Σαράντος Καργάκος

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="el">
  <siteinfo>
    <sitename>Βικιφθέγματα</sitename>
    <dbname>elwikiquote</dbname>
    <base>https://el.wikiquote.org/wiki/%CE%9A%CF%8D%CF%81%CE%B9%CE%B1_%CE%A3%CE%B5%CE%BB%CE%AF%CE%B4%CE%B1</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Μέσο</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Ειδικό</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Συζήτηση</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Χρήστης</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Συζήτηση χρήστη</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Βικιφθέγματα</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Συζήτηση Βικιφθέγματα</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Αρχείο</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Συζήτηση αρχείου</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Συζήτηση MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Πρότυπο</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Συζήτηση προτύπου</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Βοήθεια</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Συζήτηση βοήθειας</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Κατηγορία</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Συζήτηση κατηγορίας</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Σαράντος Καργάκος</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5222</id>
    <revision>
      <id>38268</id>
      <parentid>32106</parentid>
      <timestamp>2026-04-19T15:06:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Γιαν.Καρ</username>
        <id>9439</id>
      </contributor>
      <origin>38268</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3178" sha1="hrcz4jv0quo8tngqjtc39dnihbxfgcs" xml:space="preserve">Ο '''Σαράντος Καργάκος''' ήταν φιλόλογος, εκπαιδευτικός, ιστορικός και συγγραφέας. Γεννήθηκε το 1937 στο Γύθειο Λακωνίας. Έχει δημοσιεύσει 107 βιβλία με περιεχόμενο κυρίως ιστορικό αλλά και γλωσσικές μελέτες. Έχει γράψει εκατοντάδες άρθρα σε διάφορα περιοδικά. Πέθανε στις 13 Ιανουαρίου 2019.&lt;ref&gt;[http://www.sarantoskargakos.gr/content/%CE%B2%CE%B9%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%B9%CE%BA%CF%8C-%CF%83%CE%B1%CF%81%CE%AC%CE%BD%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B9-%CE%BA%CE%B1%CF%81%CE%B3%CE%AC%CE%BA%CE%BF%CF%85 Βιογραφικό Σαράντου Ι. Καργάκου.] Ανάκτηση 23 Οκτ. 2012&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

== Αποσπάσματα άρθρων ==
''Μιά χώρα που δεν θέλει να ζήσει''. Περιοδικό &quot;Ευθύνη&quot;, τ. 242, Φεβρ. 1992, σ. 102-104.
* Ο [[Έλληνας]] αρέσκεται σε λύσεις της στιγμής που συχνά είναι λύσεις αυτοκτονίας. ... Θρησκευόμενος! Δός ημίν σήμερον. Για τα σπουδαία του αύριον έχει ο Θεός! Λες κι ο Θεός είναι πιστωτικά ταμεία της ΕΟΚ. Κάνουμε όχι αναπτυξιακή αλλά ''δανειακή'' πολιτική που σημαίνει πως ζούμε με δανεική ζωή.

* Η πολιτιστική μας πολιτική ή αλλοιώς &quot;πολιτική κουλτούρας&quot; χρόνια τώρα μοιάζει με τσιμπούσι κατσαπλιάδων. Και όμως μακάριοι κολυμπάμε στη θάλασσα της καταναλωτικής μακαριότητος, που είναι γεμάτη από καρχαρίες, που φυσικά δεν έχουν τις δικές μας ηθικές ευαισθησίες. Στο βάθος του σκοτεινού ορίζοντα ολόφωτος αρμενίζει ο &quot;Μέγας Ανατολικός&quot; του έθνους.

* Όλοι σήμερα μιλούν για κρίση. Και πολλοί -επιτέλους- συνειδητοποίησαν ότι η κρίση είναι πρωτίστως ηθική. Ως [[έθνος]] έχουμε παραλύσει ηθικώς. Δεν έχουμε αποθέματα ψυχικής αντοχής. Μας λείπει η πίστη σε ένα εθνικό ιδανικό, σ' ένα [[ιδανικό]] που ζωογονεί και ζωοδοτεί.

* Ένας πεθαμένος λαός δεν φοβάται να κάνει μια ψύχραιμη βουτιά προς τον όλεθρο. Ένοχες συνειδήσεις, κολυμπάμε στη θάλασσα του μηδενός, χωρίς κανένα ορίζοντα μπροστά μας.

==Βιβλιογραφία==
&lt;references/&gt;

{{DEFAULTSORT:Σαράντος, Καργάκος}}
[[Κατηγορία:Έλληνες συγγραφείς]]
[[Κατηγορία:Ιστορικοί]]</text>
      <sha1>hrcz4jv0quo8tngqjtc39dnihbxfgcs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>38269</id>
      <parentid>38268</parentid>
      <timestamp>2026-04-19T15:16:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Γιαν.Καρ</username>
        <id>9439</id>
      </contributor>
      <comment>/* Αποσπάσματα άρθρων */</comment>
      <origin>38269</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="99477" sha1="nfebg1b164g1civ5y4dsjjg9wmfxyia" xml:space="preserve">Ο '''Σαράντος Καργάκος''' ήταν φιλόλογος, εκπαιδευτικός, ιστορικός και συγγραφέας. Γεννήθηκε το 1937 στο Γύθειο Λακωνίας. Έχει δημοσιεύσει 107 βιβλία με περιεχόμενο κυρίως ιστορικό αλλά και γλωσσικές μελέτες. Έχει γράψει εκατοντάδες άρθρα σε διάφορα περιοδικά. Πέθανε στις 13 Ιανουαρίου 2019.&lt;ref&gt;[http://www.sarantoskargakos.gr/content/%CE%B2%CE%B9%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%B9%CE%BA%CF%8C-%CF%83%CE%B1%CF%81%CE%AC%CE%BD%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B9-%CE%BA%CE%B1%CF%81%CE%B3%CE%AC%CE%BA%CE%BF%CF%85 Βιογραφικό Σαράντου Ι. Καργάκου.] Ανάκτηση 23 Οκτ. 2012&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

== Αποσπάσματα άρθρων ==
''Μιά χώρα που δεν θέλει να ζήσει''. Περιοδικό &quot;Ευθύνη&quot;, τ. 242, Φεβρ. 1992, σ. 102-104.
* Ο [[Έλληνας]] αρέσκεται σε λύσεις της στιγμής που συχνά είναι λύσεις αυτοκτονίας. ... Θρησκευόμενος! Δός ημίν σήμερον. Για τα σπουδαία του αύριον έχει ο Θεός! Λες κι ο Θεός είναι πιστωτικά ταμεία της ΕΟΚ. Κάνουμε όχι αναπτυξιακή αλλά ''δανειακή'' πολιτική που σημαίνει πως ζούμε με δανεική ζωή.

* Η πολιτιστική μας πολιτική ή αλλοιώς &quot;πολιτική κουλτούρας&quot; χρόνια τώρα μοιάζει με τσιμπούσι κατσαπλιάδων. Και όμως μακάριοι κολυμπάμε στη θάλασσα της καταναλωτικής μακαριότητος, που είναι γεμάτη από καρχαρίες, που φυσικά δεν έχουν τις δικές μας ηθικές ευαισθησίες. Στο βάθος του σκοτεινού ορίζοντα ολόφωτος αρμενίζει ο &quot;Μέγας Ανατολικός&quot; του έθνους.

* Όλοι σήμερα μιλούν για κρίση. Και πολλοί -επιτέλους- συνειδητοποίησαν ότι η κρίση είναι πρωτίστως ηθική. Ως [[έθνος]] έχουμε παραλύσει ηθικώς. Δεν έχουμε αποθέματα ψυχικής αντοχής. Μας λείπει η πίστη σε ένα εθνικό ιδανικό, σ' ένα [[ιδανικό]] που ζωογονεί και ζωοδοτεί.

* Ένας πεθαμένος λαός δεν φοβάται να κάνει μια ψύχραιμη βουτιά προς τον όλεθρο. Ένοχες συνειδήσεις, κολυμπάμε στη θάλασσα του μηδενός, χωρίς κανένα ορίζοντα μπροστά μας.

'''Ιστορία της Αρχαίας Σπάρτης'''

Μὲ τὰ «ἄν» δὲν γράφεται ἡ ἱστορία, γράφεται, ὅμως, ἡ φιλοσοφία βίου, ποὺ εἶναι μιὰ ἄλλη ἱστορία.

Ἡ γνώση τοῦ παρόντος δὲν μᾶς εὐκολύνει στὴ γνώση τοῦ παρελθόντος. Συχνὰ μᾶς συσκοτίζει. Ἀντίθετα, ἡ γνώση τοῦ παρελόντος μᾶς βοηθᾶ στὴ γνώση τοῦ παρόντος.

Ὁ ἀρχαιοελληνικὸς κόσμος ἦταν μιὰ φιλοσοφία ζωῆς. Ὄχι μιὰ ἁπλῆ βίωση.

Τὸ ὑψηλότερο σημεῖο πνευματικῆς ὡριμάσεως δὲν εἶναι τό “γιγνώσκειν” ἀλλὰ τὸ “ἀπορεῖν”.

Τὸ Σπαρτιάτης δὲν ἦταν ἰδιότητα, ἦταν ἐπίδοση. Ὄφειλε νὰ τὸ ἀποδείξει καὶ νὰ τὸ ἀποδεικνύει διὰ βίου.

Ἡ Σπάρτη εἶναι ἡ μοναδικὴ πόλη τῆς ἀρχαίας Ἑλλάδος ποὺ δὲν εἶχε τάξη εὐγενῶν. Εὐγένεια ἦταν νὰ εἶναι κανεὶς Λακεδαιμόνιος καὶ ἰδιαίτερα Σπαρτιάτης. 

Οἱ Σπαρτιᾶτες μπορεῖ νὰ ἦσαν πάντα ἑτοιμοπόλεμοι, δὲν ἦσαν πάντα φιλοπόλεμοι. 

'''Μαθήματα Εκθέσεων'''


Δεν είναι σφάλμα του ανθρώπου η ατέλειά του. Αντίθετα σφάλμα του είναι η παραμέληση της προσπάθειας γι’ αυτοβελτίωση.

Η θέληση είναι το μέταλλο από το οποίο κατασκευάζεται ο χαρακτήρας του ανθρώπου.

Η συμφορά είναι ένα βάφτισμα εξανθρωπισμού, όταν ο άνθρωπος δεν συντριβεί από αυτή, βοηθούμενος από το βάλσαμο εκείνο της ψυχής, που λέγεται υπομονή.

Μια αποτυχία δεν είναι ήττα, αλλά αναστολή της νίκης.

Στη ζωή μόνο οι σκώληκες δεν πέφτουν. Μόνον όσοι δεν προσπαθούν δεν αποτυγχάνουν.

Η ιστορία των ανθρώπινων πράξεων διδάσκει ότι οι μεγάλοι άνθρωποι είχαν θέληση˙ οι μικροί πόθους.

Αν σ’ ένα μικρό έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε και το κακό είναι μικρό. Αν όμως σε μεγάλο έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε το κακό είναι πολύ μεγάλο.

Λυδία λίθος που θα κρίνει την αξία ή την απαξία ενός ανθρώπου δεν είναι το τι επάγγελμα ασκεί, αλλά το  πώς και για ποιο σκοπό το ασκεί.

Η λέξη επάγγελμα, παραγόμενη από το ρήμα επαγγέλλομαι (= υπόσχομαι), σημαίνει την υπόσχεση, που δίνει ο καθένας προς το κοινωνικό σύνολο ότι θα ασκήσει τίμια κι ευσυνείδητα το έργο του...

Η καλή χρησιμοποίηση καθιστά ένα απόκτημα αγαθό.

Την ευδαιμονία δεν εξασφαλίζει η απόκτηση αλλ’η καλή διάθεση των αγαθών.

Η αξία των αγαθών βρίσκεται στην προσφορά τους. Ευτυχισμένος είναι ο άνθρωπος όχι όταν λαμβάνει ή απολαμβάνει, αλλ’ όταν προσφέρει.

Πολλοί ήταν αυτοί που ονομάστηκαν από την ιστορία ‘Μεγάλοι’, αλλ’ ελάχιστοι ήταν αυτοί που ονομάστηκαν, όπως ο Αριστείδης, «Δίκαιοι».

Πολλοί ήταν εκείνοι που ανέβηκαν στην εξουσία φτωχοί, αλλ’ ελάχιστοι ήταν εκείνοι που κατέβηκαν φτωχότεροι.

Εκτός από τη δικαιοσύνη της πολιτείας υπάρχει και άλλη ανώτερη, που εκπροσωπείται από το εσωτερικό δικαστήριο της συνείδησης.

Ο άνθρωπος είναι τόσο περισσότερο άνθρωπος, όσο περισσότερη ηθική αντοχή εμφανίζει.

Αν οι επιστήμονες δεν σταθούν άγρυπνοι φύλακες πάνω στις επάλξεις του επιστημονικού καθήκοντος και θελήσουν, σαν άλλοι Πόντιοι Πιλάτοι, να μεταθέσουν σε ώμους άλλων την ευθύνη για την κακή χρησιμοποίηση των ευρυμάτων τους, τότε η επιστήμη από πηγή ζωής θα μεταβληθεί σε πηγή ολέθρου.

Μόνον αυτοί που συναισθάνονται τις ευθύνες τους κι εκπληρώνουν τα καθήκοντά τους μπορούν να διεκδικούν δικαιώματα.

Η απουσία ιδανικών οδηγεί στην απαισιοδοξία, η απαισιοδοξία στην αδράνεια και η αδράνεια στο μαρασμό.

Η μόρφωση δημιουργεί τη μεταμόρφωση.

Μια τεχνική πρόοδος χωρίς χαλινό ηθικής δεν οδηγεί στα ύψη αλλά στην άβυσσο.

Ιθάκη είναι ο εαυτός μας κ’ επιστροφή ο εξανθρωπισμός μας.

Ψυχή του πολιτισμού είναι ο πολιτισμός της ψυχής.

Όχι ο άνθρωπος για την πρόοδο, αλλ’ η πρόοδος για τον άνθρωπο.

Ο άνθρωπος θαμπώθηκε από τη δύναμή του. Νόμισε ότι έγινε υπεράνθρωπος και κατάντησε απάνθρωπος.

Είμαστε άνθρωποι, όταν γινόμαστε συνάνθρωποι.

Το ύψος δεν αναιρεί το βάθος. Η κορυφή δεν αναιρεί τη βάση, ούτε το τέρμα την αφετηρία. Το δεύτερο βήμα δεν θα γινόταν, αν δεν γινόταν το πρώτο. Σύμφωνα μ’ αυτά και ο σύγχρονος πολιτισμός δεν θα υπήρχε, αν δεν είχαν συμβάλει στη δημιουργία του όλες οι ανθρώπινες γενιές.

Ο σύγχρονος πολιτισμός δεν είναι θαύμα, είναι τελειοποίηση.

Η δημοκρατία θέλει μια παιδεία που να μάθει τους νέους όχι με τι να σκέπτονται αλλά πώς να σκέπτονται.

Στόχος μιας δημοκρατικής παιδείας δεν πρέπει να είναι η δημιουργία μηχανικών αλλ’ ευγενών εγκεφάλων.

Δεν είναι οι γνώσεις που λείπουν σήμερα αλλ’ η  γνώση και η επίγνωση του χρέους μας ως υπεύθυνων μελών μιας υπεύθυνης για τη μοίρα της κοινωνίας.

Η σύγκριση είναι ο διάλογος του πνεύματος με τον εαυτό του.

Με τη μάθηση θ’ αποκτήσουν οι άνθρωποι γνώσεις, με την άσκηση θα τις μεταβάλουν σε γνώση.

Η αξία ενός ανθρώπου καθορίζεται όχι από το τι ξέρει αλλά από τι προσφέρει.

Ο άνθρωπος είναι όσα προσφέρει.

Η πνευματική προαγωγή χωρίς συνοδεία ηθικής δημιουργεί τέρατα, η ηθική προαγωγή με τη συνοδεία πνευματική κάνει ανθρώπους.

Μια πραγματική δημοκρατία όμως στην ουσία είναι αριστοκρατία. Αριστοκρατία με την έννοια να διαδοθεί η παιδεία όσο το δυνατό περισσότερο στα πλατιά στρώματα του πληθυσμού.

Ελευθερία είναι ο αγώνας για ελευθερία.

Ο άνθρωπος δεν γεννιέται ελεύθερος, γίνεται και γίνεται όσο του αξίζει να είναι.

Οι άνθρωποι σε παλιότερες εποχές μπορεί να έζησαν σαν νομάδες, ποτέ όμως σαν μονάδες. Για να επιβιώσουν υποχρεώθηκαν να συμβιώσουν.

Δημοκρατία σε τελευταία ανάλυση σημαίνει γνώση. Γνώση των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεών μας. Όσο πιο μορφωμένη είναι μια κοινωνία, τοσο πιο αληθινή είναι η δημοκρατία της.

Δεν μπορεί ένας επιστήμονας να εμφανίζεται αλαζονικός και υπεροπτικός, όταν ξέρει πως κι αυτή η ζωή του δεν αντιπροσωπεύει παρά έναν ελάχιστο ψίθυρο στο μέγα ωρολόγιο των αιώνων.

Ο πραγματικός επιστήμονας ξέρει την αξία του, αλλά δεν ενδιαφέρεται να την προβάλει.

Το μεγαλείο ενός ανθρώπου δεν μετριέται με το πόσο μας στοιχίζει η ζωή του αλλά με το πόσο μας στοιχίζει ο θάνατός του.

Η ταπεινοφροσύνη πάει να γίνει το πιο σπάνιο λουλούδι μέσα στο λειβάδι της επιστήμης.

Συχνά στη ζωή το μεγαλείο ταυτίζεται με την απλότητα και η απλότητα με το μεγαλείο.

Αυτοί που επιθυμούν να κινούνται σε ανώτερους κοινωνικά κύκλους, δεν ενδιαφέρονται για την ποιότητα αλλά για το να μην αποκαλυφθεί ποτέ η σαθρότητα αυτών που συναναστρέφονται. Έτσι φέρνονται ανελέητα σ’ εκείνους που έχασαν το προσωπείο του καθωσπρεπισμού.

Το μεγαλείο για την ιστορία δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό.

Η ιστορία αποστρέφεται την υλική διάσταση και ότι το μεγαλείο δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό. Η ιστορία είναι πάντοτε εκλεκτική και δίνει την προτίμησή της όχι στους αριθμητικά αλλά ποιοτικά υπέρτερους.

Οι λίγοι κι εκλεκτοί αποστρέφονται την ένταξη σε μια μάζα που έχασε τις ανθρώπινες ιδιότητες. Γι’ αυτό συχνά μένουν μόνοι, όπως οι κορυφές των βουνών, που δέχονται τα πλήγματα των κεραυνών. Αλλά μόνο οι κορυφές έχουν το προνόμιο να κατοικούνται από αετούς και να εγγίζουν τον ουρανό.

Η ζωή έχει νόημα όχι όταν απλώς τη ζεις, αλλ' όταν ξέρεις να τη ζεις καλά. Και τη ζεις καλά, όταν τη διαθέτεις για ένα σκοπό, για ένα ευγενικό ιδανικό.

Το να πεθάνει κανείς για ένα ιδανικό είναι η ασφαλέστερη ζωή. Το να μάχεσαι όμως ενάντια σ’ ένα ιδανικό είναι ο ασφαλέστερος θάνατος.

Ο  Ελληνισμός δοκίμασε τις περισσότερες φθορές από τους αρνησίθρησκους και αρνησιπάτριδες, που όχι μόνο υποτάχτηκαν παθητικά αλλά και συνεργάστηκαν ενεργητικά με τον εχθρό. Ο Παλαμάς, σε μια ευτυχισμένη ποιητική του στιγμή, καταδικάζει εκείνους που σε κρίσιμες ιστορικές στιγμές εμφανίζονται άτολμοι, δισταχτικοί και δειλοί: Ανάξιος όποιος δε μπορεί / μες το σεισμό, το χαλασμό / κάστρο τη γνώμη του να στήσει...

Μια αγωνιστική στιγμή είναι υπέρτερη από μια μακριά και άπρακτη ζωή.

Ο ρόλος του πνευματικού ανθρώπου μέσα στη σύγχρονη κοινωνία παραμένει η θεραπεία του ανθρωπισμού.

Συχνά η τελευταία λέξη της επιστήμης δεν συμπίπτει με την τελευταία λέξη της ζωής.

Όσο πιο κατώτερος αισθάνεται κανείς τόσο περισσότερο αισθάνεται την ανάαγκη να υποβιβάζει τους άλλους.

Η επιτυχία μας πρέπει ν’ αναζητηθεί στην αξία μας, κι όχι η αξία μας στην επιτυχία μας.

Η μεγαλοσύνη βρίσκεται στην απλότητα και η πραγματική επιτυχία στην προσφορά.

Όσο πιο πολύ στο χρηματιστήριο των αξιών ανεβαίνει η τιμή των υλικών, τόσο πιο πολύ κατεβαίνει η τιμή των ηθικών αξιών.

Στις μέρες μας επιχειρείται μια ιδεολογικοποίηση της ανηθικότητας.

Η χειρότερη φυλακή του ανθρώπου είναι οι ανάγκες του.

Ζούμε σε μια κοινωνία απληστίας που ευφημιστικά ονομάσαμε Κοινωνία της Αφθονίας.

Φυσικό είναι ο άνθρωπος να προσαρμόζεται στις απαιτήσεις της μόδας του καιρού του. Αφύσικο όμως είναι να αγωνίζεται για ελευθερίες και από μόνος του να γίνεται αιχμάλωτος του βιομηχανοποιημένου γούστου. Γιατί, ένα πράγμα δεν πρέπει να ξεχνάμε: μόνο ό,τι είναι μοντέρνο παλιώνει.

Στη διοίκηση διαμορφώθηκε μια δουλική νοοτροπία, που λίγο – πολύ διατηρείται ως τα σήμερα, μια και ο υπάλληλος λειτουργεί άλλοτε ως ραγιάς κι άλλοτε ως γενίτσαρος.

Λένε πως όλα στη ζωή είναι πολιτική, αφού άλλωστε η ίδια η ζωή είναι πολιτικό φαινόμενο. Κι αυτό μποορεί να σημαίνει πως όσο πιο έντιμη είναι η ζωή σου, τόσο πιο έντιμη πολιτική κάνεις.

Όταν δε μαθαίνουμε να συζητούμε, μοιραία μαθαίνουμε να μισούμε.

Ανέχομαι σημαίνει υπερασπίζομαι.

Μια δικτατορία δε στηρίζεται τόσο πολύ στη δύναμη των λίγων, όσο στην απάθεια των πολλών.

Ἡ δικτατορία γελοιοποίησε τήν Καθαρεύουσα. Ἡ μεταπολιτευτική δημοκρατία γελοιοποιοῦσε τή Δημοτική.

Ευρωπαίοι όμως και αληθινοί διεθνιστές θα γίνουμε, όσο περισσότερο Έλληνες είμαστε. Γιατί, αν γνωρίσουμε στο βάθος τον ευρωπαϊκό πολιτισμό, παντού θα βρούμε την Ελλάδα.

Ο έναρθρος λόγος είναι ο καθρέφτης της ψυχής και του πνεύματος, γιατί μ’ αυτόν ο άνθρωπος εξωτερικεύει και τον εσωτερικό του κόσμο.

Η αγωγή των νέων στη Σπάρτη αποσκοπούσε στη διατύπωση πυκνών νοημάτων με όσο το δυνατό λιγότερες λέξεις. Γι’ αυτό ο λακωνικός τρόπος έκφρασης θεωρούταν πυρήνας της φιλοσοφίας, όπως μαρτυρεί το περιλάλητο απόφθεγμα: «Τὸ λακωνίζειν ἐστὶ φιλοσοφεῖν».

Το μέτρο του σωστού ανθρώπου δίνει η σύμμετρη απόλαυση των υλικών και πνευματικών αγαθών.

Το διάστημα είναι ο νέος στίβος, στον οποίο πρόκειται να διοχετεύσουν τη ζωτικότητά τους οι γενεές του μέλλοντος.

Ο πολιτισμός με τους πνευματικούς του παράγοντες (γράμματα, επιστήμες, τέχνες) πρόσφερε στον άνθρωπο και άλλα ανώτερα των υλικών αγαθά, τα πνευματικά, η απόλαυση των οποίων είναι διαρκέστερη και καθαρότερη από κάθε άλλη ηδονή.

Επιβάλλεται συνεπώς, για να γίνει η πρόοδος του ανθρώπου αληθές νάμα Αμαλθείας , να υποταχθεί σ’ έναν ηθικό ρυθμό, να υπηρετεί σκοπούς ανθρωπιστικούς και να πειθαρχεί στο θαυμάσιο ιπποκράτειο δόγμα: «Ὠφελέειν εἰ μὴ βλάπτειν».

Δεν είναι ο χρόνος που κάνει τη ζωή μικρή ή μεγάλη, αλλ’ η δημιουργία.

Οι μεγάλες κατακτήσεις έχουν και μεγάλες απαιτήσεις.

Ο ιδρώτας και το αίμα υπήρξαν πάντοτε το τίμημα της προόδου.

Η θέληση είναι δύναμη πραγματική, όταν απηχεί στη διάθεση του ανθρώπου για θυσία.

Η καλή χρησιμοποίηση καθιστά ένα απόκτημα αγαθό.

Πολλοί ακόμη ήταν αυτοί που ονομάστηκαν από την ιστορία «Μεγάλοι», αλλ’ ελάχιστοι ήταν αυτοί που ονομάστηκαν, όπως ο Αριστείδης, «Δίκαιοι».

Η αξία των αγαθών βρίσκεται στην προσφορά τους.

Στους ευγενείς αγώνες δεν υπάρχουν νικημένοι, υπάρχουν μόνο νικητές.

Το ύψος στη ζωή καθορίζεται με το τίμημα που πλήρωσες ν’ ανέβεις. 

Οι δάφνες μαραίνονται αν στις παλιές δεν προσθέτουμε νέες.

Ἄν ἔπεσεν ὁ πτερωθείς, ἀπὸ ὑψηλὰ ἔπεσε, γράφει ο Κάλβος. Στη ζωή μόνο τα σκουλήκια δεν πέφτουν.

Το μέλλον είναι συνέχεια του παρόντος και γι’ αυτό η δημιουργία του σήμερα είναι η πνοή του αύριο.

Μια αποτυχία δεν είναι ήττα, αλλ’ αναστολή της νίκης.

Οι μεγάλοι άνθρωποι είχαν θέληση· οι μικροί πόθους.

Κάθε στιγμή χαμένου χρόνου είναι μια στιγμή μελλοντικής δυστυχίας.

Η ζωή, συγκρινόμενη με την αιωνιότητα, μοιάζει μ’ έναν ψίθυρο στο μέγα ωρολόγιο των αιώνων.

Ο καθημερινός αγώνας του ανθρώπου είναι ο πολιτισμός του.

Αν σ’ ένα μικρό έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε και το κακό είναι μικρό. Αν όμως σε μεγάλο έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε το κακό είναι πολύ μεγάλο.

Οι μεγάλες κατακτήσεις έχουν και μεγάλες απαιτήσεις.

Ο ιδρώτας και το αίμα υπήρξαν πάντοτε το τίμημα της προόδου.

Η επιστήμη δεν χαρίζει απολαύσεις· προσφέρει καθήκοντα. Απόλαυση για τον επιστήμονα είναι η εκπλήρωση του καθήκοντος και ο έπαινος που χαρίζει η συνείδηση μετά την επιτυχή εκπλήρωση της αποστολής του.

Οι γιατροί είναι τα χέρια του Θεού πάνω στη γη.

Μπορεί να έχασαν την επευφημία του νικητή, κέρδισαν όμως την υστεροφημία του ήρωα. Ο θάνατος για ένα ιδανικό είναι ασπασμός με την αιωνιότητα.

Μια τεχνική πρόοδος χωρίς χαλινό ηθικής δεν οδηγεί στα ύψη αλλά στην άβυσσο.

Το άτομο έγινε μια απρόσωπη έκφραση προσωπικότητας.

Ιθάκη είναι ο εαυτός μας κ’ επιστροφή ο εξανθρωπισμός μας.

Όχι ο άνθρωπος για την πρόοδο, αλλ’ η πρόοδος για τον άνθρωπο. 
Ο άνθρωπος θαμπώθηκε από τη δύναμή του. Νόμισε ότι έγινε υπεράνθρωπος και κατάντησε απάνθρωπος. 

Η δημοκρατία θέλει μια παιδεία που να μάθει τους νέους όχι με τι να σκέπτονται αλλά πώς να σκέπτονται. 

Η δημοκρατία είναι ένα λιβάδι που είναι ωραίο χάρη στην ποικιλία των λουλουδιών του.

Η σύγκριση είναι ο διάλογος του πνεύματος με τον εαυτό του.

Με τη μάθηση θ’ αποκτήσουν γνώσεις, με την άσκηση θα τις μεταβάλουν σε γνώση.

Η πνευματική προαγωγή χωρίς συνοδεία ηθικής δημιουργεί τέρατα, η ηθική προαγωγή με τη συνοδεία της πνευματικής κάνει ανθρώπους.

Η μεγέθυνση των ηθικών ιδιοτήτων του ανθρώπου πρέπει ν’ αποτελεί τον ιδανικό στόχο κάθε παιδευτικής προσπάθειας.

Το μεγαλείο ενός ανθρώπου δεν μετριέται με το πόσο μας στοιχίζει η ζωή του αλλά με το πόσο μας στοιχίζει ο θάνατός του.

Αλλ’ όποιος δεν μπορεί να υψωθεί από το κέντρο της ατομικότητας, για να φθάσει στην περιφέρεια της κοινωνικότητας, δεν μπορεί να νιώσει ποτέ την αληθινή ευτυχία, που βρίσκεται στην ψυχική επικοινωνία.

Η πάλη που προηγείται, προτού πάρουμε μιαν απόφαση ή προτού εκτελέσουμε μιαν ενέργεια, είναι η εγκυρότερη απόδειξη της βουλητικής μας ελευθερίας.

Οι οραματισμοί του ανθρώπου είναι η ελευθερία του και ο αγώνας για την πραγμάτωσή τους είναι ο πολιτισμός του.

Κάθε λαός στη διάρκεια της ιστορίας του διαγράφει καμπύλη πολιτιστικής δημιουργίας και προόδου, της οποίας το ύψος προσμετρείται και καθορίζεται από τις ηθικές του δυνάμεις.

Το μεγαλείο δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό. Η ιστορία αποστρέφεται την υλική διάσταση. 

Λαός που προχωράει προς το θάνατο τραγουδώντας, βαδίζει προς τη ζωή.

Μια αγωνιστική στιγμή είναι υπέρτερη από μια μακριά και άπρακτη ζωή.

Σ’ έναν αγώνα δεν έχει σημασία το αν θα νικήσεις, αλλά το γιατί και στο πλευρό ποιου αγωνίστηκες. Συχνά μια ήττα έχει απροσμέτρητο ηθικό μεγαλείο, ενώ μια νίκη ίσως να μην απέχει πολύ από τ’ όνειδος.

Η ιστορία αποστρέφεται την υλική διάσταση και ότι το μεγαλείο δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό.

Η ζωή έχει νόημα όχι όταν απλώς τη ζεις, αλλ’ όταν ξέρεις να τη ζεις καλά. Και τη ζεις καλά, όταν τη διαθέτεις για ένα σκοπό, για ένα ευγενικό ιδανικό.

Η επιστήμη είναι κάτι που απορρέει από τη λογική φύση του ανθρώπου· η θρησκεία είναι απαύγασμα της ανθρώπινης συνείδησης κι αποτελεί ψυχικό έρεισμα για όλους σχεδόν τους ανθρώπους.

Με τη θρησκεία οι άνθρωποι, και χωρίς την επιστήμη, μπορούσαν να είναι ευτυχείς. Με την επιστήμη όμως, και χωρίς τη θρησκεία, η ευτυχία είναι ανέφικτη.

Όταν ο άνθρωπος θα αισθάνεται το θάνατο του συνανθρώπου του σαν δικό του θάνατο, όταν παντού θα πρυτανεύει ο λόγος της αγάπης, τότε μόνο θα είμαστε βέβαιοι για το μέλλον. Τότε, και μόνο τότε, θα ξανακερδίσουμε το χαμένο παράδεισο.

Η ιστορία των ανθρώπινων πράξεων διδάσκει ότι μόνο οι μικροί άνθρωποι εκδικούνται· οι πραγματικά μεγάλοι συγχωρούν.

Μια ευγονική πολιτική δεν υπηρετείται με το έγκλημα αλλά με την όσο το δυνατό μεγαλύτερη μέριμνα. Εξάλλου πάνω στον πόνο δοκιμάζεται η ευαισθησία του ανθρώπου.

Η Κοινωνία της Αφθονίας αρχίζει να διαγράφει μία προοπτική για την Κοινωνία της Δυστυχίας.

Οι ποιοτικές αξιώσεις της ζωής εκτοπίστηκαν από τις ποσοτικές.

Οι άνθρωποι δε γεννιούνται προκατειλημμένοι· γίνονται.

Αξία στη ζωή έχει αυτό που δημιουργείς μόνος σου κι όχι αυτό που βρίσκεις έτοιμο.

Ο άνθρωπος για να μορφωθεί πρέπει να περάσει από τα Καυδιανά Δίκρανα  της ζωής. Να παλέψει σκληρά, να στερηθεί πολλά, να υποφέρει.

Πάρα πολλοί είναι αυτοί που σήμερα σπουδάζουν για να φαίνονται αλλά όχι για να γίνουν καλοί. Η μόρφωσή τους είναι ο καλύτερος κρυψώνας της ανηθικότητας.

Οι νέοι διδάσκονται την αρετή για να μιλάνε γι’ αυτή αλλ’ όχι και για να γίνουν ενάρετοι. Ακούνε συμβουλές αλλά δεν βλέπουν παραδείγματα. Έτσι κατασκευάζονται οι ιδεολόγοι των λόγων, οι ήρωες της θεωρίας, που μέσα σε λίγα χρόνια θα γίνουν όμοιοι μ’ εκείνους που τώρα κατηγορούν και καταδικάζουνε.

Οι επιστήμονες που προτίμησαν να σταθούν ακέραιοι χαρακτήρες και ανυποχώρητοι υπερασπιστές της δικαιοσύνης και της συναδέλφωσης των ανθρώπων δεν απέρριψαν κάθε έννοια ηθικής. Δεν ανέπτυξαν το λογικό σε βάρος του θυμικού, δεν έχασαν τον αυθορμητισμό, την αγνότητα και την απλότητα των άλλων που δεν είναι τόσο μορφωμένοι.

Η με κάθε μέσο επιζήτηση της επιτυχίας φέρνει το θάνατο της πραγματικής αξίας.

Η επιτυχία μας πρέπει ν’ αναζητηθεί στην αξία μας, κι όχι η αξία μας στην επιτυχία μας.

Η μεγαλοσύνη βρίσκεται στην απλότητα και η πραγματική επιτυχία στην προσφορά.

Μεγάλος είναι μόνο εκείνος που σκύβει για ν’ ανεβάσει τους άλλους.

Η ξενομανία δεν είναι οικείωση ενός αξιόλογου ξένου στοιχείου, είναι κυρίως μίμηση του εντυπωσιακού, του φανταχτερού, του παράξενου.

Ο Έλληνας πιστεύει στην εξυπνάδα του, όπως ο Νάρκισσος στην ομορφιά του.

Ο Έλληνας αφήνει το χάρισμα της εξυπνάδας, που διαθέτει, να πηγαίνει χαμένο κι αναπτύσσεται ραγδαία στο χώρο της ατσιδοσύνης και της επιτηδειότητας. Δεν φροντίζει ν’ αποκτήσει προσόντα αλλά μέσα.

Ο Έλληνας έχει εξυπνάδα αλλά του λείπει η εξυπνάδα να την αξιοποιήσει. Αντί να προσπαθεί να γίνει έξυπνος, προσπαθεί να κάνει τον έξυπνο. Και αυτό δεν είναι καθόλου έξυπνο.

Μεταχειρίζεται την εξυπνάδα του με τον πιο άστοχο τρόπο: για να ξεγελάσει τους άλλους, για να ξεφεύγει από ευθύνες, για να σκεπάζει τα ηθικά κενά, για να μη σέβεται τίποτε, ούτε τους πιο στοιχειώδεις κανόνες της κοινωνικής συμπεριφοράς.

Υποτιμάμε την εξυπνάδα των ξένων κι όμως τους αντιγράφουμε.

Δυστυχώς τον τόνο στον τόπο μας δεν τον δίνει ο έξυπνος αλλά ο «εξυπνάκιας».

Η ευφυΐα δεν κληρονομείται, δημιουργείται. Κι η δική μας μαραίνεται από τη στιγμή που την κάναμε ατσιδοσύνη, επιτηδειότητα και καπατσοσύνη.

Νομίζουμε ότι θα ευτυχήσουμε όχι μόνο ανεξάρτητα από την ευημερία του συνόλου αλλά και σε βάρος του.

Η ανθρωπιά υφίσταται σε σχέση με τον πλησίον, σε σχέση με τον άλλο.

Στο κάτω-κάτω δεν πρέπει να λησμονάμε ότι η ανθρώπινη καρδιά υπάρχει, για ν’ ακούμε το διπλανό μας.

Το πνεύμα εγκυμονεί τον πολιτισμό.

Όσο πιο πολύ στο χρηματιστήριο των αξιών ανεβαίνει η τιμή των υλικών, τόσο πιο πολύ κατεβαίνει η τιμή των ηθικών αξιών.

Ο σύγχρονος πολιτισμός δεν είναι θαύμα αλλά τελειοποίηση.

Ο μηχανικός άνθρωπος παύει να είναι πλάσμα λογικό, γίνεται υπολογιστικό. Δε σκέφτεται λογικά αλλ’ υπολογιστικά. Έτσι όμως δε λογίζεται αλλά παραλογίζεται.

Υπάρχουν βέβαια τα ρεκόρ παραγωγής, οι μεγάλες τεχνολογικές κατακτήσεις, η αφθονία των αγαθών. Φρικτή πλάνη! Με το πλήθος των ανέσεων ο άνθρωπος μπόρεσε κι έφτιαξε το βασίλειο των αποξενωμένων πραγμάτων.

Η επιστήμη, λοιπόν, για να λειτουργήσει σωστά, πρέπει να βρει έναν ανθρώπινο φιλοσοφικό προσανατολισμό.

Στο παιδί δεν απλώνουμε χέρι· του δίνουμε το χέρι.

Η δημοκρατία μοιάζει με ορχήστρα που όλα τα όργανα πρέπει να πειθαρχούν στις αρχές μιας συμμετρίας, που παράγει τη μουσική αρμονία.

Η δημοκρατία είναι το πολίτευμα της συλλογικής ευθύνης. Η αδιαφορία αποσυνθέτει τη συλλογικότητα, μαραίνει την υπευθυνοποίηση και προωθεί την αγελοποίηση. Κάνει τους πολίτες κοπάδι. Ουσιαστικά ο αδιάφορος απαλλοτριώνει τα δημοκρατικά πολιτικά του δικαιώματα.

Μάχη για τη δημοκρατία σημαίνει μάχη για την ανθρωπιά.

η αξιοκρατία αντιστρατεύεται το φαβοριτισμό  (=ευνοιοκρατία), το νεποτισμό  (=οικογενειοκρατία), τον φατριασμό, τον καριερισμό  και τον αριβισμό  , δηλαδή όλες εκείνες τις μικρότητες, που κατεβάζουν στο επίπεδο της συναλλαγής τη στάθμη της πολιτικής και κοινωνικής ζωής.


Η δημοκρατία ευδοκίμησε στην Αθήνα, διότι οι Αθηναίοι είχαν μέση μόρφωση ανώτερη από κάθε λαό της εποχής τους.

'''Προβληματισμοί'''


Σωστό μυαλό δεν είναι αυτό που κατέχει πάρα πολλές γνώσεις αλλά πολλούς τρόπους σκέψης.

Η παιδεία μας δυστυχώς αντί να αναπτύσσει τις κριτικές, αναπτύσσει τις υποκριτικές ικανότητες των παιδιών.

Όποιος δε θέλει να είναι ο εαυτός του, δεν είναι τίποτε.

Η συνείδηση του ανθρώπου είναι η ιστορία του.

Οι ταινίες ‘πορνό’ καθορίζουν το νέο οικογενειακό ήθος.

Μιμητισμός σημαίνει να είσαι ό,τι είμαι.

Πώς μπορεί η νεολαία μας να είναι νέα, όταν δεν εισάγει καινούργια δικά της στοιχεία; Όταν για την ευκολία της μετέτρεψε το καινό σε κενό;

Οι νέοι μπορούν να φτιάξουν τη δική τους προσωπικότητα, τη δική τους εθνική ταυτότητα, με τα υλικά της δικής τους ιστορίας κι όχι με τα υλικά που προσφέρουν αφειδώς τα κυκλώματα των πολυεθνικών εταιριών. Η ιστορία μας δεν ενσωματώνεται εύκολα στην προγονική βαρβαρότητα άλλων λαών.

Στο φασισμό τίποτε δεν είναι καινούργιο, εκτός από τα ονόματα και τις συνθήκες που επικρατούν κάθε φορά.

Σ’ άλλο διαμέρισμα μένει ο άνθρωπος και σ’ άλλο η ανθρωπιά του.

Το μοντέλο της σύγχρονης αστικής αρχιτεκτονικής έδωσε το Γ΄ Νεκροταφείο.

Οι εργολάβοι οικοδομών έχουν μεταβληθεί σε εργολάβους κηδειών. Αυτοί ενταφιάζουν στα μεγαθήριά τους τη σκοτωμένη ανθρωπιά μας.

Η οικοκτονία είναι μια θλιβερή πραγματικότητα που βιώνουμε όλοι. Οι τοίχοι μεταβλήθηκαν σε τείχη. Η οικία έπαψε να μας είναι οικεία.

Σήμερα κανείς δε θέλει ν’ ακούσει το παρελθόν. Κι όμως, αυτό που ονομάζουμε μέλλον είναι το παρελθόν που μπαίνει από άλλη πόρτα.

Οι άνθρωποι γνωρίζονται αλλά δεν αναγνωρίζονται. Δε λειτουργούν σαν συνάνθρωποι. Τα βλέμματά τους είναι νευρικά, τα χαμόγελα θλιβερά κι οι χειραψίες επαφή με το χάος!

Ο άνθρωπος φοβάται να εξομολογηθεί κάποια μυστικά στον εαυτό του κι ούτε προσεύχεται, για να μην ακούσουν οι διπλανοί τον ψίθυρό του. όλοι φοβούνται τον ψίθυρο και καταφεύγουν στις φωνασκίες. Οι πολυκατοικίες είναι οι μόνοι ‘τάφοι’ που δεν υπόκεινται στον αιώνιο νόμο της σιωπής.

Κι όμως η άνοιξη επιμένει κάθε χρόνο να έρχεται.

Αν οι γονείς έχουν δικαίωμα να έχουν παιδιά και τα παιδιά έχουν δικαίωμα να έχουν γονείς.

Ένα υπερβολικά προστατευμένο παιδί τελικά είναι απροστάτευτο.

Το παιδί δεν το διδάσκουμε εκείνο που θέλουμε, ούτε εκείνο που ξέρουμε. Το διδάσκουμε εκείνο που είμαστε.

Το παιδί δεν μπορεί να πιστέψει στον άνθρωπο, όταν ζει σ’ έναν κόσμο απάνθρωπο.

Σήμερα κάποιοι ‘μοντέρνοι’ γονείς δίνουν περισσότερη προσοχή στην τροφή και την ‘ανατροφή’ των σκυλιών τους παρά στην ανατροφή των παιδιών τους.

Σήμερα είναι ηρωισμός ν' ανατρέφεις παιδιά, μα μεγαλύτερος ηρωισμός να μπορείς να τ' αγαπάς και να τ' αγαπάς σωστά.

Η οικογένεια ετοιμάζει το παιδί για ελαφρό φορτίο κι όχι για γερή πλάτη. Έτσι, αφοπλίζεται ψυχικά, γίνεται πλάσμα αδύνατο, εγωκεντρικό, με αποτέλεσμα να φθάνει σε πράξεις αρνητικές για το ίδιο και την κοινωνία.

Οι υπερπαροχές προς το παιδί τού στερούν την αγωνιστική διάθεση, του μαραίνουν τη δύναμη να κάνει όνειρα, προκαλούν τον κορεσμό και την πλήξη, συχνά μάλιστα και την αηδία για όσα του προσφέρονται έτοιμα, χωρίς να του προσφέρονται πρότυπα, να του παρέχονται ηθικά ερείσματα, πνευματικές αξίες, που θα έδιναν στη ζωή του νόημα και αξία.

Ακόμη και το σχολείο, ακόμη και οι χώροι ψυχαγωγίας δεν μπορούν να του δώσουν πραγματική αγωγή, ακριβώς γιατί είναι φτιαγμένα από ανθρώπους χωρίς αγωγή.

Μεγάλωσαν οι πόλεις και μίκρυναν οι άνθρωποι. Μίκρυναν οι χώροι κατοικίας και το παιδί νιώθει δυσφορία λόγω της δυσχωρίας και της στενοχωρίας.

Το παιδί μεγαλώνει στερημένο από την ουσιαστική αφοσίωση των γονιών του. Μπορεί να έχει ανέσεις αλλ' όχι «ενέσεις» αγάπης.

Το παιδί μεγαλώνει μέσα στην υλική αφθονία, αλλά χωρίς ψυχική επικοινωνία.

Το παιδί έχει μεταβληθεί σ' ένα εργαλείο που μιλάει. Είναι θύμα ενός πολέμου που δεν έχει κλάμα. Αυτό δε σημαίνει πως δεν έχει νεκρούς.

Πολλά παιδιά που πήραν τον «κακό δρόμο», είναι θύματα κακού οικογενειακού περιβάλλοντος. Δεν είχαν ποτέ αγαπηθεί κι έμαθαν να τρέφονται με το μίσος, την καχυποψία, τη μίζερη ικανοποίηση της εκδίκησης.

Πολλά παιδιά ειρωνεύονται την ανάγκη για ανθρώπινα συναισθήματα και όμως φθονούν την ικανότητα που έχει κάποιος να τα νιώθει.

Υπάρχουν  παιδιά άπονα, γιατί δεν έχουν νιώσει πόνο. Η υπερπροστατευτική ασπίδα της οικογένειας τα προφύλαξε από οδυνηρές δοκιμασίες αλλά τους στέρησε εμπειρίες, που θα δονούσαν τις χορδές της ευαισθησίας τους.

Για το μόνο που δε ζητείται κανένα μορφωτικό εφόδιο είναι η υψηλότερη λειτουργία της ζωής: να κάνεις παιδιά και ν' ανατρέφεις παιδιά.

Το παιδί είναι το φυτώριο ελπίδων του αύριο. Γιατί κάθε παιδί είναι μια υπόσχεση.

Η παρεχόμενη σήμερα παιδεία άλλο είναι, άλλο δείχνει ότι είναι κι άλλο θέλει.

Όποια κοινωνία φροντίσει την ανατολή του ανθρώπου, θ’ αποφύγει τη δύση του πολιτισμού της.

Αν δεν μπορέσουμε να κάνουμε τα παιδιά μας αγγέλους, τουλάχιστον ας μην τα κάνουμε δαίμονες.

Το παιδί είμαστε εμείς που ταξιδεύουμε στο μέλλον, ακόμη κι όταν δε θα υπάρχουμε.

Η εποχή μας δημιουργεί κι άλλες αιτίες που οδηγούν τους νέους στην αυτοφθορά. Τους αφήνει να κολυμπάνε μέσα στη θάλασσα του μηδενός. Δεν τους προσφέρει σκοπούς, ιδανικά. Έτσι, η ζωή τους κυλά άσκοπα. Μόνο την πλαναίσθηση της επιτυχίας προσφέρει, τα φώτα της εύκολης δημοσιότητας. Τον ήρωα που δεν έχει ηρωικό ήθος.

Χωρίς αξίες η ζωή δεν έχει αξία.

Στην εποχή μας δεν έχουμε δημοκρατία, έχουμε «μιντιοκρατία». Σκοπός των ισχυρών είναι η διαστρέβλωση του παρελθόντος, η αλλοίωση της ιστορίας ή μάλλον η εξάτμιση της ιστορίας, ώστε να ξεχάσουμε από πού ερχόμαστε, πού βρισκόμαστε και να μη μας ενδιαφέρει το πού πορευόμαστε. Η ιστορία θ' αντικατασταθεί από τα «σίριαλ».

Ο αγώνας για τα ανθρώπινα δικαιώματα αρχίζει από τον εαυτό μας. Καθένας πρέπει να κάνει το δικό του αγώνα.

Ο συγκερασμός πλούτου και γνώσης, ή μάλλον η υποταγή της γνώσης στον πλούτο, φέρνει κάποιες προνομιούχες ομάδες σε θέση εξουσίας, ώστε να κρατούν τους μοχλούς των διεθνών εξελίξεων.

Η απραξία και η αβουλία μπρος σε ωμές παραβιάσεις ανθρώπινων δικαιωμάτων είναι η νάρκη των εθνών, που μπορεί από στιγμή σε στιγμή να εκραγεί και να τινάξει συθέμελα τα έθνη στον αέρα.

Είναι αστείο να μιλάμε για ανθρώπινα δικαιώματα όταν έχουμε ενώπιόν μας εκατομμύρια πλάσματα που έχουν γίνει ράκη από τη χρήση ναρκωτικών και την πορνεία. Είναι αφελής όποιος πιστεύει ότι το δουλεμπόριο ανήκει στο παρελθόν.

Όταν λέμε ότι ο άνθρωπος είναι αρχιτέκτονας της μοίρας του, πρέπει να το εννοούμε. Δεν αρκεί να προσευχόμαστε˙ πρέπει ν’ αγωνιζόμαστε.

Δεν αρκεί η γονιμότητα στα λόγια και στις υποσχέσεις. Απαιτούνται έργα, συγκεκριμένα μέτρα. Μέτρα για το παιδί, ώστε να μη γίνεται θύμα της αστοργίας. Να μη ζει την αγωνία της αγονίας, της έλλειψης δηλαδή γονιών, όχι επειδή είναι ορφανό αλλ’ επειδή ο γονιός είναι απών. Μέτρα για την προστασία των προσφύγων, ώστε να μην καταντούν της γης οι κολασμένοι. Γιατί, αλλιώς, η δική τους κόλαση θα μεταφερθεί στο δικό μας δήθεν παράδεισο.

Προβλέπω ότι μετά το 2020 θα μπούμε στον ‘Αιώνα της Μεγάλης Πείνας’. Και θα επακολουθήσει μια πρωτοφανής κοινωνική έκρηξη. Η πρώτη επανάσταση του ανθρώπου ονομάσθηκε Γεωργική, η δεύτερη Βιομηχανική, η τρίτη θα είναι Κανιβαλική.

Αν ο κομμουνισμός κατέρρευσε με ελάχιστα θύματα, ο καπιταλισμός δε θα καταρρεύσει˙ θ' ανατιναχθεί. Διότι η ανάπτυξή του στηρίζεται στη διεύρυνση των ανθρώπινων προβλημάτων, στη διεύρυνση των ανθρώπινων αναγκών. Κι αυτό αφοπλίζει τον άνθρωπο από δικαιώματα. Όμως απ' όλα τα δικαιώματα μπορεί να παραιτηθεί ο άνθρωπος εκτός από το δικαίωμα στο φαγητό. Όταν δεν έχει να φάει, θα φάει τον άλλο. Και τούτο θα σημάνει το requiem του πολιτισμού.

Η οικογένεια ειδικά διδάσκει την καθηκοντοφυγία. Παρομοίασα τη σχέση δικαιωμάτων και υποχρεώσεων με κλάσμα, όπου θέση αριθμητή κατέχουν οι υποχρεώσεις και θέση παρονομαστή τα δικαιώματα. Εμείς αυξάνουμε τον παρονομαστή και νομίζουμε ότι το κλάσμα μεγαλώνει. Το κλάσμα όμως φυραίνει. Πρέπει να αυξήσουμε τον ‘αριθμητή’, για να έχουμε ίσως έναν ακέραιο αριθμό δικαιωμάτων.

Τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι πάλη. Αντί να κλαιγόμαστε, καλύτερα ν' αγωνιζόμαστε. Ο αγώνας του ανθρώπου έφερε ως καρπό τα δικαιώματα. Αλλά δεν πρέπει ν' αρκούμαστε στα κατεκτημένα. Διότι όποιος δεν προχωρεί οπισθοχωρεί.

Το δικαίωμα αρχίζει από το δικαίωμα του «άλλου».

Λαός που «τρώει» τα δικαιώματα των άλλων κάποτε θα «φάει» το κεφάλι του. Το χαράμι (άδικο) χαλάλι (δίκαιο) δε γίνεται.

Ο αγώνας για τα ανθρώπινα δικαιώματα αρχίζει από τον εαυτό μας. Καθένας πρέπει να κάνει το δικό του αγώνα. Σύμφωνα με μια κινέζικη παροιμία, η σωστή στάση ζωής ορίζεται ως εξής: «Αντί να παραπονιέσαι για το σκοτάδι, άναψε ένα κερί».

Το σημερινό σύστημα παιδείας δεν προωθεί τη γνώση˙ την επιβάλλει. Το καθεστώς του ενός και μόνου διδακτικού βιβλίου προωθεί μια μορφή πνευματικής δικτατορίας.

Όταν δημιουργείς μια γενιά πυρομανών (με κάθε έννοια), τότε η απόσταση που χωρίζει το κάψιμο των βιβλίων από το κάψιμο των δασών και των ανθρώπων, δεν είναι μεγάλη.

Ο μαθητής δε μαθαίνει πώς να σκέπτεται αλλά με τι να σκέπτεται.

Στα παιδιά πρέπει να εξηγηθεί ότι τα βραβεία Νόμπελ σημαίνουν ατέλειωτες ώρες εργασίας κι όχι ατέλειωτες ώρες καθισιού στα καφενεία και ότι οι λαοί που ηγούνται και προηγούνται δουλεύουν σκληρά και μαζικά.

Η γνώση είναι απούσα από την ελληνική παιδεία. Γι' αυτό απουσιάζει ο στοχασμός και ο προβληματισμός.

Η διεθνοποίηση της οικονομίας και της κουλτούρας έδωσαν και στη γνώση ένα στοιχείο «παγκοσμιοποίησης». Δεν μπορούμε να υψώσουμε γύρω μας πνευματικά σινικά τείχη. Επομένως, το ελληνικό πανεπιστήμιο είναι υποχρεωμένο να προχωρήσει στην εντατικοποίηση των σπουδών, ώστε να μπορέσει να βρεθεί στο κέντρο των τεχνολογικών και πολιτιστικών κατακτήσεων, να συμβάλει αλλά και να καρπωθεί από τις επιτεύξεις της ανθρωπότητας.

Ο άνθρωπος θα έχει ελευθερία μόνο στην κατανάλωση. Να καταναλώσει και να καταναλωθεί. Θα κινείται αλλά δε θα συγκινείται.

Στην εποχή του Γαλιλαίου πίστευαν πως η γη δεν κινείται, κάτι που σήμερα φαίνεται παράλογο. Στην εποχή του Χριστού τον περισσότερο κόσμο δεν τον ενδιέφερε τι κάνει η γη. Σήμερα τον περισσότερο κόσμο δεν τον ενδιαφέρει τι γίνεται στη γη ή τι κάνουν σε βάρος της γης κάποια επιτελεία οικονομικών και πολιτικών συμφερόντων.

Η διαφορά που υπάρχει ανάμεσα στην παλιά δουλεία και στη μοντέρνα μορφή δουλείας είναι ότι η δεύτερη είναι μια δουλεία που αρέσει. Γι' αυτό οι σύγχρονοι σκλάβοι δεν επαναστατούν.

Θα ήταν λάθος να ρίξουμε την ευθύνη για όσα δεινά μάς περιμένουν στις μηχανές.  Ο κίνδυνος δε βρίσκεται στις μηχανές αλλά στους μηχανισμούς. Δηλαδή στα συστήματα εξουσίας που τις ελέγχουν, χωρίς εμείς να μπορούμε να τις ελέγξουμε. Κι αυτό ξεκινά από την ανισορροπία της εξέλιξης. Έναντι του τεχνικού πολιτισμού ο πνευματικός υποτονεί.

Γι' αυτό στις μοντέρνες τυραννίες του καιρού μας πολλά ανήσυχα πνεύματα ‘εξατμίζονται’ ή εξαφανίζονται. Ακόμη και σ' αυτό τον τομέα οι μηχανές έχουν τον πρώτο ρόλο: ανακάλυψη, σύλληψη, εξαφάνιση. Η εξαφάνιση δεν είναι αναγκαίο να έχει χαρακτήρα θανάτου. Αρκεί η επιβολή της σιωπής. Να μη βρίσκει χώρο ο διανοητής να διδάξει ή εκδότη να εκδώσει το έργο του.

Χωρίς τη βοήθεια των πολιτών το κράτος αποδυναμώνεται και χωρίς τη δυναμική σύμπραξή τους η δημοκρατία αποβιταμινώνεται.

Συνειδητός πολίτης είναι αυτός που ζητά πρώτα από τον εαυτό του και μετά από την πολιτεία.

Όταν οι πολίτες πιστεύουν πως το πολιτικό τους χρέος εκπληρώνεται με το ρίξιμο της ψήφου στην κάλπη, τότε από την κάλπη αναδύεται μια κάλπικη δημοκρατία.

Το ζήτημα δεν είναι να μάθουμε πως ο πολίτης είναι κράτος αλλά να ενεργούμε και ως κράτος.

Και το επάγγελμα, όπως και κάθε κοινωνική δράση, είναι πολιτική πράξη. Συνεπώς, καλός πολιτικός δεν είναι μόνο ο επαγγελματίας πολιτικός˙ καλός πολιτικός μπορεί να είναι κι ο καλός επαγγελματίας, που εξασκεί με ευσυνειδησία το επάγγελμά του.

Η πολιτική, όταν είναι σωστή πολιτική, δε χωρίζει αλλά, μέσα από τις αντιθέσεις της, ενώνει.

Τη δημοκρατία θωρακίζει ο δήμος και όχι ο ανώνυμος δήμιος.

Η υγροποίηση των εννοιών, η ρευστοποίηση των αξιών και η εκποίηση των ιδανικών προσφέρουν το κατάλληλο λίπασμα αλλά και το κατάλληλο έδαφος για την ανάπτυξη της τρομοκρατίας. Ο Ιγνάτιος Σιλόνε που γνώρισε πολύ καλά τα συστήματα και τους μηχανισμούς του μουσολινικού φασισμού έχει γράψει: Η αταξία και ο τρόμος είναι για το φασισμό ό,τι το νερό για το φυτό. Κοινός παρονομαστής δικτατορίας και τρομοκρατίας είναι ο φόβος.

Η λογική των ανώνυμων και αόρατων επαναστατών είναι θανάσιμα απλουστευτική: η επανάσταση είναι το όπλο του λαού. Το περίστροφο είναι επανάσταση. Αλλά τότε, σε τι διαφέρει ο επαναστάτης από τον γκάγκστερ;

Τα αδιέξοδα στα οποία μας οδήγησε ο ψυχρός ορθολογισμός και η αδυσώπητη λατρεία του συμφέροντος κάνουν την αγάπη σήμερα την πιο αναγκαία, άρα και πιο ρεαλιστική πολιτική. Γιατί, χωρίς αγάπη στην ψυχή, καμιά άλλη πολιτική δεν μπορεί να καρποφορήσε.

Χωρίς αγάπη για το συνάνθρωπο ο άνθρωπος είναι καταδικασμένος να γίνει μισάνθρωπος ή μισός άνθρωπος, να οδηγηθεί στην ψυχική ερήμωση και το μαρασμό. Κανένας συγκινησιακός κραδασμός δε δονεί τις χορδές της ευαισθησίας του.

Όταν μεταξύ των κοινωνικών μελών δεν υφίστανται ιστοί αγάπης, τότε οι οποιοιδήποτε άλλοι δεσμοί θα είναι αυτό που λέει η λέξη: δεσμοί, δηλαδή δεσμά. Κι είναι χαρακτηριστικό πως το παιδί, που δε θα μεγαλώσει μέσα σε κλίμα αγάπης, θ’ απαντήσει στην έλλειψη αγάπης με μίσος.

Είναι καλό να θυμηθούμε ότι η ευτυχία στη ζωή δε βρίσκεται στη λατρεία του εαυτού μας, βρίσκεται στην αγάπη και τη διακονία των άλλων. Σ’ αυτό βρίσκεται το μεγάλο νόημα της ζωής, όπως αποκρυσταλλώθηκε σ' ένα θαυμάσιο στίχο του Γάλλου ποιητή Πωλ Βερλαίν: «Τίποτε δεν είναι, καλύτερο για την ψυχή από το να κάνει λιγότερο λυπημένη μιαν άλλη ψυχή».

Η τραγικότητα της Ελλάδας έγκειται στο ότι «ανήκει στους Έλληνες».

Όλοι θέλουμε η πατρίδα ν' ανήκει σ' εμάς˙ όχι εμείς σ' αυτή.

Από την απελευθέρωση κι εδώθε η Ελλάδα ανήκει στα κόμματα. Ξέφυγε από τον Τούρκο τοπάρχη κι έγινε φέουδο του κομματάρχη.

Οι Έλληνες διογκώνοντας το ‘εγώ’ τους λειτουργούν σαν τον καρκίνο. Προκαλούν το θάνατο. Όμως αυτό που δεν έχει γίνει συνείδηση είναι ότι μαζί με τον άνθρωπο πεθαίνει κι ο καρκίνος.

Η βουλή των Ελλήνων έχει καταντήσει απλή ονομασία κτηρίου κι όχι συλλογική έκφραση της πολιτικής βούλησης των Νεοελλήνων. Οι Έλληνες ξέρουν να χρησιμοποιούν τα δάκτυλα για να μουτζώνουν˙ όχι να τα ενώνουν.

Για τους Έλληνες περιθώρια άλλων επιλογών δεν υπάρχουν: για να επιβιώσουν πρέπει να συμβιώσουν.

Και το χειρότερο είναι ότι η προκατάληψη αποκοιμίζει τον άνθρωπο, νανουρίζοντάς τον με την ιδέα ότι τα ξέρει όλα. Έτσι ένας ημιμαθής περνάει για παντογνώστης, ένας αμαθής νομίζει ότι έχει την ικανότητα να σκέπτεται, ενώ η μεγάλη μάζα αρκείται σε μια ευκολοχώνευτη πνευματική τροφή, που τη δέχεται σαν θρησκευτική πίστη.

'''Το Πλοίο των Τρελών'''

Μια νίκη δεν είναι δικαίωση. Γιατί αλλιώς θα δικαιώναμε και τον Αττίλα.

'''Οικονομικός'''


Στην Ευρώπη δεν προσερχόμαστε με τους προγόνους μας, αλλά με τον εαυτό μας.

Ο Έλληνας στην ξένη γη θαυματουργεί. Αν, λοιπόν, η Ελλάδα μεταβληθεί σε ξένη γη, ίσως θαυματουργήσουμε και σ' αυτή.

Ο σημερινός Έλληνας είναι σωσίας πολίτη κι όχι ένας σωστός πολίτης.

Ένα υπεύθυνα οργανωμένο κράτος έχει ωφέλειες. όχι οφειλές.

Η Τουρκοκρατία έχει καταντήσει το εθνικό μας «άλλοθι».

Φοβάμαι πως μετά το 1992 οι Έλληνες θα μεταβληθούν σε λαό του «τρέχειν και δε φθάνειν». Αντί να γίνουμε χώρα του μέλλοντος, θα μείνουμε χώρα του χθες. Θα μετατραπούμε σε λαό μεταναστών, σε τσιγγάνους της Ευρώπης, θα ψάχνουμε απομινάρια του γένους μας σε μια ξενόφωνη Ελλάδα, θα γίνουμε Παλαιστίνιοι που ψάχνουν για χαμένη πατρίδα, αλλά χωρίς την αυτοθυσία τους.

Ο ιστορικός του μέλλοντος δεν θα δυσκολευτεί να βρει ένα χαρακτηρισμό για τη δεκαετία που πέρασε. Είναι η εποχή του «μη  νοιάζεσαι».

Ο τωρινός Έλληνας είναι τωρινός. Έχει ένα προσόν που ανήκει στους πρωτόγονους. Αδυνατεί να συνειδητοποιήσει την έννοια του μέλλοντος.

Ο σωστός πολίτης δεν παρακολουθεί απλώς τα γεγονότα. είναι μέσα στα γεγονότα. Κάθε άλλη στάση προωθεί τον ολοκληρωτισμό.

Ο σημερινός Έλληνας δεν θαυμάζει τους προγόνους του˙ τους φθονεί. Όσο για τη θρησκευτικότητά του, αυτή εξαντλείται στο «δος ημίν σήμερον».

 Όποιος δεν μελετά την ιστορία, κάνει ξανά τα ίδια λάθη˙ όποιος τη μελετά κάνει καινούργια.

Αυτό που συνήθως ονομάζουμε ελληνική νοοτροπία δεν είναι τίποτε άλλο από φυτολογία. Τα φυτά φυτρώνουν, αλλά δεν προχωρούν. Οι άλλοι λαοί ταξιδεύουν προς την Ιθάκη. Ο Έλληνας έχει μείνει στην Τροία.

Οι άλλοι επινοούν, δημιουργούν και κατα¬σκευάζουν. Ο Έλληνας έχει επινοήσει τη φιλο¬σοφία της θέσης, την πρακτική της καρέκλας.

Όταν οι πολιτικοί προσφέρουν στους νέους χάρτινα ιδανικά, οι νέοι νιώθουν πως το μέλλον τους έχει πεθάνει προτού γίνει παρόν.

Όταν ο Έλληνας δεν τρώγεται με τους άλλους, τρώει τον εαυτό του.

Η πολιτική το μόνο δέντρο που καλλιεργεί είναι η μηλιά με τα μήλα της Έριδας.

Τα αίμα που χύθηκε μεταξύ 1946-1950 πρέπει να πάψει να είναι σημείο διαίρεσης· να γίνει στοιχείο επαφής. Οι τάφοι πρέπει να γίνουν γέφυρες της ψυχικής μας ενότητας.

Δεν χάρισαν οι Σύμμαχοι στους Σκοπιανούς το όνομα της Μακεδονίας˙ εμείς το χαρίσαμε. Μόνο που κάναμε υποκριτικά πως δεν το ξέραμε. Και δικαίως οι ξένοι δημοσιογράφοι μας λοιδορούν. Γιατί όταν έρχονται εδώ, δεν συναντούν Έλληνες αλλά γραικύλους.

Ό,τι χρεώνουμε στους πολιτικούς, δεν πρέπει να το χρεώνουμε στους λαούς, γιατί καλλιεργούμε το φυλετικό μίσος.

 Κανένας πόλεμος στην Ιστορία δεν υπήρξε λογικός. Εξάλλου, ένας πόλεμος σε όλους συμφέρει, εκτός από εκείνους που σκοτώνονται.

Ας αφήσουμε τον βολικό θρησκευτισμό του «μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι». Ο Θεός είναι πνεύμα και ηλίθιους δεν θέλει στη βασιλεία των Ουρανών. Για να εισέλθουμε στον παράδεισο θα καθιερώσει αυστηρού τύπου εξετάσεις, κι ας φωνάζει όσο θέλει η ΟΛΜΕ, ΔΟΕ κ.λπ.

ΠΕΡΑ από την εργασία υπάρχει και η συνεργασία. Μπορεί ο Έλλην να εργάζεται αλλά δύσκολα συνεργάζεται. Ο καλύτερος συνεργάτης είναι ο εαυτός του. Γι' αυτό το συνεργατικό πνεύμα του θαυματουργεί σ' ένα μόνον επαγγελματικό είδος: το περίπτερο. Χωράει μόνον έναν.

Το δράμα της Ελλάδος έγκειται στο ότι όλοι την... θέλουν. Κι αν όχι όλη, τουλάχιστον κάποιο τμήμα της, κάποια σύμβολα, κάποια ονόματά της, που εκπλειστηριάζονται στο ενεχυροδανειστήριο των διεθνών σκοπιμοτήτων.

Και δεν είναι τυχαίο ότι οι διαιτησίες και οι διαμεσολαβήσεις για την επίλυση τάχα δικών μας προβλημάτων εμφανίζονται όταν η χώρα μας αντιμετωπίζει μεγάλη οικονομική, πολιτική και ηθική κρίση. Τότε έρχεται ο εξωτερικός παράγοντας να «βοηθήσει», υποχρεώνοντας έτσι τη χώρα μας σε δεσμεύσεις και υποχωρήσεις.

Το λεγόμενο ότι είμαστε μόνοι, είναι μύθος. Ποτέ οι Έλληνες δεν ήσαν μόνοι, όταν ήσαν μονοιασμένοι.

Προσωπικά θεωρώ το δίλημμα Ευρώπη ή μη Ευρώπη τεχνητό και παραπλανητικό. Εμείς είμαστε Ευρωπαίοι προτού γίνουν Ευρωπαίοι οι νυν καλούμενοι Ευρωπαίοι.

Σαφώς είμαι υπέρ της Ευρώπης, όπως είμαι υπέρ της Ασίας, της Αφρικής, της Αμερικής, της Αυστραλίας και της Ανταρκτικής. Είμαι πάντοτε υπέρ, αρκεί να μας ωφελεί.


'''Πολιτικά Θέματα'''


 Ο πιο επικίνδυνος εχθρός που έχει ν' αντιμετωπίσει η χώρα μας, είναι ο εαυτός της.

Όταν ο Έλληνας δεν τρώγεται με τους άλλους, τρώγεται με τον εαυτό του.

Η Ελλάδα είναι στη βάση του Βαλκανικού γεωπολιτικού συμπλέγματος και μοιάζει με το μυθικό Ατλαντα, που πρέπει να σηκώσει στους ώμους της όλο αυτό το πιεστικό φορτίο. Αν εκραγεί το ηφαίστειο, η λάβα θα φθάσει ως το Αιγαίο και ίσως συγκρατηθεί στα Τέμπη.

Πάντα στον τόπο τούτο ψάχνουμε για τις διάφορες συμφορές να βρούμε «τις πταίει;». Κι ίσως αυτό να φταίει. Γιατί δεν αναζητούμε αίτια αλλ' αιτίους. Αποδιοπομπαίους τράγους.

Το κόμμα έχει υπεροχή έναντι του έθνους. Συχνά και η ποδοσφαιρική ομάδα. Στη χώρα μας η μόνη ομάδα που κινδυνεύει να μείνει χωρίς οπαδούς είναι η... Ελλάδα.

Μπορεί το δάχτυλο να τραβά τη σκανδάλη αλλά και η σκανδάλη τραβά το δάχτυλο. Άλλωστε σκανδάλη και σκανδαλίζω έχουν την ίδια ρίζα.

Πρέπει να καταλάβουμε ότι το μέλλον δεν είναι επάνοδος σ’ έναν χρυσό αιώνα ούτε σενάριο γραμμένο από άλλους, για να το παίξουμε σαν μαριονέτες. Το μέλλον δεν θα τo ανακαλύψουμε, όπως ο Κολόμβος ανακάλυψε την Αμερική, αλλά θα το δημιουργήσουμε. Κάθε λαός προσδιορίζεται όχι από το παρελθόν του αλλά από το μέλλον του, από τις δυνατότητές του. Κάθε πραγματικότητα, τωρινή και αυριανή, γεννιέται από έναν ωκεανό δυνατοτήτων. Αν τις αξιοποιήσουμε δημιουργούμε μια απέραντη δεξαμενή μέλλοντος.

Για να μπορείς να κυβερνήσεις ένα λαό πρέπει να ξέρεις να του προσφέρεις ένα όνειρο, για να τον κοιμίζεις, κι ένα όραμα για να τον φανατίζεις.

Οι επιδοτήσεις είναι επενδύσεις στην οκνηρία.

'''Το Παρόν'''


Με τη λεγόμενη ελευθερία της αγοράς, αντί για διακίνηση προϊόντων έχουμε διακίνηση ανθρώπων, που έχουν γίνει εμπόρευμα. Αν όχι ολόσωμα, πάντως το αίμα και κάποια όργανά τους!

Είναι απαραίτητο μια εκστρατεία χρηματοδοτούμενη και συνεπικουρούμενη από μας να ξεκινήσει ανά την υφήλιο που να δείχνει ότι η πολιτική «ελίτ» των Σκοπίων δεν στερεί το όνομα της Μακεδονίας από την Ελλάδα, στερεί -κι αυτό είναι το εγκληματικότερο- από τους ιθαγενείς κατοίκους της χώρας τους αλλά και από τους μετανάστες τους τη σλαβικότητά τους. Λες κι είναι εντροπή να είναι κανείς Σλάβος! Αυτό, αν εξεταστεί βαθύτερα, είναι μια μορφή ρατσισμού.

Θα ήταν ασφαλώς εύκολη υπόθεση η αισιοδοξία, αν η ζωή μας δεν ήταν γεμάτη ευτέλεια. Δεν λέω δυστυχία, διότι και η δυστυχία έχει το μεγαλείο της.

Δεν είναι εξευτελισμός να μην πετύχεις, εξευτελισμός είναι να προσπαθείς να επιτύχεις με εξευτελιστικά μέσα.

Μόνον αν πιστεύει κανείς στις φήμες, μπορεί να νομίσει ότι έχουμε δημοκρατία. Την Ελλάδα ουσιαστικά κυβερνούν άνθρωποι οι οποίοι κανονικά θα έπρεπε να βρίσκονται ισοβίως στη φυλακή. Οι πολιτικοί είναι απλά υποπόδιά τους.

Κάθε ζωή, όπως οι νιφάδες του χιονιού, μοιάζει μοναδική στο σχήμα της δυστυχίας της και στη σπανιότητα των στιγμών χαράς της.

Χωρίς τον Κυπριακό Αγώνα τα νεανικά μας χρόνια θα ήταν χαμένα χρόνια. Ο Κυπριακός Αγώνας μάς ανύψωσε. Μπορεί να πέσαμε. Πέσαμε όμως από ψηλά. Δεν συρθήκαμε.

Η λέξη merde, χάρη στον Καμπρόν, δοξάστηκε στο Βατερλώ και ταπεινώνεται σήμερα στην Ελλάδα, διότι ανεπιτρέπτως παρομοιάζεται η πολιτική και πνευματική μας ζωή με το merde, που είναι, ίσως, κάτι ανώτερο.

Ομολογώ ότι η αισχρολογία είναι πλέον προϋπόθεση για την ακριβολογία. Δυστυχώς, για να ακριβολογεί κανείς σήμερα πρέπει να αισχρολογεί.

Είχα τότε δηλώσει (και αυτό δημοσιεύθηκε σε πολλές εφημερίδες) ότι οι πολιτικοί διατρέχουν τον κίνδυνο να μεταβληθούν σε έμψυχα πτυελοδοχεία. Σήμερα δυστυχώς αυτό επιβεβαιώνεται από ειδικές μετρήσεις. Σε λίγο η τάση αυτή θα εκδηλωθεί και προς τη λεγόμενη μεγαλοδημοσιογραφία.

'''Κόντρα'''

Ἡ νίκη ἐπὶ ἑνὸς ἀντιπάλου δὲν συνιστᾶ καὶ λύση τῶν δικῶν σου προβλημάτων.

Ὅταν κάποιος σιωπᾶ, μπορεῖ νὰ φαίνεται ἀνόητος. Ὅταν μιλᾶ τὸ ἀποδεικνύει.

Μιλᾶμε γιὰ δικαιώματα καὶ ξεχνᾶμε ὅτι τὸ δικαίωμα στηρίζεται ἐπὶ τοῦ δικαίου.

Λόγος πού θυμίζει γρατζουνιά σὲ τζάμι.

Ἡ ἀπληστία εἶναι μιά ἄλλης μορφής ληστεία.

Ἡ ἀληθινὴ ἱστορία εἶναι φτιαγμένη ἀπὸ τὴ σιωπὴ τῶν νεκρῶν.

Καλὴ καὶ ἅγια ἡ πολυφωνία ἀλλὰ σὲ κρίσιμα θέματα ἀπαιτεῖται συμφωνία.

Γλῶσσα εἶναι ὁ λόγος ποὺ φοράει σάρκα. 

Ἔθνος εἶναι ἡ γλῶσσα του. Καὶ τὰ μειονεκτήματα τῆς γλώσσας γίνονται μειονεκτήματα τοῦ ἔθνους. 

Τὸ μόνο ἑλληνικὸ ποὺ διατηρεῖται στὴ γλῶσσα τῆς νεολαίας εἶναι ἡ λέξη μὲ τὰ τρία ἄλφα, ποὺ κάνει ὅλα τὰ παιδιὰ συνονόματα!

Ἡ ψυχανάλυση εἶναι ἕνας τρόπος μονολόγου μπροστὰ στὸν ψυχαναλυτή. 

Βαδίζουμε ἀλλὰ δὲν συμβαδίζουμε. Μπορεῖ νὰ δίνουμε, ἀλλὰ δὲν μοιραζόμαστε. 

Οἱ πολιτισμοὶ, ὅταν εἶναι πολιτισμοὶ, δὲν χωρίζουν, ἑνώνουν τοὺς λαοὺς. 

Μοιραῖα ὁ καιρὸς τῶν ἀδιεξόδων βρίσκει σὰν διέξοδο τὸν πόλεμο ποὺ παράγει καινούρια ἀδιέξοδα. 

Οἱ ἅγιοι ἔχουν παρελθὸν, οἱ ἄγριοι μέλλον.

Ἡ εὐθύνη τοῡ ἐγώ εἶναι ἄγνωστη λέξη στὸ λεξικό τῆς ἑλληνικῆς πολιτικῆς.

«Ἐπιστημονικοποιὴσαμε» τὴν ἀεργὶα καὶ ἀφοπλίσαμε τὴν ἐργασία.

Ἡ ἐπιστὴμη πρὲπει νὰ ἀρχίζει, πὰντα σ’ ἕνα ὑψηλότερο ἐπίπεδο, ἀπ’ ὅ,τι μπορεῑ νὰ συμβάλει στὸ δημόσιο καὶ ἰδιωτικὸ πλοῦτο. 


'''Ελεύθερος Τύπος'''


Ο στρατός μας πρέπει να μαζευτεί εδώ. Εκτός Ελλάδος νατοποιείται, υπηρετικοποιείται, διαφθείρεται. Κι η διαφθορά θα μεταδοθεί κι εδώ. Θα τρέμει ο κόσμος να στείλει τα παιδιά του στο στρατό.

Αν δηλαδή μπορούν οι κ.κ. Λαμπράκης, Μπόμπολας, Τεγόπουλος, Κόκκαλης, Αλαφούζος, Βαρδινογιάννης και ενδεχομένως Λάτσης (τα ονόματα είναι τελείως φανταστικά) να είναι οι απόλυτοι ρυθμιστές της πολιτικής μας ζωής, τότε κατά τι είναι καλύτερη η δημοκρατία των πολιτικών από τη δικτατορία των συνταγματαρχών; Τουλάχιστον, μπρος στους συνταγματάρχες ακόμη και οι πιο ισχυροί επιχειρηματίες στέκονταν «σούζα». Όμοια και κάποιοι ισχυροί εκδότες, που έκυψαν τον αυχένα κι έγιναν ανυμνητές της «εθνοσωτηρίου» για να σώσουν τα έντυπά τους. Αν λοιπόν σήμερα, καθώς θρυλείται, οι επιχειρηματίες έχουν αγοράσει τους πολιτικούς, τότε είναι υποκρισία πια να μιλάμε για δημοκρατία.

Οι λεγόμενοι πνευματικοί άνθρωποι, και μάλιστα οι αυτοαποκαλούμενοι «αριστεροί», οι Νεοεποχίτες, έγιναν οι Χίτες της Νέας Εποχής. Υποστηρικτές της πιο άθλιας συναλλαγής. Γιατί δυστυχώς στον κακό μας τον καιρό, εννοώ τον δικό μας, η «κουλτούρα» πάει με το «γκουβέρνο» που ελέγχει τα κρατικά ταμεία ή ελέγχει τους διαύλους που οδηγούν στα κοινοτικά ταμεία.

Ήθελα και θέλω τον πολιτικό, απόστολο ηθικής. Ξέρω πως είναι λάθος. Αλλά σε λίγο θα πεθάνω κι αυτή την υποθήκη θέλω ν' αφήσω στη νέα γενιά. Όχι πολιτική του «μαμ», αλλά μια πολιτική ανθρώπου.

'''Εστία'''

Η ελευθερία συντάσσεται με την ευθύνη. Κι η ευθύνη είναι φορτίο βαρύ για τους ώμους του σημερινού Έλληνα που έχει γυμναστεί σε σχολεία και σχολές ανευθυνότητας.

Ὁ λαός –ἀνεξάρτητα ἀπό ἀγωγή καί κοινωνική θέση– ὀχλοποιεῖται ὅταν μαζοποιεῖται.

Ἂν θέλουμε νὰ ζοῦμε σὲ δημοκρατία, πρέπει νὰ ξέρουμε ὄχι μόνο νὰ κερδίζουμε ἀλλὰ καὶ νὰ χάνουμε. 

Τό πρόβλημα –κατ᾽ ἐμέ– δέν εἶναι ὅτι στή σύγχρονη Ἑλλάδα δέν ὑπάρχουν πολιτικά ἀναστήματα. Αὐτά πού σπανίζουν εἶναι τά πνευματικά ἀναστήματα. 

Ἡ ἀχρήστευση τῶν χρησίμων εὐνοεῖ τήν ἐπίπλευση τῶν ἀχρήστων. 

Ένα κράτος δεν μπορεί να είναι καλύτερο από τους πολίτες του. 

Ἡ ἱστορική γνώση φέρνει τήν ἐπίγνωση· ἡ ἱστορική ἄγνοια φέρνει τήν ἀπόγνωση. 

Τό νά ἀπέχεις δέν σημαίνει ὅτι εἶσαι ἔξω ἀπό τήν ἀπόχη. 

Ἡ Ἑλλάς κατάντησε ἕνα τεράστιο ψωνιστήριον. Ψωνίζουμε, τήν ψωνίζουμε, μᾶς ...ψωνίζουνε! 

Πράγματα αὐτονόητα, πού τώρα ἐπιτηδείως παρουσιάζονται σάν ἀκατανόητα.

Οἱ μέλλοντες νά ἀσχοληθοῦν μέ τήν πολιτική ἔμαθαν νά ὑπηρετοῦν σκοπιμότητες· ὄχι σκοπούς. 

Ἐλεύθερα σημαίνει ἠθικά. 

Ἄπειρες φορές ἔχουμε γράψει ὅτι ἡ δημοκρατία εἶναι βαθμίδα πολιτισμοῦ. Μέ κοπριές Παρθενῶνες δέν φτιάχνεις. 

Τό νά εἶσαι Ἕλληνας δέν εἶναι ζήτημα καταγωγῆς· εἶναι ζήτημα ὄρθιας στάσης. Εἶναι ζήτημα ὀρθῆς συμπεριφορᾶς. Εἶναι ζήτημα σεβασμοῦ πρός τόν συνάνθρωπο, πρός τόν γύρω μας χῶρο. 

Στήν Ἑλλάδα εἴθισται νά κτυπᾶμε ὄχι αὐτούς πού φέρνουν τήν καταστροφή ἀλλά αὐτούς πού ἐγκαίρως κτυπᾶνε τήν καμπάνα τοῦ συναγερμοῦ. 

Τό νά πεῖς εἶμαι τίμιος εἶναι τόσο ἐπιβαρυντικό ὅσο καί τό νά πεῖς ὅτι εἶμαι ...πατριώτης! 

Ἡ δημοκρατία εὐδοκίμησε στήν Ἀθήνα κυρίως διότι ὑπῆρχε διά πᾶν ἀτόπημα τιμωρία. 

Δέν ἤθελα οἱ βουλευτές μας νά εἶναι Ἴρου πενέστεροι, ὅμως δέν ἤθελα νά εἶναι καί Κροίσου πλουσιώτεροι. 

Δυστυχῶς, χάσαμε τήν ἡσυχία μας, ἐπειδή θέλαμε τήν ...ἡσυχία μας! Μᾶς ἔλειψε τό σθένος τοῦ πολίτη καί γίναμε ἕρμαια παντός ἀλήτη. 

Ἄν ὁ Πανάγαθος δέν ἦταν τόσο σπλαχνικός, ἡ Ἑλλάδα θά εἶχε γίνει ρημαδιό. Ἀλλά ὥς πότε θά μᾶς σώζει ὁ φιλελληνισμός τοῦ Θεοῦ; 

Ποιός ἔχει προτεραιότητα στόν πυροβολισμό, ὁ κακοποιός ἤ ὁ ἀστυνομικός; Καί ἀκόμη πιό ὠμά: ἡ κοινωνία, πού ζητάει προστασία, ποιόν προτιμᾶ νεκρό, τόν ἐγκληματία ἤ τόν ἀστυνομικό;

Ὅταν ἕνας πολιτισμός εἶναι ὄντως πολιτισμός, δέν χωρίζει· ἀπεναντίας ἑνώνει. 

Στή ζούγκλα τῆς Ἀφρικῆς μπορεῖ νά σέ φᾶνε τά ἄγρια θηρία. Στή ζούγκλα τῶν Ἀθηνῶν σέ τρῶνε καθημερινῶς τά ...σκουλήκια! 

Οἱ πολιτικοί μας εἶναι τά πιό καρποφόρα δέντρα ἀπό τόν κῆπο τῆς κόλασης.

Στό κεφάλι τούς (τῶν νέων) πλεονάζει ἡ ἄσοφη γνώση καί λείπει ἡ σοφή ἄγνοια. 

Μπορεῖ σήμερα τά παιδιά νά μήν ἀποβάλλονται ἀπό τό σχολεῖο. Ἀποβάλλονται ὅμως ἀπό τή ζωή. 

Δέν ἀπαιτοῦσα νά ἔχω παιδιά φρόνιμα ἀλλά παιδιά μέ γενναῖο φρόνημα.

Ἄν θέλουμε πρόοδο στό μέλλον, πρέπει νά ἀποπτύσουμε τούς «προοδευτικούς» καί νά στηρίξουμε τίς ἐλπίδες μας στούς παραγωγικούς. 

Ἡ δημοκρατία εἶναι γνώση·καί κάτι περισσότερο: ἐπίγνωση. 

Γιά νά μπορέσει ἕνα μηδενικό νά γίνει νούμερο, νά ἀκουστεῖ καί νά προβληθεῖ, πρέπει νά ἐξευτελισθεῖ. 

Ὁποιος ὑποχωρεῖ ἀπό τή γλῶσσα του, ὑποχωρεῖ καί ἀπό τίς ἀξίες πού αὐτή ἡ γλῶσσα ἐκφράζει.

Τό «Πάτερ ἡμῶν» μπορεῖ νά γίνει ἕνα ἄριστο δεῖγμα γλωσσικῆς διδασκαλίας. Ὅμοια καί ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος», πού ἦταν ἐπί 1.500 χρόνια ὁ οἱονεί  ἐθνικός μας ὕμνος. 

Ἡ γλῶσσα, κατά μία ἔννοια, εἶναι πατρίδα.

Το μέλλον των νέων είναι κρεμα­σμένο με μία κλωστή από ουράνιο φως.

'''Ευθύνη'''

Ο πολιτισμός μας κρίνεται από την προσήλωση στον ανθρώπινο πόνο κι όχι από ηχηρές δηλώσεις και φανταχτερές εκδηλώσεις.

'''Ἡ Ἑλληνική Ἐπανάσταση τοῦ 1821'''

Ἡ ἱστορία, ὅταν εἶναι ἱστορία, δέν εἶναι μάθημα πολέμου -ἔστω κι ἄν περιγράφει τή φρίκη του-, εἶναι μάθημα εἰρήνης˙ εἰρήνης βέβαια μέ ἀξιοπρέπεια. Οἱ ἱστορικοί -κι ὅταν γράφουν στρατιωτική ἱστορία- πρέπει νά τήν κάνουν προσφορά στήν εἰρήνη.

Ποτέ ὁ θρῦλος δέν πλάθεται, ἄν δέν ὑπάρχει ζύμη ἀληθείας.

'''Εκ-θέσεις Ιδεών'''

Η πείρα δεν είναι τίποτε άλλο παρά το τρόπαιο που προσφέρουν οι δοκιμασίες της ζωής.

Μια αποτυχία δεν είναι πάντοτε ήττα, είναι αναστολή της νίκης. Το τέλος μιας λύπης μπορεί να γίνει αρχή μιας χαράς.

Όποιος όμως δε γνώρισε πόνο γίνεται άπονος.

Καταναλωτική κοινωνία δεν είναι αυτή που καλύπτει, αλλά ανακαλύπτει ανάγκες.

Η ζωή τους είναι «γεμάτη» από άδειες στιγμές.

Συντροφιά με τη μοναξιά της ηλεκτρονικής «νταντάς»

Στην κοινωνία της πολυφωνίας, της κινητής τηλεφωνίας, των τέλειων μέσων συγκοινωνίας, αυτό που χάθηκε είναι η επικοινωνία.

Η αγάπη είναι το νήμα της Αριάδνης που μπορεί να οδηγήσει τον νέο, την κάθε νέα γενιά, στην έξοδο του λαβύρινθου. Ο Μινώταυρος, έτσι, δε θα είναι το θλιβερό πεπρωμένο τους.

Κι όταν τελειώνουν οι λέξεις, τελειώνουν τα λόγια, τελειώνει και ο άνθρωπος. Γιατί «ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος». Όταν χάνεται ο λόγος, χάνεται και ο άνθρωπος, χάνεται η επαφή με τον άλλο άνθρωπο, η επαφή με το Θεό. Γιατί «ὁ λόγος ἦν πρός Θεόν».

Έτσι, το να μιλάει κανείς σήμερα στην Ελλάδα, και πολύ περισσότερο για την Ελλάδα, συνιστά εθνικό κίνδυνο. Η σιωπή είναι χρυσός· όχι βέβαια για την Ελλάδα, αλλά γι’ αυτόν που ξέρει να σιωπά. Η ευθύνη για την «πολιτική της σιωπής» δεν πέφτει πρωτίστως στους πολιτικούς αλλά στους πνευματικούς ανθρώπους. Ο Μπρεχτ κάπου λέει πως, όταν έρθει η ώρα της μεγάλης κρίσης, το αμείλικτο ερώτημα της Ιστορίας θα είναι: «Γιατί δε μίλησαν οι ποιητές;».

Οι ποιητές και γενικά οι πνευματικοί άνθρωποι δε μίλησαν γιατί «κανένας δεν τόλμησε να ταράξει τον ήχο της σιωπής». Πρόκειται για τη «σιωπή της ενοχής». Ενοχή για το συμβιβασμό προς πολλές ασυμβίβαστες προς τις αρχές μας καταστάσεις.

Ο κίνδυνος δε βρίσκεται στις μηχανές αλλά στους μηχανισμούς. Δηλαδή στα συστήματα εξουσίας που τις ελέγχουν, χωρίς εμείς να μπορούμε να τις ελέγξουμε.

'''Μιὰ στάση ζωῆς ποὺ σὲ κάνει νὰ λὲς «παρών»'''

Οἱ ἄνθρωποι φωνάζουν γιὰ νὰ διώξουν τὴ μοναξιά τους.

Τὸ ὅπλο, πιτσιρίκο, εἶναι δύναμη ὄχι µόνο τῶν ψυχικὰ ἀδυνάτων, τῶν παρανοϊκῶν καὶ τῶν ἰσχυρῶν τῆς γῆς, ἀλλὰ κυρίως αὐτῶν ποὺ ἔχουν συμφέρον ἀπὸ τὴν κατασκευὴ καὶ τὴν πώλησή τους. 

Ἡ εὐγένεια εἶναι τὸ μαγικὸ κλειδί, που ξεκλειδώνει κάθε καρδιά.

Στὶς ἑλληνικὲς λέξεις ἔχει πυκνωθεῖ ὅλος ὁ Δυτικὸς -τουλάχιστον- πολιτισμός.

Ἡ δημοσιογραφική μόλυνση εἶναι πιό ἐπικίνδυνη ἀπό τή χημική.

Πατρίδα πάνω ἀπ᾿ ὅλα εἶναι ὁ διπλανός µας. 

'''Περιοδικό Πάροδος'''

Ὅλες οἱ θρησκεῖες μιλοῦν γιά παράδεισο ἀλλά µόνο ἡ «θρησκεία τῆς διαφήμισης» μπορεῖ νά δείχνει αὐτόν τόν παράδεισο.

'''Εκπομπές'''

Με την κοροϊδία δεν μπορείς να κατακτήσεις το μέλλον. (Ραδιοφωνικός Εκκλησίας Ελλάδος)  

'''Συνεντεύξεις'''

Ο καλύτερος κήπος είναι η παιδική ψυχή. Αρκεί να φυτέψουμε εκεί λουλούδια. Όχι αγκάθια. (συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη- «Μια στάση ζωής που σε κάνει να λες “παρών”»

10/12/2014
https://diastixo.gr/sinentefxeis/ellines/3240-sarantos-kargakos)

'''Ομιλίες'''

Δεν είναι πρόβλημα το αν θα ζήσουμε με τη μηχανή αλλά αν θα ζήσουμε ως μηχανή. 

Κάνω εξωτερική πολιτική σημαίνει να ξέρω να κινητοποιώ τον στρατό μου.

Όταν ένας άνθρωπος γίνεται με τη θυσία του ιδέα και σύμβολο, ασφαλώς δεν πεθαίνει. 

Όλα τα όπλα είναι καλά, ακόμη και μια σφεντόνα, όταν τα χέρια που την κρατούν δεν τρέμουν και όταν η ψυχή φλογίζεται από το πάθος της θυσίας. 

Ήρωες είναι οι άνθρωποι της αρετής. Και αρετή είναι το να επιλέγεις έναν τρόπο ζωής που είναι τόσο ακέραιος, ώστε να προτιμάς να θυσιάσεις τη ζωή σου παρά τον τρόπο ζωής σου. 

'''Αναγνωστικό Εκθέσεων'''

Διάβασμα και γράψιμο, σβήσιμο και ξανά γράψιμο είναι αυτά που μαθαίνουν στο μαθητή την τέχνη να γράφει.

Χωρίς γερά Ελληνικά το παιδί δε μπορεί ν’ αποδώσει ικανοποιητικά σε κανένα μάθημα.

Μια αγορά καλών βιβλίων δεν είναι ποτέ χαμένη υπόθεση· μια αγορά τηλεόρασης στα σίγουρα είναι.

'''Αγνώστου Προελεύσεως'''

η δομή του λόγου αποκαλύπτει και τη δομή της σκέψης. Και οι λέξεις, πέρα από φορείς νοημάτων, είναι και φορείς νοοτροπίας. Για παράδειγμα, η ελληνική λέξη «φιλότιμο», η αγγλική «gentleman» και η σικελική «οmerta» εκφράζουν κάτι περισσότερο από ένα νόημα: το ήθος του λαού που τις χρησιμοποιεί.

==Βιβλιογραφία==
&lt;references/&gt;

{{DEFAULTSORT:Σαράντος, Καργάκος}}
[[Κατηγορία:Έλληνες συγγραφείς]]
[[Κατηγορία:Ιστορικοί]]</text>
      <sha1>nfebg1b164g1civ5y4dsjjg9wmfxyia</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>38270</id>
      <parentid>38269</parentid>
      <timestamp>2026-04-19T15:17:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Γιαν.Καρ</username>
        <id>9439</id>
      </contributor>
      <origin>38270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="99481" sha1="cwpzox9oj454dbzxizxxxkhoh7tmzlv" xml:space="preserve">Ο '''[[Σαράντος Καργάκος]]''' ήταν φιλόλογος, εκπαιδευτικός, ιστορικός και συγγραφέας. Γεννήθηκε το 1937 στο Γύθειο Λακωνίας. Έχει δημοσιεύσει 107 βιβλία με περιεχόμενο κυρίως ιστορικό αλλά και γλωσσικές μελέτες. Έχει γράψει εκατοντάδες άρθρα σε διάφορα περιοδικά. Πέθανε στις 13 Ιανουαρίου 2019.&lt;ref&gt;[http://www.sarantoskargakos.gr/content/%CE%B2%CE%B9%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%B9%CE%BA%CF%8C-%CF%83%CE%B1%CF%81%CE%AC%CE%BD%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B9-%CE%BA%CE%B1%CF%81%CE%B3%CE%AC%CE%BA%CE%BF%CF%85 Βιογραφικό Σαράντου Ι. Καργάκου.] Ανάκτηση 23 Οκτ. 2012&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

== Αποσπάσματα άρθρων ==
''Μιά χώρα που δεν θέλει να ζήσει''. Περιοδικό &quot;Ευθύνη&quot;, τ. 242, Φεβρ. 1992, σ. 102-104.
* Ο [[Έλληνας]] αρέσκεται σε λύσεις της στιγμής που συχνά είναι λύσεις αυτοκτονίας. ... Θρησκευόμενος! Δός ημίν σήμερον. Για τα σπουδαία του αύριον έχει ο Θεός! Λες κι ο Θεός είναι πιστωτικά ταμεία της ΕΟΚ. Κάνουμε όχι αναπτυξιακή αλλά ''δανειακή'' πολιτική που σημαίνει πως ζούμε με δανεική ζωή.

* Η πολιτιστική μας πολιτική ή αλλοιώς &quot;πολιτική κουλτούρας&quot; χρόνια τώρα μοιάζει με τσιμπούσι κατσαπλιάδων. Και όμως μακάριοι κολυμπάμε στη θάλασσα της καταναλωτικής μακαριότητος, που είναι γεμάτη από καρχαρίες, που φυσικά δεν έχουν τις δικές μας ηθικές ευαισθησίες. Στο βάθος του σκοτεινού ορίζοντα ολόφωτος αρμενίζει ο &quot;Μέγας Ανατολικός&quot; του έθνους.

* Όλοι σήμερα μιλούν για κρίση. Και πολλοί -επιτέλους- συνειδητοποίησαν ότι η κρίση είναι πρωτίστως ηθική. Ως [[έθνος]] έχουμε παραλύσει ηθικώς. Δεν έχουμε αποθέματα ψυχικής αντοχής. Μας λείπει η πίστη σε ένα εθνικό ιδανικό, σ' ένα [[ιδανικό]] που ζωογονεί και ζωοδοτεί.

* Ένας πεθαμένος λαός δεν φοβάται να κάνει μια ψύχραιμη βουτιά προς τον όλεθρο. Ένοχες συνειδήσεις, κολυμπάμε στη θάλασσα του μηδενός, χωρίς κανένα ορίζοντα μπροστά μας.

'''Ιστορία της Αρχαίας Σπάρτης'''

Μὲ τὰ «ἄν» δὲν γράφεται ἡ ἱστορία, γράφεται, ὅμως, ἡ φιλοσοφία βίου, ποὺ εἶναι μιὰ ἄλλη ἱστορία.

Ἡ γνώση τοῦ παρόντος δὲν μᾶς εὐκολύνει στὴ γνώση τοῦ παρελθόντος. Συχνὰ μᾶς συσκοτίζει. Ἀντίθετα, ἡ γνώση τοῦ παρελόντος μᾶς βοηθᾶ στὴ γνώση τοῦ παρόντος.

Ὁ ἀρχαιοελληνικὸς κόσμος ἦταν μιὰ φιλοσοφία ζωῆς. Ὄχι μιὰ ἁπλῆ βίωση.

Τὸ ὑψηλότερο σημεῖο πνευματικῆς ὡριμάσεως δὲν εἶναι τό “γιγνώσκειν” ἀλλὰ τὸ “ἀπορεῖν”.

Τὸ Σπαρτιάτης δὲν ἦταν ἰδιότητα, ἦταν ἐπίδοση. Ὄφειλε νὰ τὸ ἀποδείξει καὶ νὰ τὸ ἀποδεικνύει διὰ βίου.

Ἡ Σπάρτη εἶναι ἡ μοναδικὴ πόλη τῆς ἀρχαίας Ἑλλάδος ποὺ δὲν εἶχε τάξη εὐγενῶν. Εὐγένεια ἦταν νὰ εἶναι κανεὶς Λακεδαιμόνιος καὶ ἰδιαίτερα Σπαρτιάτης. 

Οἱ Σπαρτιᾶτες μπορεῖ νὰ ἦσαν πάντα ἑτοιμοπόλεμοι, δὲν ἦσαν πάντα φιλοπόλεμοι. 

'''Μαθήματα Εκθέσεων'''


Δεν είναι σφάλμα του ανθρώπου η ατέλειά του. Αντίθετα σφάλμα του είναι η παραμέληση της προσπάθειας γι’ αυτοβελτίωση.

Η θέληση είναι το μέταλλο από το οποίο κατασκευάζεται ο χαρακτήρας του ανθρώπου.

Η συμφορά είναι ένα βάφτισμα εξανθρωπισμού, όταν ο άνθρωπος δεν συντριβεί από αυτή, βοηθούμενος από το βάλσαμο εκείνο της ψυχής, που λέγεται υπομονή.

Μια αποτυχία δεν είναι ήττα, αλλά αναστολή της νίκης.

Στη ζωή μόνο οι σκώληκες δεν πέφτουν. Μόνον όσοι δεν προσπαθούν δεν αποτυγχάνουν.

Η ιστορία των ανθρώπινων πράξεων διδάσκει ότι οι μεγάλοι άνθρωποι είχαν θέληση˙ οι μικροί πόθους.

Αν σ’ ένα μικρό έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε και το κακό είναι μικρό. Αν όμως σε μεγάλο έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε το κακό είναι πολύ μεγάλο.

Λυδία λίθος που θα κρίνει την αξία ή την απαξία ενός ανθρώπου δεν είναι το τι επάγγελμα ασκεί, αλλά το  πώς και για ποιο σκοπό το ασκεί.

Η λέξη επάγγελμα, παραγόμενη από το ρήμα επαγγέλλομαι (= υπόσχομαι), σημαίνει την υπόσχεση, που δίνει ο καθένας προς το κοινωνικό σύνολο ότι θα ασκήσει τίμια κι ευσυνείδητα το έργο του...

Η καλή χρησιμοποίηση καθιστά ένα απόκτημα αγαθό.

Την ευδαιμονία δεν εξασφαλίζει η απόκτηση αλλ’η καλή διάθεση των αγαθών.

Η αξία των αγαθών βρίσκεται στην προσφορά τους. Ευτυχισμένος είναι ο άνθρωπος όχι όταν λαμβάνει ή απολαμβάνει, αλλ’ όταν προσφέρει.

Πολλοί ήταν αυτοί που ονομάστηκαν από την ιστορία ‘Μεγάλοι’, αλλ’ ελάχιστοι ήταν αυτοί που ονομάστηκαν, όπως ο Αριστείδης, «Δίκαιοι».

Πολλοί ήταν εκείνοι που ανέβηκαν στην εξουσία φτωχοί, αλλ’ ελάχιστοι ήταν εκείνοι που κατέβηκαν φτωχότεροι.

Εκτός από τη δικαιοσύνη της πολιτείας υπάρχει και άλλη ανώτερη, που εκπροσωπείται από το εσωτερικό δικαστήριο της συνείδησης.

Ο άνθρωπος είναι τόσο περισσότερο άνθρωπος, όσο περισσότερη ηθική αντοχή εμφανίζει.

Αν οι επιστήμονες δεν σταθούν άγρυπνοι φύλακες πάνω στις επάλξεις του επιστημονικού καθήκοντος και θελήσουν, σαν άλλοι Πόντιοι Πιλάτοι, να μεταθέσουν σε ώμους άλλων την ευθύνη για την κακή χρησιμοποίηση των ευρυμάτων τους, τότε η επιστήμη από πηγή ζωής θα μεταβληθεί σε πηγή ολέθρου.

Μόνον αυτοί που συναισθάνονται τις ευθύνες τους κι εκπληρώνουν τα καθήκοντά τους μπορούν να διεκδικούν δικαιώματα.

Η απουσία ιδανικών οδηγεί στην απαισιοδοξία, η απαισιοδοξία στην αδράνεια και η αδράνεια στο μαρασμό.

Η μόρφωση δημιουργεί τη μεταμόρφωση.

Μια τεχνική πρόοδος χωρίς χαλινό ηθικής δεν οδηγεί στα ύψη αλλά στην άβυσσο.

Ιθάκη είναι ο εαυτός μας κ’ επιστροφή ο εξανθρωπισμός μας.

Ψυχή του πολιτισμού είναι ο πολιτισμός της ψυχής.

Όχι ο άνθρωπος για την πρόοδο, αλλ’ η πρόοδος για τον άνθρωπο.

Ο άνθρωπος θαμπώθηκε από τη δύναμή του. Νόμισε ότι έγινε υπεράνθρωπος και κατάντησε απάνθρωπος.

Είμαστε άνθρωποι, όταν γινόμαστε συνάνθρωποι.

Το ύψος δεν αναιρεί το βάθος. Η κορυφή δεν αναιρεί τη βάση, ούτε το τέρμα την αφετηρία. Το δεύτερο βήμα δεν θα γινόταν, αν δεν γινόταν το πρώτο. Σύμφωνα μ’ αυτά και ο σύγχρονος πολιτισμός δεν θα υπήρχε, αν δεν είχαν συμβάλει στη δημιουργία του όλες οι ανθρώπινες γενιές.

Ο σύγχρονος πολιτισμός δεν είναι θαύμα, είναι τελειοποίηση.

Η δημοκρατία θέλει μια παιδεία που να μάθει τους νέους όχι με τι να σκέπτονται αλλά πώς να σκέπτονται.

Στόχος μιας δημοκρατικής παιδείας δεν πρέπει να είναι η δημιουργία μηχανικών αλλ’ ευγενών εγκεφάλων.

Δεν είναι οι γνώσεις που λείπουν σήμερα αλλ’ η  γνώση και η επίγνωση του χρέους μας ως υπεύθυνων μελών μιας υπεύθυνης για τη μοίρα της κοινωνίας.

Η σύγκριση είναι ο διάλογος του πνεύματος με τον εαυτό του.

Με τη μάθηση θ’ αποκτήσουν οι άνθρωποι γνώσεις, με την άσκηση θα τις μεταβάλουν σε γνώση.

Η αξία ενός ανθρώπου καθορίζεται όχι από το τι ξέρει αλλά από τι προσφέρει.

Ο άνθρωπος είναι όσα προσφέρει.

Η πνευματική προαγωγή χωρίς συνοδεία ηθικής δημιουργεί τέρατα, η ηθική προαγωγή με τη συνοδεία πνευματική κάνει ανθρώπους.

Μια πραγματική δημοκρατία όμως στην ουσία είναι αριστοκρατία. Αριστοκρατία με την έννοια να διαδοθεί η παιδεία όσο το δυνατό περισσότερο στα πλατιά στρώματα του πληθυσμού.

Ελευθερία είναι ο αγώνας για ελευθερία.

Ο άνθρωπος δεν γεννιέται ελεύθερος, γίνεται και γίνεται όσο του αξίζει να είναι.

Οι άνθρωποι σε παλιότερες εποχές μπορεί να έζησαν σαν νομάδες, ποτέ όμως σαν μονάδες. Για να επιβιώσουν υποχρεώθηκαν να συμβιώσουν.

Δημοκρατία σε τελευταία ανάλυση σημαίνει γνώση. Γνώση των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεών μας. Όσο πιο μορφωμένη είναι μια κοινωνία, τοσο πιο αληθινή είναι η δημοκρατία της.

Δεν μπορεί ένας επιστήμονας να εμφανίζεται αλαζονικός και υπεροπτικός, όταν ξέρει πως κι αυτή η ζωή του δεν αντιπροσωπεύει παρά έναν ελάχιστο ψίθυρο στο μέγα ωρολόγιο των αιώνων.

Ο πραγματικός επιστήμονας ξέρει την αξία του, αλλά δεν ενδιαφέρεται να την προβάλει.

Το μεγαλείο ενός ανθρώπου δεν μετριέται με το πόσο μας στοιχίζει η ζωή του αλλά με το πόσο μας στοιχίζει ο θάνατός του.

Η ταπεινοφροσύνη πάει να γίνει το πιο σπάνιο λουλούδι μέσα στο λειβάδι της επιστήμης.

Συχνά στη ζωή το μεγαλείο ταυτίζεται με την απλότητα και η απλότητα με το μεγαλείο.

Αυτοί που επιθυμούν να κινούνται σε ανώτερους κοινωνικά κύκλους, δεν ενδιαφέρονται για την ποιότητα αλλά για το να μην αποκαλυφθεί ποτέ η σαθρότητα αυτών που συναναστρέφονται. Έτσι φέρνονται ανελέητα σ’ εκείνους που έχασαν το προσωπείο του καθωσπρεπισμού.

Το μεγαλείο για την ιστορία δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό.

Η ιστορία αποστρέφεται την υλική διάσταση και ότι το μεγαλείο δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό. Η ιστορία είναι πάντοτε εκλεκτική και δίνει την προτίμησή της όχι στους αριθμητικά αλλά ποιοτικά υπέρτερους.

Οι λίγοι κι εκλεκτοί αποστρέφονται την ένταξη σε μια μάζα που έχασε τις ανθρώπινες ιδιότητες. Γι’ αυτό συχνά μένουν μόνοι, όπως οι κορυφές των βουνών, που δέχονται τα πλήγματα των κεραυνών. Αλλά μόνο οι κορυφές έχουν το προνόμιο να κατοικούνται από αετούς και να εγγίζουν τον ουρανό.

Η ζωή έχει νόημα όχι όταν απλώς τη ζεις, αλλ' όταν ξέρεις να τη ζεις καλά. Και τη ζεις καλά, όταν τη διαθέτεις για ένα σκοπό, για ένα ευγενικό ιδανικό.

Το να πεθάνει κανείς για ένα ιδανικό είναι η ασφαλέστερη ζωή. Το να μάχεσαι όμως ενάντια σ’ ένα ιδανικό είναι ο ασφαλέστερος θάνατος.

Ο  Ελληνισμός δοκίμασε τις περισσότερες φθορές από τους αρνησίθρησκους και αρνησιπάτριδες, που όχι μόνο υποτάχτηκαν παθητικά αλλά και συνεργάστηκαν ενεργητικά με τον εχθρό. Ο Παλαμάς, σε μια ευτυχισμένη ποιητική του στιγμή, καταδικάζει εκείνους που σε κρίσιμες ιστορικές στιγμές εμφανίζονται άτολμοι, δισταχτικοί και δειλοί: Ανάξιος όποιος δε μπορεί / μες το σεισμό, το χαλασμό / κάστρο τη γνώμη του να στήσει...

Μια αγωνιστική στιγμή είναι υπέρτερη από μια μακριά και άπρακτη ζωή.

Ο ρόλος του πνευματικού ανθρώπου μέσα στη σύγχρονη κοινωνία παραμένει η θεραπεία του ανθρωπισμού.

Συχνά η τελευταία λέξη της επιστήμης δεν συμπίπτει με την τελευταία λέξη της ζωής.

Όσο πιο κατώτερος αισθάνεται κανείς τόσο περισσότερο αισθάνεται την ανάαγκη να υποβιβάζει τους άλλους.

Η επιτυχία μας πρέπει ν’ αναζητηθεί στην αξία μας, κι όχι η αξία μας στην επιτυχία μας.

Η μεγαλοσύνη βρίσκεται στην απλότητα και η πραγματική επιτυχία στην προσφορά.

Όσο πιο πολύ στο χρηματιστήριο των αξιών ανεβαίνει η τιμή των υλικών, τόσο πιο πολύ κατεβαίνει η τιμή των ηθικών αξιών.

Στις μέρες μας επιχειρείται μια ιδεολογικοποίηση της ανηθικότητας.

Η χειρότερη φυλακή του ανθρώπου είναι οι ανάγκες του.

Ζούμε σε μια κοινωνία απληστίας που ευφημιστικά ονομάσαμε Κοινωνία της Αφθονίας.

Φυσικό είναι ο άνθρωπος να προσαρμόζεται στις απαιτήσεις της μόδας του καιρού του. Αφύσικο όμως είναι να αγωνίζεται για ελευθερίες και από μόνος του να γίνεται αιχμάλωτος του βιομηχανοποιημένου γούστου. Γιατί, ένα πράγμα δεν πρέπει να ξεχνάμε: μόνο ό,τι είναι μοντέρνο παλιώνει.

Στη διοίκηση διαμορφώθηκε μια δουλική νοοτροπία, που λίγο – πολύ διατηρείται ως τα σήμερα, μια και ο υπάλληλος λειτουργεί άλλοτε ως ραγιάς κι άλλοτε ως γενίτσαρος.

Λένε πως όλα στη ζωή είναι πολιτική, αφού άλλωστε η ίδια η ζωή είναι πολιτικό φαινόμενο. Κι αυτό μποορεί να σημαίνει πως όσο πιο έντιμη είναι η ζωή σου, τόσο πιο έντιμη πολιτική κάνεις.

Όταν δε μαθαίνουμε να συζητούμε, μοιραία μαθαίνουμε να μισούμε.

Ανέχομαι σημαίνει υπερασπίζομαι.

Μια δικτατορία δε στηρίζεται τόσο πολύ στη δύναμη των λίγων, όσο στην απάθεια των πολλών.

Ἡ δικτατορία γελοιοποίησε τήν Καθαρεύουσα. Ἡ μεταπολιτευτική δημοκρατία γελοιοποιοῦσε τή Δημοτική.

Ευρωπαίοι όμως και αληθινοί διεθνιστές θα γίνουμε, όσο περισσότερο Έλληνες είμαστε. Γιατί, αν γνωρίσουμε στο βάθος τον ευρωπαϊκό πολιτισμό, παντού θα βρούμε την Ελλάδα.

Ο έναρθρος λόγος είναι ο καθρέφτης της ψυχής και του πνεύματος, γιατί μ’ αυτόν ο άνθρωπος εξωτερικεύει και τον εσωτερικό του κόσμο.

Η αγωγή των νέων στη Σπάρτη αποσκοπούσε στη διατύπωση πυκνών νοημάτων με όσο το δυνατό λιγότερες λέξεις. Γι’ αυτό ο λακωνικός τρόπος έκφρασης θεωρούταν πυρήνας της φιλοσοφίας, όπως μαρτυρεί το περιλάλητο απόφθεγμα: «Τὸ λακωνίζειν ἐστὶ φιλοσοφεῖν».

Το μέτρο του σωστού ανθρώπου δίνει η σύμμετρη απόλαυση των υλικών και πνευματικών αγαθών.

Το διάστημα είναι ο νέος στίβος, στον οποίο πρόκειται να διοχετεύσουν τη ζωτικότητά τους οι γενεές του μέλλοντος.

Ο πολιτισμός με τους πνευματικούς του παράγοντες (γράμματα, επιστήμες, τέχνες) πρόσφερε στον άνθρωπο και άλλα ανώτερα των υλικών αγαθά, τα πνευματικά, η απόλαυση των οποίων είναι διαρκέστερη και καθαρότερη από κάθε άλλη ηδονή.

Επιβάλλεται συνεπώς, για να γίνει η πρόοδος του ανθρώπου αληθές νάμα Αμαλθείας , να υποταχθεί σ’ έναν ηθικό ρυθμό, να υπηρετεί σκοπούς ανθρωπιστικούς και να πειθαρχεί στο θαυμάσιο ιπποκράτειο δόγμα: «Ὠφελέειν εἰ μὴ βλάπτειν».

Δεν είναι ο χρόνος που κάνει τη ζωή μικρή ή μεγάλη, αλλ’ η δημιουργία.

Οι μεγάλες κατακτήσεις έχουν και μεγάλες απαιτήσεις.

Ο ιδρώτας και το αίμα υπήρξαν πάντοτε το τίμημα της προόδου.

Η θέληση είναι δύναμη πραγματική, όταν απηχεί στη διάθεση του ανθρώπου για θυσία.

Η καλή χρησιμοποίηση καθιστά ένα απόκτημα αγαθό.

Πολλοί ακόμη ήταν αυτοί που ονομάστηκαν από την ιστορία «Μεγάλοι», αλλ’ ελάχιστοι ήταν αυτοί που ονομάστηκαν, όπως ο Αριστείδης, «Δίκαιοι».

Η αξία των αγαθών βρίσκεται στην προσφορά τους.

Στους ευγενείς αγώνες δεν υπάρχουν νικημένοι, υπάρχουν μόνο νικητές.

Το ύψος στη ζωή καθορίζεται με το τίμημα που πλήρωσες ν’ ανέβεις. 

Οι δάφνες μαραίνονται αν στις παλιές δεν προσθέτουμε νέες.

Ἄν ἔπεσεν ὁ πτερωθείς, ἀπὸ ὑψηλὰ ἔπεσε, γράφει ο Κάλβος. Στη ζωή μόνο τα σκουλήκια δεν πέφτουν.

Το μέλλον είναι συνέχεια του παρόντος και γι’ αυτό η δημιουργία του σήμερα είναι η πνοή του αύριο.

Μια αποτυχία δεν είναι ήττα, αλλ’ αναστολή της νίκης.

Οι μεγάλοι άνθρωποι είχαν θέληση· οι μικροί πόθους.

Κάθε στιγμή χαμένου χρόνου είναι μια στιγμή μελλοντικής δυστυχίας.

Η ζωή, συγκρινόμενη με την αιωνιότητα, μοιάζει μ’ έναν ψίθυρο στο μέγα ωρολόγιο των αιώνων.

Ο καθημερινός αγώνας του ανθρώπου είναι ο πολιτισμός του.

Αν σ’ ένα μικρό έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε και το κακό είναι μικρό. Αν όμως σε μεγάλο έργο αποδειχθεί ο άνθρωπος μικρός, τότε το κακό είναι πολύ μεγάλο.

Οι μεγάλες κατακτήσεις έχουν και μεγάλες απαιτήσεις.

Ο ιδρώτας και το αίμα υπήρξαν πάντοτε το τίμημα της προόδου.

Η επιστήμη δεν χαρίζει απολαύσεις· προσφέρει καθήκοντα. Απόλαυση για τον επιστήμονα είναι η εκπλήρωση του καθήκοντος και ο έπαινος που χαρίζει η συνείδηση μετά την επιτυχή εκπλήρωση της αποστολής του.

Οι γιατροί είναι τα χέρια του Θεού πάνω στη γη.

Μπορεί να έχασαν την επευφημία του νικητή, κέρδισαν όμως την υστεροφημία του ήρωα. Ο θάνατος για ένα ιδανικό είναι ασπασμός με την αιωνιότητα.

Μια τεχνική πρόοδος χωρίς χαλινό ηθικής δεν οδηγεί στα ύψη αλλά στην άβυσσο.

Το άτομο έγινε μια απρόσωπη έκφραση προσωπικότητας.

Ιθάκη είναι ο εαυτός μας κ’ επιστροφή ο εξανθρωπισμός μας.

Όχι ο άνθρωπος για την πρόοδο, αλλ’ η πρόοδος για τον άνθρωπο. 
Ο άνθρωπος θαμπώθηκε από τη δύναμή του. Νόμισε ότι έγινε υπεράνθρωπος και κατάντησε απάνθρωπος. 

Η δημοκρατία θέλει μια παιδεία που να μάθει τους νέους όχι με τι να σκέπτονται αλλά πώς να σκέπτονται. 

Η δημοκρατία είναι ένα λιβάδι που είναι ωραίο χάρη στην ποικιλία των λουλουδιών του.

Η σύγκριση είναι ο διάλογος του πνεύματος με τον εαυτό του.

Με τη μάθηση θ’ αποκτήσουν γνώσεις, με την άσκηση θα τις μεταβάλουν σε γνώση.

Η πνευματική προαγωγή χωρίς συνοδεία ηθικής δημιουργεί τέρατα, η ηθική προαγωγή με τη συνοδεία της πνευματικής κάνει ανθρώπους.

Η μεγέθυνση των ηθικών ιδιοτήτων του ανθρώπου πρέπει ν’ αποτελεί τον ιδανικό στόχο κάθε παιδευτικής προσπάθειας.

Το μεγαλείο ενός ανθρώπου δεν μετριέται με το πόσο μας στοιχίζει η ζωή του αλλά με το πόσο μας στοιχίζει ο θάνατός του.

Αλλ’ όποιος δεν μπορεί να υψωθεί από το κέντρο της ατομικότητας, για να φθάσει στην περιφέρεια της κοινωνικότητας, δεν μπορεί να νιώσει ποτέ την αληθινή ευτυχία, που βρίσκεται στην ψυχική επικοινωνία.

Η πάλη που προηγείται, προτού πάρουμε μιαν απόφαση ή προτού εκτελέσουμε μιαν ενέργεια, είναι η εγκυρότερη απόδειξη της βουλητικής μας ελευθερίας.

Οι οραματισμοί του ανθρώπου είναι η ελευθερία του και ο αγώνας για την πραγμάτωσή τους είναι ο πολιτισμός του.

Κάθε λαός στη διάρκεια της ιστορίας του διαγράφει καμπύλη πολιτιστικής δημιουργίας και προόδου, της οποίας το ύψος προσμετρείται και καθορίζεται από τις ηθικές του δυνάμεις.

Το μεγαλείο δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό. Η ιστορία αποστρέφεται την υλική διάσταση. 

Λαός που προχωράει προς το θάνατο τραγουδώντας, βαδίζει προς τη ζωή.

Μια αγωνιστική στιγμή είναι υπέρτερη από μια μακριά και άπρακτη ζωή.

Σ’ έναν αγώνα δεν έχει σημασία το αν θα νικήσεις, αλλά το γιατί και στο πλευρό ποιου αγωνίστηκες. Συχνά μια ήττα έχει απροσμέτρητο ηθικό μεγαλείο, ενώ μια νίκη ίσως να μην απέχει πολύ από τ’ όνειδος.

Η ιστορία αποστρέφεται την υλική διάσταση και ότι το μεγαλείο δεν υπήρξε ποτέ αριθμητικό.

Η ζωή έχει νόημα όχι όταν απλώς τη ζεις, αλλ’ όταν ξέρεις να τη ζεις καλά. Και τη ζεις καλά, όταν τη διαθέτεις για ένα σκοπό, για ένα ευγενικό ιδανικό.

Η επιστήμη είναι κάτι που απορρέει από τη λογική φύση του ανθρώπου· η θρησκεία είναι απαύγασμα της ανθρώπινης συνείδησης κι αποτελεί ψυχικό έρεισμα για όλους σχεδόν τους ανθρώπους.

Με τη θρησκεία οι άνθρωποι, και χωρίς την επιστήμη, μπορούσαν να είναι ευτυχείς. Με την επιστήμη όμως, και χωρίς τη θρησκεία, η ευτυχία είναι ανέφικτη.

Όταν ο άνθρωπος θα αισθάνεται το θάνατο του συνανθρώπου του σαν δικό του θάνατο, όταν παντού θα πρυτανεύει ο λόγος της αγάπης, τότε μόνο θα είμαστε βέβαιοι για το μέλλον. Τότε, και μόνο τότε, θα ξανακερδίσουμε το χαμένο παράδεισο.

Η ιστορία των ανθρώπινων πράξεων διδάσκει ότι μόνο οι μικροί άνθρωποι εκδικούνται· οι πραγματικά μεγάλοι συγχωρούν.

Μια ευγονική πολιτική δεν υπηρετείται με το έγκλημα αλλά με την όσο το δυνατό μεγαλύτερη μέριμνα. Εξάλλου πάνω στον πόνο δοκιμάζεται η ευαισθησία του ανθρώπου.

Η Κοινωνία της Αφθονίας αρχίζει να διαγράφει μία προοπτική για την Κοινωνία της Δυστυχίας.

Οι ποιοτικές αξιώσεις της ζωής εκτοπίστηκαν από τις ποσοτικές.

Οι άνθρωποι δε γεννιούνται προκατειλημμένοι· γίνονται.

Αξία στη ζωή έχει αυτό που δημιουργείς μόνος σου κι όχι αυτό που βρίσκεις έτοιμο.

Ο άνθρωπος για να μορφωθεί πρέπει να περάσει από τα Καυδιανά Δίκρανα  της ζωής. Να παλέψει σκληρά, να στερηθεί πολλά, να υποφέρει.

Πάρα πολλοί είναι αυτοί που σήμερα σπουδάζουν για να φαίνονται αλλά όχι για να γίνουν καλοί. Η μόρφωσή τους είναι ο καλύτερος κρυψώνας της ανηθικότητας.

Οι νέοι διδάσκονται την αρετή για να μιλάνε γι’ αυτή αλλ’ όχι και για να γίνουν ενάρετοι. Ακούνε συμβουλές αλλά δεν βλέπουν παραδείγματα. Έτσι κατασκευάζονται οι ιδεολόγοι των λόγων, οι ήρωες της θεωρίας, που μέσα σε λίγα χρόνια θα γίνουν όμοιοι μ’ εκείνους που τώρα κατηγορούν και καταδικάζουνε.

Οι επιστήμονες που προτίμησαν να σταθούν ακέραιοι χαρακτήρες και ανυποχώρητοι υπερασπιστές της δικαιοσύνης και της συναδέλφωσης των ανθρώπων δεν απέρριψαν κάθε έννοια ηθικής. Δεν ανέπτυξαν το λογικό σε βάρος του θυμικού, δεν έχασαν τον αυθορμητισμό, την αγνότητα και την απλότητα των άλλων που δεν είναι τόσο μορφωμένοι.

Η με κάθε μέσο επιζήτηση της επιτυχίας φέρνει το θάνατο της πραγματικής αξίας.

Η επιτυχία μας πρέπει ν’ αναζητηθεί στην αξία μας, κι όχι η αξία μας στην επιτυχία μας.

Η μεγαλοσύνη βρίσκεται στην απλότητα και η πραγματική επιτυχία στην προσφορά.

Μεγάλος είναι μόνο εκείνος που σκύβει για ν’ ανεβάσει τους άλλους.

Η ξενομανία δεν είναι οικείωση ενός αξιόλογου ξένου στοιχείου, είναι κυρίως μίμηση του εντυπωσιακού, του φανταχτερού, του παράξενου.

Ο Έλληνας πιστεύει στην εξυπνάδα του, όπως ο Νάρκισσος στην ομορφιά του.

Ο Έλληνας αφήνει το χάρισμα της εξυπνάδας, που διαθέτει, να πηγαίνει χαμένο κι αναπτύσσεται ραγδαία στο χώρο της ατσιδοσύνης και της επιτηδειότητας. Δεν φροντίζει ν’ αποκτήσει προσόντα αλλά μέσα.

Ο Έλληνας έχει εξυπνάδα αλλά του λείπει η εξυπνάδα να την αξιοποιήσει. Αντί να προσπαθεί να γίνει έξυπνος, προσπαθεί να κάνει τον έξυπνο. Και αυτό δεν είναι καθόλου έξυπνο.

Μεταχειρίζεται την εξυπνάδα του με τον πιο άστοχο τρόπο: για να ξεγελάσει τους άλλους, για να ξεφεύγει από ευθύνες, για να σκεπάζει τα ηθικά κενά, για να μη σέβεται τίποτε, ούτε τους πιο στοιχειώδεις κανόνες της κοινωνικής συμπεριφοράς.

Υποτιμάμε την εξυπνάδα των ξένων κι όμως τους αντιγράφουμε.

Δυστυχώς τον τόνο στον τόπο μας δεν τον δίνει ο έξυπνος αλλά ο «εξυπνάκιας».

Η ευφυΐα δεν κληρονομείται, δημιουργείται. Κι η δική μας μαραίνεται από τη στιγμή που την κάναμε ατσιδοσύνη, επιτηδειότητα και καπατσοσύνη.

Νομίζουμε ότι θα ευτυχήσουμε όχι μόνο ανεξάρτητα από την ευημερία του συνόλου αλλά και σε βάρος του.

Η ανθρωπιά υφίσταται σε σχέση με τον πλησίον, σε σχέση με τον άλλο.

Στο κάτω-κάτω δεν πρέπει να λησμονάμε ότι η ανθρώπινη καρδιά υπάρχει, για ν’ ακούμε το διπλανό μας.

Το πνεύμα εγκυμονεί τον πολιτισμό.

Όσο πιο πολύ στο χρηματιστήριο των αξιών ανεβαίνει η τιμή των υλικών, τόσο πιο πολύ κατεβαίνει η τιμή των ηθικών αξιών.

Ο σύγχρονος πολιτισμός δεν είναι θαύμα αλλά τελειοποίηση.

Ο μηχανικός άνθρωπος παύει να είναι πλάσμα λογικό, γίνεται υπολογιστικό. Δε σκέφτεται λογικά αλλ’ υπολογιστικά. Έτσι όμως δε λογίζεται αλλά παραλογίζεται.

Υπάρχουν βέβαια τα ρεκόρ παραγωγής, οι μεγάλες τεχνολογικές κατακτήσεις, η αφθονία των αγαθών. Φρικτή πλάνη! Με το πλήθος των ανέσεων ο άνθρωπος μπόρεσε κι έφτιαξε το βασίλειο των αποξενωμένων πραγμάτων.

Η επιστήμη, λοιπόν, για να λειτουργήσει σωστά, πρέπει να βρει έναν ανθρώπινο φιλοσοφικό προσανατολισμό.

Στο παιδί δεν απλώνουμε χέρι· του δίνουμε το χέρι.

Η δημοκρατία μοιάζει με ορχήστρα που όλα τα όργανα πρέπει να πειθαρχούν στις αρχές μιας συμμετρίας, που παράγει τη μουσική αρμονία.

Η δημοκρατία είναι το πολίτευμα της συλλογικής ευθύνης. Η αδιαφορία αποσυνθέτει τη συλλογικότητα, μαραίνει την υπευθυνοποίηση και προωθεί την αγελοποίηση. Κάνει τους πολίτες κοπάδι. Ουσιαστικά ο αδιάφορος απαλλοτριώνει τα δημοκρατικά πολιτικά του δικαιώματα.

Μάχη για τη δημοκρατία σημαίνει μάχη για την ανθρωπιά.

η αξιοκρατία αντιστρατεύεται το φαβοριτισμό  (=ευνοιοκρατία), το νεποτισμό  (=οικογενειοκρατία), τον φατριασμό, τον καριερισμό  και τον αριβισμό  , δηλαδή όλες εκείνες τις μικρότητες, που κατεβάζουν στο επίπεδο της συναλλαγής τη στάθμη της πολιτικής και κοινωνικής ζωής.


Η δημοκρατία ευδοκίμησε στην Αθήνα, διότι οι Αθηναίοι είχαν μέση μόρφωση ανώτερη από κάθε λαό της εποχής τους.

'''Προβληματισμοί'''


Σωστό μυαλό δεν είναι αυτό που κατέχει πάρα πολλές γνώσεις αλλά πολλούς τρόπους σκέψης.

Η παιδεία μας δυστυχώς αντί να αναπτύσσει τις κριτικές, αναπτύσσει τις υποκριτικές ικανότητες των παιδιών.

Όποιος δε θέλει να είναι ο εαυτός του, δεν είναι τίποτε.

Η συνείδηση του ανθρώπου είναι η ιστορία του.

Οι ταινίες ‘πορνό’ καθορίζουν το νέο οικογενειακό ήθος.

Μιμητισμός σημαίνει να είσαι ό,τι είμαι.

Πώς μπορεί η νεολαία μας να είναι νέα, όταν δεν εισάγει καινούργια δικά της στοιχεία; Όταν για την ευκολία της μετέτρεψε το καινό σε κενό;

Οι νέοι μπορούν να φτιάξουν τη δική τους προσωπικότητα, τη δική τους εθνική ταυτότητα, με τα υλικά της δικής τους ιστορίας κι όχι με τα υλικά που προσφέρουν αφειδώς τα κυκλώματα των πολυεθνικών εταιριών. Η ιστορία μας δεν ενσωματώνεται εύκολα στην προγονική βαρβαρότητα άλλων λαών.

Στο φασισμό τίποτε δεν είναι καινούργιο, εκτός από τα ονόματα και τις συνθήκες που επικρατούν κάθε φορά.

Σ’ άλλο διαμέρισμα μένει ο άνθρωπος και σ’ άλλο η ανθρωπιά του.

Το μοντέλο της σύγχρονης αστικής αρχιτεκτονικής έδωσε το Γ΄ Νεκροταφείο.

Οι εργολάβοι οικοδομών έχουν μεταβληθεί σε εργολάβους κηδειών. Αυτοί ενταφιάζουν στα μεγαθήριά τους τη σκοτωμένη ανθρωπιά μας.

Η οικοκτονία είναι μια θλιβερή πραγματικότητα που βιώνουμε όλοι. Οι τοίχοι μεταβλήθηκαν σε τείχη. Η οικία έπαψε να μας είναι οικεία.

Σήμερα κανείς δε θέλει ν’ ακούσει το παρελθόν. Κι όμως, αυτό που ονομάζουμε μέλλον είναι το παρελθόν που μπαίνει από άλλη πόρτα.

Οι άνθρωποι γνωρίζονται αλλά δεν αναγνωρίζονται. Δε λειτουργούν σαν συνάνθρωποι. Τα βλέμματά τους είναι νευρικά, τα χαμόγελα θλιβερά κι οι χειραψίες επαφή με το χάος!

Ο άνθρωπος φοβάται να εξομολογηθεί κάποια μυστικά στον εαυτό του κι ούτε προσεύχεται, για να μην ακούσουν οι διπλανοί τον ψίθυρό του. όλοι φοβούνται τον ψίθυρο και καταφεύγουν στις φωνασκίες. Οι πολυκατοικίες είναι οι μόνοι ‘τάφοι’ που δεν υπόκεινται στον αιώνιο νόμο της σιωπής.

Κι όμως η άνοιξη επιμένει κάθε χρόνο να έρχεται.

Αν οι γονείς έχουν δικαίωμα να έχουν παιδιά και τα παιδιά έχουν δικαίωμα να έχουν γονείς.

Ένα υπερβολικά προστατευμένο παιδί τελικά είναι απροστάτευτο.

Το παιδί δεν το διδάσκουμε εκείνο που θέλουμε, ούτε εκείνο που ξέρουμε. Το διδάσκουμε εκείνο που είμαστε.

Το παιδί δεν μπορεί να πιστέψει στον άνθρωπο, όταν ζει σ’ έναν κόσμο απάνθρωπο.

Σήμερα κάποιοι ‘μοντέρνοι’ γονείς δίνουν περισσότερη προσοχή στην τροφή και την ‘ανατροφή’ των σκυλιών τους παρά στην ανατροφή των παιδιών τους.

Σήμερα είναι ηρωισμός ν' ανατρέφεις παιδιά, μα μεγαλύτερος ηρωισμός να μπορείς να τ' αγαπάς και να τ' αγαπάς σωστά.

Η οικογένεια ετοιμάζει το παιδί για ελαφρό φορτίο κι όχι για γερή πλάτη. Έτσι, αφοπλίζεται ψυχικά, γίνεται πλάσμα αδύνατο, εγωκεντρικό, με αποτέλεσμα να φθάνει σε πράξεις αρνητικές για το ίδιο και την κοινωνία.

Οι υπερπαροχές προς το παιδί τού στερούν την αγωνιστική διάθεση, του μαραίνουν τη δύναμη να κάνει όνειρα, προκαλούν τον κορεσμό και την πλήξη, συχνά μάλιστα και την αηδία για όσα του προσφέρονται έτοιμα, χωρίς να του προσφέρονται πρότυπα, να του παρέχονται ηθικά ερείσματα, πνευματικές αξίες, που θα έδιναν στη ζωή του νόημα και αξία.

Ακόμη και το σχολείο, ακόμη και οι χώροι ψυχαγωγίας δεν μπορούν να του δώσουν πραγματική αγωγή, ακριβώς γιατί είναι φτιαγμένα από ανθρώπους χωρίς αγωγή.

Μεγάλωσαν οι πόλεις και μίκρυναν οι άνθρωποι. Μίκρυναν οι χώροι κατοικίας και το παιδί νιώθει δυσφορία λόγω της δυσχωρίας και της στενοχωρίας.

Το παιδί μεγαλώνει στερημένο από την ουσιαστική αφοσίωση των γονιών του. Μπορεί να έχει ανέσεις αλλ' όχι «ενέσεις» αγάπης.

Το παιδί μεγαλώνει μέσα στην υλική αφθονία, αλλά χωρίς ψυχική επικοινωνία.

Το παιδί έχει μεταβληθεί σ' ένα εργαλείο που μιλάει. Είναι θύμα ενός πολέμου που δεν έχει κλάμα. Αυτό δε σημαίνει πως δεν έχει νεκρούς.

Πολλά παιδιά που πήραν τον «κακό δρόμο», είναι θύματα κακού οικογενειακού περιβάλλοντος. Δεν είχαν ποτέ αγαπηθεί κι έμαθαν να τρέφονται με το μίσος, την καχυποψία, τη μίζερη ικανοποίηση της εκδίκησης.

Πολλά παιδιά ειρωνεύονται την ανάγκη για ανθρώπινα συναισθήματα και όμως φθονούν την ικανότητα που έχει κάποιος να τα νιώθει.

Υπάρχουν  παιδιά άπονα, γιατί δεν έχουν νιώσει πόνο. Η υπερπροστατευτική ασπίδα της οικογένειας τα προφύλαξε από οδυνηρές δοκιμασίες αλλά τους στέρησε εμπειρίες, που θα δονούσαν τις χορδές της ευαισθησίας τους.

Για το μόνο που δε ζητείται κανένα μορφωτικό εφόδιο είναι η υψηλότερη λειτουργία της ζωής: να κάνεις παιδιά και ν' ανατρέφεις παιδιά.

Το παιδί είναι το φυτώριο ελπίδων του αύριο. Γιατί κάθε παιδί είναι μια υπόσχεση.

Η παρεχόμενη σήμερα παιδεία άλλο είναι, άλλο δείχνει ότι είναι κι άλλο θέλει.

Όποια κοινωνία φροντίσει την ανατολή του ανθρώπου, θ’ αποφύγει τη δύση του πολιτισμού της.

Αν δεν μπορέσουμε να κάνουμε τα παιδιά μας αγγέλους, τουλάχιστον ας μην τα κάνουμε δαίμονες.

Το παιδί είμαστε εμείς που ταξιδεύουμε στο μέλλον, ακόμη κι όταν δε θα υπάρχουμε.

Η εποχή μας δημιουργεί κι άλλες αιτίες που οδηγούν τους νέους στην αυτοφθορά. Τους αφήνει να κολυμπάνε μέσα στη θάλασσα του μηδενός. Δεν τους προσφέρει σκοπούς, ιδανικά. Έτσι, η ζωή τους κυλά άσκοπα. Μόνο την πλαναίσθηση της επιτυχίας προσφέρει, τα φώτα της εύκολης δημοσιότητας. Τον ήρωα που δεν έχει ηρωικό ήθος.

Χωρίς αξίες η ζωή δεν έχει αξία.

Στην εποχή μας δεν έχουμε δημοκρατία, έχουμε «μιντιοκρατία». Σκοπός των ισχυρών είναι η διαστρέβλωση του παρελθόντος, η αλλοίωση της ιστορίας ή μάλλον η εξάτμιση της ιστορίας, ώστε να ξεχάσουμε από πού ερχόμαστε, πού βρισκόμαστε και να μη μας ενδιαφέρει το πού πορευόμαστε. Η ιστορία θ' αντικατασταθεί από τα «σίριαλ».

Ο αγώνας για τα ανθρώπινα δικαιώματα αρχίζει από τον εαυτό μας. Καθένας πρέπει να κάνει το δικό του αγώνα.

Ο συγκερασμός πλούτου και γνώσης, ή μάλλον η υποταγή της γνώσης στον πλούτο, φέρνει κάποιες προνομιούχες ομάδες σε θέση εξουσίας, ώστε να κρατούν τους μοχλούς των διεθνών εξελίξεων.

Η απραξία και η αβουλία μπρος σε ωμές παραβιάσεις ανθρώπινων δικαιωμάτων είναι η νάρκη των εθνών, που μπορεί από στιγμή σε στιγμή να εκραγεί και να τινάξει συθέμελα τα έθνη στον αέρα.

Είναι αστείο να μιλάμε για ανθρώπινα δικαιώματα όταν έχουμε ενώπιόν μας εκατομμύρια πλάσματα που έχουν γίνει ράκη από τη χρήση ναρκωτικών και την πορνεία. Είναι αφελής όποιος πιστεύει ότι το δουλεμπόριο ανήκει στο παρελθόν.

Όταν λέμε ότι ο άνθρωπος είναι αρχιτέκτονας της μοίρας του, πρέπει να το εννοούμε. Δεν αρκεί να προσευχόμαστε˙ πρέπει ν’ αγωνιζόμαστε.

Δεν αρκεί η γονιμότητα στα λόγια και στις υποσχέσεις. Απαιτούνται έργα, συγκεκριμένα μέτρα. Μέτρα για το παιδί, ώστε να μη γίνεται θύμα της αστοργίας. Να μη ζει την αγωνία της αγονίας, της έλλειψης δηλαδή γονιών, όχι επειδή είναι ορφανό αλλ’ επειδή ο γονιός είναι απών. Μέτρα για την προστασία των προσφύγων, ώστε να μην καταντούν της γης οι κολασμένοι. Γιατί, αλλιώς, η δική τους κόλαση θα μεταφερθεί στο δικό μας δήθεν παράδεισο.

Προβλέπω ότι μετά το 2020 θα μπούμε στον ‘Αιώνα της Μεγάλης Πείνας’. Και θα επακολουθήσει μια πρωτοφανής κοινωνική έκρηξη. Η πρώτη επανάσταση του ανθρώπου ονομάσθηκε Γεωργική, η δεύτερη Βιομηχανική, η τρίτη θα είναι Κανιβαλική.

Αν ο κομμουνισμός κατέρρευσε με ελάχιστα θύματα, ο καπιταλισμός δε θα καταρρεύσει˙ θ' ανατιναχθεί. Διότι η ανάπτυξή του στηρίζεται στη διεύρυνση των ανθρώπινων προβλημάτων, στη διεύρυνση των ανθρώπινων αναγκών. Κι αυτό αφοπλίζει τον άνθρωπο από δικαιώματα. Όμως απ' όλα τα δικαιώματα μπορεί να παραιτηθεί ο άνθρωπος εκτός από το δικαίωμα στο φαγητό. Όταν δεν έχει να φάει, θα φάει τον άλλο. Και τούτο θα σημάνει το requiem του πολιτισμού.

Η οικογένεια ειδικά διδάσκει την καθηκοντοφυγία. Παρομοίασα τη σχέση δικαιωμάτων και υποχρεώσεων με κλάσμα, όπου θέση αριθμητή κατέχουν οι υποχρεώσεις και θέση παρονομαστή τα δικαιώματα. Εμείς αυξάνουμε τον παρονομαστή και νομίζουμε ότι το κλάσμα μεγαλώνει. Το κλάσμα όμως φυραίνει. Πρέπει να αυξήσουμε τον ‘αριθμητή’, για να έχουμε ίσως έναν ακέραιο αριθμό δικαιωμάτων.

Τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι πάλη. Αντί να κλαιγόμαστε, καλύτερα ν' αγωνιζόμαστε. Ο αγώνας του ανθρώπου έφερε ως καρπό τα δικαιώματα. Αλλά δεν πρέπει ν' αρκούμαστε στα κατεκτημένα. Διότι όποιος δεν προχωρεί οπισθοχωρεί.

Το δικαίωμα αρχίζει από το δικαίωμα του «άλλου».

Λαός που «τρώει» τα δικαιώματα των άλλων κάποτε θα «φάει» το κεφάλι του. Το χαράμι (άδικο) χαλάλι (δίκαιο) δε γίνεται.

Ο αγώνας για τα ανθρώπινα δικαιώματα αρχίζει από τον εαυτό μας. Καθένας πρέπει να κάνει το δικό του αγώνα. Σύμφωνα με μια κινέζικη παροιμία, η σωστή στάση ζωής ορίζεται ως εξής: «Αντί να παραπονιέσαι για το σκοτάδι, άναψε ένα κερί».

Το σημερινό σύστημα παιδείας δεν προωθεί τη γνώση˙ την επιβάλλει. Το καθεστώς του ενός και μόνου διδακτικού βιβλίου προωθεί μια μορφή πνευματικής δικτατορίας.

Όταν δημιουργείς μια γενιά πυρομανών (με κάθε έννοια), τότε η απόσταση που χωρίζει το κάψιμο των βιβλίων από το κάψιμο των δασών και των ανθρώπων, δεν είναι μεγάλη.

Ο μαθητής δε μαθαίνει πώς να σκέπτεται αλλά με τι να σκέπτεται.

Στα παιδιά πρέπει να εξηγηθεί ότι τα βραβεία Νόμπελ σημαίνουν ατέλειωτες ώρες εργασίας κι όχι ατέλειωτες ώρες καθισιού στα καφενεία και ότι οι λαοί που ηγούνται και προηγούνται δουλεύουν σκληρά και μαζικά.

Η γνώση είναι απούσα από την ελληνική παιδεία. Γι' αυτό απουσιάζει ο στοχασμός και ο προβληματισμός.

Η διεθνοποίηση της οικονομίας και της κουλτούρας έδωσαν και στη γνώση ένα στοιχείο «παγκοσμιοποίησης». Δεν μπορούμε να υψώσουμε γύρω μας πνευματικά σινικά τείχη. Επομένως, το ελληνικό πανεπιστήμιο είναι υποχρεωμένο να προχωρήσει στην εντατικοποίηση των σπουδών, ώστε να μπορέσει να βρεθεί στο κέντρο των τεχνολογικών και πολιτιστικών κατακτήσεων, να συμβάλει αλλά και να καρπωθεί από τις επιτεύξεις της ανθρωπότητας.

Ο άνθρωπος θα έχει ελευθερία μόνο στην κατανάλωση. Να καταναλώσει και να καταναλωθεί. Θα κινείται αλλά δε θα συγκινείται.

Στην εποχή του Γαλιλαίου πίστευαν πως η γη δεν κινείται, κάτι που σήμερα φαίνεται παράλογο. Στην εποχή του Χριστού τον περισσότερο κόσμο δεν τον ενδιέφερε τι κάνει η γη. Σήμερα τον περισσότερο κόσμο δεν τον ενδιαφέρει τι γίνεται στη γη ή τι κάνουν σε βάρος της γης κάποια επιτελεία οικονομικών και πολιτικών συμφερόντων.

Η διαφορά που υπάρχει ανάμεσα στην παλιά δουλεία και στη μοντέρνα μορφή δουλείας είναι ότι η δεύτερη είναι μια δουλεία που αρέσει. Γι' αυτό οι σύγχρονοι σκλάβοι δεν επαναστατούν.

Θα ήταν λάθος να ρίξουμε την ευθύνη για όσα δεινά μάς περιμένουν στις μηχανές.  Ο κίνδυνος δε βρίσκεται στις μηχανές αλλά στους μηχανισμούς. Δηλαδή στα συστήματα εξουσίας που τις ελέγχουν, χωρίς εμείς να μπορούμε να τις ελέγξουμε. Κι αυτό ξεκινά από την ανισορροπία της εξέλιξης. Έναντι του τεχνικού πολιτισμού ο πνευματικός υποτονεί.

Γι' αυτό στις μοντέρνες τυραννίες του καιρού μας πολλά ανήσυχα πνεύματα ‘εξατμίζονται’ ή εξαφανίζονται. Ακόμη και σ' αυτό τον τομέα οι μηχανές έχουν τον πρώτο ρόλο: ανακάλυψη, σύλληψη, εξαφάνιση. Η εξαφάνιση δεν είναι αναγκαίο να έχει χαρακτήρα θανάτου. Αρκεί η επιβολή της σιωπής. Να μη βρίσκει χώρο ο διανοητής να διδάξει ή εκδότη να εκδώσει το έργο του.

Χωρίς τη βοήθεια των πολιτών το κράτος αποδυναμώνεται και χωρίς τη δυναμική σύμπραξή τους η δημοκρατία αποβιταμινώνεται.

Συνειδητός πολίτης είναι αυτός που ζητά πρώτα από τον εαυτό του και μετά από την πολιτεία.

Όταν οι πολίτες πιστεύουν πως το πολιτικό τους χρέος εκπληρώνεται με το ρίξιμο της ψήφου στην κάλπη, τότε από την κάλπη αναδύεται μια κάλπικη δημοκρατία.

Το ζήτημα δεν είναι να μάθουμε πως ο πολίτης είναι κράτος αλλά να ενεργούμε και ως κράτος.

Και το επάγγελμα, όπως και κάθε κοινωνική δράση, είναι πολιτική πράξη. Συνεπώς, καλός πολιτικός δεν είναι μόνο ο επαγγελματίας πολιτικός˙ καλός πολιτικός μπορεί να είναι κι ο καλός επαγγελματίας, που εξασκεί με ευσυνειδησία το επάγγελμά του.

Η πολιτική, όταν είναι σωστή πολιτική, δε χωρίζει αλλά, μέσα από τις αντιθέσεις της, ενώνει.

Τη δημοκρατία θωρακίζει ο δήμος και όχι ο ανώνυμος δήμιος.

Η υγροποίηση των εννοιών, η ρευστοποίηση των αξιών και η εκποίηση των ιδανικών προσφέρουν το κατάλληλο λίπασμα αλλά και το κατάλληλο έδαφος για την ανάπτυξη της τρομοκρατίας. Ο Ιγνάτιος Σιλόνε που γνώρισε πολύ καλά τα συστήματα και τους μηχανισμούς του μουσολινικού φασισμού έχει γράψει: Η αταξία και ο τρόμος είναι για το φασισμό ό,τι το νερό για το φυτό. Κοινός παρονομαστής δικτατορίας και τρομοκρατίας είναι ο φόβος.

Η λογική των ανώνυμων και αόρατων επαναστατών είναι θανάσιμα απλουστευτική: η επανάσταση είναι το όπλο του λαού. Το περίστροφο είναι επανάσταση. Αλλά τότε, σε τι διαφέρει ο επαναστάτης από τον γκάγκστερ;

Τα αδιέξοδα στα οποία μας οδήγησε ο ψυχρός ορθολογισμός και η αδυσώπητη λατρεία του συμφέροντος κάνουν την αγάπη σήμερα την πιο αναγκαία, άρα και πιο ρεαλιστική πολιτική. Γιατί, χωρίς αγάπη στην ψυχή, καμιά άλλη πολιτική δεν μπορεί να καρποφορήσε.

Χωρίς αγάπη για το συνάνθρωπο ο άνθρωπος είναι καταδικασμένος να γίνει μισάνθρωπος ή μισός άνθρωπος, να οδηγηθεί στην ψυχική ερήμωση και το μαρασμό. Κανένας συγκινησιακός κραδασμός δε δονεί τις χορδές της ευαισθησίας του.

Όταν μεταξύ των κοινωνικών μελών δεν υφίστανται ιστοί αγάπης, τότε οι οποιοιδήποτε άλλοι δεσμοί θα είναι αυτό που λέει η λέξη: δεσμοί, δηλαδή δεσμά. Κι είναι χαρακτηριστικό πως το παιδί, που δε θα μεγαλώσει μέσα σε κλίμα αγάπης, θ’ απαντήσει στην έλλειψη αγάπης με μίσος.

Είναι καλό να θυμηθούμε ότι η ευτυχία στη ζωή δε βρίσκεται στη λατρεία του εαυτού μας, βρίσκεται στην αγάπη και τη διακονία των άλλων. Σ’ αυτό βρίσκεται το μεγάλο νόημα της ζωής, όπως αποκρυσταλλώθηκε σ' ένα θαυμάσιο στίχο του Γάλλου ποιητή Πωλ Βερλαίν: «Τίποτε δεν είναι, καλύτερο για την ψυχή από το να κάνει λιγότερο λυπημένη μιαν άλλη ψυχή».

Η τραγικότητα της Ελλάδας έγκειται στο ότι «ανήκει στους Έλληνες».

Όλοι θέλουμε η πατρίδα ν' ανήκει σ' εμάς˙ όχι εμείς σ' αυτή.

Από την απελευθέρωση κι εδώθε η Ελλάδα ανήκει στα κόμματα. Ξέφυγε από τον Τούρκο τοπάρχη κι έγινε φέουδο του κομματάρχη.

Οι Έλληνες διογκώνοντας το ‘εγώ’ τους λειτουργούν σαν τον καρκίνο. Προκαλούν το θάνατο. Όμως αυτό που δεν έχει γίνει συνείδηση είναι ότι μαζί με τον άνθρωπο πεθαίνει κι ο καρκίνος.

Η βουλή των Ελλήνων έχει καταντήσει απλή ονομασία κτηρίου κι όχι συλλογική έκφραση της πολιτικής βούλησης των Νεοελλήνων. Οι Έλληνες ξέρουν να χρησιμοποιούν τα δάκτυλα για να μουτζώνουν˙ όχι να τα ενώνουν.

Για τους Έλληνες περιθώρια άλλων επιλογών δεν υπάρχουν: για να επιβιώσουν πρέπει να συμβιώσουν.

Και το χειρότερο είναι ότι η προκατάληψη αποκοιμίζει τον άνθρωπο, νανουρίζοντάς τον με την ιδέα ότι τα ξέρει όλα. Έτσι ένας ημιμαθής περνάει για παντογνώστης, ένας αμαθής νομίζει ότι έχει την ικανότητα να σκέπτεται, ενώ η μεγάλη μάζα αρκείται σε μια ευκολοχώνευτη πνευματική τροφή, που τη δέχεται σαν θρησκευτική πίστη.

'''Το Πλοίο των Τρελών'''

Μια νίκη δεν είναι δικαίωση. Γιατί αλλιώς θα δικαιώναμε και τον Αττίλα.

'''Οικονομικός'''


Στην Ευρώπη δεν προσερχόμαστε με τους προγόνους μας, αλλά με τον εαυτό μας.

Ο Έλληνας στην ξένη γη θαυματουργεί. Αν, λοιπόν, η Ελλάδα μεταβληθεί σε ξένη γη, ίσως θαυματουργήσουμε και σ' αυτή.

Ο σημερινός Έλληνας είναι σωσίας πολίτη κι όχι ένας σωστός πολίτης.

Ένα υπεύθυνα οργανωμένο κράτος έχει ωφέλειες. όχι οφειλές.

Η Τουρκοκρατία έχει καταντήσει το εθνικό μας «άλλοθι».

Φοβάμαι πως μετά το 1992 οι Έλληνες θα μεταβληθούν σε λαό του «τρέχειν και δε φθάνειν». Αντί να γίνουμε χώρα του μέλλοντος, θα μείνουμε χώρα του χθες. Θα μετατραπούμε σε λαό μεταναστών, σε τσιγγάνους της Ευρώπης, θα ψάχνουμε απομινάρια του γένους μας σε μια ξενόφωνη Ελλάδα, θα γίνουμε Παλαιστίνιοι που ψάχνουν για χαμένη πατρίδα, αλλά χωρίς την αυτοθυσία τους.

Ο ιστορικός του μέλλοντος δεν θα δυσκολευτεί να βρει ένα χαρακτηρισμό για τη δεκαετία που πέρασε. Είναι η εποχή του «μη  νοιάζεσαι».

Ο τωρινός Έλληνας είναι τωρινός. Έχει ένα προσόν που ανήκει στους πρωτόγονους. Αδυνατεί να συνειδητοποιήσει την έννοια του μέλλοντος.

Ο σωστός πολίτης δεν παρακολουθεί απλώς τα γεγονότα. είναι μέσα στα γεγονότα. Κάθε άλλη στάση προωθεί τον ολοκληρωτισμό.

Ο σημερινός Έλληνας δεν θαυμάζει τους προγόνους του˙ τους φθονεί. Όσο για τη θρησκευτικότητά του, αυτή εξαντλείται στο «δος ημίν σήμερον».

 Όποιος δεν μελετά την ιστορία, κάνει ξανά τα ίδια λάθη˙ όποιος τη μελετά κάνει καινούργια.

Αυτό που συνήθως ονομάζουμε ελληνική νοοτροπία δεν είναι τίποτε άλλο από φυτολογία. Τα φυτά φυτρώνουν, αλλά δεν προχωρούν. Οι άλλοι λαοί ταξιδεύουν προς την Ιθάκη. Ο Έλληνας έχει μείνει στην Τροία.

Οι άλλοι επινοούν, δημιουργούν και κατα¬σκευάζουν. Ο Έλληνας έχει επινοήσει τη φιλο¬σοφία της θέσης, την πρακτική της καρέκλας.

Όταν οι πολιτικοί προσφέρουν στους νέους χάρτινα ιδανικά, οι νέοι νιώθουν πως το μέλλον τους έχει πεθάνει προτού γίνει παρόν.

Όταν ο Έλληνας δεν τρώγεται με τους άλλους, τρώει τον εαυτό του.

Η πολιτική το μόνο δέντρο που καλλιεργεί είναι η μηλιά με τα μήλα της Έριδας.

Τα αίμα που χύθηκε μεταξύ 1946-1950 πρέπει να πάψει να είναι σημείο διαίρεσης· να γίνει στοιχείο επαφής. Οι τάφοι πρέπει να γίνουν γέφυρες της ψυχικής μας ενότητας.

Δεν χάρισαν οι Σύμμαχοι στους Σκοπιανούς το όνομα της Μακεδονίας˙ εμείς το χαρίσαμε. Μόνο που κάναμε υποκριτικά πως δεν το ξέραμε. Και δικαίως οι ξένοι δημοσιογράφοι μας λοιδορούν. Γιατί όταν έρχονται εδώ, δεν συναντούν Έλληνες αλλά γραικύλους.

Ό,τι χρεώνουμε στους πολιτικούς, δεν πρέπει να το χρεώνουμε στους λαούς, γιατί καλλιεργούμε το φυλετικό μίσος.

 Κανένας πόλεμος στην Ιστορία δεν υπήρξε λογικός. Εξάλλου, ένας πόλεμος σε όλους συμφέρει, εκτός από εκείνους που σκοτώνονται.

Ας αφήσουμε τον βολικό θρησκευτισμό του «μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι». Ο Θεός είναι πνεύμα και ηλίθιους δεν θέλει στη βασιλεία των Ουρανών. Για να εισέλθουμε στον παράδεισο θα καθιερώσει αυστηρού τύπου εξετάσεις, κι ας φωνάζει όσο θέλει η ΟΛΜΕ, ΔΟΕ κ.λπ.

ΠΕΡΑ από την εργασία υπάρχει και η συνεργασία. Μπορεί ο Έλλην να εργάζεται αλλά δύσκολα συνεργάζεται. Ο καλύτερος συνεργάτης είναι ο εαυτός του. Γι' αυτό το συνεργατικό πνεύμα του θαυματουργεί σ' ένα μόνον επαγγελματικό είδος: το περίπτερο. Χωράει μόνον έναν.

Το δράμα της Ελλάδος έγκειται στο ότι όλοι την... θέλουν. Κι αν όχι όλη, τουλάχιστον κάποιο τμήμα της, κάποια σύμβολα, κάποια ονόματά της, που εκπλειστηριάζονται στο ενεχυροδανειστήριο των διεθνών σκοπιμοτήτων.

Και δεν είναι τυχαίο ότι οι διαιτησίες και οι διαμεσολαβήσεις για την επίλυση τάχα δικών μας προβλημάτων εμφανίζονται όταν η χώρα μας αντιμετωπίζει μεγάλη οικονομική, πολιτική και ηθική κρίση. Τότε έρχεται ο εξωτερικός παράγοντας να «βοηθήσει», υποχρεώνοντας έτσι τη χώρα μας σε δεσμεύσεις και υποχωρήσεις.

Το λεγόμενο ότι είμαστε μόνοι, είναι μύθος. Ποτέ οι Έλληνες δεν ήσαν μόνοι, όταν ήσαν μονοιασμένοι.

Προσωπικά θεωρώ το δίλημμα Ευρώπη ή μη Ευρώπη τεχνητό και παραπλανητικό. Εμείς είμαστε Ευρωπαίοι προτού γίνουν Ευρωπαίοι οι νυν καλούμενοι Ευρωπαίοι.

Σαφώς είμαι υπέρ της Ευρώπης, όπως είμαι υπέρ της Ασίας, της Αφρικής, της Αμερικής, της Αυστραλίας και της Ανταρκτικής. Είμαι πάντοτε υπέρ, αρκεί να μας ωφελεί.


'''Πολιτικά Θέματα'''


 Ο πιο επικίνδυνος εχθρός που έχει ν' αντιμετωπίσει η χώρα μας, είναι ο εαυτός της.

Όταν ο Έλληνας δεν τρώγεται με τους άλλους, τρώγεται με τον εαυτό του.

Η Ελλάδα είναι στη βάση του Βαλκανικού γεωπολιτικού συμπλέγματος και μοιάζει με το μυθικό Ατλαντα, που πρέπει να σηκώσει στους ώμους της όλο αυτό το πιεστικό φορτίο. Αν εκραγεί το ηφαίστειο, η λάβα θα φθάσει ως το Αιγαίο και ίσως συγκρατηθεί στα Τέμπη.

Πάντα στον τόπο τούτο ψάχνουμε για τις διάφορες συμφορές να βρούμε «τις πταίει;». Κι ίσως αυτό να φταίει. Γιατί δεν αναζητούμε αίτια αλλ' αιτίους. Αποδιοπομπαίους τράγους.

Το κόμμα έχει υπεροχή έναντι του έθνους. Συχνά και η ποδοσφαιρική ομάδα. Στη χώρα μας η μόνη ομάδα που κινδυνεύει να μείνει χωρίς οπαδούς είναι η... Ελλάδα.

Μπορεί το δάχτυλο να τραβά τη σκανδάλη αλλά και η σκανδάλη τραβά το δάχτυλο. Άλλωστε σκανδάλη και σκανδαλίζω έχουν την ίδια ρίζα.

Πρέπει να καταλάβουμε ότι το μέλλον δεν είναι επάνοδος σ’ έναν χρυσό αιώνα ούτε σενάριο γραμμένο από άλλους, για να το παίξουμε σαν μαριονέτες. Το μέλλον δεν θα τo ανακαλύψουμε, όπως ο Κολόμβος ανακάλυψε την Αμερική, αλλά θα το δημιουργήσουμε. Κάθε λαός προσδιορίζεται όχι από το παρελθόν του αλλά από το μέλλον του, από τις δυνατότητές του. Κάθε πραγματικότητα, τωρινή και αυριανή, γεννιέται από έναν ωκεανό δυνατοτήτων. Αν τις αξιοποιήσουμε δημιουργούμε μια απέραντη δεξαμενή μέλλοντος.

Για να μπορείς να κυβερνήσεις ένα λαό πρέπει να ξέρεις να του προσφέρεις ένα όνειρο, για να τον κοιμίζεις, κι ένα όραμα για να τον φανατίζεις.

Οι επιδοτήσεις είναι επενδύσεις στην οκνηρία.

'''Το Παρόν'''


Με τη λεγόμενη ελευθερία της αγοράς, αντί για διακίνηση προϊόντων έχουμε διακίνηση ανθρώπων, που έχουν γίνει εμπόρευμα. Αν όχι ολόσωμα, πάντως το αίμα και κάποια όργανά τους!

Είναι απαραίτητο μια εκστρατεία χρηματοδοτούμενη και συνεπικουρούμενη από μας να ξεκινήσει ανά την υφήλιο που να δείχνει ότι η πολιτική «ελίτ» των Σκοπίων δεν στερεί το όνομα της Μακεδονίας από την Ελλάδα, στερεί -κι αυτό είναι το εγκληματικότερο- από τους ιθαγενείς κατοίκους της χώρας τους αλλά και από τους μετανάστες τους τη σλαβικότητά τους. Λες κι είναι εντροπή να είναι κανείς Σλάβος! Αυτό, αν εξεταστεί βαθύτερα, είναι μια μορφή ρατσισμού.

Θα ήταν ασφαλώς εύκολη υπόθεση η αισιοδοξία, αν η ζωή μας δεν ήταν γεμάτη ευτέλεια. Δεν λέω δυστυχία, διότι και η δυστυχία έχει το μεγαλείο της.

Δεν είναι εξευτελισμός να μην πετύχεις, εξευτελισμός είναι να προσπαθείς να επιτύχεις με εξευτελιστικά μέσα.

Μόνον αν πιστεύει κανείς στις φήμες, μπορεί να νομίσει ότι έχουμε δημοκρατία. Την Ελλάδα ουσιαστικά κυβερνούν άνθρωποι οι οποίοι κανονικά θα έπρεπε να βρίσκονται ισοβίως στη φυλακή. Οι πολιτικοί είναι απλά υποπόδιά τους.

Κάθε ζωή, όπως οι νιφάδες του χιονιού, μοιάζει μοναδική στο σχήμα της δυστυχίας της και στη σπανιότητα των στιγμών χαράς της.

Χωρίς τον Κυπριακό Αγώνα τα νεανικά μας χρόνια θα ήταν χαμένα χρόνια. Ο Κυπριακός Αγώνας μάς ανύψωσε. Μπορεί να πέσαμε. Πέσαμε όμως από ψηλά. Δεν συρθήκαμε.

Η λέξη merde, χάρη στον Καμπρόν, δοξάστηκε στο Βατερλώ και ταπεινώνεται σήμερα στην Ελλάδα, διότι ανεπιτρέπτως παρομοιάζεται η πολιτική και πνευματική μας ζωή με το merde, που είναι, ίσως, κάτι ανώτερο.

Ομολογώ ότι η αισχρολογία είναι πλέον προϋπόθεση για την ακριβολογία. Δυστυχώς, για να ακριβολογεί κανείς σήμερα πρέπει να αισχρολογεί.

Είχα τότε δηλώσει (και αυτό δημοσιεύθηκε σε πολλές εφημερίδες) ότι οι πολιτικοί διατρέχουν τον κίνδυνο να μεταβληθούν σε έμψυχα πτυελοδοχεία. Σήμερα δυστυχώς αυτό επιβεβαιώνεται από ειδικές μετρήσεις. Σε λίγο η τάση αυτή θα εκδηλωθεί και προς τη λεγόμενη μεγαλοδημοσιογραφία.

'''Κόντρα'''

Ἡ νίκη ἐπὶ ἑνὸς ἀντιπάλου δὲν συνιστᾶ καὶ λύση τῶν δικῶν σου προβλημάτων.

Ὅταν κάποιος σιωπᾶ, μπορεῖ νὰ φαίνεται ἀνόητος. Ὅταν μιλᾶ τὸ ἀποδεικνύει.

Μιλᾶμε γιὰ δικαιώματα καὶ ξεχνᾶμε ὅτι τὸ δικαίωμα στηρίζεται ἐπὶ τοῦ δικαίου.

Λόγος πού θυμίζει γρατζουνιά σὲ τζάμι.

Ἡ ἀπληστία εἶναι μιά ἄλλης μορφής ληστεία.

Ἡ ἀληθινὴ ἱστορία εἶναι φτιαγμένη ἀπὸ τὴ σιωπὴ τῶν νεκρῶν.

Καλὴ καὶ ἅγια ἡ πολυφωνία ἀλλὰ σὲ κρίσιμα θέματα ἀπαιτεῖται συμφωνία.

Γλῶσσα εἶναι ὁ λόγος ποὺ φοράει σάρκα. 

Ἔθνος εἶναι ἡ γλῶσσα του. Καὶ τὰ μειονεκτήματα τῆς γλώσσας γίνονται μειονεκτήματα τοῦ ἔθνους. 

Τὸ μόνο ἑλληνικὸ ποὺ διατηρεῖται στὴ γλῶσσα τῆς νεολαίας εἶναι ἡ λέξη μὲ τὰ τρία ἄλφα, ποὺ κάνει ὅλα τὰ παιδιὰ συνονόματα!

Ἡ ψυχανάλυση εἶναι ἕνας τρόπος μονολόγου μπροστὰ στὸν ψυχαναλυτή. 

Βαδίζουμε ἀλλὰ δὲν συμβαδίζουμε. Μπορεῖ νὰ δίνουμε, ἀλλὰ δὲν μοιραζόμαστε. 

Οἱ πολιτισμοὶ, ὅταν εἶναι πολιτισμοὶ, δὲν χωρίζουν, ἑνώνουν τοὺς λαοὺς. 

Μοιραῖα ὁ καιρὸς τῶν ἀδιεξόδων βρίσκει σὰν διέξοδο τὸν πόλεμο ποὺ παράγει καινούρια ἀδιέξοδα. 

Οἱ ἅγιοι ἔχουν παρελθὸν, οἱ ἄγριοι μέλλον.

Ἡ εὐθύνη τοῡ ἐγώ εἶναι ἄγνωστη λέξη στὸ λεξικό τῆς ἑλληνικῆς πολιτικῆς.

«Ἐπιστημονικοποιὴσαμε» τὴν ἀεργὶα καὶ ἀφοπλίσαμε τὴν ἐργασία.

Ἡ ἐπιστὴμη πρὲπει νὰ ἀρχίζει, πὰντα σ’ ἕνα ὑψηλότερο ἐπίπεδο, ἀπ’ ὅ,τι μπορεῑ νὰ συμβάλει στὸ δημόσιο καὶ ἰδιωτικὸ πλοῦτο. 


'''Ελεύθερος Τύπος'''


Ο στρατός μας πρέπει να μαζευτεί εδώ. Εκτός Ελλάδος νατοποιείται, υπηρετικοποιείται, διαφθείρεται. Κι η διαφθορά θα μεταδοθεί κι εδώ. Θα τρέμει ο κόσμος να στείλει τα παιδιά του στο στρατό.

Αν δηλαδή μπορούν οι κ.κ. Λαμπράκης, Μπόμπολας, Τεγόπουλος, Κόκκαλης, Αλαφούζος, Βαρδινογιάννης και ενδεχομένως Λάτσης (τα ονόματα είναι τελείως φανταστικά) να είναι οι απόλυτοι ρυθμιστές της πολιτικής μας ζωής, τότε κατά τι είναι καλύτερη η δημοκρατία των πολιτικών από τη δικτατορία των συνταγματαρχών; Τουλάχιστον, μπρος στους συνταγματάρχες ακόμη και οι πιο ισχυροί επιχειρηματίες στέκονταν «σούζα». Όμοια και κάποιοι ισχυροί εκδότες, που έκυψαν τον αυχένα κι έγιναν ανυμνητές της «εθνοσωτηρίου» για να σώσουν τα έντυπά τους. Αν λοιπόν σήμερα, καθώς θρυλείται, οι επιχειρηματίες έχουν αγοράσει τους πολιτικούς, τότε είναι υποκρισία πια να μιλάμε για δημοκρατία.

Οι λεγόμενοι πνευματικοί άνθρωποι, και μάλιστα οι αυτοαποκαλούμενοι «αριστεροί», οι Νεοεποχίτες, έγιναν οι Χίτες της Νέας Εποχής. Υποστηρικτές της πιο άθλιας συναλλαγής. Γιατί δυστυχώς στον κακό μας τον καιρό, εννοώ τον δικό μας, η «κουλτούρα» πάει με το «γκουβέρνο» που ελέγχει τα κρατικά ταμεία ή ελέγχει τους διαύλους που οδηγούν στα κοινοτικά ταμεία.

Ήθελα και θέλω τον πολιτικό, απόστολο ηθικής. Ξέρω πως είναι λάθος. Αλλά σε λίγο θα πεθάνω κι αυτή την υποθήκη θέλω ν' αφήσω στη νέα γενιά. Όχι πολιτική του «μαμ», αλλά μια πολιτική ανθρώπου.

'''Εστία'''

Η ελευθερία συντάσσεται με την ευθύνη. Κι η ευθύνη είναι φορτίο βαρύ για τους ώμους του σημερινού Έλληνα που έχει γυμναστεί σε σχολεία και σχολές ανευθυνότητας.

Ὁ λαός –ἀνεξάρτητα ἀπό ἀγωγή καί κοινωνική θέση– ὀχλοποιεῖται ὅταν μαζοποιεῖται.

Ἂν θέλουμε νὰ ζοῦμε σὲ δημοκρατία, πρέπει νὰ ξέρουμε ὄχι μόνο νὰ κερδίζουμε ἀλλὰ καὶ νὰ χάνουμε. 

Τό πρόβλημα –κατ᾽ ἐμέ– δέν εἶναι ὅτι στή σύγχρονη Ἑλλάδα δέν ὑπάρχουν πολιτικά ἀναστήματα. Αὐτά πού σπανίζουν εἶναι τά πνευματικά ἀναστήματα. 

Ἡ ἀχρήστευση τῶν χρησίμων εὐνοεῖ τήν ἐπίπλευση τῶν ἀχρήστων. 

Ένα κράτος δεν μπορεί να είναι καλύτερο από τους πολίτες του. 

Ἡ ἱστορική γνώση φέρνει τήν ἐπίγνωση· ἡ ἱστορική ἄγνοια φέρνει τήν ἀπόγνωση. 

Τό νά ἀπέχεις δέν σημαίνει ὅτι εἶσαι ἔξω ἀπό τήν ἀπόχη. 

Ἡ Ἑλλάς κατάντησε ἕνα τεράστιο ψωνιστήριον. Ψωνίζουμε, τήν ψωνίζουμε, μᾶς ...ψωνίζουνε! 

Πράγματα αὐτονόητα, πού τώρα ἐπιτηδείως παρουσιάζονται σάν ἀκατανόητα.

Οἱ μέλλοντες νά ἀσχοληθοῦν μέ τήν πολιτική ἔμαθαν νά ὑπηρετοῦν σκοπιμότητες· ὄχι σκοπούς. 

Ἐλεύθερα σημαίνει ἠθικά. 

Ἄπειρες φορές ἔχουμε γράψει ὅτι ἡ δημοκρατία εἶναι βαθμίδα πολιτισμοῦ. Μέ κοπριές Παρθενῶνες δέν φτιάχνεις. 

Τό νά εἶσαι Ἕλληνας δέν εἶναι ζήτημα καταγωγῆς· εἶναι ζήτημα ὄρθιας στάσης. Εἶναι ζήτημα ὀρθῆς συμπεριφορᾶς. Εἶναι ζήτημα σεβασμοῦ πρός τόν συνάνθρωπο, πρός τόν γύρω μας χῶρο. 

Στήν Ἑλλάδα εἴθισται νά κτυπᾶμε ὄχι αὐτούς πού φέρνουν τήν καταστροφή ἀλλά αὐτούς πού ἐγκαίρως κτυπᾶνε τήν καμπάνα τοῦ συναγερμοῦ. 

Τό νά πεῖς εἶμαι τίμιος εἶναι τόσο ἐπιβαρυντικό ὅσο καί τό νά πεῖς ὅτι εἶμαι ...πατριώτης! 

Ἡ δημοκρατία εὐδοκίμησε στήν Ἀθήνα κυρίως διότι ὑπῆρχε διά πᾶν ἀτόπημα τιμωρία. 

Δέν ἤθελα οἱ βουλευτές μας νά εἶναι Ἴρου πενέστεροι, ὅμως δέν ἤθελα νά εἶναι καί Κροίσου πλουσιώτεροι. 

Δυστυχῶς, χάσαμε τήν ἡσυχία μας, ἐπειδή θέλαμε τήν ...ἡσυχία μας! Μᾶς ἔλειψε τό σθένος τοῦ πολίτη καί γίναμε ἕρμαια παντός ἀλήτη. 

Ἄν ὁ Πανάγαθος δέν ἦταν τόσο σπλαχνικός, ἡ Ἑλλάδα θά εἶχε γίνει ρημαδιό. Ἀλλά ὥς πότε θά μᾶς σώζει ὁ φιλελληνισμός τοῦ Θεοῦ; 

Ποιός ἔχει προτεραιότητα στόν πυροβολισμό, ὁ κακοποιός ἤ ὁ ἀστυνομικός; Καί ἀκόμη πιό ὠμά: ἡ κοινωνία, πού ζητάει προστασία, ποιόν προτιμᾶ νεκρό, τόν ἐγκληματία ἤ τόν ἀστυνομικό;

Ὅταν ἕνας πολιτισμός εἶναι ὄντως πολιτισμός, δέν χωρίζει· ἀπεναντίας ἑνώνει. 

Στή ζούγκλα τῆς Ἀφρικῆς μπορεῖ νά σέ φᾶνε τά ἄγρια θηρία. Στή ζούγκλα τῶν Ἀθηνῶν σέ τρῶνε καθημερινῶς τά ...σκουλήκια! 

Οἱ πολιτικοί μας εἶναι τά πιό καρποφόρα δέντρα ἀπό τόν κῆπο τῆς κόλασης.

Στό κεφάλι τούς (τῶν νέων) πλεονάζει ἡ ἄσοφη γνώση καί λείπει ἡ σοφή ἄγνοια. 

Μπορεῖ σήμερα τά παιδιά νά μήν ἀποβάλλονται ἀπό τό σχολεῖο. Ἀποβάλλονται ὅμως ἀπό τή ζωή. 

Δέν ἀπαιτοῦσα νά ἔχω παιδιά φρόνιμα ἀλλά παιδιά μέ γενναῖο φρόνημα.

Ἄν θέλουμε πρόοδο στό μέλλον, πρέπει νά ἀποπτύσουμε τούς «προοδευτικούς» καί νά στηρίξουμε τίς ἐλπίδες μας στούς παραγωγικούς. 

Ἡ δημοκρατία εἶναι γνώση·καί κάτι περισσότερο: ἐπίγνωση. 

Γιά νά μπορέσει ἕνα μηδενικό νά γίνει νούμερο, νά ἀκουστεῖ καί νά προβληθεῖ, πρέπει νά ἐξευτελισθεῖ. 

Ὁποιος ὑποχωρεῖ ἀπό τή γλῶσσα του, ὑποχωρεῖ καί ἀπό τίς ἀξίες πού αὐτή ἡ γλῶσσα ἐκφράζει.

Τό «Πάτερ ἡμῶν» μπορεῖ νά γίνει ἕνα ἄριστο δεῖγμα γλωσσικῆς διδασκαλίας. Ὅμοια καί ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος», πού ἦταν ἐπί 1.500 χρόνια ὁ οἱονεί  ἐθνικός μας ὕμνος. 

Ἡ γλῶσσα, κατά μία ἔννοια, εἶναι πατρίδα.

Το μέλλον των νέων είναι κρεμα­σμένο με μία κλωστή από ουράνιο φως.

'''Ευθύνη'''

Ο πολιτισμός μας κρίνεται από την προσήλωση στον ανθρώπινο πόνο κι όχι από ηχηρές δηλώσεις και φανταχτερές εκδηλώσεις.

'''Ἡ Ἑλληνική Ἐπανάσταση τοῦ 1821'''

Ἡ ἱστορία, ὅταν εἶναι ἱστορία, δέν εἶναι μάθημα πολέμου -ἔστω κι ἄν περιγράφει τή φρίκη του-, εἶναι μάθημα εἰρήνης˙ εἰρήνης βέβαια μέ ἀξιοπρέπεια. Οἱ ἱστορικοί -κι ὅταν γράφουν στρατιωτική ἱστορία- πρέπει νά τήν κάνουν προσφορά στήν εἰρήνη.

Ποτέ ὁ θρῦλος δέν πλάθεται, ἄν δέν ὑπάρχει ζύμη ἀληθείας.

'''Εκ-θέσεις Ιδεών'''

Η πείρα δεν είναι τίποτε άλλο παρά το τρόπαιο που προσφέρουν οι δοκιμασίες της ζωής.

Μια αποτυχία δεν είναι πάντοτε ήττα, είναι αναστολή της νίκης. Το τέλος μιας λύπης μπορεί να γίνει αρχή μιας χαράς.

Όποιος όμως δε γνώρισε πόνο γίνεται άπονος.

Καταναλωτική κοινωνία δεν είναι αυτή που καλύπτει, αλλά ανακαλύπτει ανάγκες.

Η ζωή τους είναι «γεμάτη» από άδειες στιγμές.

Συντροφιά με τη μοναξιά της ηλεκτρονικής «νταντάς»

Στην κοινωνία της πολυφωνίας, της κινητής τηλεφωνίας, των τέλειων μέσων συγκοινωνίας, αυτό που χάθηκε είναι η επικοινωνία.

Η αγάπη είναι το νήμα της Αριάδνης που μπορεί να οδηγήσει τον νέο, την κάθε νέα γενιά, στην έξοδο του λαβύρινθου. Ο Μινώταυρος, έτσι, δε θα είναι το θλιβερό πεπρωμένο τους.

Κι όταν τελειώνουν οι λέξεις, τελειώνουν τα λόγια, τελειώνει και ο άνθρωπος. Γιατί «ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος». Όταν χάνεται ο λόγος, χάνεται και ο άνθρωπος, χάνεται η επαφή με τον άλλο άνθρωπο, η επαφή με το Θεό. Γιατί «ὁ λόγος ἦν πρός Θεόν».

Έτσι, το να μιλάει κανείς σήμερα στην Ελλάδα, και πολύ περισσότερο για την Ελλάδα, συνιστά εθνικό κίνδυνο. Η σιωπή είναι χρυσός· όχι βέβαια για την Ελλάδα, αλλά γι’ αυτόν που ξέρει να σιωπά. Η ευθύνη για την «πολιτική της σιωπής» δεν πέφτει πρωτίστως στους πολιτικούς αλλά στους πνευματικούς ανθρώπους. Ο Μπρεχτ κάπου λέει πως, όταν έρθει η ώρα της μεγάλης κρίσης, το αμείλικτο ερώτημα της Ιστορίας θα είναι: «Γιατί δε μίλησαν οι ποιητές;».

Οι ποιητές και γενικά οι πνευματικοί άνθρωποι δε μίλησαν γιατί «κανένας δεν τόλμησε να ταράξει τον ήχο της σιωπής». Πρόκειται για τη «σιωπή της ενοχής». Ενοχή για το συμβιβασμό προς πολλές ασυμβίβαστες προς τις αρχές μας καταστάσεις.

Ο κίνδυνος δε βρίσκεται στις μηχανές αλλά στους μηχανισμούς. Δηλαδή στα συστήματα εξουσίας που τις ελέγχουν, χωρίς εμείς να μπορούμε να τις ελέγξουμε.

'''Μιὰ στάση ζωῆς ποὺ σὲ κάνει νὰ λὲς «παρών»'''

Οἱ ἄνθρωποι φωνάζουν γιὰ νὰ διώξουν τὴ μοναξιά τους.

Τὸ ὅπλο, πιτσιρίκο, εἶναι δύναμη ὄχι µόνο τῶν ψυχικὰ ἀδυνάτων, τῶν παρανοϊκῶν καὶ τῶν ἰσχυρῶν τῆς γῆς, ἀλλὰ κυρίως αὐτῶν ποὺ ἔχουν συμφέρον ἀπὸ τὴν κατασκευὴ καὶ τὴν πώλησή τους. 

Ἡ εὐγένεια εἶναι τὸ μαγικὸ κλειδί, που ξεκλειδώνει κάθε καρδιά.

Στὶς ἑλληνικὲς λέξεις ἔχει πυκνωθεῖ ὅλος ὁ Δυτικὸς -τουλάχιστον- πολιτισμός.

Ἡ δημοσιογραφική μόλυνση εἶναι πιό ἐπικίνδυνη ἀπό τή χημική.

Πατρίδα πάνω ἀπ᾿ ὅλα εἶναι ὁ διπλανός µας. 

'''Περιοδικό Πάροδος'''

Ὅλες οἱ θρησκεῖες μιλοῦν γιά παράδεισο ἀλλά µόνο ἡ «θρησκεία τῆς διαφήμισης» μπορεῖ νά δείχνει αὐτόν τόν παράδεισο.

'''Εκπομπές'''

Με την κοροϊδία δεν μπορείς να κατακτήσεις το μέλλον. (Ραδιοφωνικός Εκκλησίας Ελλάδος)  

'''Συνεντεύξεις'''

Ο καλύτερος κήπος είναι η παιδική ψυχή. Αρκεί να φυτέψουμε εκεί λουλούδια. Όχι αγκάθια. (συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη- «Μια στάση ζωής που σε κάνει να λες “παρών”»

10/12/2014
https://diastixo.gr/sinentefxeis/ellines/3240-sarantos-kargakos)

'''Ομιλίες'''

Δεν είναι πρόβλημα το αν θα ζήσουμε με τη μηχανή αλλά αν θα ζήσουμε ως μηχανή. 

Κάνω εξωτερική πολιτική σημαίνει να ξέρω να κινητοποιώ τον στρατό μου.

Όταν ένας άνθρωπος γίνεται με τη θυσία του ιδέα και σύμβολο, ασφαλώς δεν πεθαίνει. 

Όλα τα όπλα είναι καλά, ακόμη και μια σφεντόνα, όταν τα χέρια που την κρατούν δεν τρέμουν και όταν η ψυχή φλογίζεται από το πάθος της θυσίας. 

Ήρωες είναι οι άνθρωποι της αρετής. Και αρετή είναι το να επιλέγεις έναν τρόπο ζωής που είναι τόσο ακέραιος, ώστε να προτιμάς να θυσιάσεις τη ζωή σου παρά τον τρόπο ζωής σου. 

'''Αναγνωστικό Εκθέσεων'''

Διάβασμα και γράψιμο, σβήσιμο και ξανά γράψιμο είναι αυτά που μαθαίνουν στο μαθητή την τέχνη να γράφει.

Χωρίς γερά Ελληνικά το παιδί δε μπορεί ν’ αποδώσει ικανοποιητικά σε κανένα μάθημα.

Μια αγορά καλών βιβλίων δεν είναι ποτέ χαμένη υπόθεση· μια αγορά τηλεόρασης στα σίγουρα είναι.

'''Αγνώστου Προελεύσεως'''

η δομή του λόγου αποκαλύπτει και τη δομή της σκέψης. Και οι λέξεις, πέρα από φορείς νοημάτων, είναι και φορείς νοοτροπίας. Για παράδειγμα, η ελληνική λέξη «φιλότιμο», η αγγλική «gentleman» και η σικελική «οmerta» εκφράζουν κάτι περισσότερο από ένα νόημα: το ήθος του λαού που τις χρησιμοποιεί.

==Βιβλιογραφία==
&lt;references/&gt;

{{DEFAULTSORT:Σαράντος, Καργάκος}}
[[Κατηγορία:Έλληνες συγγραφείς]]
[[Κατηγορία:Ιστορικοί]]</text>
      <sha1>cwpzox9oj454dbzxizxxxkhoh7tmzlv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Τα εις εαυτόν</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6790</id>
    <revision>
      <id>38272</id>
      <parentid>35920</parentid>
      <timestamp>2026-04-19T15:28:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dionysus</username>
        <id>2208</id>
      </contributor>
      <origin>38272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10594" sha1="2isldvxyw7d5tse69le0q3ju9tzc2b2" xml:space="preserve">'''[[:w:Τα εις εαυτόν|Τα εις εαυτόν]]''' είναι μια σειρά προσωπικών γραπτών του [[Μάρκος Αυρήλιος|Μάρκου Αυρήλιου]], Ρωμαίου Αυτοκράτορα από το 161 έως το 180 μ.Χ., που καταγράφει τις προσωπικές του σημειώσεις στον εαυτό του και τις ιδέες του για τη στωική [[φιλοσοφία]].

== Αποσπάσματα ==
Μερικά αποσπάσματα από το βιβλίο του Μάρκου Αυρήλιου ''Τα εις εαυτόν''.&lt;ref name=&quot;Τα εις εαυτόν&quot;&gt;Μάρκος Αυρήλιος. ''Τα εις εαυτόν.'' Εισαγωγή, μετάφραση, σχόλια Felix de Giorgio. Εκδόσεις Ι. Ζαχαρόπουλος. Αθήνα. 1980.&lt;/ref&gt;

* Ως να σου ήταν ήδη δυνατόν ν' αποχωρισθής της [[Ζωή|ζωής]], ούτω πρέπει όλα να πράττης και να λέγης και να σκέπτεσαι. B, 11

* Ο [[Μέγας Αλέξανδρος|Αλέξανδρος]] και ο Πομπήιος και ο [[Ιούλιος Καίσαρ|Γάιος Καίσαρ]], οι τοσάκις καταστρέψαντες εκ βάθρων ολοκλήρους πόλεις και σφάξαντες κατά την μάχην πολλάς μυριάδας ιππέων και πεζών, και αυτοί έπρεπε μίαν ημέραν να εξέλθουν της ζωής. Γ, 3

* Να μη περιπλανάσαι πλέον! Ούτε θα προφθάσης να αναγνώσης τ' απομνημονεύματά σου ούτε τ' ανδραγαθήματα των αρχαίων Ρωμαίων και Ελλήνων, ούτε τ' απανθίσματα εκ των συγγραμμάτων αυτών τα οποία εφύλαξες διά να τα διαβάσης κατά το γήρας. Σπεύδε λοιπόν προς το τέρμα και αφήσας πλέον τας κενάς ελπίδας βοήθει τον εαυτόν σου, εάν ενδιαφέρεσαι διά το εγώ σου, όσον είναι ακόμη δυνατόν. Γ, 14

* Εντός ολίγου θα είσαι νεκρός και εν τούτοις δεν είσαι ακόμη ούτε απλούς τον χαρακτήρα, ούτε ήρεμος την ψυχήν, ούτε απηλλαγμένος του φόβου ότι θα ηδύναντο να σε βλάψουν έξωθεν, ούτε καλόκαρδος απέναντι όλων, ούτε συνταυτίζεις απολύτως την ορθήν αντίληψιν με την δικαίαν πράξιν. Δ, 37

* Να εμβαθύνεις με διορατικότητα εις την ψυχήν των φρονίμων ανθρώπων, και παρατήρει ποία πράγματα αποφεύγουν και ποία πράγματα επιδιώκουν. Δ, 38

* Όταν θέλης να ευχαριστήσης τον εαυτόν σου, τότε έχε εις τον νουν σου τα [[προτερήματα]] του πλησίον· λ.χ. την δραστηριότητα του μεν, την [[Μετριοφροσύνη|μετριοφροσύνην]] και [[Γενναιοδωρία|γενναιοδωρίαν]] του δε, διά τον καθένα άλλο πράγμα. Διότι ουδέν ευχαριστεί τόσον όσον τα ομοιώματα των [[Αρετή|αρετών]], τα εκδηλούμενα εις τον χαρακτήρα του πλησίον και τα συμπίπτοντα –όσον τούτο είναι δυνατόν– αθροισμένα εις το αυτό άτομον. Δι' αυτόν τον λόγον πρέπει να τας έχης πάντοτε εις τον νουν σου. ΣΤ, 48

* Ν' αγαπάς το [[Άνθρωπος|ανθρώπινον]] γένος, ν' ακολουθής τον [[Θεός|θεόν]]. Ζ, 31

* Ωραίος είναι ο λόγος του [[Πλάτων|Πλάτωνος]]: «Και εάν συζητούμεν περί ανθρώπων, πρέπει να παρατηρήσωμεν, ωσάν να εβλέπαμεν από ένα σημείον άνω προς τα κάτω τα επίγεια: αγέλας, στρατεύματα, γεωργικάς εργασίας, γάμους, διαζύγια, γεννήσεις, θανάτους, θόρυβον δικαστηρίων, ερήμους χώρας, τα πλέον διάφορα έθνη βαρβάρων, εορτάς, θρήνους, αγοράς, – (δηλαδή) το μίγμα όλων αυτών των πραγμάτων, το διαμορφούμενον εκ των εναντίων στοιχείων». Ζ, 48

* Σκάψε εντός του [[Εαυτός|εαυτού]] σου. Εκεί μέσα ευρίσκεται η πηγή του [[Καλό|καλού]] και δύναται ν' αναβλύζη πάντοτε, εάν – πάντοτε σκάπτης. Ζ, 59

* Η τέχνη της ζωής ομοιάζει περισσότερον προς την τέχνην της πάλης ή προς τον χορόν. Και τούτο διότι πρέπει τις να είναι έτοιμος και στερεά τοποθετημένος διά ν' αντιμετωπίση όσα του συμβαίνουν κατά σύμπτωσιν και χωρίς να τα περιμένη. Ζ, 61

* Κάθε ψυχή, λέγει ο σοφός (ο [[Επίκτητος]]), στερείται ακουσίως της [[Αλήθεια|αληθείας]]· το αυτό δε συμβαίνει και με την [[Δικαιοσύνη|δικαιοσύνην]], την [[Σωφροσύνη|σωφροσύνην]], την [[Καλοσύνη|καλωσύνην]] και κάθε άλλο παρόμοιον πράγμα. Είναι δε αναγκαιότατον να έχης αυτό διαρκώς υπ' όψιν σου· διότι τότε θα είσαι περισσότερον [[Επιείκεια|επιεικής]] προς όλους. Ζ, 63

* Πρόσεχε μη γίνης ο ίδιος απέναντι των απανθρώπων όπως οι απάνθρωποι είναι απέναντι των κοινών ανθρώπων. Ζ, 65

* Είναι γελοίον το να μη θέλεις ν' αποφεύγης την ιδίαν σου την [[Κακία|κακίαν]], πράγμα το οποίον είναι δυνατόν, και να θέλης ν' αποφύγης την των άλλων, πράγμα το οποίον είναι αδύνατον. Ζ, 71

* Συντελεί εις το ν' απαλλαχθής από την [[Κενοδοξία|κενοδοξίαν]] και το ότι δεν υπάρχει πλέον διά σε η δυνατότης (ν' αλλάξης το γεγονός) μιας (παρελθούσης) ζωής την οποίαν δεν έζησες καθ' ολοκληρίαν, ή από της νεότητός σου, ως φιλόσοφος. Πάντως, τόσον εις τους άλλους όσον και εις σε είναι φανερόν ότι ευρίσκεσαι πολύ μακράν της [[Φιλοσοφία|φιλοσοφίας]]. Έχεις λοιπόν περιπέσει εις τοιούτον αδιέξοδον, ώστε να μη σου είναι πλέον εύκολον ν' αποκτήσης την [[Δόξα|δόξαν]] του φιλοσόφου· άλλωστε εις αυτό αντιτίθενται και αι συνθήκαι. Η, 1

* Τι είναι ο [[Μέγας Αλέξανδρος]] και ο [[Ιούλιος Καίσαρας|Γάιος Καίσαρ]] και ο Πομπήιος απέναντι του [[Διογένης|Διογένους]] ή [[Ηράκλειτος|Ηρακλείτου]] ή [[Σωκράτης|Σωκράτους]]; Διότι οι μεν (φιλόσοφοι) είδον τα πράγματα (όπως είναι πραγματικώς) και τας αιτίας αυτών και την υλικήν υπόστασίν των, και το πνεύμα των ήτο ανεξάρτητον. Εις δε τον πνευματικόν κόσμον των άλλων, οποία [[άγνοια]] των πραγμάτων και οποία ψυχική [[δουλεία]]! Η, 3

* Δεν υπάρχει διά σε η δυνατότης ν' ασχολήσαι με την [[Μελέτη|μελέτην]]. Υπάρχει όμως η δυνατότης να καταστέλλης τας ροπάς της [[Αλαζονεία|αλαζονείας]] σου· υπάρχει η δυνατότης να υπερνικάς τας εκδηλώσεις των [[Ηδονή|ηδονών]] και των [[Πόνος|πόνων]] σου· υπάρχει η δυνατότης να παραμένης υπεράνω της μανίας της φιλοδοξίας· και υπάρχει η δυνατότης όχι μόνον να μη θυμώνης με αναισθήτους και αχαρίστους ανθρώπους, αλλά και να φροντίζης δι' αυτούς. Η, 8

* Να μη συζητής περί του τι σημαίνει καλός άνθρωπος, αλλά να είσαι τοιούτος! Ι, 16

* Έπραξα τι κατά το πνεύμα της κοινωνικής [[Αλληλεγγύη|αλληλεγγύης]]; Τότε θα ωφεληθώ. Αυτή η ιδέα να σου είναι πανταχού και πάντοτε πρόχειρος και να μη παύσης ποτέ να την εφαρμόζης. ΙΑ, 4

* Ποίον είναι το επάγγελμά σου; – Να είμαι καλός. ΙΑ, 5

* Ο [[Σωκράτης]] έλεγε:&lt;br&gt;– Τι θέλετε; Να έχετε ψυχάς λογικών όντων ή αλόγων;&lt;br&gt;– Λογικών.&lt;br&gt;– Τίνος είδους λογικών όντων, υγιών ή εκφύλων;&lt;br&gt;– Υγιών.&lt;br&gt;– Διατί λοιπόν, δεν επιδιώκετε να τας έχετε;&lt;br&gt;– Διότι τας έχομεν ήδη.&lt;br&gt;– Διατί λοιπόν αι διαμάχαι και φιλονικίαι αναμεταξύ σας; ΙΑ, 39

== Παραπομπές ==
&lt;references /&gt;

== Εξωτερικοί σύνδεσμοι ==
{{βικιπαίδεια}}
{{βικιθήκη}}


{{DEFAULTSORT:Τα εις εαυτον}}
[[Κατηγορία:Φιλοσοφία]]</text>
      <sha1>2isldvxyw7d5tse69le0q3ju9tzc2b2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Πάπας Λέων ΙΔ΄</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6893</id>
    <revision>
      <id>38271</id>
      <parentid>38253</parentid>
      <timestamp>2026-04-19T15:23:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dionysus</username>
        <id>2208</id>
      </contributor>
      <origin>38271</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4811" sha1="rq2tq3991tpumexzoeq2z83kcsjketx" xml:space="preserve">Ο '''[[:en:Πάπας Λέων ΙΔ΄|Πάπας Λέων ΙΔ΄]]''' (κατά κόσμον '''Ρόμπερτ Φράνσις Πρίβοστ''', Aγγλικά: ''Robert Francis Prevost''‎‎, Σικάγο, 14 Σεπτεμβρίου 1955) είναι Αμερικανός ρωμαιοκαθολικός ιεράρχης, ο 267ος επικεφαλής της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας και του Κράτους του Βατικανού από τις 8 Μαΐου 2025.

== Αποσπάσματα ==
Από την Ομιλία για την ειρήνη στην Μπαμέντα του Καμερούν στις 16 Απριλίου 2026.&lt;ref&gt;Pope Leo XIV. ''[https://www.vatican.va/content/leo-xiv/en/speeches/2026/april/documents/20260416-camerun-incontro-pace.html Meeting for peace with the community of Bamenda].'' Cathedral of Saint Joseph (Bamenda). Thursday, 16 April 2026. Ανακτήθηκε στις 18/04/2026.&lt;/ref&gt;

* Ο κόσμος ρημάζεται από μια χούφτα [[τυραννία|τυράννων]], όμως κρατιέται όρθιος από αναρίθμητους [[αλληλεγγύη|αλληλέγγυους]] [[άνθρωπος|ανθρώπους]].

* Οι άρχοντες του [[πόλεμος|πολέμου]] προσποιούνται πως δεν γνωρίζουν ότι χρειάζεται μόνο μια στιγμή για να καταστρέψεις, ενώ μια ολόκληρη ζωή συχνά δεν αρκεί για να ξαναχτίσεις. Κλείνουν τα μάτια στο γεγονός ότι δισεκατομμύρια δολάρια δαπανώνται για [[θάνατος|θάνατο]] και [[καταστροφή]], ενώ οι πόροι που απαιτούνται για [[θεραπεία]], [[εκπαίδευση]] και αποκατάσταση δεν βρίσκονται πουθενά.

: Εκείνοι που λεηλατούν τη γη σας από τους πόρους της επενδύουν συνήθως μεγάλο μέρος των [[κέρδος|κερδών]] σε [[όπλα]], διαιωνίζοντας έτσι έναν ατέρμονο κύκλο αποσταθεροποίησης και θανάτου. Πρόκειται για έναν κόσμο ανεστραμμένο, μια εκμετάλλευση της δημιουργίας του [[Θεός|Θεού]] που πρέπει να καταγγελθεί και να απορριφθεί από κάθε έντιμη συνείδηση.

: Πρέπει να κάνουμε μια αποφασιστική αλλαγή πορείας — μια αληθινή μεταστροφή — που θα μας οδηγήσει προς την αντίθετη κατεύθυνση, σε έναν βιώσιμο δρόμο πλούσιο σε ανθρώπινη [[αδελφοσύνη]].{{#tag:ref|Και ο [[Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης]] είχε πει: «Σήμερα όλοι μιλάνε για [[αγάπη]], [[ειρήνη]] και [[ομόνοια]], αλλά όλοι αυτοί είναι διχασμένοι και με τον [[εαυτός|εαυτό]] τους και με τους άλλους· γι' αυτό ετοιμάζουν όλο και μεγαλύτερες [[πυρηνικά|βόμβες]].»&lt;ref&gt;''Ο Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης.'' Ιερόν Ησυχαστήριον «Ευαγγελιστής Ιωάννης ο Θεολόγος». Βασιλικά Θεσσαλονίκης. 2015. σελ. 479.&lt;/ref&gt; Και ο [[Μάρκος Αυρήλιος]] ([[Τα εις εαυτόν]], ΙΑ, 39) έγραψε:&lt;br&gt;«Ο Σωκράτης έλεγε:&lt;br&gt;– Τι θέλετε; Να έχετε ψυχάς λογικών όντων ή αλόγων;&lt;br&gt;– Λογικών.&lt;br&gt;– Τίνος είδους λογικών όντων, υγιών ή εκφύλων;&lt;br&gt;– Υγιών.&lt;br&gt;– Διατί λοιπόν, δεν επιδιώκετε να τας έχετε;&lt;br&gt;– Διότι τας έχομεν ήδη.&lt;br&gt;– Διατί λοιπόν αι διαμάχαι και φιλονικίαι αναμεταξύ σας;»&lt;ref&gt;Μάρκος Αυρήλιος. ''Τα εις εαυτόν.'' Εισαγωγή, μετάφραση, σχόλια Felix de Giorgio. Εκδόσεις Ι. Ζαχαρόπουλος. Αθήνα. 1980. σελ. 289.&lt;/ref&gt;|group=&quot;σημ.&quot;}}

== Σημειώσεις ==
&lt;references group=&quot;σημ.&quot; /&gt;

== Παραπομπές ==
&lt;references /&gt;

== Εξωτερικοί σύνδεσμοι ==
{{βικιπαίδεια}}


{{DEFAULTSORT:Παπας Λεων ΙΔ}}
[[Κατηγορία:Αμερικανοί]]
[[Κατηγορία:Χριστιανισμός]]
[[Κατηγορία:Θρησκευτικοί Ηγέτες]]</text>
      <sha1>rq2tq3991tpumexzoeq2z83kcsjketx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>38273</id>
      <parentid>38271</parentid>
      <timestamp>2026-04-19T15:28:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dionysus</username>
        <id>2208</id>
      </contributor>
      <origin>38273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4815" sha1="izzidd13nq5nsefvgfa6knfxlk0a9nh" xml:space="preserve">Ο '''[[:en:Πάπας Λέων ΙΔ΄|Πάπας Λέων ΙΔ΄]]''' (κατά κόσμον '''Ρόμπερτ Φράνσις Πρίβοστ''', Aγγλικά: ''Robert Francis Prevost''‎‎, Σικάγο, 14 Σεπτεμβρίου 1955) είναι Αμερικανός ρωμαιοκαθολικός ιεράρχης, ο 267ος επικεφαλής της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας και του Κράτους του Βατικανού από τις 8 Μαΐου 2025.

== Αποσπάσματα ==
Από την Ομιλία για την ειρήνη στην Μπαμέντα του Καμερούν στις 16 Απριλίου 2026.&lt;ref&gt;Pope Leo XIV. ''[https://www.vatican.va/content/leo-xiv/en/speeches/2026/april/documents/20260416-camerun-incontro-pace.html Meeting for peace with the community of Bamenda].'' Cathedral of Saint Joseph (Bamenda). Thursday, 16 April 2026. Ανακτήθηκε στις 18/04/2026.&lt;/ref&gt;

* Ο κόσμος ρημάζεται από μια χούφτα [[τυραννία|τυράννων]], όμως κρατιέται όρθιος από αναρίθμητους [[αλληλεγγύη|αλληλέγγυους]] [[άνθρωπος|ανθρώπους]].

* Οι άρχοντες του [[πόλεμος|πολέμου]] προσποιούνται πως δεν γνωρίζουν ότι χρειάζεται μόνο μια στιγμή για να καταστρέψεις, ενώ μια ολόκληρη ζωή συχνά δεν αρκεί για να ξαναχτίσεις. Κλείνουν τα μάτια στο γεγονός ότι δισεκατομμύρια δολάρια δαπανώνται για [[θάνατος|θάνατο]] και [[καταστροφή]], ενώ οι πόροι που απαιτούνται για [[θεραπεία]], [[εκπαίδευση]] και αποκατάσταση δεν βρίσκονται πουθενά.

: Εκείνοι που λεηλατούν τη γη σας από τους πόρους της επενδύουν συνήθως μεγάλο μέρος των [[κέρδος|κερδών]] σε [[όπλα]], διαιωνίζοντας έτσι έναν ατέρμονο κύκλο αποσταθεροποίησης και θανάτου. Πρόκειται για έναν κόσμο ανεστραμμένο, μια εκμετάλλευση της δημιουργίας του [[Θεός|Θεού]] που πρέπει να καταγγελθεί και να απορριφθεί από κάθε έντιμη συνείδηση.

: Πρέπει να κάνουμε μια αποφασιστική αλλαγή πορείας — μια αληθινή μεταστροφή — που θα μας οδηγήσει προς την αντίθετη κατεύθυνση, σε έναν βιώσιμο δρόμο πλούσιο σε ανθρώπινη [[αδελφοσύνη]].{{#tag:ref|Και ο [[Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης]] είχε πει: «Σήμερα όλοι μιλάνε για [[αγάπη]], [[ειρήνη]] και [[ομόνοια]], αλλά όλοι αυτοί είναι διχασμένοι και με τον [[εαυτός|εαυτό]] τους και με τους άλλους· γι' αυτό ετοιμάζουν όλο και μεγαλύτερες [[πυρηνικά|βόμβες]].»&lt;ref&gt;''Ο Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης.'' Ιερόν Ησυχαστήριον «Ευαγγελιστής Ιωάννης ο Θεολόγος». Βασιλικά Θεσσαλονίκης. 2015. σελ. 479.&lt;/ref&gt; Και ο [[Μάρκος Αυρήλιος]] ([[Τα εις εαυτόν]], ΙΑ, 39) έγραψε:&lt;br&gt;«Ο [[Σωκράτης]] έλεγε:&lt;br&gt;– Τι θέλετε; Να έχετε ψυχάς λογικών όντων ή αλόγων;&lt;br&gt;– Λογικών.&lt;br&gt;– Τίνος είδους λογικών όντων, υγιών ή εκφύλων;&lt;br&gt;– Υγιών.&lt;br&gt;– Διατί λοιπόν, δεν επιδιώκετε να τας έχετε;&lt;br&gt;– Διότι τας έχομεν ήδη.&lt;br&gt;– Διατί λοιπόν αι διαμάχαι και φιλονικίαι αναμεταξύ σας;»&lt;ref&gt;Μάρκος Αυρήλιος. ''Τα εις εαυτόν.'' Εισαγωγή, μετάφραση, σχόλια Felix de Giorgio. Εκδόσεις Ι. Ζαχαρόπουλος. Αθήνα. 1980. σελ. 289.&lt;/ref&gt;|group=&quot;σημ.&quot;}}

== Σημειώσεις ==
&lt;references group=&quot;σημ.&quot; /&gt;

== Παραπομπές ==
&lt;references /&gt;

== Εξωτερικοί σύνδεσμοι ==
{{βικιπαίδεια}}


{{DEFAULTSORT:Παπας Λεων ΙΔ}}
[[Κατηγορία:Αμερικανοί]]
[[Κατηγορία:Χριστιανισμός]]
[[Κατηγορία:Θρησκευτικοί Ηγέτες]]</text>
      <sha1>izzidd13nq5nsefvgfa6knfxlk0a9nh</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>