šeł do instituta za Sorabistiku na uniwersiśe w Lipsku a jo był wucabnik we wusokošulskej słužbje. Tam Starosta jo źěłał wót lět 1968 až do 1992, jo wuwucował serbšćinu a jo teke naźěłał materialije za wucbu, kak wucbnica za póstupjone a zajmowane sorabistiki ''Niedersorbisch – schnell und intensiv''. W Lipsku Starosta jo był samućki Dolnoserb na uniwersiśe, ale weto wón jo powědał konsekwentnje dolnoserbski, dokulaž won njejo kśěł měšaś rěcy. Pó paźe murje wucbne městno jo stojało krotko pśed rozpušćenim a togodla Starosta jo se procował pśi [[Serbski institut|Serbskem instituśe]] w Chóśebuzu a jo se pśistajił.
Na prědnem septemberje 1992 wótnoga Serbskego instituta jo pśiwzeła źěłabnosć w Serbskem domje w Chóśebuzu. To jo było we wósebnem wědomnostna institucija za dolnoserbske slěźenja. Tam Starosta jo źěłał ako rěcywědnik wót 1992 až do 2006 a jo zaběrał z wšakorakimi nadawkami a tematiskimi wobłukami. Głownje jogo wobłuki su byli dolnoserbska leksikografija, terminologija, gramatika a ortografija, ale teke wuwiśe dolnoserbskeje pisneje rěcy a rěcna wucba w dolnoserbšćinje. Weto wón jo bydlił dalej w Lipsku a źěłał ako gósćowy wucabnik na uniwersiśe a togodla wón jo jězdźił tam a zas až do źinsa.
Lěcrownož Starosta jo wót junija 2006 na wuměńku, wón jo pśecej hyšći ako eksterny sobuźěłaśeŕ a wjednik projekta ''Nimsko–Dolnoserbski słownik (DNW)'', a mimo togo wón a [[Fabian Kaulfürst]] stej pśedsedarje [[Dolnoserbska rěcna komisija|Dolnoserbskeje rěcneje komisije]].
== [[Dolnoserbsko-nimski słownik]] ==
Za tym až Starosta jo pśišeł do Chóśebuza, jo se diskutěrowało, až Dolnoserbski–nimski słownik wěcej njedosega a jo pśestarany. Jo se kśěł jaden słownik, kótaryž jo se planował wót zachopjeńka ako wězanje. Starosta jo se pśewzeł ten projekt a w lěśe 1999 toś ten słownik jo se wuzjawił w [[Ludowe nakładnistwo Domowina|ludowem nakładnistwje Domowina]]. To jo až do źinsa nejwobšyrnjejšy słownik dolnoserbskeje rěcy ze cełkownym wopśimjeśim wót něźi 45.000 lemata. „Starosta” jo pasiwny słownik k pśełožowanjeju a rozměśeju dolnoserbskich tekstow, pótakem nic za spisanje. Wopśimjejo frazeologizmy a póžyconki a teke pśestaranu a lokalnu leksiku, ale nic mjenja, mimo dolnoserbskich městnostnych mjenjow. Leksikon „Starosty” bazěrujo na ekcerpcijonem dolnoserbskem pismojstwje ze 19. a 20. stolěśa a se pódprějo teke na ''Thesaurus'' wót Muki, słownikach wót [[Bogumił Šwjela|Bogumiła Šwjele]] a [[Pětš Janaš|Pětša Janaša]]. Mimo togo „Starosta” wopśimjejo někotare nowe słowa, kótarež su nastali akle w 20. stolěśu. Źinsa „Starosta” jo nejwažnjejšy słownik za serbšćinu.
== Nimsko–dolnoserbski słownik – DNW ==
Jadnučki nimsko–dolnoserbski słownik – słownik wót Pětša Janaša – njejo tak wobšyrny a wopśimjejo teke stary pšawopis. Togodla jo se pśemysliło južo dłujko wó aktiwnem słowniku, za spisanje dolnoserbskich tekstow a aby zmólki se wobijało. Nejpjerwjej ideja jo se zachyśiła, dokulaž njejo se zjadnało, až do lěta 2001, ako źěła na słowniku su se zachopili. Pód wjednistwom Manfreda Starosty źěłaju hyšći [[Erwin Hanuš]], [[Hauke Bartels]] a teke druge pśi projekśe. Naźěłanje cełeje leksiki trajo dłujcko a jo wjelgin wjelike, dokulaž kuždy sobuźěłaśeŕ pśeźěła kužde słowo słownika a wšykne wopowědaju změny a kótare słowa se pśiwzeju. K prědnemu cil projekta jo dejał byś jano šulski słownik z 20.000 lemata. Ta wersija jo se rozšyriła na 40.000 lemata w lěśe 2004. Něnto słownik ma wopśimjeśe wót něźi 60.000 lemata a śišćana wersija změjo wěcej ako 2000 boki. Na zakłaźe togo słownika dej se naźěłaś rownocasnje šulski słownik z wšakorakimi wopśimjeśami a wšakorakim wugótowanim jadnotliwych artiklow. Wót julija 2007 wšykne gótowe artikele słownika móžoš namakaś w interneśe na www.dolnoserbski.de. Zakłady leksikografiskego wobźěła su maminorěcna kompetenca awtorowu Starosta a Hanuš, wobšyrne zběrki ekserptow dolnoserbskeje rěcy, elektroniski korpus teksta a teke konsultacije z maminorěcnymi pomagarjami. Śěžkosć togo słownika jo było wótekšywanje modernych słowow, dokulaž dolnoserbska rěc jo jano mała rěc a njejo se standardizěrowana. Na pśikład za [[Nowy Casnik]] jo wjelgin wažne, až móžo powěźeś wó aktualnych temach teke z techniki a politiki, ale na tych pólach se musy hyšći wuwiś wjele dolnoserbskich słowow. To njejsu pšawe „nowe” słowa, ale cesto kompenzacije znatych abo starych słowow. Wósebnje jo wjelgin wažne, aby maminorěcne luźe mógali akceptěrowaś a rozměś nowu leksiku. Tak Nimsko–dolnoserbski słownik dej byś teke pomocny srědk wósebnje za njemaminorěcnych luźi k aktiwnemu wužywanjeju dolnoserbskeje rěcy, gaž se pśigótujo słownik.
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
* [[Jurij Koch]], ''Gaž wišnje kwitu'' (pśełožk knigłow ''Wišnina'')
== Nóžki ==
<references />
==Eksterne wótkaze==
* [https://web.archive.org/web/20201101071137/https://www.serbski-institut.de/ns/Manfred-Starosta/ Bok Manfreda Starosty w Serbskem Instituśe]
* [https://web.archive.org/web/20200112110758/https://www.domowina-verlag.de/dolnoserbsko-nimski-slownik-niedersorbisch-deutsches-woerterbuch.html ''Dolnoserbsko-nimski słownik'' w Ludowem nakładnistwje Domowina]
* [https://www.serbski-institut.de/ns/Nimsko-dolnoserbski-slownik-DNW/ Wó Nimsko-dolnoserbskem słowniku]
* [https://www.youtube.com/watch?v=xNfp0ZlzTGo Rozgrono z Manfredom Starostu a Erwinom Hanušom]
{{DEFAULTSORT:Starosta, Manfred}}
[[Kategorija:Cłonk Dolnoserbskeje rěcneje komisije]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Ćišinskego]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Rěcywědnik]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Roź. 1941]]
[[Kategorija:Muž]]
k2wk05vbdl1nrbl6uisa2fvav979zvh
Měto Pernak
0
3694
147742
147551
2026-04-25T01:12:35Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147742
wikitext
text/x-wiki
[[Dataja:Měto Pernak.JPG|miniatur|Měto Pernak w lěśe 2013]]
'''Měto Pernak''', nim. Martin Pernack (* [[17. měrca]] [[1938]] w [[Nowa Niwa|Nowej Niwje]];<ref name="lnd">[https://web.archive.org/web/20160409224404/http://www.domowina-verlag.de/autor/pernack-martin Informacije na boce Ludowego nakładnistwa Domowina]</ref> † [[8. decembera]] [[2019]] w [[Barliń|Barlinju]]) jo był dolnoserbski wudawaŕ, publicist, ceptaŕ a pśełožowaŕ z francojšćiny a rušćiny; w lětach 1993-2006 pśedsedaŕ [[Maśica Serbska|Maśice Serbskeje]] w Dolnej Łužycy<ref name="nowycasnik">[http://archive.is/sRqJ2 ''Nowy Casnik'', Měto Pernak 75 lět, 12.03.2013]</ref>.
Jo se naroźił ako syn duchownego<ref name="nowycasnik"/>. W casu [[NDR]] jo bydlił w pódwjacornem Barlinju a dla swójich woglědow w Dolnej Łužyce jo był slědowany wót [[Stasi]], kótaraž jo natwariła někotare sta bokow aktow wó njom<ref name="nowycasnik"/>.
W lěśe 2009 jo dostał [[Myto Ćišinskego]] "za jogo wudawaśelske, pśełožowarske a rěcno-kulturne statkowanje w Dolnej Łužycy"<ref name="myto">[https://web.archive.org/web/20190413094728/https://stiftung.sorben.com/dolnoserbski/projekty-zalozby/myto-cisinkego/ Bok wó myśe Załožby za serbski lud]</ref>. Jo jo pśiwzeł z ruki sakskego ministaŕskego prezidenta [[Stanisław Tilich|Stanisława Tilicha]] 17 oktobra 2009 w [[Kloštaŕ Marijina gwězda|kloštarju Marijina gwězda]] w [[Pančicy-Kukow|Pančicach-Kukowje]]<ref>[http://archive.is/G0GyX ''Nowy Casnik'', „Njedajo nikogo, ako jo se jo wěcej zasłužył”. Myto Ćišinskego su pósćili Mětoju Pernakoju z Barlinja, 20.10.2009]</ref>.
W lěśe 1998 wón jo myto Domowiny dostał<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>.
===Publikacije===
*1994 - ''Das Spreewalddorf Raddusch/Stara serbska wjas Raduš'', Budyšyn
*1995 - ''Źo sy ty droga mojog luda? / Fryco Fobo''; za śišć pśigotował a wudał Měto Pernak, Barliń
*1996 - ''650 Jahre Jänschwalde/650 lět Janšojce'', Budyšyn
*1997 - ''Wylem Neumann-Debsčański: Wubraśe jogo źěłow'', wud. Měto Pernak, Barliń
*1997 - ''Swěźeński spis k cesći Jana Bjedricha Fryca (1747–1819): faraŕ w Gołkojcach a Gołbinje (1778–1819) a pśestajaŕ Starego Testamenta do serbskeje rěcy / Pśi goźbje jogo 250. narodnego dnja'', zestajił a wudał Měto Pernak, Barliń
*1998 - ''Jan Bjedrich Tešnaŕ (1829–1898): z jogo žywjenja a źěła'', zest. a wud. Měto Pernak, Barliń
*1998 - ''Mjertyn Moń (1848–1905): ze žywjenja a statkowanja serbskego wuconego / Pśi goźbje jogo 150. narodnego dnja'' / zest. a za śišć pśigotował Měto Pernak. Barliń
*2001 - ''Jan Kito Post (1811–1887): kantor a ceptaŕ w Borkowach. Z jogo žywjenja a statkowanja / Pśi goźbe jogo 190. narodnego dnja'', wudał Měto Pernak; Barliń
*2001 - Wěcsław Serb-Chejnicański, ''Poezija'', zest., rěd Měto Pernak, Serbska poezija 47, Budyšyn
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*2000: Aleksandr S. Puškin, ''Wubrane basni (we dwěma rěcoma). Posćonk k 200. narodnemu dnju basnika'', ''[[Podstupimske pśinoski k Sorabistice]]'', Nr. 2, Podstupim
*2011: ''Pśebasnjenja'' (53 rusojskich a francojskich basnikarjow, mjaz nimi Alfred de Musset, Charles Baudelaire, Arthur Rimbaud, Jacques Prévert a Sergej Jesenin), [[Serbska poezija]] cysło 57, Budyšyn
== Žrědła ==
<references/>
{{DEFAULTSORT:Pernak, Měto}}
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Ćišinskego]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Pśełožowaŕ]]
[[Kategorija:Publicist]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Roź. 1938]]
[[Kategorija:Wum. 2019]]
[[Kategorija:Muž]]
qrx56tmgt2n0zhzxbhe757yhvhn2g6i
Wylem Bjero
0
9739
147745
146379
2026-04-25T02:22:23Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147745
wikitext
text/x-wiki
'''Wylem Bjero''', {{wrěcy|de}} Wilhelm Bähro (roź. 4. septembera [[1902]] w [[Drjejce|Drjejcach]], wum. 26. awgusta 1988 w [[Chóśebuz]]u) - dolnoserbski casnikaŕ, ceptaŕ, spisowaśel a pśełožowaŕ.
Źěłał jo ako źěłaśeŕ w rězaku, pśi zeleznicy, na lětanišću, ako knigływjednik, nakupowaŕ a pśedawaŕ a ako gmejnski pśistajony<ref>Wylem Bjero, ''Na Kałpjeńcu. Wuběrk źełow'', Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšyn 1977</ref>. Wón jo był wušej dwaźasća lět wucabnik w šuli w [[Kuparske Borkowy|Kuparskich Borkowach]].
Wot lěta 1958 až do 1977 wón jo był ako redaktor zagronity za ''Serbsku Pratyju''. Bjero jo pisał nastawki a wulicowańka za ''[[Nowy Casnik]]'', ''[[Pratyja|Pratyju]]'', ''[[Płomje]]'' a dolnoserbske radijo. W 1959 jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>. W lěśe 1977 jo wótejšeł na wuměńk. Wón jo był slědny redaktor ''Nowego Casnika'', za kótaregož jo dolnoserbska rěc była mamina.
Wón jo był teke dłujkolětny (1952-1987) pśedsedaŕ Zjadnośeństwa serbskich rybarjow<ref>[https://web.archive.org/web/20150112171509/http://www.lr-online.de/regionen/cottbus/Wilhelm-Baehro;art1049,2149525 Wilhelm Bähro]</ref><ref>Pětš Šurman, ''K stawiznam Serbow w Dolnej Łužycy. Wuběrk dokumentow'', Chośebuz 2003, b. 104.</ref>.
== Publikacije ==
*1958: ''Mjazka a druge wulicowanka z Dolneje Łužyce'', Budyšyn
*1959: ''[[Wjaska pod golu|Wjaska pod golu. Wulicowańko z našogo casa]]'', Budyšyn
*1971 - ''Gaž se serbske duchy zmakaju'', wulicowańko, w: ''[[Jadna z nich jo šołtowka|Jadna z nich jo šołtowka. Antologija noweje dolnoserbskeje literatury]]'', zest. [[Horst Adam]], Budyšyn.
*1973: ''Surowa štrofa. Humor Dolnych Serbow'', zestajałej Wylem Bjero a [[Monika Słokowa|Monika Pawlowa]], Budyšyn
*1977: ''Na Kałpjeńcu. Wuběrk źełow'', Budyšyn
*1984: ''Surowa štrofa. Humor Dolnych Serbow'', zestajałej Wylem Bjero a Monika Pawlowa, Budyšyn (druge wudaśe)
*2002: ''Žaba na kokulce. Dopomnjeńki, wopiski a anekdoty'', Budyšyn
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*1957: Měto Nowak-Njechorński, ''Kołowokoło Błotow. Zběrka wubranych reportažow''
*1963: [[Cyril Kola]], ''Roža''
*1963: [[Jurij Koch]], ''Žydowka Ana''
*1963: [[Jurij Krawža]], ''Modre listy''
*1974: [[Gerat Hantška]], ''Bogumił Šwjela. Wobraz žiwjenja a skutkowanja'', Budyšyn
*1977: Wilhelm Szewczyk, ''Wjacor z Minu Witkojc''
*1978: ''Mrokawa běłych pjerkow. Zběrka wulicowańkow'' (Wylem Bjero gromaźe z [[Erwin Hanuš|Erwinom Hanušom]])
*1978: Měto Nowak-Njechorński, ''Mejstaŕ Krabat dušny serbski guslowaŕ. Wulicowańko''
*1981: Pawoł Nedo, ''Mocny knecht''
*1982: Kito Lorenc, ''Wjelk a liška pśijaśela''
*1983: Angela Stachowa, ''Gole a wužowy kral. Serbska bajka''
*1983: Jurij Koch, ''Rědne źowćo''
*1984: Jurij Krawža, ''Peter z łucywowego grodu. Serbska bajka''
*1985: Gerat Hantška, ''Naše korjenje. K stawiznam a kulturje Dolneje Łužyce. Publicistika 1954-1983''
*1985: Jurij Koch, ''Jagaŕ Bagola''
*1986: Jurij Koch, ''Dwanasćo bratšow''
*1986: Hańža Bjeńšowa, ''Brodak Kosmodej''
*1988: Kito Lorenc, ''Złośane jabłuko''
*1989: [[Beno Budar]], ''Rědne a grozne źowćo''
== Žrědła ==
<references />
== Literatura ==
*[[Fryco Libo]], ''Dosłowo'', (in:) Wylem Bjero, ''Na Kałpjeńcu. Wuběrk źełow'', Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšyn 1977, 167-176.
== Wótkaze ==
* (''nim.'') [https://web.archive.org/web/20150112171509/http://www.lr-online.de/regionen/cottbus/Wilhelm-Baehro;art1049,2149525 Wilhelm Bähro]
{{DEFAULTSORT:Bjero, Wylem}}
[[Kategorija:Roź. 1902]]
[[Kategorija:Wum. 1988]]
[[Kategorija:Wósoba (Dolna Łužyca)]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Spisowaśel]]
[[Kategorija:Pśełožowaŕ]]
[[Kategorija:Casnikaŕ]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Muž]]
jdt4igxjgizp36l666sp15lynqyzbgu
Wieluń
0
10022
147752
127641
2026-04-25T10:22:57Z
Kontributor 2K
20896
([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Kościoł sw. JozefaWLN.JPG]] → [[File:Wieluń kościół św. Józefa.jpg]] [[c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error)
147752
wikitext
text/x-wiki
{{Infokašćik Město
|mě=
|mě swójske=Wieluń
|mě serbske=
|wopon=POL Wieluń COA.svg
|chórgoj=POL Wieluń flag.svg
|lat_deg=51
|lat_min=13
|lon_deg=18
|lon_min=34
|stat=Pólska
|wójwodstwo=[[łódźske wójwodstwo|łódźske]]
|wokrejs=Wieluń
|wusokosć=
|płonina=16,87 km²
|wobydlarstwo=23 451 ''<small>(2014)</small>''
|gustosć wobydlarstwa=
|postowa licba=98-300
|pśedwólenje=(+48) 43
|KFZ-wobznamjenje=EWI
|website=http://www.wielun.pl/
|kórta=
|adresa=pl. Kazimierza Wielkiego 1<br>98-300 Wieluń
}}
'''Wieluń''' jo město w [[Pólska|Pólskej]], w [[łódźske wójwodstwo|łódźskem wójwodstwje]], we wokrejsu Wieluń, w gmejnje Wieluń. W lěśe 2014 jo how bydliło 23 451 luźi.
== Galerija ==
<gallery widths=155 heights=125>
Wobraz:WieluńPanorama1.JPG
Wobraz:Wielun ratusz(pischmak).JPG
Wobraz:Wieluń kościół św. Józefa.jpg
Wobraz:Mury Obronne Wielunia, nr rej. 404 973 z 30.12. 1967.jpg
Wobraz:Wieluń Kosciol swMikolaja 02.JPEG
Wobraz:Wieluń - Kościół p.w. Bożego Ciała .jpg
Wobraz:Starostwo powiatoweWieluń.JPG
Wobraz:Pl. Kazimierza WielkiegoWieluń2.JPG
</gallery>
{{Commonscat|Wieluń}}
[[Kategorija:Sedlišćo w Pólskej]]
cxl4zh10k6eex7isc14wiy89yotmixh
Erich Wojto
0
11342
147731
140383
2026-04-24T23:49:38Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147731
wikitext
text/x-wiki
'''Erich Wojto''', teke: '''Erich Wojto-Janšojski''', nim. Erich Woitow (*14. měrca [[1930]], †24. decembra [[2009]] w [[Janšojce|Janšojcach]]<ref>[http://www.peitz.de/cms/upload/pdf/Peitzer_Land_Echo_2015/PLE_4-2015.pdf Rosemarie Karge,Ehrung zum 85. Geburtstag Erich Woito, ''Peitzer LandEcho'', b. 13]</ref>) jo był dolnoserbski wucabnik, žurnalist, spisowaśel, pśełožowaŕ, kulturny procowaŕ, cłonk [[Domowina|Domowiny]] a dolnoserbskeje rěcneje komisije.
Wón jo pisał wulicowańka, reportaže, anekdoty a basnje w tradicionalnej a awtentiskej dolnoserbskej rěcy<ref>[http://archive.is/eI6go Gregor Wieczorek, Něnt smy hyšći wětše syrotki]</ref>.
W 1973 jo wón dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>.
== Publikacije ==
*2001: ''Taka jo ta serbska duša'' (proza), zestajiła [[Jutta Kaiserowa]], ilustracija Fred Pětška, Budyšyn
*2008: ''Pó zwiganju'', ''Pózny namšaŕ'', ''Mudry kónik'', w: ''Ze žywjenja na lanźe: pratyjarje wulicuju'', wudała Jutta Kaiserowa, Budyšyn
*2017: ''Wono buźo'', ''Do njebja'', ''Clown'', ''Zagrodkarje'', ''Głodny fryjař'', ''Dwojakeje mysli'', ''Zwiganje'', [w:] ''[[Basnikarska kjarmuša]]. Lyrika pó dolnoserbsku'', wudawaŕ a zestajaŕ: [[Bernd Pittkunings]]
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*1969: Jurij Koch, ''Mjazy sedym mostami''
*1976: Jurij Koch, ''Rozamarja abo Rozžognowanje we nas''
== Žrědła ==
<references />
== Wótkaze ==
* [http://archive.is/eI6go Gregor Wieczorek, Něnt smy hyšći wětše syrotki. Pór myslickow pó smjerśi Ericha Wojta z Janšojc, ''Nowy Casnik'', 12.01.2010]
* [http://www.peitz.de/cms/upload/pdf/Peitzer_Land_Echo_2011/PLE_04-2011.pdf Rosemarie Karge, "So ist die wendische Seele". Musikalisch-literarisches Abend zu Ehre von Erich Woitow, ''Peitzer LandEcho'', b. 11]
* [http://www.peitz.de/cms/upload/pdf/Peitzer_Land_Echo_2015/PLE_4-2015.pdf Rosemarie Karge,Ehrung zum 85. Geburtstag Erich Woito, ''Peitzer LandEcho'', b. 13-14]
{{DEFAULTSORT:Wojto, Erich}}
[[Kategorija:Pśełožowaŕ]]
[[Kategorija:Spisowaśel]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Roź. 1930]]
[[Kategorija:Wum. 2009]]
[[Kategorija:Muž]]
8lnwxm4kgna1uuwco3ylhiptdfhfmgi
Horst Adam
0
11691
147737
146376
2026-04-25T00:18:07Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147737
wikitext
text/x-wiki
'''Horst Adam''' (*1. apryla [[1939]] w Jatřobju) jo serbski žurnalist, spisowaśel a publicist, kenž źěła pśedewšym w Dolnej Łužycy.
Horst Adam jo studěrował žurnalistiku na Karla Marxowej uniwersiśe w [[Lipsk]]u. Pón jo źěłał ako redaktor a šefredaktor ''[[Nowy Casnik|Nowego Casnika]]''. W lětach 1964–1992 jo był z redaktorom serbskeje Pratyje. W 2004 wón jo se sednuł na wuměńk<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/de/component/content/article?id=9& Nowy Casnik w lichotnej towarišnosći]</ref>.
W lěśe 1969 jo wón dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>, a w lěśe 1998 - myto Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>.
== Publikacije ==
*1971 - ''Jadna z nich jo šołtowka. Antologija dolnoserbskeje literatury'' (ako zestajaŕ), a teke awtor wulicowańka ''Kak su Domowińske žeńske jadnomu mužoju głowu wumyli''
*1988 - ''Tam woni laže, te rědne naše jsy. Šesćadwaźasća wejsnych wobrazow'' (zestajił, napisał pśedgrono a kapitele: ''Cazow'', ''Dźěwin'', ''Gołbin'', ''Gory'', ''Liškowk'', ''Majberk'', ''Turnow'', ''Zabrod'' a ''Zaspy'')
*1990 - ''Ducy po Błotach'' (gromaźe z Geraldom Große); nim wud. ako ''Unterwegs im Spreewald''
*1998 - ''Ja som serbski / Wendisch bin ich'' (tekst: Horst Adam, foty: Gerald Große)
== Nóžki ==
<references />
== Žrědła ==
* Helmut Kaltšmit, ''Leksikon awtorow serbskich knihow 1945-1978'', Budyšyn 1979, b. 9.
== Wótkaze ==
* [https://web.archive.org/web/20171015082834/http://www.domowina-verlag.de/autor/adam-horst Horst Adam]
{{DEFAULTSORT:Adam, Horst}}
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Žurnalist]]
[[Kategorija:Roź. 1939]]
[[Kategorija:Muž]]
ogxozduhh989ujlrltprj07mi0nru6p
Jutta Kaiserowa
0
11701
147738
147721
2026-04-25T00:32:29Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147738
wikitext
text/x-wiki
'''Jutta Kaiserowa''', teke: Juta Kaiserowa<ref>''Pěšy, z cołnom, po kolasach. Drobna proza wo Dolnej Łužycy'', Budyšyn 1993, b. 137.</ref> a Juta Kajzerowa<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>, nim. Jutta Kaiser (* 1940<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/4291-na-e-lu-e-njejsu-k-li-serbskego-fararja-m Gregor Wieczorek, Naše luźe njejsu kśěli serbskego fararja měś, ''Nowy Casnik'', 27. decembra 2017]</ref>) jo dolnoserbska žurnalistka, reportarka, spisowaśelka, publicistka a kulturna procowarka, kótaraž dłujke lěta jo źěłała pla serbskego radija. Wóna bydli w [[Góry|Górach]].
W serbskej redakciji radija DDR w Chóśebuzu Jutta Kaiserowa jo chopiła źěłaś w 1962, a wóstała tam až do lěta 2000 <ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/4374-jutta-kaiserowa-dajo-nam-drogowa-p-ez-wjele-l-t Horst Adam, Jutta Kaiserowa dajo nam drogowaś pśez wjele lět, ''Nowy Casnik'', 17.01.2018]</ref>.
W 1977 Jutta Kaiserowa jo dostała cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>, a w 2010 myto Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20200920173100/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Nasa_Domowina/nd1004.pdf Zasłužbni čłonojo Domowiny počesćeni], Naša Domowina, № 4, 2010, b. 3</ref>.
== Publikacije ==
*1993: ''Rědny flack našeje domownje - Lipje'', [w:] ''Pěšy, z cołnom, po kolasach. Drobna proza wo Dolnej Łužycy'', wuběrał a zestajał Beno Pětška, Budyšyn, b. 137-158
*2008: ''Ze žywjenja na lanźe: pratyjarje wulicuju'', wudała Jutta Kaiserowa; tam teke jeje teksty: ''Gola a gola - to njejo to samske'', b. 12-13; ''Zakazane gódowne wjasele'', b. 47; ''Z glicku a niśu »molowane«'', b. 179-182
*2017: ''[[Ducy pó domowni|Ducy pó domowni. Spomnjeńki reportarki]]'', Budyšyn
===Knigły k słuchanju===
*2010 - ''Ze žywjenja na lanźe. Pratyjarje wulicujo'' (režija: Jutta Kaiserowa)
*2011 - Jurij Koch, ''Zasej wšo na lubosć stoj'' (režija: Jutta Kaiserowa)
*2016 - ''Herbert Nowak wulicujo'' (režija: Jutta Kaiserowa)
*2018 - ''Gaž wětšyk dujo. Mina Witkojc powěda'' (wuběrk a režija: Jutta Kaiserowa)
== Nožki ==
<references />
== Wótkaze ==
*[https://www.rbb-online.de/radio/sorbisches_programm/startseite/dopomnje_324_ki_na.html ''"Słyšćo našo wusćełanje w maminej rěcy!" Dopomnjeńki serbskeje žurnalistki, rbb-online.de]
*[https://www.lr-online.de/lausitz/cottbus/die-sprache-hat-mich-schon-immer-interessiert_aid-3571403 ''„Die Sprache hat mich schon immer interessiert“'', Lausitzer Rundschau 14.10.2010]
*[https://www.youtube.com/watch?v=a0DSgsF2X8I Jutta Kaiserowa groni wó stawiznach Domowiny (film, wót 3:07 až do 3:59; 5:12-6:00, 9:24-9:44)]
{{DEFAULTSORT:Kaiserowa, Jutta}}
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Publicist]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Spisowaśel]]
[[Kategorija:Žurnalist]]
[[Kategorija:Roź. 1940]]
[[Kategorija:Žona]]
6rjd5hwl80ikm3cdnv5zloqm6wy4hwm
Erika Janowa
0
11787
147750
147538
2026-04-25T03:46:37Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147750
wikitext
text/x-wiki
'''Erika Janowa''', teke: Erika Jahnowa<ref>[https://web.archive.org/web/20171015083028/http://www.domowina-verlag.de/autor/jahn-erika Informacija na boce domowina-verlag.de]</ref>, nim. Erika Jahn (roź. 3. julija [[1932]]<ref>[https://www.lr-online.de/lausitz/cottbus/die-silberhochzeit-der-sorbischen-tradition_aid-3391926 Marion Hirche, Die Silberhochzeit der sorbischen Tradition]</ref>, wum. 12. awgusta [[2022]]<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/11576-w-myslach-jo-w-na-by-a-p-ecej-dalej Horst Adam, '' W myslach jo wóna była pśecej dalej'', ''Nowy Casnik'' 24.08.22]</ref>) jo była serbska ceptaŕka, pśełožowaŕka, wudawaŕka a zestajaŕka głownje źiśecych knigłow.
Wóna jo se naroźiła do Rozmejoc familije w Rownem. W lěśe 1949/50 jo studěrowała na Serbskem ceptaŕskem wustawje w [[Radwor]]ju. Pón jo absolwěrowała studij na Pedagogiskej wusokej šuli w [[Podstupim]]je<ref>[https://www.setev.de/setdatei/ArchivPB/PB2012%2007.pdf Christiana Piniekowa, ''"Pśecej som źěłała za to serbske“. W Dešnje wóswěśijo Erika Jahnowa swój 80. narodny źeń, ''Pómhaj Boh'', 08/2012, b. 4-5]</ref>. Jo źěłała ako wucabnica w [[Brjazyna|Brjazynje]] na zakładnej šuli a w [[Dešno|Dešnje]].
Wóna jo Domowniski muzeum w Dešnje w 1983 załožyła<ref>[http://www.dissen-striesow.de/verzeichnis/objekt.php?mandat=68104 Heimatmuseum Dissen / Domowniski muzej Dešno]</ref>. W lěśe 1997 jo wóna myto Domowiny dostała<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>.
== Publikacije ==
*1988: ''Pojź sobu do Serbow. Dolnoserbske źěśece gronka a basni'', Budyšyn (tam wokoło 28 gronkow, m.dr: ''Naga žaba rjaga'', ''Naše grajki'', ''Moja bombawa'', ''Moluj sobu!'', ''Moj plon'', ''Mydłowe puchorki'', ''Na źeń źěśi'', ''Halo, Danka!'', a t.d.)
*1989: ''Dwe lěśe w Depsku'' [w:] ''Ako smy chopili ceptariś. Dopomnjeńki wucabnikow prědnych lět'', wud. Christa Brandtowa, Budyšyn
*1996: ''Świce ptaški – šwicym ja'' (gronka a graśa za źiśi), Budyšyn
*2000: ''Wjacornjejše stawanje. Dolnoserbske basni slědnych 50 lět'', wudała Erika Jahnowa, Budyšyn
*2008: ''Ja, Kowaloc Hanka''; ''Ta luba serbska rěc'', [w:] ''Ze žywjenja na lanźe: pratyjarje wulicuju'', Budyšyn<ref>[https://d-nb.info/991251563/04 Wopśimjeśe toś tych knigłow]</ref>.
*2017: ''Narjony Fryco''; ''Změna abo Monolog pśed medalju'', [w:] ''[[Basnikarska kjarmuša]]. Lyrika pó dolnoserbsku'', wudawaŕ a zestajaŕ: [[Bernd Pittkunings]]
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*1956: ''Maśizna za nałožowanje serbskeje rěcy w serbskich źěśownjach B'' (z górnoserbšćiny), Barliń
*1957: ''Naša serbšćina. Wucbnica za 5. lětnik'' (z górnoserbšćiny), Barliń
*1958: ''Naša serbšćina. Wucbnica za 6. lětnik'' (z górnoserbšćiny), Barliń
*1988: Jan Radyserb-Wjela ''Z nalěśim'', pšełožyła Erika Janowa
*1989: Marja Krawcec, Marhata Cyžec ''Kněz Mroz a kněni Zyma'', pšebasniła a pšełožyła Erika Janowa
*1989: Kito Lorenc, ''Po jsy ženjo job job job'', pšełožyła Erika Janowa
*1991: Michał Nawka, ''Liška pśěga styri koze''
*1992: Michał Nawka, ''Škobrjonkowe tyrlili'' (zestajił Pětr Donat, pśestajiła Erika Janowa)
*1995: Eugen Spálený, Lýdia Zubajová ''Měto, Ajta a Dadko na prozninach'' (wobrazowe knigły za źiśi, ze słowakskeje rěcy pśestajiła Erika Janowa)
*1998: Zdeněk Miler, Josef Brukner ''Kšetka źeń'', pśebasniła Erika Janowa
*2001: Madlena Nasticcyna, ''Chto tam łazy, ganja, lěta'' pšełožyła Erika Janowa
== Nóžki ==
<references />
== Wótkaze ==
* [http://www.sorbischer-schulverein.de/downloads/2008-10-Jahre-Witaj.pdf Erika Janowa, Starosći wó serbsku rěc, ''10 lět modelowy projekt Witaj'', b. 33]
* [https://www.lr-online.de/lausitz/cottbus/die-silberhochzeit-der-sorbischen-tradition_aid-3391926 Marion Hirche, Die Silberhochzeit der sorbischen Tradition, ''Lausitzer Rundschau'', 11.10.2008]
* [https://web.archive.org/web/20171015083028/http://www.domowina-verlag.de/autor/jahn-erika Informacija na boce domowina-verlag.de]
{{DEFAULTSORT:Janowa, Erika}}
[[Kategorija:Casnikaŕ]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Pśełožowaŕ]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Roź. 1932]]
[[Kategorija:Wum. 2022]]
[[Kategorija:Žona]]
5ru9qzyvgiysz51pmvvntar6sdbalw3
Monika Słokowa
0
11790
147741
146371
2026-04-25T01:06:41Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147741
wikitext
text/x-wiki
'''Monika Słokowa''', nim. Monika Sloka (roź. Bukec, pózdźej Pawlowa a Słokowa<ref>[https://books.google.pl/books?id=8WF1AQAAQBAJ&pg=PA151&lpg=PA151&dq=Monika+Sloka+Cottbus&source=bl&ots=D2MV2w1JUc&sig=eSbBRyYZU69ZQLIQgTj_Aro6WLc&hl=pl&sa=X&ved=0ahUKEwjIw4DhyaLaAhVKKuwKHUguA3sQ6AEITjAF#v=onepage&q=Monika%20Sloka%20Cottbus&f=false wud. Elka Tschernokoshewa a Fabian Jacobs ''Über Dualismen hinaus: Regionen - Menschen - Institutionen in hybridologischer Perspektive'', b. 151.]</ref>, 28. januara [[1936]] w górnoserbskich Pěskecach) jo serbska awtorka, pśełožowaŕka a zestajaŕka knigłow. Wóna jo źěłała ako redaktorka ''[[Nowy Casnik|Nowego Casnika]]'' a ''Pratyje''. W 1965 jo dostała cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>.
== Publikacije ==
*1971: ''Jadna z nich jo šołtowka'', wulicowańko, w: ''[[Jadna z nich jo šołtowka|Jadna z nich jo šołtowka. Antologija noweje dolnoserbskeje literatury]]'', zest. [[Horst Adam]], Budyšyn.
*1973: ''Surowa štrofa. Humor Dolnych Serbow'', zestajałej [[Wylem Bjero]] a Monika Pawlowa (=Słokowa), Budyšyn
*1976: ''Spokojom'', wulicowańko, w: ''[[Griby pytaś|Griby pytaś. Antologija dolnoserbskeje literatury]]'', zest. Ingrid Naglowa a [[Fryco Libo]], Budyšyn
*1980: ''Marija-Magdalena'', wulicowańko, w: ''[[Lubosć pytaś|Lubosć pytaś. Antologija dolnoserbskeje literatury]]'', zest. Ingrid Naglowa, 117 b.
*1984: ''Surowa štrofa. Humor Dolnych Serbow'', zestajałej Wylem Bjero a Monika Pawlowa (=Słokowa), Budyšyn (druge wudaśe)
*1985: ''Rože za starku'', [w:] ''[[Dejm hyšći bomki sajźaś|Dejm hyšći bomki sajźaś. Antologija dolnoserbskeje literatury]]'', Budyšyn
*1989: ''Mariny prědny dowol'', [w:] ''[[Na mjazy|Na mjazy. Antologija dolnoserbskeje literatury]]'', Budyšyn
*1999: ''Kumpanki kulowaty narodny źeń'', wulicowańko, w: ''[[Źiw se njewospjetujo|Źiw se njewospjetujo. Antologija dolnoserbskeje proze]]'', wudała Ingrid Hustetowa, Budyšyn
*2008: ''Tśi lustne spomnjeńki na ceptarja Riza'', ''Jadno wócko buźo glědaś a to druge spaś'', ''Žeńska na wuběgach'' [w:] ''Ze žywjenja na lanźe: pratyjarje wulicuju'', Budyšyn.
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*1981: Handrij Zejler, ''Kuntworki graju: basni a spěwy za źěśi'', pśełožyła z górnoserbšćiny m. dr. Monika Słokowa
== Nóžki ==
<references />
==Literatura==
* ''Awtorki a awtory'', [w:] ''Źiw se njewospjetujo. Antologija dolnoserbskeje prozy'', wudała [[Ingrid Hustetowa]], Budyšyn, b. 152.
{{DEFAULTSORT:Słokowa, Monika}}
[[Kategorija:Spisowaśel]]
[[Kategorija:Pśełožowaŕ]]
[[Kategorija:Casnikaŕ]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Roź. 1936]]
[[Kategorija:Žona]]
d7vhaceswrhlsi0837zn5g5uebmezxl
Gerat Nagora
0
11800
147735
147527
2026-04-25T00:02:15Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147735
wikitext
text/x-wiki
'''Gerat Nagora''', nim. Gerhard Nagora (roź. 27. decembra [[1936]] w [[Móst (gmejna)|Mósće]]<ref>Pratyja za 2016, b. 26.</ref>, wum. 4. maja [[2010]] w [[Chóśebuz]]u<ref>[https://web.archive.org/web/20171015083218/http://www.domowina-verlag.de/autor/nagora-gerhard Informacija na boce domowina-verlag.de]</ref>) – jo był dolnoserbski wucabnik, awtor a pśełožowaŕ knigłow za źiśi, redaktor ''Pratyje'' 1993-2004. Wón jo był cłonk [[Dolnoserbska rěcna komisija|Dolnoserbskeje rěcneje komisije]].
Gerat Nagora jo źěłał ako wucabnik [[dolnoserbšćina|serbšćiny]] a kreslenja w Serbskej rozšyrjonej wušej šuli (SRWŠ) w [[Chóśebuz]]u. Spisowaśelka Mirelle Nagora jo jogo šwigerźowka.
W lěśe 1982 jo Gerat Nagora dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>, a w 1991 - myto Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>.
==Publikacije==
*2002: ''Wumějom dwě recy. Nimsko-dolnoserbska pśirucka za kubłarki we WITAJ-źiśownjach'', Budyšyn
*2004: ''Anka, Jonas a 7 bajankow''
*2004: ''Terminologija za computer, internet, e-mail a handy. Wopytowański material'', Chóśebuz, red. Christiana Piniekowa
*2009: ''Terminologija za pśedmjata kreslenje a wuměłstwowe kubłanje. Wopytowański material'', red. Ch. Piniekowa, M. Hašcyna, S. Joppekowa, E. Filipowa, Chóśebuz, 160 b.
*2020: ''Wumějom dwě recy. Nimsko-dolnoserbska pśirucka za kubłarki we WITAJ-źiśownjach'', Budyšyn (nowe wudaśe)
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*1999: Mirelle Nagora, ''Im Tal der roten Kleeblüten / W dole cerwjenych kwiśinkow'', pśestajił Gerat Nagora
*2005: Nataša Tanská, ''Puf a Muf'' (pśestajił Gerat Nagora)
*2006: [[Jurij Brězan]], ''Kak jo elefant do gribow šeł'' (z górnoserbšćiny pśestajił Gerat Nagora)
*2007: [[Jěwa-Marja Čornakec]], ''Kak Kak jo myška Pip-pip plěwaś nawuknuła'' (z górnoserbšćiny pśestajił Gerat Nagora)
*2009: Jěwa-Marja Čornakec, ''Kak jo ježyk Štapak skóńcnje spaś nawuknuł'' (z górnoserbšćiny pśestajił Gerat Nagora)
*2008: ''Słowka ako jaskolicka''; ''Dopomnjenki starego cłowjeka na Mata Kosyka'', [w:] ''Ze žywjenja na lanźe: pratyjarje wulicuju'', Budyšyn<ref>[https://d-nb.info/991251563/04 Wopśimjeśe toś tych knigłow]</ref>.
*2010: Thomas Binder, ''Leoni a Leo'', pśestajił Gerat Nagora
*2010: Jěwa-Marja Čornakec, ''Wroblik Frido a jogo pśijaśele'', (słuchoknigły; z górnoserbšćiny pśestajił Gerat Nagora)
== Nóžki ==
<references />
== Wótkaze ==
* [https://web.archive.org/web/20171015083218/http://www.domowina-verlag.de/autor/nagora-gerhard Informacija na boce domowina-verlag.de]
{{DEFAULTSORT:Nagora, Gerat}}
[[Kategorija:Cłonk Dolnoserbskeje rěcneje komisije]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Pśełožowaŕ]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Spisowaśel]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Roź. 1936]]
[[Kategorija:Wum. 2010]]
[[Kategorija:Muž]]
99kvycun4lracfuthc17loud78xjbac
Fryco Nakońc
0
11820
147733
145459
2026-04-24T23:57:27Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147733
wikitext
text/x-wiki
'''Fryco Nakońc''', nim. Fritz Nakoinz (roź. 20 junija [[1920]] w [[Šlichow]]je, wum. 28. decembra 1967 we [[Wjerbno|Wjerbnje]]) jo był dolnoserbski rucnikaŕ (tkalc tepichow) a [[Domowina|domowinski]] procowaŕ.
W lětach 1954-1957 wón jo był prědny sekretaŕ Domowinskeje župy "Chóśebuz", pón 1957-1962 sekretaŕ wobwodnego pśedsedarstwa Domowiny w [[Chóśebuz]]u a zasej 1962-1967 župny sekretaŕ. W 1960 jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>.
== Nóžki ==
<references />
== Literatura ==
{{Nbs|Th|Nakońc, Fryco|406}}
== Wótkaze ==
* [https://www.nowycasnik.de/index.php/de/component/k2/item/3983-ze-stawiznow-domowiny Pětš Janaš, Ze stawiznow Domowiny , ''Nowy Casnik'', 04. oktobra 2017]
{{DEFAULTSORT:Nakońc, Fryco}}
[[Kategorija:Roź. 1920]]
[[Kategorija:Wum. 1967]]
[[Kategorija:Wósoba (Dolna Łužyca)]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Domowina]]
[[Kategorija:Muž]]
cldr8ce8iit0syv3fxxt8osrihcw0w5
Wyli Gusor
0
11821
147747
146897
2026-04-25T02:24:06Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147747
wikitext
text/x-wiki
'''Wyli Gusor''', teke: Willi Gusor, nim. Willi Gussor (roź. 30. decembra [[1934]]<ref>[http://neu.sielow-cottbus.de/index.php/unserortsteil/historie/13-ortsteil/personen7/198-willi-gussor Informacija z boka neu.sielow-cottbus.de]</ref>) jo dolnoserbski towarišnostny a kulturny procowaŕ, dłujkolětny pśedsedaŕ župy Chóśebuz.
Wón jo wuknuł w Centralnej serbskej rěcnej šuli w [[Dešank]]u. Až do 1965 wón jo był šołta w [[Strjažow]]je, pón w lětach 1970-1993 - w [[Žylow]]je<ref>[https://web.archive.org/web/20220524175929/https://www.nowycasnik.de/index.php/de/component/k2/item/2682-n-nto-j-zd-e-jadne-drugim-teke-priwatnje-wogl-dat Georg Zielonkowski, Něnto jězdźe jadne drugim teke priwatnje woglědat, ''Nowy Casnik'', 19. oktobra 2016]</ref>.
W lětach 1990-1991 wón jo był ze županom župy "Dolna Łužyca"<ref>[https://www.domowina.de/mitgliedschaft/mitgliedsvereine/regionalverband-der-domowina-niederlausitz/regionalverband-niederlausitz/zur-geschichte-des-regionalverbandes/ Zur Geschichte des Regionalverbandes, domowina.de]</ref>.
W 1965 jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>.
Šula za dolnoserbsku rěc a kulturu jo 2017 wudała cejdejku ''Ze žywjenja serbskich muskich'', źož mjazy drugimi Wyli Gusor wulicujo wót swójogo žywjenja <ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/de/component/k2/item/3939-wulicowanja-serbskich-muskich-na-cdeji Gregor Wieczorek, Wulicowanja serbskich muskich na CDeji, ''Nowy Casnik'', 20. septembra 2017]</ref>.
==Publikacije==
*2017 - ''Ze žywjenja serbskich muskich'', redakcija: [[Marja Elikowska-Winklerowa]] (Wyli Gusor gromaźe z 9 drugimi maminorěcnymi Serbami) <ref>[https://d-nb.info/1142164934/04 Wopśimjeśe toś tych knigłow]</ref>
== Nóžki ==
<references />
==Wótkaze==
*[http://neu.sielow-cottbus.de/index.php/unserortsteil/historie/13-ortsteil/personen7/198-willi-gussor Informacija z boka neu.sielow-cottbus.de]
{{DEFAULTSORT:Gusor, Wyli}}
[[Kategorija:Roź. 1934]]
[[Kategorija:Wósoba (Dolna Łužyca)]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Šołta]]
[[Kategorija:Župa Dolna Łužyca]]
[[Kategorija:Muž]]
e4h77ki00r6ogi9p0k8f302xgvqlgbd
Fryco Wojto
0
11878
147734
142785
2026-04-24T23:58:50Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147734
wikitext
text/x-wiki
'''Fryco Wojto''', nim. Fritz Woitow (roź. 18. julija [[1940]]<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/7989-fryco-wojto-cas-ywjenja-za-to-serbske Maria Elikowska-Winklerowa, '' Fryco Wojto – cas žywjenja za to serbske'', ''Nowy Casnik'', 23.07.2020]</ref>) jo dolnoserbski towarišnostny a kulturny procowaŕ, w lětach 1993-2019 šołta w [[Hochoza|Hochozy]].
W lětach 2004-2009 jo wón był cłonk [[Rada za nastupnosći Serbow|Rady za nastupnosći Serbow]].
W lěśe 1995 wón jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014znamjesko.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny]</ref>, a w 2015 - myto Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>.
Šula za dolnoserbsku rěc a kulturu jo 2017 wudała cejdejku ''Ze žywjenja serbskich muskich'', źož mjazy drugimi Fryco Wojto wulicujo wót swójogo žywjenja <ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/de/component/k2/item/3939-wulicowanja-serbskich-muskich-na-cdeji Gregor Wieczorek, Wulicowanja serbskich muskich na CDeji, ''Nowy Casnik'', 20. septembra 2017]</ref>.
== Publikacije ==
*2017 - ''Ze žywjenja serbskich muskich'' , redakcija: [[Marja Elikowska-Winklerowa]] (knigły k słuchanju; F. Kšamaŕ gromaźe z 9 drugimi maminorěcnymi Serbami)<ref>[https://d-nb.info/1142164934/04 Wopśimjeśe toś tych knigłow]</ref>
== Nožki ==
<references />
== Wótkaze ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=HYBKqRDHk5c Interview z Frycom Wojtom (film, wót 1:06)]
* [https://www.lr-online.de/nachrichten/fuer-die-kita-kinder-in-drachhausen-ist-er-der-scaron-o-lstrok-ta_aid-3036453 Für die Kita-Kinder in Drachhausen ist er der šołta, Lausitzer Rundschau, 10.10.2015]
{{DEFAULTSORT:Wojto, Fryco}}
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Šołta]]
[[Kategorija:Roź. 1940]]
[[Kategorija:Muž]]
0jhk1vi0p3k9t9k9nx4y9b25n3pdwjj
Wylem Wěrik
0
11891
147746
146191
2026-04-25T02:23:03Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147746
wikitext
text/x-wiki
'''Wylem Wěrik''', nim. Wilhelm Wierik<ref>[https://www.lr-online.de/lausitz/weisswasser/ein-treuer-gedanke-bleibt-fuer-immer-in-erinnerung_aid-2935485 Reinhard Wierik, „Ein treuer Gedanke bleibt für immer in Erinnerung“, ''Lausitzer Rundschau'', 09.12.2010]</ref> (roź. 9. decembra [[1910]] w [[Rowne]]m, wum. 26. januara [[1993]]) jo był dolnoserbski mólaŕ a ludowy wuměłc.
Wón jo se ako syn jadnorego bura naroźił w Rownem. Dokulaž jogo nan jo w prědnej swětowej wójnje padnuł, Wylem jo ako połsyrota w dworje starogo nana wótrosł. Źěłał jo ako mólaŕ a lakěraŕ. W 1933 wón jo se wóženił. Wót zachopjeńka 50. lět jo był z cłonkom Domowiny a jo se stał ze załožarjom domowinskeje kupki w Rownem. W 1969 jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>.
W 1976 wón jo se sednuł na wuměńk. [[Ingrid Naglowa]] a [[Roža Šenkarjowa]] stej jogo źowce<ref>[https://web.archive.org/web/20200923133217/https://www.serbske-nowiny.de/index.php/hsb/kultura/spomnjece/item/32137-wylem-w-rik Wylem Wěrik, ''Serbske Nowiny'', 31.01.2018]</ref>.
== Nožki ==
<references />
== Literatura ==
* [[Herbert Nowak]], [https://web.archive.org/web/20180516103538/http://doczz.pl/doc/41538/prjatkowanja---publish.up Prjatkowanja]// [[Podstupimske pśinoski k Sorabistice]], Institut für Slavistik der Universität Potsdam, Nr. 7, b. 37, [[Special:Booksources/978-3-939469-56-8|ISBN 978-3-939469-56-8]]
== Wótkaze ==
* [https://www.lr-online.de/lausitz/weisswasser/ein-treuer-gedanke-bleibt-fuer-immer-in-erinnerung_aid-2935485 Reinhard Wierik, „Ein treuer Gedanke bleibt für immer in Erinnerung“, ''Lausitzer Rundschau'', 09.12.2010]
* [https://web.archive.org/web/20200923133217/https://www.serbske-nowiny.de/index.php/hsb/kultura/spomnjece/item/32137-wylem-w-rik Wylem Wěrik, ''Serbske Nowiny'', 31.01.2018]
{{DEFAULTSORT:Wěrik, Wilhelm}}
[[Kategorija:Mólaŕ]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Roź. 1910]]
[[Kategorija:Wum. 1993]]
[[Kategorija:Muž]]
bzyt2hq0snjmvfd8g1oc0cfyegl17sj
Roža Šenkarjowa
0
11894
147743
147723
2026-04-25T01:48:28Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147743
wikitext
text/x-wiki
'''Roža Šenkarjowa''', nim. Rosemarie Schenker a Rosmarie Schenker<ref>[https://www.lr-online.de/lausitz/weisswasser/das-sorbische-erbe-liegt-rosmarie-schenker-am-herzen_aid-3507139 Das sorbische Erbe liegt Rosmarie Schenker am Herzen, ''Lausitzer Rundschau'', 10.11.2009]</ref> (roź. Wěrik<ref>[https://web.archive.org/web/20200923133217/https://www.serbske-nowiny.de/index.php/hsb/kultura/spomnjece/item/32137-wylem-w-rik Wylem Wěrik, ''Serbske Nowiny'', 31.01.2018]</ref> 5. nowembra [[1934]]) jo serbska basnikaŕka, spisowaśelka, wucabnica a rozgłosowa moderatorka. Wóna jo była cłonk serbskeje kupki [[Judahej]]. Bydli w [[Rowne]]m.
Roža Šenkarjowa jo źowka serbskego ludowego wuměłca, [[Wylem Wěrik|Wylema Wěrika]]. Druga źowka Wylema Wěrika a sotša Rože Šenkarjoweje jo [[Ingrid Naglowa]]<ref>[https://web.archive.org/web/20200923133217/https://www.serbske-nowiny.de/index.php/hsb/kultura/spomnjece/item/32137-wylem-w-rik Wylem Wěrik, ''Serbske Nowiny'', 31.01.2018]</ref>. W lětach 1959-1967 Roža Šenkarjowa jo źěłała ako ceptaŕka na rěcnej šuli w [[Dešank]]u. Gromaźe ze swójeju sotšu, [[Ingrid Naglowa|Ingrid Naglowu]], wóna jo sobu załožyła kupku ''Judahej'', w kótarejž jo teke wjele lět spiwała.
W lěśe 2014 wóna jo myto Domowiny dostała<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>.
== Publikacije ==
*1971 - ''Pěś serbskich pupkow'', wulicowańko, w: ''[[Jadna z nich jo šołtowka|Jadna z nich jo šołtowka. Antologija noweje dolnoserbskeje literatury]]'', zest. [[Horst Adam]], Budyšyn.
*1980: ''Bella ciao'', wulicowańko, w: ''[[Lubosć pytaś|Lubosć pytaś. Antologija dolnoserbskeje literatury]]'', zest. Ingrid Naglowa
*1998: ''Wšykne drogi wjedu domoj / Wšycke drogi wjedu domoj. Basni'', ilustracije Sophie Natuschke, Budyšyn
*1999: ''Strus ze zagrody Eden abo Źiw se njewospjetujo'', [w:] ''[[Źiw se njewospjetujo|Źiw se njewospjetujo. Antologija dolnoserbskeje proze]]'', wudała Ingrid Hustetowa, Budyšyn
*2000: basni [w:] '' Wjacornjejše stawanje. Dolnoserbske basni slědnych 50 lět'', wudawaŕ a zestajaŕ: [[Erika Janowa]], Budyšyn
*2009: wuběrk basnjow, [[Serbska poezija]] cysło 55, Budyšyn
== Nožki ==
<references />
== Wótkaze ==
* [https://web.archive.org/web/20200927093108/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Nasa_Domowina/NasaDomowina1404.pdf W Lubinje zasłužbnych Serbow mytowali, ''Naša Domowina'', 04.2014, b. 4]
* [https://web.archive.org/web/20200923133217/https://www.serbske-nowiny.de/index.php/hsb/kultura/spomnjece/item/32137-wylem-w-rik Wylem Wěrik, ''Serbske Nowiny'', 31.01.2018]
* [https://web.archive.org/web/20171015083329/http://www.domowina-verlag.de/autor/schenker-rosmarie Informacija na boce LND Domowina]
* [https://www.youtube.com/watch?v=Jkl8YSLd2Iw Roža Šenkarjowa spomina 1 (film)]
* [https://www.youtube.com/watch?v=95G0o4Jq_4U Roža Šenkarjowa spomina 2 (film)]
{{DEFAULTSORT:Šenkarjowa, Roža}}
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Spisowaśel]]
[[Kategorija:Žurnalist]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Roź. 1934]]
[[Kategorija:Žona]]
31v2til9cry7uiwosz872i929la3hre
Erwin Hanuš
0
11906
147732
147539
2026-04-24T23:50:35Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147732
wikitext
text/x-wiki
'''Erwin Hanuš''' (nimski ''Erwin Hannusch''; * 4. nowembra [[1935]])<ref>Helmut Kaltšmit, ''Leksikon awtorow serbskich knihow 1945-1978'', Budyšyn 1979, b. 38</ref> jo dolnoserbski rěcywědnik, wucabnik, docent, rozgłosowy redaktor, awtor wucbnicow a šulskich materijalow, pśełožowaŕ a jo wušej togo był redaktor Serbskeje Pratyje w lětach 1993 do 2008. Wón jo teke awtor knigłow za źiśi (pód pseudonymom Hanoch).<ref>[https://web.archive.org/web/20200227095012/https://www.domowina-verlag.de/media/wysiwyg/Kniglicki_2018.pdf ''Kniglicki w dolnoserbskej rěcy'' 2018, b. 3]</ref>
W 1988 jo dostał cesne znamuško [[Domowina|Domowiny]].<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>
==Publikacije==
*1974 – ''Cytańske maśizny: za 11./12. lětnik'', Budyšyn
*1981 – ''Wucbnica serbšćiny'', Budyšyn
*2009 – ''Niedersorbisch praktisch und verständlich'', Budyšyn (wucbnica)
*2012 – ''Deutsch-niedersorbisches Schulwörterbuch / Nimsko-dolnoserbski šulski słownik'', Budyšyn (gromaźe z [[Anja Pohončowa|Anju Pohončoweju]] a [[Manfred Starosta|Manfredom Starostom]])
*2019 - ''Wósłonki mójogo žywjenja'' (spomnjeśa), Budyšyn
==Knigły za źiśi (Hanoch)==
*2013 - ''Wjasele na zwěrjetkach'', ilustrěrował Günter Wongel
*2015 - ''Wjasele we pśiroźe'', ilustrěrowała Martina Burghart-Vollhardt
== Pśełožki do dolnoserbšćiny ==
*1976: Jan Šołta, ''[[Pśeglěd serbskich stawiznow]]'' (z nim. wudaśa ''Abriß der sorbischen Geschichte''), Budyšyn
*1978: ''Mrokawa běłych pjerkow. Zběrka wulicowańkow'' (Erwin Hanuš a [[Wylem Bjero]]), Budyšyn
== Nožki ==
<references />
==Wótkaze==
* [https://web.archive.org/web/20171015083006/http://www.domowina-verlag.de/autor/hannusch-erwin Informacija na boce domowina-verlag.de]
* [https://www.youtube.com/watch?v=xNfp0ZlzTGo Rozgrono z Manfredom Starostu a Erwinom Hanušom]
* [https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/1300-ten-sledny-serbski-mohikanar-njoco-won-bys Horst Adam, Ten slědny serbski Mohikanaŕ njoco wón byś, ''Nowy Casnik'', 05.11.2015]
{{DEFAULTSORT:Hanuš, Erwin}}
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Rěcywědnik]]
[[Kategorija:Spisowaśel]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Roź. 1935]]
[[Kategorija:Muž]]
hugc6wq1cs53xplo64ckh580e1v8p79
Harald Kóńcak
0
11941
147736
145464
2026-04-25T00:13:08Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147736
wikitext
text/x-wiki
'''Harald Kóńcak''', teke: Harald Końcak a Harald Koncak, nim. Harald Konzack (roź. 20. maja [[1954]] w [[Móst (gmejna)|Mósće]]) - jo dolnoserbski inženjer a kulturny procowaŕ. Wón jo źěłał ako zastupny jadnaŕ [[Domowina|Domowiny]]<ref>Pratyja za 2016, b. 26.</ref>. W lětach 1994-2015 jo wón był cłonk [[Rada za nastupnosći Serbow|Rady za nastupnosći Serbow]] a jeje pśedsedaŕ<ref>Harald Kóńcak, '' 26 lět jo Serbska rada w Bramborskem parlamenśe'', ''Nowy Casnik'', 17.12.2020.</ref><ref>[https://www.domowina.de/mitgliedschaft/mitgliedsvereine/regionalverband-der-domowina-niederlausitz/regionalverband-niederlausitz/zur-geschichte-des-regionalverbandes/ Zur Geschichte des Regionalverbandes, domowina.de]</ref>. W lětach 2015-2017 wón jo był ze županom župy "Dolna Łužyca". Bydli w [[Turjej]]u.
W 1984 jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref> a w 2016 myto Domowiny<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/2656-harald-ko-cak-jo-dosta-myto-domowiny Ines Neumannojc, Harald Końcak jo dostał Myto Domowiny, ''Nowy Casnik'', 19.10.2016]</ref>.
== Žrědła ==
<references />
== Literatura ==
* Harald Kóńcak, ''Pśed 25 lětami smy załožyli župu "Dolna Łužyca"'', [w:] Serbska Pratyja 2015, b. 106-107.
{{DEFAULTSORT:Kóńcak, Harald}}
[[Kategorija:Roź. 1954]]
[[Kategorija:Wósoba (Dolna Łužyca)]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Inženjer]]
[[Kategorija:Župa Dolna Łužyca]]
[[Kategorija:Muž]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
hwguxqbt54cw9pk2chxwexiootxf9jj
Dolnoserbska rěcna komisija
0
11966
147749
135771
2026-04-25T03:36:36Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 5 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147749
wikitext
text/x-wiki
'''Dolnoserbska rěcna komisija''' jo wědomnostna organizacija, kótaraž jo była wót [[Maśica Serbska|Maśice Serbskeje]] powołana. Wóna jo ''awtorizěrowany gremium za kodificěrowanje pisneje [[Dolnoserbšćina|dolnoserbšćiny]]''<ref>[https://web.archive.org/web/20190715211130/https://www.domowina.de/dsb/clonkojstwo/sobustawske-towaristwa/masica-serbska/sekcije-komisije-wuberki/dolnoserbska-recna-komisija-dsrk/ Informacija na boce domowina.de]</ref>.
==Historija==
W oktobrje [[1952]] pśi Instituśe za serbski ludospyt w Budyšynje jo se załožyła prědna ''Górnoserbska rěcywědna komisija'' ([[Górnoserbšćina|gsb.]] ''Hornjoserbska rěčespytna komisija''). Tegdy pak njejo był wutwórjony wósebny wótźěl za dolnoserbšćinu. To jo było móžne lěbda 1979. Tencas jo była wutwórjona Dolnoserbska rěcna komisija ako wósebna kupka w ramiku Serbskeje rěcneje komisije. Wjednik toś togo gremiuma jo był roźony Dolnoserb a diplomowy slawist [[Manfred Starosta]]. Wón jo pśepšosył do komisiji maminorěcnych powědarjow dolnoserbšćiny, mj. dr. to su byli [[Margita Heinrichowa]], [[Hermann Jahn]] a faraŕ [[Herbert Nowak]]<ref>[https://web.archive.org/web/20180515044111/http://www.domowina.de/dsb/clonkojstwo/sobustawske-towaristwa/masica-serbska/sekcije-komisije-wuberki/dolnoserbska-recna-komisija-dsrk/tradicija-dsrk/ Informacije na boce domowina.de]</ref>.
==Struktura==
Powědaŕ dr. [[Fabian Kaulfürst]] ([[Serbski institut]])
Cłonki
*[[Hauke Bartels]] (Serbski institut)
*[[Marja Elikowska-Winklerowa]] (Šula za dolnoserbsku rěc a kulturu)
*[[Margot Hašcyna]]
*[[Bernd Melcher]] (Rěcny centrum WITAJ)
*[[Werner Měškank]] ([[Serbski muzej (Chóśebuz)|Serbski muzej]])
*[[Janka Pěčkojc-de Lévano]] ([[Ludowe nakładnistwo Domowina]])
*[[Christiana Piniekowa]] (Źěłanišćo za serbske kubłańske wuwijanje Chóśebuz [ABC])
*[[Manfred Starosta]]
*[[Marion Stenselowa]] ([[Serbski rozgłos]], RBB)
*[[Stanislav Tomčík]] (Institut za sorabistiku, uniwersita Lipsk)
*[[Gregor Wieczorek]] (''[[Nowy Casnik]]'')
Zastupujuce cłonki
*[[Adelheid Dawmowa]] (''Nowy Casnik'')
*[[Martina Golašojc]] (Serbski rozgłos, RBB)
*[[Ingrid Hustetowa]] (Rěcny centrum WITAJ)
*[[Christina Kliemowa]] (Serbski muzej)
*[[Edward Wornar]] (Institut za sorabistiku, uniwersita Lipsk)
== Nóžki==
<references/>
==Wótkaze==
*[https://web.archive.org/web/20190715211130/https://www.domowina.de/dsb/clonkojstwo/sobustawske-towaristwa/masica-serbska/sekcije-komisije-wuberki/dolnoserbska-recna-komisija-dsrk/ Dolnoserbska rěcna komisija]
*[https://web.archive.org/web/20180515044111/http://www.domowina.de/dsb/clonkojstwo/sobustawske-towaristwa/masica-serbska/sekcije-komisije-wuberki/dolnoserbska-recna-komisija-dsrk/tradicija-dsrk/ Historija Dolnoserbskeje rěcneje komisije]
*[https://web.archive.org/web/20190121010823/https://www.domowina.de/dsb/clonkojstwo/sobustawske-towaristwa/masica-serbska/sekcije-komisije-wuberki/dolnoserbska-recna-komisija-dsrk/psedsedarstwo-a-clonki/ Pśedsedarstwo a cłonki Dolnoserbskeje rěcneje komisije]
[[Kategorija:Dolnoserbšćina]]
gub69r0jm0xk3irledsf7o8yw6u1gzv
Marja Elikowska-Winklerowa
0
11969
147740
147690
2026-04-25T01:00:11Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147740
wikitext
text/x-wiki
'''Marja Elikowska-Winklerowa''', teke: Marija Elikowska-Winklerowa<ref>*[https://web.archive.org/web/20190121010823/https://www.domowina.de/dsb/clonkojstwo/sobustawske-towaristwa/masica-serbska/sekcije-komisije-wuberki/dolnoserbska-recna-komisija-dsrk/psedsedarstwo-a-clonki/ Pśedsedarstwo a cłonki Dolnoserbskeje rěcneje komisije]</ref>, Maria Elikowska-Winklerowa<ref>[https://web.archive.org/web/20250222031808/https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/3283-lu-e-p-iwze-ako-w-ni-su Gregor Wieczorek, ''„Luźe pśiwześ, ako wóni su“'', ''Nowy Casnik'', 22.03.2017]</ref>, Maria Elikowski-Winklerowa<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/4763-terminy-02-05-18 Terminy (02.05.18), ''Nowy Casnik'', 02.05.2018]</ref> (roź. 12. maja [[1951]] w [[Poznań|Poznanju]]<ref>[https://web.archive.org/web/20190121064330/http://www.owen-berlin.de/archiv/popup1.html Žywjenjoběg knjeni Elikowskeje-Winkleroweje]</ref>) jo wucabnica, kulturna procowaŕka, dłujkolětna wjednica w lěśe 1992 załožoneje [[Šula za dolnoserbsku rěc a kulturu|Šule za dolnoserbsku rěc a kulturu]] a cłonk [[Dolnoserbska rěcna komisija|Dolnoserbskeje rěcneje komisije]]. W lětach 1994-2009 jo wóna była cłonk [[Rada za nastupnosći Serbow|Rady za nastupnosći Serbow]]<ref>Harald Kóńcak, '' 26 lět jo Serbska rada w Bramborskem parlamenśe'', ''Nowy Casnik'', 17.12.2020.</ref>. Wóna jo roźona Pólka.
Wót februara 2017 jo wóna na wuměńku. W 2019 wóna jo dostała myto Ćišinskego ''za jeje dłujkolětne a njewomucne statkowanje za zdźaržanje a dalejdawanje dolnoserbskeje rěcy we wšyknych generacijach a za jeje wobstawne pódpěrowanje serbskich kulturnych a trajnych projektow w Dolnej Łužycy''<ref name="myto">[https://web.archive.org/web/20190703054514/https://stiftung.sorben.com/dolnoserbski/archiw/medijowe-wozjawjenja/d-einzelansicht/cisinski-preis-2019-geht-in-die-niederlausitz/ ''Myto Ćišinskego 2019 źo do Dolneje Łužyce'']</ref>. W 2021 jo wóna teke dostała myto Domowiny za ''cesnoamtske statkowanje ze wšoserbskim wuznamom''<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/10140-marija-elikowska-winklerowa-jo-dosta-a-myto-domowiny-za-sw-jo-serbske-statkowanje Maks Bagańc, '' Marija Elikowska-Winklerowa jo dostała Myto Domowiny za swójo serbske statkowanje'', ''Nowy Casnik'', 14.10.2021]</ref>
== Nóžki==
<references/>
==Wótkaze==
*[https://web.archive.org/web/20190121064330/http://www.owen-berlin.de/archiv/popup1.html Žywjenjoběg]
*[https://www.youtube.com/watch?v=hySd-CkDMVg Nagrono knjeni Elikowskeje-Winkleroweje na 14. głownej zgromaźinje župy Dolna Łužyca, 2009]
{{DEFAULTSORT:Elikowska-Winklerowa, Maria}}
[[Kategorija:Cłonk Dolnoserbskeje rěcneje komisije]]
[[Kategorija:Pólak]]
[[Kategorija:Germanist]]
[[Kategorija:Roź. 1951]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Ćišinskego]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
c979ugxjmkg2f5n02p25t12np9npy2p
Bjarnat Rjentš
0
11993
147730
141049
2026-04-24T23:24:03Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147730
wikitext
text/x-wiki
'''Bjarnat Rjentš''', nim. Bernhard Rentsch (gsb. Bjarnat Rjenč, roź. 3. julija [[1937]] w Miłoćicach, wum. 14. nowembra [[2018]]<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/5543-wjelgin-tu-na-pow-s Ines Neumannojc, ''Wjelgin tužna powěsć'', ''Nowy Casnik'', 21.11.2018]</ref><ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/5620-su-se-roz-ognowali-z-bjarnatom-rjent-om Horst Adam, '' Su se rozžognowali z Bjarnatom Rjentšom'', ''Nowy Casnik'', 12.12.2018]</ref>) jo był serbski wucabnik, muzikaŕ a kulturny procowaŕ, Maśicaŕ.
Bjarnat Rjentš jo se naroźił w górnoserbskich Miłoćicach ako syn skałarja. W 1955 jo pśišeł do Dołgow w Błotach, źož jo zachopił źěłaś ako ceptaŕ. Pón wót 1964 jo źěłał ako wucabnik w Serbskej rěcnej šuli w Dešanku. Tam jo wucył serbsku rěc, historiju a kulturu. Ku góźbje kongresa [[Domowina|Domowiny]] w 1982 wón jo natwarił Dolnoserbski źiśecy chor<ref name="mytodomowiny">[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/5413-myto-domowiny-za-bjarnata-rjent-a-z-ch-ebuza Myto Domowiny za Bjarnata Rjentša z Chóśebuza , ''Nowy Casnik'', 17.10.2018]</ref>, pózdźejšy Dolnoserbski źiśecy ansambel. W lětach 1994-1999 jo wón był cłonk [[Rada za nastupnosći Serbow|Rady za nastupnosći Serbow]]<ref>Harald Kóńcak, '' 26 lět jo Serbska rada w Bramborskem parlamenśe'', ''Nowy Casnik'', 17.12.2020.</ref>.
W 1973 jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>, a w 2018 - myto Domowiny.<ref name="mytodomowiny" />
== Publikacije ==
*1989: ''Co ga mogu naše źěśi pla takego młodego kjarlika nawuknuś?'' [w:] ''Ako smy chopili ceptariś. Dopomnjeńki wucabnikow prědnych lět'', wud. Christa Brandtowa, Budyšyn<ref>[https://d-nb.info/911040714/04 Wopśimjeśe toś tych knigłow]</ref>
== Nožki ==
<references />
{{DEFAULTSORT:Rjentš, Bjarnat}}
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Maśicaŕ]]
[[Kategorija:Roź. 1937]]
[[Kategorija:Wum. 2018]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Muž]]
ivh33kla4coazg195llats2fkyh41t3
Albert Tica
0
12034
147729
140378
2026-04-24T23:04:42Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147729
wikitext
text/x-wiki
'''Albert Tica''', teke: Albert Tyca<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/de/component/k2/item/2612-som-ju-o-ako-g-le-w-brjuchu-p-dla-by-a Ines Neumannojc, ''„Som južo ako góle w brjuchu pódla była“'', ''Nowy Casnik'', 05.10.2016]</ref>, nim. Albert Tietze (roź. 23. decembra [[1923]]<ref>''Ako smy chopili ceptariś. Dopomnjeńki wucabnikow prědnych lět'', wud. Christa Brandtowa, Budyšyn 1989, b. 204</ref>) jo serbski wucabnik, dłujkolětny direktor Centralneje serbskeje rěcneje šule w [[Dešank]]u<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/4233-ju-o-w-t-l-ta-2013-aju-za-chroniku-noweje-jsy Horst Adam, ''Južo wót lěta 2013 źěłaju za chroniku Noweje Jsy'', ''Nowy Casnik'', 13.12.2017]</ref>.
Albert Tica jo był wjednik rěcnego kursa dolnoserbšćiny, kenž jo był organizěrowany w [[Běła Góra|Běłej Górje]] wót januara do junija 1954<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/dsb/component/k2/item/2496-65-l-t-kurse-dolnoserbskeje-r-cy Maria Elikowska-Winklerowa, ''65 lět kurse dolnoserbskeje rěcy'', ''Nowy Casnik'', 07.09.2016]</ref>, pón jo był direktor Centralneje serbskeje rěcneje šule w [[Dešank]]u. W 1964 jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201020024358/http://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny 1958-1989]</ref>.
== Publikacije ==
*1989: ''Mojo žycenje ze źěśecych lět jo se dopołniło'' [w:] ''Ako smy chopili ceptariś. Dopomnjeńki wucabnikow prědnych lět'', wud. Christa Brandtowa, Budyšyn<ref>[https://d-nb.info/911040714/04 Wopśimjeśe toś tych knigłow]</ref>
== Nožki ==
<references />
{{DEFAULTSORT:Tica, Albert}}
[[Kategorija:Roź. 1923]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Wucabnik]]
[[Kategorija:Muž]]
2qukk6ilil82fuxloo9or2snopbplth
Helmut Kurjo
0
12255
147751
144089
2026-04-25T04:15:12Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147751
wikitext
text/x-wiki
'''Helmut Kurjo''' (roź. 6. januara [[1935]] w [[Bluń|Blunju]]<ref>[https://www.lr-online.de/lausitz/hoyerswerda/sorbischer-heimattag-deutsch-erst-in-der-schule-gelernt-38113018.html Torsten Richter-Zippack, ''Deutsch erst in der Schule gelernt'', Lausitzer Rundschau, 17.06.2018]</ref><ref>Ines Neumannojc, '' Ludowy wuměłc, póbratš, Serb wót małego, Domowinaŕ, muzejownik a cerkwjeńc'', ''Nowy Casnik'', 07.01.2015]</ref>, wum. 14. měrca [[2023]]<ref>[https://www.rbb-online.de/radio/sorbisches_programm/startseite/topteaser_startseite/in-memoriam-helmut-kurjo.html ''In memoriam Helmut Kurjo'', rbb-online.de]</ref>) jo serbski ludowy wuměłc, organizator serbskich nałogow a kulturnego žywjenja we [[Bluń|Blunju]], dłujkolětny póbratš, muzejownik a cerkwjeńc<ref>Ines Neumannojc, '' Ludowy wuměłc, póbratš, Serb wót małego, Domowinaŕ, muzejownik a cerkwjeńc'', ''Nowy Casnik'', 07.01.2015]</ref>.
Dłujkolětny nawjedowaŕ Domowniskego a drastwowego towaristwa Bluń (nim. Sorbischer Heimat- und Trachtenverein Bluno e.V.)<ref>[https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Nasa_Domowina/nd1002.pdf ''Myto Helmutej Kurjej'', ''Naša Domowina'', 2/2010, b. 3]</ref>. Wón jo w swójom domje natwarił „bursku śpu“, priwatny muzeum, źož chowa wón ''pódomk, drastwy, domacny rěd, fotografije a druge drogotne eksponaty, kótarež dawaju znankstwo wót burskego a serbskego charaktera jsy''<ref>[https://www.nowycasnik.de/index.php/de/component/k2/item/6561-eksperta-co-swaj-ba-ske-na-ogi-a-burske-ywjenje-nastupa Gregor Wieczorek, ''Eksperta, což swajźbaŕske nałogi a burske žywjenje nastupa'', ''Nowy Casnik'', 01.08.2019]</ref>.
W lěśe 1967 Helmut Kurjo jo dostał cesne znamuško Domowiny<ref>[https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_cestne_znamjesko_1959-1989.pdf Lisćina wuznamjenjonych cesnym znamuškom Domowiny]</ref>, a w 1993 - myto Domowiny<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2017, domowina.de]</ref>.
Wó njom su se nawjerśeli tśo filmy: ''Wenn Jan und Lenka Hochzeit machen'' (1956, wót Hansa Güntera Kadena), ''Pobraška – der Hochzeitsbitter'' (1987, wót Michaela Börnera) a ''Kurjos Hof'' (1997, wót Pětša Rochy).
== Nožki ==
<references />
== Wótkaze ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=g79ZogDdNSk&list=PL6PjByXJtsJ-_1j8OAwkI29ZoIYbEJxd8&index=28&t=0s Helmut Kurjo groni w swójej narěcy (pódwjacorna gródkojska narěc)]
* [https://www.lr-online.de/lausitz/hoyerswerda/wertschaetzung-fuer-trachten-steigt-35205684.html ''Wertschätzung für Trachten steigt'' interview z Helmutem Kurjom, Lausitzer Rundschau, 18.08.2008]
* [https://www.lr-online.de/lausitz/hoyerswerda/sorbischer-heimattag-deutsch-erst-in-der-schule-gelernt-38113018.html Torsten Richter-Zippack, ''Deutsch erst in der Schule gelernt'', Lausitzer Rundschau, 17.06.2018]
{{DEFAULTSORT:Kurjo, Helmut}}
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Roź. 1935]]
[[Kategorija:Twórjecy wuměłc]]
[[Kategorija:Muž]]
[[Kategorija:Wum. 2023]]
h9prysuhvbbseswwbcttov52wymds1r
Ulrich Pogoda
0
12881
147744
140245
2026-04-25T02:12:01Z
InternetArchiveBot
16004
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
147744
wikitext
text/x-wiki
'''Ulrich Pogoda''' (roź. [[31. julija]] [[1954]] w [[Kulow]]je) jo [[Serby|serbski]] komponist, muzikowy a rozgłosowy redaktor, kótary źěła pla Serbskego programa ORB/rbb. Wón jo młoge twóŕby skomponěrował. W 2003 r. [[Ludowe nakładnistwo Domowina|LND]] jo wydało jogo ''Sinfoniske twórby'' (1. ''Concerto saxofonia''; 2. ''Zymski lěs''; 3. ''Serbska reja''; 4. ''Sinfonisches Poem'';
5. ''Stufen'').
Wót lěta 1985 jo wón źěłał ako rozgłosowy muzikowy redaktor pla sćelaka Chośebuz a wót lěta 1992 Serbskej redakciji programa ORB/rbb..
W lěśe 1991 wón jo myto Domowiny dostał<ref>[https://web.archive.org/web/20201022202618/https://www.domowina.de/fileadmin/Assets/Domowina/Mediathek/Dokumente/prehlad_mytowani_wot_1991_2014myto.pdf (''gsb'') ''Přehlad spožčenja Myta Domowiny 1991 do 2012'', domowina.de]</ref>.
==Nóžki==
<references />
== Žrědła ==
* [http://www.ulrich-pogoda.de/ Oficielny internetowy bok Ulricha Pogody]
* [https://www.rbb-online.de/radio/sorbisches_programm/team/ulrich-pogoda.html Ulrich Pogoda, rbb]
{{DEFAULTSORT:Pogoda, Ulrich}}
[[Kategorija:Komponist]]
[[Kategorija:Nosaŕ Myta Domowiny]]
[[Kategorija:Serb]]
[[Kategorija:Roź. 1954]]
[[Kategorija:Muž]]
4phsel7e73vmde0az8r9iyreoptwie9