विकिपिडिया dtywiki https://dty.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF_%E0%A4%AA%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A8%E0%A4%BE MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter मिडिया बिशेष कुरणि प्रयोगकर्ता प्रयोगकर्ता कुरणि विकिपिडिया विकिपिडिया वार्ता चित्र चित्र कुरणि मिडियाविकि मिडियाविकि कुरणि ढाँचा ढाँचा कुरणि मद्दत मद्दत कुरणि श्रेणी श्रेणी कुरणि TimedText TimedText talk मोड्युल मोड्युल कुरणि Event Event talk आनी छोइङ डोल्मा 0 275 265296 258285 2026-03-30T13:04:11Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265296 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist |image=Ani Chöying Drölma 2011.jpg |caption = २०११ मैं छोइङ डोल्मा |name = छोइङ डोल्मा |image_size = |background = solo_singer |birth_date = ४ जुन १९७१ |birth_place =[[काठमाडौं]], [[नेपाल]] |genre = |label = [[Six Degrees Records]]<br>[[Hannibal Records|Hannibal]]/[[Rykodisc Records]] |website = http://www.choying.com/ }} '''आनी छोइङ डोल्मा''' [[नेपाल|नेपाली ]] सांगीतिक जगतकी एक प्रसिद्ध गायिका हुन। उनले गाया '''फूलको आँखामा फूलै संसार''' भन्या बोलको गीत भौती चर्चित गीत हो। यिनले आर्य तारा स्कुल सञ्चालन गरेइ छन् जाँ उनी अनाथ बच्चाअनलाई पढाउँछिन्। ==जीवनी== सन् १९७१ मी जन्मिएकी छोइङ्ग डोल्मा एक बौद्ध धर्म माण्या आनी हुन्। तब उनलाई आनी छोईङ्ग डोल्मा भणीवर चिनिन्छ। सामान्यत आनी रे लामाअन सामान्य ब्यक्तिको जिवन है फरक रन्या गरन्छ। आफ्नो सांस्कृतिक रे धार्मिक महत्वलाई राख्दै नेपाली साङ्गितिक क्षेत्रमी उदाएकी एक फरक पृष्ठभुमिकी गायिका हुन् आनी छोइङ डोल्मा। उनलाई नेपालीले मात्रै न होइवर पूरै संसारका बौद्ध अनुयायीले पछेन्न्यान । उनले विशेषत धार्मीक भजन गाउन्या गरेकी छन्। उन एक तिब्बतीयन शरणार्थी परीवारकी सदस्य हुन्। काठमाडौंं मै जन्मिएकी उन अइल नागी गुम्बामी बसे छिन्। शारीरिक शोषण गरेका उनका बाबको हिंसा सहन नसकी १३ वर्षका उमेरमी नागी गुम्बा पुगेकी उन अइल लै तसै गुम्बामी सेवा गरन्छिन। वषौँसम्म उनलाई गुम्बामै बौद्ध भजनका ज्ञाताले सँगीतको तालीम दिया हुन्। सन् १९९४ मी अङग्रेजी गितार बादक स्टिभ टिब्बेटसले गुम्बा अवलोकनका लागि आउँन्ज्या आनी छोइङबठे प्रभावित होइवर दुई एल्बम समेत रेकर्ड गराया थ्या। तिब्बतीयन सँगीत रहेको छो रे सेल्वा नाम गरया दुई एल्बमलाई समिक्षकअनले भौत प्रसंशासमेत गरया थ्या। तिब्बतहै भाइर रया लै ताको सँगीतको प्रर्बद्धन अद्द्या मध्ये आनी छोइङ लै एक हुन्। ==गुलजार सितकि भिट== बलिउडका ठुला साहित्यकार गुलजारले आफलाई संसारभरमी मन पद्ड़े ५४ जनाका बारेमी मराठी भाषामी कविताको एक संग्रह प्रकाशित गर्या छन्। जिमी नेपालबठे आनी छोइङ डोल्मालै समावेस छन्। गुलजारले आनीमाथि लेखिया कविताको शिर्षकमी ‘फोमो– आनी छोइङ ड्रोल्मा’ भणीवर उल्लेख गरया छन्। फोमो आनीका बा आमाले उनलाई बोलाउन्या नाउ हो।<ref>https://setopati.com/social/173165 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191022215138/https://www.setopati.com/social/173165 |date=2019-10-22 }} आनी छोइङमाथि गुलजारको कविता-सेतोपाती अनलाइन</ref> ===एल्बमअन=== #Chö (१९९७) #Dancing Dakini (१९९९) #Choying (२०००) #Moments Of Bliss (२००४) #Selwa (२००४) #Smile (२००५) #Inner Peace (२००६) #आमा (२००९) #Matakala (२००९) #Inner Peace २ (२०११) ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== *[http://www.choying.com Official website] *[http://www.npr.org/2011/03/13/134455191/buddhist-nun-shares-the-sound-of-music NPR: Buddhist Nun Shares the Sound of Music] *[http://supernepal.com/ani-choying-drolma Songs by Ani Choying Drolma]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[श्रेणी:नेपाली गायिकाहरू]] [[श्रेणी:नेपाली संगित]] pl0lsxd39fdcfieem7xd5ibqanykak1 गौरिका सिंह 0 866 265301 263855 2026-03-31T00:59:57Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265301 wikitext text/x-wiki {{infobox swimmer | image = Gaurika Singh at the 12th South Asian Games-2016, in Guwahati.jpg | caption = १२ औँ दक्षिण एसियाली खेलकूदमी कास्य पदक जित्यापछा, गौरिका | fullname = गौरिका सिंह | birth_date= {{Birth date and age|2002|10|26|df=y}}<ref name=r1>[https://www.rio2016.com/en/athlete/gaurika-singh Gaurika Singh] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160805215620/https://www.rio2016.com/en/athlete/gaurika-singh |date=2016-08-05 }}. rio2016.com</ref> | birth_place= | height=१५५ सेमी<ref name=r1/> | weight=४५ किग्रा | nationality = [[नेपाली]] | national_team = {{NEP}} | coach = रेज गोर्म्ली <br> क्रिस्टिन ग्रिन | strokes = फ्रिस्टाइल, ब्याकस्ट्रोक, ब्रेस्टस्ट्रोक, मेड्ली | club = बार्नेट कोप्टहल क्लब | show-medals = yes | medaltemplates = {{MedalCountry | {{NEP}} }} {{MedalCompetition | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद]]}} {{MedalGold | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|२०१९ काठमाडौँ]] | [[Swimming at the 2019 South Asian Games|१०० मि. फ्रिस्टायल]]}} {{MedalGold | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|२०१९ काठमाडौँ]] | [[Swimming at the 2019 South Asian Games|२०० मि. फ्रिस्टायल]]}} {{MedalGold | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|२०१९ काठमाडौँ]] | [[Swimming at the 2019 South Asian Games|४०० मि. फ्रिस्टायल]]}} {{MedalGold | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|२०१९ काठमाडौँ]] | [[Swimming at the 2019 South Asian Games|२०० मि. ब्याकस्ट्रोक]]}} {{MedalSilver | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|२०१९ काठमाडौँ]] | [[Swimming at the 2019 South Asian Games|५० मि. ब्याकस्ट्रोक]]}} {{MedalSilver | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|२०१९ काठमाडौँ]] | [[Swimming at the 2019 South Asian Games|१०० मि. ब्याकस्ट्रोक]]}} {{MedalSilver | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१६|२०१६ गुवाहाटी]] | [[:en:Swimming at the 2016 South Asian Games|200 m medley]] | २०१६}} {{MedalBronze | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१६|२०१६ गुवाहाटी]] | [[:en:Swimming at the 2016 South Asian Games|100 m backstroke]] | २०१७}} {{MedalBronze | [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१६|२०१६ गुवाहाटी]] | [[:en:Swimming at the 2016 South Asian Games|200 m backstroke]] | २०१६}} {{MedalBronze| [[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१६|२०१६ गुवाहाटी]] | [[:en:Swimming at the 2016 South Asian Games|400 m freestyle]] | २०१६}} }} '''गौरिका सिंह''' ({{Lang-en|Gaurika Singh}}) नेपालो महिला पौडी खेलाडी हन्। उनले सन् २०१६ [[दक्षिण एसियाली खेलकुद]]माइ पौडी खेलमी रजत पदक जितेइ थिइन् ।<ref name=":0">{{Cite web|title = Singh claims historic individual medal in swimming - The Himalayan Times|url = http://thehimalayantimes.com/sports/singh-claims-historic-individual-medal-in-swimming/|website = The Himalayan Times|access-date = 2016-02-08|language = en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title = Nepal bag 5 more medals in SAG, Gaurika Singh sets national record in swimming - The Himalayan Times|url = http://thehimalayantimes.com/sports/nepal-earn-5-more-medal-as-gaurika-singh-sets-national-record/|website = The Himalayan Times|access-date = 2016-02-08|language = en-US}}</ref><ref>{{Cite web|title = Nepal adds one each silver and bronze to medal count|url = http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2016-02-09/nepal-adds-one-each-silver-and-bronze-to-medal-count.html|website = kathmandupost.ekantipur.com|access-date = 2016-02-09|archive-date = 2016-02-10|archive-url = https://web.archive.org/web/20160210093154/http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2016-02-09/nepal-adds-one-each-silver-and-bronze-to-medal-count.html|url-status = dead}}</ref> उनी [[२०१६ ग्रीष्मकालीन ओलम्पिक|२०१६ ओलम्पिक]]मा पौडीमा नेपालको तर्फबाट सहभागि हुने उनी [[२०१६ ग्रीष्मकालीन ओलम्पिक|२०१६ ओलम्पिक]]को सबैभन्दा कान्छी खेलाडी पनि हुन् । <ref name="२०१६ ओलम्पिकको कान्छि खेलाडी">http://www.myrepublica.com/news/3186</ref> उनले १३ औँ [[दक्षिण एसियाली खेलकुद]]मी ९ वटा पदक जितिन् । एकै [[दक्षिण एसियाली खेलकुद]] संस्करणमी सवहै बरती (४वटा) स्वर्ण जित्या किर्तिमान उनराइ नाममी छ <ref>{{Cite web |url=https://www.setopati.com/sports/South-Asian-Games/195325 |title=गोल्डेन गर्ल गौरिका |access-date=2019-12-17 |archive-date=2019-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191217033805/https://www.setopati.com/sports/South-Asian-Games/195325/ |url-status=dead }}</ref>। ==प्रारम्भिक जीवन== ==खेल जीवन== ===आठौं राष्ट्रिय खेलकुद २०७५-७६=== *{{main|आठौं राष्ट्रिय खेलकुद २०७५-०७६}} :'''आठौं राष्ट्रिय खेलकुद''': राष्ट्रिय खेलकुदमी पैलीफेर सहभागिता जनाएकी ओलम्पियन पौडी खेलाडी गौरिका सिंहले [[आठौं राष्ट्रिय खेलकुद २०७५|आठौं राष्ट्रिय खेलकुद]] अन्तर्गत २३ औं राष्ट्रिय पौडी प्रतियोगितामी १२ स्वर्ण जितिवर कीर्तिमान बराबरी गरेइ छन् । बि. सं. २०६५ सालमी काठमाडौंमी सम्पन्न [[पाचौं राष्ट्रिय खेलकुद २०६५|पाँचौं राष्ट्रिय खेलकुद]]मी [[करिस्मा कार्की]]ले १२ स्वर्ण जित्या कीर्तिमान गौरिकाले बराबरी अरेकी हन् ।<ref>[https://www.kantipurdaily.com/sports/2019/04/25/155615955873598183.html गौरिकाद्वारा १२ स्वर्णको कीर्तिमान बराबर-कान्तिपुर दैनिक]</ref> ;आठौंमी गौरिकाले स्वर्ण जित्या इभेन्ट रे टाइमिङ<ref name=pahilopost>पहिलोपोस्ट, '''[http://pahilopost.com/content/20190424192730.html गोल्डेन स्विमर गौरिका]''' pahilopost.com,प्रकाशित मिति: 24th April 2019, 07:27 pm | ११ बैशाख २०७६</ref> {| class="wikitable" |- ! पदक प्रकार !! स्पर्धा !! समय |- |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | ८०० मिटर फ्रिस्टायल | ९ मिनेट ३९.२२ सेकेण्ड |-style="background:#D0E6FF;" |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | ५० मिटर ब्याकस्ट्रोक | ३०.८५ सेकेण्ड (कीर्तिमान) |- |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] |४०० मिटर फ्रिस्टायल | ४ मिनेट ४४.८१ सेकेण्ड |-style="background:#D0E6FF;" |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | १०० मिटर फ्रिस्टायल | ५९.६२ सेकेण्ड (कीर्तिमान) |- |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | २०० मिटर ब्याकस्ट्रोक | २ मिनेट ४१.२५ सेकेण्ड |- |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | २०० मिटर फ्रिस्टायल | २ मिनेट ०९.१९ सेकेण्ड |-style="background:#D0E6FF;" |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | १०० मिटर बटरफ्लाई | १ मिनेट ०७.९७ सेकेण्ड (कीर्तिमान) |- |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | ४ गुणा १०० मिटर मिड्ले रिले | ४ मिनेट ५१.८९ सेकेण्ड |-style="background:#D0E6FF;" |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | २०० मिटर इन्डिभिजुएल मिड्ले रिले | २ मिनेट ३२ सेकेण्ड (कीर्तिमान) |-style="background:#D0E6FF;" |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | ५० मिटर फ्रिस्टायल | २७.५९ सेकेण्ड (कीर्तिमान) |-style="background:#D0E6FF;" |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | १०० मिटर ब्याकस्ट्रोक | १ मिनेट ०७.२२ सेकेण्ड (कीर्तिमान) |- |[[Image:Med 1.png|15px|alt=|link=]] [[स्वर्ण पदक|स्वर्ण]] | ४ गुणा १०० मिटर फ्रिस्टायल रिले | ४ मिनेट २१.४१ सेकेण्ड |} ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==बाह्य लिङ्कअन== * [https://www.facebook.com/Gaurika-Singh-1590452944570849/ आधिकारिक फेसबुक पेज] * [https://www.youtube.com/watch?v=h69SsXxiZes 100m backstroke national record in the 2015 FINA World Championship] * [https://www.youtube.com/watch?v=tdGaoYy0KIw Interview with Nepalisite at SEIN] * [https://www.youtube.com/watch?v=wTv1en0Dd9c Interview with Terai Television] * [http://www.bbc.co.uk/newsround/37032310 Interview with CBBC Newsround] * [https://web.archive.org/web/20160805215620/https://www.rio2016.com/en/athlete/gaurika-singh Gaurika Singh], rio.com * [https://www.youtube.com/watch?v=cMFhIlKoZwg Tough talk with Olympian Gaurika and Garima Rana - Kantipur Television] * [https://www.onlinekhabar.com/2019/04/760782 गौरिकाले जितिन् १२ स्वर्ण-अनलाइन खबर] [[श्रेणी:नेपाली खेलाडीअन]] imjytlvp3a58os6ggou1rqmhxfo73a5 दैलेख जिल्ला 0 1327 265306 265169 2026-03-31T01:52:37Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265306 wikitext text/x-wiki {{Featured article}} {{DistrictInfobox |नक्सा= Dailekh_district_location.png |जिल्लाको नाम= दैलेख जिल्ला |अञ्चल = [[भेरी अञ्चल|भेरी]] |सदरमुकाम = नारायण नगरपालिका, |क्षेत्रफल = १,५०२ |जनसंख्या = ६१७७० (२०६८)<ref name="CBS">{{Cite web |url=http://cbs.gov.np/wp-content/uploads/2012/11/VDC_Municipality.pdf |title=Household and population by districts, Central Bureau of Statistics (CBS) Nepal |access-date=2014-08-28 |archive-date=2015-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150213064822/http://cbs.gov.np/wp-content/uploads/2012/11/VDC_Municipality.pdf |url-status=dead }}</ref> |गाविस= ५५ |नगरपालिका = २ |निर्वाचन क्षेत्र = २ |अवस्थिति = पहाड |अग्लो उचाई = ४१६८ (महाबुलेक) |होचो उचाई = ५४४ (डुङ्गेश्वर) |जातजातीहरू = क्षेत्री (३४.८५), कामी (१५.३३५), ठकुरी (१४५), ब्राम्हण (१२५), मगर(९.८७५), ,दमाई (४.४५५), सार्की (२.७५५), सन्यासी (१.६१५), सुनार (१.५८५), गुरुङ्ग (१.४३५) आदि |भाषाहरू = नेपाली (९८.९८५), गुरुङ्ग/मगर (०.४६५), अन्य (०.५६५) आदि |माविसु = |टेलिफोन कोड = +९७७-०८९ |वेबसाइट={{URL|ddcdailekh.gov.np}} }} '''दैलेख जिल्ला''' [[मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र|मध्यपश्चिमाञ्चल]] विकास क्षेत्रमी पड्या एक जिल्ला हो । यो [[भेरी अञ्चल|भेरी]] अञ्चलमी पडन्छ । दैलेख जिल्ला भेरी अञ्चलको सब है नानो जिल्ला हो । नेपालको एक मात्र सम्भावित पेट्रोल ग्याँसको खानी यै जिल्लामी रह्याको छ । दैलेख जिल्लामी [[पञ्चकोशी]] नामको तिर्थस्थल रह्याको छ । तैइ तिर्थस्थल अन्तर्गत 'पादुकास्थान', 'शिरस्थान', 'नाभिस्थान', 'धुलेश्वर' रे 'डुङ्गेश्वर' नामका पाँच स्थान रह्याका छन् । नाभिस्थान र शिरस्थानमी जमिनबठे आगा: ज्वाला निकल्लान । पैल्ली पादुकास्थानमी लै ज्वाला बल्लो थ्यो । वि.सं. २०२८ सालमी पादुका खोलामी आयाको बाढीले ज्वालकुंडका साथै मन्दिर बगाईबरे लैग्या हुनाले अब पादुकास्थानमी ज्वाला बल्लु छाड्यो । धुलेश्वरमी जमिनबठे धुलो निकलुन्छ । == नामकरण == ये जिल्लाको नाउ दैलेखको उत्त्पत्ति बारे निम्नानुसारका किंवदन्तिअन पाइनान, <ref name=DDC_Dailekh/> * पौराणिक कालमी दधिचि महर्षिले तपस्या गरी बस्या ठौर हुनाले उनरा नाउबठे "दधिलेक" नाम रन गया रे पछा अपभंस हुनोइ दधिलेकबठे दैलेख नाम रन गयो, * यो क्षेत्र देवताअनको निवासस्थान भया: हुनाले येलाई ''देवलोक'' भणीन्थ्यो । पछा अपभ्रंस हुनोई दैलेख नामाकरण हुन गयो, * याँ भौती मात्रामी दहि-दुध पाइन्या हुनाले "दहिलेक" बठे पछा दैलेख नाम रन गया: <ref name="दधिचि">{{Cite web |url=http://www.bagc.org.uk/history.html |title=Archive copy |access-date=2018-12-30 |archive-date=2018-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180808104742/http://www.bagc.org.uk/history.html |url-status=dead }}</ref> <ref name="ety">http://ddcdailekh.gov.np/ne-brief-introduction/{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref name="दधिचि"/> <ref name="ety"/> == इतिहास == दैलेख जिल्ला [[:ne:बाइसे राज्यहरू|बाइसे चौबिसे राज्य]]कालमी [[:ne:खस|खस]] राज्यको शीतकालीन राजधानीको रूपमी परिचित [[दुल्लु नगरपालिका|दुल्लु]] र [[:ne:विलासपुर|बेलासपुर]] दुई राज्यमी विभाजित छियो । प्राचीन र मध्यकालमी दुई राज्यमी विभाजित यै जिल्लालाई शाहकालीन नेपालको पुर्नएकीकरण अभियानमी [[:ne:बहादुर शाह|बहादुर शाह]]ले सन १७८९ तिर नेपालमी गाभेको तथ्य ऐतिहासिक वर्णनहरूमी पाइन्छ । <ref name=DDC_Dailekh>{{URL|ddcdailekh.gov.np}}</ref> जिल्लाका विभिन्न ठांउमी रह्याका मन्दिर, देवल, शिलालेख आदिले यै जिल्लाको ऐतिहासिक परिचय दिइरहेका छन् । सदरमुकाम स्थित पुरानो बजारमी रह्याको प्रसिद्ध कोतगढी पुरानो युद्धकिल्लाको रूपमी छियो भन्न्या विश्वास गरिन्छ । बि.सं.२००९ साल अघि [[अछाम जिल्ला|अछाम]], [[सुर्खेत जिल्ला|सुर्खेत]] र [[जाजरकोट जिल्ला|जाजरकोट]] जिल्लाका केही क्षेत्रहरू यै जिल्लामी गाभिएका छिया । <ref name=DDC_Dailekh/> राजा रजौटा उन्मुलन ऐन २०१६ पछि आधुनिक नेपालको प्रशासनिक ढाँचा बमोजिम गौंडा र २०१८ सालपछि यो जिल्ला पूर्वमी भैरीलेक र कट्टीभञ्ज्याङ्ग उत्तरमी महाबुलेक, पश्चिममी कर्णाली नदी, दक्षिणमी तीनचुला भित्रको भूभागलाई दैलेख जिल्लाको सिमाङ्कन गरियाको थियो। <ref name=DDC_Dailekh/> दैलेख जिल्लाको दुल्लु क्षेत्रलाई राणा कालका पहिला प्रधान मन्त्री [[जंगबहादुर राणा|जंग बहादुर राणा]]को बाल्यकाल बितेको ठाउँ भनिबर पनि चिनिन्छ । दैलेख जिल्लाले [[:ne:२००७ सालको क्रान्ति|२००७ सालको क्रान्तीमी]] पश्चिम नेपालको लागी अग्रीम स्थान हासिल गरेको छ । तत्कालीन भुमीगत [[नेपाली काँग्रेस]]का दैलैख नाउले कटुवालका शेर सिंह खड्काले [[कालीकोट जिल्ला|कालिकोट]], [[जुम्ला जिल्ला|जुम्ला]], [[अछाम जिल्ला|अछाम]], [[डोटी जिल्ला|डोटी]] आदी पश्चिमी जिल्लाहरू कब्जा गरेको कुरा ऐतिहासिक वर्णनमी उल्लेख गरियाको छ । २०३६को जनमत संग्रहमी र २०४६ जन आन्दोलनमी पनि दैलेखका रंग बहादुर शाही, बिनोद कुमार शाह, मणी राज रेग्मी गणेश बहादुर खड्का, शिव राज जोशी, रंग नाथ जोशी गोविन्द बन्दी, हेम बहादुर शाही, हर्क बहादुर शाही, पुर्ण ब. शाही, भद्र ब. शाही, तर्क ब. बडुवाल, बजिर सिंह बि.क. चिदानन्द स्वामी जसा अधिकांश नेताअनले साथ दियाका थ्या । == भूगोल रे जलवायु == कर्णाली प्रदेशमि राया दश जिल्लाअन मध्ये दैलेख जिल्लालै एक पहाडी जिल्ला हो । यो जिल्ला 28° 35' 00" N बठे 29 ° 08' 00 'N अक्षांश रे 81 ° 25' 00" E बठे 81 ° 53 '00 "E देशान्तरमि अवस्थित छ । सबहै कम उचाई ५४४ मिटर रे सबहै बढ्ती उचाई ४,१६५ मिटर छ । जिल्ला सदरमुकाम १,१४८ मिटर उचाईमि अवस्थित छ । जिल्लाको ८०% भू-भाग मध्य पहाडी रे २०% भू-भाग उच्च पहाडी भूमिले ओगट्या छ । जिल्ला कूल क्षेत्रफल १,५०५ वर्ग किलोमीटर (५८१ वर्ग मील) रया छ ।<ref>{{Cite web |url=http://ddcdailekh.gov.np/ne-brief-introduction/ |title=Archive copy |access-date=2018-12-30 |archive-date=2018-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181223114820/http://ddcdailekh.gov.np/ne-brief-introduction/ |url-status=dead }}</ref> उचाइका आधरमि यो जिल्ला ४ विभिन्न उप श्रेणीमि बाणी राखी छ । {| class="wikitable" ! [[Geography of Nepal#Climate|जलवायु क्षेत्र]]<ref>{{Citation | author-link = Lillesø, J-P.B., T.B. Shrestha, L.P. Dhakal, R.P. Nayaju and R. Shrestha | title = The Map of Potential Vegetation of Nepal - a forestry/agroecological/biodiversity classification system | series = . Forest & Landscape Development and Environment Series 2-2005 and CFC-TIS Document Series No.110. | year = 2005 | url = http://curis.ku.dk/ws/files/20497354/de2_001.pdf | isbn = 87-7903-210-9 | accessdate = Nov 22, 2013 | archive-date = December 3, 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131203032538/http://curis.ku.dk/ws/files/20497354/de2_001.pdf | url-status = dead }}</ref> ! उचाई सिमा ! % क्षेत्रफल |- | मल्लो उष्ण | ३०० to १,००० meters<br>१,००० to ३,०००&nbsp;ft. | १६.७% |- | समशीतोष्ण | १,००० to २,००० meters<br>३,३०० to ६,६००&nbsp;ft. | ६४.५% |- | शीतोष्ण | २,००० to ३,००० meters<br>६,४०० to ९,८००&nbsp;ft. | १६.१% |- | सवअल्पाइन् | ३,००० to ४,००० meters<br>९,८०० to १३,१००&nbsp;ft. | &nbsp;२.३% |} {{clear}} == यातायात == [[दैलेख]] जिल्ला [[विरेन्द्रनगर]] ([[कर्णाली प्रदेश|कर्णाली प्रदेशै]] राजधानि) सित सडक यातायात (F-48) ले जोड़ीरैछ जै लाइ दैलेख सड़क भण्णान। दैलेख सड़क विरेन्द्रनगर ([[सुर्खेत जिल्ला|सुर्खेत]]) जाइबरे [[रत्न राजमार्ग|रत्न राजमार्ग (NH-12)]] माइ मिलन्छे। रत्न राजमार्ग [[महेन्द्र राजमार्ग|महेन्द्र राजमार्ग (NH-1)]] सित [[कोहरपूर]] माइ जोड़िया: छ। सड़क यातायात बठेइ दैलेख लाइ [[दुल्लु]] होइबरे [[कर्णाली राजमार्ग|कर्णाली राजमार्ग (NH-13)]] सित जोड्ड्या अर्खो बाटो लगै छ। नेपालै: राजधानि [[काठमाण्डौं]] दैलेख बठेइ {{convert|647.41|km|mi}} टड़ा: छ। दैलेख बठेइ सबहै नजिक को विमानस्थल [[सुर्खेत विमानस्थन]] हो जो लगभग {{convert|70|km|mi}} टड़ा: छ। == चित्र दिर्घा == <gallery> File:Dailekh Gate 1.JPG|300px|thumb|दैलेख जिल्ला प्रवेश द्वार, रानीमत्ता File:Dailekh Nepal1.JPG|thumb|दैलेख जिल्ला हवाईजहाजबठे धेकिया दृष्य File:Dailekh Nepal2.JPG|thumb|दैलेख जिल्ला हवाईजहाजबठे धेकिया दृष्य File:Dailekh Nepal3.JPG|thumb|दैलेख जिल्ला हवाईजहाजबाट धेकिया दृष्य File:Dailekh Nepal4.JPG|thumb|दैलेख जिल्लामी बग्या कर्णाली नदी हवाईजहाजबठे धेकिया दृष्य |thumb|दैलेख बजारो: एक दृष्य </gallery> == भौगोलिक अवस्थिति == * अक्षांस: २८.३५" देखि २९.८" उत्तर * देशान्तर: ८१.२५" देखि ८१.५३" पूर्वमी * सिमाना: पूर्व जाजरकोट, पश्चिम अछाम, उत्तर कालिकोट, दक्षिण सुर्खेत जिल्ला {{Geographic location |Centre = दैलेख |North = [[कालीकोट जिल्ला|कालिकोट]] |Northeast = |East = [[जाजरकोट जिल्ला|जाजरकोट]] |Southeast = |South = [[सुर्खेत जिल्ला|सुर्खेत]] |Southwest = |West = [[अछाम जिल्ला|अछाम]] |Northwest = }} * क्षेत्रफल: १५०२ वर्ग कि.मि. (देशको कुल भूभागको १.०२%) * निच्चो भाग: समुद्र सतहबाट ५४४ मिटर (तल्लो डुङ्गेश्वर) * उच्चो भाग: ४१६८ मिटर (महाबुलेक) ==प्रशासनिक विभाजन== नेपाल का नौला संविधान, [[नेपालको संविधान २०७२|नेपाल को संविधान २०७२]] अन्सारअ येइ जिल्ला लाइ ४ नगरपालिकाअन रे ७ गाउँपालिकाअन माइ बाँड़िराइछ । नेपाल का नौला संविधान, [[नेपालको संविधान २०७२|नेपाल को संविधान २०७२]] अन्सारअ येइ जिल्ला लाइ ४ नगरपालिकाअन रे ७ गाउँपालिकाअन माइ बाँड़िराइछ । {|class="wikitable sortable" width="auto" style="text-align: left" |- ! सि. नं. ! नगरपालिका ! किसम ! क्षेत्रफल (वर्ग कि.मि.) ! जनसङ्ख्या ! वेबसाइट |- |१ |[[नारायण नगरपालिका|नारायण]] |नगर |११०.६३ |२७,०३७ |{{URL|narayanmun.gov.np}} |- |२ |[[दुल्लु नगरपालिका|दुल्लु]] | नगर |१५६.७७ |४१,५४० | {{URL|dullumun.gov.np}} |- |३ |[[आठबीस नगरपालिका|आठबीस]] | नगर |१६८ |२९,२२७ | {{URL|aathbismun.gov.np}} |- |४ |[[चामुण्डा विन्द्रासैनी नगरपालिका|चामुण्डा विन्द्रासैनी]] | नगर |९०.६ |२६,१४९ | {{URL|chamundabindrasainimun.gov.np}} |- |५ |[[ठाँटीकाँध गाउँपालिका|ठाँटीकाँध]] |गाउँ |८८.२२ |१८,८९६ | {{URL|thantikandhmun.gov.np}} |- |६ |[[भैरवी गाउँपालिका|भैरवी]] | गाउँ |११०.४६ |२१,२३३ | {{URL|bhairabimun.gov.np/}} |- |७ |[[महावु गाउँपालिका|महावु]] | गाउँ |११०.८ |१९,२७७ | {{URL|mahabumun.gov.np}} |- |८ |[[नौमुले गाउँपालिका|नौमुले]] | गाउँ |२२८.५९ |२०,८०२ | {{URL|naumulemun.gov.np}} |- |९ |[[डुङ्गेश्वर गाउँपालिका|डुङ्गेश्वर]] | गाउँ |१०५.१९ |१५,८८३ | {{URL|dungeshwormun.gov.np}} |- |१० |[[गुराँस गाउँपालिका|गुराँस]] | गाउँ |१६४.७९ |२२,०३३ | {{URL|guransmun.gov.np}} |- |११ |[[भगवतीमाई गाउँपालिका|भगवतीमाई]] | गाउँ |१५१.५२ |१८,७७८ | {{URL|bhagawatimaimun.gov.np}} |- ! !दैलेख ![[नेपाल का जिल्लाअन|जिल्ला]] !१५०५ !२६०,८८५ !{{URL|ddcdailekh.gov.np}} |} ===पैलीका [[गाउँ विकास समितिइन (नेपाल)|गाविसअन]] रे नगरपालिकाअन=== [[File:NepalDailekhDistrictmap.png|250px|thumb|दैलेख जिल्लाका गा.वि.स. रे नगरपालिकाहरूको नक्शा]] दैलेख जिल्लामी पल्ली ६० गा.वि.स. रह्या थ्या: । ति मध्ये ५ वटा गाविसअनलाई जोडीबर वि. सं. २०५३ मी नारायण नगरपालिका बनाइया हो, भण्या वि. सं. २०७१ सालमी ६ गाविसलाई जोडीबर दुल्लु नगरपालिका बनाइँया हो । तै पाछा ये जिल्लामी ४९ गाविस रे २ नगरपालिका रह्या: थ्या । {{div col|colwidth=18em}} *[[नारायण नगरपालिका|नारायण]] *[[दुल्लु नगरपालिका|दुल्लु]] *[[अवल पराजुल|अवल पराजुल]] *[[कट्टी|कट्टी]] *[[काल भैरव|काल भैरव]] *[[कासिकाँध|काशीकाँध]] *[[कालिका|कालिका]] *[[कुसापानी|कुसापानी]] *[[खरीगैरा|खरीगैरा]] *[[खड्कावाडा|खड्काबाडा]] *[[गमौडी|गमौडी]] *[[गोगनपानी|गोगनपानी]] *[[गौरी|गौरी]] *[[चामुण्डा|चामुण्डा]] *[[चौराठा|चौराठा]] *[[जगनाथ|जगनाथ]] *[[जम्बुकाँध|जम्बुकाँध]] *[[डाँडा पराजुल|डाँडा पराजुल]] *[[तिलेपाटा|तिलेपाटा]] *[[तोली|तोली]] *[[तोलीजैसी|तोलीजैसी]] *[[द्वारी|द्वारी]] *[[नौमुले|नौमुले]] *[[पगनाथ|पगनाथ]] *[[पिलाडी|पिलाडी]] *[[पिपलकोट|पिपलकोट]] *[[बराह|बराह]] *[[बडाखोला|बडाखोला]] *[[बडा भैरव|बडाभैरव]] *[[बालुवाटार|बालुवाटार]] *[[बाँसी|बाँसी]] *[[बिन्ध्यबासीनी|बिन्ध्यबासीनी]] *[[बेलपाटा|बेलपाटा]] *[[भैरी कालिकाथुम|भैरी कालिकाथुम]] *[[भवानी|भवानी]] *[[मालिका|मालिका]] *[[मेहलतोली|मेहलतोली]] *[[राकम कर्णाली|राकम कर्णाली]] *[[रावतकोट|रावतकोट]] *[[रानीवन|रानीवन]] *[[रुम|रुम]] *[[लकान्द्र|लकान्द्र]] *[[लयाँटी विन्द्रासैनी|लयाँटी विन्द्रासैनी]] *[[लाँकुरी|लाँकुरी]] *[[लालिकाँडा|लालिकाँडा]] *[[विसाला|विसाला]] *[[सल्लेरी|सल्लेरी]] *[[सात्तला|सात्तला]] *[[सिंगौडी|सिंगौडी]] *[[सिंहासैन|सिंहासैन]] *[[सेरी|सेरी]] {{div col end}} == सन्दर्भअन == {{reflist}} == बाइल्ला लिङ्कअन == *[http://www.ddcdailekh.gov.np/ जिल्ला विकास समिति, दैलेख]{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} *[http://dhamakadaily.com/ धमाका दैनिक (दैलेखको समाचार पत्र)] *[http://youtube.com/watch?gl=US&client=mv-google&hl=en_GB&v=aZA7DGh7OJQ&fulldescription=1 दैलेख जिल्लाको बारेमी भिडियो] *[http://worldjournos.com/detail.php?id=161&detail=&lnk=news&btn_go=GO Worldjournos.com (दैलेख जिल्ला डायरी)]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://facebook.com/hamrodailekh?refid=46 हाम्रो दैलेख जिल्ला] * [http://dailekhkhabar.com दैलेख खबर] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180311091635/http://dailekhkhabar.com/ |date=2018-03-11 }} *[http://jwalasandesh.com ज्वाला संदेश] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181130000658/http://jwalasandesh.com/ |date=2018-11-30 }} == यिन लै हेरऽ == *[[नेपाला अञ्चलअन]] *{{statoids|id=ynp|title=Districts of Nepal}} {{Dailekh District}} {{Districts of Nepal}} {{commons category|Dailekh District}} {{Coord|28|50|15|N|81|42|28|E|type:adm2nd_region:NP_source:enwiki|display=title}} [[श्रेणी:दैलेख जिल्ला]] [[श्रेणी:नेपालका जिल्लाअन]] [[श्रेणी:कर्णाली प्रदेशका जिल्लाअन]] ml96cccr4ohfmygvrhan0sfeh21z0pr नेपाल टेलिकम 0 1471 265307 259846 2026-03-31T11:17:10Z Janak Bhatta 18 /* भाइरा लिङ्कअन */ 265307 wikitext text/x-wiki {{कम्पनी |नाम = नेपाल टेलिकम |लोगो = [[File:Nepal_Telecom.jpg|200px|Centre]] |प्रकार = सरकारी कम्पनी |उद्योग = [[दूरसञ्चार]] |स्थापित वर्ष = २०३२ |संस्थापक = [[नेपाल सरकार]] |मुख्यालय = [[काठमाडौं|काठमाण्डौ]] |सेवा क्षेत्र = [[नेपाल]] |उत्पादन = मोवाइल सेवा<br/> ल्याण्डलाईन सेवा <br/> सिडीएमए सेवा<br/> जी पी आर एस सेवा <br/> अतिरिक्त सेवा <br/> इन्टरनेट तथा ब्रोडब्याण्ड सेवा |चालु पुँजी = २२ अर्ब |जारी पुँजी = १५ अर्ब |कर्मचारी = ७५०० |वेबसाईट = [http://www.ntc.net.np ntc.net.np] |}} ''' नेपाल टेलिकम ''' [[नेपाल|नेपाल]] को राष्ट्रिय टेलिफोन सेवा प्रदायक संस्था हो। ==वित्तीय अवस्था == नेपाल टेलिकमको वित्तीय अवस्था निम्नानुसारको रया छ । <ref>{{Cite web |url=http://ntc.net.np/publication/annualreport.php |title=NT Annual Report |access-date=2017-06-27 |archive-date=2015-09-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150904093225/http://www.ntc.net.np/publication/annualreport.php |url-status=dead }}</ref> {| class="wikitable" |- |'''अवधि''' || '''कारोबार (रू)''' || '''कर अघिको नाफा/नोक्सान (रू)''' || '''खुद नाफा/नोक्सान (रू)''' || '''बेसिक ईपिएस (रू)''' |- | आषाढ मसान्त २०७१ || ३९,२६८,४१६,६६८ || १५,५९९,१९६,८२० || ११,६८१,१५२,८६० || ७७.८७ |- | आषाढ मसान्त २०७० || ३८,८५८,२६०,९७९ || १५,१३१,०३२,५६५ || ११,२९९,१७५,९९७ || ७५.३३ |- | आषाढ मसान्त २०६९ || ३६,७९१,८२०,२०६ || १५,६१७,१८९,०१२ || ११,६०५,२६९,५८२ || ७७.३७ |- | आषाढ मसान्त २०६८ || ३१,९३२,१७७,५८९ || १६,३८९,६३९,३६४ || १२,१२०,२९८,७९४ || ८०.८० |- | आषाढ मसान्त २०६७ || २७,१६२,३०३,३१४ || १४,४४१,०९५,२०८|| १०,७७५,१५४,४६४ || ७१.८३ |- |} कम्पनीका अन्तर्गत कार्यालयअन '''निर्देशनालय''' कम्पनी सचिवालय, केन्द्रीय कार्यालय, दूरसञ्चार तालीम केन्द्र, [[बबरमहल]], मोवाइल सेवा निर्देशनालय, [[पुल्चोक]], वायरलेस सेवा निर्देशनालय, [[छाउनी]], सूचना प्रविधि निर्देशनालय, [[जावलाखेल]], स्याटेलाईट सेवा निर्देशनालय, [[त्रिपुरेश्वर]], काठमाडौं क्षेत्रीय निर्देशनालय, [[सुन्धारा]] - अन्तर्गतका ४० दूरसञ्चार कार्यालयअन पूर्वाञ्चल क्षेत्रीय निर्देशनालय, [[विराटनगर उपमहानगरपालिका|विराटनगर]] - अन्तर्गतका ५६ दूरसञ्चार कार्यालयअन मध्यमाञ्चल क्षेत्रीय निर्देशनालय, [[बीरगञ्ज उपमहानगरपालिका|बीरगञ्ज]] - अन्तर्गतका ४३ दूरसञ्चार कार्यालयअन पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय निर्देशनालय, [[भैरहवा]] - अन्तर्गतका ४० दूरसञ्चार कार्यालयअन मध्य पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय निर्देशनालय, [[नेपालगञ्ज नगरपालिका|नेपालगञ्ज]] - अन्तर्गतका ३२ दूरसञ्चार कार्यालयअन सुदुर पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय निर्देशनालय, [[धनगढी (स्पष्टता)|धनगढी]] - अन्तर्गतका २४ दूरसञ्चार कार्यालयअन '''केन्द्रीय कार्यालयस्थित विभाग''' अर्थ विभाग, आर्थिक योजना तथा व्यवस्थापन विभाग, आलेप तथा निरिक्षण विभाग, जनशक्ति व्यवस्थापन विभाग, ट्रान्समिसन योजना विभाग, पदपूर्ति सचिवालय, मर्मत सम्भार तथा सञ्चालन विभाग, मेटेरियल म्यानेजमेन्ट विभाग, राजश्व विभाग, लेखा विभाग, विकास विभाग, व्यापार व्यवस्थापन विभाग, सिभिल विभाग, स्वीचिङ योजना विभाग '''अन्य विभाग''' अन्तर्राष्ट्रिय सेवा विभाग, [[त्रिपुरेश्वर]], अप्टिकल नेटवर्क आयोजना विभाग, [[बबरमहल]], एक्सेस नेटवर्क विभाग, [[छाउनी]], ट्रान्समिसन विभाग, [[त्रिपुरेश्वर]], नेटवर्क आयोजना कार्यान्वयन विभाग, कुपण्डोल, पावर विभाग, [[छाउनी]], स्वीचिङ योजना कार्यान्वयन विभाग, [[कुपण्डोल]], स्वीचिङ् मर्मत विभाग, [[जावलाखेल]] ==सेवाहरू== नेपाल टेलिकमले हाल निम्नानुसारका मुख्य सेवा तथा तैमी आधारित भ्यालु एडेड सर्भिसअन उपलब्ध गराउँनो आया छ। #[[स्थानीय टेलिफोन]] (landline telephone) सेवा ##लोकल टेलिफोन, अन्तरदेशीय ट्रंक र अन्तर्राष्ट्रिय ट्रंक टेलिफोन/फ्याक्स सेवा ##एडीएसएल इन्टरनेट सेवा ##नोटिसबोर्ड सेवा आदि #जीएस एम मोवाइल सेवा ##FNF सेवा: नेपाल टेलिकमकाे यस सेवा अन्तर्गत ग्राहकहरुले आफुले सर्बाधिक बढी फोन गर्ने ५ वटा नेपाल टेलिकमका नम्बरलाई एफ एन एफ सुची अन्तर्गत राख्न सक्छन । एफ एन एफ सुचिमा रहेका नम्बरहरुमा जुनसुकै बखत कुरा गर्दा पनि ५५ पैसा करबाहेक प्रतिमिनेट लाग्दछ । यो सेवा सुचारु गर्न FNF लेखेर एउटा स्पेस पछी नम्बर फेरी स्पेस पछी नम्बर लेख्नु पर्दछ यो प्रकृयाले ५ वटा नम्बर लेखी सकेपछी १४०० मा मेसेज पठाएपछी सेवा सुचारु हुन्छ । #सिडीएमए मोवाइल सेवा #थ्री जी इन्टरनेट/भिडियो कल #जीपीआरएस इन्टरनेट #सिडीएमए फिक्स्ड फोन #सिडीएमए इभीडीओ सेवा #इन्टरनेट लिज लाईन #इन्ट्रानेट लिज लाईन '''हरेक वर्ष माघ २२ गते नेपाल टेलिकमले आफ्नो बार्षिकोत्सव मनाउन्या गरुन्छ।''' ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== '''*''' <nowiki>{{Official website|http://www.ntc.net.np}}</nowiki> [[श्रेणी:नेपाली सञ्चारमाध्यमहरू]] 93irwz8r39yvnqte9qis6mx8ilfzw16 तिलकसिंह पेला 0 23404 265304 260111 2026-03-31T01:41:39Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265304 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name = तिलक सिंह पेला | image = Tilak Pela.jpg | caption = तिलक सिंह पेला गीत रेकर्डिङ्का बेला | background = singer and musician | native_name = तिलक सिंह पेला | native_name_lang = [[नेपाली भाषा|नेपाली]] | birth_name = | alias = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1979|04|07}} | birth_place = [[बैतडी जिल्ला|बैतडी]], सुदूरपश्चिम, नेपाल | origin = | genre = आधुनिक सङ्गीत, शास्त्रीय सङ्गीत, गायन | occupation = गायक, सङ्गीतकार, गीतकार | instrument = | years_active = (सन् १९९५ – हाल) | label = | associated_acts = | spouse = | website = | module = | module2 = | module3 = }} सुदूरपश्चिमको [[बैतडी जिल्ला|बैतडी]]का दशरथचन्द नगरपालिकामी जन्म्या तिलक सिंह पेला गायक, सङ्गीतकारका साथै तथा पैल्ली बठे शास्त्रीय सङ्गीतमी क्रियाशील रयाः छन्। ==बाल्यकाल== पेला बि. सं. २०३५ सालमी बैतडी जिल्लाका दशरथचन्द नगरपालिकामी जन्म्या हन। उनरा बा भारतीय सेनाबठे अवकाश पाया थ्याः। उनरा तीन जना दाजु छन् भण्या तिलकसिंह ६ वर्षका हुँन्ज्या प्यारलाइसिसका कारण उनरा बाको निधन भयो।<ref>{{Cite web |url=https://www.setopati.com/art/art-activity/292485 |title=वर्षौं लामो संगीतको लतपछि हिट भइरहेका तिलकसिंह पेला (भिडिओ) - सेतोपाटी डटकम |access-date=2023-01-20 |archive-date=2023-01-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230120111909/https://www.setopati.com/art/art-activity/292485 |url-status=dead }}</ref> ==सङ्गीतिक यात्रा== बि. सं. २०५३ सालमी उनरा दाईका सहयोगमी तिलकसिंहले गीत रेकर्डिङ अद्दु काठमाडौं आया। उनरो रेकर्ड भयाः पल्लो गीत ‘कहानी बनेन मेरो केही यस्तै भयो जिन्दगी मेरो…’ हो। जो गीत आँशु एल्बममी समावेश छ। यो गीत कृष्णसिंहले लेखेका हन् भण्या तिलकसिंहले संगीत भरयाः हन्। *१. ‘आँसु’ एल्बम - बि. सं. २०५३ *२. आँसु भाग २ *३. आँसु भाग ३ *४. के लत बस्यो - गजल (बि. सं. २०७९)<ref>[https://ekantipur.com/Art/2023/01/19/167409674963188324.html?fbclid=IwAR0igNe_4S_jQSA_JIwC8stUydkarJLY5ufZzhi7oe6m42XwuNPP2n4Vb9U अनि बस्यो सिर्जनाको लत - ईकान्तिपुर डटकम]</ref> :: गीतहरू *लुकाउन खोज्दा पनि आँसु नखसेको हैन *के गर्नु र निधारमा हाँसो त लेखेकै छैन *फेरि पनि आफ्नो व्यथा कसैलाई भनेकै छन् *उदाश उदाश साँझमा तस्बिर लिएर हातमा *गाउँदैछु यौटा गीत प्रियसीको यादमा *निर्जन किनारसँग सोधिरहन्छु म *मेरो ओठबाट उनको नाम *खोसेर लग्यो कसले *कथा यौटै तिम्रो मेरो विवशताले बुनिएको *नियतिको आँधिहुरी कलेजीमै खनिएको<ref>[https://breaknlinks.com/nepali/news/35137857?fbclid=IwAR2pW-dwjxAcly4wKc5bO4umN8gkxGhwfPLUMdvkQFqSgBW0LClPjrEEqw0, चामु उस्ताजको गाउँमा पनि छन् संगीत सिक्नेहरु - ब्रेकलिंकस् डटकम]</ref> ::के लत बस्यो - गजल *के लत बस्यो मलाई कहिले सुधार हुन्छ *एक दिन तिमी नबोल्दा यो दिल बिमार हुन्छ  *साथी रहेछ दुःख हरपल सवार हुन्छ *सुख पाहुना रहेछन् छुट्टै हतार हुन्छ *पानी परेर धर्ती आकाश हुन्छ सुन्दर *धर्ती बनेर तिम्रो के नै बिगार हुन्छ ? *खोला नदी समुद्र जे नाम होस् न आखिर *अस्तित्व राखिराख्ने मात्रै किनार हुन्छ ==सम्मान तथा पुरस्कार== * शिलापत्र वर्षकलाकार २०७९<ref>[https://shilapatra.com/detail/109503 चातिलकसिंह पेला बने 'शिलापत्र वर्षकलाकार', जाे भाइरल हुने भागदौडबाट अलग्गै बसे (भिडियोसहित) - शिलापत्र डटकम]</ref> ==चित्र दीर्घा== <gallery> File:Tilak Pela Pradip Mainali.jpg|thumb|गायक तिलकसिंह पेला र गजलकार प्रदिप कुमार मैनाली File:Tilak Singh Pela 3.jpg|तवलामा पेला File:Tilak Singh Pela and Kamal Bista 2.jpg|तिलकसिंह पेला र कमल बिष्ट File:Tilak Singh Pela and Kamal Bista 3.jpg|तिलकसिंह पेला र कमल बिष्ट </gallery> ==सन्दर्भअन== {{reflist}} ==भाईरा कडिअन== * [https://breaknlinks.com/nepali/news/35192304?fbclid=IwAR3UJe0vg2H5pkSvJiU-pEqyXPn862RclbTxXkgbDosXogPAVguvsuo03Ns, यो त बैतडी झाने बाटो जस्तै छ - ब्रेकलिंकस् डटकम] * [https://lokaantar.com/story/211308/2023/1/19/entertainment/k-lat-basyo-, अनि चर्चित भयो तिलकसिंह पेलाको गजल ‘के लत बस्यो...’ - लोकान्तर डटकम] * [https://www.youtube.com/watch?v=WxOCI1bOGsA पैसामा कहिल्यै सङ्गीत नबेच्ने शुद्ध सङ्गीत साधक - TV Today HD] * [https://www.youtube.com/watch?v=mk5m1WYtOic&t=480s साधनाको तपस्यापछि सुरसँग मिलेको तिलक पेलाको तालमेल | Ke Lat Basyo | Tamasoma Jyotirgamaya | AP1HD] [[श्रेणी:नेपाली सङ्गीत]] [[श्रेणी:गायक कलाकार]] gi58u9cp5auqdlalnnog70uv2k91eui दिपकप्रकाश भट्ट 0 24231 265305 260507 2026-03-31T01:49:53Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265305 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | honorific_prefix = [[माननीय]] | name = दिपक प्रकाश भट्ट | image = Deepak Prakash Bhatt.jpg | office = [[प्रतिनिधि सभा (नेपाल)|प्रतिनिधि सभा]] सदस्य | term_start = २०७४ फागुन २० | term_end = २०७९ असोज २ | constituency = [[कञ्चनपुर १ (निर्वाचन क्षेत्र)|कञ्चनपुर ३]] | predecessor = | party = [[नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी)]] | nationality = [[नेपाली]] | birth_date =<!-- {{birth date and age|१९७२|०८|११|df=y}}--> | birth_place = }} '''दिपक प्रकाश भट्ट''' एक नेपाली राजनीतिज्ञ हन् रे कञ्चनपुर-३, प्रदेश नम्बर ७ बठे निर्वाचित प्रतिनिधि सभा सदस्य (नेपाल) का सदस्य हन्।<ref>{{cite web|url=https://myrepublica.nagariknetwork.com/news/32444/|title=Deepak Prakash Bhatta secures victory in Kanchanpur-3, defeats Ramesh Lekhak|last=Republica|website=My Republica|access-date=2024-01-07|archive-date=2024-01-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20240107062859/https://myrepublica.nagariknetwork.com/news/32444/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2017-12-08/update-election-result-of-federal-parliament-and-provincial-assembly.html|title=UPDATE : Election Result of Federal Parliament and Provincial Assembly|website=kathmandupost.ekantipur.com}}</ref> उन नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीका सदस्य हन् ।<ref>{{cite web|url=http://setopati.com/politics/114801|title=कन्चनपुर-३मा एमालेका भट्ट विजयी, कांग्रेस नेता लेखकलाई २५६ मतले पराजीत|first=भानुभक्त|last=Setopati|website=Setopati|access-date=2024-01-07|archive-date=2024-01-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20240107062925/https://www.setopati.com/politics/114801|url-status=dead}}</ref> == सन्दर्भ सामग्रीअन == {{सन्दर्भसूची}} [[श्रेणी:जीवित नेपालीअन]] [[श्रेणी:जीवित मान्सु]] [[श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञअन]] 2t1u11hmzb9ptk2bowcz2yo41znrn0a अर्जुन पुरस्कार 0 25008 265295 265262 2026-03-30T12:57:01Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265295 wikitext text/x-wiki {{Infobox award | name = अर्जुन पुरस्कार | image = Receiving the Arjuna Award.jpg | image_size = | alt = | caption = २०१७ मी अर्जुन पुरस्कार प्राप्त गर्दै प्रशान्ति सिंह | subheader = खेलकुदमा उत्कृष्ट योगदानका लागि नागरिक पुरस्कार (व्यक्तिगत/टोली) | awarded_for = खेलकुद सम्मान [[भारत]] | sponsor = [[भारत सरकार]] | firstawarded = १९६१ | lastawarded = २०२३ | reward = [[Indian rupee|₹]]१५,००,०००<ref>{{cite news |title=A news website NDTV |newspaper=Ndtvsports.com |url=https://sports.ndtv.com/othersports/national-sports-awards-2024-how-much-prize-money-do-khel-ratna-arjuna-awardees-get-4828020#:~:text=The%20awardees%20of%20the%20Arjuna,Rs%205%20lakhs%20in%202020. |access-date=2024-09-28 |archive-date=2024-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240805161606/https://sports.ndtv.com/othersports/national-sports-awards-2024-how-much-prize-money-do-khel-ratna-arjuna-awardees-get-4828020#:~:text=The%20awardees%20of%20the%20Arjuna,Rs%205%20lakhs%20in%202020. }}</ref> | former name = | website= | award1_type = कुल पुरस्कृत | award1_winner = ९६७ व्यक्ति + १ टोली पुरस्कार | previous = |higher=मेजर ध्यानचन्द खेल रत्न|next=[[मेजर ध्यानचन्द खेल रत्न]]}} '''अर्जुन पुरस्कार''' भारतीय खेलाडीहरूका लागि दिइने एक पुरस्कार हो । यो पुरस्कार हरेक वर्ष खेलकुद क्षेत्रमी उत्कृष्ट प्रदर्शनी गर्ने रे योगदान गर्ने खेलाडीहरूलाई [[भारत सरकार]] द्वारा प्रदान गरिन्छ । यस पुरस्कारको स्थापन अथवा सुरुवात सन् १९६१बाटी भएको थियो । यस पुरस्कार अन्तर्गत नगद पाँच लाख भारतीय रूपैयाँ, अर्जुनको काश्य प्रतसमा रे प्रशंसा पत्र प्रदान गरिन्छ<ref>{{cite web | title = 2013 Rajiv Gandhi Khel Ratna and Arjuna Awards|publisher= Press Information Bureau, Ministry of Youth Affairs & Sports| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=98548 |date=22 August 2013| accessdate = 2014-08-04 }}</ref> । ==बाह्य कडीहरू== {{Commons category|Arjuna Award}} * [https://www.lapolo.in/blog/arjuna-award-polo-2018/ The Arjuna Awardee in Polo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190927101123/https://www.lapolo.in/blog/arjuna-award-polo-2018/ |date=2019-09-27 }} * [https://web.archive.org/web/20071225221945/http://yas.nic.in/yasroot/awards/arjuna.htm List of Award winners up to 2004] * [https://web.archive.org/web/20071225083351/http://sports.indiatimes.com/Khel_Ratna_for_Manavjit/articleshow/2266525.cms Winners for year 2006-2007] * [http://pib.nic.in/newsite/mbErel.aspx?relid=86351 Winners of 2012 Arjuna Award] * [http://news.biharprabha.com/2013/08/list-of-rajiv-gandhi-khel-ratna-and-arjuna-award-winners-2013/ Winners of Arjuna Award 2013]{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[श्रेणी:पुरस्कारहरू]] edh9r6lw2yu01sqkcbkmwnwa1j55h48 जननी जन्मभूमिश्च स्वर्गादपि गरीयसी 0 25054 265302 260385 2026-03-31T01:13:07Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265302 wikitext text/x-wiki '''"जननी जन्मभूमिश्च स्वर्गादपि गरीयसी"''', एक प्रसिद्ध संस्कृत श्लोक हो। यो [[नेपाल|नेपालको]] राष्ट्रिय आदर्श वाक्य पनि हो।<ref>{{Cite web |date=2020-06-17 |title=रामायण का वो श्लोक, जो नेपाल का नेशनल मोटो है और इसका मतलब क्या है |url=https://hindi.news18.com/news/knowledge/know-which-sanskrit-shloka-is-national-motto-of-nepal-issued-with-new-map-3153868.html |access-date=2022-02-06 |website=News18 हिंदी |language=hi |archive-date=2022-02-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220206122332/https://hindi.news18.com/news/knowledge/know-which-sanskrit-shloka-is-national-motto-of-nepal-issued-with-new-map-3153868.html |url-status=dead }}</ref> यो [[श्लोक]] [[रामायण|वाल्मीकि रामायण]]का केही पाण्डुलिपिहरूमी भेटिन्छ र दुई रूपहरूमी भेटिन्छन् । '''पहिलो रूप''': यसमी [[भारद्वाज ऋषि]]ले [[राम]]लाई सम्बोधन गर्दै भनिन्छ । : :: ''मित्राणि धन धान्यानि प्रजानां सम्मतानिव ।'' :: ''जननी जन्म भूमिश्च स्वर्गादपि गरीयसी ॥'' नेपाली अनुवाद : "मित्र, धन्य, धान्य आदिको संसारमा उच्च सम्मान गरिन्छ। तर [[आमा]] र मातृभूमिको स्थान स्वर्गभन्दा पनि माथि छ।" '''अर्को रूप''': यसमी [[राम|रामले]] [[लक्ष्मण|लक्ष्मणलाई]] भन्छन् - :: ''अपि स्वर्णमयी लङ्का न मे लक्ष्मण रोचते ।'' :: ''जननी जन्मभूमिश्च स्वर्गादपि गरीयसी ॥'' अनुवाद : "लक्ष्मण! यो [[लङ्का|लंका]] सुनले बनेको भए पनि मलाई यसमी कुनै रुचि छैन। किनकि जननी रे जन्मभूमि स्वर्गभन्दा पनि महान छन्। ==यो पनि हेर्नुहोस्== * [[नेपालको निशान छाप]] ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} [[श्रेणी:रामायण]] [[श्रेणी:संस्कृत आदर्श वाक्यहरू]] 2dadz3p0v42ofgeydj6irt8gxe5tlsk अजयमेरुकोट 0 26240 265294 264986 2026-03-30T12:42:49Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265294 wikitext text/x-wiki '''अजयमेरुकोट''' १४औ शताब्दीको बीचमै (मध्यान्तर) तथा वि.स.१४४१ मै रैका (राइका) नागमल्ल राजा [[मल्ल वंश]]द्वारा स्थापित [[डोटी राज्य]]]को राजधानीमध्ये एक थ्योः। अजयमेरुकोट दरबारको भग्नावशेष दरबारको भग्नावशेष [[डडेल्धुरा जिल्ला|डडेल्धुरा]]को [[अजयमेरु गाउँपालिका]]मा अवस्थित छ। वि.स.१४१९ सम्म अजयमेरुकोट कत्युरी राजवंशका पाल राजाको डोटी क्षेत्रीय दरवार माणिन्थ्यो भने वि.स.१४४१ पछिको अभिलेख अनुसार रैका राजवंश कालमा यसलाई नागी (नाग) मल्लको कोट भन्न थालिएको थियो। वि.स.१४१९ देखि १४४१ को सम्मको २२ वर्षे अवधिमाई यस कोट वरपर कुनै प्रमाणहरू नभेटिएको कारण यस बीचको अवधिमा कत्यूरी पाल र रैकाका बीचमा युद्ध भएको अवधि मानिन्छ। यस कोटलाई हाँटकोट भणिबर लै चिनिन्छ।<ref>{{cite news|title=अजयमेरुकोट जहाँ प्राचीन कलाको उत्कृष्ट नमूना हेद्दु पाइन्छ|url=https://www.setopati.com/ghumphir/ghumphir-experience/227307|accessdate=१० माघ २०७७|language=नेपाली|publisher=सेतोपाटी|archive-date=2025-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20250125080538/https://www.setopati.com/ghumphir/ghumphir-experience/227307}}</ref> [[File:Ajayamerukot. Dadeldhura Pal.jpg|thumb|कत्युरी वंशजका राजा अज्यपालद्वारा निर्मण गराएको अजयमेरुकोट]] [[File:Dadeldhura Ajayameharu kot Baithak.jpg|thumb|अजयमेरु बैठक स्थल]] == सन्दर्भ सामग्रीअन == {{Reflist}} [[श्रेणी:नेपालका गढीअन]] 0l7zlfji0g03metwftja5jdr8mlryd0 जारा 0 26349 265303 265235 2026-03-31T01:17:46Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 265303 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = Zara | logo = Zara Logo.svg | type = सहायक कम्पनी | industry = कपडा उद्योग | founded = १९७५ | founder = [[Amancio Ortega]] अऊर [[Rosalía Mera]] | headquarters = [[Arteixo]], [[Galicia]], स्पेन | parent = [[Inditex]] | area_served = संसारभरि | products = कपडा, जुत्ता, ब्याग, फेसन सामग्री, सुगन्ध | website = {{URL|https://www.zara.com}} }} '''Zara''' स्पेन को एक प्रसिद्ध कपडा अऊर फेसन ब्रान्ड ह। यो कम्पनी सन् १९७५ मा [[Amancio Ortega]] अऊर [[Rosalía Mera]] द्वारा स्थापना करि गयि।<ref>{{Cite web |title=Inditex history |url=https://www.inditex.com/our-company/history |website=Inditex |access-date=2024-01-10}}</ref> Zara, [[Inditex]] समूह को सबैभन्दा ठूलो ब्रान्ड ह अऊर छिटो फेसन (''fast fashion'') प्रणाली क कारण प्रसिद्ध ह।<ref>{{Cite news |title=How Zara became the world’s biggest fashion retailer |url=https://www.bbc.com/news/business-34764554 |work=BBC News |access-date=2024-01-10 }}{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == इतिहास == Zara को पहिलु पसल सन् १९७५ मा [[A Coruña]], स्पेन मा खोलि गयो। सुरुमा कम्पनी ले कम दाम मा आधुनिक डिजाइन का कपडा बेचण सुरु कर्यो। १९८० को दशक मा कम्पनी ले अन्तर्राष्ट्रिय बजार मा विस्तार सुरु कर्यो। १९८८ मा पहिलु विदेशी पसल [[Porto]], पोर्चुगल मा खोलि गयो। त्यस पछी फ्रान्स, संयुक्त राज्य अमेरिका, जापान अऊर अरु धेरै देश मा पसल खोल्या ग्या।<ref>{{Cite news |title=Zara global expansion |url=https://www.bloomberg.com/features/2016-zara-fast-fashion/ |work=Bloomberg |access-date=2024-01-10}}</ref> == व्यापार मोडेल == Zara को व्यापार मोडेल छिटो फेसन मा आधारित ह। कम्पनी ले डिजाइन, उत्पादन अऊर वितरण प्रक्रिया धेरै छिटो बनायो ह। नयाँ डिजाइन सामान्यतया दुई हप्ता भित्तर पसल मा पुगि जान्छ। == विश्वव्यापी विस्तार == Zara ले युरोप, अमेरिका, एशिया अऊर मध्यपूर्व का धेरै देश मा आपणा पसल खोल्या हन। कम्पनी का मुख्य बजार स्पेन, फ्रान्स, इटाली, चीन, जापान अऊर संयुक्त राज्य अमेरिका हन। == उत्पादन == Zara ले निम्न सामग्री उत्पादन करछ: * पुरुष का कपडा * महिला का कपडा * बालबालिका का कपडा * जुत्ता * ब्याग * फेसन सामग्री * सुगन्ध == Zara Home == ''Zara Home'' कम्पनी को एक अलग ब्रान्ड ह जि घर सजावट सम्बन्धी सामग्री जस्तै बेडसिट, पर्दा, टेबलवेयर अऊर सजावटी वस्तु बेचछ। == स्टोर == सन् २०२१ सम्म Zara का करिब २,२०० भन्दा बढी पसल ९० भन्दा बढी देश मा रहन।<ref>{{Cite web |title=Inditex Annual Report |url=https://www.inditex.com/investors |website=Inditex |access-date=2024-01-10}}</ref> == कर्पोरेट मामिलाहरू == जारा (Zara Home सहित) सम्बन्धी प्रमुख प्रवृत्तिहरू ३१ जनवरीमा समाप्त हुने वित्तीय वर्षसम्म निम्नानुसार रहेका छन्:<ref>{{Cite web |title=Inditex Accounts & Reports |url=https://www.inditex.com/itxcomweb/en/investors/finance#accounts-reports |access-date=2023-11-25 |website=www.inditex.com}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! !Revenue{{Efn|"Sales to third parties"}}<br>(€ bn) !Profit<br>before taxes<br>(€ bn) !Total assets<br>(€ bn) !Number of<br>stores !Share of stores<br>franchised<br>(%) !References |- | style="text-align:left;" |2016 |15.4 |2.7 |15.0 |2,213 |13 |<ref>{{Cite web |date= |title=Inditex Annual Report 2016 |url=https://static.inditex.com/annual_report_2021/en/documents/annual-report-2016.pdf |website=Inditex}}</ref> |- | style="text-align:left;" |2017 |16.7 |3.0 |16.0 |2,251 |12 |<ref>{{Cite web |title=Inditex Annual Report 2017 |url=https://static.inditex.com/annual_report_2017/assets/pdf/memoria_en.pdf |website=Inditex}}</ref> |- | style="text-align:left;" |2018 |18.1 |3.1 |17.3 |2,862 |13 | |- | style="text-align:left;" |2019 |19.6 |3.3 |22.7 |2,866 |13 | |- | style="text-align:left;" |2020 |14.2 |0.96 |21.3 |2,653 |12 | |- | style="text-align:left;" |2021 |19.7 |2.8 |23.6 |2,489 |12 | |- |2022 |23.9 |4.0 |24.8 |2,312 |13 | |- |2023 |26.2 |4.9 |27.0 |2,221 |13 |<ref>{{Cite web |title=Inditex Annual Report 2023 |url=https://www.inditex.com/itxcomweb/api/media/9673b05d-e761-4558-8e1a-8c4f38344628/Inditex_Group_Annual_Report_2023.pdf |access-date=2 August 2024 |website=Inditex}}</ref> |} == दृश्य पहिचान == <gallery> File:Zara logo 1975.svg|सन् 1975 देखि 1980 सम्मको Zara लोगो। File:Zara logo 1980.svg|सन् 1980 देखि 2008 सम्मको Zara लोगो। File:Zara 2008 Logo.svg|सन् 2008 देखि 2019 सम्मको Zara लोगो। File:Zara Logo.svg|सन् 2019 देखि हालसम्मको वर्तमान लोगो। </gallery> == स्टोर == नोभेम्बर २०२१ सम्म, ९६ देशन मा जम्मा २,२६४ वटा स्टोर रहन।<ref>{{Cite web |date=2021-11-07 |title=The Secret of Zara's Success: A Culture of Customer Co-creation |url=https://martinroll.com/resources/articles/strategy/the-secret-of-zaras-success-a-culture-of-customer-co-creation/ |access-date=2023-12-12 |website=Martin Roll |language=en-US}}</ref> [[COVID-19 pandemic|कोभिड-१९ महामारी]] का कारण सन् २०२० को सुरुवात मा संसारभरि रहन Zara का धेरै स्टोर सरकारी प्रतिबन्ध का कारण अस्थायी रूप मा बन्द करि द्या ग्या। तर, अप्रिल २०२० मा चीन मा ७६ दिन पछी लकडाउन समाप्त भयापछि Zara को मालिक कम्पनी ले एशिया तिर कपडा अऊर सामान को ढुवानी बढायो।<ref>{{cite news |title=Zara Owner Ramps Up Shipment to Asia as Shoppers Return |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2020-04-08/zara-owner-ramps-up-apparel-exports-to-asia-as-shoppers-return |newspaper=Bloomberg |date=8 April 2020 |author-first1=Thomas |author-last1=Gualtieri |access-date=April 8, 2020}}</ref> == आलोचना == छिटो फेसन उद्योग का कारण Zara लाई कहिलेकाहीँ वातावरणीय प्रभाव अऊर श्रम अवस्था का कारण आलोचना पनि करि गयि।<ref>{{Cite news |title=Fast fashion criticism |url=https://www.bbc.com/news/business-48495648 |work=BBC News |access-date=2024-01-10 }}{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == सन्दर्भ == {{Reflist}} == बाह्य लिंक == * {{Official website|https://www.zara.com}} [[Category:स्पेनका कम्पनीहरू]] [[Category:कपडा ब्रान्डहरू]] [[Category:१९७५ मा स्थापित कम्पनीहरू]] [[Category:फेसन ब्रान्डहरू]] tto8usuxekj8nef5rrsr57br7r1f2ey प्रयोगकर्ता कुरणि:Prerak Pokhrel 3 26373 265293 2026-03-30T12:41:07Z डोटेली विकिपिडिया स्वागतम 800 नौला प्रयोगकर्ताअनाः वार्ता पन्नामी [[ढाँचा:स्वागतम|स्वागतम रैबार]] पठाइयो: 265293 wikitext text/x-wiki {{ढाँचा:स्वागतम|realName=|name=Prerak Pokhrel}} -- [[प्रयोगकर्ता:डोटेली विकिपिडिया स्वागतम|डोटेली विकिपिडिया स्वागतम]] ([[प्रयोगकर्ता कुरणि:डोटेली विकिपिडिया स्वागतम|कुरडी]]) १८:२६, ३० मार्च २०२६ (+0545) jfnsiv751vs62xuude7pxj1uovwf3i1 शीतला 0 26374 265297 2026-03-30T14:57:47Z Ramesh Deuba 3534 नया लेख 265297 wikitext text/x-wiki {{छोटो विवरण|हिन्दु देवी}} {{Infobox deity | type = हिन्दु | image = Kalighat Shitala.jpg | caption = [[ज्वरासुर]] माथि सवार शीतला देवी | name = शीतला | god_of = रोग-ब्याधि की देवी<ref>{{cite web |url=https://www.wisdomlib.org/definition/shitala | title=Shitala, Sitala, Śītalā, Sītala, Śītala: 24 definitions | date=3 August 2014 | access-date=6 August 2022 | archive-date=6 August 2022 | archive-url=https://web.archive.org/web/20220806054248/https://www.wisdomlib.org/definition/shitala | url-status=live }}</ref> | weapon = [[कुचो]], [[हाते पङ्खा]], कलश (रोग निको पारन्या औषधियुक्त पानी) | consort = [[शिव]] | affiliation = [[देवी]]<br />[[पार्वती]] | mount = ज्वरासुर (गधा) | festivals = [[शीतला अष्टमी]] }} '''शीतला''' (अर्थ: शीतलता) मुख्य रूप ले [[उत्तर भारत]] मा पूज्या जाण्या एक [[हिन्दु धर्म|हिन्दु]] [[देवी]] हती।<ref>Folk Religion: Change and Continuity Author Harvinder Singh Bhatti Publisher Rawat Publications, 2000 {{ISBN|9788170336082}}</ref> उलाई देवी [[पार्वती]] को अवतार मान्या जाण्छ। विश्वास छ कि उले ठेउला, घाउ-खटिरा, पिनास अणि अन्य धेरै रोग निको पारछिन् अणि विशेष रूप ले [[बिफर]] रोग संग सम्बन्धित हती। शीतला देवी को पूजा मङ्गलबार,<ref>{{Cite book |last=Chaudhari |first=Ram Gopal Singh |url=https://books.google.com/books?id=W88BAAAAMAAJ&q=Shitala+Tuesday |title=Rambles in Bihar |date=1917 |publisher=Express Press |language=en |access-date=31 May 2022 |archive-date=11 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240711020524/https://books.google.com/books?id=W88BAAAAMAAJ&q=Shitala+Tuesday |url-status=live }}</ref> [[सप्तमी]] अणि [[अष्टमी]] मा गर्या जाण्छ, जुन सामान्यतया [[होली]] पछी [[चैत]] महिना मा पर्छ। सातौं अणि आठौं दिन मा मनाइने यी उत्सव लाई क्रमशः शीतला सप्तमी अणि [[शीतला अष्टमी]] भनिन्छ।<ref>{{cite news|title=Sheetala Saptami 2022|url=https://ndtv.in/faith/sheetala-saptami-2022-date-sheetala-saptami-katha-sheetala-saptami-puja-vidhi-2837673|date=24 March 2022|access-date=24 March 2022|archive-date=17 February 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230217061901/https://ndtv.in/faith/sheetala-saptami-2022-date-sheetala-saptami-katha-sheetala-saptami-puja-vidhi-2837673|url-status=live}}</ref> == पौराणिक कथा == यी देवी लाई सामान्यतया आमा का रूप मा देखाया जाण्छ, जसले बालबालिका लाई छालाका रोग अणि [[बिफर]] जस्ता रोग बाट बचाउँछिन्। उलाई प्रजनन की देवी पनि मान्या जाण्छ, जसले महिला हरू लाई राम्रो पति अणि स्वस्थ सन्तान पाउन मद्दत गर्छिन्। उनको उपस्थिति लाई घर-परिवार को सुख-समृद्धि संग जोड्या जाण्छ अणि भक्त हरू को जीविकोपार्जन को रक्षा गर्या जाण्छ भन्ने विश्वास छ। साथै, राम्रो वर्षा ल्याउन अणि खडेरी, अनिकाल अणि गाईवस्तु का रोग रोकन का लागि पनि शीतला देवी को पूजा गर्या जाण्छ।<ref>{{Cite web |last=www.wisdomlib.org |date=3 August 2014 |title=Shitala definitions |url=https://www.wisdomlib.org/definition/shitala |access-date=6 August 2022 |archive-date=6 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220806054248/https://www.wisdomlib.org/definition/shitala |url-status=live }}</ref> ''[[स्कन्द पुराण]]'' का काशी खण्ड मा शीतला देवी ले बिफर जस्ता रोग निको पार्या वर्णन पाइन्छ:<ref>{{Cite web |last=www.wisdomlib.org |date=12 October 2020 |title=The Greatness of Śītalā |url=https://www.wisdomlib.org/hinduism/book/the-skanda-purana/d/doc425583.html |access-date=6 August 2022 |archive-date=6 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220806054249/https://www.wisdomlib.org/hinduism/book/the-skanda-purana/d/doc425583.html |url-status=live }}</ref> {{Blockquote|text=खटिरा अणि बिफर का फोका शान्त पारन अणि बालबालिका को भलाइ का लागि, भक्त हरू ले मुसुरो को दाल पिस्छन्। शीतला की कृपा ले बालबालिका रोगमुक्त हुन्छन्।|title=[[स्कन्द पुराण]]|source=अध्याय १२}} शीतला देवी का बारे मा पुराना [[बङ्गाली भाषा]] का कविता हरू सन् १६९० मा [[सप्तग्राम]] मा लेख्या ग्या हते। १८औँ शताब्दी मा [[मिदनापुर]], [[पश्चिम बङ्गाल]] मा पनि उनको पूजा को महत्त्व बढ्यो। त्यस समय [[मराठा साम्राज्य]] अणि [[इस्ट इन्डिया कम्पनी]] बीच का संघर्ष का कारण बिफर फैलन्या अणि मृत्यु दर बढन्या घटना देख्या ग्या।<ref name=":0">{{Cite journal |last=Nicholas |first=Ralph W. |date=November 1981 |title=The Goddess Śītalā and Epidemic Smallpox in Bengal |journal=The Journal of Asian Studies |volume=41 |issue=1 |pages=21–44 |doi=10.2307/2055600}}</ref> == शीतला पूजा == शीतला देवी को पूजा मुख्य रूप ले महिला हरू द्वारा शीतलाष्टमी का दिन गर्या जाण्छ। यो तिथि हिन्दु पात्रो का [[फागुन]] महिना को कृष्ण पक्ष को अष्टमी मा पर्छ। विश्वास अनुसार, अष्टमी अणि सप्तमी का दिन घर मा चुल्हो बाल्दैन अणि अघिल्लो दिन बनायेको चिसो (बासी) खाना प्रसाद का रूप मा खान्या परम्परा छ। यो शरीर लाई शीतल राखन अणि गर्मी बाट बचन का लागि गर्या जाण्छ।<ref>{{cite news|title=Sheetala Saptami significance|url=https://www.amarujala.com/photo-gallery/spirituality/religion/sheetala-saptami-2022-date-time-puja-vidhi-and-significance|date=21 March 2022|access-date=27 March 2022|archive-date=27 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220327050308/https://www.amarujala.com/photo-gallery/spirituality/religion/sheetala-saptami-2022-date-time-puja-vidhi-and-significance|url-status=live}}</ref> [[चित्र:Shitala Mata Pooja At Home - 2022.jpg|thumb|घर मा गर्या शीतला माता को पूजा]] == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{सन्दर्भसूची}} [[श्रेणी:हिन्दु देवीदेवताहरू]] c2w5ljm95lwmyz0xy94t77p6yhjgs6a बिष्णु श्रेष्ठ 0 26375 265298 2026-03-30T15:18:07Z Ramesh Deuba 3534 नयाँ लेख 265298 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = विष्णु प्रसाद श्रेष्ठ | native_name = विष्णु श्रेष्ठ कुलकर्णी | native_name_lang = ne | birth_date = १९७५ | birth_place = [[पर्वत जिल्ला|पर्वत]], [[नेपाल]] | occupation = गोर्खा सिपाही ([[८औँ गोर्खा राइफल्स]]) | known_for = मौर्य एक्सप्रेस डकैती घटनामाँ देखायो साहस | awards = [[सेना पदक]]<br> [[उत्तम जीवन रक्षा पदक]] }} '''विष्णु प्रसाद श्रेष्ठ'''<ref name="pibgovindia" /> (जन्म १९७५) एक [[नेपाली]] [[गोर्खा]] सिपाही हुन्, जि [[भारतीय सेना]] (७औँ बटालियन, [[८औँ गोर्खा राइफल्स]]) माँ सेवा गरिराख्या छन्। उनकै साहसका लागि [[सेना पदक]]<ref name= Sena368>{{cite press release | url= https://archive.pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=79889| title= 368 Republic Day Gallantry and other Defence Decorations Announced| publisher= Press Information Bureau, Ministry of Defence, Government of India| date= 25 January 2012 | url-status= live| archiveurl= https://web.archive.org/web/20230213100837/https://archive.pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=79889| archivedate= 13 February 2023| accessdate= 29 April 2025}}</ref> अरु सशस्त्र रेल डकैतीक बेला देखायो वीरतापूर्ण कामका लागि [[उत्तम जीवन रक्षा पदक]]<ref name= "pibgovindia">{{cite press release |url= http://pibmumbai.gov.in/scripts/detail.asp?releaseId=E2012PR2065 |title=Jeevan Raksha Padak announced |publisher= Press Information Bureau, Indian Government| website= pibmumbai.gov.in |date=6 January 2012 | place= Mumbai |url-status= dead| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130807180349/http://pibmumbai.gov.in/scripts/detail.asp?releaseId=E2012PR2065| archivedate= 7 August 2013 |accessdate= 29 April 2025}}</ref><ref name="xnepali">{{cite web |url= https://xnepali.net/a-gurkha-soldier-who-fought-40-train-robbers-to-be-felicitated-in-the-republic-day-of-india/ |title= A Gurkha soldier, who fought 30 train robbers| first= Anand| last= Nepal| website= XNepali.com| date= 16 January 2011 |publisher= | accessdate= 29 April 2025}}</ref> पायका हुन्। == सुरुजाती जिन्दगी, परिवार अरु शिक्षा == श्रेष्ठको जन्म पश्चिम [[नेपाल]] को [[पर्वत जिल्ला|पर्वत जिल्ला]] को वडा नं. ९, बच्छा देउराली खोलामाँ भयको थियो। भारतीय [[गोर्खा रेजिमेन्ट (भारत)|गोर्खा रेजिमेन्ट]] माँ भर्ती भयापछि उँ अरु उनकै परिवार [[पोखरा]] सरिग्या थिए। उनकै बुबा गोपाल बाबु पनि उही ७/८ प्लाटुन माँ काम गरिराख्या थिए अरु सन् १९८१ माँ अवकाश लिग्या थिए।<ref name= "myrepublica1">{{cite web |url=http://archives.myrepublica.com/portal/index.php?action=news_details&news_id=27100 |title=Lone Nepali Gorkha who subdued 40 train robbers |publisher= | first1= Manoj| last1= Adhirkari| first2= Santosh| last2= Pokharel| work= myrepublica.com |date=13 January 2011 |url-status=dead |archiveurl= https://web.archive.org/web/20131222133313/http://archives.myrepublica.com/portal/index.php?action=news_details&news_id=27100 |archivedate=22 December 2013 |accessdate= 28 April 2025}}</ref><ref name="myrepublica2">{{cite web |url=http://archives.myrepublica.com/portal/index.php?action=news_details&news_id=27132 |title=Govt's special honor for gallant Gorkha| date= 13 January 2011 |place= Kathmandu |publisher= | work= myrepublica.com |archive-date=3 January 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140103142216/http://archives.myrepublica.com/portal/index.php?action=news_details&news_id=27132 |url-status=dead |accessdate= 29 April 2025}}</ref> == रेल डकैती घटना == [[File:Sena Medal.jpg|thumb|right|भारतीय सरकारद्वारा दिइन्या [[सेना पदक]], "''कर्तव्य प्रति असाधारण समर्पण या साहसका त्यस्ता व्यक्तिगत कामका लागि जसले सेनाक लागि खास महत्व राख्छ''"|282x282px]] सेप्टेम्बर २०१० माँ विष्णु श्रेष्ठ ३५{{efn|कखत ४५ वर्षको भि बतायो गयो<ref name= "takes on" />}} बर्सका अवकाश लिग्या गोर्खा सिपाही थिए।<ref name= "myrepublica1" /> उँ [[राँची]] बाट [[गोरखपुर, उत्तर प्रदेश]] तिर मौर्य एक्सप्रेस रेल माँ यात्रा करिराख्या थिए। यो बखत [[पश्चिम बंगाल]] को [[चित्तरञ्जन]] नजिक १५ देखी ४०<ref name= "telegraphindia">{{cite news |url= http://www.telegraphindia.com/1100904/jsp/bengal/story_12895050.jsp |archive-url= https://archive.today/20130204044854/http://www.telegraphindia.com/1100904/jsp/bengal/story_12895050.jsp |url-status=dead |archive-date=4 February 2013 |title= 6 arrested for train robbery, injuring 20 |publisher= | work= telegraphindia.com |date=3 September 2010 |accessdate=3 January 2014}}</ref><ref name= "myrepublica1" /> जना हतियारधारी डाकू ("बन्दुक, छुरा अरु टाँगी") ले रेल रोक्केर यात्रु हरूलाई लुटपाट अरु कुटपिट करिग्या थिए।<ref name= "takes on" /> श्रेष्ठ सुतिराख्या बेला डाकू उन्कै नजिक पुग्या थिए।<ref name= "takes on" /> उँ ब्युँझ्यापछि आपना सामान दिन तयार भय, तर उन्कै छेउ बैठ्या १८ बर्सकी छोरीलाई डाकूले समातेर बलात्कार करन खोज्या। ती छोरी आपना आमाबुबा सँग यात्रा करिराख्या थी<ref name= "myrepublica1" /> अरु उँ मदद मागी। त्ये बखत एक डाकू एक महिलाको बाला खोसिराख्या बेला श्रेष्ठले आपनो [[खुकुरी]] निकालेर हमला कर्या अरु कम्तीमा तीन जना घाइते बनाय,<ref name="telegraphindia" /> तर अरु खबर अनुसार तीन जना मरे अरु आठ जना घाइते भय।<ref name= "myrepublica1" /> श्रेष्ठले ''[[टाइम्स अफ इन्डिया]]'' लाई भन्या: {{quote|म एक सिपाही हुँ अरु म यो देशका मान्छेहरूलाई जोगाउनका लागि तलब पाउँछु। यात्रुहरूलाई लुटिँदै देखेर म चुप बस्न सक्दिन। मैले आपनो खुकुरी निकालेर डाकूहरूमाथि हमला कर्या। कम्तीमा तीन जनालाई हान्न सफल भय। प्रहार जोरदार थियो अरु उँ अस्पताल पुग्या होलान्। त्यसपछि डाकूहरूले पल्टेर हमला कर्या। उँ गोली चलाय तर मलाई लागेन। एक बखत खुकुरी मेरो हातबाट खस्यो अरु म उन्का कब्जामाँ परेँ। उँ खुकुरी उठाएर मलाई नै हान्या।<ref name= "takes on">{{cite web | url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/kolkata/Soldier-takes-on-dacoits-on-trainGang-Of-30/articleshow/6488820.cms | title=Soldier takes on dacoits on train Gang Of 30 | publisher= | work= [[Times of India]] | date=4 September 2010 | accessdate=19 September 2014}}</ref>}} रगताम्मे अरु घाइते भएपनि श्रेष्ठले ती छोरीमाथि हुन्या आक्रमण रोक्या, तर डाकूहरूले अरु यात्रुहरूलाई लुट्न जारी राख्या।<ref name= "takes on" /> एक सुरक्षा अधिकारीका अनुसार ६ जना डाकू पक्राउ पर्या<ref name="telegraphindia" /> अरु उन्का साथबाट रु १०,४७० नगद, ३३ मोबाइल, १४ घडी, एटिएम कार्ड, दुई पिस्तोल, गोली अरु सात छुरा बरामद भय।<ref name="telegraphindia"/> श्रेष्ठ दुई महिना उपचार पछि आपनो हात फेरि ठिक बनाय। अर्को स्रोत अनुसार करिब ४ लाख भारतीय रुपैयाँ, ४० सुनका सिक्री, २०० मोबाइल, ४० ल्यापटप अरु सामान भि बरामद भय,<ref name= "myrepublica1" /> तर यो आधिकारिक रूपमा पुष्टि भय कि नाइ स्पष्ट नाइ। == परिणाम == श्रेष्ठले आपनो प्रशंसा पायेर खुसी व्यक्त कर्या अरु सञ्चारमाध्यमलाई धन्यवाद दिग्या। उँ भन्या: {{quote|भारतीय मिडियाले यो घटना देखायो अरु [[नेपालको सञ्चारमाध्यम]] ले भि महत्व दियो। यदि ती छोरी अरु भारतीय मिडियाले मेरो साथ नदिएको भए, मलाई डकैतीको आरोपमाँ जेल पठाइने थियो। मेरो आफ्नै [[बैदाम]] माँ भि मलाई खास चिनिन्न। अब त सारा देशले चिन्या।<ref name="myrepublica2" />}} उन्लाई आम समूह, स्कुल अरु राजनीतिक नेता लगायत धेरै संस्था ले सम्मान कर्या।<ref name="myrepublica2" /> ती छोरीका परिवारले नगद इनाम दिन खोज्या तर श्रेष्ठले लिन मान्या नाइ। उँ भन्या, “युद्ध माँ लड्नु मेरो कर्तव्य हो, रेल माँ गुन्डासँग लड्नु मेरो मानवीय कर्तव्य हो।”<ref name="myrepublica1"/> तर उन्का रेजिमेन्टले रु ५०,००० नगद दियो अरु उन्को अवकाश रद्द गरेर पदोन्नति पाउन व्यवस्था कर्या। साथै उन्लाई सरकारी इनाम अरु यात्रा माँ छुट भि दिइयो।<ref name="xnepali" /> == लोकप्रिय संस्कृतिमा == बलिउडका गायक, संगीत निर्देशक अरु अभिनेता [[हिमेश रेशमिया]] ले उन्का वीरतामाँ आधारित एक [[जीवनी चलचित्र]] बनाउँन घोषणा कर्या।<ref>{{cite news|url=https://www.bhaskar.com/bollywood/news/himesh-reshammiya-acquired-rights-of-biopic-on-an-army-officer-bishnu-shrestha-01510361.html| title= कन्फर्म / आर्मी ऑफिसर बिष्णु श्रेष्ठ की बायोपिक बनाएंगे हिमेश रेशमिया, 4 नई फिल्मों में खुद करेंगे एक्टिंग| work= [[Dainik Bhaskar]]| language= hi| trans-title= Confirmed / Himesh Reshammiya will make the biopic of Army Officer Bishnu Shrestha, will himself act in 4 new films| date=31 March 2019| accessdate=1 April 2019}}</ref><ref>{{cite news |url= https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/himesh-reshammiya-buys-the-rights-of-the-bishnu-shrestha-biopic/articleshow/68654305.cms | title=Himesh Reshammiya buys the rights of the Bishnu Shrestha biopic| website=[[The Times of India]]| agency= TNN| date=31 March 2019| accessdate= 28 April 2025}}</ref> == संदर्भ == qx1cqo7mtr6hbj2yrzqcitgnc4o08c1 बिश्नोई 0 26376 265299 2026-03-30T15:58:32Z Ramesh Deuba 3534 नयाँ लेख 265299 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | caste_name = बिश्नोई/विष्नोई | image = Vishnois At Khejarli Environment Fair.jpg | caption = खेजडली वातावरण मेला मा बिश्नोईमन [[Homa (ritual)|हवन]] करदा [[kopra]] अणि [[ghee]] को प्रयोग करन | caste_name_in_local = {{Native name|hi|[[:hi:बिश्नोई|बिश्नोई]]}}<br> {{Native name|pa|[[:pa:ਬਿਸ਼ਨੋਈ ਪੰਥ|बिश्नोई]]}} | region = [[Western India]]<br>[[Northern India]] | populated_states = मुख्य:<br/>[[Rajasthan]]<br>अन्य:<br>[[Haryana]]<br />[[Uttar Pradesh]],<br/>[[Madhya Pradesh]],<br>[[Punjab, India|Punjab]]<br>[[Gujarat]] | languages = [[Marwari language|मारवाडी]]<br>[[Rajasthani language|राजस्थानी]]<br>[[Bagri language|बागरी]]<br>[[Hindi language|हिन्दी]]<br>[[Haryanvi language|हरियाणवी]]<br>[[Punjabi language|पञ्जाबी]] | religions = [[Hinduism|हिन्दू धर्म]] | guru = [[Guru Jambheshwar|गुरु जाम्भेश्वर]] | country = [[India|भारत]] | mantra = "''विष्णु विष्णु तू भन रे प्राणी''" | classification = [[Vaishnavism|वैष्णव धर्म]] को उपसम्प्रदाय | population = ~१५,००,००० | native_name = }} '''बिश्नोई''' (वा '''विष्नोई''') एक [[Sampradaya#Hindu sampradayas|हिन्दू वैष्णव समुदाय]] अथवा [[panth|पन्थ]] हौ, जिकर मुख्य रूप ले [[Thar Desert|पश्चिमी थार मरुभूमि]] अणि भारत का उत्तरी राज्य मन मा पाइन्छ। समय सँग बिश्नोई समुदाय हिन्दू [[Indian caste|जात]] को रूप मा बिकास भयौ मानिन्छ।<ref>{{cite book|page=221|url=https://books.google.com/books?id=VU69BAAAQBAJ&dq=Bishnoi+caste&pg=PA221 |quote=The Bishnoi, a religious sect turned caste residing in Western Rajasthan is a living apostle of eco-friendliness and conservation.|title=Faunal Heritage of Rajasthan, India |author=B.K. Sharma, Seema Kulshreshtha, Asad R. Rahmani |year=2013 |publisher=Springer |isbn=978-1461408000}}</ref><ref>{{Cite book |last=Crooke |first=William |url=https://books.google.com/books?id=eb5gEEL2EvoC&dq=bishnoi+caste&pg=PA125 |title=The Tribes and Castes of the North-western Provinces and Oudh |date=1896 |publisher=Office of the superintendent of government printing |language=en}}</ref> यस समुदाय का लागि [[Guru Jambheshwar|गुरु जाम्भेश्वर]] (गुरु जाम्भोजी, गुरु जाम्भा) (१४५१–१५३६) ले दिइया २९ वटा [[Niyama|नियम]] (सिद्धान्त) आधार मानिन्छ।<ref>{{cite web | url = http://www.nativeplanet.org/indigenous/cultures/india/bishnoi/bishnoi.shtml | title = The Desert Dwellers of Rajasthan – bishnoi and Bhil people | access-date = 19 Mar 2016 | date = 2004 | archive-url = https://web.archive.org/web/20191216023016/https://www.nativeplanet.org/indigenous/cultures/india/bishnoi/bishnoi.shtml | archive-date = 16 December 2019 | url-status = dead }}</ref> सन् २०१० तक, बिश्नोई पन्थ का लगभग ६,००,००० अनुयायी [[Northern India|उत्तरी]] अणि [[central India|मध्य भारत]] मा बसन लाग्या थिया।<ref name=bisjat3>Akash Kapur, [https://www.nytimes.com/2010/10/08/world/asia/08iht-letter.html A Hindu Sect Devoted to the Environment], New York Times, 8 Oct 2010.</ref> गुरु जाम्भेश्वर ले सन् १४८५ मा समराथल धोरा मा यो पन्थ को स्थापना करी, अणि उनका शिक्षा ''शब्दवाणी'' नाम ले जान्या जांछ, जिमां १२० वटा [[shabad (hymn)|शब्द]] छन। उनले ५१ बर्स तक भारत भरि घुमी घुमी उपदेश दियौ। उनका शिक्षा अनुयायी अणि वातावरण बचावन वाला मन लाई प्रेरणा दिन्छ। ==व्युत्पत्ति== ''बिश्नोई'' शब्द ''बिस'' (२०) अणि ''नौ'' (९) बाट आयल मानिन्छ, जसको अर्थ २९ सिद्धान्त हो।<ref>{{cite book|title=India's communities A-G|quote=The name Bishnoi is derived from the words bis (twenty) and nau (nine), and thus denotes the twenty nine tenets of their faith. |last=Singh |first=K.S. |date=1998 |publisher=OUP |page=505 |isbn=978-0-19-563354-2 |url=https://books.google.com/books?id=dgB1wbXhBwQC&q=Bishnoi}}</ref> ==उत्पत्ति== बिश्नोई एक पन्थ हौ जिकर २९ सिद्धान्त अपनाय, जसमा समाजिक नैतिकता, वातावरण संरक्षण अणि व्यक्तिगत सफाइ मा जोड दियौ गयो। यस समुदाय का अधिकांश मान्छे [[Jats|जाट]] जात बाट आयल छन।<ref>{{Cite web |last=Ghai |first=Rajat |date=2024-10-15 |title='Cultivators', 'Curious sect': How the British viewed the Bishnoi |url=https://www.downtoearth.org.in/environment/cultivators-curious-sect-how-the-british-viewed-the-bishnoi |access-date=2025-01-13 |website=Down To Earth |language=en}}</ref> तर यसमा [[Bania (caste)|बनिया]], [[Rajput|राजपूत]], [[Khati|खाटी]] अणि गाएना समुदाय का मान्छे मन भी सामेल छन।<ref name="atog">{{cite book|title=India's communities A-G|last=Singh |first=K.S. |date=1998 |publisher=OUP |page=505 |isbn=978-0-19-563354-2 |url=https://books.google.com/books?id=dgB1wbXhBwQC&q=Bishnoi}}</ref> ==गोत्र संरचना== बिश्नोईमन का ३६० गोत्र छन, जिकर समान सामाजिक दर्जा राखन अणि बिहे सम्बन्ध नियमन करन। यी गोत्र मा पवार, गोदारा, खिचोर, धाका, बिरिया आदि छन।<ref>{{cite book|title=India's communities A-G|last=Singh |first=K.S. |date=1998 |publisher=OUP |page=505 |isbn=978-0-19-563354-2|url=https://books.google.com/books?id=dgB1wbXhBwQC&q=Bishnoi}}</ref> ==इतिहास== बिश्नोई पन्थ को स्थापना गुरु जाम्भेश्वर ले करी। उनका २९ नियम मन ''शब्दवाणी'' मा राख्या छन। यी नियम मन मा सफाइ, समाजिक व्यवहार अणि भगवान भक्ति को महत्व दियौ गयो। साथै, जीवजन्तु अणि रुख बिरुवा बचावन मा पनि जोड दियौ गयो। बिश्नोईमन लाई वातावरण बचावन वाला पहिलो ''इको–वारियर'' भन्या जांछ। ==२९ नियम== बिश्नोईमन का २९ नियम मन मा सफाइ, सत्य बोलन, जीव दया, रुख न काटन, मांस न खान, नशा न करन जस्ता कुरा समेल छन। ==तीर्थस्थल== बिश्नोईमन का मुख्य पवित्र स्थान मुकाम, समराथल धोरा, पीपासर आदि हुन। यी स्थान मन गुरु जाम्भेश्वर सँग सम्बन्धित छन। ==जीवप्रति लगाव== बिश्नोईमन थार मरुभूमि का जनावर अणि वनस्पति बचावन मा प्रसिद्ध छन। उनी मन मान्छन कि मरे पछी हरिण को रूप मा जन्म लिन्छन। ==प्रमुख व्यक्ति== * अमृता देवी – खेजडली बलिदान की नायिका * भजनलाल बिश्नोई – हरियाणा का पूर्व मुख्यमन्त्री * रवि बिश्नोई – भारतीय क्रिकेटर * लरेन्स बिश्नोई – अपराधी == सन्दर्भ== fvterg2smcf8hwz6cvetb127bzuo8fp प्रयोगकर्ता कुरणि:तीव्रखबर 3 26377 265300 2026-03-30T16:17:18Z डोटेली विकिपिडिया स्वागतम 800 नौला प्रयोगकर्ताअनाः वार्ता पन्नामी [[ढाँचा:स्वागतम|स्वागतम रैबार]] पठाइयो: 265300 wikitext text/x-wiki {{ढाँचा:स्वागतम|realName=|name=तीव्रखबर}} -- [[प्रयोगकर्ता:डोटेली विकिपिडिया स्वागतम|डोटेली विकिपिडिया स्वागतम]] ([[प्रयोगकर्ता कुरणि:डोटेली विकिपिडिया स्वागतम|कुरडी]]) २२:०२, ३० मार्च २०२६ (+0545) hz0pxlu29ckp78sjmwpb31dieng5rl9