Wikipedia emlwiki https://eml.wikipedia.org/wiki/PP MediaWiki 1.47.0-wmf.1 first-letter Media Speciale Discussione Utente Discussioni utente Wikipedia Discussioni Wikipedia File Discussioni file MediaWiki Discussioni MediaWiki Template Discussioni template Aiuto Discussioni aiuto Categoria Discussioni categoria TimedText TimedText talk Mòdul Discusiòun dal Mòdul Evento Discussioni evento 0 1944 168537 158030 2026-05-11T18:12:16Z Mirandolese 1879 /* Sitê imparentêdi */ 168537 wikitext text/x-wiki {{Template:Variant|ARZ}} <div style="float:left; margin:0 2em 1.5em 0; max-width:250px;">__TOC__</div> {{SCHEDA_COMUNE |COMUNE={{MSG|Reggio nell'Emilia|ARZ=Rèz}} |IMMAGINE=Rez-Obelesc_e_Gera.jpg |DIDASCALIA={{MSG|L'inizio del corso della Ghiara, con l'obelisco, a Reggio Emilia|ARZ=Al cminsépi dal cōrs ed la Gêra, cûn la Gólia, a Rèz.}} |CARTINA=REGGIO |STEMMA=Reggio Emilia-Stemma.png |PROVINCIA={{MSG|provincia di Reggio nell'Emilia|ARZ=[[pruvîncia ed Rèz|ed Rèz]]}} |NUMABITANTI=172525|NUMQUANDO={{MSG|dicembre 2013|ARZ=dicèmber dal 2013}} |SUPERFICIE=231.56|ALTITUDINE=58|CAP=42121-42124|PREF=0522|ISTAT=035033|CATASTO=H223 |LAT=44.69755|LONG=10.6303|NOMEGOOGLE=Rèz, piâsa Prampolini 1 |ABITANTI={{MSG|Reggiani|ARZ=Arzân}} |PATRONO={{MSG|San Prospero|ARZ=Sân Prôsper}}|FESTAPATRONO={{MSG|24 novembre|ARZ=24 ed novèmber}} |FRAZIONI={{MSG|Vedere la lunga lista nel corpo della pagina|ARZ=a gh'n'é 'na lésta ch'an la finés pió, dê n'ucêda [[#La zôna comunêla|ché]].}} |CONFINA={{MSG|(nord) Campegine, Cadelbosco di Sopra, Bagnolo in Piano, Correggio, (est) San Martino in Rio, Rubiera, (sud) Casalgrande, Scandiano, Albinea, Quattro Castella, (ovest) Bibbiano, Cavriago, Montecchio Emilia e Sant’Ilario d'Enza.|ARZ=(mezanôt) [[Campéşen]], [[Cadelbôsch ed Sōver]], [[Bagnōl in Piân]], [[Curèz]], (matèina) [[Sân Martèin]], [[Rubēra]], (mezdé) [[Caşalgrând]], [[Scandiân]], [[Albinèia]], [[Quâter Castē]], (sira) [[Bibiân]], [[Queriêgh]], [[Muntèc]] e [[Sânt'Ilâri]].}} |SITO=www.comune.re.it|SINDACO=Luca Vecchi|SINQUANDO=26/05/2019 |TELCOM=456111|EMAILCOM=comune.informa@municipio.re.it |DEMOGRAFIA={{DEMOGRAFIA|1861|46856|1871|50955|1881|50759|1901|58993|1911|70955|1921|82011 |1931|89605|1936|93913|1951|106726|1961|116445|1971|128789|1981|130376|1991|132030|2001|141877|2007|161290|2011|168885}} }} '''Rèz''' (''Reggio nell'Emilia'' in [[italiân]]) l'é 'na sitê ed 172.886 abitânt, e cèinter pió impurtânt dla [[pruvîncia ed Rèz|pruvîncia]] cun al 'stés nôm. L’é a cavâl ‘d la [[Via Emélia]] tr’al [[Sècia]] e l’[[Èinsa]], a méza via tra [[Pèrma]] e [[Mòdna]]. L'é famōsa pr'èser la sitê in dô l'é nê al [[Triculôr Italiân]] e pr' al só [[Teâter Municipêl ed Rèz|Teâter Municipêl]]. La zôna comunêla l'é tóta in pianûra, sistemêda ind la [[Pianûra Padâna]], e l'é traversêda dal turèint [[Cróstel]]. La sitê la cgnós un avméint stabîl ch’al riguêrda sia l’andamèint ed la popolasiòun sia la sitê 'stèsa a fêres da i prém dal XX secól al dé d’incô. Al strêdi principêli, oltre la [[Via Emélia]] ch’l' atravêrsa da matèina a sîra, a gh'é l’ [[Avtostrêda dal Sōl]] ch’la cór pêra a la Via Emélia, la [[Strêda Statêla 63 dal Pâs dal Cerêto|Statêla 63]] che al’albasèin la và vêrs [[Mântva]], a mezdé la và vêrs La Spésia, po’ ghé la SS467 vêrs [[Sasól|Sasōl]], la [[strêda statêla 468 ed Curèz|SS468]] vêrs [[Curèz]] in diresiòun ed [[Chèrp]]. <div style="clear:left; margin-bottom:2em;"> {{PANORAMA|IMMAGINE=Rez-Piasa granda.jpg|DIMENSIONE=700px|FRAZIONE=100 |DIDASCALIA=[[Piâsa grânda (Rèz)|Piâsa grânda]] a Rèz, al cōr 'd la sitê cûn na mâsa ed monumèint.}} </div> [[File:Rez-dom.jpg|thumb|left|200px|Al [[Dôm ed Rèz]] in piâsa grânda]] [[File:Rez-Monicepi.jpg|thumb|220px|right|Al municépi ed Rèz]] == Un pô de stória == {{Guerda anch|Stôria ed Rèz e dla só pruvîncia: l'antichitê fîn a i Român}} Ai tèimp di rumân l'ēra ciamêda '''Regium Lepidi''', al nôm al deṣvin da còl ed Marco Emilio Lepido (cônsol 187 a.C.) cól ch'l'à fât la sitê e la via ch'la dà al nôm a la regiòun dal dé d'incô. <br /> Dôp la cunquésta longobêrda (VI sec. d.C.) e pó ind al tèimp dal Medioêv, la sitê l'à tôt al nôm ed Rèz ed [[Lunbardî|Lumbardìa]]. Ste nôm ché l'armâgn cól uficêl per tót al tèimp dal Duchêt ed Mòdna e Rèz, fîn al'uniòun di Teritôri Estèins al Règn ed Sardègna ind al 1859 (l'ân ed quând l'é stê inventê al nôm dal dé d'incô). Rèz dal vôlti l'é ciamêda "Sitê dal Triculôr" dôp ed la préma vésta dla bandêra in sitê (ind al téimp dl'occupasiòun Napoleònica). La sitê l'é stêda municépi rumân. Cun la rèiṣa dl'Impêr Rumân la sitê l'é stêda quêsi abandunêda. Dvintêda pôst veschvêl, ind al tèimp dal medioêv l'è stê ûn cmun léber, ma cun dal guêri civîli al d'ed dèinter in continvasiòun, che j àn purtê al cambiamèint in sgnuría sót a j Este, e dôp a Duchê; in sté peréiod la sitê la tôt al nôm ed Rèz ed Lûmbardìa, al nôm al gh'à al sô urégin ind l'Êlt Medioêv, e gh'é dal prôvi in bundânsa, fîn al mumèint dal só scanslamèint dôp al guêri dal 1859. Int al XIX sècol Rèz l'à tôt pêrta a la [[Repóblica Ciṣalpèina]] e a la [[Repóblica Cispadâna]]. L'é stêda pò unîda, dôp 'na parénteṣi sót a la faméja reéla d’Austria-Este, al Règn ed Sardègna. Int al XX sècol, dôp la Secónda Guèra mundiêla, Rèz l'é stêda gvernêda da 'na magiurânsa ónica dal Partî Comunésta Italiân e, da j ân Nuvânta, da l'unióun dl'Ulîv. === I tétol d’unōr === Réz l'é tr'al sitê italiâni decorêdi al Valôr Militêr per la Guèra ed Liberasiòun, gh'é sté dê la Mdaja d'Ôr al Valôr Militêr pr'al sacrifési dla só gînta e per l'ativitê fâta ind la lôta partigiâna al tèimp dla secònda guèra mundièla e al 1 d'avrîl dal 1950, l'è stêda decorêda cun al segvèint mutîv:[http://www.quirinale.it/onorificenze/DettaglioDecorato.asp?idprogressivo=18859&iddecorato=18406] {{CITAZIONE|Durante l’occupazione nemica opponeva al tedesco invasore la fiera resistenza dei suoi figli, accorsi in gran numero nelle formazioni partigiane impegnate in dura e sanguinosa lotta. Cinquecento caduti in combattimento, interi comuni distrutti, popolazioni seviziate e sottoposte al più spietato terrore, deportazioni in massa, stragi inumane e crudeli persecuzioni, costituiscono il bilancio tragico, ma luminoso, dì un’attività perseverante e coraggiosa iniziata nel settembre 1943 e conclusa con la disfatta delle forze d’occupazione. Memore di nobili secolari tradizioni, riaffermate nell’epopea del Risorgimento, la Città di Reggio Emilia ha saputo degnamente concludere un rinnovato ciclo di lotte per la libertà e per l’indipendenza ed offrire alla Patria generoso tributo di sacrificio e di sangue.|Settembre 1943 - aprile 1945}} [[File:Rez-Palas capitan popol.jpg|thumb|220px|right|Al palâs dal capitân dal pôpol in piâsa dal mûnt]] == Cunuméia == A Rèz gh’é ‘na robósta zôna cun tânti fâbrichi che lavûren ind la mecànica, ónica ind dal sô géner e un impurtânt nōmer d’aziêndi cooperatîvi in diferèint câmp. L' agricultûra e l'alevamèint j in flôra, préma ed tót l'alevamèint di nimêl (Fêra Internasionêla dal Nimêl), la lavurasiòun dal lât e la produsiòun dal furmâj ([[Grâna]]) e la coltûra dla frûta e dla verdûra. Al fâbrichi j in ed grandèsa céca o mzâna e lavûren in diferèint câmp. In môd particulêr j in svilupêdi ind al câmp dla mecànica, dal mâchini avtomâtichi, dla cerâmica ([[Casalgrând]] e [[Castlarân]]) e ind la tesdûra (masmamèint in pruvîncia). In pruvîcia as câten dal indóstri ed la purtêda ed [[Ferrarini]], [[Veroni]], [[Smeg]], [[Landini]] e [[Lombardini]] sōl per numinêr al pió grôsi. In pió a gh' é un móc 'd imprèişi ed gèner coperatîv, ânca lōr dimòndi impurtânti cme [[Coopsette]], [[Coopservice]], [[Unieco]] e la centrêla 'd òna dal pió grôsi coperatîvi d'Itâlia la [[Coop Consumatori Nordest]]. La disocupasiòun l’é ridòta (grêd ed disocupasiòun atâch al 3,5%); préma ed tót cóst al fà arivêr, da la Bâs’ Itâlia e dal’èster, di lavuradōr furastêr vêrs la sitê e vêrs la pruvîncia. Secónd a j ûltem contróll statéstich la sitê l’è ai prém pôst a livèll nasionêl per lavuradōr furastêr presèint in zôna.<br /> L’intrêda dal stipéndi mzân l’é piotôst êlt grâsia a‘na disocupasiòun che in sustânsa l’an gh’è mìa, la pruvîncia l’a’s mètt despèss ai prém pôst ind la gradvatôria dla qualitê dl’ andamèint dla véta, secónd soquânt famôs giurnêl la sitê l’è sèimper tr’al prémi 10 sitê italiâni. == I savōr ed Rèz == La tradisiòun dla bòuna [[cuṣèina arzâna]], scèta e naturêla, l'a's câta ânca in dimòndi ristorânt e tratoréi in dōv l'è pusébil gustêr di bòun magnêr purtê avânti d’in pêder in fiôl. I prodòt prinsipêl deṣvînen da la tèra e dal bèsti, per còst a's pêrla ed “cuṣèina pôvra”. A's trâta ed savour fôrt nasû da la necesitê ed rimediêr a la mancânsa ed còl ch'égh va més chêr e delichê. Prèma tra tót la fujêda, fâta cun la farèina, j-ôv di cuntadèin, ‘na canèla rubósta e… dal mân cun al calôr gióst. Al [[Al caplèt a l'arzâna|caplèt]] in brôd l'è al rè dal mnèstri, mó s’in câta ânch cunsê in môd divêrs. Tót i piât, da i pió famous ai pió stimê, în insavûri e cumpagnê cun al parmsân, ch'al só urègin as fân indrê ai tèimp di Gaj. Per chi an savess mìa, l'è un furmâj a pâsta dûra, mèz grâs, côt, a lèinta stagiunadûra, cun dimòndi sustânsi bòuni, al vîn fât ind i casê in manera artigianêla. Ind i secònd piât i cmânden al chêrn ed nimêl (a Rèz tót j-ân a gh'è la Fêra Internasionêl dal Nimêl). A tèvla a catòm al carèl dal lès cun [[sampèt]], [[cudghîn]], [[zampòun|sampòun]], ecc.., in sèma al bânch di salumêr la vaschèta di [[grasōl]], [[salâm]] e [[Parsótt|persót]]. Al turésta ch'al vîn a Rèz e al vôl fêr brènda a's égh pōl cunsiliêr 'na specialitê tóta arzâna: al [[Al scarpasòun|scarpasòun]]. As trâta 'd'n'impâst, côt al fouren, cun [[spinâs]] o bēdi, sigulôt, [[lêrd]] e parmsân, més tra dû fodêr ed pâsta sutîla e môrbida. Tra i vâri douls a gh'è: la [[Spunghêda ed Bresèl|spunghêda]], e al [[bisòun]], un douls cun al mandòrli, sócher, ôv frèsch, ch'al vîn preparê per Nadêl. La spunghêda uriginêla, ed [[Bresèl]], lê adiritûra dal XV sécolo. Sèimper a Nadêl j arzân a prepêren i [[turtlèin]], frèt o al fouren, cun dèinter al pést, o cun la marmêlata ed nôsi o ed castâgni. Finî ed magnér a’s cunsèlia ed gustêr la famôsa [[sópa inglèisa]], sibèin al nòm al sia furastêr, l'è un dôls ''arzanèsim''. Al vèin 'd la cusèina arzâna, che bèin a's acumpâgna al sô bâgni l'é al [[Lambrósch Arzân]], ròs ch'al spóma naturêl, incô protèt da un mêrch [[D.O.C.]] Al [[Biânch de Scandiân]], ed góst dôls e mèz sèch, l'é fât ind al tîpo ch'al spóma e al spumânt. [[File:Rez-Piasa ceca marche.jpg|thumb|180px|left|Al marchê in piâsa céca]] == Al cèinter stôric == Al cèinter stôric dal dé d'incô ed la sitê al gh'à 'na piânta cun 'na fourma geomètrica ed sê lê slunghêda, atraversê da la via Emélia, carateréstich dal sînch - setséint. I principél munumèint, d'ed là dal Teâter Municipêl, j în al basélichi ed San Prôsper e dla Beêda Vergin dla Gêra, al [[Dôm ed Rèz|Dôm]] e soquant palâs. In môd particulêr interesânt l'è al colegamèint tr'al piâsi. Al colegamèint tra la piâsa principêla, in dō gh'è al Dôm e al Municépi, ciamêda [[Piâsa grânda (Rèz)|Piâsa grânda]] o Piâsa [[Prampolini|Prampulèin]] [https://web.archive.org/web/20070309123712/http://www.municipio.re.it/retecivica/urp/retecivi.nsf/DocumentID/4AEA7B1CD2F94E31C1256FFF003677AC?Opendocument], cun [[Piâsa céca (Rèz)|Piâsa céca]] (Piâsa San Prôsper), in dō gh'è al marchê, al vîn fât cun 'na strêda a purtghêl ciamêda Via dal Brulèt. Piâsa Prampulèin l'a's colêga ânca cun Piâsa Casôt, che 'na vôlta l'êra la piâsa dal marchê dal pólghi (Pìasa di Savaj) cun n'êtra strêda a purtghêl. Da nutêr ânca Piâsa Fontanèis arfâta nōva da pôch cun d’atourna di pôrdegh. Ed valour ânca: la via Emélia c'la gh'à, da tóti al dô pêrt, di palâs d’architetura ed valour cun ind al mèz Piâsa dal Mount, l'antîgh cours davanti a la cēsa dla Madòna dla Gêra, ciamê Cours Garibeld, in dō 'na vôlta agh pasêva al Cróstel, desviê fôra dal mûr, in dō gh'è ânca al palâs duchêl (adèsa a gh'ân pôst la Provîncia e la Prefetûra). Impurtânt ânch i giardèin póblich, un pérch ed l’Otsèint cun stâtvi e funtâni méss sō ind la zôna dl'antîga sitadèla militêra. Ind la sèla dal Setsèint dal Municèpi, ciamêda Sèla del Triculôr, al 7 de znêr dal 1797 l'è stê siēlt al prém triculôr dla Repóblica Cisalpèina, d'ed lé desvîn la bandêra dal dé d'incô dla Repóblica Italiâna. == Pôst impurtânt == {| border="0" |- | valign="top" style="background:#FFFACD;" | <div style="padding:1em; text-align:left;; text-align:left; font-weight:normal; color:#000000; font-size:100%"> '''Piâsi''' * [[Piâsa grânda (Rèz)|Piâsa grânda]] (adèsa Piâsa Prampulèini), ciamêda ânca ''piâsa dal dôm'' * [[Piâsa céca (Rèz)|Piâsa céca]] ciamêda ânca ''Piâsa San Prôsper''. * [[Piâsa Fontanèis (Rèz)|Piâsa Fontanèis]] * [[Piâsa di Teâter (Rèz)|Piâsa di Teâter]]: (Piâsa d' Êrem, Piâsa 'dla Vitôria, Piâsa 'dla Libertê) '''Strêdi''' * [[Via Emélia(Rèz)|Via Emélia]] * [[Côrs dla Gêra (Rèz)|Côrs dla Gêra]] (adèsa Côrs Garibaldi) * [[Strêdi (Rèz)|Strêdi]] '''Teâter''' * [[Teâter Municipêl ed Rèz|Teâter Municipêl]] * [[Teâter Ariôst (Rèz)|Teâter Ariôst]] * [[Teâter Cavalerésa (Rèz)|Teâter Cavalerésa]] | valign="top" style="background:#FFFACD;" | <div style="padding:1em; text-align:left;; text-align:left; font-weight:normal; color:#000000; font-size:100%"> '''Pôst religiòs''' * [[Baṣélica 'dla Beâta Vērgin ed la Gêra (Rèz)|Baṣélica 'dla Beâta Vērgin ed la Gêra]] * [[Dôm ed Rèz|Dôm]] * [[Baṣélica ed San Prôsper (Rèz)|Baṣélica ed San Prôsper]] * [[Cēsa ed Sant'Agustèin (Rèz)|Sant Agustèin]] * [[Cēsa ed San Pēder (Rèz)|San Pēder]] * [[Uratôri dal Crêst (Rèz)|Uratôri dal Crêst]] * [[Sinagôga (Rèz)|Sinagôga]] '''Palâs''' * [[Palâs Duchêl (Rèz)|Palâs Duchêl]] (adèsa Palâs dal Gvêren - Palâs Allende) * [[Municépi (Rèz)|Municépi]] * [[Sêla dal Triculôr (Rèz)|Sêla dal Triculôr]] * [[Palâs dal Capitàn dal Pôpol (Rèz)|Palâs dal Capitàn dal Pôpol]]; | valign="top" style="background:#FFFACD;" | <div style="padding:1em; text-align:left;; text-align:left; font-weight:normal; color:#000000; font-size:100%"> '''Muséj''' * [[Cévic Muséj e Galeréi (Rèz)|Cévic Muséj e Galeréi]] * [[Galeréia Parmeggiani (Rèz)|Galeréia Parmegiâni]]; * [[Muséo dal Triculôr]]; * [[Palâs Magnân (Rèz)|Palâs Magnân]] (mòstri provisôri); '''Êter''' * [[Mûri ed Rèz|Mûri e pôrti sitadèini]] * [[Giardèini Póblich (Rèz)|Pérch dal Pôpol]] * [[Simitèri fôra ed sitê (Rèz)|Simitèri monumentêl fôra ed sitê]] * [[Pûnt cun i tirânt ed Santiago Calatrava]] * [[Tòr dal Burdèl (Rèz)|Tòr dal Burdèl]] |} == La zôna comunêla == La zôna comunêla l’è aministrêda da 8 circoscrisiòun, che unesén al j antîghi "Véli", oséja la divisiòun 'l a zôna ed campâgna cun al cèinter la cēṣa ed la parôchia. Al dé d’incô soquânti ed cósti j in stêdi unîdi a la sitê ch’la s’è slarghêda dôp la secònda guèra mundiêla , masmamèint: l’Uspési, Sânta Crōṣ, Sân Pelgrèin, San Prôsper Strinê, e tót o in pêrt al sô zôni a pôlem èsser cunsidrêdi cme di quartêr ed periferéia 'd la sitê. === Al Véli === <div style="float:left; margin-right:2em;"> * {{MSG|Bagno|ARZ=Bâgn}} * {{MSG|Cadè|ARZ=La Cadè}} * {{MSG|Canali|ARZ=I Canêl}} * {{MSG|Castellazzo|ARZ=[[Al Castlâs (Rèz)|Al Castlâs]]}} * {{MSG|Cavazzoli|ARZ=I Cavasō}} </div> <div style="float:left; margin-right:2em;"> * {{MSG|Cella|ARZ=La Sèla}} * {{MSG|Codemondo|ARZ=Codmònd}} * {{MSG|Coviolo|ARZ=[[Chiviôl (Rèz)|Chiviôl]]}} * {{MSG|Fogliano|ARZ=Fujân}} * {{MSG|Gaida|ARZ=La Gàida}} </div> <div style="float:left; margin-right:2em;"> * {{MSG|Gavassa|ARZ=Gavâsa}} * {{MSG|Gavasseto|ARZ=Gavasèj}} * {{MSG|Mancasale|ARZ=[[Mancaṣêl]]}} * {{MSG|Marmirolo|ARZ=Marmirōl}} * {{MSG|Masone|ARZ=[[La Maşòun]]}} </div> <div style="float:left; margin-right:2em;"> * {{MSG|Massenzatico|ARZ=[[Masinsâdegh]]}} * {{MSG|Ospizio|ARZ=[[L’Uspési (Rèz)|L’Uspési]]}} * {{MSG|Pieve Modolena|ARZ=La Pēv}} * {{MSG|Pratofontana|ARZ=[[Prêfuntana]]}} * {{MSG|Rivalta|ARZ=[[Rivêlta (Rèz)|Rivêlta]] }} </div> <div style="float:left; margin-right:2em;"> * {{MSG|Roncadella|ARZ=Runcadèla}} * {{MSG|Roncocesi|ARZ=Runsêṣ}} * {{MSG|Sabbione|ARZ=Sabiòun}} * {{MSG|San Bartolomeo|ARZ=Sân Bertlamè}} * {{MSG|San Maurizio|ARZ=[[Sân Mavrési (Rèz)|Sân Mavrési]]}} </div> <div style="float:left; margin-right:2em;"> * {{MSG|San Pellegrino|ARZ=[[Sân Pelgrèin (Rèz)|Sân Pelgrèin]]}} * {{MSG|San Prospero Strinati|ARZ=San Prôsper Strinê}} * {{MSG|Santa Croce|ARZ=[[Sânta Crōṣ (Rèz)|Sânta Crōṣ]]}} * {{MSG|Sesso|ARZ=[[Sèss (Rèz)|Sès]]}} <!---*{{MSG|Botteghino di Sesso|ARZ= Butghîn ed Sèss}} *{{MSG|Corticella|ARZ= Curtsèl}} *{{MSG|Ghiardello|ARZ= Ghierdèl}} *{{MSG|Il Capriolo|ARZ= Al Caveriōl}} *{{MSG|Palazzina|ARZ= Palasèina}} *{{MSG|Quaresimo|ARZ= Quarèiṣom}} *{{MSG|San Rigo|ARZ= San Rîgh}}în mìa véli mó frasiòun---> </div> <div style="clear:both;"></div> === Al circoscrisiòun === {| |- |Circoscrisiòun I : || Cèinter Stôrich |- |Circoscrisiòun II : || Betônica - La Cadè - Carusòun - La Sèla - Gâida - La Pêv Mudlèina |- |Circoscrisiòun III : || Bainsésa - Casèin ed l'Arlòj - Còdmond - Fuschêt - Gatâj - Regîna Pacis - Runsèina - San Bartlamè |- |Circoscrisiòun IV : || Baragâla - La Canalèina - Chiviōl - Rivêlta - Sân Pelgrèin |- |Circoscrisiòun V : || Bûs dal Sgnōr - Canêl - al Dòu Maestê - Fujân - Rôsta Nōva |- |Circoscrisiòun VI : || Bâgn – Castlâs - Curtsèl - Gavasèj - Runcadèla - Sabiòun - Marmirôl - La Maşòun - L'Uspési - Sân Mavrési |- |Circoscrisiòun VII : || Gavâsa - Mancasêl - Masinsâdegh - Pistèli – Prêfuntana - Regiâni |- |Circoscrisiòun VIII : || I Cavasō - Gardènia - Runsês - Sân Prôsper Strinê - Séss |} == Istrusiòun == A Rèz gh’è presèint 'na centrêla e di dipartimèint ed dô universitê: l'[[Universitê ed Mòdna e Rèz]] e l'[[Universitê ed Bològna]]. La sitê l’è al cèintr ed la sperijnsa ciamêda ''Reggio Children'' pr’al prém cuntât cun la manêra d’insgnêr ind al scôli comunêli di prém ân, inspirêda ai stódi iséma a l’argomèint ed l’arsàn [[Loris Malaguzzi]] e l’è cgnusûda e stimêda da tót al mônd per l'êlt livél dl’insegamèint ed l’educasiòun ind al scôli ed l’esîlo. Ind al licéo Ariôst al s’è diplumê al presidèint dal cunséli dal dé d’incô [[Romani Prodi]]. == Sport == * [[A.C. Regiâna 1919|A.C. Regiâna]], nêda ind al 1919 e falîda ind al 2005. La tôrna nâser da la categorèia C-2 sfrutând al Lodo Petrucci. In tàl 2009, l'è in testa à la clasifica p'rander in B * [[Bâschet Regiâna]] * [[Regiâna Fódbal a Sînch]] A Rèz a’s câta un impurtânt câmp e-spurtîv pr’ un zôgh americân che lôr ciamên baseball, druvê ind j ûltem campiunêt mundiêl fât in Itâlia e ciamê ''coliseum'' da j americân per la fatûra dal tribûni che s’arvîsen al teâter al’avêrta ed Ròma ciamê Colosseo. === Lésta di [[Séndech]] === Al gvêren estèins dla sitê al finés al 12 ed zôgn dal 1859 e dôp che quâter câp provisôri j an gvernê la sitè per pôch tèimp e pò ‘na Comisiòun cumunêla cun Podestê Pietro Manodori, s’êra rivê al prémi elesiòun cumunêli al 25 ed setèmber dal 1859.<br /> Cósta l’è la lêsta di câp dl'aministrasiòun cumunêla ch’ in pasê a Rèz . {| style="width:100%;" |- |valign=top| {| style="width:95%; text-align:right;" !colspan=4 style="text-align:center; background-color:#cccccc;"|Da l'indipendèinsa ed l'Itâlia al 1923 |- |align=left|Luigi Ancini ||Séndech ||25/09/1859||11/11/1860 |- |align=left|Pietro Manodori ||Séndech ||11/11/1860||13/07/1872 |- |align=left|G.Battista Gorisi ||Pro-Séndech ||13/07/1872||30/11/1873 |- |align=left|G.Francesco Gherardini ||Séndech ||30/11/1873||04/01/1881 |- |align=left|Giovanni Guidotti ||f.f.-Séndech||04/01/1881||28/08/1881 |- |align=left|Carlo Morandi ||Séndech ||28/08/1881||13/01/1884 |- |align=left|Francesco Gorisi ||Séndech ||13/01/1884||08/10/1886 |- |align=left|Giusto Fulloni ||Pro-Séndech ||05/08/1890||18/09/1890 |- |align=left|Giusto Fulloni ||Séndech ||18/09/1890||13/07/1891 |- |align=left|Giovanni Manodori ||Séndech ||27/10/1891||28/06/1892 |- |align=left|Antonio Davoli ||Pro-Séndech ||28/06/1892||26/10/1892 |- |align=left|Antonio Davoli ||Séndech ||26/10/1892||04/07/1895 |- |align=left|Igino Bacchi ||Séndech ||04/07/1895||04/07/1898 |- |align=left|Pietro Spallanzani ||Pro-Séndech ||04/07/1898||02/09/1898 |- |align=left|Federico Calvi ||Séndech ||02/09/1898||22/07/1899 |- |align=left|Tommaso Saracchi ||Pro-Séndech ||22/07/1899||25/08/1899 |- |align=left|Alberto Borciani ||Séndech ||09/12/1899||06/07/1900 |- |align=left|Alberto Borciani ||Pro-Séndech ||06/07/1900||07/12/1900 |- |align=left|Gaetano Chierici ||Séndech ||07/12/1900||26/07/1901 |- |align=left|Gaetano Chierici ||Séndech ||10/10/1901||06/12/1902 |- |align=left|Luigi Roversi ||Séndech ||06/12/1902||09/02/1905 |- |align=left|Giusto Fulloni ||Séndech ||17/07/1905||28/09/1906 |- |align=left|Camillo Rossi ||Séndech ||03/10/1906||23/07/1907 |- |align=left|Luigi Reverberi ||Pro-Séndech ||23/07/1907||15/09/1907 |- |align=left|Luigi Roversi ||Séndech ||28/12/1907||16/02/1917 |- |align=left|Giorgio Palazzi ||Pro-Séndech ||16/02/1917||13/11/1920 |- |align=left|Giorgio Palazzi ||Séndech ||13/11/1920||31/05/1921 |} |valign=top| {| style="width:95%; text-align:right;" !colspan=4 style="text-align:center; background-color:#cccccc;"|Al tèimp del fâsio |- |align=left|Oreste Scamoni ||Cum. Perf ||31/05/1921||25/11/1922 |- |align=left|Pietro Petrazzani ||Séndech ||25/11/1922||20/04/1925 |- |align=left|Pietro Petrazzani ||Cum. Perf ||20/04/1925||20/05/1925 |- |align=left|Giuseppe Menada ||Séndech ||20/05/1925||23/12/1926 |- |align=left|Giuseppe Menada ||Podestê ||23/12/1926||20/06/1929 |- |align=left|Annibale Fergola ||Cum. perf ||20/06/1929||13/03/1930 |- |align=left|G. Augusto Vitelli ||Cum. perf ||13/03/1930||30/06/1931 |- |align=left|Adelmo Borettini ||Podestê ||30/06/1931||25/11/1937 |- |align=left|Alberto Ramusani ||Podestê ||25/11/1937||15/03/1942 |- |align=left|Celestino Carpi ||Cum. Perf ||15/03/1942||17/08/1942 |- |align=left|Domenico Morelli ||Cum. perf ||17/08/1942||12/10/1942 |- |align=left|Celio Rabotti ||Com. pref ||12/10/1942||20/11/1942 |- |align=left|Celio Rabotti ||Podestà ||20/11/1942||03/08/1943 |- |align=left|Domenico Pellizzi ||Cum. Perf ||03/08/1943||27/09/1943 |- |align=left|Celio Rabotti ||Com. Pref ||27/09/1943||23/03/1945 |- |align=left|Prospero Miselli ||Cum. Perf ||23/03/1945||24/04/1945 |} {| style="width:95%; text-align:right;" !colspan=4 style="text-align:center; background-color:#cccccc;"|Da dôp la guèra al dé d'incô |- |align=left|Cesare Campioli ||Séndech ||04/05/1945||17/05/1962 |- |align=left|Renzo Bonazzi ||Séndech ||17/05/1962||12/05/1976 |- |align=left|Ugo Benassi ||Séndech ||12/05/1976||19/02/1987 |- |align=left|Giulio Fantuzzi ||Séndech ||19/02/1987||14/06/1991 |- |align=left|Antonella Spaggiari ||Séndech ||14/06/1991||14/06/2004 |- |align=left|[[Graziano Delrio]] ||Séndech ||14/06/2004||05/06/2014 |- |Luca Vecchi |Séndech |05/06/2014 | |} |} == J arzân famōs == {| style="float:left; margin-right:4em;" !bgcolor=#cccccc|Artésta ed la mûsica |- | * [[Orietta Berti]] (cantânt) * [[Zucchero Fornaciari|Adelmo Fornaciari (in êrt Zucchero)]] (cantânt) * [[Luciano Ligabue]] (cantânt) * [[Uberto Pieroni]] (musicèsta e cumposidôr) * [[Matteo Setti]] (atôr e musicésta) * [[Ferruccio Tagliavini]] (tenôr) * [[Iva Zanicchi]] (cantânt) * [[Augusto Daolio]] (cantânt) * [[Paolo Belli]] (cantânt – musicèsta - òm de spetâcol) * [[Gaudio Catellani]] (poēta, scritōr, cumposidōr, musicésta) * [[Dante Cigarini]] (buratinêr, ventréloch, cômich) |- !bgcolor=#cccccc|Êter artésta |- | * [[Ludovico Ariosto]] (poēta) * [[Matteo Maria Boiardo]] (poēta) * [[Giovanni Ramusani]] (poēta) * [[Vasco Ascolini]] (fotôgrafo) * [[Ermanno Cavazzoni]] (scritôr) * [[Antonio Fontanesi]] (pitôr) * [[Cristoforo Munari]] (pitôr) * [[Paolo da San Leocadio]] (pitôr) * [[Romolo Valli]] (atôr) * [[Anselmo Govi]] (pitôr) * [[Eleonora Giovanardi]] (atôra) |} {| style="float:left;" !bgcolor=#cccccc|Pulêtich |- |valign=top| * [[Pierluigi Castagnetti]] (pulêtich) * [[Giuseppe Dossetti]] (pulêtich) * [[Nilde Iotti]] (pulêtica) * [[Romano Prodi]] (studiôs dla cunumèia, pulêtich) * [[Natale Prampolini]] (pulêtich, bunificadōr) |- !bgcolor=#cccccc|Òm de stódi |- | * [[Loris Malaguzzi]] (studiôs dla manêra d’insgnêr) * [[Filippo Re]] (agronôm e siensiê) * [[Angelo Secchi]] (studiôs dal stréli) * [[Antonio Panizzi]] (bibliotecâri, pateriôta) |- !bgcolor=#cccccc|Spurtîv |- | * [[Mauro Baldi]] (pilôta) * [[Stefano Baldini]] (curidōr da maratòuna) |- !bgcolor=#cccccc|Al macèti |- | * [[Ulderico Zilocchi]] (Zilôch) |} <div style="clear:both;"></div> == Traspôrt == === Servési nasionêl === Rèz l'é unîda cun tóti al grôsi sitê dal Nord Itâlia per mèz ed l' [[Avtostrêda dal Sōl]] (A1 [[Milàn|Milân]]-[[Napoli]], usîda ed Rèz e ''Terre di'' [[Canòsa|Canossa]]-''Valdenza'' a Cavrêra int al cmûn ed [[Capèşen]]. I traspôrt feroviâri în garantî per mèz ed la stasiòun F.S., ind la zôna tra mezanôt e matèina ed la sitê, aşvèin al cèinter stôrich dóve în garantî i colegamèint cun [[Bulåggna|Bològna]] e Milân per mèz ed trêno ''Interregionali e Intercity'' e colegamèint dirèt cun Napoli e Milân per mèz d' ''Eurostar''. In pió a s' é drê fêr la nōva stasiòun pr' al trêno a êlta velocitê ([[Treno Êlta Velocitê|T.A.V.]]) ch' la gh' à al nòm de [[Stasiòun ed Rèz AV|Stasiòun Mèdio Padâna]] dóve al prugèt l'é stê firmê dal famōş architèst spagnôl [[Santiago Calatrava]] ch' l' à prugetê, dèinter in un grôs prugèt ciamê ''Le Vele'', anca i trî [[Pûnt cun tirânt ed Santiago Calatrava|pûnt a campêda ònica]] (bèle fât) e la futuréstica quaciadûra (mìa ancòra fâta) dal casèl ed l'usîda a Rèz ed l'Avtostrêda dal Sōl. === Traspôrt ind la sitê === I servési ed traspôrt ind la sitê în fât da l'aşièda municipalişêda ACT (Aşiènda Cunsorsiêla Traspôrt [https://web.archive.org/web/20080513172045/http://www.actre.it/main/index.php]) che in pió ed garantîr al traspôrt póblich in sitê cun di trâm a metâno, l'é impgnêda ind al traspôrt fôra sitê da e vêrs tóta la pruvîncia (cun colegamèint ânca cun al pruvînci ed [[Mòdna]], [[Pèrma]] e [[Mântva]]) e dal traspôrt feroviâri per mèz dal [[Ferovèi Arzâni]] cun la gestiòun dal léni Rèz-[[Canòsa|Ciân]], Rèz-[[Sasól|Sasôl]] e Rèz-[[Guastâla]]. În in gestiòun ed l'ACT ânca i parchèg scambiadōr pr'al cèinter (cun servési gratuî ed [[Minibus]] e nolèg biciclèti) e al nolèg ed mèz elètrich. Al trâfich privê só gòma al cunténva a 'd èsregh insém a la [[Via Emélia]] (la vècia S.S.9) ch'la travêrsa la sitê da matèina a sîra, insém a la strêda dal [[Strêda Statêla 63 dal Pâs dal Cerêto|Pâs da Cerêto]] ch' la tâja la sitê da mezdé a mezanôt ch'l'unés [[Guastâla]] cun [[Aùla|Aóla]] in pruvînca ed [[Massa Carrara]], e insém al strêdi pruvincêli ed colegamèint cun i cmûn aşvèin. === Trâfic e intuşgamèint === Al trâfich sitadèin l'é dimòndi sostgû e, in soquânti ōri ed la giurnêda, ingumbrê, a câşva ed sèimper pió gînta ch'la và a lavurêr in mâchina, i dimòndi câmion che vân int al j aşièndi dal distrèt industriêl arzân e la crèsita ed la popolasiòn ind i dêş ân tr'al 1997 e al 2007. Rèz l' as câta despès ind al prémi dês puşisiòun ed la claséfica nasionêla ch'la riguêrda la preşèinsa ed pōlvra (PM10) ind l' âria (fât ch' l' é preşèint in tóta la [[Pianûra Padâna]]). L'é in prugèt, bèle da divêrs ân, l' arnōv e al cumpimèint dal tangensiêli e dal strêdi per traversêr la sitê. Un impurtânt investimèin in sté sèins l'é stê l'avêrta al trâfich ed la nōva tangensiêla ch'la và da Sîra a Matèina (cun 'n' ònica corséia per sèins ed mêrcia e cun dimòndi incrōş), despès impidîda ânca lê. L' ònica vèira tangesiêla, còla a mezanôt (la nōva S.S.9), da divêrs ân an n'é mìa finîda dal tót. == Sitê imparentêdi == Rèz l’è imparentêda cun: * Bydgoszcz, [[Pulógna]] * Chiṣinău, Moldavia * Cutro, [[Italia]] * [[Digiòṅ]], [[Franza]] * Fort Worth, Stêt Unî d'Amèrica * [[Girona]], Spagna, dal [[1982]] * Kragujevac, Serbia * [[Rio Branco]], [[Brasil]] * Toluca, Messico == Dal j êtri fotograféi == <gallery perrow="5"> File:Reggio emilia corso garibaldi 06.jpg| Côrs dla Gêra (adèsa Côrs Garibaldi) File:Piazza duomo mercato reggio emilia.jpg| Piâsa dal Dôm (adèsa Piâsa Prampulèin) ciamêda ânca Piâsa Grânda File:Piazza san Prospero RE.jpg| Piâsa Sân Prôsper ciamêda ânca Piâsa Céca File:Reggio emilia piazza fontanesi campo marzio.jpg| Piâsa Funtanèis File:Resistenza municipale reggio emilia.jpg|<center> Teâter Municipèl </center> File:Teatro ariosto reggio emilia.jpg|<center> Teâter Ariôst </center> File:Teatro cavallerizza reggio emilia.jpg|<center>Teâter Cavalerésa </center> File:Obelisco ghiara reggio emilia.jpg|<center> Basélica dla Beâta Vērgin dla Gêra</center> File:Reggio emilia duomo notturno.jpg|<center> Al Dôm ed nôt</center> File:Reggio emilia colonne sanprospero.jpg|<center> Basélica ed San Prôsper</center> File:Reggio emilia sant agostino.jpg|<center>Cēsa ed Sant'Agustèin</center> File:Reggio emilia san giorgio retro.jpg|<center> Cēsa ed Sân Zôrz</center> File:San pietro reggio emilia facciata.jpg|<center> Cēsa ed Sân Pēder</center> File:San giorgio torre cupola reggio emilia.jpg|<center>Uratôri dal Crést (a dréta) File:Finestra sinagoga reggio1.jpg|<center>Sinagôga ed Rèz</center> File:Palazzo ducale reggio emilia 1.jpg| Pâlas Duchêl (adès Pâlas dal Gvêren - Pâlas Allende) File:Municipio e torre reggio emilia.jpg|Municépi e Sêla dal Triculôr File:Via emilia maggio 2005 reggio emilia.jpg|Via Emélia File:Via san carlo reggio emilia.jpg|Via Sân Chérel File:Porta santa croce reggio emilia.jpg| Pôrta ed Sânta Crōş File:Reggio emilia tetti detail.jpg|Còp File:Stemma reggio emilia municipio.jpg|Al stéma dla sitê </gallery> == Materiêl pr'andêrgh in fònda == {{BIBLIOGRAFIA|RIFERIMENTI= # Baricchi, Rolando Cavandoli, Attilio Marchesini - Reggio Emilia : la città dall'età romana al 20. secolo - Walter - Reggio Emilia : [S.n.], 1978 # Reggio Emilia : medaglia d'oro al valor militare per la Resistenza : 8 settembre 1943-25 aprile 1945. - Reggio Emilia : [S.n.], 1950. # Ugo Bellocchi - Reggio Emilia : vicende e protagonisti - Bologna : Edison, 1970 # Paolo Camellini. Reggio Emilia antica e moderna e i suoi comuni - Reggio Emilia : Centro studi di storia Regionale per l'Emilia-Romagna, 1972 # Reggio Emilia Circuito Castelli Matildici e Corti Reggiane. - [s.l.] : Matilde di Canossa SpA, 2002. # Reggio Emilia la città gemella : la storia, l'economia, il Comune. - Reggio Emilia : Comune di Reggio Emilia, 1983 # Ugo Bellocchi. Reggio Emilia nell'Ottocento - Roma : Editalia, 1994 }} == Nôti, informasiòun e êter sît == * La cmûna la scrév al fòj [https://web.archive.org/web/20070709204208/http://www.municipio.re.it/retecivica/urp/retecivi.nsf/PESIdDoc/1394A6BDC30AB5A1C125704200286D8B/$file/reggioincifre.pdf "Rèz in nómer"]. * Al sît ed l'anâgrafe dla cmûna: [https://web.archive.org/web/20071216010253/http://www.municipio.re.it/Statistica/statisti.nsf/WebStatisticaMain?OpenFrameSet] * Al sît dal giurnêl dal cmûn: [https://web.archive.org/web/20090302055605/http://www.municipio.re.it/reggiocomune "Reggio Comune"] {{ProvREGGIO}} {| style="clear:both; margin-top:.5em; text-align:center" width="100%" class="toccolours itwiki_template_toc" | ! bgcolor="lightsteelblue" width="100%"| Cèinter pió impurtânt ed l' [[Emégglia-Rumâgna|Emélia Rumâgna]] | |- | colspan="3" | [[Piasëinsa|Piaşèinsa]] | [[Pärma|Pèrma]] | [[Rèz]] | [[Mòdna]] | [[Bulåggna|Bulògna]] | [[Frara|Ferêra]] | [[Ravêna|Ravèna]] | [[Furlé]] e [[Zisèna|Ceşèina]] | [[Rèmin|Rémin]] |} [[Categoria:Rèz]] [[Categoria:CITTADITALIA]] q5lwqhr5f5wzysmwag193j7cpuo7gfw 0 46682 168534 2026-05-11T18:06:37Z Mirandolese 1879 Creata pagina con "{{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[Immagine:Girona des de l aire edited.jpg|thumb|left|310px|''Giróna'' vista da 'l élt]] '''Giróna''' (''Girona'' in [[Catalàn]], a s lèś [ʒiˈɾonə]; ''Gerona'' in [[Spagnōl]] e [[itagliàṅ]]) l'è na sità dal nòrd-èst dla [[Spaggna]] ad sènt-otmìla abitànt ch'la s cata in dla regiòṅ dla [[Catalógna]] a 75 mét..." 168534 wikitext text/x-wiki {{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[Immagine:Girona des de l aire edited.jpg|thumb|left|310px|''Giróna'' vista da 'l élt]] '''Giróna''' (''Girona'' in [[Catalàn]], a s lèś [ʒiˈɾonə]; ''Gerona'' in [[Spagnōl]] e [[itagliàṅ]]) l'è na sità dal nòrd-èst dla [[Spaggna]] ad sènt-otmìla abitànt ch'la s cata in dla regiòṅ dla [[Catalógna]] a 75 métar su 'l livèl dal mâr, in du i s incróś'n i fiùm ''Oñar'' e ''Ter''. La sità l'è 'n sòcul dla cultùra catalàna in mèś a qvéla francéśa, lè darènt, e a qvéla castigliàna. Da 'l 1982 'l è 'n munisìpi śmlâ cun [[Réś]]. [[Immagine:Escut_de_Girona.svg|right|left|180px|Al sò scûd]] [[Immagine:Localització de Girona.png|thumb|right|180px|La sità su la mapa]] La cunfìna a nòrd cun [[Sant Julià de Ramis]] e [[Sarrià de Ter]], a èst cun [[Celrà]], a sud-èst cun [[Juià]] e [[Quart (Spaggna)|Quàrt]], a sud-òvest cun [[Fornells de la Selva]], [[Vilablareix]] e [[Salt (Spaggna)|Salt]], e a òvest cun [[Sant Gregori]]. Al sò sèntar stòrig ciamâ al ''Barri Vell'' (al quartēr vèć) 'l è stâ fundâ da i rumàṅ e 'l è sircundâ tut 'd intóran da di mur. A s trata dal cōr dla sità e 'l gh'à dèntar soquànt di sò munumènt più impurtànt cuma 'l cà atàc (''Les Cases penjades''), al pònt dal pascarìi vèci (''Pont de les Peixateries Velles''), al quartēr ebràic (''Call jueu''), la catedràla, la céśa 'd San Fliś e i bagn àrab. Al sò sìndig, da 'l 2023, 'l è [[Lluc Salellas]], espunènt dal partî indipendentìsta ''Candidadùra 'd Unità Pupulàra'' (CUP). In sità a śōga la squàdra 'd fólbar dal [[Girona Futbol Club]], furmasiòṅ ad [[Primera División (Spaggna)|Primera División]]. Anc la sò squàdra 'd bàsket, al [[Bàsquet Girona]], la śōga in dla série più impurtànta dla [[Spaggna]]. == Persunàǵ ligâ a ''Giróna'' == * [[Eva Martín]], atōra * [[Pau López]], purtēr ad fólbar * [[Domènec Balmanya]], śugadōr e alenadōr ad fólbar * [[Rafael Masó i Valentí]], architét e espunènt dal mudernìśum catalàṅ * [[Martèṅ I 'd Aragóna]], rè 'd Aragóna, Valénsia, Sardéggna e Còrsica == Culegamènt estéran == * {{ca}} {{es}} {{en}} {{fr}} [http://www.girona.cat/ Al sit ufisiàł dla sità ad Giróna] * {{it}} [https://www.treccani.it/enciclopedia/gerona/ La sò paśna su 'l sit dla ''Treccani''] |sel=1 }} {{DEFAULTSORT:Giróna}} [[Categoria:GEOGRAFIA]] [[Categoria:Cumùn spagnōi]] hoqm1h5dcilaesmdjgdmllrcty4b2nq 168535 168534 2026-05-11T18:09:33Z Mirandolese 1879 168535 wikitext text/x-wiki {{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[Immagine:Girona des de l aire edited.jpg|thumb|left|310px|''Giróna'' vista da 'l élt]] '''Giróna''' (''Girona'' in [[Catalàn]], a s lèś [ʒiˈɾonə]; ''Gerona'' in [[Spagnōl]] e [[itagliàṅ]]) l'è na sità dal nòrd-èst dla [[Spaggna]] ad sènt-otmìla abitànt ch'la s cata in dla regiòṅ dla [[Catalógna]] a 75 métar su 'l livèl dal mâr, in du i s incróś'n i fiùm ''Oñar'' e ''Ter''. La sità l'è 'n sòcul dla cultùra catalàna in mèś a qvéla francéśa, lè darènt, e a qvéla castigliàna. Da 'l 1982 'l è 'n munisìpi śmlâ cun [[Réś]]. [[Immagine:Escut_de_Girona.svg|thumb|right|left|170px|Al sò scûd]] [[Immagine:Localització de Girona.png|thumb|right|170px|La sità su la mapa]] La cunfìna a nòrd cun [[Sant Julià de Ramis]] e [[Sarrià de Ter]], a èst cun [[Celrà]], a sud-èst cun [[Juià]] e [[Quart (Spaggna)|Quàrt]], a sud-òvest cun [[Fornells de la Selva]], [[Vilablareix]] e [[Salt (Spaggna)|Salt]], e a òvest cun [[Sant Gregori]]. Al sò sèntar stòrig ciamâ al ''Barri Vell'' (al quartēr vèć) 'l è stâ fundâ da i rumàṅ e 'l è sircundâ tut 'd intóran da di mur. A s trata dal cōr dla sità e 'l gh'à dèntar soquànt di sò munumènt più impurtànt cuma 'l cà atàc (''Les Cases penjades''), al pònt dal pascarìi vèci (''Pont de les Peixateries Velles''), al quartēr ebràic (''Call jueu''), la catedràla, la céśa 'd San Fliś e i bagn àrab. Al sò sìndig, da 'l 2023, 'l è [[Lluc Salellas]], espunènt dal partî indipendentìsta ''Candidadùra 'd Unità Pupulàra'' (CUP). In sità a śōga la squàdra 'd fólbar dal [[Girona Futbol Club]], furmasiòṅ ad [[Primera División (Spaggna)|Primera División]]. Anc la sò squàdra 'd bàsket, al [[Bàsquet Girona]], la śōga in dla série più impurtànta dla [[Spaggna]]. == Persunàǵ ligâ a ''Giróna'' == * [[Eva Martín]], atōra * [[Pau López]], purtēr ad fólbar * [[Domènec Balmanya]], śugadōr e alenadōr ad fólbar * [[Rafael Masó i Valentí]], architét e espunènt dal mudernìśum catalàṅ * [[Martèṅ I 'd Aragóna]], rè 'd Aragóna, Valénsia, Sardéggna e Còrsica == Culegamènt estéran == * {{ca}} {{es}} {{en}} {{fr}} [http://www.girona.cat/ Al sit ufisiàł dla sità ad Giróna] * {{it}} [https://www.treccani.it/enciclopedia/gerona/ La sò paśna su 'l sit dla ''Treccani''] |sel=1 }} {{DEFAULTSORT:Giróna}} [[Categoria:GEOGRAFIA]] [[Categoria:Cumùn spagnōi]] 3w96w14l1qpfu7957a0v79f8ts6iw53 0 46683 168536 2026-05-11T18:11:35Z Mirandolese 1879 Redirect alla pagina [[Giróna]] 168536 wikitext text/x-wiki #RINVIA[[Giróna]] rnh18pp146uq3vb6tpzwnvzr75f2nfk 0 46684 168538 2026-05-11T20:16:32Z Mirandolese 1879 Creata pagina con "{{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[File:A-candid-portrait-of-Sylva-Koscina-142341944479 (cropped).jpg|230px|thumb|left|La Koscina tòlta śò in di an Ssanta]] La '''Sylva Koscina''', nada '''Silvija Košćina''' ([[Śagàbria]], 22 'd Agóst dal 1933 - [[Róma]], 26 ad Dicémbar dal 1994, a s lèś [ˈsilva ˈkɔʃʃina] in [[itagliàṅ]] e [sǐlvija kǒʃtɕina]..." 168538 wikitext text/x-wiki {{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[File:A-candid-portrait-of-Sylva-Koscina-142341944479 (cropped).jpg|230px|thumb|left|La Koscina tòlta śò in di an Ssanta]] La '''Sylva Koscina''', nada '''Silvija Košćina''' ([[Śagàbria]], 22 'd Agóst dal 1933 - [[Róma]], 26 ad Dicémbar dal 1994, a s lèś [ˈsilva ˈkɔʃʃina] in [[itagliàṅ]] e [sǐlvija kǒʃtɕina] in [[Sèrb-Cruàt]]), l'è stada n'atōra e mudèla juguślàva cun sitadinànsa itagliàna. Uriginària dal [[Régn ad Juguślàvia]], da śōvna l'è vgnuda a star in [[Itàglia]] tgénd adrē a sò surèla. Durànt i sò studi ad fìśica a l'[[università di Studi ad Nàpuli Fedrîg II]] l'è stada nutàda da [[Eduardo De Filippo]] ch'al l'à ciamàda par far-ag far na part cica in dla cumèdia da lò dirèta [[Questi fantasmi]] (1954). In séguit a l'ém vista in dal còmig [[Siamo uomini o caporali]], cun prutagunìsta [[Totò]], in dla cumèdia [[La nonna Sabella]] (1957), cun la [[Tina Pica]] e [[Peppino De Filippo]], e in dal stòrig [[La Gerusalemme liberata (film 1957)|La Gerusalemme liberata]] (1957), in dla part dla [[Clurìnda (persunàǵ)|Clurìnda]], persunàǵ d'l [[Gerusalemme liberata|umònim puéma èpig]] ad [[Torquato Tasso]]. In dal 1958 l'à tòlt part a 'l peplum [[Le fatiche di Ercole (film)|Le fatiche di Ercole]], in còpia cun [[Steve Reeves]], e a la cumèdia [[Racconti d'estate]] in dua l'à laurâ cun [[Alberto Sordi]], la [[Michèle Morgan]] e [[Marcello Mastroianni]] méntar 'l an dòp l'à recitâ in dla cumèdia [[Psicanalista per signora]], a fiànc ad [[Fernandel]] e 'd [[Ugo Tognazzi]], e in dal còmig [[Tempi duri per i vampiri]] cun [[Christopher Lee]] e [[Renato Rascel]]. == Filmugrafìa == [[File:Giovanimariti.jpg|380px|thumb|right|''Marè śōvan'' (1958)]] [[File:Crimes of the Black Cat - (1972) screenshot.png|380px|thumb|right|''Sèt siâi ad séda śala'' (1972)]] [[File:Koscina La mala ordina.png|380px|thumb|right|''La mala l'órdna'' (1972)]] == Culegamènt estéran == * {{it}} [https://www.imdb.com/it/name/nm0466977/ Filmugrafìa in s'l ''IMDb''] * {{it}} [https://www.treccani.it/enciclopedia/sylva-koscina_(Enciclopedia-del-Cinema)/ La sò paśna su 'l sit dla ''Treccani''] == Àtar prugèt == {{interprogetto|commons=Category:Sylva Koscina}} |sel=1 }} {{DEFAULTSORT:Koscina, Sylva}} [[Categoria:CINEMA]] [[Categoria:Atōr cruàt]] [[Categoria:Atōr itagliàṅ]] hyeswtmdtk6050zeoldpd2fgrmnyewm 168539 168538 2026-05-11T20:36:35Z Mirandolese 1879 168539 wikitext text/x-wiki {{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[File:A-candid-portrait-of-Sylva-Koscina-142341944479 (cropped).jpg|260px|thumb|right|La Koscina tòlta śò in di an Ssanta]] La '''Sylva Koscina''', nada '''Silvija Košćina''' ([[Śagàbria]], 22 'd Agóst dal 1933 - [[Róma]], 26 ad Dicémbar dal 1994, a s lèś [ˈsilva ˈkɔʃʃina] in [[itagliàṅ]] e [sǐlvija kǒʃtɕina] in [[Sèrb-Cruàt]]), l'è stada n'atōra e mudèla juguślàva cun sitadinànsa itagliàna. Uriginària dal [[Régn ad Juguślàvia]], da śōvna l'è vgnuda a star in [[Itàglia]] tgénd adrē a sò surèla. Durànt i sò studi ad fìśica a l'[[università di Studi ad Nàpuli Fedrîg II]] l'è stada nutàda da [[Eduardo De Filippo]] ch'al l'à ciamàda par far-ag far na part cica in dla cumèdia da lò dirèta [[Questi fantasmi]] (1954). In séguit a l'ém vista in dal còmig [[Siamo uomini o caporali]], cun prutagunìsta [[Totò]], in dla cumèdia [[La nonna Sabella]] (1957), cun la [[Tina Pica]] e [[Peppino De Filippo]], e in dal stòrig [[La Gerusalemme liberata (film 1957)|La Gerusalemme liberata]] (1957), in dla part dla [[Clurìnda (persunàǵ)|Clurìnda]], persunàǵ d'l [[Gerusalemme liberata|umònim puéma èpig]] ad [[Torquato Tasso]]. In dal 1958 l'à tòlt part a 'l peplum [[Le fatiche di Ercole (film)|Le fatiche di Ercole]], in còpia cun [[Steve Reeves]], e a la cumèdia [[Racconti d'estate]] in dua l'à laurâ cun [[Alberto Sordi]], la [[Michèle Morgan]] e [[Marcello Mastroianni]] méntar 'l an dòp l'à recitâ in dla cumèdia [[Psicanalista per signora]], a fiànc ad [[Fernandel]] e 'd [[Ugo Tognazzi]], e in dal còmig [[Tempi duri per i vampiri]] cun [[Christopher Lee]] e [[Renato Rascel]]. In di [[an Ssanta]] l'è stada prutagunìsta ad pelìculi cuma [[Il vigile]] (1960), insém a [[Alberto Sordi]] e a [[Vittorio De Sica]], 'l aventuróś [[L'uomo dalla maschera di ferro (film 1962)|L'uomo dalla maschera di ferro]] (1962), cun [[Jean Marais]] in di pagn ad [[D'Artagnan (persunàǵ)|D'Artagnan]], [[Le massaggiatrici]] (1962), in dla part dla [[scaja]] ''Marisa'', la cumèdia [[Se permettete parliamo di donne]] (1964), insém a [[Vittorio Gassman]], [[Walter Chiari]] e [[Gigi Proietti]], al fantàstic [[Giulietta degli spiriti]] ad [[Federico Fellini]] (1965), in dla part 'd una dal surèli dla [[Giulietta Masina]]. [[File:Villaggio_Koscina_Bongiorno_Sanremo_1972.png|230px|thumb|left|Lē a 'l Fèstival ad Sanrémo dal 1972 insém a [[Paolo Villaggio|Villaggio]] e a [[Mike Bongiorno|Bongiorno]]]] Àtar film ad chi an lè i èṅ stâ al śal britànig [[Più micidiale del maschio]] (1967), 'l aventuróś [[La calata dei barbari]] (1968), cun [[Orson Welles]] e [[Robert Hoffmann]], al drama eròtic [[Justine, ovvero le disavventure della virtù]] (1969), a fiànc ad [[Klaus Kinski]] e dla [[Romina Power]], e la cumèdia a epiśòdi [[Vedo nudo]] (1969), c'n al rōl dna dóna ch'la dà ajùt a [[Nino Manfredi]], frî in strada, ma quànd la 'l pòrta a 'l uśdàł tut i guàrdan lē daśmindgànd-as dal pasiènt. == Filmugrafìa == [[File:Giovanimariti.jpg|380px|thumb|right|''Marè śōvan'' (1958)]] [[File:Vedo nudo.png|380px|thumb|right|''A véd nûd'' (1969)]] [[File:Crimes of the Black Cat - (1972) screenshot.png|380px|thumb|right|''Sèt siâi ad séda śala'' (1972)]] [[File:Koscina La mala ordina.png|380px|thumb|right|''La mala l'órdna'' (1972)]] == Culegamènt estéran == * {{it}} [https://www.imdb.com/it/name/nm0466977/ Filmugrafìa in s'l ''IMDb''] * {{it}} [https://www.treccani.it/enciclopedia/sylva-koscina_(Enciclopedia-del-Cinema)/ La sò paśna su 'l sit dla ''Treccani''] == Àtar prugèt == {{interprogetto|commons=Category:Sylva Koscina}} |sel=1 }} {{DEFAULTSORT:Koscina, Sylva}} [[Categoria:CINEMA]] [[Categoria:Atōr cruàt]] [[Categoria:Atōr itagliàṅ]] stmawrtinzlsdo5eh9uqejjv78l39fw 168540 168539 2026-05-11T21:13:43Z Mirandolese 1879 168540 wikitext text/x-wiki {{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[File:A-candid-portrait-of-Sylva-Koscina-142341944479 (cropped).jpg|260px|thumb|right|La Koscina tòlta śò in di an Ssanta]] La '''Sylva Koscina''', nada '''Silvija Košćina''' ([[Śagàbria]], 22 'd Agóst dal 1933 - [[Róma]], 26 ad Dicémbar dal 1994, a s lèś [ˈsilva ˈkɔʃʃina] in [[itagliàṅ]] e [sǐlvija kǒʃtɕina] in [[Sèrb-Cruàt]]), l'è stada n'atōra e mudèla juguślàva cun sitadinànsa itagliàna. Uriginària dal [[Régn ad Juguślàvia]], da śōvna l'è vgnuda a star in [[Itàglia]] tgénd adrē a sò surèla. Durànt i sò studi ad fìśica a l'[[università di Studi ad Nàpuli Fedrîg II]] l'è stada nutàda da [[Eduardo De Filippo]] ch'al l'à ciamàda par far-ag far na part cica in dla cumèdia da lò dirèta [[Questi fantasmi]] (1954). In séguit a l'ém vista in dal còmig [[Siamo uomini o caporali]], cun prutagunìsta [[Totò]], in dla cumèdia [[La nonna Sabella]] (1957), cun la [[Tina Pica]] e [[Peppino De Filippo]], e in dal stòrig [[La Gerusalemme liberata (film 1957)|La Gerusalemme liberata]] (1957), in dla part dla [[Clurìnda (persunàǵ)|Clurìnda]], persunàǵ d'l [[Gerusalemme liberata|umònim puéma èpig]] ad [[Torquato Tasso]]. In dal 1958 l'à tòlt part a 'l peplum [[Le fatiche di Ercole (film)|Le fatiche di Ercole]], in còpia cun [[Steve Reeves]], e a la cumèdia [[Racconti d'estate]] in dua l'à laurâ cun [[Alberto Sordi]], la [[Michèle Morgan]] e [[Marcello Mastroianni]] méntar 'l an dòp l'à recitâ in dla cumèdia [[Psicanalista per signora]], a fiànc ad [[Fernandel]] e 'd [[Ugo Tognazzi]], e in dal còmig [[Tempi duri per i vampiri]] cun [[Christopher Lee]] e [[Renato Rascel]]. In di [[an Ssanta]] l'è stada prutagunìsta ad pelìculi cuma [[Il vigile]] (1960), a fiànc 'd [[Alberto Sordi]] e 'd [[Vittorio De Sica]], 'l aventuróś [[L'uomo dalla maschera di ferro (film 1962)|L'uomo dalla maschera di ferro]] (1962), cun [[Jean Marais]] in di pagn ad [[D'Artagnan (persunàǵ)|D'Artagnan]], [[Le massaggiatrici]] (1962), in dla part dla [[scaja]] ''Marisa'', la cumèdia [[Se permettete parliamo di donne]] (1964), insém a [[Vittorio Gassman]], [[Walter Chiari]] e [[Gigi Proietti]], e 'l fantàstic [[Giulietta degli spiriti]] ad [[Federico Fellini]] (1965), in dla part 'd una dal surèli dla [[Giulietta Masina]]. [[File:Villaggio_Koscina_Bongiorno_Sanremo_1972.png|360px|thumb|left|Lē a Sanrémo 1972 insém a [[Paolo Villaggio|Villaggio]] e a [[Mike Bongiorno|Bongiorno]]]] Àtar film ad chi an lè i èṅ stâ al śal britànig [[Più micidiale del maschio]] (1967), 'l aventuróś [[La calata dei barbari]] (1968), cun [[Orson Welles]] e [[Robert Hoffmann]], al drama eròtic [[Justine, ovvero le disavventure della virtù]] (1969), a fiànc ad [[Klaus Kinski]] e dla [[Romina Power]], e la cumèdia a epiśòdi [[Vedo nudo]] (1969), c'n al rōl dna dóna ch'la dà ajùt a [[Nino Manfredi]], frî in strada, ma quànd la 'l pòrta a 'l uśdàł tut i guàrdan lē daśmindgànd-as dal pasiènt. In di [[an Stanta]], dòp avē girâ a 'l film ad guèra [[I lupi attaccano in branco]] (1970) in còpia cun [[Rock Hudson]], l'è pasàda a i śal e a i thriller in pelìculi cuma [[Il sesso del diavolo - Trittico]] (1971), in dua la fà l'asistènta dal cìrùśig [[Rossano Brazzi]], [[7 scialli di seta gialla]] (1972), cun [[Anthony Steffen]] e l'[[Annabella Incontrera]], [[La mala ordina]] (1972), cun prutagunìsta [[Mario Adorf]], [[Rivelazioni di un maniaco sessuale al capo della squadra mobile]] (1972), cun [[Farley Granger]], e [[Lisa e il diavolo]] (1973), cun [[Telly Savalas]] in di pagn dal [[diàvul]] e l'[[Alida Valli]] in qvéi dla cuntésa. In chi an lè a l'ém vista anc in dla cumèdia [[Homo Eroticus]] (1971), in dua l'à incruśâ la [[Rossana Podestà]], [[Lando Buzzanca]], l'[[Adriana Asti]], l'[[Ira von Fürstenberg]] e la [[Femi Benussi]], in dal film spurcaciòṅ [[Boccaccio (film 1972)|Boccaccio]] (1972), cun [[Enrico Montesano]], e in dla pelìcula da rìdar [[Il cav. Costante Nicosia demoniaco ovvero: Dracula in Brianza]] (1975), insém a [[Lando Buzzanca]], [[Rossano Brazzi]], [[John Steiner]], la [[Moira Orfei]] e la [[Valentina Cortese]]. Prima 'd murìr a ssant'un an p'r un [[càncar|cànc'r]] a 'l [[téta|téti]] l'à fat in tèmp a giràr soquànti atri cumèdi cuma [[Asso (film)|Asso]] (1981), cun la còpia [[Adriano Celentano]]/[[Edwige Fenech]], [[Questo e quello]] (1983), cun prutagunìsta [[Renato Pozzetto]] e [[Nino Manfredi]], [[Mani di fata]] (1983), in di pagn dla cuntésa ''Irene'', [[Rimini Rimini]] (1987), in dua l'à catâ [[Jerry Calà]], [[Paolo Villaggio]], la [[Serena Grandi]] e la [[Laura Antonelli]], e [[Ricky & Barabba]] (1992), faghénd la part dna dóna spuśàda cun di bèsi ch'la fà la sivéta c'n al [[barbòṅ]] [[Christian De Sica]] cardénd-'l un migliardàri indiàṅ. == Filmugrafìa == [[File:Giovanimariti.jpg|380px|thumb|right|''Marè śōvan'' (1958)]] [[File:Vedo nudo.png|380px|thumb|right|''A véd nûd'' (1969)]] [[File:Crimes of the Black Cat - (1972) screenshot.png|380px|thumb|right|''Sèt siâi ad séda śala'' (1972)]] [[File:Koscina La mala ordina.png|380px|thumb|right|''La mala l'órdna'' (1972)]] == Culegamènt estéran == * {{it}} [https://www.imdb.com/it/name/nm0466977/ Filmugrafìa in s'l ''IMDb''] * {{it}} [https://www.treccani.it/enciclopedia/sylva-koscina_(Enciclopedia-del-Cinema)/ La sò paśna su 'l sit dla ''Treccani''] == Àtar prugèt == {{interprogetto|commons=Category:Sylva Koscina}} |sel=1 }} {{DEFAULTSORT:Koscina, Sylva}} [[Categoria:CINEMA]] [[Categoria:Atōr cruàt]] [[Categoria:Atōr itagliàṅ]] l3cr71r433cx9t5yqmvbs8gkixtvb5o 168541 168540 2026-05-11T21:43:32Z Mirandolese 1879 168541 wikitext text/x-wiki {{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[File:A-candid-portrait-of-Sylva-Koscina-142341944479 (cropped).jpg|260px|thumb|right|La Koscina tòlta śò in di an Ssanta]] La '''Sylva Koscina''', nada '''Silvija Košćina''' ([[Śagàbria]], 22 'd Agóst dal 1933 - [[Róma]], 26 ad Dicémbar dal 1994, a s lèś [ˈsilva ˈkɔʃʃina] in [[itagliàṅ]] e [sǐlvija kǒʃtɕina] in [[Sèrb-Cruàt]]), l'è stada n'atōra e mudèla juguślàva cun sitadinànsa itagliàna. Uriginària dal [[Régn ad Juguślàvia]], da śōvna l'è vgnuda a star in [[Itàglia]] tgénd adrē a sò surèla. Durànt i sò studi ad fìśica a l'[[università di Studi ad Nàpuli Fedrîg II]] l'è stada nutàda da [[Eduardo De Filippo]] ch'al l'à ciamàda par far-ag far na part cica in dla cumèdia da lò dirèta [[Questi fantasmi]] (1954). In séguit a l'ém vista in dal còmig [[Siamo uomini o caporali]], cun prutagunìsta [[Totò]], in dla cumèdia [[La nonna Sabella]] (1957), cun la [[Tina Pica]] e [[Peppino De Filippo]], e in dal stòrig [[La Gerusalemme liberata (film 1957)|La Gerusalemme liberata]] (1957), in dla part dla [[Clurìnda (persunàǵ)|Clurìnda]], persunàǵ d'l [[Gerusalemme liberata|umònim puéma èpig]] ad [[Torquato Tasso]]. In dal 1958 l'à tòlt part a 'l peplum [[Le fatiche di Ercole (film)|Le fatiche di Ercole]], in còpia cun [[Steve Reeves]], e a la cumèdia [[Racconti d'estate]] in dua l'à laurâ cun [[Alberto Sordi]], la [[Michèle Morgan]] e [[Marcello Mastroianni]] méntar 'l an dòp l'à recitâ in dla cumèdia [[Psicanalista per signora]], a fiànc ad [[Fernandel]] e 'd [[Ugo Tognazzi]], e in dal còmig [[Tempi duri per i vampiri]] cun [[Christopher Lee]] e [[Renato Rascel]]. In di [[an Ssanta]] l'è stada prutagunìsta ad pelìculi cuma [[Il vigile]] (1960), a fiànc 'd [[Alberto Sordi]] e 'd [[Vittorio De Sica]], 'l aventuróś [[L'uomo dalla maschera di ferro (film 1962)|L'uomo dalla maschera di ferro]] (1962), cun [[Jean Marais]] in di pagn ad [[D'Artagnan (persunàǵ)|D'Artagnan]], [[Le massaggiatrici]] (1962), in dla part dla [[scaja]] ''Marisa'', la cumèdia [[Se permettete parliamo di donne]] (1964), insém a [[Vittorio Gassman]], [[Walter Chiari]] e [[Gigi Proietti]], e 'l fantàstic [[Giulietta degli spiriti]] ad [[Federico Fellini]] (1965), in dla part 'd una dal surèli dla [[Giulietta Masina]]. [[File:Villaggio_Koscina_Bongiorno_Sanremo_1972.png|360px|thumb|left|Lē a Sanrémo 1972 insém a [[Paolo Villaggio|Villaggio]] e a [[Mike Bongiorno|Bongiorno]]]] Àtar film ad chi an lè i èṅ stâ al śal britànig [[Più micidiale del maschio]] (1967), 'l aventuróś [[La calata dei barbari]] (1968), cun [[Orson Welles]] e [[Robert Hoffmann]], al drama eròtic [[Justine, ovvero le disavventure della virtù]] (1969), a fiànc ad [[Klaus Kinski]] e dla [[Romina Power]], e la cumèdia a epiśòdi [[Vedo nudo]] (1969), c'n al rōl dna dóna ch'la dà ajùt a [[Nino Manfredi]], frî in strada, ma quànd la 'l pòrta a 'l uśdàł tut i guàrdan lē daśmindgànd-as dal pasiènt. In di [[an Stanta]], dòp avē girâ a 'l film ad guèra [[I lupi attaccano in branco]] (1970) in còpia cun [[Rock Hudson]], l'è pasàda a i śal e a i thriller in pelìculi cuma [[Il sesso del diavolo - Trittico]] (1971), in dua la fà l'asistènta dal cìrùśig [[Rossano Brazzi]], [[Nel buio del terrore]] (1971), cun prutagunìsta la [[Marisa Mell]], [[7 scialli di seta gialla]] (1972), cun [[Anthony Steffen]] e l'[[Annabella Incontrera]], [[La mala ordina]] (1972), cun prutagunìsta [[Mario Adorf]], [[Rivelazioni di un maniaco sessuale al capo della squadra mobile]] (1972), cun [[Farley Granger]], e [[Lisa e il diavolo]] (1973), cun [[Telly Savalas]] in di pagn dal [[diàvul]] e l'[[Alida Valli]] in qvéi dla cuntésa. In chi an lè a l'ém vista anc in dla cumèdia [[Homo Eroticus]] (1971), in dua l'à incruśâ la [[Rossana Podestà]], [[Lando Buzzanca]], l'[[Adriana Asti]], l'[[Ira von Fürstenberg]] e la [[Femi Benussi]], in dal film spurcaciòṅ [[Boccaccio (film 1972)|Boccaccio]] (1972), cun [[Enrico Montesano]], e in dla pelìcula da rìdar [[Il cav. Costante Nicosia demoniaco ovvero: Dracula in Brianza]] (1975), insém a [[Lando Buzzanca]], [[Rossano Brazzi]], [[John Steiner]], la [[Moira Orfei]] e la [[Valentina Cortese]]. Prima 'd murìr a ssant'un an p'r un [[càncar|cànc'r]] a 'l [[téta|téti]] l'à fat in tèmp a giràr soquànti atri cumèdi cuma [[Asso (film)|Asso]] (1981), cun la còpia [[Adriano Celentano]]/[[Edwige Fenech]], [[Questo e quello]] (1983), cun prutagunìsta [[Renato Pozzetto]] e [[Nino Manfredi]], [[Mani di fata]] (1983), in di pagn dla cuntésa ''Irene'', [[Rimini Rimini]] (1987), in dua l'à catâ [[Jerry Calà]], [[Paolo Villaggio]], la [[Serena Grandi]] e la [[Laura Antonelli]], e [[Ricky & Barabba]] (1992), faghénd la part dna dóna spuśàda cun di bèsi ch'la fà la sivéta c'n al [[barbòṅ]] [[Christian De Sica]] cardénd-'l un migliardàri indiàṅ. == Filmugrafìa == [[File:Giovanimariti.jpg|390px|thumb|right|''Marè śōvan'' (1958)]] [[File:Le fatiche di Ercole - Koscina.png|390px|thumb|right|''Al fadìghi 'd Èrcule'' (1958)]] [[File:Ferzetti-Koscina-Fabrizi.png|390px|thumb|right|''Racònt 'd istâ'' (1958)]] [[File:Poveri milionari.png|390px|thumb|right|''Pòvar migliunàri'' (1959)]] [[File:Le massaggiatrici (1962) Gajoni, Koscina, Fabrizi.png|390px|thumb|right|''Al sfargadōri'' (1962)]] [[File:Cadavere per signora 3.jpg|390px|thumb|right|''Cadàvar par sgnōra'' (1964)]] [[File:Vedo nudo.png|390px|thumb|right|''A véd nûd'' (1969)]] [[File:Crimes of the Black Cat - (1972) screenshot.png|390px|thumb|right|''Sèt siâi ad séda śala'' (1972)]] [[File:Koscina La mala ordina.png|390px|thumb|right|''La mala l'órdna'' (1972)]] * <small>1955</small> - ''[[Siamo uomini o caporali]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1956</small> - ''[[Il ferroviere (film 1956)|Il ferroviere]]'', regìa ad [[Pietro Germi]] * <small>1956</small> - ''[[Michele Strogoff (film 1956)|Michele Strogoff]]'', regìa ad [[Carmine Gallone]] * <small>1957</small> - ''[[Guendalina (film 1957)|Guendalina]]'', regìa 'd [[Alberto Lattuada]] * <small>1957</small> - ''[[La nonna Sabella]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1957</small> - ''[[La Gerusalemme liberata (film 1957)|La Gerusalemme liberata]]'', regìa ad [[Carlo Ludovico Bragaglia]] * <small>1957</small> - ''[[I fidanzati della morte]]'', regìa ad [[Romolo Marcellini]] * <small>1958</small> - ''[[Le fatiche di Ercole (film)|Le fatiche di Ercole]]'', regìa ad [[Pietro Francisci]] * <small>1958</small> - ''[[Racconti d'estate]]'', regìa ad [[Gianni Franciolini]] * <small>1958</small> - ''[[Totò nella luna]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1958</small> - ''[[Totò a Parigi]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1958</small> - ''[[Ladro lui, ladra lei]]'', regìa ad [[Luigi Zampa]] * <small>1958</small> - ''[[Giovani mariti]]'', regìa ad [[Mauro Bolognini]] * <small>1958</small> - ''[[La nipote Sabella]]'', regìa ad [[Giorgio Bianchi]] * <small>1958</small> - ''[[Quando gli angeli piangono]]'', regìa ad [[Marino Girolami]] * <small>1958</small> - ''[[Non sono più guaglione]]'', regìa ad [[Domenico Paolella]] * <small>1958</small> - ''[[Le naïf aux quarante enfants]]'', regìa ad [[Philippe Agostini]] * <small>1959</small> - ''[[Mogli pericolose]]'', regìa ad [[Luigi Comencini]] * <small>1959</small> - ''[[Ercole e la regina di Lidia]]'', regìa ad [[Pietro Francisci]] * <small>1959</small> - ''[[Psicanalista per signora]]'' (''Le confident de ces dames''), regìa ad [[Jean Boyer]] * <small>1959</small> - ''[[Tempi duri per i vampiri]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1959</small> - ''[[La cambiale]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1959</small> - ''[[Le sorprese dell'amore (film 1959)|Le sorprese dell'amore]]'', regìa ad [[Luigi Comencini]] * <small>1959</small> - ''[[Poveri milionari]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1959</small> - ''[[Femmine tre volte]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1960</small> - ''[[Femmine di lusso (film 1960)|Femmine di lusso]]'', regìa ad [[Giorgio Bianchi]] * <small>1960</small> - ''[[I piaceri dello scapolo]]'', regìa ad [[Giulio Petroni]] * <small>1960</small> - ''[[Il sicario (film)|Il sicario]]'', regìa ad [[Damiano Damiani]] * <small>1960</small> - ''[[Il vigile]]'', regìa ad [[Luigi Zampa]] * <small>1960</small> - ''[[L'assedio di Siracusa]]'', regìa ad [[Pietro Francisci]] * <small>1960</small> - ''[[Le pillole di Ercole]]'', regìa ad [[Luciano Salce]] * <small>1960</small> - ''[[Genitori in blue-jeans]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1960</small> - ''[[Le distrazioni]]'' (''Les distractions''), regìa ad [[Jacques Dupont]] * <small>1960</small> - ''[[Le mogli degli altri]]'' (''Ravissante''), regìa ad [[Robert Lamoureux]] * <small>1961</small> - ''[[Mariti in pericolo (film 1961)|Mariti in pericolo]]'', regìa ad [[Mauro Morassi]] * <small>1961</small> - ''[[Mani in alto]]'', regìa ad [[Giorgio Bianchi]] * <small>1962</small> - ''[[L'uomo dalla maschera di ferro (film 1962)|L'uomo dalla maschera di ferro]]'' (''Le masque de fer''), regìa 'd [[Henri Decoin]] * <small>1962</small> - ''[[il giorno più corto]]'', regìa ad [[Sergio Corbucci]] * <small>1962</small> - ''[[La congiura dei dieci]]'', regìa ad [[Baccio Bandini]] * <small>1962</small> - ''[[Jessica (film)|Jessica]]'', regìa ad [[Jean Negulesco]] e 'd [[Oreste Palella]] * <small>1962</small> - ''[[Le massaggiatrici]]'', regìa ad [[Lucio Fulci]] * <small>1962</small> - ''[[Copacabana Palace (film)|Copacabana Palace]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1962</small> - ''[[Le quattro verità]]'', regìa 'd [[Alessandro Blasetti]] * <small>1962</small> - ''[[Il paladino della corte di Francia]]'' (''La salamandre d'or''), regìa ad [[Maurice Régamey]] * <small>1963</small> - ''[[Le monachine]]'', regìa ad [[Luciano Salce]] * <small>1963</small> - ''[[Il fornaretto di Venezia (film 1963)|Il fornaretto di Venezia]]'', regìa ad [[Duccio Tessari]] * <small>1963</small> - ''[[Cyrano e D'Artagnan]]'' (''Cyrano et d'Artagnan''), regìa 'd [[Abel Gance]] * <small>1963</small> - ''[[L'appartamento delle ragazze]]'' (''L'appartement des filles''), regìa ad [[Michel Deville]] * <small>1963</small> - ''[[L'uomo in nero]]'' (''Judex''), regìa ad [[Georges Franju]] * <small>1964</small> - ''[[Il triangolo circolare]]'' (''Le Grain de sable''), regìa ad [[Pierre Kast]] * <small>1964</small> - ''[[Una storia di notte]]'', regìa ad [[Luigi Petrini]] * <small>1964</small> - ''[[L'idea fissa]]'', regìa ad [[Gianni Puccini]] * <small>1964</small> - ''[[Cadavere per signora]]'', regìa ad [[Mario Mattoli]] * <small>1964</small> - ''[[Amore in 4 dimensioni]]'', regìa ad [[Jacques Romain]] * <small>1964</small> - ''[[Se permettete parliamo di donne]]'', regìa 'd [[Ettore Scola]] * <small>1964</small> - ''[[Troppo caldo per giugno]]'' (''Hot Enough for June''), regìa ad [[Ralph Thomas]] * <small>1965</small> - ''[[Giulietta degli spiriti]]'', regìa ad [[Federico Fellini]] * <small>1965</small> - ''[[Corpo a corpo (film)|Corpo a corpo]]'' (''L'Arme à gauche''), regìa ad [[Claude Sautet]] * <small>1965</small> - ''[[Io, io, io... e gli altri]]'', regìa 'd [[Alessandro Blasetti]] * <small>1965</small> - ''[[Made in Italy (film 1965)|Made in Italy]]'', regìa ad [[Nanni Loy]] * <small>1965</small> - ''[[Colpo grosso a Galata Bridge]]'' (''Estambul 65''), regìa 'd [[Antonio Isasi-Isasmendi]] * <small>1965</small> - ''[[Il morbidone]]'', regìa ad [[Massimo Franciosa]] * <small>1965</small> - ''[[Thrilling]]'', regìa ad [[Carlo Lizzani]] * <small>1965</small> - ''[[I soldi]]'', regìa ad [[Gianni Puccini]] e 'd [[Giorgio Cavedon]] * <small>1966</small> - ''[[Racconti a due piazze]]'' (''Le lit à deux places''), regìa ad [[François Dupont-Midy]] * <small>1966</small> - ''[[I sette falsari]]'' (''Monnaie de singe''), regìa 'd [[Yves Robert]] * <small>1966</small> - ''[[Agente X-77 - ordine di uccidere]]'' (''Baraka sur X 13''), regìa ad [[Maurice Cloche]] e 'd [[Silvio Siano]] * <small>1966</small> - ''[[Layton... bambole e karatè]]'' (''Carré de dames pour un as''), regìa ad [[Jacques Poitrenaud]] * <small>1967</small> - ''[[Più micidiale del maschio]]'' (''Deadlier Than the Male''), regìa ad [[Ralph Thomas]] * <small>1967</small> - ''[[Tre morsi nella mela]]'' (''Three Bites of the Apple''), regìa 'd [[Alvin Ganzer]] * <small>1967</small> - ''[[Johnny Banco]]'', regìa 'd [[Yves Allégret]] * <small>1967</small> - ''[[I protagonisti (film 1968)|I protagonisti]]'', regìa ad [[Marcello Fondato]] * <small>1968</small> - ''[[La calata dei barbari]]'', regìa ad [[Robert Siodmak]] * <small>1968</small> - ''[[Guerra, amore e fuga]]'' (''The Secret War of Harry Frigg''), regìa ad [[Jack Smight]] * <small>1968</small> - ''[[Justine, ovvero le disavventure della virtù]]'' (''Marquis de Sade's Justine''), regìa ad [[Jesús Franco]] * <small>1968</small> - ''[[Jim l'irresistibile detective]]'' (''A Lovely Way to Die''), regìa ad [[David Lowell Rich]] * <small>1969</small> - ''[[La moglie nuova]]'', regìa ad [[Michael Worms]] * <small>1969</small> - ''[[L'assoluto naturale]]'', regìa ad [[Mauro Bolognini]] * <small>1969</small> - ''[[Vedo nudo]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1969</small> - ''[[La battaglia della Neretva]]'' (''Bitka na Neretvi''), regìa ad [[Velko Bulajic]] * <small>1970</small> - ''[[Ninì Tirabusciò, la donna che inventò la mossa]]'', regìa ad [[Marcello Fondato]] * <small>1970</small> - ''[[I lupi attaccano in branco]]'', regìa ad [[Phil Karlson]] e 'd [[Franco Cirino]] * <small>1970</small> - ''[[La colomba non deve volare]]'', regìa ad [[Sergio Garrone]] * <small>1971</small> - ''[[Mazzabubù... Quante corna stanno quaggiù?]]'', regìa ad [[Mariano Laurenti]] * <small>1971</small> - ''[[Nel buio del terrore]]'', regìa ad [[José Antonio Nieves Conde]] * <small>1971</small> - ''[[Homo Eroticus]]'', regìa ad [[Marco Vicario]] * <small>1971</small> - ''[[African Story]]'', regìa ad [[Marino Girolami]] * <small>1971</small> - ''[[Noi donne siamo fatte così]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1971</small> - ''[[Il sesso del diavolo - Trittico]]'', regìa 'd [[Oscar Brazzi]] * <small>1972</small> - ''[[7 scialli di seta gialla]]'', regìa ad [[Sergio Pastore]] * <small>1972</small> - ''[[Boccaccio (film 1972)|Boccaccio]]'', regìa ad [[Bruno Corbucci]] * <small>1972</small> - ''[[La strana legge del dott. Menga]]'', regìa ad [[Fernando Merino]] * <small>1972</small> - ''[[Beati i ricchi]]'', regìa ad [[Salvatore Samperi]] * <small>1972</small> - ''[[La mala ordina]]'', regìa ad [[Fernando Di Leo]] * <small>1972</small> - ''[[Lisa e il diavolo]]'', regìa ad [[Mario Bava]] * <small>1972</small> - ''[[Rivelazioni di un maniaco sessuale al capo della squadra mobile]]'', regìa ad [[Roberto Bianchi Montero]] * <small>1974</small> - ''[[Delitto d’autore]]'', regìa 'd [[Mario Sabatini|Anthony Green]] * <small>1975</small> - ''[[Il cav. Costante Nicosia demoniaco ovvero: Dracula in Brianza]]'', regìa ad [[Lucio Fulci]] * <small>1975</small> - ''[[La casa dell'esorcismo]]'', regìa 'd [[Alfredo Leone]] e 'd [[Mario Bava]] * <small>1975</small> - ''[[Casanova & Company]]'', regìa ad [[Franz Antel]] * <small>1975</small> - ''[[Occhio alla vedova]]'', regìa ad [[Sergio Pastore]] * <small>1980</small> - ''[[I seduttori della domenica]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1981</small> - ''[[Asso (film)|Asso]]'', regìa ad [[Castellano e Pipolo]] * <small>1982</small> - ''[[Questo e quello]]'', regìa ad [[Sergio Corbucci]] * <small>1983</small> - ''[[Cenerentola '80]]'', regìa ad [[Roberto Malenotti]] * <small>1983</small> - ''[[Mani di fata]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1987</small> - ''[[Rimini Rimini]]'', regìa ad [[Sergio Corbucci]] * <small>1992</small> - ''[[Ricky & Barabba]]'', regìa ad [[Christian De Sica]] * <small>1993</small> - ''[[C'è Kim Novak al telefono]]'', regìa 'd [[Enrico Roseo]] == Culegamènt estéran == * {{it}} [https://www.imdb.com/it/name/nm0466977/ Filmugrafìa in s'l ''IMDb''] * {{it}} [https://www.treccani.it/enciclopedia/sylva-koscina_(Enciclopedia-del-Cinema)/ La sò paśna su 'l sit dla ''Treccani''] == Àtar prugèt == {{interprogetto|commons=Category:Sylva Koscina}} |sel=1 }} {{DEFAULTSORT:Koscina, Sylva}} [[Categoria:CINEMA]] [[Categoria:Atōr cruàt]] [[Categoria:Atōr itagliàṅ]] awxxw58egswu5ekstz6yyl0z51mbxtz 168542 168541 2026-05-11T22:24:09Z Mirandolese 1879 168542 wikitext text/x-wiki {{Metacaixa |id=0 |color= |bt1=Miranduléś |bticona1=[[File:Mirandola-stemma.gif|16px]] |ps1= __NOTOC__ {{dialort | dial=Miranduléś}} [[File:A-candid-portrait-of-Sylva-Koscina-142341944479 (cropped).jpg|275px|thumb|right|La Koscina tòlta śò in di an Ssanta]] La '''Sylva Koscina''', nada '''Silvija Košćina''' ([[Śagàbria]], 22 'd Agóst dal 1933 - [[Róma]], 26 ad Dicémbar dal 1994, a s lèś [ˈsilva ˈkɔʃʃina] in [[itagliàṅ]] e [sǐlvija kǒʃtɕina] in [[Sèrb-Cruàt]]), l'è stada n'atōra e mudèla juguślàva cun sitadinànsa itagliàna. Uriginària dal [[Régn ad Juguślàvia]], da śōvna l'è vgnuda a star in [[Itàglia]] tgénd adrē a sò surèla. Durànt i sò studi ad fìśica a l'[[università di Studi ad Nàpuli Fedrîg II]] l'è stada nutàda da [[Eduardo De Filippo]] ch'al l'à ciamàda par far-ag far na part cica in dla cumèdia da lò dirèta [[Questi fantasmi]] (1954). In séguit a l'ém vista in dal còmig [[Siamo uomini o caporali]], cun prutagunìsta [[Totò]], in dla cumèdia [[La nonna Sabella]] (1957), cun la [[Tina Pica]] e [[Peppino De Filippo]], e in dal stòrig [[La Gerusalemme liberata (film 1957)|La Gerusalemme liberata]] (1957), in dla part dla [[Clurìnda (persunàǵ)|Clurìnda]], persunàǵ d'l [[Gerusalemme liberata|umònim puéma èpig]] ad [[Torquato Tasso]]. In dal 1958 l'à tòlt part a 'l peplum [[Le fatiche di Ercole (film)|Le fatiche di Ercole]], in còpia cun [[Steve Reeves]], e a la cumèdia [[Racconti d'estate]] in dua l'à laurâ cun [[Alberto Sordi]], la [[Michèle Morgan]] e [[Marcello Mastroianni]] méntar 'l an dòp l'à recitâ in dla cumèdia [[Psicanalista per signora]], a fiànc ad [[Fernandel]] e 'd [[Ugo Tognazzi]], e in dal còmig [[Tempi duri per i vampiri]] cun [[Christopher Lee]] e [[Renato Rascel]]. In di [[an Ssanta]] l'è stada prutagunìsta ad pelìculi cuma [[Il vigile]] (1960), a fiànc 'd [[Alberto Sordi]] e 'd [[Vittorio De Sica]], 'l aventuróś [[L'uomo dalla maschera di ferro (film 1962)|L'uomo dalla maschera di ferro]] (1962), cun [[Jean Marais]] in di pagn ad [[D'Artagnan (persunàǵ)|D'Artagnan]], [[Le massaggiatrici]] (1962), in dla part dla [[scaja]] ''Marisa'', 'l aventuróś [[Il grande safari]], laurànd in di [[Stat Unî]] cun [[Robert Mitchum]], la cumèdia [[Se permettete parliamo di donne]] (1964), insém a [[Vittorio Gassman]], [[Walter Chiari]] e [[Gigi Proietti]], al fantàstic [[Giulietta degli spiriti]] ad [[Federico Fellini]] (1965), in dla part 'd una dal surèli dla [[Giulietta Masina]], al śal britànig [[Più micidiale del maschio]] (1967) e 'l aventuróś [[La calata dei barbari]] (1968), cun [[Orson Welles]] e [[Robert Hoffmann]]. [[File:Villaggio_Koscina_Bongiorno_Sanremo_1972.png|360px|thumb|left|Lē a Sanrémo 1972 insém a [[Paolo Villaggio|Villaggio]] e a [[Mike Bongiorno|Bongiorno]]]] Àtar film ad chi an lè i èṅ stâ 'l drama eròtic [[Justine, ovvero le disavventure della virtù]] (1969), a fiànc ad [[Klaus Kinski]] e dla [[Romina Power]], e la cumèdia a epiśòdi [[Vedo nudo]] (1969), c'n al rōl dna dóna ch'la dà ajùt a [[Nino Manfredi]], frî in strada, ma quànd la 'l pòrta a 'l uśdàł tut i guàrdan lē daśmindgànd-as dal pasiènt. In di [[an Stanta]], dòp avē girâ a 'l film ad guèra [[I lupi attaccano in branco]] (1970) in còpia cun [[Rock Hudson]], l'è pasàda a i śal e a i thriller in pelìculi cuma [[Il sesso del diavolo - Trittico]] (1971), in dua la fà l'asistènta dal cìrùśig [[Rossano Brazzi]], [[Nel buio del terrore]] (1971), cun prutagunìsta la [[Marisa Mell]], [[7 scialli di seta gialla]] (1972), cun [[Anthony Steffen]] e l'[[Annabella Incontrera]], [[La mala ordina]] (1972), cun prutagunìsta [[Mario Adorf]], [[Rivelazioni di un maniaco sessuale al capo della squadra mobile]] (1972), cun [[Farley Granger]], [[Lisa e il diavolo]] (1973), cun [[Telly Savalas]] in di pagn dal [[diàvul]] e l'[[Alida Valli]] in qvéi dla cuntésa, e [[Qualcuno ha visto uccidere...]] (1974), film spagnōl cun [[Ray Milland]]. In chi an lè a l'ém vista anc in dla cumèdia [[Homo Eroticus]] (1971), in dua l'à incruśâ la [[Rossana Podestà]], [[Lando Buzzanca]], l'[[Adriana Asti]], l'[[Ira von Fürstenberg]] e la [[Femi Benussi]], in dal film spurcaciòṅ [[Boccaccio (film 1972)|Boccaccio]] (1972), cun [[Enrico Montesano]], e in dla pelìcula da rìdar [[Il cav. Costante Nicosia demoniaco ovvero: Dracula in Brianza]] (1975), insém a [[Lando Buzzanca]], [[Rossano Brazzi]], [[John Steiner]], la [[Moira Orfei]] e la [[Valentina Cortese]]. Prima 'd murìr a ssant'un an p'r un [[càncar|cànc'r]] a 'l [[téta|téti]] l'à fat in tèmp a giràr soquànti atri cumèdi cuma [[Asso (film)|Asso]] (1981), cun la còpia [[Adriano Celentano]]/[[Edwige Fenech]], [[Questo e quello]] (1983), cun prutagunìsta [[Renato Pozzetto]] e [[Nino Manfredi]], [[Mani di fata]] (1983), in di pagn dla cuntésa ''Irene'', [[Rimini Rimini]] (1987), in dua l'à catâ [[Jerry Calà]], [[Paolo Villaggio]], la [[Serena Grandi]] e la [[Laura Antonelli]], e [[Ricky & Barabba]] (1992), faghénd la part dna dóna spuśàda cun di bèsi ch'la fà la sivéta c'n al [[barbòṅ]] [[Christian De Sica]] cardénd-'l un migliardàri indiàṅ. == Filmugrafìa == [[File:Giovanimariti.jpg|390px|thumb|right|''Marè śōvan'' (1958)]] [[File:Le fatiche di Ercole - Koscina.png|390px|thumb|right|''Al fadìghi 'd Èrcule'' (1958)]] [[File:Ferzetti-Koscina-Fabrizi.png|390px|thumb|right|''Racònt 'd istâ'' (1958)]] [[File:La nipote Sabella.jpg|390px|thumb|right|''L'anvōda Sabella'' (1959)]] [[File:Poveri milionari.png|390px|thumb|right|''Pòvar migliunàri'' (1959)]] [[File:Le massaggiatrici (1962) Gajoni, Koscina, Fabrizi.png|390px|thumb|right|''Al sfargadōri'' (1962)]] [[File:Cadavere per signora 3.jpg|390px|thumb|right|''Cadàvar par sgnōra'' (1964)]] [[File:Vedo nudo.png|390px|thumb|right|''A véd nûd'' (1969)]] [[File:Crimes of the Black Cat - (1972) screenshot.png|390px|thumb|right|''Sèt siâi ad séda śala'' (1972)]] [[File:Koscina La mala ordina.png|390px|thumb|right|''La mala l'órdna'' (1972)]] * <small>1954</small> - ''[[Questi fantasmi]]'', regìa 'd [[Eduardo De Filippo]] * <small>1955</small> - ''[[Siamo uomini o caporali]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1956</small> - ''[[Il ferroviere (film 1956)|Il ferroviere]]'', regìa ad [[Pietro Germi]] * <small>1956</small> - ''[[Michele Strogoff (film 1956)|Michele Strogoff]]'', regìa ad [[Carmine Gallone]] * <small>1957</small> - ''[[I fidanzati della morte]]'', regìa ad [[Romolo Marcellini]] * <small>1957</small> - ''[[Guendalina (film 1957)|Guendalina]]'', regìa 'd [[Alberto Lattuada]] * <small>1957</small> - ''[[La nonna Sabella]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1957</small> - ''[[Femmine tre volte]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1957</small> - ''[[Le naïf aux 40 enfants]]'', regìa ad [[Philippe Agostini]] * <small>1957</small> - ''[[La Gerusalemme liberata (film 1957)|La Gerusalemme liberata]]'', regìa ad [[Carlo Ludovico Bragaglia]] * <small>1958</small> - ''[[Le fatiche di Ercole (film)|Le fatiche di Ercole]]'', regìa ad [[Pietro Francisci]] * <small>1958</small> - ''[[Giovani mariti]]'', regìa ad [[Mauro Bolognini]] * <small>1958</small> - ''[[Ladro lui, ladra lei]]'', regìa ad [[Luigi Zampa]] * <small>1958</small> - ''[[Quando gli angeli piangono]]'', regìa ad [[Marino Girolami]] * <small>1958</small> - ''[[Totò a Parigi]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1958</small> - ''[[Mogli pericolose]]'', regìa ad [[Luigi Comencini]] * <small>1958</small> - ''[[Totò nella luna]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1958</small> - ''[[Racconti d'estate]]'', regìa ad [[Gianni Franciolini]] * <small>1958</small> - ''[[Non sono più guaglione]]'', regìa ad [[Domenico Paolella]] * <small>1959</small> - ''[[Erode il grande]]'', regìa ad [[Viktor Tourjansky]] * <small>1959</small> - ''[[Ercole e la regina di Lidia]]'', regìa ad [[Pietro Francisci]] * <small>1959</small> - ''[[Poveri milionari]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1959</small> - ''[[Psicanalista per signora]]'' (''Le confident de ces dames''), regìa ad [[Jean Boyer]] * <small>1959</small> - ''[[La nipote Sabella]]'', regìa ad [[Giorgio Bianchi]] * <small>1959</small> - ''[[Tempi duri per i vampiri]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1959</small> - ''[[La cambiale]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1959</small> - ''[[Le sorprese dell'amore (film 1959)|Le sorprese dell'amore]]'', regìa ad [[Luigi Comencini]] * <small>1960</small> - ''[[Genitori in blue-jeans]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1960</small> - ''[[L'assedio di Siracusa]]'', regìa ad [[Pietro Francisci]] * <small>1960</small> - ''[[I piaceri dello scapolo]]'', regìa ad [[Giulio Petroni]] * <small>1960</small> - ''[[Le distrazioni]]'' (''Les distractions''), regìa ad [[Jacques Dupont]] * <small>1960</small> - ''[[Le pillole di Ercole]]'', regìa ad [[Luciano Salce]] * <small>1960</small> - ''[[Mariti in pericolo (film 1960)|Mariti in pericolo]]'', regìa ad [[Mauro Morassi]] * <small>1960</small> - ''[[Le mogli degli altri]]'' (''Ravissante''), regìa ad [[Robert Lamoureux]] * <small>1960</small> - ''[[Femmine di lusso (film 1960)|Femmine di lusso]]'', regìa ad [[Giorgio Bianchi]] * <small>1960</small> - ''[[Il sicario (film)|Il sicario]]'', regìa ad [[Damiano Damiani]] * <small>1960</small> - ''[[Il vigile]]'', regìa ad [[Luigi Zampa]] * <small>1961</small> - ''[[Mani in alto]]'', regìa ad [[Giorgio Bianchi]] * <small>1962</small> - ''[[Jessica (film)|Jessica]]'', regìa ad [[Jean Negulesco]] e 'd [[Oreste Palella]] * <small>1962</small> - ''[[Le massaggiatrici]]'', regìa ad [[Lucio Fulci]] * <small>1962</small> - ''[[La congiura dei dieci]]'', regìa ad [[Baccio Bandini]] * <small>1962</small> - ''[[L'uomo dalla maschera di ferro (film 1962)|L'uomo dalla maschera di ferro]]'' (''Le masque de fer''), regìa 'd [[Henri Decoin]] * <small>1962</small> - ''[[Copacabana Palace (film)|Copacabana Palace]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1962</small> - ''[[Le quattro verità]]'', regìa 'd [[Alessandro Blasetti]] * <small>1962</small> - ''[[Il paladino della corte di Francia]]'' (''La salamandre d'or''), regìa ad [[Maurice Régamey]] * <small>1963</small> - ''[[il giorno più corto]]'', regìa ad [[Sergio Corbucci]] * <small>1963</small> - ''[[Il fornaretto di Venezia (film 1963)|Il fornaretto di Venezia]]'', regìa ad [[Duccio Tessari]] * <small>1963</small> - ''[[Le monachine]]'', regìa ad [[Luciano Salce]] * <small>1963</small> - ''[[Il grande safari]]'' (''Rampage''), regìa ad [[Phil Karlson]] * <small>1963</small> - ''[[L'appartamento delle ragazze]]'' (''L'appartement des filles''), regìa ad [[Michel Deville]] * <small>1963</small> - ''[[L'uomo in nero]]'' (''Judex''), regìa ad [[Georges Franju]] * <small>1964</small> - ''[[Troppo caldo per giugno]]'' (''Hot Enough for June''), regìa ad [[Ralph Thomas]] * <small>1964</small> - ''[[Amore in 4 dimensioni]]'', regìa ad [[Jacques Romain]] * <small>1964</small> - ''[[Se permettete parliamo di donne]]'', regìa 'd [[Ettore Scola]] * <small>1964</small> - ''[[Risate all'italiana]]'', regìa ad [[Camillo Mastrocinque]] * <small>1964</small> - ''[[Cadavere per signora]]'', regìa ad [[Mario Mattoli]] * <small>1964</small> - ''[[Cyrano contro D'Artagnan]]'' (''Cyrano et d'Artagnan''), regìa 'd [[Abel Gance]] * <small>1964</small> - ''[[L'idea fissa]]'', regìa ad [[Gianni Puccini]] * <small>1964</small> - ''[[Il triangolo circolare]]'' (''Le Grain de sable''), regìa ad [[Pierre Kast]] * <small>1964</small> - ''[[Una storia di notte]]'', regìa ad [[Luigi Petrini]] * <small>1965</small> - ''[[Corpo a corpo (film)|Corpo a corpo]]'' (''L'Arme à gauche''), regìa ad [[Claude Sautet]] * <small>1965</small> - ''[[Racconti a due piazze]]'' (''Le lit à deux places''), regìa ad [[François Dupont-Midy]] * <small>1965</small> - ''[[Colpo grosso a Galata Bridge]]'' (''Estambul 65''), regìa 'd [[Antonio Isasi-Isasmendi]] * <small>1965</small> - ''[[Giulietta degli spiriti]]'', regìa ad [[Federico Fellini]] * <small>1965</small> - ''[[Il morbidone]]'', regìa ad [[Massimo Franciosa]] * <small>1965</small> - ''[[Thrilling]]'', regìa ad [[Carlo Lizzani]] * <small>1965</small> - ''[[I soldi]]'', regìa ad [[Gianni Puccini]] e 'd [[Giorgio Cavedon]] * <small>1965</small> - ''[[Made in Italy (film 1965)|Made in Italy]]'', regìa ad [[Nanni Loy]] * <small>1966</small> - ''[[Agente X-77 - ordine di uccidere]]'' (''Baraka sur X 13''), regìa ad [[Maurice Cloche]] e 'd [[Silvio Siano]] * <small>1966</small> - ''[[Io, io, io... e gli altri]]'', regìa 'd [[Alessandro Blasetti]] * <small>1966</small> - ''[[I sette falsari]]'' (''Monnaie de singe''), regìa 'd [[Yves Robert]] * <small>1966</small> - ''[[Layton... bambole e karatè]]'' (''Carré de dames pour un as''), regìa ad [[Jacques Poitrenaud]] * <small>1967</small> - ''[[Tre morsi nella mela]]'' (''Three Bites of the Apple''), regìa 'd [[Alvin Ganzer]] * <small>1967</small> - ''[[Più micidiale del maschio]]'' (''Deadlier Than the Male''), regìa ad [[Ralph Thomas]] * <small>1967</small> - ''[[Johnny Banco]]'', regìa 'd [[Yves Allégret]] * <small>1968</small> - ''[[Guerra, amore e fuga]]'' (''The Secret War of Harry Frigg''), regìa ad [[Jack Smight]] * <small>1968</small> - ''[[I protagonisti (film 1968)|I protagonisti]]'', regìa ad [[Marcello Fondato]] * <small>1968</small> - ''[[Jim l'irresistibile detective]]'' (''A Lovely Way to Die''), regìa ad [[David Lowell Rich]] * <small>1968</small> - ''[[La calata dei barbari]]'', regìa ad [[Robert Siodmak]] * <small>1969</small> - ''[[Kampf um Rom II - Der Verrat]]'', regìa ad [[Robert Siodmak]], [[Andrew Marton]] e [[Sergiu Nicolaescu]] * <small>1969</small> - ''[[Justine, ovvero le disavventure della virtù]]'' (''Marquis de Sade's Justine''), regìa ad [[Jesús Franco]] * <small>1969</small> - ''[[L'assoluto naturale]]'', regìa ad [[Mauro Bolognini]] * <small>1969</small> - ''[[La battaglia della Neretva]]'' (''Bitka na Neretvi''), regìa ad [[Velko Bulajic]] * <small>1969</small> - ''[[Vedo nudo]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1970</small> - ''[[La colomba non deve volare]]'', regìa ad [[Sergio Garrone]] * <small>1970</small> - ''[[Vertigine per un assassino]]'' (''Vertige pour un tueur''), regìa ad [[Jean-Pierre Desagnat]] * <small>1970</small> - ''[[La moglie nuova]]'', regìa ad [[Michael Worms]] * <small>1970</small> - ''[[I lupi attaccano in branco]]'', regìa ad [[Phil Karlson]] e 'd [[Franco Cirino]] * <small>1970</small> - ''[[Ninì Tirabusciò, la donna che inventò la mossa]]'', regìa ad [[Marcello Fondato]] * <small>1971</small> - ''[[Il sesso del diavolo - Trittico]]'', regìa 'd [[Oscar Brazzi]] * <small>1971</small> - ''[[Mazzabubù... Quante corna stanno quaggiù?]]'', regìa ad [[Mariano Laurenti]] * <small>1971</small> - ''[[Nel buio del terrore]]'', regìa ad [[José Antonio Nieves Conde]] * <small>1971</small> - ''[[Week end proibito di una famiglia quasi per bene]]'' (''Les jambes en l'air''), regìa ad [[Jean Dewever]] * <small>1971</small> - ''[[Homo Eroticus]]'', regìa ad [[Marco Vicario]] * <small>1971</small> - ''[[African Story]]'', regìa ad [[Marino Girolami]] * <small>1971</small> - ''[[La strana legge del dott. Menga]]'', regìa ad [[Fernando Merino]] * <small>1971</small> - ''[[Topaze]]'', regìa ad [[Giorgio Albertazzi]] - Film TV * <small>1971</small> - ''[[Perché non ci lasciate in pace?]]'', regìa ad [[Lorenzo Artale]] * <small>1972</small> - ''[[Boccaccio (film 1972)|Boccaccio]]'', regìa ad [[Bruno Corbucci]] * <small>1972</small> - ''[[Rivelazioni di un maniaco sessuale al capo della squadra mobile]]'', regìa ad [[Roberto Bianchi Montero]] * <small>1972</small> - ''[[7 scialli di seta gialla]]'', regìa ad [[Sergio Pastore]] * <small>1972</small> - ''[[Beati i ricchi]]'', regìa ad [[Salvatore Samperi]] * <small>1972</small> - ''[[La mala ordina]]'', regìa ad [[Fernando Di Leo]] * <small>1972</small> - ''[[Uccidere in silenzio]]'', regìa ad [[Giuseppe Rolando]] * <small>1973</small> - ''[[Il tuo piacere è il mio]]'', regìa ad [[Claudio Racca]] * <small>1973</small> - ''[[Lisa e il diavolo]]'', regìa ad [[Mario Bava]] * <small>1974</small> - ''[[Qualcuno ha visto uccidere...]]'' (''Un par de zapatos del '32''), regìa ad [[Rafael Romero Marchent]] * <small>1974</small> - ''[[Las correrías del Vizconde Arnau]]'', regìa ad [[Joaquín Coll Espona]] * <small>1974</small> - ''[[Delitto d’autore]]'', regìa 'd [[Mario Sabatini|Anthony Green]] * <small>1975</small> - ''[[Occhio alla vedova]]'', regìa ad [[Sergio Pastore]] * <small>1975</small> - ''[[Il cav. Costante Nicosia demoniaco ovvero: Dracula in Brianza]]'', regìa ad [[Lucio Fulci]] * <small>1977</small> - ''[[Casanova & Company]]'' (''Casanova & Co.''), regìa ad [[Franz Antel]] * <small>1980</small> - ''[[I seduttori della domenica]]'', regìa ad [[Dino Risi]] * <small>1981</small> - ''[[Asso (film)|Asso]]'', regìa ad [[Castellano e Pipolo]] * <small>1983</small> - ''[[Mani di fata]]'', regìa ad [[Steno]] * <small>1983</small> - ''[[Questo e quello]]'', regìa ad [[Sergio Corbucci]] * <small>1983</small> - ''[[Cenerentola '80]]'', regìa ad [[Roberto Malenotti]] * <small>1984</small> - ''[[Die Nacht der vier Monde]]'', regìa ad [[Jörg A. Eggers]] * <small>1987</small> - ''[[Rimini Rimini]]'', regìa ad [[Sergio Corbucci]] * <small>1988</small> - ''[[Una grande storia d'amore]]'', regìa ad [[Duccio Tessari]] - Film TV * <small>1992</small> - ''[[Ricky & Barabba]]'', regìa ad [[Christian De Sica]] * <small>1993</small> - ''[[C'è Kim Novak al telefono]]'', regìa 'd [[Enrico Roseo]] == Culegamènt estéran == * {{it}} [https://www.imdb.com/it/name/nm0466977/ Filmugrafìa in s'l ''IMDb''] * {{it}} [https://www.treccani.it/enciclopedia/sylva-koscina_(Enciclopedia-del-Cinema)/ La sò paśna su 'l sit dla ''Treccani''] == Àtar prugèt == {{interprogetto|commons=Category:Sylva Koscina}} |sel=1 }} {{DEFAULTSORT:Koscina, Sylva}} [[Categoria:CINEMA]] [[Categoria:Atōr cruàt]] [[Categoria:Atōr itagliàṅ]] 4b6o45f9hl3upha8dm768l0s0bd2hay