ཚན་རིག།

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="dz">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>dzwiki</dbname>
    <base>https://dz.wikipedia.org/wiki/%E0%BD%98%E0%BC%8B%E0%BD%A4%E0%BD%BC%E0%BD%82%E0%BC%8D</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.15</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Special</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Talk</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">User</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">User talk</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedia talk</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">File</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">File talk</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki talk</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Template</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Template talk</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Help</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Help talk</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Category</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Category talk</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ཚན་རིག།</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9191</id>
    <revision>
      <id>40101</id>
      <timestamp>2026-08-18T15:21:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kheng Singye Dorji (KSD)</username>
        <id>9274</id>
      </contributor>
      <comment>Created page with &quot;ཚན་རིག་འདི་ མི་རིགས་ལུ་ གསོལ་ར་སྦོམ་ཤོས་ཅིག་ཨིན། ང་བཅས་རའི་འཛམ་གླིང་དང་ མཐའ་འཁོར་གྱི་འཇིག་རྟེན་ཚུ་ ཧ་གོ་ཚུགས་པའི་ ཤེས་ཡོན་ཅིག་ཨིནམ་མ་ཚད་ ཚན་རིག་འདི་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ལ...&quot;</comment>
      <origin>40101</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53637" sha1="6o5or7y3vblojc8hsmkelfb1gccypmn" xml:space="preserve">ཚན་རིག་འདི་ མི་རིགས་ལུ་ གསོལ་ར་སྦོམ་ཤོས་ཅིག་ཨིན། ང་བཅས་རའི་འཛམ་གླིང་དང་ མཐའ་འཁོར་གྱི་འཇིག་རྟེན་ཚུ་ ཧ་གོ་ཚུགས་པའི་ ཤེས་ཡོན་ཅིག་ཨིནམ་མ་ཚད་ ཚན་རིག་འདི་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ལྟ་རྟོག་དང་ འདྲི་དཔྱད་ དེ་ལས་ དོན་དག་བཀོད་ནི་ཚུ་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ཨིན། དྲི་བ་དྲི་ནི་དང་ སྒྲུབ་བྱེད་འཚོལ་ནི་ དེ་ལས་ བདེན་པ་འཚོལ་ནི་ཚུ་ སྟོནམ་ཨིན། རྒྱལ་རབས་ནང་ལུ་ ཚན་རིག་གིས་ མི་རིགས་འདི་ བསྒྱུར་བཅོས་འབད་དེ་ མི་ཚེ་འདི་ འཇམ་ཏོང་ཏོ་དང་ དེ་ལས་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན། ད་རེས་ནངས་པ་ ཚན་རིག་མེད་པའི་འཛམ་གླིང་འདི་ མནོ་བསམ་གཏང་མི་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་དང་ དེ་ཡང་ ཚན་རིག་འདི་གིས་ ང་བཅས་རའི་ ཉིན་བསྟར་གྱི་ མི་ཚེ་གི་གནས་སྟངས་ག་རའི་ནང་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབགཔ་ཨིན་མས།

ང་བཅས་དྲོ་པ་ལོངས་སྦེ་ ནུབ་མོ་མ་ཉལ་ཚུན་ཚོད་ ཚན་རིག་འདི་ དུས་རྒྱུན་དུ་ ང་བཅས་དང་གཅིག་ཁར་ ཡོདཔ་ཨིན། ང་བཅས་ར་ གཉིད་ཚོར་བཅུག་ནི་ དྲན་བརྡ་ཆུ་ཚོད་དང་ ང་བཅས་རའི་ཁྱིམ་ནང་ གློག་མེའི་འོད་ དེ་ལས་ ང་བཅས་ཀྱིས་ འཐུང་མི་ཆུ་གཙང་ཏོག་ཏོ་ དེ་ལས་ བཞེས་སྒོ་ཚུ་ ག་ར་ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཡོན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོདཔ་ཨིན། ང་བཅས་ཀྱིས་ འབྲེལ་བ་འཐབ་ནིའི་དོན་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་མི་ འགྲུལ་འཕྲིན་དང་ འགྲོ་འགྲུལ་འབད་མི་སྣུམ་འཁོར་ དེ་ལས་ ནདཔ་འཐོན་པའི་སྐབས་ སྨན་འཐུང་མི་ཚུ་ག་ར་ ཚན་རིག་གི་གསར་འཐོབ་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་ཨིན་པས། ཚན་རིག་འདི་ ང་བཅས་རའི་མི་ཚེ་ནང་ ཁག་ཆེ་བའི་ཆ་ཤས་ཅིག་ལུ་གྱུར་ཏེ་ཡོདཔ་ལས་ ང་བཅས་ཀྱིས་ འཕྲལ་འཕྲལ་ར་ མ་ཤེས་པར་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།

[[:bo:ཚན་རིག#:~:text=%E0%BD%93%E0%BC%8B%E0%BD%A2%E0%BD%B2%E0%BD%82%E0%BC%8B%E0%BD%82%E0%BD%B2%E0%BD%A6%E0%BC%8B%E0%BD%91%E0%BD%84%E0%BD%BC%E0%BD%A6%E0%BC%8B%E0%BD%94%E0%BD%BC%E0%BD%A0%E0%BD%B2%E0%BC%8B%E0%BD%82%E0%BD%93%E0%BD%A6%E0%BC%8B%E0%BD%A3%E0%BD%B4%E0%BD%82%E0%BD%A6%E0%BC%8B%E0%BD%91%E0%BD%84%E0%BC%8B%E0%BD%91%E0%BD%BA%E0%BC%8B%E0%BD%91%E0%BD%82%E0%BC%8B%E0%BD%96%E0%BD%A2%E0%BC%8B%E0%BD%82%E0%BE%B1%E0%BD%B2%E0%BC%8B%E0%BD%A0%E0%BD%82%E0%BD%A3%E0%BC%8B%E0%BD%A0%E0%BD%96%E0%BE%B2%E0%BD%BA%E0%BD%A3%E0%BC%8B%E0%BD%96%E0%BD%85%E0%BD%A6%E0%BC%8B%E0%BD%94%E0%BD%A2%E0%BC%8B%E0%BD%A2%E0%BE%9F%E0%BD%BC%E0%BD%82%E0%BC%8B%E0%BD%91%E0%BD%94%E0%BE%B1%E0%BD%BC%E0%BD%91%E0%BC%8B%E0%BD%96%E0%BE%B1%E0%BD%BA,%E0%BD%91%E0%BD%94%E0%BD%A0%E0%BD%B2%E0%BC%8B%E0%BD%A2%E0%BD%B2%E0%BD%82%E0%BC%8B%E0%BD%82%E0%BD%93%E0%BD%A6%E0%BC%8B%E0%BD%98%E0%BC%8B%E0%BD%A3%E0%BD%82%E0%BC%8B%E0%BD%81%E0%BE%B2%E0%BD%BC%E0%BD%91%E0%BC%8B%E0%BD%91%E0%BD%B4%E0%BC%8B%E0%BD%82%E0%BD%BC%E0%BC%8B%E0%BD%82%E0%BD%93%E0%BD%A6%E0%BC%8B%E0%BD%82%E0%BD%A3%E0%BC%8B%E0%BD%86%E0%BD%BA%E0%BD%93%E0%BC%8B%E0%BD%9F%E0%BD%B2%E0%BD%93%E0%BC%8B%E0%BD%A1%E0%BD%BC%E0%BD%91%E0%BC%8D|ཚན་རིག་གི་ལོ་རྒྱུས]]་འདི་ཡང་ མི་སྡེའི་ཤེས་རིག་གནས་སྟངས་དང་ ཆ་འདྲཝ་སྦེ་རྙིངམ་ཨིན་མས། དང་ཕུའི་དུས་ལུ་ མི་ཚུ་གིས་ རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་ལས་ ཤེས་འདོད་སྦོམ་ཡོདཔ་ཨིན་མས། ཁོང་ཆ་ཁྱབ་ཀྱིས་ དྲོ་པ་ཨ་རྟག་ར་ ཉིམ་ཤར་སྦེ་ཡོད་མི་འདི་ ག་ཅི་སྦེ་ གནམ་ཁ་ལས་ ཆརཔ་རྐྱབ་ཨིན་ན་ དུས་ཚོད་ཚུ་ བསྒྱུར་བཅོས་འགྱོཝ་ཨིན་ན་ དེ་ལས་ སྔོ་ཤིང་དང་སེམས་ཅན་ཚུ་ ག་ཅི་སྦེ་སྐྱེ་དོ་ག་ཟེར་ མནོ་བསམ་གཏངམ་ཨིན་པས། འགོ་དང་པ་ར་ རང་བཞིན་གྱི་བྱུང་རིམ་ལེ་ཤ་ཅིག་ གཏམ་རྒྱུད་དང་ ཡིད་ཆེས་ཚུ་གི་ཐོག་ལས་ འགྲེལ་བཤད་རྐྱབ་ཡོདཔ་ཨིན། དུས་ཚོད་འགྱོ་བའི་བསྒང་ལས་ མི་ཚུ་གིས་ རང་བཞིན་གནས་སྟངས་ཚུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ བལྟ་ནི་འགོ་བཙུགས་ནུག། དྲི་བ་དྲི་ནི་དང་ ཕོ་ཚོད་དཔགས་ཏེ་མེན་པར་ བདེན་ཁུངས་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ ལན་འཚོལ་ནི་འགོ་བཙུགས་ནུག། འ་ནཱི་ཤེས་འདོད་འདི་གིས་ ཚན་རིག་འདི་གོང་འཕེལ་འགྱོ་བཅུག་ནུག།

ཚན་རིག་ཟེར་མི་འདི་ དཔེ་དེབ་ནང་ལས་ བདེན་པ་ལྷབ་ནི་འདི་རྐྱངམ་གཅིག་མེན་པ་ འཛམ་གླིང་འདི་ མནོ་བསམ་གཏང་ཐངས་དང་ ཧ་གོ་ཐངས་ཅིག་ཨིན། འདི་གིས་ མི་ཚུ་ལུ་ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ ལྟ་རྟོག་འབད་ནི་དང་ དོན་དག་ཡོད་པའིདྲི་བ་ཚུ་དྲི་ནི་ བསམ་འཆར་ཚུ་བརྟག་དཔྱད་འབད་ནི་ དེ་ལས་ སྒྲུབ་བྱེད་ལངམ་སྦེ་ཡོད་པའི་སྐབས་ལུ་རྐྱངམ་གཅིག་ མཐའ་དཔྱད་ཚུ་ངོས་ལེན་འབད་ནི་ལུ་ སེམས་ཤུགས་བྱིནམ་ཨིན། ཚན་རིག་གི་བསམ་བློ་བཏང་ཐངས་འདི་གིས་ མི་ཚུ་ལུ་ དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་དང་ ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་ནང་ གྲོས་ཐག་ལེགས་ཤོམ་སྦེ་གཅད་ཚུགས། དེ་མ་ཚད་ ཉིན་བསྟར་བཞིན་དུ་ གསར་འཐོབ་གསརཔ་ཚུ་ འབད་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་བཞག་དགོཔ་སྦེ་ སྟོནམ་ཨིན་པས།

ཚན་རིག་གི་ཡན་ལག་ལེ་ཤ་ཡོདཔ་ལས་ ཡན་ལག་རེ་རེ་གིས་ རང་བཞིན་གྱི་ཆ་ཤས་སོ་སོ་སྦེ་ལྷབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། སྐྱེ་ལྡན་རིག་པ་གིས་ སྔོ་ཤིང་དང་སེམས་ཅན་ དེ་ལས་ མི་ལ་སོགས་པའི་ སྲོག་ལྡན་ཚུ་གི་སྐོར་ལས་ ཞིབ་འཇུག་འབདཝ་ཨིན། རྫས་ཁམས་རིག་པ་གིས་ རྫས་སྦྱོར་མ་འདྲཝ་ཚུ་ གཅིག་ཁར་སླ་བསྲེ་རྐྱབ་པའི་སྐབས་ ག་དེ་སྦེ་བསྒྱུར་བཅོས་འགྱོཝ་ཨིན་ན་ ཞིབ་འཇུག་འབདཝ་ཨིན། དངོས་ཁམས་རིག་པ་གིས་ ནུས་ཤུགས་དང་ ཤུགས་ གཡོ་འགུལ་ འོད་དང་སྒྲ་ཚུ་ འགྲེལ་བཤད་རྐྱབ་ཨིན། འཛམ་གླིང་ཚན་རིག་གིས་ ང་བཅས་རའི་འཛམ་གླིང་འདི་ རི་དང་ཆུ་ཆེན་ རྒྱ་མཚོ་དང་ས་ཡོམ་ དེ་ལས་ གནམ་གཤིས་ཚུ་བརྩིས་ཏེ་ ཧ་གོ་ཚུགས། གནམ་རིག་གིས་ ཉིམ་དང་ཟླཝ་ སྐར་མ་དང་རྒྱུ་སྐར་ དེ་ལས་ འཛམ་གླིང་ལས་ལྷག་སྟེ་ འཇིག་རྟེན་ཁམས་འདི་ཚུ་གི་སྐོར་ལས་ ཞིབ་འཇུག་འབདཝ་ཨིན། ཡན་ལག་འདི་ཚུ་སོ་སོ་སྦེ་ཡོད་རུང་ དེ་ཚུ་ག་ར་གིས་ ང་བཅས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཡར་སེང་འབད་ནི་ལུ་ ལཱ་འབདཝ་ཨིན།

ཚན་རིག་གིས་ མི་ཚུ་གི་ མི་ཚེ་ཡར་དྲག་གཏང་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་གིས་ སྐྱེལ་འདྲེན་མགྱོགས་དྲགས་དང་ བརྒྱུད་འབྲེལ་འཇམ་ཏོང་ཏོ་ སོ་ནམ་གྱི་ལཱ་ཚུ་ ཐོན་སྐྱེད་ཅན་ ཤེས་ཡོན་ཚུ་ འཐོབ་ཚུགསཔ་ དེ་ལས་ གསོ་བའི་ཞབས་ཏོག་ཚུ་ ཕན་ནུས་ཅན་བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གི་གསར་གཏོད་ཚུ་གིས་ འཛམ་གླིང་ནང་ མི་ཚུ་ འབྲེལ་མཐུད་འབད་དེ་ ཧེ་མ་ འབད་མ་ཚུགས་པའི་ གོ་སྐབས་ཚུ་ བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཚན་རིག་ལས་བརྟེན་ཏེ་ ད་རེས་ མི་ཚུ་གིས་ ཆུ་ཚོད་དག་པ་ཅིག་གི་ནང་འཁོད་ལུ་ གླིང་ཆེན་ཚུ་ནང་ལས་ཕར་ འགྲུལ་སྐྱོད་འབད་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་མ་ཚད་ བཟའ་ཚང་དང་ཆ་རོགས་ཚུ་གཅིག་ཁར་ དེ་འཕྲོ་ལས་ བརྡ་སྤྲོད་འབད་ཚུགས་ནི་དང་ ཧ་ལམ་ས་གོ་ག་ཏེ་ལས་ཡང་ བརྡ་དོན་ཚུ་ འཐོབ་ཚུགས་ནི་ཨིན་མས།

ཨིན་རུང་ ཚན་རིག་འདི་ གསར་གཏོད་དང་འཕྲུལ་ཆས་ལས་ལྷག་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན། འདི་ཡང་ ཤེས་འདོད་དང་ མནོ་བསམ་གཏང་ཚུགས་མི་ དེ་ལས་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་ནི་གི་ རེ་བ་ཚུ་གི་སྐོར་ལས་ཨིན། གསར་འཐོབ་སྦོམ་ག་ར་ མི་གཅིག་གིས་ དྲི་བ་འཇམ་ཏོང་ཏོ་ཅིག་ དྲིས་མི་ལས་ འགོ་བཙུགས་ནུག། ཚན་རིག་པ་ག་ར་གིས་ ཧེ་མ་ ག་ཅི་ཅིག་ལཱ་འབདཝ་ཨིན་ན་ ཧ་གོ་དགོ་མནོ་མི་ ཤེས་འདོད་ཆེ་བའི་ སློབ་ཕྲུག་ཅིག་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གིས་ ལྷབ་སྦྱང་འདི་ ནམ་ཡང་མཇུག་མ་བསྡུ་བར་ཡོདཔ་ལས་ དུས་རྒྱུན་དུ་ གསརཔ་ཅིག་ འཚོལ་ཞིབ་འབད་ནི་ལུ་ བསྒུགས་སྡོདཔ་ཨིནམ་སྦེ་ དྲན་སྐུལ་འབདཝ་ཨིན།

ཚན་རིག་གིས་ མི་ཡི་གཟུགས་ཁམས་དང་སྨན་རིགས་ལུ་ ཡར་རྒྱས་སྦོམ་སྦེ་ར་བཏང་ཡོདཔ་ཨིན། ཧེ་མ་འབད་བ་ཅིན་ ནད་གཞི་ལེ་ཤ་ཅིག་ སྨན་བཅོས་འབད་མ་ཚུགསཔ་ལས་ ནད་གཞི་ཆུང་ཀུ་ཅིག་ཡང་ འཕྲལ་འཕྲལ་སྐབས་ ཚེ་སྲོག་ལུ་ ཉེན་ཁ་བྱུང་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ད་རེས་ནངས་པར་ སྨན་པ་དང་ གསོ་བའི་ཞིབ་འཚོལ་པ་ཚུ་གིས་ ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཡོན་ཚུ་ལག་ལེན་འཐབ་སྟེ་ ནད་གཞི་བརྟག་དཔྱད་འབད་ནི་དང་ སྨན་རིགས་བཟོ་ནི་ མགུ་རྙོག་དྲགས་ཀྱི་གཤག་བཅོས་འབད་ནི་ དེ་ལས་ ལོ་བསྟར་བཞིན་དུ་ མི་ས་ཡ་ལས་བཅད་དེ་ སྲོག་སྐྱབས་འབད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། 

སྨན་ཁབ་ཚུ་གིས་ མི་ཚུ་ ཉེན་ཁ་ཅན་གྱི་ནད་གཞི་ལེ་ཤ་ཅིག་ལས་ ཉེན་སྲུང་འབད་ཚུགས་ཡོདཔ་དང་ དེང་སང་གི་ སྨན་ཁང་ཚུ་ནང་ གོང་འཕེལ་ཅན་གྱི་འཕྲུལ་ཆས་ཚུ་ བཙུགས་ཏེ་ཡོདཔ་ལས་ དྲུང་འཚོ་ཚུ་གིས་ སྨན་བཅོས་ལེགས་ཤོམ་འབད་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་བྱུང་ནུག། ཚན་རིག་གི་ཞིབ་འཚོལ་ཚུ་གིས་ སྨན་བཅོས་གསརཔ་ཚུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་ར་ འཚོལ་ཞིབ་འབད་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ནད་གཞི་ཚབས་ཆེན་ཐོབ་མི་ཚུ་ལུ་ རེ་བ་སྐྱེད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

སྐྱེལ་འདྲེན་ཞབས་ཏོག་ཚུ་གི་ ཚན་རིག་ལུ་བརྟེན་ འགྱུར་བ་འགྱོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། དེང་སང་གི་སྣུམ་འཁོར་དང་ རེ་ལི་ གནམ་གྲུ་ དེ་ལས་ གྲུ་ཚུ་གིས་ མི་ཚུ་ ཐག་རིང་སར་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་ མགྱོགས་དྲགས་སྦེ་ འགྱོ་ཚུགསཔ་ཨིན་པས། ལམ་དང་ཟམ་ ཕུག་ལམ་ དེ་ལས་ རེ་ལི་ལམ་ཚུ་ ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཡོན་དང་ བཟོ་རིག་གི་རིག་རྩལ་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་སྟེ་ བཟོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། གནམ་གྲུའི་འགྲུལ་སྐྱོད་ཀྱིས་ རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲུལ་སྐྱོད་ཚུ་ མགྱོགས་དྲགས་བཟོ་ཡོདཔ་དང་ དེང་སང་གི་མི་དམངས་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཚུ་གིས་ མི་ས་ཡ་ལས་བཅད་དེ་ ཉིན་བསྟར་བཞིན་དུ་ ལཱ་འབད་ས་དང་ སློབ་གྲྭ་ནང་ འགྲུལ་སྐྱོད་འབད་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་འབྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གི་ཞིབ་འཚོལ་ཚུ་གིས་ སྣུམ་འཁོར་ཚུ་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་ མགྱོགས་དྲགས་སྦེ་ མཐའ་འཁོར་གནས་སྟངས་ལུ་ གནོད་པ་མེདཔ་སྦེ་ སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལཱ་ཚུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་ར་ ཡར་དྲག་གཏང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

སོ་ནམ་གྱི་ལཱ་འདི་ཚུ་ཡང་ ཚན་རིག་གིས་ཁྱད་པར་སྦོམ་སྦེ་ར་ བཟོ་ཡོད་པའི་ས་ཁོངས་གཞན་ཅིག་ཨིན། སོ་ནམ་པ་ཚུ་གིས་ ལོ་ཐོག་ལེགས་ཤོམ་འཛུགས་སྐྱོང་འབད་ནིའི་དོན་ལུ་ ཡར་དྲག་ཅན་གྱི་སོན་དང་ དེང་སང་གི་སོ་ནམ་གྱི་ཅ་ཆས་ ལུད་ དེ་ལས་ ཆུ་གཡུར་གྱི་ལམ་ལུགས་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཚན་རིག་པ་ཚུ་གིས་ སྔོ་ཤིང་དང་ ས་གཞི་ གནམ་གཤིས་ དེ་ལས་ འབུཔ་ཚུ་གི་སྐོར་ལས་ ཞིབ་འཇུག་འབད་དེ་ སོ་ནམ་པ་ཚུ་གིས་ མཐའ་འཁོར་ཉམས་སྲུང་འབད་བའི་སྐབས་ བཟའ་འཐུང་མངམ་བཟོ་ཚུགསཔ་ཨིན་པས། སོ་ནམ་གྱི་ཐབས་ལམ་གསརཔ་ཚུ་གིས་ ཕྱགས་སྙིགས་མར་ཕབ་འབད་དེ་ ཐོན་སྐྱེད་ཡར་སེང་དང་ འཛམ་གླིང་ནང་ མི་རློབས་ཡར་སེང་འགྱོ་མི་ཚུ་ལུ་ ལྟོ་བྱིན་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་འབྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གིས་ སོ་ནམ་པ་ཚུ་ལུ་ གསོ་བའི་སེམས་ཅན་གསོ་སྐྱོང་འབད་ནི་དང་ བཟའ་འཐུང་གི་སྤུས་ཚད་ཡར་དྲག་གཏང་ནི་ལུ་ཡང་ ཕན་ཐོགས་འབྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། 

ཚན་རིག་དང་འཕྲུལ་རིག་ཡར་རྒྱས་ལས་བརྟེན་ ཤེས་རིག་ལུ་ཕན་ཐོགས་སྦོམ་བྱུང་ཡོདཔ་ཨིན། ད་རེས་ནངས་པར་ སློབ་ཕྲུག་ཚུ་གིས་ གློག་རིག་དང་ ཌི་ཇི་ཊཱལ་དཔེ་མཛོད་ ཤེས་རིག་གི་ཡོངས་འབྲེལ་འཆར་སྒོ་ དེ་ལས་ ཡོངས་འབྲེལ་ཐོག་ལས་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་ནིའི་ཐབས་ལམ་ཚུ་ འཐོབ་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འབྲེལ་མཐུད་ལྷབ་སྦྱང་གི་ལག་ཆས་ཚུ་གིས་ ལཱ་ཁག་ཅན་གྱི་ཆོས་ཚན་ཚུ་ ཧ་གོ་ཚུགསཔ་བཟོཝ་མ་ཚད་ སློབ་ཕྲུག་ཚུ་གིས་ བསམ་འཆར་གསརཔ་ཚུ་ འཚོལ་ཞིབ་འབད་ནི་ལུ་ སེམས་ཤུགས་བྱིནམ་ཨིན། སློབ་དཔོན་ཚུ་གིས་ འཕྲུལ་རིག་ལག་ལེན་འཐབ་སྟེ་ སློབ་ཚན་ཚུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ འགྲེལ་བཤད་རྐྱབ་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་དང་ སློབ་ཕྲུག་ཚུ་གིས་ འཛམ་གླིང་ས་གནས་སོ་སོ་ཚུ་ནང་ལས་ སློབ་ཕྲུག་ཆ་རོགས་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ བརྡ་སྤྲོད་དང་ མཉམ་འབྲེལ་འབད་ཚུགས་ནི་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གིས་ ཤེས་ཡོན་འདི་ མི་མང་ཤོས་ཅིག་ལུ་ འཐོབ་ཚུགསཔ་དང་ སྤྲོ་བ་ཆེ་ཏོག་ཏོ་བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན།

མཐའ་འཁོར་ཉམས་སྲུང་འབད་ནི་ལུ་ ཚན་རིག་གིས་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབགཔ་ཨིན། འཛམ་གླིང་གིས་ ང་བཅས་ལུ་ རླུང་གཙང་མ་དང་ ཆུ་གསརཔ་ ས་བཅུད་ཅན་ ནགས་ཚལ་ གཙང་ཆུ་ དེ་ལས་ རྒྱ་མཚོ་ཚུ་གིས་ སྲོག་ལྡན་གྱི་རིགས་ག་ར་ལུ་ རྒྱབ་སྐྱོར་འབདཝ་ཨིན། ཨིན་རུང་ བཙོག་རླུང་དང་ ནགས་ཚལ་མེདཔ་བཏང་མི་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་འགྲོས་ དེ་ལས་ རང་བཞིན་ཐོན་སྐྱེད་ཚུ་ ཚད་ལས་བརྒལ་ ལག་ལེན་འཐབ་མི་ལུ་བརྟེན་ མཐའ་འཁོར་གནས་སྟངས་ལུ་ དཀའ་ངལ་སྦོམ་སྦེ་ར་ འབྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཚན་རིག་མཁས་པ་ཚུ་གིས་ འ་ནཱི་གནད་དོན་ཚུ་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚུ་ཧ་གོ་ནི་དང་ ལག་ལེན་དངོས་བསྟར་གྱི་ཐབས་ཤེས་ཚུ་ འཚོལ་ནི་གི་དོན་ལས་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ར་ ཞིབ་འཇུག་འབདཝ་ཨིན། 

ཞིབ་འཚོལ་འབད་ནི་དང་ བརྡ་དོན་བསྡུ་ལེན་འབད་ནི་ དེ་ལས་ བཙོག་རླུང་མར་ཕབ་འབད་ནི་དང་ རང་བཞིན་སྲུང་སྐྱོབ་འབད་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་པའི་ འཕྲུལ་རིག་གསརཔ་ཚུ་ བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཁོང་གི་ལཱ་འདི་གིས་ གཞུང་དང་མི་སྡེ་ཚུ་ལུ་ འཛམ་གླིང་གི་མ་འོངས་པའི་དོན་ལུ་ གྲོས་ཐག་ལེགས་ཤོམ་སྦེ་གཅད་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་འབྱུངམ་ཨིན།

བསྐྱར་གསོ་འབད་བཏུབ་པའི་ནུས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་ཚུ་ཡང་ ཚན་རིག་གི་གྲུབ་འབྲས་གལ་ཅན་གཞན་ཅིག་ཨིན། ཚན་རིག་མཁས་པ་ཚུ་གིས་ རྡོ་སོལ་དང་མར་ཁུ་བཟུམ་གྱི་འགྱུར་རྡོའི་སྣུམ་རྫས་ཚུ་ལུ་ རྐྱངམ་གཅིག་བརྟེན་སྡོད་མ་དགོ་པར་ ཉི་མའི་ནུས་ཤུགས་དང་ རླུང་གི་ནུས་ཤུགས་ དེ་ལས་ ཆུར་བརྟེན་གློག་མེ་བཟུམ་གྱི་ ནུས་ཤུགས་གཙང་ཏོག་ཏོ་ཚུ་ བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ནུས་ཤུགས་འདི་ཚུ་གིས་ བཙོག་རླུང་ཉུང་སུ་བཟོཝ་མ་ཚད་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་འགྲོས་ཀྱི་ གནོད་པ་ཚུ་ཡང་ མར་ཕབ་འབད་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། འཛམ་གླིང་ནང་ རྒྱལ་ཁབ་མང་ཤོས་ཅིག་གིས་ མ་འོངས་པའི་མི་རབས་ཚུ་གི་དོན་ལུ་ མཐའ་འཁོར་གཙང་སྦྲ་དང་ འཕྲོད་བསྟེན་ལེགས་ཤོམ་བཟོ་ཐབས་ལུ་ བསྐྱར་གསོ་འབད་བཏུབ་པའི་ ནུས་ཤུགས་ཚུ་ནང་ མ་རྩ་བཙུགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

ཚན་རིག་གི་ཤན་ཞུགས་འདི་ བཟོ་གྲྭ་དང་ཚོང་འབྲེལ་ཚུ་ནང་ཡང་མཐོང་ཚུགས། བཟོ་གྲྭ་འཕྲུལ་ཁང་ཚུ་གིས་ ཅ་ཆས་ཚུ་ འཇོན་ཐངས་ཅན་དང་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་ བཟོ་སྐྲུན་འབད་ནི་གི་དོན་ལུ་ ཚན་རིག་གི་ཐབས་ལམ་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། བཟོ་རིག་པ་ཚུ་གིས་ ཚན་རིག་གི་གཞི་རྩ་ཚུ་ལག་ལེན་འཐབ་སྟེ་ སྒྲིང་ཁྱིམ་སྒྲིང་སྒྲི་དང་ཟམ་ དེ་ལས་ འཕྲུལ་ཆས་ཚུ་བཟོ་བཀོད་འབདཝ་ཨིན། ཚན་རིག་པ་ཚུ་གིས་ ཅ་ཆས་རྙིངམ་ཚུ་དང་ཕྱདཔ་ད་ འཇམ་ཤོས་དང་ སྒྲིང་སྒྲི་ དེ་ལས་ ཐུབ་ཚད་ཆེ་བའི་ ཅ་ཆས་གསརཔ་ཚུ་ བཟོཝ་ཨིན་པས། ཡར་རྒྱས་འདི་ཚུ་གིས་ ཐོན་སྐྱེད་ཡར་སེང་འབད་ནི་དང་ ལཱ་གཡོག་བཟོ་ནི་ དེ་ལས་ དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་ལུ་ ཕན་ཐོགས་འབྱུང་ནི་ཨིན་མས། 

ཚན་རིག་གི་གསར་གཏོད་འདི་གིས་ ཐོན་སྐྱེད་ཚུ་ ཤེས་རབ་ཅན་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་པའི་སྐབས་ ཚོང་འབྲེལ་ཚུ་ལུ་ ཐོན་སྐྱེད་དང་ཞབས་ཏོག་ལེགས་ཤོམ་བྱིན་ཚུགསཔ་ཨིན། ཚན་རིག་གིས་ མི་ཚུ་ལུ་ རང་བཞིན་གྱི་རྐྱེན་ངན་ཚུ་ གྲ་སྒྲིག་འབད་ནི་ལུ་ཡང་ ཕན་ཐོགས་ཡོདཔ་ཨིན། ས་ཡོམ་དང་ ཆུ་རུད་ རླུང་འཚུབ་ མེ་རུད་འབར་མི་ དེ་ལས་ རང་བཞིན་གྱི་བྱུང་རྐྱེན་གཞན་ཚུ་ དུས་རྒྱུན་དུ་ བཀག་ཐབས་འབད་མ་ཚུགས་རུང་ ཚན་རིག་གི་ཞིབ་འཚོལ་ཐོག་ལས་ མི་ཚུ་གིས་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ཧ་གོ་ཚུགསཔ་ཨིན་པས། གནམ་གཤིས་སྔོན་བཤད་ལམ་ལུགས་ཚུ་གིས་ རླུང་འཚུབ་དྲག་པོ་ཚུ་ མ་ལྷོད་པའི་ཧེ་མ་ མི་སྡེ་ཚུ་ལུ་ ཉེན་བརྡ་འབད་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་ལས་ མི་ཚུ་ལུ་ གྲ་སྒྲིག་དང་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་ སྡོད་ནི་གི་དུས་ཚོད་ལངམ་སྦེ་ བྱིན་ཚུགས་ནི་ཨིན་པས། 

བཟོ་རིག་པ་ཚུ་གིས་ ས་ཡོམ་ཐུབ་པའི་ སྒྲིང་ཁྱིམ་ཚུ་ བཟོ་བཀོད་འབདཝ་ད་ མཐའ་འཁོར་ཚན་རིག་པ་ཚུ་གིས་ ཆུ་རུད་དང་ ས་རུད་ཀྱི་ གནོད་སྐྱོན་མར་ཕབ་འབད་ནི་གི་ ཐབས་ལམ་ཚུ་ ཞིབ་འཇུག་འབདཝ་ཨིན་པས། འབད་བརྩོན་འདི་ཚུ་གིས་ མི་ཚེ་སྲོག་སྐྱོབ་འབད་ནི་དང་ རྒྱུ་དངོས་ལུ་ གནོད་སྐྱོན་མར་ཕབ་འབད་ཚུགསཔ་ཨིན།

ཚན་རིག་གིས་སྟོན་མི་གཞན་ཡང་ བརྩི་མཐོང་ཆེ་བའི་ བསླབ་བྱ་འདི་ བསམ་བློ་ཞིབ་བརྟག་ཅན་སྦེ་གཏང་དགོཔ་ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིན། དྲི་བ་མེད་པར་ ཐོབ་བརྗོད་ག་ར་ངོས་ལེན་འབད་ནི་མེན་པར་ ཚན་རིག་གིས་ མི་ཚུ་ལུ་ སྒྲུབ་བྱེད་བརྟག་དཔྱད་འབད་ནི་དང་ བསམ་འཆར་བརྟག་དཔྱད་འབད་ནི་ དེ་ལས་ བདེན་པ་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ མཐའ་དཔྱད་འབད་ནི་ལུ་ སེམས་ཤུགས་བྱིནམ་ཨིན། དྲན་ཤེས་བཏོན་པའི་གོམས་གཤིས་འདི་གིས་ མི་ཚུ་གིས་ ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་ནང་ ཤེས་རྟོགས་ཡོད་པའི་ཐོག་ལས་ ཐག་གཅད་ཚུགས། དེ་མ་ཚད་ སློབ་ཕྲུག་ཚུ་གིས་ བརྡ་དོན་དབྱེ་དཔྱད་འབད་དེ་ དཀའ་ངལ་ཚུ་ ཚད་མ་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ བསལ་ཚུགས་པའི་ལྕོགས་གྲུབ་གོང་འཕེལ་བཏང་མི་ལུ་བརྟེན་ ལྷབ་སྦྱང་ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ འབད་ཚུགསཔ་ཨིན་པས། དེ་སྦེ་འབད་བ་ཅིན་ ཚན་རིག་འདི་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་ནི་རྐྱངམ་གཅིག་མེན་པར་ མི་ཚུ་གི་མི་ཚེ་གཅིག་གི་རིང་ལུ་ ཕན་ཐོགས་པའི་མནོ་བསམ་གཏང་ཐངས་ཅིག་ཡང་ཨིན། 

ཚན་རིག་གིས་ མི་གི་ལས་སྣ་ ཧ་ལམ་ག་རའི་ནང་ ཤན་ཞུགས་འབད་ཡོདཔ་ཨིན། མི་ཚུ་གིས་ ལཱ་འབད་ཐངས་དང་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་ཐངས་ བརྡ་སྤྲོད་ཐངས་ དེ་ལས་ དཀའ་ངལ་སེལ་ཐངས་ཚུ་ བསྒྱུར་བཅོས་འབད་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཁྱིམ་ནང་ལུ་ ཚན་རིག་གི་གསར་གཏོད་འབད་མི་ ཕྱག་སྒམ་དང་ གྱོན་ཆས་འཁྱུ་ནིའི་འཕྲུལ་ཆས་ མའེ་ཀོརོ་ཝེབ་ཐབ་ཚང་ དེ་ལས་ གློག་མེའི་རླུང་འཕྲིན་ཚུ་གིས་ ཉིན་བསྟར་གྱི་ལཱ་ཚུ་ འཇམ་ཏོང་ཏོ་བཟོཝ་མ་ཚད་ དུས་ཚོད་དང་ བརྩོན་ཤུགས་གཉིས་ཆ་ར་ འཕྲོ་བརླག་མེད་པར་བཞག་ཚུགསཔ་ཨིན་པས། ཡིག་ཚང་དང་བཟོ་གྲྭ་ཁང་ཚུ་ནང་ གློག་རིག་དང་ དེང་སང་གི་འཕྲུལ་ཆས་ཚུ་གིས་ ལཱ་ཚུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ མཇུག་བསྡུ་ཚུགསཔ་ཨིན་པས། འདི་བཟུམ་གྱི་ཡར་རྒྱས་ཚུ་གིས་ ཐོན་སྐྱེད་ཡར་སེང་འབད་དེ་ འཛམ་གླིང་ནང་ མི་ས་ཡ་ལས་བཅད་དེ་ མི་ཚེའི་གནས་ཚད་ཡར་དྲག་བཏང་ཡོདཔ་ཨིན།

བརྡ་སྤྲོད་དང་བརྡ་དོན་གྱི་ཐད་ལུ་ཡང་ ཚན་རིག་གི་ཤེས་བྱ་འདི་ཁག་ཆེ། ཡོངས་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ལས་ མི་ཚུ་གིས་ འཛམ་གླིང་ནང་ ཧ་ལམ་ས་གནས་ག་ཏེ་ལས་ཡང་ ཤེས་ཡོན་ཚུ་ འཐོབ་ཚུགས་པའི་ གོ་སྐབས་བྱིན་ཡོདཔ་ཨིན་པས། སློབ་ཕྲུག་ཚུ་གིས་ ཡོངས་འབྲེལ་ཐོག་ལས་ ལྷབ་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་མ་ཚད་ ཞིབ་འཚོལ་པ་ཚུ་གིས་ གསར་འཐོབ་འབད་མི་ཚུ་ བརྗེ་སོར་འབད་ཚུགས་ནི་དང་ ཚོང་འབྲེལ་པ་ཚུ་གིས་ རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོ་ཚུ་ནང་ ཚོང་མགྲོན་པ་ཚུ་དང་ འབྲེལ་བ་འཐབ་ཚུགས་ནི་ཨིན་པས། མི་སྡེ་བརྡ་བརྒྱུད་དང་ གློག་འཕྲིན་ དེ་ལས་ བརྡ་དོན་གྱི་ཐོག་ལས་ མི་ཚུ་གཅིག་ཁར་འབྲེལ་བ་འཐབ་སྟེ་ བརྡ་སྤྲོད་འབད་ནི་དེ་ ཧེ་མ་དང་ཕྱདཔ་ད་མགྱོགས་དྲགས་དང་ སྟབས་བདེ་ཏོག་ཏོ་སྦེ་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། 

མ་གཞི་ འཕྲུལ་རིག་ལུ་ ཁེ་ཕན་ལེ་ཤ་ཡོད་རུང་ འགན་ཁུར་ཅན་དང་ རིག་པ་ཅན་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་དགོཔ། ཚན་རིག་གིས་ མི་ཚུ་ལུ་ འཛམ་གླིང་གི་སྐོར་ལས་ ཤེས་འདོད་སྦོམ་བསྐྱེད་བཅུག་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན། ཚན་རིག་གི་གསར་འཐོབ་ག་ར་ དྲི་བ་ཅིག་ལས་འགོ་བཙུགསཔ་ཨིན། ཚན་རིག་མཁས་པ་ཚུ་གིས་ རང་བཞིན་གྱི་བྱུང་རིམ་ཚུ་ལྟ་རྟོག་འབད་དེ་ བརྡ་དོན་བསྡུ་ལེན་འབད་ནི་དང་ བརྟག་དཔྱད་འབད་ནི་ཚུ་ཨིན། དེ་ལས་ མཐའ་དཔྱད་མ་འབད་བའི་ཧེ་མ་ གྲུབ་འབྲས་ཚུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་དབྱེ་དཔྱད་འབདཝ་ཨིན།

རེ་ཅིག་སྐབས་ ཁོང་གི་བརྟག་དཔྱད་འདི་ མཐར་འཁྱོལ་འབྱུང་དོ་ཡོདཔ་དང་ རེ་ཅིག་སྐབས་ འཐུས་ཤོར་འབྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། ཨིན་རུང་ འཐུས་ཤོར་རེ་རེ་གིས་ཁག་ཆེ་བའི་ བསླབ་བྱ་ཅིག་སྟོནམ་ཨིནམ་མ་ཚད་ ལན་ངེས་བདེན་ འཚོལ་ནི་ལུ་ གོམ་ཐེངསགཅིག་རྩ་བར་ ལྷོད་དོདོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འདི་གིས་ བཟོད་པདང་ དཀའ་སྡུག་ དེ་ལས་ བློ་གཏད་ཚུ་ ཚན་རིག་གི་ཞིབ་འཚོལ་ནང་ ཁག་ཆེ་བའི་ ཁྱད་ཆོས་ཚུ་ཨིནམ་སྦེ་སྟོནམ་ཨིན་པས།

མི་སྡེ་གོང་འཕེལ་འགྱོ་བའི་བསྒང་ལས་ ཚན་རིག་འདི་ ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་ནང་ ཁག་ཆེ་བའི་ཆ་ཤས་ཅིག་སྦེ་ ལུས་ནི་ཨིན་མས། གསར་གཏོད་དང་ གསར་འཐོབ་ཚུ་གིས་ གསོ་བའི་ཞབས་ཏོག་དང་ ཤེས་རིག་ སྐྱེལ་འདྲེན་ སོ་ནམ་ དེ་ལས་ བརྒྱུད་འབྲེལ་ཚུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་ར་ ཡར་དྲག་གཏང་ནི་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཡོན་ཚུ་ ཤེས་རབ་ཅན་དང་ འགན་ཁུར་ཅན་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་པ་ཅིན་ མི་ཚུ་གིས་ འཛམ་གླིང་ནང་ གདོང་ལེན་ལེ་ཤ་ཅིག་ར་ བསལ་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་མ་ཚད་ མི་ག་ར་ལུ་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་ གསོ་བའི་གནས་སྟངས་ དེ་ལས་ ཡར་རྒྱས་ཅན་གྱི་ མ་འོངས་པ་བཟོ་ཚུགས་ནི་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གི་མ་འོངས་པ་འདི་ རེ་བ་དང་ མཐའ་མེད་པའི་ འོས་འབབ་ཚུ་གིས་གང་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན། 

ལོ་བསྟར་བཞིན་དུ་ ཚན་རིག་པ་ཚུ་གིས་ འཛམ་གླིང་གི་སྐོར་ལས་ ང་བཅས་ཀྱིས་ ཧ་གོ་ཐངས་ཡར་དྲག་གཏང་ནི་དང་ མི་རིགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ལེ་ཤ་ཅིག་ སེལ་ཐབས་ལུ་ གསར་གཏོད་གསརཔ་ཚུ་ འབད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཞིབ་འཚོལ་པ་ཚུ་གིས་ ནད་གཞི་ཚུ་ སྨན་བཅོས་འབད་ནིའི་དོན་ལུ་ སྨན་རིགས་ལེགས་ཤོམ་དང་ མཐའ་འཁོར་ཉམས་སྲུང་འབད་ནིའི་དོན་ལུ་ ནུས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་གཙང་ཏོག་ཏོ་ དེ་ལས་ མི་ཚེ་འཇམ་ཏོང་ཏོ་དང་ འཇོན་ཐང་ཅན་བཟོ་མི་ འཕྲུལ་རིག་གོང་འཕེལ་ཚུ གཏང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། བཅོས་མའི་བློ་རིག་དང་ འཕྲུལ་གྱི་མི་བཟོ་ནི་ སྐྱེ་ལྡན་འཕྲུལ་རིག་ དེ་ལས་ གནམ་སྟོང་ནང་ འཚོལ་ཞིབ་འབད་མི་ཚུ་གིས་ ཧེ་མ་འབད་མ་ཚུགསཔ་སྦེ་རྩི་མི་ གོ་སྐབས་གསརཔ་ཚུ་ འགོ་འབྱེད་འབད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། འདི་བཟུམ་གྱི་གོང་འཕེལ་ཚུ་གིས་ ང་བཅས་རའི་འཛམ་གླིང་གི་མ་འོངས་པ་བཟོ་ནི་ལུ་ ཚན་རིག་གིས་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་ར་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབག་འོང་ཟེར་སྟོནམ་ཨིན།

ཚན་རིག་གི་མ་འོངས་པ་ ན་གཞོན་ཚུ་ལུ་ དམིགས་བསལ་གྱི་འགན་འཁྲི་ཡོད། ད་རེས་ནངས་པའི་སློབ་ཕྲུག་ཚུ་ ནང་པ་གི་ཚན་རིག་པ་དང་བཟོ་རིག་པ་ སྨན་པ་ སློབ་དཔོན་ དེ་ལས་ གསར་གཏོད་འབད་མི་ཚུ་ འགྱུར་འོང་། ཚན་རིག་ལུ་ སྤྲོ་བ་དང་ བརྩོན་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་ ལྷབ་པ་ཅིན་ མ་འོངས་པའི་ གདོང་ལེན་ཚུ་ སེལ་ཐབས་ལུ་ ཤེས་ཡོན་དང་ རིག་རྩལ་ཚུ་ གོང་འཕེལ་གཏང་ཚུགས། ཤེས་འདོད་དང་ གསར་གཏོད་ དེ་ལས་ ལྷབ་ནི་གི་ དང་འདོད་ཚུ་ མི་ཚུ་གིས་ ཁག་ཆེ་བའི་ གསར་འཐོབ་འབད་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་པའི་ ཁྱད་ཆོས་ཚུ་ཨིན། གསར་གཏོད་སྦོམ་དང་ ཚན་རིག་གི་ གྲུབ་འབྲས་ག་ར་ མི་གཅིག་གིས་ དྲི་བ་འཇམ་ཏོང་ཏོ་ཅིག་ དྲིས་ཞིནམ་ལས་ ལན་ངེས་བདེན་ འཚོལ་ཞིབ་འབད་ནི་ལས་ འགོ་བཙུགསཔ་ཨིན།

ཚན་རིག་གིས་ མི་ཚེ་ནང་ རིན་ཐང་ཅན་གྱི་བསླབ་བྱ་ཡང་བྱིནམ་ཨིན། ཚན་རིག་གི་མཐའ་དཔྱད་འདི་ བདེན་ཁུངས་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ འབད་དགོཔ་ལས་ དྲང་བདེན་ལུ་ སེམས་ཤུགས་བྱིནམ་ཨིན། འདི་གིས་ བཟོད་པ་གསལསྟོན་འབདཝ་ཨིནམ་དང་་ ག་ཅི་འབད་ཟེར་བ་ཅིན་ གསར་འཐོབ་མང་ཤོས་ཅིག་ལུ་ ལོ་ངོ་མང་རབས་ཅིག་གི་རིང་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ ཞིབ་འཚོལ་འབད་དེ་ བརྟག་དཔྱད་འབད་དགོཔ་ཨིན། ཚན་རིག་མཁས་པ་ཚུ་གིས་ འཕྲལ་འཕྲལ་ར་ གཅིག་ཁར་ལཱ་འབད་དེ་ བསམ་འཆར་དང་ ཤེས་ཡོན་ཚུ་ བརྗེ་སོར་འབད་ནི་དང་ སྤྱིར་བཏང་གི་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་ཐབས་ལུ་ སྡེ་ཚན་གྱི་ལཱ་འབད་ནི་ལུ་ ཡར་དྲག་གཏངམ་ཨིན། གཙོ་བོ་ར་ ཚན་རིག་གིས་ མི་ཚུ་ལུ་ མི་ཚེ་གཅིག་གི་རིང་ལུ་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་དེ་ར་ སྡོད་དགོ་པའི་ སེམས་ཤུགས་བྱིན་དོ་ཡོདཔ་ལས་ དུས་རྒྱུན་དུ་ ག་ཅི་ཡང་ གསརཔ་སྦེ་ འཚོལ་ཞིབ་འབད་དགོཔ་ཡོདཔ་སྦེ་ དྲན་སྐུལ་འབདཝ་ཨིན།

མི་ག་ར་གིས་ ལོ་ཚད་དང་ ཁྱད་རིག་གི་དབྱེ་བ་་མེད་པར་ ཚན་རིག་ལས་ ཕན་ཐོགས་ལེན་ཚུགས། སོ་ནམ་པ་ཚུ་གིས་ ལོ་ཐོག་གི་ཐོན་སྐྱེད་ཡར་དྲག་གཏང་ནིའི་དོན་ལུ་ ཚན་རིག་གི་ཐབས་ལམ་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་དང་ དྲུང་འཚོ་ཚུ་གིས་ ནདཔ་ཚུ་སྨན་བཅོས་འབད་ནིའི་དོན་ལུ་ ཚན་རིག་ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། བཟོ་རིག་པ་ཚུ་གིས་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡན་པའི་སྒྲིང་ཁྱིམ་དང་ ཟམ་ཚུ་བཟོ་བཀོད་འབདཝ་མ་ཚད་ སློབ་དཔོན་ཚུ་གིས་ སློབ་ཕྲུག་ཚུ་ལུ་ ཤེས་ཡོན་བྱིན་ནིའི་དོན་ལུ་ ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཡོན་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ང་བཅས་རའི་ ཉིན་བསྟར་གྱི་ལཱ་ཚུ་ནང་ཡང་ ཚན་རིག་གིས་ བཞེས་སྒོ་བཟོ་ནི་དང་ གློག་མེ་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ གཞན་དང་འབྲེལ་བ་འཐབ་ནི་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་ འགྲུལ་སྐྱོད་འབད་ནི་ དེ་ལས་ གསོ་བའི་གནས་སྟངས་ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ བཞག་ནི་ལུ་ ཕན་ཐོགས་འབྱུངམ་ཨིན།

དེང་སང་གི་ཡར་ཐོན་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཁ་བྲལ་ཐབས་མེད་པའི་ཆ་ཤས་ཅིག་ལུ་གྱུར་ཏེ་ ས་གནས་ག་རའི་ནང་ མི་ཚུ་གི་ མི་ཚེའི་སྤུས་ཚད་ཡར་དྲག་གཏང་ནི་ལུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་ར་ འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འདི་དང་གཅིག་ཁར་ ཚན་རིག་འདི་ རིག་པ་ཅན་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་དགོ་པའི་འགན་ཁུར་འདི་ མི་ག་ར་ལུ་ཡོདཔ་ཨིན། ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཡོན་འདི་ དཀའ་ངལ་བསལ་ནི་དང་ རང་བཞིན་སྲུང་སྐྱོབ་འབད་ནི་ འགྲོ་བ་མིའི་འཕྲོད་བསྟེན་ཡར་དྲག་གཏང་ནི་ ཞི་བདེ་ཡར་དྲག་གཏང་ནི་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་དགོ། མི་ཚུ་གིས་ ཚན་རིག་གི་གསར་འཐོབ་ཚུ་ གཞན་ལུ་གནོད་པ་དང་ ཡང་ན་ མཐའ་འཁོར་གནས་སྟངས་ལུ་ གནོད་སྐྱོན་གཏང་ནི་གི་ ཐབས་ལམ་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ལས་ འཛེམ་དགོཔ་ཨིན་པས། 

ཚན་རིག་གི་ཡར་འཕེལ་རིམ་པ་འདི་ ཀུན་སྤྱོད་རྣམ་གཞག་གི་གཞི་རྩ་དང་ རང་བཞིན་གནས་སྟངས་ལུ་ བརྩི་མཐོང་དང་བཅས་ འགྲོ་བ་མི་རིགས་ཀྱིས་ མ་འོངས་པའི་མི་རབས་ཚུ་གི་དོན་ལུ་ ལེགས་ཤོམ་དང་ཡུན་བརྟན་པའི་མ་འོངས་པ་བཟོ་ཚུགས་ནི་ཨིན་མས།

མཇུག་ར ཚན་རིག་འདི་ མི་སྡེའི་ཤེས་རིག་གནས་སྟངས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་སྦོམ་ཤོས་ཅིག་ཨིན། མི་ཚུ་གི་སྡོད་ཐངས་དང་ ལཱ་འབད་ཐངས་ འགྲུལ་སྐྱོད་ བརྒྱུད་འབྲེལ་འཐབ་ཐངས་ དེ་ལས་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་ཐངས་ཚུ་ བསྒྱུར་བཅོས་འབད་དེ་ཡོདཔ་ཨིན། གསོ་བའི་ཞབས་ཏོག་དང་ སོ་ནམ་ ཤེས་རིག་ བཟོ་གྲྭ་ དེ་ལས་ མཐའ་འཁོར་སྲུང་སྐྱོབ་ཚུ་ ཡར་དྲག་བཏང་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཚན་རིག་གིས་ མིའི་ཤེས་ཡོན་རིག་པ་འདི་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་ར་ རྒྱ་སྐྱེད་བཏང་སྦེ་ མི་ཚུ་ལུ་ ཤེས་འདོད་དང་ བློ་གཏད་ཀྱི་ཐོག་ལས་ མ་ཤེས་མི་ཚུ་ འཚོལ་ཞིབ་འབད་ནི་ལུ་ སེམས་ཤུགས་བྱིནམ་ཨིན། འཛམ་གླིང་འདི་ འགྱུར་བ་འགྱོ་བའི་བསྒང་ལས་ ཚན་རིག་འདི་ མི་ཚུ་ལུ་ གདོང་ལེན་ཚུ་ བསལ་ཚུགས་ནི་དང་ གོ་སྐབས་གསརཔ་བཟོ་ཚུགས་པའི་ལམ་སྟོན་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཅིག་སྦེ་ ལུས་ནི་ཨིན་མས། 

ཚན་རིག་གི་ཤེས་ཡོན་ལུ་གུས་ཞབས་འབད་དེ་ འགན་ཁུར་ཅན་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་པ་ཅིན་ ང་བཅས་ཀྱིས་ འཛམ་གླིང་འདི་ གསོ་བའི་གནས་སྟངས་ལེགས་ཤོམ་དང་ ཉེན་སྲུང་དང་ལྡནམ་སྦེ་ ཞི་བདེ་ཅན་ དེ་ལས་ མི་ག་ར་ལུ་ ཡར་རྒྱས་ཅན་སྦེ་ བཟོ་ཚུགས། ཚན་རིག་འདི་ སློབ་གྲྭ་ཚུ་ནང་ ལྷབ་མི་ ཆོས་ཚནརྐྱངམ་གཅིག་མེན་པར་ མི་ཚེ་གཅིག་གི་ གསར་འཚོལ་གྱི་འགྲུལ་སྐྱོད་ཅིག་ཨིནམ་དང་ དེ་གིས་ མི་ཚེ་ཕྱུགཔོ་བཟོ་སྟེ་ མི་རིགས་ག་ར་ལུ་ ཕན་ཐོགས་འབྱུང་ནི་ཨིན་པས།
[[Category:ཚན་རིག།]]</text>
      <sha1>6o5or7y3vblojc8hsmkelfb1gccypmn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Category:ཚན་རིག།</title>
    <ns>14</ns>
    <id>9192</id>
    <revision>
      <id>40102</id>
      <timestamp>2026-08-18T15:22:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kheng Singye Dorji (KSD)</username>
        <id>9274</id>
      </contributor>
      <comment>Created page with &quot;ཚན་རིག།&quot;</comment>
      <origin>40102</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21" sha1="iiexlzd7fw96fwfblrizb8q462nydiz" xml:space="preserve">ཚན་རིག།</text>
      <sha1>iiexlzd7fw96fwfblrizb8q462nydiz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>མགར་ས་རྫོང་ཁག་གི་སྐོར།</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9193</id>
    <revision>
      <id>40103</id>
      <timestamp>2026-08-18T15:26:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kheng Singye Dorji (KSD)</username>
        <id>9274</id>
      </contributor>
      <comment>Created page with &quot;=== '''༡༽ ཆགས་རབས།''' === སྤྱིར་བཏང་མགར་ས་ཟེར་སླབ་དགོ་པའི་དོན་དག་འདི་ ས་གནས་ཀྱི་མི་ཚུ་གིས་སླབ་དོ་བཟུམ་ཅིག་འབད་བ་ཅིན། ལྕགས་བཟོའི་རིག་རྩལ་ལུ་ མཁས་པའི་གྲུབ་ཐོབ་གཏེར་ཁུངས་པ་མཆ...&quot;</comment>
      <origin>40103</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25113" sha1="sc9jcqammsgz7hdps70nxe78w31d6qq" xml:space="preserve">=== '''༡༽ ཆགས་རབས།''' ===
སྤྱིར་བཏང་མགར་ས་ཟེར་སླབ་དགོ་པའི་དོན་དག་འདི་ ས་གནས་ཀྱི་མི་ཚུ་གིས་སླབ་དོ་བཟུམ་ཅིག་འབད་བ་ཅིན། ལྕགས་བཟོའི་རིག་རྩལ་ལུ་ མཁས་པའི་གྲུབ་ཐོབ་གཏེར་ཁུངས་པ་མཆོག་ ས་གནས་དེ་ནང་བཞུགས་ཏེ་མགར་བཟོའི་ཕྱག་ལཱ་གནང་མི་ལུ་བརྟེན་ མགར་ས་ཟེར་བཏགས་ཡོདཔ་ཨིན་མས། མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་ འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྫོང་ཁག་ཉི་ཤུའི་ནང་ལས་གཅིག་ཨིན། ས་ཆ་འདི་རྒྱ་མཚོ་ལས་མཐོ་ཚད་ མི་ཊར་ ༢༨༠༠ དེ་ཅིག་གི་ས་ཁར་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན། མགར་ས་རྫོང་འདི་ སྤྱི་ལོ་ ༡༦༤༦ ལུ་ཞབས་དྲུང་ངག་དབང་རྣམ་རྒྱལ་མཆོག་གིས་ ལུང་བསྟན་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ བོད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གྲུབ་ཐོབ་གཏེར་ཁུངས་པ་སྒྲུབ་པ་གནང་བཞུགས་སའི་ བྲག་ཕུག་གི་ལྟག་ལུ་བཞེངས་གནང་སྟེ་ རྫོང་གི་མཚན་ཡང་ རྫོང་ཁག་གི་གནས་བདག་ བཀྲིས་མཐོང་སྨོན་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ མགར་ས་བཀྲིས་མཐོང་སྨོན་རྫོང་ཟེར་བཏགས་གནང་ནུག།

=== '''༢༽ མི་རློབས་དང་རྒེད་འོག།''' ===
མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་ འབྲུག་གི་བྱང་ཁ་ཐུག་ལུ་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་དང་གཅིག་ཁར་ མཐུད་དེ་ཡོད་པའི་རྫོང་ཁག་ཅིག་ཨིན། རྫོང་ཁག་འདི་སའི་རྒྱ་ཚད་ཀི་ལོ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་ ༣༡༡༧ ནང་ལུ་ མི་རློབས་ཡོངས་བསྡོམས་ ༣༤༩༤ ཡོདཔ་ལས་རྫོང་ཁག་ཉི་ཤུའི་སླ་ལས་ མི་རློབས་ཉུང་ཤོས་ཅིག་ཨིནམ་དང་། དེ་ནང་ལུ་རྒེད་འོག་བཞི་ཡོད་མི་ཚུ་ཡང་ ཁ་སྟོད། ཁ་སྨད། ལ་གཡག་དང་ ལུང་ནག་ན་རྒེད་འོག་ཚུ་ཨིན། རྒེད་འོག་ཚུ་ནང་སྤྱི་འོག་བསྡོམས་ ༢༠ ཡོདཔ་ཨིན། མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་ འབྲུག་གི་ནུབ་བྱང་ཁ་ཐུག་ལུ་ཕོགཔ་ཨིནམ་དང་ དེའི་བྱང་ཕྱོགས་དང་ནུབ་ཕྱོགས་ལུ་བོད་དང་། ལྷོ་ཕྱོགས་ལུ་སྤུ་ན་ཁ། ཤར་ལྷོ་ཁ་ཐུག་ལུ་དབང་འདུས་ཕོ་བྲང་རྫོང་ཁག་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན། མགར་ས་གི་ བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་འཁྱེག་མཚོ་ནང་ལས་བབས་པའི་གཙང་ཆུ་འདི་ ལྷོ་ཕྱོགས་ཁ་ཐུག་ལུ་བབས་སྟེ་ སྤུ་ན་ཁ་རྫོང་གི་སྦོ་ལོགས་ཁར་ཡོད་པའི་ ཕོ་ཆུ་དང་གཅིག་ཁར་མཐུད་དེ་ཡོད་པའི་མོ་ཆུ་འདི་ཨིན། རྫོང་ཁག་འདི་ནང་ལུ་ ཁྱེག་མཚོ་ལེ་ཤ་ཡོདཔ་ལས་ དེ་ཚུ་གི་གྲལ་ལས་ འཁྱེག་མཚོ་ལ་ལུ་ཅིག་གིས་བེད་དེ་ ཆུ་རུད་འཐོན་ནིའི་ཉེན་ཁ་ཡོདཔ་དང་ འདི་ཡང་གནམ་གཤིས་འགྱུར་འགྲོས་ལུ་བརྟེན་ཏེ་ཨིནམ་ལས་ འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་སྤྱི་དང་ ལྷག་པར་གཙང་ཆུའི་མཐའ་མ་ལས་ཕར་སྡོད་མི་ཚུ་ལུ་ ཚ་གྱང་སྦོམ་སྦེ་ར་ལངས་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

=== '''༣༽ ཁ་སྐད་དང་གྱོན་ཆས།''' ===
རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུས་གཞུང་ལས་ ས་ཐག་རིང་ས་དང་ས་མཐོ་ས་ དེ་ལས་ལམ་སྲོལ་མ་འདྲཝ་ཚུ་ཡོད་པའི་ས་གོ་ཅིག་སྦེ་ངོས་འཛིན་འབདཝ་ཨིན། མི་སེར་ཚུ་གིས་གཡུས་ཀྱི་ཁ་སྐད་འབད་བ་ཅིན་ ལ་གཡག་པའི་ཁ་སྐད་ཟེར་ སོ་སོ་ཅིག་སླབ་སྲོལ་ཡོདཔ་དང་། གྱོན་ཆས་ཀྱི་རིགས་ཚུ་ཡང་ ཚར་གྱི་འཐག་པའི་འབོད་ལོ་འདི་ཞྭམོ་དང་། གཡག་གི་སྤུ་དང་ལུག་གི་བལ་གྱིས་འཐག་པའི་ གོ་དང་དཀྱི་ར་ཚུ་གྱོན་ཏེ་ག་ཅི་དེ་ འཇའ་ཆི་ཆི་དང་མཛེས་ཏོག་ཏོ་མཐོང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། ལུང་ཕྱོགས་དེའི་ཁ་སྐད་ནང་ལས་ དཀྱི་ར་ལུ་ ཞུམ་/ཟུམ་ དང་། སྟོད་གོ་ལུ་ ཕྲུ་ཁེན་ཇ་ཟེར་སླབ་ཨིན་མས། ཚར་གྱིས་འཐག་པའི་ཞྭམོ་འདི་ལུ་བོ་ཁུ་/ བལ་ཁུ་དང་ ཕོ་སྐྱེས་ཀྱི་གོ་ལུ་ ཀམ་མར་ཟེར་སླབ་ཨིན་མས། ཨིན་རུང་ད་རེས་ནངས་པ་ཕོ་སྐྱེས་ཀྱི་གྱོན་ཆས་འདི་ ཉམས་སག་ས་གུར་ལྷོད་དེ་ཡོདཔ་ལས་ དུས་སྟོན་མ་འདྲཝ་ཚུ་གིས་སྐབས་ལུ་ཞབས་བྲོ་རེ་འཁྲབ་ད་ ཨམ་སྲུའི་ཞུམ་འདི་དྲ་ཞིནམ་ལས་ བོ་ཀུ་བཟོ་སྟེ་གྱོན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། བཀྲ་ཤིས་སྒང་རྫོང་ཁག་གི་མངའ་འོག་ལུ་ཡོད་པའི་ མེ་རག་སག་སྟེང་དང་ མགར་ས་གི་ལ་གཡག་ལུང་ནག་ན་གི་ ཁ་སྐད་སོ་སོ་ཨིན་རུང་ ལམ་ལུགས་སྲོལ་དང་གྱོན་ཆས་ཚུ་ཅོག་འཐདཔ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

=== '''༤༽ རྒྱལ་འཛིན་ལ་ཁའི་དུས་སྟོན།''' ===
( Royal Highlander Festaval ) ཟེར་མི་འདི་ མི་དབང་མངའ་བདག་རིན་པོ་ཆེའི་དབུ་འཁྲིད་འོག་ལུ་ མི་སྡེ་གཅིག་སྒྲིལ་བཟོ་ཐབས་དང་ འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་ཡར་དྲགས་གཏང་ཐབས་ལུ་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ སྤྱི་ཟླ་ ༡༠ པའི་ཚེས་ ༡༦ ལུ་འགོ་དང་པ་བརྩི་སྲུང་འབད་མི་དུས་སྟོན་འདི་ ལོ་སྟར་བཞིན་དུ་ རྒྱལ་འཛིན་ལ་ཁའི་དུས་སྟོན་ཟེར་ དུས་སྟོན་ཅིག་བརྩི་སྲུང་འབད་ནི་ཡོད། དུས་སྟོན་འདི་ནང་ལུ་ མི་དམངས་ལུ་ལ་ཁ་མཐོ་སའི་ལམ་ལུགས་སྲོལ་ཚུ་ ཉམས་སྲུང་འབད་ནི་རྐྱངམ་གཅིག་མེན་པར་ ལ་གཡག་པའི་འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་དང་དཔལ་འབྱོར་ཡར་དྲག་གཏང་ནིའི་དོན་ལུ་ ནང་འཁོད་འཐོན་སྐྱེད་ཚུ་ཡང་ཚོང་འབྲེལ་འཐབ་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དུས་སྟོན་འདི་ནང་ལུ་ མི་དབང་མངའ་བདག་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་ སྐུ་འཁོར་ལྷན་རྒྱས་ གཞུང་གི་དཔོན་ཁག་ཚུ་གིས་ཡང་དབུ་བཞུགས་མཛད་གནང་དོ་ཡོདཔ་མ་ཚད། འབྲུག་ནང་ཁོད་ཀྱི་མི་ཚུ་ལས་ལྷགཔ་སྦེ་ ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ལྟ་བཤལཔ་ཚུ་གིས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་དེ་བཅའ་མར་གཏོགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་ནང་ལུ་འབྲོག་པའི་ལུགས་སྲོལ་གཡག་གི་འགྲེམ་སྟོན་དང་། རྟ་རྒྱུག་འགྲན་བསྡུར། ས་གནས་ཀྱི་འཆམ་དང་ཞབས་ཁྲ་ལ་སོགས་པ་ཚུ་སྤྱན་འབུལ་ཞུ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།

=== '''༥༽ ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྲོལ་གསོལ་མཆོད།''' ===
རི་མཐོ་ས་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ལས་ ལ་གཡག་པའི་མི་ཚུ་གིས་ གངས་དང་མཚོ་འདི་ཚུ་ལུ་གནས་པའི་གནས་བདག་གཞི་བདག་ཚུ་ལུ་ ལ་མཐོ་སའི་བསང་ཤིང་ཤུག་པ་དང་ བ་ལུ་སུ་ལུ་ལ་སོགས་པའི་བསང་དང་། ཨོམ་དང་མར་དར་ཚི་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ལས་གསེར་སྐྱེམས་དང་ གསོལ་མཆོད་ཕུལ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་ལས་གནས་བདག་གཞི་བདག་ཚུ་ཐུགས་དགྱེས་ཏེ་ ཁཝ་དང་འཁྱེག་གིས་སྦེ་ལ་ནོར་དང་མི་ཚུ་གནོད་པ་མི་འབྱུང་ནིའི་དོན་ལུ་ཨིན་མས།

=== '''༦༽ འབྲུག་གི་རྒྱལ་རབས་ཆོས་འབྱུང་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས།''' ===
མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་འབྲུག་གི་རྒྱལ་རབས་ཆོས་འབྱུང་དང་ འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ས་གནས་ཅིག་ཨིན། ཧེ་མ་ ཨོ་རྒྱན་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་། དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ལུ་ ཆོས་རྗེ་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ཀྱི་ཉེ་གནས་ རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་ནགས་ཀྱི་རིན་ཆེན། དེ་ལས་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་མ་འདྲཝ་ཚུ་གི་ སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལེ་ཤ་གི་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཏེ་ བྱིན་གྱིས་བརླབས་གནང་ནུག། དེ་མ་ཚད་ བོད་ར་ལུང་གི་གསེར་ཁྲི་མངའ་བདག་ སེངྒེའི་གདུང་བརྒྱུད་བརྒྱད་པ་ འཇམ་དབྱངས་བློ་གྲོས་སེངྒེ་ སྐུ་འཁྲུངས་པའི་ས་གནས་ཡང་ཨིན། ད་རུང་ དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ ལྷོ་མོན་འདི་ནང་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་གནང་མི་ གྲུབ་ཐོབ་གཏེར་ཁུངས་པའི་སྲུང་མ་ དམ་ཅན་སྒོ་མོ་ཕྱག་རྡོར་ཅན་གྱི་བཞུགས་གནས་ཡང་ཨིན།

ལྷག་པར་དུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༦༡༦ ལུ་ཞབས་དྲུང་ངག་དབང་རྣམ་རྒྱལ་མཆོག་ འབྲུག་ལུ་འགོ་དང་པ་བྱོན་པའི་བསྒང་ བྱོན་ལམ་མགར་ས་རྫོང་ཁག་ནང་ལས་ཨིན་པའི་ཁར་ དགོན་འོབས་མཚོ་པའི་བླམ་གིས་གཙོས་པའི་མི་ཚུ་གིས་བསུ་བ་སེར་སྦྲེང་དང་བཅས་ཕེབས་བསུ་ཞུ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོདཔ་ཨིན། དེའི་ཤུལ་ལས་འབྲུག་དང་བོད་ཀྱི་ལམ་གཙོ་བོ་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ ཧེ་མ་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་བར་ན་ དམག་འཁྲུག་གི་བྱུང་རབས་ཡང་ཡོདཔ་ཨིན། སྡེ་སྲིད་གཉིས་པ་ བསྟན་འཛིན་འབྲུག་གྲགས་ཀྱི་སྐབས་ སྤྱི་ལོ་ ༡༦༥༦-༡༦༥༧ ལུ་ བོད་དང་སོག་པོའི་དམག་སྡེ་གསུམ་པ་ལས་ རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཡོདཔ་ཨིན། རྫོང་འདི་དུས་རབས་ ༡༧ པ་དང་ ༡༨ པའི་ནང་འབྲུག་དང་བོད་ཀྱི་བར་ནའི་འཐབ་འཛིང་ཚུ་གི་སྐབས་ལུ་ དམག་གི་ས་ཁོངས་ཅིག་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཡོདཔ་ཨིན། འདི་ཡང་བོད་དམག་ཚུ་ལས་ འབྲུག་གི་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་གོ་བསྲུང་ནིའི་སྲུང་སྐྱོབ་འབད་ཡོདཔ་ཨིན།

མགར་ས་རྫོང་འདི་དུས་རབས་ ༡༧ པའི་ནང་ དམག་སྒར་བཙན་དྲག་ཅིག་ཨིནམ་དང་ རྫོང་གི་བཟོ་བཀོད་འདི་ གཞན་དང་མ་འདྲཝ་སྦེ་ སྒོར་སྒོརམ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན། རྫོང་གི་མཐའ་འཁོར་ལུ་ གལ་གནད་ཅན་གྱི་ལྟ་རྫོང་གསུམ་བཞེངས་ཏེ་ཡོད། ལྟ་རྫོང་གསུམ་འདི་ མེ་མཆོད་ཐེངས་གཉིས་བཞེས་ཏེ་ ཉམས་ཆག་སྦོམ་ར་བྱུང་ནུག། བར་གྱི་ལྟ་རྫོང་འདི་ དབུ་རྩེའི་གཡོན་ཕྱོགས་ལུ་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་དང་། གཞན་ལྟ་རྫོང་གཉིསཔོ་འདི་ བར་གྱི་ལྟ་རྫོང་ལས་ གཡོན་དང་གཡས་ཕྱོགས་ལུ་མི་ཊར་ ༥༠ དེ་ཅིག་གི་ས་ཁར་ ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

=== '''༧༽ འཇིག་རྟེན་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྲོལ་གཉེན་སྒྲིག་གི་སྐོར།''' ===
འཇིག་རྟེན་དང་འབྲེལ་བའི་ཧེ་མ་ལ་གཡགཔ་ཚུ་གི་གཡུས་ཁར་ ལམ་སྲོལ་མ་འདྲཝ་ཅིག་ཡོད་མི་འདི་ གཉེན་སྒྲིག་གི་སྐོར་ལས་ཨིན། དེ་ཡང་བཟའ་ཚང་གཅིག་གི་ཕོ་སྤུན་ཚུ་གིས་ཨམ་སྲུ་གཅིག་བསྟེན་མི་ (fraternal polyandry) ལམ་སྲོལ་འདི་ ཡོངས་གྲགས་སྦེ་ར་ཡོདཔ་ཨིན། ལམ་ལུགས་འདི་གིས་ཨམ་སྲུ་ལུ་རང་དབང་བྱིན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དཔེར་ན་ཁྱིམ་གཅིག་ནང་ལས་ཕོ་སྐྱེས་གཉིས་དང་ ཡང་ན་གསུམ་དེ་ཅིག་ཡོད་རུང་ ཁོང་ཕོ་སྤུན་ཚུ་གིས་ཨམ་སྲུ་གཅིག་འཚོལ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་གིས་ ལ་ཁ་མཐོ་སའི་ས་གནས་ནང་ མཐུན་རྐྱེན་དཀོན་དྲགས་ཡོདཔ་ལས་ ནང་མིའི་ས་ཆ་དང་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སྐལཝ་བགོ་བཤའ་ཚུ་ ཁྱིམ་ཚང་ལེ་ཤ་ལུ་བགོ་བཤའ་རྐྱབ་མ་དགོ་པར་ གཅིག་ཁར་བཞག་ནི་ལུ་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ནུག། ཁྱིམ་ནང་གི་ཕོ་སྐྱེས་རེ་རེ་ལུ་ ལཱ་འགན་སོ་སོ་ཡོདཔ་ཨིན། དཔེར་ན་གཅིག་གིས་ ལ་མཐོ་ས་ལུ་རྩྭ་འབྲོག་ནང་ གཡག་རྫིཔ་སྦེ་སྡོདཔ་ད། གཅིག་གིས་ ལུང་གཤོང་གི་མི་སྡེ་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ ཚོང་འབྲེལ་གྱི་ལཱ་དང་འགན་ཁུར་ཚུ་འབགཔ་ཨིན། ཨིན་རུང་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༠ དེ་ཅིག་ལས་འགོ་བཟུང་སྟེ་ལམ་སྲོལ་འདི་ མར་ཉམས་སོ་པའི་ལོ་རྒྱུས་འདུག ། སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༤ ལུ་ དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་འཐུ་ནིའི་ཁྲིམས་ལུགས་ཆོག་ཐམ་བྱིནམ་ད་ ལ་གཡག་པའི་མི་ཚུ་ལུ་འོང་འབབ་ལེགས་ཤོམ་ཐོབ་སྟེ་ དབུལ་ཕོངས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་མར་ཕབ་འགྱོ་ནུག། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་འཐུ་མིའི་གྱངས་ཁ་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ བཟའ་ཚང་རེ་ལུ་ ལོ་བསྟར་བཞིན་དུ་ དངུལ་ཀྲམ་ ༥༠,༠༠༠ ལས་ ༡,༠༠༠,༠༠༠ ཚུན་ འོང་འབབ་བཟོ་ཚུགསཔ་ཨིན། འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་ཡར་དྲགས་ལུ་བརྟེན་ཏེ་ ཤེས་རིག་དང་མི་སྡེ་གཅིག་སྒྲིལ་སོང་སྟེ་ ལ་གཡག་པའི་མི་སྡེའི་ནང་ ད་རེས་ནངས་པ་ ཨམ་སྲུ་མང་ཤོས་ར་ གཉེན་གྲོགས་གཅིག་རྐྱངམ་གཅིག་བསྟེན་ཏེ་སྡོད་ནི་ལུ་གདམ་ཁ་རྐྱབ་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ཧེ་མ་བཟུམ་སྦེ་མེདཔ་ཨིན།

=== '''༨༽ ལ་གཡག་པའི་འོང་འབབ།''' ===
དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་གི་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྱུར་བ། རྒྱ་ནག་གི་གསོ་བ་རིག་པའི་ནང་ རྩ་ཅན་སྦེ་བརྩིས་བའི་ འབུཔ་གཉན་སྲིན་གྱི་རྩྭ་ཤིང་ 'ཀོར་ཌི་སེཔསི་ སི་ནེན་སིསི་' དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་ཟེར་སླབ་མི་འདི་ འཐུ་ནི་དང་ བཙོང་ནིའི་ལཱ་གིས་ ལ་གཡགཔ་གི་དཔལ་འབྱོར་ལུ་ འགྱུར་བ་སྦོམ་བཏང་ཡོདཔ་ཨིན། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་ ཁྲིམས་མཐུན་མ་བཟོ་བའི་གོང་ལུ་ ལ་གཡགཔ་གི་གཞི་རྟེན་འཚོ་བའི་དཔལ་འབྱོར་འདི་ གཡག་ཤ་དང་གཡག་གི་ཐོན་སྐྱེད་ཚུ་ལུ་ བརྟེན་ཏེ་སྡོད་ནི་དང་ ཅ་ལ་བརྗེ་སོར་འབད་ནི་ལུ་རྐྱངམ་གཅིག་བརྟེན་ཏེ་སྡོད་ནུག། ཡར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་གི་ཚོང་འབྲེལ་གྱིས་ མི་རབས་གཅིག་གི་གོང་ལུ་ དངུལ་རྐྱང་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་མེད་པའི་ མི་སྡེ་ཅིག་ནང་ དངུལ་རྐྱང་གི་འོང་འབབ་དང་ འགྲུལ་འཕྲིན་ བརྙན་འཕྲིན་ འདི་བཟུམ་སྦེ་ དེང་སང་གི་ཁྱིམ་བཟོའི་རྒྱུ་ཆས་ཚུ་ འགོ་བཙུགས་བཅུག་ནུག། ད་རེས་ནངས་པ་ ལ་གཡགཔ་གི་བཟའ་ཚང་མང་རབས་ཅིག་ལུ་ ཁོང་རའི་སྔར་སྲོལ་གྱི་གཡག་གི་སྤུ་ལས་འཐག་པའི་སྦྱ་ཚུ་གི་གློ་བུར་གྱི་སྡོད་གནས་དང་ དེང་སང་གི་མཐུན་རྐྱེན་ཡོད་པའི་གཏན་འཇགས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚུ་ཡང་གཞིས་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྱུར་བ་འདི་གིས་ སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཡང་ མགྱོགས་སུ་བཏང་ཡོདཔ་ཨིན། ལ་གཡགཔ་གི་ན་གཞོན་མང་ཤོས་ཅིག་གིས་ ལུང་གཤོང་གི་ཁྲོམ་ཚུ་ནང་ ཤེས་ཡོན་སྦྱང་ནིའི་དོན་ལུ་ བརྩོན་ཤུགས་སྐྱེད་དོ་ཡོདཔ་དང་ ལ་ལུ་ཅིག་གིས་ ཐིམ་ཕུག་ལུ་ གཞུང་གཡོག་དང་ སྒེར་གྱི་ལཱ་གཡོག་ནང་ འཛུལ་ཞུགས་འབད་ནུག། མི་སྡེ་འདི་གིས་ འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དེང་སང་གི་དཔལ་འབྱོར་ནང་ བཅའ་མར་གཏོགས་ནི་གོ་སྐབས་ཐོབ་ལས་བརྟེན་ རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལམ་སྲོལ་གྱི་ངོ་རྟགས་འདི་ བདག་འཛིན་འཐབ་ནི་ལུ་ གདོང་ལེན་ཚུ་བྱུང་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན།
[[Category:རྫོང་ཁག།]]
[[Category:རྫོང་།]]
[[Category:རྫོང་ཞིས།]]</text>
      <sha1>sc9jcqammsgz7hdps70nxe78w31d6qq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>40106</id>
      <parentid>40103</parentid>
      <timestamp>2026-08-18T15:30:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kheng Singye Dorji (KSD)</username>
        <id>9274</id>
      </contributor>
      <origin>40106</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25202" sha1="2b05s6t4ud1j2izvdmffygyzhrb9n05" xml:space="preserve">=== '''༡༽ ཆགས་རབས།''' ===
སྤྱིར་བཏང་མགར་ས་ཟེར་སླབ་དགོ་པའི་དོན་དག་འདི་ ས་གནས་ཀྱི་མི་ཚུ་གིས་སླབ་དོ་བཟུམ་ཅིག་འབད་བ་ཅིན། ལྕགས་བཟོའི་རིག་རྩལ་ལུ་ མཁས་པའི་གྲུབ་ཐོབ་གཏེར་ཁུངས་པ་མཆོག་ ས་གནས་དེ་ནང་བཞུགས་ཏེ་མགར་བཟོའི་ཕྱག་ལཱ་གནང་མི་ལུ་བརྟེན་ མགར་ས་ཟེར་བཏགས་ཡོདཔ་ཨིན་མས། མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་ འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྫོང་ཁག་ཉི་ཤུའི་ནང་ལས་གཅིག་ཨིན། ས་ཆ་འདི་རྒྱ་མཚོ་ལས་མཐོ་ཚད་ མི་ཊར་ ༢༨༠༠ དེ་ཅིག་གི་ས་ཁར་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན། མགར་ས་རྫོང་འདི་ སྤྱི་ལོ་ ༡༦༤༦ ལུ་ཞབས་དྲུང་ངག་དབང་རྣམ་རྒྱལ་མཆོག་གིས་ ལུང་བསྟན་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ བོད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གྲུབ་ཐོབ་གཏེར་ཁུངས་པ་སྒྲུབ་པ་གནང་བཞུགས་སའི་ བྲག་ཕུག་གི་ལྟག་ལུ་བཞེངས་གནང་སྟེ་ རྫོང་གི་མཚན་ཡང་ རྫོང་ཁག་གི་གནས་བདག་ བཀྲིས་མཐོང་སྨོན་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ མགར་ས་བཀྲིས་མཐོང་སྨོན་རྫོང་ཟེར་བཏགས་གནང་ནུག།

=== '''༢༽ མི་རློབས་དང་རྒེད་འོག།''' ===
མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་ འབྲུག་གི་བྱང་ཁ་ཐུག་ལུ་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་དང་གཅིག་ཁར་ མཐུད་དེ་ཡོད་པའི་རྫོང་ཁག་ཅིག་ཨིན། རྫོང་ཁག་འདི་སའི་རྒྱ་ཚད་ཀི་ལོ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་ ༣༡༡༧ ནང་ལུ་ མི་རློབས་ཡོངས་བསྡོམས་ ༣༤༩༤ ཡོདཔ་ལས་རྫོང་ཁག་ཉི་ཤུའི་སླ་ལས་ མི་རློབས་ཉུང་ཤོས་ཅིག་ཨིནམ་དང་། དེ་ནང་ལུ་རྒེད་འོག་བཞི་ཡོད་མི་ཚུ་ཡང་ ཁ་སྟོད། ཁ་སྨད། ལ་གཡག་དང་ ལུང་ནག་ན་རྒེད་འོག་ཚུ་ཨིན། རྒེད་འོག་ཚུ་ནང་སྤྱི་འོག་བསྡོམས་ ༢༠ ཡོདཔ་ཨིན། མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་ འབྲུག་གི་ནུབ་བྱང་ཁ་ཐུག་ལུ་ཕོགཔ་ཨིནམ་དང་ དེའི་བྱང་ཕྱོགས་དང་ནུབ་ཕྱོགས་ལུ་བོད་དང་། ལྷོ་ཕྱོགས་ལུ་སྤུ་ན་ཁ། ཤར་ལྷོ་ཁ་ཐུག་ལུ་དབང་འདུས་ཕོ་བྲང་རྫོང་ཁག་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན། མགར་ས་གི་ བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་འཁྱེག་མཚོ་ནང་ལས་བབས་པའི་གཙང་ཆུ་འདི་ ལྷོ་ཕྱོགས་ཁ་ཐུག་ལུ་བབས་སྟེ་ སྤུ་ན་ཁ་རྫོང་གི་སྦོ་ལོགས་ཁར་ཡོད་པའི་ ཕོ་ཆུ་དང་གཅིག་ཁར་མཐུད་དེ་ཡོད་པའི་མོ་ཆུ་འདི་ཨིན། རྫོང་ཁག་འདི་ནང་ལུ་ ཁྱེག་མཚོ་ལེ་ཤ་ཡོདཔ་ལས་ དེ་ཚུ་གི་གྲལ་ལས་ འཁྱེག་མཚོ་ལ་ལུ་ཅིག་གིས་བེད་དེ་ ཆུ་རུད་འཐོན་ནིའི་ཉེན་ཁ་ཡོདཔ་དང་ འདི་ཡང་གནམ་གཤིས་འགྱུར་འགྲོས་ལུ་བརྟེན་ཏེ་ཨིནམ་ལས་ འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་སྤྱི་དང་ ལྷག་པར་གཙང་ཆུའི་མཐའ་མ་ལས་ཕར་སྡོད་མི་ཚུ་ལུ་ ཚ་གྱང་སྦོམ་སྦེ་ར་ལངས་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

=== '''༣༽ ཁ་སྐད་དང་གྱོན་ཆས།''' ===
རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུས་གཞུང་ལས་ ས་ཐག་རིང་ས་དང་ས་མཐོ་ས་ དེ་ལས་ལམ་སྲོལ་མ་འདྲཝ་ཚུ་ཡོད་པའི་ས་གོ་ཅིག་སྦེ་ངོས་འཛིན་འབདཝ་ཨིན། མི་སེར་ཚུ་གིས་གཡུས་ཀྱི་ཁ་སྐད་འབད་བ་ཅིན་ ལ་གཡག་པའི་ཁ་སྐད་ཟེར་ སོ་སོ་ཅིག་སླབ་སྲོལ་ཡོདཔ་དང་། གྱོན་ཆས་ཀྱི་རིགས་ཚུ་ཡང་ ཚར་གྱི་འཐག་པའི་འབོད་ལོ་འདི་ཞྭམོ་དང་། གཡག་གི་སྤུ་དང་ལུག་གི་བལ་གྱིས་འཐག་པའི་ གོ་དང་དཀྱི་ར་ཚུ་གྱོན་ཏེ་ག་ཅི་དེ་ འཇའ་ཆི་ཆི་དང་མཛེས་ཏོག་ཏོ་མཐོང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། ལུང་ཕྱོགས་དེའི་ཁ་སྐད་ནང་ལས་ དཀྱི་ར་ལུ་ ཞུམ་/ཟུམ་ དང་། སྟོད་གོ་ལུ་ ཕྲུ་ཁེན་ཇ་ཟེར་སླབ་ཨིན་མས། ཚར་གྱིས་འཐག་པའི་ཞྭམོ་འདི་ལུ་བོ་ཁུ་/ བལ་ཁུ་དང་ ཕོ་སྐྱེས་ཀྱི་གོ་ལུ་ ཀམ་མར་ཟེར་སླབ་ཨིན་མས། ཨིན་རུང་ད་རེས་ནངས་པ་ཕོ་སྐྱེས་ཀྱི་གྱོན་ཆས་འདི་ ཉམས་སག་ས་གུར་ལྷོད་དེ་ཡོདཔ་ལས་ དུས་སྟོན་མ་འདྲཝ་ཚུ་གིས་སྐབས་ལུ་ཞབས་བྲོ་རེ་འཁྲབ་ད་ ཨམ་སྲུའི་ཞུམ་འདི་དྲ་ཞིནམ་ལས་ བོ་ཀུ་བཟོ་སྟེ་གྱོན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། བཀྲ་ཤིས་སྒང་རྫོང་ཁག་གི་མངའ་འོག་ལུ་ཡོད་པའི་ མེ་རག་སག་སྟེང་དང་ མགར་ས་གི་ལ་གཡག་ལུང་ནག་ན་གི་ ཁ་སྐད་སོ་སོ་ཨིན་རུང་ ལམ་ལུགས་སྲོལ་དང་གྱོན་ཆས་ཚུ་ཅོག་འཐདཔ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

=== '''༤༽ རྒྱལ་འཛིན་ལ་ཁའི་དུས་སྟོན།''' ===
( Royal Highlander Festaval ) ཟེར་མི་འདི་ མི་དབང་མངའ་བདག་རིན་པོ་ཆེའི་དབུ་འཁྲིད་འོག་ལུ་ མི་སྡེ་གཅིག་སྒྲིལ་བཟོ་ཐབས་དང་ འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་ཡར་དྲགས་གཏང་ཐབས་ལུ་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ སྤྱི་ཟླ་ ༡༠ པའི་ཚེས་ ༡༦ ལུ་འགོ་དང་པ་བརྩི་སྲུང་འབད་མི་དུས་སྟོན་འདི་ ལོ་སྟར་བཞིན་དུ་ རྒྱལ་འཛིན་ལ་ཁའི་དུས་སྟོན་ཟེར་ དུས་སྟོན་ཅིག་བརྩི་སྲུང་འབད་ནི་ཡོད། དུས་སྟོན་འདི་ནང་ལུ་ མི་དམངས་ལུ་ལ་ཁ་མཐོ་སའི་ལམ་ལུགས་སྲོལ་ཚུ་ ཉམས་སྲུང་འབད་ནི་རྐྱངམ་གཅིག་མེན་པར་ ལ་གཡག་པའི་འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་དང་དཔལ་འབྱོར་ཡར་དྲག་གཏང་ནིའི་དོན་ལུ་ ནང་འཁོད་འཐོན་སྐྱེད་ཚུ་ཡང་ཚོང་འབྲེལ་འཐབ་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དུས་སྟོན་འདི་ནང་ལུ་ མི་དབང་མངའ་བདག་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་ སྐུ་འཁོར་ལྷན་རྒྱས་ གཞུང་གི་དཔོན་ཁག་ཚུ་གིས་ཡང་དབུ་བཞུགས་མཛད་གནང་དོ་ཡོདཔ་མ་ཚད། འབྲུག་ནང་ཁོད་ཀྱི་མི་ཚུ་ལས་ལྷགཔ་སྦེ་ ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ལྟ་བཤལཔ་ཚུ་གིས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་དེ་བཅའ་མར་གཏོགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་ནང་ལུ་འབྲོག་པའི་ལུགས་སྲོལ་གཡག་གི་འགྲེམ་སྟོན་དང་། རྟ་རྒྱུག་འགྲན་བསྡུར། ས་གནས་ཀྱི་འཆམ་དང་ཞབས་ཁྲ་ལ་སོགས་པ་ཚུ་སྤྱན་འབུལ་ཞུ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།

=== '''༥༽ ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྲོལ་གསོལ་མཆོད།''' ===
རི་མཐོ་ས་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ལས་ ལ་གཡག་པའི་མི་ཚུ་གིས་ གངས་དང་མཚོ་འདི་ཚུ་ལུ་གནས་པའི་གནས་བདག་གཞི་བདག་ཚུ་ལུ་ ལ་མཐོ་སའི་བསང་ཤིང་ཤུག་པ་དང་ བ་ལུ་སུ་ལུ་ལ་སོགས་པའི་བསང་དང་། ཨོམ་དང་མར་དར་ཚི་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ལས་གསེར་སྐྱེམས་དང་ གསོལ་མཆོད་ཕུལ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་ལས་གནས་བདག་གཞི་བདག་ཚུ་ཐུགས་དགྱེས་ཏེ་ ཁཝ་དང་འཁྱེག་གིས་སྦེ་ལ་ནོར་དང་མི་ཚུ་གནོད་པ་མི་འབྱུང་ནིའི་དོན་ལུ་ཨིན་མས།

=== '''༦༽ འབྲུག་གི་རྒྱལ་རབས་ཆོས་འབྱུང་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས།''' ===
མགར་ས་རྫོང་ཁག་འདི་འབྲུག་གི་རྒྱལ་རབས་ཆོས་འབྱུང་དང་ འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ས་གནས་ཅིག་ཨིན། ཧེ་མ་ ཨོ་རྒྱན་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་། དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ལུ་ ཆོས་རྗེ་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ཀྱི་ཉེ་གནས་ རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་ནགས་ཀྱི་རིན་ཆེན། དེ་ལས་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་མ་འདྲཝ་ཚུ་གི་ སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལེ་ཤ་གི་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཏེ་ བྱིན་གྱིས་བརླབས་གནང་ནུག། དེ་མ་ཚད་ བོད་ར་ལུང་གི་གསེར་ཁྲི་མངའ་བདག་ སེངྒེའི་གདུང་བརྒྱུད་བརྒྱད་པ་ འཇམ་དབྱངས་བློ་གྲོས་སེངྒེ་ སྐུ་འཁྲུངས་པའི་ས་གནས་ཡང་ཨིན། ད་རུང་ དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ ལྷོ་མོན་འདི་ནང་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་གནང་མི་ གྲུབ་ཐོབ་གཏེར་ཁུངས་པའི་སྲུང་མ་ དམ་ཅན་སྒོ་མོ་ཕྱག་རྡོར་ཅན་གྱི་བཞུགས་གནས་ཡང་ཨིན།

ལྷག་པར་དུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༦༡༦ ལུ་ཞབས་དྲུང་ངག་དབང་རྣམ་རྒྱལ་མཆོག་ འབྲུག་ལུ་འགོ་དང་པ་བྱོན་པའི་བསྒང་ བྱོན་ལམ་མགར་ས་རྫོང་ཁག་ནང་ལས་ཨིན་པའི་ཁར་ དགོན་འོབས་མཚོ་པའི་བླམ་གིས་གཙོས་པའི་མི་ཚུ་གིས་བསུ་བ་སེར་སྦྲེང་དང་བཅས་ཕེབས་བསུ་ཞུ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོདཔ་ཨིན། དེའི་ཤུལ་ལས་འབྲུག་དང་བོད་ཀྱི་ལམ་གཙོ་བོ་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ ཧེ་མ་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་བར་ན་ དམག་འཁྲུག་གི་བྱུང་རབས་ཡང་ཡོདཔ་ཨིན། སྡེ་སྲིད་གཉིས་པ་ བསྟན་འཛིན་འབྲུག་གྲགས་ཀྱི་སྐབས་ སྤྱི་ལོ་ ༡༦༥༦-༡༦༥༧ ལུ་ བོད་དང་སོག་པོའི་དམག་སྡེ་གསུམ་པ་ལས་ རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཡོདཔ་ཨིན། རྫོང་འདི་དུས་རབས་ ༡༧ པ་དང་ ༡༨ པའི་ནང་འབྲུག་དང་བོད་ཀྱི་བར་ནའི་འཐབ་འཛིང་ཚུ་གི་སྐབས་ལུ་ དམག་གི་ས་ཁོངས་ཅིག་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཡོདཔ་ཨིན། འདི་ཡང་བོད་དམག་ཚུ་ལས་ འབྲུག་གི་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་གོ་བསྲུང་ནིའི་སྲུང་སྐྱོབ་འབད་ཡོདཔ་ཨིན།

མགར་ས་རྫོང་འདི་དུས་རབས་ ༡༧ པའི་ནང་ དམག་སྒར་བཙན་དྲག་ཅིག་ཨིནམ་དང་ རྫོང་གི་བཟོ་བཀོད་འདི་ གཞན་དང་མ་འདྲཝ་སྦེ་ སྒོར་སྒོརམ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན། རྫོང་གི་མཐའ་འཁོར་ལུ་ གལ་གནད་ཅན་གྱི་ལྟ་རྫོང་གསུམ་བཞེངས་ཏེ་ཡོད། ལྟ་རྫོང་གསུམ་འདི་ མེ་མཆོད་ཐེངས་གཉིས་བཞེས་ཏེ་ ཉམས་ཆག་སྦོམ་ར་བྱུང་ནུག། བར་གྱི་ལྟ་རྫོང་འདི་ དབུ་རྩེའི་གཡོན་ཕྱོགས་ལུ་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་དང་། གཞན་ལྟ་རྫོང་གཉིསཔོ་འདི་ བར་གྱི་ལྟ་རྫོང་ལས་ གཡོན་དང་གཡས་ཕྱོགས་ལུ་མི་ཊར་ ༥༠ དེ་ཅིག་གི་ས་ཁར་ ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

=== '''༧༽ འཇིག་རྟེན་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྲོལ་གཉེན་སྒྲིག་གི་སྐོར།''' ===
འཇིག་རྟེན་དང་འབྲེལ་བའི་ཧེ་མ་ལ་གཡགཔ་ཚུ་གི་གཡུས་ཁར་ ལམ་སྲོལ་མ་འདྲཝ་ཅིག་ཡོད་མི་འདི་ གཉེན་སྒྲིག་གི་སྐོར་ལས་ཨིན། དེ་ཡང་བཟའ་ཚང་གཅིག་གི་ཕོ་སྤུན་ཚུ་གིས་ཨམ་སྲུ་གཅིག་བསྟེན་མི་ (fraternal polyandry) ལམ་སྲོལ་འདི་ ཡོངས་གྲགས་སྦེ་ར་ཡོདཔ་ཨིན། ལམ་ལུགས་འདི་གིས་ཨམ་སྲུ་ལུ་རང་དབང་བྱིན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དཔེར་ན་ཁྱིམ་གཅིག་ནང་ལས་ཕོ་སྐྱེས་གཉིས་དང་ ཡང་ན་གསུམ་དེ་ཅིག་ཡོད་རུང་ ཁོང་ཕོ་སྤུན་ཚུ་གིས་ཨམ་སྲུ་གཅིག་འཚོལ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་གིས་ ལ་ཁ་མཐོ་སའི་ས་གནས་ནང་ མཐུན་རྐྱེན་དཀོན་དྲགས་ཡོདཔ་ལས་ ནང་མིའི་ས་ཆ་དང་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སྐལཝ་བགོ་བཤའ་ཚུ་ ཁྱིམ་ཚང་ལེ་ཤ་ལུ་བགོ་བཤའ་རྐྱབ་མ་དགོ་པར་ གཅིག་ཁར་བཞག་ནི་ལུ་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ནུག། ཁྱིམ་ནང་གི་ཕོ་སྐྱེས་རེ་རེ་ལུ་ ལཱ་འགན་སོ་སོ་ཡོདཔ་ཨིན། དཔེར་ན་གཅིག་གིས་ ལ་མཐོ་ས་ལུ་རྩྭ་འབྲོག་ནང་ གཡག་རྫིཔ་སྦེ་སྡོདཔ་ད། གཅིག་གིས་ ལུང་གཤོང་གི་མི་སྡེ་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ ཚོང་འབྲེལ་གྱི་ལཱ་དང་འགན་ཁུར་ཚུ་འབགཔ་ཨིན། ཨིན་རུང་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༠ དེ་ཅིག་ལས་འགོ་བཟུང་སྟེ་ལམ་སྲོལ་འདི་ མར་ཉམས་སོ་པའི་ལོ་རྒྱུས་འདུག ། སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༤ ལུ་ དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་འཐུ་ནིའི་ཁྲིམས་ལུགས་ཆོག་ཐམ་བྱིནམ་ད་ ལ་གཡག་པའི་མི་ཚུ་ལུ་འོང་འབབ་ལེགས་ཤོམ་ཐོབ་སྟེ་ དབུལ་ཕོངས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་མར་ཕབ་འགྱོ་ནུག། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་འཐུ་མིའི་གྱངས་ཁ་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ བཟའ་ཚང་རེ་ལུ་ ལོ་བསྟར་བཞིན་དུ་ དངུལ་ཀྲམ་ ༥༠,༠༠༠ ལས་ ༡,༠༠༠,༠༠༠ ཚུན་ འོང་འབབ་བཟོ་ཚུགསཔ་ཨིན། འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་ཡར་དྲགས་ལུ་བརྟེན་ཏེ་ ཤེས་རིག་དང་མི་སྡེ་གཅིག་སྒྲིལ་སོང་སྟེ་ ལ་གཡག་པའི་མི་སྡེའི་ནང་ ད་རེས་ནངས་པ་ ཨམ་སྲུ་མང་ཤོས་ར་ གཉེན་གྲོགས་གཅིག་རྐྱངམ་གཅིག་བསྟེན་ཏེ་སྡོད་ནི་ལུ་གདམ་ཁ་རྐྱབ་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ཧེ་མ་བཟུམ་སྦེ་མེདཔ་ཨིན།

=== '''༨༽ ལ་གཡག་པའི་འོང་འབབ།''' ===
དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་གི་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྱུར་བ། རྒྱ་ནག་གི་གསོ་བ་རིག་པའི་ནང་ རྩ་ཅན་སྦེ་བརྩིས་བའི་ འབུཔ་གཉན་སྲིན་གྱི་རྩྭ་ཤིང་ 'ཀོར་ཌི་སེཔསི་ སི་ནེན་སིསི་' དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་ཟེར་སླབ་མི་འདི་ འཐུ་ནི་དང་ བཙོང་ནིའི་ལཱ་གིས་ ལ་གཡགཔ་གི་དཔལ་འབྱོར་ལུ་ འགྱུར་བ་སྦོམ་བཏང་ཡོདཔ་ཨིན། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་ ཁྲིམས་མཐུན་མ་བཟོ་བའི་གོང་ལུ་ ལ་གཡགཔ་གི་གཞི་རྟེན་འཚོ་བའི་དཔལ་འབྱོར་འདི་ གཡག་ཤ་དང་གཡག་གི་ཐོན་སྐྱེད་ཚུ་ལུ་ བརྟེན་ཏེ་སྡོད་ནི་དང་ ཅ་ལ་བརྗེ་སོར་འབད་ནི་ལུ་རྐྱངམ་གཅིག་བརྟེན་ཏེ་སྡོད་ནུག། ཡར་རྩྭ་དགུན་འབུཔ་གི་ཚོང་འབྲེལ་གྱིས་ མི་རབས་གཅིག་གི་གོང་ལུ་ དངུལ་རྐྱང་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་མེད་པའི་ མི་སྡེ་ཅིག་ནང་ དངུལ་རྐྱང་གི་འོང་འབབ་དང་ འགྲུལ་འཕྲིན་ བརྙན་འཕྲིན་ འདི་བཟུམ་སྦེ་ དེང་སང་གི་ཁྱིམ་བཟོའི་རྒྱུ་ཆས་ཚུ་ འགོ་བཙུགས་བཅུག་ནུག། ད་རེས་ནངས་པ་ ལ་གཡགཔ་གི་བཟའ་ཚང་མང་རབས་ཅིག་ལུ་ ཁོང་རའི་སྔར་སྲོལ་གྱི་གཡག་གི་སྤུ་ལས་འཐག་པའི་སྦྱ་ཚུ་གི་གློ་བུར་གྱི་སྡོད་གནས་དང་ དེང་སང་གི་མཐུན་རྐྱེན་ཡོད་པའི་གཏན་འཇགས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚུ་ཡང་གཞིས་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འགྱུར་བ་འདི་གིས་ སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཡང་ མགྱོགས་སུ་བཏང་ཡོདཔ་ཨིན། ལ་གཡགཔ་གི་ན་གཞོན་མང་ཤོས་ཅིག་གིས་ ལུང་གཤོང་གི་ཁྲོམ་ཚུ་ནང་ ཤེས་ཡོན་སྦྱང་ནིའི་དོན་ལུ་ བརྩོན་ཤུགས་སྐྱེད་དོ་ཡོདཔ་དང་ ལ་ལུ་ཅིག་གིས་ ཐིམ་ཕུག་ལུ་ གཞུང་གཡོག་དང་ སྒེར་གྱི་ལཱ་གཡོག་ནང་ འཛུལ་ཞུགས་འབད་ནུག། མི་སྡེ་འདི་གིས་ འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དེང་སང་གི་དཔལ་འབྱོར་ནང་ བཅའ་མར་གཏོགས་ནི་གོ་སྐབས་ཐོབ་ལས་བརྟེན་ རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལམ་སྲོལ་གྱི་ངོ་རྟགས་འདི་ བདག་འཛིན་འཐབ་ནི་ལུ་ གདོང་ལེན་ཚུ་བྱུང་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན།
[[Category:རྫོང་ཁག།]]
[[Category:རྫོང་།]]
[[Category:རྫོང་ཞིས།]]
[[Category:རྫོང་ཁག་ཚུ་གི་བཅུད་བསྡུས།]]</text>
      <sha1>2b05s6t4ud1j2izvdmffygyzhrb9n05</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Category:རྫོང་ཁག།</title>
    <ns>14</ns>
    <id>9194</id>
    <revision>
      <id>40104</id>
      <timestamp>2026-08-18T15:26:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kheng Singye Dorji (KSD)</username>
        <id>9274</id>
      </contributor>
      <comment>Created page with &quot;རྫོང་ཁག།&quot;</comment>
      <origin>40104</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24" sha1="h56l5poe5hym6mmaefp3uqachhb90ta" xml:space="preserve">རྫོང་ཁག།</text>
      <sha1>h56l5poe5hym6mmaefp3uqachhb90ta</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Category:རྫོང་།</title>
    <ns>14</ns>
    <id>9195</id>
    <revision>
      <id>40105</id>
      <timestamp>2026-08-18T15:26:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kheng Singye Dorji (KSD)</username>
        <id>9274</id>
      </contributor>
      <comment>Created page with &quot;རྫོང་།&quot;</comment>
      <origin>40105</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18" sha1="qeyplg1fnpnlnkptyv0cluhzy7ntqjf" xml:space="preserve">རྫོང་།</text>
      <sha1>qeyplg1fnpnlnkptyv0cluhzy7ntqjf</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>