Vikicitaro
eowikiquote
https://eo.wikiquote.org/wiki/%C4%88efpa%C4%9Do
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
Aŭdvidaĵo
Specialaĵo
Diskuto
Uzanto
Uzanto-Diskuto
Vikicitaro
Vikicitaro-Diskuto
Dosiero
Dosiero-Diskuto
MediaWiki
MediaWiki-Diskuto
Ŝablono
Ŝablono-Diskuto
Helpo
Helpo-Diskuto
Kategorio
Kategorio-Diskuto
TimedText
TimedText talk
Modulo
Modulo-Diskuto
Event
Event talk
Milito
0
1477
53297
53021
2026-04-22T10:29:55Z
RG72
415
/* Diversaj aŭtoroj */
53297
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Milito
| dosiero =
| vikipedio = Milito
| komunejo =
| komunejokat = War
| vikivortaro = milito
| vikinovaĵoj = Kategorio:Milito
}}
'''[[w:Milito|Milito]]''' estas ĉiu formo de grava konflikto kun aŭ sen uzo de armiloj.
== Citaĵoj ==
=== Jean Baudrillard ===
{{Citaĵo
|teksto = Kio ne plu ekzistas, estas kontraŭstaro de [[malamiko]]j, [[realo]] de antagonismaj kialoj, [[Ideologio|ideologia]] seriozeco de milito, kaj ankaŭ realo de [[venko]] aŭ [[malvenko]], ĉar milito transformiĝis je procezo, kiu jubilas for ekster la limoj de siaj eksteraj elmontroj.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = Simulakroj kaj simulaĵoj [1981]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sistemo detenas, timigante sin mem, kaj je tio troviĝas paradokse profita aspekto de detenado: mankas spaco por la milito. Nome pro tio restas esperi pri pluado de la [[Nuklea armilo|nuklea]] eskalado kaj armilkonkuro.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La fatalaj strategioj [1983]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni lasu ankaŭ la virtualan militon en ĝia orbito, ĉar nome tie ĝi nin protektas: danke al sia ekstrema abstrakteco kaj terura ekscentreco, la [[nuklea armilaro]] iĝas nia plej bona protekto.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La travidebleco de malbono [1990]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Same kiel troa [[tempo]] nutras [[infero]]n de neniofarado, la teknologiaj troaĵoj nutras la inferon de la milito.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio aspektas strange, sed milito sen [[viktimo]]j ĉesas aspekti la vera milito, ĝi pli similas al prototipo de la eksperimenta elpurigita milito, eĉ pli kontraŭhoma, ĉar sen [[Homo|homaj]] perdoj.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nome tiel ni atingis nerealecon de la milito, kiam tro evoluiĝinta [[Teknologio|teknologia]] [[povo]] supertaksas realan povon de la malamiko, kiun ĝi eĉ ne deziras ekvidi.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
=== Zbigniew Brzeziński ===
{{Citaĵo
|teksto = La milito kiel formale deklarita stato foriris al pasinteco... Ekde momento de la fino de la [[Dua mondmilito]] [[Usono]] partoprenis en du grandaj militoj, en kiuj pereis 100 mil usonanoj, kaj en proksimume duondekduo da relative seriozaj operacoj, akompanitaj de malgrandaj perdoj por la usona flanko, kaj ankaŭ unuflanke bombardis almenaŭ tri ĉefurbojn de aliaj ŝtatoj, eĉ ne unu fojon formale deklarinte la militon.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kapablo en mallonga tempo venki en unu loka milito estas oble pli efika rimedo kontraŭ estigo de iuj ajn lokaj konfliktoj ol sufiĉe multekosta subtenado de la nombro de trupoj, necesaj por paralela batalado en du lokaj militoj.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...diferenco inter anticipado kaj preventado estas sufiĉe grava de la vidpunkto de la internacia ordo kaj neniukaze devas esti forviŝata... Rezigno je dislimigado de tiuj du agotipoj, des pli flanke de la superpotenco, havanta maksimumon de rimedoj por detenado, povas estigi ĉenan reakcion de unuflankaj “preventaj” militoj, maskitaj kiel “anticipaj” agoj.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri evoluo de la eventoj post la [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001|11-a de septembro 2001]]] Personaj kialoj, speciale grupaj interesoj kaj politikaj kalkuloj, publike pravigataj per drameca, sed foje demagogia retoriko, kaŭzis aperon de kaŝita, sed grava politika malekvilibro, kapabla havi seriozajn internaciajn sekvojn. Subita kaj preskaŭ momenta apero de nova strategia doktrino de “preventa milito”, kontraŭa al la tempopruvitaj internaciaj konvencioj, nur firmigis la suspektojn, ke la sieĝitan hegemonian burokrataron, ŝarĝitan je problemoj de interna [[sekureco]], ne eblas kunigi kun la malferma kaj [[Demokratio|demokratia]] procezo de formado de ekstera politiko.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...en la epoko de tutmonda travidebleco, definitiva venko atingita per kontraŭhomaj rimedoj, jam ne estas laŭdata. Eĉ [[Sovetunio|Rusio]], [[Afgana milito (1979-1989)|senkompate eksterminta]] centmilojn da [[afganoj]] kaj transforminta en [[rifuĝinto]]j kelkajn milionojn, ne uzis ekstremajn rimedojn, kiuj garantius al ĝi definitivan venkon.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]] [2012]
|origina teksto =
}}
=== Elias Canetti ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri la milito] ...ĉiu flanko deziras iĝi pli granda [[amaso]] de la vivantoj. La [[malamiko]] ja estu pli granda amaso de la [[mortinto]]j... la milito ne estas vera milito, se ĝia [[celo]] ne konsistas unuavice en amasigo de la malamikaj [[kadavro]]j.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio, ke la militoj povas daŭri tiom longe, ke ili daŭras eĉ se ili estas delonge malgajnitaj, estas klarigata per profundega bezono de la [[amaso]] konservi sin en la ekscita stato, ne disfali, resti la amaso. Tiu [[sento]] foje estas tiom forta, ke la [[homo]]j [[Konscio|konscie]] preferas kune iri al la [[morto]] nur por ne agnoski la [[malvenko]]n, travivante pro tio disfalon de la propra amaso.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Trarompiĝo de la milito estas unuavice ''trarompiĝo de du [[amaso]]j''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Emocio|Emociiĝo]] kun kiu la [[homo]]j ekmarŝas al la milito estas klarigata de [[malkuraĝeco]] de la homo antaŭ [[vizaĝo]] de la [[morto]]. Unuope ili ne kuraĝas rigardi al ĝiaj [[okulo]]j. Ĝi estas pli facila duope, kiam du [[malamiko]]j, tiel dirite, [[Ekzekuto|ekzekutas]] unu la alian kaj ĝi estas tute ne la sama morto, kiam al ĝi iras miloj. La plej malbona kio povas okazi al la homo en la milito estas pereo ''kune'' kun la aliaj. Sed tio senigas de la morto unuope, kiun la homoj timas plej multe en la [[mondo]].. Kaj ili ja ne kredas ke tiu plej malbona okazos. Ili opinias, ke eblas transdirekti, transigi al la aliaj pendantan super ili [[Kolektivo|kolektivan]] [[kondamno]]n. ''Ilia mortotransigilo estas la malamiko'' kaj la sola, kio estas postulata de ili, estas avanci la malamikon.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dum daŭras la milito, la [[amaso]] devas ekzisti, kaj se la [[homo]]j jam ne konsistigas la amason, la milito fakte finiĝis.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[grego]] delonge aperas en kvar diversaj formoj aŭ funkcioj. En ili estas io flua, ili facile transiras unue je alia, sed gravas unufoje kaj por ĉiam difini per kio ili diferenciĝas. La plej natura kaj vera grego — tiu, de kiu fakte originas kaj kun kiu estas ligita nia [[vorto]] mem estas la grego kiu ''[[Ĉasado|ĉasas]]''.... la ĉasanta grego transiras al la stato de la ''dividanta'' grego... La dua formo, havanta multe da komuna kun la ĉasanta grego kaj ligita al ĝi per multe da transiroj, estas la ''milita'' grego.... Laŭ ''difiniteco'' de la [[objekto]] de la [[mortigo]] ĝi proksimas al la ĉasanta grego. La tria formo estas la ''[[Ploro|priploranta]]'' grego.... En la kvara formo mi arigas aron da fenomenoj, kiuj malgraŭ ĉiuj malsamaĵoj havas ion komunan, nome: [[deziro]]n de kresko. La ''multigantaj aŭ obligantaj gregoj'' formiĝas speciale cele al ''multigo de nombro'' same de la homoj en la [[grupo]], kaj estaĵoj, per kiuj la grupo vivas, do de la [[plantoj]] aŭ la [[besto]]j.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ''ekstera'' [[grego]], kiu manifestiĝas pli klare kaj pro tio facile priskribeblas, strebas al [[celo]], troviĝanta ekster ĝi mem. Ĝi faras longan [[vojo]]n. Ĝiaj movoj estas rapidigitaj, se kompari ilin kun la movoj en la normala vivo. Tio signifas ke la [[Ĉasado|ĉasanta]] kaj la milita gregoj estas la eksteraj gregoj.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ekzistas [[religio]]j de la [[ĉasado]] kaj milito, multiĝo kaj [[ploro]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La interna aŭ idea dinamiko de la milito origine aspektas tiel: el la [[Ploro|priploranta]] [[grego]], kolektiĝinta ĉirkaŭ la [[mortinto]], formiĝas la milita grego, kiu [[Venĝo|venĝas]] lin. El la [[Triumfo|triumfa]] milita grego formiĝas multiganta grego de triumfo.</br>
Nome la ''unua'' mortinto vekas en ĉiuj aliaj [[sento]]n de alproksimiĝanta [[minaco]]. [[Signifo]]n de la unua mortinto ĉe komenco de la militoj malfacilas supertaksi. La [[reganto]]j, [[Deziro|dezirantaj]] komenci la militon, bone [[Scio|scias]], ke necesas nepre eltrovi aŭ krei la unuan mortinton.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La milito, postulanta por sia estiĝo la unuan aŭ malmultajn [[mortinto]]jn, naskas poste grandegan kvanton da ili. [[Ploro]] pri ili, kiam la [[venko]] estas atingita, malsame ol en la unua momento estas grave mallaŭtigita. La venko signifas se ne kompletan ekstermadon, do drastan malmultiĝon de la nombro de la [[malamiko]]j; do priplorado de siaj mortintoj iĝas malpli grava. Ili estas kvazaŭ avangarda taĉmento, sendita al la lando de la mortintoj kaj kondukinta post si eĉ pli grandan nombron de la malamikoj. Tiel ili [[Liberigo|liberigis]] ĉiujn de la [[timo]], sen kiu la milito tute ne okazus.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malamiko]] estas [[Venko|venkita]], la [[minaco]] unuiginta la [[popolo]]n forfalis, kaj ĉiu nun pensas pri si. La milita [[grego]] disfalas por ''[[rabado]]'', simile al tio kiel tio okazas al la [[Ĉasado|ĉasanta]] grego dum dividado de la [[predo]]... Tamen [[danĝero]] de kompleta disfalo de la [[armeo]] ĉe tio estas tiom granda, ke ĉiam estis inventataj rimedoj por restarigo de la militista etoso. La plej bona rimedo estis ''[[festado]] de la venko''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉe la [[Historio|historiaj]] [[nacio]]j de tia speco la milito iĝis la sola rimedo de multiĝo. Ĉu temas pri [[rabado]] de la [[aĵo]]j necesaj por la [[vivo]], aŭ pelado de loĝantoj je [[sklaveco]] — ĉiuj aliaj, pli [[Toleremo|toleremaj]] formoj de la multiĝo estis forĵetitaj kaj ekkonsideritaj maldignaj. Formiĝis io simile al la ŝtata milita [[religio]], celanta al la rapida multiĝo.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = El [[islamo]], en kies karaktero senerare videblas la milita [[religio]], danke al skismo naskiĝis la religio de la [[priploro]], la plej koncentrita kaj klare esprimita el ĉiuj ekzistantaj — la [[ŝijaismo]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kio de la aliaj povus esti traktata kiel malpleno kaj monotoneco de la milita [[vivo]], al la [[germano]] lumis per la [[komforto]] kaj [[Fajro|fajretoj]] de la [[arbaro]]. Ĉi tie li ne [[Timo|timas]], ĉi tie li estas en [[sekureco]] inter la siaj. Rektecon kaj neklineblecon de la [[arbo]]j li prenis kiel sian [[kutimo]]n.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La defendoplanoj de [[Svislando]] dum la du pasintaj militoj interese spegulis tiun ĉi sinidentigon de la [[nacio]] kun la [[Alpo]]-montaro. Ĉiujn fruktodonajn [[valo]]jn, [[urbo]]jn, [[produktejo]]jn kaze de [[Malamiko|malamika]] [[invado]] oni planis fordoni. La armeo devintus retreti profunden de la [[monto]]j kaj ti ekbatali. La [[popolo]] kaj la [[tero]] estis oferataj. Sed la armeo en la montoj plu reprezentus Svislandon: la amasa simbolo de la nacio transformiĝus je la lando mem.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni povas diri, ke en niaj [[Nuntempo|nuntempaj]] [[civilizacio]]j, krom la militoj kaj la [[revolucio]]j, ekzistas nenio, kion oni povus kompari kun [[inflacio]] laŭ ĝiaj longdaŭraj sekvoj. La ŝokoj, kiujn ĝi estigas, estas tiom profundaj, ke pri ili oni preferas silenti aŭ forgesi. Kaj povas esti, oni simple [[Timo|timas]] agnoski ĉe la [[mono]], kies [[valoro]]n la [[homo]]j mem artefarite difinas, amasoforman efikon, kiu grave superas ilian originan destinon kaj kaŝas en si ion mallogikan kaj senfine [[Honto|hontindan]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Egaleco]] de la [[deputito]]j, tio kio faras ilin [[amaso]], konsistas en ilia [[Jura imuneco|imuneco]]. Ĉi tie inter la [[partio]]j mankas diferenco. La [[Parlamento|parlamenta]] sistemo funkcias dum estas garantiita la imuneco. Ĝi disfalas se en ĝi aperas la [[homo]], kapabla kalkuli pri la [[morto]] de iu el anoj de la komunumo. Ekzistas nenio pli danĝera ol vidi la [[mortinto]]n inter tiuj ĉi vivantoj. La milito pro tio estas milito, ke eltrovadon de la rilatumo de la fortoj partoprenas la mortintoj. La parlamento pro tio estas la parlamento, ke ĝi ekskludas la mortintojn.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Malsano]] de la prijuĝo estas la plej disvastiĝinta en la [[Homo|homa]] [[gento]], praktike ĉiuj estas trafitaj de ĝi... La homo havas profundan bezonon denove kaj denove regrupigi ĉiujn homojn, kiujn li nur povas imagi... Je la fundo de tiu ĉi apartigo kuŝas [[pasio]] al kreado de la [[Malamiko|malamikaj]] [[grego]]j. Finfine ĝi devas konduki al la militaj gregoj.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[mongoloj-invadintoj]]] Ili mortigas la [[homo]]jn kiel [[besto]]jn. La [[mortigo]] estas ilia tria [[naturo]], same kiel [[rajdado]] estas la dua. Ili mortigas la homojn same kiel bestojn dum pel[[ĉasado]]. Se ili ne militas, do ili ĉasas; la ĉasadoj estas iliaj ''manovroj''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ sia interna [[esenco]] la [[produktado]] havas [[Paco|pacan]] karakteron. Neniigado, kaŭzata de la milito kaj [[detruado]], damaĝas ĝin. Je tio [[kapitalismo]] kaj [[socialismo]] estas similaj unu al la alia kiel konkurantaj formoj de la sama [[kredo]]. Por ambaŭ la produktado estas kiel [[pupilo]] de la [[okulo]]. Ĝi konkeris koran inklinon de ambaŭ kaj ilia rivalado en tiu ĉi sfero kaŭzis furoron de la produktado. Ili iĝas ĉiam pli similaj unu al alia. Videblas ankaŭ kreskanta reciproka [[estimo]]. Kaj ĝi estas kaŭzita, ni aŭdacos diri, sole per la [[sukceso]]j de la produktado. Nun ne eblas opinii, ke ili strebas neniigi unu la alian, ili streblas unu la alian superi.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Trafas la [[okulo]]jn strebo al formiĝo de gigantaj duoblaj [[amaso]]j, nomantaj sin laŭ la mondopartoj — la [[Oriento]] kaj la [[Okcidento]]. Ili ĉion ensorbas en sin kaj kio estas ne ensorbita de ili, tio estas eta kaj senpova. Stulta kontraŭstaro de tiuj ĉi duoblaj amasoj, ilia armiteco ĝis [[dento]]j kaj baldaŭ eĉ ĝis la ''[[Luno]]'', vekis en la [[mondo]] [[Apokalipso|apokalipsan]] [[timo]]n: la milito inter ili povas neniigi la [[homaro]]n. Tamen okazis, ke tendenco de la multigado tiom fortiĝis, ke la milito subiĝis al ĝi — ĝi estas nura ĝena obstaklo. La milito kiel rimedo de la rapida multigado elĉerpis sin per eksplodo de la arkaiko en [[Germanio]] en la tempo de [[nacional-socialismo]] kaj, nun povas esti certaj, malaperis por ĉiam. Ĉiu lando nun montras emon gardi sian [[produktado]]n pli atente ol siajn civitanojn.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[reganto]] kaj milito] Kiel ajn li montru sin ekstere, lia profunda kaj sekreta bezono estas maldensigi la vicojn de propraj subtenantoj. Por [[Libereco|liberigi]] lin de la [[timo]] de la [[ordono]]j necesas ke mortu multaj el tiuj, kiuj luktas je lia flanko.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
=== Carl von Clausewitz ===
{{Citaĵo
|teksto = La milito estas nenio alia ol daŭrigo de la ŝtata [[politiko]] per aliaj rimedoj.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Militarto ĝenerale kaj militestro en ĉiu aparta kazo rajtas postuli, ke direkto kaj intenco de la politiko ne kontraŭu la militajn metodojn [...] ĉar la politika intenco estas la celo, dum la milito estas nura rimedo kaj neniam eblas imagi rimedon sen celo.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la milito estas sfero de malcerteco; tri kvaronoj de tio sur kio sin bazas militado kuŝas en nebulo de nekonateco.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Krome siaspecan obstaklon prezentas malfidindeco de la informoj dum la milito; ĉiuj agoj okazas ĝis certa grado je krepusko; aldone tiu ĉi lasta nemalofte, simile al nebulo aŭ lunlumo, kreas iluzion de troigita volumeno kaj strangaj konturoj.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
=== Samuel P. Huntington ===
{{Citaĵo
|teksto = Dum la milito multaj [[identeco]]j poiomete malaperas kaj dominanta iĝas identeco, kiu estas la plej grava en [[konflikto]]. Tia identeco preskaŭ ĉiam estas difinata de [[religio]].
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefaj partoprenantoj malkapablas haltigi propraforte militojn, kiuj okazas laŭlonge de linioj de civilizaj splitiĝoj. Haltigi ilin kaj preventi ilian transformiĝon je tutmondaj militoj — plenumo de tiu ĉi tasko dependas ĉefe de [[intereso]]j kaj [[ago]]j de akso-ŝtatoj de la ĉefaj mondaj [[civilizacio]]j. Militoj laŭlonge de la splitiĝo ekbolas malsupre, [[paco]] laŭlonge de la splitiĝa linio likas de supre.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Okcidento]] nun evidente eliras el fazo de [[konflikto]]. [[Okcidenta civilizacio]] iĝas zono de [[sekureco]]; militoj ene de la Okcidento, sen kalkuli foje okazantajn [[Moruaj militoj|Moruajn militojn]], estas fakte neimageblaj.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por eviti estonte grandajn intercivilizajn militojn, la akso-ŝtatoj devas sin deteni de enmiksiĝo en [[konflikto]]j okazantaj en aliaj [[civilizacio]]j. Sendube tiun ĉi [[ideo]]n por iuj ŝtatoj, speciale por [[Usono]], estos malafacile akcepti.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
=== Carl Gustav Jung ===
{{Citaĵo
|teksto = La homaj militemaj [[instinkto]]j estas neelradikeblaj, do stato de la perfekta [[paco]] neimageblas. Eĉ pli, la paco estas terura, ĉar ĝi naskas la militon. La vera [[demokratio]] estas la supera psikologia institucio, kiu akceptas la homan naturon kia ĝi estas, kaj lasas neceson de konflikto ene de la naciaj ŝtatlimoj.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Lukto kontraŭ la ombro
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĉiuj [[Okcidenta civilizacio|okcidentaj]] [[demokratio]]j havas oble pli da ŝancoj dum ili teniĝas for de la militoj, kiuj ĉiam tentis ilin per ebleco ekkredi je eksteraj [[malamiko]]j kaj je la neceso de interna [[paco]].
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Lukto kontraŭ la ombro
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Gigantaj [[katastrofo]]j, kiuj minacas nin, estas ne la naturaj eventoj de la [[Fiziko|fizika]] aŭ [[Biologio|biologia]] deveno, sed la eventoj [[Psiko|psikaj]]. Nin terurskale minacas militoj kaj [[revolucio]]j, kiuj estas nenio alia kiel la psikaj [[epidemio]]j. En iu ajn tempo iu ĥimero povas ekregi milionojn da homoj kaj tiam denove eksplodos mondmilito aŭ detruega revolucio. Anstataŭ atendi danĝerojn de la sovaĝaj bestoj, forfaloj kaj inundoj, la homo nun devas timi la naturajn fortojn de sia psiko. La psiko estas la granda forto, kiu multoble superas ĉiujn fortojn en la mondo.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Evoluo de la individuo
|origina teksto =
}}
=== Martin Luther King ===
{{citaĵo
|origina teksto=The evils of capitalism are as real as the evils of militarism and evils of racism.
|teksto=La malbonoj de [[kapitalismo]] estas same realaj kiel la malbonoj de militismo kaj la malbonoj de [[rasismo]].
|aŭtoro=[[Martin Luther King]]
|verko=Parolo al SCLC-estraro la 30-an de marto 1967}}
{{citaĵo
|origina teksto=We must see now that the evils of racism, economic exploitation and militarism are all tied together... you can’t really get rid of one without getting rid of the others... the whole structure of American life must be changed.
|teksto=Ni devas nun vidi, ke la malbonoj rasismo, ekonomia ekspluato kaj militismo ĉiuj estas ligitaj... oni ne vere povas forigi unu sen forigi la aliajn... la tuta strukturo de la usona vivo devas ŝanĝiĝi.
|aŭtoro=[[Martin Luther King]]
|verko=Raporto al SCLC-estraro en majo 1967
}}
{{Citaĵo|teksto =Viroj, de jaroj parolas pri milito kaj [[paco]]. Sed nun ili ne plu povas paroli pri tio. Ĝi ne plu estas [[elekto]] inter [[perforto]] kaj malperforto en ĉi tiu mondo; ĝi estas elekto inter neperforto aŭ [[Ekzistado|neekzisto]].
|aŭtoro =[[Martin Luther King]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Men, for years now, have been talking about war and peace. But now, no longer can they just talk about it. It is no longer a choice between violence and nonviolence in this world; it's nonviolence or nonexistence.}}
=== Mao Zedong ===
{{Citaĵo
|teksto = [formulo de la [[Gerilo|gerila milito]]] Malamiko avancas — ni retretas; kiam la malamiko laciĝis — ni atakas, li retretas — ni avancas.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekstermado de la fortoj de la malamiko estas komprenata kiel ĝia malarmado kaj la tiel nomata “senigo de la malamiko de la rezistoforto”, ne ĝia kompleta ekstermado.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] se estante en malfavoraj kondiĉoj ne forlasi parton de teritorio kaj senracie engaĝiĝi je decida batalo sen havi certecon pri ĝia sukceso, do perdinte armeon ni neeviteble perdos ankaŭ la tutan teritorion. Kaj tiam jam ne parolindos pri revenigo de la perdita teritorio.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
=== George Marshall ===
{{Citaĵo|teksto ='''La sola maniero kiel homoj povas gajni militon estas [[Malhelpo|malhelpi]] ĝin.'''
|aŭtoro =[[George Marshall]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The only way human beings can win a war is to prevent it.}}
{{Citaĵo|teksto =Milita [[potenco]] gajnas [[batalo]]jn, sed [[Spirito|spirita]] potenco gajnas militojn.
|aŭtoro =[[George Marshall]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Military power wins battles, but spiritual power wins wars.}}
=== Morteza Mirbaghian ===
{{citaĵo|[[Politikistoj]] ekas fajron de militoj, kaj la ceteron plenumas idiotoj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Se ne estus pro [[profito]], nenie okazus milito.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo| Inter animaloj kiuj ĉiam pretas por fibataloj; estas [[vulpo]]j kaj lupoj,regantoj kaj ĝeneraloj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Malantau sanktaj bataloj, ofte kuŝas fikialoj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Oni ne lernu kiel militi, lernu kiel tion eviti.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
=== Andrej Movĉan ===
{{Citaĵo
|teksto = Milita [[buĝeto]] de [[Usono]] estas 10-oble pli granda [ol tiu de Rusio], tiu de [[Ĉinio]] — 2-oble pli granda... ni havas la plej longan en la [[mondo]] gardatan [[landlimo]]n... Do la [[Kremlo]] estas ne militaristo, sed pragmatisto.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Frenezo de indigno [la 11-a de majo 2015]
|origina teksto = Оборонный бюджет у США в 10 раз больше, у Китая — в 2... у нас самая длинная в мире охраняемая граница... Так что не милитарист Кремль, а прагматик.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni certe postrestas de [[Usono]] je 10-15 jaroj en la ĉefaj tipoj de [[armilo]]j kaj plu postrestos, sed ni ja ne militos kontraŭ ili, do tio ne gravas.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Frenezo de indigno [la 11-a de majo 2015]
|origina teksto = Мы, конечно, отстаем от США на 10-15 лет в основных видах вооружений, и дальше будем, но нам с ними и не воевать, так что неважно.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni alkutimiĝis, ke [[historio]] de la [[mondo]] estas historio de [[caro]]j kaj [[heroo]]j: por la unuaj milito estas speco de [[sporto]] kaj rimedo fortigi la [[potenco]]n, por la duaj ĝi estas la sola medio, kie ili povas realigi sin. Kio okazas al la aliaj, “simplaj” [[homo]]j, tion la historio prisilentas aŭ donas [[informo]]n tiom koncize kaj senemocie, ke ni simple ne atentas tion. Eble pro tio fantomoj de la militoj denove revenas...
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Rusio en la epoko de postvero: Racio kontraŭ informa bruo [2019]
|origina teksto = Мы привыкли, что история мира — это история царей и героев: для первых война — вид спорта и способ укрепления власти, для вторых — единственная стихия, где они могут реализоваться. Что происходит с другими, «простыми» людьми, история либо умалчивает, либо дает информацию так коротко и безэмоционально, что мы просто не обращаем на это внимания. Может быть, именно поэтому призраки войн опять возвращаются...
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa kontraŭulo de militoj en la nuna [[mondo]] estas kresko de parto de internacia [[komerco]]. Milito, kiel montras [[historio]], neniam komenciĝas se landoj sukcesas superi certan nivelon de komerco inter si. Interalie pro tio haveblas [[espero]], ke [[Rusio]] kun [[EU]] neniam komencos armitan [[konflikto]]n.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Kiu kaj por kio bezonas militon [februaro 2016]
|origina teksto = Главный противник войн в современном мире — рост доли внешней торговли. Война, как показывает история, никогда не начинается, если страны добиваются превышения определенного уровня внешней торговли между собой. В частности, поэтому есть надежда, что Россия с ЕС никогда не вступят в вооруженный конфликт.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ŝtatoj, aniĝintaj en militaj aliancoj, malofte militas — sindevigoj kadre de alianco postulas interkonsenton pri komenco de milito, kion malfacilas fari, konsiderante interesojn de aliaj aliancanoj; ekstera [[agreso]] ja kontraŭ lando, malantaŭ kiu staras aliancanoj, estas malpli probabla.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = Государства, входящие в военные блоки, редко воюют — обязательства по блоку требуют договоренности о начале войны, что сложно сделать, имея в виде интересы других участников блока; внешняя же агрессия на страну, за спиной которой стоят партнеры по блоку, менее вероятна.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la tiel nomata ruĝa kvadrato (nulo ĝis 6000 [[dolaro]]j de pokapa MEP kaj 5 ĝi 12% de krudmateriala [[rento]] en MEP) konstante okazas militoj kaj [[koloraj revolucioj]].
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = В так называемом красном квадрате (от нуля до 6000 долларов подушевого ВВП и от 5 до 12% доли сырьевой ренты в ВВП) все время происходят войны и цветные революции.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekde la [[1970-aj jaroj|70-aj jaroj]] de la [[20-a jarcento|pasinta jarcento]] laŭ diversaj pritaksoj 25 ĝis 50% de ĉiuj militoj en la [[mondo]] havis kiel [[kaŭzo]]n demandojn pri kontrolado super [[nafto]]resursoj aŭ iĝis eblaj danke al uzado de naftaj enspezoj.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = С 70-х годов прошлого века, по разным оценкам, от 25 до 50% всех войн в мире имело причиной вопросы контроля нефтяных ресурсов либо стало возможным благодаря использованию нефтяных доходов.
}}
=== José Ortega y Gasset ===
{{Citaĵo
|teksto = ...la dua ŝtupo de [[Burokratio|burokratiĝo]] iĝas militiĝo de la [[socio]]. La tuta atento estas direktita al armeo. [[Povo]] estas unuavice garantianto de la [[sekureco]] (tiu sekureco, de kiu, mi memorigas, komenciĝas la [[Amaso|amasa]] [[konscio]]). Do la [[ŝtato]] estas unuavice armeo.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La internaj [[Eŭropo|eŭropaj]] militoj preskaŭ ĉiam havis interesan trajton, kiu similigis ilin al hejmaj skandaloj. Ili ne planis forviŝi malamikon de sur la tero kaj estis precipe militoj konkuraj, militoj de rivaloj, similaj al interbatiĝoj de buboj aŭ diskutoj de [[heredanto]]j.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = Kreante planon de operacoj neniam decas forgesi la ĉefan taskon de la milito — laŭeble plej rapidan atingon de profita [[paco]]; sekve ĉio devas esti direktita al tio ke per decidaj [[atako]]j laŭeble plej rapide devigi la [[malamiko]]n al paco.
|aŭtoro= [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]]
|verko= Bazo de la alta militarto por generaloj de aŭstria armeo [1806]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la milito estas scienco saturita de nebuloj, malebligantaj moviĝi kun [[certeco]].
|aŭtoro= [[Maŭrico de Saksio]]
|verko= Teorio de militarto
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi ne kredas je [[Marksismo|marksisma]] teorio de [[konkero]] de iuj [[teritorio]]j, [[merkato]]j... Ĉio ĉi estas malgravaĵoj. La milito sidas en la homa [[naturo]].
|aŭtoro= [[Boris Nemcov]]
|verko=Provincano [1997]
|origina teksto = Я не верю в марксистскую теорию захвата каких-то территорий, рынков сбыта… Все это ерунда. Война заложена в человеческой природе.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en 1793] …militoj inter la [[reĝo]]j finiĝis; komenciĝis militoj inter la [[popolo]]j.
|aŭtoro= [[Robert Roswell Palmer]]
|verko= Frederick the Great, Guibert, Bulow: From Dynastic to National War [1986]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [fine de la [[19-a jarcento]]] [[Minaco]] de milito en nia [[tempo]] devenas… de interna [[politiko]] de landoj, kie malfortan [[registaro]]n kontraŭstaras forta [[Naciismo|naciisma]] [[movado]].
|aŭtoro= [[Lord Palmerston]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ve al tiu ŝtata aganto, kiu ne zorgos anticipe trovi tian pravigon por milito, kiu ankaŭ post la milito plu havos [[signifo]]n.
|aŭtoro= [[Otto von Bismarck]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Usono]], eksterminta per la 18-a amendo de la [[Konstitucio de Usono|konstitucio]] [[malbono]]n de [[drinkado]], alvokis la [[mondo]]n ekstermi la militon per ĵura [[promeso]]. La mondo, kiu riskis nek kredi tion, nek dubi, obeis.
|aŭtoro= [[Denis William Brogan]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{citaĵo
|teksto= [[Maliculo]] ĉiam estas Aliulo... Do nome dum la milito Bonulo havas la plej klaran [[konscio]]n... Bedaŭrine ĉiam militi ne eblas. De [[tempo]] al tempo necesas [[paco]]. Por paca tempo la [[socio]] en sia saĝeco difinis profesiajn maliculojn. Tiuj ĉi malicaj [[homo]]j same necesas al la bonaj kiel [[ĉiesulino]]j necesas al [[virtulino]]j. Pro tio ili estas skrupule elektataj. Ili devas havi aĉan devenon kaj ne havi [[espero]]n je pliboniĝo.
|aŭtoro=[[Jean-Paul Sartre]]
|verko= Saint Gent: Actor and Martyr
|originala teksto=
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] ekzistas [[strategio]] de lacigado kaj strategio de frakasado, inter tiuj ĉi du strategioj ŝanceliĝas milita sperto de la [[pasinteco]].
|aŭtoro= [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]]
|verko= Metodo de militaj scioj [1927]
|origina teksto = [...] есть стратегия утомления и стратегия сокрушения, между этими двумя полярностями колеблется военный опыт прошлого.
}}
{{citaĵo|teksto= Se vi volas la [[paco]]n, pretigu militon.|aŭtoro=|verko=[[Latinaj proverboj|Latina proverbo]]|origina teksto=Si vis pacem, para bellum.}}
{{citaĵo|teksto=Mi ne scias kiun armilon homaro uzos en Tria Mondmilito, sed en Kvara uzos klaboj.|aŭtoro=[[Albert EINSTEIN]]verko=|origina teksto=Ich weiß nicht mit welchen Waffen sich die Menschen im 3. Weltkrieg bekämpfen, aber im 4. werden es Keulen sein. (ger.)}}
{{citaĵo|Neniam estis bona milito aŭ malbona paco.
|origina teksto=There never was a good war or a bad peace.
|aŭtoro=[[Benjamin FRANKLIN]]
|verko=epistolo al Josiah Quincy (11-a de septembro [[w:1783|1783]])}}
{{citaĵo|teksto=Ĉiuj kiuj intencas detrui la [[libereco]]jn de [[demokratio|demokratia]] nacio devus scii ke milito estas la plej efektiva kaj plej rapida rimedo por efektivigi tion. |aŭtoro=[[Alexis de Tocqueville]]|verko=|origina teksto=}}
{{citaĵo
|teksto=La milito estas la terorismo de la riĉuloj, la terorismo estas la milito de la malriĉuloj!
|origina teksto=Terrorism is the war of the poor, and War is the terrorism of the rich.
|aŭtoro=[[Peter Ustinov]]}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi havas antaŭsenton, kiu sonas kiel senracieco, sed tamen ne lasas min: la milita [[ŝtato]] devas iĝi granda [[Industrio|industria]] giganto. Koncentriĝo de la [[homo]]j en grandaj [[entrepreno]]j ne devas eterne resti je ilia konsidero; logika sekvo de tio estos anticipe difinita kaj progresanta nombro de [[Mizero|mizerularo]], vestita je [[uniformo]], kaj komencanta sian [[tago]]n akompane de tamburado... Atendiĝas longa kaj propravola subiĝo al unuopaj gvidantoj kaj uzurpatoroj. La [[homo]]j ne plu kredas je la principoj kaj [[kredo]]s verŝajne de [[tempo]] al tempo je la savintoj . Pro tiu kialo la aŭtoritata [[potenco]] denove levos la [[kapo]]n en la fascina [[20-a jarcento]] kaj tiu kapo estos terura.
|aŭtoro = [[Jacob Burckhardt]]
|verko = Letero al amiko [1872]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Politikaj celoj de la milito devas komplete kongrui al milita potencialo de la [[ŝtato]], bataleblecoj de la [[armitaj fortoj]] kaj al aplikataj de ili metodoj de militado, kaj tiuj lastaj devas fidinde garantii atingon de la starigitaj [[celo]]j.
|aŭtoro= [[Nikolaj Ogarkov]]
|verko= Historio instruas pri atentemo [1985]
|origina teksto = Политические цели войны должны в полной мере соответствовать военному потенциалу государства, боевым возможностям вооруженных сл и применяемым ими способам ведения боевых действий, а последние должны надежно обеспечить достижение поставленных целей.
}}
{{citaĵo|Laŭ generaloj 'la milit' necesas -/nu, kunpremeble, ĉar per ĝi inspeza/tiaj fraponoj, kaj hakiras gloron/ dum vo kaj mi ekiras nur doloron/
Kiam la morto fermas/ al mi la okulojn/ la mondo mortas/ sed la celo/ daŭras|verko=[[La Infana Raso]] de [[William Auld]]}}
{{Citaĵo|teksto = Se ni estas seriozaj pri [[paco]], tiam ni devas labori por ĝi tiel arde, serioze, senĉese, zorgeme kaj kuraĝe kiel ni iam prepariĝis por milito.
|aŭtoro = [[Wendell Berry]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} If we are serious about peace, then we must work for it as ardently, seriously, continuously, carefully, and bravely as we have ever prepared for war.}}
{{Citaĵo|teksto = '''[[Maljunulo|Maljunaj viroj]] deklaras militon. Sed estas [[juneco]], kiu devas batali kaj [[Morto|morti]].'''
|aŭtoro = [[Herbert C. Hoover]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Older men declare war. But it is youth that must fight and die.}}
{{Citaĵo|teksto = Kiel ni povas eskapi el la [[kaptilo]], kiun la [[Terorismo|teroristoj]] metis al ni? Nur rekonante, ke la milito kontraŭ terorismo ne povas esti gajnita per milito. Ni devas, kompreneble, protekti nian [[sekureco]]n; sed ni devas ankaŭ korekti la plendojn, de kiuj nutriĝas terorismo. [[Krimo]] postulas polican laboron, ne armean agon.
|aŭtoro = [[George Soros]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} How can we escape from the trap that the terrorists have set us? Only by recognizing that the war on terrorism cannot be won by waging war. We must, of course, protect our security; but we must also correct the grievances on which terrorism feeds. Crime requires police work, not military action.}}
{{Citaĵo|teksto = Se vi daŭre [[Malamo|malamas]], vi eniras en la saman [[filozofio]]n, kiu komencis la militon. Vi devas vidi antaŭen al la personoj kaj la novaj tempoj.
|aŭtoro = [[Roman Polański]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} If you continue to hate, you are entering into the same philosophy that began the war. You have to look forward at people and new times.}}
{{Citaĵo|teksto = '''La termino "justa milito" enhavas internan [[kontraŭdiro]]n. Milito estas esence [[Maljusteco|maljusta]], kaj la granda defio de nia tempo estas kiel trakti [[malbono]]n, [[Tirano|tiraneco]]n kaj [[subpremo]]n sen mortigi amason da homoj.'''
|aŭtoro = [[Howard Zinn]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The term "just war" contains an internal contradiction. War is inherently unjust, and the great challenge of our time is how to deal with evil, tyranny, and oppression without killing huge numbers of people.}}
{{Citaĵo|teksto = '''Ne estas milito inter [[Islamo|islamanoj]] kaj ne-islamanoj, sed inter [[Ekstremo|ekstremisto]]j kaj moderuloj de ĉiuj [[religio]]j.... Kio gravas estas ne vivi en [[timo]]. La plej danĝera afero estas rezigni kaj perdi [[espero]]n. La ĉefa malamiko ne estas [[terorismo]] aŭ ekstremismo, sed [[nescio]].'''
|aŭtoro = [[Reĝino Rania de Jordanio]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = Ĉiu, kiu iam rigardis la vitrajn [[okulo]]jn de mortanta [[soldato]] sur la [[batalkampo]], forte pensos antaŭ ol komenci militon.
|aŭtoro = [[Otto von Bismarck]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''Mi nenion povas diri al vi pri tiu ĉi milito. Ĝi estas kiel ĉiuj militoj, mi [[Supozo|supozas]]. La entombigistoj gajnas ĝin. Ho, la [[politikisto]]j multe parolos pri ĝia "[[gloro]]", kaj la [[maljunulo]]j parolos pri ĝia "[[bezono]]" - la [[soldato]]j, ili nur volas iri hejmen.'''
|aŭtoro = James Lee Barretten
|verko = Shenandoah|origina teksto ={{lingvo|en}} There's nothing much I can tell you about this war. It's like all wars, I suppose. The undertakers are winning it. Oh, the politicians will talk a lot about the "glory" of it, and the old men'll talk about the "need" of it — the soldiers, they just want to go home.}}
{{Citaĵo|teksto = '''Iuj dirus, ke estas tro [[Idealismo|idealisme]] kredi je socio bazita sur [[toleremo]] kaj [[Sanktulo|sankteco]] de la homa vivo, kie limoj, [[nacieco]]j kaj [[ideologio]]j gravegas. Al tiuj, kiujn mi diras, tio ne estas idealismo, sed pli ĝuste [[realismo]], ĉar [[historio]] instruis al ni, ke milito malofte solvas niajn [[diferenco]]jn. [[Forto]] ne resanigas malnovajn [[vundo]]jn; ĝi malfermas novajn.'''
|aŭtoro = [[Mohamed ElBaradei]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''Mi certas, ke se la [[patrino]]j de diversaj nacioj povus renkontiĝi, ne plu ekzistus militoj.'''
|aŭtoro = [[E. M. Forster]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = Oni diras, ke ne plu estos milito. Ni devas ŝajnigi [[Kredo|kredi]] tion. Sed kiam milito venos, estas ni, kiuj prenos la unuan [[ŝoko]]n kaj aĉetos [[tempo]]n per niaj vivoj. Estas ni, kiuj konservas la [[fido]]n.
|aŭtoro = [[Richard McKenna]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} It is said there will be no more war. We must pretend to believe that. But when war comes, it is we who will take the first shock and buy time with our lives. It is we who keep the faith.}}
{{Citaĵo|teksto = '''[[Unueco]] kaj [[kunlaboro]] en milito evidente multigas la [[potenco]]n de la individuo miloble. Ĉu estas la ombro de kialo, ke ili ne devas produkti egalajn efikojn en [[paco]]; kial la [[principo]] de kunlaboro ne devas doni al homoj la samajn superajn potencojn kaj avantaĝojn (kaj multe pli grandajn) en la kreado, konservado, distribuado kaj ĝuado de [[riĉeco]]?'''
|aŭtoro = [[Robert Owen]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Union and co-operation in war obviously increase the power of the individual a thousand fold. Is there the shadow of a reason why they should not produce equal effects in peace; why the principle of co-operation should not give to men the same superior powers, and advantages, (and much greater) in the creation, preservation, distribution and enjoyment of wealth?}}
{{Citaĵo|teksto = '''La veraj kaj daŭraj [[venko]]j estas tiuj de [[paco]], kaj ne de milito.'''
|aŭtoro = [[Ralph Waldo Emerson]]|verko =|origina teksto = {{lingvo|en}} The real and lasting victories are those of peace, and not of war.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Batali militojn ne multe temas pri [[Mortigo|mortigi]] homojn, sed pri [[Scio|ekscii]] aferojn. Ju pli vi scias, des pli probable vi gajnos [[batalo]]n.'''
|aŭtoro = [[Tom Clancy]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Fighting wars is not so much about killing people as it is about finding things out. The more you know, the more likely you are to win a battle.}}
{{Citaĵo|teksto ="Milito kontraŭ [[terorismo]]" estas nepraktigebla [[koncepto]], se ĝi signifas batali terorismon per terorismo. La sentoj en ambaŭ [[flanko]]j ne estas, ke ili partoprenas iun malbonan kaj [[Krimo|kriman]] agon, sed ke ili riskas siajn vivojn [[Heroo|heroe]] pro tio, kion ili konsideras [[Justeco|justa]] kaŭzo.
|aŭtoro = [[John Mortimer]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} A "war against terrorism" is an impracticable conception if it means fighting terrorism with terrorism. The feelings on both sides are not that they are taking part in some evil and criminal act but risking their lives heroically for what they consider to be a just cause.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Mi havis la [[bonŝanco]]n kaj okazon reveni [[Hejmo|hejmen]] kaj diri la [[vero]]n; multaj [[soldato]]j, kiel Pat Tillman... ne havis tiun ŝancon. La vero pri milito ne ĉiam estas facila. La vero estas ĉiam pli [[Heroo|heroa]] ol la propagando.'''
|aŭtoro = [[Jessica Lynch]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} I had the good fortune and opportunity to come home and to tell the truth; many soldiers, like Pat Tillman... did not have that opportunity. The truth of war is not always easy. The truth is always more heroic than the hype.}}
{{Citaĵo|teksto =Militoj produktas multajn [[Fikcio|fikciajn]] [[rakonto]]jn, kelkaj el ili estas rakontitaj ĝis ili estas [[Kredo|kredataj]] kiel [[vero]]j.
|aŭtoro = [[Ulysses S. Grant]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Wars produce many stories of fiction, some of which are told until they are believed to be true.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Kiel oni [[Regado|regas]] la mondon kaj kiel komenciĝas militoj? [[Diplomatio|Diplomatoj]] diras [[mensogo]]jn al [[Ĵurnalismo|ĵurnalistoj]] kaj tiam [[Kredo|kredas]] tion, kion ili [[Legado|legas]].'''
|aŭtoro = [[Karl Kraus]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Mi, kiu sendis [[armeo]]jn al [[fajro]] kaj [[soldato]]jn al ilia [[morto]], diras hodiaŭ: Ni veturas al milito, kiu ne havas [[viktimo]]jn, nek [[Vundo|vunditojn]], nek [[sango]]n, nek [[sufero]]n. Ĝi estas la sola milito, kiu oni plezure partoprenas - la milito por [[paco]].
|aŭtoro = [[Jicĥak Rabin]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =La anomalio de milito estas, ke la plej bonaj viroj mortigas sin, dum ruzaj viroj trovas sian [[ŝanco]]n regi en maniero kontraŭa al [[justeco]].
|aŭtoro = [[Émile Chartier]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Milito startas - samtempe kun la reakciaj [[forto]]j de la [[Kapitalismo|kapitalisma]] mondo - la generajn fortojn de socia [[revolucio]], kiuj fermentas en ĝiaj profundoj.
|aŭtoro = [[Roza Luksemburg]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''La [[celo]] de [[registaro]] en [[paco]] kaj milito ne estas la [[gloro]] de regantoj aŭ de rasoj, sed la [[feliĉo]] de la simpla homo.'''
|aŭtoro = [[William Beveridge]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The object of government in peace and in war is not the glory of rulers or of races, but the happiness of the common man.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Historio]]n ne faras nur [[reĝo]]j kaj [[parlamento]]j, [[prezidanto]]j, militoj kaj [[generalo]]j. Ĝi estas la [[historio]] de homoj, de ilia [[amo]], [[honoro]], [[fido]], [[espero]] kaj [[sufero]]; de naskiĝo kaj morto, de malsato, soifo kaj malvarmo, de [[soleco]] kaj malĝojo.
|aŭtoro = [[Louis L'Amour]]
|verko =
|origina teksto ={{lingvo|en}} History is not made only by kings and parliaments, presidents, wars, and generals. It is the story of people, of their love, honor, faith, hope and suffering; of birth and death, of hunger, thirst and cold, of loneliness and sorrow.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Historio]] instruas ke militoj komenciĝas kiam [[registaro]]j kredas, ke la [[prezo]] de agreso estas malmultekosta.
|aŭtoro = [[Ronald Reagan]]|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} History teaches that wars begin when governments believe the price of aggression is cheap.}}
{{Citaĵo|teksto =Ni ne bezonas militon por veki homan [[energio]]n. Estas almenaŭ egala amplekso por [[kuraĝo]] kaj grandanimeco en beno, kiel en detruado de la [[homaro]].
|aŭtoro = [[William Ellery Channing]]
|verko = "Milito" (1816)|origina teksto = {{lingvo|en}} We need not war to awaken human energy. There is at least equal scope for courage and magnanimity in blessing, as in destroying mankind.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Paco]] ne nur estas la foresto de milito; dum ekzistu [[malriĉeco]], [[rasismo]], [[diskriminacio]] kaj ekskludado, estos malfacile atingi pacan mondon.
|aŭtoro =[[Rigoberta Menchú]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|es}} La paz no es solamente la ausencia de la guerra; mientras haya pobreza, racismo, discriminación y exclusión difícilmente podremos alcanzar un mundo de paz.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Heroo]] estas iu, kiu [[Ribelo|ribeliĝas]] aŭ ŝajnas ribeliĝi kontraŭ la ekzistaj faktoj kaj ŝajnas konkeri ilin. Evidente tio povas funkcii nur momente. Ĝi ne povas esti daŭra afero. Tio ne diras, ke homoj ne plu provu ribeliĝi kontraŭ la ekzistaj faktoj. Iam, kiu scias, ni eble [[venko]]s [[morto]]n, [[malsano]]n kaj militon.
|aŭtoro =[[Jim Morrison]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} A hero is someone who rebels or seems to rebel against the facts of existence and seems to conquer them. Obviously that can only work at moments. It can't be a lasting thing. That's not saying that people shouldn't keep trying to rebel against the facts of existence. Someday, who knows, we might conquer death, disease and war.}}
{{Citaĵo|teksto =Unu sola milito - ni ĉiuj scias - povas produkti pli da [[malbono]], tuja kaj posta, ol [[cent]]oj da jaroj de libera [[agado]] de la interhelpa principo povas produkti [[bono]]n.
|aŭtoro =[[Petro Kropotkin]]
|verko =|origina teksto = <!--One single war — we all know — may be productive of more evil, immediate and subsequent, than hundreds of years of the unchecked action of the mutual-aid principle may be productive of good. --><!--eble originale angle-->}}
{{Citaĵo|teksto =Por [[paco]], kontraŭ milito. Kiu ne estas por? Sed kiel vi povas haltigi tiujn, kiuj celas genocidon, ne farante militon?
|aŭtoro =[[Susan Sontag]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} For Peace. Against War. Who is not? But how can you stop those bent on genocide without making war?}}
{{Citaĵo|teksto =Estas bone ke milito estu tiel [[Teruro|terura]] - por ke ni ne tro ŝatu ĝin.
|aŭtoro =[[Robert E. Lee]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} It is well that war is so terrible — lest we should grow too fond of it.}}
{{citaĵo|La [[homaro]] devas ĉesigi la militon, aŭ la milito metos [[fino]]n al la homaro.
|aŭtoro =[[John F. Kennedy]]
|verko =
|origina teksto =(en) Mankind must put an end to war, or war will put an end to mankind.}}
{{Citaĵo|teksto =Militoj povas esti batalitaj per [[armilo]]j, sed ilin [[Gajno|gajnas]] viroj. La [[spirito]] de la viroj, kiuj sekvas, kaj de la viro, kiu gvidas, akiras tiun [[venko]]n.
|aŭtoro =[[George S. Patton]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Wars may be fought with weapons, but they are won by men. It is the spirit of the men who follow and of the man who leads that gains that victory.}}
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel militoj aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume [[pediko]]j estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
== Proverboj ==
{{Citaĵo|teksto =Du militas, tria [[Profito|profitas]].
|aŭtoro = [[Proverbo]]
|verko =|origina teksto =}}
== Zamenhofa proverbaro ==
{{Ĉefartikolo|Zamenhofa proverbaro}}
{{citaĵo|[[Unu]] [[soldato]] militon ne faras.|verko=[[Zamenhofa proverbaro]]}}
{{citaĵo|[[Du]] militas — tria profitas.|verko=[[Zamenhofa proverbaro]]}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Paco]]
* [[Totala milito]]
* [[Kial milito?]]
* [[Armeo]]
* [[Armilo]]
* [[Batalo]]
* [[Genocido]]
* [[Interna milito]]
* [[Invado]]
* [[Konkero]]
* [[Malvarma milito]]
* [[Mondmilito]]
* [[Pacismo]]
* [[Strategio]]
* [[Taktiko]]
{{Socia kaj politika filozofio}}
[[Kategorio:Politiko]]
gupx9jfotl4gb4037spa63rvoii2v2p
53298
53297
2026-04-22T10:30:12Z
RG72
415
/* Vidu ankaŭ */
53298
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Milito
| dosiero =
| vikipedio = Milito
| komunejo =
| komunejokat = War
| vikivortaro = milito
| vikinovaĵoj = Kategorio:Milito
}}
'''[[w:Milito|Milito]]''' estas ĉiu formo de grava konflikto kun aŭ sen uzo de armiloj.
== Citaĵoj ==
=== Jean Baudrillard ===
{{Citaĵo
|teksto = Kio ne plu ekzistas, estas kontraŭstaro de [[malamiko]]j, [[realo]] de antagonismaj kialoj, [[Ideologio|ideologia]] seriozeco de milito, kaj ankaŭ realo de [[venko]] aŭ [[malvenko]], ĉar milito transformiĝis je procezo, kiu jubilas for ekster la limoj de siaj eksteraj elmontroj.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = Simulakroj kaj simulaĵoj [1981]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sistemo detenas, timigante sin mem, kaj je tio troviĝas paradokse profita aspekto de detenado: mankas spaco por la milito. Nome pro tio restas esperi pri pluado de la [[Nuklea armilo|nuklea]] eskalado kaj armilkonkuro.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La fatalaj strategioj [1983]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni lasu ankaŭ la virtualan militon en ĝia orbito, ĉar nome tie ĝi nin protektas: danke al sia ekstrema abstrakteco kaj terura ekscentreco, la [[nuklea armilaro]] iĝas nia plej bona protekto.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La travidebleco de malbono [1990]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Same kiel troa [[tempo]] nutras [[infero]]n de neniofarado, la teknologiaj troaĵoj nutras la inferon de la milito.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio aspektas strange, sed milito sen [[viktimo]]j ĉesas aspekti la vera milito, ĝi pli similas al prototipo de la eksperimenta elpurigita milito, eĉ pli kontraŭhoma, ĉar sen [[Homo|homaj]] perdoj.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nome tiel ni atingis nerealecon de la milito, kiam tro evoluiĝinta [[Teknologio|teknologia]] [[povo]] supertaksas realan povon de la malamiko, kiun ĝi eĉ ne deziras ekvidi.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
=== Zbigniew Brzeziński ===
{{Citaĵo
|teksto = La milito kiel formale deklarita stato foriris al pasinteco... Ekde momento de la fino de la [[Dua mondmilito]] [[Usono]] partoprenis en du grandaj militoj, en kiuj pereis 100 mil usonanoj, kaj en proksimume duondekduo da relative seriozaj operacoj, akompanitaj de malgrandaj perdoj por la usona flanko, kaj ankaŭ unuflanke bombardis almenaŭ tri ĉefurbojn de aliaj ŝtatoj, eĉ ne unu fojon formale deklarinte la militon.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kapablo en mallonga tempo venki en unu loka milito estas oble pli efika rimedo kontraŭ estigo de iuj ajn lokaj konfliktoj ol sufiĉe multekosta subtenado de la nombro de trupoj, necesaj por paralela batalado en du lokaj militoj.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...diferenco inter anticipado kaj preventado estas sufiĉe grava de la vidpunkto de la internacia ordo kaj neniukaze devas esti forviŝata... Rezigno je dislimigado de tiuj du agotipoj, des pli flanke de la superpotenco, havanta maksimumon de rimedoj por detenado, povas estigi ĉenan reakcion de unuflankaj “preventaj” militoj, maskitaj kiel “anticipaj” agoj.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri evoluo de la eventoj post la [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001|11-a de septembro 2001]]] Personaj kialoj, speciale grupaj interesoj kaj politikaj kalkuloj, publike pravigataj per drameca, sed foje demagogia retoriko, kaŭzis aperon de kaŝita, sed grava politika malekvilibro, kapabla havi seriozajn internaciajn sekvojn. Subita kaj preskaŭ momenta apero de nova strategia doktrino de “preventa milito”, kontraŭa al la tempopruvitaj internaciaj konvencioj, nur firmigis la suspektojn, ke la sieĝitan hegemonian burokrataron, ŝarĝitan je problemoj de interna [[sekureco]], ne eblas kunigi kun la malferma kaj [[Demokratio|demokratia]] procezo de formado de ekstera politiko.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...en la epoko de tutmonda travidebleco, definitiva venko atingita per kontraŭhomaj rimedoj, jam ne estas laŭdata. Eĉ [[Sovetunio|Rusio]], [[Afgana milito (1979-1989)|senkompate eksterminta]] centmilojn da [[afganoj]] kaj transforminta en [[rifuĝinto]]j kelkajn milionojn, ne uzis ekstremajn rimedojn, kiuj garantius al ĝi definitivan venkon.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]] [2012]
|origina teksto =
}}
=== Elias Canetti ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri la milito] ...ĉiu flanko deziras iĝi pli granda [[amaso]] de la vivantoj. La [[malamiko]] ja estu pli granda amaso de la [[mortinto]]j... la milito ne estas vera milito, se ĝia [[celo]] ne konsistas unuavice en amasigo de la malamikaj [[kadavro]]j.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio, ke la militoj povas daŭri tiom longe, ke ili daŭras eĉ se ili estas delonge malgajnitaj, estas klarigata per profundega bezono de la [[amaso]] konservi sin en la ekscita stato, ne disfali, resti la amaso. Tiu [[sento]] foje estas tiom forta, ke la [[homo]]j [[Konscio|konscie]] preferas kune iri al la [[morto]] nur por ne agnoski la [[malvenko]]n, travivante pro tio disfalon de la propra amaso.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Trarompiĝo de la milito estas unuavice ''trarompiĝo de du [[amaso]]j''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Emocio|Emociiĝo]] kun kiu la [[homo]]j ekmarŝas al la milito estas klarigata de [[malkuraĝeco]] de la homo antaŭ [[vizaĝo]] de la [[morto]]. Unuope ili ne kuraĝas rigardi al ĝiaj [[okulo]]j. Ĝi estas pli facila duope, kiam du [[malamiko]]j, tiel dirite, [[Ekzekuto|ekzekutas]] unu la alian kaj ĝi estas tute ne la sama morto, kiam al ĝi iras miloj. La plej malbona kio povas okazi al la homo en la milito estas pereo ''kune'' kun la aliaj. Sed tio senigas de la morto unuope, kiun la homoj timas plej multe en la [[mondo]].. Kaj ili ja ne kredas ke tiu plej malbona okazos. Ili opinias, ke eblas transdirekti, transigi al la aliaj pendantan super ili [[Kolektivo|kolektivan]] [[kondamno]]n. ''Ilia mortotransigilo estas la malamiko'' kaj la sola, kio estas postulata de ili, estas avanci la malamikon.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dum daŭras la milito, la [[amaso]] devas ekzisti, kaj se la [[homo]]j jam ne konsistigas la amason, la milito fakte finiĝis.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[grego]] delonge aperas en kvar diversaj formoj aŭ funkcioj. En ili estas io flua, ili facile transiras unue je alia, sed gravas unufoje kaj por ĉiam difini per kio ili diferenciĝas. La plej natura kaj vera grego — tiu, de kiu fakte originas kaj kun kiu estas ligita nia [[vorto]] mem estas la grego kiu ''[[Ĉasado|ĉasas]]''.... la ĉasanta grego transiras al la stato de la ''dividanta'' grego... La dua formo, havanta multe da komuna kun la ĉasanta grego kaj ligita al ĝi per multe da transiroj, estas la ''milita'' grego.... Laŭ ''difiniteco'' de la [[objekto]] de la [[mortigo]] ĝi proksimas al la ĉasanta grego. La tria formo estas la ''[[Ploro|priploranta]]'' grego.... En la kvara formo mi arigas aron da fenomenoj, kiuj malgraŭ ĉiuj malsamaĵoj havas ion komunan, nome: [[deziro]]n de kresko. La ''multigantaj aŭ obligantaj gregoj'' formiĝas speciale cele al ''multigo de nombro'' same de la homoj en la [[grupo]], kaj estaĵoj, per kiuj la grupo vivas, do de la [[plantoj]] aŭ la [[besto]]j.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ''ekstera'' [[grego]], kiu manifestiĝas pli klare kaj pro tio facile priskribeblas, strebas al [[celo]], troviĝanta ekster ĝi mem. Ĝi faras longan [[vojo]]n. Ĝiaj movoj estas rapidigitaj, se kompari ilin kun la movoj en la normala vivo. Tio signifas ke la [[Ĉasado|ĉasanta]] kaj la milita gregoj estas la eksteraj gregoj.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ekzistas [[religio]]j de la [[ĉasado]] kaj milito, multiĝo kaj [[ploro]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La interna aŭ idea dinamiko de la milito origine aspektas tiel: el la [[Ploro|priploranta]] [[grego]], kolektiĝinta ĉirkaŭ la [[mortinto]], formiĝas la milita grego, kiu [[Venĝo|venĝas]] lin. El la [[Triumfo|triumfa]] milita grego formiĝas multiganta grego de triumfo.</br>
Nome la ''unua'' mortinto vekas en ĉiuj aliaj [[sento]]n de alproksimiĝanta [[minaco]]. [[Signifo]]n de la unua mortinto ĉe komenco de la militoj malfacilas supertaksi. La [[reganto]]j, [[Deziro|dezirantaj]] komenci la militon, bone [[Scio|scias]], ke necesas nepre eltrovi aŭ krei la unuan mortinton.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La milito, postulanta por sia estiĝo la unuan aŭ malmultajn [[mortinto]]jn, naskas poste grandegan kvanton da ili. [[Ploro]] pri ili, kiam la [[venko]] estas atingita, malsame ol en la unua momento estas grave mallaŭtigita. La venko signifas se ne kompletan ekstermadon, do drastan malmultiĝon de la nombro de la [[malamiko]]j; do priplorado de siaj mortintoj iĝas malpli grava. Ili estas kvazaŭ avangarda taĉmento, sendita al la lando de la mortintoj kaj kondukinta post si eĉ pli grandan nombron de la malamikoj. Tiel ili [[Liberigo|liberigis]] ĉiujn de la [[timo]], sen kiu la milito tute ne okazus.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malamiko]] estas [[Venko|venkita]], la [[minaco]] unuiginta la [[popolo]]n forfalis, kaj ĉiu nun pensas pri si. La milita [[grego]] disfalas por ''[[rabado]]'', simile al tio kiel tio okazas al la [[Ĉasado|ĉasanta]] grego dum dividado de la [[predo]]... Tamen [[danĝero]] de kompleta disfalo de la [[armeo]] ĉe tio estas tiom granda, ke ĉiam estis inventataj rimedoj por restarigo de la militista etoso. La plej bona rimedo estis ''[[festado]] de la venko''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉe la [[Historio|historiaj]] [[nacio]]j de tia speco la milito iĝis la sola rimedo de multiĝo. Ĉu temas pri [[rabado]] de la [[aĵo]]j necesaj por la [[vivo]], aŭ pelado de loĝantoj je [[sklaveco]] — ĉiuj aliaj, pli [[Toleremo|toleremaj]] formoj de la multiĝo estis forĵetitaj kaj ekkonsideritaj maldignaj. Formiĝis io simile al la ŝtata milita [[religio]], celanta al la rapida multiĝo.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = El [[islamo]], en kies karaktero senerare videblas la milita [[religio]], danke al skismo naskiĝis la religio de la [[priploro]], la plej koncentrita kaj klare esprimita el ĉiuj ekzistantaj — la [[ŝijaismo]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kio de la aliaj povus esti traktata kiel malpleno kaj monotoneco de la milita [[vivo]], al la [[germano]] lumis per la [[komforto]] kaj [[Fajro|fajretoj]] de la [[arbaro]]. Ĉi tie li ne [[Timo|timas]], ĉi tie li estas en [[sekureco]] inter la siaj. Rektecon kaj neklineblecon de la [[arbo]]j li prenis kiel sian [[kutimo]]n.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La defendoplanoj de [[Svislando]] dum la du pasintaj militoj interese spegulis tiun ĉi sinidentigon de la [[nacio]] kun la [[Alpo]]-montaro. Ĉiujn fruktodonajn [[valo]]jn, [[urbo]]jn, [[produktejo]]jn kaze de [[Malamiko|malamika]] [[invado]] oni planis fordoni. La armeo devintus retreti profunden de la [[monto]]j kaj ti ekbatali. La [[popolo]] kaj la [[tero]] estis oferataj. Sed la armeo en la montoj plu reprezentus Svislandon: la amasa simbolo de la nacio transformiĝus je la lando mem.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni povas diri, ke en niaj [[Nuntempo|nuntempaj]] [[civilizacio]]j, krom la militoj kaj la [[revolucio]]j, ekzistas nenio, kion oni povus kompari kun [[inflacio]] laŭ ĝiaj longdaŭraj sekvoj. La ŝokoj, kiujn ĝi estigas, estas tiom profundaj, ke pri ili oni preferas silenti aŭ forgesi. Kaj povas esti, oni simple [[Timo|timas]] agnoski ĉe la [[mono]], kies [[valoro]]n la [[homo]]j mem artefarite difinas, amasoforman efikon, kiu grave superas ilian originan destinon kaj kaŝas en si ion mallogikan kaj senfine [[Honto|hontindan]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Egaleco]] de la [[deputito]]j, tio kio faras ilin [[amaso]], konsistas en ilia [[Jura imuneco|imuneco]]. Ĉi tie inter la [[partio]]j mankas diferenco. La [[Parlamento|parlamenta]] sistemo funkcias dum estas garantiita la imuneco. Ĝi disfalas se en ĝi aperas la [[homo]], kapabla kalkuli pri la [[morto]] de iu el anoj de la komunumo. Ekzistas nenio pli danĝera ol vidi la [[mortinto]]n inter tiuj ĉi vivantoj. La milito pro tio estas milito, ke eltrovadon de la rilatumo de la fortoj partoprenas la mortintoj. La parlamento pro tio estas la parlamento, ke ĝi ekskludas la mortintojn.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Malsano]] de la prijuĝo estas la plej disvastiĝinta en la [[Homo|homa]] [[gento]], praktike ĉiuj estas trafitaj de ĝi... La homo havas profundan bezonon denove kaj denove regrupigi ĉiujn homojn, kiujn li nur povas imagi... Je la fundo de tiu ĉi apartigo kuŝas [[pasio]] al kreado de la [[Malamiko|malamikaj]] [[grego]]j. Finfine ĝi devas konduki al la militaj gregoj.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[mongoloj-invadintoj]]] Ili mortigas la [[homo]]jn kiel [[besto]]jn. La [[mortigo]] estas ilia tria [[naturo]], same kiel [[rajdado]] estas la dua. Ili mortigas la homojn same kiel bestojn dum pel[[ĉasado]]. Se ili ne militas, do ili ĉasas; la ĉasadoj estas iliaj ''manovroj''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ sia interna [[esenco]] la [[produktado]] havas [[Paco|pacan]] karakteron. Neniigado, kaŭzata de la milito kaj [[detruado]], damaĝas ĝin. Je tio [[kapitalismo]] kaj [[socialismo]] estas similaj unu al la alia kiel konkurantaj formoj de la sama [[kredo]]. Por ambaŭ la produktado estas kiel [[pupilo]] de la [[okulo]]. Ĝi konkeris koran inklinon de ambaŭ kaj ilia rivalado en tiu ĉi sfero kaŭzis furoron de la produktado. Ili iĝas ĉiam pli similaj unu al alia. Videblas ankaŭ kreskanta reciproka [[estimo]]. Kaj ĝi estas kaŭzita, ni aŭdacos diri, sole per la [[sukceso]]j de la produktado. Nun ne eblas opinii, ke ili strebas neniigi unu la alian, ili streblas unu la alian superi.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Trafas la [[okulo]]jn strebo al formiĝo de gigantaj duoblaj [[amaso]]j, nomantaj sin laŭ la mondopartoj — la [[Oriento]] kaj la [[Okcidento]]. Ili ĉion ensorbas en sin kaj kio estas ne ensorbita de ili, tio estas eta kaj senpova. Stulta kontraŭstaro de tiuj ĉi duoblaj amasoj, ilia armiteco ĝis [[dento]]j kaj baldaŭ eĉ ĝis la ''[[Luno]]'', vekis en la [[mondo]] [[Apokalipso|apokalipsan]] [[timo]]n: la milito inter ili povas neniigi la [[homaro]]n. Tamen okazis, ke tendenco de la multigado tiom fortiĝis, ke la milito subiĝis al ĝi — ĝi estas nura ĝena obstaklo. La milito kiel rimedo de la rapida multigado elĉerpis sin per eksplodo de la arkaiko en [[Germanio]] en la tempo de [[nacional-socialismo]] kaj, nun povas esti certaj, malaperis por ĉiam. Ĉiu lando nun montras emon gardi sian [[produktado]]n pli atente ol siajn civitanojn.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[reganto]] kaj milito] Kiel ajn li montru sin ekstere, lia profunda kaj sekreta bezono estas maldensigi la vicojn de propraj subtenantoj. Por [[Libereco|liberigi]] lin de la [[timo]] de la [[ordono]]j necesas ke mortu multaj el tiuj, kiuj luktas je lia flanko.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
=== Carl von Clausewitz ===
{{Citaĵo
|teksto = La milito estas nenio alia ol daŭrigo de la ŝtata [[politiko]] per aliaj rimedoj.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Militarto ĝenerale kaj militestro en ĉiu aparta kazo rajtas postuli, ke direkto kaj intenco de la politiko ne kontraŭu la militajn metodojn [...] ĉar la politika intenco estas la celo, dum la milito estas nura rimedo kaj neniam eblas imagi rimedon sen celo.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la milito estas sfero de malcerteco; tri kvaronoj de tio sur kio sin bazas militado kuŝas en nebulo de nekonateco.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Krome siaspecan obstaklon prezentas malfidindeco de la informoj dum la milito; ĉiuj agoj okazas ĝis certa grado je krepusko; aldone tiu ĉi lasta nemalofte, simile al nebulo aŭ lunlumo, kreas iluzion de troigita volumeno kaj strangaj konturoj.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
=== Samuel P. Huntington ===
{{Citaĵo
|teksto = Dum la milito multaj [[identeco]]j poiomete malaperas kaj dominanta iĝas identeco, kiu estas la plej grava en [[konflikto]]. Tia identeco preskaŭ ĉiam estas difinata de [[religio]].
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefaj partoprenantoj malkapablas haltigi propraforte militojn, kiuj okazas laŭlonge de linioj de civilizaj splitiĝoj. Haltigi ilin kaj preventi ilian transformiĝon je tutmondaj militoj — plenumo de tiu ĉi tasko dependas ĉefe de [[intereso]]j kaj [[ago]]j de akso-ŝtatoj de la ĉefaj mondaj [[civilizacio]]j. Militoj laŭlonge de la splitiĝo ekbolas malsupre, [[paco]] laŭlonge de la splitiĝa linio likas de supre.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Okcidento]] nun evidente eliras el fazo de [[konflikto]]. [[Okcidenta civilizacio]] iĝas zono de [[sekureco]]; militoj ene de la Okcidento, sen kalkuli foje okazantajn [[Moruaj militoj|Moruajn militojn]], estas fakte neimageblaj.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por eviti estonte grandajn intercivilizajn militojn, la akso-ŝtatoj devas sin deteni de enmiksiĝo en [[konflikto]]j okazantaj en aliaj [[civilizacio]]j. Sendube tiun ĉi [[ideo]]n por iuj ŝtatoj, speciale por [[Usono]], estos malafacile akcepti.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
=== Carl Gustav Jung ===
{{Citaĵo
|teksto = La homaj militemaj [[instinkto]]j estas neelradikeblaj, do stato de la perfekta [[paco]] neimageblas. Eĉ pli, la paco estas terura, ĉar ĝi naskas la militon. La vera [[demokratio]] estas la supera psikologia institucio, kiu akceptas la homan naturon kia ĝi estas, kaj lasas neceson de konflikto ene de la naciaj ŝtatlimoj.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Lukto kontraŭ la ombro
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĉiuj [[Okcidenta civilizacio|okcidentaj]] [[demokratio]]j havas oble pli da ŝancoj dum ili teniĝas for de la militoj, kiuj ĉiam tentis ilin per ebleco ekkredi je eksteraj [[malamiko]]j kaj je la neceso de interna [[paco]].
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Lukto kontraŭ la ombro
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Gigantaj [[katastrofo]]j, kiuj minacas nin, estas ne la naturaj eventoj de la [[Fiziko|fizika]] aŭ [[Biologio|biologia]] deveno, sed la eventoj [[Psiko|psikaj]]. Nin terurskale minacas militoj kaj [[revolucio]]j, kiuj estas nenio alia kiel la psikaj [[epidemio]]j. En iu ajn tempo iu ĥimero povas ekregi milionojn da homoj kaj tiam denove eksplodos mondmilito aŭ detruega revolucio. Anstataŭ atendi danĝerojn de la sovaĝaj bestoj, forfaloj kaj inundoj, la homo nun devas timi la naturajn fortojn de sia psiko. La psiko estas la granda forto, kiu multoble superas ĉiujn fortojn en la mondo.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Evoluo de la individuo
|origina teksto =
}}
=== Martin Luther King ===
{{citaĵo
|origina teksto=The evils of capitalism are as real as the evils of militarism and evils of racism.
|teksto=La malbonoj de [[kapitalismo]] estas same realaj kiel la malbonoj de militismo kaj la malbonoj de [[rasismo]].
|aŭtoro=[[Martin Luther King]]
|verko=Parolo al SCLC-estraro la 30-an de marto 1967}}
{{citaĵo
|origina teksto=We must see now that the evils of racism, economic exploitation and militarism are all tied together... you can’t really get rid of one without getting rid of the others... the whole structure of American life must be changed.
|teksto=Ni devas nun vidi, ke la malbonoj rasismo, ekonomia ekspluato kaj militismo ĉiuj estas ligitaj... oni ne vere povas forigi unu sen forigi la aliajn... la tuta strukturo de la usona vivo devas ŝanĝiĝi.
|aŭtoro=[[Martin Luther King]]
|verko=Raporto al SCLC-estraro en majo 1967
}}
{{Citaĵo|teksto =Viroj, de jaroj parolas pri milito kaj [[paco]]. Sed nun ili ne plu povas paroli pri tio. Ĝi ne plu estas [[elekto]] inter [[perforto]] kaj malperforto en ĉi tiu mondo; ĝi estas elekto inter neperforto aŭ [[Ekzistado|neekzisto]].
|aŭtoro =[[Martin Luther King]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Men, for years now, have been talking about war and peace. But now, no longer can they just talk about it. It is no longer a choice between violence and nonviolence in this world; it's nonviolence or nonexistence.}}
=== Mao Zedong ===
{{Citaĵo
|teksto = [formulo de la [[Gerilo|gerila milito]]] Malamiko avancas — ni retretas; kiam la malamiko laciĝis — ni atakas, li retretas — ni avancas.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekstermado de la fortoj de la malamiko estas komprenata kiel ĝia malarmado kaj la tiel nomata “senigo de la malamiko de la rezistoforto”, ne ĝia kompleta ekstermado.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] se estante en malfavoraj kondiĉoj ne forlasi parton de teritorio kaj senracie engaĝiĝi je decida batalo sen havi certecon pri ĝia sukceso, do perdinte armeon ni neeviteble perdos ankaŭ la tutan teritorion. Kaj tiam jam ne parolindos pri revenigo de la perdita teritorio.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
=== George Marshall ===
{{Citaĵo|teksto ='''La sola maniero kiel homoj povas gajni militon estas [[Malhelpo|malhelpi]] ĝin.'''
|aŭtoro =[[George Marshall]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The only way human beings can win a war is to prevent it.}}
{{Citaĵo|teksto =Milita [[potenco]] gajnas [[batalo]]jn, sed [[Spirito|spirita]] potenco gajnas militojn.
|aŭtoro =[[George Marshall]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Military power wins battles, but spiritual power wins wars.}}
=== Morteza Mirbaghian ===
{{citaĵo|[[Politikistoj]] ekas fajron de militoj, kaj la ceteron plenumas idiotoj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Se ne estus pro [[profito]], nenie okazus milito.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo| Inter animaloj kiuj ĉiam pretas por fibataloj; estas [[vulpo]]j kaj lupoj,regantoj kaj ĝeneraloj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Malantau sanktaj bataloj, ofte kuŝas fikialoj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Oni ne lernu kiel militi, lernu kiel tion eviti.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
=== Andrej Movĉan ===
{{Citaĵo
|teksto = Milita [[buĝeto]] de [[Usono]] estas 10-oble pli granda [ol tiu de Rusio], tiu de [[Ĉinio]] — 2-oble pli granda... ni havas la plej longan en la [[mondo]] gardatan [[landlimo]]n... Do la [[Kremlo]] estas ne militaristo, sed pragmatisto.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Frenezo de indigno [la 11-a de majo 2015]
|origina teksto = Оборонный бюджет у США в 10 раз больше, у Китая — в 2... у нас самая длинная в мире охраняемая граница... Так что не милитарист Кремль, а прагматик.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni certe postrestas de [[Usono]] je 10-15 jaroj en la ĉefaj tipoj de [[armilo]]j kaj plu postrestos, sed ni ja ne militos kontraŭ ili, do tio ne gravas.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Frenezo de indigno [la 11-a de majo 2015]
|origina teksto = Мы, конечно, отстаем от США на 10-15 лет в основных видах вооружений, и дальше будем, но нам с ними и не воевать, так что неважно.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni alkutimiĝis, ke [[historio]] de la [[mondo]] estas historio de [[caro]]j kaj [[heroo]]j: por la unuaj milito estas speco de [[sporto]] kaj rimedo fortigi la [[potenco]]n, por la duaj ĝi estas la sola medio, kie ili povas realigi sin. Kio okazas al la aliaj, “simplaj” [[homo]]j, tion la historio prisilentas aŭ donas [[informo]]n tiom koncize kaj senemocie, ke ni simple ne atentas tion. Eble pro tio fantomoj de la militoj denove revenas...
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Rusio en la epoko de postvero: Racio kontraŭ informa bruo [2019]
|origina teksto = Мы привыкли, что история мира — это история царей и героев: для первых война — вид спорта и способ укрепления власти, для вторых — единственная стихия, где они могут реализоваться. Что происходит с другими, «простыми» людьми, история либо умалчивает, либо дает информацию так коротко и безэмоционально, что мы просто не обращаем на это внимания. Может быть, именно поэтому призраки войн опять возвращаются...
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa kontraŭulo de militoj en la nuna [[mondo]] estas kresko de parto de internacia [[komerco]]. Milito, kiel montras [[historio]], neniam komenciĝas se landoj sukcesas superi certan nivelon de komerco inter si. Interalie pro tio haveblas [[espero]], ke [[Rusio]] kun [[EU]] neniam komencos armitan [[konflikto]]n.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Kiu kaj por kio bezonas militon [februaro 2016]
|origina teksto = Главный противник войн в современном мире — рост доли внешней торговли. Война, как показывает история, никогда не начинается, если страны добиваются превышения определенного уровня внешней торговли между собой. В частности, поэтому есть надежда, что Россия с ЕС никогда не вступят в вооруженный конфликт.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ŝtatoj, aniĝintaj en militaj aliancoj, malofte militas — sindevigoj kadre de alianco postulas interkonsenton pri komenco de milito, kion malfacilas fari, konsiderante interesojn de aliaj aliancanoj; ekstera [[agreso]] ja kontraŭ lando, malantaŭ kiu staras aliancanoj, estas malpli probabla.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = Государства, входящие в военные блоки, редко воюют — обязательства по блоку требуют договоренности о начале войны, что сложно сделать, имея в виде интересы других участников блока; внешняя же агрессия на страну, за спиной которой стоят партнеры по блоку, менее вероятна.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la tiel nomata ruĝa kvadrato (nulo ĝis 6000 [[dolaro]]j de pokapa MEP kaj 5 ĝi 12% de krudmateriala [[rento]] en MEP) konstante okazas militoj kaj [[koloraj revolucioj]].
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = В так называемом красном квадрате (от нуля до 6000 долларов подушевого ВВП и от 5 до 12% доли сырьевой ренты в ВВП) все время происходят войны и цветные революции.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekde la [[1970-aj jaroj|70-aj jaroj]] de la [[20-a jarcento|pasinta jarcento]] laŭ diversaj pritaksoj 25 ĝis 50% de ĉiuj militoj en la [[mondo]] havis kiel [[kaŭzo]]n demandojn pri kontrolado super [[nafto]]resursoj aŭ iĝis eblaj danke al uzado de naftaj enspezoj.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = С 70-х годов прошлого века, по разным оценкам, от 25 до 50% всех войн в мире имело причиной вопросы контроля нефтяных ресурсов либо стало возможным благодаря использованию нефтяных доходов.
}}
=== José Ortega y Gasset ===
{{Citaĵo
|teksto = ...la dua ŝtupo de [[Burokratio|burokratiĝo]] iĝas militiĝo de la [[socio]]. La tuta atento estas direktita al armeo. [[Povo]] estas unuavice garantianto de la [[sekureco]] (tiu sekureco, de kiu, mi memorigas, komenciĝas la [[Amaso|amasa]] [[konscio]]). Do la [[ŝtato]] estas unuavice armeo.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La internaj [[Eŭropo|eŭropaj]] militoj preskaŭ ĉiam havis interesan trajton, kiu similigis ilin al hejmaj skandaloj. Ili ne planis forviŝi malamikon de sur la tero kaj estis precipe militoj konkuraj, militoj de rivaloj, similaj al interbatiĝoj de buboj aŭ diskutoj de [[heredanto]]j.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = Kreante planon de operacoj neniam decas forgesi la ĉefan taskon de la milito — laŭeble plej rapidan atingon de profita [[paco]]; sekve ĉio devas esti direktita al tio ke per decidaj [[atako]]j laŭeble plej rapide devigi la [[malamiko]]n al paco.
|aŭtoro= [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]]
|verko= Bazo de la alta militarto por generaloj de aŭstria armeo [1806]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la milito estas scienco saturita de nebuloj, malebligantaj moviĝi kun [[certeco]].
|aŭtoro= [[Maŭrico de Saksio]]
|verko= Teorio de militarto
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi ne kredas je [[Marksismo|marksisma]] teorio de [[konkero]] de iuj [[teritorio]]j, [[merkato]]j... Ĉio ĉi estas malgravaĵoj. La milito sidas en la homa [[naturo]].
|aŭtoro= [[Boris Nemcov]]
|verko=Provincano [1997]
|origina teksto = Я не верю в марксистскую теорию захвата каких-то территорий, рынков сбыта… Все это ерунда. Война заложена в человеческой природе.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en 1793] …militoj inter la [[reĝo]]j finiĝis; komenciĝis militoj inter la [[popolo]]j.
|aŭtoro= [[Robert Roswell Palmer]]
|verko= Frederick the Great, Guibert, Bulow: From Dynastic to National War [1986]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [fine de la [[19-a jarcento]]] [[Minaco]] de milito en nia [[tempo]] devenas… de interna [[politiko]] de landoj, kie malfortan [[registaro]]n kontraŭstaras forta [[Naciismo|naciisma]] [[movado]].
|aŭtoro= [[Lord Palmerston]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ve al tiu ŝtata aganto, kiu ne zorgos anticipe trovi tian pravigon por milito, kiu ankaŭ post la milito plu havos [[signifo]]n.
|aŭtoro= [[Otto von Bismarck]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Usono]], eksterminta per la 18-a amendo de la [[Konstitucio de Usono|konstitucio]] [[malbono]]n de [[drinkado]], alvokis la [[mondo]]n ekstermi la militon per ĵura [[promeso]]. La mondo, kiu riskis nek kredi tion, nek dubi, obeis.
|aŭtoro= [[Denis William Brogan]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{citaĵo
|teksto= [[Maliculo]] ĉiam estas Aliulo... Do nome dum la milito Bonulo havas la plej klaran [[konscio]]n... Bedaŭrine ĉiam militi ne eblas. De [[tempo]] al tempo necesas [[paco]]. Por paca tempo la [[socio]] en sia saĝeco difinis profesiajn maliculojn. Tiuj ĉi malicaj [[homo]]j same necesas al la bonaj kiel [[ĉiesulino]]j necesas al [[virtulino]]j. Pro tio ili estas skrupule elektataj. Ili devas havi aĉan devenon kaj ne havi [[espero]]n je pliboniĝo.
|aŭtoro=[[Jean-Paul Sartre]]
|verko= Saint Gent: Actor and Martyr
|originala teksto=
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] ekzistas [[strategio]] de lacigado kaj strategio de frakasado, inter tiuj ĉi du strategioj ŝanceliĝas milita sperto de la [[pasinteco]].
|aŭtoro= [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]]
|verko= Metodo de militaj scioj [1927]
|origina teksto = [...] есть стратегия утомления и стратегия сокрушения, между этими двумя полярностями колеблется военный опыт прошлого.
}}
{{citaĵo|teksto= Se vi volas la [[paco]]n, pretigu militon.|aŭtoro=|verko=[[Latinaj proverboj|Latina proverbo]]|origina teksto=Si vis pacem, para bellum.}}
{{citaĵo|teksto=Mi ne scias kiun armilon homaro uzos en Tria Mondmilito, sed en Kvara uzos klaboj.|aŭtoro=[[Albert EINSTEIN]]verko=|origina teksto=Ich weiß nicht mit welchen Waffen sich die Menschen im 3. Weltkrieg bekämpfen, aber im 4. werden es Keulen sein. (ger.)}}
{{citaĵo|Neniam estis bona milito aŭ malbona paco.
|origina teksto=There never was a good war or a bad peace.
|aŭtoro=[[Benjamin FRANKLIN]]
|verko=epistolo al Josiah Quincy (11-a de septembro [[w:1783|1783]])}}
{{citaĵo|teksto=Ĉiuj kiuj intencas detrui la [[libereco]]jn de [[demokratio|demokratia]] nacio devus scii ke milito estas la plej efektiva kaj plej rapida rimedo por efektivigi tion. |aŭtoro=[[Alexis de Tocqueville]]|verko=|origina teksto=}}
{{citaĵo
|teksto=La milito estas la terorismo de la riĉuloj, la terorismo estas la milito de la malriĉuloj!
|origina teksto=Terrorism is the war of the poor, and War is the terrorism of the rich.
|aŭtoro=[[Peter Ustinov]]}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi havas antaŭsenton, kiu sonas kiel senracieco, sed tamen ne lasas min: la milita [[ŝtato]] devas iĝi granda [[Industrio|industria]] giganto. Koncentriĝo de la [[homo]]j en grandaj [[entrepreno]]j ne devas eterne resti je ilia konsidero; logika sekvo de tio estos anticipe difinita kaj progresanta nombro de [[Mizero|mizerularo]], vestita je [[uniformo]], kaj komencanta sian [[tago]]n akompane de tamburado... Atendiĝas longa kaj propravola subiĝo al unuopaj gvidantoj kaj uzurpatoroj. La [[homo]]j ne plu kredas je la principoj kaj [[kredo]]s verŝajne de [[tempo]] al tempo je la savintoj . Pro tiu kialo la aŭtoritata [[potenco]] denove levos la [[kapo]]n en la fascina [[20-a jarcento]] kaj tiu kapo estos terura.
|aŭtoro = [[Jacob Burckhardt]]
|verko = Letero al amiko [1872]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Politikaj celoj de la milito devas komplete kongrui al milita potencialo de la [[ŝtato]], bataleblecoj de la [[armitaj fortoj]] kaj al aplikataj de ili metodoj de militado, kaj tiuj lastaj devas fidinde garantii atingon de la starigitaj [[celo]]j.
|aŭtoro= [[Nikolaj Ogarkov]]
|verko= Historio instruas pri atentemo [1985]
|origina teksto = Политические цели войны должны в полной мере соответствовать военному потенциалу государства, боевым возможностям вооруженных сл и применяемым ими способам ведения боевых действий, а последние должны надежно обеспечить достижение поставленных целей.
}}
{{citaĵo|Laŭ generaloj 'la milit' necesas -/nu, kunpremeble, ĉar per ĝi inspeza/tiaj fraponoj, kaj hakiras gloron/ dum vo kaj mi ekiras nur doloron/
Kiam la morto fermas/ al mi la okulojn/ la mondo mortas/ sed la celo/ daŭras|verko=[[La Infana Raso]] de [[William Auld]]}}
{{Citaĵo|teksto = Se ni estas seriozaj pri [[paco]], tiam ni devas labori por ĝi tiel arde, serioze, senĉese, zorgeme kaj kuraĝe kiel ni iam prepariĝis por milito.
|aŭtoro = [[Wendell Berry]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} If we are serious about peace, then we must work for it as ardently, seriously, continuously, carefully, and bravely as we have ever prepared for war.}}
{{Citaĵo|teksto = '''[[Maljunulo|Maljunaj viroj]] deklaras militon. Sed estas [[juneco]], kiu devas batali kaj [[Morto|morti]].'''
|aŭtoro = [[Herbert C. Hoover]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Older men declare war. But it is youth that must fight and die.}}
{{Citaĵo|teksto = Kiel ni povas eskapi el la [[kaptilo]], kiun la [[Terorismo|teroristoj]] metis al ni? Nur rekonante, ke la milito kontraŭ terorismo ne povas esti gajnita per milito. Ni devas, kompreneble, protekti nian [[sekureco]]n; sed ni devas ankaŭ korekti la plendojn, de kiuj nutriĝas terorismo. [[Krimo]] postulas polican laboron, ne armean agon.
|aŭtoro = [[George Soros]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} How can we escape from the trap that the terrorists have set us? Only by recognizing that the war on terrorism cannot be won by waging war. We must, of course, protect our security; but we must also correct the grievances on which terrorism feeds. Crime requires police work, not military action.}}
{{Citaĵo|teksto = Se vi daŭre [[Malamo|malamas]], vi eniras en la saman [[filozofio]]n, kiu komencis la militon. Vi devas vidi antaŭen al la personoj kaj la novaj tempoj.
|aŭtoro = [[Roman Polański]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} If you continue to hate, you are entering into the same philosophy that began the war. You have to look forward at people and new times.}}
{{Citaĵo|teksto = '''La termino "justa milito" enhavas internan [[kontraŭdiro]]n. Milito estas esence [[Maljusteco|maljusta]], kaj la granda defio de nia tempo estas kiel trakti [[malbono]]n, [[Tirano|tiraneco]]n kaj [[subpremo]]n sen mortigi amason da homoj.'''
|aŭtoro = [[Howard Zinn]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The term "just war" contains an internal contradiction. War is inherently unjust, and the great challenge of our time is how to deal with evil, tyranny, and oppression without killing huge numbers of people.}}
{{Citaĵo|teksto = '''Ne estas milito inter [[Islamo|islamanoj]] kaj ne-islamanoj, sed inter [[Ekstremo|ekstremisto]]j kaj moderuloj de ĉiuj [[religio]]j.... Kio gravas estas ne vivi en [[timo]]. La plej danĝera afero estas rezigni kaj perdi [[espero]]n. La ĉefa malamiko ne estas [[terorismo]] aŭ ekstremismo, sed [[nescio]].'''
|aŭtoro = [[Reĝino Rania de Jordanio]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = Ĉiu, kiu iam rigardis la vitrajn [[okulo]]jn de mortanta [[soldato]] sur la [[batalkampo]], forte pensos antaŭ ol komenci militon.
|aŭtoro = [[Otto von Bismarck]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''Mi nenion povas diri al vi pri tiu ĉi milito. Ĝi estas kiel ĉiuj militoj, mi [[Supozo|supozas]]. La entombigistoj gajnas ĝin. Ho, la [[politikisto]]j multe parolos pri ĝia "[[gloro]]", kaj la [[maljunulo]]j parolos pri ĝia "[[bezono]]" - la [[soldato]]j, ili nur volas iri hejmen.'''
|aŭtoro = James Lee Barretten
|verko = Shenandoah|origina teksto ={{lingvo|en}} There's nothing much I can tell you about this war. It's like all wars, I suppose. The undertakers are winning it. Oh, the politicians will talk a lot about the "glory" of it, and the old men'll talk about the "need" of it — the soldiers, they just want to go home.}}
{{Citaĵo|teksto = '''Iuj dirus, ke estas tro [[Idealismo|idealisme]] kredi je socio bazita sur [[toleremo]] kaj [[Sanktulo|sankteco]] de la homa vivo, kie limoj, [[nacieco]]j kaj [[ideologio]]j gravegas. Al tiuj, kiujn mi diras, tio ne estas idealismo, sed pli ĝuste [[realismo]], ĉar [[historio]] instruis al ni, ke milito malofte solvas niajn [[diferenco]]jn. [[Forto]] ne resanigas malnovajn [[vundo]]jn; ĝi malfermas novajn.'''
|aŭtoro = [[Mohamed ElBaradei]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''Mi certas, ke se la [[patrino]]j de diversaj nacioj povus renkontiĝi, ne plu ekzistus militoj.'''
|aŭtoro = [[E. M. Forster]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = Oni diras, ke ne plu estos milito. Ni devas ŝajnigi [[Kredo|kredi]] tion. Sed kiam milito venos, estas ni, kiuj prenos la unuan [[ŝoko]]n kaj aĉetos [[tempo]]n per niaj vivoj. Estas ni, kiuj konservas la [[fido]]n.
|aŭtoro = [[Richard McKenna]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} It is said there will be no more war. We must pretend to believe that. But when war comes, it is we who will take the first shock and buy time with our lives. It is we who keep the faith.}}
{{Citaĵo|teksto = '''[[Unueco]] kaj [[kunlaboro]] en milito evidente multigas la [[potenco]]n de la individuo miloble. Ĉu estas la ombro de kialo, ke ili ne devas produkti egalajn efikojn en [[paco]]; kial la [[principo]] de kunlaboro ne devas doni al homoj la samajn superajn potencojn kaj avantaĝojn (kaj multe pli grandajn) en la kreado, konservado, distribuado kaj ĝuado de [[riĉeco]]?'''
|aŭtoro = [[Robert Owen]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Union and co-operation in war obviously increase the power of the individual a thousand fold. Is there the shadow of a reason why they should not produce equal effects in peace; why the principle of co-operation should not give to men the same superior powers, and advantages, (and much greater) in the creation, preservation, distribution and enjoyment of wealth?}}
{{Citaĵo|teksto = '''La veraj kaj daŭraj [[venko]]j estas tiuj de [[paco]], kaj ne de milito.'''
|aŭtoro = [[Ralph Waldo Emerson]]|verko =|origina teksto = {{lingvo|en}} The real and lasting victories are those of peace, and not of war.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Batali militojn ne multe temas pri [[Mortigo|mortigi]] homojn, sed pri [[Scio|ekscii]] aferojn. Ju pli vi scias, des pli probable vi gajnos [[batalo]]n.'''
|aŭtoro = [[Tom Clancy]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Fighting wars is not so much about killing people as it is about finding things out. The more you know, the more likely you are to win a battle.}}
{{Citaĵo|teksto ="Milito kontraŭ [[terorismo]]" estas nepraktigebla [[koncepto]], se ĝi signifas batali terorismon per terorismo. La sentoj en ambaŭ [[flanko]]j ne estas, ke ili partoprenas iun malbonan kaj [[Krimo|kriman]] agon, sed ke ili riskas siajn vivojn [[Heroo|heroe]] pro tio, kion ili konsideras [[Justeco|justa]] kaŭzo.
|aŭtoro = [[John Mortimer]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} A "war against terrorism" is an impracticable conception if it means fighting terrorism with terrorism. The feelings on both sides are not that they are taking part in some evil and criminal act but risking their lives heroically for what they consider to be a just cause.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Mi havis la [[bonŝanco]]n kaj okazon reveni [[Hejmo|hejmen]] kaj diri la [[vero]]n; multaj [[soldato]]j, kiel Pat Tillman... ne havis tiun ŝancon. La vero pri milito ne ĉiam estas facila. La vero estas ĉiam pli [[Heroo|heroa]] ol la propagando.'''
|aŭtoro = [[Jessica Lynch]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} I had the good fortune and opportunity to come home and to tell the truth; many soldiers, like Pat Tillman... did not have that opportunity. The truth of war is not always easy. The truth is always more heroic than the hype.}}
{{Citaĵo|teksto =Militoj produktas multajn [[Fikcio|fikciajn]] [[rakonto]]jn, kelkaj el ili estas rakontitaj ĝis ili estas [[Kredo|kredataj]] kiel [[vero]]j.
|aŭtoro = [[Ulysses S. Grant]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Wars produce many stories of fiction, some of which are told until they are believed to be true.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Kiel oni [[Regado|regas]] la mondon kaj kiel komenciĝas militoj? [[Diplomatio|Diplomatoj]] diras [[mensogo]]jn al [[Ĵurnalismo|ĵurnalistoj]] kaj tiam [[Kredo|kredas]] tion, kion ili [[Legado|legas]].'''
|aŭtoro = [[Karl Kraus]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Mi, kiu sendis [[armeo]]jn al [[fajro]] kaj [[soldato]]jn al ilia [[morto]], diras hodiaŭ: Ni veturas al milito, kiu ne havas [[viktimo]]jn, nek [[Vundo|vunditojn]], nek [[sango]]n, nek [[sufero]]n. Ĝi estas la sola milito, kiu oni plezure partoprenas - la milito por [[paco]].
|aŭtoro = [[Jicĥak Rabin]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =La anomalio de milito estas, ke la plej bonaj viroj mortigas sin, dum ruzaj viroj trovas sian [[ŝanco]]n regi en maniero kontraŭa al [[justeco]].
|aŭtoro = [[Émile Chartier]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Milito startas - samtempe kun la reakciaj [[forto]]j de la [[Kapitalismo|kapitalisma]] mondo - la generajn fortojn de socia [[revolucio]], kiuj fermentas en ĝiaj profundoj.
|aŭtoro = [[Roza Luksemburg]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''La [[celo]] de [[registaro]] en [[paco]] kaj milito ne estas la [[gloro]] de regantoj aŭ de rasoj, sed la [[feliĉo]] de la simpla homo.'''
|aŭtoro = [[William Beveridge]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The object of government in peace and in war is not the glory of rulers or of races, but the happiness of the common man.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Historio]]n ne faras nur [[reĝo]]j kaj [[parlamento]]j, [[prezidanto]]j, militoj kaj [[generalo]]j. Ĝi estas la [[historio]] de homoj, de ilia [[amo]], [[honoro]], [[fido]], [[espero]] kaj [[sufero]]; de naskiĝo kaj morto, de malsato, soifo kaj malvarmo, de [[soleco]] kaj malĝojo.
|aŭtoro = [[Louis L'Amour]]
|verko =
|origina teksto ={{lingvo|en}} History is not made only by kings and parliaments, presidents, wars, and generals. It is the story of people, of their love, honor, faith, hope and suffering; of birth and death, of hunger, thirst and cold, of loneliness and sorrow.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Historio]] instruas ke militoj komenciĝas kiam [[registaro]]j kredas, ke la [[prezo]] de agreso estas malmultekosta.
|aŭtoro = [[Ronald Reagan]]|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} History teaches that wars begin when governments believe the price of aggression is cheap.}}
{{Citaĵo|teksto =Ni ne bezonas militon por veki homan [[energio]]n. Estas almenaŭ egala amplekso por [[kuraĝo]] kaj grandanimeco en beno, kiel en detruado de la [[homaro]].
|aŭtoro = [[William Ellery Channing]]
|verko = "Milito" (1816)|origina teksto = {{lingvo|en}} We need not war to awaken human energy. There is at least equal scope for courage and magnanimity in blessing, as in destroying mankind.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Paco]] ne nur estas la foresto de milito; dum ekzistu [[malriĉeco]], [[rasismo]], [[diskriminacio]] kaj ekskludado, estos malfacile atingi pacan mondon.
|aŭtoro =[[Rigoberta Menchú]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|es}} La paz no es solamente la ausencia de la guerra; mientras haya pobreza, racismo, discriminación y exclusión difícilmente podremos alcanzar un mundo de paz.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Heroo]] estas iu, kiu [[Ribelo|ribeliĝas]] aŭ ŝajnas ribeliĝi kontraŭ la ekzistaj faktoj kaj ŝajnas konkeri ilin. Evidente tio povas funkcii nur momente. Ĝi ne povas esti daŭra afero. Tio ne diras, ke homoj ne plu provu ribeliĝi kontraŭ la ekzistaj faktoj. Iam, kiu scias, ni eble [[venko]]s [[morto]]n, [[malsano]]n kaj militon.
|aŭtoro =[[Jim Morrison]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} A hero is someone who rebels or seems to rebel against the facts of existence and seems to conquer them. Obviously that can only work at moments. It can't be a lasting thing. That's not saying that people shouldn't keep trying to rebel against the facts of existence. Someday, who knows, we might conquer death, disease and war.}}
{{Citaĵo|teksto =Unu sola milito - ni ĉiuj scias - povas produkti pli da [[malbono]], tuja kaj posta, ol [[cent]]oj da jaroj de libera [[agado]] de la interhelpa principo povas produkti [[bono]]n.
|aŭtoro =[[Petro Kropotkin]]
|verko =|origina teksto = <!--One single war — we all know — may be productive of more evil, immediate and subsequent, than hundreds of years of the unchecked action of the mutual-aid principle may be productive of good. --><!--eble originale angle-->}}
{{Citaĵo|teksto =Por [[paco]], kontraŭ milito. Kiu ne estas por? Sed kiel vi povas haltigi tiujn, kiuj celas genocidon, ne farante militon?
|aŭtoro =[[Susan Sontag]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} For Peace. Against War. Who is not? But how can you stop those bent on genocide without making war?}}
{{Citaĵo|teksto =Estas bone ke milito estu tiel [[Teruro|terura]] - por ke ni ne tro ŝatu ĝin.
|aŭtoro =[[Robert E. Lee]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} It is well that war is so terrible — lest we should grow too fond of it.}}
{{citaĵo|La [[homaro]] devas ĉesigi la militon, aŭ la milito metos [[fino]]n al la homaro.
|aŭtoro =[[John F. Kennedy]]
|verko =
|origina teksto =(en) Mankind must put an end to war, or war will put an end to mankind.}}
{{Citaĵo|teksto =Militoj povas esti batalitaj per [[armilo]]j, sed ilin [[Gajno|gajnas]] viroj. La [[spirito]] de la viroj, kiuj sekvas, kaj de la viro, kiu gvidas, akiras tiun [[venko]]n.
|aŭtoro =[[George S. Patton]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Wars may be fought with weapons, but they are won by men. It is the spirit of the men who follow and of the man who leads that gains that victory.}}
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel militoj aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume [[pediko]]j estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
== Proverboj ==
{{Citaĵo|teksto =Du militas, tria [[Profito|profitas]].
|aŭtoro = [[Proverbo]]
|verko =|origina teksto =}}
== Zamenhofa proverbaro ==
{{Ĉefartikolo|Zamenhofa proverbaro}}
{{citaĵo|[[Unu]] [[soldato]] militon ne faras.|verko=[[Zamenhofa proverbaro]]}}
{{citaĵo|[[Du]] militas — tria profitas.|verko=[[Zamenhofa proverbaro]]}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Paco]]
* [[Totala milito]]
* [[Kial milito?]]
* [[Armeo]]
* [[Armilo]]
* [[Batalo]]
* [[Genocido]]
* [[Interna milito]]
* [[Invado]]
* [[Konkero]]
* [[Malvarma milito]]
* [[Mondmilito]]
* [[Pacismo]]
* [[Strategio]]
* [[Taktiko]]
== Referencoj ==
{{Socia kaj politika filozofio}}
[[Kategorio:Politiko]]
i9gpea2w3qnw1p5rbiy90a4ckmkk3az
53299
53298
2026-04-22T10:30:29Z
RG72
415
/* Referencoj */
53299
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Milito
| dosiero =
| vikipedio = Milito
| komunejo =
| komunejokat = War
| vikivortaro = milito
| vikinovaĵoj = Kategorio:Milito
}}
'''[[w:Milito|Milito]]''' estas ĉiu formo de grava konflikto kun aŭ sen uzo de armiloj.
== Citaĵoj ==
=== Jean Baudrillard ===
{{Citaĵo
|teksto = Kio ne plu ekzistas, estas kontraŭstaro de [[malamiko]]j, [[realo]] de antagonismaj kialoj, [[Ideologio|ideologia]] seriozeco de milito, kaj ankaŭ realo de [[venko]] aŭ [[malvenko]], ĉar milito transformiĝis je procezo, kiu jubilas for ekster la limoj de siaj eksteraj elmontroj.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = Simulakroj kaj simulaĵoj [1981]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sistemo detenas, timigante sin mem, kaj je tio troviĝas paradokse profita aspekto de detenado: mankas spaco por la milito. Nome pro tio restas esperi pri pluado de la [[Nuklea armilo|nuklea]] eskalado kaj armilkonkuro.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La fatalaj strategioj [1983]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni lasu ankaŭ la virtualan militon en ĝia orbito, ĉar nome tie ĝi nin protektas: danke al sia ekstrema abstrakteco kaj terura ekscentreco, la [[nuklea armilaro]] iĝas nia plej bona protekto.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La travidebleco de malbono [1990]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Same kiel troa [[tempo]] nutras [[infero]]n de neniofarado, la teknologiaj troaĵoj nutras la inferon de la milito.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio aspektas strange, sed milito sen [[viktimo]]j ĉesas aspekti la vera milito, ĝi pli similas al prototipo de la eksperimenta elpurigita milito, eĉ pli kontraŭhoma, ĉar sen [[Homo|homaj]] perdoj.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nome tiel ni atingis nerealecon de la milito, kiam tro evoluiĝinta [[Teknologio|teknologia]] [[povo]] supertaksas realan povon de la malamiko, kiun ĝi eĉ ne deziras ekvidi.
|aŭtoro = [[Jean Baudrillard]]
|verko = La Golfa milito ne okazis [1991]
|origina teksto =
}}
=== Zbigniew Brzeziński ===
{{Citaĵo
|teksto = La milito kiel formale deklarita stato foriris al pasinteco... Ekde momento de la fino de la [[Dua mondmilito]] [[Usono]] partoprenis en du grandaj militoj, en kiuj pereis 100 mil usonanoj, kaj en proksimume duondekduo da relative seriozaj operacoj, akompanitaj de malgrandaj perdoj por la usona flanko, kaj ankaŭ unuflanke bombardis almenaŭ tri ĉefurbojn de aliaj ŝtatoj, eĉ ne unu fojon formale deklarinte la militon.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kapablo en mallonga tempo venki en unu loka milito estas oble pli efika rimedo kontraŭ estigo de iuj ajn lokaj konfliktoj ol sufiĉe multekosta subtenado de la nombro de trupoj, necesaj por paralela batalado en du lokaj militoj.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...diferenco inter anticipado kaj preventado estas sufiĉe grava de la vidpunkto de la internacia ordo kaj neniukaze devas esti forviŝata... Rezigno je dislimigado de tiuj du agotipoj, des pli flanke de la superpotenco, havanta maksimumon de rimedoj por detenado, povas estigi ĉenan reakcion de unuflankaj “preventaj” militoj, maskitaj kiel “anticipaj” agoj.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri evoluo de la eventoj post la [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001|11-a de septembro 2001]]] Personaj kialoj, speciale grupaj interesoj kaj politikaj kalkuloj, publike pravigataj per drameca, sed foje demagogia retoriko, kaŭzis aperon de kaŝita, sed grava politika malekvilibro, kapabla havi seriozajn internaciajn sekvojn. Subita kaj preskaŭ momenta apero de nova strategia doktrino de “preventa milito”, kontraŭa al la tempopruvitaj internaciaj konvencioj, nur firmigis la suspektojn, ke la sieĝitan hegemonian burokrataron, ŝarĝitan je problemoj de interna [[sekureco]], ne eblas kunigi kun la malferma kaj [[Demokratio|demokratia]] procezo de formado de ekstera politiko.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]] [2004]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...en la epoko de tutmonda travidebleco, definitiva venko atingita per kontraŭhomaj rimedoj, jam ne estas laŭdata. Eĉ [[Sovetunio|Rusio]], [[Afgana milito (1979-1989)|senkompate eksterminta]] centmilojn da [[afganoj]] kaj transforminta en [[rifuĝinto]]j kelkajn milionojn, ne uzis ekstremajn rimedojn, kiuj garantius al ĝi definitivan venkon.
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]] [2012]
|origina teksto =
}}
=== Elias Canetti ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri la milito] ...ĉiu flanko deziras iĝi pli granda [[amaso]] de la vivantoj. La [[malamiko]] ja estu pli granda amaso de la [[mortinto]]j... la milito ne estas vera milito, se ĝia [[celo]] ne konsistas unuavice en amasigo de la malamikaj [[kadavro]]j.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio, ke la militoj povas daŭri tiom longe, ke ili daŭras eĉ se ili estas delonge malgajnitaj, estas klarigata per profundega bezono de la [[amaso]] konservi sin en la ekscita stato, ne disfali, resti la amaso. Tiu [[sento]] foje estas tiom forta, ke la [[homo]]j [[Konscio|konscie]] preferas kune iri al la [[morto]] nur por ne agnoski la [[malvenko]]n, travivante pro tio disfalon de la propra amaso.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Trarompiĝo de la milito estas unuavice ''trarompiĝo de du [[amaso]]j''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Emocio|Emociiĝo]] kun kiu la [[homo]]j ekmarŝas al la milito estas klarigata de [[malkuraĝeco]] de la homo antaŭ [[vizaĝo]] de la [[morto]]. Unuope ili ne kuraĝas rigardi al ĝiaj [[okulo]]j. Ĝi estas pli facila duope, kiam du [[malamiko]]j, tiel dirite, [[Ekzekuto|ekzekutas]] unu la alian kaj ĝi estas tute ne la sama morto, kiam al ĝi iras miloj. La plej malbona kio povas okazi al la homo en la milito estas pereo ''kune'' kun la aliaj. Sed tio senigas de la morto unuope, kiun la homoj timas plej multe en la [[mondo]].. Kaj ili ja ne kredas ke tiu plej malbona okazos. Ili opinias, ke eblas transdirekti, transigi al la aliaj pendantan super ili [[Kolektivo|kolektivan]] [[kondamno]]n. ''Ilia mortotransigilo estas la malamiko'' kaj la sola, kio estas postulata de ili, estas avanci la malamikon.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dum daŭras la milito, la [[amaso]] devas ekzisti, kaj se la [[homo]]j jam ne konsistigas la amason, la milito fakte finiĝis.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[grego]] delonge aperas en kvar diversaj formoj aŭ funkcioj. En ili estas io flua, ili facile transiras unue je alia, sed gravas unufoje kaj por ĉiam difini per kio ili diferenciĝas. La plej natura kaj vera grego — tiu, de kiu fakte originas kaj kun kiu estas ligita nia [[vorto]] mem estas la grego kiu ''[[Ĉasado|ĉasas]]''.... la ĉasanta grego transiras al la stato de la ''dividanta'' grego... La dua formo, havanta multe da komuna kun la ĉasanta grego kaj ligita al ĝi per multe da transiroj, estas la ''milita'' grego.... Laŭ ''difiniteco'' de la [[objekto]] de la [[mortigo]] ĝi proksimas al la ĉasanta grego. La tria formo estas la ''[[Ploro|priploranta]]'' grego.... En la kvara formo mi arigas aron da fenomenoj, kiuj malgraŭ ĉiuj malsamaĵoj havas ion komunan, nome: [[deziro]]n de kresko. La ''multigantaj aŭ obligantaj gregoj'' formiĝas speciale cele al ''multigo de nombro'' same de la homoj en la [[grupo]], kaj estaĵoj, per kiuj la grupo vivas, do de la [[plantoj]] aŭ la [[besto]]j.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ''ekstera'' [[grego]], kiu manifestiĝas pli klare kaj pro tio facile priskribeblas, strebas al [[celo]], troviĝanta ekster ĝi mem. Ĝi faras longan [[vojo]]n. Ĝiaj movoj estas rapidigitaj, se kompari ilin kun la movoj en la normala vivo. Tio signifas ke la [[Ĉasado|ĉasanta]] kaj la milita gregoj estas la eksteraj gregoj.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ekzistas [[religio]]j de la [[ĉasado]] kaj milito, multiĝo kaj [[ploro]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La interna aŭ idea dinamiko de la milito origine aspektas tiel: el la [[Ploro|priploranta]] [[grego]], kolektiĝinta ĉirkaŭ la [[mortinto]], formiĝas la milita grego, kiu [[Venĝo|venĝas]] lin. El la [[Triumfo|triumfa]] milita grego formiĝas multiganta grego de triumfo.</br>
Nome la ''unua'' mortinto vekas en ĉiuj aliaj [[sento]]n de alproksimiĝanta [[minaco]]. [[Signifo]]n de la unua mortinto ĉe komenco de la militoj malfacilas supertaksi. La [[reganto]]j, [[Deziro|dezirantaj]] komenci la militon, bone [[Scio|scias]], ke necesas nepre eltrovi aŭ krei la unuan mortinton.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La milito, postulanta por sia estiĝo la unuan aŭ malmultajn [[mortinto]]jn, naskas poste grandegan kvanton da ili. [[Ploro]] pri ili, kiam la [[venko]] estas atingita, malsame ol en la unua momento estas grave mallaŭtigita. La venko signifas se ne kompletan ekstermadon, do drastan malmultiĝon de la nombro de la [[malamiko]]j; do priplorado de siaj mortintoj iĝas malpli grava. Ili estas kvazaŭ avangarda taĉmento, sendita al la lando de la mortintoj kaj kondukinta post si eĉ pli grandan nombron de la malamikoj. Tiel ili [[Liberigo|liberigis]] ĉiujn de la [[timo]], sen kiu la milito tute ne okazus.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malamiko]] estas [[Venko|venkita]], la [[minaco]] unuiginta la [[popolo]]n forfalis, kaj ĉiu nun pensas pri si. La milita [[grego]] disfalas por ''[[rabado]]'', simile al tio kiel tio okazas al la [[Ĉasado|ĉasanta]] grego dum dividado de la [[predo]]... Tamen [[danĝero]] de kompleta disfalo de la [[armeo]] ĉe tio estas tiom granda, ke ĉiam estis inventataj rimedoj por restarigo de la militista etoso. La plej bona rimedo estis ''[[festado]] de la venko''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉe la [[Historio|historiaj]] [[nacio]]j de tia speco la milito iĝis la sola rimedo de multiĝo. Ĉu temas pri [[rabado]] de la [[aĵo]]j necesaj por la [[vivo]], aŭ pelado de loĝantoj je [[sklaveco]] — ĉiuj aliaj, pli [[Toleremo|toleremaj]] formoj de la multiĝo estis forĵetitaj kaj ekkonsideritaj maldignaj. Formiĝis io simile al la ŝtata milita [[religio]], celanta al la rapida multiĝo.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = El [[islamo]], en kies karaktero senerare videblas la milita [[religio]], danke al skismo naskiĝis la religio de la [[priploro]], la plej koncentrita kaj klare esprimita el ĉiuj ekzistantaj — la [[ŝijaismo]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kio de la aliaj povus esti traktata kiel malpleno kaj monotoneco de la milita [[vivo]], al la [[germano]] lumis per la [[komforto]] kaj [[Fajro|fajretoj]] de la [[arbaro]]. Ĉi tie li ne [[Timo|timas]], ĉi tie li estas en [[sekureco]] inter la siaj. Rektecon kaj neklineblecon de la [[arbo]]j li prenis kiel sian [[kutimo]]n.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La defendoplanoj de [[Svislando]] dum la du pasintaj militoj interese spegulis tiun ĉi sinidentigon de la [[nacio]] kun la [[Alpo]]-montaro. Ĉiujn fruktodonajn [[valo]]jn, [[urbo]]jn, [[produktejo]]jn kaze de [[Malamiko|malamika]] [[invado]] oni planis fordoni. La armeo devintus retreti profunden de la [[monto]]j kaj ti ekbatali. La [[popolo]] kaj la [[tero]] estis oferataj. Sed la armeo en la montoj plu reprezentus Svislandon: la amasa simbolo de la nacio transformiĝus je la lando mem.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni povas diri, ke en niaj [[Nuntempo|nuntempaj]] [[civilizacio]]j, krom la militoj kaj la [[revolucio]]j, ekzistas nenio, kion oni povus kompari kun [[inflacio]] laŭ ĝiaj longdaŭraj sekvoj. La ŝokoj, kiujn ĝi estigas, estas tiom profundaj, ke pri ili oni preferas silenti aŭ forgesi. Kaj povas esti, oni simple [[Timo|timas]] agnoski ĉe la [[mono]], kies [[valoro]]n la [[homo]]j mem artefarite difinas, amasoforman efikon, kiu grave superas ilian originan destinon kaj kaŝas en si ion mallogikan kaj senfine [[Honto|hontindan]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Egaleco]] de la [[deputito]]j, tio kio faras ilin [[amaso]], konsistas en ilia [[Jura imuneco|imuneco]]. Ĉi tie inter la [[partio]]j mankas diferenco. La [[Parlamento|parlamenta]] sistemo funkcias dum estas garantiita la imuneco. Ĝi disfalas se en ĝi aperas la [[homo]], kapabla kalkuli pri la [[morto]] de iu el anoj de la komunumo. Ekzistas nenio pli danĝera ol vidi la [[mortinto]]n inter tiuj ĉi vivantoj. La milito pro tio estas milito, ke eltrovadon de la rilatumo de la fortoj partoprenas la mortintoj. La parlamento pro tio estas la parlamento, ke ĝi ekskludas la mortintojn.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Malsano]] de la prijuĝo estas la plej disvastiĝinta en la [[Homo|homa]] [[gento]], praktike ĉiuj estas trafitaj de ĝi... La homo havas profundan bezonon denove kaj denove regrupigi ĉiujn homojn, kiujn li nur povas imagi... Je la fundo de tiu ĉi apartigo kuŝas [[pasio]] al kreado de la [[Malamiko|malamikaj]] [[grego]]j. Finfine ĝi devas konduki al la militaj gregoj.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[mongoloj-invadintoj]]] Ili mortigas la [[homo]]jn kiel [[besto]]jn. La [[mortigo]] estas ilia tria [[naturo]], same kiel [[rajdado]] estas la dua. Ili mortigas la homojn same kiel bestojn dum pel[[ĉasado]]. Se ili ne militas, do ili ĉasas; la ĉasadoj estas iliaj ''manovroj''.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ sia interna [[esenco]] la [[produktado]] havas [[Paco|pacan]] karakteron. Neniigado, kaŭzata de la milito kaj [[detruado]], damaĝas ĝin. Je tio [[kapitalismo]] kaj [[socialismo]] estas similaj unu al la alia kiel konkurantaj formoj de la sama [[kredo]]. Por ambaŭ la produktado estas kiel [[pupilo]] de la [[okulo]]. Ĝi konkeris koran inklinon de ambaŭ kaj ilia rivalado en tiu ĉi sfero kaŭzis furoron de la produktado. Ili iĝas ĉiam pli similaj unu al alia. Videblas ankaŭ kreskanta reciproka [[estimo]]. Kaj ĝi estas kaŭzita, ni aŭdacos diri, sole per la [[sukceso]]j de la produktado. Nun ne eblas opinii, ke ili strebas neniigi unu la alian, ili streblas unu la alian superi.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Trafas la [[okulo]]jn strebo al formiĝo de gigantaj duoblaj [[amaso]]j, nomantaj sin laŭ la mondopartoj — la [[Oriento]] kaj la [[Okcidento]]. Ili ĉion ensorbas en sin kaj kio estas ne ensorbita de ili, tio estas eta kaj senpova. Stulta kontraŭstaro de tiuj ĉi duoblaj amasoj, ilia armiteco ĝis [[dento]]j kaj baldaŭ eĉ ĝis la ''[[Luno]]'', vekis en la [[mondo]] [[Apokalipso|apokalipsan]] [[timo]]n: la milito inter ili povas neniigi la [[homaro]]n. Tamen okazis, ke tendenco de la multigado tiom fortiĝis, ke la milito subiĝis al ĝi — ĝi estas nura ĝena obstaklo. La milito kiel rimedo de la rapida multigado elĉerpis sin per eksplodo de la arkaiko en [[Germanio]] en la tempo de [[nacional-socialismo]] kaj, nun povas esti certaj, malaperis por ĉiam. Ĉiu lando nun montras emon gardi sian [[produktado]]n pli atente ol siajn civitanojn.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[reganto]] kaj milito] Kiel ajn li montru sin ekstere, lia profunda kaj sekreta bezono estas maldensigi la vicojn de propraj subtenantoj. Por [[Libereco|liberigi]] lin de la [[timo]] de la [[ordono]]j necesas ke mortu multaj el tiuj, kiuj luktas je lia flanko.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
=== Carl von Clausewitz ===
{{Citaĵo
|teksto = La milito estas nenio alia ol daŭrigo de la ŝtata [[politiko]] per aliaj rimedoj.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Militarto ĝenerale kaj militestro en ĉiu aparta kazo rajtas postuli, ke direkto kaj intenco de la politiko ne kontraŭu la militajn metodojn [...] ĉar la politika intenco estas la celo, dum la milito estas nura rimedo kaj neniam eblas imagi rimedon sen celo.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la milito estas sfero de malcerteco; tri kvaronoj de tio sur kio sin bazas militado kuŝas en nebulo de nekonateco.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Krome siaspecan obstaklon prezentas malfidindeco de la informoj dum la milito; ĉiuj agoj okazas ĝis certa grado je krepusko; aldone tiu ĉi lasta nemalofte, simile al nebulo aŭ lunlumo, kreas iluzion de troigita volumeno kaj strangaj konturoj.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
=== Samuel P. Huntington ===
{{Citaĵo
|teksto = Dum la milito multaj [[identeco]]j poiomete malaperas kaj dominanta iĝas identeco, kiu estas la plej grava en [[konflikto]]. Tia identeco preskaŭ ĉiam estas difinata de [[religio]].
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefaj partoprenantoj malkapablas haltigi propraforte militojn, kiuj okazas laŭlonge de linioj de civilizaj splitiĝoj. Haltigi ilin kaj preventi ilian transformiĝon je tutmondaj militoj — plenumo de tiu ĉi tasko dependas ĉefe de [[intereso]]j kaj [[ago]]j de akso-ŝtatoj de la ĉefaj mondaj [[civilizacio]]j. Militoj laŭlonge de la splitiĝo ekbolas malsupre, [[paco]] laŭlonge de la splitiĝa linio likas de supre.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Okcidento]] nun evidente eliras el fazo de [[konflikto]]. [[Okcidenta civilizacio]] iĝas zono de [[sekureco]]; militoj ene de la Okcidento, sen kalkuli foje okazantajn [[Moruaj militoj|Moruajn militojn]], estas fakte neimageblaj.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por eviti estonte grandajn intercivilizajn militojn, la akso-ŝtatoj devas sin deteni de enmiksiĝo en [[konflikto]]j okazantaj en aliaj [[civilizacio]]j. Sendube tiun ĉi [[ideo]]n por iuj ŝtatoj, speciale por [[Usono]], estos malafacile akcepti.
|aŭtoro= [[Samuel P. Huntington]]
|verko= [[La kontraŭstaro inter civilizacioj kaj la rearanĝo de mondordo]] [1996]
|origina teksto =
}}
=== Carl Gustav Jung ===
{{Citaĵo
|teksto = La homaj militemaj [[instinkto]]j estas neelradikeblaj, do stato de la perfekta [[paco]] neimageblas. Eĉ pli, la paco estas terura, ĉar ĝi naskas la militon. La vera [[demokratio]] estas la supera psikologia institucio, kiu akceptas la homan naturon kia ĝi estas, kaj lasas neceson de konflikto ene de la naciaj ŝtatlimoj.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Lukto kontraŭ la ombro
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĉiuj [[Okcidenta civilizacio|okcidentaj]] [[demokratio]]j havas oble pli da ŝancoj dum ili teniĝas for de la militoj, kiuj ĉiam tentis ilin per ebleco ekkredi je eksteraj [[malamiko]]j kaj je la neceso de interna [[paco]].
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Lukto kontraŭ la ombro
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Gigantaj [[katastrofo]]j, kiuj minacas nin, estas ne la naturaj eventoj de la [[Fiziko|fizika]] aŭ [[Biologio|biologia]] deveno, sed la eventoj [[Psiko|psikaj]]. Nin terurskale minacas militoj kaj [[revolucio]]j, kiuj estas nenio alia kiel la psikaj [[epidemio]]j. En iu ajn tempo iu ĥimero povas ekregi milionojn da homoj kaj tiam denove eksplodos mondmilito aŭ detruega revolucio. Anstataŭ atendi danĝerojn de la sovaĝaj bestoj, forfaloj kaj inundoj, la homo nun devas timi la naturajn fortojn de sia psiko. La psiko estas la granda forto, kiu multoble superas ĉiujn fortojn en la mondo.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Evoluo de la individuo
|origina teksto =
}}
=== Martin Luther King ===
{{citaĵo
|origina teksto=The evils of capitalism are as real as the evils of militarism and evils of racism.
|teksto=La malbonoj de [[kapitalismo]] estas same realaj kiel la malbonoj de militismo kaj la malbonoj de [[rasismo]].
|aŭtoro=[[Martin Luther King]]
|verko=Parolo al SCLC-estraro la 30-an de marto 1967}}
{{citaĵo
|origina teksto=We must see now that the evils of racism, economic exploitation and militarism are all tied together... you can’t really get rid of one without getting rid of the others... the whole structure of American life must be changed.
|teksto=Ni devas nun vidi, ke la malbonoj rasismo, ekonomia ekspluato kaj militismo ĉiuj estas ligitaj... oni ne vere povas forigi unu sen forigi la aliajn... la tuta strukturo de la usona vivo devas ŝanĝiĝi.
|aŭtoro=[[Martin Luther King]]
|verko=Raporto al SCLC-estraro en majo 1967
}}
{{Citaĵo|teksto =Viroj, de jaroj parolas pri milito kaj [[paco]]. Sed nun ili ne plu povas paroli pri tio. Ĝi ne plu estas [[elekto]] inter [[perforto]] kaj malperforto en ĉi tiu mondo; ĝi estas elekto inter neperforto aŭ [[Ekzistado|neekzisto]].
|aŭtoro =[[Martin Luther King]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Men, for years now, have been talking about war and peace. But now, no longer can they just talk about it. It is no longer a choice between violence and nonviolence in this world; it's nonviolence or nonexistence.}}
=== Mao Zedong ===
{{Citaĵo
|teksto = [formulo de la [[Gerilo|gerila milito]]] Malamiko avancas — ni retretas; kiam la malamiko laciĝis — ni atakas, li retretas — ni avancas.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekstermado de la fortoj de la malamiko estas komprenata kiel ĝia malarmado kaj la tiel nomata “senigo de la malamiko de la rezistoforto”, ne ĝia kompleta ekstermado.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] se estante en malfavoraj kondiĉoj ne forlasi parton de teritorio kaj senracie engaĝiĝi je decida batalo sen havi certecon pri ĝia sukceso, do perdinte armeon ni neeviteble perdos ankaŭ la tutan teritorion. Kaj tiam jam ne parolindos pri revenigo de la perdita teritorio.
|aŭtoro= [[Mao Zedong]]
|verko=
|origina teksto =
}}
=== George Marshall ===
{{Citaĵo|teksto ='''La sola maniero kiel homoj povas gajni militon estas [[Malhelpo|malhelpi]] ĝin.'''
|aŭtoro =[[George Marshall]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The only way human beings can win a war is to prevent it.}}
{{Citaĵo|teksto =Milita [[potenco]] gajnas [[batalo]]jn, sed [[Spirito|spirita]] potenco gajnas militojn.
|aŭtoro =[[George Marshall]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Military power wins battles, but spiritual power wins wars.}}
=== Morteza Mirbaghian ===
{{citaĵo|[[Politikistoj]] ekas fajron de militoj, kaj la ceteron plenumas idiotoj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Se ne estus pro [[profito]], nenie okazus milito.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo| Inter animaloj kiuj ĉiam pretas por fibataloj; estas [[vulpo]]j kaj lupoj,regantoj kaj ĝeneraloj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Malantau sanktaj bataloj, ofte kuŝas fikialoj.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
{{citaĵo|Oni ne lernu kiel militi, lernu kiel tion eviti.|aŭtoro = [[Morteza Mirbaghian]]}}
=== Andrej Movĉan ===
{{Citaĵo
|teksto = Milita [[buĝeto]] de [[Usono]] estas 10-oble pli granda [ol tiu de Rusio], tiu de [[Ĉinio]] — 2-oble pli granda... ni havas la plej longan en la [[mondo]] gardatan [[landlimo]]n... Do la [[Kremlo]] estas ne militaristo, sed pragmatisto.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Frenezo de indigno [la 11-a de majo 2015]
|origina teksto = Оборонный бюджет у США в 10 раз больше, у Китая — в 2... у нас самая длинная в мире охраняемая граница... Так что не милитарист Кремль, а прагматик.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni certe postrestas de [[Usono]] je 10-15 jaroj en la ĉefaj tipoj de [[armilo]]j kaj plu postrestos, sed ni ja ne militos kontraŭ ili, do tio ne gravas.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Frenezo de indigno [la 11-a de majo 2015]
|origina teksto = Мы, конечно, отстаем от США на 10-15 лет в основных видах вооружений, и дальше будем, но нам с ними и не воевать, так что неважно.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni alkutimiĝis, ke [[historio]] de la [[mondo]] estas historio de [[caro]]j kaj [[heroo]]j: por la unuaj milito estas speco de [[sporto]] kaj rimedo fortigi la [[potenco]]n, por la duaj ĝi estas la sola medio, kie ili povas realigi sin. Kio okazas al la aliaj, “simplaj” [[homo]]j, tion la historio prisilentas aŭ donas [[informo]]n tiom koncize kaj senemocie, ke ni simple ne atentas tion. Eble pro tio fantomoj de la militoj denove revenas...
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Rusio en la epoko de postvero: Racio kontraŭ informa bruo [2019]
|origina teksto = Мы привыкли, что история мира — это история царей и героев: для первых война — вид спорта и способ укрепления власти, для вторых — единственная стихия, где они могут реализоваться. Что происходит с другими, «простыми» людьми, история либо умалчивает, либо дает информацию так коротко и безэмоционально, что мы просто не обращаем на это внимания. Может быть, именно поэтому призраки войн опять возвращаются...
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa kontraŭulo de militoj en la nuna [[mondo]] estas kresko de parto de internacia [[komerco]]. Milito, kiel montras [[historio]], neniam komenciĝas se landoj sukcesas superi certan nivelon de komerco inter si. Interalie pro tio haveblas [[espero]], ke [[Rusio]] kun [[EU]] neniam komencos armitan [[konflikto]]n.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Kiu kaj por kio bezonas militon [februaro 2016]
|origina teksto = Главный противник войн в современном мире — рост доли внешней торговли. Война, как показывает история, никогда не начинается, если страны добиваются превышения определенного уровня внешней торговли между собой. В частности, поэтому есть надежда, что Россия с ЕС никогда не вступят в вооруженный конфликт.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ŝtatoj, aniĝintaj en militaj aliancoj, malofte militas — sindevigoj kadre de alianco postulas interkonsenton pri komenco de milito, kion malfacilas fari, konsiderante interesojn de aliaj aliancanoj; ekstera [[agreso]] ja kontraŭ lando, malantaŭ kiu staras aliancanoj, estas malpli probabla.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = Государства, входящие в военные блоки, редко воюют — обязательства по блоку требуют договоренности о начале войны, что сложно сделать, имея в виде интересы других участников блока; внешняя же агрессия на страну, за спиной которой стоят партнеры по блоку, менее вероятна.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la tiel nomata ruĝa kvadrato (nulo ĝis 6000 [[dolaro]]j de pokapa MEP kaj 5 ĝi 12% de krudmateriala [[rento]] en MEP) konstante okazas militoj kaj [[koloraj revolucioj]].
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = В так называемом красном квадрате (от нуля до 6000 долларов подушевого ВВП и от 5 до 12% доли сырьевой ренты в ВВП) все время происходят войны и цветные революции.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekde la [[1970-aj jaroj|70-aj jaroj]] de la [[20-a jarcento|pasinta jarcento]] laŭ diversaj pritaksoj 25 ĝis 50% de ĉiuj militoj en la [[mondo]] havis kiel [[kaŭzo]]n demandojn pri kontrolado super [[nafto]]resursoj aŭ iĝis eblaj danke al uzado de naftaj enspezoj.
|aŭtoro = [[Andrej Movĉan]]
|verko = Resursoj de kverelo [la 24-a de decembro 2015]
|origina teksto = С 70-х годов прошлого века, по разным оценкам, от 25 до 50% всех войн в мире имело причиной вопросы контроля нефтяных ресурсов либо стало возможным благодаря использованию нефтяных доходов.
}}
=== José Ortega y Gasset ===
{{Citaĵo
|teksto = ...la dua ŝtupo de [[Burokratio|burokratiĝo]] iĝas militiĝo de la [[socio]]. La tuta atento estas direktita al armeo. [[Povo]] estas unuavice garantianto de la [[sekureco]] (tiu sekureco, de kiu, mi memorigas, komenciĝas la [[Amaso|amasa]] [[konscio]]). Do la [[ŝtato]] estas unuavice armeo.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La internaj [[Eŭropo|eŭropaj]] militoj preskaŭ ĉiam havis interesan trajton, kiu similigis ilin al hejmaj skandaloj. Ili ne planis forviŝi malamikon de sur la tero kaj estis precipe militoj konkuraj, militoj de rivaloj, similaj al interbatiĝoj de buboj aŭ diskutoj de [[heredanto]]j.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = Kreante planon de operacoj neniam decas forgesi la ĉefan taskon de la milito — laŭeble plej rapidan atingon de profita [[paco]]; sekve ĉio devas esti direktita al tio ke per decidaj [[atako]]j laŭeble plej rapide devigi la [[malamiko]]n al paco.
|aŭtoro= [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]]
|verko= Bazo de la alta militarto por generaloj de aŭstria armeo [1806]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la milito estas scienco saturita de nebuloj, malebligantaj moviĝi kun [[certeco]].
|aŭtoro= [[Maŭrico de Saksio]]
|verko= Teorio de militarto
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi ne kredas je [[Marksismo|marksisma]] teorio de [[konkero]] de iuj [[teritorio]]j, [[merkato]]j... Ĉio ĉi estas malgravaĵoj. La milito sidas en la homa [[naturo]].
|aŭtoro= [[Boris Nemcov]]
|verko=Provincano [1997]
|origina teksto = Я не верю в марксистскую теорию захвата каких-то территорий, рынков сбыта… Все это ерунда. Война заложена в человеческой природе.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en 1793] …militoj inter la [[reĝo]]j finiĝis; komenciĝis militoj inter la [[popolo]]j.
|aŭtoro= [[Robert Roswell Palmer]]
|verko= Frederick the Great, Guibert, Bulow: From Dynastic to National War [1986]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [fine de la [[19-a jarcento]]] [[Minaco]] de milito en nia [[tempo]] devenas… de interna [[politiko]] de landoj, kie malfortan [[registaro]]n kontraŭstaras forta [[Naciismo|naciisma]] [[movado]].
|aŭtoro= [[Lord Palmerston]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ve al tiu ŝtata aganto, kiu ne zorgos anticipe trovi tian pravigon por milito, kiu ankaŭ post la milito plu havos [[signifo]]n.
|aŭtoro= [[Otto von Bismarck]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Usono]], eksterminta per la 18-a amendo de la [[Konstitucio de Usono|konstitucio]] [[malbono]]n de [[drinkado]], alvokis la [[mondo]]n ekstermi la militon per ĵura [[promeso]]. La mondo, kiu riskis nek kredi tion, nek dubi, obeis.
|aŭtoro= [[Denis William Brogan]]
|verko=
|origina teksto =
}}
{{citaĵo
|teksto= [[Maliculo]] ĉiam estas Aliulo... Do nome dum la milito Bonulo havas la plej klaran [[konscio]]n... Bedaŭrine ĉiam militi ne eblas. De [[tempo]] al tempo necesas [[paco]]. Por paca tempo la [[socio]] en sia saĝeco difinis profesiajn maliculojn. Tiuj ĉi malicaj [[homo]]j same necesas al la bonaj kiel [[ĉiesulino]]j necesas al [[virtulino]]j. Pro tio ili estas skrupule elektataj. Ili devas havi aĉan devenon kaj ne havi [[espero]]n je pliboniĝo.
|aŭtoro=[[Jean-Paul Sartre]]
|verko= Saint Gent: Actor and Martyr
|originala teksto=
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] ekzistas [[strategio]] de lacigado kaj strategio de frakasado, inter tiuj ĉi du strategioj ŝanceliĝas milita sperto de la [[pasinteco]].
|aŭtoro= [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]]
|verko= Metodo de militaj scioj [1927]
|origina teksto = [...] есть стратегия утомления и стратегия сокрушения, между этими двумя полярностями колеблется военный опыт прошлого.
}}
{{citaĵo|teksto= Se vi volas la [[paco]]n, pretigu militon.|aŭtoro=|verko=[[Latinaj proverboj|Latina proverbo]]|origina teksto=Si vis pacem, para bellum.}}
{{citaĵo|teksto=Mi ne scias kiun armilon homaro uzos en Tria Mondmilito, sed en Kvara uzos klaboj.|aŭtoro=[[Albert EINSTEIN]]verko=|origina teksto=Ich weiß nicht mit welchen Waffen sich die Menschen im 3. Weltkrieg bekämpfen, aber im 4. werden es Keulen sein. (ger.)}}
{{citaĵo|Neniam estis bona milito aŭ malbona paco.
|origina teksto=There never was a good war or a bad peace.
|aŭtoro=[[Benjamin FRANKLIN]]
|verko=epistolo al Josiah Quincy (11-a de septembro [[w:1783|1783]])}}
{{citaĵo|teksto=Ĉiuj kiuj intencas detrui la [[libereco]]jn de [[demokratio|demokratia]] nacio devus scii ke milito estas la plej efektiva kaj plej rapida rimedo por efektivigi tion. |aŭtoro=[[Alexis de Tocqueville]]|verko=|origina teksto=}}
{{citaĵo
|teksto=La milito estas la terorismo de la riĉuloj, la terorismo estas la milito de la malriĉuloj!
|origina teksto=Terrorism is the war of the poor, and War is the terrorism of the rich.
|aŭtoro=[[Peter Ustinov]]}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi havas antaŭsenton, kiu sonas kiel senracieco, sed tamen ne lasas min: la milita [[ŝtato]] devas iĝi granda [[Industrio|industria]] giganto. Koncentriĝo de la [[homo]]j en grandaj [[entrepreno]]j ne devas eterne resti je ilia konsidero; logika sekvo de tio estos anticipe difinita kaj progresanta nombro de [[Mizero|mizerularo]], vestita je [[uniformo]], kaj komencanta sian [[tago]]n akompane de tamburado... Atendiĝas longa kaj propravola subiĝo al unuopaj gvidantoj kaj uzurpatoroj. La [[homo]]j ne plu kredas je la principoj kaj [[kredo]]s verŝajne de [[tempo]] al tempo je la savintoj . Pro tiu kialo la aŭtoritata [[potenco]] denove levos la [[kapo]]n en la fascina [[20-a jarcento]] kaj tiu kapo estos terura.
|aŭtoro = [[Jacob Burckhardt]]
|verko = Letero al amiko [1872]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Politikaj celoj de la milito devas komplete kongrui al milita potencialo de la [[ŝtato]], bataleblecoj de la [[armitaj fortoj]] kaj al aplikataj de ili metodoj de militado, kaj tiuj lastaj devas fidinde garantii atingon de la starigitaj [[celo]]j.
|aŭtoro= [[Nikolaj Ogarkov]]
|verko= Historio instruas pri atentemo [1985]
|origina teksto = Политические цели войны должны в полной мере соответствовать военному потенциалу государства, боевым возможностям вооруженных сл и применяемым ими способам ведения боевых действий, а последние должны надежно обеспечить достижение поставленных целей.
}}
{{citaĵo|Laŭ generaloj 'la milit' necesas -/nu, kunpremeble, ĉar per ĝi inspeza/tiaj fraponoj, kaj hakiras gloron/ dum vo kaj mi ekiras nur doloron/
Kiam la morto fermas/ al mi la okulojn/ la mondo mortas/ sed la celo/ daŭras|verko=[[La Infana Raso]] de [[William Auld]]}}
{{Citaĵo|teksto = Se ni estas seriozaj pri [[paco]], tiam ni devas labori por ĝi tiel arde, serioze, senĉese, zorgeme kaj kuraĝe kiel ni iam prepariĝis por milito.
|aŭtoro = [[Wendell Berry]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} If we are serious about peace, then we must work for it as ardently, seriously, continuously, carefully, and bravely as we have ever prepared for war.}}
{{Citaĵo|teksto = '''[[Maljunulo|Maljunaj viroj]] deklaras militon. Sed estas [[juneco]], kiu devas batali kaj [[Morto|morti]].'''
|aŭtoro = [[Herbert C. Hoover]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Older men declare war. But it is youth that must fight and die.}}
{{Citaĵo|teksto = Kiel ni povas eskapi el la [[kaptilo]], kiun la [[Terorismo|teroristoj]] metis al ni? Nur rekonante, ke la milito kontraŭ terorismo ne povas esti gajnita per milito. Ni devas, kompreneble, protekti nian [[sekureco]]n; sed ni devas ankaŭ korekti la plendojn, de kiuj nutriĝas terorismo. [[Krimo]] postulas polican laboron, ne armean agon.
|aŭtoro = [[George Soros]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} How can we escape from the trap that the terrorists have set us? Only by recognizing that the war on terrorism cannot be won by waging war. We must, of course, protect our security; but we must also correct the grievances on which terrorism feeds. Crime requires police work, not military action.}}
{{Citaĵo|teksto = Se vi daŭre [[Malamo|malamas]], vi eniras en la saman [[filozofio]]n, kiu komencis la militon. Vi devas vidi antaŭen al la personoj kaj la novaj tempoj.
|aŭtoro = [[Roman Polański]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} If you continue to hate, you are entering into the same philosophy that began the war. You have to look forward at people and new times.}}
{{Citaĵo|teksto = '''La termino "justa milito" enhavas internan [[kontraŭdiro]]n. Milito estas esence [[Maljusteco|maljusta]], kaj la granda defio de nia tempo estas kiel trakti [[malbono]]n, [[Tirano|tiraneco]]n kaj [[subpremo]]n sen mortigi amason da homoj.'''
|aŭtoro = [[Howard Zinn]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The term "just war" contains an internal contradiction. War is inherently unjust, and the great challenge of our time is how to deal with evil, tyranny, and oppression without killing huge numbers of people.}}
{{Citaĵo|teksto = '''Ne estas milito inter [[Islamo|islamanoj]] kaj ne-islamanoj, sed inter [[Ekstremo|ekstremisto]]j kaj moderuloj de ĉiuj [[religio]]j.... Kio gravas estas ne vivi en [[timo]]. La plej danĝera afero estas rezigni kaj perdi [[espero]]n. La ĉefa malamiko ne estas [[terorismo]] aŭ ekstremismo, sed [[nescio]].'''
|aŭtoro = [[Reĝino Rania de Jordanio]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = Ĉiu, kiu iam rigardis la vitrajn [[okulo]]jn de mortanta [[soldato]] sur la [[batalkampo]], forte pensos antaŭ ol komenci militon.
|aŭtoro = [[Otto von Bismarck]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''Mi nenion povas diri al vi pri tiu ĉi milito. Ĝi estas kiel ĉiuj militoj, mi [[Supozo|supozas]]. La entombigistoj gajnas ĝin. Ho, la [[politikisto]]j multe parolos pri ĝia "[[gloro]]", kaj la [[maljunulo]]j parolos pri ĝia "[[bezono]]" - la [[soldato]]j, ili nur volas iri hejmen.'''
|aŭtoro = James Lee Barretten
|verko = Shenandoah|origina teksto ={{lingvo|en}} There's nothing much I can tell you about this war. It's like all wars, I suppose. The undertakers are winning it. Oh, the politicians will talk a lot about the "glory" of it, and the old men'll talk about the "need" of it — the soldiers, they just want to go home.}}
{{Citaĵo|teksto = '''Iuj dirus, ke estas tro [[Idealismo|idealisme]] kredi je socio bazita sur [[toleremo]] kaj [[Sanktulo|sankteco]] de la homa vivo, kie limoj, [[nacieco]]j kaj [[ideologio]]j gravegas. Al tiuj, kiujn mi diras, tio ne estas idealismo, sed pli ĝuste [[realismo]], ĉar [[historio]] instruis al ni, ke milito malofte solvas niajn [[diferenco]]jn. [[Forto]] ne resanigas malnovajn [[vundo]]jn; ĝi malfermas novajn.'''
|aŭtoro = [[Mohamed ElBaradei]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''Mi certas, ke se la [[patrino]]j de diversaj nacioj povus renkontiĝi, ne plu ekzistus militoj.'''
|aŭtoro = [[E. M. Forster]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = Oni diras, ke ne plu estos milito. Ni devas ŝajnigi [[Kredo|kredi]] tion. Sed kiam milito venos, estas ni, kiuj prenos la unuan [[ŝoko]]n kaj aĉetos [[tempo]]n per niaj vivoj. Estas ni, kiuj konservas la [[fido]]n.
|aŭtoro = [[Richard McKenna]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} It is said there will be no more war. We must pretend to believe that. But when war comes, it is we who will take the first shock and buy time with our lives. It is we who keep the faith.}}
{{Citaĵo|teksto = '''[[Unueco]] kaj [[kunlaboro]] en milito evidente multigas la [[potenco]]n de la individuo miloble. Ĉu estas la ombro de kialo, ke ili ne devas produkti egalajn efikojn en [[paco]]; kial la [[principo]] de kunlaboro ne devas doni al homoj la samajn superajn potencojn kaj avantaĝojn (kaj multe pli grandajn) en la kreado, konservado, distribuado kaj ĝuado de [[riĉeco]]?'''
|aŭtoro = [[Robert Owen]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Union and co-operation in war obviously increase the power of the individual a thousand fold. Is there the shadow of a reason why they should not produce equal effects in peace; why the principle of co-operation should not give to men the same superior powers, and advantages, (and much greater) in the creation, preservation, distribution and enjoyment of wealth?}}
{{Citaĵo|teksto = '''La veraj kaj daŭraj [[venko]]j estas tiuj de [[paco]], kaj ne de milito.'''
|aŭtoro = [[Ralph Waldo Emerson]]|verko =|origina teksto = {{lingvo|en}} The real and lasting victories are those of peace, and not of war.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Batali militojn ne multe temas pri [[Mortigo|mortigi]] homojn, sed pri [[Scio|ekscii]] aferojn. Ju pli vi scias, des pli probable vi gajnos [[batalo]]n.'''
|aŭtoro = [[Tom Clancy]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Fighting wars is not so much about killing people as it is about finding things out. The more you know, the more likely you are to win a battle.}}
{{Citaĵo|teksto ="Milito kontraŭ [[terorismo]]" estas nepraktigebla [[koncepto]], se ĝi signifas batali terorismon per terorismo. La sentoj en ambaŭ [[flanko]]j ne estas, ke ili partoprenas iun malbonan kaj [[Krimo|kriman]] agon, sed ke ili riskas siajn vivojn [[Heroo|heroe]] pro tio, kion ili konsideras [[Justeco|justa]] kaŭzo.
|aŭtoro = [[John Mortimer]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} A "war against terrorism" is an impracticable conception if it means fighting terrorism with terrorism. The feelings on both sides are not that they are taking part in some evil and criminal act but risking their lives heroically for what they consider to be a just cause.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Mi havis la [[bonŝanco]]n kaj okazon reveni [[Hejmo|hejmen]] kaj diri la [[vero]]n; multaj [[soldato]]j, kiel Pat Tillman... ne havis tiun ŝancon. La vero pri milito ne ĉiam estas facila. La vero estas ĉiam pli [[Heroo|heroa]] ol la propagando.'''
|aŭtoro = [[Jessica Lynch]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} I had the good fortune and opportunity to come home and to tell the truth; many soldiers, like Pat Tillman... did not have that opportunity. The truth of war is not always easy. The truth is always more heroic than the hype.}}
{{Citaĵo|teksto =Militoj produktas multajn [[Fikcio|fikciajn]] [[rakonto]]jn, kelkaj el ili estas rakontitaj ĝis ili estas [[Kredo|kredataj]] kiel [[vero]]j.
|aŭtoro = [[Ulysses S. Grant]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Wars produce many stories of fiction, some of which are told until they are believed to be true.}}
{{Citaĵo|teksto ='''Kiel oni [[Regado|regas]] la mondon kaj kiel komenciĝas militoj? [[Diplomatio|Diplomatoj]] diras [[mensogo]]jn al [[Ĵurnalismo|ĵurnalistoj]] kaj tiam [[Kredo|kredas]] tion, kion ili [[Legado|legas]].'''
|aŭtoro = [[Karl Kraus]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Mi, kiu sendis [[armeo]]jn al [[fajro]] kaj [[soldato]]jn al ilia [[morto]], diras hodiaŭ: Ni veturas al milito, kiu ne havas [[viktimo]]jn, nek [[Vundo|vunditojn]], nek [[sango]]n, nek [[sufero]]n. Ĝi estas la sola milito, kiu oni plezure partoprenas - la milito por [[paco]].
|aŭtoro = [[Jicĥak Rabin]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =La anomalio de milito estas, ke la plej bonaj viroj mortigas sin, dum ruzaj viroj trovas sian [[ŝanco]]n regi en maniero kontraŭa al [[justeco]].
|aŭtoro = [[Émile Chartier]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Milito startas - samtempe kun la reakciaj [[forto]]j de la [[Kapitalismo|kapitalisma]] mondo - la generajn fortojn de socia [[revolucio]], kiuj fermentas en ĝiaj profundoj.
|aŭtoro = [[Roza Luksemburg]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto = '''La [[celo]] de [[registaro]] en [[paco]] kaj milito ne estas la [[gloro]] de regantoj aŭ de rasoj, sed la [[feliĉo]] de la simpla homo.'''
|aŭtoro = [[William Beveridge]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The object of government in peace and in war is not the glory of rulers or of races, but the happiness of the common man.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Historio]]n ne faras nur [[reĝo]]j kaj [[parlamento]]j, [[prezidanto]]j, militoj kaj [[generalo]]j. Ĝi estas la [[historio]] de homoj, de ilia [[amo]], [[honoro]], [[fido]], [[espero]] kaj [[sufero]]; de naskiĝo kaj morto, de malsato, soifo kaj malvarmo, de [[soleco]] kaj malĝojo.
|aŭtoro = [[Louis L'Amour]]
|verko =
|origina teksto ={{lingvo|en}} History is not made only by kings and parliaments, presidents, wars, and generals. It is the story of people, of their love, honor, faith, hope and suffering; of birth and death, of hunger, thirst and cold, of loneliness and sorrow.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Historio]] instruas ke militoj komenciĝas kiam [[registaro]]j kredas, ke la [[prezo]] de agreso estas malmultekosta.
|aŭtoro = [[Ronald Reagan]]|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} History teaches that wars begin when governments believe the price of aggression is cheap.}}
{{Citaĵo|teksto =Ni ne bezonas militon por veki homan [[energio]]n. Estas almenaŭ egala amplekso por [[kuraĝo]] kaj grandanimeco en beno, kiel en detruado de la [[homaro]].
|aŭtoro = [[William Ellery Channing]]
|verko = "Milito" (1816)|origina teksto = {{lingvo|en}} We need not war to awaken human energy. There is at least equal scope for courage and magnanimity in blessing, as in destroying mankind.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Paco]] ne nur estas la foresto de milito; dum ekzistu [[malriĉeco]], [[rasismo]], [[diskriminacio]] kaj ekskludado, estos malfacile atingi pacan mondon.
|aŭtoro =[[Rigoberta Menchú]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|es}} La paz no es solamente la ausencia de la guerra; mientras haya pobreza, racismo, discriminación y exclusión difícilmente podremos alcanzar un mundo de paz.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Heroo]] estas iu, kiu [[Ribelo|ribeliĝas]] aŭ ŝajnas ribeliĝi kontraŭ la ekzistaj faktoj kaj ŝajnas konkeri ilin. Evidente tio povas funkcii nur momente. Ĝi ne povas esti daŭra afero. Tio ne diras, ke homoj ne plu provu ribeliĝi kontraŭ la ekzistaj faktoj. Iam, kiu scias, ni eble [[venko]]s [[morto]]n, [[malsano]]n kaj militon.
|aŭtoro =[[Jim Morrison]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} A hero is someone who rebels or seems to rebel against the facts of existence and seems to conquer them. Obviously that can only work at moments. It can't be a lasting thing. That's not saying that people shouldn't keep trying to rebel against the facts of existence. Someday, who knows, we might conquer death, disease and war.}}
{{Citaĵo|teksto =Unu sola milito - ni ĉiuj scias - povas produkti pli da [[malbono]], tuja kaj posta, ol [[cent]]oj da jaroj de libera [[agado]] de la interhelpa principo povas produkti [[bono]]n.
|aŭtoro =[[Petro Kropotkin]]
|verko =|origina teksto = <!--One single war — we all know — may be productive of more evil, immediate and subsequent, than hundreds of years of the unchecked action of the mutual-aid principle may be productive of good. --><!--eble originale angle-->}}
{{Citaĵo|teksto =Por [[paco]], kontraŭ milito. Kiu ne estas por? Sed kiel vi povas haltigi tiujn, kiuj celas genocidon, ne farante militon?
|aŭtoro =[[Susan Sontag]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} For Peace. Against War. Who is not? But how can you stop those bent on genocide without making war?}}
{{Citaĵo|teksto =Estas bone ke milito estu tiel [[Teruro|terura]] - por ke ni ne tro ŝatu ĝin.
|aŭtoro =[[Robert E. Lee]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} It is well that war is so terrible — lest we should grow too fond of it.}}
{{citaĵo|La [[homaro]] devas ĉesigi la militon, aŭ la milito metos [[fino]]n al la homaro.
|aŭtoro =[[John F. Kennedy]]
|verko =
|origina teksto =(en) Mankind must put an end to war, or war will put an end to mankind.}}
{{Citaĵo|teksto =Militoj povas esti batalitaj per [[armilo]]j, sed ilin [[Gajno|gajnas]] viroj. La [[spirito]] de la viroj, kiuj sekvas, kaj de la viro, kiu gvidas, akiras tiun [[venko]]n.
|aŭtoro =[[George S. Patton]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Wars may be fought with weapons, but they are won by men. It is the spirit of the men who follow and of the man who leads that gains that victory.}}
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel militoj aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume [[pediko]]j estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
== Proverboj ==
{{Citaĵo|teksto =Du militas, tria [[Profito|profitas]].
|aŭtoro = [[Proverbo]]
|verko =|origina teksto =}}
== Zamenhofa proverbaro ==
{{Ĉefartikolo|Zamenhofa proverbaro}}
{{citaĵo|[[Unu]] [[soldato]] militon ne faras.|verko=[[Zamenhofa proverbaro]]}}
{{citaĵo|[[Du]] militas — tria profitas.|verko=[[Zamenhofa proverbaro]]}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Paco]]
* [[Totala milito]]
* [[Kial milito?]]
* [[Armeo]]
* [[Armilo]]
* [[Batalo]]
* [[Genocido]]
* [[Interna milito]]
* [[Invado]]
* [[Konkero]]
* [[Malvarma milito]]
* [[Mondmilito]]
* [[Pacismo]]
* [[Strategio]]
* [[Taktiko]]
{{Socia kaj politika filozofio}}
== Referencoj ==
[[Kategorio:Milito| ]]
nzb3u5b9dg4q0wkvvkxx8gaow2tbcxf
Kategorio:Aktoroj
14
2086
53355
22227
2026-04-22T11:50:34Z
RG72
415
53355
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Aŭtoroj laŭ profesioj]]
[[Kategorio:Artistoj]]
[[Kategorio:Teatro]]
[[Kategorio:Kino]]
[[Kategorio:Televido]]
kno11sr04ucs55tur4g7ubanavhmqso
53356
53355
2026-04-22T11:50:44Z
RG72
415
53356
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Aŭtoroj laŭ profesioj]]
[[Kategorio:Artistoj]]
[[Kategorio:Teatro]]
[[Kategorio:Kino]]
[[Kategorio:Televido]]
[[Kategorio:Cirko]]
3zw9yjl9zvgkw41g62fjw2qtpmmgdgt
Uzanto:RG72
2
2438
53238
53230
2026-04-21T12:06:35Z
RG72
415
53238
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]]
50pcxpnmbza2b2ouy6sz6ggld93i1vn
53247
53238
2026-04-21T15:50:12Z
RG72
415
/* Revolucioj */
53247
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]]
rjw60kg70oie5z7jet3b7usi92w57j5
53258
53247
2026-04-21T16:11:38Z
RG72
415
53258
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]]
tgljivdprii4wgryzx5xf0rkh2omkhw
53263
53258
2026-04-21T16:26:44Z
RG72
415
/* Milito */
53263
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]]
p5u2jc9c9pq5r68n6zg08psmewo32sw
53268
53263
2026-04-21T16:32:31Z
RG72
415
/* Milito */
53268
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]]
k2yna8vchb298mgncn1ahsgsnoh74wf
53275
53268
2026-04-22T09:45:14Z
RG72
415
53275
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]]
bl1gmt6zi9zajacr9lzyb4s93r7v8rn
53286
53275
2026-04-22T10:18:25Z
RG72
415
53286
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]]
kyvztttlnguofdx8bol1zwnfepxnan5
53295
53286
2026-04-22T10:28:34Z
RG72
415
53295
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]]
8g3hvnsoof04j10codail5aag5569ca
53303
53295
2026-04-22T10:39:33Z
RG72
415
53303
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]]
p4qzy4cae569nufxp18hgl9eekfl1d6
53306
53303
2026-04-22T10:43:39Z
RG72
415
/* Temoj */
53306
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]], [[Tifo]]
2v23uij65504pum0bt99vcl3k91puh0
53315
53306
2026-04-22T10:54:13Z
RG72
415
53315
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]], [[Tifo]], [[Gvatado]]
fmnnjd4h0w67io8zcubp3rdrvd610mb
53338
53315
2026-04-22T11:17:37Z
RG72
415
/* Geografio */
53338
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]], [[Odeso]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]], [[Tifo]], [[Gvatado]]
pxxvqe37s0uxv5wl23k6mmzr8zc2ffh
53341
53338
2026-04-22T11:27:19Z
RG72
415
/* Milito */
53341
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]], [[Odeso]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]], [[Evakuado de Krimeo]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]], [[Tifo]], [[Gvatado]]
05jmlvn9e2g0kngrnba32nxgu5ykf7e
53347
53341
2026-04-22T11:35:10Z
RG72
415
/* Milito */
53347
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]], [[Odeso]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]], [[Evakuado de Krimeo]], [[Rusia Enlanda milito]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]], [[Tifo]], [[Gvatado]]
b4i1jx4nf8rxbeg6ynvdfvr9ckmesgd
53352
53347
2026-04-22T11:48:33Z
RG72
415
53352
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]], [[Vera Ĥolodnaja]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]], [[Odeso]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]], [[Evakuado de Krimeo]], [[Rusia Enlanda milito]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]], [[Tifo]], [[Gvatado]]
gum709q0me3jorpbqill7hkh5qu5prs
53358
53352
2026-04-22T11:54:56Z
RG72
415
53358
wikitext
text/x-wiki
{{User ru}}
{{user eo-4}}
</br></br></br>
'''Miaj artikoloj''':
== Aŭtoroj ==
[[Ippolit Zavaliŝin]], [[Grigorij Potanin]], [[Nikolao Ĉukmaldin]], [[Ivan Slovcov]], [[Pjotr Gorodcov]], [[Boris Ŝĉerbina]], [[Farman Salmanov]], [[Kornej Ĉukovskij]], [[Miĥail Saltikov-Ŝĉedrin]], [[Roger Bacon]], [[Marilyn Monroe]], [[Lincoln Steffens]], [[William Randolph Hearst]], [[Diogeno la Cinika]], [[Friedrich Schiller]], [[José Ortega y Gasset]], [[Marko Bruto]], [[Jean Baudrillard]], [[Saddam Hussein]], [[Zbigniew Brzeziński]], [[Deng Xiaoping]], [[Vladimir Putin]], [[Bill Clinton]], [[George H. W. Bush]], [[Lewis Mumford]], [[Marshall McLuhan]] (99%), [[Curt Sachs]], [[Wyndham Lewis]], [[Nikita Ĥruŝĉov]], [[Ivano la Terura]], [[Aleksander Herzen]], [[Gerald Ford]], [[Lyndon B. Johnson]], [[Richard Nixon]], [[Michael Jackson]], [[Madonna]], [[Marcel Duchamp]], [[Ryszard Kapuściński]], [[Eric Hoffer]] (90%), [[Elias Canetti]], [[Aleksej Navalnij]], [[Apostolo Paŭlo]], [[Ernst Röhm]], [[Karl Radek]], [[Lev Trockij]], [[Johano Kalvino]], [[Ĥusejn ibn Ali]], [[Tamerlano]], [[Stendhal]], [[Fjodor Dostojevskij]], [[Madamo de Staël]], [[Oliver Cromwell]], [[Ernest Renan]], [[Andrej Movĉan]], [[Miĥail Gorbaĉov]], [[Miĥail Ĥodorkovskij]], [[Boris Nemcov]], [[Ramzan Kadirov]], [[Sergej Magnickij]], [[Boris Jelcin]], [[Gennadij Zjuganov]], [[Pjotr Stolipin]], [[Gustav Landauer]], [[Friedrich Engels]], [[Elton Mayo]], [[François-Noël Babeuf]], [[Alfred Adler]], [[Wilhelm Reich]], [[Jacob Burckhardt]], [[Thomas Szasz]], [[Joseph McCarthy]], [[Benjamin Rush]], [[Karl Menninger]], [[T. S. Eliot]], [[Joseph-Ignace Guillotin]], [[Napoleono la 3-a]], [[Armand Jean du Plessis de Richelieu]], [[Woodrow Wilson]], [[Anthony Eden]], [[Anŭar al-Sadat]], [[Kiichi Miyazawa]], [[John Foster Dulles]], [[Klemens von Metternich]], [[Aleksandro la 1-a (Rusio)]], [[Neville Chamberlain]], [[Edward Frederick Lindley Wood]], [[Andrej Gromiko]], [[Vjaĉeslav Molotov]], [[James Monroe]], [[Aristide Briand]], [[Ngô Đình Diệm]], [[Harold Macmillan]], [[Pierre Laval]], [[Joachim von Ribbentrop]], [[Lord Palmerston]], [[Aleksandr Gorĉakov]], [[Alfred von Schlieffen]], [[Helmuth von Moltke]], [[Nikolaj Obruĉev]], [[Dean Rusk]], [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)]], [[Nikolao la 2-a (Rusio)]], [[Gerald Nye]], [[Walter Millis]], [[Eyre Crowe]], [[Pjotr Durnovo]], [[Robert Arthur Talbot Gascoyne-Cecil, la tria markizo de Salisbury]], [[Douglas MacArthur]], [[Georgij Ĉiĉerin]], [[H. Freeman Mattews]], [[Isaiah Berlin]], [[Joseph E. Davies]], [[Henry M. Jackson]], [[Gustav Stresemann]], [[George F. Kennan]], [[Walter Lippmann]], [[Gamal Abdel Naser]], [[Albert Wohlstetter]], [[Nikolaj Bulganin]], [[Christian Pineau]], [[Milovan Ĝilas]], [[Joseph Chamberlain]], [[Denis William Brogan]], [[Yvon Delbos]], [[F. E. Smith, la 1-a grafo de Birkenhead]], [[Theobald von Bethmann Hollweg]], [[Nikolaj Sazonov]], [[Hans von Seeckt]], [[Harold Nicolson]], [[Robert King Merton]], [[David Lloyd George]], [[Arthur James Balfour]], [[Kurt Riezler]], [[George Canning]], [[Wilhelm Lamormaini]], [[Ferdinando la 2-a (Sankta Romia imperio)]], [[Friedrich von Gentz]], [[Sergej Vitte]], [[Nancy Pelosi]], [[Slobodan Miloŝeviĉ]], [[Lee Teng-hui]], [[Augusto Pinochet]], [[Ehud Barak]], [[Anatolij Ĉubajs]], [[Samuel P. Huntington]], [[Lee Kuan Yew]], [[Muhammad Ali Jinnah]], [[Sirimavo Bandaranaike]], [[Ali Akbar Haŝemi Rafsanĝani]], [[Yang Shangkun]], [[Carroll Quigley]], [[Muamar Kadafi]], [[Robert Roswell Palmer]], [[Christopher Dawson]], [[Fernand Braudel]], [[John Mearsheimer]], [[Lucian Pye]], [[Michael Dibdin]], [[Mahathir bin Mohamad]], [[Carlos Salinas de Gortari]], [[Sidney Mintz]], [[Ernesto Pérez Balladares]], [[Takeshi Umehara]], [[Georgij Arbatov]], [[Usama bin Laden]], [[Menaĥem Begin]], [[Anatolij Sobĉak]], [[Mahmud Ahmadineĵad]], [[Hans Morgenthau]], [[John McCain]], [[James Baker]], [[Eduard Ŝevardnadze]], [[Nicolae Ceaușescu]], [[Brent Scowcroft]], [[David Ignatius]], [[Viktor Janukoviĉ]], [[Condoleezza Rice]], [[Francis Fukuyama]], [[Ariel Ŝaron]], [[Hu Jintao]], [[Dick Cheney]], [[Madeleine Albright]], [[Jimmy Carter]], [[Cyrus Vance]], [[Robert Strausz-Hupé]], [[Wojciech Jaruzelski]], [[Georgij Ŝaĥnazarov]], [[Owen Harris]], [[Chiang Ching-kuo]], [[Pol Pot]], [[Charles Gati]], [[Justin Vaïsse]], [[Mark Kramer (politikologo)]], [[David Rothkopf]], [[Warren I. Cohen]], [[Nancy Bernkopf Tucker]], [[Robert A. Pastor]], [[William B. Quandt]], [[Robert E. Hunter]], [[Patrick Vaughan]], [[Marin Strmecki]], [[James Mann (verkisto)]], [[Adam Garfinkle]], [[Stephen Szabo]], [[Hamilton Fish Armstrong]], [[David Rockefeller]], [[Michael Dukakis]], [[Hamilton Jordan]], [[Alfred Rosenberg]], [[Friedrich Hebbel]], [[Carl Ludwig Schleich]], [[Gordon Allport]], [[James Henry Breasted]], [[Franz Alexander]], [[Carl von Clausewitz]], [[Karlo de Aŭstrio-Teŝino]], [[Maŭrico de Saksio]], [[Nikolaj Ogarkov]], [[Aleksej Konstantinoviĉ Toporkov]], [[Andrej Kokoŝin]], [[Jacques Sternberg]], [[Vance Packard]], [[Wilhelm Stapel]], [[Jacques Lacan]], [[David Simon]], [[Thomas De Quincey]], [[Steven Weinberg]], [[Jean-Pierre Dupuy]], [[Fjodor Rostopĉin]], [[Viktor Pinĉuk]], [[Robert Fico]], [[Abbé Pierre]], [[Ernst Bloch]], [[Majstro Eckhart]], [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]], [[Grigorij Rasputin]], [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]], [[Klavdija Bitner]], [[Pierre Gilliard]], [[Jegor Ligaĉov]], [[Viktor Griŝin]], [[Nikolaj Riĵkov]], [[Miĥail Solomencev]], [[Viktor Ĉebrikov]], [[Vladimir Dolgiĥ]], [[Anatolij Lukjanov]], [[Dmitrij Jazov]], [[Vladimir Ŝĉerbickij]], [[Hejdar Alijev]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Jakovlev]], [[Petro la 3-a (Rusio)]], [[Katerina la 2-a (Rusio)]], [[Vissarion Belinskij]], [[Timofej Granovskij]], [[Nikolao la 1-a (Rusio)]], [[Pavel Pestel]], [[Astolphe de Custine]], [[Ernst Johann von Biron]], [[Karl Brjulov]], [[Giuseppe Mazzini]], [[Vladimir Ĵirinovskij]], [[Viktor Ĉernomirdin]], [[Aleksandr Korĵakov]], [[Jegor Gajdar]], [[Grigorij Javlinskij]], [[Aleksandr Lebed]], [[Jurij Luĵkov]], [[Eduard Rossel]], [[Nikita Miĥalkov]], [[Aleksandr Proĥanov]], [[Miĥail Znamenskij]], [[Ivan Jakuŝkin]], [[Matvej Muravjov-Apostol]], [[Jevgenij Obolenskij]], [[Ivan Puŝĉin]], [[Pjotr Svistunov]], [[Jermak Timofejeviĉ]], [[Vladimir Tolstoj]], [[Aleksej Arakĉejev]], [[Aleksandr Jakuboviĉ]], [[Aleksandra Muravjova]], [[Ivan Paskeviĉ]], [[Ivan Nikolajeviĉ Tolstoj]], [[Aleksandr Nikolajeviĉ Muravjov]], [[Aleksandr Kerenskij]], [[Pavel Miljukov]], [[Aleksandr Guĉkov]], [[Georgij Lvov]], [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov]], [[Ivan Godnev]], [[Aleksandr Manujlov]], [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov]], [[Fjodor Rodiĉev]], [[Andrej Ŝingarjov]], [[Sergej Turbin]], [[Aleksandro Alabjev]], [[Aleksandr Radiŝĉev]], [[Vasilij Ŝulgin]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Suĥanov]], [[Miĥail Lomonosov]], [[Aleksandr Sumarokov]], [[Miĥail Miĥajloviĉ Speranskij]], [[Michael Andreas Barclay de Tolly]], [[Aleksej Jermolov]], [[Pjotr Bagration]], [[Miĥail Kutuzov]], [[Aleksandr Figner]], [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko]], [[Pjotr Vrangel]], [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], [[Anton Denikin]], [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], [[Aleksej Polivanov]], [[Boris Ŝtjurmer]], [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]], [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]], [[Aleksandr Stessel]], [[Viktor Sokira-Jaĥontov]], [[Grigorij Kotovskij]], [[Vera Ĥolodnaja]], [[Aleksej Brusilov]]
== Geografio ==
[[Tjumeno]], [[Siberio]], [[Irbito]], [[Tobolsko]], [[Niĵnevartovsko]], [[Surguto]], [[Neftejugansko]], [[Megiono]], [[Omsko]], [[Turo (rivero, Siberio)]], [[Tjumena provinco]], [[Okcidenta Siberio]], [[Svislando]], [[Romio]], [[Meksiko]], [[Eŭropo]], [[Irako]], [[Sudameriko]], [[Centra Ameriko]], [[Hispanio]], [[Ĉinio]], [[Sovetunio]], [[Pakistano]], [[Afganio]], [[Ukrainio]], [[Eŭrazio]], [[Pollando]], [[Irano]], [[Proksima Oriento]], [[Japanio]], [[Fora Oriento]], [[Centra Azio]], [[Azio]], [[Turkio]], [[Kartvelio]], [[Armenio]], [[Eŭropa Unio]], [[Uzbekio]], [[Azerbajĝano]], [[Palestino]], [[Sud-Koreio]], [[Nord-Koreio]], [[Koreio]], [[Singapuro]], [[Tajvano]], [[Orienta Azio]], [[Italio]], [[Brita imperio]], [[Belorusio]], [[Hinda oceano]], [[Kazaĥio]], [[Kaspia maro]], [[Korea milito]], [[Anglio]], [[Okcidenta Eŭropo]], [[Centra Eŭropo]], [[Orienta Eŭropo]], [[Subevoluintaj landoj]], [[Suda Usono]], [[Norda Usono]], [[Nederlando]], [[Asirio]], [[Alpoj]], [[Skota Altlando]], [[Krimeo]], [[Argentino]], [[Kaŭkazio]], [[Ĉeĉenio]], [[Vajmara respubliko]], [[Nazia Germanio]], [[Ameriko]], [[Okcidenta Germanio]], [[Masaĉuseco]], [[Jalutorovsko]], [[Germana Demokratia Respubliko]], [[Laoso]], [[Sankta Romia imperio]], [[Sud-Vjetnamio]], [[Nord-Vjetnamio]], [[Ĉeĥoslovakio]], [[Aŭstrio-Hungario]], [[Atlantiko]], [[Manika markolo]], [[Prusio]], [[Balkanio]], [[Hindoĉinio]], [[Sud-Orienta Azio]], [[Nord-Orienta Azio]], [[Dardaneloj]], [[Alzaco-Loreno]], [[Saĥaleno]], [[Kurilaj insuloj]], [[Bosnio kaj Hercegovino]], [[Rejna provinco]], [[Sankt-Peterburgo]], [[Supra Silezio]], [[Pola koridoro]], [[Germana Federacio]], [[Orienta Rumelio]], [[Sueza kanalo]], [[Manĉurio]], [[Rumanio]], [[Jugoslavio]], [[Vaŝingtono]], [[Okcidenta Usono]], [[Nord-Okcidenta Usono]], [[Malajzio]], [[Okcidenta Berlino]], [[Pacifiko]], [[Vjetnamio]], [[Kamboĝo]], [[Germana Regno]], [[Silicia Valo]], [[Wall Street]], [[Estonio]], [[Bosnio]], [[Kosovo]], [[Granda Albanio]], [[Somalio]], [[Persa golfo]], [[Sauda Arabio]], [[Niĝerio]], [[Indonezio]], [[Aŭstralio]], [[Francio]], [[Nord-Makedonio]], [[Latinameriko]], [[Respubliko Serba Krajna]], [[Subsahara Afriko]], [[Nord-Afriko]], [[Tajlando]], [[Haitio]], [[Libano]], [[Sirio]], [[Egiptio]], [[Sektoro Gazao]], [[Filipinoj]], [[Havajo]], [[Panama kanalo]], [[Pola Popola Respubliko]], [[Tomsko]], [[Jenisejo]], [[Krasnojarsko]], [[Kazano]], [[Velikij Novgorod]], [[Petrozavodsko]], [[Novgoroda gubernio]], [[Kieva Regno]], [[Konstantinopolo]], [[Nadimo]], [[Kurgano (urbo)]], [[Baltio]], [[Buĥaro]], [[Jekaterinburgo]], [[Tobolska gubernio]], [[Tugulimo]], [[Uspenka (Tjumena distrikto)]], [[Bogandinskoje]], [[Kijovo]], [[Jalutorovska distrikto (1782-1923)]], [[Juĵno-Pletnjovo]], [[Kurska gubernio]], [[Iŝima distrikto (1782-1923)]], [[Tobolo]], [[Iŝimo (rivero)]], [[Provinco de Siberiaj Kirgizoj]], [[Kujbiŝev]], [[Baraba stepo]], [[Jeniseja gubernio]], [[Bogotolo]], [[Aĉinsko]], [[Bajkalo]], [[Usolje-Sibirskoje]], [[Valdajo]], [[Kievo]], [[Odeso]]
== Periodoj ==
* [[Jarcento]], [[6-a jarcento]], [[16-a jarcento]], [[17-a jarcento]], [[18-a jarcento]], [[19-a jarcento]], [[20-a jarcento]], [[21-a jarcento]]
* [[1880-aj jaroj]], [[1890-aj jaroj]]
* [[1910-aj jaroj]], [[1920-aj jaroj]], [[1930-aj jaroj]], [[1950-aj jaroj]], [[1960-aj jaroj]], [[1970-aj jaroj]], [[1980-aj jaroj]], [[1990-aj jaroj]]
== Ekstera politiko ==
* [[Internaciaj rilatoj]], [[Ekstera politiko]], [[Internacia politiko]], [[Geopolitiko]]
* [[Rilatoj de Ĉinio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj NATO]], [[Rilatoj de Germanio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Rusio]], [[Rilatoj de Rusio kaj Usono]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Sovetunio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Japanio]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropa Unio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Usono]], [[Rilatoj de Barato kaj Ĉinio]], [[Rilatoj de Barato kaj Pakistano]], [[Rilatoj de Barato kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj Usono]], [[Rilatoj de Japanio kaj kaj Koreio]], [[Rilatoj de Sovetunio kaj Usono]], [[Rilatoj de Azio kaj Usono]], [[Rilatoj de Rusio kaj Ukrainio]], [[Rilatoj de Ĉinio kaj Nord-Koreio]], [[Rilatoj de Pakistano kaj Usono]], [[Rilatoj de Israelo kaj Usono]], [[Rilatoj de Irano kaj Israelo]], [[Rilatoj de Ukrainio kaj NATO]], [[Rilatoj de Sirio kaj Usono]], [[Rilatoj de Eŭropo kaj Rusio]], [[Rilatoj de Britio kaj Usono]], [[Rilatoj de Irako kaj Usono]], [[Rilatoj de Pollando kaj Rusio]]
* [[Ekstera politiko de Usono]], [[Ekstera politiko de Ĉinio]], [[Ekstera politiko de Rusio]], [[Ekstera politiko de Barato]], [[Ekstera politiko de Japanio]], [[Ekstera politiko de Germanio]]
* [[McMahon-linio]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Truman-doktrino]], [[Konsilio pri Sekureco de Unuiĝintaj Nacioj]], [[Kapto de usonaj ostaĝoj en Irano]], [[Pactraktatoj de Camp David]], [[Vastigo de NATO]], [[Konsilio pri Nacia Sekureco de Usono]], [[Orienta Bloko]], [[Grupo de la Ok]], [[Membriĝo de Ukrainio en Eŭropa Unio]], [[Pintokunveno en Malto]], [[Triflanka Komisiono]], [[Realismo (internaciaj rilatoj)]], [[Politiko de malstreĉigo]], [[Paca kunekzistado]], [[Intertraktoj pri limigo de strategiaj armiloj]], [[Grupo de la Sep]], [[Varsovia pakto]], [[Carter-doktrino]], [[Realpolitiko]], [[Kolektiva sekureco]], [[Unuigo de Germanio]], [[Unuiĝintaj Nacioj]], [[Povekvilibro]], [[Memdeterminado]], [[Viena kongreso]], [[Jalta konferenco]], [[Potsdama konferenco]], [[Doktrino de Monroe]], [[Izolismo]], [[Ekspansiismo]], [[Evidenta destino]], [[Kuba misila krizo]], [[NATO]], [[Versajla traktato]],
== Ekonomio ==
[[Financo]], [[Okcidentsiberia naftogasa komplekso]], [[Fervojo]], [[Internacia Mona Fonduso]], [[Monda Banko]], [[Financa krizo de 2008]], [[Ekonomio]], [[Infrastrukturo]], [[Produktado]], [[Superbazaro]], [[Aĉetcentro]], [[Transporto]], [[Usona dolaro]], [[Eŭro]], [[Inflacio]], [[Valuto]], [[Industrio]], [[Baza enspezo]], [[Merkato]], [[Ekonomiaj sankcioj]], [[Akcia kompanio]], [[Planita ekonomio]], [[Ekonomio de Japanio]], [[Ekonomio de Usono]], [[Merkata ekonomio]], [[Turismo]], [[Reklamo]], [[Granda Depresio]], [[Varomarko]], [[Produktadrimedoj]], [[Produktiveco]], [[Rento]], [[Aĉetado]], [[Ekfirmao]], [[Nordamerika Liberkomerca Interkonsento]], [[Buŝehra atomstacio]], [[Ekonomio de Ĉinio]], [[Ekonomio de Rusio]], [[Financa krizo en Rusio (1998)]], [[Ŝtata kapitalismo]], [[Privata posedo]], [[Politika ekonomiko]], [[Produktivaj fortoj]], [[AvtoVAZ]], [[Fabriko]], [[Salproduktado]]
== Milito ==
[[Nuklea milito]], [[Hispana Enlanda milito]], [[Golfa milito]], [[Afgana milito (1979-1989)]], [[Milito en Afganio (2001-2021)]], [[Dua mondmilito]], [[Malvarma milito]], [[Milito kontraŭ terorismo]], [[Unua mondmilito]], [[Totala milito]], [[Napoleonaj militoj]], [[Usona Enlanda milito]], [[Vjetnama milito]], [[Franca-Prusa milito]], [[Donbasa milito]], [[Milito de Jom Kippur]], [[Rusa-japana milito]], [[Dua itala-etiopa milito]], [[Krimea milito]], [[Rusa-turka milito (1877-1878)]], [[Tria mondmilito]], [[Kosova milito]], [[Tridekjara milito]], [[Bosnia milito]], [[Bombado de Jugoslavio fare de NATO]], [[Kroata milito]], [[Invado de Irako al Kuvajto]], [[Libana milito de 1982]], [[Libana enlanda milito]], [[Irana-iraka milito]], [[Barata-pakistana milito de 1965]], [[Invado al Ĉeĥoslovakio (1968)]], [[Unua milito en Ĉeĉenio]], [[Sestaga milito]], [[Kamboĝa-Vjetnama milito]], [[Ogadena milito]], [[Bombado de Irako en 1998]], [[Tet-ofensivo]], [[Liberiga Armeo de Kosovo]], [[Militarismo]], [[Naziaj koncentrejoj]], [[Invado de Rusio en Ukrainion (2022)]], [[Mongola invado al Rusio]], [[Patriota Milito de 1812]], [[Januara ribelo]], [[Armitaj Fortoj de Rusio]], [[Milito de la Sesa Koalicio]], [[Venkotago]], [[Dua milito en Ĉeĉenio]], [[Militsetlejoj]], [[Rekrutigo]], [[Ulano]], [[Batalo de Borodino]], [[Oficiro]], [[Volontula Armeo]], [[Evakuado de Odeso (1920)]], [[Evakuado de Krimeo]], [[Rusia Enlanda milito]]
== Nukleaj armiloj ==
[[Nuklea armilo]], [[Atombombo]], [[Amasdetrua armilo]], [[Nuklea milito]], [[Nuklearmila konkuro]], [[Nuklea programo de Nord-Koreio]], [[Nuklea programo de Pakistano]], [[Nuklea programo de Barato]], [[Nuklea testo]], [[Nuklea programo de Sud-Afriko]], [[Nuklea programo de Irano]], [[Usona kontraŭmisila defendo en Centra kaj Orienta Eŭropo]], [[Programo de Nunn — Lugar]], [[Nuklea programo de Israelo]], [[Traktato kontraŭ pliigo de atomarmiloj]], [[Nuklea armilaro de Usono]]
== Etnoj kaj nacioj ==
[[Ĥoĥol]], [[Judoj]], [[Hispanoj]], [[Rusoj]], [[Italoj]], [[Japanoj]], [[Araboj]], [[Armenoj]], [[Grekoj]], [[Azeroj]], [[Ĝermanoj]], [[Germanoj]], [[Slavoj]], [[Puebloj]], [[Albanoj]], [[Sudetaj germanoj]], [[Araba mondo]], [[Francoj]], [[Nederlandanoj]], [[Angloj]], [[Svisoj]], [[Arandoj]], [[Indianoj]], [[Ĉinoj]], [[Transmaraj ĉinoj]], [[Usonaj judoj]], [[Usonaj poloj]], [[Tataroj]], [[Marioj]], [[Udmurtoj]], [[Ĉuvaŝoj]], [[Komioj]], [[Rusiaj germanoj]], [[Latvoj]], [[Estonoj]], [[Baltaj germanoj]], [[Kaŭkaziaj germanoj]], [[Judoj en Uralo]], [[Siberianoj]], [[Mordvoj]], [[Ukrainoj en Siberio]], [[Judoj en Siberio]], [[Siberiaj tataroj]], [[Burjatoj]], [[Kontraŭjudaj pogromoj en la Rusia imperio]], [[Judoj en Rusio]]
== Psikologio ==
[[Neŭrozo]], [[Psikologio]], [[Psikopatologio]], [[Nekonscio]], [[Arketipo]], [[Psiko]], [[Komplekso (psikologio)]], [[Trikstero]], [[Neŭrastenio]], [[Psikoterapio]], [[Ekstravertiteco — introvertiteco]], [[Histerio]], [[Komforto]], [[Anksio]], [[Memkonscio]], [[Fatala virino]], [[Narcisismo]], [[Individuismo]], [[Nostalgio]], [[Ekstazo]], [[Fetiĉismo]], [[Paranojo]], [[Skizofrenio]], [[Malkontento]], [[Entuziasmo]], [[Sinofero]], [[Melankolio]], [[Indiferenteco]], [[Psikanalizo]], [[Ekzaltiĝo]], [[Fremdiĝo]], [[Konformismo]], [[Mensa sano]], [[Eŭforio]], [[Masoĥismo]], [[Sadismo]], [[Piromanio]], [[Psikiatria hospitalo]], [[Nekonformismo]], [[Obsedo]], [[Halucino]], [[Paralizo]], [[Megalomanio]], [[Apatio]], [[Psikiatrio]], [[Ŝoko]], [[Virineco]], [[Vireco]], [[Paniko]], [[Kolektivismo]], [[Elreviĝo]], [[Kulposento]], [[Dresado]], [[Simulado]], [[Estimo]] (90%), [[Nobleco]], [[Fascino]], [[Malrespekto]], [[Malamikeco]], [[Obstino]], [[Plezuro]] (90%), [[Agreso]], [[Dominado]], [[Rolo]], [[Subkonscio]], [[Personeco]], [[Indigno]], [[Logoterapio]], [[Identigo (psikologio)]], [[Mortoinstinkto]], [[Anusa karaktero]], [[Seksa ekscitiĝo]], [[Puremo]], [[Supermio]], [[Sonĝointerpretado]], [[Infana psikologio]], [[Emocia kontaĝo]], [[Frua infanaĝo]], [[Repuŝado (psikologio)]], [[Afekcio]], [[Rezistado (psikologio)]], [[Cenzuro (psikanalizo)]], [[Traŭmato (psikologio)]], [[Seksa bremsado]], [[Religia ekscitiĝo]], [[Sekslogo]], [[Depresio]], [[Anksia neŭrozo]], [[Neŭrozo de senlaborulo]], [[Obseda-kompulsia malsano]], [[Kastrotimo]]
== Filozofio ==
[[Simbolo]], [[Realo]], [[Mito]], [[Idealismo]], [[Sentimentaleco]], [[Maljusteco]], [[Senso]], [[Teozofio]], [[Spiritismo]], [[Signifo]], [[Utopio]] (99%), [[Racio]] (99%), [[Raciismo]], [[Simulakro]], [[Ekzistado]], [[Destino]], [[Relativismo]], [[Empiriismo]], [[Pozitivismo]], [[Skeptikismo]], [[Vivosenco]], [[Eroto (filozofio)]], [[Majstro Eckhart]], [[Okcidentemo]]
== Religio ==
[[Kristnasko]], [[Maria (patrino de Jesuo)]], [[Iziso]], [[Islama fundamentismo]], [[Islama mondo]], [[Islamismo]], [[Ikono]], [[Ortodoksismo]], [[Ikonoklasmo]], [[Ŝijaismo]], [[Eliro (historia evento)]], [[Katolika Eklezio]], [[Prapeko]], [[Malnova Testamento]], [[Pilgrimado]], [[Lasta Juĝo]], [[Ĝihado]], [[Nekredanto]], [[Reformacio]], [[Protestantismo]], [[Ĉasado de sorĉistinoj]], [[Eva]], [[Komunio]], [[Postmorto]], [[Transa mondo]], [[Horoskopo]], [[Fundamentismo]], [[Senmorteco]], [[Monaĥejo]], [[Ordeno (religio)]], [[Mesiismo]], [[Mesio]], [[Idolismo]], [[Idolo]], [[Promesita Lando]], [[Aŝuro]], [[Ĉiela Regno]], [[Resurekto]], [[Resurekto de Jesuo]], [[Rito]], [[Propeka kapro]], [[Herezo]], [[Magio]], [[Totemo]], [[Kontraŭreformacio]], [[Ŝamano]], [[Konfuceismo]], [[Monoteismo]], [[Dio Patro]], [[Inkvizicio]], [[Islama renaskiĝo]], [[Islama Frataro]], [[Krucifikso]], [[Religia maltoleremo]], [[Cirkumcido]], [[Totemismo]], [[Levido]], [[Javeo]], [[Heksateŭko]], [[Interligo (Biblio)]], [[Evangelio]], [[Alaho]], [[Sankteco]], [[Politeismo]], [[Atono]], [[Reenkarniĝo]], [[Senpeka koncipo de Jesuo]], [[Asketismo]], [[Rusa Ortodoksa Eklezio]], [[Katedralo de Kristo Savinto]], [[Luteranismo en Rusio]], [[Kieva-Peĉjora monaĥejo]]
== Libroj ==
[[La granda ŝaktabulo]], [[La elekto: tutmonda dominado aŭ tutmonda gvidado]], [[Strategia vizio: Usono kaj la krizo de tutmonda potenco]], [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]], [[La ribelo de la amasoj]], [[Unuetaĝa Usono]], [[Kontraŭstaro inter Civilizacioj]], [[Usono kaj la mondo: Konversacioj pri la estonteco de la ekstera politiko de Usono]], [[Zbig: La strategio kaj politiko de Zbigniew Brzeziński]], [[Konfeso pri difinita temo]], [[Provincano]], [[Rusio kaj la mondo. Nova epoko. 12 jaroj, kiuj povos ŝanĝi ĉion]], [[Amasa psikologio de faŝismo]], [[La doktoro kaj la animo]], [[Sonĝointerpretado (Freud)]], [[Estonteco de unu iluzio]], [[Malkontenteco pri la kulturo]], [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]], [[Kial milito?]], [[Makbeto]], [[La anatomio de homa detruemo]], [[Fuĝo for de libereco]], [[La socio de konsumado]], [[Simulakroj kaj simulaĵoj]], [[En la ombro de la silentema plejmulto]], [[La travidebleco de malbono]], [[La Golfa milito ne okazis]], [[La agonio de povo]], [[La fatalaj strategioj]], [[La sistemo de aĵoj]], [[Kontribuo al kritiko de la politika ekonomiko de signo]], [[La jaro de revado danĝera]], [[La plago de fantazioj]], [[Ekonomiaj kaj filozofiaj manuskriptoj je 1844]], [[Kontribuo al kritiko de politika ekonomiko]], [[Kritiko de la Hegela Jurfilozofio]], [[La Kapitalo]], [[Artikoloj de Aleksander Herzen]], [[Lekcioj kaj paroladoj de Erich Fromm]], [[Koncepto de la homo ĉe Karolo Markso]], [[El Siberio]], [[Leteroj de Anton Ĉeĥov]], [[Kaŝĉej-ĉeno]], [[Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio]], [[Pensoj pri la Februara revolucio]], [[Lando de ekzilo: de Osa ĝis Irkutsko]], [[Oktobra manifesto]]
== Kulturo ==
[[Holivudo]], [[Filmo]], [[Renesanco]], [[Kino]], [[Televido]], [[Radio]], [[Bildliteraturo]], [[Klaŭno]], [[Akrobato]], [[Striptizo]], [[Kubismo]], [[Amaskomunikilo]], [[Propagando]], [[Pentrado]], [[Ludo]], [[Ĵazo]], [[Humpty Dumpty]], [[Disneyland]], [[Modo]], [[Ceremonio]], [[Estetiko]], [[Superrealismo]], [[Poparto]], [[Centro Georges Pompidou]], [[Kiĉo]], [[Dadaismo]], [[Maskerado]], [[Papiruso]], [[Alfabeto]], [[Litero]], [[Skulptaĵo]], [[Dirigento]], [[Televidserio]], [[Orkestro]], [[Ĥoro]], [[Multkulturismo]], [[Universalismo]], [[Ĉina civilizacio]], [[Kultura imperiismo]], [[Dramo]], [[Rusa literaturo]], [[Jarmilo de Rusio]], [[Forkapto de la fianĉino]], [[Rusa kuirarto]]
== Revolucioj ==
[[Kontraŭrevolucio]], [[Oktobra revolucio]], [[Franca revolucio de 1789]], [[Rusia revolucio de 1905]], [[Hungara revolucio de 1956]], [[Seksa revolucio]], [[Usona revolucio]], [[Irana revolucio]], [[Franca revolucio de 1848]], [[Decembristoj en Jalutorovsko]], [[Decembristoj en Tobolsko]], [[Februara revolucio]], [[Abdiko de Nikolao la 2-a]], [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]], [[Petrograda Soveto]]
== Lingvoj ==
[[Araba lingvo]], [[Ĉina lingvo]], [[Plurlingveco]], [[Sakraĵo]], [[Siberia parolmaniero]], [[Lingvolernado]], [[Suda dialektaro de la rusa lingvo]]
== Araba-israela konflikto ==
[[Araba-israela konflikto]], [[Organizaĵo por Liberigo de Palestino]], [[Intifado]], [[Hamaso]], [[Fataho]], [[Sueza krizo]], [[Interkonsentoj de Oslo]], [[Madrida konferenco (1991)]], [[Sestaga milito]], [[Milito de Jom Kippur]]
== Temoj ==
[[Ekologio]], [[Nuklea akcidento de Ĉernobilo]], [[Komunista Partio de Sovetunio]], [[Nafto]], [[Geologio]], [[Burokratio]], [[Vodko]], [[Fotografio]], [[Oriento]], [[Okcidenta civilizo]], [[Problemo]], [[Plenkreskulo]], [[Pedagogio]], [[Katastrofo]], [[Epidemio]], [[Bolŝevismo]], [[Junulino]], [[Prahistorio]], [[Poeto]], [[Kolektivo]], [[Alkoholismo]], [[Sinmortigo]], [[Ora epoko]], [[Aristokratio]], [[Plebo]], [[Absolutismo]], [[Urboŝtato]], [[Arkeologio]], [[Tekniko]], [[Burĝo]], [[Demagogio]], [[Liberalismo]], [[Marksismo]], [[Politika dekstro]], [[Politika maldekstro]], [[Publika opinio]], [[Intelektulo]], [[Aŭto]], [[Informo]], [[Tutmondiĝo]], [[Diskriminacio]], [[Teroro]], [[Atencoj de la 11-a de septembro 2001]], [[Disfalo de Sovetunio]], [[Konsumismo]], [[Talibano]], [[Socia malegaleco]], [[Amasa kulturo]], [[Kontraŭusonismo]], [[Al-Kaido]], [[Studento]], [[Usona Kongreso]], [[Haveno]], [[Elito]], [[Traktato]], [[Valso]], [[Elektro]], [[Komunikado]] (99%), [[Skribo]] (99%), [[Parolo]] (99%), [[Telefono]] (99%), [[Aviado]], [[Telegrafo]], [[Presado]], [[Novaĵo]], [[Specialisto]], [[Tuŝo]], [[Mesaĝo]], [[Letero]], [[Nudeco]], [[Tribo]], [[Aŭtomatigo]], [[Feŭdismo]], [[Eldonado]], [[Vidado]] (99%), [[Aŭdo]] (99%), [[Stomatologio]], [[Nerva sistemo]], [[Amuzo]], [[Vojo]], [[Poŝto]], [[Redaktoro]], [[Tajpilo]], [[Sekretario]], [[Korpo]], [[Nomado]], [[Slumo]], [[Sago]], [[Kamparo]], [[Narciso]], [[Mezepoko]], [[Migrado]], [[Maŝino]], [[Centralizismo]], [[Biciklo]], [[Fusilo]], [[Perspektivo]], [[Bordelo]], [[Vokvirino]], [[Raso]], [[Invento]], [[Ideologio]], [[Mongolaj invadoj kaj konkeroj]], [[Slavofilismo]], [[Ostaĝo]], [[Subjekto]], [[Teritorio]], [[Evento]], [[Pornografio]], [[Manipulado de la amasoj]], [[Sekseco]], [[Atenco]], [[Vetludo]], [[Nuklea centralo]], [[Majo de 1968 (Francio)]], [[Klonado]], [[Implozio]], [[Ofero]] (90%), [[Socia sekso]] (90%), [[Konsumado]], [[Handikapo]], [[Respondeco]] (90%), [[Ĉantaĝo]], [[Snobo]], [[Orgio]], [[Aĵo]], [[Masko]], [[Naziismo]], [[Doktrino]] (90%), [[Radikalismo]], [[Kariero]], [[Ribelo]] (90%), [[Elmigrado]], [[Cionismo]], [[Totalismo]], [[Reformo]], [[Reakcio (politiko)]], [[Ŝovinismo]], [[Geto]], [[Koloniismo]], [[Ŝtatoficisto]], [[Konkurenco]], [[Linĉado]], [[Superecismo]], [[Ekzilo]], [[Impotenteco]], [[Soldato]] (90%), [[Uniformo]], [[Stalinismo]], [[Tajpinga ribelo]], [[Misiismo]], [[Modernigo]], [[Malnova reĝimo]], [[Klerismo]], [[Organizaĵo]], [[Ĥaoso]], [[Eksterlandano]], [[Grego]], [[Detruado]], [[Distanco]], [[Fajro]] (90%), [[Arbaro]] (90%), [[Maro]] (90%), [[Ŝtonumado]], [[Kondamno]], [[Bruligado sur ŝtiparo]], [[Postvivado]], [[Predo]], [[Fuĝo]], [[Incendio]], [[Danĝero]], [[Minaco]], [[Ekzekuto]], [[Ekzekutisto]], [[Genuado]], [[Ŝipestro]], [[Digo]], [[Venĝo]], [[Murdo]], [[Ekskremento]], [[Mortinto]] (90%), [[Malrapideco]], [[Kaŭrado]], [[Sidado]], [[Starado]], [[Kuŝado]], [[Piramido]], [[Insekto]], [[Aresto]], [[Faŭko]], [[Malpermeso]] (90%), [[Triumfo]], [[Procesio]], [[Kreskado]], [[Ĥako]], [[Areno]], [[Montogrimpado]], [[Matadoro]], [[Fingro]] (90%), [[Lanco]], [[Metalo]], [[Slogano]], [[Oratoro]], [[Rajdado]], [[Deputito]], [[Voĉdono]], [[Jura imuneco]], [[Piedsigno]], [[Atako]] (90%), [[Bebo]], [[Entombigo]], [[Klano]], [[Sekalo]], [[Batalkampo]], [[Batalo]] (90%), [[Krio]] (90%), [[Posteulo]], [[Praulo]], [[Tombejo]], [[Kortego]], [[Pridemandado]], [[Demando]], [[Ponardo]], [[Parlamento]], [[Kasto]], [[Socia klaso]], [[Konspiro]], [[Bacilo]], [[Mikrobo]], [[Spermo]], [[Limo]] (90%), [[Ekbruligo]], [[Manifestacio]], [[Striko]], [[Formikejo]], [[Krucumado]], [[Terapio]], [[Paŝtisto]], [[Konskripcio]], [[Seĝo]], [[Indiĝeno]], [[Fortikaĵo]], [[Trupo]], [[Gardisto]], [[Ujo]], [[Argilo]], [[Sceptro]], [[Heroo]], [[Unueca Rusio]], [[Koloraj revolucioj]], [[Geja Fiero]], [[Cenzuro]], [[Rusofobio]], [[Islama Ŝtato]], [[Volontulo]], [[Bonfarado]], [[Enmigrado]], [[Rifuĝinto]], [[Kultura asimilado]], [[Jabloko]], [[Homofobio]], [[Monumento]], [[Pussy Riot]], [[Identeco]], [[Incesto]], [[Universala voĉdonrajto]], [[Roboto]], [[Erotiko]], [[Konversacio]], [[Kreado]], [[Patriarkeco]], [[Matriarkeco]], [[Meza klaso]], [[Interŝanĝo]], [[Laceco]], [[Aŭtoritatismo]], [[Judo-kristana paradigmo]], [[Administranto]], [[Floro]] (pli ol 50%), [[Prestiĝo]], [[Nuntempa arto]], [[Administrado]], [[Realismo]], [[Manifesto de la Komunista Partio]], [[Malkonfido]], [[Kontraŭfaŝismo]], [[Monopolo]] (90%), [[Socia adaptiĝo]], [[Stimulo]], [[Senhelpeco]], [[Luteranismo]], [[Munkena interkonsento]], [[Energio]], [[Moderna epoko]], [[Malcentralizado]], [[Feliĉa fino]], [[Mickey Mouse]], [[Pejzaĝo]], [[Anuso]], [[Demenco]], [[Malliberigo]], [[Kanibalo]], [[Senkulpeco]], [[Fumado]], [[Lojaleco]], [[Dreyfus-skandalo]], [[Droga dependeco]], [[Damaĝo]], [[Ligo de Nacioj]], [[Ligo de Arabaj Ŝtatoj]], [[Berlina muro]], [[Nacia intereso]], [[Gerilo]], [[Intertraktoj]], [[Pakto Ribbentrop-Molotov]], [[Intermilita periodo]], [[Traktato de Rapallo (1922)]], [[Traktatoj de Lokarno]], [[Aŭgusta puĉo]], [[Imperiestro]], [[Disigo de povoj]], [[Berlina krizo (1961)]], [[Sankta Alianco]], [[Mein Kampf]], [[Anschluss]], [[Wilsonismo]], [[Sociala asekuro]], [[Habsburgoj]], [[Mobilizado]], [[Perestrojko]], [[Glasnost]], [[Partnereco por paco]], [[Radio Libera Eŭropo/Radio Libero]], [[Titoismo]], [[Germana naciismo]], [[Dispartigoj de Pollando-Litovio]], [[Reparacio]], [[Antikominterna pakto]], [[Unua maroka krizo]], [[Triopa Entento]], [[Neŭtraleco]], [[Superpotenco]], [[Mararmeo]], [[Maginot-linio]], [[Fekundindico]], [[Traktato de Brest-Litovsk]], [[Publikaj rilatoj]], [[Pariza paca konferenco]], [[Okupado de baltaj landoj]], [[Strategio]], [[Araba naciismo]], [[Domino-teorio]], [[Eŭropa koncerto]], [[Orienta Demando]], [[Curzon-linio]], [[Spionservo]], [[Iredentismo]], [[Taktiko]], [[Novkonservativismo]], [[Konfrontiĝo]], [[Jingoismo]], [[Konservisma Partio (Britio)]], [[Whigs]], [[Malarmado]], [[Kontraŭkomunismo]], [[Alianco]], [[Prezidanto de Usono]], [[Berlina kongreso]], [[Poliomjelito]], [[Amendo de Jackson–Vanik]], [[Lobiado]], [[Monda registaro]], [[Politiko de detenado]], [[Misilo]], [[Usona Departemento de Ŝtato]], [[Hallstein-doktrino]], [[Pakto Briand-Kellogg]], [[Tutgermanismo]], [[Germanigo]], [[Sinplenumanta profetaĵo]], [[Vestfalia paco]], [[Suvereneco]], [[Interna politiko]], [[Reciproke garantiita neniigo]], [[Strategia Defenda Iniciato]], [[Interkonsento de Rambouillet]], [[Reunuiĝo de Koreio]], [[Kanajla ŝtato]], [[Kontraŭmisila defendo]], [[Rasapartigo]], [[Kompromiso]], [[Jackson-demokratio]], [[Protestoj sur placo Tian An Men]], [[Oligarĥio]], [[Malalta klaso]], [[Internacia juro]], [[Etna purigado]], [[Okcidentigo]], [[Nacia ŝtato]], [[Liberala demokratio]], [[Indiĝenigo]], [[Genocido]], [[Postkoloniismo]], [[Kontraŭokcidentismo]], [[Ksenofobio]], [[Demografio]], [[Dinastio Qing]], [[Hizbulaho]], [[Industriigo]], [[CIA]], [[Islama terorismo]], [[Virinaj rajtoj]], [[Solidareco (Pollando)]], [[Armitaj Fortoj de Usono]], [[Disfalo de Jugoslavio]], [[Usona malliberejo en Guantanamo]], [[Pensofabriko]], [[Universitato Harvard]], [[Sovetologio]], [[Rusa naciismo]], [[Annus mirabilis]], [[Nacisocialisma Germana Laborista Partio]], [[Flago de Nazia Germanio]], [[Seksorganoj]], [[Fekaĵo]], [[Menstruo]], [[Flarsenso]], [[Dupiedismo]], [[Senhejma infano]], [[Interrompita koito]], [[Trajno]], [[Nokta enurezo]], [[Ekzogamio]], [[Kastro]], [[Eta burĝo]], [[Agrikulturisto]], [[Socialdemokratio]], [[Scienca rasismo]], [[Antikva Grekio]], [[Hetajro]], [[Moralismo]], [[Svastiko]], [[Staĥanov-movado]], [[Milito kontraŭ narkotikaĵoj]], [[Transloĝiĝo al Siberio]], [[Vagabondo]], [[Ekzilo al Siberio]], [[Poloj en Rusio]], [[Siberia landvojo]], [[Tajgo]], [[Veturigisto]], [[Punlaboro en Siberio]], [[Kontraŭalkohola kampanjo en Sovetunio]], [[Domo de Ipatjev]], [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio]], [[Aparatulo]], [[Supera Soveto de Sovetunio]], [[Plurpartiismo]], [[Onidiro]], [[Kazana Universitato]], [[Akuzo]], [[Rusia nobelaro]], [[Filistreco]], [[Rusa kampara komunumo]], [[Falanstero]], [[Nuligo de servutismo en Rusio]], [[Caro]], [[Romanovoj]], [[Registaro de Rusio]], [[Historio de Rusio]], [[Filozofo]], [[Reprezenta demokratio]], [[Prezidenta oficperiodo de Boris Jelcin]], [[Ŝtata Dumao]], [[Kotono]], [[Teo en Rusio]], [[Transportado de malliberuloj en la Rusia imperio]], [[Vaporŝipo]], [[Homa stampado]], [[Kurgano]], [[Omska fortikaĵo]], [[Pelmenoj]], [[Pramo]], [[Fuĝoj de malliberuloj el Siberio]], [[Drinkejo]], [[Gazetarlibereco]], [[Servutismo en Rusio]], [[Framasonoj en Rusio]], [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)]], [[Rusa intelektularo]], [[Pediko]], [[Tifo]], [[Gvatado]]
g6ylk84o2vqp8whxani0z02b0a43p3r
Revolucio
0
2626
53300
53054
2026-04-22T10:34:05Z
RG72
415
/* Diversaj aŭtoroj */
53300
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Revolucio
| dosiero = La Liberté guidant le peuple - Eugène Delacroix - Musée du Louvre Peintures RF 129 - après restauration 2024.jpg
| vikipedio = Revolucio
| vikivortaro = revolucio
| vikinovaĵoj = Kategorio:Revolucioj
}}
'''[[w:Revolucio|Revolucio]]''' estas subita, ordinare per eksterleĝaj rimedoj plenumata ŝanĝo, kiun pli-malpli granda nombro da samcelanoj okazigas en la politika reĝimo de lando aŭ en la registara personaro.
== Citaĵoj ==
{{citaĵo
|teksto=Hodiaŭ estas la patro de morgaŭ. La [[nuntempo]] ĵetas sian ombron al la tre dista [[estonteco]]. Jen la [[leĝo]] de la [[vivo]], [[Individuo|individua]] kaj [[Socio|socia]]. Revolucio, kiu forlasas etikajn [[valoro]]jn, do metas la fundamenton de [[maljusteco]], trompado, kaj subpremado por la estonteca socio. La rimedo uzata por prepari la estontecon iĝas ties angulŝtono.
|origina teksto=To-day is the parent of to-morrow. The present casts its shadow far into the future. That is the law of life, individual and social. Revolution that divests itself of ethical values thereby lays the foundation of injustice, deceit, and oppression for the future society. The means used to prepare the future become its cornerstone.
|aŭtoro=[[Emma Goldman]]}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj jen grandaj kaj malgrandaj [[William Randolph Hearst|Hearst]]-oj konvinkas siajn legantojn, ke la [[Usono|usonanoj]] estas naturoj specifaj, ke "revolucio estas la formo de regado ebla nur eksterlande". Kaj al voĉdonanto estas trudataj politikaj ideoj, kies nivelo ne superas nivelon de averaĝa [[Holivudo|Holivuda]] [[filmo]]. Kaj tiaj ideoj havas kolosan sukceson.
|aŭtoro= [[Ilja Ilf]], [[Eŭgeno Petrov]]
|verko=[[Unuetaĝa Usono]]
|origina teksto = И вот большие и маленькие Херсты убеждают своих читателей, что американцы — натуры особенные, что «революция — это форма правления, возможная только за границей». А избирателю навязываются политические идеи, уровень которых не превышает уровня средней голливудской картины. И такие идеи имеют колоссальный успех.
}}
{{Citaĵo|teksto=Revolucioj estas tempoj kiam la malriĉulo ne povas fide je sia [[honesteco|honesto]], riĉulo je sia [[posedo]], kaj la senkulpa je sia vivo|aŭtoro=[[Joseph JOUBERT]]}}
{{citaĵo
|teksto=Estas malfeliĉe vidi tiujn, kiuj kredas sin revoluciemuloj, liberigi sian malamon al la anarkiisto.
|aŭtoro=[[Petro Kropotkin]]}}
{{Citaĵo|teksto=Ĉiuj revolucioj ĝis nun pruvis nur unu aferon, kio estas ke multaj aferoj povas esti ŝanĝitaj, sed ne la homo.
|originala teksto=Alle Revolutionen haben bisher nur eines bewiesen, nämlich, dass sich vieles ändern lässt, bloß nicht die Menschen.|aŭtoro=[[Karl Marx]]}}
{{Citaĵo|teksto=Mi dirus ankoraŭ la samon: Se oni prenas Esperanton kiel formon por porti la ideon vere internaciisman kaj la ideon vere revolucian, do Esperanto povas esti lernata kaj devas esti lernata<ref>Ĉina Radio Internacia: [http://esperanto.cri.cn/1/2004/01/06/1@2430.htm Mao Zedong kaj lia epigrafo pri Esperanto en Yan'an]</ref>.|aŭtoro=[[Mao Zedong]]}}
{{Citaĵo
|teksto = Gigantaj [[katastrofo]]j, kiuj minacas nin, estas ne la naturaj eventoj de la [[Fiziko|fizika]] aŭ [[Biologio|biologia]] deveno, sed la eventoj [[Psiko|psikaj]]. Nin terurskale minacas [[milito]]j kaj revolucioj, kiuj estas nenio alia kiel la psikaj [[epidemio]]j. En iu ajn tempo iu ĥimero povas ekregi milionojn da homoj kaj tiam denove eksplodos mondmilito aŭ detruega revolucio. Anstataŭ atendi danĝerojn de la sovaĝaj bestoj, forfaloj kaj inundoj, la homo nun devas timi la naturajn fortojn de sia psiko. La psiko estas la granda forto, kiu multoble superas ĉiujn fortojn en la mondo.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Evoluo de la individuo
|origina teksto =
}}
=== Elias Canetti ===
{{Citaĵo
|teksto = Revolucioj estas la veraj [[tempo]]j de transformiĝo. Tiuj kiuj longe estis sendefendaj, subite ekhavas la [[dento]]jn. Per sia nombro ili rekompencas mankon de [[Ĉasbesto|ĉasbesteco]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Multo el tio, kion oni povas observi sur surfaco de la revoluciaj [[evento]]j, prezentiĝas forme de la ''persekutanta [[amaso]]''. Oni kaptas apartajn [[homo]]jn kaj kaptinte subigas al la [[Kolektivo|kolektiva]] [[mortigo]] forme de [[juĝo]] aŭ tute sen ajna juĝo. Sed tio ne signifas, ke en tio ''konsistas'' la revolucio. Ĝi estas farata de ne persekutantaj amasoj, rapide atingantaj sian naturan [[celo]]n. La transformiĝo, unufoje komenciĝinte, iras profunden. Ĉiu penas atingi tian staton, ke liberiĝi je la sidantaj en li pikiloj, kaj en ĉiu estas multege da ili. La amaso de la transformiĝo estas procezo, kaptanta la tutan [[socio]]n, kaj eĉ se komence ĝi havas momentan [[sukceso]]n, al la fino ĝi iras malrapide kaj malfacile.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[Amaso|amasa]] [[simbolo]] de la [[francoj]] de la nova deveno estas ilia ''revolucio''. La [[festo]]n oni festas ĉiujare. Ĝi iĝis la vera festo de la [[Nacio|nacia]] solenado. La 14-an de julio la nekonataj homoj povas danci unu kun alia surstrate. La [[popolo]], kiu havas [[libereco]]n, [[egaleco]]n kaj [[frateco]]n same malmulte kiel la aliaj popoloj, prezentas la aferon tiel, kvazaŭ nome ĝi ilin havas.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[Francio|francaj]] [[armeo]]j, konkerintaj [[Eŭropo]]n, eliris el la [[Franca revolucio|revolucio]]. Ili trovis por si [[Napoleono]]n kaj akiris la grandegan [[gloro]]n. La [[venko]]j estis la venkoj de la revolucio kaj de ĝiaj [[generalo]]j, al la [[imperiestro]] restis nur la fina [[malvenko]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ankoraŭ unu aŭ du [[generacio]]jn antaŭe al la [[vorto]] “revolucio” ĉiu aldonus la “[[Franca revolucio|franca]]”. La revolucio diferencigis la [[francoj]]n en la [[okulo]]j de la tuta [[mondo]], tio estis ilia nacia specifaĵo, tio per kio ili distingiĝis. Poste la [[rusoj]] kun ilia [[Oktobra revolucio|revolucio]] faris senteblan [[vundo]]n al la nacia [[memkonscio]] de la francoj.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni povas diri, ke en niaj [[Nuntempo|nuntempaj]] [[civilizacio]]j, krom la [[milito]]j kaj la revolucioj, ekzistas nenio, kion oni povus kompari kun [[inflacio]] laŭ ĝiaj longdaŭraj sekvoj. La ŝokoj, kiujn ĝi estigas, estas tiom profundaj, ke pri ili oni preferas silenti aŭ forgesi. Kaj povas esti, oni simple [[Timo|timas]] agnoski ĉe la [[mono]], kies [[valoro]]n la [[homo]]j mem artefarite difinas, amasoforman efikon, kiu grave superas ilian originan destinon kaj kaŝas en si ion mallogikan kaj senfine [[Honto|hontindan]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
=== Emil Cioran ===
{{Citaĵo
|teksto = Malgranda aŭ granda, ĉiu [[posedanto]] estas koruptita, definitive fuŝita. Li ĵetas ombron sur iun ajn malgravaĵon, kiun li tuŝis kaj alproprigis. Kiam oni minacas lian “bonhavon”, kiam oni prirabas lin, [[konscio]] de la posedanto funkcias kun tia akreco, je kia ĝi ne kapablas en normalaj cirkonstancoj. Por revenigi al li homan aspekton, la tiel nomatan [[animo]]n, necesas ruinigi, necesas ke li agnosku sian ruiniĝon. Kiel helpo venas la revolucio.
|aŭtoro= [[Emil Cioran]]
|verko= Historio kaj utopio [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = …koŝmaro estas komenca punkto de la metafizika vekiĝo. Kaj detrua influo de la revolucio estas garantio de ĝia utileco. Malgraŭ ĉiuj malbonoj ĝia pravigo estas je unu: nur ĝi havas kiel rezervon teruron, kapablan ŝoki la plej kontraŭhoman el ĉiuj eblaj mondoj — la mondon de la [[posedanto]]j. Ĉia formo de posedo — ni ne timu agnoski tion — humiligas kaj fuŝas la [[homo]]n, dorlotante la monstron, dormantan en ĉiu.
|aŭtoro= [[Emil Cioran]]
|verko= Historio kaj utopio [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La totala, eĉ se senutila ŝoko, la revolucio sen [[kredo]] — jen ĉio, pri kio restis ankoraŭ esperi en la epoko, kiam neniu havas sufiĉe da simplanimeco por iĝi la vera revoluciulo.
|aŭtoro= [[Emil Cioran]]
|verko= Historio kaj utopio [1960]
|origina teksto =
}}
=== Erich Fromm ===
{{Citaĵo
|teksto = Tamen lukto de la [[Aŭtoritatismo|aŭtoritata]] [[karaktero]] kontraŭ [[potenco]] estas fakte fanfaronado. Tio estas provo firmigi sin, superi [[sento]]n de propra [[senhelpeco]], sed [[revo]] subiĝi, ĉu konsciata aŭ ne, ĉe tio konserviĝas. La aŭtoritata karaktero neniam estas “revoluciulo”, mi nomus ĝin “[[ribelulo]]”.
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = Fuĝo for de libereco [1941]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tamen pozicio de [[artisto]] estas malfirma, ĉar lia individueco, spontaneeco estas aprezataj nur tiu kazo, se li prosperas; se li ne povas vendi siajn artaĵojn, li restas por siaj samtempuloj strangulo kaj “[[neŭrozulo]]”. Tiusence artisto okupas en la [[historio]] la saman pozicion kiel revoluciulo: sukcesinta revoluciulo estas ŝtata aganto, dum malsukcesinta estas [[krimulo]].
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = Fuĝo for de libereco [1941]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj se [[Markso]]n oni akuzas plejparte pri tio, ke li defendas [[perforto]]n kaj revolucion, tio estas distordado de la faktoj. [[Ideo]] de la [[Politiko|politika]] revolucio estas ne specife [[Marksismo|marksisma]] aŭ [[Socialismo|socialisma]] ideo; tio estas [[Tradicio|tradicia]] ideo de la [[meza klaso]] de la [[Burĝo|burĝa]] [[socio]] dum lastaj 300 jaroj de ĝia [[ekzistado]].
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = La sana socio [1955]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia [[Nuntempo|nuntempa]] [[demokratio]] estas rezulto de [[perforto]] kaj revolucio, la [[Februara revolucio (Rusio)|revolucio de Kerenskij]] en 1917 en [[Rusio]] kaj revolucio en 1918 en [[Germanio]] renkontis varmegan kunsenton en la [[Okcidento|okcidentaj]] demokratiaj landoj.
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = La sana socio [1955]
|origina teksto =
}}
=== Aleksander Herzen ===
{{Citaĵo
|teksto = Iu ajn [[tago]] povas faligi kadukan socian konstruaĵon de [[Eŭropo]] kaj engaĝi [[Rusio]]n je rapidega fluo de grandega revolucio.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
|origina teksto = Любой день может опрокинуть ветхое социальное здание Европы и увлечь Россию в бурный поток огромной революции.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Demando]] pri [[ebleco]] de revolucio en [[Rusio]] reduktiĝas ĝis la demando pri materiala [[forto]]. Jen kial, sen konsideri la aliajn kialojn, krom la menciitaj de ni, tiu ĉi lando iĝas grundo, plej bone preparita por socia renaskiĝo.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
|origina teksto = Вопрос о возможности революции в России сводится к вопросу о материальной силе. Вот почему, не считая иных причин, помимо упомянутых нами, эта страна становится почвой, наилучшим образом подготовленной для социального возрождения.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉiuj revolucioj malsukcesis en [[Eŭropo]] pro tio, ke ili koncernis nek [[kampo]]n, nek [[metiejo]]n, nek eĉ familiajn rilatojn kaj estis erarvojigitaj de [[burĝaro]]. Ni havas nenion pruntindan de la burĝa Eŭropo, ĝi denove prenas de ni [[despotismo]]n, greftitan de ĝi.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Antaŭen! Antaŭen! [a 31-a de marto 1856]
|origina teksto = Все революции не удались в Европе потому, что они не касались ни поля, ни мастерской, ни даже семейных отношений и были сбиты с дороги мещанством. Нам нечего заимствовать у мещанской Европы, она снова берет у нас ею привитый деспотизм.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nun ne havas [[senco]]n eĉ pensi pri la antaŭaj kutimaj revolucioj, kiuj estis farataj duonŝerce kun kanto de [[Pierre-Jean de Béranger|Béranger]] kaj [[cigaro]] en la [[buŝo]]; haveblas nun nek [[Karlo la 10-a (Francio)|Karlo la 10-a]], preta fuĝi de [[danĝero]], nek [[Ludoviko-Filipo (Francio)|Ludoviko-Filipo]], kiu ne deziris bombi [[Parizo]]n; haveblas nun nek [[stultulo]] aŭstra imperiestro, kiu post la unua fusila [[pafo]] donas [[konstitucio]]n; prusa [[reĝo]] kvankam plu estas la sama, sed li jam ne demetos de sia ebria [[kapo]] kepon antaŭ murditaj [[revoluciulo]]j; [[Pio la 9-a]] iĝis pli inteligenta. [[Franca revolucio de 1848|Juniaj tagoj de 1848]] kaj [[Louis-Eugène Cavaignac|Cavaignac]] montris al la [[mondo]], kia [[Bartolomea nokto]], kiaj septembraj tagoj atendas estontan lukton.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pliaj variaĵoj pri malnova temo (Letero al ...) [la 3-an de februaro 1857]
|origina teksto = Теперь нечего и думать о прошлых обыденных революциях, которые делались полушутя с беранжеровской песнью и сигарой во рту; теперь нет ни Карла X, готового бежать перед опасностью, ни Людовика-Филиппа, который не хотел бомбардировать Парижа; теперь нет ни дурачка австрийского императора, который по первому ружейному выстрелу дает конституцию; прусский король хоть и тот же, но уж не снимет с своей пьяной голову фуражку перед убитыми революционерами; сам Пий IX поумнел. Июньские дни 1848 года и Каваньяк показали миру, что за Варфоломеевская ночь, что за сентябрьские дни ожидают будущую борьбу.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Politika revolucio, rekreanta ŝtatajn formojn, sen tuŝi la formojn de la [[vivo]], atingis siajn [[limo]]jn [...]
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Leteroj al malamiko [1864-1865]
|origina teksto = Политическая революция, пересоздающая формы государственные, не касаясь до форм жизни, достигла своих границ [...]
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi ne kredas je antaŭaj revoluciaj [[vojo]]j kaj penas kompreni ''[[paŝo]]n homan'' en la [[pasinteco]] kaj en la [[nuntempo]] por scii kiel paŝi kongrue al ĝi, ne postrestante kaj nek forkurante je tiom fora distanco, kiun [[homo]]j ne sekvos min — ne povos sekvi.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Al malnova kamarado: Dua letero [la 25-an de januaro 1869]
|origina teksto = Я не верю в прежние революционные пути и стараюсь понять ''шаг людской'' в былом и настоящем, для того, чтоб знать, как идти с ним в ногу, не отставая и не забегая в такую даль, в которую люди не пойдут за мной — не могут идти.
}}
=== Eric Hoffer ===
{{Citaĵo
|teksto = La revolucioj do povas esti farataj ne nur de [[malriĉulo]]j, sed ankaŭ de [[Privilegio|privilegiitoj]].
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Potencialaj revoluciuloj de la nuna [[Britio|Anglio]] [1951] estas tute ne [[laboristo]]j, sed perdintaj sian pozicion [[ŝtatoficisto]]j kaj [[komercisto]]j. Tiu ĉi klaso konservis vivan [[memoro]]n pri siaj iamaj [[riĉeco]] kaj [[povo]], kaj ĝi apenaŭ propravole aprobos malboniĝon de la vivkondiĉoj kaj sian [[Politiko|politikan]] senpoviĝon.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tie kie [[homo]]j [[Laboro|laboregas]] de [[Mateno|matene]] ĝis [[Nokto|nokte]] por [[Nutrado|nutri]] sin, ili pro nenio [[Ofendo|ofendiĝas]] kaj pri nenio [[Revo|revas]]. Unu el kialoj de nerevoluciemo de la ĉinaj [[amaso]]j radikas en tio, ke en [[Ĉinio]] por la plej minimuma ekzistado necesas neimagebla penado. Intensa lukto por [[vivo]] influas al la homoj “pli efike ol dinamike”<ref>Citaĵo el: Heiden Konrad. Der Fuehrer. 1944. p. 30.</ref>.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malriĉulo]]j, kiuj estas anoj de unuiĝinta grupo — ĉu [[tribo]], unueca [[familio]], unueca [[Raso|rasa]] aŭ [[Religio|religia]] grupo — estas relative liberaj je la [[sento]] de [[malkontento]] kaj pro tio preskaŭ nesentemaj al la [[tento]] de la [[Amaso|amasa]] [[movado]]. Ju malpli [[homo]] traktas sin kiel aŭtonoman [[persono]]n, kapablan memstare elekti sian vojon en la [[vivo]] kaj memstare porti [[respondeco]]n pri si, des malpli verŝajnas ke sian malriĉecon li traktos kiel pruvon de sia propra neplenvaloreco. Ano de la unueca grupo havas, tiel diri, pli stabilan “punkton de revoluciemo” ol aparta persono. Por instigi lin al [[ribelo]] necesas pli da [[malfeliĉo]]j, [[sufero]]j kaj [[humiligo]]j. [[Kaŭzo]]j de revolucioj en la [[Totalismo|totalisma]] [[socio]] pli ofte estas ne indigno kontraŭ [[subpremado]], ne indigno kontraŭ la suferoj, sed simple malfortiĝo de la totalisma reĝimo.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Arda [[patriotismo]], same kiel la [[Religio|religia]], kaj la revolucia [[entuziasmo]]j, ofte servas kiel rifuĝejo de la riproĉoj de la [[konscienco]].
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kun apero sur [[scenejo]] de la “[[homo]] de la ago” eksploda [[forto]] de la [[movado]] balzamiĝas kaj fiksiĝas per sanktaj [[regulo]]j. La [[Religio|religia]] movado kristaliĝas kaj ŝtoniĝas en la [[Eklezio|eklezia]] [[hierarĥio]] kaj [[rito]]j; la revolucia — en organoj de atenta gardado kaj administracio; la [[Naciismo|naciisma]] — en [[Registaro|registaraj]] kaj [[Patriotismo|patriotismaj]] institucioj. Establado de la eklezio signifas finon de la edifa [[spirito]]; organoj de la venkinta revolucio likvidas revolucian spiriton kaj revolucian metodon; registaraj institucioj finas la [[Ŝovinismo|ŝovinisman]] batalemon. La institucioj frostigas la formojn por unueca agado.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
=== Ryszard Kapuściński ===
{{Citaĵo
|teksto = Kutime la kaŭzojn de revolucio oni serĉas en objektivaj cirkonstancoj — ĝenerala [[Mizero|mizerego]], subpremado, ŝokaj [[fraŭdo]]j. Sed tiu ĉi [[opinio]], kvankam ĝusta, estas unuflanka. Ĉar tiaj cirkonstancoj ekzistas en cent landoj, kaj revolucioj tamen eksplodas malofte. Necesas la [[konscio]] pri mizerego kaj la konscio pri subpremado, la konvinko, ke la mizerego kaj subpremado ne formas naturan ordon de lʼ [[mondo]]. Interese, ke ĉi-rilate la [[sperto]] mem, eĉ se plej doloriga, ne estos sufiĉa. Oni bezonas [[vorto]]n, klarigan penson. Tial pli forte ol [[bombo]] kaj [[ponardo]] ĉiujn [[diktatoro]]jn timigas la vortoj, super kiuj ili ne regas, la vortoj migrantaj kaŝe, ribele, la vortoj ne vestitaj per paradaj [[uniformo]]j, nek markitaj per oficiala stampo. Sed okazas, ke ankaŭ tiuj vortoj en uniformo kaj kun stampaĵo eksplodigas revolucion.
|aŭtoro = [[Ryszard Kapuściński]]
|verko = La ŝahinŝaho
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni devas tamen diferencigi inter revolucio de [[ribelo]], perforta reĝimo-ŝanĝo kaj [[atenco]] en [[palaco]]. Atencon kaj ribelon oni povas aranĝi, revolucion — neniam. Ĝia eksplodo, la horo de la eksplodo surprizas ĉiujn, eĉ tiujn, kiuj strebis al ĝi. Ili staras konsternitaj antaŭ [[furiozo]], subite aperinta kaj detruanta ĉion. Ĝi detruas tiel sovaĝe, ke fine ĝi povas detrui ankaŭ la [[slogano]]jn, kiuj nutras ĝin.
|aŭtoro = [[Ryszard Kapuściński]]
|verko = La ŝahinŝaho
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Trompa estas la [[opinio]], ke [[popolo]]j, maljuste traktitaj de la [[historio]] (kaj estas plej multe da tiaj popoloj), senĉese vivas kun la penso pri revolucio, ke ili vidas en ĝi la plej simplan solvon. Ĉiu revolucio estas [[dramo]], kaj [[homo]] instinkte evitas dramajn situaciojn. Eĉ se li ektrovos sin en tia situacio, li febre serĉegos eliron el ĝi, li deziros [[kvieto]]n, kaj plej ofte — ĉiutagan [[vivo]]n. Do, la revolucioj neniam daŭras longe. Ili estas la plej lasta batalilo, kaj popolo decidas kapti ĝin, ĉar longa sperto instruadis la homojn, ke oni lasis al ili neniun alian solvon. Ĉiuj aliaj provoj finiĝis per [[malvenko]], ĉiuj aliaj rimedoj estis vanaj.
|aŭtoro = [[Ryszard Kapuściński]]
|verko = La ŝahinŝaho
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉiun revolucion antaŭas ĝenerala elĉerpiĝo kaj lige kun tio — vekita [[Agreso|agresemo]]. Regantoj malŝatas tian [[nacio]]n, kiu [[Kolero|kolerigas]], kaj nacio malŝatas tiajn regantojn, kiuj [[Malamo|malamas]]. Regantoj disipis tutan [[konfido]]n, havas malplenajn [[mano]]jn, nacio perdis la restaĵon de [[pacienco]] kaj kunpremas siajn manojn en pugnojn. Aperas la etoso de streĉo, kaj ankaŭ pli kaj pli sufoka ardo. Ni cedas al la [[psikozo]] de [[teruro]]. Baldaŭ okazos malstreĉiĝo. Ni sentas tion.
|aŭtoro = [[Ryszard Kapuściński]]
|verko = La ŝahinŝaho
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Koncerne teknikon de [[batalo]], la [[historio]] konas du specojn de revolucio. Unu — ataka revolucio, la alia — revolucio sieĝa. Pri la [[sorto]] de ataka revolucio, pri ĝia [[sukceso]], decidas la profundo de la unua sturmo. Ataki kaj okupi — se eble — la plej vastan spacon! Tio gravas, ĉar tia revolucio – kiel plej impeta — samtempe estas plej supraĵa. La [[malamiko]]j estos disbatitaj, sed cedante ili konservis parton de siaj [[forto]]j. Ili kontraŭatakos, devigos la venkintojn retreti. Do, ju pli profunda — la unua sturmo, des pli vasta spaco, malgraŭ tiu retreto, estos savebla. Do, en ataka revolucio la unua etapo estas plej radikala. Poste la sekvo estas malrapida, sed nehaltigebla reveno al tiu punkto, en kiu ambaŭ potencoj — ribelema kaj konservema – atingos la finan kompromison. Alie okazas dum sieĝa revolucio: ĉi tie la unua sturmo kutime estas malforta, kun peno oni imagas, ke ĝi aŭguras kataklismon. Sed jam baldaŭ la eventoj okazos haste kaj estos dramplenaj. Aliĝos pli kaj pli multe da homoj. La muroj, post kiuj sin kaŝas la regantoj, iom post iom disfalas kaj krevas. Pri la sukceso de sieĝa revolucio decidas la malcedemo de la ribeluloj. Iliaj volforto kaj persisto. Ankoraŭ unu [[tago]]n! Ankoraŭ unu fortostreĉon! Finfine ĉiuj [[pordego]]j estos rompitaj. La popol[[amaso]] enkuregos kaj festos sian [[triumfo]]n.
|aŭtoro = [[Ryszard Kapuściński]]
|verko = La ŝahinŝaho
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Reganto]]j provokas revolucion. Certe nekonscie. Sed por la fino iliaj [[vivo]]stilo kaj maniero de [[regado]] estos [[provoko]]. Tio sekvos, kiam inter la moŝtuloj kreskos la sento de senpuneco. Ĉio estas permesata, ni rajtas pri ĉio. Ho, kia iluzio, tamen ne senigita je racia bazo. Efektive dum kelka tempo okazas tiel, kvazaŭ ili rajtus je ĉio. [[Skandalo]] post skandalo, kaj [[maljustaĵo]] post maljustaĉo ne estas punitaj. La [[popolo]] silentas, eltenas ĉion pacience kaj gardas sin. Kaj samtempe ĝi faras detalan kalkulon pri la maljustaĵoj kaj en iu momento preparos sian konkludon. Ĝuste la elekto de tiu momento formas la plej grandan [[sekreto]]n de la [[historio]]. Kial ĝi venis en tiu ĉi tago, kaj ne alian fojon? Kial ĝin malbridis tiu ĉi [[evento]], kaj ne alia? Hieraŭ la [[reganto]]j aranĝis pli malbonajn ekscesojn, sed reagis neniu. Kion mi faris — demandas la surprizita monarko — ke subite ili furioziĝis? Jes, li faris: li rompis [[pacienco]]n de la [[nacio]]. Sed kie estas la limo de ĝia pacienco, kiamaniere difini ĝin? Ĉiuokaze la respondo estos alia, se eblas fiksi ion ajn. Certe oni scias nur ke la regantoj, kiuj akceptas la ekziston de tia limo kaj kapablas respekti ĝin, povas esperi je longa regado. Sed ne estas multe da tiaj regantoj.
|aŭtoro = [[Ryszard Kapuściński]]
|verko = La ŝahinŝaho
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉiuj [[libro]]j pri ĉiuj revolucioj komenciĝas per la ĉapitro, kie oni skribas pri la putranta regado, kiu disfalis, aŭ pri mizerego kaj suferado de la [[popolo]]. Kaj ili devus ja komenciĝi per la ĉapitro ligita kun [[psikologio]] — ke tiu persekutata, angoranta [[homo]] subite rompis timegon, kaj ĝi ne plu teruros lin. Devus esti priskribita la nekutima procezo, kiu okazas en unu momento, kiel [[ŝoko]], kiel purigo. Homon forlasas timo, li sentas sin libera. Sen tio eksplodus neniu revolucio.
|aŭtoro = [[Ryszard Kapuściński]]
|verko = La ŝahinŝaho
|origina teksto =
}}
=== Henry Kissinger ===
{{Citaĵo
|teksto = Kio estas revoluciulo? Se [[respondo]] al tiu [[demando]] ne ebligus ambiguecon, malmultaj revoluciuloj sukcesus. Necesas memori ke revoluciuloj preskaŭ ĉiam komencas de pozicio de malforteco. Ili atingas [[sukceso]]n pro tio, ke ekzistanta ordo ne kapablas korekti siajn proprajn malfortaĵojn. Tio estas speciale ĝusta, kiam revolucia defio okazas ne forme de [[okupo de la fortreso Bastille]], sed vestiĝas je [[Konservativismo|konservativismaj]] [[vesto]]j. Malmultaj institucioj kapablas defendi sin de tiuj, kiuj elvokas [[espero]]jn pri ilia konservado.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ambaŭ revoluciuloj, kiuj staris ĉe [[lulilo]] de la [[Nuntempo|nuntempa]] sistemo de la [[Eŭropo|eŭropaj]] ŝtatoj, enkorpigis plurajn el la dilemoj de la nuntempa periodo. [[Napoleono la 3-a]], pasiva revoluciulo, simbolis tendencon de adaptiĝo de [[politiko]] al [[publika opinio]]. [[Otto von Bismarck]], revoluciulo-[[Konservativismo|konservativisto]], spegulis tendencon de identigado de politiko kun analizo de distribuado.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Gvidanto]]j de la tiel nomataj liberigaj [[movado]]j kutime estas ne [[demokrato]]j; ili dum multaj jaroj da [[ekzilo]] kaj [[malliberigo]] estis subtenantaj sin per [[imago]] pri [[Estonteco|estontaj]] ŝanĝoj kiujn ili realigos post enpotenciĝo. [[Rezignacio]] malofte estas ilia [[Karaktero|karaktera]] trajto; se estus tiel, ili simple ne estus revoluciuloj. Kreado de [[registaro]], kies gvidanto estus ŝanĝebla prezentiĝas por plejparto el ili [[Logiko|logika]] kontraŭdiro. Gvidantoj de lukto por [[sendependeco]] strebas esti [[heroo]]j kaj herooj plej ofte ne estas afablaj akompanoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
=== Aleksej Navalnij ===
{{Citaĵo
|teksto = [[Ŝanĝo]] de la [[potenco]] laŭleĝe en [[Rusio]] ne eblas. Kaj tiu ŝanĝo kiam oni tute ne demandas, eblas — kiel en [[Tunizio]]... Por revolucio tute ne necesas duonlando, sufiĉas unu procento de la aktiva loĝantaro. Ĉio okazos hazarde, neniu scias kio okazos morgaŭ. Surveturos trafik[[policano]] gravedulinon — kaj komenciĝos revolucio.
|aŭtoro = [[Aleksej Navalnij]]
|verko = [Expert.ru la 10-an de marto 2011]<ref>[https://web.archive.org/web/20191101104237/https://expert.ru/russian_reporter/2011/09/navalnyij--tyi-kto_i/ Expert.ru la 10-an de marto 2011]</ref>
|origina teksto = Ротация власти законным путем в России невозможна. А такая ротация, когда тебя вообще не спрашивают, возможна — как в Тунисе… Для революции совсем не нужно полстраны, достаточно одного процента активного населения. Все происходит случайно, никто не знает, что будет завтра. Переедет гаишник беременную женщину — и начнется революция.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Revolucio estas neevitebla. Simple pro tio, ke plejparto de la [[homo]]j komprenas, ke tiu sistemo estas malĝusta. Kiam oni sidas en renkontiĝo de [[ŝtatoficisto]]j, dominas interparoloj pri tio, kiu ĉion ŝtelis, kial nenio funkcias kaj kiom terura ĉio estas.
|aŭtoro = [[Aleksej Navalnij]]
|verko = [Citaĵoj ĉe Esquire la 29-an de novembro 2011]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909170508/https://esquire.ru/rules/26-alexey-navalny/ Esquire la 29-an de novembro 2011]</ref>
|origina teksto = Революция неизбежна. Просто потому, что большинство людей понимают, что эта система неправильна. Когда сидишь в тусовке чиновников, больше всего разговоров о том, кто все украл, почему ничего не работает и как все ужасно.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En ĉiuj [[tempo]]j [[sorto]]n de la lando decidas unu aktiva procento de loĝantaro. Ne pli. Kaj ĉiuj aliaj aliĝas al la [[Venko|venkintoj]].
|aŭtoro = [[Aleksej Navalnij]]
|verko = [Intervjuo ĉe Sobesednik.ru la 5-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193411/https://sobesednik.ru/dmitriy-bykov/20141203-aleksey-navalnyy-sudbu-strany-vsegda-reshaet-odin-procent Intervjuo ĉe Sobesednik.ru la 5-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = Во все времена судьбу страны решает один активный процент населения. Не больше. А остальные подтягиваются к победителям.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi certe dezirus normalan transiton de la [[potenco]]. Nun ŝanĝo de la potenco en [[Rusio]], transiro de [[aŭtoritatismo]] al [[demokratio]] iusence estas revolucio, ĉar tio estas ŝanĝo de la politika sistemo. Sed certe mi ne dezirus iujn kataklismojn kaj [[homo]]jn, kiuj kun [[armilo]]j kurus surstrate. Mi dezirus ke okazus normala, milda transito kaj transiro. Al [[Putin]] oni devas proponi [[sekureco]]n — al li, lia [[mono]], lia [[familio]] kaj iu limigita nombro de proksimuloj.
|aŭtoro = [[Aleksej Navalnij]]
|verko = [Intervjuo ĉe Radio Libero la 28-an de majo 2015]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909012118/https://www.svoboda.org/a/27040936.html Intervjuo ĉe Radio Libero la 28-an de majo 2015]</ref>
|origina teksto = Я бы хотел, конечно, нормального транзита власти. Сейчас изменение власти в России, переход от авторитаризма к демократии в каком-то смысле является революцией, потому что это изменение политической системы. Но конечно, я бы не хотел каких-то потрясений и людей, которые с оружием бегали бы по улице. Я бы хотел, чтобы был нормальный, мягкий транзит и переход. Путину должна быть предложена безопасность — ему, его деньгам, его семье и какому-то ограниченному количеству близких людей.
}}
=== José Ortega y Gasset ===
{{Citaĵo
|teksto = La revolucio estas ne [[atenco]] kontraŭ la [[ordo]], sed starigo de nova ordo, diskredetiganta la kutiman.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = …dum la revolucioj la [[burĝaro]] forprenis la [[povo]]n kaj, aplikinte al ĝi siajn lertajn manojn, dum la vivo de unu generacio kreis vere povan [[Ŝtato]]n, kiu ĉesigis la revoluciojn.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se iu ludas reakciulon, do evidente por sub ŝirmo de savado de la [[patrujo]] kaj la [[ŝtato]] ebenigi ĉion alian kaj plenrajte treti la proksimulon, speciale se tiu havas meritojn. Sed ankaŭ revoluciulojn oni ludas samcele: la ekstera obsedo je la [[sorto]] de subprematoj kaj je sociala [[justeco]] servas kiel [[masko]], liberiganta je domaĝa neceso esti honesta, tolerema kaj, plej grave, estimi la [[Homo|homajn]] meritojn. Mi konas nemalmulte da homoj, kiuj aniĝis al tiu aŭ alia laborista partio nur por akiri internan rajton malestimi la intelektularon kaj rigardi ĝin desupre.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Esti [[Politika maldekstro|maldekstrulo]], same kiel esti [[Politika dekstro|dekstrulo]] estas unu el sennombraj homaj vojoj esti stulta; kaj tiu kaj alia finfine estas specoj de unuflanka [[Moralo|morala]] paralizo… [[Politiko|politika]] eksperimentado finis mortan nodon kaj hodiaŭ ni observas kiel dekstruloj atutas per revolucio kaj maldekstruloj — per [[tiranio]].
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Demagogio]] estas formo de [[Intelekto|intelekta]] degenero kaj kiel amasa fenomeno de la [[Eŭropo|eŭropa]] [[historio]] ĝi estiĝis en [[Francio]] meze de la [[18-a jarcento]]… Ekde tiu momento Francio kaj sub ĝia influo la tuta kontinento ekkredis, ke rimedo por solvi grandegajn homajn problemojn estas revolucio… strebo per unu bato ŝanĝi ĉion kaj en ĉiuj sferoj.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = …danke al ĉiuj tiuj revolucioj en [[Francio]] pli ol ie ajn la tutan [19-an] [[19-a jarcento|jarcenton]], krom malmultaj semajnoj aŭ eĉ tagoj, regis pli aŭ malpli aŭtoritata aŭ [[Kontraŭrevolucio|kontraŭrevolucia]] reĝimo.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la revolucioj la abstrakta provas [[Ribelo|ribeli]] kontraŭ la konkreta, do la revolucio estas kondamnita je fiasko, ĝi estas unusenca kun ĝi.
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
=== Wilhelm Reich ===
{{Citaĵo
|teksto = Ĉio vere revolucia (veraj [[arto]] kaj [[scienco]]) aperas sur natura, biologia bazo de la [[personeco]]. Eĉ ne unu vera revoluciulo, [[artisto]] kaj [[sciencisto]] ankoraŭ sukcesis ricevi subtenon de la popolaj [[amaso]]j kaj iĝi ilia [[gvidanto]]; kaj eĉ se iu sukcesis, li ne povis deteni ilian [[intereso]]n pri vive grava sfero dum sufiĉe longa [[tempo]].
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= Enkonduko al [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1942]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Revolucioj pli ofte okazas en industrie [[subevoluintaj landoj]] kiel [[Ĉinio]], [[Meksiko]] kaj [[Barato]] ol en landoj kiel [[Anglio]], [[Usono]] kaj [[Germanio]].
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Revoluciulo rifuzas perversa-patologian [[plezuro]]n, ĉar tio estas ne lia plezuro, ne [[sekseco]] de [[estonteco]], tio estas plezuro naskata de kontraŭdiroj inter [[moralo]] kaj [[instinkto]]; tio estas plezuro de diktatura [[socio]], humila, kompatinda, patologia plezuro.
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Ili — revoluciuloj — ne estis pretaj, sed ĝi — la revolucio — estis preta. Ĉar la revolucio nur duone kreiĝas per revolucia premo de la revoluciuloj. La alia ĝia duono, kaj eble eĉ tri kvaronoj, konsistas el [[sento]] de sia propra senpovo flanke de la [[potenco]]. Ĉe ni, ĉe multaj, tiu ĉi sento haveblis sufiĉe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Они — революционеры — не были готовы, но она — революция — была готова. Ибо революция только наполовину создается из революционного напора революционеров. Другая ее половина, а может быть три четверти, состоит в ощущении властью своего собственного бессилия. У нас, у многих, это ощущение было вполне<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 165.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel [[milito]]j aŭ revolucioj, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume [[pediko]]j estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri la eventuala [[Unua mondmilito]]] Laŭ mia profunda [[kompreno]], bazita sur skrupula plurjara studado de ĉiuj [[Nuntempo|nuntempaj]] kontraŭŝtataj [[movado]]j, en la [[Malvenko|venkinta]] lando nepre eksplodos sociala revolucio, kiu neeviteble transiros al la lando-[[venkinto]].
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La revolucio estas [[ĥaoso]] kun nevidebla akso. Ĝi povas venki eĉ regata de neniu.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Революция — это хаос с невидимым стержнем. Она может победить и никем не управляемая<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 19.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Milito]]
* [[Ribelo]]
{{Referencoj}}
{{Socia kaj politika filozofio}}
[[Kategorio:Revolucioj| ]]
im60vaeoux0chnbpzcbia304q7ud14l
Kategorio:Religio
14
2744
53318
39499
2026-04-22T10:55:35Z
RG72
415
53318
wikitext
text/x-wiki
{{PliPri|Religio}}
[[Kategorio:Kulturo]]
mx1sl04m52cpa3o8f9c8drvf5upsv50
Kategorio:Filozofio
14
2759
53324
39379
2026-04-22T10:58:21Z
RG72
415
53324
wikitext
text/x-wiki
{{PliPri|Filozofio}}
[[Kategorio:Kulturo]]
[[Kategorio:Scienco]]
opkpykgghx9pn9ucqdqwcgreecd3rt2
Kategorio:Lingvo
14
2804
53331
25209
2026-04-22T11:01:06Z
RG72
415
53331
wikitext
text/x-wiki
'''Difino:''' Sistemo de signoj, per kiu la homa sperto estas analizata kaj esprimata, diverse laŭ la homgrupoj... PIV
[[Kategorio:Kulturo]]
5fjn9og2tt2ih1715fg4q0fcino7e9x
Kategorio:Kredo
14
2848
53323
25208
2026-04-22T10:57:34Z
RG72
415
53323
wikitext
text/x-wiki
La defino de ''kredo'' dependas de la minuskla aŭ majuskla ortografio:
*'''kredo''' Mensa stato de tiu kiu kredas. PIV
*'''Kredo''' Oficiala resumo de la ĉefaj dogmoj de definita religio. PIV
-------------------------------------------------------------------------------------------
[[Kategorio:Kulturo]]
[[Kategorio:Religio]]
8qhhxmh7pkhl4ktziymf1fz15zlpfvi
Perfido
0
2940
53235
49001
2026-04-21T12:00:08Z
RG72
415
53235
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Perfido
| dosiero = 1926. Плакат «Предатель».jpg
| vikipedio = Perfido
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro = perfido
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Perfido|Perfido]]''' estas ago de tiu, kiu perfidas, do mallojale endanĝerigas; malbone servas la interesojn de iu persono aŭ de grupo, al kiu oni apartenas, por profito de alia malamika persono aŭ grupo.
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
{{Citaĵo
|teksto = Ĉiu, kiu apartenas al la [[amaso]], portas ene de si etan perfidulon, kiu volas manĝi, trinki, [[Amo|ami]], entute vivi trankvile. Se li tiujn siajn privatajn [[deziro]]jn kontentigas preterire, ne farante el tio specialan [[problemo]]n, tio restu tiel. Sed se li ekparolos pri tio, oni komencas [[Malamo|malami]] kaj [[Timo|timi]] lin. Estas klare, ke li estas influita de malamika [[propagando]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{citaĵo
|Se mi devus elekti inter perfido de mia patrujo kaj perfido de mia amiko, mi esperas ke mi kuraĝus perfidi mian patrujon.
|aŭtoro= [[E. M. Forster]]
|verko= What I Believe [1938]
|originala teksto= If I had to choose between betraying my country and betraying my friend, I hope I should have the guts to betray my country.}}
{{Citaĵo|teksto = Mi ne povis esti perfidulo al Eduardo, ĉar mi neniam estis lia subulo.
|aŭtoro = [[William Wallace]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} I could not be a traitor to Edward, for I was never his subject.}}
{{Citaĵo|teksto =Esti [[artisto]] estas [[beno]] kaj [[privilegio]]. Artistoj neniam devas perfidi siajn verajn korojn. Artistoj devas rigardi sub la surfaco kaj montri, ke estas pli en tiu ĉi [[mondo]] ol tio, kion la okulo trovas.
|aŭtoro = [[Marvin Gaye]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} To be an artist is a blessing and a privilege. Artists must never betray their true hearts. Artists must look beneath the surface and show that there is more to this world than what meets the eye.}}
{{Citaĵo|teksto =Laboristoj de mia Patrujo, mi havas fidon pri [[Ĉilio]] kaj ĝia [[destino]]. Superpasos aliaj homoj ĉi tiun grizan kaj amaran momenton kiam la perfido celas sin trudi. Vi pluiru, sciante ke multe pli frue ol tarde, ree malfermiĝos la grandaj aleoj kie pasos la libera homo por konstrui pli bonan [[socio]]n.<br>Vivu Ĉilio!. Vivu la popolo!. Vivu la laboristoj!.<ref name="Lasta parolado">[https://www.nodo50.org/esperanto/allendel.htm Lastaj publikaj vortoj] de Salvador Allende radielsendo Santiago de Ĉilio, la 11-an de septembro 1973 (Esperanto)</ref>
|aŭtoro =[[Salvador Allende]]
|verko = Lastaj publikaj vortoj de Salvador Allende|origina teksto ={{lingvo|es}} ¡Trabajadores de mi Patria!: Tengo fe en Chile y en su destino. Superarán otros hombres este momento gris y amargo donde la traición pretende imponerse. Sigan ustedes sabiendo que, mucho más temprano que tarde, abrirán de nuevo las grandes alamedas por donde pase el hombre libre, para construir una sociedad mejor.<br>¡Viva Chile!, ¡viva el pueblo!, ¡vivan los trabajadores!}}
{{Citaĵo|teksto =Kiam vi perfidas iun alian, vi ankaŭ perfidas vin mem.
|aŭtoro =[[Isaac Bashevis Singer]]
|verko =|origina teksto =}}
=== Eric Hoffer ===
{{Citaĵo
|teksto = Plejparto de la perfiduloj dum la [[Dua mondmilito]] estis el ekstremaj [[dekstrulo]]j, tio estas el ekstremaj nacional-izolaciistoj. “Ekstreman, desperan [[naciismo]]n kaj ŝtatan perfidon dividas tre mallarĝa limo”<ref>Citaĵo el: Harold Ettlinger. The Axis on the Air. 1943. p. 39.</ref>.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Eksa [[soldato]] estas [[veterano]], foje [[heroo]], dum la eksa [[kredanto]] estas [[renegato]], perfidulo.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sankta [[kredo]] de la kredanto — esti [[Atento|atentema]], tio estas [[Suspekto|suspektema]]. La homo kredanta devas ĉiam kaj ĉie serĉi [[sabotisto]]jn, [[spiono]]jn, perfidulojn.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
=== Thomas Szasz ===
{{Citaĵo
|teksto = [[Ideo]] pri speciala [[danĝero]] de la [[judoj]] por la [[socio]] evoluas kune kun historiaj ŝanĝoj en la sferoj, kiujn aprezas tiu socio. En la [[Mezepoko]] la judo estis perfidulo de [[kristanismo]]: oni opiniis ke liaj [[praulo]]j murdis [[Jesuo]]n kaj li plu neas la veran [[kredo]]n kaj povon de la [[eklezio]]. En la nuntempa mondo la judo estas perfidulo de la [[patrujo]] kaj de dominanta [[Politiko|politika]] [[ideologio]]. [[Alfred Dreyfus| Dreyfus]] simbolas la judon kiel perfidulon de la [[nacio]].
|aŭtoro= [[Thomas Szasz]]
|verko= La fabriko de frenezo [1970]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En [[Mezepoko]] [[dio]] de la [[eŭropano]] estis [[Kristanismo|kristana]] kaj lia [[diablo]] estis la [[judo]]. En la nuntempa [[socio]] fonto de grupa [[sekureco]] ŝoviĝis de dio kaj [[papo]] al la [[nacio]] kaj [[gvidanto]], de [[religio]] — al [[scienco]]. Rolo de [[simbolo]]j de [[danĝero]] transiris de [[sorĉistino]] kaj judo al perfidulo kaj [[frenezulo]]. La judo restas [[pekokapro]] ne pro tio ke li estas [[Antikristo]], sed pro tio ke oni antaŭdifinis lin kiel perfidulon (kiel kaze de la [[Francio|franca]] [[antisemitismo]] en la epoko de la [[Dreyfus-skandalo|Dreyfus-afero]]) aŭ alskribis al li [[higieno|higienan]] [[minaco]]n (kiel kaze de la nuntempa [[Germanio|germana]] antisemtimismo). Same kiel antaŭe, [[Heroo|heroece]] batalante kontraŭ la Aliulo kiel Simbola [[Krimulo]], la [[virtulo]] konsideras sin la Bonkorulo.
|aŭtoro= [[Thomas Szasz]]
|verko= La fabriko de frenezo [1970]
|origina teksto =
}}
=== Zamenhofa proverbaro ===
{{Ĉefartikolo|Zamenhofa proverbaro}}
{{citaĵo|Ĉe plej granda [[fido]] memoru pri perfido.|[[Zamenhofa proverbaro]]}}
{{citaĵo| Oni perfidon prenas, sed perfidulon abomenas.|[[Zamenhofa proverbaro]]}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = Perfido... Tiu ĉi terura [[vorto]] vagadas en la armeo kaj malfronto... Komenciĝis tio ekde [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]] en 1914, kaj nun kiun oni ankoraŭ ne akuzis? Ĝis la pleja supro kuras tiu ĉi vorto, kaj serĉas eĉ ĉirkaŭ la Kortego enketistoj-volontuloj. Kvazaŭ ne sufiĉe da malbono estis farita al [[Rusio]] nekonscie por aldone akuzi iun pri perfido...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Измена... Это ужасное слово бродит в армии и в тылу... Началось это еще с Мясоедова в 1914 году, а теперь кого только не обвиняют? Вплоть до самых верхов бежит это слово, и рыщут даже вокруг Двора добровольные ищейки. Как будто недостаточно зла причинено России бессознательно, чтобы обвинять еще кого-то в измене...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 127.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Fideleco]]
{{Referencoj}}
[[Kategorio:Politiko]]
[[Kategorio:Karaktera trajto]]
[[Kategorio:Etiko]]
j4r0u71ch3vhkxxcpraaq47q4ujmyy8
Virino
0
2989
53312
51105
2026-04-22T10:49:56Z
RG72
415
/* Citaĵoj */
53312
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Virino
| dosiero = Bouguereau_venus_detail.jpg
| vikipedio = Virino
| komunejo = Woman
| komunejokat = Women
| vikivortaro = virino
| vikinovaĵoj = Kategorio:Virinoj
}}
'''[[w:Virino|Virino]]''' estas homo, apartentanta al sekso mala al viro.
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
{{citaĵo|teksto=Mi ne estas birdo; kaj nenia reto kaptas min; mi estas libera homo kun sendependa volo.|origina teksto=I am no bird; and no net ensnares me; I am a free human being with an independent will.|aŭtoro=[[Charlotte Brontë]]|verko=Jane Eyre}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la nuntempa epoko] Nek [[viro]]j vere [[Scio|scias]], al kio ili vere [[Servo|servu]], nek virinoj — kiujn virojn ili vere [[Amo|amu]].
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Stranga afero! Deknaŭ jarcentoj de [[kristanismo]] malsukcesis instrui la [[homo]]jn kompreni en la virino la homon. Ŝajnas ke estas oble pli malfacile kompreni ke la [[tero]] rotacias ĉirkaŭ la [[suno]], tamen oni diskutis iom kaj akceptis; sed ke la virino estas homo — ne enspaciĝas en la [[kapo]]!
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Kapricoj kaj meditoj [julio 1846]
|origina teksto = Странное дело! девятнадцать столетий христианства не могли научить людей понимать в женщине человека. Кажется, гораздо мудренее понять, что земля вертится около солнца, однако поспорили, да и согласились; а что женщина человек — в голову не помещается!
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Enuo]] de needziniĝintaj virinoj kaj virinoj, kiuj jam ne povas trovi [[ĝojo]]n kaj kontentiĝon je la [[edzeco]], aperas pro [[konsciado]] de sia senfrukta [[vivo]].
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo|teksto = Tro multe oni jam [[Diro|diris]] kaj [[Verko|verkis]] pri "virina sfero". Lasu virinojn do trovi sian sferon.
|aŭtoro = [[Lucy Stone]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Too much has already been said and written about "women's sphere". Leave women, then, to find their sphere.}}
{{Citaĵo|teksto = Mi ne certas pri mia [[Ekzistado|ekzisto]], reale. Mi estas ĉiuj la [[aŭtoro]]j, kiujn mi legis, ĉiuj la homoj, kiujn mi konis, ĉiuj la virinoj, kiujn mi amis. Ĉiuj la [[urbo]]j, kiujn mi vizitis, ĉiuj miaj [[praulo]]j...<ref>[http://elpais.com/diario/1981/09/26/ultima/370303206_850215.html El Pais], 1981</ref>
|aŭtoro = [[Jorge Luis Borges]]|verko =|origina teksto = {{lingvo|es}} No estoy seguro de que yo exista, en realidad. Soy todos los autores que he leído, toda la gente que he conocido, todas las mujeres que he amado. Todas las ciudades que he visitado, todos mis antepasados...}}
{{Citaĵo|teksto = '''[[Inteligenteco|Inteligenta]], [[Energio|energia]], [[Klereco|klera]] virino ne povas esti tenata en kvar [[muro]]j - eĉ satenaj, diamantaj muroj - sen malkovri pli aŭ malpli frue, ke ili estas ankoraŭ [[malliberejo]].'''
|aŭtoro = [[Pearl S. Buck]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} An intelligent, energetic, educated woman cannot be kept in four walls — even satin-lined, diamond-studded walls — without discovering sooner or later that they are still a prison cell.}}
{{Citaĵo|teksto =Mi [[Fervoro|fervore]] kaj [[Persistemo|persiste]] daŭre instigos ĉiujn virinojn al la praktika rekono de la malnova [[Revolucio|revolucia]] maksimo, ke "[[Rezisto]] al [[Tirano|tiraneco]] estas obeo al [[Dio]]."
|aŭtoro = [[Susan B. Anthony]]|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} I shall earnestly and persistently continue to urge all women to the practical recognition of the old revolutionary maxim, that "Resistance to tyranny is obedience to God."}}
{{Citaĵo|teksto =Virino estas kiel bona taso da [[kafo]]: la unua fojo, kiun vi trinkas ĝin, ne lasos vin [[Dormo|dormi]].
|aŭtoro =[[Alexandre Dumas (patro)]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Sen la virino, [[vivo]] estas pura prozo.
|aŭtoro =[[Rubén Darío]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|es}} Sin la mujer, la vida es pura prosa.}}
{{Citaĵo|teksto =Donu al mi kelkajn [[viro]]jn kaj virinojn, kiuj estu [[Pureco|puraj]] kaj sindonemaj kaj mi skuos la [[mondo]]n.
|aŭtoro =[[Vivekananda]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =[[Viro]] aŭ virino malofte estas [[Feliĉo|feliĉa]], krom se li aŭ ŝi subtenas sin mem kaj kontribuas al aliaj.
|aŭtoro =[[Zig Ziglar]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} A man or woman is seldom happy unless he or she is sustaining him or herself and making a contribution to others.}}
{{Citaĵo|teksto =Mi scias nenion pri la [[Viro|viraj]] rajtoj, aŭ virinaj rajtoj; [[homaj rajtoj]] estas ĉio, kion mi rekonas.
|aŭtoro =[[Sarah Grimké]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} I know nothing of man's rights, or woman's rights; human rights are all that I recognise.}}
{{Citaĵo
|teksto = Neniu [[viro]], la plej kaŝema, estas tiom kaŝema kiel la plej sincera virino. Tio estas en ilia [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ни один мужчина, самый скрытный, не так скрытен, как самая откровенная женщина. Это у них в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 409.</ref>.
}}
=== Anton Ĉeĥov ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri Siberio] Oni trinkas [[teo]]n kaj interparolas kun virinoj, kiuj ĉi tie estas inteligentaj, bonkoraj, laboremaj kaj pli liberaj ol en [[Eŭropo]]; la [[edzo]]j ne skoldas kaj nek batas ilin, ĉar ili estas same altaj kaj fortaj kiel iliaj regantoj; ili, kiam la edzoj estas for, servas kiel [[veturigisto]]j, ŝatas ŝerci.
|aŭtoro= [[Anton Ĉeĥov]]
|verko= Letero al Ĉeĥovoj [la 16-a de majo 1890]
|origina teksto = Пьешь чай и разговариваешь с бабами, которые здесь толковы, чадолюбивы, сердобольны, трудолюбивы и свободнее, чем в Европе; мужья не бранят и не бьют их, потому что они так же высоки, и сильны, и умны, как их повелители; они, когда мужей нет дома, ямщикуют; любят каламбурить.
}}
=== Carl Gustav Jung ===
{{Citaĵo
|teksto = Virino en plej alta grado virineca havas virecan [[animo]]n; tre vireca [[viro]] havas virinecan animon.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Do se ni parolas rilate [[viro]]n pri [[Animao kaj animuso|anima]], do rilate virinon laŭ justeco devus paroli pri animuso por doni al la virina animo ĝustan nomon.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se ĉe [[viro]] ĝenerale en ekstera konstitucio dominas aŭ almenaŭ estas konsiderata [[idealo]] [[logiko]] kaj konkreteco, do ĉe virino — [[sento]]. Sed en [[animo]] aperas inversa rilatumo: viro interne sentas kaj virino pensas. Pro tio viro pli facile trafas kompletan [[despero]]n dum virino plu kapablas [[Konsolo|konsoli]] kaj [[Espero|esperi]]; pro tio viro pli ofte [[Sinmortigo|sin mortigas]] ol virino. Kiom facile virino iĝas [[viktimo]] de [[Socio|sociaj]] kondiĉoj, ekzemple kiel [[prostituino]], tiom viro cedas al [[impulsoj]] de [[nekonscio]], trafante [[alkoholismo]]n kaj aliajn [[malvirto]]jn.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
=== Marshall McLuhan ===
{{Citaĵo
|teksto = […] la unua ŝarĝobesto estis virino.
|aŭtoro= [[Marshall McLuhan]]
|verko= Komprenante amaskomunikilojn: la interna larĝigo de homo [1964]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = […] plejparto de [[Televido|televidaj]] [[Famulo|steluloj]] estas [[viro]]j, do "malvarmaj personoj", dum plejparto de [[Kino|kinaj]] steluloj estas virinoj, ĉar oni povas prezenti ilin kiel "varmajn" personojn. Post apero de la televido kinosteluloj — same viroj kaj virinoj — malsupreniris kun la tuta stelula sistemo al pli modesta statuso.
|aŭtoro= [[Marshall McLuhan]]
|verko= Komprenante amaskomunikilojn: la interna larĝigo de homo [1964]
|origina teksto =
}}
=== Thomas Szasz ===
{{Citaĵo
|teksto = Dum modiĝintaj ĉe ni [[Kulturo|kulturaj]] [[milito]]j ni donis al la virinoj kaj [[Sekso|seksaj]] minoritatoj [[Moralo|moralan]] superecon de “[[viktimo]]j”, samtempe malaltigante la [[fumanto]]jn kaj aliajn [[homo]]jn, kies vivmaniero estis haste deklarita malvirta, ĝis morala neniaĵo de “konsumantaj por sia [[malbono]]” (iam en [[pasinteco]] tiun ĉi niĉon estis okupantaj [[masturbanto]]j).
|aŭtoro= [[Thomas Szasz]]
|verko= La fabriko de frenezo [1970]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Maljunulo]]j, speciale [[Malriĉeco|malriĉaj]], okupas en nia [[socio]] pozicion, tre similan al la pozicio de virino en la [[Mezepoko]].
|aŭtoro= [[Thomas Szasz]]
|verko= La fabriko de frenezo [1970]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dum [[jarmilo]]j al la [[viro]]j ŝajnis komforte kredi ke la virinoj estas malsupraj, duonhomaj estaĵoj, bezonantaj gvidadon kaj prizorgadon. Preskaŭ same longe raciaj homoj simile traktis la [[frenezulo]]jn.
|aŭtoro= [[Thomas Szasz]]
|verko= La fabriko de frenezo [1970]
|origina teksto =
}}
== Proverboj ==
{{Citaĵo
|teksto = Ĉu vi deziras taksi la fajneco de oro? Frotu ĝin sur tuŝ-ŝtono
Forton de bovo? Ŝarĝu ĝin
Karakteron de viro? Aŭskultu al li.
Penson de virino? Nenia rimedo!
|verko = [[Hindaj proverboj]]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo|teksto =Kie [[diablo]] ne povas, tien virinon li ŝovas.
|aŭtoro = [[Proverbo]]
|verko =|origina teksto =}}
{{Referencoj}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Viro]]
<!--[[Kategorio:Virinoj| ]]-->
[[Kategorio:Homo]]
l8oke8x7qihll3kr3m7w7d6dangq18c
Batalo
0
3375
53271
48408
2026-04-21T16:34:02Z
RG72
415
53271
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Batalo
| dosiero =
| vikipedio = Batalo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro = batalo
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Batalo|Batalo]]''' estas malamika interpuŝiĝo de du homgrupoj aŭ [[armeo]]j.
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
{{citaĵo|[[Amo]] ne komencas kaj finas kiel ni pensas. Amo estas batalo, amo estas [[milito]]; amo estas [[plenkreskiĝo]].|aŭtoro=[[James Baldwin]]||origina teksto =Love does not begin and end the way we seem to think it does. Love is a battle, love is a war; love is a growing up.}}
=== Elias Canetti ===
{{Citaĵo
|teksto = [[Egaleco]]n de la [[homo]]j antaŭ la [[morto]] oni ŝatas esprimi en la [[bildo]] de [[sekalo]]. Sed ĝi falas la tuta ''samtempe'' kaj pro tio memorigas tre konkretan [[morto]]n — la morton en batalo, falĉantan tutan vicojn: la [[kampo]] kiel [[batalkampo]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[batalanto]]j kaj ilia [[gvidanto]]] Ili ne [[Scio|scias]] kion li [[Sento|sentas]], [[Rigardo|rigardante]] kiel ili [[Morto|mortas]]. Ili [[Kredo|kredas]] je [[unueco]] de la komuna [[sorto]], dum li pensas sin aparte de la sorto, kiun li preparis por ili. Ili mortas por ke li [[Savo|saviĝu]]. Tio estas perfekta [[mensogo]]. Tio estas mensogo de ĉiuj gvidantoj. Ili prezentas la aferon tiel, kvazaŭ ili iras al la morto fronte de siaj batalantoj. Sed efektive ili sendas la [[homo]]jn al la morto por ke ili mem restu vivaj. Ĉi tie ĉiam estas la sama [[ruzaĵo]]. La gvidanto strebas [[Postvivado|postvivi]], el tio kreskas liaj [[forto]]j.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[islamo]] kaj [[kalvinismo]]] Iliaj adeptoj sopiras [[Dio|dian]] ''[[perforto]]n''. La dia [[potenco]] al ili malsufiĉas, ĝi estas tro nekonkreta kaj malproksima kaj tro multon lasas je ilia dispono. Tiu konstanta atendado de la [[ordono]] havas al la [[homo]]j, kiuj subiĝas al ĝi, profundegan influon kaj kaŭzas pezegajn sekvojn en ilia rilatoj al la ĉirkaŭuloj. Ĝi kreas la tipon de la [[kredanto]]-[[soldato]], por kiu batalo estas la vera esprimo de la [[vivo]] kaj kiu ne timas la batalon, ĉar sentas ĝin en si konstante.
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[vorto]] gairm signifas “[[krio]], batalkrio”, kaj sluagh-gairm estas batalkrio de la [[mortinto]]j. El tio poste formiĝis la vorto ''slogan'', signifanta “frapfrazo, devizo”. Nomo de la batalkrio de niaj [[Nuntempo|nuntempaj]] [[amaso]]j devenas de la batalkrio de la mortaj batalantoj de la [[Skota Altlando]].
|aŭtoro = [[Elias Canetti]]
|verko = Amaso kaj potenco [1960]
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = La batalo estas la vera milita agado, ĉio alia estas nur ĝiaj perantoj.
|aŭtoro= [[Carl von Clausewitz]]
|verko= Pri la milito
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa regulo estas ne kredi al la atestantoj dum la batalo, ĉar al homoj ŝajnas [[dio]] scias kio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Основное правило — не верить очевидцам в бою, ибо людям мерещится бог знает что<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 326.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Milito]]
* [[Batalkampo]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Milito]]
lodb89vvrska7h85k0sfitxbejtyk0r
Kategorio:Lingvoj
14
4021
53319
24042
2026-04-22T10:55:52Z
RG72
415
53319
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Lingvo]]
[[en:Category:Language]]
[[ko:분류:언어]]
[[no:Kategori:Språk]]
[[pl:Kategoria:Język]]
[[ru:Категория:Язык]]
b61cg4szsasfj8ana0j6b8d2g45v4qr
Vundo
0
4120
53293
49154
2026-04-22T10:25:08Z
RG72
415
53293
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| koloro = lightblue
| dosiero = Oww Papercut 14365.jpg
| vikipedio = Vundo
| komunejo =
| vikivortaro =
}}
'''[[w:Vundo|Vundo]]''' (latine ''vulnus'') estas difekto de la korposurfaco interna aŭ ekstera. Ĝin kaŭzas ofte meĥanika damaĝo; la grando de la difekto dependas de la elasteco kaj rezisteco de koncerna histo.
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
{{Citaĵo|teksto = '''Ĉiam [[Valoro|valoras]] antaŭ ol fari ion ajn pripensi ĉu ĝi vundos alian personon pli ol tiom absolute necese.'''
|aŭtoro = [[John Galsworthy]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} It's always worth while before you do anything to consider whether it's going to hurt another person more than is absolutely necessary.}}
{{Citaĵo|teksto = Per libera [[lando]], mi celas landon, kie homoj [[Rajto|rajtas]] fari, kion ili volas, kondiĉe ke ili ne vundas siajn [[najbaro]]jn per siaj ŝatataj agoj. Mi ne celas landon, kie ses viroj povas igi kvin virojn fari ekzakte kion ili volas.
|aŭtoro = [[Robert Gascoyne-Cecil|Robert Gascoyne-Cecil, 3a markizo de Salisbury]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} By a free country, I mean a country where people are allowed, so long as they do not hurt their neighbours, to do as they like. I do not mean a country where six men may make five men do exactly as they like.}}
{{Citaĵo|teksto = [[Peko]] kuŝas nur en vundi aliajn senbezone. Ĉiuj aliaj "pekoj" estas elpensitaj [[sensencaĵo]]j.
|aŭtoro = [[Robert A. Heinlein]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Sin lies only in hurting others unnecessarily. All other 'sins' are invented nonsense.}}
{{Citaĵo|teksto = Venis la tempo por [[resaniĝo]] de la vundoj. Venis la momento por transponti la [[abismo]]jn, kiuj [[Divido|dividas]] nin. La tempo por [[Konstruado|konstrui]] alvenis.
|aŭtoro = [[Nelson Mandela]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} The time for the healing of the wounds has come. The moment to bridge the chasms that divide us has come. The time to build is upon us.}}
{{Citaĵo|teksto = '''Iuj dirus, ke estas tro [[Idealismo|idealisme]] kredi je socio bazita sur [[toleremo]] kaj [[Sanktulo|sankteco]] de la homa vivo, kie limoj, [[nacieco]]j kaj [[ideologio]]j gravegas. Al tiuj, kiujn mi diras, tio ne estas idealismo, sed pli ĝuste [[realismo]], ĉar [[historio]] instruis al ni, ke [[milito]] malofte solvas niajn [[diferenco]]jn. [[Forto]] ne resanigas malnovajn vundojn; ĝi malfermas novajn.'''
|aŭtoro = [[Mohamed ElBaradei]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto =Mi, kiu sendis [[armeo]]jn al [[fajro]] kaj [[soldato]]jn al ilia [[morto]], diras hodiaŭ: Ni veturas al [[milito]], kiu ne havas [[viktimo]]jn, nek vunditojn, nek [[sango]]n, nek [[sufero]]n. Ĝi estas la sola milito, kiu oni plezure partoprenas - la milito por [[paco]].
|aŭtoro = [[Jicĥak Rabin]]|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo|teksto ='''Tiuj ĉi estas malfacilaj [[tempo]]j. La mondo vundas. Ni vivas en [[timo]] kaj [[forgeso]] marŝi kun [[espero]]. Sed espero ne forgesis vin. Do, petu al ĝi vespermanĝi. Ĝi verŝajne malsatas kaj [[Dankemo|dankus]] la [[invito]]n.'''
|aŭtoro = [[Libba Bray]]
|verko =
|origina teksto ={{lingvo|en}} These are hard times. The world hurts. We live in fear and forget to walk with hope. But hope has not forgotten you. So ask it to dinner. It's probably hungry and would appreciate the invitation.}}
{{Citaĵo|teksto =Iam, iel, mi faros ion [[Utilo|utilan]], ion por homoj. Ili estas, plej multaj, tiel senhelpaj, tiel vunditaj kaj tiel [[Malfeliĉo|malfeliĉaj]].
|aŭtoro =[[Edith Cavell]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Someday, somehow, I am going to do something useful, something for people. They are, most of them, so helpless, so hurt and so unhappy.}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni kredigis min, ke oni "forportis ĉiujn vunditojn"... Tion oni kredu neniam.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня уверяли, что "вывезли всех раненых"... Этому никогда не надо верить<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 344.</ref>.
}}
=== Zamenhofa proverbaro ===
{{Ĉefartikolo|Zamenhofa proverbaro}}
{{citaĵo|Fremdan vundon kaŝas [[vesto]].}}
{{citaĵo|[[Lango|Langa]] vundo plej [[Profundeco|profunda]].}}
{{citaĵo|Mordantaj [[hundo]]j kuras ĉiam kun vundoj.}}
{{citaĵo|[[Saĝo|Saĝa]] estas la [[hundo]] post [[ricevo]] de l' vundo.}}
{{citaĵo|Saĝa hundo post la vundo.}}
{{citaĵo|[[Sinjoro]]j sin batas, [[servanto]]j vundojn ricevas.}}
{{citaĵo|Unu vundo alian [[Kuracado|kuracas]].}}
{{citaĵo|[[Virino]] batas per [[lango]], — aperas vundo plej [[Sango|sanga]].}}
{{citaĵo|Vundo pasas, [[vorto]] restas.}}
{{citaĵo|Vundo sekreta [[Doloro|doloras]] plej multe.}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Atako]]
== Referencokj ==
[[Kategorio:Medicino]]
6fdp2657u2mmw4o5fk4m1p0b4umpt08
Kategorio:Nombroj
14
5038
53320
22409
2026-04-22T10:56:24Z
RG72
415
53320
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Matematiko]]
tq5klul0qxtwfwy0g2iy4zkdseukyox
Kategorio:Monatoj
14
5039
53326
16684
2026-04-22T10:58:55Z
RG72
415
53326
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Tempo]]
p8mhtg60ex5p6bcn0ekeb9emeqaj2ux
Kategorio:Arto
14
5051
53325
16698
2026-04-22T10:58:36Z
RG72
415
53325
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Kulturo]]
garww4jyr8rmy5gct33ydoqas4ud365
Kategorio:Eventoj
14
5361
53335
20438
2026-04-22T11:10:19Z
RG72
415
53335
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Historio]]
squfqxsneokfibdpdurc1p3lxb29dl4
Viro
0
5808
53310
49739
2026-04-22T10:49:09Z
RG72
415
53310
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| koloro = lightblue
| dosiero = Michelangelo's David - right view 2.jpg
| vikipedio = Viro
| komunejo = Man
| komunejokat = Category:Men
| vikivortaro = viro
}}
'''[[w:Viro|Viro]]''' estas [[homo]], apartentanta al [[sekso]] mala al [[virino]].
== Citaĵoj ==
=== Erich Fromm ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Adamo]] kaj [[Eva]]] La [[virino]] montriĝas pli [[Saĝo|saĝa]], aktiva kaj [[Kuraĝo|kuraĝa]] ol la viro, kaj nur post la unua [[peko]] la [[Patriarkeco|patriarka]] [[dio]] deklaras [[principo]]n de [[dominado]] de la viro super la virino.
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = La sana socio [1955]
|origina teksto =
}}
=== Carl Gustav Jung ===
{{Citaĵo
|teksto = [[Virino]] en plej alta grado virineca havas virecan [[animo]]n; tre vireca viro havas virinecan animon.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Do se ni parolas rilate viron pri [[Animao kaj animuso|anima]], do rilate [[virino]]n laŭ justeco devus paroli pri animuso por doni al la virina animo ĝustan nomon.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se ĉe viro ĝenerale en ekstera konstitucio dominas aŭ almenaŭ estas konsiderata [[idealo]] [[logiko]] kaj konkreteco, do ĉe [[virino]] — [[sento]]. Sed en [[animo]] aperas inversa rilatumo: viro interne sentas kaj virino pensas. Pro tio viro pli facile trafas kompletan [[despero]]n dum virino plu kapablas [[Konsolo|konsoli]] kaj [[Espero|esperi]]; pro tio viro pli ofte [[Sinmortigo|sin mortigas]] ol virino. Kiom facile virino iĝas [[viktimo]] de [[Socio|sociaj]] kondiĉoj, ekzemple kiel [[prostituino]], tiom viro cedas al [[impulsoj]] de [[nekonscio]], trafante [[alkoholismo]]n kaj aliajn [[malvirto]]jn.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[patrino]]jn superas iliaj [[infano]]j, la virojn — iliaj kreaĵoj.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = La geedzeco kiel psikologia rilato
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = [...] plejparto de [[Televido|televidaj]] [[Famulo|steluloj]] estas viroj, do “malvarmaj personoj”, dum plejparto de [[Kino|kinaj]] steluloj estas [[virino]]j, ĉar oni povas prezenti ilin kiel “varmajn” personojn. Post apero de la televido kinosteluloj — same viroj kaj virinoj — malsupreniris kun la tuta stelula sistemo al pli modesta statuso.
|aŭtoro= [[Marshall McLuhan]]
|verko= Komprenante amaskomunikilojn: la interna larĝigo de homo [1964]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la nuntempa epoko] Nek viroj vere [[Scio|scias]], al kio ili vere [[Servo|servu]], nek [[virino]]j — kiujn virojn ili vere [[Amo|amu]].
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo|teksto =Viroj estas kiel vino.<br>
Oni devas piedbati ilin<br>
kaj enfermi en iu malhelo,<br>
por ke ili iom maturiĝu tiel,<br>
ke oni ŝatas ilian ĉeeston ĉe la manĝado.|aŭtoro=[[Britney Spears]]}}
{{Citaĵo|teksto =La bona je la [[vintro]] estas, ke neniuj viroj videblas kun ŝortoj.|aŭtoro=[[Martina Navratilova]]}}
{{Citaĵo|teksto =Viroj estas tiel [[Simpleco|simplaj]]. Oni devas doni nur [[telefono]]n kun multaj butonoj al ili, kaj jam ili pensas, ke ili estas [[Graveco|gravaj]].|aŭtoro=[[Elfriede Jelinek]]}}
{{Citaĵo|teksto =Afero, kiun instruis min la [[politiko]], estas, ke viroj estas nek [[Menso|mense]] gvidataj nek komprenebla [[genro]].|aŭtoro=[[Margaret Thatcher]]}}
{{Citaĵo|teksto =[[Vanteco]] de unu viro sufiĉas por dek [[Virino|inoj]].|aŭtoro=Dunja Rajter}}
{{Citaĵo|teksto =Je [[Kristnasko]] oni [[Kompreno|komprenas]] plej malmulte, kial viroj [[Neceseco|necesas]].|aŭtoro=[[Donna Leon]]}}
{{Citaĵo|teksto =Ĉiu viro estas manskripto, kiu unue estas korektenda.|aŭtoro=Katarina la Granda}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj havas decidan [[avantaĝo]]n:<br>
Ni sulkiĝas, fariĝas grasaj kaj [[Kalvo|kalvaj]] aŭ blankhararaj,<br>
sed neniun tio [[Ĝeno|ĝenas]].|aŭtoro=[[George Clooney]], usona aktoro.}}
{{Citaĵo|teksto = Vira [[stulteco]] plej plezurigas min.<br>
Danke al [[Dio]] ĝi estas neelĉerpebla fonto de [[amuzo]].|aŭtoro=May Wortley Montagu}}
{{Citaĵo|teksto = Estas du specoj de viroj: unu speco havas [[mono]]n pro siaj [[edzino]]j, kaj la aliaj havas siajn edzinon pro sia mono.|aŭtoro=[[Elizabeth Taylor]]}}
{{Citaĵo|teksto = [[Kompreno|Kompreneble]] oni devas preni la virojn tiaj, kiaj ili estas, sed oni tute ne lasu ilin tiel.}}
{{Citaĵo|teksto = Ne havas [[senco]]n kvereli kun viroj; ili ja tamen ĉiam [[Praveco|malpravas]].|aŭtoro=[[Zsa Zsa Gabor]]}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj atingas sian plej grandan [[efiko]]n ĉe la farado de [[afero]]j, kiuj tute ne devas esti [[Faro|faritaj]].|aŭtoro=Brooke Shields}}
{{Citaĵo|teksto = La viro taksas sin jam inokonanto, se li faras la [[eraro]]n je ĉiu ino.|aŭtoro=[[Hillary Clinton]], usona politikistino.}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj estas ja ofte tiom [[Juneco|junaj]], kiom ili [[Sento|sentas]] sin, sed neniam tiel elstaraj.|aŭtoro=[[Simone de Beauvoir]]}}
{{Citaĵo|teksto = Se viro [[Kuiristo|kuiras]] por vi kaj la [[salato]] entenas pli ol nur tri ingrediencojn, li celas seriozan.|aŭtoro=[[Penelope Cruz]]}}
{{Citaĵo|teksto = Kie estus la [[potenco]] de la inoj sen la [[Vanteco|vanto]] de la viroj?|aŭtoro=Marie de Ebner-Eŝenbaĥ}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj demandas [[infano]]jn, kion ili volas fariĝi pli poste, ĉar ili mem ankoraŭ serĉas [[ideo]]jn.|aŭtoro=[[Susan Sarandon]]|verko=|origina teksto=}}
{{Citaĵo
|teksto = Neniu viro, la plej kaŝema, estas tiom kaŝema kiel la plej sincera [[virino]]. Tio estas en ilia [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ни один мужчина, самый скрытный, не так скрытен, как самая откровенная женщина. Это у них в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 409.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Virino]]
== Fontoj ==
* Fonto: http://www.ipernity.com/blog/cezar/4332492
== Referencoj ==
[[Kategorio:Viroj| ]]
cw0lm2en33sqn67heckaa33x6pj9t34
53311
53310
2026-04-22T10:49:24Z
RG72
415
/* Referencoj */
53311
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| koloro = lightblue
| dosiero = Michelangelo's David - right view 2.jpg
| vikipedio = Viro
| komunejo = Man
| komunejokat = Category:Men
| vikivortaro = viro
}}
'''[[w:Viro|Viro]]''' estas [[homo]], apartentanta al [[sekso]] mala al [[virino]].
== Citaĵoj ==
=== Erich Fromm ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Adamo]] kaj [[Eva]]] La [[virino]] montriĝas pli [[Saĝo|saĝa]], aktiva kaj [[Kuraĝo|kuraĝa]] ol la viro, kaj nur post la unua [[peko]] la [[Patriarkeco|patriarka]] [[dio]] deklaras [[principo]]n de [[dominado]] de la viro super la virino.
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = La sana socio [1955]
|origina teksto =
}}
=== Carl Gustav Jung ===
{{Citaĵo
|teksto = [[Virino]] en plej alta grado virineca havas virecan [[animo]]n; tre vireca viro havas virinecan animon.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Do se ni parolas rilate viron pri [[Animao kaj animuso|anima]], do rilate [[virino]]n laŭ justeco devus paroli pri animuso por doni al la virina animo ĝustan nomon.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se ĉe viro ĝenerale en ekstera konstitucio dominas aŭ almenaŭ estas konsiderata [[idealo]] [[logiko]] kaj konkreteco, do ĉe [[virino]] — [[sento]]. Sed en [[animo]] aperas inversa rilatumo: viro interne sentas kaj virino pensas. Pro tio viro pli facile trafas kompletan [[despero]]n dum virino plu kapablas [[Konsolo|konsoli]] kaj [[Espero|esperi]]; pro tio viro pli ofte [[Sinmortigo|sin mortigas]] ol virino. Kiom facile virino iĝas [[viktimo]] de [[Socio|sociaj]] kondiĉoj, ekzemple kiel [[prostituino]], tiom viro cedas al [[impulsoj]] de [[nekonscio]], trafante [[alkoholismo]]n kaj aliajn [[malvirto]]jn.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = Psikologiaj tipoj
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[patrino]]jn superas iliaj [[infano]]j, la virojn — iliaj kreaĵoj.
|aŭtoro = [[Carl Gustav Jung]]
|verko = La geedzeco kiel psikologia rilato
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = [...] plejparto de [[Televido|televidaj]] [[Famulo|steluloj]] estas viroj, do “malvarmaj personoj”, dum plejparto de [[Kino|kinaj]] steluloj estas [[virino]]j, ĉar oni povas prezenti ilin kiel “varmajn” personojn. Post apero de la televido kinosteluloj — same viroj kaj virinoj — malsupreniris kun la tuta stelula sistemo al pli modesta statuso.
|aŭtoro= [[Marshall McLuhan]]
|verko= Komprenante amaskomunikilojn: la interna larĝigo de homo [1964]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la nuntempa epoko] Nek viroj vere [[Scio|scias]], al kio ili vere [[Servo|servu]], nek [[virino]]j — kiujn virojn ili vere [[Amo|amu]].
|aŭtoro = [[José Ortega y Gasset]]
|verko = La ribelo de la amasoj (1930)
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo|teksto =Viroj estas kiel vino.<br>
Oni devas piedbati ilin<br>
kaj enfermi en iu malhelo,<br>
por ke ili iom maturiĝu tiel,<br>
ke oni ŝatas ilian ĉeeston ĉe la manĝado.|aŭtoro=[[Britney Spears]]}}
{{Citaĵo|teksto =La bona je la [[vintro]] estas, ke neniuj viroj videblas kun ŝortoj.|aŭtoro=[[Martina Navratilova]]}}
{{Citaĵo|teksto =Viroj estas tiel [[Simpleco|simplaj]]. Oni devas doni nur [[telefono]]n kun multaj butonoj al ili, kaj jam ili pensas, ke ili estas [[Graveco|gravaj]].|aŭtoro=[[Elfriede Jelinek]]}}
{{Citaĵo|teksto =Afero, kiun instruis min la [[politiko]], estas, ke viroj estas nek [[Menso|mense]] gvidataj nek komprenebla [[genro]].|aŭtoro=[[Margaret Thatcher]]}}
{{Citaĵo|teksto =[[Vanteco]] de unu viro sufiĉas por dek [[Virino|inoj]].|aŭtoro=Dunja Rajter}}
{{Citaĵo|teksto =Je [[Kristnasko]] oni [[Kompreno|komprenas]] plej malmulte, kial viroj [[Neceseco|necesas]].|aŭtoro=[[Donna Leon]]}}
{{Citaĵo|teksto =Ĉiu viro estas manskripto, kiu unue estas korektenda.|aŭtoro=Katarina la Granda}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj havas decidan [[avantaĝo]]n:<br>
Ni sulkiĝas, fariĝas grasaj kaj [[Kalvo|kalvaj]] aŭ blankhararaj,<br>
sed neniun tio [[Ĝeno|ĝenas]].|aŭtoro=[[George Clooney]], usona aktoro.}}
{{Citaĵo|teksto = Vira [[stulteco]] plej plezurigas min.<br>
Danke al [[Dio]] ĝi estas neelĉerpebla fonto de [[amuzo]].|aŭtoro=May Wortley Montagu}}
{{Citaĵo|teksto = Estas du specoj de viroj: unu speco havas [[mono]]n pro siaj [[edzino]]j, kaj la aliaj havas siajn edzinon pro sia mono.|aŭtoro=[[Elizabeth Taylor]]}}
{{Citaĵo|teksto = [[Kompreno|Kompreneble]] oni devas preni la virojn tiaj, kiaj ili estas, sed oni tute ne lasu ilin tiel.}}
{{Citaĵo|teksto = Ne havas [[senco]]n kvereli kun viroj; ili ja tamen ĉiam [[Praveco|malpravas]].|aŭtoro=[[Zsa Zsa Gabor]]}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj atingas sian plej grandan [[efiko]]n ĉe la farado de [[afero]]j, kiuj tute ne devas esti [[Faro|faritaj]].|aŭtoro=Brooke Shields}}
{{Citaĵo|teksto = La viro taksas sin jam inokonanto, se li faras la [[eraro]]n je ĉiu ino.|aŭtoro=[[Hillary Clinton]], usona politikistino.}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj estas ja ofte tiom [[Juneco|junaj]], kiom ili [[Sento|sentas]] sin, sed neniam tiel elstaraj.|aŭtoro=[[Simone de Beauvoir]]}}
{{Citaĵo|teksto = Se viro [[Kuiristo|kuiras]] por vi kaj la [[salato]] entenas pli ol nur tri ingrediencojn, li celas seriozan.|aŭtoro=[[Penelope Cruz]]}}
{{Citaĵo|teksto = Kie estus la [[potenco]] de la inoj sen la [[Vanteco|vanto]] de la viroj?|aŭtoro=Marie de Ebner-Eŝenbaĥ}}
{{Citaĵo|teksto = Viroj demandas [[infano]]jn, kion ili volas fariĝi pli poste, ĉar ili mem ankoraŭ serĉas [[ideo]]jn.|aŭtoro=[[Susan Sarandon]]|verko=|origina teksto=}}
{{Citaĵo
|teksto = Neniu viro, la plej kaŝema, estas tiom kaŝema kiel la plej sincera [[virino]]. Tio estas en ilia [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ни один мужчина, самый скрытный, не так скрытен, как самая откровенная женщина. Это у них в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 409.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Virino]]
== Fontoj ==
* Fonto: http://www.ipernity.com/blog/cezar/4332492
== Referencoj ==
[[Kategorio:Homo]]
rf3zg6y7jmzef8tb5ntho1nexyj4n5y
Kategorio:Sporto
14
6001
53336
25605
2026-04-22T11:10:42Z
RG72
415
53336
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Kulturo]]
garww4jyr8rmy5gct33ydoqas4ud365
Kategorio:Teknologio
14
6221
53329
27131
2026-04-22T11:00:26Z
RG72
415
53329
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Scienco]]
27psdyhhb72kxueghpj5oq2nyswrhqp
Kategorio:Anatomio
14
6268
53317
27494
2026-04-22T10:55:17Z
RG72
415
53317
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Zoologio]]
hrp5s33miylv5swmqsv2cywpov0zzfo
Kategorio:Mitologio
14
6291
53322
27628
2026-04-22T10:57:05Z
RG72
415
53322
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Kulturo]]
[[Kategorio:Religio]]
9f46ioobye0tp6a2w1ri0hws1n1dlcq
Kategorio:Vestoj
14
6347
53332
28286
2026-04-22T11:01:27Z
RG72
415
53332
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Objektoj]]
03hi5cct1zk4i8lz0dadiqiw0m15v9x
Kategorio:Mebloj
14
6361
53327
28477
2026-04-22T10:59:35Z
RG72
415
53327
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Hejmo]]
[[Kategorio:Objektoj]]
1uogwypygoqguqb497af4of5vnbqv9y
Kategorio:Konstruado
14
6384
53334
28985
2026-04-22T11:09:42Z
RG72
415
53334
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Ekonomio]]
h0uu7z5m2g2qvpvq58ramd5rx6sc913
Kategorio:Etnoj
14
6394
53333
29225
2026-04-22T11:01:49Z
RG72
415
53333
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Homo]]
[[Kategorio:Etnografio]]
eh7ljcn8032k57ffygn3rl0lg9e9gnb
Kategorio:Metaloj
14
6398
53328
29315
2026-04-22T10:59:56Z
RG72
415
53328
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Materialoj]]
ijsslq2ww6yka2dxonlevleamt4c5zm
Unua mondmilito
0
6579
53241
53194
2026-04-21T15:37:21Z
RG72
415
/* Vasilij Ŝulgin */
53241
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Unua mondmilito
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Unua mondmilito
| komunejo = World War I
| komunejokat = World War I
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Unua mondmilito|Unua mondmilito]]''' estis la granda [[milito]] okazinta de 1914 ĝis 1918.
== Citaĵoj ==
=== Pjotr Durnovo ===
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa pezo de la [[milito]] sendube trafos nin, ĉar [[Anglio]] apenaŭ kapablas grave partopreni en la kontinenta milito kaj [[Francio]], malriĉa je homa materialo, ĉe tiuj kolosaj perdoj kiuj akompanos la militon en modernaj kondiĉoj de la milittekniko verŝajne sekvos strikte [[Defendo|defendan]] [[taktiko]]n. Rolo de ramo, trabatanta la plejan kernon de la [[Germanio|germana]] defendo, estos destinita por ni […]
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri eventuala konkero de la [[Dardaneloj]]] Eliron al la malferma [[maro]] la markoloj al ni ne donas, ĉar post ili sekvas maro preskaŭ komplete konsistanta el [[Teritorio|teritoriaj]] akvejoj, maro kovrita je abundo da [[insulo]]j, kie ekzemple [[Britio|angla]] [[floto]] povus facile fermi por ni ĉiujn enirejojn kaj elirejojn, sendepende de la markoloj.
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ mia profunda [[kompreno]], bazita sur skrupula plurjara studado de ĉiuj [[Nuntempo|nuntempaj]] kontraŭŝtataj [[movado]]j, en la [[Malvenko|venkinta]] lando nepre eksplodos sociala [[revolucio]], kiu neeviteble transiros al la lando-[[venkinto]].
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
=== Henry Kissinger ===
==== Diplomatio [1994] ====
{{Citaĵo
|teksto = [pri kiel [[Woodrow Wilson]] engaĝigis [[Usono]]n en la Unua mondmilito, libere traktante vortojn de [[George Washington]]] Kian teruran [[memfido]]n necesas havi por ricevi aprobon de monda interveno malgraŭ severega [[malpermeso]] de unu el la patroj-fondintoj pri enmiksiĝo je fremdaj aferoj, kaj por ellabori [[filozofio]]n de [[neŭtraleco]], kiu faris neevitebla aliĝon al la [[milito]]!
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La 22-an de januaro 1917 antaŭ aliĝo de [[Usono]] al la milito [[Woodrow Wilson]] anoncis kiel sian celon atingi “[[paco]]n sen [[venko]]”. Tamen tio, kion Wilson proponis post la aliĝo de Usono al la milito evidentiĝis paco, kiun eblis atingi nur per kompleta venko.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Woodrow Wilson|Wilson]] estis ĉiam substrekanta ke se [[publiko]] estus sufiĉe informita, la milito neniam okazus, ignorante ardajn [[manifestacio]]jn de ĝoja jubilado kaj senpeziĝo, per kiuj estis bonvenigata en ĉiuj ĉefurboj la komenco de la milito, inkluzive la ĉefurbojn de la [[Demokratio|demokratiaj]] [[Britio]] kaj [[Francio]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dum jardekoj [[historiisto]]j diskutas pri tio, kiu devas porti respondecon pri la komenco de la Unua mondmilito. Kaj tamen neniu lando povas esti akuzita pri tiu [[Frenezo|freneza]] salto al [[katastrofo]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kvankam ĉiuj [[nacio]]j de [[Eŭropo]] per propra [[politiko]] kontribuis al proksimigo de la [[katastrofo]], nome [[Germanio]] kaj [[Rusio]] pro sia [[naturo]] subfosis [[sento]]n de detenemo.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Landoj de [[Eŭropo]] permesis al si iĝi [[ostaĝo]]j de siaj senpensaj [[Balkanio|balkanaj]] satelitoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = De la [[Historio|historia]] vidpunkto aliancoj estis farataj por fortigi pozicion de tiu aŭ alia lando kaze de [[milito]]; dum proksimiĝo de la Unua mondmilito la ĉefa motivo de partopreno en la milito estis strebo fortigi aliancojn.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekzistis eĉ ne unu konkreta [[akuzo]] fare de [[Rusio]] kontraŭ [[Germanio]] aŭ eĉ unusola postulo flanke de Germanio al Rusio, kiuj meritus komencon de loka [[milito]], jam sen paroli pri la milito totala.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Aŭdiĝis mirinde malmulte da avertoj kaj honorinda escepto estis deklaro de [[Pjotr Durnovo]], eksa rusia ministro pri internaj aferoj, kiu iĝis membro de la Ŝtata Konsilio. En februaro 1914 – duonjaron antaŭ la komenco de la milito – li sendis al la caro politikan memorandon.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Unua mondmilito komenciĝis ne pro tio, ke apartaj landoj rompis subskribitajn de ili [[traktato]]jn, sed pro tio ke ili plenumis ilin tro laŭlitere.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Aŭstrio-Hungario]] komence de la Unua mondmilito] Do [[Mobilizo|mobilizaj]] planoj, kiuj faris la [[milito]]n neevitebla, estis lanĉitaj ĝuste de tiu lando, kies [[armeo]] reale ekbatalis nur post kiam jam okazis la plej grandaj [[batalo]]j en [[okcidento]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|caro]] kaj la [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)|imperiestro]] dezirus iri laŭeble for de senpera [[minaco]] de [[milito]], sed neniu el ili sciis kiel tion fari – la caro pro tio ke oni malebligis al li aranĝi partan [[mobilizado]]n, la kaiser ĉar li ne povis fari mobilizadon nur kontraŭ [[Rusio]]. Ambaŭ estis dispremitaj de milita [[maŝino]], kiun ili mem helpis konstrui kaj kiu, estinte ekfunkciigita, jam estis nerenversebla.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ [[ironio]] de la [[sorto]], [[Germanio]] malgajnis en [[Ofensivo|ofensivaj]] [[batalo]]j en [[okcidento]] kaj gajnis [[Defendo|defendajn]] batalojn en [[oriento]], ĝuste kiel prognozis maljunulo [[Helmuth von Moltke]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiutempe kiam ĉiuj [[evento]]j jam finiĝis, 20 milionoj da homoj kuŝis mortaj; la [[Aŭstro-Hungara imperio]] malaperis de surtere; tri el kvar dinastioj engaĝiĝintaj en la [[milito]] – la [[Germanio|germana]], aŭstria kaj [[Rusia imperio|rusia]] – estis desurtronigitaj. Postvivis nur la [[Britio|brita]] reĝa domo.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Germanio|Germanaj]] kondiĉoj estis oble pli konkretaj laŭ enhavo kaj havis [[Geopolitiko|geopolitikan]] karakteron. Kaj tamen kun propra al germanaj ŝtataj agantoj manko de limsento ili postulis tion, kio fakte estis senkondiĉa [[kapitulaco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Germanio]] esperis ke promesado de [[Pollando|pola]] [[sendependeco]] helpos al ĝi garantii nombron de polaj volontuloj sufiĉan por kvin divizioj; kiel evidentiĝis sin anoncis nur 3000 rekrutoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tuj post kiam la [[milito]] estis deklarita, kaj [[strato]]jn de [[Eŭropo|eŭropaj]] ĉefurboj plenigis jubilantaj homamasoj, la [[konflikto]] ĉesis esti interregistara kaj transformiĝis je la lukto de [[amaso]]j.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Inter [[ruino]]j kaj [[fiasko]] de [[iluzio]]j rezulte de daŭrinta tri jarojn sanga buĉado sur la internacian scenejon eniris [[Usono]] kun sia certeco, kun sia povo kaj [[idealismo]], neimageblaj eĉ por ĝiaj malfortiĝintaj [[Eŭropo|eŭropaj]] aliancanoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = De vidpunkto de [[Usono]] ne [[memdeterminado]] kaŭzis [[milito]]jn, sed ĝia manko; ne manko de [[povekvilibro]] naskis malstabilecon, sed strebo atingi ĝin. [[Woodrow Wilson]] proponis kiel fundamenton de [[paco]] la principon de [[kolektiva sekureco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[Bresta paco]] montris kion preparis [[Germanio]] por malgajnintoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[venko]] igis [[Francio]]n kun kompleta klareco kompreni, ke regajno estis atingita de ĝi kontraŭ tro alta prezo kaj ke ĝi jam preskaŭ jarcenton vivas danke al sia ĉefa [[kapitalo]]. Nur Francio sciis ĝis kiom malforta ĝi iĝis kompare al [[Germanio]], kvankam neniu alia, kaj speciale [[Usono]], estis preta kredi al ĝi. Tiel antaŭ la venko komenciĝis franco-usona dialogo, rapidiginta procezon de senmoraligo de Francio. Same kiel [[Israelo]] en niaj tagoj, Francio maskis sian vundeblecon per pika incitemo kaj kreskantan [[paniko]]n ĝi kaŝis malantaŭ nepacigeblo. Kaj same kiel Israelo en niaj tagoj, ĝi ĉiam sentis [[timo]]n de [[izolado]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Fine neniu el la landoj atingis siajn [[celo]]jn: [[Germanio]] ne estis pacigita, [[Francio]] ne atingis garantiojn de propra [[sekureco]] kaj [[Usono]] forlasis la reguligadon.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En 1935 speciala komisiono de la [[Usona senato|senato]] subestre de senatano de la ŝtato [[Norda Dakoto]] [[Gerald Nye]] publikigis raporton je 1400 paĝoj, en kiu [[kulpo]] pri aliĝo de [[Usono]] al la milito estis atribuata al armilfabrikantoj. Baldaŭ post tio aperis furorlibro de [[Walter Millis]] “Vojo al milito”, populariginta tiun ĉi tezon inter [[Amaso|amasaj]] legantoj. Sub influo de tiu [[ideo]] partopreno de Usono en la milito iĝis klarigata pli per [[Krimo|krima]] [[komploto]] kaj [[perfido]] ol per bazaj aŭ konstantaj interesoj. Por preventi novan engaĝon de Usono je milito, la kongreso akceptis tri tiel nomatajn [[leĝo]]jn pri [[neŭtraleco]] inter 1935 kaj 1937. La sugestitaj de la raporto de Nye, tiuj ĉi leĝoj malpermesis doni [[prunto]]jn kaj alian [[Financo|financan]] [[helpo]]n al militantaj landoj (sendepende de kialoj de la [[milito]]) kaj metis [[embargo]]n je liverado de [[armilo]]j al ĉiuj flankoj de la [[konflikto]] (sendepende de tio, kiu estis [[viktimo]]). Aĉetado de nemilitaj varoj kontraŭ kontanta [[mono]] estis permesata nur se ili estis transportataj je ne-usonaj [[ŝipo]]j.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
==== Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento [2001] ====
{{Citaĵo
|teksto = Ekde ekpartopreno de [[Usono]] en la Unua mondmilito en 1917, ĝia [[politiko]] baziĝis sur agnosko de tio ke ĝiaj [[Geopolitiko|geopolitikaj]] [[intereso]]j postulas malebligon de [[dominado]] en [[Eŭropo]] de potenciale [[Malamiko|malamika]] [[potenco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Woodrow Wilson]] enigis [[Usono]]n en la militon nome de principoj pli konvenaj al la usona historia [[sperto]] ol koncernaj al la [[Eŭropo|eŭropa]] [[povekvilibro]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Unu el [[ironio]]j de la [[sorto]] konsistas en tio, ke el ĉiu malgajnita [[mondmilito]] [[Germanio]] estis eliranta pli forta rilate siajn [[najbaro]]jn ol ĝi estis antaŭ ilia komenco.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Kaj okazis tio, kio devis okazi: [[Germanio|germanaj]] profesoroj pelis la [[Armitaj Fortoj de Germanio|germanan armeon]] kontraŭ [[Rusio]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И произошло то, что должно было произойти: немецкие профессора бросили германскую армию на Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiam okazis miraklo... La sama rusa [[intelektularo]], kiu dum la [[Rusa-japana milito|Japana milito]] trasorbiĝis je slogano "Ju pli malbone, des pli bone" kaj nur en malvenko de la patrujo vidis eblecon efektivigi siajn sonĝojn "pri [[libereco]]", — ĝi subite kvazaŭ transformiĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тут случилось чудо... Та самая русская интеллигенция, которая во время японской войны насквозь пропиталась лозунгом "Чем хуже, тем лучше" и только в поражении родины видела возможность осуществления своих снов "о свободе", — вдруг словно переродилась<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] ne eblis ne vidi diferencon je la nuna konduto de la gvidanta [[Judoj en Rusio|judaro]] kompare al la jaro 1905. Tiam ili subtenis la malvenkismon kaj [[Rusia revolucio de 1905|revolucion]]... Kaj ili malgajnis. Rezulto de tiu ĉi politiko estis pogromoj kaj renovigita severeco de administra praktiko. Nun la gvidanta judaro subtenis "[[patriotismo]]n"... La tuta rusa gazetaro (kaj ĝi je tri kvaronoj estis juda) postulis militon "ĝis la venka fino"... Tion ne eblis ne rimarki kaj al tio necesis respondi per esperiga gesto. Sed, dio mia, kiel tio estis malfacile. En la fronto estiĝis freneza "spionomanio", pro kiu malklariĝis la kapoj ankaŭ en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Homoj ne estis komprenantaj, ke "frontaj judaĉoj" ne ĉesos spioni, se pli forte premi tiujn "malfrontajn". Ili ne estis komprenantaj ankaŭ ke tiuj malfrontaj tenas en siaj manoj gravan armilon — la gazetaron, kiu je la momento de streĉo de ĉiuj fortoj de la ŝtato ne povas esti neglektata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] нельзя было не видеть разницу в теперешнем поведении руководящего еврейства сравнительно с 1905 годом. Тогда они поставили свою ставку на пораженчество и революцию... И проиграли. Результатом этой политики были погромы и обновленная суровость административной практики. Теперь же руководящее еврейство поставило ставку на "патриотизм"... Вся русская печать (а ведь она на три четверти была еврейская) требовала войны "до победного конца"... Это нельзя было не заметить и на это следовало ответить обнадеживающим жестом. Но, боже мой, как это было трудно. На фронте развилась сумасшедшая "шпиономания", от которой мутились головы и в Государственной думе. Люди не понимали, что "фронтовые жиды" не перестанут шпионить, если крепче поприжать "тыловых". Не понимали и того, что эти тыловые держат в своих руках грозное оружие — прессу, которой в момент напряжения всех сил государства меньше всего можно пренебрегать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 117.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj mi rememoris kiel ankoraŭ en 1915 oni plendis al mi pri divizio, formita en [[Petrogrado]]. Oni nomis ĝin nur "Sankt-Peterburga Kura Societo". Kien ajn oni sendu ĝin al la batalo, ĝi nepre forkuros.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вспомнилось мне, как еще в 1915 году жаловались мне на одну дивизию, набранную в Петрограде. Ее иначе не называли, как "С.-Петербургское беговое общество". Куда ни пошлют ее в бой, она непременно убежит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
=== Woodrow Wilson ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri aliĝo de [[Usono]] al la Unua mondmilito] Ni ne kverelas kontraŭ la [[Germanio|germana]] [[popolo]]. Ni havas al ĝi neniujn aliajn [[sento]]jn krom [[simpatio]] kaj [[amikeco]]. Ne pro ĝia [[kulpo]] ĝia [[registaro]] agis, aliĝinte al tiu ĉi [[milito]]. La popolo nenion pri tio sciis kaj nenion aprobis.
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Mesaĝo al la [[usona kongreso]] [la 2-an de aprilo 1917]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri aliĝo de [[Usono]] al la Unua mondmilito] Ni ĝojas […] militi do por la definitiva [[paco]] en la [[mondo]] […] La mondo devas iĝi sekura por [[demokratio]]. Nia paco devas esti plantita sur la elprovita bazo de politika libereco.
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Mesaĝo al la [[usona kongreso]] [la 2-an de aprilo 1917]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Demando]], de kiu dependas la tuta estonta trankvilo kaj politiko de la [[mondo]], konsistas en jeno: ĉu la nuna milito estas lukto por justa kaj sekura mondo aŭ por la nova [[povekvilibro]]? […] Fine devas kreiĝi ne povekvilibro, sed komunumo de la fortoj; ne organizita konkuro, sed organizita universala [[paco]].
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Alparolo al la [[Usona Senato]] [la 12-an de januaro 1917]
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = La okazinta post la Unua mondmilito granda [[Sekso|seksa]] emancipo estis [[Despero|despera]] provo anstataŭigi profundan [[amo]]senton per reciproka seksa [[plezuro]]. Kiam iĝis klara, ke tiu ĉi provo [[Fiasko|fiaskis]], la [[Erotiko|erotika]] poluseco de la [[genro]]j estis minimumigita kaj ĝian lokon okupis amikeca partnereco — “eta unio”, kuniginta la [[forto]]jn de ĝiaj partoprenantoj por plia eltenemo en ĉiutaga vivolukto, kaj ankaŭ por [[liberiĝo]] de la propra al ĉiu [[sento]] de izoliteco kaj [[soleco]].
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = La sana socio [1955]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiel la [[Napoleonaj militoj]] estis de la [[teknologio|teknologia]] vidpunkto siaspeca altiriĝo de [[Francio]] al [[Anglio]], same la Unua mondmilito iĝis grava etapo de la definitiva industriiĝo de [[Germanio]] kaj [[Usono]].
|aŭtoro= [[Marshall McLuhan]]
|verko= Komprenante amaskomunikilojn: la interna larĝigo de homo [1964]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = […] strikte dirite, la Unua mondmilito estis unuavice la [[milito]] [[Eŭropo|eŭropa]], ne [[Mondo|tutmonda]].
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La granda ŝaktabulo]]: Usona dominado kaj ĝiaj imperativoj [1997]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Granda milito iĝis neevitebla sekvo de stimulado flanke de [[Germanio]] de [[politiko]] de [[Aŭstrio-Hungario]], direktita al penetrado en [[Balkanio]]n, kiu estis ligita al grandega [[Tutgermanismo|tutgermana]] [[ideo]] de [[germanigo]] de [[Meza Eŭropo]]. Dum la [[tempo]] de [[Otto von Bismarck|Bismarck]] tio ne okazus. La okazinta estis rezulto de novaj germanaj [[ambicio]]j okupiĝi pri plenumado de tasko eĉ pli grandioza ol tiu starinta antaŭ Bismarck, sed jam sen Bismarck.
|aŭtoro= [[Nikolaj Sazonov]]
|verko=
|origina teksto =
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Dua mondmilito]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Unua mondmilito| ]]
55ko3ydnzwapxbkozex4lqt6nj1n8af
53243
53241
2026-04-21T15:38:53Z
RG72
415
/* Vasilij Ŝulgin */
53243
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Unua mondmilito
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Unua mondmilito
| komunejo = World War I
| komunejokat = World War I
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Unua mondmilito|Unua mondmilito]]''' estis la granda [[milito]] okazinta de 1914 ĝis 1918.
== Citaĵoj ==
=== Pjotr Durnovo ===
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa pezo de la [[milito]] sendube trafos nin, ĉar [[Anglio]] apenaŭ kapablas grave partopreni en la kontinenta milito kaj [[Francio]], malriĉa je homa materialo, ĉe tiuj kolosaj perdoj kiuj akompanos la militon en modernaj kondiĉoj de la milittekniko verŝajne sekvos strikte [[Defendo|defendan]] [[taktiko]]n. Rolo de ramo, trabatanta la plejan kernon de la [[Germanio|germana]] defendo, estos destinita por ni […]
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri eventuala konkero de la [[Dardaneloj]]] Eliron al la malferma [[maro]] la markoloj al ni ne donas, ĉar post ili sekvas maro preskaŭ komplete konsistanta el [[Teritorio|teritoriaj]] akvejoj, maro kovrita je abundo da [[insulo]]j, kie ekzemple [[Britio|angla]] [[floto]] povus facile fermi por ni ĉiujn enirejojn kaj elirejojn, sendepende de la markoloj.
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ mia profunda [[kompreno]], bazita sur skrupula plurjara studado de ĉiuj [[Nuntempo|nuntempaj]] kontraŭŝtataj [[movado]]j, en la [[Malvenko|venkinta]] lando nepre eksplodos sociala [[revolucio]], kiu neeviteble transiros al la lando-[[venkinto]].
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
=== Henry Kissinger ===
==== Diplomatio [1994] ====
{{Citaĵo
|teksto = [pri kiel [[Woodrow Wilson]] engaĝigis [[Usono]]n en la Unua mondmilito, libere traktante vortojn de [[George Washington]]] Kian teruran [[memfido]]n necesas havi por ricevi aprobon de monda interveno malgraŭ severega [[malpermeso]] de unu el la patroj-fondintoj pri enmiksiĝo je fremdaj aferoj, kaj por ellabori [[filozofio]]n de [[neŭtraleco]], kiu faris neevitebla aliĝon al la [[milito]]!
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La 22-an de januaro 1917 antaŭ aliĝo de [[Usono]] al la milito [[Woodrow Wilson]] anoncis kiel sian celon atingi “[[paco]]n sen [[venko]]”. Tamen tio, kion Wilson proponis post la aliĝo de Usono al la milito evidentiĝis paco, kiun eblis atingi nur per kompleta venko.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Woodrow Wilson|Wilson]] estis ĉiam substrekanta ke se [[publiko]] estus sufiĉe informita, la milito neniam okazus, ignorante ardajn [[manifestacio]]jn de ĝoja jubilado kaj senpeziĝo, per kiuj estis bonvenigata en ĉiuj ĉefurboj la komenco de la milito, inkluzive la ĉefurbojn de la [[Demokratio|demokratiaj]] [[Britio]] kaj [[Francio]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dum jardekoj [[historiisto]]j diskutas pri tio, kiu devas porti respondecon pri la komenco de la Unua mondmilito. Kaj tamen neniu lando povas esti akuzita pri tiu [[Frenezo|freneza]] salto al [[katastrofo]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kvankam ĉiuj [[nacio]]j de [[Eŭropo]] per propra [[politiko]] kontribuis al proksimigo de la [[katastrofo]], nome [[Germanio]] kaj [[Rusio]] pro sia [[naturo]] subfosis [[sento]]n de detenemo.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Landoj de [[Eŭropo]] permesis al si iĝi [[ostaĝo]]j de siaj senpensaj [[Balkanio|balkanaj]] satelitoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = De la [[Historio|historia]] vidpunkto aliancoj estis farataj por fortigi pozicion de tiu aŭ alia lando kaze de [[milito]]; dum proksimiĝo de la Unua mondmilito la ĉefa motivo de partopreno en la milito estis strebo fortigi aliancojn.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekzistis eĉ ne unu konkreta [[akuzo]] fare de [[Rusio]] kontraŭ [[Germanio]] aŭ eĉ unusola postulo flanke de Germanio al Rusio, kiuj meritus komencon de loka [[milito]], jam sen paroli pri la milito totala.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Aŭdiĝis mirinde malmulte da avertoj kaj honorinda escepto estis deklaro de [[Pjotr Durnovo]], eksa rusia ministro pri internaj aferoj, kiu iĝis membro de la Ŝtata Konsilio. En februaro 1914 – duonjaron antaŭ la komenco de la milito – li sendis al la caro politikan memorandon.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Unua mondmilito komenciĝis ne pro tio, ke apartaj landoj rompis subskribitajn de ili [[traktato]]jn, sed pro tio ke ili plenumis ilin tro laŭlitere.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Aŭstrio-Hungario]] komence de la Unua mondmilito] Do [[Mobilizo|mobilizaj]] planoj, kiuj faris la [[milito]]n neevitebla, estis lanĉitaj ĝuste de tiu lando, kies [[armeo]] reale ekbatalis nur post kiam jam okazis la plej grandaj [[batalo]]j en [[okcidento]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|caro]] kaj la [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)|imperiestro]] dezirus iri laŭeble for de senpera [[minaco]] de [[milito]], sed neniu el ili sciis kiel tion fari – la caro pro tio ke oni malebligis al li aranĝi partan [[mobilizado]]n, la kaiser ĉar li ne povis fari mobilizadon nur kontraŭ [[Rusio]]. Ambaŭ estis dispremitaj de milita [[maŝino]], kiun ili mem helpis konstrui kaj kiu, estinte ekfunkciigita, jam estis nerenversebla.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ [[ironio]] de la [[sorto]], [[Germanio]] malgajnis en [[Ofensivo|ofensivaj]] [[batalo]]j en [[okcidento]] kaj gajnis [[Defendo|defendajn]] batalojn en [[oriento]], ĝuste kiel prognozis maljunulo [[Helmuth von Moltke]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiutempe kiam ĉiuj [[evento]]j jam finiĝis, 20 milionoj da homoj kuŝis mortaj; la [[Aŭstro-Hungara imperio]] malaperis de surtere; tri el kvar dinastioj engaĝiĝintaj en la [[milito]] – la [[Germanio|germana]], aŭstria kaj [[Rusia imperio|rusia]] – estis desurtronigitaj. Postvivis nur la [[Britio|brita]] reĝa domo.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Germanio|Germanaj]] kondiĉoj estis oble pli konkretaj laŭ enhavo kaj havis [[Geopolitiko|geopolitikan]] karakteron. Kaj tamen kun propra al germanaj ŝtataj agantoj manko de limsento ili postulis tion, kio fakte estis senkondiĉa [[kapitulaco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Germanio]] esperis ke promesado de [[Pollando|pola]] [[sendependeco]] helpos al ĝi garantii nombron de polaj volontuloj sufiĉan por kvin divizioj; kiel evidentiĝis sin anoncis nur 3000 rekrutoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tuj post kiam la [[milito]] estis deklarita, kaj [[strato]]jn de [[Eŭropo|eŭropaj]] ĉefurboj plenigis jubilantaj homamasoj, la [[konflikto]] ĉesis esti interregistara kaj transformiĝis je la lukto de [[amaso]]j.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Inter [[ruino]]j kaj [[fiasko]] de [[iluzio]]j rezulte de daŭrinta tri jarojn sanga buĉado sur la internacian scenejon eniris [[Usono]] kun sia certeco, kun sia povo kaj [[idealismo]], neimageblaj eĉ por ĝiaj malfortiĝintaj [[Eŭropo|eŭropaj]] aliancanoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = De vidpunkto de [[Usono]] ne [[memdeterminado]] kaŭzis [[milito]]jn, sed ĝia manko; ne manko de [[povekvilibro]] naskis malstabilecon, sed strebo atingi ĝin. [[Woodrow Wilson]] proponis kiel fundamenton de [[paco]] la principon de [[kolektiva sekureco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[Bresta paco]] montris kion preparis [[Germanio]] por malgajnintoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[venko]] igis [[Francio]]n kun kompleta klareco kompreni, ke regajno estis atingita de ĝi kontraŭ tro alta prezo kaj ke ĝi jam preskaŭ jarcenton vivas danke al sia ĉefa [[kapitalo]]. Nur Francio sciis ĝis kiom malforta ĝi iĝis kompare al [[Germanio]], kvankam neniu alia, kaj speciale [[Usono]], estis preta kredi al ĝi. Tiel antaŭ la venko komenciĝis franco-usona dialogo, rapidiginta procezon de senmoraligo de Francio. Same kiel [[Israelo]] en niaj tagoj, Francio maskis sian vundeblecon per pika incitemo kaj kreskantan [[paniko]]n ĝi kaŝis malantaŭ nepacigeblo. Kaj same kiel Israelo en niaj tagoj, ĝi ĉiam sentis [[timo]]n de [[izolado]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Fine neniu el la landoj atingis siajn [[celo]]jn: [[Germanio]] ne estis pacigita, [[Francio]] ne atingis garantiojn de propra [[sekureco]] kaj [[Usono]] forlasis la reguligadon.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En 1935 speciala komisiono de la [[Usona senato|senato]] subestre de senatano de la ŝtato [[Norda Dakoto]] [[Gerald Nye]] publikigis raporton je 1400 paĝoj, en kiu [[kulpo]] pri aliĝo de [[Usono]] al la milito estis atribuata al armilfabrikantoj. Baldaŭ post tio aperis furorlibro de [[Walter Millis]] “Vojo al milito”, populariginta tiun ĉi tezon inter [[Amaso|amasaj]] legantoj. Sub influo de tiu [[ideo]] partopreno de Usono en la milito iĝis klarigata pli per [[Krimo|krima]] [[komploto]] kaj [[perfido]] ol per bazaj aŭ konstantaj interesoj. Por preventi novan engaĝon de Usono je milito, la kongreso akceptis tri tiel nomatajn [[leĝo]]jn pri [[neŭtraleco]] inter 1935 kaj 1937. La sugestitaj de la raporto de Nye, tiuj ĉi leĝoj malpermesis doni [[prunto]]jn kaj alian [[Financo|financan]] [[helpo]]n al militantaj landoj (sendepende de kialoj de la [[milito]]) kaj metis [[embargo]]n je liverado de [[armilo]]j al ĉiuj flankoj de la [[konflikto]] (sendepende de tio, kiu estis [[viktimo]]). Aĉetado de nemilitaj varoj kontraŭ kontanta [[mono]] estis permesata nur se ili estis transportataj je ne-usonaj [[ŝipo]]j.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
==== Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento [2001] ====
{{Citaĵo
|teksto = Ekde ekpartopreno de [[Usono]] en la Unua mondmilito en 1917, ĝia [[politiko]] baziĝis sur agnosko de tio ke ĝiaj [[Geopolitiko|geopolitikaj]] [[intereso]]j postulas malebligon de [[dominado]] en [[Eŭropo]] de potenciale [[Malamiko|malamika]] [[potenco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Woodrow Wilson]] enigis [[Usono]]n en la militon nome de principoj pli konvenaj al la usona historia [[sperto]] ol koncernaj al la [[Eŭropo|eŭropa]] [[povekvilibro]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Unu el [[ironio]]j de la [[sorto]] konsistas en tio, ke el ĉiu malgajnita [[mondmilito]] [[Germanio]] estis eliranta pli forta rilate siajn [[najbaro]]jn ol ĝi estis antaŭ ilia komenco.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Kaj okazis tio, kio devis okazi: [[Germanio|germanaj]] profesoroj pelis la [[Armitaj Fortoj de Germanio|germanan armeon]] kontraŭ [[Rusio]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И произошло то, что должно было произойти: немецкие профессора бросили германскую армию на Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiam okazis miraklo... La sama rusa [[intelektularo]], kiu dum la [[Rusa-japana milito|Japana milito]] trasorbiĝis je slogano "Ju pli malbone, des pli bone" kaj nur en malvenko de la patrujo vidis eblecon efektivigi siajn sonĝojn "pri [[libereco]]", — ĝi subite kvazaŭ transformiĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тут случилось чудо... Та самая русская интеллигенция, которая во время японской войны насквозь пропиталась лозунгом "Чем хуже, тем лучше" и только в поражении родины видела возможность осуществления своих снов "о свободе", — вдруг словно переродилась<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] ne eblis ne vidi diferencon je la nuna konduto de la gvidanta [[Judoj en Rusio|judaro]] kompare al la jaro 1905. Tiam ili subtenis la malvenkismon kaj [[Rusia revolucio de 1905|revolucion]]... Kaj ili malgajnis. Rezulto de tiu ĉi politiko estis pogromoj kaj renovigita severeco de administra praktiko. Nun la gvidanta judaro subtenis "[[patriotismo]]n"... La tuta rusa gazetaro (kaj ĝi je tri kvaronoj estis juda) postulis militon "ĝis la venka fino"... Tion ne eblis ne rimarki kaj al tio necesis respondi per esperiga gesto. Sed, dio mia, kiel tio estis malfacile. En la fronto estiĝis freneza "spionomanio", pro kiu malklariĝis la kapoj ankaŭ en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Homoj ne estis komprenantaj, ke "frontaj judaĉoj" ne ĉesos spioni, se pli forte premi tiujn "malfrontajn". Ili ne estis komprenantaj ankaŭ ke tiuj malfrontaj tenas en siaj manoj gravan armilon — la gazetaron, kiu je la momento de streĉo de ĉiuj fortoj de la ŝtato ne povas esti neglektata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] нельзя было не видеть разницу в теперешнем поведении руководящего еврейства сравнительно с 1905 годом. Тогда они поставили свою ставку на пораженчество и революцию... И проиграли. Результатом этой политики были погромы и обновленная суровость административной практики. Теперь же руководящее еврейство поставило ставку на "патриотизм"... Вся русская печать (а ведь она на три четверти была еврейская) требовала войны "до победного конца"... Это нельзя было не заметить и на это следовало ответить обнадеживающим жестом. Но, боже мой, как это было трудно. На фронте развилась сумасшедшая "шпиономания", от которой мутились головы и в Государственной думе. Люди не понимали, что "фронтовые жиды" не перестанут шпионить, если крепче поприжать "тыловых". Не понимали и того, что эти тыловые держат в своих руках грозное оружие — прессу, которой в момент напряжения всех сил государства меньше всего можно пренебрегать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 117.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj mi rememoris kiel ankoraŭ en 1915 oni plendis al mi pri divizio, formita en [[Petrogrado]]. Oni nomis ĝin nur "Sankt-Peterburga Kura Societo". Kien ajn oni sendu ĝin al la batalo, ĝi nepre forkuros.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вспомнилось мне, как еще в 1915 году жаловались мне на одну дивизию, набранную в Петрограде. Ее иначе не называли, как "С.-Петербургское беговое общество". Куда ни пошлют ее в бой, она непременно убежит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni havas nun tiom da obusoj, kiom ni havis neniam. [...] Nun en stokejoj estas tridek milionoj de la kampaj [obusoj].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У нас сейчас столько снарядов, сколько никогда не было. [...] У нас сейчас на складах тридцать миллионов полевых<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
=== Woodrow Wilson ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri aliĝo de [[Usono]] al la Unua mondmilito] Ni ne kverelas kontraŭ la [[Germanio|germana]] [[popolo]]. Ni havas al ĝi neniujn aliajn [[sento]]jn krom [[simpatio]] kaj [[amikeco]]. Ne pro ĝia [[kulpo]] ĝia [[registaro]] agis, aliĝinte al tiu ĉi [[milito]]. La popolo nenion pri tio sciis kaj nenion aprobis.
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Mesaĝo al la [[usona kongreso]] [la 2-an de aprilo 1917]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri aliĝo de [[Usono]] al la Unua mondmilito] Ni ĝojas […] militi do por la definitiva [[paco]] en la [[mondo]] […] La mondo devas iĝi sekura por [[demokratio]]. Nia paco devas esti plantita sur la elprovita bazo de politika libereco.
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Mesaĝo al la [[usona kongreso]] [la 2-an de aprilo 1917]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Demando]], de kiu dependas la tuta estonta trankvilo kaj politiko de la [[mondo]], konsistas en jeno: ĉu la nuna milito estas lukto por justa kaj sekura mondo aŭ por la nova [[povekvilibro]]? […] Fine devas kreiĝi ne povekvilibro, sed komunumo de la fortoj; ne organizita konkuro, sed organizita universala [[paco]].
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Alparolo al la [[Usona Senato]] [la 12-an de januaro 1917]
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = La okazinta post la Unua mondmilito granda [[Sekso|seksa]] emancipo estis [[Despero|despera]] provo anstataŭigi profundan [[amo]]senton per reciproka seksa [[plezuro]]. Kiam iĝis klara, ke tiu ĉi provo [[Fiasko|fiaskis]], la [[Erotiko|erotika]] poluseco de la [[genro]]j estis minimumigita kaj ĝian lokon okupis amikeca partnereco — “eta unio”, kuniginta la [[forto]]jn de ĝiaj partoprenantoj por plia eltenemo en ĉiutaga vivolukto, kaj ankaŭ por [[liberiĝo]] de la propra al ĉiu [[sento]] de izoliteco kaj [[soleco]].
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = La sana socio [1955]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiel la [[Napoleonaj militoj]] estis de la [[teknologio|teknologia]] vidpunkto siaspeca altiriĝo de [[Francio]] al [[Anglio]], same la Unua mondmilito iĝis grava etapo de la definitiva industriiĝo de [[Germanio]] kaj [[Usono]].
|aŭtoro= [[Marshall McLuhan]]
|verko= Komprenante amaskomunikilojn: la interna larĝigo de homo [1964]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = […] strikte dirite, la Unua mondmilito estis unuavice la [[milito]] [[Eŭropo|eŭropa]], ne [[Mondo|tutmonda]].
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La granda ŝaktabulo]]: Usona dominado kaj ĝiaj imperativoj [1997]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Granda milito iĝis neevitebla sekvo de stimulado flanke de [[Germanio]] de [[politiko]] de [[Aŭstrio-Hungario]], direktita al penetrado en [[Balkanio]]n, kiu estis ligita al grandega [[Tutgermanismo|tutgermana]] [[ideo]] de [[germanigo]] de [[Meza Eŭropo]]. Dum la [[tempo]] de [[Otto von Bismarck|Bismarck]] tio ne okazus. La okazinta estis rezulto de novaj germanaj [[ambicio]]j okupiĝi pri plenumado de tasko eĉ pli grandioza ol tiu starinta antaŭ Bismarck, sed jam sen Bismarck.
|aŭtoro= [[Nikolaj Sazonov]]
|verko=
|origina teksto =
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Dua mondmilito]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Unua mondmilito| ]]
blsdvrbu16f6w8bx29webc2llqupp1e
53244
53243
2026-04-21T15:40:19Z
RG72
415
/* Vasilij Ŝulgin */
53244
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Unua mondmilito
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Unua mondmilito
| komunejo = World War I
| komunejokat = World War I
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Unua mondmilito|Unua mondmilito]]''' estis la granda [[milito]] okazinta de 1914 ĝis 1918.
== Citaĵoj ==
=== Pjotr Durnovo ===
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa pezo de la [[milito]] sendube trafos nin, ĉar [[Anglio]] apenaŭ kapablas grave partopreni en la kontinenta milito kaj [[Francio]], malriĉa je homa materialo, ĉe tiuj kolosaj perdoj kiuj akompanos la militon en modernaj kondiĉoj de la milittekniko verŝajne sekvos strikte [[Defendo|defendan]] [[taktiko]]n. Rolo de ramo, trabatanta la plejan kernon de la [[Germanio|germana]] defendo, estos destinita por ni […]
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri eventuala konkero de la [[Dardaneloj]]] Eliron al la malferma [[maro]] la markoloj al ni ne donas, ĉar post ili sekvas maro preskaŭ komplete konsistanta el [[Teritorio|teritoriaj]] akvejoj, maro kovrita je abundo da [[insulo]]j, kie ekzemple [[Britio|angla]] [[floto]] povus facile fermi por ni ĉiujn enirejojn kaj elirejojn, sendepende de la markoloj.
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ mia profunda [[kompreno]], bazita sur skrupula plurjara studado de ĉiuj [[Nuntempo|nuntempaj]] kontraŭŝtataj [[movado]]j, en la [[Malvenko|venkinta]] lando nepre eksplodos sociala [[revolucio]], kiu neeviteble transiros al la lando-[[venkinto]].
|aŭtoro= [[Pjotr Durnovo]]
|verko= Notico al imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] [Februaro 1914]
|origina teksto =
}}
=== Henry Kissinger ===
==== Diplomatio [1994] ====
{{Citaĵo
|teksto = [pri kiel [[Woodrow Wilson]] engaĝigis [[Usono]]n en la Unua mondmilito, libere traktante vortojn de [[George Washington]]] Kian teruran [[memfido]]n necesas havi por ricevi aprobon de monda interveno malgraŭ severega [[malpermeso]] de unu el la patroj-fondintoj pri enmiksiĝo je fremdaj aferoj, kaj por ellabori [[filozofio]]n de [[neŭtraleco]], kiu faris neevitebla aliĝon al la [[milito]]!
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La 22-an de januaro 1917 antaŭ aliĝo de [[Usono]] al la milito [[Woodrow Wilson]] anoncis kiel sian celon atingi “[[paco]]n sen [[venko]]”. Tamen tio, kion Wilson proponis post la aliĝo de Usono al la milito evidentiĝis paco, kiun eblis atingi nur per kompleta venko.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Woodrow Wilson|Wilson]] estis ĉiam substrekanta ke se [[publiko]] estus sufiĉe informita, la milito neniam okazus, ignorante ardajn [[manifestacio]]jn de ĝoja jubilado kaj senpeziĝo, per kiuj estis bonvenigata en ĉiuj ĉefurboj la komenco de la milito, inkluzive la ĉefurbojn de la [[Demokratio|demokratiaj]] [[Britio]] kaj [[Francio]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dum jardekoj [[historiisto]]j diskutas pri tio, kiu devas porti respondecon pri la komenco de la Unua mondmilito. Kaj tamen neniu lando povas esti akuzita pri tiu [[Frenezo|freneza]] salto al [[katastrofo]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kvankam ĉiuj [[nacio]]j de [[Eŭropo]] per propra [[politiko]] kontribuis al proksimigo de la [[katastrofo]], nome [[Germanio]] kaj [[Rusio]] pro sia [[naturo]] subfosis [[sento]]n de detenemo.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Landoj de [[Eŭropo]] permesis al si iĝi [[ostaĝo]]j de siaj senpensaj [[Balkanio|balkanaj]] satelitoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = De la [[Historio|historia]] vidpunkto aliancoj estis farataj por fortigi pozicion de tiu aŭ alia lando kaze de [[milito]]; dum proksimiĝo de la Unua mondmilito la ĉefa motivo de partopreno en la milito estis strebo fortigi aliancojn.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekzistis eĉ ne unu konkreta [[akuzo]] fare de [[Rusio]] kontraŭ [[Germanio]] aŭ eĉ unusola postulo flanke de Germanio al Rusio, kiuj meritus komencon de loka [[milito]], jam sen paroli pri la milito totala.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Aŭdiĝis mirinde malmulte da avertoj kaj honorinda escepto estis deklaro de [[Pjotr Durnovo]], eksa rusia ministro pri internaj aferoj, kiu iĝis membro de la Ŝtata Konsilio. En februaro 1914 – duonjaron antaŭ la komenco de la milito – li sendis al la caro politikan memorandon.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Unua mondmilito komenciĝis ne pro tio, ke apartaj landoj rompis subskribitajn de ili [[traktato]]jn, sed pro tio ke ili plenumis ilin tro laŭlitere.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Aŭstrio-Hungario]] komence de la Unua mondmilito] Do [[Mobilizo|mobilizaj]] planoj, kiuj faris la [[milito]]n neevitebla, estis lanĉitaj ĝuste de tiu lando, kies [[armeo]] reale ekbatalis nur post kiam jam okazis la plej grandaj [[batalo]]j en [[okcidento]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|caro]] kaj la [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)|imperiestro]] dezirus iri laŭeble for de senpera [[minaco]] de [[milito]], sed neniu el ili sciis kiel tion fari – la caro pro tio ke oni malebligis al li aranĝi partan [[mobilizado]]n, la kaiser ĉar li ne povis fari mobilizadon nur kontraŭ [[Rusio]]. Ambaŭ estis dispremitaj de milita [[maŝino]], kiun ili mem helpis konstrui kaj kiu, estinte ekfunkciigita, jam estis nerenversebla.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Laŭ [[ironio]] de la [[sorto]], [[Germanio]] malgajnis en [[Ofensivo|ofensivaj]] [[batalo]]j en [[okcidento]] kaj gajnis [[Defendo|defendajn]] batalojn en [[oriento]], ĝuste kiel prognozis maljunulo [[Helmuth von Moltke]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiutempe kiam ĉiuj [[evento]]j jam finiĝis, 20 milionoj da homoj kuŝis mortaj; la [[Aŭstro-Hungara imperio]] malaperis de surtere; tri el kvar dinastioj engaĝiĝintaj en la [[milito]] – la [[Germanio|germana]], aŭstria kaj [[Rusia imperio|rusia]] – estis desurtronigitaj. Postvivis nur la [[Britio|brita]] reĝa domo.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Germanio|Germanaj]] kondiĉoj estis oble pli konkretaj laŭ enhavo kaj havis [[Geopolitiko|geopolitikan]] karakteron. Kaj tamen kun propra al germanaj ŝtataj agantoj manko de limsento ili postulis tion, kio fakte estis senkondiĉa [[kapitulaco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Germanio]] esperis ke promesado de [[Pollando|pola]] [[sendependeco]] helpos al ĝi garantii nombron de polaj volontuloj sufiĉan por kvin divizioj; kiel evidentiĝis sin anoncis nur 3000 rekrutoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tuj post kiam la [[milito]] estis deklarita, kaj [[strato]]jn de [[Eŭropo|eŭropaj]] ĉefurboj plenigis jubilantaj homamasoj, la [[konflikto]] ĉesis esti interregistara kaj transformiĝis je la lukto de [[amaso]]j.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Inter [[ruino]]j kaj [[fiasko]] de [[iluzio]]j rezulte de daŭrinta tri jarojn sanga buĉado sur la internacian scenejon eniris [[Usono]] kun sia certeco, kun sia povo kaj [[idealismo]], neimageblaj eĉ por ĝiaj malfortiĝintaj [[Eŭropo|eŭropaj]] aliancanoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = De vidpunkto de [[Usono]] ne [[memdeterminado]] kaŭzis [[milito]]jn, sed ĝia manko; ne manko de [[povekvilibro]] naskis malstabilecon, sed strebo atingi ĝin. [[Woodrow Wilson]] proponis kiel fundamenton de [[paco]] la principon de [[kolektiva sekureco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[Bresta paco]] montris kion preparis [[Germanio]] por malgajnintoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[venko]] igis [[Francio]]n kun kompleta klareco kompreni, ke regajno estis atingita de ĝi kontraŭ tro alta prezo kaj ke ĝi jam preskaŭ jarcenton vivas danke al sia ĉefa [[kapitalo]]. Nur Francio sciis ĝis kiom malforta ĝi iĝis kompare al [[Germanio]], kvankam neniu alia, kaj speciale [[Usono]], estis preta kredi al ĝi. Tiel antaŭ la venko komenciĝis franco-usona dialogo, rapidiginta procezon de senmoraligo de Francio. Same kiel [[Israelo]] en niaj tagoj, Francio maskis sian vundeblecon per pika incitemo kaj kreskantan [[paniko]]n ĝi kaŝis malantaŭ nepacigeblo. Kaj same kiel Israelo en niaj tagoj, ĝi ĉiam sentis [[timo]]n de [[izolado]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Fine neniu el la landoj atingis siajn [[celo]]jn: [[Germanio]] ne estis pacigita, [[Francio]] ne atingis garantiojn de propra [[sekureco]] kaj [[Usono]] forlasis la reguligadon.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En 1935 speciala komisiono de la [[Usona senato|senato]] subestre de senatano de la ŝtato [[Norda Dakoto]] [[Gerald Nye]] publikigis raporton je 1400 paĝoj, en kiu [[kulpo]] pri aliĝo de [[Usono]] al la milito estis atribuata al armilfabrikantoj. Baldaŭ post tio aperis furorlibro de [[Walter Millis]] “Vojo al milito”, populariginta tiun ĉi tezon inter [[Amaso|amasaj]] legantoj. Sub influo de tiu [[ideo]] partopreno de Usono en la milito iĝis klarigata pli per [[Krimo|krima]] [[komploto]] kaj [[perfido]] ol per bazaj aŭ konstantaj interesoj. Por preventi novan engaĝon de Usono je milito, la kongreso akceptis tri tiel nomatajn [[leĝo]]jn pri [[neŭtraleco]] inter 1935 kaj 1937. La sugestitaj de la raporto de Nye, tiuj ĉi leĝoj malpermesis doni [[prunto]]jn kaj alian [[Financo|financan]] [[helpo]]n al militantaj landoj (sendepende de kialoj de la [[milito]]) kaj metis [[embargo]]n je liverado de [[armilo]]j al ĉiuj flankoj de la [[konflikto]] (sendepende de tio, kiu estis [[viktimo]]). Aĉetado de nemilitaj varoj kontraŭ kontanta [[mono]] estis permesata nur se ili estis transportataj je ne-usonaj [[ŝipo]]j.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
==== Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento [2001] ====
{{Citaĵo
|teksto = Ekde ekpartopreno de [[Usono]] en la Unua mondmilito en 1917, ĝia [[politiko]] baziĝis sur agnosko de tio ke ĝiaj [[Geopolitiko|geopolitikaj]] [[intereso]]j postulas malebligon de [[dominado]] en [[Eŭropo]] de potenciale [[Malamiko|malamika]] [[potenco]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Woodrow Wilson]] enigis [[Usono]]n en la militon nome de principoj pli konvenaj al la usona historia [[sperto]] ol koncernaj al la [[Eŭropo|eŭropa]] [[povekvilibro]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Unu el [[ironio]]j de la [[sorto]] konsistas en tio, ke el ĉiu malgajnita [[mondmilito]] [[Germanio]] estis eliranta pli forta rilate siajn [[najbaro]]jn ol ĝi estis antaŭ ilia komenco.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Kaj okazis tio, kio devis okazi: [[Germanio|germanaj]] profesoroj pelis la [[Armitaj Fortoj de Germanio|germanan armeon]] kontraŭ [[Rusio]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И произошло то, что должно было произойти: немецкие профессора бросили германскую армию на Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiam okazis miraklo... La sama rusa [[intelektularo]], kiu dum la [[Rusa-japana milito|Japana milito]] trasorbiĝis je slogano "Ju pli malbone, des pli bone" kaj nur en malvenko de la patrujo vidis eblecon efektivigi siajn sonĝojn "pri [[libereco]]", — ĝi subite kvazaŭ transformiĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тут случилось чудо... Та самая русская интеллигенция, которая во время японской войны насквозь пропиталась лозунгом "Чем хуже, тем лучше" и только в поражении родины видела возможность осуществления своих снов "о свободе", — вдруг словно переродилась<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] ne eblis ne vidi diferencon je la nuna konduto de la gvidanta [[Judoj en Rusio|judaro]] kompare al la jaro 1905. Tiam ili subtenis la malvenkismon kaj [[Rusia revolucio de 1905|revolucion]]... Kaj ili malgajnis. Rezulto de tiu ĉi politiko estis pogromoj kaj renovigita severeco de administra praktiko. Nun la gvidanta judaro subtenis "[[patriotismo]]n"... La tuta rusa gazetaro (kaj ĝi je tri kvaronoj estis juda) postulis militon "ĝis la venka fino"... Tion ne eblis ne rimarki kaj al tio necesis respondi per esperiga gesto. Sed, dio mia, kiel tio estis malfacile. En la fronto estiĝis freneza "spionomanio", pro kiu malklariĝis la kapoj ankaŭ en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Homoj ne estis komprenantaj, ke "frontaj judaĉoj" ne ĉesos spioni, se pli forte premi tiujn "malfrontajn". Ili ne estis komprenantaj ankaŭ ke tiuj malfrontaj tenas en siaj manoj gravan armilon — la gazetaron, kiu je la momento de streĉo de ĉiuj fortoj de la ŝtato ne povas esti neglektata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] нельзя было не видеть разницу в теперешнем поведении руководящего еврейства сравнительно с 1905 годом. Тогда они поставили свою ставку на пораженчество и революцию... И проиграли. Результатом этой политики были погромы и обновленная суровость административной практики. Теперь же руководящее еврейство поставило ставку на "патриотизм"... Вся русская печать (а ведь она на три четверти была еврейская) требовала войны "до победного конца"... Это нельзя было не заметить и на это следовало ответить обнадеживающим жестом. Но, боже мой, как это было трудно. На фронте развилась сумасшедшая "шпиономания", от которой мутились головы и в Государственной думе. Люди не понимали, что "фронтовые жиды" не перестанут шпионить, если крепче поприжать "тыловых". Не понимали и того, что эти тыловые держат в своих руках грозное оружие — прессу, которой в момент напряжения всех сил государства меньше всего можно пренебрегать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 117.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj mi rememoris kiel ankoraŭ en 1915 oni plendis al mi pri divizio, formita en [[Petrogrado]]. Oni nomis ĝin nur "Sankt-Peterburga Kura Societo". Kien ajn oni sendu ĝin al la batalo, ĝi nepre forkuros.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вспомнилось мне, как еще в 1915 году жаловались мне на одну дивизию, набранную в Петрограде. Ее иначе не называли, как "С.-Петербургское беговое общество". Куда ни пошлют ее в бой, она непременно убежит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni havas nun tiom da obusoj, kiom ni havis neniam. [...] Nun en stokejoj estas tridek milionoj de la kampaj [obusoj].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У нас сейчас столько снарядов, сколько никогда не было. [...] У нас сейчас на складах тридцать миллионов полевых<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiam mi estis forveturanta de la fronto en 1915, tio estis komuna voĉo: "Veturu kaj klopodu ke ne estus [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]]-oj kaj [[Vladimir Suĥomlinov|Suĥomlinov]]-oj, sed estis obusoj... Ni ne deziras morti kun bastonoj enmane".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Когда я уезжал с фронта в 1915 году, это был всеобщий голос: "Поезжайте и позаботьтесь, чтобы не было Мясоедовых и Сухомлиновых, а были снаряды... Мы не хотим умирать с палками в руках"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162.</ref>.
}}
=== Woodrow Wilson ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri aliĝo de [[Usono]] al la Unua mondmilito] Ni ne kverelas kontraŭ la [[Germanio|germana]] [[popolo]]. Ni havas al ĝi neniujn aliajn [[sento]]jn krom [[simpatio]] kaj [[amikeco]]. Ne pro ĝia [[kulpo]] ĝia [[registaro]] agis, aliĝinte al tiu ĉi [[milito]]. La popolo nenion pri tio sciis kaj nenion aprobis.
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Mesaĝo al la [[usona kongreso]] [la 2-an de aprilo 1917]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri aliĝo de [[Usono]] al la Unua mondmilito] Ni ĝojas […] militi do por la definitiva [[paco]] en la [[mondo]] […] La mondo devas iĝi sekura por [[demokratio]]. Nia paco devas esti plantita sur la elprovita bazo de politika libereco.
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Mesaĝo al la [[usona kongreso]] [la 2-an de aprilo 1917]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Demando]], de kiu dependas la tuta estonta trankvilo kaj politiko de la [[mondo]], konsistas en jeno: ĉu la nuna milito estas lukto por justa kaj sekura mondo aŭ por la nova [[povekvilibro]]? […] Fine devas kreiĝi ne povekvilibro, sed komunumo de la fortoj; ne organizita konkuro, sed organizita universala [[paco]].
|aŭtoro= [[Woodrow Wilson]]
|verko= Alparolo al la [[Usona Senato]] [la 12-an de januaro 1917]
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = La okazinta post la Unua mondmilito granda [[Sekso|seksa]] emancipo estis [[Despero|despera]] provo anstataŭigi profundan [[amo]]senton per reciproka seksa [[plezuro]]. Kiam iĝis klara, ke tiu ĉi provo [[Fiasko|fiaskis]], la [[Erotiko|erotika]] poluseco de la [[genro]]j estis minimumigita kaj ĝian lokon okupis amikeca partnereco — “eta unio”, kuniginta la [[forto]]jn de ĝiaj partoprenantoj por plia eltenemo en ĉiutaga vivolukto, kaj ankaŭ por [[liberiĝo]] de la propra al ĉiu [[sento]] de izoliteco kaj [[soleco]].
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = La sana socio [1955]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiel la [[Napoleonaj militoj]] estis de la [[teknologio|teknologia]] vidpunkto siaspeca altiriĝo de [[Francio]] al [[Anglio]], same la Unua mondmilito iĝis grava etapo de la definitiva industriiĝo de [[Germanio]] kaj [[Usono]].
|aŭtoro= [[Marshall McLuhan]]
|verko= Komprenante amaskomunikilojn: la interna larĝigo de homo [1964]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = […] strikte dirite, la Unua mondmilito estis unuavice la [[milito]] [[Eŭropo|eŭropa]], ne [[Mondo|tutmonda]].
|aŭtoro= [[Zbigniew Brzeziński]]
|verko= [[La granda ŝaktabulo]]: Usona dominado kaj ĝiaj imperativoj [1997]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Granda milito iĝis neevitebla sekvo de stimulado flanke de [[Germanio]] de [[politiko]] de [[Aŭstrio-Hungario]], direktita al penetrado en [[Balkanio]]n, kiu estis ligita al grandega [[Tutgermanismo|tutgermana]] [[ideo]] de [[germanigo]] de [[Meza Eŭropo]]. Dum la [[tempo]] de [[Otto von Bismarck|Bismarck]] tio ne okazus. La okazinta estis rezulto de novaj germanaj [[ambicio]]j okupiĝi pri plenumado de tasko eĉ pli grandioza ol tiu starinta antaŭ Bismarck, sed jam sen Bismarck.
|aŭtoro= [[Nikolaj Sazonov]]
|verko=
|origina teksto =
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Dua mondmilito]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Unua mondmilito| ]]
r35sk51fv1lweki95tqjdtsfw45r3gv
Gvidanto
0
7060
53348
50898
2026-04-22T11:36:20Z
RG72
415
53348
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Gvidanto
| dosiero = Mussolini_and_Hitler_1940_(retouched).jpg
| vikipedio = Gvidanto
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro = gvidanto
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Gvidanto|Gvidanto]]''' estas nediskutebla estro en aŭtoritataj ŝtatoj aŭ en amasaj movadoj.
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
{{Citaĵo
|teksto = […] en [[karaktero]] de gvidanto pli klare manifestiĝas trajtoj de karaktero de liaj adeptoj…
|aŭtoro = [[Erich Fromm]]
|verko = Fuĝo for de libereco [1941]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En [[Mezepoko]] [[dio]] de la [[eŭropano]] estis [[Kristanismo|kristana]] kaj lia [[diablo]] estis la [[judo]]. En la nuntempa [[socio]] fonto de grupa [[sekureco]] ŝoviĝis de dio kaj [[papo]] al la [[nacio]] kaj gvidanto, de [[religio]] — al [[scienco]]. Rolo de [[simbolo]]j de [[danĝero]] transiris de [[sorĉistino]] kaj judo al [[perfidulo]] kaj [[frenezulo]].
|aŭtoro= [[Thomas Szasz]]
|verko= La fabriko de frenezo [1970]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo|teksto = '''Gvidado estas potenca kombinaĵo de [[strategio]] kaj [[karaktero]]. Sed se vi devas esti sen unu, estu sen la strategio.'''
|aŭtoro = [[Norman Schwarzkopf]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Leadership is a potent combination of strategy and character. But if you must be without one, be without the strategy.}}
{{Citaĵo|teksto =Gvidanto devas havi la [[kuraĝo]]n agi kontraŭ la [[konsilo]] de [[spertulo]].
|aŭtoro = [[James Callaghan]]
|verko =
|origina teksto ={{lingvo|en}} A leader must have the courage to act against an expert's advice.}}
{{Citaĵo|teksto =[[Politikisto|Politikaj]] gvidantoj neniam estas gvidantoj. Por gvidantoj ni devas rigardi al la [[Venkanto|Vekantoj]]! [[Laŭzio]], [[Budho]], [[Sokrato]], [[Jesuo Kristo|Jesuo]], Milarepa, [[George Gurdjieff|Gurdjieff]], [[Jiddu Krishnamurti|Krishnamurti]].
|aŭtoro =[[Henry Miller]]
|verko =|origina teksto ={{lingvo|en}} Political leaders are never leaders. For leaders we have to look to the Awakeners! Lao Tse, Buddha, Socrates, Jesus, Milarepa, Gurdjiev, Krishnamurti.}}
{{Citaĵo
|teksto = Kie kunvenos tri [[germanoj]] — tie ili kantas kvarteton... Sed kie kunvenos kvar [[rusoj]], tie ili fondas kvin politikajn partiojn... Pro tio ankaŭ en la rusa realo heroajn decidojn povas fari nur unu [[homo]]... [...] Li estos vere [[Ruĝuloj|ruĝa]] laŭ voloforto kaj vere [[Blankuloj|blanka]] laŭ taskoj, kiujn li celas. Li estos [[bolŝevisto]] laŭ energio kaj [[naciisto]] laŭ konvinkoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Где соберутся три немца, — там они поют квартет... Но где соберутся четыре русских, там они основывают пять политических партий... Поэтому и в русской действительности героические решения может принимать только один человек... [...] Он будет истинно красным по волевой силе и истинно белым по задачам, им преследуемым. Он будет большевик по энергии и националист по убеждениям<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 517.</ref>.
}}
=== Sigmund Freud ===
{{Citaĵo
|teksto = Same kiel ne eblas eviti devigadon al kultura [[laboro]], ne eblas ankaŭ eviti [[dominado]]n de [[malplimulto]] super la [[amaso]]j, ĉar la amasoj estas malkleraj kaj mallongvidaj, ili ne ŝatas rezigni je [[pasio]]j, ne aŭskultas la [[argumento]]jn pri neevitebelo de tiu [[rezigno]] kaj individuaj reprezentantoj de la amasoj stimulas unu la alian al plena manko je limigoj kaj malprudeco. Nur danke al [[influo]] de ekzemplodonaj [[individuo]]j, agnoskataj de ili kiel gvidantoj, ili ebligas inklinigi sin al streĉa laboro kaj [[memrezigno]], de kio dependas [[ekzistado]] de la [[kulturo]].
|aŭtoro= [[Sigmund Freud]]
|verko= [[Estonteco de unu iluzio]] [1927]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni povas diri ke granda [[homo]] estas la [[aŭtoritato]], por kiu homoj faras multon, kaj ĉar granda homo agas pro sia simileco al figuro de la [[patro]], do ni ne rajtas miri, se en la [[amasa psikologio]] ĝi havas [[rolo]]n de [[Supermio]].
|aŭtoro= [[Sigmund Freud]]
|verko= [[La homo Moseo kaj la monoteisma religio]] [1939]
|origina teksto =
}}
=== Eric Hoffer ===
{{Citaĵo
|teksto = Unu el la ĉefaj trajtoj de la vera gvidanto estas kapablo kaŝi de siaj adeptoj kruelan [[realo]]n de la morto aŭ de la [[murdo]] helpe de [[iluzio]] de partopreno en la grandioza spektaklo: en solena, gaja aŭ drama prezentaĵoj.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Gvidanto de la [[Amaso|amasa]] [[movado]] havas nesupereblan [[abomeno]]n al [[nuntempo]] — al ĉiuj ĝiaj [[fakto]]j kaj [[obstaklo]]j, eĉ al [[geografio]] kaj [[vetero]]. Li esperas pri [[miraklo]]j. Kiam lia situacio iĝas senespera, lia [[malamo]] al nuntempo (lia [[nihilismo]]) kreskas. Li prefere detruos sian [[lando]]n, pereigos sian [[popolo]]n ol [[Kapitulaco|kapitulacos]].
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Manko de [[Trockij]] kiel gvidanto estis tio, ke li ne kreis aŭ ne povis krei aparaton de kapablaj kaj [[Fideleco|fidelaj]] asistantoj. Li ne estis alvokanta personajn [[simpatio]]jn, kaj se elvokanta, do ne povis deteni ilin.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Gvidantoj de la [[Komunismo|komunistaj]] [[partio]]j ekster [[Sovetunio|Rusio]] kun sia [[servileco]] antaŭ [[Stalin]] kaj [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio|Politburoo]] ne povas esti alkalkulataj al la veraj gvidantoj: ili estas kapablaj asistantoj.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La gvidanto devas esti praktikema kaj [[Realo|realisma]], sed paroli li devas per lingvaĵo de aŭguristo kaj [[idealisto]].
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malkontentulo]]j sekvas sian gvidanton ne tiom pro tio, ke ili [[Kredo|kredas]] ke li kondukas ilin al la [[Promesita Lando]], kiom pro tio ke ili kvazaŭ sentas, ke li kondukas ilin for de la malamataj “mi”. Fordono de si al la gvidanto estas ne rimedo por atingi la celon, sed plenumo de la [[deziro]]. Kien oni kondukas ilin estas la afero duaranga.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En pli aŭ malpli [[Libereco|libera]] [[socio]] la gvidanto povas deteni la [[potenco]]n super la [[popolo]] nur se li blinde [[Kredo|kredas]] je la saĝeco kaj bonkoreco de la popolo… Li devas scii, kiel diris iu, kien iras la popolo por gvidi lin… Tute aliel statas la aferoj tie, kiel la gvidanto povas apliki [[kruelo]]n kaj [[perforto]]n. Tie, kie la gvidanto povas postuli blindan [[obeo]]n kiel ekzemple en la [[Amaso|amasa]] [[movado]] — li povas agadi laŭ senerara teorio, ke ĉiuj homoj estas [[malkuraĝulo]]j kaj traktante ilin laŭe li ricevos necesan por li rezulton.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekzistas kompreneble tiaj maloftaj gvidantoj kiel [[Linkoln]], [[Ghandi]], eĉ kiel [[F. D. Rooswelt]], [[Churchill]], [[Neru]]: ili sen ŝanceliĝoj jungis en la ĉaron de la “sankta afero kaj [[malsato]]n, kaj [[timo]]n de la [[homo]]j, sed diference de [[Hitlero]] kaj [[Stalin]] aŭ eĉ diference de [[Lutero]] kaj [[Kalvino]] ili ne cedis al la [[tento]] uzi la [[animo]]jn de la [[malkontentulo]]j por [[konstruado]] de la nova [[mondo]]. [[Certeco]] de tiuj ĉi gvidantoj pri propraj [[forto]]j devenas de la [[kredo]] je la [[homaro]] — kaj ĝi kunfandiĝas kun tiu ĉi kredo, ĉar ili sciis aŭ scias, ke neniu povas esti digna homo, se li mem ne estimas la homan [[digno]]n.
|aŭtoro = [[Eric Hoffer]]
|verko = La vera kredanto [1951]
|origina teksto =
}}
=== Henry Kissinger ===
{{Citaĵo
|teksto = Nek [[Woodrow Wilson]], nek liaj postaj adeptoj, ĝis la nuntempaj, iam deziris kompreni ke ĉe la eksterlandaj gvidantoj, edukitaj je malpli altaj principoj, pretendo de [[Usono]] pri [[altruismo]] kaŭzas certan aŭreolon de neprognozeblo.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Napoleono la 3-a]] realigis sian [[Ekstera politiko|eksteran politikon]] je stilo de [[Nuntempo|nuntempaj]] politikaj gvidantoj, por kiuj mezurilo de [[sukceso]] estis ofteco de mencioj de ili en vesperaj televidnovaĵoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sub [[influo]] de [[emocio]]j de momento kaj pro kompleta manko de kompreno de [[psikologio]] de la aliaj, la [[Germanio|germanaj]] gvidantoj post [[Otto von Bismarck|Bismarck]] kombinis furiozon kun maldecidemo, metante la landon unue je izolado, kaj poste je la [[milito]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Embarasitaj gvidantoj tendencas anstataŭigi kapablon orientiĝi per [[Publikaj rilatoj|PR]]-kampanjoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiam [[Politiko|politikaj]] gvidantoj faras [[decido]]jn, [[spionservo]]j klopodas serĉi pravigojn por tiuj ĉi decidoj. Amasa [[literaturo]] kaj [[filmo]]j ofte prezentas tute kontraŭan bildon – kreantojn de politika kurso kiel senvolajn ilojn en la [[mano]]j de spionaj ekspertoj. En reala [[mondo]] pritaksoj de spionservoj plej ofte sekvas politikajn decidojn, ne direktigas ilin.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = La granda gvidanto devas esti ankaŭ [[edukisto]], pleniganta [[abismo]]n inter siaj imagoj pri [[estonteco]] kaj bone konata kaj kutima [[nuntempo]]. Sed li devas ankaŭ esti preta iri sola por ke la [[socio]] poste sekvu vojon elektitan de li.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Barato|Barataj]] gvidantoj [[Lernado|lernis]] en [[Britio|britaj]] [[lernejo]]j kaj [[Legado|legis]] [[Usono|usonajn]] klasikaĵojn. Ili kombinis [[retoriko]]n de [[Woodrow Wilson|Wilson]] kaj [[William Ewart Gladstone]] kun praktiko de [[Benjamin Disraeli]] kaj [[Theodore Roosevelt]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Britio|Britoj]] neniam kundividis [[Usono|usonan]] vidpunkton pri la [[homo]] kiel perfekta kreaĵo kaj tute ne emis [[Propagando|propagandi]] [[Moralo|moralajn]] principojn. De sia [[Filozofio|filozofia]] vidpunkto britaj gvidantoj plejparte sekvis opiniojn de [[Thomas Hobbes]]. Atendante de la homo plejan [[malbono]]n ili malofte estis elreviĝintaj. En [[ekstera politiko]] Britio ĉiam emis al apliko de oportuna por si mem formo de morala [[egoismo]]: kio estas bona por Britio, tio estis konsiderata ankaŭ bona por la tuta [[mondo]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Gvidantoj de la tiel nomataj liberigaj [[movado]]j kutime estas ne [[demokrato]]j; ili dum multaj jaroj da [[ekzilo]] kaj [[malliberigo]] estis subtenantaj sin per [[imago]] pri [[Estonteco|estontaj]] ŝanĝoj kiujn ili realigos post enpotenciĝo. [[Rezignacio]] malofte estas ilia [[Karaktero|karaktera]] trajto; se estus tiel, ili simple ne estus [[revoluciulo]]j. Kreado de [[registaro]], kies gvidanto estus ŝanĝebla prezentiĝas por plejparto el ili [[Logiko|logika]] kontraŭdiro. Gvidantoj de lukto por [[sendependeco]] strebas esti [[heroo]]j kaj herooj plej ofte ne estas afablaj akompanoj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Regado]] de grandega [[ŝtato]] similas al stirado de supergranda [[cisternoŝipo]], centmilojn da tunoj peza kaj havanta turnoradiuson kiu superas dekojn da kilometroj. Ĝiaj gvidantoj devas ekvilibrigi [[influo]]n, kiun ili planas fari al la ekstera [[mondo]], kaj [[Moralo|moralan]] nivelon de propra [[burokrataro]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = …[[generacio]] de usonaj gvidantoj, famiĝinta dum la lastaj jardeko kaj duono, venis ĉefe de la [[Sua Usono|Sudo]] aŭ [[Okcidenta Usono|Okcidento]] kie [[homo]]j havas malpli da [[Emocio|emociaj]] kaj personaj rilatoj kun [[Eŭropo]] ol [[elito]]j de la malnova [[Nord-Okcidenta Usono|Nord-Okcidento]] de [[Usono]].
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...[[generacio]] de la [[Usono|usonaj]] gvidantoj de periodo post la [[Malvarma milito]] (sendepende de tio, ĉu ili eliris el [[Protesto|protesta]] [[movado]] aŭ el [[Komerco|komercaj]] [[lernejo]]j) konsideras ebla imagi ke la [[ekstera politiko]] estas [[Ekonomio|ekonomia]] [[politiko]] aŭ speco de [[Edifo|edifado]] de la resto de la [[mondo]] je spirito de usonaj [[virto]]j. Ne mirindas ke la usona [[diplomatio]] ekde la fino de la Malvarma milito ĉiam pli kaj pli transformiĝas je vico de proponoj sekvi la usonan agadprogramon.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri nuntempo] Studadon de [[historio]] kaj [[filozofio]], [[scienco]]j plej rilataj al perfektigado de la [[arto]] gvidi la [[ŝtato]]n, oni traktas disdegne ĉie aŭ traktas ĝin tiom utilece, ke ili povas servi nur kiel helpilo al tio, kio estas konsiderata [[racio]]. La gvidantoj famiĝas, uzante kaj manipulante humoron de la momento. Ili difinas siajn [[celo]]jn, pli ofte konsultante fokusajn celgrupojn, ol gvidataj de propra percepto. Ili vidas [[estonteco]]n kiel projekcion de io kutima.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Ĉu Usono bezonas eksteran politikon?: Al diplomatio de la 21-a jarcento]] [2001]
|origina teksto =
}}
=== Wilhelm Reich ===
{{Citaĵo
|teksto = “Führer” povas fari [[historio]]n nur tiam, kiam strukturo de lia [[personeco]] kongruas al personecaj strukturoj de la vastaj [[grupo]]j.
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ju pli senhelpa iĝas “amasa [[individuo]]” (danke al sia [[edukado]]), des pli klare manifestiĝas lia [[identiĝo]] kun führer kaj des pli profunde infana [[bezono]] je [[protekto]] sin kaŝas en la [[sento]] de lia unueco kun führer. Tiu ĉi emo al identiĝo konsistigas psikologian bazon de nacia [[narcisismo]], do de [[memfido]] de aparta [[homo]], kiu asociiĝas kun “grandeco de la [[nacio]]”. Etburĝa [[individuo]] sentas sin en führer, en aŭtoritata [[ŝtato]]. Danke al tia identiĝo li sentas sin defendanto de “nacia heredaĵo” kaj de la “nacio”. Tiu ĉi sento malebligas al li malestimi la “[[amaso]]jn” kaj kontraŭstarigi sin al ili kiel individuon. [[Teruro]] de lia materiala kaj seksa stato estas tiom ŝirmata de altiga ideo de aparteno al la [[raso]] de mastroj kaj de [[ekzistado]] de elstara führer, ke kun tempopaso li komplete perdas [[kompreno]]n de la tuta mizereco de sia blinda [[fideleco]].
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] alta grado de identigo kun führer kaŭzis gravajn sekvojn, ĉar ĝi kaŝis realan pozicion de la homo kiel malmultsignifa reprezentanto de la amasoj. Malgraŭ vasala stato, ĉiu nacional-socialisto sentas sin “eta Hitlero”.
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] transiro de [[potenco]] kaj de materialaj [[valoro]]j de demokratiaj [[gento]]j al aŭtoritata [[familio]] de gvidanto okazas ĉefe helpe de subpremado de la seksaj streboj de la [[popolo]]. Do la [[seksa subpremado]] transformiĝas je grava faktoro de divido de la [[socio]] je [[klaso]]j.
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Faŝismo]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Faŝismo]]
[[Kategorio:Naziismo]]
[[Kategorio:Komunismo]]
[[Kategorio:Politiko]]
sn9nijivvwr87wocucm8ko7s1ydf0v1
Kategorio:Fajro
14
7144
53330
32887
2026-04-22T11:00:47Z
RG72
415
53330
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Naturo]]
kr21o8ef0n5tfci2edqcvmfaq2f0jv3
Krimeo
0
7403
53339
52608
2026-04-22T11:19:50Z
RG72
415
53339
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Krimeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Krimeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro = Krimeo
| vikinovaĵoj = Kategorio:Krimeo
}}
[[File:Lola_Liivat-_Krimmi_maastik_1963.jpg|thumb]]
'''Krimeo''' estas duoninsulo situanta ĉe norda parto de la Nigra maro kaj ekde 2014 regata de Rusio, sed de la vidpunkto de internacia juro plu parto de Ukraino.
== Citaĵoj ==
=== Aleksej Navalnij ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri aligo de Krimeo fare de [[Vladimir Putin]]] [...] Putin aplikis [[teknologio]]n kiu enhavas nenion novan. Li forlogas nin ĉiujn de internaj problemoj de [[Rusio]]. Mi ne emas serĉi ĉi tie iujn komplikajn aĵojn kiel tio ke Putin transformiĝis je la [[naciisto]], deziras konstrui [[imperio]]n, planas revenigi [[Sovetunio]]n. Neniun grandan [[ideo]]n malantaŭ la agoj de Putin mi vidas.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Republic.ru la 9-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909012129/https://republic.ru/posts/l/1168842 Intervjuo ĉe Republic.ru la 9-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = [...] Путин применил технологию, в которой нет ничего нового. Он отвлекает всех нас от внутренних проблем России. Я не склонен искать тут какие-то сложные вещи, вроде того, что Путин переродился в националиста, хочет построить империю, собирается возвращать Советский Союз. Никакой большой идеи за действиями Путина я не вижу.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi opinias ke malgraŭ Krimeo estis okupita kun ekstrema rompo de ĉiuj internaciaj normoj, tamen la [[realo]] estas tia, ke Krimeo nun estas parto de RF. Kaj ni ne [[Trompo|trompu]] nin. Kaj al la [[ukrainoj]] mi forte konsilas ankaŭ ne trompi sin. Ĝi restos parto de [[Rusio]] kaj neniam denove en prognozebla [[estonteco]] iĝos parto de [[Ukrainio]].
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193418/https://echo.msk.ru/programs/focus/1417522-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = Я считаю, что, несмотря на то, что Крым был захвачен с вопиющим нарушением всех международных норм, тем не менее реалии таковы, что Крым сейчас является частью РФ. И давайте не будем обманывать себя. И украинцам я сильно советую тоже не обманывать себя. Он останется частью России и больше никогда в обозримом будущем не станет частью Украины.
}}
{{Citaĵo
|teksto = De la vidpunkto de [[politiko]] kaj restarigo de [[justeco]], tio kion necesas fari nun en Krimeo, estas aranĝi normalan [[referendumo]]n. Ne tian kia okazis, sed normalan. Kaj kiel decidos la [[homo]]j, tiel estos. Mi pensas ke rezultojn de tiu ĉi referendumo ni ĉiuj proksimume imagas kiaj ili povus esti. Do kiel oni decidos — tiel oni decidos. Mi pensas ke efektive tio por [[Ukrainio]], malgraŭ la [[ofendo]] kiun ili sentas ktp, tio estas pluso. Tio estas granda [[feliĉo]], ke Krimeo kun absolute porrusia [[popolo]], kun [[Konservativismo|konservativisme]] humora popolo, kiu malaprobas ilian [[Korupto|kontraŭkoruptan]] [[revolucio]]n, malaprobas ilian [[deziro]]n iri al [[Eŭropo]], foriris de ili.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193418/https://echo.msk.ru/programs/focus/1417522-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = С точки зрения политики и восстановления справедливости, то, что нужно сделать сейчас в Крыму, это провести нормальный референдум. Не такой, как был, а нормальный. И как решат люди, так оно и будет. Я думаю, что результаты этого референдума мы все примерно предполагаем, какие могут быть. Вот как решат — так решат. Я думаю, что на самом деле, это для Украины, несмотря на обиду, которую они чувствуют, и т.д., это плюс. Это большое счастье, что Крым с абсолютно пророссийским народом, с консервативно настроенным населением, которое не принимает их антикоррупционной революции, не принимает желание идти в Европу, ушел от них.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri subteno de aliĝo al [[Rusio]] fare de loĝantoj de Krimeo] Laŭ lastaj [[opinisondo]]j ni vidas ke plu 88-90% plu subtenas.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193418/https://echo.msk.ru/programs/focus/1417522-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = По последним опросам мы видим, по-прежнему, что 88-90% вполне поддерживают.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Estus stulte nei ke en Krimeo haveblas grandega kvanto da [[homo]]j, dezirantaj aliĝon al [[Rusio]] kaj/aŭ larĝigon de sia aŭtonomio, sed deklaroj pri tio, ke en Krimeon necesas enkonduki trupojn "por defendo de la [[rusoj]]" estas [[deliro]] kaj [[hipokriteco]] flanke de tiuj, kiuj dum ĉiuj ĉi jaroj sinsekve [[Perfido|perfidadis]] kaj [[Vendo|vendadis]] la rusojn porgande kaj pomalgrande ĉie (de [[Turkmenio]], perfidante iliajn interesojn por [[Gaso|gasaj]] kontraktoj, ĝis [[Ĉeĉenio]]).
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = Глупо отрицать то, что в Крыму есть огромное количество людей, желающих присоединения к России и/или расширения своей автономии, но заявления о том, что в Крым нужно ввести войска «для защиты русских" — это бред и лицемерие со стороны тех, кто все эти годы последовательно предавал и продавал русских оптом и в розницу везде (от Туркмении, предавая их интересы ради газовых контрактов, до Чечни).
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio ke Krimeo hazarde "trafis" [[Ukrainio]]n — tio estas malĝuste, maljuste kaj domaĝe por ĉiu normala loĝanto de [[Rusio|RF]]. Krimeo estis transdonita per kontraŭleĝa arbitra decido de la arbitrulo [[Nikita Ĥruŝĉov|Ĥruŝĉov]]. [[Respondeco]] pri tio kuŝas sur [[KPSU]] kaj sur ĉiuj ĉi stultaj [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio|politburoo]]j, pri kio devus memori la komunistoj, kiuj subite iĝis tiom militemaj. Neceso aldone pagi "lupagon" kontraŭ la bazo de la Nigromara floto tute frenezigas.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = То, что Крым случайно "достался" Украине — это неправильно, несправедливо и обидно любому нормальному жителю РФ. Крым был передан незаконным волюнтаристским решением самодура Хрущева. Ответственность за это лежит на КПСС и всех этих дурацких политбюро, о чем хорошо бы помнить коммунистам, которые вдруг такими воинственными стали. Необходимость ещё и платить «аренду» за базу Черноморского флота вообще бесит.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi opinias, ke neniu aliĝo de Krimeo al [[Rusio]] okazos. Ni vidos klasikan [[Putin|Putinan]] [[historio]]n "du paŝojn antaŭen, paŝon malantaŭen" [...] Mia prognozo: Krimeo bedaŭrinde iĝos plia "stranga teritorio" kiel [[Sud-Osetio]], [[Abĥazio]], [[Ĉednestrio]] kaj [[Montara Karabaĥo|Karabaĥo]].
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = Я считаю, что никакого вхождения Крыма в состав РФ не случится. Мы увидим классическую путинскую историю "два шага вперед, шаг назад" [...] Мой прогноз: Крым, к сожалению, станет ещё одной "странной территорией", типа, Южной Осетии, Абхазии, Приднестровья и Карабаха.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Al la [[ukrainoj]]. Karaj miaj, vi ja vidas ke tio estas provoko. [[Putin]] deziras ke vi ne novan [[ŝtato]]n konstruu, sed histeriu pri Krimeo. Por kiu diablo vi bezonas tiun Krimeon? Ĝi mem difinu sian sorton. Vi havas ŝancon konstrui la veran [[Eŭropo|eŭropan]] ŝtaton kaj ne ripeti [[eraro]]jn de la 2004-a jaro, kiam post la "[[oranĝa revolucio]]" al la [[potenco]] venis la samaj [[koruptulo]]j.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = К украинцам. Дорогие мои, вы же видите, что это провокация. Путин хочет, чтоб вы не новое государство строили, а бились в истерике вокруг Крыма. На хрен вам этот Крым? Пусть сам определяет свою судьбу. У вас есть шанс построить настоящее европейское государство и не повторить ошибок 2004 года, когда после "оранжевой революции" к власти пришли такие же коррупционеры.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Krimeo deziras [iri] en [[Rusio]]n. Kaj solviĝos tiu ĉi [[problemo]] definitive nur kiam la libera Rusio kaj la libera [[Ukrainio]] iĝos egalrajtaj [[Eŭropo|eŭropaj]] landoj. Kaj tiam Krimeo estos komuna, pli ĝuste ne gravas kies ĝi estos.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Sobesednik.ru la 5-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193411/https://sobesednik.ru/dmitriy-bykov/20141203-aleksey-navalnyy-sudbu-strany-vsegda-reshaet-odin-procent Intervjuo ĉe Sobesednik.ru la 5-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = Крым хочет в Россию. И решится эта проблема окончательно, только когда свободная Россия и свободная Украина станут равноправными европейскими странами. И тогда Крым будет общий, а точней, неважно будет, чей он.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[vero]] konsistas en tio, ke fakte nun Krimeo estas aligita al [[Rusio]]. La vero konsistas en tio, ke ni longajn-longajn jarojn solvados tiun ĉi [[problemo]]n, kaj ni ne [[solvo]]s, ĉar la solvo de tiu ĉi problemo ne videblas. Kaj tiaj problemoj en la [[mondo]] ne solviĝas bedaŭrinde.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 14-an de januaro 2015]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909105539/https://echo.msk.ru/programs/beseda/1473084-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 14-an de januaro 2015]</ref>
|origina teksto = Правда заключается в том, что по факту сейчас Крым присоединен к России. Правда заключается в том, что мы долгие-долгие годы будем решать эту проблему, и мы ее не решим, потому что решение этой проблемы не видно. И такие проблемы в мире не решаются, к сожалению.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri Krimeo] La unua kaj sola, kion oni povas komenci fari estas aranĝi honestan [[referendumo]]n kun longa periodo de preparado, kie kaj [[Ukrainio]], kaj la [[krimeaj tataroj]], do ĉiuj interesitaj flankoj longan tempon povos fari agitadon. Poste ni aranĝas referendumon. Laŭ rezultoj de tiu ĉi referendumo oni povos fari decidon.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Radio Libero la 28-an de majo 2015]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909012118/https://www.svoboda.org/a/27040936.html Intervjuo ĉe Radio Libero la 28-an de majo 2015]</ref>
|origina teksto = Первое и единственное, что можно начать делать, — это провести честный референдум с длительным периодом подготовки, где и Украина, и крымские татары, то есть все заинтересованные стороны продолжительное время смогут вести агитацию. Потом мы проводим референдум. По итогам этого референдума можно принимать решение.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi pensas ke la krimeaj [[Ekonomiaj sankcioj|sankcioj]] restos por ni por pluraj jaroj. Sed ili estas la plej senproblemaj. Nek [[Eŭropo]], nek [[Usono]] povos la krimeajn sankciojn nuligi ĉe alia prezidanto. Tio evidente restos por longe.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe The Bell la 11-an de decembro 2019]<ref>[https://web.archive.org/web/20191212162944/https://thebell.io/ya-v-tsentre-uragana-aleksej-navalnyj-v-proekte-russkie-norm/ Intervjuo ĉe The Bell la 11-an de decembro 2019]</ref>
|origina teksto = Я думаю, что крымские санкции останутся с нами на долгие годы. Но они самые беспроблемные. Ни Европа, ни США не смогут крымские санкции отменить при другом президенте. Это, видимо, останется надолго.
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = La sablolango estas blanka-flava, ĝi etendiĝis ĝis kiam povas vidi la okuloj. Kompreneble. Ja tiu ĉi sablolango estas la fama insulo Tendra "apenaŭ rimarkebla". Ĝi havas longon 70 verstojn ĉe larĝo unu kaj duono kaj ĝis du. Oni diras ke kiam [[dio]] kreis Krimeon, la [[diablo]] enviis tion. Nokte ĝi venis kaŝe kaj ektiris Krimeon al [[infero]]. Dia [[anĝelo]] rebatis ĝin — malebligis tion. Sed la diablo sukcesis, elŝirante Krimeon el la anĝelaj manoj, eltiri el la duoninsulo tiujn ĉi du sagetojn: Tendra kaj Arbata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Коса бело-желтая, тянется сколько глаз хватит. Еще бы. Ведь эта коса — знаменитый остров Тендра "чуть заметен". Он имеет семьдесят верст длиной при ширине от полутора до двух. Говорят, что когда господь создал Крым, то черт этому позавидовал. Ночью подкрался и ухватился тащить Крым в преисподнюю. Ангел господен отбил — не дал. Но черт успел, выдирая Крым из рук ангела, вытянуть из полуострова эти две стрелки: Тендру и Арбатскую<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 450.</ref>.
}}
== Referencoj ==
[[Kategorio:Ukrainio]]
[[Kategorio:Respublikoj de Rusio]]
[[Kategorio:Duoninsuloj]]
[[Kategorio:Nigra maro]]
s0b8b15izq7ou4s65n7pnpgl84i9bn6
53342
53339
2026-04-22T11:27:57Z
RG72
415
/* Referencoj */
53342
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Krimeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Krimeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro = Krimeo
| vikinovaĵoj = Kategorio:Krimeo
}}
[[File:Lola_Liivat-_Krimmi_maastik_1963.jpg|thumb]]
'''Krimeo''' estas duoninsulo situanta ĉe norda parto de la Nigra maro kaj ekde 2014 regata de Rusio, sed de la vidpunkto de internacia juro plu parto de Ukraino.
== Citaĵoj ==
=== Aleksej Navalnij ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri aligo de Krimeo fare de [[Vladimir Putin]]] [...] Putin aplikis [[teknologio]]n kiu enhavas nenion novan. Li forlogas nin ĉiujn de internaj problemoj de [[Rusio]]. Mi ne emas serĉi ĉi tie iujn komplikajn aĵojn kiel tio ke Putin transformiĝis je la [[naciisto]], deziras konstrui [[imperio]]n, planas revenigi [[Sovetunio]]n. Neniun grandan [[ideo]]n malantaŭ la agoj de Putin mi vidas.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Republic.ru la 9-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909012129/https://republic.ru/posts/l/1168842 Intervjuo ĉe Republic.ru la 9-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = [...] Путин применил технологию, в которой нет ничего нового. Он отвлекает всех нас от внутренних проблем России. Я не склонен искать тут какие-то сложные вещи, вроде того, что Путин переродился в националиста, хочет построить империю, собирается возвращать Советский Союз. Никакой большой идеи за действиями Путина я не вижу.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi opinias ke malgraŭ Krimeo estis okupita kun ekstrema rompo de ĉiuj internaciaj normoj, tamen la [[realo]] estas tia, ke Krimeo nun estas parto de RF. Kaj ni ne [[Trompo|trompu]] nin. Kaj al la [[ukrainoj]] mi forte konsilas ankaŭ ne trompi sin. Ĝi restos parto de [[Rusio]] kaj neniam denove en prognozebla [[estonteco]] iĝos parto de [[Ukrainio]].
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193418/https://echo.msk.ru/programs/focus/1417522-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = Я считаю, что, несмотря на то, что Крым был захвачен с вопиющим нарушением всех международных норм, тем не менее реалии таковы, что Крым сейчас является частью РФ. И давайте не будем обманывать себя. И украинцам я сильно советую тоже не обманывать себя. Он останется частью России и больше никогда в обозримом будущем не станет частью Украины.
}}
{{Citaĵo
|teksto = De la vidpunkto de [[politiko]] kaj restarigo de [[justeco]], tio kion necesas fari nun en Krimeo, estas aranĝi normalan [[referendumo]]n. Ne tian kia okazis, sed normalan. Kaj kiel decidos la [[homo]]j, tiel estos. Mi pensas ke rezultojn de tiu ĉi referendumo ni ĉiuj proksimume imagas kiaj ili povus esti. Do kiel oni decidos — tiel oni decidos. Mi pensas ke efektive tio por [[Ukrainio]], malgraŭ la [[ofendo]] kiun ili sentas ktp, tio estas pluso. Tio estas granda [[feliĉo]], ke Krimeo kun absolute porrusia [[popolo]], kun [[Konservativismo|konservativisme]] humora popolo, kiu malaprobas ilian [[Korupto|kontraŭkoruptan]] [[revolucio]]n, malaprobas ilian [[deziro]]n iri al [[Eŭropo]], foriris de ili.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193418/https://echo.msk.ru/programs/focus/1417522-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = С точки зрения политики и восстановления справедливости, то, что нужно сделать сейчас в Крыму, это провести нормальный референдум. Не такой, как был, а нормальный. И как решат люди, так оно и будет. Я думаю, что результаты этого референдума мы все примерно предполагаем, какие могут быть. Вот как решат — так решат. Я думаю, что на самом деле, это для Украины, несмотря на обиду, которую они чувствуют, и т.д., это плюс. Это большое счастье, что Крым с абсолютно пророссийским народом, с консервативно настроенным населением, которое не принимает их антикоррупционной революции, не принимает желание идти в Европу, ушел от них.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri subteno de aliĝo al [[Rusio]] fare de loĝantoj de Krimeo] Laŭ lastaj [[opinisondo]]j ni vidas ke plu 88-90% plu subtenas.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193418/https://echo.msk.ru/programs/focus/1417522-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 15-an de oktobro 2014]</ref>
|origina teksto = По последним опросам мы видим, по-прежнему, что 88-90% вполне поддерживают.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Estus stulte nei ke en Krimeo haveblas grandega kvanto da [[homo]]j, dezirantaj aliĝon al [[Rusio]] kaj/aŭ larĝigon de sia aŭtonomio, sed deklaroj pri tio, ke en Krimeon necesas enkonduki trupojn "por defendo de la [[rusoj]]" estas [[deliro]] kaj [[hipokriteco]] flanke de tiuj, kiuj dum ĉiuj ĉi jaroj sinsekve [[Perfido|perfidadis]] kaj [[Vendo|vendadis]] la rusojn porgande kaj pomalgrande ĉie (de [[Turkmenio]], perfidante iliajn interesojn por [[Gaso|gasaj]] kontraktoj, ĝis [[Ĉeĉenio]]).
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = Глупо отрицать то, что в Крыму есть огромное количество людей, желающих присоединения к России и/или расширения своей автономии, но заявления о том, что в Крым нужно ввести войска «для защиты русских" — это бред и лицемерие со стороны тех, кто все эти годы последовательно предавал и продавал русских оптом и в розницу везде (от Туркмении, предавая их интересы ради газовых контрактов, до Чечни).
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tio ke Krimeo hazarde "trafis" [[Ukrainio]]n — tio estas malĝuste, maljuste kaj domaĝe por ĉiu normala loĝanto de [[Rusio|RF]]. Krimeo estis transdonita per kontraŭleĝa arbitra decido de la arbitrulo [[Nikita Ĥruŝĉov|Ĥruŝĉov]]. [[Respondeco]] pri tio kuŝas sur [[KPSU]] kaj sur ĉiuj ĉi stultaj [[Politburoo de la Centra Komitato de la Komunista Partio de Sovetunio|politburoo]]j, pri kio devus memori la komunistoj, kiuj subite iĝis tiom militemaj. Neceso aldone pagi "lupagon" kontraŭ la bazo de la Nigromara floto tute frenezigas.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = То, что Крым случайно "достался" Украине — это неправильно, несправедливо и обидно любому нормальному жителю РФ. Крым был передан незаконным волюнтаристским решением самодура Хрущева. Ответственность за это лежит на КПСС и всех этих дурацких политбюро, о чем хорошо бы помнить коммунистам, которые вдруг такими воинственными стали. Необходимость ещё и платить «аренду» за базу Черноморского флота вообще бесит.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi opinias, ke neniu aliĝo de Krimeo al [[Rusio]] okazos. Ni vidos klasikan [[Putin|Putinan]] [[historio]]n "du paŝojn antaŭen, paŝon malantaŭen" [...] Mia prognozo: Krimeo bedaŭrinde iĝos plia "stranga teritorio" kiel [[Sud-Osetio]], [[Abĥazio]], [[Ĉednestrio]] kaj [[Montara Karabaĥo|Karabaĥo]].
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = Я считаю, что никакого вхождения Крыма в состав РФ не случится. Мы увидим классическую путинскую историю "два шага вперед, шаг назад" [...] Мой прогноз: Крым, к сожалению, станет ещё одной "странной территорией", типа, Южной Осетии, Абхазии, Приднестровья и Карабаха.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Al la [[ukrainoj]]. Karaj miaj, vi ja vidas ke tio estas provoko. [[Putin]] deziras ke vi ne novan [[ŝtato]]n konstruu, sed histeriu pri Krimeo. Por kiu diablo vi bezonas tiun Krimeon? Ĝi mem difinu sian sorton. Vi havas ŝancon konstrui la veran [[Eŭropo|eŭropan]] ŝtaton kaj ne ripeti [[eraro]]jn de la 2004-a jaro, kiam post la "[[oranĝa revolucio]]" al la [[potenco]] venis la samaj [[koruptulo]]j.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200822121006/https://navalny.livejournal.com/914090.html Persona blogo: Detala pozicio pri Ukrainio kaj Krimeo, la 3-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = К украинцам. Дорогие мои, вы же видите, что это провокация. Путин хочет, чтоб вы не новое государство строили, а бились в истерике вокруг Крыма. На хрен вам этот Крым? Пусть сам определяет свою судьбу. У вас есть шанс построить настоящее европейское государство и не повторить ошибок 2004 года, когда после "оранжевой революции" к власти пришли такие же коррупционеры.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Krimeo deziras [iri] en [[Rusio]]n. Kaj solviĝos tiu ĉi [[problemo]] definitive nur kiam la libera Rusio kaj la libera [[Ukrainio]] iĝos egalrajtaj [[Eŭropo|eŭropaj]] landoj. Kaj tiam Krimeo estos komuna, pli ĝuste ne gravas kies ĝi estos.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Sobesednik.ru la 5-an de decembro 2014]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909193411/https://sobesednik.ru/dmitriy-bykov/20141203-aleksey-navalnyy-sudbu-strany-vsegda-reshaet-odin-procent Intervjuo ĉe Sobesednik.ru la 5-an de decembro 2014]</ref>
|origina teksto = Крым хочет в Россию. И решится эта проблема окончательно, только когда свободная Россия и свободная Украина станут равноправными европейскими странами. И тогда Крым будет общий, а точней, неважно будет, чей он.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[vero]] konsistas en tio, ke fakte nun Krimeo estas aligita al [[Rusio]]. La vero konsistas en tio, ke ni longajn-longajn jarojn solvados tiun ĉi [[problemo]]n, kaj ni ne [[solvo]]s, ĉar la solvo de tiu ĉi problemo ne videblas. Kaj tiaj problemoj en la [[mondo]] ne solviĝas bedaŭrinde.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 14-an de januaro 2015]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909105539/https://echo.msk.ru/programs/beseda/1473084-echo/ Intervjuo ĉe Eĥo de Moskvo la 14-an de januaro 2015]</ref>
|origina teksto = Правда заключается в том, что по факту сейчас Крым присоединен к России. Правда заключается в том, что мы долгие-долгие годы будем решать эту проблему, и мы ее не решим, потому что решение этой проблемы не видно. И такие проблемы в мире не решаются, к сожалению.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri Krimeo] La unua kaj sola, kion oni povas komenci fari estas aranĝi honestan [[referendumo]]n kun longa periodo de preparado, kie kaj [[Ukrainio]], kaj la [[krimeaj tataroj]], do ĉiuj interesitaj flankoj longan tempon povos fari agitadon. Poste ni aranĝas referendumon. Laŭ rezultoj de tiu ĉi referendumo oni povos fari decidon.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe Radio Libero la 28-an de majo 2015]<ref>[https://web.archive.org/web/20200909012118/https://www.svoboda.org/a/27040936.html Intervjuo ĉe Radio Libero la 28-an de majo 2015]</ref>
|origina teksto = Первое и единственное, что можно начать делать, — это провести честный референдум с длительным периодом подготовки, где и Украина, и крымские татары, то есть все заинтересованные стороны продолжительное время смогут вести агитацию. Потом мы проводим референдум. По итогам этого референдума можно принимать решение.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi pensas ke la krimeaj [[Ekonomiaj sankcioj|sankcioj]] restos por ni por pluraj jaroj. Sed ili estas la plej senproblemaj. Nek [[Eŭropo]], nek [[Usono]] povos la krimeajn sankciojn nuligi ĉe alia prezidanto. Tio evidente restos por longe.
|aŭtoro = Aleksej Navalnij
|verko = [Intervjuo ĉe The Bell la 11-an de decembro 2019]<ref>[https://web.archive.org/web/20191212162944/https://thebell.io/ya-v-tsentre-uragana-aleksej-navalnyj-v-proekte-russkie-norm/ Intervjuo ĉe The Bell la 11-an de decembro 2019]</ref>
|origina teksto = Я думаю, что крымские санкции останутся с нами на долгие годы. Но они самые беспроблемные. Ни Европа, ни США не смогут крымские санкции отменить при другом президенте. Это, видимо, останется надолго.
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = La sablolango estas blanka-flava, ĝi etendiĝis ĝis kiam povas vidi la okuloj. Kompreneble. Ja tiu ĉi sablolango estas la fama insulo Tendra "apenaŭ rimarkebla". Ĝi havas longon 70 verstojn ĉe larĝo unu kaj duono kaj ĝis du. Oni diras ke kiam [[dio]] kreis Krimeon, la [[diablo]] enviis tion. Nokte ĝi venis kaŝe kaj ektiris Krimeon al [[infero]]. Dia [[anĝelo]] rebatis ĝin — malebligis tion. Sed la diablo sukcesis, elŝirante Krimeon el la anĝelaj manoj, eltiri el la duoninsulo tiujn ĉi du sagetojn: Tendra kaj Arbata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Коса бело-желтая, тянется сколько глаз хватит. Еще бы. Ведь эта коса — знаменитый остров Тендра "чуть заметен". Он имеет семьдесят верст длиной при ширине от полутора до двух. Говорят, что когда господь создал Крым, то черт этому позавидовал. Ночью подкрался и ухватился тащить Крым в преисподнюю. Ангел господен отбил — не дал. Но черт успел, выдирая Крым из рук ангела, вытянуть из полуострова эти две стрелки: Тендру и Арбатскую<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 450.</ref>.
}}
== Referencoj ==
[[Kategorio:Krimeo| ]]
dzk7hhpeirazfizfugxl84mmc7nn61r
Kategorio:Virtoj
14
7599
53321
35218
2026-04-22T10:56:49Z
RG72
415
53321
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Etiko]]
12u7dr131a2n42v0j670xe347fd241b
Kategorio:Mortintoj en 1919
14
7600
53288
50851
2026-04-22T10:19:38Z
RG72
415
53288
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Mortintoj en la 20-a jarcento|19]]
[[Kategorio:1919]]
miyk4vsfyp85p9acazmjosk1vtwjzh8
Mortpuno
0
7829
53308
51536
2026-04-22T10:46:19Z
RG72
415
53308
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Mortpuno
| koloro =
| dosiero = Karl_Morgenschweis_prays_for_condemned_prisoner.jpg
| vikipedio = Mortpuno
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Mortpuno|Mortpuno]]''' aŭ '''la plej supera puno''', aŭ ankaŭ '''absoluta puno''' estas puno, kiu supozas mortigon (aŭ ekzekuton) de kondamnita homo pro krimo, laŭ kiu eblas laŭ valida punjuro doni tiun ĉi punon
== Citaĵoj ==
{{Citaĵo
|teksto = En [[Rusio]] la [[homo]] kostis nenion aŭ kostis laŭ regulaj [[prezo]]j tiom da [[mono]] pokape kaj tiom kontraŭ rekrutaj kvitancoj, sed la [[vivo]] de la homo ial estis sankta, ĉu konsekvence aŭ ne — ne gravas. En [[konscienco]] de la [[registaro]] kaj konscienco de la [[popolo]] estis [[abomeno]] al la [[mortopuno]]. Ĉe ni oni ekzekutis lastatempe nur en ekstremaj kazoj kaj eĉ tio pli por cara [[plezuro]] ol pro interna [[sento]] de [[justeco]]. Per malaperigo de la mortopuno ni fanfaronis antaŭ la aliaj popoloj.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Leteroj al malamiko [1864-1865]
|origina teksto = В России человек ничего не стоил или стоил, по справочным ценам, столько-то за душу и на рекрутские квитанции, но жизнь человеческая была почему-то свята, последовательно или нет — все равно. В совести правительства и в совести народа было отвращение от смертной казни. У нас казнили в последнее время только в чрезвычайных случаях и то больше для царского удовольствия, чем по внутреннему чувству справедливости. Уничтожением смертной казни мы хвастались перед другими народами.
}}
{{Citaĵo|teksto =La mortopuno estas aparta signo de [[barbareco]].
|aŭtoro = [[Victor Hugo]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mortpuno tuj mortigas, dum dumviva malliberigo tiel malrapide. Kiu [[ekzekutisto]] estas pli homa? Tiu, kiu mortigas vin post kelkaj minutoj, aŭ tiu, kiu forprenas de vi vian vivon dum multaj jaroj?
|aŭtoro = [[Anton Ĉeĥov]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mortigi pro [[murdo]] estas puno senkompare pli malbona ol la [[krimo]] mem. Murdo per laŭleĝa frazo estas nemezureble pli terura ol murdo de rabistoj.
|aŭtoro =[[Fjodor Dostojevskij]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mi atingis la [[Konvinko|konvinkon]], ke la forigo de mortpuno estas dezirinda. Kialoj: 1) Nereparebleco en la kazo de [[eraro]] de justeco, 2) Malutila [[Moralo|morala]] influo de la ekzekuta procedo al tiuj, kiuj, ĉu rekte ĉu nerekte, rilatas al la procedo.
|aŭtoro = [[Albert Einstein]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Multaj el ni ne kredas je mortpuno, ĉar tiel la [[socio]] prenas de viro tion, kion la socio ne povas doni.
|aŭtoro =Katharine Fullerton Gerould|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mortopuno estas la speciala kaj eterna signo de [[barbareco]]. Kie mortpuno estas aplikita, barbareco regas; kie mortopuno estas malofta, [[civilizacio]] regas.
|aŭtoro = [[Victor Hugo]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Ni devas [[Ekzekuto|ekzekuti]] ne nur la kulpulojn. Ekzekuto de senkulpuloj eĉ pli impresos la [[Amaso|amasojn]].
|aŭtoro =Nikolai Krylenko|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Estas pli bone kaj pli kontentige absolvi mil [[Kulpulo|kulpulojn]] ol mortigi unu senkulpan homon.
|aŭtoro =Maimonides|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Plej multaj homoj aprobas mortpunon, sed plej multaj homoj ne plenumus la laboron de ekzekutisto.
|aŭtoro = [[George Orwell]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =La [[Biblio]] identigas 15 krimojn kontraŭ la familio indaj je mortpuno. Aborto estas perfido kontraŭ la familio kaj meritas mortpunon. Adulto estas perfido al la familio; adultuloj devas esti mortigitaj. Samseksemo estas perfido al la familio kaj ĝi ankaŭ indas morton.
|aŭtoro =R. J. Rushdoony|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =La punoj de krimuloj estu utilaj. Pendigito bonas por nenio; viro kondamnita al publikaj [[Laboro|laboroj]] ankoraŭ servas la [[Lando|landon]], kaj estas viva [[leciono]].
|aŭtoro = [[Voltaire]] |verko = |origina teksto = }}
== Vasilij Ŝulgin ==
{{Citaĵo
|teksto = [dum malsaniĝo je [[tifo]] ] Min kuracadis [[kuracisto]]... Li estis venanta ĉiutage kaj tre bone sciis kiu mi estas. Mi skribas tion por ĉiu ajn kazo por tiuj, kiuj soifegas mortpafadi "komisarojn"... Estu atentaj, ne mortpafu dum paroksismo de sankta [[venĝo]] tiujn, kiuj, ĉiutage riskante sian kapon, savadis la vivon de viaj parencoj kaj amikoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня лечил один врач... Он приходил каждый день и очень хорошо знал, кто я. Это я пишу так, на всякий случай для тех, кто обуян жаждой расстреливать "комиссаров"... Смотрите, не расстреляйте в припадке святой мести тех, кто, ежедневно рискуя головой, спасал жизнь вашим близким и друзьям...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 385.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam juna virino kaptita de blankuloj estis preskaŭ mortpafita kiel spiono] Instruo de tiu ĉi historio por junaj "mortpafantoj". Kiam viaj manoj jukos por nepre iun "foruzi", ekpensu ke eble ie en alia loko, sed kun la sama facilanimeco, iu el viaj kamaradoj ekzekutas vian fratinon aŭ fianĉinon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мораль сей истории для молодых "расстрельщиков". Когда у вас будут чесаться руки непременно кого-нибудь "вывести в расход", подумайте о том, что, может быть, где-нибудь в другом месте, но с таким же легкомыслием, какой-нибудь из ваших товарищей расправляется с вашей сестрой или невестой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 477.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Murdo]]
* [[Justeco]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Morto]]
[[Kategorio:Punoj]]
47ekunfragfm8fjfpj9bkdgltef3xqf
53309
53308
2026-04-22T10:46:31Z
RG72
415
/* Vasilij Ŝulgin */
53309
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Mortpuno
| koloro =
| dosiero = Karl_Morgenschweis_prays_for_condemned_prisoner.jpg
| vikipedio = Mortpuno
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Mortpuno|Mortpuno]]''' aŭ '''la plej supera puno''', aŭ ankaŭ '''absoluta puno''' estas puno, kiu supozas mortigon (aŭ ekzekuton) de kondamnita homo pro krimo, laŭ kiu eblas laŭ valida punjuro doni tiun ĉi punon
== Citaĵoj ==
{{Citaĵo
|teksto = En [[Rusio]] la [[homo]] kostis nenion aŭ kostis laŭ regulaj [[prezo]]j tiom da [[mono]] pokape kaj tiom kontraŭ rekrutaj kvitancoj, sed la [[vivo]] de la homo ial estis sankta, ĉu konsekvence aŭ ne — ne gravas. En [[konscienco]] de la [[registaro]] kaj konscienco de la [[popolo]] estis [[abomeno]] al la [[mortopuno]]. Ĉe ni oni ekzekutis lastatempe nur en ekstremaj kazoj kaj eĉ tio pli por cara [[plezuro]] ol pro interna [[sento]] de [[justeco]]. Per malaperigo de la mortopuno ni fanfaronis antaŭ la aliaj popoloj.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Leteroj al malamiko [1864-1865]
|origina teksto = В России человек ничего не стоил или стоил, по справочным ценам, столько-то за душу и на рекрутские квитанции, но жизнь человеческая была почему-то свята, последовательно или нет — все равно. В совести правительства и в совести народа было отвращение от смертной казни. У нас казнили в последнее время только в чрезвычайных случаях и то больше для царского удовольствия, чем по внутреннему чувству справедливости. Уничтожением смертной казни мы хвастались перед другими народами.
}}
{{Citaĵo|teksto =La mortopuno estas aparta signo de [[barbareco]].
|aŭtoro = [[Victor Hugo]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mortpuno tuj mortigas, dum dumviva malliberigo tiel malrapide. Kiu [[ekzekutisto]] estas pli homa? Tiu, kiu mortigas vin post kelkaj minutoj, aŭ tiu, kiu forprenas de vi vian vivon dum multaj jaroj?
|aŭtoro = [[Anton Ĉeĥov]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mortigi pro [[murdo]] estas puno senkompare pli malbona ol la [[krimo]] mem. Murdo per laŭleĝa frazo estas nemezureble pli terura ol murdo de rabistoj.
|aŭtoro =[[Fjodor Dostojevskij]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mi atingis la [[Konvinko|konvinkon]], ke la forigo de mortpuno estas dezirinda. Kialoj: 1) Nereparebleco en la kazo de [[eraro]] de justeco, 2) Malutila [[Moralo|morala]] influo de la ekzekuta procedo al tiuj, kiuj, ĉu rekte ĉu nerekte, rilatas al la procedo.
|aŭtoro = [[Albert Einstein]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Multaj el ni ne kredas je mortpuno, ĉar tiel la [[socio]] prenas de viro tion, kion la socio ne povas doni.
|aŭtoro =Katharine Fullerton Gerould|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Mortopuno estas la speciala kaj eterna signo de [[barbareco]]. Kie mortpuno estas aplikita, barbareco regas; kie mortopuno estas malofta, [[civilizacio]] regas.
|aŭtoro = [[Victor Hugo]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Ni devas [[Ekzekuto|ekzekuti]] ne nur la kulpulojn. Ekzekuto de senkulpuloj eĉ pli impresos la [[Amaso|amasojn]].
|aŭtoro =Nikolai Krylenko|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Estas pli bone kaj pli kontentige absolvi mil [[Kulpulo|kulpulojn]] ol mortigi unu senkulpan homon.
|aŭtoro =Maimonides|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =Plej multaj homoj aprobas mortpunon, sed plej multaj homoj ne plenumus la laboron de ekzekutisto.
|aŭtoro = [[George Orwell]] |verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =La [[Biblio]] identigas 15 krimojn kontraŭ la familio indaj je mortpuno. Aborto estas perfido kontraŭ la familio kaj meritas mortpunon. Adulto estas perfido al la familio; adultuloj devas esti mortigitaj. Samseksemo estas perfido al la familio kaj ĝi ankaŭ indas morton.
|aŭtoro =R. J. Rushdoony|verko = |origina teksto = }}
{{Citaĵo|teksto =La punoj de krimuloj estu utilaj. Pendigito bonas por nenio; viro kondamnita al publikaj [[Laboro|laboroj]] ankoraŭ servas la [[Lando|landon]], kaj estas viva [[leciono]].
|aŭtoro = [[Voltaire]] |verko = |origina teksto = }}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [dum malsaniĝo je [[tifo]] ] Min kuracadis [[kuracisto]]... Li estis venanta ĉiutage kaj tre bone sciis kiu mi estas. Mi skribas tion por ĉiu ajn kazo por tiuj, kiuj soifegas mortpafadi "komisarojn"... Estu atentaj, ne mortpafu dum paroksismo de sankta [[venĝo]] tiujn, kiuj, ĉiutage riskante sian kapon, savadis la vivon de viaj parencoj kaj amikoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня лечил один врач... Он приходил каждый день и очень хорошо знал, кто я. Это я пишу так, на всякий случай для тех, кто обуян жаждой расстреливать "комиссаров"... Смотрите, не расстреляйте в припадке святой мести тех, кто, ежедневно рискуя головой, спасал жизнь вашим близким и друзьям...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 385.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam juna virino kaptita de blankuloj estis preskaŭ mortpafita kiel spiono] Instruo de tiu ĉi historio por junaj "mortpafantoj". Kiam viaj manoj jukos por nepre iun "foruzi", ekpensu ke eble ie en alia loko, sed kun la sama facilanimeco, iu el viaj kamaradoj ekzekutas vian fratinon aŭ fianĉinon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мораль сей истории для молодых "расстрельщиков". Когда у вас будут чесаться руки непременно кого-нибудь "вывести в расход", подумайте о том, что, может быть, где-нибудь в другом месте, но с таким же легкомыслием, какой-нибудь из ваших товарищей расправляется с вашей сестрой или невестой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 477.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Murdo]]
* [[Justeco]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Morto]]
[[Kategorio:Punoj]]
25e7l42vio24aag6gv8rk4hl2ufhrec
Kategorio:Malvirtoj
14
8305
53316
37672
2026-04-22T10:54:47Z
RG72
415
53316
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Etiko]]
12u7dr131a2n42v0j670xe347fd241b
Kaŝo
0
9339
53313
39467
2026-04-22T10:50:24Z
RG72
415
53313
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
|dosiero =
|vikipedio = Kaŝo
|komunejo =
|komunejokat =
|vikivortaro =
|vikinovaĵoj =
}}
'''Kaŝi''' estas kovri, malmontri aŭ malvidigi ion.
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
{{Citaĵo|teksto =Ni devas [[Prijuĝo|prijuĝi]] la motivojn de viro laŭ siaj malkaŝaj agoj.
|aŭtoro =Lord Kenyon|verko =|origina teksto =}}
{{Citaĵo
|teksto = Neniu [[viro]], la plej kaŝema, estas tiom kaŝema kiel la plej sincera [[virino]]. Tio estas en ilia [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ни один мужчина, самый скрытный, не так скрытен, как самая откровенная женщина. Это у них в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 409.</ref>.
}}
== Referencoj ==
[[Kategorio:Temoj]]
99971lhkva2evkexmv3qiup17xkfrxr
Krimea milito
0
10067
53344
41215
2026-04-22T11:29:59Z
RG72
415
53344
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Krimea milito
| dosiero = Crimea Sevastopol Istorychny boulevard Memorial complex-54.jpg
| vikipedio = Krimea milito
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Krimea milito|Krimea milito]]''' okazis en 1853—1856 inter la [[Rusia imperio]] kaj koalicio el la [[Franca imperio]], la [[Brita imperio]], [[Otomana imperio]] kaj aliaj landoj.
== Citaĵoj ==
=== Henry Kissinger ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri sekvoj de la Krimea milito] Ekde nun [[diplomatio]] sin apogis plejparte sur malkaŝan forton ol sur komunecon de la valoroj.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kolapso de sistemo de [[Klemens von Metternich]] baldaŭ post la Krimea milito estigis proksimume du jardekojn da [[konflikto]]j: [[milito]]n de [[Piemonto]] kaj [[Francio]] kontraŭ [[Aŭstrio]] en 1854, militon por [[Ŝlesvigo-Holstinio]] en 1864, [[Aŭstra-prusa milito|aŭstra-prusan militon en 1866]] kaj la [[Franca-Prusa milito|franca-prusan militon]] en 1870 […] anstataŭ la franca termino [[raison d`etat]] venis la germana termino [[Realpolitik]], reala politiko, kio tamen ne ŝanĝis esencon de la afero.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Emo de [[Francio]] al partnereco kun tiaj landoj, kiuj estus pretaj akcepti ĝian gvidan rolon iĝis ĉiama faktoro de la franca [[ekstera politiko]] post la Krimea milito.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Efektive la plej grava [[dokumento]] rilata al la Krimea milito, estis depeŝo de [[Otto von Bismarck]] kun analizo de situacio post la fino de la milito en 1856. Rimarkindas ke tiu ĉi depeŝo montris ekstreman fleksecon de [[Diplomatio|diplomatia]] metodo kaj mankon de [[konsciencriproĉo]]j ĉe serĉado de iuj ajn eblecoj. [[Germanio|Germana]] [[historiografio]] donis al la depeŝo de Bismarck trafan nomon: "Prachtbericht" aŭ "ekzemplodona raporto".
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
[[Kategorio:Historio de Rusio]]
[[Kategorio:Historio de Britio]]
[[Kategorio:Historio de Italio]]
[[Kategorio:Historio de Germanio]]
[[Kategorio:Historio de Francio]]
[[Kategorio:Krimeo]]
[[Kategorio:Militoj]]
[[Kategorio:19-a jarcento]]
6ggalz7o8k2kbj7wzgdkb3symnzawjv
Nikolao la 2-a (Rusio)
0
10127
53256
53166
2026-04-21T16:05:33Z
RG72
415
53256
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Nikolao la 2-a (Rusio)
| dosiero =
| vikipedio = Nikolao la 2-a (Rusio)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]]''' (naskiĝis la 18-an de majo 1868 – mortis la 17-an de julio 1918) estis la lasta [[Rusio|rusia]] imperiestro (1894–1917).
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
=== Aleksandr Solĵenicin ===
{{Citaĵo
|teksto = Kontraŭdoto — altiri al si senvalorulojn kaj teniĝi je ili.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Противодар — притягивать к себе ничтожества и держаться за них<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 25.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tuj post aŭdi pri [[danĝero]] al sia [[familio]] li forlasis la [[armeo]]n, forlasis la Ĉefkomandejon, forlasis la postenon de la Ĉefkomandanto — kaj impetis al la familio.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Едва услышал об опасности своей семье — и бросил армию, бросил Ставку, бросил пост Верховного — и помчался к семье<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 40.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Malforta caro, li perfidis nin. Nin ĉiujn — je '''ĉio''' sekvinta.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Слабый царь, он предал нас. Всех нас — на '''всё''' последующее<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 46.</ref>.
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La imperiestro parolis mallaŭte, sed tre klare. Lia voĉo estis malalta, sufiĉe densa, la parolmaniero kun ioma influo de eksterlandaj lingvoj. Li malmulte elparolis "[[Jato|ѣ]]", pro kio ĝi sonis ne kiel "крѣпла", sed preskaŭ kiel "крепла". Tiu ĉi gvardia akĉento estis la sola kio ŝajnis al mi, provinciulo, fremda. Ĉio alia estis proksima, tamen ne majesta, sed inverse simpatia per sia konfuziĝemo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государь говорил негромко, но очень явственно и четко. Голос у него был низкий, довольно густой, а выговор чуть-чуть с налетом иностранных языков. Он мало выговаривал "ѣ", почему последнее слово звучало не как "крѣпла", а почти как "крепла". Этот гвардейский акцент — единственное, что показалось мне, провинциалу, чужим. А остальное было близкое, но не величественное, а, наоборот, симпатичное своей застенчивостью<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 239–240.</ref>.
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[Unua mondmilito]]] Kaj la caro kaj la [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)|imperiestro]] dezirus iri laŭeble for de senpera [[minaco]] de [[milito]], sed neniu el ili sciis kiel tion fari – la caro pro tio ke oni malebligis al li aranĝi partan [[mobilizado]]n, la kaiser ĉar li ne povis fari mobilizadon nur kontraŭ [[Rusio]]. Ambaŭ estis dispremitaj de milita [[maŝino]], kiun ili mem helpis konstrui kaj kiu, estinte ekfunkciigita, jam estis nerenversebla.
|aŭtoro= [[Henry Kissinger]]
|verko= [[Diplomatio (libro)|Diplomatio]] [1994]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tute malsimilas al la rusa [[caro]] [[Gorbaĉov]]. Absolute! Maldecidema, babilema, al ĉiuj komplezema, malkapabla al kuraĝaj agoj… Ne caro. Kaj lia [[tempo]] ankaŭ estis ne cara. Kaj Nikolao la 2-a estis la sama. Ili kun Gorbaĉov estas similaj. Kaj interalie la sorto de [[Rusio]] similas al la [[karaktero]]j de tiuj ĉi [[homo]]j. Ĉe Nikolao, post lia abdiko, la lando disfalis kaj eksplodis [[Rusa Enlanda milito|milito]]. Ĉe Gorbaĉov okazis same.
|aŭtoro= [[Boris Nemcov]]
|verko=Provincano [1997]
|origina teksto = Совсем не похож на русского царя Горбачев. Абсолютно! Нерешительный, говорливый, и нашим и вашим, неспособный на какие-то отчаянные поступки… Не царь. И время его не царское было. И Николай II такой же был. Они с Горбачевым похожи. И, кстати, судьба России сходна с характерами этих людей. При Николае, после его отречения от престола, страна развалилась и развязалась война. При Горбачеве случилось то же самое.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Oktobra revolucio]]
* [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Nikolao la 2-a (Rusio)| ]]
[[Kategorio:Imperiestroj]]
[[Kategorio:Romanovoj]]
[[Kategorio:Historio de Rusio]]
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1868]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1918]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 18-an de majo]]
[[Kategorio:Mortintoj la 17-an de julio]]
bkgw0y2wuw5jvewhx4e7l6uf9hanb2y
Eta burĝo
0
12828
53272
51326
2026-04-21T16:34:58Z
RG72
415
53272
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Eta burĝo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Eta burĝo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Eta burĝo|Eta burĝo]]''' estas membro de malsupra tavolo de burĝaro, karakterizata de limigitaj enspezoj kaj strebo imiti la superan burĝan tavolon..
== Citaĵoj ==
=== Aleksander Herzen ===
{{Citaĵo
|teksto = [...] la eta posedanto estas la plej malbona burĝo el ĉiuj [...]
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= De sur alia bordo [la 1-an de oktobro 1848]
|origina teksto = [...] мелкий собственник — худший буржуа из всех [...]
}}
{{Citaĵo
|teksto = Obtuza malkontenteco, ekscitanta la [[popolo]]jn, okazas pro [[malsato]]. Se [[proleto]] estus pli riĉa, li eĉ ne pensus pri [[komunismo]]. [[Burĝo]]j estas sataj, iliaj [[posedo]]j estas protektitaj, do ili forlasis siajn zorgojn pri [[libereco]], pri [[sendependeco]]; inverse, ili deziras fortan [[potenco]]n, ili ridetas kiam oni diras al ili indigne ke iu [[ĵurnalo]] estas kaptita, ke iun oni kondukas pro [[opinio]] al [[prizono]]. Ĉio ĉi furiozigas, kolerigas grupeton da ekscentruloj; la aliaj indiferente preteriras, ili estas okupitaj, ili komercas, ili estas familiaj [[homo]]j.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= De sur alia bordo [la 1-an de marto 1849]
|origina teksto = Глухое брожение, волнующее народы, происходит от голода. Будь пролетарий побогаче, он и не подумал бы о коммунизме. Мещане сыты, их собственность защищена, они и оставили свои попечения о свободе, о независимости; напротив, они хотят сильной власти, они улыбаются, когда им с негодованием говорят, что такой-то журнал схвачен, что того-то ведут за мнение в тюрьму. Все это бесит, сердит небольшую кучку эксцентрических людей; другие равнодушно идут мимо, они заняты, они торгуют, они семейные люди.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Formala — tio estas ĝusta [[vorto]]. La [[burĝaro]], same kiel [[Malĝojo pro saĝo|Molĉalin]], havas du [[talento]]jn kaj ili estas la samaj: "[[modereco]] kaj [[akurateco]]". La [[vivo]] de la [[meza klaso]] estas plena je etaj mankoj kaj etaj [[merito]]j; ĝi estas modera, ofte avida, evitas la ekstremojn, troaĵojn.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Finoj kaj komencoj: Unua letero [la 10-an de junio 1862]
|origina teksto = Чинный — это настоящее слово. У мещанства, как у Молчалина, два таланта, и те же самые: «умеренность и аккуратность». Жизнь среднего состояния полна мелких недостатков и мелких достоинств; она воздержана, часто скупа, бежит крайности, излишнего.
}}
=== Wilhelm Reich ===
{{Citaĵo
|teksto = Ĉe ĉiam preta adaptiĝi al estraro [[burĝo]] estiĝas splitiĝo inter lia ekonomia pozicio kaj lia [[ideologio]]. Lia [[vivo]] pasas en materiale limigitaj cirkonstancoj, sed en sia strebo imiti la mastrojn li nemalofte iĝas ridinda.
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Adaptiĝema [[psikologio]] ebligas trovi konkretan diferencon de psikologia strukturo de etburĝo de strukturo de industria [[laboristo]].
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En komenca etapo familia situacio de diversaj [[grupo]]j de eta burĝaro ne diferenciĝas de ilia senpera ekonomia stato. La [[familio]] estas eta mastrumo aŭ [[entrepreno]]. (Tio ne koncernas la familiojn de la [[ŝtatoficisto]]j).
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tamen nocioj de "[[honesteco]]" kaj "[[devo]]" ludas sufiĉe gravan [[rolo]]n en la [[vivo]] de la eta burĝaro. Tion ne eblas klarigi nur per strebo kaŝi la veran krudan materialan bazon. Ĉar malgraŭ la tuta [[hipokriteco]], altaj [[sento]]j elvokitaj de la nocioj "honesteco" kaj "devo" ne estas falsaj. La [[demando]] konsistas nur en ilia [[fonto]]. Fontojn de tiuj ĉi sentoj necesas serĉi en nekonscia emocia [[vivo]].
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = En [[persono]] de la [[patro]] [[aŭtoritata ŝtato]] havas sian reprezentanton en ĉiu [[familio]], kaj pro tio la familio transformiĝas je tre grava ilo de ĝia [[potenco]]. Aŭtoritata pozicio de la patro spegulas lian politikan [[rolo]]n kaj malkaŝas ligon de la familio kun la aŭtoritata ŝtato. La patro okupas en la familio la saman pozicion kian okupas rilate lin [[estro]] en produktada procezo. En siaj [[infano]]j, speciale en la [[filo]]j, li reproduktas tiun sklavecan rilaton al la aŭtoritato. Danke al tiuj kondiĉoj aperas pasive servema rilato de etburĝo al la figuro de [[führer]].
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Naciismaj [[sento]]j ne trovis ĉe industriaj [[laboristo]]j tiom klaran esprimon kiel ĉe etburĝoj. Tio klarigeblas per diferencoj en la sociaj vivkondiĉoj kaj — sekve — per pli liberaj familiaj rilatoj [...] Kial industria laboristo estas tiom influema al [[internaciismo]] dum etburĝo klare emas al [[naciismo]]? En objektiva ekonomia situacio tiun ĉi diferencon oni povus difini nur konsiderante la supremenciitan ligon inter ekonomia kaj familia stato de la industria laboristo.
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Do en medio de [[kamparano]]j kaj etburĝoj, por kiuj kutima afero estas partopreno de la tuta [[familio]] en funkciado de eta [[bieno]] aŭ [[entrepreno]], ekzistas bazo por akcepto de ambicia imperiisma [[ideologio]].
|aŭtoro= [[Wilhelm Reich]]
|verko= [[Amasa psikologio de faŝismo]] [1933]
|origina teksto =
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Burĝaro]]
* [[Meza klaso]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Socio]]
[[Kategorio:Kapitalismo]]
shas8ninrknsognzisw2htkwfbyen03
Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)
0
13058
53255
53169
2026-04-21T16:03:31Z
RG72
415
53255
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)
| dosiero =
| vikipedio = Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)''' (naskiĝis la 6-an de junio 1872, [[Darmstadt]], la [[Germana Regno]] — mortis la 17-an de julio 1918, [[Jekaterinburgo]]) estis la princidino de la grandduklando Hesio-Darmstadt kaj edzino de la imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
=== Klavdija Bitner ===
{{Citaĵo
|teksto = La Imperiestrino estis la carino same kiel antaŭe, ŝi plu estis ĝi. Tio estis la vera carino: bela, potencama, majesta. Nome ĉe ŝi la plej karaktera distingo estis ŝia majesto. Tiel ŝi impresis ĉiujn. [...] Tamen ŝi tute ne estis orgojla. Ankaŭ ŝi ne estis [[virino]] kun malica karaktero, malbonkora. Ŝi estis bonkora kaj je la [[animo]] ŝi estis rezignacia.
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Государыня как была царицей раньше, так осталась ею. Самая настоящая царица: красивая, властная, величественная. Именно в ней самым ее характерным отличием была ее величественность. Такое она впечатление производила на всех. [...] Однако она вовсе не была горда. Она не была и женщиной со злым характером, недобрым. Она была добра и в душе смиренна.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sian [[popolo]]n ŝi ankaŭ ne konis, nek komprenis. Ŝi traktis ĝin same kiel la Imperiestro: bona, simpla, bonkora popolo. Ŝi tiun ĉi sian vidpunkton plurfoje esprimis.
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Народа своего она также не знала и не понимала. Она так же смотрела на него, как и Государь: хороший, простой, добрый народ. Она это, свои взгляды, неоднократно высказывала.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ŝi forte kaj profunde amis la Imperiestron. Ŝi amis lin kiel [[virino]], kiu havis de li [[infano]]jn kaj multajn jarojn vivis kun li bonan, konsentan [[vivo]]n. Sed klare senteblis ke la ĉefo hejme estis ne li, sed ŝi. Ŝi estis la fidinda [[tegmento]], sub kies [[protekto]] vivis la [[familio]]. Ŝi ilin ĉiujn "aŭspiciis".
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Она сильно и глубоко любила Государя. Любила она его как женщина, которая имела от него детей и много лет жила с ним хорошей, согласной жизнью. Но ясно чувствовалось, что главой в доме был не он, а она. Она была той надежной крышей, под защитой которой жила семья. Она их всех «опекала».
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ŝi estis bonkora, kapabla je bonkora impulso por helpi al aliulo. Sed samtempe ŝi estis iom avara rilate mastrumadon: en ŝi senteblis la akurata rilate la mastrumadon, kalkulema [[Germanoj|germanino]].
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Она была добрая, способная на добрый порыв, чтобы помочь другому. Но в то же время она была скуповата в хозяйственной жизни: в ней чувствовалась аккуратная в хозяйственном отношении, расчетливая немка.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ŝi sendube sincere kaj forte amis [[Rusio]]n. Ili ambaŭ kun la Imperiestro plej timis ke oni forportos ilin ien eksterlanden. Tion ĉi ili timis kaj ne deziris tion.
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Она, безусловно, искренне и сильно любила Россию. Оба они с Государем больше всего боялись, что их увезут куда-нибудь за границу. Этого они боялись и не хотели этого.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi miras ŝian [[malamo]]n al [[Germanio]] kaj la imperiestro [[Vilhelmo la 2-a (Germana Regno)|Vihelmo]].
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Я удивляюсь ее какой-то ненависти к Германии и к императору Вильгельму.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ŝi estis tre religiema. Ĉe la [[homo]] kiel ŝi tio ne povus esti falsa. Ŝia [[kredo]] je [[Dio]] estis sincera kaj profunda.
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Она была сильно религиозна. У такого человека, как она, это не могло быть лживым. Ее вера в Бога была искренняя и глубокая.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi ne vidis je ŝi [[Histerio|histeriulino]]. Ŝi inverse havis tre fortajn [[karaktero]]n kaj [[volo]]n. Mi ne vidis malsanan manifestiĝon de ŝia religia sento.
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Я не видела в ней истерички. Она, наоборот, была очень сильна характером и волей. Болезненного проявления ее религиозного чувства я не видела.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La tuta [[familio]] ĝenerale kortuŝis per siaj simpleco kaj [[bonkoreco]]. Ĝin ne eblis malŝati. Mi neniel povas enkapigi ĉion, kio dum la [[revolucio]] estis skribata pri tiu ĉi familio, kaj ekzemple pri rilato de la Imperiestrino al [[Grigorij Rasputin|Rasputin]]. Ĉiu, kiu nur vidis kaj konis ŝin, ŝian rilaton al la [[edzo]], ĝenerale konis ŝin, tiu povus nur ridi pro tio aŭ suferi. Ŝi, kiel [[homo]] religiema, evidente kredis je lia povo: doto de la [[preĝo]] [...] Mi interparolis pri tio kun Volkov, kun Tanja Botkina, kun Nikolajeva, al kiu estis tre proksima Hendrikova — ĝuste tion ĉi diris ĉiuj: ŝi kredis je la povo de la preĝo de Rasputin.
|aŭtoro= [[Klavdija Bitner]]
|verko= Atesto al enketisto Nikolaj Sokolov
|origina teksto = Вся эта семья в общем подкупала своей простотой и добротой. Ее нельзя было не любить. Я никак не могу уложить себе в голову всего того, что писалось в революцию про эту семью и, в частности, про отношения Государыни к Распутину. Всякий, кто только видел и знал ее, ее отношения к мужу, ее взгляды, вообще знал ее всю, тот мог бы только или смеяться от этого, или страдать. Она, как набожная, вероятно, верила в его силу: дар молитвы. [...] Я говорила на эту же тему с Волковым, с Таней Боткиной, с Николаевой, с которой была очень близка Гендрикова, — вот именно это и говорили они все: она верила в силу молитвы Распутина.
}}
=== Vasilij Pankratov ===
{{Citaĵo
|teksto = [en aŭgusto 1917 en [[Tobolsko]]] Aleksandra Fjodorovna estis prononcanta la rusajn vortojn kun forta akĉento kaj rimarkeblis ke la [[rusa lingvo]] praktike estis malfacila por ŝi. Ĉiuj [[infano]]j perfekte parolis la rusan.
|aŭtoro= [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]]
|verko= Kun la caro en Tobolsko [1925]
|origina teksto = Александра Федоровна произносила русские слова с сильным акцентом, и было заметно, что русский язык практически ей плохо давался. Все же дети отлично говорили по-русски.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] se tiu ĉi [[familio]] vivus en alia medio, ne en tiu palaca kun senfinaj [[ceremonio]]j kaj etiketoj, malakrigantaj la [[racio]]n kaj katenantaj ĉion sanan kaj liberan, el ili povus formiĝi [[homo]]j tute aliaj, krom certe Aleksandra Fjodorovna. Tiu lasta impresis min tute speciale. En ŝi mi tuj sentis ion fremdan al la rusa [[virino]].
|aŭtoro= [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]]
|verko= Kun la caro en Tobolsko [1925]
|origina teksto = [...] живи эта семья в другой обстановке, а не в дворцовой с бесконечными церемониями и этикетами, притупляющими разум и сковывающими все здоровое и свободное, из них могли бы выйти люди совсем иные, кроме, конечно, Александры Федоровны. Последняя произвела на меня впечатление совершенно особое. В ней сразу почувствовал я что-то чуждое русской женщине.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Fermiteco de Aleksandra Fjodorovna kaj emo al [[soleco]] trafis la [[okulo]]jn. [...] kaj laŭ sia naturo ŝi estis kompleta kontraŭo al [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]]. Ŝi konservis en si ĉiujn trajtojn de la [[Germanoj|germanino]] — kaj la germanino kun [[megalomanio]] kaj [[orgojlo]]. Ĉiuj ŝiaj movoj, ŝia rilato al la apuduloj montriĝis ĉiupaŝe. Dum Nikolao la 2-a volonte, simple kaj senpere interparolis kun ĉiu el la servistoj, je rilatoj de Aleksandra Fjodorovna rimarkeblis malmildeco kaj orgojlo.
|aŭtoro= [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]]
|verko= Kun la caro en Tobolsko [1925]
|origina teksto = Замкнутость Александры Федоровны и склонность к уединению бросались в глаза. [...] и по своей натуре она представляла полную противоположность Николаю II. Она сохранила в себе все качества германки — и германки с манией величия и превосходства. Все ее движения, ее отношение к окружающим проявлялись на каждом шагу. В то время, когда Николай II охотно, просто и непринужденно разговаривал с каждым из служащих, в отношениях Александры Федоровны замечалась черствость и высокомерие.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi plurfoje observis ke en ĉiuj aferoj Aleksandra Fjodorovna havis decidan voĉon. [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolaj Aleksandroviĉ]] eĉ se oponis, do tre malforte. Koncerne la [[infano]]jn, oni neniam demandis ilin.
|aŭtoro= [[Vasilij Semjonoviĉ Pankratov]]
|verko= Kun la caro en Tobolsko [1925]
|origina teksto = Мне много приходилось наблюдать, что во всех вопросах Александра Фёдоровна имела решающий голос. Николай Александрович хотя и возражал, но очень слабо. Что касается детей, то их никогда не спрашивали.
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La imperiestrinon estis malfacile rekoni. Ŝi estis malsimila al siaj portretoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государыню узнать было труднее. Она не похожа была на свои портеры<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 237.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Nikolao la 2-a (Rusio)]]
* [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Sanktuloj]]
[[Kategorio:Germanoj]]
[[Kategorio:Romanovoj]]
[[Kategorio:Nikolao la 2-a (Rusio)]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 6-an de junio]]
[[Kategorio:Mortintoj la 17-an de julio]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1872]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1918]]
jhy6oj0nnu7bt70vw7rpea9olz2xfnl
Registaro de Rusio
0
13222
53349
51479
2026-04-22T11:37:29Z
RG72
415
53349
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Registaro de Rusio
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Registaro de Rusio
| komunejo =
| komunejokat = Azerbaijani people
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Registaro de Rusio''' estas la registaro reganta Rusion.
== Citaĵoj ==
=== Aleksander Herzen ===
{{Citaĵo
|teksto = Rusa [[registaro]], simile al ĉio sena je historiaj radikoj, estas ne nur ne konservativa, sed tute inverse, ĝi ĝis [[frenezo]] ŝatas novigojn. Ĝi nenion lasas en [[kvieto]] kaj, se ĝi malofte ion plibonigas, do almenaŭ ĝi konstante ŝanĝas.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
|origina teksto = Русское правительство, подобному всему, что лишено исторических корней, не только не консервативно, но, совсем напротив, оно до безумия любит нововведения. Оно ничего не оставляет в покое и, если редко что-нибудь улучшает, зато постоянно изменяет.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ne malpli decida estis efiko de la [[Decembrista ribelo|komploto de la 14-a de decembro]] sur la [[registaro]]n: de [[Petro la Granda|Petro]] ĝis [[Nikolao la 1-a (Rusio)|Nikolao]] la registaro alte tenis [[standardo]]n de [[progreso]] kaj [[civilizacio]]: ekde 1825 estis nenio simila: la [[potenco]] pensas nur pri kiel malrapidigi intelektan [[movado]]n; jam ne la [[vorto]] "progreso" skribiĝas sur la imperiestra standardo, sed la vortoj "[[aŭtokratio, ortodoksismo kaj popoleco]]" — tiu mane, fares, tacel de [[despotismo]], ĉe tio la lastaj du vortoj staris tie nur formale.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
|origina teksto = Не менее решительным было действие заговора 14 декабря на правительство; от Петра до Николая правительство высоко держало знамя прогресса и цивилизации: с 1825 года — ничего похожего: власть только о том и думает, как бы замедлить умственное движение; уже не слово «прогресс» пишется на императорском штандарте, а слова «самодержавие, православие и народность» — это mane, fares, tacel деспотизма, причем последние два слова стояли там только для проформы.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Decembrista ribelo|Post 1825]] la tuta administracio, antaŭe aristokratia kaj malklera, iĝis harsplitema kaj lerta pri burokrataj artifikoj.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
|origina teksto = После 1825 года вся администрация, ранее аристократическая и невежественная, стала мелочной и искусной в крючкотворстве.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] rusa [[registaro]] estas ne rusa, sed ĝenerale despota kaj malprogresema. Kiel diras [[slavemuloj]], ĝi estas pli germana ol la rusa — ĝuste tio ĉi klarigas favoron de la aliaj [[ŝtato]]j al ĝi. [[Peterburgo]] estas nova [[Romo]], Romo de la monda [[sklaveco]], ĉefurbo de [[absolutismo]].
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
|origina teksto = [...] русское правительство — не русское, но вообще деспотическое и ретроградное. Как говорят славянофилы, оно скорее немецкое, чем русское, — это-то и объясняет расположение и любовь к нему других государств. Петербург — это новый Рим, Рим мирового рабства, столица абсолютизма [...]
}}
{{Citaĵo
|teksto = La forto de la Peterburga [[registaro]] estas duone bazita sur [[civilizacio]] kaj sur profunda [[fremdiĝo]], kiun ĝi semis inter la civilizitaj [[klaso]]j kaj [[kamparano]]j. La registaro konstante sin apogas sur la unuaj, ĝuste en nobela medio ĝi trovas rimedojn, [[homo]]jn kaj [[konsilo]]jn. Rompinte per propraj [[mano]]j tiel gravan ilon, la [[imperiestro]] denove iĝas [[caro]], sed por tio estos malsufiĉe kreskigi la [[barbo]]n kaj surhavi [[kaftano]]n.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
|origina teksto = Сила петербургского правительства наполовину основана на цивилизации и на той глубокой розни, которую оно поселило между цивилизованными классами и крестьянством. Правительство постоянно опирается на первые, именно в дворянской среде оно находит средства, людей и советы. Сломав собственными руками такое важное орудие, император вновь становится царем, но для этого недостаточно будет отпустить бороду и надеть зипун.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri rusa [[registaro]]] Ĝi rezignis je la [[civilizacio]], ĉar tra ĝiaj streboj ekvidebliĝis trikolora fantomo de [[liberalismo]]; ĝi provis reveni al etneco, al la [[popolo]]. Tio ne eblis. La popolo kaj la registaro havis nenion komunan; la unua malkutimiĝis de la lasta, kaj la registaron ĉiam hantis profunde de la [[amaso]]j nova [[fantomo]], eĉ pli terura fantomo — tiu de la ruĝa virkoko [incendio].
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Rusa popolo kaj socialismo: Letero al [[Jules Michelet]] [la 22-an de septembro 1851]
|origina teksto =
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kun evoluo de la [[klereco]] aperas mirinda [[spektaklo]]. La registara [[Rusio]] dividiĝas je si mem je la [[registaro]] kaj [[opozicio]], tiel ke iuj [[ŝtatoficisto]]j reprezentas [[protesto]]n, liberalan principon, la aliaj [[konservativismo]]n, aŭtoritatan principon — kaj ambaŭ restas ĉe la [[servo]], ricevante rangojn kaj distingojn. Tio estas unu el la kialoj, pro kiu ne nur la [[rusa popolo]] nenion komprenas en ĉio ĉi, sed ankaŭ ĉiuj eŭropaj.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Rusaj germanoj kaj germanaj rusoj [1859]
|origina teksto = С развитием просвещения возникает удивительное зрелище. Правительственная Россия делится сама в себе на правительство и оппозицию, так что одни чиновники представляют протест, либеральное начало, другие консервативизм, начало авторитета — и оба остаются на службе, получая чины и отличия. Это одна из причин, отчего не только русский народ ничего не понимает во всем этом, но и все европейские.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Peterburga [[registaro]] ĉiam, je ĉio iris rekte, rompis ĉion kio trafis sub ĝiajn [[piedo]]jn nur ke la [[vojo]] estu sablita kaj, plej grave, etendita rekte laŭ ŝnuro. Ĝi eĉ ne unufoje haltis antaŭ io ajn, tretadis sen konsciencriproĉoj ĉion karan kaj sanktan por la [[homo]]. Homa flanko de la afero eĉ se foje venis al ĝia [[kapo]], tamen ĉiam malfrue. Je ĉio, ĉie — unue sovaĝa [[forto]], rompado, kaj kiam la afero duone jam pereis definitive, tiam oni komencas kuraci. Unue oni forpuŝas la tutan loĝantaron al [[maro]] por seniĝi je ĝi, kaj poste oni divenas, laŭ eksterlandaj [[gazeto]]j, ke ne eblas fari malpli ol doni al ili [[ŝipo]]jn.
|aŭtoro= [[Aleksander Herzen]]
|verko= Leteroj al malamiko [1864-1865]
|origina teksto = Петербургское правительство всегда, во всем шло напролом, ломало все, что попадалось под ноги, лишь бы дорога была посыпана песком и, главное, была бы вытянута прямолинейно по шнуру. Оно ни разу не останавливалось ни перед чем и топтало без зазрения совести все дорогое и святое человеку. Человеческий оборот дела если и приходил изредка ему в голову, то всегда поздно. Во всем, везде — сначала дикая сила, ломанье и, когда дело в половину погибло на корню, тогда принимаются залечивать. Сперва столкнут целое население к морю, чтоб от него отделаться, а потом догадаются, по иностранным газетам, что меньше нельзя сделать, как дать им корабли.
}}
=== Diversaj aŭtoroj ===
{{Citaĵo
|teksto = Kie kunvenos tri [[germanoj]] — tie ili kantas kvarteton... Sed kie kunvenos kvar [[rusoj]], tie ili fondas kvin politikajn partiojn... Pro tio ankaŭ en la rusa realo heroajn decidojn povas fari nur unu [[homo]]... [...] Li estos vere [[Ruĝuloj|ruĝa]] laŭ voloforto kaj vere [[Blankuloj|blanka]] laŭ taskoj, kiujn li celas. Li estos [[bolŝevisto]] laŭ energio kaj [[naciisto]] laŭ konvinkoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Где соберутся три немца, — там они поют квартет... Но где соберутся четыре русских, там они основывают пять политических партий... Поэтому и в русской действительности героические решения может принимать только один человек... [...] Он будет истинно красным по волевой силе и истинно белым по задачам, им преследуемым. Он будет большевик по энергии и националист по убеждениям<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 517.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Rusio]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Politiko de Rusio]]
[[Kategorio:Registaroj|Rusio]]
1r7hqx6gd0scorjz3ol0tyo07sl90zc
Februara revolucio
0
13376
53245
52156
2026-04-21T15:43:29Z
RG72
415
53245
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Februara revolucio
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Februara revolucio
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Februara revolucio''' estas la [[revolucio]] okazinta en [[Rusio]] la 23-an de februaro (8-an de marto) 1917.
== Citaĵoj ==
=== Aleksandr Solĵenicin ===
{{Citaĵo
|teksto = [...] ĉion ĉi faris ne [[Socialismo|socialismaj]] [[slogano]]j, sed la [[Ŝtata Dumao]], ĝuste ĝiaj paroladoj tro ekscitis la [[socio]]n kaj preparis al la [[revolucio]]. Kaj la revolucio venis kiel spontanea movado de rezervaj batalionoj, kie mankis regulaj sekretaj soldataj organizaĵoj. Dum farado de la revolucio eĉ ne unu revolucia partio sin montris, nek unu revoluciulo estis vundita aŭ gratita dum stratbataloj — sed kun des pli granda [[energio]] ili impetis kapti la [[predo]]n, la [[potenco]]n tuj en la unua diurno kaj enigi la okazinton en sian [[ideologio]]n. [[Nikolaj Ĉĥeidze|Ĉĥeidze]], [[Matvej Skobelev|Skobelev]] kaj [[Aleksandr Kerenskij|Kerenskij]] ekgvidis la Soveton ne kiel gvidantoj de siaj partioj (ili estis eĉ hazarduloj en ili), sed kiel maldekstraj deputitoj de la Dumao. Tiel la revolucio komenciĝis sen revoluciuloj.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = [...] это всё сделали не социалистические лозунги, а Государственная Дума, это её речи перевозбудили общество и подготовили к революции. А явилась революция как стихийное движение запасных батальонов, где и не было регулярных тайных солдатских организаций. В совершении революции ни одна из революционных партий не проявила себя, и ни единый революционер не был ранен или оцарапан в уличных боях — но с тем большей энергией они кинулись захватывать добычу, власть в первые же сутки и вгонять совершившееся в свою идеологию. Чхеидзе, Скобелев и Керенский возглавили Совет не как лидеры своих партий (они были даже случайны в них), но как левые депутаты Думы. Так революция началась без революционеров.<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 13–14.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] rusia registaro preskaŭ ne luktis por sia ekzistado kontraŭ subfosaj agoj.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = [...] российское правительство почти не боролось за своё существование против подрывных действий<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 15.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ne nur [[malsatego]], sed eĉ vera malsufiĉo de la [[pano]] en [[Petrogrado]] en tiuj tagoj ankoraŭ ne komenciĝis.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Не только голод, а даже подлинный недостаток хлеба в Петрограде в те дни ещё не начинался<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 16.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Februara revolucio okazis kvazaŭ ne en [[Rusio]], sed en [[Petrogrado]], poste ankaŭ en [[Moskvo]] ''por'' [[Rusio]], anstataŭ ĝi, dum al la tuta Rusio oni anoncis pretan rezulton.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Февральская революция произошла как бы не в России, но в Петрограде, потом и в Москве ''за'' Россию, вместо неё, а всей России объявили готовый результат<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 75.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Februaraj agantoj, senbatale, haste fordoninte la landon, preskaŭ ĉiuj postvivis, impetis al [[elmigrado]] kaj ĉiuj havis gravajn vortkapablojn — kaj tio ebligis al ili poste dum jardekoj bildigi sian disfalon kiel [[venko]]n de libera [[spirito]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Февральские деятели, без боя, поспешно сдав страну, почти все уцелели, хлынули в эмиграцию и все были значительного словесного развития — и это дало им возможность потом десятилетиями изображать свой распад как торжество свободного духа.<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 93.</ref>.
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [oficiro en [[Petrogrado]] en februaro 1917] Pri humoro de la Petrograda garnizono [...] Ĉu vi scias kio estas tiu publiko? Tio estas panjaj filĉjoj!.. Tio estas uloj, kiuj senhalte evitadis sub ĉiuj ajn pretekstoj kaj rimedoj militservon... Por ili ĉio estas egale, nur ke ili ne iru al la [[milito]]... Pro tio fari inter ili revolucian [[propagando]]n estas nura [[plezuro]]... Ili pretas akcepti iun ajn [[ideo]]n, se malantaŭ ĝi estas [[paco]]. Krome ekzistas objektivaj kialoj por malkontento. La homoj estas terure amasigitaj. Litoj staras je tri vicoj, unu super alia kiel en vagono de la tria klaso. Dume ili ĉiuj havas ĉi tie komfortajn apartamentojn. Do ili furiozas. Oni venas al si hejmen kaj revenas tute ruĝa<ref>Temas pri la ruĝa koloro kiel simbolo de la revolucio.</ref>. Kiucele oni tenas ilin ĉi tie? Tio estas la plej danĝera elemento. Se okazos io ajn — ili ribelos. Memoru miajn vortojn. Necesas peli ilin de ĉi tie laŭeble plej rapide.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = О настроении Петроградского гарнизона [...] Вы знаете, что это за публика? Это маменькины сынки!.. Это — все те, кто бесконечно уклонялись под всякими предлогами и всякими средствами... Им все равно, лишь бы не идти на войну... Поэтому вести среди них революционную пропаганду — одно удовольствие... Они готовы к восприятию всякой идеи, если за ней стоит мир. А кроме того, и объективные причины есть для неудовольствия. Люди страшно скучены. Койки помещаются в три ряда, одна над другой, как в вагоне третьего класса. А ведь все они имеют удобные квартиры здесь. И вот беснуются. Пойдет к себе домой и приходит совершенно красный. Для чего их тут держат? Это самый опасный элемент. Чуть что — они взбунтуются. Вот помяните мое слово. Гнать их надо отсюда как можно скорей<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĝis nun eĉ ne unu [[atenco]]. Ĉu vi memoras la [[Rusia revolucio de 1905|jaron 1905]]? Tiam pluvis per [[bombo]]j... Nun eĉ ne unu [[ribelo]] — ankoraŭ... Ĉu vi memoras tiam?.. Nun plej ribele kondutis tiuj, kiuj murdis [[Rasputin]]on: ili faris la unuan kaj la solan ĝis nun agon de [[teroro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = ...до сих пор ни одного покушения. А помните 1905 год? Тогда дождило бомбами... Теперь ни одного бунта — пока... А помните тогда?.. Теперь наиболее бунтарским образом повели себя те, кто убил Распутина: они совершили первый и единственный пока акт террора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162–163.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Prokrasto kun [[greno]] okazis, laŭ mia opinio, ĉar oni ne altigis la prezon kiam jam venis tempo ĝin altigi. [...] Ve, pasis nur kelkaj tagoj, okazis la [[Februara revolucio|revolucio]], kaj ministro [[Andrej Ŝingarjov|Ŝingarjov]] kiel unua paŝo preskribis tri rublojn kontraŭ pudo<ref>16 kg.</ref> da greno anstataŭ du kvindek... Ĉar, malgraŭ "efektiviĝinta revo", la greno ne ekmoviĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Заминка с хлебом происходила, по моему мнению, потому, что не повышали цену в то время, когда уже пришел срок ее повысить. [...] Увы, прошло всего несколько дней, совершилась революция, и министр Шингарев первым делом назначил три рубля за пуд хлеба вместо двух пятидесяти... Ибо, несмотря на "сбывшуюся мечту", хлеб не двинулся<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ili — revoluciuloj — ne estis pretaj, sed ĝi — la [[revolucio]] — estis preta. Ĉar la revolucio nur duone kreiĝas per revolucia premo de la revoluciuloj. La alia ĝia duono, kaj eble eĉ tri kvaronoj, konsistas el [[sento]] de sia propra senpovo flanke de la [[potenco]]. Ĉe ni, ĉe multaj, tiu ĉi sento haveblis sufiĉe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Они — революционеры — не были готовы, но она — революция — была готова. Ибо революция только наполовину создается из революционного напора революционеров. Другая ее половина, а может быть три четверти, состоит в ощущении властью своего собственного бессилия. У нас, у многих, это ощущение было вполне<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 165.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sento de proksimeco de la [[revolucio]] estis tiel terura, ke la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] je la lasta minuto iĝis iom pli mildaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Это ощущение близости революции было так страшно, что кадеты в последнюю минуту стали как-то мягче<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni konsideris firmajn prezojn la fonto de la ŝtata malordo. Tio ĝenerale estis la [[Kievo|Kieva]] vidpunkto, kiun kun speciala obstineco estis defendanta [[Anatolij Savenko|A. I. Savenko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы считали твердые цены источником расстройства государства. Это вообще была киевская точка зрения, которую с особенным упорством отстаивал А. И. Савенко<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 167.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 26-an de februaro 1917] Eĉ ne unu [[tramo]] — la tramoj ĉesis veturi, kaj eĉ ne unu [[veturigisto]]. [...] Jam tri tagojn en [[Petrogrado]] mankis [[pano]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ни одного трамвая, — трамваи встали, и ни одного извозчика. [...] Вот уже три дня в Петрограде не было хлеба<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed la problemo certe ne estis la [[pano]]... Tio estis la lasta guto... La problemo estis ke en la tuta granda urbo ne eblis trovi kelkcent homojn, kiuj simpatius al la [[potenco]]... Kaj eĉ ne tio estis la problemo... La problemo estis ke la potenco mem ne simpatiis al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но дело было, конечно, не в хлебе... Это была последняя капля... Дело было в том, что во всем этом огромном городе нельзя было найти несколько сотен людей, которые сочувствовали власти... И даже не в этом... Дело было в том, что власть сама себе не сочувствовала<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 173.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi komprenis kial tiu ĉi plurvizaĝa [[homamaso]] havis la saman nevortumeble aĉan [[vizaĝo]]n: ja tio estis [[ŝtelisto]]j — pasintece, [[rabisto]]j — estontece... Ni troviĝis ĝuste ĉe la sojlo, kiam ili estis ŝanĝantaj la fazon... La [[revolucio]] konsistis ĝuste je tio ke ŝtelistoj transiris al sekva klaso: ili iĝis rabistoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А я понял, отчего вся эта многотысячная толпа имела одно общее неизреченно-гнусное лицо: ведь это были воры — в прошлом, грабители — в будущем... Мы как раз были на переломе, когда они меняли фазу... Революция и состояла в том, что воришки перешли в следующий класс: стали грабителями<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Oktobra revolucio]]
* [[Pensoj pri la Februara revolucio]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Februara revolucio| ]]
[[Kategorio:1917]]
t3cb1ivgm5le7bebx8o6yb9s27wx108
53253
53245
2026-04-21T16:01:01Z
RG72
415
53253
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Februara revolucio
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Februara revolucio
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Februara revolucio''' estas la [[revolucio]] okazinta en [[Rusio]] la 23-an de februaro (8-an de marto) 1917.
== Citaĵoj ==
=== Aleksandr Solĵenicin ===
{{Citaĵo
|teksto = [...] ĉion ĉi faris ne [[Socialismo|socialismaj]] [[slogano]]j, sed la [[Ŝtata Dumao]], ĝuste ĝiaj paroladoj tro ekscitis la [[socio]]n kaj preparis al la [[revolucio]]. Kaj la revolucio venis kiel spontanea movado de rezervaj batalionoj, kie mankis regulaj sekretaj soldataj organizaĵoj. Dum farado de la revolucio eĉ ne unu revolucia partio sin montris, nek unu revoluciulo estis vundita aŭ gratita dum stratbataloj — sed kun des pli granda [[energio]] ili impetis kapti la [[predo]]n, la [[potenco]]n tuj en la unua diurno kaj enigi la okazinton en sian [[ideologio]]n. [[Nikolaj Ĉĥeidze|Ĉĥeidze]], [[Matvej Skobelev|Skobelev]] kaj [[Aleksandr Kerenskij|Kerenskij]] ekgvidis la Soveton ne kiel gvidantoj de siaj partioj (ili estis eĉ hazarduloj en ili), sed kiel maldekstraj deputitoj de la Dumao. Tiel la revolucio komenciĝis sen revoluciuloj.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = [...] это всё сделали не социалистические лозунги, а Государственная Дума, это её речи перевозбудили общество и подготовили к революции. А явилась революция как стихийное движение запасных батальонов, где и не было регулярных тайных солдатских организаций. В совершении революции ни одна из революционных партий не проявила себя, и ни единый революционер не был ранен или оцарапан в уличных боях — но с тем большей энергией они кинулись захватывать добычу, власть в первые же сутки и вгонять совершившееся в свою идеологию. Чхеидзе, Скобелев и Керенский возглавили Совет не как лидеры своих партий (они были даже случайны в них), но как левые депутаты Думы. Так революция началась без революционеров.<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 13–14.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] rusia registaro preskaŭ ne luktis por sia ekzistado kontraŭ subfosaj agoj.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = [...] российское правительство почти не боролось за своё существование против подрывных действий<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 15.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ne nur [[malsatego]], sed eĉ vera malsufiĉo de la [[pano]] en [[Petrogrado]] en tiuj tagoj ankoraŭ ne komenciĝis.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Не только голод, а даже подлинный недостаток хлеба в Петрограде в те дни ещё не начинался<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 16.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La Februara revolucio okazis kvazaŭ ne en [[Rusio]], sed en [[Petrogrado]], poste ankaŭ en [[Moskvo]] ''por'' [[Rusio]], anstataŭ ĝi, dum al la tuta Rusio oni anoncis pretan rezulton.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Февральская революция произошла как бы не в России, но в Петрограде, потом и в Москве ''за'' Россию, вместо неё, а всей России объявили готовый результат<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 75.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Februaraj agantoj, senbatale, haste fordoninte la landon, preskaŭ ĉiuj postvivis, impetis al [[elmigrado]] kaj ĉiuj havis gravajn vortkapablojn — kaj tio ebligis al ili poste dum jardekoj bildigi sian disfalon kiel [[venko]]n de libera [[spirito]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Февральские деятели, без боя, поспешно сдав страну, почти все уцелели, хлынули в эмиграцию и все были значительного словесного развития — и это дало им возможность потом десятилетиями изображать свой распад как торжество свободного духа.<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 93.</ref>.
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [oficiro en [[Petrogrado]] en februaro 1917] Pri humoro de la Petrograda garnizono [...] Ĉu vi scias kio estas tiu publiko? Tio estas panjaj filĉjoj!.. Tio estas uloj, kiuj senhalte evitadis sub ĉiuj ajn pretekstoj kaj rimedoj militservon... Por ili ĉio estas egale, nur ke ili ne iru al la [[milito]]... Pro tio fari inter ili revolucian [[propagando]]n estas nura [[plezuro]]... Ili pretas akcepti iun ajn [[ideo]]n, se malantaŭ ĝi estas [[paco]]. Krome ekzistas objektivaj kialoj por malkontento. La homoj estas terure amasigitaj. Litoj staras je tri vicoj, unu super alia kiel en vagono de la tria klaso. Dume ili ĉiuj havas ĉi tie komfortajn apartamentojn. Do ili furiozas. Oni venas al si hejmen kaj revenas tute ruĝa<ref>Temas pri la ruĝa koloro kiel simbolo de la revolucio.</ref>. Kiucele oni tenas ilin ĉi tie? Tio estas la plej danĝera elemento. Se okazos io ajn — ili ribelos. Memoru miajn vortojn. Necesas peli ilin de ĉi tie laŭeble plej rapide.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = О настроении Петроградского гарнизона [...] Вы знаете, что это за публика? Это маменькины сынки!.. Это — все те, кто бесконечно уклонялись под всякими предлогами и всякими средствами... Им все равно, лишь бы не идти на войну... Поэтому вести среди них революционную пропаганду — одно удовольствие... Они готовы к восприятию всякой идеи, если за ней стоит мир. А кроме того, и объективные причины есть для неудовольствия. Люди страшно скучены. Койки помещаются в три ряда, одна над другой, как в вагоне третьего класса. А ведь все они имеют удобные квартиры здесь. И вот беснуются. Пойдет к себе домой и приходит совершенно красный. Для чего их тут держат? Это самый опасный элемент. Чуть что — они взбунтуются. Вот помяните мое слово. Гнать их надо отсюда как можно скорей<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĝis nun eĉ ne unu [[atenco]]. Ĉu vi memoras la [[Rusia revolucio de 1905|jaron 1905]]? Tiam pluvis per [[bombo]]j... Nun eĉ ne unu [[ribelo]] — ankoraŭ... Ĉu vi memoras tiam?.. Nun plej ribele kondutis tiuj, kiuj murdis [[Rasputin]]on: ili faris la unuan kaj la solan ĝis nun agon de [[teroro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = ...до сих пор ни одного покушения. А помните 1905 год? Тогда дождило бомбами... Теперь ни одного бунта — пока... А помните тогда?.. Теперь наиболее бунтарским образом повели себя те, кто убил Распутина: они совершили первый и единственный пока акт террора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162–163.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Prokrasto kun [[greno]] okazis, laŭ mia opinio, ĉar oni ne altigis la prezon kiam jam venis tempo ĝin altigi. [...] Ve, pasis nur kelkaj tagoj, okazis la [[Februara revolucio|revolucio]], kaj ministro [[Andrej Ŝingarjov|Ŝingarjov]] kiel unua paŝo preskribis tri rublojn kontraŭ pudo<ref>16 kg.</ref> da greno anstataŭ du kvindek... Ĉar, malgraŭ "efektiviĝinta revo", la greno ne ekmoviĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Заминка с хлебом происходила, по моему мнению, потому, что не повышали цену в то время, когда уже пришел срок ее повысить. [...] Увы, прошло всего несколько дней, совершилась революция, и министр Шингарев первым делом назначил три рубля за пуд хлеба вместо двух пятидесяти... Ибо, несмотря на "сбывшуюся мечту", хлеб не двинулся<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ili — revoluciuloj — ne estis pretaj, sed ĝi — la [[revolucio]] — estis preta. Ĉar la revolucio nur duone kreiĝas per revolucia premo de la revoluciuloj. La alia ĝia duono, kaj eble eĉ tri kvaronoj, konsistas el [[sento]] de sia propra senpovo flanke de la [[potenco]]. Ĉe ni, ĉe multaj, tiu ĉi sento haveblis sufiĉe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Они — революционеры — не были готовы, но она — революция — была готова. Ибо революция только наполовину создается из революционного напора революционеров. Другая ее половина, а может быть три четверти, состоит в ощущении властью своего собственного бессилия. У нас, у многих, это ощущение было вполне<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 165.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sento de proksimeco de la [[revolucio]] estis tiel terura, ke la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] je la lasta minuto iĝis iom pli mildaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Это ощущение близости революции было так страшно, что кадеты в последнюю минуту стали как-то мягче<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni konsideris firmajn prezojn la fonto de la ŝtata malordo. Tio ĝenerale estis la [[Kievo|Kieva]] vidpunkto, kiun kun speciala obstineco estis defendanta [[Anatolij Savenko|A. I. Savenko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы считали твердые цены источником расстройства государства. Это вообще была киевская точка зрения, которую с особенным упорством отстаивал А. И. Савенко<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 167.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 26-an de februaro 1917] Eĉ ne unu [[tramo]] — la tramoj ĉesis veturi, kaj eĉ ne unu [[veturigisto]]. [...] Jam tri tagojn en [[Petrogrado]] mankis [[pano]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ни одного трамвая, — трамваи встали, и ни одного извозчика. [...] Вот уже три дня в Петрограде не было хлеба<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed la problemo certe ne estis la [[pano]]... Tio estis la lasta guto... La problemo estis ke en la tuta granda urbo ne eblis trovi kelkcent homojn, kiuj simpatius al la [[potenco]]... Kaj eĉ ne tio estis la problemo... La problemo estis ke la potenco mem ne simpatiis al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но дело было, конечно, не в хлебе... Это была последняя капля... Дело было в том, что во всем этом огромном городе нельзя было найти несколько сотен людей, которые сочувствовали власти... И даже не в этом... Дело было в том, что власть сама себе не сочувствовала<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 173.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi komprenis kial tiu ĉi plurvizaĝa [[homamaso]] havis la saman nevortumeble aĉan [[vizaĝo]]n: ja tio estis [[ŝtelisto]]j — pasintece, [[rabisto]]j — estontece... Ni troviĝis ĝuste ĉe la sojlo, kiam ili estis ŝanĝantaj la fazon... La [[revolucio]] konsistis ĝuste je tio ke ŝtelistoj transiris al sekva klaso: ili iĝis rabistoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А я понял, отчего вся эта многотысячная толпа имела одно общее неизреченно-гнусное лицо: ведь это были воры — в прошлом, грабители — в будущем... Мы как раз были на переломе, когда они меняли фазу... Революция и состояла в том, что воришки перешли в следующий класс: стали грабителями<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Правительство ушло как будто даже раньше, чем кто-либо этого потребовал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 191.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiuj — terura invado de novbarbaroj, tiomfoje antaŭsentita kaj finfine okazinta... Tio estis [[skitoj]]. Cetere ili havas atributojn de la [[20-a jarcento]] — [[mitralo]]jn, sovaĝe rorantajn [[aŭto]]jn... Sed tio estas ekstere... En ilia brusto estas vila, besta, vere skita [[koro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Эти — это страшное нашествие неоварваров, столько раз предчувствуемое и наконец сбывшееся... Это — скифы. Правда, они с атрибутами ХХ века — с пулеметами, с дикорычащими автомобилями... Но это внешне... В их груди косматое, звериное, истинно скифское сердце...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 210.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Oktobra revolucio]]
* [[Pensoj pri la Februara revolucio]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Februara revolucio| ]]
[[Kategorio:1917]]
3t6v3y456nkze2dha7czxs35vaauxo5
Provizora Registaro de Rusio
0
13379
53254
53079
2026-04-21T16:01:55Z
RG72
415
/* Aleksandr Solĵenicin */
53254
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Provizora Registaro de Rusio
| dosiero = First Provisional.jpg
| vikipedio = Provizora Registaro de Rusio
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Provizora Registaro de Rusio|Provizora Registaro de Rusio]]''' estis registaro reginta [[Rusio]]n post la [[Februara revolucio|Februara]] kaj ĝis la [[Oktobra revolucio]]j en 1917.
== Citaĵoj ==
=== Aleksandr Solĵenicin ===
{{Citaĵo
|teksto = La Provizora Registaro estiĝis sufiĉe sendepende de la [[Abdiko de Nikolao la 2-a|cara abdiko]] aŭ neabdiko: se [[Nikolao la 2-a (Rusio)]] tiutage ne abdikus — la Provizora Registaro tamen proklamus sin je la 3-a horo de la 2-a de marto. (Laŭ ludo de la sorto, [[Pavel Miljukov|Miljukov]] supreniris sur altaĵon en la Katerina palaco 5 minutojn pli frue ola la Monarĥo en [[Pskovo]] prenis skribilon por subskribi sian unuan tagan abdikon.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Временное правительство возникало вполне независимо от царского отречения или неотречения: если бы Николай II в тот день и не отрёкся — Временное правительство всё равно возгласило бы себя в 3 часа дня 2 марта. (По игре судьбы Милюков поднялся на возвышение в Екатерининском дворце на 5 минут раньше, чем Государь во Пскове взял ручку для подписи своего первого дневного отречения).<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 56–57.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La senforman princon [[Georgij Lvov|Lvov]] "Satirikon" je tiu tempo bildigis forme de dumviva monumento al si mem "pro bonmoreco kaj sendanĝereco". [[Pavel Miljukov|Miljukov]] — ŝtoniĝinta dogmulo, sekigita ploto, malkapabla turniĝi en la politika fluo. [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] — fama spadistaĉo kaj senmaskiganto, subite nun, je la unuaj praktikaj paŝoj, perdinta sian tutan impeton, laca kaj perdiĝinta. [[Aleksandr Kerenskij|Kerenskij]] — arlekeno, ne por niaj kaftanoj. [[Nikolaj Vissarionoviĉ Nekrasov|Nekrasov]] — ordinara [[demagogo]], kaj eĉ kiel intriganto — malgranda. [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko|Tereŝĉenko]] — histriona societuma flirtulo. (Ĉiuj tri lastaj kune kun [[Aleskandr Ivanoviĉ Konovalov|Konovalov]] — malklaruloj el malklaraj rondoj, sed eĉ mankas bezono profundiĝi je tio.) [[Vladimir Nikolajeviĉ Lvov|Vladimir Lvov]] — frenezulo kaj [[Epilepsio|epilepsiulo]] (tra la Sinodo — al la Unio de Batalantaj Sendiuloj). [[Ivan Godnev|Godnev]] — ombro de la homo. [[Aleksandr Manujlov|Manujlov]] — la [[ĉapelo]] ne uzebla. [[Fjodor Rodiĉev|Rodiĉev]] — elokventulo, retoro, sed ne la homo de afero (kaj li ne restis en la registaro eĉ por unu semajno). Kaj meritas la [[estimo]]n, estas senriproĉe serioza kaj laborema nur unusola [[Andrej Ŝingarjov|Ŝingarjov]] (ne hazarde ĝuste lin trafos la bato de [[Lenin]]a murdisto), — sed ankaŭ li: municipa [[kuracisto]], kiu estis sin preparanta por [[financo]], gvidis komisionon pri [[defendo]], sed ricevis ministerion de [[agrikulturo]]!.. — kompleta [[diletanto]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = Pensoj pri la Februara revolucio [1983]
|origina teksto = Размазню князя Львова "Сатирикон" тогда же изобразил в виде прижизненного памятника самому себе "за благонравие и безвредность". Милюков — окаменелый догматик, засушенная вобла, не способный поворачиваться в струе политики. Гучков — прославленный бретёр и разоблачитель, вдруг теперь, на первых практических шагах, потерявший весь свой задор, усталый и запутлявший. Керенский — арлекин, не к нашим кафтанам. Некрасов — зауряд-демагог, и даже как интриган — мелкий. Терещенко — фиглявистый великосветский ухажор. (Все трое последних вместе с Коноваловым — тёмные лошадки тёмных кругов, но даже нет надобности в это вникать.) Владимир Львов — безумец и эпилептик (через Синод — к Союзу воинствующих безбожников). Годнев — тень человека. Мануйлов — шляпа, не годная к употреблению. Родичев — элоквент, ритор, но не человек дела (да не задержался в правительстве и недели). И достоин уважения, безупречен серьёзностью и трудолюбием один только Шингарёв (не случайно именно его и поразит удар ленинского убийцы), — но и он: земский врач, который готовился по финансам, вёл комиссию по обороне, а получил министерство земледелия!.. — круглый дилетант<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 72–73.</ref>.
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Tiel, tablorande, je tiu ĉi sovaĝa akvokirlo de duonfrenezaj homoj, naskiĝis tiu ĉi listo el la kapo de [[Pavel Miljukov|Miljukov]], ĉe tio eĉ tiun ĉi kapon oni devis premi ambaŭmane por ke ĝi almenaŭ ion elpensu. [[Historiisto]]j estonte, ankaŭ Miljukov mem, verŝajne bildigos tion ĉi tute alie: oni bildigos kiel frukton de plej profundaj konsideroj kaj rezulton de "rilatumo de realaj fortoj". Mi ja priskribas kiel estis. [[Ivan Turgenev|Turgenev]] asertis ke la [[rusa popolo]] havas "la cerbon malrektan". Tuta nia revolucia movado klare havis tiun ĉi cerbomalrektecon, kies sekvo estis tiu ĉi listo de duonfuŝuloj kiel premio je cent jaroj de "lukto kontraŭ historia [[potenco]]".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Так, на кончике стола, в этом диком водовороте полусумасшедших людей, родился этот список из головы Милюкова, причем и голову эту пришлось сжимать обеими руками, чтобы она хоть что-нибудь могла сообразить. Историки в будущем, да и сам Милюков, вероятно, изобразят это совершенно не так: изобразят как плод глубочайших соображений и результат "соотношения реальных сил". Я же рассказываю как было. Тургенев утверждал, что у русского народа "мозги — набекрень". Все наше революционное движение ясно обнаружило эту мозгобекренность, результатом которой и был этот список полуникчемных людей, как приз за сто лет "борьбы с исторической властью"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 224–225.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La plej peza kaj stulta en tiu ĉi historio estis situacio nia — de la konservativa tendaro. [[Malamo]]n al la [[revolucio]]j ni ensuĉis se ne kun patrina lakto, do kun la [[Rusa-japana milito|Japana milito]]. Ni luktis kontraŭ la revolucio kiom sufiĉis niaj fortoj, la tutan vivon. En 1905 ni subpremis ĝin. Sed en 1915, precipe pro tio ke [[konstituci-demokratoj]] iĝis duonpatriotoj, ni, [[patrioto]]j, estis devigitaj iĝi duonkonstituci-demokratoj. Ekde tio komenciĝis ĉio. "Ni gurdos: ĉion por la [[milito]] — se vi kritikos la [[potenco]]n"... Kaj jen mi komencis kritiki por ke oni militu. Kaj fine ni trovis nin en la sama sako kun revoluciuloj, en la sama kolegio kun [[Kerenskij]] kaj [[Nikolaj Ĉĥeidze|Ĉĥeidze]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тяжелее и глупее всего было в этой истории положение наше — консервативного лагеря. Ненависть к революции мы всосали если не с молоком матери, то с японской войной. Мы боролись с революцией, сколько хватало наших сил, всю жизнь. В 1905-м мы ее задавили. Но вот в 1915-м, главным образом, потому, что кадеты стали полупатриотами, нам, патриотам, пришлось стать полукадетами. С этого все и пошло. "Мы будем твердить: все для войны, — если вы будете бранить власть"... И вот мы стали ругаться, чтобы воевали. И в результате оказались в одном мешке с революционерами, в одной коллегии с Керенским и Чхеидзе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 225.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Februara revolucio]]
* [[Oktobra revolucio]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Historio de Rusio]]
[[Kategorio:Politiko de Rusio]]
[[Kategorio:Registaroj]]
[[Kategorio:1917]]
9s9mhntl6iug1rs105yzjdnqm68uhye
Abdiko de Nikolao la 2-a
0
13380
53242
53167
2026-04-21T15:38:31Z
RG72
415
/* Vasilij Ŝulgin */
53242
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Abdiko de Nikolao la 2-a
| dosiero =
| vikipedio = Abdiko de Nikolao la 2-a
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Abdiko de Nikolao la 2-a|Abdiko de Nikolao la 2-a]]''' okazis la 2-an (15-an) de marto 1917, post la [[Februara revolucio]], kiam rusa imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] abdikis, transdoninte la tronon al sia frato [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a|Miĥail]].
== Citaĵoj ==
=== Aleksandr Solĵenicin ===
{{Citaĵo
|teksto = Tuj post aŭdi pri [[danĝero]] al sia [[familio]] li forlasis la [[armeo]]n, forlasis la Ĉefkomandejon, forlasis la postenon de la Ĉefkomandanto — kaj impetis al la familio.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Едва услышал об опасности своей семье — и бросил армию, бросил Ставку, бросил пост Верховного — и помчался к семье<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 40.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Li eĉ ne rememoris en tiu ĉi diurno, ke en [[Rusia imperio|lia Imperio]] ekzistas siaj bazaj [[leĝo]]j, kiuj ''tute'' malebligis iun ajn ''abdikon'' de la reganta Monarĥo (sed, laŭ la [[Paŭlo la 1-a (Rusio)|Paŭlo]]-leĝo: nur tronheredanto povis abdiki anticipe — kaj nur "se pro tio ne okazos obstakloj en la heredo"). Kaj sendube li ne povis abdiki ankaŭ anstataŭ la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Он даже не вспомнил в эти сутки, что в его Империи существуют свои основные законы, которые ''вовсе'' не допускали никакого ''отречения'' царствующего Государя (но, по павловскому закону: лишь престолонаследник мог отречься заранее — и то "если засим не предстоит затруднения в наследовании"). И сугубо не мог он отрекаться ещё и за наследника<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 43.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]] mem, neplenkreskulo, ne havus rajton abdiki tiujare kiel tion [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|facile faris]] [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = А сам Алексей, несовершеннолетний, и права бы не имел в том году отречься, как легко сделал Михаил<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 44.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Nikolao la 2-a (Rusio)]]] Malforta caro, li perfidis nin. Nin ĉiujn — je '''ĉio''' sekvinta.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Слабый царь, он предал нас. Всех нас — на '''всё''' последующее<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 46.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La marta abdiko okazis preskaŭ momente, sed preparata ĝi estis 50 jarojn, ekde la pafo de [[Dmitrij Karakozov|Karakozov]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Мартовское отречение произошло почти мгновенно, но проигрывалось оно 50 лет, начиная от выстрела Каракозова<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 53.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[Provizora Registaro de Rusio|Provizora Registaro]] estiĝis sufiĉe sendepende de la cara abdiko aŭ neabdiko: se [[Nikolao la 2-a (Rusio)]] tiutage ne abdikus — la Provizora Registaro tamen proklamus sin je la 3-a horo de la 2-a de marto. (Laŭ ludo de la sorto, [[Pavel Miljukov|Miljukov]] supreniris sur altaĵon en la Katerina palaco 5 minutojn pli frue ola la Monarĥo en [[Pskovo]] prenis skribilon por subskribi sian unuan tagan abdikon.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Временное правительство возникало вполне независимо от царского отречения или неотречения: если бы Николай II в тот день и не отрёкся — Временное правительство всё равно возгласило бы себя в 3 часа дня 2 марта. (По игре судьбы Милюков поднялся на возвышение в Екатерининском дворце на 5 минут раньше, чем Государь во Пскове взял ручку для подписи своего первого дневного отречения).<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 56–57.</ref>.
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Cetere mi aŭdis pri la tiel nomata "mara" plano. La plano estis inviti la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]] sur kirasŝipon sub iu preteksto kaj forporti ŝin al [[Anglio]] kvazaŭ laŭ ŝia propra deziro. Laŭ alia versio forveturi devus ankaŭ la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]], dume la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] devus esti deklarita imperiestro. Mi konsideris ĉiujn ĉi parolojn babilado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Впрочем, слышал я о так называемом "морском" плане. План этот состоял в том, чтобы пригласить государыню на бронносец под каким-нибудь предлогом и увезти ее в Англию как будто по ее собственному желанию. По другой версии — уехать должен был и государь, а наследник должен был быть объявлен императором. Я считал все разговоры болтовней<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 158.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Eble, oferinte la monarĥon, oni sukcesos savi la [[monarĥio]]n... Tiel senforma, ankoraŭ sin mem ne konscianta, naskiĝis la ideo pri abdiko de Nikolao la 2-a favore al la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]]... Kompreneble ĝi naskiĝis ne nur ĉe mi sola...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Быть может, пожертвовав монархом, удастся спасти монархию... Так, бесформенная, еще сама себя не сознающая, родилась мысль об отречении императора Николая II в пользу малолетнего наследника... Разумеется, родилась не у меня одного...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 194.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Post reveni, [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko|Rodzjanko]] senfine estis leganta al ni senfinajn telegrafajn rubandojn. Tio estis telegramoj de [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] de la ĉefkomandejo kaj de [[Nikolaj Vladimiroviĉ Ruzskij|Ruzskij]] de [[Pskovo]]. Aleksejev konsideris necesa abdikon de la imperiestro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Вернувшись, Родзянко без конца читал нам бесконечные ленты с прямого провода. Это были телеграммы от Алексеева из Ставки и Рузского из Пскова. Алексеев находил необходимым отречение государя императора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 231.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Penso pri la abdiko estis maturiĝanta en la [[kapo]]j kaj [[koro]]j per si mem. Ĝi kreskis de [[malamo]] al la monarĥo, sen paroli pri ĉiuj aliaj sentoj, kiujn tage kaj nokte ĵetadis al nia vizaĝo revolucia homamaso. Je la tria tago de la [[revolucio]], demando ĉu povos regi plu la imperiestro, al kies vizaĝo estis senpune ĵetitaj ĉiuj ofendoj, estis jam evidente decidita je la fundo de ĉies animoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мысль об отречении созревала в умах и сердцах как-то сама по себе. Она росла из ненависти к монарху, не говоря о всех прочих чувствах, которыми день и ночь хлестала нам в лицо революционная толпа. На третий день революции вопрос о том, может ли царствовать дальше государь, которому безнаказанно брошены в лицо все оскорбления, был уже, очевидно, решен в глубине души каждого из нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 232.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Fervojstacio estis flugantaj preter ni... Fojfoje ni haltis... Mi memoras ke A.I. Guĉkov fojfoje estis faranta mallongajn parolojn de sur vagonplatformo... ĉar ne eblis alie... Sur peronoj staris [[homamaso]] kiu ĉion sciis... Tio estas ĝi sciis ke ni veturas al la caro... Kaj kun ĝi necesis interparoli...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Станции проносились мимо нас... Иногда мы останавливались... Помню, что А. И. Гучков иногда говорил краткие речи с площадки вагона... это потому, что иначе нельзя было... На перронах стояла толпа, которая все знала... То есть она знала, что мы едем к царю... И с ней надо было говорить...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 249.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [Nikolao la 2-a dum la abdiko] Mi decidis abdiki... Ĝis la tria horo de la hodiaŭa tago mi opiniis ke mi povos abdiki favore al la filo [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]]... Sed ĝis tiu tempo mi ŝanĝis la decidon favore al la frato [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]]... Mi esperas ke vi komprenos sentojn de la [[patro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я принял решение отречься от престола... До трех часов сегодняшнего дня я думал, что могу отречься в пользу сына Алексея... Но к этому времени я переменил решение в пользу брата Михаила... Надеюсь, вы поймете чувства отца...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Eble nun ankoraŭ eblas savi la [[monarĥio]]n, sed necesas pensi ankaŭ kiel savi almenaŭ la [[vivo]]n de la [[Romanovoj|membroj de la dinastio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Может быть, сейчас еще можно спасти монархию, но надо думать и о том, чтобы спасти хотя бы жизнь членам династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se devos abdiki ankaŭ la sevka, — do ankaŭ [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos abdiki la tronon... Sed la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] ne povas abddiki — lia abdiko estus malvalida.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если придется отрекаться и следующему, — то ведь Михаил может отречься от престола... Но малолетний наследник не может отречься — его отречение недействительно<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se io ankoraŭ povus kvietigi la ondojn — tio estas se la nova imperiestro surtroniĝos, ĵurinte al la konstitucio... [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos ĵuri. La neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]] — ne.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если что может еще утишить волны, — это если новый государь воцарится, присягнув конституции... Михаил может присягнуть. Малолетний Алексей — нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se ĉi tie estas jura malĝusteco... Se la imperiestro ne rajtas abdiki favore al la frato... Estu malĝusteco!.. Eble per tio estas gajnata tempo... Iun tempon regos [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]], kaj poste, kiam ĉio trankviliĝos, iĝos klare ke li ne rajtas regi, la trono transiros al [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если здесь юридическая неправительность... Если государь не может отрекаться в пользу брата... Пусть будет неправительность!.. Может быть, этим выиграется время... Некоторое время будет править Михаил, а потом, когда все угомонится, выяснится, что он не может царствовать, и престол перейдет к Алексею Николаевичу...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Abdiko favore al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] malkongruas al la leĝo pri tronheredo. Sed ne eblas ne vidi ke tiu ĉi solvo havas ĉe la nunaj cirkonstancoj seriozajn avantaĝojn. Ĉar se surtroniĝos la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]], necesos respondi tre malfacilan demandon: ĉu la gepatroj restos kun li aŭ ili devos disiĝi. Je la unua kazo, do se la gepatroj restos en [[Rusio]], la abdiko estos, je la okuloj de tiuj kiujn ĝi interesas, kvazaŭ fiktiva... Speciale tio koncernas la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]]... Oni diros, ke ŝi same regas ĉe la filo kiel ĉe la edzo... Konsiderante nunan rilaton al ŝi, — tio kaŭzus la plej neeblajn malfacilaĵojn. Se disigi la neplenkreskan imperiestron kaj la gepatroj, do, sen paroli pri malfacileco de tiu ĉi afero, tio povus tre malbone influi lin. Sur la trono estos kreskanta la junulo, malamanta ĉion ĉirkaŭ si kiel prinozistojn, forprenintajn de li la patron kaj la patrinon... Konsiderante malsanecon de la infano tio senteblos speciale akre...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Отречение в пользу Михаила Александровича не соответствует закону о престолонаследии. Но нельзя не видеть, что этот выход имеет при данных обстоятельствах серьезные удобства. Ибо если на престол взойдет малолетний Алексей, то придется решать очень трудный вопрос: останутся ли родители при нем или им придется разлучиться. В первом случае, т. е. если родители останутся в России, отречение будет в глазах тех, кого оно интересует, как бы фиктивным... В особенности это касается императрицы... Будут говорить, что она так же правит при сыне, как при муже... При том отношении, какое сейчас к ней, — это привело бы к самым невозможным затруднениям. Если же разлучить малолетнего государя с родителями, то, не говоря о трудности этого дела, это может очень вредно отразиться на нем. На троне будет подрастать юноша, ненавидящий все окружающее, как тюремщиков, отнявших у него отца и мать... При болезненности ребенка это будет чувствоваться особенно остро...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 255.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi subite eksentis, ke ekde tiu ĉi minuto la [[vivo]] de la imperiestro estas ekster danĝero... kaj duono de la dornoj, pikintaj la koron de liaj regatoj, estis forŝiritaj kun tiu ĉi papereto. Tiom noblaj estis tiuj ĉi adiaŭaj vortoj... Kaj tiom eksenteblis ke li, same kiel ni kaj eble oble pli, amas [[Rusio]]n...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я вдруг почувствовал, что с этой минуты жизнь государя в безопасности... половина шипов, возившихся в сердце его подданных, вырывались этим лоскутком бумаги. Так благородны были эти прощальные слова... И так почувствовалось, что он так же, как и мы, а, может быть, гораздо больше, любит Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Estis unu punkto, kiu tre zorgigis min... Mi ĉiam estis pensanta ke eble se [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] rekte kaj definitive proklamos "konstitucian ordon de la regado", por li estos pli facile deteni la tronon... Mi diris tion ĉi al la imperiestro... Mi petis lin en la loko, kie estis dirite: "...kun reprezentantoj en leĝofaraj institucioj, sur la bazo, kiu estis establita de ili..." alskribi: "doninte je tio tutpopolan ĵuron".</br> La imperiestro tuj konsentis.</br> — Ĉu vi opinias ke tio necesas?</br> Kaj, eksidinte ĉe la tablo, li alskribis per krajono: "doninte je tio nerompeblan ĵuron".</br>Li skribis ne "tutpopola" sed "nerompebla", kio certe stile estis oble pli bone.</br>Tio estis la sola ŝanĝo kiu estis farita...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Был один пункт, который меня тревожил... Я все думал о том, что, может быть, если Михаил Александрович прямо и до конца объявит "конституционный образ правления", ему легче будет удержаться на троне... Я сказал это государю... И просил его в том месте, где сказано: "...с представителями народа в законодательных учреждениях, на тех началах, кои будут ими установлены...", приписать: "принеся в том всенародную присягу".</br> Государь сейчас же согласился.</br> — Вы думаете, это нужно?</br> И, присев к столу, приписал карандашом: "принеся в том ненарушимую присягу".</br> Он написал не "всенародную", а "ненарушимую", что, конечно, было стилистически гораздо правильнее.</br> Это единственное изменение, которое было внесено...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Poste mi petis la imperiestron:</br>— Via imperiestra moŝto... Vi diris ke vi venis al la penso pri abdiko favore al grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] hodiaŭ je la 3-a horo tage. Estus dezirinde ke ĝuste tiu ĉi horo estu indikita ĉi tie, ĉar en tiu minuto vi faris la decidon...</br> Mi ne deziris ke iam iu povus diri ke la manifesto estis "eldevigita"... Mi vidis ke la imperiestro min komprenis kaj evidente tio komplete kongruis al lia deziro, ĉar li tuj akceptis kaj skribis: "la 2-an de marto, la 15-a horo", do je la 3-a horo tage... La horloĝo tiutempe montris la dekunuan kaj iom nokte...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Затем я просил государя:</br>— Ваше величество... Вы изволили сказать, что пришли к мысли об отречении в пользу великого князя Михаила Александровича сегодня в 3 часа дня. Было бы желательно, чтобы именно это время было обозначено здесь, ибо в эту минуту вы приняли решение...</br>Я не хотел, чтобы когда-нибудь кто-нибудь мог сказать, что манифест "вырван"... Я видел, что государь меня понял, и, по-видимому, это совершенно совпало с его желанием, потому что он сейчас же согласился и написал: "2 марта, 15 часов", то есть 3 часа дня... Часы показывали в это время начало двенадцатого ночи...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257–258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la imperiestro skribis ĉeeste de ni ukazon al la Reganta Senato pri nomumo de la prezidanto de la Konsilio de Ministroj...</br>Tion la imperiestro skribis ĉe alia tablo kaj li demandis:</br>— Kiun vi opinias?</br>Ni diris:</br>Princon [[Georgij Lvov|Lvov]].</br>La imperiestro diris kun specifa intonacio, — mi ne povas transdoni tion:</br> — Aĥ, Lvov? Bone — Lvov...</br>Li skribis kaj subskribis...</br>La tempo laŭ mia peto estis indikita por valideco de la ago du horojn pli fure ol la abdiko, do la 13-a horo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] государь написал при нас указ Правительствующему Сенату о назначении председателя Совета Министров...</br> Это государь писал у другого столика и спросил:</br>— Кого вы думаете?..</br>Мы сказали:</br>Князя Львова...</br>Государь сказал как-то особой интонацией, — я не могу этого передать:</br> — Ах, Львов? Хорошо — Львова...</br> Он написал и подписал...</br> Время по моей же просьбе было поставлено для действительности акта двумя часами раньше отречения, т. е. 13 часов<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [Nikolao la 2-a dum la abdiko] Mi deziras unue veturi al la ĉefkomandejo... adiaŭi... Kaj poste mi dezirus viziti la [[Maria Fjodorovna|panjon]]... Do mi pensas ĉu veturi al [[Kievo]] aŭ peti ŝin alveturi al mi... Kaj poste — al [[Carskoje Selo|Carskoje]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я хочу сначала проехать в Ставку... проститься... А потом я хотел бы повидать матушку... Поэтому я думаю или проехать в Киев, или просить ее приехать ко мне... А потом — в Царское...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La horloĝo estis montranta la dekduan sen dudek. La imperiestro lasis nin foriri.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Часы показывали без двадцати минут двенадцать. Государь отпустил нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Aleksandr Guĉkov]] al homamaso apud vagono post la abdiko] Rusaj homoj... forigu la ĉapojn, krucosignu vin, preĝu al dio... La imperiestro por savi [[Rusio]]n rezignis je sia cara servo... La caro subskribis abdikon. Rusio ekiras novan vojon... Ni petu dion ke li estu favora al ni... La [[homamaso]] estis foriganta la ĉapojn kaj sin krucosignanta... Kaj estis terure kviete...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Русские люди... Обнажите головы, перекреститесь, помолитесь богу... Государь император ради спасения России снял с себя... свое царское служение... Царь подписал отречение от престола. Россия вступает на новый путь... Будем просить бога, чтобы он был милостив к нам... Толпа снимала шапки и крестилась... И было страшно тихо...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 260.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Nikolao la 2-a (Rusio)]]
* [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Februara revolucio]]
[[Kategorio:Nikolao la 2-a (Rusio)]]
[[Kategorio:1917]]
ndjp5mpbpbi1lw8ud5nyniir4rxjeb1
Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ
0
13382
53259
53123
2026-04-21T16:13:03Z
RG72
415
53259
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ
| dosiero = Отказ от принятия престола в.к. Михаила Александровича. 3 марта 1917.gif
| vikipedio = Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]]''' okazis la 3-an (16-an) de marto 1917, post la [[Februara revolucio]], kiam rusa imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] abdikis, transdoninte la tronon al sia frato [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]].
== Citaĵoj ==
=== Aleksandr Solĵenicin ===
{{Citaĵo
|teksto = En abdiko de Miĥail ni observas la saman strebon al ''liberigo'' de si mem.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = В отречении Михаила мы наблюдаем ту же душевную слабость и то же стремление ''освободиться'' самому<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 60.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Fino de la [[monarĥio]] iĝis abdiko de Miĥail. Li faris pli malbone ol abdiki: li baris ankaŭ por ĉiuj aliaj eventualaj tronheredontoj, li transdonis la [[potenco]]n al la senforma [[oligarĥio]]. Ĝuste lia abdiko transformis la ŝanĝon de la monarĥo je la [[revolucio]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Концом монархии стало отречение Михаила. Он — хуже чем отрёкся: он загородил и всем другим возможным престолонаследникам, он передал власть аморфной олигархии. Его отречение и превратило смену монарха в революцию. (То-то так хвалил его Керенский.)<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 65.</ref>.
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [kunsido pri eventuala abdiko] Oni priparolis jenon: ĉu indas al la grandprinco akcepti la tronon aŭ ne... Mi ne memoras ĉiujn parolojn. Sed mi memoras ke nur du subtenis la akcepton. Tiuj du estis: [[Pavel Miljukov|Miljukov]] kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Говорили о том: следует ли великому князю принять престол или нет... Я не помню всех речей. Но я помню, что только двое высказались за принятие престола. Эти двое были: Милюков и Гучков...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 272.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Antaŭ multaj jaroj, la 14-an de decembro 1825, estis same kiel nun — Nikolao kaj Miĥail...</br>[[Nikolao la 1-a (Rusio)|Nikolao]] estis la imperiestro. [[Miĥail Pavloviĉ|Miĥail]] — lia frato...</br>Same kiel nun...</br>Same kiel nun eksplodis [[Decembrista ribelo|insurekcio]]...</br>La insurekcio de [[decembristoj]].</br>Kion faris Nikolao?</br>Nikolao diris:</br>— Morgaŭ mi estos morta aŭ imperiestro...</br>Sekvan tagon li ekrajdis [[ĉevalo]]n, sin ĵetis al la placo kaj per mitrajlo subpremis la insurekcion...</br>Kion faris Miĥail?</br>Li sekvis la pli aĝan fraton...</br>Same kiel nun...</br>Jes, same kiel nun, ĉar ankaŭ nun Miĥail sekvis la fraton Nikolaon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Много лет тому назад, 14 декабря 1825 года, были, как и теперь, — Николай и Михаил...</br> Николай был государь. Михаил — его брат...</br> Как и теперь...</br> Как и теперь, разразился военный бунт...</br> Бунт декабристов.</br> Что сделал Николай?</br>Николай сказал:</br> — Завтра я или мертв, или император...</br> Завтра он вскочил на коня, бросился на площадь и картечью усмирил бунт...</br> Что сделал Михаил?</br> Он последовал за старшим братом...</br> Как и теперь...</br> Да, как и теперь, потому что и теперь Михаил пошел за братом Николаем...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 274–275.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Li diris:</br> — Ĉe tiaj kondiĉoj mi ne povus akcepti la tronon, ĉar...</br> Li ne finis, ĉar... li ekploris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал:</br> — При этих условиях я не могу принять престола, потому что...</br> Он не договорил, потому что... потому что заплакал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 276.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [sekretario de Miĥail Aleksandroviĉ dum ties abdiko] Li transdonis al ni, ke la grandprinco petis uzi je lia nomo pronomon "mi", ne "ni" (ni ĉie uzis "ni"), ĉar la grandprinco konsidras ke li ne akceptis la tronon, la imperiestro ne estis, do li ne devas diri — "ni". Due, pro la sama kialo, anstataŭ la vortoj "ni ordonas", kiel ni skribis, — uzi la vortojn "mi petas". Kaj fine, la grandprinco atentigis ke en la teksto nenie aperas la vorto "[[dio]]" dum tiaj aktoj ne povas esti sen la dia nomo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он передал, что великий князь просил употреблять от его лица местоимение "я", а не "мы" (у нас всюду было "мы"), потому что великий князь считает, что он престола не принял, императором не был, а потому не должен говорить — "мы". Во-вторых, по этой же причине, вместо слова "повелеваем", как мы написали, — употребить слово "прошу". И наконец, великий князь обратил внимание на то, что нигде в тексте нет слова "бог", а таких актов без упоминания имени божия не бывает<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 278.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Li estis fragila, delikata, naskita ne por tiaj teruraj minutoj, sed li estis sincera kaj homeca. Sur li tute mankis [[masko]]. Kaj mi pensis:</br>"Kiom bonega konstitucia monarĥo li povus esti..."</br>Ve... Tie, en najbara ĉambro, oni estis verkantaj abdikon de la dinastio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он был хрупкий, нежный, рожденный не для таких ужасных минут, но он был искренний и человечный. На нем совсем не было маски. И мне думалось:</br> "Каким хорошим конституционным монархом он был бы..."</br> Увы... Там, в соседней комнате, писали отречение династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post la abdiko] [[Vladimir Dmitrijeviĉ Nabokov|Nabokov]] prenis por sia memoro la plumon, per kiu subskribis Miĥail Aleksandroviĉ. Kaj mi memoras ke la aperinta tiutempe [[Kerenskij]] impetis for al tipografio (iu ripetis ke en iu ajn momento oni povos "enrompiĝi").</br>Post duonhoro tra la tuta urbo oni estis gluantaj afiŝojn:</br>"[[Abdiko de Nikolao la 2-a|Nikolao abdikis]] favore al Miĥail. Miĥail abdikis favore al la popolo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Набоков взял себе на память перо, которым подписал Михаил Александрович. И помню, что появившийся к этому времени Керенский умчался стремглав в типографию (кто-то еще раз сказал, что могут каждую минуту "ворваться").</br> Через полчаса по всему городу клеили плакаты:</br>"Николай отрекся в пользу Михаила. Михаил отрекся в пользу народа"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 280.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]
* [[Abdiko de Nikolao la 2-a]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Februara revolucio]]
[[Kategorio:Romanovoj]]
[[Kategorio:1917]]
ipxsglp80es490clwbprn4wmo0k870h
53260
53259
2026-04-21T16:15:25Z
RG72
415
53260
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ
| dosiero = Отказ от принятия престола в.к. Михаила Александровича. 3 марта 1917.gif
| vikipedio = Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]]''' okazis la 3-an (16-an) de marto 1917, post la [[Februara revolucio]], kiam li malakceptis la rusan tronon, transdonitan al li post la [[abdiko de Nikolao la 2-a]].
== Citaĵoj ==
=== Aleksandr Solĵenicin ===
{{Citaĵo
|teksto = En abdiko de Miĥail ni observas la saman strebon al ''liberigo'' de si mem.
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = В отречении Михаила мы наблюдаем ту же душевную слабость и то же стремление ''освободиться'' самому<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 60.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Fino de la [[monarĥio]] iĝis abdiko de Miĥail. Li faris pli malbone ol abdiki: li baris ankaŭ por ĉiuj aliaj eventualaj tronheredontoj, li transdonis la [[potenco]]n al la senforma [[oligarĥio]]. Ĝuste lia abdiko transformis la ŝanĝon de la monarĥo je la [[revolucio]].
|aŭtoro = [[Aleksandr Solĵenicin]]
|verko = [[Pensoj pri la Februara revolucio]] [1983]
|origina teksto = Концом монархии стало отречение Михаила. Он — хуже чем отрёкся: он загородил и всем другим возможным престолонаследникам, он передал власть аморфной олигархии. Его отречение и превратило смену монарха в революцию. (То-то так хвалил его Керенский.)<ref>Солженицын А. И. Размышления над Февральской революцией. М., 2007. С. 65.</ref>.
}}
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [kunsido pri eventuala abdiko] Oni priparolis jenon: ĉu indas al la grandprinco akcepti la tronon aŭ ne... Mi ne memoras ĉiujn parolojn. Sed mi memoras ke nur du subtenis la akcepton. Tiuj du estis: [[Pavel Miljukov|Miljukov]] kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Говорили о том: следует ли великому князю принять престол или нет... Я не помню всех речей. Но я помню, что только двое высказались за принятие престола. Эти двое были: Милюков и Гучков...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 272.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Antaŭ multaj jaroj, la 14-an de decembro 1825, estis same kiel nun — Nikolao kaj Miĥail...</br>[[Nikolao la 1-a (Rusio)|Nikolao]] estis la imperiestro. [[Miĥail Pavloviĉ|Miĥail]] — lia frato...</br>Same kiel nun...</br>Same kiel nun eksplodis [[Decembrista ribelo|insurekcio]]...</br>La insurekcio de [[decembristoj]].</br>Kion faris Nikolao?</br>Nikolao diris:</br>— Morgaŭ mi estos morta aŭ imperiestro...</br>Sekvan tagon li ekrajdis [[ĉevalo]]n, sin ĵetis al la placo kaj per mitrajlo subpremis la insurekcion...</br>Kion faris Miĥail?</br>Li sekvis la pli aĝan fraton...</br>Same kiel nun...</br>Jes, same kiel nun, ĉar ankaŭ nun Miĥail sekvis la fraton Nikolaon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Много лет тому назад, 14 декабря 1825 года, были, как и теперь, — Николай и Михаил...</br> Николай был государь. Михаил — его брат...</br> Как и теперь...</br> Как и теперь, разразился военный бунт...</br> Бунт декабристов.</br> Что сделал Николай?</br>Николай сказал:</br> — Завтра я или мертв, или император...</br> Завтра он вскочил на коня, бросился на площадь и картечью усмирил бунт...</br> Что сделал Михаил?</br> Он последовал за старшим братом...</br> Как и теперь...</br> Да, как и теперь, потому что и теперь Михаил пошел за братом Николаем...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 274–275.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Li diris:</br> — Ĉe tiaj kondiĉoj mi ne povus akcepti la tronon, ĉar...</br> Li ne finis, ĉar... li ekploris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал:</br> — При этих условиях я не могу принять престола, потому что...</br> Он не договорил, потому что... потому что заплакал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 276.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [sekretario de Miĥail Aleksandroviĉ dum ties abdiko] Li transdonis al ni, ke la grandprinco petis uzi je lia nomo pronomon "mi", ne "ni" (ni ĉie uzis "ni"), ĉar la grandprinco konsidras ke li ne akceptis la tronon, la imperiestro ne estis, do li ne devas diri — "ni". Due, pro la sama kialo, anstataŭ la vortoj "ni ordonas", kiel ni skribis, — uzi la vortojn "mi petas". Kaj fine, la grandprinco atentigis ke en la teksto nenie aperas la vorto "[[dio]]" dum tiaj aktoj ne povas esti sen la dia nomo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он передал, что великий князь просил употреблять от его лица местоимение "я", а не "мы" (у нас всюду было "мы"), потому что великий князь считает, что он престола не принял, императором не был, а потому не должен говорить — "мы". Во-вторых, по этой же причине, вместо слова "повелеваем", как мы написали, — употребить слово "прошу". И наконец, великий князь обратил внимание на то, что нигде в тексте нет слова "бог", а таких актов без упоминания имени божия не бывает<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 278.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Li estis fragila, delikata, naskita ne por tiaj teruraj minutoj, sed li estis sincera kaj homeca. Sur li tute mankis [[masko]]. Kaj mi pensis:</br>"Kiom bonega konstitucia monarĥo li povus esti..."</br>Ve... Tie, en najbara ĉambro, oni estis verkantaj abdikon de la dinastio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он был хрупкий, нежный, рожденный не для таких ужасных минут, но он был искренний и человечный. На нем совсем не было маски. И мне думалось:</br> "Каким хорошим конституционным монархом он был бы..."</br> Увы... Там, в соседней комнате, писали отречение династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post la abdiko] [[Vladimir Dmitrijeviĉ Nabokov|Nabokov]] prenis por sia memoro la plumon, per kiu subskribis Miĥail Aleksandroviĉ. Kaj mi memoras ke la aperinta tiutempe [[Kerenskij]] impetis for al tipografio (iu ripetis ke en iu ajn momento oni povos "enrompiĝi").</br>Post duonhoro tra la tuta urbo oni estis gluantaj afiŝojn:</br>"[[Abdiko de Nikolao la 2-a|Nikolao abdikis]] favore al Miĥail. Miĥail abdikis favore al la popolo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Набоков взял себе на память перо, которым подписал Михаил Александрович. И помню, что появившийся к этому времени Керенский умчался стремглав в типографию (кто-то еще раз сказал, что могут каждую минуту "ворваться").</br> Через полчаса по всему городу клеили плакаты:</br>"Николай отрекся в пользу Михаила. Михаил отрекся в пользу народа"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 280.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]
* [[Abdiko de Nikolao la 2-a]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Februara revolucio]]
[[Kategorio:Romanovoj]]
[[Kategorio:1917]]
bzxfbtcwv7y363gmy0q9pvphli4d3zb
Vasilij Ŝulgin
0
13543
53236
53147
2026-04-21T12:05:23Z
RG72
415
53236
wikitext
text/x-wiki
'''Redaktata!''' [[Uzanto:RG72|RG72]] ([[Uzanto-Diskuto:RG72|diskuto]]) 07:32, 25 mar. 2026 (UTC)
{{Aŭtoro
| nomo = Vasilij Ŝulgin
| dosiero =
| vikipedio = Vasilij Ŝulgin
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Vasilij Ŝulgin|Vasilij Ŝulgin]]''' (naskiĝis la 1-an de januaro (13-an) 1878, Kievo, la Rusia imperio – mortis la 15-an de februaro 1976, Vladimiro, Sovetunio) estis rusia politikisto, socia aganto, kunorganizanto de la Blanka movado, rusa naciisto, monarĥiisto.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
=== Tagoj ===
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Oktobra manifesto]] en 1905] Sed kio mirigas min, estas la [[judoj]]. Frenezaj, tute frenezaj homoj. Per siaj manoj ili fosas la [[tombo]]n por si mem... kaj ili hastas, urĝas — timas malfruiĝi... Ili ne komprenas ke en [[Rusio]] ĉiu ajn [[revolucio]] iros laŭ judaj [[kadavro]]j.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но кто меня поражает — это евреи. Безумные, совершенно безумные люди. Своими руками себе могилу роют... и спешат, торопятся — как бы не опоздать... Не понимают, что в России всякая революция пройдет по еврейским трупам<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 77.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] En la urbo okazis io neimagebla. Ŝajnis ke ĉiuj kapablaj marŝi, estis surstrate. Almenaŭ ĉiuj [[judoj]]. Sed ŝajnis ke ili estis eĉ pli multnombraj ol efektive danke ilia defia konduto. Ili ne kaŝis sian jubilon. [[Homamaso]] akiris ĉiujn kolorojn. De ie aperis damoj kaj fraŭlinoj en ruĝaj jupoj. Kun ili konkuris ruĝaj bantoj, kokardoj, brakbendoj. Ĉio ĉi kriis, bruis, babilis, okulumis unu al alia. Sed ankaŭ [[rusoj]] abundis. Neniu estis bone komprenanta ion. Preskaŭ ĉiuj survestis ruĝajn rozetojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В городе творилось нечто небывалое. Кажется, все, кто мог ходить, были на улицах. Во всяком случае, все евреи. Но их казалось еще больше, чем их было, благодаря их вызывающему поведению. Они не скрывали своего ликования. Толпа расцветилась на все краски. Откуда-то появились дамы и барышни в красных юбках. С ними соперничали красные банты, кокарды, перевязки. Все это кричало, галдело, перекрикивалось, перемигивалось. Но и русских было много. Никто хорошенько ничего не понимал. Почти все надели красные розетки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 78–79.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] En la urbo oni aktive ĉasis [[oficiro]]jn, klopodante alkroĉi al ili ruĝajn rozetojn. Iuj konsentis, sen kompreni kio okazas, kion fari — ja "konstitucio". Tiukaze oni kaptis ilin ĉe la manoj, portis sur si...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В толпе очень гонялись за офицерами, силясь нацепить им красные розетки. Некоторые согласились, не понимая, в чем дело, не зная, как быть, — раз "конституция". Тогда их хватали за руки, качали, несли на себе...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 82.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] Ĉion ĉi oni povas resume tiel:</br>Matene: festa humoro — furioza ĉe la [[judoj]], "laŭ imperiestra ordono" — ĉe la [[rusoj]]; trupoj — konsternitaj.</br>Tage: revoluciaj aranĝoj: paroloj, alvokoj, simbolaj agoj, detruado de caraj portretoj, trupoj ne agas.</br>Krepuske: atako de revoluciuloj kontraŭ trupoj, vekiĝo de la trupoj, salvoj kaj [[fuĝo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Все это можно свести в следующий бюллетень:</br>Утром: праздничное настроение — буйное у евреев, по "высочайшему повелению" — у русских; войска — в недоумении.</br>Днем: революционные выступления: речи, призывы, символические действия, уничтожение царских портретов, войска — в бездействии.</br>К сумеркам: нападение революционеров на войска, пробуждение войск, залпы и бегство<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 82.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kontraŭjuda pogromo en [[Kievo]] en 1905] Sed plej teruraj estas tiuj ĉi blindaj [[domo]]j. Ili plu rigardas per siaj senokulaj kavoj — ili gapas al tiu ĉi absurda kaj mizera [[teruro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но страшнее всего эти слепые дома. Они все же смотрят своими безглазыми впадинами, — таращат их на весь этот нелепый и убогий ужас...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 89.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kontraŭjuda pogromo en [[Kievo]] en 1905] Plej multis virinoj. Ili estis forportantaj, kun [[rido]], ŝercoj kaj ŝrikoj. Iuj, foriginte siajn kaptukojn, nodis grandegajn nodsakojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Больше всего было женщин. Они тащили, со смехом, шутками и визгом. Иные, сорвав с себя платки, вязали огромные узлы<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 99.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi foje estis en [[batalo]] — ĉu timinde? Ne... Timinde estas paroli en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]... Kial? Mi ne scias... Eble ĉar aŭskultas la tuta [[Rusio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я как-то был в бою, — страшно? Нет... Страшно говорить в Государственной думе... Почему? Не знаю... Может быть, потому, что слушает вся Россия<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por ni, "[[Kievo|kievanoj]]", "pura rusa parolo" estas nia malforta punkto... Ni parolas malbone, kun [[Suda dialektaro de la rusa lingvo|suda akĉento]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Для нас, "киевлян", "чистая русская речь" наше слабое место... Мы говорим плохо, с южным акцентом...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] mi estas natura [[Kievo|kievano]], do pura [[Nigra Centopo|nigracentopulo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] я, природный киевлянин, а значит, чистой воды черносотенец<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Pjotr Stolipin|Stolipin]] pagis per sia [[vivo]] pro tio ke li dispremis la [[revolucio]]n kaj precipe pro tio ke li montris la vojon al evolucio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Столыпин заплатил жизнью за то, что он раздавил революцию, и, главным образом, за то, что он указал путь для эволюции<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 112.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj okazis tio, kio devis okazi: [[Germanio|germanaj]] profesoroj pelis la [[Armitaj Fortoj de Germanio|germanan armeon]] kontraŭ [[Rusio]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И произошло то, что должно было произойти: немецкие профессора бросили германскую армию на Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Unua mondmilito]] ] Tiam okazis miraklo... La sama [[rusa intelektularo]], kiu dum la [[Rusa-japana milito|Japana milito]] trasorbiĝis je slogano "Ju pli malbone, des pli bone" kaj nur en malvenko de la patrujo vidis eblecon efektivigi siajn sonĝojn "pri [[libereco]]", — ĝi subite kvazaŭ transformiĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тут случилось чудо... Та самая русская интеллигенция, которая во время японской войны насквозь пропиталась лозунгом "Чем хуже, тем лучше" и только в поражении родины видела возможность осуществления своих снов "о свободе", — вдруг словно переродилась<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Unua mondmilito]] ] [...] ne eblis ne vidi diferencon je la nuna konduto de la gvidanta [[Judoj en Rusio|judaro]] kompare al la jaro 1905. Tiam ili subtenis la malvenkismon kaj [[Rusia revolucio de 1905|revolucion]]... Kaj ili malgajnis. Rezulto de tiu ĉi politiko estis pogromoj kaj renovigita severeco de administra praktiko. Nun la gvidanta judaro subtenis "[[patriotismo]]n"... La tuta rusa gazetaro (kaj ĝi je tri kvaronoj estis juda) postulis militon "ĝis la venka fino"... Tion ne eblis ne rimarki kaj al tio necesis respondi per esperiga gesto. Sed, dio mia, kiel tio estis malfacile. En la fronto estiĝis freneza "spionomanio", pro kiu malklariĝis la kapoj ankaŭ en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Homoj ne estis komprenantaj, ke "frontaj judaĉoj" ne ĉesos spioni, se pli forte premi tiujn "malfrontajn". Ili ne estis komprenantaj ankaŭ ke tiuj malfrontaj tenas en siaj manoj gravan armilon — la gazetaron, kiu je la momento de streĉo de ĉiuj fortoj de la ŝtato ne povas esti neglektata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] нельзя было не видеть разницу в теперешнем поведении руководящего еврейства сравнительно с 1905 годом. Тогда они поставили свою ставку на пораженчество и революцию... И проиграли. Результатом этой политики были погромы и обновленная суровость административной практики. Теперь же руководящее еврейство поставило ставку на "патриотизм"... Вся русская печать (а ведь она на три четверти была еврейская) требовала войны "до победного конца"... Это нельзя было не заметить и на это следовало ответить обнадеживающим жестом. Но, боже мой, как это было трудно. На фронте развилась сумасшедшая "шпиономания", от которой мутились головы и в Государственной думе. Люди не понимали, что "фронтовые жиды" не перестанут шпионить, если крепче поприжать "тыловых". Не понимали и того, что эти тыловые держат в своих руках грозное оружие — прессу, которой в момент напряжения всех сил государства меньше всего можно пренебрегать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 117.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la monumenta [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], de la naturo mem destinita por detruado de ministeria ĝangalo. Rodzjanko tenas sian aŭtoritaton de la prezidanto de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] kun neimitebla pezo. Tio estas lia avantaĝo kaj malavantaĝo. "Klaki" ministrojn ekde certa [[tempo]] iĝis lia bezono.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] монументальный Михаил Владимирович Родзянко, самой природой предназначенный для сокрушения министерских джунглей. Родзянко несет свой авторитет председателя Государственной думы с неподражаемым весом. Это его — достоинство и недостаток. "Цукать" министров с некоторого времени сделалось его потребностью<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], kun senfine bonkora [[rideto]] kaj [[okulo]]j de [[fanatikulo]] [...].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Николай Николаевич Львов, с бесконечно доброй улыбкой и глазами фанатика [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Pavel Miljukov|Miljukov]], vere rusa [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokrato]], pro ludo de naturo aspektanta kiel germana generalo [...]
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Милюков, истинно русский кадет, по какой-то игре природы имеющий некоторое обличье немецкого генерала [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], tiom orgojla laŭ aspekto, ke liaj [[amiko]]j diris ke mankas al li unu kola vertebro, dum efektive li simple estas [[homo]] ekstreme honesta [...]
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Дмитрий Николаевич Чихачев, такой высокомерный на вид, что про него его друзья говорили, будто у него не хватает одного шейного позвонка, а на самом деле только обостренно порядочный человек [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120–121.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Generalo [[Aleksej Polivanov|Polivanov]], milita ministro, la [[homo]] inteligenta, pensema kaj granda diplomato. Kiam li parolas, li movas la ŝultrojn kaj nervoze movas la kapon — tio estas "tikoj" — fidinda signo de estingiĝo de individuo aŭ gento.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Генерал Поливанов, военный министр, человек умный, вдумчивый и большой дипломат. Когда он говорит, он ежится плечами и нервно поводит головой — это "тики" — верный признак угасания индивидуума или рода<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 121.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Incitiĝon de [[Rusio]], kaŭzitan de terura retreto en 1915, oni efektive sukcesis turni al spirtruo, nomita la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Oni sukcesis transformi la ekbolintan revolucian energion kaj vortojn je ardaj paroloj kaj lertaj laŭte sonorantaj "transiroj al sekvaj aferoj". Oni sukcesis anstataŭigi la "[[revolucio]]n", do katastrofon kaj detruadon, per "revolucio", do vorta riproĉo al registaro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Раздражение России, вызванное страшным отступлением 1915 года, действительно удалось направить в отдушину, именуемую Государственной думой. Удалось перевести накипавшую революционную энергию и слова в пламенные речи и в искусные звонко-звенящие "переходы к очередным делам". Удалось подменить "революцию", т. е. кровь и разрушение, "революцией", т. е. словесным выговором правительству...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 122.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni ne deziris, nek povis esti [[Thomas Alva Edison|Edison]]-oj, ni malestimis materialan kulturon. Oble pli interese estis krei "mondan" [[literaturo]]n, transcendencan [[baleto]]n kaj [[Anarkiismo|anarĥiajn]] teoriojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы не хотели и не могли быть Эдиссонами, мы презирали материальную культуру. Гораздо веселее было создавать "мировую" литературу, трансцендентальный балет и анархические теории<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 124.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni ne povas ja efektive postuli de la lando senfinajn oferojn kaj samtempe komplete ignori ĝin... Oni povas ignori kiam oni venkas: la venkintojn oni ne juĝas... Sed la "venkatajn" oni juĝas, kaj juĝas ne nur severe, sed ankaŭ ekstreme maljuste, ĉar estas dirite: "Vae victis!"
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Нельзя же в самом деле требовать от страны бесконечных жертв и в то же время ни на грош с ней не считаться... Можно не считаться, когда побеждаешь: победителей не судят... Но "побеждаемых" судят, и судят не только строго, а в высшей степени несправедливо, ибо сказано: "Vae victis!"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 125.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malvenko]]j estas pagendaj. Kiel?.. Per valuto, kiu estas akceptata kiel [[pago]]: necesas pagi per cedo de la [[potenco]]... almenaŭ per ŝajna cedo, almenaŭ per cedo provizora...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = За поражения надо платить. Чем?.. Той валютой, которая принимается в уплату: надо расплачиваться уступкой власти... хотя бы кажущейся, хотя бы временной...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 125.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni nomumas "anstataŭ [[Pjotr Stolipin|Stolipin]] — [[Boris Ŝtjurmer|Ŝtjurmer]], pri kiu [[Peterburgo]] parolas tiel:</br>— Absolute senprincipa homo kaj kompleta neniaĵo...</br>Pro la aspekto oni nomas lin "[[Kristnaska Avo]]"... Sed tiu ĉi "avo" ne "alportos" la ordon al [[Rusio]], sed "forportos" la lastan prestiĝon de la [[potenco]]... Aldone tio estas "Kristnaska Avo" kun germana familinomo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Назначают "заместо Столыпина" — Штюрмера, о котором Петербург выражается так:</br>— Абсолютно беспринципный человек и полное ничтожество...</br>За внешность его называют "святочным дедом"... Но этот "дед" не "принесет" порядка России, а "унесет" последний престиж власти... К тому же этот "святочный дед" с немецкой фамилией...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 126.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Perfido]]... Tiu ĉi terura [[vorto]] vagadas en la armeo kaj malfronto... Komenciĝis tio ekde [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]] en 1914, kaj nun kiun oni ankoraŭ ne akuzis? Ĝis la pleja supro kuras tiu ĉi vorto, kaj serĉas eĉ ĉirkaŭ la Kortego enketistoj-volontuloj. Kvazaŭ ne sufiĉe da malbono estis farita al [[Rusio]] nekonscie por aldone akuzi iun pri perfido...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Измена... Это ужасное слово бродит в армии и в тылу... Началось это еще с Мясоедова в 1914 году, а теперь кого только не обвиняют? Вплоть до самых верхов бежит это слово, и рыщут даже вокруг Двора добровольные ищейки. Как будто недостаточно зла причинено России бессознательно, чтобы обвинять еще кого-то в измене...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 127.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La teruro konsistas je tio, ke tiu ĉi [[registaro]] eĉ ne trovas je si fortojn por defendi sin...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ужас в том, что это правительство даже не находит в себе силы защищаться...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 131.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekzistas terura vermo, kiu ronĝas kvazaŭ kosuso arbotrunkon de [[Rusio]]. Jam la tutan kernon ĝi forronĝis, eble jam mankas la trunko, nura tricentjara ŝelo ankoraŭ teniĝas...</br>Kaj mankas [[kuracilo]] ĉi-kaze...</br>Ĉi-kaze ne eblas lukti... Tio estas mortigilo...</br>La nomo de tiu ĉi mortigilo: [[Rasputin]]!!!
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Есть страшный червь, который точит, словно шашель, ствол России. Уже всю сердцевину изъел, быть может, уже и нет ствола, а только одна трехсотлетня кора еще держится...</br> И тут лекарства нет...</br> Здесь нельзя бороться... Это то, что убивает...</br> Имя этому смертельному: Распутин!!!<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 133.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Grigorij Rasputin]] ] La afero estas ke la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] estas morte malsana... Eterna [[timo]] devigas la imperiestrinon sin ĵeti al tiu ĉi homo. Ŝi kredas ke la tronheredanto vivas nur danke al li...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Дело в том, что наследник смертельно болен... Вечная боязнь заставляет императрицу бросаться к этому человеку. Она верит, что наследник только им живет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 146.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Grigorij Rasputin|Rasputin]] estas funkcio de [[volupto]]<ref>Ruse ''rasputnost'', do simile al la familinomo de la priparolata persono.</ref> de certaj damoj, serĉantaj... "[[sento]]jn". La sentojn, perditajn dum degenero. Degenerantaj [[virino]]j ofte suferas mankon de iuj ajn sentoj. Nemalofte ili klarigas ke la [[edzo]] estas "ordinara, griza homo". Foje efektive estas tiel.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Распутин есть функция распутности некоторых дам, ищущих... "ощущений". Ощущений, утраченных вместе с вырождением. Вырождающиеся женщины часто страдают от того, что они ничего не чувствуют. Нередко они объясняют это тем, что муж — "обыкновенный, серый человек". Иногда это действительно так<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 147.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉu estas mirinde ke [[Sankt-Peterburgo|Sankt-Peterburga]] girlando — mistika-volupta — altiris al si [[Grigorij Rasputin|Griŝka Rasputin]], tipan rusan "[[Ĥlistoj|ĥliston]]"!.. Jen sur kia grundo okazis delonge atendita kuniĝo de [[Rusa intelektularo|intelektularo]] kaj la [[popolo]]!.. Griŝka eniĝis je la ĉeno kaj, tenante je unu mano [[Histerio|histeriulinon]]-mistikulinon, en la alia — histeriulinon-[[Nimfomanio|nimfomaniulinon]], plibeligis la [[baleto]]n de Petrogrado per sia duvizaĝa portreto — de miraklofaranto kaj satiruso... [...] Griŝka bonege sciis al kiu per kiu flanko de sia spirita portreto sin turni... [...] Al la cara familio li turnis sian vizaĝon de "sankta maljunulo", rigardante kiun al la carino ŝajnas ke la spirito dia kuŝas sur la sankta homo... Dume al Rusio li turnis sian voluptan muzelon, ebrian kaj voluptan, la muzelon de koboldo-satiruso en la [[Tobolska gubernio|Tobolska]] tajgo... Kaj de tio devenas ĉio...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Что же удивительного, что санкт-петербургская гирлянда — мистически-распутная — притянула к себе Гришку Распутина, типичного русского "хлыста"!.. Вот на какой почве произошло давно жданное слияние интеллигенции с народом!.. Гришка включился в цепь и, держа в одной руке истеричку-мистичку, а в другой — истеричку-нимфоманку, украсил балет Петрограда своим двуликим фасом — кудесника и сатира... [...] Гришка прекрасно знал, где каким фасом своего духовного обличия поворачиваться... [...] Царской семье он обернул свое лицо "старца", глядя в которое царице кажется, что дух божий почивает на святом человеке... А Росии он повернул свою развратную рожу, пьяную и похотливую, рожу лешего-сатира из тобольской тайги... И из этого — все<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 150–151.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En [[kinejo]]j oni malpermesis prezenti [[filmo]]n, kie estis montrate kiel la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]] metas sur sin la Krucon de Sankta Georgo. Kial?.. Ĉar tuj post komenco de la filmo, — voĉo el mallumo: "La caro-paĉjo kun Georgo, la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|carino-panjo]] kun [[Grigorij Rasputin|Grigorij]]..."
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В кинематографах запретили давать фильму, где показывалось, как государь возлагает на себя Георгиевский крест. Почему?.. Потому что, как только начнут показывать, — из темноты голос: "Царь-батюшка с Егорием, а царица-матушка с Григорием..."<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 153.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Komence de la [[20-a jarcento]] tiuj ĉi [[homo]]j malgrandiĝis... Ili ne kapablis fari kortegan renverson... anstataŭe ili murdis [[Grigorij Rasputin|Rasputin]]... La celon tio certe ne atingis. La [[monarĥio]]n savi tio ne povus, ĉar la Rasputin-veneno jam efikis... Kiun sencon havas mortigi [[serpento]]n, se ĝi jam mordis... Sed malgraŭ tuta sia sensenceco, la murdo de Rasputin estis la ago profunde monarĥia... Tiel oni komprenis ĝin... Kiam sciigo pri la okazintaĵo atingis [[Moskvo]]n (tio okazis vespere) kaj penetris [[teatro]]jn, publiko postulis plenumi la [[himno]]n.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В начале ХХ века эти люди стали мельче... На дворцовый переворот их не хватило... вместо этого они убили Распутина... Цели это, конечно, не достигло. Монархию это не могло спасти, потому что распутинский яд уже сделал свое дело... Что толку убивать змею, когда она уже ужалила... Но при всей его бесцельности, убийство Распутина было актом глубоко-монархическим... Как его и поняли... Когда известие о происшедшем дошло до Москвы (это было вечером) и проникло в театры, публика потребовала исполнения гимна<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 154.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[Provizora Registaro de Rusio]] ] Mi vokus [[Kerenskij]] [...] Kiel ministron de justico, ekzemple... Nun tiu ĉi posteno havas neniun signifon, sed necesas forŝiri de la [[revolucio]] ĝiajn [[gvidanto]]jn... Inter ili Kerenskij estas la sola... Oble pli utilas havi lin kun si ol kontraŭ si...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я бы позвал Керенского. [...] В качестве министра юстиции, допустим... Сейчас пост этот не имеет никакого значения, но надо вырвать у революции ее главарей... Из них Керенский — все же единственный... Гораздо выгоднее иметь его с собой, чем против себя...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [oficiro en [[Petrogrado]] en februaro 1917] Pri humoro de la Petrograda garnizono [...] Ĉu vi scias kio estas tiu publiko? Tio estas panjaj filĉjoj!.. Tio estas uloj, kiuj senhalte evitadis sub ĉiuj ajn pretekstoj kaj rimedoj militservon... Por ili ĉio estas egale, nur ke ili ne iru al la [[milito]]... Pro tio fari inter ili revolucian [[propagando]]n estas nura [[plezuro]]... Ili pretas akcepti iun ajn [[ideo]]n, se malantaŭ ĝi estas [[paco]]. Krome ekzistas objektivaj kialoj por malkontento. La homoj estas terure amasigitaj. Litoj staras je tri vicoj, unu super alia kiel en vagono de la tria klaso. Dume ili ĉiuj havas ĉi tie komfortajn apartamentojn. Do ili furiozas. Oni venas al si hejmen kaj revenas tute ruĝa<ref>Temas pri la ruĝa koloro kiel simbolo de la revolucio.</ref>. Kiucele oni tenas ilin ĉi tie? Tio estas la plej danĝera elemento. Se okazos io ajn — ili ribelos. Memoru miajn vortojn. Necesas peli ilin de ĉi tie laŭeble plej rapide.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = О настроении Петроградского гарнизона [...] Вы знаете, что это за публика? Это маменькины сынки!.. Это — все те, кто бесконечно уклонялись под всякими предлогами и всякими средствами... Им все равно, лишь бы не идти на войну... Поэтому вести среди них революционную пропаганду — одно удовольствие... Они готовы к восприятию всякой идеи, если за ней стоит мир. А кроме того, и объективные причины есть для неудовольствия. Люди страшно скучены. Койки помещаются в три ряда, одна над другой, как в вагоне третьего класса. А ведь все они имеют удобные квартиры здесь. И вот беснуются. Пойдет к себе домой и приходит совершенно красный. Для чего их тут держат? Это самый опасный элемент. Чуть что — они взбунтуются. Вот помяните мое слово. Гнать их надо отсюда как можно скорей<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj mi rememoris kiel ankoraŭ en 1915 oni plendis al mi pri divizio, formita en [[Petrogrado]]. Oni nomis ĝin nur "Sankt-Peterburga Kura Societo". Kien ajn oni sendu ĝin al la batalo, ĝi nepre forkuros.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вспомнилось мне, как еще в 1915 году жаловались мне на одну дивизию, набранную в Петрограде. Ее иначе не называли, как "С.-Петербургское беговое общество". Куда ни пошлют ее в бой, она непременно убежит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Cetere mi aŭdis pri la tiel nomata "mara" plano. La plano estis inviti la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]] sur kirasŝipon sub iu preteksto kaj forporti ŝin al [[Anglio]] kvazaŭ laŭ ŝia propra deziro. Laŭ alia versio forveturi devus ankaŭ la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]], dume la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] devus esti deklarita imperiestro. Mi konsideris ĉiujn ĉi parolojn babilado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Впрочем, слышал я о так называемом "морском" плане. План этот состоял в том, чтобы пригласить государыню на бронносец под каким-нибудь предлогом и увезти ее в Англию как будто по ее собственному желанию. По другой версии — уехать должен был и государь, а наследник должен был быть объявлен императором. Я считал все разговоры болтовней<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 158.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Pjotr Durnovo]] ] P.N. estis la sola inter la ministroj, kiu estis egale ŝatata de la "kortego" kaj de la "publiko". Li estis inteligenta, lerta, tre delikata, laŭ ideoj — [[konservativulo]], sed li estis komprenanta saĝecon de latina proverbo: "Bis dat, qui cito dat". Farinte fakte bagatelajn cedojn rilate sian ministerion, li iĝis sufiĉe populara kaj povus pretendi je posedo de "publika konfido"...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = П. Н. был единственным из министров, который одинаково был любезен и "двору" и "общественности". Он был умен, ловок, очень тактичен, по убеждениям — консерватор, но понимал мудрость латинской поговорки: "Bis dat, qui cito dat". Сделав в сущности пустяковые уступки по своему министерству, он стал весьма популярен и мог претендовать на то, что пользуется "общественным доверием"...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 159.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni havas nun tiom da obusoj, kiom ni havis neniam. [...] Nun en stokejoj estas tridek milionoj de la kampaj [obusoj].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У нас сейчас столько снарядов, сколько никогда не было. [...] У нас сейчас на складах тридцать миллионов полевых<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj vi scias, iĝis eĉ pli malbone post kiam oni murdis [[Rasputin]]on... Antaŭe oni pri ĉio kulpigis lin... Kaj nun oni komprenis ke la problemo estas tute ne Rasputin. Oni murdis lin, sed nenio ŝanĝiĝis. Kaj nun ĉiuj sagoj flugas rekte, sen fiksiĝi je Rasputin...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вы знаете, еще хуже стало, когда Распутина убили... Раньше все валили на него... А теперь поняли, что дело вовсе не в Распутине. Его убили, а ничего не изменилось. И теперь все стрелы летят прямо, не застревая в Распутине...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia celo estis ke la [[amasoj]] restu trankvilaj, ĉar anstataŭ ili parolas la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]]... Tiel formiĝis la [[Progresa Bloko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Наша цель была, чтобы массы оставались покойными, так как за них говорит Дума... Таким образом и создавался Прогрессивный блок<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiam mi estis forveturanta de la fronto en 1915, tio estis komuna voĉo: "Veturu kaj klopodu ke ne estus [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]]-oj kaj [[Vladimir Suĥomlinov|Suĥomlinov]]-oj, sed estis obusoj... Ni ne deziras morti kun bastonoj enmane".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Когда я уезжал с фронта в 1915 году, это был всеобщий голос: "Поезжайте и позаботьтесь, чтобы не было Мясоедовых и Сухомлиновых, а были снаряды... Мы не хотим умирать с палками в руках"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĝis nun eĉ ne unu [[atenco]]. Ĉu vi memoras la [[Rusia revolucio de 1905|jaron 1905]]? Tiam pluvis per [[bombo]]j... Nun eĉ ne unu [[ribelo]] — ankoraŭ... Ĉu vi memoras tiam?.. Nun plej ribele kondutis tiuj, kiuj murdis [[Rasputin]]on: ili faris la unuan kaj la solan ĝis nun agon de [[teroro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = ...до сих пор ни одного покушения. А помните 1905 год? Тогда дождило бомбами... Теперь ни одного бунта — пока... А помните тогда?.. Теперь наиболее бунтарским образом повели себя те, кто убил Распутина: они совершили первый и единственный пока акт террора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162–163.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Prokrasto kun [[greno]] okazis, laŭ mia opinio, ĉar oni ne altigis la prezon kiam jam venis tempo ĝin altigi. [...] Ve, pasis nur kelkaj tagoj, okazis la [[Februara revolucio|revolucio]], kaj ministro [[Andrej Ŝingarjov|Ŝingarjov]] kiel unua paŝo preskribis tri rublojn kontraŭ pudo<ref>16 kg.</ref> da greno anstataŭ du kvindek... Ĉar, malgraŭ "efektiviĝinta revo", la greno ne ekmoviĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Заминка с хлебом происходила, по моему мнению, потому, что не повышали цену в то время, когда уже пришел срок ее повысить. [...] Увы, прошло всего несколько дней, совершилась революция, и министр Шингарев первым делом назначил три рубля за пуд хлеба вместо двух пятидесяти... Ибо, несмотря на "сбывшуюся мечту", хлеб не двинулся<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiuj ĉi elsuĉitaj de malico personoj — "pli maldekstre ol [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]]" — havas neekstermeblan [[malamo]]n, sensencan kaj brulantan... al la [[bienulo]]j.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У этих высосанных злостью людей — "левее кадетов" — неистребимая ненависть, бессмысленная и жгучая... к помещикам<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ili — revoluciuloj — ne estis pretaj, sed ĝi — la [[revolucio]] — estis preta. Ĉar la revolucio nur duone kreiĝas per revolucia premo de la revoluciuloj. La alia ĝia duono, kaj eble eĉ tri kvaronoj, konsistas el [[sento]] de sia propra senpovo flanke de la [[potenco]]. Ĉe ni, ĉe multaj, tiu ĉi sento haveblis sufiĉe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Они — революционеры — не были готовы, но она — революция — была готова. Ибо революция только наполовину создается из революционного напора революционеров. Другая ее половина, а может быть три четверти, состоит в ощущении властью своего собственного бессилия. У нас, у многих, это ощущение было вполне<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 165.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] tri danĝeraj malsanoj: [[Rasputin]], [[Boris Ŝtjurmer|Ŝtjurmer]] kaj [[Pavel Miljukov|Miljukov]]. La lasta sukcesis krei opozicion en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]]. En la Dumao de la 4-a kunvoko, leĝobeema kaj monarĥia, nur danke al concours bienveillant [bonvola asisto] de la du unuaj. La Ŝtata Dumao konsideris sia devo por savi la [[armeo]]n kaj [[Rusio]]n — malkaŝe lukti kontraŭ Ŝtjurmer kaj kaŝe kontraŭ Rasputin. Rezulto: Ŝtjurmer foriris, Rasputin estas murdita.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] три грозных болезни: Распутин, Штюрмер и Милюков. Последний мог организовать оппозицию Государственной думы. Думы 4-го созыва, законопослушной и монархической, только благодаря concours bienveillant [благосклонному содействию] двух первых. Государственная дума считала своим долгом для спасения армии и России — явно бороться со Штюрмером и тайно с Распутиным. Результат: Штюрмер ушел, Распутин убит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sento de proksimeco de la [[revolucio]] estis tiel terura, ke la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] je la lasta minuto iĝis iom pli mildaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Это ощущение близости революции было так страшно, что кадеты в последнюю минуту стали как-то мягче<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni konsideris firmajn prezojn la fonto de la ŝtata malordo. Tio ĝenerale estis la [[Kievo|Kieva]] vidpunkto, kiun kun speciala obstineco estis defendanta [[Anatolij Savenko|A. I. Savenko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы считали твердые цены источником расстройства государства. Это вообще была киевская точка зрения, которую с особенным упорством отстаивал А. И. Савенко<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 167.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Pavel Miljukov|Miljukov]] estis la plej modera inter la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] kaj la plej inteligenta.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Милюков же был самый умеренный из кадетов и самый умный<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 26-an de februaro 1917] Eĉ ne unu [[tramo]] — la tramoj ĉesis veturi, kaj eĉ ne unu [[veturigisto]]. [...] Jam tri tagojn en [[Petrogrado]] mankis [[pano]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ни одного трамвая, — трамваи встали, и ни одного извозчика. [...] Вот уже три дня в Петрограде не было хлеба<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed la problemo certe ne estis la [[pano]]... Tio estis la lasta guto... La problemo estis ke en la tuta granda urbo ne eblis trovi kelkcent homojn, kiuj simpatius al la [[potenco]]... Kaj eĉ ne tio estis la problemo... La problemo estis ke la potenco mem ne simpatiis al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но дело было, конечно, не в хлебе... Это была последняя капля... Дело было в том, что во всем этом огромном городе нельзя было найти несколько сотен людей, которые сочувствовали власти... И даже не в этом... Дело было в том, что власть сама себе не сочувствовала<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 173.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En ni [[estimo]] al la trono intermiksiĝis kun protesto kontraŭ la vojo, kiun sekvis la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]], ĉar ni sciis ke tio estas la vojo al abismo... Pro tio la tuta laboro de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]] pasis sub tiu ĉi signo... dum raportoj al la caro ĉiuj, kiuj dependis de la Dumao aŭ estis inspirataj de ĝi, ĉiam gurdis la samon: tiu ĉi vojo kondukas la dinastion al pereo... Malkaŝe ja en niaj paroloj en la Dumao — ni kritikis la ministrojn... Dum tiu ĉi persekutado ni tamen ne estis transirantaj la konstitucian limon kaj ne tuŝis la monarĥon... Tio estis la ĉefa postulo de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] kaj de plejparto de la Dumao, al kiu devis subiĝi ĉiuj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В нас уважение к престолу переплелось с протестом против того пути, которым шел государь, ибо мы знали, что это путь к пропасти... Поэтому вся работа Думы прошла под этим знаком... при докладах царю все, кто зависели или были вдохновляемы Думой, всегда твердили одно и то же: этот путь ведет династию к гибели... Открыто же в своих речах в Думе — мы бранили министров... При этой травле, однако, не переходили конституционной грани и не затрагивали монарха... Это было основное требование Родзянко и большинства Думы, которому должны были подчиниться все...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 177.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 27-an de februaro 1917] Mi ne memoras kio estis priparolata. Sed mi memoras la decidon: "Subiĝi al la imperiestra ukazo pri malfondo — konsideri la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtatan Dumaon]] ne funkcianta, tamen la membroj de la Dumao ne disveturu, sed tuj venu por "privata kunsido". Por substreki ke tio estas privata kunsido de la membroj de la Dumao, ne kunsido de la Ŝtata Dumao mem, estis decidite kunveni ne en la Granda Halo, sed en tiu "duoncirkla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я не помню, что говорилось. Но помню решение: "Императорскому указу о роспуске подчиниться — считать Государственную думу не функционирующей, но членам Думы не разъезжаться и немедленно собраться на "частное совещание". Чтобы подчеркнуть, что это частное совещание членов Думы, а не заседание Государственной думы как таковой, решено было собраться не в большом Белом зале, а в "полуциркульном"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 178.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ve, tiu ĉi besto estis... lia moŝto rusa popolo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Увы — этот зверь был... его величество русский народ...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 182.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sur revolucia [[marĉo]], kutima al tiu ĉi afero, dancis unusola [[Kerenskij]]... Li kreskis ĉiuminute... La revolucia homa marĉo, inundinta nin, tamen havis iujn holmetojn... Tiuj ĉi "apogholmetoj", sur kiuj ne eblis stari, sed laŭ kiuj eblis kuri de unu al alia, estis la revoluciaj rilatoj, kiujn Kerenskij havis: tio estis [[homo]]j, parte interligitaj je iu organizo, parte ne interligitaj, sed agnoskintaj lian aŭtoritaton. Jen kial komence de la [[revolucio]] (krom liaj personaj kvalitoj de unuaranga [[aktoro]]) Kerenskij ludis tian [[rolo]]n... Estis homoj, kiuj obeis lin... Sed ĉi tie necesas certa ĝustigo: mi volas diri, ke estis armitaj homoj kiuj obeis lin. Ĉar en la revolucia tempo la homoj estas nur tiuj, kiuj tenas enmane [[fusilo]]n. La aliaj estas aĉaĵo, polvo laŭ kiu marŝas tiuj ĉi — la "fusiluloj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = На революционной трясине, привычный к этому делу, танцевал один Керенский... Он вырастал с каждой минутой... Революционное человеческое болото, залившее нас, все же имело какие-то кочки... Эти "кочки опоры", на которых нельзя было стоять, но по которым можно было перебегать — были те революционные связи, которые Керенский имел: это были люди, отчасти связанные в какую-то организацию, отчасти не связанные, но признавшие его авторитет. Вот почему на первых порах революции (помимо его личных качеств, как первоклассного актера) Керенский сыграл такую роль... Были люди, которые его слушались... Но тут требуется некоторое уточнение: я хочу сказать, были вооруженные люди которые его слушались. Ибо в революционное время люди только те, кто держит в руках винтовку. Остальные — это мразь, пыль, по которой ступают эти — "винтовочные"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 185.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Kerenskij]] subite eksentis sin la "ordonanto"... La tuta aspekto lia ŝanĝiĝis... La tono iĝis abrupta kaj ordonema...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Керенский вдруг почувствовал себя "тем, кто приказывает"... Вся внешность его изменилась... Тон стал отрывист и повелителен...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 186.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Kerenskij]] haltis kontraŭ "eks-altrangulo" kun inspirita aspekto:</br> — [[Ivan Grigorjeviĉ Ŝĉeglovitov]], vi estas arestita!</br>Potencaj, minacaj vortoj... "[[Vizaĝo]] lia estas terura".</br> — Ivan Grigorjeviĉ Ŝĉeglovitov... via [[vivo]] estas ekster la [[danĝero]]... Sciu: la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] ne verŝas la sangon.</br> Kia grandanimeco!.. "Li estas belega".</br>Je tio manifestiĝis la tuta Kerenskij: [[aktoro]] ĝisosta, sed la homo kun sincera abomeno de la [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Керенский остановился против "бывшего сановника" с видом вдохновенным:</br> — Иван Григорьевич Щегловитов — вы арестованы!</br> Властные, грозные слова... "Лик его ужасен".</br> — Иван Григорьевич Щегловитов... ваша жизнь в безопасности... Знайте: Государственная дума не проливает крови.</br> Какое великодушие!.. "Он прекрасен"</br> В этом сказался весь Керенский: актер до мозга костей, но человек с искренним отвращением к крови в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 187.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume la "kontraŭa flanko" ne dormis. En la tuta urbo, en ĉiuj kazernoj kaj fabrikoj okazis "rapidaj balotoj"... De ĉiu milo oni elektis po unu. Per manlevo... Oni estis elektantaj [[Petrograda Soveto|laboristajn kaj soldatajn deputitojn]]. Oni "organizis" la [[amaso]]n... Do, alivorte, oni laboris por subigi ĝin al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А "противоположная сторона" не дремала. Во всем городе, во всех казармах и заводах шли "летучие выборы"... От каждой тысячи по одному. Поднятием рук... Выбирали солдатских и рабочих депутатов. "Организовывали" массу... То есть, другими словами, работали над тем, чтобы подчинить ее себе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi komprenis kial tiu ĉi plurvizaĝa [[homamaso]] havis la saman nevortumeble aĉan [[vizaĝo]]n: ja tio estis [[ŝtelisto]]j — pasintece, [[rabisto]]j — estontece... Ni troviĝis ĝuste ĉe la sojlo, kiam ili estis ŝanĝantaj la fazon... La [[revolucio]] konsistis ĝuste je tio ke ŝtelistoj transiris al sekva klaso: ili iĝis rabistoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А я понял, отчего вся эта многотысячная толпа имела одно общее неизреченно-гнусное лицо: ведь это были воры — в прошлом, грабители — в будущем... Мы как раз были на переломе, когда они меняли фазу... Революция и состояла в том, что воришки перешли в следующий класс: стали грабителями<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Homo iom taŭzita sin ĵetis al la konserviĝinta [[Pavel Miljukov|Miljukov]]:</br> — Pavel Nikolajeviĉ, kion ili deziras de mi? Mi duonjaron pasigis en [[malliberejo]], oni min de tie elprenis, alportis ĉi tien kaj postulas ke mi estu "gvidanto de la movado". Kiu [[movado]]? Kio okazas? Mi ja scias nenion... Kio ja? Kio necesas de mi?</br>Mi ne aŭdis kion respondis al li Miljukov... Sed kiam tiu lasta estis naviganta preter mi, post liberiĝi, mi demandis lin — kiu estas tiu ĉi homo?</br> — Ĉu vi ne scias? Tio estas [[Georgij Ĥrustaljov-Nosar|Ĥrustaljov-Nosar]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Человек, слегка растрепанный, бросился к сохранившемуся Милюкову:</br> — Павел Николаевич, что они от меня хотят? Я полгода был в тюрьме, меня вот оттуда вытащили, притащили сюда и требуют, чтобы я стал "во главе движения". Какого движения? Что происходит? Я ведь ничего не знаю... Что такое? Что от меня нужно?</br> Я не слышал, что ответил ему Милюков... Но когда последний проплывал мимо меня, освободившись, я спросил его — кто этот человек?</br> — Разве вы не знаете? Это Хрусталев-Носарь.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Правительство ушло как будто даже раньше,чем кто-либо этого потребовал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 191.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] jen kaj jen estis vokata al ŝtuparo, ĉar tiu aŭ alia trupo venis por saluti la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtatan Dumaon]]... Rodzjanko estis eliranta, parolanta pri fideleco al la [[patrujo]] kaj pri savo de [[Rusio]]. Liajn vortojn oni ne atentis, sed en la Ŝtata Dumao oni vidis novan potencon — tio estis evidente...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко то и дело вызывали на крыльцо, потому что та или иная "часть" пришла приветствовать Государственную думу... Родзянко выходил, говорил о верности родине и о спасении России. Его слова пропускали мимо ушей, но в Думе видели новую власть — это было ясно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] longe ne povis decidi. Li daŭre estis demandanta, kio estos tio — ĉu [[ribelo]] aŭ ne ribelo? — Mi ne deziras ribeli. Mi ne estas ribelulo, neniun [[revolucio]]n mi faris, nek volas fari. Se ĝi okazis, do ĝuste pro tio ke oni ne obeis nin... Sed mi ne estas revoluciulo. Kontraŭ supera potenco mi ne iros, mi ne volas iri. Sed aliflanke, la registaro mankas. Oni impetas al mi de ĉiuj flankoj... Ĉiuj telefonas min. Oni demandas kion fari? Kiel konduti?
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко долго не решался. Он все допытывался, что это будет — бунт или не бунт? — Я не желаю бунтоваться. Я не бунтовщик, никакой революции я не делал и не хочу делать. Если она сделалась, то именно потому, что нас не слушались... Но я не революционер. Против верховной власти я не пойду, не хочу идти. Но, с другой стороны, ведь правительства нет. Ко мне рвутся со всех сторон... Все телефоны обрывают. Спрашивают, что делать? Как же быть?<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 192.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Eble, oferinte la monarĥon, oni sukcesos savi la [[monarĥio]]n... Tiel senforma, ankoraŭ sin mem ne konscianta, naskiĝis la ideo pri [[abdiko de Nikolao la 2-a]] favore al la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]]... Kompreneble ĝi naskiĝis ne nur ĉe mi sola...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Быть может, пожертвовав монархом, удастся спасти монархию... Так, бесформенная, еще сама себя не сознающая, родилась мысль об отречении императора Николая II в пользу малолетнего наследника... Разумеется, родилась не у меня одного...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 194.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Rasputin]] ĉiujn formanĝis, ĉiujn [[amiko]]jn, ĉiujn [[sento]]jn... ne plu haveblas fideluloj... Estas malfideluloj kaj malkaŝaj ribeluloj... La lastaj ekiros kontraŭ li, la unuaj sin kaŝos... Li estas sola... Pli malbona ol sola... Li estas kun ombro de Rasputin... La damnita kamparano!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Распутин всех съел, всех друзей, все чувства... нет больше верноподданных... Есть скверноподданные и открытые мятежники... Последние пойдут против него, первые спрячутся... Он один... Хуже, чем один... Он с тенью Распутина... Проклятый мужик!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por savi... por savi... necesas dispeli tiun ĉi aĉularon (kaj nin kun ĝi) per salvoj, aŭ... Aŭ necesas abdiki... Koste de la abdiko savi la vivon de la imperiestro... kaj savi la [[monarĥio]]n.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Чтобы спасти... чтобы спасти... надо или разогнать всю эту сволочь (и нас вместе с ними) залпами, или... Или надо отречься от престола... Ценой отречения спасти жизнь государю... и спасти монархию<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Regos la neplenkreska caro... do — regento. Regento? Kiu? [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]]? Jes, ŝajnas... Poste la Supera Komandanto... Nu, grandprinco [[Nikolaj Nikolajeviĉ (1856–1929)|Nikolaj Nikolajeviĉ]], certe...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Царствовать будет малолетний царь... значит — регент. Регент? Кто? Михаил Александрович? Да, кажется... Потом Верховный Главнокомандующий... Ну, великий князь Николай Николаевич, конечно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195–196.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Iuj komencas jam saluti ankaŭ la "[[Petrograda Soveto|Soveton de Soldataj kaj Laboristaj Deputitoj]]". Ĝia ekzekutiva komitato sidas apud ni... Ni klare sentas ke tio estas la dua [[potenco]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Некоторые начинают уже приветствовать и "Совет солдатских и рабочих депутатов". Его исполнительный комитет сидит у нас под боком... Мы ясно чувствуем, что это вторая власть...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 196.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ja ĉie, ĉie estis bezonataj, ĉiuj institucioj petegis "sendi membron de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]". Ilia aŭtoritato estis ankoraŭ alta...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ведь всюду, всюду требовалось, все учреждения умоляли "прислать члена Государственной думы". Авторитет их был высок еще...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 198.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Plia plago estis — [[aresto]]j... Pluraj membroj de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] okupiĝas sole pri liberigado de la arestitoj... Oni devas ankoraŭ danki dion, ke estis donita slogano: "Trenu al la Dumao — tie oni decidos"... La Dumao transformiĝis je grandega arestejo... Kun sola diferenco ke antaŭe al la arestejo trenis [[policisto]]j dum nun oni trenas policistojn... [...] Kabineton de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] ni ankoraŭ defendas... Ĉi tien ni klopodas koncentri la arestitojn, kiujn eblas tuj liberigi.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Еше одним бедствием были — аресты... Целый ряд членов Думы занят исключительно тем, чтобы освобождать арестованных... Еще слава богу, что дан лозунг: "Тащи в Думу — там разберут"... Дума обратилась в громадный участок... С тою только разницей, что раньше в участок таскали городовые, а теперь тащат городвых... [...] Кабинет Родзянко мы еще удерживаем... Сюда мы стараемся сконцентрировать арестованных, которых можно немедленно освободить<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 198–199.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiujn ne eblis liberigi precipe konsiderante ilian propran sekurecon, ni sendis al la tiel nomata "pavilono de ministroj", kiun grimacanta sorto faris "pavilono de arestitaj ministroj" [...] La aliajn arestitojn (plej multajn), kiujn eblis liberigi, ni ioman tempon tenis ĉi tie, en la kabineto de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]]. Ili kutime sidis kelkajn horojn dum por ili estis farataj respektivaj "dokumentoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тех, кого нельзя было выпустить хотя бы из соображений их собственной безопасности, направляли в так называемый "павильон министров", который гримасничающая судьба сделала "павильоном арестованных министров" [...] Остальных арестованных (таковых было большинство), которых можно было выпустить, мы передерживали вот тут, в кабинете Родзянко. Они обыкновенно сидели несколько часов, пока для них изготовлялись соответственные "документы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 199–200.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiuj — terura invado de novbarbaroj, tiomfoje antaŭsentita kaj finfine okazinta... Tio estis [[skitoj]]. Cetere ili havas atributojn de la [[20-a jarcento]] — [[mitralo]]jn, sovaĝe rorantajn [[aŭto]]jn... Sed tio estas ekstere... En ilia brusto estas vila, besta, vere skita [[koro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Эти — это страшное нашествие неоварваров, столько раз предчувствуемое и наконец сбывшееся... Это — скифы. Правда, они с атрибутами ХХ века — с пулеметами, с дикорычащими автомобилями... Но это внешне... В их груди косматое, звериное, истинно скифское сердце...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 210.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] estis iranta, parolanta per sia [[Zaporogio|zaporogia]] baso sonorilajn parolojn, krianta pri la [[patrujo]], pri "ni ne permesos al la [[malamiko]], damnita [[germano]], pereigi nian panjon [[Rusujo]]n"... — kaj ĉion similan li estis diranta kaj elvokanta ĉe kortuŝitaj (por minuto) homoj tondran "hura"...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко шел, говорил своим запорожским басом колокольные речи, кричал о родине, о том, что "не позволим врагу, проклятому немцу, погубить нашу матушку-Русь"... — и все такое говорил и вызывал у растроганных (на минуту) людей громовое "ура"...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 212.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Aliaj komencis je ies invito kunveni en la halo de la Armeo kaj Floto, ĉe angulo de Litejnij kaj Kiroĉnaja... Iĝis konate ke proksimume 2000 oficiroj venis tien kaj okazas kunsido...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Другие стали по чьему-то приглашению собираться в зал Армии и Флота, на углу Литейного и Кирочной... Стало известно, что около 2000 офицеров собралось там и что идет заседание...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 217.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Princo [[Georgij Lvov|Lvov]], pri kiu mi persone sciis nenion, la "publiko" gurdis ke li estas bonega, ĉar li estris "[[Zemgor]]", sendispute enveturis en la [[Pavel Miljukov|Miljukov]]-listo sur la piedestalon de ĉefministro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Князь Львов, о котором я лично не имел никакого понятия, "общественность" твердила, что он замечательный, потому что управлял "Земгором", непререкаемо въехал в милюковском списке на пьедестал премьера...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la ministro pri eksteraj aferoj — [[Pavel Miljukov|Miljukov]], tio estis senduba afero. Efektive Miljukov estis je la kapo pli alta ol la aliaj, per la intelekto kaj karaktero.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] министр иностранных дел — Милюков, это не вызывало сомнений. Действительно, Милюков был головой выше других и умом и характером.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] — milita ministro. Guĉkov delonge interesiĝis pri militaj aferoj, li havis sendubajn meritojn. Estinte prezidanto de la 3-a [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]], li tre multe faris por la [[armeo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Гучков — военный министр. Гучков издавна интересовался военным делом, за ним числились несомненные заслуги. Будучи руководителем III Государственной думы, он очень много сделал для армии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed nur ministro pri [[financoj]] estis ne trovebla kvazaŭ kaŝita trezoro... Kaj subite iel en la liston ensaltis [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko|Tereŝĉenko]]. Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko estis tre ĉarma, ricevis eŭropan edukon, bonege "gvidis" la [[aŭto]]n kaj ĝenerale impresis kiel [[dando]] oble pli ol laŭpaperaj aristokratoj. Lastatempe li tre "interesiĝis pri la revolucio", farante ion en la milit-industria komitato. Krome li estis sufiĉe riĉa.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но вот министр финансов не давался как клад... И вдруг каким-то образом в список вскочил Терещенко. Михаил Иванович Терещенко был очень мил, получил европейское образование, великолепно "лидировал" автомобиль и вообще производил впечатление денди гораздо более, чем присяжные аристократы. Последнее время очень "интересовался революцией", делая что-то в военно-промышленном комитете. Кроме того, был весьма богат<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 224.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiel, tablorande, je tiu ĉi sovaĝa akvokirlo de duonfrenezaj homoj, naskiĝis tiu ĉi listo el la kapo de [[Pavel Miljukov|Miljukov]], ĉe tio eĉ tiun ĉi kapon oni devis premi ambaŭmane por ke ĝi almenaŭ ion elpensu. [[Historiisto]]j estonte, ankaŭ Miljukov mem, verŝajne bildigos tion ĉi tute alie: oni bildigos kiel frukton de plej profundaj konsideroj kaj rezulton de "rilatumo de realaj fortoj". Mi ja priskribas kiel estis. [[Ivan Turgenev|Turgenev]] asertis ke la [[rusa popolo]] havas "la cerbon malrektan". Tuta nia revolucia movado klare havis tiun ĉi cerbomalrektecon, kies sekvo estis tiu ĉi listo de duonfuŝuloj kiel premio je cent jaroj de "lukto kontraŭ historia [[potenco]]".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Так, на кончике стола, в этом диком водовороте полусумасшедших людей, родился этот список из головы Милюкова, причем и голову эту пришлось сжимать обеими руками, чтобы она хоть что-нибудь могла сообразить. Историки в будущем, да и сам Милюков, вероятно, изобразят это совершенно не так: изобразят как плод глубочайших соображений и результат "соотношения реальных сил". Я же рассказываю как было. Тургенев утверждал, что у русского народа "мозги — набекрень". Все наше революционное движение ясно обнаружило эту мозгобекренность, результатом которой и был этот список полуникчемных людей, как приз за сто лет "борьбы с исторической властью"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 224–225.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La plej peza kaj stulta en tiu ĉi historio estis situacio nia — de la konservativa tendaro. [[Malamo]]n al la [[revolucio]]j ni ensuĉis se ne kun patrina lakto, do kun la [[Rusa-japana milito|Japana milito]]. Ni luktis kontraŭ la revolucio kiom sufiĉis niaj fortoj, la tutan vivon. En 1905 ni subpremis ĝin. Sed en 1915, precipe pro tio ke [[konstituci-demokratoj]] iĝis duonpatriotoj, ni, [[patrioto]]j, estis devigitaj iĝi duonkonstituci-demokratoj. Ekde tio komenciĝis ĉio. "Ni gurdos: ĉion por la [[milito]] — se vi kritikos la [[potenco]]n"... Kaj jen mi komencis kritiki por ke oni militu. Kaj fine ni trovis nin en la sama sako kun revoluciuloj, en la sama kolegio kun [[Kerenskij]] kaj [[Nikolaj Ĉĥeidze|Ĉĥeidze]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тяжелее и глупее всего было в этой истории положение наше — консервативного лагеря. Ненависть к революции мы всосали если не с молоком матери, то с японской войной. Мы боролись с революцией, сколько хватало наших сил, всю жизнь. В 1905-м мы ее задавили. Но вот в 1915-м, главным образом, потому, что кадеты стали полупатриотами, нам, патриотам, пришлось стать полукадетами. С этого все и пошло. "Мы будем твердить: все для войны, — если вы будете бранить власть"... И вот мы стали ругаться, чтобы воевали. И в результате оказались в одном мешке с революционерами, в одной коллегии с Керенским и Чхеидзе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 225.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Post reveni, [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko|Rodzjanko]] senfine estis leganta al ni senfinajn telegrafajn rubandojn. Tio estis telegramoj de [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] de la ĉefkomandejo kaj de [[Nikolaj Vladimiroviĉ Ruzskij|Ruzskij]] de [[Pskovo]]. Aleksejev konsideris necesa [[Abdiko de Nikolao la 2-a|abdikon de la imperiestro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Вернувшись, Родзянко без конца читал нам бесконечные ленты с прямого провода. Это были телеграммы от Алексеева из Ставки и Рузского из Пскова. Алексеев находил необходимым отречение государя императора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 231.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Penso pri la [[Abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] estis maturiĝanta en la [[kapo]]j kaj [[koro]]j per si mem. Ĝi kreskis de [[malamo]] al la monarĥo, sen paroli pri ĉiuj aliaj sentoj, kiujn tage kaj nokte ĵetadis al nia vizaĝo revolucia homamaso. Je la tria tago de la [[revolucio]], demando ĉu povos regi plu la imperiestro, al kies vizaĝo estis senpune ĵetitaj ĉiuj ofendoj, estis jam evidente decidita je la fundo de ĉies animoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мысль об отречении созревала в умах и сердцах как-то сама по себе. Она росла из ненависти к монарху, не говоря о всех прочих чувствах, которыми день и ночь хлестала нам в лицо революционная толпа. На третий день революции вопрос о том, может ли царствовать дальше государь, которому безнаказанно брошены в лицо все оскорбления, был уже, очевидно, решен в глубине души каждого из нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 232.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni estis relative malmultaj tiutempe — membroj de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] de moderaj opinioj. Elekto estis farita en la unua tago je maniero "provoka" de nia flanko. Kiam [[Ivan Jakovleviĉ Golubev|Golubev]] estis leganta ukazon pri malfermo de la Dumao, ĉe la vortoj "laŭ ukazo de la imperiestro" — ĉiuj "bonordaj" homoj ekstaris. Ĉiuj "aĉuloj" plu sidis. La "bonorduloj" estis ŝajne 101 kaj la centunua estis [[Pjotr Struve|P. B. Struve]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Нас было сравнительно немного тогда — членов Государственной думы умеренных воззрений. Отбор был сделан в первый же день "провокационным" с нашей стороны способом. Когда Голубев читал указ об открытии думы, при словах "по указу его императорского величества" — все "порядочные" люди встали. Все "мерзавцы" остались сидеть. "Порядочных" оказалось, кажется, 101, и сто первым был П. Б. Струве<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 236.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]] estis malfacile rekoni. Ŝi estis malsimila al siaj portretoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государыню узнать было труднее. Она не похожа была на свои портеры<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 237.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]] parolis mallaŭte, sed tre klare. Lia voĉo estis malalta, sufiĉe densa, la parolmaniero kun ioma influo de eksterlandaj lingvoj. Li malmulte elparolis "[[Jato|ѣ]]", pro kio ĝi sonis ne kiel "крѣпла", sed preskaŭ kiel "крепла". Tiu ĉi gvardia akĉento estis la sola kio ŝajnis al mi, provinciulo, fremda. Ĉio alia estis proksima, tamen ne majesta, sed inverse simpatia per sia konfuziĝemo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государь говорил негромко, но очень явственно и четко. Голос у него был низкий, довольно густой, а выговор чуть-чуть с налетом иностранных языков. Он мало выговаривал "ѣ", почему последнее слово звучало не как "крѣпла", а почти как "крепла". Этот гвардейский акцент — единственное, что показалось мне, провинциалу, чужим. А остальное было близкое, но не величественное, а, наоборот, симпатичное своей застенчивостью<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 239–240.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] Sed kiu estis komplete certa je si mem kaj je kiu sola estis pli da "majesto" ol en ambaŭ liaj caraj gepatroj, tio estis knabeto — [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|carido]]. En blanka ĉemizeto, kun blanka kalpako enmane, la [[infano]] estis eksterordinare bela.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но кто был совершено в себе уверен и в ком одном было больше "величественности", чем в его обоих царственных родителях, — это был маленький мальчик — цесаревич. В белой рубашечке, с белой папахой в руках, ребенок был необычайно красив<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 240.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [vizito al Nikolao la 2-a en 1909] Matroso [[Andrej Derevenko|Derevenko]], kiu estis la onklo<ref>Persona asistanto de carido.</ref> ĉe la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] kaj kiu ekaŭdis ke [[Volinio|Voliniaj]] kamparanoj prezentas sin, ekdeziris ekvidi la siajn... Kaj ankaŭ li — "eliris"... Bela, ege simila al la unua amanto el ukraina trupo (la haroj kiel korva flugilo dum la vizaĝo blanka kvazaŭ li estus uzanta kremon Simon), — li, glitante laŭ pargeto, eliris, etendinte la manojn — "favore":</br> — Saluton, samlandanoj!.. Nu, kiel vi fartas tie?... Estis tre amuze...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Матрос Деревенько, который был дядькой у наследника цесаревича и который услышал, что волынские крестьяне представляются, захотел повидать своих... И вот он тоже — "вышел"... Красивый, совсем как первый любовник из малорусской труппы (воронова крыла волосы, а лицо белое, как будто он употреблял creme Simon), — он, скользя по паркету, вышел, протянув руки — "милостиво":</br> — Здравствуйте, земляки!.. Ну, как же вы там?.. Очень было смешно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 247.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [fervoja vojaĝo kun [[Aleksandr Guĉkov]] por [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Fervojstacio estis flugantaj preter ni... Fojfoje ni haltis... Mi memoras ke A.I. Guĉkov fojfoje estis faranta mallongajn parolojn de sur vagonplatformo... ĉar ne eblis alie... Sur peronoj staris [[homamaso]] kiu ĉion sciis... Tio estas ĝi sciis ke ni veturas al la caro... Kaj kun ĝi necesis interparoli...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Станции проносились мимо нас... Иногда мы останавливались... Помню, что А. И. Гучков иногда говорил краткие речи с площадки вагона... это потому, что иначе нельзя было... На перронах стояла толпа, которая все знала... То есть она знала, что мы едем к царю... И с ней надо было говорить...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 249.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] al delegacio dum sia [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] Mi decidis abdiki... Ĝis la tria horo de la hodiaŭa tago mi opiniis ke mi povos abdiki favore al la filo [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]]... Sed ĝis tiu tempo mi ŝanĝis la decidon favore al la frato [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]]... Mi esperas ke vi komprenos sentojn de la [[patro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я принял решение отречься от престола... До трех часов сегодняшнего дня я думал, что могу отречься в пользу сына Алексея... Но к этому времени я переменил решение в пользу брата Михаила... Надеюсь, вы поймете чувства отца...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Eble nun ankoraŭ eblas savi la [[monarĥio]]n, sed necesas pensi ankaŭ kiel savi almenaŭ la [[vivo]]n de la [[Romanovoj|membroj de la dinastio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Может быть, сейчас еще можно спасти монархию, но надо думать и о том, чтобы спасти хотя бы жизнь членам династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se devos abdiki ankaŭ la sevka, — do ankaŭ [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos abdiki la tronon... Sed la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] ne povas abddiki — lia abdiko estus malvalida.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если придется отрекаться и следующему, — то ведь Михаил может отречься от престола... Но малолетний наследник не может отречься — его отречение недействительно<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se io ankoraŭ povus kvietigi la ondojn — tio estas se la nova imperiestro surtroniĝos, ĵurinte al la konstitucio... [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos ĵuri. La neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]] — ne.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если что может еще утишить волны, — это если новый государь воцарится, присягнув конституции... Михаил может присягнуть. Малолетний Алексей — нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se ĉi tie estas jura malĝusteco... Se la imperiestro ne rajtas abdiki favore al la frato... Estu malĝusteco!.. Eble per tio estas gajnata tempo... Iun tempon regos [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]], kaj poste, kiam ĉio trankviliĝos, iĝos klare ke li ne rajtas regi, la trono transiros al [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если здесь юридическая неправительность... Если государь не может отрекаться в пользу брата... Пусть будет неправительность!.. Может быть, этим выиграется время... Некоторое время будет править Михаил, а потом, когда все угомонится, выяснится, что он не может царствовать, и престол перейдет к Алексею Николаевичу...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Abdiko favore al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] malkongruas al la leĝo pri tronheredo. Sed ne eblas ne vidi ke tiu ĉi solvo havas ĉe la nunaj cirkonstancoj seriozajn avantaĝojn. Ĉar se surtroniĝos la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]], necesos respondi tre malfacilan demandon: ĉu la gepatroj restos kun li aŭ ili devos disiĝi. Je la unua kazo, do se la gepatroj restos en [[Rusio]], la abdiko estos, je la okuloj de tiuj kiujn ĝi interesas, kvazaŭ fiktiva... Speciale tio koncernas la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]]... Oni diros, ke ŝi same regas ĉe la filo kiel ĉe la edzo... Konsiderante nunan rilaton al ŝi, — tio kaŭzus la plej neeblajn malfacilaĵojn. Se disigi la neplenkreskan imperiestron kaj la gepatroj, do, sen paroli pri malfacileco de tiu ĉi afero, tio povus tre malbone influi lin. Sur la trono estos kreskanta la junulo, malamanta ĉion ĉirkaŭ si kiel prinozistojn, forprenintajn de li la patron kaj la patrinon... Konsiderante malsanecon de la infano tio senteblos speciale akre...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Отречение в пользу Михаила Александровича не соответствует закону о престолонаследии. Но нельзя не видеть, что этот выход имеет при данных обстоятельствах серьезные удобства. Ибо если на престол взойдет малолетний Алексей, то придется решать очень трудный вопрос: останутся ли родители при нем или им придется разлучиться. В первом случае, т. е. если родители останутся в России, отречение будет в глазах тех, кого оно интересует, как бы фиктивным... В особенности это касается императрицы... Будут говорить, что она так же правит при сыне, как при муже... При том отношении, какое сейчас к ней, — это привело бы к самым невозможным затруднениям. Если же разлучить малолетнего государя с родителями, то, не говоря о трудности этого дела, это может очень вредно отразиться на нем. На троне будет подрастать юноша, ненавидящий все окружающее, как тюремщиков, отнявших у него отца и мать... При болезненности ребенка это будет чувствоваться особенно остро...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 255.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Mi subite eksentis, ke ekde tiu ĉi minuto la [[vivo]] de la imperiestro estas ekster danĝero... kaj duono de la dornoj, pikintaj la koron de liaj regatoj, estis forŝiritaj kun tiu ĉi papereto. Tiom noblaj estis tiuj ĉi adiaŭaj vortoj... Kaj tiom eksenteblis ke li, same kiel ni kaj eble oble pli, amas [[Rusio]]n...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я вдруг почувствовал, что с этой минуты жизнь государя в безопасности... половина шипов, возившихся в сердце его подданных, вырывались этим лоскутком бумаги. Так благородны были эти прощальные слова... И так почувствовалось, что он так же, как и мы, а, может быть, гораздо больше, любит Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Estis unu punkto, kiu tre zorgigis min... Mi ĉiam estis pensanta ke eble se [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] rekte kaj definitive proklamos "konstitucian ordon de la regado", por li estos pli facile deteni la tronon... Mi diris tion ĉi al la imperiestro... Mi petis lin en la loko, kie estis dirite: "...kun reprezentantoj en leĝofaraj institucioj, sur la bazo, kiu estis establita de ili..." alskribi: "doninte je tio tutpopolan ĵuron".</br> La imperiestro tuj konsentis.</br> — Ĉu vi opinias ke tio necesas?</br> Kaj, eksidinte ĉe la tablo, li alskribis per krajono: "doninte je tio nerompeblan ĵuron".</br>Li skribis ne "tutpopola" sed "nerompebla", kio certe stile estis oble pli bone.</br>Tio estis la sola ŝanĝo kiu estis farita...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Был один пункт, который меня тревожил... Я все думал о том, что, может быть, если Михаил Александрович прямо и до конца объявит "конституционный образ правления", ему легче будет удержаться на троне... Я сказал это государю... И просил его в том месте, где сказано: "...с представителями народа в законодательных учреждениях, на тех началах, кои будут ими установлены...", приписать: "принеся в том всенародную присягу".</br> Государь сейчас же согласился.</br> — Вы думаете, это нужно?</br> И, присев к столу, приписал карандашом: "принеся в том ненарушимую присягу".</br> Он написал не "всенародную", а "ненарушимую", что, конечно, было стилистически гораздо правильнее.</br> Это единственное изменение, которое было внесено...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Poste mi petis la imperiestron:</br>— Via imperiestra moŝto... Vi diris ke vi venis al la penso pri abdiko favore al grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] hodiaŭ je la 3-a horo tage. Estus dezirinde ke ĝuste tiu ĉi horo estu indikita ĉi tie, ĉar en tiu minuto vi faris la decidon...</br> Mi ne deziris ke iam iu povus diri ke la manifesto estis "eldevigita"... Mi vidis ke la imperiestro min komprenis kaj evidente tio komplete kongruis al lia deziro, ĉar li tuj akceptis kaj skribis: "la 2-an de marto, la 15-a horo", do je la 3-a horo tage... La horloĝo tiutempe montris la dekunuan kaj iom nokte...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Затем я просил государя:</br>— Ваше величество... Вы изволили сказать, что пришли к мысли об отречении в пользу великого князя Михаила Александровича сегодня в 3 часа дня. Было бы желательно, чтобы именно это время было обозначено здесь, ибо в эту минуту вы приняли решение...</br>Я не хотел, чтобы когда-нибудь кто-нибудь мог сказать, что манифест "вырван"... Я видел, что государь меня понял, и, по-видимому, это совершенно совпало с его желанием, потому что он сейчас же согласился и написал: "2 марта, 15 часов", то есть 3 часа дня... Часы показывали в это время начало двенадцатого ночи...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257–258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] [...] la imperiestro skribis ĉeeste de ni ukazon al la Reganta Senato pri nomumo de la prezidanto de la Konsilio de Ministroj...</br>Tion la imperiestro skribis ĉe alia tablo kaj li demandis:</br>— Kiun vi opinias?</br>Ni diris:</br>Princon [[Georgij Lvov|Lvov]].</br>La imperiestro diris kun specifa intonacio, — mi ne povas transdoni tion:</br> — Aĥ, Lvov? Bone — Lvov...</br>Li skribis kaj subskribis...</br>La tempo laŭ mia peto estis indikita por valideco de la ago du horojn pli fure ol la abdiko, do la 13-a horo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] государь написал при нас указ Правительствующему Сенату о назначении председателя Совета Министров...</br> Это государь писал у другого столика и спросил:</br>— Кого вы думаете?..</br>Мы сказали:</br>Князя Львова...</br>Государь сказал как-то особой интонацией, — я не могу этого передать:</br> — Ах, Львов? Хорошо — Львова...</br> Он написал и подписал...</br> Время по моей же просьбе было поставлено для действительности акта двумя часами раньше отречения, т. е. 13 часов<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [Nikolao la 2-a dum [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] Mi deziras unue veturi al la ĉefkomandejo... adiaŭi... Kaj poste mi dezirus viziti la [[Maria Fjodorovna|panjon]]... Do mi pensas ĉu veturi al [[Kievo]] aŭ peti ŝin alveturi al mi... Kaj poste — al [[Carskoje Selo|Carskoje]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я хочу сначала проехать в Ставку... проститься... А потом я хотел бы повидать матушку... Поэтому я думаю или проехать в Киев, или просить ее приехать ко мне... А потом — в Царское...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] La horloĝo estis montranta la dekduan sen dudek. La imperiestro lasis nin foriri.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Часы показывали без двадцати минут двенадцать. Государь отпустил нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Aleksandr Guĉkov]] al homamaso apud vagono post [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Rusaj homoj... forigu la ĉapojn, krucosignu vin, preĝu al dio... La imperiestro por savi [[Rusio]]n rezignis je sia cara servo... La caro subskribis abdikon. Rusio ekiras novan vojon... Ni petu dion ke li estu favora al ni... La [[homamaso]] estis foriganta la ĉapojn kaj sin krucosignanta... Kaj estis terure kviete...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Русские люди... Обнажите головы, перекреститесь, помолитесь богу... Государь император ради спасения России снял с себя... свое царское служение... Царь подписал отречение от престола. Россия вступает на новый путь... Будем просить бога, чтобы он был милостив к нам... Толпа снимала шапки и крестилась... И было страшно тихо...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 260.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] La 28-an de februaro estis ordonite al du brigadoj, unu forprenita de la Norda fronto, la alia de tiu Okcidenta, iri por obeiigi [[Petrogrado]]n. Al generalo-adjutanto [[Nikolaj Iudoviĉ Ivanov|Ivanov]] estis ordonite iĝi komandestro de tiuj ĉi trupoj. Li devus resti apud Petrogrado, sed ne entrepreni rezolutajn agojn ĝis speciala ordono. Kiel plej proksima taĉmento estis donitaj al li du batalionoj de kavaliroj de la ordeno de Sankta Georgo, kiuj estis persona gvardio de la imperiestro en la ĉefkomandejo. De la Norda fronto ekiris du regimentoj de la 38-a infanteria divizio, konsideritaj la plej bonaj en la fronto. Sed ie inter [[Luga (urbo)|Luga]] kaj [[Gatĉino]] tiuj ĉi regimentoj ekribelis kaj rifuzis marŝi al Petrogrado. La brigado, prenita de la Okcidenta fronto, ankaŭ ne atingis ĝin. Fine ankaŭ du batalionoj de la Georgo-kavaliroj ekmalobeis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = 28 февраля был отдал приказ двум бригадам, одной снятой с Северного фронта, другой — с Западного, двинуться на усмирение Петрогада. Генерал-адъютанту Иванову было приказано принять командование над этими частями. Он должен был оставаться в окрестностях Петрограда, но не предпринимать решительных действий до особого распоряжения. Для непосредственного окружения ему были даны два батальона георгиевских кавалеров, составлявших личную охрану государя в Ставке. С Северного фронта двинулись два полка 38-й пехотной дивизии, которые считались лучшими на фронте. Но где-то между Лугой и Гатчиной эти полки взбунтовались и отказались идти на Петроград. Бригада, взятая с Западного фронта, тоже не дошла. Наконец, и два батальона георгиевцев тоже вышли из повиновения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 260–261.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] La unuan de marto generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] pridemandis telegrame ĉiujn ĉefkomandestrojn de la frontoj. Tiuj ĉi telegramoj petis la ĉefkomandestrojn esprimi sian opinion pri dezirindeco en la aktualaj cirkonstancoj de [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] de la imperiestro favore al la filo. Ĝis la unua horo tage la duan de marto ĉiuj respondoj de la ĉefkomandestroj estis ricevitaj kaj koncentriĝis je la manoj de generalo Ruzskij. [...] Ĉiuj kvin ĉefkomandestroj de la frontoj kaj generalo Aleksejev (gen. Aleksejev estis stabestro ĉe la imperiestro) subtenis la abdikon de la imperiestro. Je la unua horo la duan de marto generalo Ruzskij, akompanata de sia stabestro generalo [[Jurij Danilov|Danilov]] kaj Saviĉ<ref>Nikolaj Vasiljeviĉ Saviĉ (1875–1936).</ref> — generalo-kantonmentigisto, estis akceptitaj de la imperiestro. La imperiestro akceptis ilin en la sama vagono, en kiu post kelkaj horoj okazis la abdiko.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Первого марта генерал Алексеев запросил телеграммой всех главнокомандующих фронтами. Телеграммы эти запрашивали у главнокомандующих их мнение о желательности при данных обстоятельствах отречения государя императора от престола в пользу сына. К часу дня второго марта все ответы главнокомандующих были получены и сосредоточились в руках генерала Рузского. [...] Все пять главнокомандующих фронтами и генерал Алексеев (ген. Алексеев был начальником штаба при государе) высказались за отречение государя императора от престола. В час дня второго марта генерал Рузский, сопровождаемый своим начальником штаба генералом Даниловым и Савичем — генерал-квартирмейстером, был принят государем. Государь принял их в том же самом вагоне, в котором через несколько часов было отречение<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 261.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] Post tio ĉi estis verkita konciza telegramo, informanta generalon [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] ke la imperiestro faris decidon [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiki]]. Generalo Ruzskij prenis la telegramon kaj foriris, sed iom prokrastis ĝian sendon, ĉar li sciis ke [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] kaj Ŝulgin matene ekveturis de [[Petrogrado]]: li deziris konsulti ilin speciale rilate kiu iĝos estro de la registaro. Generalo Ruzskij ne fidis al [[Georgij Lvov|Lvov]] kaj preferis [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko|Rodzjanko]]. Guĉkov kaj Ŝulgin estis atendataj tre baldaŭ. Sed jam je la tria horo tage, de la imperiestro venis iu kun ordono redoni la telegramon. Je la sama tempo generalo Ruzskij eksciis ke la imperiestro ŝanĝis la ideon kaj la abdiko okazos favore ne al [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ]], sed al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]]. Post ripeta ordono redoni la telegramon, la telegramo estis redonita, do ĝi ne estis sendita.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = После этого была составлена краткая телеграмма, извещавшая генерала Алексеева о том, что государь принял решение отречься от престола. Генерал Рузский взял телеграмму и удалился, но несколько медлил с отправкой ее, так как он знал, что Гучков и Шульгин утром выехали из Петрограда: он хотел посоветоваться с ними особенно по вопросу о том, кто станет во главе правительства. Генерал Рузский не доверял Львову и препочитал Родзянко. Гучкова и Шульгина ожидали с часу на час. Но уже в три часа дня от государя пришел кто-то с приказанием вернуть телеграмму. Тогда же генерал Рузский узнал, что государь передумал в том смысле, что отречение должно быть не в пользу Алексея Николаевича, а в пользу Михаила Александровича. После повторного приказания вернуть телеграмму, телеграмма была возвращена и, таким образом, послана не была<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 262.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Proksimume je la unua nokte, eble je la dua, oni akceptis la duan ekzemplenon de la abdiko. Ambaŭ ekzempleroj estis subskribitaj de la imperiestro. Ilia sorto, laŭ miaj informoj, estis jena. Unu ekzempleron mi kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] lasis tiam al generalo [[Nikolaj Ruzskij|Ruzskij]]. Tiu ĉi ekzemplero troviĝis ĉe lia stabestro, generalo [[Jurij Danilov|Danilov]]. En aprilo 1917 tiu ĉi ekzemplero estis alportita de generalo Danilov al la estro de la [[Provizora Registaro de Rusio|Provizora Registaro]] princo [[Georgij Lvov|Lvov]]. La alian ekzempleron mi kaj Guĉkov alportis al [[Petrogrado]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Около часу ночи, а может быть двух, принесли второй экземпляр отречения. Оба экземпляра были подписаны государем. Их судьба, насколько я знаю, такова. Один экземпляр мы с Гучковым тогда же оставили генералу Рузскому. Этот экземпляр хранился у его начальника штаба, генерала Данилова. В апреле месяце 1917 года этот экземпляр был доставлен генералом Даниловым главе Временного правительства князю Львову. Другой экземпляр мы повезли с Гучковым в Петроград<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 262.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [al homamaso al homamaso apud vagono post [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Al la imperiestro... [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]]... la Dua... mi proklamas — "hura!"
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государю императору... Михаилу... Второму... провозглашаю — "ура!"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 264.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kunsido pri eventuala [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Oni priparolis jenon: ĉu indas al la grandprinco akcepti la tronon aŭ ne... Mi ne memoras ĉiujn parolojn. Sed mi memoras ke nur du subtenis la akcepton. Tiuj du estis: [[Pavel Miljukov|Miljukov]] kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Говорили о том: следует ли великому князю принять престол или нет... Я не помню всех речей. Но я помню, что только двое высказались за принятие престола. Эти двое были: Милюков и Гучков...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 272.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Maldika, kun longa, preskaŭ ankoraŭ junula vizaĝo, li estis personigo de fragileco.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тонкий, с длинным, почти еще юношеским лицом, он весь был олицетворением хрупкости<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 273.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Antaŭ multaj jaroj, la 14-an de decembro 1825, estis same kiel nun — Nikolao kaj Miĥail...</br>[[Nikolao la 1-a (Rusio)|Nikolao]] estis la imperiestro. [[Miĥail Pavloviĉ|Miĥail]] — lia frato...</br>Same kiel nun...</br>Same kiel nun eksplodis [[Decembrista ribelo|insurekcio]]...</br>La insurekcio de [[decembristoj]].</br>Kion faris Nikolao?</br>Nikolao diris:</br>— Morgaŭ mi estos morta aŭ imperiestro...</br>Sekvan tagon li ekrajdis [[ĉevalo]]n, sin ĵetis al la placo kaj per mitrajlo subpremis la insurekcion...</br>Kion faris Miĥail?</br>Li sekvis la pli aĝan fraton...</br>Same kiel nun...</br>Jes, same kiel nun, ĉar ankaŭ nun Miĥail sekvis la fraton Nikolaon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Много лет тому назад, 14 декабря 1825 года, были, как и теперь, — Николай и Михаил...</br> Николай был государь. Михаил — его брат...</br> Как и теперь...</br> Как и теперь, разразился военный бунт...</br> Бунт декабристов.</br> Что сделал Николай?</br>Николай сказал:</br> — Завтра я или мертв, или император...</br> Завтра он вскочил на коня, бросился на площадь и картечью усмирил бунт...</br> Что сделал Михаил?</br> Он последовал за старшим братом...</br> Как и теперь...</br> Да, как и теперь, потому что и теперь Михаил пошел за братом Николаем...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 274–275.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li diris:</br> — Ĉe tiaj kondiĉoj mi ne povus akcepti la tronon, ĉar...</br> Li ne finis, ĉar... li ekploris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал:</br> — При этих условиях я не могу принять престола, потому что...</br> Он не договорил, потому что... потому что заплакал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 276.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [sekretario de [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|Miĥail Aleksandroviĉ dum ties abdiko]] ] Li transdonis al ni, ke la grandprinco petis uzi je lia nomo pronomon "mi", ne "ni" (ni ĉie uzis "ni"), ĉar la grandprinco konsidras ke li ne akceptis la tronon, la imperiestro ne estis, do li ne devas diri — "ni". Due, pro la sama kialo, anstataŭ la vortoj "ni ordonas", kiel ni skribis, — uzi la vortojn "mi petas". Kaj fine, la grandprinco atentigis ke en la teksto nenie aperas la vorto "[[dio]]" dum tiaj aktoj ne povas esti sen la dia nomo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он передал, что великий князь просил употреблять от его лица местоимение "я", а не "мы" (у нас всюду было "мы"), потому что великий князь считает, что он престола не принял, императором не был, а потому не должен говорить — "мы". Во-вторых, по этой же причине, вместо слова "повелеваем", как мы написали, — употребить слово "прошу". И наконец, великий князь обратил внимание на то, что нигде в тексте нет слова "бог", а таких актов без упоминания имени божия не бывает<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 278.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li estis fragila, delikata, naskita ne por tiaj teruraj minutoj, sed li estis sincera kaj homeca. Sur li tute mankis [[masko]]. Kaj mi pensis:</br>"Kiom bonega konstitucia monarĥo li povus esti..."</br>Ve... Tie, en najbara ĉambro, oni estis verkantaj [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|abdikon de la dinastio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он был хрупкий, нежный, рожденный не для таких ужасных минут, но он был искренний и человечный. На нем совсем не было маски. И мне думалось:</br> "Каким хорошим конституционным монархом он был бы..."</br> Увы... Там, в соседней комнате, писали отречение династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li diris al mi:</br> — Estas tre peze al mi... Min turmentas ke mi ne povis konsulti la miajn. Ja la [[Abdiko de Nikolao la 2-a|frato abdikis]] pro si mem... Sed mi, okazas tiel, abdikas pro ĉiuj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал мне:</br> — Мне очень тяжело... Меня мучает, что я не мог посоветоваться со своими. Ведь брат отрекся за себя... А я, выходит так, отрекаюсь за всех...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] [[Vladimir Dmitrijeviĉ Nabokov|Nabokov]] prenis por sia memoro la plumon, per kiu subskribis Miĥail Aleksandroviĉ. Kaj mi memoras ke la aperinta tiutempe [[Kerenskij]] impetis for al tipografio (iu ripetis ke en iu ajn momento oni povos "enrompiĝi").</br>Post duonhoro tra la tuta urbo oni estis gluantaj afiŝojn:</br>"[[Abdiko de Nikolao la 2-a|Nikolao abdikis]] favore al Miĥail. Miĥail abdikis favore al la popolo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Набоков взял себе на память перо, которым подписал Михаил Александрович. И помню, что появившийся к этому времени Керенский умчался стремглав в типографию (кто-то еще раз сказал, что могут каждую минуту "ворваться").</br> Через полчаса по всему городу клеили плакаты:</br>"Николай отрекся в пользу Михаила. Михаил отрекся в пользу народа"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 280.</ref>.
}}
=== 1920 ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oficira homamaso. Mi ne scias kial, sed [[oficiro]]j ĉiam malbone impresas min kiam ili kuniĝas je "[[amaso]]j"... La oficiro laŭ senco estas "solulo"... Li devas esti ĉirkaŭita de [[soldato]]j. Tiukaze estas klare kial li estas "oficiro" [...] Kaj tiu ĉi impreso estas speciale forta, se kompari "oficirajn rotojn" kun "junkroj"... Ŝajne la "oficiraj rotoj" devus esti la plej idealaj trupoj... Sed ne... En ili senteblas rompiteco, mankas [[sano]], mankas [[mensa sano]]... Kaj, kvankam tio sonas strange, ne senteblas disciplino. Dume la junkroj ĉiam kaŭzas animvigligan impreson: tiun de kunpremita risorto, preta je iu ajn minuto malpremixgi laŭ [[ordono]] de sia estro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Толпа офицеров. Не знаю почему, на меня всегда офицеры производят самое тяжелое впечатление, когда они собираются "толпами"... Офицер по существу "одиночка"... Он должен быть окружен солдатами. Тогда понятно, почему он "офицер" [...] И это впечатление особенно ярко, если сравнить "офицерские роты" с "юнкерами"... Казалось бы, "офицерские роты" самые совершенные части... А вот нет... В них какой-то надлом, нет здоровья, нет душевного здоровья... И как это ни странно — не чувствуется дисциплины. А юнкера всегда производят какое-то бодрящее душу впечатление: сжатой пружины, готовой каждую минуту развернуться по знаку своего начальника<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 305.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kinejoj en Krimeo] Certe oni iris por spekti [[Vera Ĥolodnaja]]. Post sia tragika fino ŝi iĝis "postmorta verko", tio kio ne plu ekzistas...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Конечно, пришли смотреть Веру Холодную. После своего трагического конца она стала "посмертным произведением", тем, чего уж нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 310.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — [[Volontula Armeo|volontulan armeon]]. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Дело становилось окончательно ясным: Одессу сдадут. Я, кстати, заболел, и, лежая в постели, подписывал бесконечное количество "удостоверений" на английские пароходы. На этих удостоверениях английские власти ставили визу, и это служило пропуском на пароход<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 319.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri detruo de sia arĥivo] En [[Kievo]] mi devis bruligi tre interesajn aĵojn. Sed multon mi forportis. Por kio? Por sinkigi en [[Odeso|Odesa]] [[akvo]] tion, kion mi ne bruligis en Kieva [[fajro]]. De ĉio kio estis verkita aŭ notita dum la tuta [[vivo]], restis eĉ ne unu alineo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В Киеве мне пришлось сжечь интереснейшие вещи. Но многое я вывез. Для чего? Для того, чтобы утопить в одесской воде то, что не сжег в киевском огне. В общем от всего, что было написано или записано в течение всей жизни, не осталось ни строчки...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 320.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo [[Viktor Sokita-Jaĥontov|Sokita-Jaĥontov]], — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]], "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La fumetojn kaŭzis [[kuglo]]j, batiĝintaj kontraŭ stukaĵo. Laŭ [[Deribasovskaja]] de post monteto iu estis pafanta. Trafinte [[domo]]jn je akutaj anguloj, la kugloj estis resaltantaj, naskante tiujn ĉi flava-grizajn fumetojn el kalkoŝtona polvo. La sekreto solviĝis simple, dume kiomfoje dum la [[Rusia Enlanda milito|enlanda milito]] ambaŭ kontraŭuloj estis akuzantaj civilulojn pri pafado el fenestroj. Tio certe okazis fojfoje, sed plej ofte tio estis verŝajne nuraj "stukaĵaj" fumetoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Эти дымки производили пули, ударявшиеся о штукатурку. По Дерибасовской из-за горки кто-то палил. Попадая в дома под острыми углами, пули рикошетировали, рождая эти желто-сырые дымочки из пыли известкового камня. Ларчик открывался просто, а меж тем сколько раз в гражданской войне оба противника обвиняли мирное население в стрельбе из окон. Это в некоторых случаях, конечно, бывало, но по большей части это были, вероятно, только "штукатурные" дымки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 324.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Bolŝevistoj]] pafis malbone. Ili povus, se diri malnovtestamente, "inundi nin per [[plumbo]]", sed ili sume vundis kelkajn homojn. Tamen tio ĉi estis tute sufiĉa por ke ĉiuj [[vaporŝipo]]j "rapidege forkuraĉu" al la maro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Большевики стреляли плохо. Они могли бы, выражаясь по-старозаветному, "залить нас свинцом", но в общем ранили несколько человек. Однако этого было совершенно достаточно, чтобы все пароходы "драпанули в два счета" в море<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 325.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa regulo estas ne kredi al la atestantoj dum la [[batalo]], ĉar al homoj ŝajnas [[dio]] scias kio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Основное правило — не верить очевидцам в бою, ибо людям мерещится бог знает что<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 326.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni vane estis ekbruligantaj fajregojn, montrante ĉe tio kutiman intelektulan sentaŭgecon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы тщетно разводили какие-то костры, проявляя при этом обычную интеллигентскую никчемность<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Estas mirinde kiom absurde egoismaj estas homoj. En kamparana dometo estis tri uloj. Ili deklaris ke ili povus enlasi neniun, ĉar ili estas ne tri, sed dekkvin. Al tio elĉerpita leŭtenanto L. diris:</br>— Mi atendos ĉi tie duonhoron. Kaj se tiuj dekdu ne venos, mi vin mortpafos... Tiu ĉi fantazia deklaro havis tiun sekvon, ke ankaŭ tiuj ĉi tri ien sin kaŝis. Kompreneble neniuj dekdu aperis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Удивительно, как люди нелепо эгоистичны. В хатке было трое. Они заявили, что никого не могут впустить, потому что их собственно не трое, а пятнадцать. На это изведенный поручик Л. сказал:</br>— Я подожду полчаса здесь. И если те двенадцать не придут, то я вас расстреляю...</br>Это фантастическое заявление имело то следствие, что и эти трое куда-то скрылись. Разумеется, никаких двенадцати не оказалось<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 332.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Glacio]] okupis preskaŭ la tutan videblan spacon. Preskaŭ — ĉar sur transa flanko de la glacikovrita estuaro videblis urbo. Tio estis [[Bilhorod-Dnistrovskij|Akkermano]]. Laŭ tiu ĉi glacio moviĝas senfina vico da ĉaroj. Tien, al Akkermano, al la savurbo, rumanio urbo Akkermano, kien ne venos la [[bolŝevistoj]]. [...] Oni iras kun blankaj flagoj, kiujn oni portas kiel standardojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Льду почти столько, сколько хватает глаз. Почти — потому, что на той стороне замерзшего лимана виден город. Это — Аккерман. По этому льду в одну колонну движется бесконечный обоз. Туда, к Аккерману, к городу спасения, румынскому городу Аккерману, куда не придут большевики. [...] Идут с белыми флагами, которые несут как знамена<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 332.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kial ĉiuj ĉi homoj estis konvinkitaj ke oni akceptos ilin sur la transa flanko kun disetenditaj brakoj? Pro tio evidente ke estis donita preciza kaj klara [[ordono]] suriri la [[glacio]]n je la oka matene. Sed estas sendube ankaŭ ke je la sesa versto sur la glacio staris tableto. Ĉe la tableto sidis rumanaj oficiroj, post la tableto staris rumanaj soldatoj. Kaj estas tute certe ke tiu ĉi tableto ordonis al ĉiuj ĉi homoj kaj ĉaroj reveni. [[Rumanoj]] enlasis neniun. Cetere ne. Ili enlasis "polajn regatojn". Inter ili estis komandanto de la urbo [[Odeso]], kolonelo [[Nikolaj Miglevskij|Miglevskij]], tre ĉarme tretinta laŭlonge de la ĉararo je sufiĉe bonaj civilaj vestoj kaj kun eleganta valizato nemane.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему все эти люди и повозки были убеждены, что их примут на той стороне с распростертыми объятиями? Потому, очевидно, что был отдан точный и ясный приказ выступить на лед в восемь часов утра. Но несомненно также и то, что на шестой версте на льду стоял столик. У столика сидели румынские офицеры, за столиком стояли румынские солдаты. И совершенно достоверно, что этот столик приказал всем этим людям и повозкам возвращаться обратно. Румыны не пустили никого. Впрочем, нет. Пропустили "польских подданных". В числе их оказался комендант города Одессы, полковник Миглевский, очень мило семенивший вдоль обозоа в весьма приличном штатском платье и с изящным чемоданчиком в руках. Впереди всего шествия шли маленькие кадеты. Они начинались с десяти лет. Жалко было смотреть на эту детвору, замерзавшую на льду. И начался "Анабазис". Великое отсупление от Аккермана<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 333.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni kredigis min, ke oni "forportis ĉiujn vunditojn"... Tion oni kredu neniam.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня уверяли, что "вывезли всех раненых"... Этому никогда не надо верить<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 344.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel [[milito]]j aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume [[pediko]]j estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun ulo el taĉmento de [[Grigorij Kotovskij]] ] — Ĉu Kotovskij estas bona persono?</br>— Tre bona... Kaj li plej severe ordonis... Kaj li rabi malpermesas... Interŝanĝi — tio eblas...</br>[...] Mi ne scias kial, la konversacio glitis al [[Simon Petljura|Petljura]]. Li tre kontraŭis lin.</br> — Kial vi estas tiom forte kontraŭ Petljura?</br> — Ĉar li estas [[Ukraina naciismo|ukraina separisto]].</br> — Kaj vi?</br> — Ni... ni estas por la "Unueca Nedividebla".</br> Mi devas diri, ke miaj okuloj, se min esprimi ĝentile, eliĝis el la orbitoj. Antaŭ tri tagoj mi, kun du filoj dekstre kaj maldekstre de mi, kun amikoj kaj parencoj, [[Skitoj|skite]]-epose batalis por la "Unueca Nedividebla" ĝuste kun tiu ĉi divizio de Kotovskij. Kaj jen evidentiĝas ke okazis eta miskompreno: ankaŭ ili estas por la "Unueca Nedividebla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = — Котовский хороший человек?</br>— Очень хороший... И он строго-настрого приказал... И грабить не разрешает... Меняться — это можно...</br>[...] Не знаю почему, разговор скользнул на Петлюру. Он был очень против него восстановлен.</br> — Отчего вы так против Петлюры?</br> — Так ведь он самостийник.</br> — А вы?</br> — Мы... мы за "Единую Неделимую".</br>Я должен сказать, что у меня, выражаясь деликатно, глаза полезли на лоб. Три дня тому назад я, с двумя сыновьями с правой и левой руки, с друзьями и родственниками, скифски-эпически дрался за "Единую Неделимую" именно с этой дивизей Котовского. И вот, оказывается, произошло легкое недоразумение: они тоже за "Единую Неделимую"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 372.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Tiraspolo]] ] Ve, verŝajne komparo (kaj ĝin faris lokanoj) estis malfavora al la "[[blankuloj]]"; laŭ rakontoj, niaj trupoj, kiuj kvartiris ĉi tie antaŭe, faris kutiman por tiu epoko diboĉon. Dum la [[Kotovskij]]-divizio neniam ĝenis — tion necesas atesti — nek la [[Judoj|judan]], nek la kristanan loĝantaron.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Увы, пожалуй, сравнение (а его делали местные жители) было бы не в пользу "белых"; судя по рассказам, наши части, которые стояли здесь раньше, произвели обычный для этой эпохи дебош. А дивизия Котовского никогда не обижала — это нужно засвидетельствовать — ни еврейского, ни христианского населения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 375.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = "Kamarado [[Kotovskij]] ne ordonis" — tio estis, oni povas diri, slogano en la areo de [[Tiraspolo]]. Al kiom da homoj tio savis la vivon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = "Товарищ Котовский не приказал" — это было, можно сказать, лозунгом в районе Тирасполя. Скольким это спасло жизнь...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 376.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Malmultaj [[rusoj]] en la tempo de lukto de la [[blankuloj]] kontraŭ [[ruĝuloj]] evitis tiun aŭ alian [[tifo]]n. "Abdominalis", "Exanthematicus" kaj "Recurrens" estis la veraj ĉefanĝeloj de la [[rusa revolucio]]. Multaj spertis ĉiujn tri tifojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мало кто из русских времен борьбы белых с красными избежали того или иного тифа. "Abdominalis", "Exanthematicus" и "Recurrens" были истинными архангелами русской революции. Многие испытали все три тифа<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 384.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum malsaniĝo je [[tifo]] ] Min kuracadis [[kuracisto]]... Li estis venanta ĉiutage kaj tre bone sciis kiu mi estas. Mi skribas tion por ĉiu ajn kazo por tiuj, kiuj soifegas mortpafadi "komisarojn"... Estu atentaj, ne mortpafu dum paroksismo de sankta [[venĝo]] tiujn, kiuj, ĉiutage riskante sian kapon, savadis la vivon de viaj parencoj kaj amikoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня лечил один врач... Он приходил каждый день и очень хорошо знал, кто я. Это я пишу так, на всякий случай для тех, кто обуян жаждой расстреливать "комиссаров"... Смотрите, не расстреляйте в припадке святой мести тех, кто, ежедневно рискуя головой, спасал жизнь вашим близким и друзьям...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 385.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Odeso]] ekde origine estis fifama nesto de [[ŝtelisto]]j kaj [[bandito]]j. Ĉi tie evidente ekde nerememorebla tempo ekzistis forta rabista organizaĵo, kontraŭ kiu pli aŭ malpli sensukcese luktis ĉiuj dekkvin (ne, ŝajne ili estis 14), — ĉiuj dekkvar registaroj, anstataŭintaj unu la alian en Odeso dum la tempo de la [[revolucio]]. Sed la [[bolŝevistoj]] sukcesis sufiĉe rapide. Kaj necesas juste agnoski tion, rilate krimecon Odeso baldaŭ iĝis tute sekura urbo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Одесса с покон веков славилась как гнездо воров и налетчиков. Здесь, по-видимому, с незапамятных времен существовала сильная грабительская организация, с которой более или менее малоуспешно вели борьбу все пятнадцать (нет, их было, кажется, 14), — все четырнадцать правительсв, сменившихся в Одессе за время революции. Но большевики справились весьма быстро. И надо отдать им справедливость, в уголовном отношении Одесса скоро стала совершенно безопасным городом<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 389.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri "sonoriletoj" — bankbiletoj de [[Denikin]] je mil rubloj] [...] "sonoriletoj", malgraŭ oficiala malpermeso sub minaco de [[mortpafo]], estis kvotataj en la subtera [[borso]] de [[Odeso]]. Ilia valoro ŝajne neniam falis sub tricent sovetiaj rubloj, sed fojfoje leviĝis ĝis "al pári". Grandega nombro de homoj en Odeso okupiĝis pri mona spekulado. Sed ĉu povus esti alie? Kien povus malaperi tiuj ĉi "koŝmaraj" gregoj de ĉiaspecaj borsistoj, kiuj estis plenigantaj Fanconi kaj Robina<ref>Famaj kafejoj en Odeso.</ref>, kaj kiel densa amaso staris ĉe kruciĝo de [[Deribasovskaja]] kaj Jekaterininskaja, vendante [[kokaino]]n, [[sukero]]n kaj valuton? La Odesa [[ĈK]] luktis kontraŭ ili, multajn mortpafis, sed la aliaj plu laboris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] "колокольчики", несмотря на официальное запрещение под страхом расстрела, котировались на подпольной бирже Одессы. Стоимость их, кажется, не падала ниже трехсот советских рублей, но порою подымалась до "al pári". Огромное количество людей в Одессе занималось спекуляцией на деньгих. Да могло ли это быть иначе? Куда же могли деваться эти "кошмарические" стада всевозможных биржевиков, которые наполняли Фанкони и Робина и густой толпой стояли на углу Дерибасовской и Екатерининской, торгуя кокаином, сахаром и валютой? Одесская чрезвычайка вела с ним борьбу, многих расстреливала, но остальные продолжали работать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 393.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Odeso]] ] Estas mirinde kiom rapide [[bolŝevistoj]] likvidis [[rabisto]]jn, [[bandito]]jn kaj diversajn krimulojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Удивительно, как быстро большевики покончили с грабителями, налетчиками и всякими уголовными<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 395.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por la [[homo]] mem estas tre malfacile kompreni, ĉu oni gvatas lin. Por tia kazo nepre devas akompanulo, kiu facile eltrovos la gvatantojn. Tio estas [[gvatado]] de gvatado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Самому человеку очень трудно определить, следят ли за ним. Для этого случая обязательно должен быть сопровождающий, который легко выследит следящих. Это слежка за слежкой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 408.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Neniu [[viro]], la plej kaŝema, estas tiom kaŝema kiel la plej sincera [[virino]]. Tio estas en ilia [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ни один мужчина, самый скрытный, не так скрытен, как самая откровенная женщина. Это у них в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 409.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Lala, laŭ klasika kutimo aplikata en tiaj kazoj, estis senŝeliganta sunflorajn semojn. Estas mirinde kiel trankvilige la semoj influas al [[ĈK]]. Kaj plia, laŭdire, fidinda truko, se iu suspektas onin, estas iri preter li kaj elblovi [[fumo]]n al lia [[vizaĝo]]. Cetere mi ne provis — mi ne estas fumanto... Sed mi scias ke tre bone estas pli ofte kraĉi... La kraĉoj ĝis nun servas kiel garantio de demokratieco...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ляля, по классическому обычаю, применяемому в таких случаях, лускал семечки. Удивительно, как семечки действуют успокаивающим образом на чрезвычайку. А еще, говорят, верный способ, если кто-нибудь вас подозревает, — пройти мимо и пустить ему дым в лицо. Впрочем, не пробовал — некурящий... Но знаю, что очень хорошо почаще сплевывать... Плевки и до сих служат гарантией демократичности...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 422.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sovetia [[horloĝo]] estas ŝovita tri horojn antaŭen. Tri horoj signifas meznokton.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Советские часы переведены на три часа вперед. Три часа обозначают полночь<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 430.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sablolango estas blanka-flava, ĝi etendiĝis ĝis kiam povas vidi la okuloj. Kompreneble. Ja tiu ĉi sablolango estas la fama insulo Tendra "apenaŭ rimarkebla". Ĝi havas longon 70 verstojn ĉe larĝo unu kaj duono kaj ĝis du. Oni diras ke kiam [[dio]] kreis [[Krimeo]]n, la [[diablo]] enviis tion. Nokte ĝi venis kaŝe kaj ektiris Krimeon al [[infero]]. Dia [[anĝelo]] rebatis ĝin — malebligis tion. Sed la diablo sukcesis, elŝirante Krimeon el la anĝelaj manoj, eltiri el la duoninsulo tiujn ĉi du sagetojn: Tendra kaj Arbata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Коса бело-желтая, тянется сколько глаз хватит. Еще бы. Ведь эта коса — знаменитый остров Тендра "чуть заметен". Он имеет семьдесят верст длиной при ширине от полутора до двух. Говорят, что когда господь создал Крым, то черт этому позавидовал. Ночью подкрался и ухватился тащить Крым в преисподнюю. Ангел господен отбил — не дал. Но черт успел, выдирая Крым из рук ангела, вытянуть из полуострова эти две стрелки: Тендру и Арбатскую<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 450.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] Mi klopodas ke en [[Krimeo]], almenaŭ sur tiu ĉi peceto da tero, fari la vivon ebla... Nu, unuvorte, por montri al la resto de [[Rusio]]... jen ĉe vi tie estas [[komunismo]], do malsato kaj [[ĈK]], dume ĉi tie: okazas tera reformo, estas enkondukata subdistrikta [[zemstvo]], estas starigata [[ordo]] kaj ebla [[libereco]]... Neniu vin strangolas, neniu vin turmentas — vivu kiel vi vivis... Nu, unuvorte, tio estas eksperimentejo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добиваюсь, чтобы в Крыму, чтобы хоть на этом клочке, сделать жизнь возможной... Ну, словом, чтобы, так сказать, показать остальной России... вот у вас там коммунизм, то есть голод и чрезвычака, а здесь: идет земельная реформа, вводится волостное земство, заводится порядок и возможная свобода... Никто тебя не душит, никто тебя не мучает — живи, как жилось... Ну, словом, опытное поле<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 463.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] Nun al ni, certe, tre helpas [[poloj]]... Nia ofensivo eblas pro tio, ke parto de la fortoj estas turnita al [[Pollando]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Сейчас нам, конечно, очень помогают поляки... Наше наступление возможно потому, что часть сил обращена на Польшу<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 463.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] La publiko postulas ke mi enkonduku firmajn [[prezo]]jn. Stultaĵo! Tio estas elprovita, pro la firmaj prezoj la prezoj nur altiĝas. Mi iras alian vojon: la registaro rolas kiel granda konkuranto, elĵetante sur merkaton multe da ĉipa greno. Tiel mi malaltigas la prezojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Публика требует, чтобы я ввел твердые цены. Вздор! Это испробовано, от твердых цен цены только растут. Я иду другим путем: правительство выступает как крупный конкурент, выбрасывая на рынок много дешевого хлеба. Этим я понижаю цены<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 464.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] [...] Mi imagas [[Rusio]]n forme de pluraj provincoj, al kiuj estos donitaj vastaj rajtoj. Komenco de tio estas subdistrikta [[zemstvo]], kiun mi enkondukas en [[Krimeo]]. Poste el subdistriktaj zemstvoj necesos konstrui tiujn distriktajn, kaj el distrikta zemstvo — provincajn kunvenojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] я себе представляю Россию в виде целого ряда областей, которым будут предоставлены широкие права. Начало этому — волостное земство, которое я ввожу в Крыму. Потом из волостных земств надо строить уездные, а из уездного земства — областные собрания<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 464.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Aleksandr Krivoŝein]] al li] [[Denikin]], krom diversaj aliaj kialoj, unuavice malsukcesis regi teritorion. Ni faras ofensivon nun, sed ni memoras — memento Denikin. [...] Necesas teni grenajn areojn, do nordajn distriktojn de [[Tavrido]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Деникин, помимо всяких других причин, прежде всего, не справился территорией. Мы наступаем сейчас, но помним — memento Деникин. [...] Необходимо держать хлебные районы, то есть северные уезды Таврии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 466.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kutima rusa kultura homamaso — "[[Rusa intelektularo|intelektularo]]", kiel oni diris en la tempo de [[Anton Ĉeĥov|Ĉeĥov]], "[[Burĝo|burĝaĉoj]]", kiel oni komencis diri kune kun [[Maksim Gorkij]], — ŝokis per sia malsaneco... Malofte, malofte eblis renkonti brilajn kolorojn senkondiĉajn... Kutime ĉio ĉi estis vizaĝoj "je palaj nuancoj"... malbrilaj nuancoj de konvencia Petrograda fajneco — alias de degenerado... Griza-flava-verda — jen koloroj de la Ĉeĥova-[[Aleksandr Blok|Bloka]] beleco. Literatureco de manieroj, pretendo pri fajneco, malnatura [[gajo]] kaŭzanta malgajnon — ĉio ĉi estis nur substrekanta palan malfortecon de definitive forbrulintaj gentoj kaj kondamnitaj estaĵoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Обычная русская культурная толпа — "интеллигенция", как говорили во время Чехова, "буржуи", как стали говорить вместе с Максимом Горьким, — поражала своей болезненностью... Редко, редко можно было встретить яркие краски без условности... Обычно это все были лица в "блеклых тонах"... блеклых тонах условного петроградского изящества, — alias вырожденчества... Серо-желтовато-зеленое — вот колорит чеховско-блоковской красоты. Литературность манер, поза на изысканность, неестественная веселость, от которой грустно, — все это только подчеркивало бледную немочь догоревших родов и благоприобретенно-обреченных существ...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 468.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam juna virino kaptita de blankuloj estis preskaŭ mortpafita kiel spiono] Instruo de tiu ĉi historio por junaj "mortpafantoj". Kiam viaj manoj jukos por nepre iun "foruzi", ekpensu ke eble ie en alia loko, sed kun la sama facilanimeco, iu el viaj kamaradoj ekzekutas vian fratinon aŭ fianĉinon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мораль сей истории для молодых "расстрельщиков". Когда у вас будут чесаться руки непременно кого-нибудь "вывести в расход", подумайте о том, что, может быть, где-нибудь в другом месте, но с таким же легкомыслием, какой-нибудь из ваших товарищей расправляется с вашей сестрой или невестой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 477.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En kronikoj la jaro 1920 estos markita kiel la jaro de paca konkero de [[Konstantinopolo]] fare de [[rusoj]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В летописях 1920 год будет отмечен как год мирного завоевания Константинополя русскими<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] [[Rusoj]] kaj [[turkoj]] nun kvazaŭ spertas [[mielmonato]]n... Kazoj de mirinde favora, kora traktado estas sennombraj... Al la rusoj oni cedas lokon en atendovicoj, de la rusoj oni prenas malpli da [[mono]] en vendejoj kaj frizejoj, oni montras diversajn signojn de atento kaj kompato, kaj super ĉio ĉi kvazaŭ kanto de jubilanta [[amo]], kune kun [[minareto]]j flugas al ĉielo popola voĉo — dia voĉo.</br> — Bona estas ruso, bona...</br> [...] Ambaŭ nacioj — la rusoj kaj turkoj — estas preskaŭ same malfeliĉaj. Ambaŭ estas preskaŭ senigitaj je [[patrujo]]. Ambaŭ estas inkluditaj, enpremitaj je klaso de venkitoj fare de "ŝtatoj-venkintoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Русские и турки сейчас словно переживают медовый месяц... Случаев удивительно доброго, сердечного отношения — не перечесть... Русским уступают очереди, с русских меньше берут в магазинах и парикмахерских, выказывают всяческие знаки внимания и сочувствия, и над всем этим, как песнь торжествующей любви, вместе с минаретами вьется к небу глас народа — глас божий.</br> — Харош урус, харош...</br> [...] Обе нации — русские и турки — почти одинаково несчастны. Обе почти лишены отечества. Обе включены, втоптаны в разряд побежденных "державами-победительницами"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500–501.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] Sed ŝajne ĉiuj landoj "fermiĝis". Ili ne deziras la [[rusoj]]n... neniu deziras kaj eĉ grandanimaj, fidelaj aliancanoj... Kaj nur ĉi tie, en la ĉefurbo de la popolo, kontraŭ kiu ni militadis dum jarcetoj, militis ankaŭ en la [[Unua mondmilito|lasta milito]], en la ĉefurbo pri kiu ni tiom da fojoj kaj tute malkaŝe pretendis, dezirante preni ĝin por ni, nur ĉi tie flugas nesilentigebla krio:</br> — Bona, ruso, bona...</br>Mirindaj estas aferoj viaj, sinjoro!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но, кажется, все страны "закрылись". Не хотят русских... никто не хочет, и даже великодушные, верные союзники... И только тут, в столице народа, с которым вы воевали века, воевали и в последнюю войну, в столице, на которую мы столько раз и совершенно открыто претендовали, желая взять ее себе, только тут несется неумолчный крик:</br> — Харош, урус, харош...</br> Чудесны дела твои, господи!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 504.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Alvoko de [[Aleksej Brusilov|Brusilov]] kaŭzis certan impreson. Ĝi estis verkita je malnova lingvaĵo kaj pro tio influis la nervojn... "Por la Rusa Tero" — tio estis jam tiel multe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Брусиловское воззвание произвело некоторое впечатление. Оно было написано старым языком и в силу этого действовало на нервы... "За Русскую Землю" — это было уже так много<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] delonge jam niaj ideoj transsaltis la fronton [...] Unuavice ni instruis ilin kia devas esti [[armeo]]. Kiam mizera grupeto de [[Lavr Kornilov|Kornilov]], [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] kaj [[Denikin]] estis batanta iliajn hordojn, — batanta ĉar ĝi estis organizita sur ĝusta bazo — sen "komitatoj", sen "konscia disciplino", do organizita "blankule", — ili komprenis... Kaj ili restarigis la rusan armeon... Tio unue... Certe ili opinias ke ili kreis socialisman armeon, kiu batalas "je la nomo de Internacio", — sed tio estas stultaĵo. Tio nur ŝajnas al ili. Efektive ili restarigis la rusan armeon... Kaj tio estas nia merito... Ni rolis kiel [[svedoj]]... [[Lenin]] povus tosti "sanon de la instruistoj", tiuj ĉi instruistoj estas ni.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] давно уже наши идеи перескочили через фронт [...] Прежде всего, мы научили их, какая должна быть армия. Когда ничтожная горсточка Корнилова, Алексеева и Деникина била их орды, — била потому, что она была организована на правильных началах — без "комитетов", без "сознательной дисциплины", то есть организована "по-белому", — они поняли... И они восстановили русскую армию... Это первое... Конечно, они думают, что создали социалистическую армию, которая дерется "во имя Интернационала", — но это вздор. Им только так кажется. На самом деле, они восстановили русскую армию... И это наша заслуга... Мы сыграли роль шведов... Ленин мог бы пить "здоровье учителей", эти учителя — мы<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia ĉefa, nia efektiva slogano estas — Unueca [[Rusio]]... Kiam foriris [[Denikin]], ni ne perdis ĝin, sed kvazaŭ kaŝis por iu tempo... ni volvis la standardon... Sed kiu levis ĝin, kiu malvolvis la standardon? Tio sonas sovaĝe sed tamen... La standardon de Unueca Rusio fakte levis la [[bolŝevistoj]]. Certe ili ne diras tion... Certe [[Lenin]] kaj [[Trockij]] plu trumpetas Internacion. Kaj kvazaŭ "komunista" armeo estis batalanta por trudado de "sovetiaj respublikoj". Sed tio estas nura supraĵo... Efektive ilia armeo estis batanta [[poloj]]n kiel la polojn. Kaj ĝuste pro tio ke ili forprenis pure rusajn provincojn. [...] Almenaŭ ne eblas ne vidi ke la [[rusa lingvo]], je la gloro de Internacio, denove okupis sesopon de la tero.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Наш главный, наш действенный лозунг — Единая Россия... Когда ушел Деникин, мы его не то чтобы потеряли, но куда-то на время спрятали... мы свернули знамя... А кто поднял его, кто развернул знамя? Как это ни дико, но это так... Знамя Единой России фактически подняли большевики. Конечно, они этого не говорят... Конечно, Ленин и Троцкий продолжают трубить Интернационал. И будто бы "коммунистическая" армия сражалась за насаждение "советских республик". Но это только так сверху... На самом деле их армия била поляков, как поляков. И именно за то, что они отхватили чисто русские области. [...] В всяком случае, нельзя не видеть, что русский язык во славу Интернационала опять занял шестую часть суши<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 516.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kie kunvenos tri [[germanoj]] — tie ili kantas kvarteton... Sed kie kunvenos kvar [[rusoj]], tie ili fondas kvin politikajn partiojn... Pro tio ankaŭ en la rusa realo heroajn decidojn povas fari nur unu [[homo]]... [...] Li estos vere [[Ruĝuloj|ruĝa]] laŭ voloforto kaj vere [[Blankuloj|blanka]] laŭ taskoj, kiujn li celas. Li estos [[bolŝevisto]] laŭ energio kaj [[naciisto]] laŭ konvinkoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Где соберутся три немца, — там они поют квартет... Но где соберутся четыре русских, там они основывают пять политических партий... Поэтому и в русской действительности героические решения может принимать только один человек... [...] Он будет истинно красным по волевой силе и истинно белым по задачам, им преследуемым. Он будет большевик по энергии и националист по убеждениям<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 517.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed kial, oni diros, ni tamen estas en [[Kalipolis]], ne en [[Moskvo]]? Kial ni ne profitis la [[tempo]]n, kiam la [[Ruĝuloj]] milite ankoraŭ ne pensis "[[Blankuloj|blankule]]" kaj pro tio estis senpovaj? Ĉar nin venkis la Grizuloj kaj Malpuruloj... La unuaj — sin kaŝis kaj nenifaris, la duaj — ŝtelis, rabis kaj murdis ne je la nomo de peza devo, sed por sia sadisma, perversa malpura-sanga plezuro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но отчего, скажут, мы все-таки в Галлиполи, а не в Москве? Почему мы не воспользовались тем временем, когда Красные в военном отношении еще не мыслили "по-белому" и потому были бессильны? Потому что нас одолели Серые и Грязные... Первые — прятались и бездельничали, вторые — крали, грабили и убивали не во имя тяжкого долга, а собственно ради садистского, извращенного грязно-кровавого удовольствия...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 527.</ref>.
}}
== Pri la aŭtoro ==
== Vidu ankaŭ ==
* [[Februara revolucio]]
* [[Provizora Registaro de Rusio]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Ŝulgin, Vasilij}}
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Rusiaj politikistoj]]
[[Kategorio:Februara revolucio]]
[[Kategorio:Naciistoj]]
[[Kategorio:Monarkiistoj]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1878]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1976]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 13-an de januaro]]
[[Kategorio:Mortintoj la 15-an de februaro]]
75h25y5lp0vexm4rzl244fnaiq3gyb0
53273
53236
2026-04-21T16:35:21Z
RG72
415
53273
wikitext
text/x-wiki
'''Redaktata!''' [[Uzanto:RG72|RG72]] ([[Uzanto-Diskuto:RG72|diskuto]]) 07:32, 25 mar. 2026 (UTC)
{{Aŭtoro
| nomo = Vasilij Ŝulgin
| dosiero =
| vikipedio = Vasilij Ŝulgin
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Vasilij Ŝulgin|Vasilij Ŝulgin]]''' (naskiĝis la 1-an de januaro (13-an) 1878, Kievo, la Rusia imperio – mortis la 15-an de februaro 1976, Vladimiro, Sovetunio) estis rusia politikisto, socia aganto, kunorganizanto de la Blanka movado, rusa naciisto, monarĥiisto.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
=== Tagoj ===
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Oktobra manifesto]] en 1905] Sed kio mirigas min, estas la [[judoj]]. Frenezaj, tute frenezaj homoj. Per siaj manoj ili fosas la [[tombo]]n por si mem... kaj ili hastas, urĝas — timas malfruiĝi... Ili ne komprenas ke en [[Rusio]] ĉiu ajn [[revolucio]] iros laŭ judaj [[kadavro]]j.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но кто меня поражает — это евреи. Безумные, совершенно безумные люди. Своими руками себе могилу роют... и спешат, торопятся — как бы не опоздать... Не понимают, что в России всякая революция пройдет по еврейским трупам<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 77.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] En la urbo okazis io neimagebla. Ŝajnis ke ĉiuj kapablaj marŝi, estis surstrate. Almenaŭ ĉiuj [[judoj]]. Sed ŝajnis ke ili estis eĉ pli multnombraj ol efektive danke ilia defia konduto. Ili ne kaŝis sian jubilon. [[Homamaso]] akiris ĉiujn kolorojn. De ie aperis damoj kaj fraŭlinoj en ruĝaj jupoj. Kun ili konkuris ruĝaj bantoj, kokardoj, brakbendoj. Ĉio ĉi kriis, bruis, babilis, okulumis unu al alia. Sed ankaŭ [[rusoj]] abundis. Neniu estis bone komprenanta ion. Preskaŭ ĉiuj survestis ruĝajn rozetojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В городе творилось нечто небывалое. Кажется, все, кто мог ходить, были на улицах. Во всяком случае, все евреи. Но их казалось еще больше, чем их было, благодаря их вызывающему поведению. Они не скрывали своего ликования. Толпа расцветилась на все краски. Откуда-то появились дамы и барышни в красных юбках. С ними соперничали красные банты, кокарды, перевязки. Все это кричало, галдело, перекрикивалось, перемигивалось. Но и русских было много. Никто хорошенько ничего не понимал. Почти все надели красные розетки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 78–79.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] En la urbo oni aktive ĉasis [[oficiro]]jn, klopodante alkroĉi al ili ruĝajn rozetojn. Iuj konsentis, sen kompreni kio okazas, kion fari — ja "konstitucio". Tiukaze oni kaptis ilin ĉe la manoj, portis sur si...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В толпе очень гонялись за офицерами, силясь нацепить им красные розетки. Некоторые согласились, не понимая, в чем дело, не зная, как быть, — раз "конституция". Тогда их хватали за руки, качали, несли на себе...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 82.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] Ĉion ĉi oni povas resume tiel:</br>Matene: festa humoro — furioza ĉe la [[judoj]], "laŭ imperiestra ordono" — ĉe la [[rusoj]]; trupoj — konsternitaj.</br>Tage: revoluciaj aranĝoj: paroloj, alvokoj, simbolaj agoj, detruado de caraj portretoj, trupoj ne agas.</br>Krepuske: atako de revoluciuloj kontraŭ trupoj, vekiĝo de la trupoj, salvoj kaj [[fuĝo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Все это можно свести в следующий бюллетень:</br>Утром: праздничное настроение — буйное у евреев, по "высочайшему повелению" — у русских; войска — в недоумении.</br>Днем: революционные выступления: речи, призывы, символические действия, уничтожение царских портретов, войска — в бездействии.</br>К сумеркам: нападение революционеров на войска, пробуждение войск, залпы и бегство<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 82.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kontraŭjuda pogromo en [[Kievo]] en 1905] Sed plej teruraj estas tiuj ĉi blindaj [[domo]]j. Ili plu rigardas per siaj senokulaj kavoj — ili gapas al tiu ĉi absurda kaj mizera [[teruro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но страшнее всего эти слепые дома. Они все же смотрят своими безглазыми впадинами, — таращат их на весь этот нелепый и убогий ужас...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 89.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kontraŭjuda pogromo en [[Kievo]] en 1905] Plej multis virinoj. Ili estis forportantaj, kun [[rido]], ŝercoj kaj ŝrikoj. Iuj, foriginte siajn kaptukojn, nodis grandegajn nodsakojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Больше всего было женщин. Они тащили, со смехом, шутками и визгом. Иные, сорвав с себя платки, вязали огромные узлы<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 99.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi foje estis en [[batalo]] — ĉu timinde? Ne... Timinde estas paroli en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]... Kial? Mi ne scias... Eble ĉar aŭskultas la tuta [[Rusio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я как-то был в бою, — страшно? Нет... Страшно говорить в Государственной думе... Почему? Не знаю... Может быть, потому, что слушает вся Россия<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por ni, "[[Kievo|kievanoj]]", "pura rusa parolo" estas nia malforta punkto... Ni parolas malbone, kun [[Suda dialektaro de la rusa lingvo|suda akĉento]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Для нас, "киевлян", "чистая русская речь" наше слабое место... Мы говорим плохо, с южным акцентом...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] mi estas natura [[Kievo|kievano]], do pura [[Nigra Centopo|nigracentopulo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] я, природный киевлянин, а значит, чистой воды черносотенец<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Pjotr Stolipin|Stolipin]] pagis per sia [[vivo]] pro tio ke li dispremis la [[revolucio]]n kaj precipe pro tio ke li montris la vojon al evolucio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Столыпин заплатил жизнью за то, что он раздавил революцию, и, главным образом, за то, что он указал путь для эволюции<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 112.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj okazis tio, kio devis okazi: [[Germanio|germanaj]] profesoroj pelis la [[Armitaj Fortoj de Germanio|germanan armeon]] kontraŭ [[Rusio]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И произошло то, что должно было произойти: немецкие профессора бросили германскую армию на Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Unua mondmilito]] ] Tiam okazis miraklo... La sama [[rusa intelektularo]], kiu dum la [[Rusa-japana milito|Japana milito]] trasorbiĝis je slogano "Ju pli malbone, des pli bone" kaj nur en malvenko de la patrujo vidis eblecon efektivigi siajn sonĝojn "pri [[libereco]]", — ĝi subite kvazaŭ transformiĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тут случилось чудо... Та самая русская интеллигенция, которая во время японской войны насквозь пропиталась лозунгом "Чем хуже, тем лучше" и только в поражении родины видела возможность осуществления своих снов "о свободе", — вдруг словно переродилась<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Unua mondmilito]] ] [...] ne eblis ne vidi diferencon je la nuna konduto de la gvidanta [[Judoj en Rusio|judaro]] kompare al la jaro 1905. Tiam ili subtenis la malvenkismon kaj [[Rusia revolucio de 1905|revolucion]]... Kaj ili malgajnis. Rezulto de tiu ĉi politiko estis pogromoj kaj renovigita severeco de administra praktiko. Nun la gvidanta judaro subtenis "[[patriotismo]]n"... La tuta rusa gazetaro (kaj ĝi je tri kvaronoj estis juda) postulis militon "ĝis la venka fino"... Tion ne eblis ne rimarki kaj al tio necesis respondi per esperiga gesto. Sed, dio mia, kiel tio estis malfacile. En la fronto estiĝis freneza "spionomanio", pro kiu malklariĝis la kapoj ankaŭ en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Homoj ne estis komprenantaj, ke "frontaj judaĉoj" ne ĉesos spioni, se pli forte premi tiujn "malfrontajn". Ili ne estis komprenantaj ankaŭ ke tiuj malfrontaj tenas en siaj manoj gravan armilon — la gazetaron, kiu je la momento de streĉo de ĉiuj fortoj de la ŝtato ne povas esti neglektata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] нельзя было не видеть разницу в теперешнем поведении руководящего еврейства сравнительно с 1905 годом. Тогда они поставили свою ставку на пораженчество и революцию... И проиграли. Результатом этой политики были погромы и обновленная суровость административной практики. Теперь же руководящее еврейство поставило ставку на "патриотизм"... Вся русская печать (а ведь она на три четверти была еврейская) требовала войны "до победного конца"... Это нельзя было не заметить и на это следовало ответить обнадеживающим жестом. Но, боже мой, как это было трудно. На фронте развилась сумасшедшая "шпиономания", от которой мутились головы и в Государственной думе. Люди не понимали, что "фронтовые жиды" не перестанут шпионить, если крепче поприжать "тыловых". Не понимали и того, что эти тыловые держат в своих руках грозное оружие — прессу, которой в момент напряжения всех сил государства меньше всего можно пренебрегать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 117.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la monumenta [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], de la naturo mem destinita por detruado de ministeria ĝangalo. Rodzjanko tenas sian aŭtoritaton de la prezidanto de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] kun neimitebla pezo. Tio estas lia avantaĝo kaj malavantaĝo. "Klaki" ministrojn ekde certa [[tempo]] iĝis lia bezono.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] монументальный Михаил Владимирович Родзянко, самой природой предназначенный для сокрушения министерских джунглей. Родзянко несет свой авторитет председателя Государственной думы с неподражаемым весом. Это его — достоинство и недостаток. "Цукать" министров с некоторого времени сделалось его потребностью<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], kun senfine bonkora [[rideto]] kaj [[okulo]]j de [[fanatikulo]] [...].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Николай Николаевич Львов, с бесконечно доброй улыбкой и глазами фанатика [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Pavel Miljukov|Miljukov]], vere rusa [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokrato]], pro ludo de naturo aspektanta kiel germana generalo [...]
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Милюков, истинно русский кадет, по какой-то игре природы имеющий некоторое обличье немецкого генерала [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], tiom orgojla laŭ aspekto, ke liaj [[amiko]]j diris ke mankas al li unu kola vertebro, dum efektive li simple estas [[homo]] ekstreme honesta [...]
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Дмитрий Николаевич Чихачев, такой высокомерный на вид, что про него его друзья говорили, будто у него не хватает одного шейного позвонка, а на самом деле только обостренно порядочный человек [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120–121.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Generalo [[Aleksej Polivanov|Polivanov]], milita ministro, la [[homo]] inteligenta, pensema kaj granda diplomato. Kiam li parolas, li movas la ŝultrojn kaj nervoze movas la kapon — tio estas "tikoj" — fidinda signo de estingiĝo de individuo aŭ gento.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Генерал Поливанов, военный министр, человек умный, вдумчивый и большой дипломат. Когда он говорит, он ежится плечами и нервно поводит головой — это "тики" — верный признак угасания индивидуума или рода<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 121.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Incitiĝon de [[Rusio]], kaŭzitan de terura retreto en 1915, oni efektive sukcesis turni al spirtruo, nomita la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Oni sukcesis transformi la ekbolintan revolucian energion kaj vortojn je ardaj paroloj kaj lertaj laŭte sonorantaj "transiroj al sekvaj aferoj". Oni sukcesis anstataŭigi la "[[revolucio]]n", do katastrofon kaj detruadon, per "revolucio", do vorta riproĉo al registaro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Раздражение России, вызванное страшным отступлением 1915 года, действительно удалось направить в отдушину, именуемую Государственной думой. Удалось перевести накипавшую революционную энергию и слова в пламенные речи и в искусные звонко-звенящие "переходы к очередным делам". Удалось подменить "революцию", т. е. кровь и разрушение, "революцией", т. е. словесным выговором правительству...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 122.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni ne deziris, nek povis esti [[Thomas Alva Edison|Edison]]-oj, ni malestimis materialan kulturon. Oble pli interese estis krei "mondan" [[literaturo]]n, transcendencan [[baleto]]n kaj [[Anarkiismo|anarĥiajn]] teoriojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы не хотели и не могли быть Эдиссонами, мы презирали материальную культуру. Гораздо веселее было создавать "мировую" литературу, трансцендентальный балет и анархические теории<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 124.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni ne povas ja efektive postuli de la lando senfinajn oferojn kaj samtempe komplete ignori ĝin... Oni povas ignori kiam oni venkas: la venkintojn oni ne juĝas... Sed la "venkatajn" oni juĝas, kaj juĝas ne nur severe, sed ankaŭ ekstreme maljuste, ĉar estas dirite: "Vae victis!"
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Нельзя же в самом деле требовать от страны бесконечных жертв и в то же время ни на грош с ней не считаться... Можно не считаться, когда побеждаешь: победителей не судят... Но "побеждаемых" судят, и судят не только строго, а в высшей степени несправедливо, ибо сказано: "Vae victis!"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 125.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malvenko]]j estas pagendaj. Kiel?.. Per valuto, kiu estas akceptata kiel [[pago]]: necesas pagi per cedo de la [[potenco]]... almenaŭ per ŝajna cedo, almenaŭ per cedo provizora...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = За поражения надо платить. Чем?.. Той валютой, которая принимается в уплату: надо расплачиваться уступкой власти... хотя бы кажущейся, хотя бы временной...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 125.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni nomumas "anstataŭ [[Pjotr Stolipin|Stolipin]] — [[Boris Ŝtjurmer|Ŝtjurmer]], pri kiu [[Peterburgo]] parolas tiel:</br>— Absolute senprincipa homo kaj kompleta neniaĵo...</br>Pro la aspekto oni nomas lin "[[Kristnaska Avo]]"... Sed tiu ĉi "avo" ne "alportos" la ordon al [[Rusio]], sed "forportos" la lastan prestiĝon de la [[potenco]]... Aldone tio estas "Kristnaska Avo" kun germana familinomo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Назначают "заместо Столыпина" — Штюрмера, о котором Петербург выражается так:</br>— Абсолютно беспринципный человек и полное ничтожество...</br>За внешность его называют "святочным дедом"... Но этот "дед" не "принесет" порядка России, а "унесет" последний престиж власти... К тому же этот "святочный дед" с немецкой фамилией...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 126.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Perfido]]... Tiu ĉi terura [[vorto]] vagadas en la armeo kaj malfronto... Komenciĝis tio ekde [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]] en 1914, kaj nun kiun oni ankoraŭ ne akuzis? Ĝis la pleja supro kuras tiu ĉi vorto, kaj serĉas eĉ ĉirkaŭ la Kortego enketistoj-volontuloj. Kvazaŭ ne sufiĉe da malbono estis farita al [[Rusio]] nekonscie por aldone akuzi iun pri perfido...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Измена... Это ужасное слово бродит в армии и в тылу... Началось это еще с Мясоедова в 1914 году, а теперь кого только не обвиняют? Вплоть до самых верхов бежит это слово, и рыщут даже вокруг Двора добровольные ищейки. Как будто недостаточно зла причинено России бессознательно, чтобы обвинять еще кого-то в измене...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 127.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La teruro konsistas je tio, ke tiu ĉi [[registaro]] eĉ ne trovas je si fortojn por defendi sin...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ужас в том, что это правительство даже не находит в себе силы защищаться...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 131.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekzistas terura vermo, kiu ronĝas kvazaŭ kosuso arbotrunkon de [[Rusio]]. Jam la tutan kernon ĝi forronĝis, eble jam mankas la trunko, nura tricentjara ŝelo ankoraŭ teniĝas...</br>Kaj mankas [[kuracilo]] ĉi-kaze...</br>Ĉi-kaze ne eblas lukti... Tio estas mortigilo...</br>La nomo de tiu ĉi mortigilo: [[Rasputin]]!!!
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Есть страшный червь, который точит, словно шашель, ствол России. Уже всю сердцевину изъел, быть может, уже и нет ствола, а только одна трехсотлетня кора еще держится...</br> И тут лекарства нет...</br> Здесь нельзя бороться... Это то, что убивает...</br> Имя этому смертельному: Распутин!!!<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 133.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Grigorij Rasputin]] ] La afero estas ke la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] estas morte malsana... Eterna [[timo]] devigas la imperiestrinon sin ĵeti al tiu ĉi homo. Ŝi kredas ke la tronheredanto vivas nur danke al li...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Дело в том, что наследник смертельно болен... Вечная боязнь заставляет императрицу бросаться к этому человеку. Она верит, что наследник только им живет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 146.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Grigorij Rasputin|Rasputin]] estas funkcio de [[volupto]]<ref>Ruse ''rasputnost'', do simile al la familinomo de la priparolata persono.</ref> de certaj damoj, serĉantaj... "[[sento]]jn". La sentojn, perditajn dum degenero. Degenerantaj [[virino]]j ofte suferas mankon de iuj ajn sentoj. Nemalofte ili klarigas ke la [[edzo]] estas "ordinara, griza homo". Foje efektive estas tiel.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Распутин есть функция распутности некоторых дам, ищущих... "ощущений". Ощущений, утраченных вместе с вырождением. Вырождающиеся женщины часто страдают от того, что они ничего не чувствуют. Нередко они объясняют это тем, что муж — "обыкновенный, серый человек". Иногда это действительно так<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 147.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉu estas mirinde ke [[Sankt-Peterburgo|Sankt-Peterburga]] girlando — mistika-volupta — altiris al si [[Grigorij Rasputin|Griŝka Rasputin]], tipan rusan "[[Ĥlistoj|ĥliston]]"!.. Jen sur kia grundo okazis delonge atendita kuniĝo de [[Rusa intelektularo|intelektularo]] kaj la [[popolo]]!.. Griŝka eniĝis je la ĉeno kaj, tenante je unu mano [[Histerio|histeriulinon]]-mistikulinon, en la alia — histeriulinon-[[Nimfomanio|nimfomaniulinon]], plibeligis la [[baleto]]n de Petrogrado per sia duvizaĝa portreto — de miraklofaranto kaj satiruso... [...] Griŝka bonege sciis al kiu per kiu flanko de sia spirita portreto sin turni... [...] Al la cara familio li turnis sian vizaĝon de "sankta maljunulo", rigardante kiun al la carino ŝajnas ke la spirito dia kuŝas sur la sankta homo... Dume al Rusio li turnis sian voluptan muzelon, ebrian kaj voluptan, la muzelon de koboldo-satiruso en la [[Tobolska gubernio|Tobolska]] tajgo... Kaj de tio devenas ĉio...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Что же удивительного, что санкт-петербургская гирлянда — мистически-распутная — притянула к себе Гришку Распутина, типичного русского "хлыста"!.. Вот на какой почве произошло давно жданное слияние интеллигенции с народом!.. Гришка включился в цепь и, держа в одной руке истеричку-мистичку, а в другой — истеричку-нимфоманку, украсил балет Петрограда своим двуликим фасом — кудесника и сатира... [...] Гришка прекрасно знал, где каким фасом своего духовного обличия поворачиваться... [...] Царской семье он обернул свое лицо "старца", глядя в которое царице кажется, что дух божий почивает на святом человеке... А Росии он повернул свою развратную рожу, пьяную и похотливую, рожу лешего-сатира из тобольской тайги... И из этого — все<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 150–151.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En [[kinejo]]j oni malpermesis prezenti [[filmo]]n, kie estis montrate kiel la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]] metas sur sin la Krucon de Sankta Georgo. Kial?.. Ĉar tuj post komenco de la filmo, — voĉo el mallumo: "La caro-paĉjo kun Georgo, la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|carino-panjo]] kun [[Grigorij Rasputin|Grigorij]]..."
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В кинематографах запретили давать фильму, где показывалось, как государь возлагает на себя Георгиевский крест. Почему?.. Потому что, как только начнут показывать, — из темноты голос: "Царь-батюшка с Егорием, а царица-матушка с Григорием..."<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 153.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Komence de la [[20-a jarcento]] tiuj ĉi [[homo]]j malgrandiĝis... Ili ne kapablis fari kortegan renverson... anstataŭe ili murdis [[Grigorij Rasputin|Rasputin]]... La celon tio certe ne atingis. La [[monarĥio]]n savi tio ne povus, ĉar la Rasputin-veneno jam efikis... Kiun sencon havas mortigi [[serpento]]n, se ĝi jam mordis... Sed malgraŭ tuta sia sensenceco, la murdo de Rasputin estis la ago profunde monarĥia... Tiel oni komprenis ĝin... Kiam sciigo pri la okazintaĵo atingis [[Moskvo]]n (tio okazis vespere) kaj penetris [[teatro]]jn, publiko postulis plenumi la [[himno]]n.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В начале ХХ века эти люди стали мельче... На дворцовый переворот их не хватило... вместо этого они убили Распутина... Цели это, конечно, не достигло. Монархию это не могло спасти, потому что распутинский яд уже сделал свое дело... Что толку убивать змею, когда она уже ужалила... Но при всей его бесцельности, убийство Распутина было актом глубоко-монархическим... Как его и поняли... Когда известие о происшедшем дошло до Москвы (это было вечером) и проникло в театры, публика потребовала исполнения гимна<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 154.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[Provizora Registaro de Rusio]] ] Mi vokus [[Kerenskij]] [...] Kiel ministron de justico, ekzemple... Nun tiu ĉi posteno havas neniun signifon, sed necesas forŝiri de la [[revolucio]] ĝiajn [[gvidanto]]jn... Inter ili Kerenskij estas la sola... Oble pli utilas havi lin kun si ol kontraŭ si...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я бы позвал Керенского. [...] В качестве министра юстиции, допустим... Сейчас пост этот не имеет никакого значения, но надо вырвать у революции ее главарей... Из них Керенский — все же единственный... Гораздо выгоднее иметь его с собой, чем против себя...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [oficiro en [[Petrogrado]] en februaro 1917] Pri humoro de la Petrograda garnizono [...] Ĉu vi scias kio estas tiu publiko? Tio estas panjaj filĉjoj!.. Tio estas uloj, kiuj senhalte evitadis sub ĉiuj ajn pretekstoj kaj rimedoj militservon... Por ili ĉio estas egale, nur ke ili ne iru al la [[milito]]... Pro tio fari inter ili revolucian [[propagando]]n estas nura [[plezuro]]... Ili pretas akcepti iun ajn [[ideo]]n, se malantaŭ ĝi estas [[paco]]. Krome ekzistas objektivaj kialoj por malkontento. La homoj estas terure amasigitaj. Litoj staras je tri vicoj, unu super alia kiel en vagono de la tria klaso. Dume ili ĉiuj havas ĉi tie komfortajn apartamentojn. Do ili furiozas. Oni venas al si hejmen kaj revenas tute ruĝa<ref>Temas pri la ruĝa koloro kiel simbolo de la revolucio.</ref>. Kiucele oni tenas ilin ĉi tie? Tio estas la plej danĝera elemento. Se okazos io ajn — ili ribelos. Memoru miajn vortojn. Necesas peli ilin de ĉi tie laŭeble plej rapide.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = О настроении Петроградского гарнизона [...] Вы знаете, что это за публика? Это маменькины сынки!.. Это — все те, кто бесконечно уклонялись под всякими предлогами и всякими средствами... Им все равно, лишь бы не идти на войну... Поэтому вести среди них революционную пропаганду — одно удовольствие... Они готовы к восприятию всякой идеи, если за ней стоит мир. А кроме того, и объективные причины есть для неудовольствия. Люди страшно скучены. Койки помещаются в три ряда, одна над другой, как в вагоне третьего класса. А ведь все они имеют удобные квартиры здесь. И вот беснуются. Пойдет к себе домой и приходит совершенно красный. Для чего их тут держат? Это самый опасный элемент. Чуть что — они взбунтуются. Вот помяните мое слово. Гнать их надо отсюда как можно скорей<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj mi rememoris kiel ankoraŭ en 1915 oni plendis al mi pri divizio, formita en [[Petrogrado]]. Oni nomis ĝin nur "Sankt-Peterburga Kura Societo". Kien ajn oni sendu ĝin al la batalo, ĝi nepre forkuros.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вспомнилось мне, как еще в 1915 году жаловались мне на одну дивизию, набранную в Петрограде. Ее иначе не называли, как "С.-Петербургское беговое общество". Куда ни пошлют ее в бой, она непременно убежит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Cetere mi aŭdis pri la tiel nomata "mara" plano. La plano estis inviti la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]] sur kirasŝipon sub iu preteksto kaj forporti ŝin al [[Anglio]] kvazaŭ laŭ ŝia propra deziro. Laŭ alia versio forveturi devus ankaŭ la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]], dume la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] devus esti deklarita imperiestro. Mi konsideris ĉiujn ĉi parolojn babilado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Впрочем, слышал я о так называемом "морском" плане. План этот состоял в том, чтобы пригласить государыню на бронносец под каким-нибудь предлогом и увезти ее в Англию как будто по ее собственному желанию. По другой версии — уехать должен был и государь, а наследник должен был быть объявлен императором. Я считал все разговоры болтовней<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 158.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Pjotr Durnovo]] ] P.N. estis la sola inter la ministroj, kiu estis egale ŝatata de la "kortego" kaj de la "publiko". Li estis inteligenta, lerta, tre delikata, laŭ ideoj — [[konservativulo]], sed li estis komprenanta saĝecon de latina proverbo: "Bis dat, qui cito dat". Farinte fakte bagatelajn cedojn rilate sian ministerion, li iĝis sufiĉe populara kaj povus pretendi je posedo de "publika konfido"...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = П. Н. был единственным из министров, который одинаково был любезен и "двору" и "общественности". Он был умен, ловок, очень тактичен, по убеждениям — консерватор, но понимал мудрость латинской поговорки: "Bis dat, qui cito dat". Сделав в сущности пустяковые уступки по своему министерству, он стал весьма популярен и мог претендовать на то, что пользуется "общественным доверием"...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 159.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni havas nun tiom da obusoj, kiom ni havis neniam. [...] Nun en stokejoj estas tridek milionoj de la kampaj [obusoj].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У нас сейчас столько снарядов, сколько никогда не было. [...] У нас сейчас на складах тридцать миллионов полевых<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj vi scias, iĝis eĉ pli malbone post kiam oni murdis [[Rasputin]]on... Antaŭe oni pri ĉio kulpigis lin... Kaj nun oni komprenis ke la problemo estas tute ne Rasputin. Oni murdis lin, sed nenio ŝanĝiĝis. Kaj nun ĉiuj sagoj flugas rekte, sen fiksiĝi je Rasputin...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вы знаете, еще хуже стало, когда Распутина убили... Раньше все валили на него... А теперь поняли, что дело вовсе не в Распутине. Его убили, а ничего не изменилось. И теперь все стрелы летят прямо, не застревая в Распутине...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia celo estis ke la [[amasoj]] restu trankvilaj, ĉar anstataŭ ili parolas la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]]... Tiel formiĝis la [[Progresa Bloko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Наша цель была, чтобы массы оставались покойными, так как за них говорит Дума... Таким образом и создавался Прогрессивный блок<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiam mi estis forveturanta de la fronto en 1915, tio estis komuna voĉo: "Veturu kaj klopodu ke ne estus [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]]-oj kaj [[Vladimir Suĥomlinov|Suĥomlinov]]-oj, sed estis obusoj... Ni ne deziras morti kun bastonoj enmane".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Когда я уезжал с фронта в 1915 году, это был всеобщий голос: "Поезжайте и позаботьтесь, чтобы не было Мясоедовых и Сухомлиновых, а были снаряды... Мы не хотим умирать с палками в руках"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĝis nun eĉ ne unu [[atenco]]. Ĉu vi memoras la [[Rusia revolucio de 1905|jaron 1905]]? Tiam pluvis per [[bombo]]j... Nun eĉ ne unu [[ribelo]] — ankoraŭ... Ĉu vi memoras tiam?.. Nun plej ribele kondutis tiuj, kiuj murdis [[Rasputin]]on: ili faris la unuan kaj la solan ĝis nun agon de [[teroro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = ...до сих пор ни одного покушения. А помните 1905 год? Тогда дождило бомбами... Теперь ни одного бунта — пока... А помните тогда?.. Теперь наиболее бунтарским образом повели себя те, кто убил Распутина: они совершили первый и единственный пока акт террора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162–163.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Prokrasto kun [[greno]] okazis, laŭ mia opinio, ĉar oni ne altigis la prezon kiam jam venis tempo ĝin altigi. [...] Ve, pasis nur kelkaj tagoj, okazis la [[Februara revolucio|revolucio]], kaj ministro [[Andrej Ŝingarjov|Ŝingarjov]] kiel unua paŝo preskribis tri rublojn kontraŭ pudo<ref>16 kg.</ref> da greno anstataŭ du kvindek... Ĉar, malgraŭ "efektiviĝinta revo", la greno ne ekmoviĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Заминка с хлебом происходила, по моему мнению, потому, что не повышали цену в то время, когда уже пришел срок ее повысить. [...] Увы, прошло всего несколько дней, совершилась революция, и министр Шингарев первым делом назначил три рубля за пуд хлеба вместо двух пятидесяти... Ибо, несмотря на "сбывшуюся мечту", хлеб не двинулся<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiuj ĉi elsuĉitaj de malico personoj — "pli maldekstre ol [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]]" — havas neekstermeblan [[malamo]]n, sensencan kaj brulantan... al la [[bienulo]]j.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У этих высосанных злостью людей — "левее кадетов" — неистребимая ненависть, бессмысленная и жгучая... к помещикам<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ili — revoluciuloj — ne estis pretaj, sed ĝi — la [[revolucio]] — estis preta. Ĉar la revolucio nur duone kreiĝas per revolucia premo de la revoluciuloj. La alia ĝia duono, kaj eble eĉ tri kvaronoj, konsistas el [[sento]] de sia propra senpovo flanke de la [[potenco]]. Ĉe ni, ĉe multaj, tiu ĉi sento haveblis sufiĉe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Они — революционеры — не были готовы, но она — революция — была готова. Ибо революция только наполовину создается из революционного напора революционеров. Другая ее половина, а может быть три четверти, состоит в ощущении властью своего собственного бессилия. У нас, у многих, это ощущение было вполне<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 165.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] tri danĝeraj malsanoj: [[Rasputin]], [[Boris Ŝtjurmer|Ŝtjurmer]] kaj [[Pavel Miljukov|Miljukov]]. La lasta sukcesis krei opozicion en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]]. En la Dumao de la 4-a kunvoko, leĝobeema kaj monarĥia, nur danke al concours bienveillant [bonvola asisto] de la du unuaj. La Ŝtata Dumao konsideris sia devo por savi la [[armeo]]n kaj [[Rusio]]n — malkaŝe lukti kontraŭ Ŝtjurmer kaj kaŝe kontraŭ Rasputin. Rezulto: Ŝtjurmer foriris, Rasputin estas murdita.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] три грозных болезни: Распутин, Штюрмер и Милюков. Последний мог организовать оппозицию Государственной думы. Думы 4-го созыва, законопослушной и монархической, только благодаря concours bienveillant [благосклонному содействию] двух первых. Государственная дума считала своим долгом для спасения армии и России — явно бороться со Штюрмером и тайно с Распутиным. Результат: Штюрмер ушел, Распутин убит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sento de proksimeco de la [[revolucio]] estis tiel terura, ke la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] je la lasta minuto iĝis iom pli mildaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Это ощущение близости революции было так страшно, что кадеты в последнюю минуту стали как-то мягче<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni konsideris firmajn prezojn la fonto de la ŝtata malordo. Tio ĝenerale estis la [[Kievo|Kieva]] vidpunkto, kiun kun speciala obstineco estis defendanta [[Anatolij Savenko|A. I. Savenko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы считали твердые цены источником расстройства государства. Это вообще была киевская точка зрения, которую с особенным упорством отстаивал А. И. Савенко<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 167.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Pavel Miljukov|Miljukov]] estis la plej modera inter la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] kaj la plej inteligenta.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Милюков же был самый умеренный из кадетов и самый умный<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 26-an de februaro 1917] Eĉ ne unu [[tramo]] — la tramoj ĉesis veturi, kaj eĉ ne unu [[veturigisto]]. [...] Jam tri tagojn en [[Petrogrado]] mankis [[pano]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ни одного трамвая, — трамваи встали, и ни одного извозчика. [...] Вот уже три дня в Петрограде не было хлеба<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed la problemo certe ne estis la [[pano]]... Tio estis la lasta guto... La problemo estis ke en la tuta granda urbo ne eblis trovi kelkcent homojn, kiuj simpatius al la [[potenco]]... Kaj eĉ ne tio estis la problemo... La problemo estis ke la potenco mem ne simpatiis al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но дело было, конечно, не в хлебе... Это была последняя капля... Дело было в том, что во всем этом огромном городе нельзя было найти несколько сотен людей, которые сочувствовали власти... И даже не в этом... Дело было в том, что власть сама себе не сочувствовала<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 173.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En ni [[estimo]] al la trono intermiksiĝis kun protesto kontraŭ la vojo, kiun sekvis la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]], ĉar ni sciis ke tio estas la vojo al abismo... Pro tio la tuta laboro de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]] pasis sub tiu ĉi signo... dum raportoj al la caro ĉiuj, kiuj dependis de la Dumao aŭ estis inspirataj de ĝi, ĉiam gurdis la samon: tiu ĉi vojo kondukas la dinastion al pereo... Malkaŝe ja en niaj paroloj en la Dumao — ni kritikis la ministrojn... Dum tiu ĉi persekutado ni tamen ne estis transirantaj la konstitucian limon kaj ne tuŝis la monarĥon... Tio estis la ĉefa postulo de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] kaj de plejparto de la Dumao, al kiu devis subiĝi ĉiuj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В нас уважение к престолу переплелось с протестом против того пути, которым шел государь, ибо мы знали, что это путь к пропасти... Поэтому вся работа Думы прошла под этим знаком... при докладах царю все, кто зависели или были вдохновляемы Думой, всегда твердили одно и то же: этот путь ведет династию к гибели... Открыто же в своих речах в Думе — мы бранили министров... При этой травле, однако, не переходили конституционной грани и не затрагивали монарха... Это было основное требование Родзянко и большинства Думы, которому должны были подчиниться все...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 177.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 27-an de februaro 1917] Mi ne memoras kio estis priparolata. Sed mi memoras la decidon: "Subiĝi al la imperiestra ukazo pri malfondo — konsideri la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtatan Dumaon]] ne funkcianta, tamen la membroj de la Dumao ne disveturu, sed tuj venu por "privata kunsido". Por substreki ke tio estas privata kunsido de la membroj de la Dumao, ne kunsido de la Ŝtata Dumao mem, estis decidite kunveni ne en la Granda Halo, sed en tiu "duoncirkla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я не помню, что говорилось. Но помню решение: "Императорскому указу о роспуске подчиниться — считать Государственную думу не функционирующей, но членам Думы не разъезжаться и немедленно собраться на "частное совещание". Чтобы подчеркнуть, что это частное совещание членов Думы, а не заседание Государственной думы как таковой, решено было собраться не в большом Белом зале, а в "полуциркульном"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 178.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ve, tiu ĉi besto estis... lia moŝto rusa popolo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Увы — этот зверь был... его величество русский народ...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 182.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sur revolucia [[marĉo]], kutima al tiu ĉi afero, dancis unusola [[Kerenskij]]... Li kreskis ĉiuminute... La revolucia homa marĉo, inundinta nin, tamen havis iujn holmetojn... Tiuj ĉi "apogholmetoj", sur kiuj ne eblis stari, sed laŭ kiuj eblis kuri de unu al alia, estis la revoluciaj rilatoj, kiujn Kerenskij havis: tio estis [[homo]]j, parte interligitaj je iu organizo, parte ne interligitaj, sed agnoskintaj lian aŭtoritaton. Jen kial komence de la [[revolucio]] (krom liaj personaj kvalitoj de unuaranga [[aktoro]]) Kerenskij ludis tian [[rolo]]n... Estis homoj, kiuj obeis lin... Sed ĉi tie necesas certa ĝustigo: mi volas diri, ke estis armitaj homoj kiuj obeis lin. Ĉar en la revolucia tempo la homoj estas nur tiuj, kiuj tenas enmane [[fusilo]]n. La aliaj estas aĉaĵo, polvo laŭ kiu marŝas tiuj ĉi — la "fusiluloj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = На революционной трясине, привычный к этому делу, танцевал один Керенский... Он вырастал с каждой минутой... Революционное человеческое болото, залившее нас, все же имело какие-то кочки... Эти "кочки опоры", на которых нельзя было стоять, но по которым можно было перебегать — были те революционные связи, которые Керенский имел: это были люди, отчасти связанные в какую-то организацию, отчасти не связанные, но признавшие его авторитет. Вот почему на первых порах революции (помимо его личных качеств, как первоклассного актера) Керенский сыграл такую роль... Были люди, которые его слушались... Но тут требуется некоторое уточнение: я хочу сказать, были вооруженные люди которые его слушались. Ибо в революционное время люди только те, кто держит в руках винтовку. Остальные — это мразь, пыль, по которой ступают эти — "винтовочные"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 185.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Kerenskij]] subite eksentis sin la "ordonanto"... La tuta aspekto lia ŝanĝiĝis... La tono iĝis abrupta kaj ordonema...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Керенский вдруг почувствовал себя "тем, кто приказывает"... Вся внешность его изменилась... Тон стал отрывист и повелителен...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 186.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Kerenskij]] haltis kontraŭ "eks-altrangulo" kun inspirita aspekto:</br> — [[Ivan Grigorjeviĉ Ŝĉeglovitov]], vi estas arestita!</br>Potencaj, minacaj vortoj... "[[Vizaĝo]] lia estas terura".</br> — Ivan Grigorjeviĉ Ŝĉeglovitov... via [[vivo]] estas ekster la [[danĝero]]... Sciu: la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] ne verŝas la sangon.</br> Kia grandanimeco!.. "Li estas belega".</br>Je tio manifestiĝis la tuta Kerenskij: [[aktoro]] ĝisosta, sed la homo kun sincera abomeno de la [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Керенский остановился против "бывшего сановника" с видом вдохновенным:</br> — Иван Григорьевич Щегловитов — вы арестованы!</br> Властные, грозные слова... "Лик его ужасен".</br> — Иван Григорьевич Щегловитов... ваша жизнь в безопасности... Знайте: Государственная дума не проливает крови.</br> Какое великодушие!.. "Он прекрасен"</br> В этом сказался весь Керенский: актер до мозга костей, но человек с искренним отвращением к крови в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 187.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume la "kontraŭa flanko" ne dormis. En la tuta urbo, en ĉiuj kazernoj kaj fabrikoj okazis "rapidaj balotoj"... De ĉiu milo oni elektis po unu. Per manlevo... Oni estis elektantaj [[Petrograda Soveto|laboristajn kaj soldatajn deputitojn]]. Oni "organizis" la [[amaso]]n... Do, alivorte, oni laboris por subigi ĝin al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А "противоположная сторона" не дремала. Во всем городе, во всех казармах и заводах шли "летучие выборы"... От каждой тысячи по одному. Поднятием рук... Выбирали солдатских и рабочих депутатов. "Организовывали" массу... То есть, другими словами, работали над тем, чтобы подчинить ее себе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi komprenis kial tiu ĉi plurvizaĝa [[homamaso]] havis la saman nevortumeble aĉan [[vizaĝo]]n: ja tio estis [[ŝtelisto]]j — pasintece, [[rabisto]]j — estontece... Ni troviĝis ĝuste ĉe la sojlo, kiam ili estis ŝanĝantaj la fazon... La [[revolucio]] konsistis ĝuste je tio ke ŝtelistoj transiris al sekva klaso: ili iĝis rabistoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А я понял, отчего вся эта многотысячная толпа имела одно общее неизреченно-гнусное лицо: ведь это были воры — в прошлом, грабители — в будущем... Мы как раз были на переломе, когда они меняли фазу... Революция и состояла в том, что воришки перешли в следующий класс: стали грабителями<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Homo iom taŭzita sin ĵetis al la konserviĝinta [[Pavel Miljukov|Miljukov]]:</br> — Pavel Nikolajeviĉ, kion ili deziras de mi? Mi duonjaron pasigis en [[malliberejo]], oni min de tie elprenis, alportis ĉi tien kaj postulas ke mi estu "gvidanto de la movado". Kiu [[movado]]? Kio okazas? Mi ja scias nenion... Kio ja? Kio necesas de mi?</br>Mi ne aŭdis kion respondis al li Miljukov... Sed kiam tiu lasta estis naviganta preter mi, post liberiĝi, mi demandis lin — kiu estas tiu ĉi homo?</br> — Ĉu vi ne scias? Tio estas [[Georgij Ĥrustaljov-Nosar|Ĥrustaljov-Nosar]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Человек, слегка растрепанный, бросился к сохранившемуся Милюкову:</br> — Павел Николаевич, что они от меня хотят? Я полгода был в тюрьме, меня вот оттуда вытащили, притащили сюда и требуют, чтобы я стал "во главе движения". Какого движения? Что происходит? Я ведь ничего не знаю... Что такое? Что от меня нужно?</br> Я не слышал, что ответил ему Милюков... Но когда последний проплывал мимо меня, освободившись, я спросил его — кто этот человек?</br> — Разве вы не знаете? Это Хрусталев-Носарь.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Правительство ушло как будто даже раньше, чем кто-либо этого потребовал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 191.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] jen kaj jen estis vokata al ŝtuparo, ĉar tiu aŭ alia trupo venis por saluti la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtatan Dumaon]]... Rodzjanko estis eliranta, parolanta pri fideleco al la [[patrujo]] kaj pri savo de [[Rusio]]. Liajn vortojn oni ne atentis, sed en la Ŝtata Dumao oni vidis novan potencon — tio estis evidente...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко то и дело вызывали на крыльцо, потому что та или иная "часть" пришла приветствовать Государственную думу... Родзянко выходил, говорил о верности родине и о спасении России. Его слова пропускали мимо ушей, но в Думе видели новую власть — это было ясно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] longe ne povis decidi. Li daŭre estis demandanta, kio estos tio — ĉu [[ribelo]] aŭ ne ribelo? — Mi ne deziras ribeli. Mi ne estas ribelulo, neniun [[revolucio]]n mi faris, nek volas fari. Se ĝi okazis, do ĝuste pro tio ke oni ne obeis nin... Sed mi ne estas revoluciulo. Kontraŭ supera potenco mi ne iros, mi ne volas iri. Sed aliflanke, la registaro mankas. Oni impetas al mi de ĉiuj flankoj... Ĉiuj telefonas min. Oni demandas kion fari? Kiel konduti?
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко долго не решался. Он все допытывался, что это будет — бунт или не бунт? — Я не желаю бунтоваться. Я не бунтовщик, никакой революции я не делал и не хочу делать. Если она сделалась, то именно потому, что нас не слушались... Но я не революционер. Против верховной власти я не пойду, не хочу идти. Но, с другой стороны, ведь правительства нет. Ко мне рвутся со всех сторон... Все телефоны обрывают. Спрашивают, что делать? Как же быть?<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 192.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Eble, oferinte la monarĥon, oni sukcesos savi la [[monarĥio]]n... Tiel senforma, ankoraŭ sin mem ne konscianta, naskiĝis la ideo pri [[abdiko de Nikolao la 2-a]] favore al la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]]... Kompreneble ĝi naskiĝis ne nur ĉe mi sola...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Быть может, пожертвовав монархом, удастся спасти монархию... Так, бесформенная, еще сама себя не сознающая, родилась мысль об отречении императора Николая II в пользу малолетнего наследника... Разумеется, родилась не у меня одного...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 194.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Rasputin]] ĉiujn formanĝis, ĉiujn [[amiko]]jn, ĉiujn [[sento]]jn... ne plu haveblas fideluloj... Estas malfideluloj kaj malkaŝaj ribeluloj... La lastaj ekiros kontraŭ li, la unuaj sin kaŝos... Li estas sola... Pli malbona ol sola... Li estas kun ombro de Rasputin... La damnita kamparano!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Распутин всех съел, всех друзей, все чувства... нет больше верноподданных... Есть скверноподданные и открытые мятежники... Последние пойдут против него, первые спрячутся... Он один... Хуже, чем один... Он с тенью Распутина... Проклятый мужик!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por savi... por savi... necesas dispeli tiun ĉi aĉularon (kaj nin kun ĝi) per salvoj, aŭ... Aŭ necesas abdiki... Koste de la abdiko savi la vivon de la imperiestro... kaj savi la [[monarĥio]]n.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Чтобы спасти... чтобы спасти... надо или разогнать всю эту сволочь (и нас вместе с ними) залпами, или... Или надо отречься от престола... Ценой отречения спасти жизнь государю... и спасти монархию<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Regos la neplenkreska caro... do — regento. Regento? Kiu? [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]]? Jes, ŝajnas... Poste la Supera Komandanto... Nu, grandprinco [[Nikolaj Nikolajeviĉ (1856–1929)|Nikolaj Nikolajeviĉ]], certe...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Царствовать будет малолетний царь... значит — регент. Регент? Кто? Михаил Александрович? Да, кажется... Потом Верховный Главнокомандующий... Ну, великий князь Николай Николаевич, конечно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195–196.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Iuj komencas jam saluti ankaŭ la "[[Petrograda Soveto|Soveton de Soldataj kaj Laboristaj Deputitoj]]". Ĝia ekzekutiva komitato sidas apud ni... Ni klare sentas ke tio estas la dua [[potenco]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Некоторые начинают уже приветствовать и "Совет солдатских и рабочих депутатов". Его исполнительный комитет сидит у нас под боком... Мы ясно чувствуем, что это вторая власть...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 196.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ja ĉie, ĉie estis bezonataj, ĉiuj institucioj petegis "sendi membron de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]". Ilia aŭtoritato estis ankoraŭ alta...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ведь всюду, всюду требовалось, все учреждения умоляли "прислать члена Государственной думы". Авторитет их был высок еще...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 198.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Plia plago estis — [[aresto]]j... Pluraj membroj de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] okupiĝas sole pri liberigado de la arestitoj... Oni devas ankoraŭ danki dion, ke estis donita slogano: "Trenu al la Dumao — tie oni decidos"... La Dumao transformiĝis je grandega arestejo... Kun sola diferenco ke antaŭe al la arestejo trenis [[policisto]]j dum nun oni trenas policistojn... [...] Kabineton de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] ni ankoraŭ defendas... Ĉi tien ni klopodas koncentri la arestitojn, kiujn eblas tuj liberigi.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Еше одним бедствием были — аресты... Целый ряд членов Думы занят исключительно тем, чтобы освобождать арестованных... Еще слава богу, что дан лозунг: "Тащи в Думу — там разберут"... Дума обратилась в громадный участок... С тою только разницей, что раньше в участок таскали городовые, а теперь тащат городвых... [...] Кабинет Родзянко мы еще удерживаем... Сюда мы стараемся сконцентрировать арестованных, которых можно немедленно освободить<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 198–199.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiujn ne eblis liberigi precipe konsiderante ilian propran sekurecon, ni sendis al la tiel nomata "pavilono de ministroj", kiun grimacanta sorto faris "pavilono de arestitaj ministroj" [...] La aliajn arestitojn (plej multajn), kiujn eblis liberigi, ni ioman tempon tenis ĉi tie, en la kabineto de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]]. Ili kutime sidis kelkajn horojn dum por ili estis farataj respektivaj "dokumentoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тех, кого нельзя было выпустить хотя бы из соображений их собственной безопасности, направляли в так называемый "павильон министров", который гримасничающая судьба сделала "павильоном арестованных министров" [...] Остальных арестованных (таковых было большинство), которых можно было выпустить, мы передерживали вот тут, в кабинете Родзянко. Они обыкновенно сидели несколько часов, пока для них изготовлялись соответственные "документы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 199–200.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiuj — terura invado de novbarbaroj, tiomfoje antaŭsentita kaj finfine okazinta... Tio estis [[skitoj]]. Cetere ili havas atributojn de la [[20-a jarcento]] — [[mitralo]]jn, sovaĝe rorantajn [[aŭto]]jn... Sed tio estas ekstere... En ilia brusto estas vila, besta, vere skita [[koro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Эти — это страшное нашествие неоварваров, столько раз предчувствуемое и наконец сбывшееся... Это — скифы. Правда, они с атрибутами ХХ века — с пулеметами, с дикорычащими автомобилями... Но это внешне... В их груди косматое, звериное, истинно скифское сердце...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 210.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] estis iranta, parolanta per sia [[Zaporogio|zaporogia]] baso sonorilajn parolojn, krianta pri la [[patrujo]], pri "ni ne permesos al la [[malamiko]], damnita [[germano]], pereigi nian panjon [[Rusujo]]n"... — kaj ĉion similan li estis diranta kaj elvokanta ĉe kortuŝitaj (por minuto) homoj tondran "hura"...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко шел, говорил своим запорожским басом колокольные речи, кричал о родине, о том, что "не позволим врагу, проклятому немцу, погубить нашу матушку-Русь"... — и все такое говорил и вызывал у растроганных (на минуту) людей громовое "ура"...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 212.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Aliaj komencis je ies invito kunveni en la halo de la Armeo kaj Floto, ĉe angulo de Litejnij kaj Kiroĉnaja... Iĝis konate ke proksimume 2000 oficiroj venis tien kaj okazas kunsido...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Другие стали по чьему-то приглашению собираться в зал Армии и Флота, на углу Литейного и Кирочной... Стало известно, что около 2000 офицеров собралось там и что идет заседание...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 217.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Princo [[Georgij Lvov|Lvov]], pri kiu mi persone sciis nenion, la "publiko" gurdis ke li estas bonega, ĉar li estris "[[Zemgor]]", sendispute enveturis en la [[Pavel Miljukov|Miljukov]]-listo sur la piedestalon de ĉefministro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Князь Львов, о котором я лично не имел никакого понятия, "общественность" твердила, что он замечательный, потому что управлял "Земгором", непререкаемо въехал в милюковском списке на пьедестал премьера...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la ministro pri eksteraj aferoj — [[Pavel Miljukov|Miljukov]], tio estis senduba afero. Efektive Miljukov estis je la kapo pli alta ol la aliaj, per la intelekto kaj karaktero.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] министр иностранных дел — Милюков, это не вызывало сомнений. Действительно, Милюков был головой выше других и умом и характером.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] — milita ministro. Guĉkov delonge interesiĝis pri militaj aferoj, li havis sendubajn meritojn. Estinte prezidanto de la 3-a [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]], li tre multe faris por la [[armeo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Гучков — военный министр. Гучков издавна интересовался военным делом, за ним числились несомненные заслуги. Будучи руководителем III Государственной думы, он очень много сделал для армии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed nur ministro pri [[financoj]] estis ne trovebla kvazaŭ kaŝita trezoro... Kaj subite iel en la liston ensaltis [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko|Tereŝĉenko]]. Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko estis tre ĉarma, ricevis eŭropan edukon, bonege "gvidis" la [[aŭto]]n kaj ĝenerale impresis kiel [[dando]] oble pli ol laŭpaperaj aristokratoj. Lastatempe li tre "interesiĝis pri la revolucio", farante ion en la milit-industria komitato. Krome li estis sufiĉe riĉa.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но вот министр финансов не давался как клад... И вдруг каким-то образом в список вскочил Терещенко. Михаил Иванович Терещенко был очень мил, получил европейское образование, великолепно "лидировал" автомобиль и вообще производил впечатление денди гораздо более, чем присяжные аристократы. Последнее время очень "интересовался революцией", делая что-то в военно-промышленном комитете. Кроме того, был весьма богат<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 224.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiel, tablorande, je tiu ĉi sovaĝa akvokirlo de duonfrenezaj homoj, naskiĝis tiu ĉi listo el la kapo de [[Pavel Miljukov|Miljukov]], ĉe tio eĉ tiun ĉi kapon oni devis premi ambaŭmane por ke ĝi almenaŭ ion elpensu. [[Historiisto]]j estonte, ankaŭ Miljukov mem, verŝajne bildigos tion ĉi tute alie: oni bildigos kiel frukton de plej profundaj konsideroj kaj rezulton de "rilatumo de realaj fortoj". Mi ja priskribas kiel estis. [[Ivan Turgenev|Turgenev]] asertis ke la [[rusa popolo]] havas "la cerbon malrektan". Tuta nia revolucia movado klare havis tiun ĉi cerbomalrektecon, kies sekvo estis tiu ĉi listo de duonfuŝuloj kiel premio je cent jaroj de "lukto kontraŭ historia [[potenco]]".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Так, на кончике стола, в этом диком водовороте полусумасшедших людей, родился этот список из головы Милюкова, причем и голову эту пришлось сжимать обеими руками, чтобы она хоть что-нибудь могла сообразить. Историки в будущем, да и сам Милюков, вероятно, изобразят это совершенно не так: изобразят как плод глубочайших соображений и результат "соотношения реальных сил". Я же рассказываю как было. Тургенев утверждал, что у русского народа "мозги — набекрень". Все наше революционное движение ясно обнаружило эту мозгобекренность, результатом которой и был этот список полуникчемных людей, как приз за сто лет "борьбы с исторической властью"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 224–225.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La plej peza kaj stulta en tiu ĉi historio estis situacio nia — de la konservativa tendaro. [[Malamo]]n al la [[revolucio]]j ni ensuĉis se ne kun patrina lakto, do kun la [[Rusa-japana milito|Japana milito]]. Ni luktis kontraŭ la revolucio kiom sufiĉis niaj fortoj, la tutan vivon. En 1905 ni subpremis ĝin. Sed en 1915, precipe pro tio ke [[konstituci-demokratoj]] iĝis duonpatriotoj, ni, [[patrioto]]j, estis devigitaj iĝi duonkonstituci-demokratoj. Ekde tio komenciĝis ĉio. "Ni gurdos: ĉion por la [[milito]] — se vi kritikos la [[potenco]]n"... Kaj jen mi komencis kritiki por ke oni militu. Kaj fine ni trovis nin en la sama sako kun revoluciuloj, en la sama kolegio kun [[Kerenskij]] kaj [[Nikolaj Ĉĥeidze|Ĉĥeidze]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тяжелее и глупее всего было в этой истории положение наше — консервативного лагеря. Ненависть к революции мы всосали если не с молоком матери, то с японской войной. Мы боролись с революцией, сколько хватало наших сил, всю жизнь. В 1905-м мы ее задавили. Но вот в 1915-м, главным образом, потому, что кадеты стали полупатриотами, нам, патриотам, пришлось стать полукадетами. С этого все и пошло. "Мы будем твердить: все для войны, — если вы будете бранить власть"... И вот мы стали ругаться, чтобы воевали. И в результате оказались в одном мешке с революционерами, в одной коллегии с Керенским и Чхеидзе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 225.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Post reveni, [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko|Rodzjanko]] senfine estis leganta al ni senfinajn telegrafajn rubandojn. Tio estis telegramoj de [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] de la ĉefkomandejo kaj de [[Nikolaj Vladimiroviĉ Ruzskij|Ruzskij]] de [[Pskovo]]. Aleksejev konsideris necesa [[Abdiko de Nikolao la 2-a|abdikon de la imperiestro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Вернувшись, Родзянко без конца читал нам бесконечные ленты с прямого провода. Это были телеграммы от Алексеева из Ставки и Рузского из Пскова. Алексеев находил необходимым отречение государя императора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 231.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Penso pri la [[Abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] estis maturiĝanta en la [[kapo]]j kaj [[koro]]j per si mem. Ĝi kreskis de [[malamo]] al la monarĥo, sen paroli pri ĉiuj aliaj sentoj, kiujn tage kaj nokte ĵetadis al nia vizaĝo revolucia homamaso. Je la tria tago de la [[revolucio]], demando ĉu povos regi plu la imperiestro, al kies vizaĝo estis senpune ĵetitaj ĉiuj ofendoj, estis jam evidente decidita je la fundo de ĉies animoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мысль об отречении созревала в умах и сердцах как-то сама по себе. Она росла из ненависти к монарху, не говоря о всех прочих чувствах, которыми день и ночь хлестала нам в лицо революционная толпа. На третий день революции вопрос о том, может ли царствовать дальше государь, которому безнаказанно брошены в лицо все оскорбления, был уже, очевидно, решен в глубине души каждого из нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 232.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni estis relative malmultaj tiutempe — membroj de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] de moderaj opinioj. Elekto estis farita en la unua tago je maniero "provoka" de nia flanko. Kiam [[Ivan Jakovleviĉ Golubev|Golubev]] estis leganta ukazon pri malfermo de la Dumao, ĉe la vortoj "laŭ ukazo de la imperiestro" — ĉiuj "bonordaj" homoj ekstaris. Ĉiuj "aĉuloj" plu sidis. La "bonorduloj" estis ŝajne 101 kaj la centunua estis [[Pjotr Struve|P. B. Struve]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Нас было сравнительно немного тогда — членов Государственной думы умеренных воззрений. Отбор был сделан в первый же день "провокационным" с нашей стороны способом. Когда Голубев читал указ об открытии думы, при словах "по указу его императорского величества" — все "порядочные" люди встали. Все "мерзавцы" остались сидеть. "Порядочных" оказалось, кажется, 101, и сто первым был П. Б. Струве<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 236.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]] estis malfacile rekoni. Ŝi estis malsimila al siaj portretoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государыню узнать было труднее. Она не похожа была на свои портеры<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 237.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]] parolis mallaŭte, sed tre klare. Lia voĉo estis malalta, sufiĉe densa, la parolmaniero kun ioma influo de eksterlandaj lingvoj. Li malmulte elparolis "[[Jato|ѣ]]", pro kio ĝi sonis ne kiel "крѣпла", sed preskaŭ kiel "крепла". Tiu ĉi gvardia akĉento estis la sola kio ŝajnis al mi, provinciulo, fremda. Ĉio alia estis proksima, tamen ne majesta, sed inverse simpatia per sia konfuziĝemo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государь говорил негромко, но очень явственно и четко. Голос у него был низкий, довольно густой, а выговор чуть-чуть с налетом иностранных языков. Он мало выговаривал "ѣ", почему последнее слово звучало не как "крѣпла", а почти как "крепла". Этот гвардейский акцент — единственное, что показалось мне, провинциалу, чужим. А остальное было близкое, но не величественное, а, наоборот, симпатичное своей застенчивостью<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 239–240.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] Sed kiu estis komplete certa je si mem kaj je kiu sola estis pli da "majesto" ol en ambaŭ liaj caraj gepatroj, tio estis knabeto — [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|carido]]. En blanka ĉemizeto, kun blanka kalpako enmane, la [[infano]] estis eksterordinare bela.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но кто был совершено в себе уверен и в ком одном было больше "величественности", чем в его обоих царственных родителях, — это был маленький мальчик — цесаревич. В белой рубашечке, с белой папахой в руках, ребенок был необычайно красив<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 240.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [vizito al Nikolao la 2-a en 1909] Matroso [[Andrej Derevenko|Derevenko]], kiu estis la onklo<ref>Persona asistanto de carido.</ref> ĉe la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] kaj kiu ekaŭdis ke [[Volinio|Voliniaj]] kamparanoj prezentas sin, ekdeziris ekvidi la siajn... Kaj ankaŭ li — "eliris"... Bela, ege simila al la unua amanto el ukraina trupo (la haroj kiel korva flugilo dum la vizaĝo blanka kvazaŭ li estus uzanta kremon Simon), — li, glitante laŭ pargeto, eliris, etendinte la manojn — "favore":</br> — Saluton, samlandanoj!.. Nu, kiel vi fartas tie?... Estis tre amuze...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Матрос Деревенько, который был дядькой у наследника цесаревича и который услышал, что волынские крестьяне представляются, захотел повидать своих... И вот он тоже — "вышел"... Красивый, совсем как первый любовник из малорусской труппы (воронова крыла волосы, а лицо белое, как будто он употреблял creme Simon), — он, скользя по паркету, вышел, протянув руки — "милостиво":</br> — Здравствуйте, земляки!.. Ну, как же вы там?.. Очень было смешно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 247.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [fervoja vojaĝo kun [[Aleksandr Guĉkov]] por [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Fervojstacio estis flugantaj preter ni... Fojfoje ni haltis... Mi memoras ke A.I. Guĉkov fojfoje estis faranta mallongajn parolojn de sur vagonplatformo... ĉar ne eblis alie... Sur peronoj staris [[homamaso]] kiu ĉion sciis... Tio estas ĝi sciis ke ni veturas al la caro... Kaj kun ĝi necesis interparoli...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Станции проносились мимо нас... Иногда мы останавливались... Помню, что А. И. Гучков иногда говорил краткие речи с площадки вагона... это потому, что иначе нельзя было... На перронах стояла толпа, которая все знала... То есть она знала, что мы едем к царю... И с ней надо было говорить...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 249.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] al delegacio dum sia [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] Mi decidis abdiki... Ĝis la tria horo de la hodiaŭa tago mi opiniis ke mi povos abdiki favore al la filo [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]]... Sed ĝis tiu tempo mi ŝanĝis la decidon favore al la frato [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]]... Mi esperas ke vi komprenos sentojn de la [[patro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я принял решение отречься от престола... До трех часов сегодняшнего дня я думал, что могу отречься в пользу сына Алексея... Но к этому времени я переменил решение в пользу брата Михаила... Надеюсь, вы поймете чувства отца...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Eble nun ankoraŭ eblas savi la [[monarĥio]]n, sed necesas pensi ankaŭ kiel savi almenaŭ la [[vivo]]n de la [[Romanovoj|membroj de la dinastio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Может быть, сейчас еще можно спасти монархию, но надо думать и о том, чтобы спасти хотя бы жизнь членам династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se devos abdiki ankaŭ la sevka, — do ankaŭ [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos abdiki la tronon... Sed la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] ne povas abddiki — lia abdiko estus malvalida.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если придется отрекаться и следующему, — то ведь Михаил может отречься от престола... Но малолетний наследник не может отречься — его отречение недействительно<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se io ankoraŭ povus kvietigi la ondojn — tio estas se la nova imperiestro surtroniĝos, ĵurinte al la konstitucio... [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos ĵuri. La neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]] — ne.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если что может еще утишить волны, — это если новый государь воцарится, присягнув конституции... Михаил может присягнуть. Малолетний Алексей — нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se ĉi tie estas jura malĝusteco... Se la imperiestro ne rajtas abdiki favore al la frato... Estu malĝusteco!.. Eble per tio estas gajnata tempo... Iun tempon regos [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]], kaj poste, kiam ĉio trankviliĝos, iĝos klare ke li ne rajtas regi, la trono transiros al [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если здесь юридическая неправительность... Если государь не может отрекаться в пользу брата... Пусть будет неправительность!.. Может быть, этим выиграется время... Некоторое время будет править Михаил, а потом, когда все угомонится, выяснится, что он не может царствовать, и престол перейдет к Алексею Николаевичу...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Abdiko favore al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] malkongruas al la leĝo pri tronheredo. Sed ne eblas ne vidi ke tiu ĉi solvo havas ĉe la nunaj cirkonstancoj seriozajn avantaĝojn. Ĉar se surtroniĝos la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]], necesos respondi tre malfacilan demandon: ĉu la gepatroj restos kun li aŭ ili devos disiĝi. Je la unua kazo, do se la gepatroj restos en [[Rusio]], la abdiko estos, je la okuloj de tiuj kiujn ĝi interesas, kvazaŭ fiktiva... Speciale tio koncernas la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]]... Oni diros, ke ŝi same regas ĉe la filo kiel ĉe la edzo... Konsiderante nunan rilaton al ŝi, — tio kaŭzus la plej neeblajn malfacilaĵojn. Se disigi la neplenkreskan imperiestron kaj la gepatroj, do, sen paroli pri malfacileco de tiu ĉi afero, tio povus tre malbone influi lin. Sur la trono estos kreskanta la junulo, malamanta ĉion ĉirkaŭ si kiel prinozistojn, forprenintajn de li la patron kaj la patrinon... Konsiderante malsanecon de la infano tio senteblos speciale akre...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Отречение в пользу Михаила Александровича не соответствует закону о престолонаследии. Но нельзя не видеть, что этот выход имеет при данных обстоятельствах серьезные удобства. Ибо если на престол взойдет малолетний Алексей, то придется решать очень трудный вопрос: останутся ли родители при нем или им придется разлучиться. В первом случае, т. е. если родители останутся в России, отречение будет в глазах тех, кого оно интересует, как бы фиктивным... В особенности это касается императрицы... Будут говорить, что она так же правит при сыне, как при муже... При том отношении, какое сейчас к ней, — это привело бы к самым невозможным затруднениям. Если же разлучить малолетнего государя с родителями, то, не говоря о трудности этого дела, это может очень вредно отразиться на нем. На троне будет подрастать юноша, ненавидящий все окружающее, как тюремщиков, отнявших у него отца и мать... При болезненности ребенка это будет чувствоваться особенно остро...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 255.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Mi subite eksentis, ke ekde tiu ĉi minuto la [[vivo]] de la imperiestro estas ekster danĝero... kaj duono de la dornoj, pikintaj la koron de liaj regatoj, estis forŝiritaj kun tiu ĉi papereto. Tiom noblaj estis tiuj ĉi adiaŭaj vortoj... Kaj tiom eksenteblis ke li, same kiel ni kaj eble oble pli, amas [[Rusio]]n...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я вдруг почувствовал, что с этой минуты жизнь государя в безопасности... половина шипов, возившихся в сердце его подданных, вырывались этим лоскутком бумаги. Так благородны были эти прощальные слова... И так почувствовалось, что он так же, как и мы, а, может быть, гораздо больше, любит Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Estis unu punkto, kiu tre zorgigis min... Mi ĉiam estis pensanta ke eble se [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] rekte kaj definitive proklamos "konstitucian ordon de la regado", por li estos pli facile deteni la tronon... Mi diris tion ĉi al la imperiestro... Mi petis lin en la loko, kie estis dirite: "...kun reprezentantoj en leĝofaraj institucioj, sur la bazo, kiu estis establita de ili..." alskribi: "doninte je tio tutpopolan ĵuron".</br> La imperiestro tuj konsentis.</br> — Ĉu vi opinias ke tio necesas?</br> Kaj, eksidinte ĉe la tablo, li alskribis per krajono: "doninte je tio nerompeblan ĵuron".</br>Li skribis ne "tutpopola" sed "nerompebla", kio certe stile estis oble pli bone.</br>Tio estis la sola ŝanĝo kiu estis farita...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Был один пункт, который меня тревожил... Я все думал о том, что, может быть, если Михаил Александрович прямо и до конца объявит "конституционный образ правления", ему легче будет удержаться на троне... Я сказал это государю... И просил его в том месте, где сказано: "...с представителями народа в законодательных учреждениях, на тех началах, кои будут ими установлены...", приписать: "принеся в том всенародную присягу".</br> Государь сейчас же согласился.</br> — Вы думаете, это нужно?</br> И, присев к столу, приписал карандашом: "принеся в том ненарушимую присягу".</br> Он написал не "всенародную", а "ненарушимую", что, конечно, было стилистически гораздо правильнее.</br> Это единственное изменение, которое было внесено...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Poste mi petis la imperiestron:</br>— Via imperiestra moŝto... Vi diris ke vi venis al la penso pri abdiko favore al grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] hodiaŭ je la 3-a horo tage. Estus dezirinde ke ĝuste tiu ĉi horo estu indikita ĉi tie, ĉar en tiu minuto vi faris la decidon...</br> Mi ne deziris ke iam iu povus diri ke la manifesto estis "eldevigita"... Mi vidis ke la imperiestro min komprenis kaj evidente tio komplete kongruis al lia deziro, ĉar li tuj akceptis kaj skribis: "la 2-an de marto, la 15-a horo", do je la 3-a horo tage... La horloĝo tiutempe montris la dekunuan kaj iom nokte...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Затем я просил государя:</br>— Ваше величество... Вы изволили сказать, что пришли к мысли об отречении в пользу великого князя Михаила Александровича сегодня в 3 часа дня. Было бы желательно, чтобы именно это время было обозначено здесь, ибо в эту минуту вы приняли решение...</br>Я не хотел, чтобы когда-нибудь кто-нибудь мог сказать, что манифест "вырван"... Я видел, что государь меня понял, и, по-видимому, это совершенно совпало с его желанием, потому что он сейчас же согласился и написал: "2 марта, 15 часов", то есть 3 часа дня... Часы показывали в это время начало двенадцатого ночи...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257–258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] [...] la imperiestro skribis ĉeeste de ni ukazon al la Reganta Senato pri nomumo de la prezidanto de la Konsilio de Ministroj...</br>Tion la imperiestro skribis ĉe alia tablo kaj li demandis:</br>— Kiun vi opinias?</br>Ni diris:</br>Princon [[Georgij Lvov|Lvov]].</br>La imperiestro diris kun specifa intonacio, — mi ne povas transdoni tion:</br> — Aĥ, Lvov? Bone — Lvov...</br>Li skribis kaj subskribis...</br>La tempo laŭ mia peto estis indikita por valideco de la ago du horojn pli fure ol la abdiko, do la 13-a horo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] государь написал при нас указ Правительствующему Сенату о назначении председателя Совета Министров...</br> Это государь писал у другого столика и спросил:</br>— Кого вы думаете?..</br>Мы сказали:</br>Князя Львова...</br>Государь сказал как-то особой интонацией, — я не могу этого передать:</br> — Ах, Львов? Хорошо — Львова...</br> Он написал и подписал...</br> Время по моей же просьбе было поставлено для действительности акта двумя часами раньше отречения, т. е. 13 часов<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [Nikolao la 2-a dum [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] Mi deziras unue veturi al la ĉefkomandejo... adiaŭi... Kaj poste mi dezirus viziti la [[Maria Fjodorovna|panjon]]... Do mi pensas ĉu veturi al [[Kievo]] aŭ peti ŝin alveturi al mi... Kaj poste — al [[Carskoje Selo|Carskoje]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я хочу сначала проехать в Ставку... проститься... А потом я хотел бы повидать матушку... Поэтому я думаю или проехать в Киев, или просить ее приехать ко мне... А потом — в Царское...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] La horloĝo estis montranta la dekduan sen dudek. La imperiestro lasis nin foriri.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Часы показывали без двадцати минут двенадцать. Государь отпустил нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Aleksandr Guĉkov]] al homamaso apud vagono post [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Rusaj homoj... forigu la ĉapojn, krucosignu vin, preĝu al dio... La imperiestro por savi [[Rusio]]n rezignis je sia cara servo... La caro subskribis abdikon. Rusio ekiras novan vojon... Ni petu dion ke li estu favora al ni... La [[homamaso]] estis foriganta la ĉapojn kaj sin krucosignanta... Kaj estis terure kviete...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Русские люди... Обнажите головы, перекреститесь, помолитесь богу... Государь император ради спасения России снял с себя... свое царское служение... Царь подписал отречение от престола. Россия вступает на новый путь... Будем просить бога, чтобы он был милостив к нам... Толпа снимала шапки и крестилась... И было страшно тихо...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 260.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] La 28-an de februaro estis ordonite al du brigadoj, unu forprenita de la Norda fronto, la alia de tiu Okcidenta, iri por obeiigi [[Petrogrado]]n. Al generalo-adjutanto [[Nikolaj Iudoviĉ Ivanov|Ivanov]] estis ordonite iĝi komandestro de tiuj ĉi trupoj. Li devus resti apud Petrogrado, sed ne entrepreni rezolutajn agojn ĝis speciala ordono. Kiel plej proksima taĉmento estis donitaj al li du batalionoj de kavaliroj de la ordeno de Sankta Georgo, kiuj estis persona gvardio de la imperiestro en la ĉefkomandejo. De la Norda fronto ekiris du regimentoj de la 38-a infanteria divizio, konsideritaj la plej bonaj en la fronto. Sed ie inter [[Luga (urbo)|Luga]] kaj [[Gatĉino]] tiuj ĉi regimentoj ekribelis kaj rifuzis marŝi al Petrogrado. La brigado, prenita de la Okcidenta fronto, ankaŭ ne atingis ĝin. Fine ankaŭ du batalionoj de la Georgo-kavaliroj ekmalobeis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = 28 февраля был отдал приказ двум бригадам, одной снятой с Северного фронта, другой — с Западного, двинуться на усмирение Петрогада. Генерал-адъютанту Иванову было приказано принять командование над этими частями. Он должен был оставаться в окрестностях Петрограда, но не предпринимать решительных действий до особого распоряжения. Для непосредственного окружения ему были даны два батальона георгиевских кавалеров, составлявших личную охрану государя в Ставке. С Северного фронта двинулись два полка 38-й пехотной дивизии, которые считались лучшими на фронте. Но где-то между Лугой и Гатчиной эти полки взбунтовались и отказались идти на Петроград. Бригада, взятая с Западного фронта, тоже не дошла. Наконец, и два батальона георгиевцев тоже вышли из повиновения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 260–261.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] La unuan de marto generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] pridemandis telegrame ĉiujn ĉefkomandestrojn de la frontoj. Tiuj ĉi telegramoj petis la ĉefkomandestrojn esprimi sian opinion pri dezirindeco en la aktualaj cirkonstancoj de [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] de la imperiestro favore al la filo. Ĝis la unua horo tage la duan de marto ĉiuj respondoj de la ĉefkomandestroj estis ricevitaj kaj koncentriĝis je la manoj de generalo Ruzskij. [...] Ĉiuj kvin ĉefkomandestroj de la frontoj kaj generalo Aleksejev (gen. Aleksejev estis stabestro ĉe la imperiestro) subtenis la abdikon de la imperiestro. Je la unua horo la duan de marto generalo Ruzskij, akompanata de sia stabestro generalo [[Jurij Danilov|Danilov]] kaj Saviĉ<ref>Nikolaj Vasiljeviĉ Saviĉ (1875–1936).</ref> — generalo-kantonmentigisto, estis akceptitaj de la imperiestro. La imperiestro akceptis ilin en la sama vagono, en kiu post kelkaj horoj okazis la abdiko.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Первого марта генерал Алексеев запросил телеграммой всех главнокомандующих фронтами. Телеграммы эти запрашивали у главнокомандующих их мнение о желательности при данных обстоятельствах отречения государя императора от престола в пользу сына. К часу дня второго марта все ответы главнокомандующих были получены и сосредоточились в руках генерала Рузского. [...] Все пять главнокомандующих фронтами и генерал Алексеев (ген. Алексеев был начальником штаба при государе) высказались за отречение государя императора от престола. В час дня второго марта генерал Рузский, сопровождаемый своим начальником штаба генералом Даниловым и Савичем — генерал-квартирмейстером, был принят государем. Государь принял их в том же самом вагоне, в котором через несколько часов было отречение<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 261.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] Post tio ĉi estis verkita konciza telegramo, informanta generalon [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] ke la imperiestro faris decidon [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiki]]. Generalo Ruzskij prenis la telegramon kaj foriris, sed iom prokrastis ĝian sendon, ĉar li sciis ke [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] kaj Ŝulgin matene ekveturis de [[Petrogrado]]: li deziris konsulti ilin speciale rilate kiu iĝos estro de la registaro. Generalo Ruzskij ne fidis al [[Georgij Lvov|Lvov]] kaj preferis [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko|Rodzjanko]]. Guĉkov kaj Ŝulgin estis atendataj tre baldaŭ. Sed jam je la tria horo tage, de la imperiestro venis iu kun ordono redoni la telegramon. Je la sama tempo generalo Ruzskij eksciis ke la imperiestro ŝanĝis la ideon kaj la abdiko okazos favore ne al [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ]], sed al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]]. Post ripeta ordono redoni la telegramon, la telegramo estis redonita, do ĝi ne estis sendita.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = После этого была составлена краткая телеграмма, извещавшая генерала Алексеева о том, что государь принял решение отречься от престола. Генерал Рузский взял телеграмму и удалился, но несколько медлил с отправкой ее, так как он знал, что Гучков и Шульгин утром выехали из Петрограда: он хотел посоветоваться с ними особенно по вопросу о том, кто станет во главе правительства. Генерал Рузский не доверял Львову и препочитал Родзянко. Гучкова и Шульгина ожидали с часу на час. Но уже в три часа дня от государя пришел кто-то с приказанием вернуть телеграмму. Тогда же генерал Рузский узнал, что государь передумал в том смысле, что отречение должно быть не в пользу Алексея Николаевича, а в пользу Михаила Александровича. После повторного приказания вернуть телеграмму, телеграмма была возвращена и, таким образом, послана не была<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 262.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Proksimume je la unua nokte, eble je la dua, oni akceptis la duan ekzemplenon de la abdiko. Ambaŭ ekzempleroj estis subskribitaj de la imperiestro. Ilia sorto, laŭ miaj informoj, estis jena. Unu ekzempleron mi kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] lasis tiam al generalo [[Nikolaj Ruzskij|Ruzskij]]. Tiu ĉi ekzemplero troviĝis ĉe lia stabestro, generalo [[Jurij Danilov|Danilov]]. En aprilo 1917 tiu ĉi ekzemplero estis alportita de generalo Danilov al la estro de la [[Provizora Registaro de Rusio|Provizora Registaro]] princo [[Georgij Lvov|Lvov]]. La alian ekzempleron mi kaj Guĉkov alportis al [[Petrogrado]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Около часу ночи, а может быть двух, принесли второй экземпляр отречения. Оба экземпляра были подписаны государем. Их судьба, насколько я знаю, такова. Один экземпляр мы с Гучковым тогда же оставили генералу Рузскому. Этот экземпляр хранился у его начальника штаба, генерала Данилова. В апреле месяце 1917 года этот экземпляр был доставлен генералом Даниловым главе Временного правительства князю Львову. Другой экземпляр мы повезли с Гучковым в Петроград<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 262.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [al homamaso al homamaso apud vagono post [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Al la imperiestro... [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]]... la Dua... mi proklamas — "hura!"
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государю императору... Михаилу... Второму... провозглашаю — "ура!"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 264.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kunsido pri eventuala [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Oni priparolis jenon: ĉu indas al la grandprinco akcepti la tronon aŭ ne... Mi ne memoras ĉiujn parolojn. Sed mi memoras ke nur du subtenis la akcepton. Tiuj du estis: [[Pavel Miljukov|Miljukov]] kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Говорили о том: следует ли великому князю принять престол или нет... Я не помню всех речей. Но я помню, что только двое высказались за принятие престола. Эти двое были: Милюков и Гучков...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 272.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Maldika, kun longa, preskaŭ ankoraŭ junula vizaĝo, li estis personigo de fragileco.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тонкий, с длинным, почти еще юношеским лицом, он весь был олицетворением хрупкости<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 273.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Antaŭ multaj jaroj, la 14-an de decembro 1825, estis same kiel nun — Nikolao kaj Miĥail...</br>[[Nikolao la 1-a (Rusio)|Nikolao]] estis la imperiestro. [[Miĥail Pavloviĉ|Miĥail]] — lia frato...</br>Same kiel nun...</br>Same kiel nun eksplodis [[Decembrista ribelo|insurekcio]]...</br>La insurekcio de [[decembristoj]].</br>Kion faris Nikolao?</br>Nikolao diris:</br>— Morgaŭ mi estos morta aŭ imperiestro...</br>Sekvan tagon li ekrajdis [[ĉevalo]]n, sin ĵetis al la placo kaj per mitrajlo subpremis la insurekcion...</br>Kion faris Miĥail?</br>Li sekvis la pli aĝan fraton...</br>Same kiel nun...</br>Jes, same kiel nun, ĉar ankaŭ nun Miĥail sekvis la fraton Nikolaon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Много лет тому назад, 14 декабря 1825 года, были, как и теперь, — Николай и Михаил...</br> Николай был государь. Михаил — его брат...</br> Как и теперь...</br> Как и теперь, разразился военный бунт...</br> Бунт декабристов.</br> Что сделал Николай?</br>Николай сказал:</br> — Завтра я или мертв, или император...</br> Завтра он вскочил на коня, бросился на площадь и картечью усмирил бунт...</br> Что сделал Михаил?</br> Он последовал за старшим братом...</br> Как и теперь...</br> Да, как и теперь, потому что и теперь Михаил пошел за братом Николаем...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 274–275.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li diris:</br> — Ĉe tiaj kondiĉoj mi ne povus akcepti la tronon, ĉar...</br> Li ne finis, ĉar... li ekploris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал:</br> — При этих условиях я не могу принять престола, потому что...</br> Он не договорил, потому что... потому что заплакал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 276.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [sekretario de [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|Miĥail Aleksandroviĉ dum ties abdiko]] ] Li transdonis al ni, ke la grandprinco petis uzi je lia nomo pronomon "mi", ne "ni" (ni ĉie uzis "ni"), ĉar la grandprinco konsidras ke li ne akceptis la tronon, la imperiestro ne estis, do li ne devas diri — "ni". Due, pro la sama kialo, anstataŭ la vortoj "ni ordonas", kiel ni skribis, — uzi la vortojn "mi petas". Kaj fine, la grandprinco atentigis ke en la teksto nenie aperas la vorto "[[dio]]" dum tiaj aktoj ne povas esti sen la dia nomo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он передал, что великий князь просил употреблять от его лица местоимение "я", а не "мы" (у нас всюду было "мы"), потому что великий князь считает, что он престола не принял, императором не был, а потому не должен говорить — "мы". Во-вторых, по этой же причине, вместо слова "повелеваем", как мы написали, — употребить слово "прошу". И наконец, великий князь обратил внимание на то, что нигде в тексте нет слова "бог", а таких актов без упоминания имени божия не бывает<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 278.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li estis fragila, delikata, naskita ne por tiaj teruraj minutoj, sed li estis sincera kaj homeca. Sur li tute mankis [[masko]]. Kaj mi pensis:</br>"Kiom bonega konstitucia monarĥo li povus esti..."</br>Ve... Tie, en najbara ĉambro, oni estis verkantaj [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|abdikon de la dinastio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он был хрупкий, нежный, рожденный не для таких ужасных минут, но он был искренний и человечный. На нем совсем не было маски. И мне думалось:</br> "Каким хорошим конституционным монархом он был бы..."</br> Увы... Там, в соседней комнате, писали отречение династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li diris al mi:</br> — Estas tre peze al mi... Min turmentas ke mi ne povis konsulti la miajn. Ja la [[Abdiko de Nikolao la 2-a|frato abdikis]] pro si mem... Sed mi, okazas tiel, abdikas pro ĉiuj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал мне:</br> — Мне очень тяжело... Меня мучает, что я не мог посоветоваться со своими. Ведь брат отрекся за себя... А я, выходит так, отрекаюсь за всех...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] [[Vladimir Dmitrijeviĉ Nabokov|Nabokov]] prenis por sia memoro la plumon, per kiu subskribis Miĥail Aleksandroviĉ. Kaj mi memoras ke la aperinta tiutempe [[Kerenskij]] impetis for al tipografio (iu ripetis ke en iu ajn momento oni povos "enrompiĝi").</br>Post duonhoro tra la tuta urbo oni estis gluantaj afiŝojn:</br>"[[Abdiko de Nikolao la 2-a|Nikolao abdikis]] favore al Miĥail. Miĥail abdikis favore al la popolo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Набоков взял себе на память перо, которым подписал Михаил Александрович. И помню, что появившийся к этому времени Керенский умчался стремглав в типографию (кто-то еще раз сказал, что могут каждую минуту "ворваться").</br> Через полчаса по всему городу клеили плакаты:</br>"Николай отрекся в пользу Михаила. Михаил отрекся в пользу народа"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 280.</ref>.
}}
=== 1920 ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oficira homamaso. Mi ne scias kial, sed [[oficiro]]j ĉiam malbone impresas min kiam ili kuniĝas je "[[amaso]]j"... La oficiro laŭ senco estas "solulo"... Li devas esti ĉirkaŭita de [[soldato]]j. Tiukaze estas klare kial li estas "oficiro" [...] Kaj tiu ĉi impreso estas speciale forta, se kompari "oficirajn rotojn" kun "junkroj"... Ŝajne la "oficiraj rotoj" devus esti la plej idealaj trupoj... Sed ne... En ili senteblas rompiteco, mankas [[sano]], mankas [[mensa sano]]... Kaj, kvankam tio sonas strange, ne senteblas disciplino. Dume la junkroj ĉiam kaŭzas animvigligan impreson: tiun de kunpremita risorto, preta je iu ajn minuto malpremixgi laŭ [[ordono]] de sia estro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Толпа офицеров. Не знаю почему, на меня всегда офицеры производят самое тяжелое впечатление, когда они собираются "толпами"... Офицер по существу "одиночка"... Он должен быть окружен солдатами. Тогда понятно, почему он "офицер" [...] И это впечатление особенно ярко, если сравнить "офицерские роты" с "юнкерами"... Казалось бы, "офицерские роты" самые совершенные части... А вот нет... В них какой-то надлом, нет здоровья, нет душевного здоровья... И как это ни странно — не чувствуется дисциплины. А юнкера всегда производят какое-то бодрящее душу впечатление: сжатой пружины, готовой каждую минуту развернуться по знаку своего начальника<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 305.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kinejoj en Krimeo] Certe oni iris por spekti [[Vera Ĥolodnaja]]. Post sia tragika fino ŝi iĝis "postmorta verko", tio kio ne plu ekzistas...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Конечно, пришли смотреть Веру Холодную. После своего трагического конца она стала "посмертным произведением", тем, чего уж нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 310.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — [[Volontula Armeo|volontulan armeon]]. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Дело становилось окончательно ясным: Одессу сдадут. Я, кстати, заболел, и, лежая в постели, подписывал бесконечное количество "удостоверений" на английские пароходы. На этих удостоверениях английские власти ставили визу, и это служило пропуском на пароход<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 319.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri detruo de sia arĥivo] En [[Kievo]] mi devis bruligi tre interesajn aĵojn. Sed multon mi forportis. Por kio? Por sinkigi en [[Odeso|Odesa]] [[akvo]] tion, kion mi ne bruligis en Kieva [[fajro]]. De ĉio kio estis verkita aŭ notita dum la tuta [[vivo]], restis eĉ ne unu alineo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В Киеве мне пришлось сжечь интереснейшие вещи. Но многое я вывез. Для чего? Для того, чтобы утопить в одесской воде то, что не сжег в киевском огне. В общем от всего, что было написано или записано в течение всей жизни, не осталось ни строчки...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 320.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo [[Viktor Sokita-Jaĥontov|Sokita-Jaĥontov]], — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]], "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La fumetojn kaŭzis [[kuglo]]j, batiĝintaj kontraŭ stukaĵo. Laŭ [[Deribasovskaja]] de post monteto iu estis pafanta. Trafinte [[domo]]jn je akutaj anguloj, la kugloj estis resaltantaj, naskante tiujn ĉi flava-grizajn fumetojn el kalkoŝtona polvo. La sekreto solviĝis simple, dume kiomfoje dum la [[Rusia Enlanda milito|enlanda milito]] ambaŭ kontraŭuloj estis akuzantaj civilulojn pri pafado el fenestroj. Tio certe okazis fojfoje, sed plej ofte tio estis verŝajne nuraj "stukaĵaj" fumetoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Эти дымки производили пули, ударявшиеся о штукатурку. По Дерибасовской из-за горки кто-то палил. Попадая в дома под острыми углами, пули рикошетировали, рождая эти желто-сырые дымочки из пыли известкового камня. Ларчик открывался просто, а меж тем сколько раз в гражданской войне оба противника обвиняли мирное население в стрельбе из окон. Это в некоторых случаях, конечно, бывало, но по большей части это были, вероятно, только "штукатурные" дымки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 324.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Bolŝevistoj]] pafis malbone. Ili povus, se diri malnovtestamente, "inundi nin per [[plumbo]]", sed ili sume vundis kelkajn homojn. Tamen tio ĉi estis tute sufiĉa por ke ĉiuj [[vaporŝipo]]j "rapidege forkuraĉu" al la maro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Большевики стреляли плохо. Они могли бы, выражаясь по-старозаветному, "залить нас свинцом", но в общем ранили несколько человек. Однако этого было совершенно достаточно, чтобы все пароходы "драпанули в два счета" в море<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 325.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa regulo estas ne kredi al la atestantoj dum la [[batalo]], ĉar al homoj ŝajnas [[dio]] scias kio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Основное правило — не верить очевидцам в бою, ибо людям мерещится бог знает что<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 326.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni vane estis ekbruligantaj fajregojn, montrante ĉe tio kutiman intelektulan sentaŭgecon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы тщетно разводили какие-то костры, проявляя при этом обычную интеллигентскую никчемность<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Estas mirinde kiom absurde egoismaj estas homoj. En kamparana dometo estis tri uloj. Ili deklaris ke ili povus enlasi neniun, ĉar ili estas ne tri, sed dekkvin. Al tio elĉerpita leŭtenanto L. diris:</br>— Mi atendos ĉi tie duonhoron. Kaj se tiuj dekdu ne venos, mi vin mortpafos... Tiu ĉi fantazia deklaro havis tiun sekvon, ke ankaŭ tiuj ĉi tri ien sin kaŝis. Kompreneble neniuj dekdu aperis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Удивительно, как люди нелепо эгоистичны. В хатке было трое. Они заявили, что никого не могут впустить, потому что их собственно не трое, а пятнадцать. На это изведенный поручик Л. сказал:</br>— Я подожду полчаса здесь. И если те двенадцать не придут, то я вас расстреляю...</br>Это фантастическое заявление имело то следствие, что и эти трое куда-то скрылись. Разумеется, никаких двенадцати не оказалось<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 332.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Glacio]] okupis preskaŭ la tutan videblan spacon. Preskaŭ — ĉar sur transa flanko de la glacikovrita estuaro videblis urbo. Tio estis [[Bilhorod-Dnistrovskij|Akkermano]]. Laŭ tiu ĉi glacio moviĝas senfina vico da ĉaroj. Tien, al Akkermano, al la savurbo, rumanio urbo Akkermano, kien ne venos la [[bolŝevistoj]]. [...] Oni iras kun blankaj flagoj, kiujn oni portas kiel standardojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Льду почти столько, сколько хватает глаз. Почти — потому, что на той стороне замерзшего лимана виден город. Это — Аккерман. По этому льду в одну колонну движется бесконечный обоз. Туда, к Аккерману, к городу спасения, румынскому городу Аккерману, куда не придут большевики. [...] Идут с белыми флагами, которые несут как знамена<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 332.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kial ĉiuj ĉi homoj estis konvinkitaj ke oni akceptos ilin sur la transa flanko kun disetenditaj brakoj? Pro tio evidente ke estis donita preciza kaj klara [[ordono]] suriri la [[glacio]]n je la oka matene. Sed estas sendube ankaŭ ke je la sesa versto sur la glacio staris tableto. Ĉe la tableto sidis rumanaj oficiroj, post la tableto staris rumanaj soldatoj. Kaj estas tute certe ke tiu ĉi tableto ordonis al ĉiuj ĉi homoj kaj ĉaroj reveni. [[Rumanoj]] enlasis neniun. Cetere ne. Ili enlasis "polajn regatojn". Inter ili estis komandanto de la urbo [[Odeso]], kolonelo [[Nikolaj Miglevskij|Miglevskij]], tre ĉarme tretinta laŭlonge de la ĉararo je sufiĉe bonaj civilaj vestoj kaj kun eleganta valizato nemane.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему все эти люди и повозки были убеждены, что их примут на той стороне с распростертыми объятиями? Потому, очевидно, что был отдан точный и ясный приказ выступить на лед в восемь часов утра. Но несомненно также и то, что на шестой версте на льду стоял столик. У столика сидели румынские офицеры, за столиком стояли румынские солдаты. И совершенно достоверно, что этот столик приказал всем этим людям и повозкам возвращаться обратно. Румыны не пустили никого. Впрочем, нет. Пропустили "польских подданных". В числе их оказался комендант города Одессы, полковник Миглевский, очень мило семенивший вдоль обозоа в весьма приличном штатском платье и с изящным чемоданчиком в руках. Впереди всего шествия шли маленькие кадеты. Они начинались с десяти лет. Жалко было смотреть на эту детвору, замерзавшую на льду. И начался "Анабазис". Великое отсупление от Аккермана<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 333.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni kredigis min, ke oni "forportis ĉiujn vunditojn"... Tion oni kredu neniam.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня уверяли, что "вывезли всех раненых"... Этому никогда не надо верить<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 344.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel [[milito]]j aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume [[pediko]]j estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun ulo el taĉmento de [[Grigorij Kotovskij]] ] — Ĉu Kotovskij estas bona persono?</br>— Tre bona... Kaj li plej severe ordonis... Kaj li rabi malpermesas... Interŝanĝi — tio eblas...</br>[...] Mi ne scias kial, la konversacio glitis al [[Simon Petljura|Petljura]]. Li tre kontraŭis lin.</br> — Kial vi estas tiom forte kontraŭ Petljura?</br> — Ĉar li estas [[Ukraina naciismo|ukraina separisto]].</br> — Kaj vi?</br> — Ni... ni estas por la "Unueca Nedividebla".</br> Mi devas diri, ke miaj okuloj, se min esprimi ĝentile, eliĝis el la orbitoj. Antaŭ tri tagoj mi, kun du filoj dekstre kaj maldekstre de mi, kun amikoj kaj parencoj, [[Skitoj|skite]]-epose batalis por la "Unueca Nedividebla" ĝuste kun tiu ĉi divizio de Kotovskij. Kaj jen evidentiĝas ke okazis eta miskompreno: ankaŭ ili estas por la "Unueca Nedividebla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = — Котовский хороший человек?</br>— Очень хороший... И он строго-настрого приказал... И грабить не разрешает... Меняться — это можно...</br>[...] Не знаю почему, разговор скользнул на Петлюру. Он был очень против него восстановлен.</br> — Отчего вы так против Петлюры?</br> — Так ведь он самостийник.</br> — А вы?</br> — Мы... мы за "Единую Неделимую".</br>Я должен сказать, что у меня, выражаясь деликатно, глаза полезли на лоб. Три дня тому назад я, с двумя сыновьями с правой и левой руки, с друзьями и родственниками, скифски-эпически дрался за "Единую Неделимую" именно с этой дивизей Котовского. И вот, оказывается, произошло легкое недоразумение: они тоже за "Единую Неделимую"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 372.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Tiraspolo]] ] Ve, verŝajne komparo (kaj ĝin faris lokanoj) estis malfavora al la "[[blankuloj]]"; laŭ rakontoj, niaj trupoj, kiuj kvartiris ĉi tie antaŭe, faris kutiman por tiu epoko diboĉon. Dum la [[Kotovskij]]-divizio neniam ĝenis — tion necesas atesti — nek la [[Judoj|judan]], nek la kristanan loĝantaron.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Увы, пожалуй, сравнение (а его делали местные жители) было бы не в пользу "белых"; судя по рассказам, наши части, которые стояли здесь раньше, произвели обычный для этой эпохи дебош. А дивизия Котовского никогда не обижала — это нужно засвидетельствовать — ни еврейского, ни христианского населения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 375.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = "Kamarado [[Kotovskij]] ne ordonis" — tio estis, oni povas diri, slogano en la areo de [[Tiraspolo]]. Al kiom da homoj tio savis la vivon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = "Товарищ Котовский не приказал" — это было, можно сказать, лозунгом в районе Тирасполя. Скольким это спасло жизнь...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 376.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Malmultaj [[rusoj]] en la tempo de lukto de la [[blankuloj]] kontraŭ [[ruĝuloj]] evitis tiun aŭ alian [[tifo]]n. "Abdominalis", "Exanthematicus" kaj "Recurrens" estis la veraj ĉefanĝeloj de la [[rusa revolucio]]. Multaj spertis ĉiujn tri tifojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мало кто из русских времен борьбы белых с красными избежали того или иного тифа. "Abdominalis", "Exanthematicus" и "Recurrens" были истинными архангелами русской революции. Многие испытали все три тифа<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 384.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum malsaniĝo je [[tifo]] ] Min kuracadis [[kuracisto]]... Li estis venanta ĉiutage kaj tre bone sciis kiu mi estas. Mi skribas tion por ĉiu ajn kazo por tiuj, kiuj soifegas mortpafadi "komisarojn"... Estu atentaj, ne mortpafu dum paroksismo de sankta [[venĝo]] tiujn, kiuj, ĉiutage riskante sian kapon, savadis la vivon de viaj parencoj kaj amikoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня лечил один врач... Он приходил каждый день и очень хорошо знал, кто я. Это я пишу так, на всякий случай для тех, кто обуян жаждой расстреливать "комиссаров"... Смотрите, не расстреляйте в припадке святой мести тех, кто, ежедневно рискуя головой, спасал жизнь вашим близким и друзьям...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 385.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Odeso]] ekde origine estis fifama nesto de [[ŝtelisto]]j kaj [[bandito]]j. Ĉi tie evidente ekde nerememorebla tempo ekzistis forta rabista organizaĵo, kontraŭ kiu pli aŭ malpli sensukcese luktis ĉiuj dekkvin (ne, ŝajne ili estis 14), — ĉiuj dekkvar registaroj, anstataŭintaj unu la alian en Odeso dum la tempo de la [[revolucio]]. Sed la [[bolŝevistoj]] sukcesis sufiĉe rapide. Kaj necesas juste agnoski tion, rilate krimecon Odeso baldaŭ iĝis tute sekura urbo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Одесса с покон веков славилась как гнездо воров и налетчиков. Здесь, по-видимому, с незапамятных времен существовала сильная грабительская организация, с которой более или менее малоуспешно вели борьбу все пятнадцать (нет, их было, кажется, 14), — все четырнадцать правительсв, сменившихся в Одессе за время революции. Но большевики справились весьма быстро. И надо отдать им справедливость, в уголовном отношении Одесса скоро стала совершенно безопасным городом<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 389.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri "sonoriletoj" — bankbiletoj de [[Denikin]] je mil rubloj] [...] "sonoriletoj", malgraŭ oficiala malpermeso sub minaco de [[mortpafo]], estis kvotataj en la subtera [[borso]] de [[Odeso]]. Ilia valoro ŝajne neniam falis sub tricent sovetiaj rubloj, sed fojfoje leviĝis ĝis "al pári". Grandega nombro de homoj en Odeso okupiĝis pri mona spekulado. Sed ĉu povus esti alie? Kien povus malaperi tiuj ĉi "koŝmaraj" gregoj de ĉiaspecaj borsistoj, kiuj estis plenigantaj Fanconi kaj Robina<ref>Famaj kafejoj en Odeso.</ref>, kaj kiel densa amaso staris ĉe kruciĝo de [[Deribasovskaja]] kaj Jekaterininskaja, vendante [[kokaino]]n, [[sukero]]n kaj valuton? La Odesa [[ĈK]] luktis kontraŭ ili, multajn mortpafis, sed la aliaj plu laboris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] "колокольчики", несмотря на официальное запрещение под страхом расстрела, котировались на подпольной бирже Одессы. Стоимость их, кажется, не падала ниже трехсот советских рублей, но порою подымалась до "al pári". Огромное количество людей в Одессе занималось спекуляцией на деньгих. Да могло ли это быть иначе? Куда же могли деваться эти "кошмарические" стада всевозможных биржевиков, которые наполняли Фанкони и Робина и густой толпой стояли на углу Дерибасовской и Екатерининской, торгуя кокаином, сахаром и валютой? Одесская чрезвычайка вела с ним борьбу, многих расстреливала, но остальные продолжали работать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 393.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Odeso]] ] Estas mirinde kiom rapide [[bolŝevistoj]] likvidis [[rabisto]]jn, [[bandito]]jn kaj diversajn krimulojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Удивительно, как быстро большевики покончили с грабителями, налетчиками и всякими уголовными<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 395.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por la [[homo]] mem estas tre malfacile kompreni, ĉu oni gvatas lin. Por tia kazo nepre devas akompanulo, kiu facile eltrovos la gvatantojn. Tio estas [[gvatado]] de gvatado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Самому человеку очень трудно определить, следят ли за ним. Для этого случая обязательно должен быть сопровождающий, который легко выследит следящих. Это слежка за слежкой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 408.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Neniu [[viro]], la plej kaŝema, estas tiom kaŝema kiel la plej sincera [[virino]]. Tio estas en ilia [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ни один мужчина, самый скрытный, не так скрытен, как самая откровенная женщина. Это у них в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 409.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Lala, laŭ klasika kutimo aplikata en tiaj kazoj, estis senŝeliganta sunflorajn semojn. Estas mirinde kiel trankvilige la semoj influas al [[ĈK]]. Kaj plia, laŭdire, fidinda truko, se iu suspektas onin, estas iri preter li kaj elblovi [[fumo]]n al lia [[vizaĝo]]. Cetere mi ne provis — mi ne estas fumanto... Sed mi scias ke tre bone estas pli ofte kraĉi... La kraĉoj ĝis nun servas kiel garantio de demokratieco...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ляля, по классическому обычаю, применяемому в таких случаях, лускал семечки. Удивительно, как семечки действуют успокаивающим образом на чрезвычайку. А еще, говорят, верный способ, если кто-нибудь вас подозревает, — пройти мимо и пустить ему дым в лицо. Впрочем, не пробовал — некурящий... Но знаю, что очень хорошо почаще сплевывать... Плевки и до сих служат гарантией демократичности...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 422.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sovetia [[horloĝo]] estas ŝovita tri horojn antaŭen. Tri horoj signifas meznokton.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Советские часы переведены на три часа вперед. Три часа обозначают полночь<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 430.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sablolango estas blanka-flava, ĝi etendiĝis ĝis kiam povas vidi la okuloj. Kompreneble. Ja tiu ĉi sablolango estas la fama insulo Tendra "apenaŭ rimarkebla". Ĝi havas longon 70 verstojn ĉe larĝo unu kaj duono kaj ĝis du. Oni diras ke kiam [[dio]] kreis [[Krimeo]]n, la [[diablo]] enviis tion. Nokte ĝi venis kaŝe kaj ektiris Krimeon al [[infero]]. Dia [[anĝelo]] rebatis ĝin — malebligis tion. Sed la diablo sukcesis, elŝirante Krimeon el la anĝelaj manoj, eltiri el la duoninsulo tiujn ĉi du sagetojn: Tendra kaj Arbata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Коса бело-желтая, тянется сколько глаз хватит. Еще бы. Ведь эта коса — знаменитый остров Тендра "чуть заметен". Он имеет семьдесят верст длиной при ширине от полутора до двух. Говорят, что когда господь создал Крым, то черт этому позавидовал. Ночью подкрался и ухватился тащить Крым в преисподнюю. Ангел господен отбил — не дал. Но черт успел, выдирая Крым из рук ангела, вытянуть из полуострова эти две стрелки: Тендру и Арбатскую<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 450.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] Mi klopodas ke en [[Krimeo]], almenaŭ sur tiu ĉi peceto da tero, fari la vivon ebla... Nu, unuvorte, por montri al la resto de [[Rusio]]... jen ĉe vi tie estas [[komunismo]], do malsato kaj [[ĈK]], dume ĉi tie: okazas tera reformo, estas enkondukata subdistrikta [[zemstvo]], estas starigata [[ordo]] kaj ebla [[libereco]]... Neniu vin strangolas, neniu vin turmentas — vivu kiel vi vivis... Nu, unuvorte, tio estas eksperimentejo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добиваюсь, чтобы в Крыму, чтобы хоть на этом клочке, сделать жизнь возможной... Ну, словом, чтобы, так сказать, показать остальной России... вот у вас там коммунизм, то есть голод и чрезвычака, а здесь: идет земельная реформа, вводится волостное земство, заводится порядок и возможная свобода... Никто тебя не душит, никто тебя не мучает — живи, как жилось... Ну, словом, опытное поле<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 463.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] Nun al ni, certe, tre helpas [[poloj]]... Nia ofensivo eblas pro tio, ke parto de la fortoj estas turnita al [[Pollando]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Сейчас нам, конечно, очень помогают поляки... Наше наступление возможно потому, что часть сил обращена на Польшу<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 463.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] La publiko postulas ke mi enkonduku firmajn [[prezo]]jn. Stultaĵo! Tio estas elprovita, pro la firmaj prezoj la prezoj nur altiĝas. Mi iras alian vojon: la registaro rolas kiel granda konkuranto, elĵetante sur merkaton multe da ĉipa greno. Tiel mi malaltigas la prezojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Публика требует, чтобы я ввел твердые цены. Вздор! Это испробовано, от твердых цен цены только растут. Я иду другим путем: правительство выступает как крупный конкурент, выбрасывая на рынок много дешевого хлеба. Этим я понижаю цены<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 464.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] [...] Mi imagas [[Rusio]]n forme de pluraj provincoj, al kiuj estos donitaj vastaj rajtoj. Komenco de tio estas subdistrikta [[zemstvo]], kiun mi enkondukas en [[Krimeo]]. Poste el subdistriktaj zemstvoj necesos konstrui tiujn distriktajn, kaj el distrikta zemstvo — provincajn kunvenojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] я себе представляю Россию в виде целого ряда областей, которым будут предоставлены широкие права. Начало этому — волостное земство, которое я ввожу в Крыму. Потом из волостных земств надо строить уездные, а из уездного земства — областные собрания<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 464.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Aleksandr Krivoŝein]] al li] [[Denikin]], krom diversaj aliaj kialoj, unuavice malsukcesis regi teritorion. Ni faras ofensivon nun, sed ni memoras — memento Denikin. [...] Necesas teni grenajn areojn, do nordajn distriktojn de [[Tavrido]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Деникин, помимо всяких других причин, прежде всего, не справился территорией. Мы наступаем сейчас, но помним — memento Деникин. [...] Необходимо держать хлебные районы, то есть северные уезды Таврии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 466.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kutima rusa kultura homamaso — "[[Rusa intelektularo|intelektularo]]", kiel oni diris en la tempo de [[Anton Ĉeĥov|Ĉeĥov]], "[[Burĝo|burĝaĉoj]]", kiel oni komencis diri kune kun [[Maksim Gorkij]], — ŝokis per sia malsaneco... Malofte, malofte eblis renkonti brilajn kolorojn senkondiĉajn... Kutime ĉio ĉi estis vizaĝoj "je palaj nuancoj"... malbrilaj nuancoj de konvencia Petrograda fajneco — alias de degenerado... Griza-flava-verda — jen koloroj de la Ĉeĥova-[[Aleksandr Blok|Bloka]] beleco. Literatureco de manieroj, pretendo pri fajneco, malnatura [[gajo]] kaŭzanta malgajnon — ĉio ĉi estis nur substrekanta palan malfortecon de definitive forbrulintaj gentoj kaj kondamnitaj estaĵoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Обычная русская культурная толпа — "интеллигенция", как говорили во время Чехова, "буржуи", как стали говорить вместе с Максимом Горьким, — поражала своей болезненностью... Редко, редко можно было встретить яркие краски без условности... Обычно это все были лица в "блеклых тонах"... блеклых тонах условного петроградского изящества, — alias вырожденчества... Серо-желтовато-зеленое — вот колорит чеховско-блоковской красоты. Литературность манер, поза на изысканность, неестественная веселость, от которой грустно, — все это только подчеркивало бледную немочь догоревших родов и благоприобретенно-обреченных существ...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 468.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam juna virino kaptita de blankuloj estis preskaŭ mortpafita kiel spiono] Instruo de tiu ĉi historio por junaj "mortpafantoj". Kiam viaj manoj jukos por nepre iun "foruzi", ekpensu ke eble ie en alia loko, sed kun la sama facilanimeco, iu el viaj kamaradoj ekzekutas vian fratinon aŭ fianĉinon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мораль сей истории для молодых "расстрельщиков". Когда у вас будут чесаться руки непременно кого-нибудь "вывести в расход", подумайте о том, что, может быть, где-нибудь в другом месте, но с таким же легкомыслием, какой-нибудь из ваших товарищей расправляется с вашей сестрой или невестой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 477.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En kronikoj la jaro 1920 estos markita kiel la jaro de paca konkero de [[Konstantinopolo]] fare de [[rusoj]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В летописях 1920 год будет отмечен как год мирного завоевания Константинополя русскими<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] [[Rusoj]] kaj [[turkoj]] nun kvazaŭ spertas [[mielmonato]]n... Kazoj de mirinde favora, kora traktado estas sennombraj... Al la rusoj oni cedas lokon en atendovicoj, de la rusoj oni prenas malpli da [[mono]] en vendejoj kaj frizejoj, oni montras diversajn signojn de atento kaj kompato, kaj super ĉio ĉi kvazaŭ kanto de jubilanta [[amo]], kune kun [[minareto]]j flugas al ĉielo popola voĉo — dia voĉo.</br> — Bona estas ruso, bona...</br> [...] Ambaŭ nacioj — la rusoj kaj turkoj — estas preskaŭ same malfeliĉaj. Ambaŭ estas preskaŭ senigitaj je [[patrujo]]. Ambaŭ estas inkluditaj, enpremitaj je klaso de venkitoj fare de "ŝtatoj-venkintoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Русские и турки сейчас словно переживают медовый месяц... Случаев удивительно доброго, сердечного отношения — не перечесть... Русским уступают очереди, с русских меньше берут в магазинах и парикмахерских, выказывают всяческие знаки внимания и сочувствия, и над всем этим, как песнь торжествующей любви, вместе с минаретами вьется к небу глас народа — глас божий.</br> — Харош урус, харош...</br> [...] Обе нации — русские и турки — почти одинаково несчастны. Обе почти лишены отечества. Обе включены, втоптаны в разряд побежденных "державами-победительницами"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500–501.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] Sed ŝajne ĉiuj landoj "fermiĝis". Ili ne deziras la [[rusoj]]n... neniu deziras kaj eĉ grandanimaj, fidelaj aliancanoj... Kaj nur ĉi tie, en la ĉefurbo de la popolo, kontraŭ kiu ni militadis dum jarcetoj, militis ankaŭ en la [[Unua mondmilito|lasta milito]], en la ĉefurbo pri kiu ni tiom da fojoj kaj tute malkaŝe pretendis, dezirante preni ĝin por ni, nur ĉi tie flugas nesilentigebla krio:</br> — Bona, ruso, bona...</br>Mirindaj estas aferoj viaj, sinjoro!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но, кажется, все страны "закрылись". Не хотят русских... никто не хочет, и даже великодушные, верные союзники... И только тут, в столице народа, с которым вы воевали века, воевали и в последнюю войну, в столице, на которую мы столько раз и совершенно открыто претендовали, желая взять ее себе, только тут несется неумолчный крик:</br> — Харош, урус, харош...</br> Чудесны дела твои, господи!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 504.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Alvoko de [[Aleksej Brusilov|Brusilov]] kaŭzis certan impreson. Ĝi estis verkita je malnova lingvaĵo kaj pro tio influis la nervojn... "Por la Rusa Tero" — tio estis jam tiel multe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Брусиловское воззвание произвело некоторое впечатление. Оно было написано старым языком и в силу этого действовало на нервы... "За Русскую Землю" — это было уже так много<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] delonge jam niaj ideoj transsaltis la fronton [...] Unuavice ni instruis ilin kia devas esti [[armeo]]. Kiam mizera grupeto de [[Lavr Kornilov|Kornilov]], [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] kaj [[Denikin]] estis batanta iliajn hordojn, — batanta ĉar ĝi estis organizita sur ĝusta bazo — sen "komitatoj", sen "konscia disciplino", do organizita "blankule", — ili komprenis... Kaj ili restarigis la rusan armeon... Tio unue... Certe ili opinias ke ili kreis socialisman armeon, kiu batalas "je la nomo de Internacio", — sed tio estas stultaĵo. Tio nur ŝajnas al ili. Efektive ili restarigis la rusan armeon... Kaj tio estas nia merito... Ni rolis kiel [[svedoj]]... [[Lenin]] povus tosti "sanon de la instruistoj", tiuj ĉi instruistoj estas ni.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] давно уже наши идеи перескочили через фронт [...] Прежде всего, мы научили их, какая должна быть армия. Когда ничтожная горсточка Корнилова, Алексеева и Деникина била их орды, — била потому, что она была организована на правильных началах — без "комитетов", без "сознательной дисциплины", то есть организована "по-белому", — они поняли... И они восстановили русскую армию... Это первое... Конечно, они думают, что создали социалистическую армию, которая дерется "во имя Интернационала", — но это вздор. Им только так кажется. На самом деле, они восстановили русскую армию... И это наша заслуга... Мы сыграли роль шведов... Ленин мог бы пить "здоровье учителей", эти учителя — мы<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia ĉefa, nia efektiva slogano estas — Unueca [[Rusio]]... Kiam foriris [[Denikin]], ni ne perdis ĝin, sed kvazaŭ kaŝis por iu tempo... ni volvis la standardon... Sed kiu levis ĝin, kiu malvolvis la standardon? Tio sonas sovaĝe sed tamen... La standardon de Unueca Rusio fakte levis la [[bolŝevistoj]]. Certe ili ne diras tion... Certe [[Lenin]] kaj [[Trockij]] plu trumpetas Internacion. Kaj kvazaŭ "komunista" armeo estis batalanta por trudado de "sovetiaj respublikoj". Sed tio estas nura supraĵo... Efektive ilia armeo estis batanta [[poloj]]n kiel la polojn. Kaj ĝuste pro tio ke ili forprenis pure rusajn provincojn. [...] Almenaŭ ne eblas ne vidi ke la [[rusa lingvo]], je la gloro de Internacio, denove okupis sesopon de la tero.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Наш главный, наш действенный лозунг — Единая Россия... Когда ушел Деникин, мы его не то чтобы потеряли, но куда-то на время спрятали... мы свернули знамя... А кто поднял его, кто развернул знамя? Как это ни дико, но это так... Знамя Единой России фактически подняли большевики. Конечно, они этого не говорят... Конечно, Ленин и Троцкий продолжают трубить Интернационал. И будто бы "коммунистическая" армия сражалась за насаждение "советских республик". Но это только так сверху... На самом деле их армия била поляков, как поляков. И именно за то, что они отхватили чисто русские области. [...] В всяком случае, нельзя не видеть, что русский язык во славу Интернационала опять занял шестую часть суши<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 516.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kie kunvenos tri [[germanoj]] — tie ili kantas kvarteton... Sed kie kunvenos kvar [[rusoj]], tie ili fondas kvin politikajn partiojn... Pro tio ankaŭ en la rusa realo heroajn decidojn povas fari nur unu [[homo]]... [...] Li estos vere [[Ruĝuloj|ruĝa]] laŭ voloforto kaj vere [[Blankuloj|blanka]] laŭ taskoj, kiujn li celas. Li estos [[bolŝevisto]] laŭ energio kaj [[naciisto]] laŭ konvinkoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Где соберутся три немца, — там они поют квартет... Но где соберутся четыре русских, там они основывают пять политических партий... Поэтому и в русской действительности героические решения может принимать только один человек... [...] Он будет истинно красным по волевой силе и истинно белым по задачам, им преследуемым. Он будет большевик по энергии и националист по убеждениям<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 517.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed kial, oni diros, ni tamen estas en [[Kalipolis]], ne en [[Moskvo]]? Kial ni ne profitis la [[tempo]]n, kiam la [[Ruĝuloj]] milite ankoraŭ ne pensis "[[Blankuloj|blankule]]" kaj pro tio estis senpovaj? Ĉar nin venkis la Grizuloj kaj Malpuruloj... La unuaj — sin kaŝis kaj nenifaris, la duaj — ŝtelis, rabis kaj murdis ne je la nomo de peza devo, sed por sia sadisma, perversa malpura-sanga plezuro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но отчего, скажут, мы все-таки в Галлиполи, а не в Москве? Почему мы не воспользовались тем временем, когда Красные в военном отношении еще не мыслили "по-белому" и потому были бессильны? Потому что нас одолели Серые и Грязные... Первые — прятались и бездельничали, вторые — крали, грабили и убивали не во имя тяжкого долга, а собственно ради садистского, извращенного грязно-кровавого удовольствия...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 527.</ref>.
}}
== Pri la aŭtoro ==
== Vidu ankaŭ ==
* [[Februara revolucio]]
* [[Provizora Registaro de Rusio]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Ŝulgin, Vasilij}}
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Rusiaj politikistoj]]
[[Kategorio:Februara revolucio]]
[[Kategorio:Naciistoj]]
[[Kategorio:Monarkiistoj]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1878]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1976]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 13-an de januaro]]
[[Kategorio:Mortintoj la 15-an de februaro]]
3jy9yp85z7anz5b2od7iq4bngds7vba
53350
53273
2026-04-22T11:38:08Z
RG72
415
53350
wikitext
text/x-wiki
'''Redaktata!''' [[Uzanto:RG72|RG72]] ([[Uzanto-Diskuto:RG72|diskuto]]) 07:32, 25 mar. 2026 (UTC)
{{Aŭtoro
| nomo = Vasilij Ŝulgin
| dosiero =
| vikipedio = Vasilij Ŝulgin
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Vasilij Ŝulgin|Vasilij Ŝulgin]]''' (naskiĝis la 1-an de januaro (13-an) 1878, Kievo, la Rusia imperio – mortis la 15-an de februaro 1976, Vladimiro, Sovetunio) estis rusia politikisto, socia aganto, kunorganizanto de la Blanka movado, rusa naciisto, monarĥiisto.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
=== Tagoj ===
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Oktobra manifesto]] en 1905] Sed kio mirigas min, estas la [[judoj]]. Frenezaj, tute frenezaj homoj. Per siaj manoj ili fosas la [[tombo]]n por si mem... kaj ili hastas, urĝas — timas malfruiĝi... Ili ne komprenas ke en [[Rusio]] ĉiu ajn [[revolucio]] iros laŭ judaj [[kadavro]]j.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но кто меня поражает — это евреи. Безумные, совершенно безумные люди. Своими руками себе могилу роют... и спешат, торопятся — как бы не опоздать... Не понимают, что в России всякая революция пройдет по еврейским трупам<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 77.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] En la urbo okazis io neimagebla. Ŝajnis ke ĉiuj kapablaj marŝi, estis surstrate. Almenaŭ ĉiuj [[judoj]]. Sed ŝajnis ke ili estis eĉ pli multnombraj ol efektive danke ilia defia konduto. Ili ne kaŝis sian jubilon. [[Homamaso]] akiris ĉiujn kolorojn. De ie aperis damoj kaj fraŭlinoj en ruĝaj jupoj. Kun ili konkuris ruĝaj bantoj, kokardoj, brakbendoj. Ĉio ĉi kriis, bruis, babilis, okulumis unu al alia. Sed ankaŭ [[rusoj]] abundis. Neniu estis bone komprenanta ion. Preskaŭ ĉiuj survestis ruĝajn rozetojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В городе творилось нечто небывалое. Кажется, все, кто мог ходить, были на улицах. Во всяком случае, все евреи. Но их казалось еще больше, чем их было, благодаря их вызывающему поведению. Они не скрывали своего ликования. Толпа расцветилась на все краски. Откуда-то появились дамы и барышни в красных юбках. С ними соперничали красные банты, кокарды, перевязки. Все это кричало, галдело, перекрикивалось, перемигивалось. Но и русских было много. Никто хорошенько ничего не понимал. Почти все надели красные розетки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 78–79.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] En la urbo oni aktive ĉasis [[oficiro]]jn, klopodante alkroĉi al ili ruĝajn rozetojn. Iuj konsentis, sen kompreni kio okazas, kion fari — ja "konstitucio". Tiukaze oni kaptis ilin ĉe la manoj, portis sur si...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В толпе очень гонялись за офицерами, силясь нацепить им красные розетки. Некоторые согласились, не понимая, в чем дело, не зная, как быть, — раз "конституция". Тогда их хватали за руки, качали, несли на себе...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 82.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Kievo]] post la [[Oktobra manifesto]] en 1905] Ĉion ĉi oni povas resume tiel:</br>Matene: festa humoro — furioza ĉe la [[judoj]], "laŭ imperiestra ordono" — ĉe la [[rusoj]]; trupoj — konsternitaj.</br>Tage: revoluciaj aranĝoj: paroloj, alvokoj, simbolaj agoj, detruado de caraj portretoj, trupoj ne agas.</br>Krepuske: atako de revoluciuloj kontraŭ trupoj, vekiĝo de la trupoj, salvoj kaj [[fuĝo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Все это можно свести в следующий бюллетень:</br>Утром: праздничное настроение — буйное у евреев, по "высочайшему повелению" — у русских; войска — в недоумении.</br>Днем: революционные выступления: речи, призывы, символические действия, уничтожение царских портретов, войска — в бездействии.</br>К сумеркам: нападение революционеров на войска, пробуждение войск, залпы и бегство<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 82.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kontraŭjuda pogromo en [[Kievo]] en 1905] Sed plej teruraj estas tiuj ĉi blindaj [[domo]]j. Ili plu rigardas per siaj senokulaj kavoj — ili gapas al tiu ĉi absurda kaj mizera [[teruro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но страшнее всего эти слепые дома. Они все же смотрят своими безглазыми впадинами, — таращат их на весь этот нелепый и убогий ужас...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 89.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kontraŭjuda pogromo en [[Kievo]] en 1905] Plej multis virinoj. Ili estis forportantaj, kun [[rido]], ŝercoj kaj ŝrikoj. Iuj, foriginte siajn kaptukojn, nodis grandegajn nodsakojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Больше всего было женщин. Они тащили, со смехом, шутками и визгом. Иные, сорвав с себя платки, вязали огромные узлы<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 99.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi foje estis en [[batalo]] — ĉu timinde? Ne... Timinde estas paroli en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]... Kial? Mi ne scias... Eble ĉar aŭskultas la tuta [[Rusio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я как-то был в бою, — страшно? Нет... Страшно говорить в Государственной думе... Почему? Не знаю... Может быть, потому, что слушает вся Россия<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por ni, "[[Kievo|kievanoj]]", "pura rusa parolo" estas nia malforta punkto... Ni parolas malbone, kun [[Suda dialektaro de la rusa lingvo|suda akĉento]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Для нас, "киевлян", "чистая русская речь" наше слабое место... Мы говорим плохо, с южным акцентом...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] mi estas natura [[Kievo|kievano]], do pura [[Nigra Centopo|nigracentopulo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] я, природный киевлянин, а значит, чистой воды черносотенец<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 110.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Pjotr Stolipin|Stolipin]] pagis per sia [[vivo]] pro tio ke li dispremis la [[revolucio]]n kaj precipe pro tio ke li montris la vojon al evolucio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Столыпин заплатил жизнью за то, что он раздавил революцию, и, главным образом, за то, что он указал путь для эволюции<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 112.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj okazis tio, kio devis okazi: [[Germanio|germanaj]] profesoroj pelis la [[Armitaj Fortoj de Germanio|germanan armeon]] kontraŭ [[Rusio]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И произошло то, что должно было произойти: немецкие профессора бросили германскую армию на Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Unua mondmilito]] ] Tiam okazis miraklo... La sama [[rusa intelektularo]], kiu dum la [[Rusa-japana milito|Japana milito]] trasorbiĝis je slogano "Ju pli malbone, des pli bone" kaj nur en malvenko de la patrujo vidis eblecon efektivigi siajn sonĝojn "pri [[libereco]]", — ĝi subite kvazaŭ transformiĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тут случилось чудо... Та самая русская интеллигенция, которая во время японской войны насквозь пропиталась лозунгом "Чем хуже, тем лучше" и только в поражении родины видела возможность осуществления своих снов "о свободе", — вдруг словно переродилась<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 113.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [reago al la [[Unua mondmilito]] ] [...] ne eblis ne vidi diferencon je la nuna konduto de la gvidanta [[Judoj en Rusio|judaro]] kompare al la jaro 1905. Tiam ili subtenis la malvenkismon kaj [[Rusia revolucio de 1905|revolucion]]... Kaj ili malgajnis. Rezulto de tiu ĉi politiko estis pogromoj kaj renovigita severeco de administra praktiko. Nun la gvidanta judaro subtenis "[[patriotismo]]n"... La tuta rusa gazetaro (kaj ĝi je tri kvaronoj estis juda) postulis militon "ĝis la venka fino"... Tion ne eblis ne rimarki kaj al tio necesis respondi per esperiga gesto. Sed, dio mia, kiel tio estis malfacile. En la fronto estiĝis freneza "spionomanio", pro kiu malklariĝis la kapoj ankaŭ en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Homoj ne estis komprenantaj, ke "frontaj judaĉoj" ne ĉesos spioni, se pli forte premi tiujn "malfrontajn". Ili ne estis komprenantaj ankaŭ ke tiuj malfrontaj tenas en siaj manoj gravan armilon — la gazetaron, kiu je la momento de streĉo de ĉiuj fortoj de la ŝtato ne povas esti neglektata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] нельзя было не видеть разницу в теперешнем поведении руководящего еврейства сравнительно с 1905 годом. Тогда они поставили свою ставку на пораженчество и революцию... И проиграли. Результатом этой политики были погромы и обновленная суровость административной практики. Теперь же руководящее еврейство поставило ставку на "патриотизм"... Вся русская печать (а ведь она на три четверти была еврейская) требовала войны "до победного конца"... Это нельзя было не заметить и на это следовало ответить обнадеживающим жестом. Но, боже мой, как это было трудно. На фронте развилась сумасшедшая "шпиономания", от которой мутились головы и в Государственной думе. Люди не понимали, что "фронтовые жиды" не перестанут шпионить, если крепче поприжать "тыловых". Не понимали и того, что эти тыловые держат в своих руках грозное оружие — прессу, которой в момент напряжения всех сил государства меньше всего можно пренебрегать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 117.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la monumenta [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko]], de la naturo mem destinita por detruado de ministeria ĝangalo. Rodzjanko tenas sian aŭtoritaton de la prezidanto de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] kun neimitebla pezo. Tio estas lia avantaĝo kaj malavantaĝo. "Klaki" ministrojn ekde certa [[tempo]] iĝis lia bezono.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] монументальный Михаил Владимирович Родзянко, самой природой предназначенный для сокрушения министерских джунглей. Родзянко несет свой авторитет председателя Государственной думы с неподражаемым весом. Это его — достоинство и недостаток. "Цукать" министров с некоторого времени сделалось его потребностью<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Nikolaj Nikolajeviĉ Lvov]], kun senfine bonkora [[rideto]] kaj [[okulo]]j de [[fanatikulo]] [...].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Николай Николаевич Львов, с бесконечно доброй улыбкой и глазами фанатика [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Pavel Miljukov|Miljukov]], vere rusa [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokrato]], pro ludo de naturo aspektanta kiel germana generalo [...]
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Милюков, истинно русский кадет, по какой-то игре природы имеющий некоторое обличье немецкого генерала [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] [[Dmitrij Ivanoviĉ Ĉiĥaĉjov]], tiom orgojla laŭ aspekto, ke liaj [[amiko]]j diris ke mankas al li unu kola vertebro, dum efektive li simple estas [[homo]] ekstreme honesta [...]
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Дмитрий Николаевич Чихачев, такой высокомерный на вид, что про него его друзья говорили, будто у него не хватает одного шейного позвонка, а на самом деле только обостренно порядочный человек [...]<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 120–121.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Generalo [[Aleksej Polivanov|Polivanov]], milita ministro, la [[homo]] inteligenta, pensema kaj granda diplomato. Kiam li parolas, li movas la ŝultrojn kaj nervoze movas la kapon — tio estas "tikoj" — fidinda signo de estingiĝo de individuo aŭ gento.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Генерал Поливанов, военный министр, человек умный, вдумчивый и большой дипломат. Когда он говорит, он ежится плечами и нервно поводит головой — это "тики" — верный признак угасания индивидуума или рода<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 121.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Incitiĝon de [[Rusio]], kaŭzitan de terura retreto en 1915, oni efektive sukcesis turni al spirtruo, nomita la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]. Oni sukcesis transformi la ekbolintan revolucian energion kaj vortojn je ardaj paroloj kaj lertaj laŭte sonorantaj "transiroj al sekvaj aferoj". Oni sukcesis anstataŭigi la "[[revolucio]]n", do katastrofon kaj detruadon, per "revolucio", do vorta riproĉo al registaro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Раздражение России, вызванное страшным отступлением 1915 года, действительно удалось направить в отдушину, именуемую Государственной думой. Удалось перевести накипавшую революционную энергию и слова в пламенные речи и в искусные звонко-звенящие "переходы к очередным делам". Удалось подменить "революцию", т. е. кровь и разрушение, "революцией", т. е. словесным выговором правительству...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 122.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni ne deziris, nek povis esti [[Thomas Alva Edison|Edison]]-oj, ni malestimis materialan kulturon. Oble pli interese estis krei "mondan" [[literaturo]]n, transcendencan [[baleto]]n kaj [[Anarkiismo|anarĥiajn]] teoriojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы не хотели и не могли быть Эдиссонами, мы презирали материальную культуру. Гораздо веселее было создавать "мировую" литературу, трансцендентальный балет и анархические теории<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 124.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni ne povas ja efektive postuli de la lando senfinajn oferojn kaj samtempe komplete ignori ĝin... Oni povas ignori kiam oni venkas: la venkintojn oni ne juĝas... Sed la "venkatajn" oni juĝas, kaj juĝas ne nur severe, sed ankaŭ ekstreme maljuste, ĉar estas dirite: "Vae victis!"
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Нельзя же в самом деле требовать от страны бесконечных жертв и в то же время ни на грош с ней не считаться... Можно не считаться, когда побеждаешь: победителей не судят... Но "побеждаемых" судят, и судят не только строго, а в высшей степени несправедливо, ибо сказано: "Vae victis!"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 125.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La [[malvenko]]j estas pagendaj. Kiel?.. Per valuto, kiu estas akceptata kiel [[pago]]: necesas pagi per cedo de la [[potenco]]... almenaŭ per ŝajna cedo, almenaŭ per cedo provizora...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = За поражения надо платить. Чем?.. Той валютой, которая принимается в уплату: надо расплачиваться уступкой власти... хотя бы кажущейся, хотя бы временной...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 125.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni nomumas "anstataŭ [[Pjotr Stolipin|Stolipin]] — [[Boris Ŝtjurmer|Ŝtjurmer]], pri kiu [[Peterburgo]] parolas tiel:</br>— Absolute senprincipa homo kaj kompleta neniaĵo...</br>Pro la aspekto oni nomas lin "[[Kristnaska Avo]]"... Sed tiu ĉi "avo" ne "alportos" la ordon al [[Rusio]], sed "forportos" la lastan prestiĝon de la [[potenco]]... Aldone tio estas "Kristnaska Avo" kun germana familinomo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Назначают "заместо Столыпина" — Штюрмера, о котором Петербург выражается так:</br>— Абсолютно беспринципный человек и полное ничтожество...</br>За внешность его называют "святочным дедом"... Но этот "дед" не "принесет" порядка России, а "унесет" последний престиж власти... К тому же этот "святочный дед" с немецкой фамилией...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 126.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Perfido]]... Tiu ĉi terura [[vorto]] vagadas en la armeo kaj malfronto... Komenciĝis tio ekde [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]] en 1914, kaj nun kiun oni ankoraŭ ne akuzis? Ĝis la pleja supro kuras tiu ĉi vorto, kaj serĉas eĉ ĉirkaŭ la Kortego enketistoj-volontuloj. Kvazaŭ ne sufiĉe da malbono estis farita al [[Rusio]] nekonscie por aldone akuzi iun pri perfido...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Измена... Это ужасное слово бродит в армии и в тылу... Началось это еще с Мясоедова в 1914 году, а теперь кого только не обвиняют? Вплоть до самых верхов бежит это слово, и рыщут даже вокруг Двора добровольные ищейки. Как будто недостаточно зла причинено России бессознательно, чтобы обвинять еще кого-то в измене...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 127.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La teruro konsistas je tio, ke tiu ĉi [[registaro]] eĉ ne trovas je si fortojn por defendi sin...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ужас в том, что это правительство даже не находит в себе силы защищаться...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 131.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ekzistas terura vermo, kiu ronĝas kvazaŭ kosuso arbotrunkon de [[Rusio]]. Jam la tutan kernon ĝi forronĝis, eble jam mankas la trunko, nura tricentjara ŝelo ankoraŭ teniĝas...</br>Kaj mankas [[kuracilo]] ĉi-kaze...</br>Ĉi-kaze ne eblas lukti... Tio estas mortigilo...</br>La nomo de tiu ĉi mortigilo: [[Rasputin]]!!!
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Есть страшный червь, который точит, словно шашель, ствол России. Уже всю сердцевину изъел, быть может, уже и нет ствола, а только одна трехсотлетня кора еще держится...</br> И тут лекарства нет...</br> Здесь нельзя бороться... Это то, что убивает...</br> Имя этому смертельному: Распутин!!!<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 133.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Grigorij Rasputin]] ] La afero estas ke la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] estas morte malsana... Eterna [[timo]] devigas la imperiestrinon sin ĵeti al tiu ĉi homo. Ŝi kredas ke la tronheredanto vivas nur danke al li...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Дело в том, что наследник смертельно болен... Вечная боязнь заставляет императрицу бросаться к этому человеку. Она верит, что наследник только им живет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 146.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Grigorij Rasputin|Rasputin]] estas funkcio de [[volupto]]<ref>Ruse ''rasputnost'', do simile al la familinomo de la priparolata persono.</ref> de certaj damoj, serĉantaj... "[[sento]]jn". La sentojn, perditajn dum degenero. Degenerantaj [[virino]]j ofte suferas mankon de iuj ajn sentoj. Nemalofte ili klarigas ke la [[edzo]] estas "ordinara, griza homo". Foje efektive estas tiel.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Распутин есть функция распутности некоторых дам, ищущих... "ощущений". Ощущений, утраченных вместе с вырождением. Вырождающиеся женщины часто страдают от того, что они ничего не чувствуют. Нередко они объясняют это тем, что муж — "обыкновенный, серый человек". Иногда это действительно так<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 147.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ĉu estas mirinde ke [[Sankt-Peterburgo|Sankt-Peterburga]] girlando — mistika-volupta — altiris al si [[Grigorij Rasputin|Griŝka Rasputin]], tipan rusan "[[Ĥlistoj|ĥliston]]"!.. Jen sur kia grundo okazis delonge atendita kuniĝo de [[Rusa intelektularo|intelektularo]] kaj la [[popolo]]!.. Griŝka eniĝis je la ĉeno kaj, tenante je unu mano [[Histerio|histeriulinon]]-mistikulinon, en la alia — histeriulinon-[[Nimfomanio|nimfomaniulinon]], plibeligis la [[baleto]]n de Petrogrado per sia duvizaĝa portreto — de miraklofaranto kaj satiruso... [...] Griŝka bonege sciis al kiu per kiu flanko de sia spirita portreto sin turni... [...] Al la cara familio li turnis sian vizaĝon de "sankta maljunulo", rigardante kiun al la carino ŝajnas ke la spirito dia kuŝas sur la sankta homo... Dume al Rusio li turnis sian voluptan muzelon, ebrian kaj voluptan, la muzelon de koboldo-satiruso en la [[Tobolska gubernio|Tobolska]] tajgo... Kaj de tio devenas ĉio...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Что же удивительного, что санкт-петербургская гирлянда — мистически-распутная — притянула к себе Гришку Распутина, типичного русского "хлыста"!.. Вот на какой почве произошло давно жданное слияние интеллигенции с народом!.. Гришка включился в цепь и, держа в одной руке истеричку-мистичку, а в другой — истеричку-нимфоманку, украсил балет Петрограда своим двуликим фасом — кудесника и сатира... [...] Гришка прекрасно знал, где каким фасом своего духовного обличия поворачиваться... [...] Царской семье он обернул свое лицо "старца", глядя в которое царице кажется, что дух божий почивает на святом человеке... А Росии он повернул свою развратную рожу, пьяную и похотливую, рожу лешего-сатира из тобольской тайги... И из этого — все<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 150–151.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En [[kinejo]]j oni malpermesis prezenti [[filmo]]n, kie estis montrate kiel la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]] metas sur sin la Krucon de Sankta Georgo. Kial?.. Ĉar tuj post komenco de la filmo, — voĉo el mallumo: "La caro-paĉjo kun Georgo, la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|carino-panjo]] kun [[Grigorij Rasputin|Grigorij]]..."
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В кинематографах запретили давать фильму, где показывалось, как государь возлагает на себя Георгиевский крест. Почему?.. Потому что, как только начнут показывать, — из темноты голос: "Царь-батюшка с Егорием, а царица-матушка с Григорием..."<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 153.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Komence de la [[20-a jarcento]] tiuj ĉi [[homo]]j malgrandiĝis... Ili ne kapablis fari kortegan renverson... anstataŭe ili murdis [[Grigorij Rasputin|Rasputin]]... La celon tio certe ne atingis. La [[monarĥio]]n savi tio ne povus, ĉar la Rasputin-veneno jam efikis... Kiun sencon havas mortigi [[serpento]]n, se ĝi jam mordis... Sed malgraŭ tuta sia sensenceco, la murdo de Rasputin estis la ago profunde monarĥia... Tiel oni komprenis ĝin... Kiam sciigo pri la okazintaĵo atingis [[Moskvo]]n (tio okazis vespere) kaj penetris [[teatro]]jn, publiko postulis plenumi la [[himno]]n.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В начале ХХ века эти люди стали мельче... На дворцовый переворот их не хватило... вместо этого они убили Распутина... Цели это, конечно, не достигло. Монархию это не могло спасти, потому что распутинский яд уже сделал свое дело... Что толку убивать змею, когда она уже ужалила... Но при всей его бесцельности, убийство Распутина было актом глубоко-монархическим... Как его и поняли... Когда известие о происшедшем дошло до Москвы (это было вечером) и проникло в театры, публика потребовала исполнения гимна<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 154.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri la [[Provizora Registaro de Rusio]] ] Mi vokus [[Kerenskij]] [...] Kiel ministron de justico, ekzemple... Nun tiu ĉi posteno havas neniun signifon, sed necesas forŝiri de la [[revolucio]] ĝiajn [[gvidanto]]jn... Inter ili Kerenskij estas la sola... Oble pli utilas havi lin kun si ol kontraŭ si...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я бы позвал Керенского. [...] В качестве министра юстиции, допустим... Сейчас пост этот не имеет никакого значения, но надо вырвать у революции ее главарей... Из них Керенский — все же единственный... Гораздо выгоднее иметь его с собой, чем против себя...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [oficiro en [[Petrogrado]] en februaro 1917] Pri humoro de la Petrograda garnizono [...] Ĉu vi scias kio estas tiu publiko? Tio estas panjaj filĉjoj!.. Tio estas uloj, kiuj senhalte evitadis sub ĉiuj ajn pretekstoj kaj rimedoj militservon... Por ili ĉio estas egale, nur ke ili ne iru al la [[milito]]... Pro tio fari inter ili revolucian [[propagando]]n estas nura [[plezuro]]... Ili pretas akcepti iun ajn [[ideo]]n, se malantaŭ ĝi estas [[paco]]. Krome ekzistas objektivaj kialoj por malkontento. La homoj estas terure amasigitaj. Litoj staras je tri vicoj, unu super alia kiel en vagono de la tria klaso. Dume ili ĉiuj havas ĉi tie komfortajn apartamentojn. Do ili furiozas. Oni venas al si hejmen kaj revenas tute ruĝa<ref>Temas pri la ruĝa koloro kiel simbolo de la revolucio.</ref>. Kiucele oni tenas ilin ĉi tie? Tio estas la plej danĝera elemento. Se okazos io ajn — ili ribelos. Memoru miajn vortojn. Necesas peli ilin de ĉi tie laŭeble plej rapide.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = О настроении Петроградского гарнизона [...] Вы знаете, что это за публика? Это маменькины сынки!.. Это — все те, кто бесконечно уклонялись под всякими предлогами и всякими средствами... Им все равно, лишь бы не идти на войну... Поэтому вести среди них революционную пропаганду — одно удовольствие... Они готовы к восприятию всякой идеи, если за ней стоит мир. А кроме того, и объективные причины есть для неудовольствия. Люди страшно скучены. Койки помещаются в три ряда, одна над другой, как в вагоне третьего класса. А ведь все они имеют удобные квартиры здесь. И вот беснуются. Пойдет к себе домой и приходит совершенно красный. Для чего их тут держат? Это самый опасный элемент. Чуть что — они взбунтуются. Вот помяните мое слово. Гнать их надо отсюда как можно скорей<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj mi rememoris kiel ankoraŭ en 1915 oni plendis al mi pri divizio, formita en [[Petrogrado]]. Oni nomis ĝin nur "Sankt-Peterburga Kura Societo". Kien ajn oni sendu ĝin al la batalo, ĝi nepre forkuros.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вспомнилось мне, как еще в 1915 году жаловались мне на одну дивизию, набранную в Петрограде. Ее иначе не называли, как "С.-Петербургское беговое общество". Куда ни пошлют ее в бой, она непременно убежит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 156.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Cetere mi aŭdis pri la tiel nomata "mara" plano. La plano estis inviti la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]] sur kirasŝipon sub iu preteksto kaj forporti ŝin al [[Anglio]] kvazaŭ laŭ ŝia propra deziro. Laŭ alia versio forveturi devus ankaŭ la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]], dume la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] devus esti deklarita imperiestro. Mi konsideris ĉiujn ĉi parolojn babilado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Впрочем, слышал я о так называемом "морском" плане. План этот состоял в том, чтобы пригласить государыню на бронносец под каким-нибудь предлогом и увезти ее в Англию как будто по ее собственному желанию. По другой версии — уехать должен был и государь, а наследник должен был быть объявлен императором. Я считал все разговоры болтовней<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 158.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Pjotr Durnovo]] ] P.N. estis la sola inter la ministroj, kiu estis egale ŝatata de la "kortego" kaj de la "publiko". Li estis inteligenta, lerta, tre delikata, laŭ ideoj — [[konservativulo]], sed li estis komprenanta saĝecon de latina proverbo: "Bis dat, qui cito dat". Farinte fakte bagatelajn cedojn rilate sian ministerion, li iĝis sufiĉe populara kaj povus pretendi je posedo de "publika konfido"...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = П. Н. был единственным из министров, который одинаково был любезен и "двору" и "общественности". Он был умен, ловок, очень тактичен, по убеждениям — консерватор, но понимал мудрость латинской поговорки: "Bis dat, qui cito dat". Сделав в сущности пустяковые уступки по своему министерству, он стал весьма популярен и мог претендовать на то, что пользуется "общественным доверием"...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 159.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni havas nun tiom da obusoj, kiom ni havis neniam. [...] Nun en stokejoj estas tridek milionoj de la kampaj [obusoj].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У нас сейчас столько снарядов, сколько никогда не было. [...] У нас сейчас на складах тридцать миллионов полевых<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kaj vi scias, iĝis eĉ pli malbone post kiam oni murdis [[Rasputin]]on... Antaŭe oni pri ĉio kulpigis lin... Kaj nun oni komprenis ke la problemo estas tute ne Rasputin. Oni murdis lin, sed nenio ŝanĝiĝis. Kaj nun ĉiuj sagoj flugas rekte, sen fiksiĝi je Rasputin...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = И вы знаете, еще хуже стало, когда Распутина убили... Раньше все валили на него... А теперь поняли, что дело вовсе не в Распутине. Его убили, а ничего не изменилось. И теперь все стрелы летят прямо, не застревая в Распутине...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 161.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia celo estis ke la [[amasoj]] restu trankvilaj, ĉar anstataŭ ili parolas la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]]... Tiel formiĝis la [[Progresa Bloko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Наша цель была, чтобы массы оставались покойными, так как за них говорит Дума... Таким образом и создавался Прогрессивный блок<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiam mi estis forveturanta de la fronto en 1915, tio estis komuna voĉo: "Veturu kaj klopodu ke ne estus [[Sergej Mjasojedov|Mjasojedov]]-oj kaj [[Vladimir Suĥomlinov|Suĥomlinov]]-oj, sed estis obusoj... Ni ne deziras morti kun bastonoj enmane".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Когда я уезжал с фронта в 1915 году, это был всеобщий голос: "Поезжайте и позаботьтесь, чтобы не было Мясоедовых и Сухомлиновых, а были снаряды... Мы не хотим умирать с палками в руках"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = ...ĝis nun eĉ ne unu [[atenco]]. Ĉu vi memoras la [[Rusia revolucio de 1905|jaron 1905]]? Tiam pluvis per [[bombo]]j... Nun eĉ ne unu [[ribelo]] — ankoraŭ... Ĉu vi memoras tiam?.. Nun plej ribele kondutis tiuj, kiuj murdis [[Rasputin]]on: ili faris la unuan kaj la solan ĝis nun agon de [[teroro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = ...до сих пор ни одного покушения. А помните 1905 год? Тогда дождило бомбами... Теперь ни одного бунта — пока... А помните тогда?.. Теперь наиболее бунтарским образом повели себя те, кто убил Распутина: они совершили первый и единственный пока акт террора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 162–163.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Prokrasto kun [[greno]] okazis, laŭ mia opinio, ĉar oni ne altigis la prezon kiam jam venis tempo ĝin altigi. [...] Ve, pasis nur kelkaj tagoj, okazis la [[Februara revolucio|revolucio]], kaj ministro [[Andrej Ŝingarjov|Ŝingarjov]] kiel unua paŝo preskribis tri rublojn kontraŭ pudo<ref>16 kg.</ref> da greno anstataŭ du kvindek... Ĉar, malgraŭ "efektiviĝinta revo", la greno ne ekmoviĝis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Заминка с хлебом происходила, по моему мнению, потому, что не повышали цену в то время, когда уже пришел срок ее повысить. [...] Увы, прошло всего несколько дней, совершилась революция, и министр Шингарев первым делом назначил три рубля за пуд хлеба вместо двух пятидесяти... Ибо, несмотря на "сбывшуюся мечту", хлеб не двинулся<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiuj ĉi elsuĉitaj de malico personoj — "pli maldekstre ol [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]]" — havas neekstermeblan [[malamo]]n, sensencan kaj brulantan... al la [[bienulo]]j.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = У этих высосанных злостью людей — "левее кадетов" — неистребимая ненависть, бессмысленная и жгучая... к помещикам<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 164.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ili — revoluciuloj — ne estis pretaj, sed ĝi — la [[revolucio]] — estis preta. Ĉar la revolucio nur duone kreiĝas per revolucia premo de la revoluciuloj. La alia ĝia duono, kaj eble eĉ tri kvaronoj, konsistas el [[sento]] de sia propra senpovo flanke de la [[potenco]]. Ĉe ni, ĉe multaj, tiu ĉi sento haveblis sufiĉe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Они — революционеры — не были готовы, но она — революция — была готова. Ибо революция только наполовину создается из революционного напора революционеров. Другая ее половина, а может быть три четверти, состоит в ощущении властью своего собственного бессилия. У нас, у многих, это ощущение было вполне<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 165.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] tri danĝeraj malsanoj: [[Rasputin]], [[Boris Ŝtjurmer|Ŝtjurmer]] kaj [[Pavel Miljukov|Miljukov]]. La lasta sukcesis krei opozicion en la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]]. En la Dumao de la 4-a kunvoko, leĝobeema kaj monarĥia, nur danke al concours bienveillant [bonvola asisto] de la du unuaj. La Ŝtata Dumao konsideris sia devo por savi la [[armeo]]n kaj [[Rusio]]n — malkaŝe lukti kontraŭ Ŝtjurmer kaj kaŝe kontraŭ Rasputin. Rezulto: Ŝtjurmer foriris, Rasputin estas murdita.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] три грозных болезни: Распутин, Штюрмер и Милюков. Последний мог организовать оппозицию Государственной думы. Думы 4-го созыва, законопослушной и монархической, только благодаря concours bienveillant [благосклонному содействию] двух первых. Государственная дума считала своим долгом для спасения армии и России — явно бороться со Штюрмером и тайно с Распутиным. Результат: Штюрмер ушел, Распутин убит<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sento de proksimeco de la [[revolucio]] estis tiel terura, ke la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] je la lasta minuto iĝis iom pli mildaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Это ощущение близости революции было так страшно, что кадеты в последнюю минуту стали как-то мягче<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 166.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni konsideris firmajn prezojn la fonto de la ŝtata malordo. Tio ĝenerale estis la [[Kievo|Kieva]] vidpunkto, kiun kun speciala obstineco estis defendanta [[Anatolij Savenko|A. I. Savenko]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мы считали твердые цены источником расстройства государства. Это вообще была киевская точка зрения, которую с особенным упорством отстаивал А. И. Савенко<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 167.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Pavel Miljukov|Miljukov]] estis la plej modera inter la [[Konstitucia Demokratia Partio|konstituci-demokratoj]] kaj la plej inteligenta.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Милюков же был самый умеренный из кадетов и самый умный<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 26-an de februaro 1917] Eĉ ne unu [[tramo]] — la tramoj ĉesis veturi, kaj eĉ ne unu [[veturigisto]]. [...] Jam tri tagojn en [[Petrogrado]] mankis [[pano]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ни одного трамвая, — трамваи встали, и ни одного извозчика. [...] Вот уже три дня в Петрограде не было хлеба<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 168.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed la problemo certe ne estis la [[pano]]... Tio estis la lasta guto... La problemo estis ke en la tuta granda urbo ne eblis trovi kelkcent homojn, kiuj simpatius al la [[potenco]]... Kaj eĉ ne tio estis la problemo... La problemo estis ke la potenco mem ne simpatiis al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но дело было, конечно, не в хлебе... Это была последняя капля... Дело было в том, что во всем этом огромном городе нельзя было найти несколько сотен людей, которые сочувствовали власти... И даже не в этом... Дело было в том, что власть сама себе не сочувствовала<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 173.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En ni [[estimo]] al la trono intermiksiĝis kun protesto kontraŭ la vojo, kiun sekvis la [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]], ĉar ni sciis ke tio estas la vojo al abismo... Pro tio la tuta laboro de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Dumao]] pasis sub tiu ĉi signo... dum raportoj al la caro ĉiuj, kiuj dependis de la Dumao aŭ estis inspirataj de ĝi, ĉiam gurdis la samon: tiu ĉi vojo kondukas la dinastion al pereo... Malkaŝe ja en niaj paroloj en la Dumao — ni kritikis la ministrojn... Dum tiu ĉi persekutado ni tamen ne estis transirantaj la konstitucian limon kaj ne tuŝis la monarĥon... Tio estis la ĉefa postulo de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] kaj de plejparto de la Dumao, al kiu devis subiĝi ĉiuj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = В нас уважение к престолу переплелось с протестом против того пути, которым шел государь, ибо мы знали, что это путь к пропасти... Поэтому вся работа Думы прошла под этим знаком... при докладах царю все, кто зависели или были вдохновляемы Думой, всегда твердили одно и то же: этот путь ведет династию к гибели... Открыто же в своих речах в Думе — мы бранили министров... При этой травле, однако, не переходили конституционной грани и не затрагивали монарха... Это было основное требование Родзянко и большинства Думы, которому должны были подчиниться все...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 177.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 27-an de februaro 1917] Mi ne memoras kio estis priparolata. Sed mi memoras la decidon: "Subiĝi al la imperiestra ukazo pri malfondo — konsideri la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtatan Dumaon]] ne funkcianta, tamen la membroj de la Dumao ne disveturu, sed tuj venu por "privata kunsido". Por substreki ke tio estas privata kunsido de la membroj de la Dumao, ne kunsido de la Ŝtata Dumao mem, estis decidite kunveni ne en la Granda Halo, sed en tiu "duoncirkla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я не помню, что говорилось. Но помню решение: "Императорскому указу о роспуске подчиниться — считать Государственную думу не функционирующей, но членам Думы не разъезжаться и немедленно собраться на "частное совещание". Чтобы подчеркнуть, что это частное совещание членов Думы, а не заседание Государственной думы как таковой, решено было собраться не в большом Белом зале, а в "полуциркульном"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 178.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ve, tiu ĉi besto estis... lia moŝto rusa popolo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Увы — этот зверь был... его величество русский народ...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 182.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sur revolucia [[marĉo]], kutima al tiu ĉi afero, dancis unusola [[Kerenskij]]... Li kreskis ĉiuminute... La revolucia homa marĉo, inundinta nin, tamen havis iujn holmetojn... Tiuj ĉi "apogholmetoj", sur kiuj ne eblis stari, sed laŭ kiuj eblis kuri de unu al alia, estis la revoluciaj rilatoj, kiujn Kerenskij havis: tio estis [[homo]]j, parte interligitaj je iu organizo, parte ne interligitaj, sed agnoskintaj lian aŭtoritaton. Jen kial komence de la [[revolucio]] (krom liaj personaj kvalitoj de unuaranga [[aktoro]]) Kerenskij ludis tian [[rolo]]n... Estis homoj, kiuj obeis lin... Sed ĉi tie necesas certa ĝustigo: mi volas diri, ke estis armitaj homoj kiuj obeis lin. Ĉar en la revolucia tempo la homoj estas nur tiuj, kiuj tenas enmane [[fusilo]]n. La aliaj estas aĉaĵo, polvo laŭ kiu marŝas tiuj ĉi — la "fusiluloj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = На революционной трясине, привычный к этому делу, танцевал один Керенский... Он вырастал с каждой минутой... Революционное человеческое болото, залившее нас, все же имело какие-то кочки... Эти "кочки опоры", на которых нельзя было стоять, но по которым можно было перебегать — были те революционные связи, которые Керенский имел: это были люди, отчасти связанные в какую-то организацию, отчасти не связанные, но признавшие его авторитет. Вот почему на первых порах революции (помимо его личных качеств, как первоклассного актера) Керенский сыграл такую роль... Были люди, которые его слушались... Но тут требуется некоторое уточнение: я хочу сказать, были вооруженные люди которые его слушались. Ибо в революционное время люди только те, кто держит в руках винтовку. Остальные — это мразь, пыль, по которой ступают эти — "винтовочные"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 185.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Kerenskij]] subite eksentis sin la "ordonanto"... La tuta aspekto lia ŝanĝiĝis... La tono iĝis abrupta kaj ordonema...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Керенский вдруг почувствовал себя "тем, кто приказывает"... Вся внешность его изменилась... Тон стал отрывист и повелителен...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 186.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Kerenskij]] haltis kontraŭ "eks-altrangulo" kun inspirita aspekto:</br> — [[Ivan Grigorjeviĉ Ŝĉeglovitov]], vi estas arestita!</br>Potencaj, minacaj vortoj... "[[Vizaĝo]] lia estas terura".</br> — Ivan Grigorjeviĉ Ŝĉeglovitov... via [[vivo]] estas ekster la [[danĝero]]... Sciu: la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] ne verŝas la sangon.</br> Kia grandanimeco!.. "Li estas belega".</br>Je tio manifestiĝis la tuta Kerenskij: [[aktoro]] ĝisosta, sed la homo kun sincera abomeno de la [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Керенский остановился против "бывшего сановника" с видом вдохновенным:</br> — Иван Григорьевич Щегловитов — вы арестованы!</br> Властные, грозные слова... "Лик его ужасен".</br> — Иван Григорьевич Щегловитов... ваша жизнь в безопасности... Знайте: Государственная дума не проливает крови.</br> Какое великодушие!.. "Он прекрасен"</br> В этом сказался весь Керенский: актер до мозга костей, но человек с искренним отвращением к крови в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 187.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume la "kontraŭa flanko" ne dormis. En la tuta urbo, en ĉiuj kazernoj kaj fabrikoj okazis "rapidaj balotoj"... De ĉiu milo oni elektis po unu. Per manlevo... Oni estis elektantaj [[Petrograda Soveto|laboristajn kaj soldatajn deputitojn]]. Oni "organizis" la [[amaso]]n... Do, alivorte, oni laboris por subigi ĝin al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А "противоположная сторона" не дремала. Во всем городе, во всех казармах и заводах шли "летучие выборы"... От каждой тысячи по одному. Поднятием рук... Выбирали солдатских и рабочих депутатов. "Организовывали" массу... То есть, другими словами, работали над тем, чтобы подчинить ее себе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi komprenis kial tiu ĉi plurvizaĝa [[homamaso]] havis la saman nevortumeble aĉan [[vizaĝo]]n: ja tio estis [[ŝtelisto]]j — pasintece, [[rabisto]]j — estontece... Ni troviĝis ĝuste ĉe la sojlo, kiam ili estis ŝanĝantaj la fazon... La [[revolucio]] konsistis ĝuste je tio ke ŝtelistoj transiris al sekva klaso: ili iĝis rabistoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А я понял, отчего вся эта многотысячная толпа имела одно общее неизреченно-гнусное лицо: ведь это были воры — в прошлом, грабители — в будущем... Мы как раз были на переломе, когда они меняли фазу... Революция и состояла в том, что воришки перешли в следующий класс: стали грабителями<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Homo iom taŭzita sin ĵetis al la konserviĝinta [[Pavel Miljukov|Miljukov]]:</br> — Pavel Nikolajeviĉ, kion ili deziras de mi? Mi duonjaron pasigis en [[malliberejo]], oni min de tie elprenis, alportis ĉi tien kaj postulas ke mi estu "gvidanto de la movado". Kiu [[movado]]? Kio okazas? Mi ja scias nenion... Kio ja? Kio necesas de mi?</br>Mi ne aŭdis kion respondis al li Miljukov... Sed kiam tiu lasta estis naviganta preter mi, post liberiĝi, mi demandis lin — kiu estas tiu ĉi homo?</br> — Ĉu vi ne scias? Tio estas [[Georgij Ĥrustaljov-Nosar|Ĥrustaljov-Nosar]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Человек, слегка растрепанный, бросился к сохранившемуся Милюкову:</br> — Павел Николаевич, что они от меня хотят? Я полгода был в тюрьме, меня вот оттуда вытащили, притащили сюда и требуют, чтобы я стал "во главе движения". Какого движения? Что происходит? Я ведь ничего не знаю... Что такое? Что от меня нужно?</br> Я не слышал, что ответил ему Милюков... Но когда последний проплывал мимо меня, освободившись, я спросил его — кто этот человек?</br> — Разве вы не знаете? Это Хрусталев-Носарь.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Правительство ушло как будто даже раньше, чем кто-либо этого потребовал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 191.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] jen kaj jen estis vokata al ŝtuparo, ĉar tiu aŭ alia trupo venis por saluti la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtatan Dumaon]]... Rodzjanko estis eliranta, parolanta pri fideleco al la [[patrujo]] kaj pri savo de [[Rusio]]. Liajn vortojn oni ne atentis, sed en la Ŝtata Dumao oni vidis novan potencon — tio estis evidente...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко то и дело вызывали на крыльцо, потому что та или иная "часть" пришла приветствовать Государственную думу... Родзянко выходил, говорил о верности родине и о спасении России. Его слова пропускали мимо ушей, но в Думе видели новую власть — это было ясно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] longe ne povis decidi. Li daŭre estis demandanta, kio estos tio — ĉu [[ribelo]] aŭ ne ribelo? — Mi ne deziras ribeli. Mi ne estas ribelulo, neniun [[revolucio]]n mi faris, nek volas fari. Se ĝi okazis, do ĝuste pro tio ke oni ne obeis nin... Sed mi ne estas revoluciulo. Kontraŭ supera potenco mi ne iros, mi ne volas iri. Sed aliflanke, la registaro mankas. Oni impetas al mi de ĉiuj flankoj... Ĉiuj telefonas min. Oni demandas kion fari? Kiel konduti?
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко долго не решался. Он все допытывался, что это будет — бунт или не бунт? — Я не желаю бунтоваться. Я не бунтовщик, никакой революции я не делал и не хочу делать. Если она сделалась, то именно потому, что нас не слушались... Но я не революционер. Против верховной власти я не пойду, не хочу идти. Но, с другой стороны, ведь правительства нет. Ко мне рвутся со всех сторон... Все телефоны обрывают. Спрашивают, что делать? Как же быть?<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 192.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Eble, oferinte la monarĥon, oni sukcesos savi la [[monarĥio]]n... Tiel senforma, ankoraŭ sin mem ne konscianta, naskiĝis la ideo pri [[abdiko de Nikolao la 2-a]] favore al la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]]... Kompreneble ĝi naskiĝis ne nur ĉe mi sola...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Быть может, пожертвовав монархом, удастся спасти монархию... Так, бесформенная, еще сама себя не сознающая, родилась мысль об отречении императора Николая II в пользу малолетнего наследника... Разумеется, родилась не у меня одного...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 194.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Rasputin]] ĉiujn formanĝis, ĉiujn [[amiko]]jn, ĉiujn [[sento]]jn... ne plu haveblas fideluloj... Estas malfideluloj kaj malkaŝaj ribeluloj... La lastaj ekiros kontraŭ li, la unuaj sin kaŝos... Li estas sola... Pli malbona ol sola... Li estas kun ombro de Rasputin... La damnita kamparano!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Распутин всех съел, всех друзей, все чувства... нет больше верноподданных... Есть скверноподданные и открытые мятежники... Последние пойдут против него, первые спрячутся... Он один... Хуже, чем один... Он с тенью Распутина... Проклятый мужик!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por savi... por savi... necesas dispeli tiun ĉi aĉularon (kaj nin kun ĝi) per salvoj, aŭ... Aŭ necesas abdiki... Koste de la abdiko savi la vivon de la imperiestro... kaj savi la [[monarĥio]]n.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Чтобы спасти... чтобы спасти... надо или разогнать всю эту сволочь (и нас вместе с ними) залпами, или... Или надо отречься от престола... Ценой отречения спасти жизнь государю... и спасти монархию<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Regos la neplenkreska caro... do — regento. Regento? Kiu? [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]]? Jes, ŝajnas... Poste la Supera Komandanto... Nu, grandprinco [[Nikolaj Nikolajeviĉ (1856–1929)|Nikolaj Nikolajeviĉ]], certe...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Царствовать будет малолетний царь... значит — регент. Регент? Кто? Михаил Александрович? Да, кажется... Потом Верховный Главнокомандующий... Ну, великий князь Николай Николаевич, конечно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 195–196.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Iuj komencas jam saluti ankaŭ la "[[Petrograda Soveto|Soveton de Soldataj kaj Laboristaj Deputitoj]]". Ĝia ekzekutiva komitato sidas apud ni... Ni klare sentas ke tio estas la dua [[potenco]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Некоторые начинают уже приветствовать и "Совет солдатских и рабочих депутатов". Его исполнительный комитет сидит у нас под боком... Мы ясно чувствуем, что это вторая власть...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 196.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ja ĉie, ĉie estis bezonataj, ĉiuj institucioj petegis "sendi membron de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]]". Ilia aŭtoritato estis ankoraŭ alta...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Ведь всюду, всюду требовалось, все учреждения умоляли "прислать члена Государственной думы". Авторитет их был высок еще...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 198.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Plia plago estis — [[aresto]]j... Pluraj membroj de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] okupiĝas sole pri liberigado de la arestitoj... Oni devas ankoraŭ danki dion, ke estis donita slogano: "Trenu al la Dumao — tie oni decidos"... La Dumao transformiĝis je grandega arestejo... Kun sola diferenco ke antaŭe al la arestejo trenis [[policisto]]j dum nun oni trenas policistojn... [...] Kabineton de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] ni ankoraŭ defendas... Ĉi tien ni klopodas koncentri la arestitojn, kiujn eblas tuj liberigi.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Еше одним бедствием были — аресты... Целый ряд членов Думы занят исключительно тем, чтобы освобождать арестованных... Еще слава богу, что дан лозунг: "Тащи в Думу — там разберут"... Дума обратилась в громадный участок... С тою только разницей, что раньше в участок таскали городовые, а теперь тащат городвых... [...] Кабинет Родзянко мы еще удерживаем... Сюда мы стараемся сконцентрировать арестованных, которых можно немедленно освободить<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 198–199.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kiujn ne eblis liberigi precipe konsiderante ilian propran sekurecon, ni sendis al la tiel nomata "pavilono de ministroj", kiun grimacanta sorto faris "pavilono de arestitaj ministroj" [...] La aliajn arestitojn (plej multajn), kiujn eblis liberigi, ni ioman tempon tenis ĉi tie, en la kabineto de [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]]. Ili kutime sidis kelkajn horojn dum por ili estis farataj respektivaj "dokumentoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тех, кого нельзя было выпустить хотя бы из соображений их собственной безопасности, направляли в так называемый "павильон министров", который гримасничающая судьба сделала "павильоном арестованных министров" [...] Остальных арестованных (таковых было большинство), которых можно было выпустить, мы передерживали вот тут, в кабинете Родзянко. Они обыкновенно сидели несколько часов, пока для них изготовлялись соответственные "документы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 199–200.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiuj — terura invado de novbarbaroj, tiomfoje antaŭsentita kaj finfine okazinta... Tio estis [[skitoj]]. Cetere ili havas atributojn de la [[20-a jarcento]] — [[mitralo]]jn, sovaĝe rorantajn [[aŭto]]jn... Sed tio estas ekstere... En ilia brusto estas vila, besta, vere skita [[koro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Эти — это страшное нашествие неоварваров, столько раз предчувствуемое и наконец сбывшееся... Это — скифы. Правда, они с атрибутами ХХ века — с пулеметами, с дикорычащими автомобилями... Но это внешне... В их груди косматое, звериное, истинно скифское сердце...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 210.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Miĥail Rodzjanko|Rodzjanko]] estis iranta, parolanta per sia [[Zaporogio|zaporogia]] baso sonorilajn parolojn, krianta pri la [[patrujo]], pri "ni ne permesos al la [[malamiko]], damnita [[germano]], pereigi nian panjon [[Rusujo]]n"... — kaj ĉion similan li estis diranta kaj elvokanta ĉe kortuŝitaj (por minuto) homoj tondran "hura"...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Родзянко шел, говорил своим запорожским басом колокольные речи, кричал о родине, о том, что "не позволим врагу, проклятому немцу, погубить нашу матушку-Русь"... — и все такое говорил и вызывал у растроганных (на минуту) людей громовое "ура"...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 212.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Aliaj komencis je ies invito kunveni en la halo de la Armeo kaj Floto, ĉe angulo de Litejnij kaj Kiroĉnaja... Iĝis konate ke proksimume 2000 oficiroj venis tien kaj okazas kunsido...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Другие стали по чьему-то приглашению собираться в зал Армии и Флота, на углу Литейного и Кирочной... Стало известно, что около 2000 офицеров собралось там и что идет заседание...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 217.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Princo [[Georgij Lvov|Lvov]], pri kiu mi persone sciis nenion, la "publiko" gurdis ke li estas bonega, ĉar li estris "[[Zemgor]]", sendispute enveturis en la [[Pavel Miljukov|Miljukov]]-listo sur la piedestalon de ĉefministro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Князь Львов, о котором я лично не имел никакого понятия, "общественность" твердила, что он замечательный, потому что управлял "Земгором", непререкаемо въехал в милюковском списке на пьедестал премьера...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] la ministro pri eksteraj aferoj — [[Pavel Miljukov|Miljukov]], tio estis senduba afero. Efektive Miljukov estis je la kapo pli alta ol la aliaj, per la intelekto kaj karaktero.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] министр иностранных дел — Милюков, это не вызывало сомнений. Действительно, Милюков был головой выше других и умом и характером.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] — milita ministro. Guĉkov delonge interesiĝis pri militaj aferoj, li havis sendubajn meritojn. Estinte prezidanto de la 3-a [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]], li tre multe faris por la [[armeo]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Гучков — военный министр. Гучков издавна интересовался военным делом, за ним числились несомненные заслуги. Будучи руководителем III Государственной думы, он очень много сделал для армии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 223.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed nur ministro pri [[financoj]] estis ne trovebla kvazaŭ kaŝita trezoro... Kaj subite iel en la liston ensaltis [[Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko|Tereŝĉenko]]. Miĥail Ivanoviĉ Tereŝĉenko estis tre ĉarma, ricevis eŭropan edukon, bonege "gvidis" la [[aŭto]]n kaj ĝenerale impresis kiel [[dando]] oble pli ol laŭpaperaj aristokratoj. Lastatempe li tre "interesiĝis pri la revolucio", farante ion en la milit-industria komitato. Krome li estis sufiĉe riĉa.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но вот министр финансов не давался как клад... И вдруг каким-то образом в список вскочил Терещенко. Михаил Иванович Терещенко был очень мил, получил европейское образование, великолепно "лидировал" автомобиль и вообще производил впечатление денди гораздо более, чем присяжные аристократы. Последнее время очень "интересовался революцией", делая что-то в военно-промышленном комитете. Кроме того, был весьма богат<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 224.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiel, tablorande, je tiu ĉi sovaĝa akvokirlo de duonfrenezaj homoj, naskiĝis tiu ĉi listo el la kapo de [[Pavel Miljukov|Miljukov]], ĉe tio eĉ tiun ĉi kapon oni devis premi ambaŭmane por ke ĝi almenaŭ ion elpensu. [[Historiisto]]j estonte, ankaŭ Miljukov mem, verŝajne bildigos tion ĉi tute alie: oni bildigos kiel frukton de plej profundaj konsideroj kaj rezulton de "rilatumo de realaj fortoj". Mi ja priskribas kiel estis. [[Ivan Turgenev|Turgenev]] asertis ke la [[rusa popolo]] havas "la cerbon malrektan". Tuta nia revolucia movado klare havis tiun ĉi cerbomalrektecon, kies sekvo estis tiu ĉi listo de duonfuŝuloj kiel premio je cent jaroj de "lukto kontraŭ historia [[potenco]]".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Так, на кончике стола, в этом диком водовороте полусумасшедших людей, родился этот список из головы Милюкова, причем и голову эту пришлось сжимать обеими руками, чтобы она хоть что-нибудь могла сообразить. Историки в будущем, да и сам Милюков, вероятно, изобразят это совершенно не так: изобразят как плод глубочайших соображений и результат "соотношения реальных сил". Я же рассказываю как было. Тургенев утверждал, что у русского народа "мозги — набекрень". Все наше революционное движение ясно обнаружило эту мозгобекренность, результатом которой и был этот список полуникчемных людей, как приз за сто лет "борьбы с исторической властью"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 224–225.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La plej peza kaj stulta en tiu ĉi historio estis situacio nia — de la konservativa tendaro. [[Malamo]]n al la [[revolucio]]j ni ensuĉis se ne kun patrina lakto, do kun la [[Rusa-japana milito|Japana milito]]. Ni luktis kontraŭ la revolucio kiom sufiĉis niaj fortoj, la tutan vivon. En 1905 ni subpremis ĝin. Sed en 1915, precipe pro tio ke [[konstituci-demokratoj]] iĝis duonpatriotoj, ni, [[patrioto]]j, estis devigitaj iĝi duonkonstituci-demokratoj. Ekde tio komenciĝis ĉio. "Ni gurdos: ĉion por la [[milito]] — se vi kritikos la [[potenco]]n"... Kaj jen mi komencis kritiki por ke oni militu. Kaj fine ni trovis nin en la sama sako kun revoluciuloj, en la sama kolegio kun [[Kerenskij]] kaj [[Nikolaj Ĉĥeidze|Ĉĥeidze]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тяжелее и глупее всего было в этой истории положение наше — консервативного лагеря. Ненависть к революции мы всосали если не с молоком матери, то с японской войной. Мы боролись с революцией, сколько хватало наших сил, всю жизнь. В 1905-м мы ее задавили. Но вот в 1915-м, главным образом, потому, что кадеты стали полупатриотами, нам, патриотам, пришлось стать полукадетами. С этого все и пошло. "Мы будем твердить: все для войны, — если вы будете бранить власть"... И вот мы стали ругаться, чтобы воевали. И в результате оказались в одном мешке с революционерами, в одной коллегии с Керенским и Чхеидзе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 225.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Post reveni, [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko|Rodzjanko]] senfine estis leganta al ni senfinajn telegrafajn rubandojn. Tio estis telegramoj de [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] de la ĉefkomandejo kaj de [[Nikolaj Vladimiroviĉ Ruzskij|Ruzskij]] de [[Pskovo]]. Aleksejev konsideris necesa [[Abdiko de Nikolao la 2-a|abdikon de la imperiestro]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Вернувшись, Родзянко без конца читал нам бесконечные ленты с прямого провода. Это были телеграммы от Алексеева из Ставки и Рузского из Пскова. Алексеев находил необходимым отречение государя императора<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 231.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Penso pri la [[Abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] estis maturiĝanta en la [[kapo]]j kaj [[koro]]j per si mem. Ĝi kreskis de [[malamo]] al la monarĥo, sen paroli pri ĉiuj aliaj sentoj, kiujn tage kaj nokte ĵetadis al nia vizaĝo revolucia homamaso. Je la tria tago de la [[revolucio]], demando ĉu povos regi plu la imperiestro, al kies vizaĝo estis senpune ĵetitaj ĉiuj ofendoj, estis jam evidente decidita je la fundo de ĉies animoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Мысль об отречении созревала в умах и сердцах как-то сама по себе. Она росла из ненависти к монарху, не говоря о всех прочих чувствах, которыми день и ночь хлестала нам в лицо революционная толпа. На третий день революции вопрос о том, может ли царствовать дальше государь, которому безнаказанно брошены в лицо все оскорбления, был уже, очевидно, решен в глубине души каждого из нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 232.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni estis relative malmultaj tiutempe — membroj de la [[Ŝtata Dumao (Rusia imperio)|Ŝtata Dumao]] de moderaj opinioj. Elekto estis farita en la unua tago je maniero "provoka" de nia flanko. Kiam [[Ivan Jakovleviĉ Golubev|Golubev]] estis leganta ukazon pri malfermo de la Dumao, ĉe la vortoj "laŭ ukazo de la imperiestro" — ĉiuj "bonordaj" homoj ekstaris. Ĉiuj "aĉuloj" plu sidis. La "bonorduloj" estis ŝajne 101 kaj la centunua estis [[Pjotr Struve|P. B. Struve]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Нас было сравнительно немного тогда — членов Государственной думы умеренных воззрений. Отбор был сделан в первый же день "провокационным" с нашей стороны способом. Когда Голубев читал указ об открытии думы, при словах "по указу его императорского величества" — все "порядочные" люди встали. Все "мерзавцы" остались сидеть. "Порядочных" оказалось, кажется, 101, и сто первым был П. Б. Струве<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 236.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]] estis malfacile rekoni. Ŝi estis malsimila al siaj portretoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государыню узнать было труднее. Она не похожа была на свои портеры<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 237.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] La [[Nikolao la 2-a (Rusio)|imperiestro]] parolis mallaŭte, sed tre klare. Lia voĉo estis malalta, sufiĉe densa, la parolmaniero kun ioma influo de eksterlandaj lingvoj. Li malmulte elparolis "[[Jato|ѣ]]", pro kio ĝi sonis ne kiel "крѣпла", sed preskaŭ kiel "крепла". Tiu ĉi gvardia akĉento estis la sola kio ŝajnis al mi, provinciulo, fremda. Ĉio alia estis proksima, tamen ne majesta, sed inverse simpatia per sia konfuziĝemo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государь говорил негромко, но очень явственно и четко. Голос у него был низкий, довольно густой, а выговор чуть-чуть с налетом иностранных языков. Он мало выговаривал "ѣ", почему последнее слово звучало не как "крѣпла", а почти как "крепла". Этот гвардейский акцент — единственное, что показалось мне, провинциалу, чужим. А остальное было близкое, но не величественное, а, наоборот, симпатичное своей застенчивостью<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 239–240.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] Sed kiu estis komplete certa je si mem kaj je kiu sola estis pli da "majesto" ol en ambaŭ liaj caraj gepatroj, tio estis knabeto — [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|carido]]. En blanka ĉemizeto, kun blanka kalpako enmane, la [[infano]] estis eksterordinare bela.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но кто был совершено в себе уверен и в ком одном было больше "величественности", чем в его обоих царственных родителях, — это был маленький мальчик — цесаревич. В белой рубашечке, с белой папахой в руках, ребенок был необычайно красив<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 240.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [vizito al Nikolao la 2-a en 1909] Matroso [[Andrej Derevenko|Derevenko]], kiu estis la onklo<ref>Persona asistanto de carido.</ref> ĉe la [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] kaj kiu ekaŭdis ke [[Volinio|Voliniaj]] kamparanoj prezentas sin, ekdeziris ekvidi la siajn... Kaj ankaŭ li — "eliris"... Bela, ege simila al la unua amanto el ukraina trupo (la haroj kiel korva flugilo dum la vizaĝo blanka kvazaŭ li estus uzanta kremon Simon), — li, glitante laŭ pargeto, eliris, etendinte la manojn — "favore":</br> — Saluton, samlandanoj!.. Nu, kiel vi fartas tie?... Estis tre amuze...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Матрос Деревенько, который был дядькой у наследника цесаревича и который услышал, что волынские крестьяне представляются, захотел повидать своих... И вот он тоже — "вышел"... Красивый, совсем как первый любовник из малорусской труппы (воронова крыла волосы, а лицо белое, как будто он употреблял creme Simon), — он, скользя по паркету, вышел, протянув руки — "милостиво":</br> — Здравствуйте, земляки!.. Ну, как же вы там?.. Очень было смешно...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 247.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [fervoja vojaĝo kun [[Aleksandr Guĉkov]] por [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Fervojstacio estis flugantaj preter ni... Fojfoje ni haltis... Mi memoras ke A.I. Guĉkov fojfoje estis faranta mallongajn parolojn de sur vagonplatformo... ĉar ne eblis alie... Sur peronoj staris [[homamaso]] kiu ĉion sciis... Tio estas ĝi sciis ke ni veturas al la caro... Kaj kun ĝi necesis interparoli...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Станции проносились мимо нас... Иногда мы останавливались... Помню, что А. И. Гучков иногда говорил краткие речи с площадки вагона... это потому, что иначе нельзя было... На перронах стояла толпа, которая все знала... То есть она знала, что мы едем к царю... И с ней надо было говорить...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 249.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]] al delegacio dum sia [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] Mi decidis abdiki... Ĝis la tria horo de la hodiaŭa tago mi opiniis ke mi povos abdiki favore al la filo [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]]... Sed ĝis tiu tempo mi ŝanĝis la decidon favore al la frato [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]]... Mi esperas ke vi komprenos sentojn de la [[patro]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я принял решение отречься от престола... До трех часов сегодняшнего дня я думал, что могу отречься в пользу сына Алексея... Но к этому времени я переменил решение в пользу брата Михаила... Надеюсь, вы поймете чувства отца...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Eble nun ankoraŭ eblas savi la [[monarĥio]]n, sed necesas pensi ankaŭ kiel savi almenaŭ la [[vivo]]n de la [[Romanovoj|membroj de la dinastio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Может быть, сейчас еще можно спасти монархию, но надо думать и о том, чтобы спасти хотя бы жизнь членам династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 253.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se devos abdiki ankaŭ la sevka, — do ankaŭ [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos abdiki la tronon... Sed la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|tronheredanto]] ne povas abddiki — lia abdiko estus malvalida.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если придется отрекаться и следующему, — то ведь Михаил может отречься от престола... Но малолетний наследник не может отречься — его отречение недействительно<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se io ankoraŭ povus kvietigi la ondojn — tio estas se la nova imperiestro surtroniĝos, ĵurinte al la konstitucio... [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]] povos ĵuri. La neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]] — ne.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если что может еще утишить волны, — это если новый государь воцарится, присягнув конституции... Михаил может присягнуть. Малолетний Алексей — нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Se ĉi tie estas jura malĝusteco... Se la imperiestro ne rajtas abdiki favore al la frato... Estu malĝusteco!.. Eble per tio estas gajnata tempo... Iun tempon regos [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]], kaj poste, kiam ĉio trankviliĝos, iĝos klare ke li ne rajtas regi, la trono transiros al [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Если здесь юридическая неправительность... Если государь не может отрекаться в пользу брата... Пусть будет неправительность!.. Может быть, этим выиграется время... Некоторое время будет править Михаил, а потом, когда все угомонится, выяснится, что он не может царствовать, и престол перейдет к Алексею Николаевичу...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 254.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Abdiko favore al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] malkongruas al la leĝo pri tronheredo. Sed ne eblas ne vidi ke tiu ĉi solvo havas ĉe la nunaj cirkonstancoj seriozajn avantaĝojn. Ĉar se surtroniĝos la neplenkreska [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej]], necesos respondi tre malfacilan demandon: ĉu la gepatroj restos kun li aŭ ili devos disiĝi. Je la unua kazo, do se la gepatroj restos en [[Rusio]], la abdiko estos, je la okuloj de tiuj kiujn ĝi interesas, kvazaŭ fiktiva... Speciale tio koncernas la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]]... Oni diros, ke ŝi same regas ĉe la filo kiel ĉe la edzo... Konsiderante nunan rilaton al ŝi, — tio kaŭzus la plej neeblajn malfacilaĵojn. Se disigi la neplenkreskan imperiestron kaj la gepatroj, do, sen paroli pri malfacileco de tiu ĉi afero, tio povus tre malbone influi lin. Sur la trono estos kreskanta la junulo, malamanta ĉion ĉirkaŭ si kiel prinozistojn, forprenintajn de li la patron kaj la patrinon... Konsiderante malsanecon de la infano tio senteblos speciale akre...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Отречение в пользу Михаила Александровича не соответствует закону о престолонаследии. Но нельзя не видеть, что этот выход имеет при данных обстоятельствах серьезные удобства. Ибо если на престол взойдет малолетний Алексей, то придется решать очень трудный вопрос: останутся ли родители при нем или им придется разлучиться. В первом случае, т. е. если родители останутся в России, отречение будет в глазах тех, кого оно интересует, как бы фиктивным... В особенности это касается императрицы... Будут говорить, что она так же правит при сыне, как при муже... При том отношении, какое сейчас к ней, — это привело бы к самым невозможным затруднениям. Если же разлучить малолетнего государя с родителями, то, не говоря о трудности этого дела, это может очень вредно отразиться на нем. На троне будет подрастать юноша, ненавидящий все окружающее, как тюремщиков, отнявших у него отца и мать... При болезненности ребенка это будет чувствоваться особенно остро...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 255.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Mi subite eksentis, ke ekde tiu ĉi minuto la [[vivo]] de la imperiestro estas ekster danĝero... kaj duono de la dornoj, pikintaj la koron de liaj regatoj, estis forŝiritaj kun tiu ĉi papereto. Tiom noblaj estis tiuj ĉi adiaŭaj vortoj... Kaj tiom eksenteblis ke li, same kiel ni kaj eble oble pli, amas [[Rusio]]n...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я вдруг почувствовал, что с этой минуты жизнь государя в безопасности... половина шипов, возившихся в сердце его подданных, вырывались этим лоскутком бумаги. Так благородны были эти прощальные слова... И так почувствовалось, что он так же, как и мы, а, может быть, гораздо больше, любит Россию...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Estis unu punkto, kiu tre zorgigis min... Mi ĉiam estis pensanta ke eble se [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] rekte kaj definitive proklamos "konstitucian ordon de la regado", por li estos pli facile deteni la tronon... Mi diris tion ĉi al la imperiestro... Mi petis lin en la loko, kie estis dirite: "...kun reprezentantoj en leĝofaraj institucioj, sur la bazo, kiu estis establita de ili..." alskribi: "doninte je tio tutpopolan ĵuron".</br> La imperiestro tuj konsentis.</br> — Ĉu vi opinias ke tio necesas?</br> Kaj, eksidinte ĉe la tablo, li alskribis per krajono: "doninte je tio nerompeblan ĵuron".</br>Li skribis ne "tutpopola" sed "nerompebla", kio certe stile estis oble pli bone.</br>Tio estis la sola ŝanĝo kiu estis farita...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Был один пункт, который меня тревожил... Я все думал о том, что, может быть, если Михаил Александрович прямо и до конца объявит "конституционный образ правления", ему легче будет удержаться на троне... Я сказал это государю... И просил его в том месте, где сказано: "...с представителями народа в законодательных учреждениях, на тех началах, кои будут ими установлены...", приписать: "принеся в том всенародную присягу".</br> Государь сейчас же согласился.</br> — Вы думаете, это нужно?</br> И, присев к столу, приписал карандашом: "принеся в том ненарушимую присягу".</br> Он написал не "всенародную", а "ненарушимую", что, конечно, было стилистически гораздо правильнее.</br> Это единственное изменение, которое было внесено...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Poste mi petis la imperiestron:</br>— Via imperiestra moŝto... Vi diris ke vi venis al la penso pri abdiko favore al grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] hodiaŭ je la 3-a horo tage. Estus dezirinde ke ĝuste tiu ĉi horo estu indikita ĉi tie, ĉar en tiu minuto vi faris la decidon...</br> Mi ne deziris ke iam iu povus diri ke la manifesto estis "eldevigita"... Mi vidis ke la imperiestro min komprenis kaj evidente tio komplete kongruis al lia deziro, ĉar li tuj akceptis kaj skribis: "la 2-an de marto, la 15-a horo", do je la 3-a horo tage... La horloĝo tiutempe montris la dekunuan kaj iom nokte...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Затем я просил государя:</br>— Ваше величество... Вы изволили сказать, что пришли к мысли об отречении в пользу великого князя Михаила Александровича сегодня в 3 часа дня. Было бы желательно, чтобы именно это время было обозначено здесь, ибо в эту минуту вы приняли решение...</br>Я не хотел, чтобы когда-нибудь кто-нибудь мог сказать, что манифест "вырван"... Я видел, что государь меня понял, и, по-видимому, это совершенно совпало с его желанием, потому что он сейчас же согласился и написал: "2 марта, 15 часов", то есть 3 часа дня... Часы показывали в это время начало двенадцатого ночи...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 257–258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] [...] la imperiestro skribis ĉeeste de ni ukazon al la Reganta Senato pri nomumo de la prezidanto de la Konsilio de Ministroj...</br>Tion la imperiestro skribis ĉe alia tablo kaj li demandis:</br>— Kiun vi opinias?</br>Ni diris:</br>Princon [[Georgij Lvov|Lvov]].</br>La imperiestro diris kun specifa intonacio, — mi ne povas transdoni tion:</br> — Aĥ, Lvov? Bone — Lvov...</br>Li skribis kaj subskribis...</br>La tempo laŭ mia peto estis indikita por valideco de la ago du horojn pli fure ol la abdiko, do la 13-a horo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] государь написал при нас указ Правительствующему Сенату о назначении председателя Совета Министров...</br> Это государь писал у другого столика и спросил:</br>— Кого вы думаете?..</br>Мы сказали:</br>Князя Львова...</br>Государь сказал как-то особой интонацией, — я не могу этого передать:</br> — Ах, Львов? Хорошо — Львова...</br> Он написал и подписал...</br> Время по моей же просьбе было поставлено для действительности акта двумя часами раньше отречения, т. е. 13 часов<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 258.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [Nikolao la 2-a dum [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] Mi deziras unue veturi al la ĉefkomandejo... adiaŭi... Kaj poste mi dezirus viziti la [[Maria Fjodorovna|panjon]]... Do mi pensas ĉu veturi al [[Kievo]] aŭ peti ŝin alveturi al mi... Kaj poste — al [[Carskoje Selo|Carskoje]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Я хочу сначала проехать в Ставку... проститься... А потом я хотел бы повидать матушку... Поэтому я думаю или проехать в Киев, или просить ее приехать ко мне... А потом — в Царское...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] ] La horloĝo estis montranta la dekduan sen dudek. La imperiestro lasis nin foriri.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Часы показывали без двадцати минут двенадцать. Государь отпустил нас<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 259.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Aleksandr Guĉkov]] al homamaso apud vagono post [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Rusaj homoj... forigu la ĉapojn, krucosignu vin, preĝu al dio... La imperiestro por savi [[Rusio]]n rezignis je sia cara servo... La caro subskribis abdikon. Rusio ekiras novan vojon... Ni petu dion ke li estu favora al ni... La [[homamaso]] estis foriganta la ĉapojn kaj sin krucosignanta... Kaj estis terure kviete...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Русские люди... Обнажите головы, перекреститесь, помолитесь богу... Государь император ради спасения России снял с себя... свое царское служение... Царь подписал отречение от престола. Россия вступает на новый путь... Будем просить бога, чтобы он был милостив к нам... Толпа снимала шапки и крестилась... И было страшно тихо...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 260.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] La 28-an de februaro estis ordonite al du brigadoj, unu forprenita de la Norda fronto, la alia de tiu Okcidenta, iri por obeiigi [[Petrogrado]]n. Al generalo-adjutanto [[Nikolaj Iudoviĉ Ivanov|Ivanov]] estis ordonite iĝi komandestro de tiuj ĉi trupoj. Li devus resti apud Petrogrado, sed ne entrepreni rezolutajn agojn ĝis speciala ordono. Kiel plej proksima taĉmento estis donitaj al li du batalionoj de kavaliroj de la ordeno de Sankta Georgo, kiuj estis persona gvardio de la imperiestro en la ĉefkomandejo. De la Norda fronto ekiris du regimentoj de la 38-a infanteria divizio, konsideritaj la plej bonaj en la fronto. Sed ie inter [[Luga (urbo)|Luga]] kaj [[Gatĉino]] tiuj ĉi regimentoj ekribelis kaj rifuzis marŝi al Petrogrado. La brigado, prenita de la Okcidenta fronto, ankaŭ ne atingis ĝin. Fine ankaŭ du batalionoj de la Georgo-kavaliroj ekmalobeis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = 28 февраля был отдал приказ двум бригадам, одной снятой с Северного фронта, другой — с Западного, двинуться на усмирение Петрогада. Генерал-адъютанту Иванову было приказано принять командование над этими частями. Он должен был оставаться в окрестностях Петрограда, но не предпринимать решительных действий до особого распоряжения. Для непосредственного окружения ему были даны два батальона георгиевских кавалеров, составлявших личную охрану государя в Ставке. С Северного фронта двинулись два полка 38-й пехотной дивизии, которые считались лучшими на фронте. Но где-то между Лугой и Гатчиной эти полки взбунтовались и отказались идти на Петроград. Бригада, взятая с Западного фронта, тоже не дошла. Наконец, и два батальона георгиевцев тоже вышли из повиновения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 260–261.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] La unuan de marto generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] pridemandis telegrame ĉiujn ĉefkomandestrojn de la frontoj. Tiuj ĉi telegramoj petis la ĉefkomandestrojn esprimi sian opinion pri dezirindeco en la aktualaj cirkonstancoj de [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiko]] de la imperiestro favore al la filo. Ĝis la unua horo tage la duan de marto ĉiuj respondoj de la ĉefkomandestroj estis ricevitaj kaj koncentriĝis je la manoj de generalo Ruzskij. [...] Ĉiuj kvin ĉefkomandestroj de la frontoj kaj generalo Aleksejev (gen. Aleksejev estis stabestro ĉe la imperiestro) subtenis la abdikon de la imperiestro. Je la unua horo la duan de marto generalo Ruzskij, akompanata de sia stabestro generalo [[Jurij Danilov|Danilov]] kaj Saviĉ<ref>Nikolaj Vasiljeviĉ Saviĉ (1875–1936).</ref> — generalo-kantonmentigisto, estis akceptitaj de la imperiestro. La imperiestro akceptis ilin en la sama vagono, en kiu post kelkaj horoj okazis la abdiko.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Первого марта генерал Алексеев запросил телеграммой всех главнокомандующих фронтами. Телеграммы эти запрашивали у главнокомандующих их мнение о желательности при данных обстоятельствах отречения государя императора от престола в пользу сына. К часу дня второго марта все ответы главнокомандующих были получены и сосредоточились в руках генерала Рузского. [...] Все пять главнокомандующих фронтами и генерал Алексеев (ген. Алексеев был начальником штаба при государе) высказались за отречение государя императора от престола. В час дня второго марта генерал Рузский, сопровождаемый своим начальником штаба генералом Даниловым и Савичем — генерал-квартирмейстером, был принят государем. Государь принял их в том же самом вагоне, в котором через несколько часов было отречение<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 261.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [rakonto de generalo [[Nikolaj Ruzskij]] ] Post tio ĉi estis verkita konciza telegramo, informanta generalon [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] ke la imperiestro faris decidon [[abdiko de Nikolao la 2-a|abdiki]]. Generalo Ruzskij prenis la telegramon kaj foriris, sed iom prokrastis ĝian sendon, ĉar li sciis ke [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] kaj Ŝulgin matene ekveturis de [[Petrogrado]]: li deziris konsulti ilin speciale rilate kiu iĝos estro de la registaro. Generalo Ruzskij ne fidis al [[Georgij Lvov|Lvov]] kaj preferis [[Miĥail Vladimiroviĉ Rodzjanko|Rodzjanko]]. Guĉkov kaj Ŝulgin estis atendataj tre baldaŭ. Sed jam je la tria horo tage, de la imperiestro venis iu kun ordono redoni la telegramon. Je la sama tempo generalo Ruzskij eksciis ke la imperiestro ŝanĝis la ideon kaj la abdiko okazos favore ne al [[Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ]], sed al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]]. Post ripeta ordono redoni la telegramon, la telegramo estis redonita, do ĝi ne estis sendita.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = После этого была составлена краткая телеграмма, извещавшая генерала Алексеева о том, что государь принял решение отречься от престола. Генерал Рузский взял телеграмму и удалился, но несколько медлил с отправкой ее, так как он знал, что Гучков и Шульгин утром выехали из Петрограда: он хотел посоветоваться с ними особенно по вопросу о том, кто станет во главе правительства. Генерал Рузский не доверял Львову и препочитал Родзянко. Гучкова и Шульгина ожидали с часу на час. Но уже в три часа дня от государя пришел кто-то с приказанием вернуть телеграмму. Тогда же генерал Рузский узнал, что государь передумал в том смысле, что отречение должно быть не в пользу Алексея Николаевича, а в пользу Михаила Александровича. После повторного приказания вернуть телеграмму, телеграмма была возвращена и, таким образом, послана не была<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 262.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Proksimume je la unua nokte, eble je la dua, oni akceptis la duan ekzemplenon de la abdiko. Ambaŭ ekzempleroj estis subskribitaj de la imperiestro. Ilia sorto, laŭ miaj informoj, estis jena. Unu ekzempleron mi kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]] lasis tiam al generalo [[Nikolaj Ruzskij|Ruzskij]]. Tiu ĉi ekzemplero troviĝis ĉe lia stabestro, generalo [[Jurij Danilov|Danilov]]. En aprilo 1917 tiu ĉi ekzemplero estis alportita de generalo Danilov al la estro de la [[Provizora Registaro de Rusio|Provizora Registaro]] princo [[Georgij Lvov|Lvov]]. La alian ekzempleron mi kaj Guĉkov alportis al [[Petrogrado]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Около часу ночи, а может быть двух, принесли второй экземпляр отречения. Оба экземпляра были подписаны государем. Их судьба, насколько я знаю, такова. Один экземпляр мы с Гучковым тогда же оставили генералу Рузскому. Этот экземпляр хранился у его начальника штаба, генерала Данилова. В апреле месяце 1917 года этот экземпляр был доставлен генералом Даниловым главе Временного правительства князю Львову. Другой экземпляр мы повезли с Гучковым в Петроград<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 262.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [al homamaso al homamaso apud vagono post [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Al la imperiestro... [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail]]... la Dua... mi proklamas — "hura!"
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государю императору... Михаилу... Второму... провозглашаю — "ура!"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 264.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kunsido pri eventuala [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Oni priparolis jenon: ĉu indas al la grandprinco akcepti la tronon aŭ ne... Mi ne memoras ĉiujn parolojn. Sed mi memoras ke nur du subtenis la akcepton. Tiuj du estis: [[Pavel Miljukov|Miljukov]] kaj [[Aleksandr Guĉkov|Guĉkov]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Говорили о том: следует ли великому князю принять престол или нет... Я не помню всех речей. Но я помню, что только двое высказались за принятие престола. Эти двое были: Милюков и Гучков...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 272.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Maldika, kun longa, preskaŭ ankoraŭ junula vizaĝo, li estis personigo de fragileco.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тонкий, с длинным, почти еще юношеским лицом, он весь был олицетворением хрупкости<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 273.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Antaŭ multaj jaroj, la 14-an de decembro 1825, estis same kiel nun — Nikolao kaj Miĥail...</br>[[Nikolao la 1-a (Rusio)|Nikolao]] estis la imperiestro. [[Miĥail Pavloviĉ|Miĥail]] — lia frato...</br>Same kiel nun...</br>Same kiel nun eksplodis [[Decembrista ribelo|insurekcio]]...</br>La insurekcio de [[decembristoj]].</br>Kion faris Nikolao?</br>Nikolao diris:</br>— Morgaŭ mi estos morta aŭ imperiestro...</br>Sekvan tagon li ekrajdis [[ĉevalo]]n, sin ĵetis al la placo kaj per mitrajlo subpremis la insurekcion...</br>Kion faris Miĥail?</br>Li sekvis la pli aĝan fraton...</br>Same kiel nun...</br>Jes, same kiel nun, ĉar ankaŭ nun Miĥail sekvis la fraton Nikolaon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Много лет тому назад, 14 декабря 1825 года, были, как и теперь, — Николай и Михаил...</br> Николай был государь. Михаил — его брат...</br> Как и теперь...</br> Как и теперь, разразился военный бунт...</br> Бунт декабристов.</br> Что сделал Николай?</br>Николай сказал:</br> — Завтра я или мертв, или император...</br> Завтра он вскочил на коня, бросился на площадь и картечью усмирил бунт...</br> Что сделал Михаил?</br> Он последовал за старшим братом...</br> Как и теперь...</br> Да, как и теперь, потому что и теперь Михаил пошел за братом Николаем...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 274–275.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li diris:</br> — Ĉe tiaj kondiĉoj mi ne povus akcepti la tronon, ĉar...</br> Li ne finis, ĉar... li ekploris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал:</br> — При этих условиях я не могу принять престола, потому что...</br> Он не договорил, потому что... потому что заплакал<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 276.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [sekretario de [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|Miĥail Aleksandroviĉ dum ties abdiko]] ] Li transdonis al ni, ke la grandprinco petis uzi je lia nomo pronomon "mi", ne "ni" (ni ĉie uzis "ni"), ĉar la grandprinco konsidras ke li ne akceptis la tronon, la imperiestro ne estis, do li ne devas diri — "ni". Due, pro la sama kialo, anstataŭ la vortoj "ni ordonas", kiel ni skribis, — uzi la vortojn "mi petas". Kaj fine, la grandprinco atentigis ke en la teksto nenie aperas la vorto "[[dio]]" dum tiaj aktoj ne povas esti sen la dia nomo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он передал, что великий князь просил употреблять от его лица местоимение "я", а не "мы" (у нас всюду было "мы"), потому что великий князь считает, что он престола не принял, императором не был, а потому не должен говорить — "мы". Во-вторых, по этой же причине, вместо слова "повелеваем", как мы написали, — употребить слово "прошу". И наконец, великий князь обратил внимание на то, что нигде в тексте нет слова "бог", а таких актов без упоминания имени божия не бывает<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 278.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li estis fragila, delikata, naskita ne por tiaj teruraj minutoj, sed li estis sincera kaj homeca. Sur li tute mankis [[masko]]. Kaj mi pensis:</br>"Kiom bonega konstitucia monarĥo li povus esti..."</br>Ve... Tie, en najbara ĉambro, oni estis verkantaj [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ|abdikon de la dinastio]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он был хрупкий, нежный, рожденный не для таких ужасных минут, но он был искренний и человечный. На нем совсем не было маски. И мне думалось:</br> "Каким хорошим конституционным монархом он был бы..."</br> Увы... Там, в соседней комнате, писали отречение династии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [grandprinco [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] ] Li diris al mi:</br> — Estas tre peze al mi... Min turmentas ke mi ne povis konsulti la miajn. Ja la [[Abdiko de Nikolao la 2-a|frato abdikis]] pro si mem... Sed mi, okazas tiel, abdikas pro ĉiuj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Он сказал мне:</br> — Мне очень тяжело... Меня мучает, что я не мог посоветоваться со своими. Ведь брат отрекся за себя... А я, выходит так, отрекаюсь за всех...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 279.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post [[abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]] ] [[Vladimir Dmitrijeviĉ Nabokov|Nabokov]] prenis por sia memoro la plumon, per kiu subskribis Miĥail Aleksandroviĉ. Kaj mi memoras ke la aperinta tiutempe [[Kerenskij]] impetis for al tipografio (iu ripetis ke en iu ajn momento oni povos "enrompiĝi").</br>Post duonhoro tra la tuta urbo oni estis gluantaj afiŝojn:</br>"[[Abdiko de Nikolao la 2-a|Nikolao abdikis]] favore al Miĥail. Miĥail abdikis favore al la popolo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = [...] Набоков взял себе на память перо, которым подписал Михаил Александрович. И помню, что появившийся к этому времени Керенский умчался стремглав в типографию (кто-то еще раз сказал, что могут каждую минуту "ворваться").</br> Через полчаса по всему городу клеили плакаты:</br>"Николай отрекся в пользу Михаила. Михаил отрекся в пользу народа"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 280.</ref>.
}}
=== 1920 ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oficira homamaso. Mi ne scias kial, sed [[oficiro]]j ĉiam malbone impresas min kiam ili kuniĝas je "[[amaso]]j"... La oficiro laŭ senco estas "solulo"... Li devas esti ĉirkaŭita de [[soldato]]j. Tiukaze estas klare kial li estas "oficiro" [...] Kaj tiu ĉi impreso estas speciale forta, se kompari "oficirajn rotojn" kun "junkroj"... Ŝajne la "oficiraj rotoj" devus esti la plej idealaj trupoj... Sed ne... En ili senteblas rompiteco, mankas [[sano]], mankas [[mensa sano]]... Kaj, kvankam tio sonas strange, ne senteblas disciplino. Dume la junkroj ĉiam kaŭzas animvigligan impreson: tiun de kunpremita risorto, preta je iu ajn minuto malpremixgi laŭ [[ordono]] de sia estro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Толпа офицеров. Не знаю почему, на меня всегда офицеры производят самое тяжелое впечатление, когда они собираются "толпами"... Офицер по существу "одиночка"... Он должен быть окружен солдатами. Тогда понятно, почему он "офицер" [...] И это впечатление особенно ярко, если сравнить "офицерские роты" с "юнкерами"... Казалось бы, "офицерские роты" самые совершенные части... А вот нет... В них какой-то надлом, нет здоровья, нет душевного здоровья... И как это ни странно — не чувствуется дисциплины. А юнкера всегда производят какое-то бодрящее душу впечатление: сжатой пружины, готовой каждую минуту развернуться по знаку своего начальника<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 305.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [kinejoj en Krimeo] Certe oni iris por spekti [[Vera Ĥolodnaja]]. Post sia tragika fino ŝi iĝis "postmorta verko", tio kio ne plu ekzistas...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Конечно, пришли смотреть Веру Холодную. После своего трагического конца она стала "посмертным произведением", тем, чего уж нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 310.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — [[Volontula Armeo|volontulan armeon]]. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Дело становилось окончательно ясным: Одессу сдадут. Я, кстати, заболел, и, лежая в постели, подписывал бесконечное количество "удостоверений" на английские пароходы. На этих удостоверениях английские власти ставили визу, и это служило пропуском на пароход<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 319.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri detruo de sia arĥivo] En [[Kievo]] mi devis bruligi tre interesajn aĵojn. Sed multon mi forportis. Por kio? Por sinkigi en [[Odeso|Odesa]] [[akvo]] tion, kion mi ne bruligis en Kieva [[fajro]]. De ĉio kio estis verkita aŭ notita dum la tuta [[vivo]], restis eĉ ne unu alineo...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В Киеве мне пришлось сжечь интереснейшие вещи. Но многое я вывез. Для чего? Для того, чтобы утопить в одесской воде то, что не сжег в киевском огне. В общем от всего, что было написано или записано в течение всей жизни, не осталось ни строчки...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 320.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo [[Viktor Sokira-Jaĥontov|Sokira-Jaĥontov]], — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]], "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La fumetojn kaŭzis [[kuglo]]j, batiĝintaj kontraŭ stukaĵo. Laŭ [[Deribasovskaja]] de post monteto iu estis pafanta. Trafinte [[domo]]jn je akutaj anguloj, la kugloj estis resaltantaj, naskante tiujn ĉi flava-grizajn fumetojn el kalkoŝtona polvo. La sekreto solviĝis simple, dume kiomfoje dum la [[Rusia Enlanda milito|enlanda milito]] ambaŭ kontraŭuloj estis akuzantaj civilulojn pri pafado el fenestroj. Tio certe okazis fojfoje, sed plej ofte tio estis verŝajne nuraj "stukaĵaj" fumetoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Эти дымки производили пули, ударявшиеся о штукатурку. По Дерибасовской из-за горки кто-то палил. Попадая в дома под острыми углами, пули рикошетировали, рождая эти желто-сырые дымочки из пыли известкового камня. Ларчик открывался просто, а меж тем сколько раз в гражданской войне оба противника обвиняли мирное население в стрельбе из окон. Это в некоторых случаях, конечно, бывало, но по большей части это были, вероятно, только "штукатурные" дымки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 324.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Bolŝevistoj]] pafis malbone. Ili povus, se diri malnovtestamente, "inundi nin per [[plumbo]]", sed ili sume vundis kelkajn homojn. Tamen tio ĉi estis tute sufiĉa por ke ĉiuj [[vaporŝipo]]j "rapidege forkuraĉu" al la maro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Большевики стреляли плохо. Они могли бы, выражаясь по-старозаветному, "залить нас свинцом", но в общем ранили несколько человек. Однако этого было совершенно достаточно, чтобы все пароходы "драпанули в два счета" в море<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 325.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La ĉefa regulo estas ne kredi al la atestantoj dum la [[batalo]], ĉar al homoj ŝajnas [[dio]] scias kio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Основное правило — не верить очевидцам в бою, ибо людям мерещится бог знает что<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 326.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni vane estis ekbruligantaj fajregojn, montrante ĉe tio kutiman intelektulan sentaŭgecon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы тщетно разводили какие-то костры, проявляя при этом обычную интеллигентскую никчемность<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Estas mirinde kiom absurde egoismaj estas homoj. En kamparana dometo estis tri uloj. Ili deklaris ke ili povus enlasi neniun, ĉar ili estas ne tri, sed dekkvin. Al tio elĉerpita leŭtenanto L. diris:</br>— Mi atendos ĉi tie duonhoron. Kaj se tiuj dekdu ne venos, mi vin mortpafos... Tiu ĉi fantazia deklaro havis tiun sekvon, ke ankaŭ tiuj ĉi tri ien sin kaŝis. Kompreneble neniuj dekdu aperis.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Удивительно, как люди нелепо эгоистичны. В хатке было трое. Они заявили, что никого не могут впустить, потому что их собственно не трое, а пятнадцать. На это изведенный поручик Л. сказал:</br>— Я подожду полчаса здесь. И если те двенадцать не придут, то я вас расстреляю...</br>Это фантастическое заявление имело то следствие, что и эти трое куда-то скрылись. Разумеется, никаких двенадцати не оказалось<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 332.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Glacio]] okupis preskaŭ la tutan videblan spacon. Preskaŭ — ĉar sur transa flanko de la glacikovrita estuaro videblis urbo. Tio estis [[Bilhorod-Dnistrovskij|Akkermano]]. Laŭ tiu ĉi glacio moviĝas senfina vico da ĉaroj. Tien, al Akkermano, al la savurbo, rumanio urbo Akkermano, kien ne venos la [[bolŝevistoj]]. [...] Oni iras kun blankaj flagoj, kiujn oni portas kiel standardojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Льду почти столько, сколько хватает глаз. Почти — потому, что на той стороне замерзшего лимана виден город. Это — Аккерман. По этому льду в одну колонну движется бесконечный обоз. Туда, к Аккерману, к городу спасения, румынскому городу Аккерману, куда не придут большевики. [...] Идут с белыми флагами, которые несут как знамена<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 332.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kial ĉiuj ĉi homoj estis konvinkitaj ke oni akceptos ilin sur la transa flanko kun disetenditaj brakoj? Pro tio evidente ke estis donita preciza kaj klara [[ordono]] suriri la [[glacio]]n je la oka matene. Sed estas sendube ankaŭ ke je la sesa versto sur la glacio staris tableto. Ĉe la tableto sidis rumanaj oficiroj, post la tableto staris rumanaj soldatoj. Kaj estas tute certe ke tiu ĉi tableto ordonis al ĉiuj ĉi homoj kaj ĉaroj reveni. [[Rumanoj]] enlasis neniun. Cetere ne. Ili enlasis "polajn regatojn". Inter ili estis komandanto de la urbo [[Odeso]], kolonelo [[Nikolaj Miglevskij|Miglevskij]], tre ĉarme tretinta laŭlonge de la ĉararo je sufiĉe bonaj civilaj vestoj kaj kun eleganta valizato nemane.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему все эти люди и повозки были убеждены, что их примут на той стороне с распростертыми объятиями? Потому, очевидно, что был отдан точный и ясный приказ выступить на лед в восемь часов утра. Но несомненно также и то, что на шестой версте на льду стоял столик. У столика сидели румынские офицеры, за столиком стояли румынские солдаты. И совершенно достоверно, что этот столик приказал всем этим людям и повозкам возвращаться обратно. Румыны не пустили никого. Впрочем, нет. Пропустили "польских подданных". В числе их оказался комендант города Одессы, полковник Миглевский, очень мило семенивший вдоль обозоа в весьма приличном штатском платье и с изящным чемоданчиком в руках. Впереди всего шествия шли маленькие кадеты. Они начинались с десяти лет. Жалко было смотреть на эту детвору, замерзавшую на льду. И начался "Анабазис". Великое отсупление от Аккермана<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 333.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Oni kredigis min, ke oni "forportis ĉiujn vunditojn"... Tion oni kredu neniam.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня уверяли, что "вывезли всех раненых"... Этому никогда не надо верить<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 344.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel [[milito]]j aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume [[pediko]]j estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun ulo el taĉmento de [[Grigorij Kotovskij]] ] — Ĉu Kotovskij estas bona persono?</br>— Tre bona... Kaj li plej severe ordonis... Kaj li rabi malpermesas... Interŝanĝi — tio eblas...</br>[...] Mi ne scias kial, la konversacio glitis al [[Simon Petljura|Petljura]]. Li tre kontraŭis lin.</br> — Kial vi estas tiom forte kontraŭ Petljura?</br> — Ĉar li estas [[Ukraina naciismo|ukraina separisto]].</br> — Kaj vi?</br> — Ni... ni estas por la "Unueca Nedividebla".</br> Mi devas diri, ke miaj okuloj, se min esprimi ĝentile, eliĝis el la orbitoj. Antaŭ tri tagoj mi, kun du filoj dekstre kaj maldekstre de mi, kun amikoj kaj parencoj, [[Skitoj|skite]]-epose batalis por la "Unueca Nedividebla" ĝuste kun tiu ĉi divizio de Kotovskij. Kaj jen evidentiĝas ke okazis eta miskompreno: ankaŭ ili estas por la "Unueca Nedividebla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = — Котовский хороший человек?</br>— Очень хороший... И он строго-настрого приказал... И грабить не разрешает... Меняться — это можно...</br>[...] Не знаю почему, разговор скользнул на Петлюру. Он был очень против него восстановлен.</br> — Отчего вы так против Петлюры?</br> — Так ведь он самостийник.</br> — А вы?</br> — Мы... мы за "Единую Неделимую".</br>Я должен сказать, что у меня, выражаясь деликатно, глаза полезли на лоб. Три дня тому назад я, с двумя сыновьями с правой и левой руки, с друзьями и родственниками, скифски-эпически дрался за "Единую Неделимую" именно с этой дивизей Котовского. И вот, оказывается, произошло легкое недоразумение: они тоже за "Единую Неделимую"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 372.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Tiraspolo]] ] Ve, verŝajne komparo (kaj ĝin faris lokanoj) estis malfavora al la "[[blankuloj]]"; laŭ rakontoj, niaj trupoj, kiuj kvartiris ĉi tie antaŭe, faris kutiman por tiu epoko diboĉon. Dum la [[Kotovskij]]-divizio neniam ĝenis — tion necesas atesti — nek la [[Judoj|judan]], nek la kristanan loĝantaron.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Увы, пожалуй, сравнение (а его делали местные жители) было бы не в пользу "белых"; судя по рассказам, наши части, которые стояли здесь раньше, произвели обычный для этой эпохи дебош. А дивизия Котовского никогда не обижала — это нужно засвидетельствовать — ни еврейского, ни христианского населения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 375.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = "Kamarado [[Kotovskij]] ne ordonis" — tio estis, oni povas diri, slogano en la areo de [[Tiraspolo]]. Al kiom da homoj tio savis la vivon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = "Товарищ Котовский не приказал" — это было, можно сказать, лозунгом в районе Тирасполя. Скольким это спасло жизнь...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 376.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Malmultaj [[rusoj]] en la tempo de lukto de la [[blankuloj]] kontraŭ [[ruĝuloj]] evitis tiun aŭ alian [[tifo]]n. "Abdominalis", "Exanthematicus" kaj "Recurrens" estis la veraj ĉefanĝeloj de la [[rusa revolucio]]. Multaj spertis ĉiujn tri tifojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мало кто из русских времен борьбы белых с красными избежали того или иного тифа. "Abdominalis", "Exanthematicus" и "Recurrens" были истинными архангелами русской революции. Многие испытали все три тифа<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 384.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum malsaniĝo je [[tifo]] ] Min kuracadis [[kuracisto]]... Li estis venanta ĉiutage kaj tre bone sciis kiu mi estas. Mi skribas tion por ĉiu ajn kazo por tiuj, kiuj soifegas mortpafadi "komisarojn"... Estu atentaj, ne mortpafu dum paroksismo de sankta [[venĝo]] tiujn, kiuj, ĉiutage riskante sian kapon, savadis la vivon de viaj parencoj kaj amikoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Меня лечил один врач... Он приходил каждый день и очень хорошо знал, кто я. Это я пишу так, на всякий случай для тех, кто обуян жаждой расстреливать "комиссаров"... Смотрите, не расстреляйте в припадке святой мести тех, кто, ежедневно рискуя головой, спасал жизнь вашим близким и друзьям...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 385.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Odeso]] ekde origine estis fifama nesto de [[ŝtelisto]]j kaj [[bandito]]j. Ĉi tie evidente ekde nerememorebla tempo ekzistis forta rabista organizaĵo, kontraŭ kiu pli aŭ malpli sensukcese luktis ĉiuj dekkvin (ne, ŝajne ili estis 14), — ĉiuj dekkvar registaroj, anstataŭintaj unu la alian en Odeso dum la tempo de la [[revolucio]]. Sed la [[bolŝevistoj]] sukcesis sufiĉe rapide. Kaj necesas juste agnoski tion, rilate krimecon Odeso baldaŭ iĝis tute sekura urbo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Одесса с покон веков славилась как гнездо воров и налетчиков. Здесь, по-видимому, с незапамятных времен существовала сильная грабительская организация, с которой более или менее малоуспешно вели борьбу все пятнадцать (нет, их было, кажется, 14), — все четырнадцать правительсв, сменившихся в Одессе за время революции. Но большевики справились весьма быстро. И надо отдать им справедливость, в уголовном отношении Одесса скоро стала совершенно безопасным городом<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 389.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri "sonoriletoj" — bankbiletoj de [[Denikin]] je mil rubloj] [...] "sonoriletoj", malgraŭ oficiala malpermeso sub minaco de [[mortpafo]], estis kvotataj en la subtera [[borso]] de [[Odeso]]. Ilia valoro ŝajne neniam falis sub tricent sovetiaj rubloj, sed fojfoje leviĝis ĝis "al pári". Grandega nombro de homoj en Odeso okupiĝis pri mona spekulado. Sed ĉu povus esti alie? Kien povus malaperi tiuj ĉi "koŝmaraj" gregoj de ĉiaspecaj borsistoj, kiuj estis plenigantaj Fanconi kaj Robina<ref>Famaj kafejoj en Odeso.</ref>, kaj kiel densa amaso staris ĉe kruciĝo de [[Deribasovskaja]] kaj Jekaterininskaja, vendante [[kokaino]]n, [[sukero]]n kaj valuton? La Odesa [[ĈK]] luktis kontraŭ ili, multajn mortpafis, sed la aliaj plu laboris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] "колокольчики", несмотря на официальное запрещение под страхом расстрела, котировались на подпольной бирже Одессы. Стоимость их, кажется, не падала ниже трехсот советских рублей, но порою подымалась до "al pári". Огромное количество людей в Одессе занималось спекуляцией на деньгих. Да могло ли это быть иначе? Куда же могли деваться эти "кошмарические" стада всевозможных биржевиков, которые наполняли Фанкони и Робина и густой толпой стояли на углу Дерибасовской и Екатерининской, торгуя кокаином, сахаром и валютой? Одесская чрезвычайка вела с ним борьбу, многих расстреливала, но остальные продолжали работать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 393.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Odeso]] ] Estas mirinde kiom rapide [[bolŝevistoj]] likvidis [[rabisto]]jn, [[bandito]]jn kaj diversajn krimulojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Удивительно, как быстро большевики покончили с грабителями, налетчиками и всякими уголовными<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 395.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por la [[homo]] mem estas tre malfacile kompreni, ĉu oni gvatas lin. Por tia kazo nepre devas akompanulo, kiu facile eltrovos la gvatantojn. Tio estas [[gvatado]] de gvatado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Самому человеку очень трудно определить, следят ли за ним. Для этого случая обязательно должен быть сопровождающий, который легко выследит следящих. Это слежка за слежкой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 408.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Neniu [[viro]], la plej kaŝema, estas tiom kaŝema kiel la plej sincera [[virino]]. Tio estas en ilia [[sango]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ни один мужчина, самый скрытный, не так скрытен, как самая откровенная женщина. Это у них в крови<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 409.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Lala, laŭ klasika kutimo aplikata en tiaj kazoj, estis senŝeliganta sunflorajn semojn. Estas mirinde kiel trankvilige la semoj influas al [[ĈK]]. Kaj plia, laŭdire, fidinda truko, se iu suspektas onin, estas iri preter li kaj elblovi [[fumo]]n al lia [[vizaĝo]]. Cetere mi ne provis — mi ne estas fumanto... Sed mi scias ke tre bone estas pli ofte kraĉi... La kraĉoj ĝis nun servas kiel garantio de demokratieco...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Ляля, по классическому обычаю, применяемому в таких случаях, лускал семечки. Удивительно, как семечки действуют успокаивающим образом на чрезвычайку. А еще, говорят, верный способ, если кто-нибудь вас подозревает, — пройти мимо и пустить ему дым в лицо. Впрочем, не пробовал — некурящий... Но знаю, что очень хорошо почаще сплевывать... Плевки и до сих служат гарантией демократичности...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 422.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sovetia [[horloĝo]] estas ŝovita tri horojn antaŭen. Tri horoj signifas meznokton.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Советские часы переведены на три часа вперед. Три часа обозначают полночь<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 430.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La sablolango estas blanka-flava, ĝi etendiĝis ĝis kiam povas vidi la okuloj. Kompreneble. Ja tiu ĉi sablolango estas la fama insulo Tendra "apenaŭ rimarkebla". Ĝi havas longon 70 verstojn ĉe larĝo unu kaj duono kaj ĝis du. Oni diras ke kiam [[dio]] kreis [[Krimeo]]n, la [[diablo]] enviis tion. Nokte ĝi venis kaŝe kaj ektiris Krimeon al [[infero]]. Dia [[anĝelo]] rebatis ĝin — malebligis tion. Sed la diablo sukcesis, elŝirante Krimeon el la anĝelaj manoj, eltiri el la duoninsulo tiujn ĉi du sagetojn: Tendra kaj Arbata.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Коса бело-желтая, тянется сколько глаз хватит. Еще бы. Ведь эта коса — знаменитый остров Тендра "чуть заметен". Он имеет семьдесят верст длиной при ширине от полутора до двух. Говорят, что когда господь создал Крым, то черт этому позавидовал. Ночью подкрался и ухватился тащить Крым в преисподнюю. Ангел господен отбил — не дал. Но черт успел, выдирая Крым из рук ангела, вытянуть из полуострова эти две стрелки: Тендру и Арбатскую<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 450.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] Mi klopodas ke en [[Krimeo]], almenaŭ sur tiu ĉi peceto da tero, fari la vivon ebla... Nu, unuvorte, por montri al la resto de [[Rusio]]... jen ĉe vi tie estas [[komunismo]], do malsato kaj [[ĈK]], dume ĉi tie: okazas tera reformo, estas enkondukata subdistrikta [[zemstvo]], estas starigata [[ordo]] kaj ebla [[libereco]]... Neniu vin strangolas, neniu vin turmentas — vivu kiel vi vivis... Nu, unuvorte, tio estas eksperimentejo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добиваюсь, чтобы в Крыму, чтобы хоть на этом клочке, сделать жизнь возможной... Ну, словом, чтобы, так сказать, показать остальной России... вот у вас там коммунизм, то есть голод и чрезвычака, а здесь: идет земельная реформа, вводится волостное земство, заводится порядок и возможная свобода... Никто тебя не душит, никто тебя не мучает — живи, как жилось... Ну, словом, опытное поле<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 463.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] Nun al ni, certe, tre helpas [[poloj]]... Nia ofensivo eblas pro tio, ke parto de la fortoj estas turnita al [[Pollando]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Сейчас нам, конечно, очень помогают поляки... Наше наступление возможно потому, что часть сил обращена на Польшу<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 463.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] La publiko postulas ke mi enkonduku firmajn [[prezo]]jn. Stultaĵo! Tio estas elprovita, pro la firmaj prezoj la prezoj nur altiĝas. Mi iras alian vojon: la registaro rolas kiel granda konkuranto, elĵetante sur merkaton multe da ĉipa greno. Tiel mi malaltigas la prezojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Публика требует, чтобы я ввел твердые цены. Вздор! Это испробовано, от твердых цен цены только растут. Я иду другим путем: правительство выступает как крупный конкурент, выбрасывая на рынок много дешевого хлеба. Этим я понижаю цены<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 464.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Pjotr Vrangel]] al li] [...] Mi imagas [[Rusio]]n forme de pluraj provincoj, al kiuj estos donitaj vastaj rajtoj. Komenco de tio estas subdistrikta [[zemstvo]], kiun mi enkondukas en [[Krimeo]]. Poste el subdistriktaj zemstvoj necesos konstrui tiujn distriktajn, kaj el distrikta zemstvo — provincajn kunvenojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] я себе представляю Россию в виде целого ряда областей, которым будут предоставлены широкие права. Начало этому — волостное земство, которое я ввожу в Крыму. Потом из волостных земств надо строить уездные, а из уездного земства — областные собрания<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 464.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [ [[Aleksandr Krivoŝein]] al li] [[Denikin]], krom diversaj aliaj kialoj, unuavice malsukcesis regi teritorion. Ni faras ofensivon nun, sed ni memoras — memento Denikin. [...] Necesas teni grenajn areojn, do nordajn distriktojn de [[Tavrido]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Деникин, помимо всяких других причин, прежде всего, не справился территорией. Мы наступаем сейчас, но помним — memento Деникин. [...] Необходимо держать хлебные районы, то есть северные уезды Таврии<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 466.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kutima rusa kultura homamaso — "[[Rusa intelektularo|intelektularo]]", kiel oni diris en la tempo de [[Anton Ĉeĥov|Ĉeĥov]], "[[Burĝo|burĝaĉoj]]", kiel oni komencis diri kune kun [[Maksim Gorkij]], — ŝokis per sia malsaneco... Malofte, malofte eblis renkonti brilajn kolorojn senkondiĉajn... Kutime ĉio ĉi estis vizaĝoj "je palaj nuancoj"... malbrilaj nuancoj de konvencia Petrograda fajneco — alias de degenerado... Griza-flava-verda — jen koloroj de la Ĉeĥova-[[Aleksandr Blok|Bloka]] beleco. Literatureco de manieroj, pretendo pri fajneco, malnatura [[gajo]] kaŭzanta malgajnon — ĉio ĉi estis nur substrekanta palan malfortecon de definitive forbrulintaj gentoj kaj kondamnitaj estaĵoj...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Обычная русская культурная толпа — "интеллигенция", как говорили во время Чехова, "буржуи", как стали говорить вместе с Максимом Горьким, — поражала своей болезненностью... Редко, редко можно было встретить яркие краски без условности... Обычно это все были лица в "блеклых тонах"... блеклых тонах условного петроградского изящества, — alias вырожденчества... Серо-желтовато-зеленое — вот колорит чеховско-блоковской красоты. Литературность манер, поза на изысканность, неестественная веселость, от которой грустно, — все это только подчеркивало бледную немочь догоревших родов и благоприобретенно-обреченных существ...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 468.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam juna virino kaptita de blankuloj estis preskaŭ mortpafita kiel spiono] Instruo de tiu ĉi historio por junaj "mortpafantoj". Kiam viaj manoj jukos por nepre iun "foruzi", ekpensu ke eble ie en alia loko, sed kun la sama facilanimeco, iu el viaj kamaradoj ekzekutas vian fratinon aŭ fianĉinon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мораль сей истории для молодых "расстрельщиков". Когда у вас будут чесаться руки непременно кого-нибудь "вывести в расход", подумайте о том, что, может быть, где-нибудь в другом месте, но с таким же легкомыслием, какой-нибудь из ваших товарищей расправляется с вашей сестрой или невестой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 477.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En kronikoj la jaro 1920 estos markita kiel la jaro de paca konkero de [[Konstantinopolo]] fare de [[rusoj]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В летописях 1920 год будет отмечен как год мирного завоевания Константинополя русскими<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] [[Rusoj]] kaj [[turkoj]] nun kvazaŭ spertas [[mielmonato]]n... Kazoj de mirinde favora, kora traktado estas sennombraj... Al la rusoj oni cedas lokon en atendovicoj, de la rusoj oni prenas malpli da [[mono]] en vendejoj kaj frizejoj, oni montras diversajn signojn de atento kaj kompato, kaj super ĉio ĉi kvazaŭ kanto de jubilanta [[amo]], kune kun [[minareto]]j flugas al ĉielo popola voĉo — dia voĉo.</br> — Bona estas ruso, bona...</br> [...] Ambaŭ nacioj — la rusoj kaj turkoj — estas preskaŭ same malfeliĉaj. Ambaŭ estas preskaŭ senigitaj je [[patrujo]]. Ambaŭ estas inkluditaj, enpremitaj je klaso de venkitoj fare de "ŝtatoj-venkintoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Русские и турки сейчас словно переживают медовый месяц... Случаев удивительно доброго, сердечного отношения — не перечесть... Русским уступают очереди, с русских меньше берут в магазинах и парикмахерских, выказывают всяческие знаки внимания и сочувствия, и над всем этим, как песнь торжествующей любви, вместе с минаретами вьется к небу глас народа — глас божий.</br> — Харош урус, харош...</br> [...] Обе нации — русские и турки — почти одинаково несчастны. Обе почти лишены отечества. Обе включены, втоптаны в разряд побежденных "державами-победительницами"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500–501.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] Sed ŝajne ĉiuj landoj "fermiĝis". Ili ne deziras la [[rusoj]]n... neniu deziras kaj eĉ grandanimaj, fidelaj aliancanoj... Kaj nur ĉi tie, en la ĉefurbo de la popolo, kontraŭ kiu ni militadis dum jarcetoj, militis ankaŭ en la [[Unua mondmilito|lasta milito]], en la ĉefurbo pri kiu ni tiom da fojoj kaj tute malkaŝe pretendis, dezirante preni ĝin por ni, nur ĉi tie flugas nesilentigebla krio:</br> — Bona, ruso, bona...</br>Mirindaj estas aferoj viaj, sinjoro!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но, кажется, все страны "закрылись". Не хотят русских... никто не хочет, и даже великодушные, верные союзники... И только тут, в столице народа, с которым вы воевали века, воевали и в последнюю войну, в столице, на которую мы столько раз и совершенно открыто претендовали, желая взять ее себе, только тут несется неумолчный крик:</br> — Харош, урус, харош...</br> Чудесны дела твои, господи!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 504.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Alvoko de [[Aleksej Brusilov|Brusilov]] kaŭzis certan impreson. Ĝi estis verkita je malnova lingvaĵo kaj pro tio influis la nervojn... "Por la Rusa Tero" — tio estis jam tiel multe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Брусиловское воззвание произвело некоторое впечатление. Оно было написано старым языком и в силу этого действовало на нервы... "За Русскую Землю" — это было уже так много<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] delonge jam niaj ideoj transsaltis la fronton [...] Unuavice ni instruis ilin kia devas esti [[armeo]]. Kiam mizera grupeto de [[Lavr Kornilov|Kornilov]], [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] kaj [[Denikin]] estis batanta iliajn hordojn, — batanta ĉar ĝi estis organizita sur ĝusta bazo — sen "komitatoj", sen "konscia disciplino", do organizita "blankule", — ili komprenis... Kaj ili restarigis la rusan armeon... Tio unue... Certe ili opinias ke ili kreis socialisman armeon, kiu batalas "je la nomo de Internacio", — sed tio estas stultaĵo. Tio nur ŝajnas al ili. Efektive ili restarigis la rusan armeon... Kaj tio estas nia merito... Ni rolis kiel [[svedoj]]... [[Lenin]] povus tosti "sanon de la instruistoj", tiuj ĉi instruistoj estas ni.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] давно уже наши идеи перескочили через фронт [...] Прежде всего, мы научили их, какая должна быть армия. Когда ничтожная горсточка Корнилова, Алексеева и Деникина била их орды, — била потому, что она была организована на правильных началах — без "комитетов", без "сознательной дисциплины", то есть организована "по-белому", — они поняли... И они восстановили русскую армию... Это первое... Конечно, они думают, что создали социалистическую армию, которая дерется "во имя Интернационала", — но это вздор. Им только так кажется. На самом деле, они восстановили русскую армию... И это наша заслуга... Мы сыграли роль шведов... Ленин мог бы пить "здоровье учителей", эти учителя — мы<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia ĉefa, nia efektiva slogano estas — Unueca [[Rusio]]... Kiam foriris [[Denikin]], ni ne perdis ĝin, sed kvazaŭ kaŝis por iu tempo... ni volvis la standardon... Sed kiu levis ĝin, kiu malvolvis la standardon? Tio sonas sovaĝe sed tamen... La standardon de Unueca Rusio fakte levis la [[bolŝevistoj]]. Certe ili ne diras tion... Certe [[Lenin]] kaj [[Trockij]] plu trumpetas Internacion. Kaj kvazaŭ "komunista" armeo estis batalanta por trudado de "sovetiaj respublikoj". Sed tio estas nura supraĵo... Efektive ilia armeo estis batanta [[poloj]]n kiel la polojn. Kaj ĝuste pro tio ke ili forprenis pure rusajn provincojn. [...] Almenaŭ ne eblas ne vidi ke la [[rusa lingvo]], je la gloro de Internacio, denove okupis sesopon de la tero.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Наш главный, наш действенный лозунг — Единая Россия... Когда ушел Деникин, мы его не то чтобы потеряли, но куда-то на время спрятали... мы свернули знамя... А кто поднял его, кто развернул знамя? Как это ни дико, но это так... Знамя Единой России фактически подняли большевики. Конечно, они этого не говорят... Конечно, Ленин и Троцкий продолжают трубить Интернационал. И будто бы "коммунистическая" армия сражалась за насаждение "советских республик". Но это только так сверху... На самом деле их армия била поляков, как поляков. И именно за то, что они отхватили чисто русские области. [...] В всяком случае, нельзя не видеть, что русский язык во славу Интернационала опять занял шестую часть суши<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 516.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Kie kunvenos tri [[germanoj]] — tie ili kantas kvarteton... Sed kie kunvenos kvar [[rusoj]], tie ili fondas kvin politikajn partiojn... Pro tio ankaŭ en la rusa realo heroajn decidojn povas fari nur unu [[homo]]... [...] Li estos vere [[Ruĝuloj|ruĝa]] laŭ voloforto kaj vere [[Blankuloj|blanka]] laŭ taskoj, kiujn li celas. Li estos [[bolŝevisto]] laŭ energio kaj [[naciisto]] laŭ konvinkoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Где соберутся три немца, — там они поют квартет... Но где соберутся четыре русских, там они основывают пять политических партий... Поэтому и в русской действительности героические решения может принимать только один человек... [...] Он будет истинно красным по волевой силе и истинно белым по задачам, им преследуемым. Он будет большевик по энергии и националист по убеждениям<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 517.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed kial, oni diros, ni tamen estas en [[Kalipolis]], ne en [[Moskvo]]? Kial ni ne profitis la [[tempo]]n, kiam la [[Ruĝuloj]] milite ankoraŭ ne pensis "[[Blankuloj|blankule]]" kaj pro tio estis senpovaj? Ĉar nin venkis la Grizuloj kaj Malpuruloj... La unuaj — sin kaŝis kaj nenifaris, la duaj — ŝtelis, rabis kaj murdis ne je la nomo de peza devo, sed por sia sadisma, perversa malpura-sanga plezuro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но отчего, скажут, мы все-таки в Галлиполи, а не в Москве? Почему мы не воспользовались тем временем, когда Красные в военном отношении еще не мыслили "по-белому" и потому были бессильны? Потому что нас одолели Серые и Грязные... Первые — прятались и бездельничали, вторые — крали, грабили и убивали не во имя тяжкого долга, а собственно ради садистского, извращенного грязно-кровавого удовольствия...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 527.</ref>.
}}
== Pri la aŭtoro ==
== Vidu ankaŭ ==
* [[Februara revolucio]]
* [[Provizora Registaro de Rusio]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Ŝulgin, Vasilij}}
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Rusiaj politikistoj]]
[[Kategorio:Februara revolucio]]
[[Kategorio:Naciistoj]]
[[Kategorio:Monarkiistoj]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1878]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1976]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 13-an de januaro]]
[[Kategorio:Mortintoj la 15-an de februaro]]
cifntsdvtk1y6wp6tm0smeszqevfsqd
Aleksej Nikolajeviĉ Romanov
0
13691
53237
2026-04-21T12:05:54Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Aleksej Nikolajeviĉ Romanov | dosiero = | vikipedio = Aleksej Nikolajeviĉ Romanov | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]]''' (naskiĝis la 30-an de julio (12-an de aŭgusto) 1904 – mortis la 17-an de julio 1918) estis la lasta [[Rusio|rusia]] tronheredanto, filo de imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]]. == Cit..."
53237
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Aleksej Nikolajeviĉ Romanov
| dosiero =
| vikipedio = Aleksej Nikolajeviĉ Romanov
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Aleksej Nikolajeviĉ Romanov|Aleksej Nikolajeviĉ Romanov]]''' (naskiĝis la 30-an de julio (12-an de aŭgusto) 1904 – mortis la 17-an de julio 1918) estis la lasta [[Rusio|rusia]] tronheredanto, filo de imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)|Nikolao la 2-a]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [pri [[Grigorij Rasputin]] ] La afero estas ke la tronheredanto estas morte malsana... Eterna [[timo]] devigas la imperiestrinon sin ĵeti al tiu ĉi homo. Ŝi kredas ke la tronheredanto vivas nur danke al li...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Дело в том, что наследник смертельно болен... Вечная боязнь заставляет императрицу бросаться к этому человеку. Она верит, что наследник только им живет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 146.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [la 2-an de marto 1917] Sed kiu estis komplete certa je si mem kaj je kiu sola estis pli da "majesto" ol en ambaŭ liaj caraj gepatroj, tio estis knabeto — carido. En blanka ĉemizeto, kun blanka kalpako enmane, la [[infano]] estis eksterordinare bela.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Но кто был совершено в себе уверен и в ком одном было больше "величественности", чем в его обоих царственных родителях, — это был маленький мальчик — цесаревич. В белой рубашечке, с белой папахой в руках, ребенок был необычайно красив<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 240.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [dum [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Abdiko favore al [[Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ]] malkongruas al la leĝo pri tronheredo. Sed ne eblas ne vidi ke tiu ĉi solvo havas ĉe la nunaj cirkonstancoj seriozajn avantaĝojn. Ĉar se surtroniĝos la neplenkreska Aleksej, necesos respondi tre malfacilan demandon: ĉu la gepatroj restos kun li aŭ ili devos disiĝi. Je la unua kazo, do se la gepatroj restos en [[Rusio]], la abdiko estos, je la okuloj de tiuj kiujn ĝi interesas, kvazaŭ fiktiva... Speciale tio koncernas la [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)|imperiestrinon]]... Oni diros, ke ŝi same regas ĉe la filo kiel ĉe la edzo... Konsiderante nunan rilaton al ŝi, — tio kaŭzus la plej neeblajn malfacilaĵojn. Se disigi la neplenkreskan imperiestron kaj la gepatroj, do, sen paroli pri malfacileco de tiu ĉi afero, tio povus tre malbone influi lin. Sur la trono estos kreskanta la junulo, malamanta ĉion ĉirkaŭ si kiel prinozistojn, forprenintajn de li la patron kaj la patrinon... Konsiderante malsanecon de la infano tio senteblos speciale akre...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Отречение в пользу Михаила Александровича не соответствует закону о престолонаследии. Но нельзя не видеть, что этот выход имеет при данных обстоятельствах серьезные удобства. Ибо если на престол взойдет малолетний Алексей, то придется решать очень трудный вопрос: останутся ли родители при нем или им придется разлучиться. В первом случае, т. е. если родители останутся в России, отречение будет в глазах тех, кого оно интересует, как бы фиктивным... В особенности это касается императрицы... Будут говорить, что она так же правит при сыне, как при муже... При том отношении, какое сейчас к ней, — это привело бы к самым невозможным затруднениям. Если же разлучить малолетнего государя с родителями, то, не говоря о трудности этого дела, это может очень вредно отразиться на нем. На троне будет подрастать юноша, ненавидящий все окружающее, как тюремщиков, отнявших у него отца и мать... При болезненности ребенка это будет чувствоваться особенно остро...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 255.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Nikolao la 2-a (Rusio)]]
* [[Aleksandra Fjodorovna (Alix de Hesio-Darmstadt)]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Romanov, Aleksej Nikolajeviĉ}}
[[Kategorio:Nikolao la 2-a (Rusio)| ]]
[[Kategorio:Romanovoj]]
[[Kategorio:Historio de Rusio]]
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1904]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1918]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 12-an de aŭgusto]]
[[Kategorio:Mortintoj la 17-an de julio]]
dd0xth3a0b9vutswpywmbrp3z9pb3be
Kategorio:Naskiĝintoj en 1904
14
13692
53239
2026-04-21T12:07:17Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 20-a jarcento|04]] [[Kategorio:1904]]"
53239
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 20-a jarcento|04]]
[[Kategorio:1904]]
g43180zn3tpwj2eh8vbt5a1fq996tpx
Kategorio:1904
14
13693
53240
2026-04-21T12:07:52Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Jaroj]] [[Kategorio:20-a jarcento|04]]"
53240
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Jaroj]]
[[Kategorio:20-a jarcento|04]]
8rl3fuuk03225nwjjuauzxomt5a1tjp
Petrograda Soveto
0
13694
53246
2026-04-21T15:48:59Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | dosiero = | vikipedio = Petrograda Soveto | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[w:Petrograda Soveto|Petrograda Soveto]]''' (plena nomo: Petrograda Soveto de Laboristaj kaj Soldataj Deputitoj) estis institucio formita post la [[Februara revolucio]] en Petrogrado kaj funkciinta kiel la dua potenco, paralele al la [[Provizora Registaro de Rusio]]. == Citaĵoj == {{Traduko de vikicitaristo}} <!-- Bv listigi la..."
53246
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| dosiero =
| vikipedio = Petrograda Soveto
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[w:Petrograda Soveto|Petrograda Soveto]]''' (plena nomo: Petrograda Soveto de Laboristaj kaj Soldataj Deputitoj) estis institucio formita post la [[Februara revolucio]] en Petrogrado kaj funkciinta kiel la dua potenco, paralele al la [[Provizora Registaro de Rusio]].
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Dume la "kontraŭa flanko" ne dormis. En la tuta urbo, en ĉiuj kazernoj kaj fabrikoj okazis "rapidaj balotoj"... De ĉiu milo oni elektis po unu. Per manlevo... Oni estis elektantaj laboristajn kaj soldatajn deputitojn. Oni "organizis" la [[amaso]]n... Do, alivorte, oni laboris por subigi ĝin al si.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = А "противоположная сторона" не дремала. Во всем городе, во всех казармах и заводах шли "летучие выборы"... От каждой тысячи по одному. Поднятием рук... Выбирали солдатских и рабочих депутатов. "Организовывали" массу... То есть, другими словами, работали над тем, чтобы подчинить ее себе<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 189.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Iuj komencas jam saluti ankaŭ la "Soveton de Soldataj kaj Laboristaj Deputitoj". Ĝia ekzekutiva komitato sidas apud ni... Ni klare sentas ke tio estas la dua [[potenco]]...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Некоторые начинают уже приветствовать и "Совет солдатских и рабочих депутатов". Его исполнительный комитет сидит у нас под боком... Мы ясно чувствуем, что это вторая власть...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 196.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Februara revolucio]]
* [[Bolŝevistoj]]
* [[Soveto]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Sovetoj]]
[[Kategorio:Sankt-Peterburgo]]
[[Kategorio:Februara revolucio]]
[[Kategorio:Oktobra revolucio]]
1902cuh0922grq821vs7htwfkxlbxuo
Kategorio:Sovetoj
14
13695
53248
2026-04-21T15:51:10Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Sovetunio]] [[Kategorio:Organizaĵoj]] [[Kategorio:Socialismo]] [[Kategorio:20-a jarcento]]"
53248
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Sovetunio]]
[[Kategorio:Organizaĵoj]]
[[Kategorio:Socialismo]]
[[Kategorio:20-a jarcento]]
n8wknn8ovyxl5zrufmbslui6bpb77es
Georgij Ĥrustaljov-Nosar
0
13696
53249
2026-04-21T15:55:43Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Georgij Ĥrustaljov-Nosar | dosiero = | vikipedio = Georgij Ĥrustaljov-Nosar | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Georgij Ĥrustaljov-Nosar|Georgij Ĥrustaljov-Nosar]]''' (naskiĝis en 1877 – mortis la 9-an de majo 1919) estis rusia revoluciulo. == Citaĵoj == <!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete --> == Pri la aŭtoro == {{Citaĵo |teksto = Homo iom taŭzita sin ĵetis al la kons..."
53249
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Georgij Ĥrustaljov-Nosar
| dosiero =
| vikipedio = Georgij Ĥrustaljov-Nosar
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Georgij Ĥrustaljov-Nosar|Georgij Ĥrustaljov-Nosar]]''' (naskiĝis en 1877 – mortis la 9-an de majo 1919) estis rusia revoluciulo.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Homo iom taŭzita sin ĵetis al la konserviĝinta [[Pavel Miljukov|Miljukov]]:</br> — Pavel Nikolajeviĉ, kion ili deziras de mi? Mi duonjaron pasigis en [[malliberejo]], oni min de tie elprenis, alportis ĉi tien kaj postulas ke mi estu "gvidanto de la movado". Kiu [[movado]]? Kio okazas? Mi ja scias nenion... Kio ja? Kio necesas de mi?</br>Mi ne aŭdis kion respondis al li Miljukov... Sed kiam tiu lasta estis naviganta preter mi, post liberiĝi, mi demandis lin — kiu estas tiu ĉi homo?</br> — Ĉu vi ne scias? Tio estas Ĥrustaljov-Nosar.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Человек, слегка растрепанный, бросился к сохранившемуся Милюкову:</br> — Павел Николаевич, что они от меня хотят? Я полгода был в тюрьме, меня вот оттуда вытащили, притащили сюда и требуют, чтобы я стал "во главе движения". Какого движения? Что происходит? Я ведь ничего не знаю... Что такое? Что от меня нужно?</br> Я не слышал, что ответил ему Милюков... Но когда последний проплывал мимо меня, освободившись, я спросил его — кто этот человек?</br> — Разве вы не знаете? Это Хрусталев-Носарь.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Petrograda Soveto]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Ĥrustaljov-Nosar, Georgij}}
[[Kategorio:Rusiaj revoluciuloj]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1877]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1919]]
[[Kategorio:Mortintoj la 9-an de majo]]
fm4wrfl4hdo4wyrouzu2vstxo94ncuo
53252
53249
2026-04-21T15:58:58Z
RG72
415
/* Referencoj */
53252
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Georgij Ĥrustaljov-Nosar
| dosiero =
| vikipedio = Georgij Ĥrustaljov-Nosar
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Georgij Ĥrustaljov-Nosar|Georgij Ĥrustaljov-Nosar]]''' (naskiĝis en 1877 – mortis la 9-an de majo 1919) estis rusia revoluciulo.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Homo iom taŭzita sin ĵetis al la konserviĝinta [[Pavel Miljukov|Miljukov]]:</br> — Pavel Nikolajeviĉ, kion ili deziras de mi? Mi duonjaron pasigis en [[malliberejo]], oni min de tie elprenis, alportis ĉi tien kaj postulas ke mi estu "gvidanto de la movado". Kiu [[movado]]? Kio okazas? Mi ja scias nenion... Kio ja? Kio necesas de mi?</br>Mi ne aŭdis kion respondis al li Miljukov... Sed kiam tiu lasta estis naviganta preter mi, post liberiĝi, mi demandis lin — kiu estas tiu ĉi homo?</br> — Ĉu vi ne scias? Tio estas Ĥrustaljov-Nosar.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Человек, слегка растрепанный, бросился к сохранившемуся Милюкову:</br> — Павел Николаевич, что они от меня хотят? Я полгода был в тюрьме, меня вот оттуда вытащили, притащили сюда и требуют, чтобы я стал "во главе движения". Какого движения? Что происходит? Я ведь ничего не знаю... Что такое? Что от меня нужно?</br> Я не слышал, что ответил ему Милюков... Но когда последний проплывал мимо меня, освободившись, я спросил его — кто этот человек?</br> — Разве вы не знаете? Это Хрусталев-Носарь.<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 190.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Petrograda Soveto]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Ĥrustaljov-Nosar, Georgij}}
[[Kategorio:Rusiaj politikistoj]]
[[Kategorio:Revoluciuloj]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1877]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1919]]
[[Kategorio:Mortintoj la 9-an de majo]]
4hj3yqffwnr6co1vs6y0myfc4fr3g6d
Kategorio:Naskiĝintoj en 1877
14
13697
53250
2026-04-21T15:57:20Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|77]] [[Kategorio:1877]]"
53250
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|77]]
[[Kategorio:1877]]
moz9xg4cwcosbk5bi5mnf1hidomy3q8
Kategorio:1877
14
13698
53251
2026-04-21T15:58:00Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:19-a jarcento|77]] [[Kategorio:Jaroj]]"
53251
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:19-a jarcento|77]]
[[Kategorio:Jaroj]]
pr4tctnn7352b8av8kn98q47eorjyh6
Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)
0
13699
53257
2026-04-21T16:10:33Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a) | dosiero = | vikipedio = Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a) | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]''' (naskiĝis la 22-an de novembro (4-an de decembro) 1878 – mortis la 13-an de junio 1918) estis rusia militestro, gr..."
53257
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)
| dosiero =
| vikipedio = Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]''' (naskiĝis la 22-an de novembro (4-an de decembro) 1878 – mortis la 13-an de junio 1918) estis rusia militestro, grandrinco, frato de la imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Maldika, kun longa, preskaŭ ankoraŭ junula vizaĝo, li estis personigo de fragileco.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тонкий, с длинным, почти еще юношеским лицом, он весь был олицетворением хрупкости<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 273.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]]
* [[Nikolao la 2-a (Rusio)]]
* [[Aleksandro la 3-a (Rusio)]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Romanovoj]]
[[Kategorio:Historio de Rusio]]
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1878]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1918]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 4-an de decembro]]
[[Kategorio:Mortintoj la 13-an de junio]]
jfeup3f3ub1fuczt3cg18q1m524mohs
53261
53257
2026-04-21T16:15:53Z
RG72
415
/* Pri la aŭtoro */
53261
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)
| dosiero =
| vikipedio = Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)|Miĥail Aleksandroviĉ (filo de Aleksandro la 3-a)]]''' (naskiĝis la 22-an de novembro (4-an de decembro) 1878 – mortis la 13-an de junio 1918) estis rusia militestro, grandrinco, frato de la imperiestro [[Nikolao la 2-a (Rusio)]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = [al homamaso al homamaso apud vagono post [[abdiko de Nikolao la 2-a]] ] Al la imperiestro... Miĥail... la Dua... mi proklamas — "hura!"
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Государю императору... Михаилу... Второму... провозглашаю — "ура!"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 264.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Maldika, kun longa, preskaŭ ankoraŭ junula vizaĝo, li estis personigo de fragileco.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = Tagoj
|origina teksto = Тонкий, с длинным, почти еще юношеским лицом, он весь был олицетворением хрупкости<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 273.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Abdiko de Miĥail Aleksandroviĉ]]
* [[Nikolao la 2-a (Rusio)]]
* [[Aleksandro la 3-a (Rusio)]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Romanovoj]]
[[Kategorio:Historio de Rusio]]
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1878]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1918]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 4-an de decembro]]
[[Kategorio:Mortintoj la 13-an de junio]]
sle4xdzt5wuggig6b6j5efmywbgd6mu
Volontula Armeo
0
13700
53262
2026-04-21T16:25:41Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | nomo = Volontula Armeo | koloro = | dosiero = | vikipedio = Volontula Armeo | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''Volontula Armeo''' estis parto de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio, ekzistinta de novembro 1917 ĝis marto 1920 kiel parto de la Blanka Armeo. == Citaĵoj == === Vasilij Ŝulgin === {{Citaĵo |teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 19..."
53262
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Volontula Armeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Volontula Armeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Volontula Armeo''' estis parto de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio, ekzistinta de novembro 1917 ĝis marto 1920 kiel parto de la Blanka Armeo.
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — [[Volontula Armeo|volontulan armeon]]. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Russia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka Armeo]]
[[Kategorio:1917]]
[[Kategorio:1918]]
[[Kategorio:1919]]
[[Kategorio:1920]]
remlgmgegz7n4omeomtpk3eanbm6h6z
53265
53262
2026-04-21T16:27:25Z
RG72
415
53265
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Volontula Armeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Volontula Armeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Volontula Armeo''' estis parto de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio, ekzistinta de novembro 1917 ĝis marto 1920 kiel parto de la Blanka Armeo.
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — volontulan armeon. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Russia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka Armeo]]
[[Kategorio:1917]]
[[Kategorio:1918]]
[[Kategorio:1919]]
[[Kategorio:1920]]
ifq396m1pna58y6wdec6se85u1wz4w4
53266
53265
2026-04-21T16:27:40Z
RG72
415
/* Referencoj */
53266
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Volontula Armeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Volontula Armeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Volontula Armeo''' estis parto de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio, ekzistinta de novembro 1917 ĝis marto 1920 kiel parto de la Blanka Armeo.
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — volontulan armeon. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka Armeo]]
[[Kategorio:1917]]
[[Kategorio:1918]]
[[Kategorio:1919]]
[[Kategorio:1920]]
ejzmhvul144bs7swod1aavzvbwuf9z4
53270
53266
2026-04-21T16:33:10Z
RG72
415
/* Referencoj */
53270
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Volontula Armeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Volontula Armeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Volontula Armeo''' estis parto de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio, ekzistinta de novembro 1917 ĝis marto 1920 kiel parto de la Blanka Armeo.
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — volontulan armeon. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:1917]]
[[Kategorio:1918]]
[[Kategorio:1919]]
[[Kategorio:1920]]
r1xcrpmqp5c7433afgeporjr7ux6cjy
53278
53270
2026-04-22T09:56:23Z
RG72
415
/* Vidu ankaŭ */
53278
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Volontula Armeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Volontula Armeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Volontula Armeo''' estis parto de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio, ekzistinta de novembro 1917 ĝis marto 1920 kiel parto de la Blanka Armeo.
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun generalo [[Abram Dragomirov]] ] [...] vi diris tiam, en oktobro 1918: "Foje ŝajnas al mi, ke necesas mortpafi duonon de la armeo por savi la alian".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] вы сказали тогда, в октябре 1918 года: "Мне иногда кажется, что нужно расстрелять половину армии, чтобы спасти остальную"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 286.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni same traktas la "[[Judo|judaĉojn]]" kiel ili [bolŝevistoj] traktas la "[[Burĝo|burĝaĉojn]]". Ili krias: "Morton al la burĝaĉoj" kaj ni respondas: "Batu la judaĉojn".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы так же относимся к "жидам", как они к "буржуям". Они кричат: "Смерть буржуям", а мы отвечаем: "Бей жидов"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 298.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [...] elĉerpitaj, lacaj, degenerintaj, ni preskaŭ malamegis la [[popolo]]n... por kiu ni estis pereantaj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] измученные, усталые, опустившиеся, мы почти ненавидели тот народ... за который гибли<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 300.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [konkludo de neformala kunsido kun [[Vasilij Aleksandroviĉ Stepanov]] kaj [[Abram Dragomirov]] ] Povas esti tri variantoj: Oni murdos generalon [[Anton Denikin|Denikin]], li mortpafos sin, li "abdikos" [...] Lia posteulo oni konsideru generalon [[Pjotr Vrangel|Vrangel]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Может быть три случая. Генерала Деникина убьют, он застрелится, он совершит "отречение" [...] Преемником ему почитать генерала Врангеля<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 304.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Tiaj "lokoj", centroj kien estis alfluanta la retretanta amaso, estis tri: [[Kubano]], [[Krimeo]] kaj areo de [[Odeso]]. En ĉiu el tiuj ĉi centroj estis unu senduba faktoro: post ili estis la [[maro]]. Post atingi la maron, necesis kapitulaci aŭ "batali"... Sed estis ankaŭ la tria varianto — [[ŝipo]]j...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Таких "мест", центров, куда стекала отступающая стихия, было собственно три: Кубань, Крым и район Одессы. В каждом из этих центров было одно несомненное данное: дальше было море. Дойдя до моря, надо было или сдаваться или "драться"... Но был еще третий выход — корабли...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Se en [[Odeso]] aperus "homo", la rezisto estus... Sed tiu ĉi homo nepre devus esti ricevita per "ĥierarĥia" vojo, do desupre. Mallonge dirite, tio devus esti generalo, nomumita de la ĉefkomandestro [[Denikin]]. Natura generalo certe estus estro de Novrusia provinco generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]]. Sed generalo Ŝilling tute ne povus esti bezonata "homo".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Если бы в Одессе оказался "человек", сопротивление было бы... Но человек этот непременно должен был быть получен "иерархическим" путем, т. е. сверху. Короче говоря, это должен был бы быть назначенный главнокомандующим Деникиным генерал. Естественным генералом был бы, конечно, главноначальствующий Новороссийской областью генерал Шиллинг. Но генерал Шиллинг ни в какой мере нужным "человеком" быть не мог<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 311–312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Preskaŭ ĉiuj samtempe ekhavis jenan [[penso]]n: se malnovaj trupoj degradis, do necesas formi la novajn. Fakte tio estis ripetado de jam irita vojo: ja kiam pereis malnova rusa armeo, generalo [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] tuj komencis formi la novan — volontulan armeon. Sed grava diferenco estis ke tiam estro de la armeo estis la eks-ĉefkomandestro, malnova teknikulo, bone koninta sian metion. Nun, ĉi tie, en [[Odeso]], pro maltaŭgeco de la "generaloj", la aferon ekkaptis ĉiu ajn kaj estiĝis epoko de "Odesa" taĉmentomanio.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Возникла мысль почти у всех одновременно такая: если старые части разложились, значит надо формировать новые. В сущности говоря, это было повторение пройденного: ведь когда погибла старая русская армия, генерал Алексеев сейчас же взялся за формирование новой — добровольческой армии. Но существенная разница состояла в том, что тогда во главе стал бывший верховный главнокомандующий, старый техник, хорошо знавший свое ремесло. Теперь же, здесь, в Одессе, за негодностью "генералов", за дела схватились кто как мог, и получилась эпоха одесской "отрядомании"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 312.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Metropolito estis tre entuziasma pri sia "sankta taĉmento". Kaj metropolito Platon, kio estis nepra tiutempe en [[Odeso]], ankaŭ estis "formanta" ion... Sed min jam atingis informoj pri kio okazis tie. Ve, la "sanktan taĉmenton" iel eniris... "krimaj elementoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Владыка митрополит был очень увлечен своим "священным отрядом". И митрополит Платон, как тогда в Одессе было обязательно, тоже "формировал" что-то... Но до меня уже дошли кое-какие сведения о том, что там делалось. Увы, в "священный отряд" вошли каким-то образом... "уголовные элементы"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 313.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Mi marŝas al regimentestro. Mi moviĝas paŝon post paŝo de unu etaĝo al alia, de ĉambro al ĉambro. Malsupre min iom tuŝis [[odoro]] de [[spirto]]. Poste tiu ĉi odoro ĉiam pli fortiĝis, dum mi estis marŝanta pli supren, laŭ diversaj "branĉoj" de rapidege formiĝinta stabo... [...] La spirta odoro atingis plej altan streĉon, kiam mi atingis la regimenestron. La kolonelo estis ebria.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Я добираюсь до командира полка. Двигаюсь постепенно из этажа в этаж, из комнаты в комнату. Внизу меня слегка коснулся запах спирта. Затем этот запах все усиливался, по мере того как я двигался выше, по всяким "отросткам" мгновенно сформировавшегося штаба... [...] Запах спирта достиг наивысшего напряжения, когда я достиг командира полка. Этот полковник был пьян<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 314.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = En la urbo laŭ plej modesta kalkulo estis dudek kvin mil oficiroj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В городе по самому скромному счету двадцать пять тысяч одних офицеров<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 315.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni venkis en [[Odeso]] dum urba [[baloto]] en decembro 1919. Ŝajnis ke tio estis neimageble. En Odeso venki por ni — [[rusoj]]... Sed ni venkis. La baloton gvidis miaj amikoj, grupiĝintaj je organizo, kutima al disciplino. La venkon donis ekstreme bona nomo, inventita de ili. Kiel ĉio "genia", ĝi estis ekstreme simpla: "kristana bloko". Neniuj programoj, neniuj minacoj kaj neniuj [[promeso]]j. Sed ĉiuj kiuj bezonis, komprenis unu la alian.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы победили в Одессе на городских выборах в декабре 1919 г. Казалось, это было невероятно. В Одессе победить нам — русским... А вот победили. Выборы вели мои друзья, сгруппированные в организацию, привыкшую к дисциплине. Победу дало изобретенное ими в высшей степени удачное название. Как все "гениальное", это было в высшей степени просто: "христианский блок". Никаких программ, никаких угроз и никаких обещаний. Но все, кому нужно было, поняли друг друга<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 316.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri sia taĉmento en [[Odeso]] ] Mia "atomo" formiĝis preskaŭ sole el lernanta junularo [...] Tio estis preskaŭ sole gimnazianoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мой "атом" формировался почти исключительно из учащейся молодежи [...] Это были почти сплошь гимназисты<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 318.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Anton Denikin]]
* [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:1917]]
[[Kategorio:1918]]
[[Kategorio:1919]]
[[Kategorio:1920]]
cojt55b8b9ixuw6qzjfzahjf6ppuq8n
Denikin
0
13701
53264
2026-04-21T16:27:05Z
RG72
415
Alidirektigis al [[Anton Denikin]]
53264
wikitext
text/x-wiki
#ALIDIREKTU[[Anton Denikin]]
d9tpua823pfv95btebq3h0tnkj62b8u
Evakuado de Odeso (1920)
0
13702
53267
2026-04-21T16:31:12Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | nomo = Evakuado de Odeso (1920) | koloro = | dosiero = | vikipedio = Evakuado de Odeso (1920) | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''Evakuado de Odeso (1920)''' estis evakuado de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio en 1920 de [[Odeso]] dum la [[Rusia Enlanda milito]]. == Citaĵoj == === Vasilij Ŝulgin === {{Citaĵo |teksto = |aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]] |verko = 1920 |origina teksto = Дел..."
53267
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Evakuado de Odeso (1920)
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Evakuado de Odeso (1920)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Evakuado de Odeso (1920)''' estis evakuado de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio en 1920 de [[Odeso]] dum la [[Rusia Enlanda milito]].
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Дело становилось окончательно ясным: Одессу сдадут. Я, кстати, заболел, и, лежая в постели, подписывал бесконечное количество "удостоверений" на английские пароходы. На этих удостоверениях английские власти ставили визу, и это служило пропуском на пароход<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 319.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo [[Viktor Sokita-Jaĥontov|Sokita-Jaĥontov]], — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]], "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La fumetojn kaŭzis [[kuglo]]j, batiĝintaj kontraŭ stukaĵo. Laŭ [[Deribasovskaja]] de post monteto iu estis pafanta. Trafinte [[domo]]jn je akutaj anguloj, la kugloj estis resaltantaj, naskante tiujn ĉi flava-grizajn fumetojn el kalkoŝtona polvo. La sekreto solviĝis simple, dume kiomfoje dum la [[Rusia Enlanda milito|enlanda milito]] ambaŭ kontraŭuloj estis akuzantaj civilulojn pri pafado el fenestroj. Tio certe okazis fojfoje, sed plej ofte tio estis verŝajne nuraj "stukaĵaj" fumetoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Эти дымки производили пули, ударявшиеся о штукатурку. По Дерибасовской из-за горки кто-то палил. Попадая в дома под острыми углами, пули рикошетировали, рождая эти желто-сырые дымочки из пыли известкового камня. Ларчик открывался просто, а меж тем сколько раз в гражданской войне оба противника обвиняли мирное население в стрельбе из окон. Это в некоторых случаях, конечно, бывало, но по большей части это были, вероятно, только "штукатурные" дымки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 324.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Bolŝevistoj]] pafis malbone. Ili povus, se diri malnovtestamente, "inundi nin per [[plumbo]]", sed ili sume vundis kelkajn homojn. Tamen tio ĉi estis tute sufiĉa por ke ĉiuj [[vaporŝipo]]j "rapidege forkuraĉu" al la maro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Большевики стреляли плохо. Они могли бы, выражаясь по-старозаветному, "залить нас свинцом", но в общем ранили несколько человек. Однако этого было совершенно достаточно, чтобы все пароходы "драпанули в два счета" в море<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 325.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni vane estis ekbruligantaj fajregojn, montrante ĉe tio kutiman intelektulan sentaŭgecon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы тщетно разводили какие-то костры, проявляя при этом обычную интеллигентскую никчемность<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka Armeo]]
[[Kategorio:Odeso]]
[[Kategorio:1920]]
jjcx8js7zwsuv0o2hwqoqopzogy2ion
53269
53267
2026-04-21T16:32:59Z
RG72
415
/* Referencoj */
53269
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Evakuado de Odeso (1920)
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Evakuado de Odeso (1920)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Evakuado de Odeso (1920)''' estis evakuado de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio en 1920 de [[Odeso]] dum la [[Rusia Enlanda milito]].
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Дело становилось окончательно ясным: Одессу сдадут. Я, кстати, заболел, и, лежая в постели, подписывал бесконечное количество "удостоверений" на английские пароходы. На этих удостоверениях английские власти ставили визу, и это служило пропуском на пароход<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 319.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo [[Viktor Sokita-Jaĥontov|Sokita-Jaĥontov]], — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]], "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La fumetojn kaŭzis [[kuglo]]j, batiĝintaj kontraŭ stukaĵo. Laŭ [[Deribasovskaja]] de post monteto iu estis pafanta. Trafinte [[domo]]jn je akutaj anguloj, la kugloj estis resaltantaj, naskante tiujn ĉi flava-grizajn fumetojn el kalkoŝtona polvo. La sekreto solviĝis simple, dume kiomfoje dum la [[Rusia Enlanda milito|enlanda milito]] ambaŭ kontraŭuloj estis akuzantaj civilulojn pri pafado el fenestroj. Tio certe okazis fojfoje, sed plej ofte tio estis verŝajne nuraj "stukaĵaj" fumetoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Эти дымки производили пули, ударявшиеся о штукатурку. По Дерибасовской из-за горки кто-то палил. Попадая в дома под острыми углами, пули рикошетировали, рождая эти желто-сырые дымочки из пыли известкового камня. Ларчик открывался просто, а меж тем сколько раз в гражданской войне оба противника обвиняли мирное население в стрельбе из окон. Это в некоторых случаях, конечно, бывало, но по большей части это были, вероятно, только "штукатурные" дымки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 324.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Bolŝevistoj]] pafis malbone. Ili povus, se diri malnovtestamente, "inundi nin per [[plumbo]]", sed ili sume vundis kelkajn homojn. Tamen tio ĉi estis tute sufiĉa por ke ĉiuj [[vaporŝipo]]j "rapidege forkuraĉu" al la maro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Большевики стреляли плохо. Они могли бы, выражаясь по-старозаветному, "залить нас свинцом", но в общем ранили несколько человек. Однако этого было совершенно достаточно, чтобы все пароходы "драпанули в два счета" в море<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 325.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni vane estis ekbruligantaj fajregojn, montrante ĉe tio kutiman intelektulan sentaŭgecon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы тщетно разводили какие-то костры, проявляя при этом обычную интеллигентскую никчемность<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:Odeso]]
[[Kategorio:1920]]
cshd2yjda00oad6gbduaw48puj56xpn
53279
53269
2026-04-22T10:05:28Z
RG72
415
53279
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Evakuado de Odeso (1920)
| koloro =
| dosiero = Odessa evacuation 3.jpg
| vikipedio = Evakuado de Odeso (1920)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Evakuado de Odeso (1920)''' estis evakuado de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio en 1920 de [[Odeso]] dum la [[Rusia Enlanda milito]].
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Дело становилось окончательно ясным: Одессу сдадут. Я, кстати, заболел, и, лежая в постели, подписывал бесконечное количество "удостоверений" на английские пароходы. На этих удостоверениях английские власти ставили визу, и это служило пропуском на пароход<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 319.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo [[Viktor Sokita-Jaĥontov|Sokita-Jaĥontov]], — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]], "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La fumetojn kaŭzis [[kuglo]]j, batiĝintaj kontraŭ stukaĵo. Laŭ [[Deribasovskaja]] de post monteto iu estis pafanta. Trafinte [[domo]]jn je akutaj anguloj, la kugloj estis resaltantaj, naskante tiujn ĉi flava-grizajn fumetojn el kalkoŝtona polvo. La sekreto solviĝis simple, dume kiomfoje dum la [[Rusia Enlanda milito|enlanda milito]] ambaŭ kontraŭuloj estis akuzantaj civilulojn pri pafado el fenestroj. Tio certe okazis fojfoje, sed plej ofte tio estis verŝajne nuraj "stukaĵaj" fumetoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Эти дымки производили пули, ударявшиеся о штукатурку. По Дерибасовской из-за горки кто-то палил. Попадая в дома под острыми углами, пули рикошетировали, рождая эти желто-сырые дымочки из пыли известкового камня. Ларчик открывался просто, а меж тем сколько раз в гражданской войне оба противника обвиняли мирное население в стрельбе из окон. Это в некоторых случаях, конечно, бывало, но по большей части это были, вероятно, только "штукатурные" дымки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 324.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Bolŝevistoj]] pafis malbone. Ili povus, se diri malnovtestamente, "inundi nin per [[plumbo]]", sed ili sume vundis kelkajn homojn. Tamen tio ĉi estis tute sufiĉa por ke ĉiuj [[vaporŝipo]]j "rapidege forkuraĉu" al la maro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Большевики стреляли плохо. Они могли бы, выражаясь по-старозаветному, "залить нас свинцом", но в общем ранили несколько человек. Однако этого было совершенно достаточно, чтобы все пароходы "драпанули в два счета" в море<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 325.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni vane estis ekbruligantaj fajregojn, montrante ĉe tio kutiman intelektulan sentaŭgecon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы тщетно разводили какие-то костры, проявляя при этом обычную интеллигентскую никчемность<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:Odeso]]
[[Kategorio:1920]]
fz7jcus92mg2q3otbt5y5f6via5r654
53285
53279
2026-04-22T10:17:32Z
RG72
415
53285
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Evakuado de Odeso (1920)
| koloro =
| dosiero = Odessa evacuation 3.jpg
| vikipedio = Evakuado de Odeso (1920)
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Evakuado de Odeso (1920)''' estis evakuado de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio en 1920 de [[Odeso]] dum la [[Rusia Enlanda milito]].
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto =
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Дело становилось окончательно ясным: Одессу сдадут. Я, кстати, заболел, и, лежая в постели, подписывал бесконечное количество "удостоверений" на английские пароходы. На этих удостоверениях английские власти ставили визу, и это служило пропуском на пароход<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 319.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo [[Viktor Sokira-Jaĥontov|Sokira-Jaĥontov]], — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]], "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = La fumetojn kaŭzis [[kuglo]]j, batiĝintaj kontraŭ stukaĵo. Laŭ [[Deribasovskaja]] de post monteto iu estis pafanta. Trafinte [[domo]]jn je akutaj anguloj, la kugloj estis resaltantaj, naskante tiujn ĉi flava-grizajn fumetojn el kalkoŝtona polvo. La sekreto solviĝis simple, dume kiomfoje dum la [[Rusia Enlanda milito|enlanda milito]] ambaŭ kontraŭuloj estis akuzantaj civilulojn pri pafado el fenestroj. Tio certe okazis fojfoje, sed plej ofte tio estis verŝajne nuraj "stukaĵaj" fumetoj.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Эти дымки производили пули, ударявшиеся о штукатурку. По Дерибасовской из-за горки кто-то палил. Попадая в дома под острыми углами, пули рикошетировали, рождая эти желто-сырые дымочки из пыли известкового камня. Ларчик открывался просто, а меж тем сколько раз в гражданской войне оба противника обвиняли мирное население в стрельбе из окон. Это в некоторых случаях, конечно, бывало, но по большей части это были, вероятно, только "штукатурные" дымки<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 324.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [[Bolŝevistoj]] pafis malbone. Ili povus, se diri malnovtestamente, "inundi nin per [[plumbo]]", sed ili sume vundis kelkajn homojn. Tamen tio ĉi estis tute sufiĉa por ke ĉiuj [[vaporŝipo]]j "rapidege forkuraĉu" al la maro.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Большевики стреляли плохо. Они могли бы, выражаясь по-старозаветному, "залить нас свинцом", но в общем ранили несколько человек. Однако этого было совершенно достаточно, чтобы все пароходы "драпанули в два счета" в море<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 325.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [post kiam urbanoj regalis soldatojn en Odeso] La [[teo]] estis bongustega. Plian fojon mi rimarkis ke [[meza klaso]] estas oble pli reagema kaj kuraĝa ol tiu alta. Ne hazarde la [[bolŝevistoj]] timas pli "etajn burĝojn" ol tiujn grandajn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Этот чай был замечательно вкусным. Уже не в первый раз я делал наблюдение, что средний слой гораздо более отзывчив и смелее, чем высший. То-то большевики и боятся больше "мелких буржуев", чем крупных<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Ni vane estis ekbruligantaj fajregojn, montrante ĉe tio kutiman intelektulan sentaŭgecon.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мы тщетно разводили какие-то костры, проявляя при этом обычную интеллигентскую никчемность<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:Odeso]]
[[Kategorio:1920]]
py2dszswkov4hzq7tdt82s0e38wp12x
Aleksandr Stessel
0
13703
53274
2026-04-22T09:44:10Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Aleksandr Stessel | dosiero = | vikipedio = Aleksandr Stessel | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Aleksandr Stessel|Aleksandr Stessel]]''' (naskiĝis la 23-an de julio (4-an de aŭgusto) 1876 – mortis la 1-an de junio 1933) estis rusia militisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Blanka Armeo]]. == Citaĵoj == <!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete --> ==..."
53274
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Aleksandr Stessel
| dosiero =
| vikipedio = Aleksandr Stessel
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Aleksandr Stessel|Aleksandr Stessel]]''' (naskiĝis la 23-an de julio (4-an de aŭgusto) 1876 – mortis la 1-an de junio 1933) estis rusia militisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Blanka Armeo]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo Stessel, "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo Stessel persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Stessel, Aleksandr}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Oficiroj]]
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1876]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1933]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 4-an de aŭgusto]]
[[Kategorio:Mortintoj la 1-an de junio]]
4798tn0wl8fd5j15abh94slh08flyp1
53276
53274
2026-04-22T09:45:30Z
RG72
415
/* Referencoj */
53276
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Aleksandr Stessel
| dosiero =
| vikipedio = Aleksandr Stessel
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Aleksandr Stessel|Aleksandr Stessel]]''' (naskiĝis la 23-an de julio (4-an de aŭgusto) 1876 – mortis la 1-an de junio 1933) estis rusia militisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Blanka Armeo]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Je kriza momento de dudekkvinmila "kafeja armeo", kiu estis umanta tra ĉiuj "distrejaĉoj" de la urbo, kaj de ĉiuj trupoj, novformitaj kaj malnovaj, venintaj al [[Odeso]], — je dispono de kolonelo Stessel, "defendestro", restis proksimume tricent homoj, kalkulante ankaŭ nin.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В критическую минуту от двадцатипятитысячной "кофейной армии", которая толкалась по всем "притонам" города, и от всех частей, вновь сформированных и старых, прибившихся в Одессу, — в распоряжении полковника Стесселя, "начальника обороны", оказалось человек триста, считая с нами<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 323.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Dume iĝis konate ke al kolonelo Stessel persone estis plurfoje proponite eniri [[vaporŝipo]]n, al kio li respondis:</br>— Ĉu vi konsideras min malnoblulo!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Вместе с тем стало известно, что полковнику Стесселю лично было неоднократно предложено сесть на пароход, на что он ответил:</br>— Что, вы меня подлецом считаете!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 328.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Stessel, Aleksandr}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Koloneloj]]
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1876]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1933]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 4-an de aŭgusto]]
[[Kategorio:Mortintoj la 1-an de junio]]
dbob2cbub6fah21cbons12ey5i2goaa
Kategorio:Koloneloj
14
13704
53277
2026-04-22T09:45:54Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Militistoj]]"
53277
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Militistoj]]
p1ofowyhk5r5zm54ibtzjyhpjnetdjp
Kategorio:Odeso
14
13705
53280
2026-04-22T10:05:57Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Urboj de Ukrainio]]"
53280
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Urboj de Ukrainio]]
bdk7sq9u33dg8hwazfjgnxs0owlh5hj
Viktor Sokira-Jaĥontov
0
13706
53281
2026-04-22T10:16:34Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Viktor Sokita-Jaĥontov | dosiero = | vikipedio = Viktor Sokita-Jaĥontov | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Viktor Sokita-Jaĥontov|Viktor Sokita-Jaĥontov]]''' (naskiĝis la 28-an de aŭgusto (9-an de septembro) 1874 – mortis en 1938) estis rusia militisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Blanka Armeo]], komandestro de la Ukraina Galicia Armeo. == Cit..."
53281
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Viktor Sokita-Jaĥontov
| dosiero =
| vikipedio = Viktor Sokita-Jaĥontov
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Viktor Sokita-Jaĥontov|Viktor Sokita-Jaĥontov]]''' (naskiĝis la 28-an de aŭgusto (9-an de septembro) 1874 – mortis en 1938) estis rusia militisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Blanka Armeo]], komandestro de la Ukraina Galicia Armeo.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo Sokita-Jaĥontov, — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Sokita-Jaĥontov, Viktor}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Ukrainaj militistoj]]
[[Kategorio:Generaloj]]
[[Kategorio:Ukraina Popola Respubliko]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1874]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1938]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 9-an de septembro]]
8nv414nc78lozig55zyx4h1li7i893i
53282
53281
2026-04-22T10:17:07Z
RG72
415
53282
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Viktor Sokira-Jaĥontov
| dosiero =
| vikipedio = Viktor Sokira-Jaĥontov
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Viktor Sokira-Jaĥontov|Viktor Sokira-Jaĥontov]]''' (naskiĝis la 28-an de aŭgusto (9-an de septembro) 1874 – mortis en 1938) estis rusia militisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Blanka Armeo]], komandestro de la Ukraina Galicia Armeo.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo Sokira-Jaĥontov, — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Sokira-Jaĥontov, Viktor}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Ukrainaj militistoj]]
[[Kategorio:Generaloj]]
[[Kategorio:Ukraina Popola Respubliko]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1874]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1938]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 9-an de septembro]]
ec616coeyu6hzazxa7n23p5h24nctqa
53283
53282
2026-04-22T10:17:14Z
RG72
415
RG72 movis paĝon [[Viktor Sokita-Jaĥontov]] al [[Viktor Sokira-Jaĥontov]]
53282
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Viktor Sokira-Jaĥontov
| dosiero =
| vikipedio = Viktor Sokira-Jaĥontov
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Viktor Sokira-Jaĥontov|Viktor Sokira-Jaĥontov]]''' (naskiĝis la 28-an de aŭgusto (9-an de septembro) 1874 – mortis en 1938) estis rusia militisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Blanka Armeo]], komandestro de la Ukraina Galicia Armeo.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Por kio generalo [[Nikolaj Ŝilling|Ŝilling]], enirinte [[vaporŝipo]]n, transdonis komandestran postenon al neniu scias de kie aperinta kaj havinta neniujn fortojn (tricent [[Galicio|gailicianoj]], sed eĉ ili kuŝantaj en hospitaloj) kaj evidente malfidinda por ĉiuj generalo Sokira-Jaĥontov, — tio estas sekreto de la inventinto. Tamen tio estis farita. Kolonelo [[Aleksandr Stessel|Stessel]] ricevis de generalo Ŝilling leteron kun ordono subiĝi al la ukraina savinto. [...] se ankoraŭ eblas donkiĥoti sub la trikolora flago, do sub tiu "flava-verda"... mi dankas obeeme...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Зачем генерал Шиллинг, сев на пароход, передал командование неизвестно откуда взявшемуся и не имевшему никаких сил (триста галичан, да и то лежавших в госпиталях) и явно внушавшему всем недоверие генералу Сокире-Яхонтову, — это секрет изобретателя. Однако это было проделано. Полковник Стессель получил от генерала Шиллинга письмо с приказанием подчиниться украинскому спасителю. [...] если можно еще донкихотствовать под трехцветным флагом, то под "живто-блакитным"... покорнейше благодарю...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 321.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Volontula Armeo]]
* [[Anton Denikin]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Sokira-Jaĥontov, Viktor}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Ukrainaj militistoj]]
[[Kategorio:Generaloj]]
[[Kategorio:Ukraina Popola Respubliko]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1874]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1938]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 9-an de septembro]]
ec616coeyu6hzazxa7n23p5h24nctqa
Viktor Sokita-Jaĥontov
0
13707
53284
2026-04-22T10:17:14Z
RG72
415
RG72 movis paĝon [[Viktor Sokita-Jaĥontov]] al [[Viktor Sokira-Jaĥontov]]
53284
wikitext
text/x-wiki
#ALIDIREKTI [[Viktor Sokira-Jaĥontov]]
iw5ukobtlddunlh95owvl5oignssb1r
Kategorio:Mortintoj en 1938
14
13708
53287
2026-04-22T10:18:56Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Mortintoj en la 20-a jarcento|38]] [[Kategorio:1938]]"
53287
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Mortintoj en la 20-a jarcento|38]]
[[Kategorio:1938]]
akpse5u794c6i9n7ncbqpzbt2r98a2h
Kategorio:1938
14
13709
53289
2026-04-22T10:19:54Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Jaroj]] [[Kategorio:20-a jarcento|38]]"
53289
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Jaroj]]
[[Kategorio:20-a jarcento|38]]
86susxnuk63wk5ddm93593lcew737x1
Kategorio:Naskiĝintoj en 1874
14
13710
53290
2026-04-22T10:20:46Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|74]] [[Kategorio:1874]]"
53290
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|74]]
[[Kategorio:1874]]
053hx9xshufc4xvabh6feyox3i0tn6l
Kategorio:1874
14
13711
53291
2026-04-22T10:21:30Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:19-a jarcento|74]] [[Kategorio:Jaroj]]"
53291
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:19-a jarcento|74]]
[[Kategorio:Jaroj]]
hp7l4vgrnz05pnhc7agx967jhna9ywk
Kategorio:1804
14
13712
53292
2026-04-22T10:22:12Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:19-a jarcento|04]] [[Kategorio:Jaroj]]"
53292
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:19-a jarcento|04]]
[[Kategorio:Jaroj]]
1g39bukze0ab1flskkmi0e0mr36w4w7
Pediko
0
13713
53294
2026-04-22T10:27:53Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | nomo = Pediko | koloro = | dosiero = | vikipedio = Pediko | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Pediko|Pediko]]''' estas parazita insekto, vivanta sur la kapo kaj korpo de homoj kaj aliaj vertebruloj. == Citaĵoj == {{Citaĵo |teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel [[milito]]j aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume p..."
53294
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Pediko
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Pediko
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Pediko|Pediko]]''' estas parazita insekto, vivanta sur la kapo kaj korpo de homoj kaj aliaj vertebruloj.
== Citaĵoj ==
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel [[milito]]j aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume pedikoj estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Pulo]]
* [[Blato]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Insektoj]]
kj1zdahbywcjtkv8umw2q5lytw8qolh
53296
53294
2026-04-22T10:29:22Z
RG72
415
53296
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Pediko
| koloro =
| dosiero = Pediculus humanus.jpg
| vikipedio = Pediko
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Pediko|Pediko]]''' estas parazita insekto, vivanta sur la kapo kaj korpo de homoj kaj aliaj vertebruloj.
== Citaĵoj ==
{{Citaĵo
|teksto = Ial ĉiam, kiam estas priskribataj grandaj aferoj kiel [[milito]]j aŭ [[revolucio]]j, oni forgesas pri tio. Ĉe neniu [[verkisto]] vi trovos tion. Dume pedikoj estas inter la faktoroj de la monda [[historio]], ne prisilentinda. Ridu, ridu, — sed tamen necesas firme kompreni por si mem, ke la milito kaj revolucio estas la procezoj... "pedikaj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Почему-то всегда, когда описываются великие вещи, вроде войн и революций, забывают об этом. Ни у одного писателя вы этого не найдете. А между тем вши, это один из факторов мировой истории, о котором не следует умалчивать. Смейтесь, смейтесь, — но все же надо твердо себе навсегда заметить, что и война и революция процессы... "вшивые"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 362.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Pulo]]
* [[Blato]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Insektoj]]
6vgnyygqwnnyp3vu2ppyw3l7zawr9mb
Grigorij Kotovskij
0
13714
53301
2026-04-22T10:38:11Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Grigorij Kotovskij | dosiero = | vikipedio = Grigorij Kotovskij | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Grigorij Kotovskij|Grigorij Kotovskij]]''' (naskiĝis la 12-an (24-an) de junio 1881 – mortis la 6-an de aŭgusto 1925) estis rusia, sovetia militisto, politikisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Ruĝa Armeo]]. == Citaĵoj == <!-- Bv listigi la citaĵojn..."
53301
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Grigorij Kotovskij
| dosiero =
| vikipedio = Grigorij Kotovskij
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Grigorij Kotovskij|Grigorij Kotovskij]]''' (naskiĝis la 12-an (24-an) de junio 1881 – mortis la 6-an de aŭgusto 1925) estis rusia, sovetia militisto, politikisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Ruĝa Armeo]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun ulo el Kotovskij-taĉmento] — Ĉu Kotovskij estas bona persono?</br>— Tre bona... Kaj li plej severe ordonis... Kaj li rabi malpermesas... Interŝanĝi — tio eblas...</br>[...] Mi ne scias kial, la konversacio glitis al [[Simon Petljura|Petljura]]. Li tre kontraŭis lin.</br> — Kial vi estas tiom forte kontraŭ Petljura?</br> — Ĉar li estas [[Ukraina naciismo|ukraina separisto]].</br> — Kaj vi?</br> — Ni... ni estas por la "Unueca Nedividebla".</br> Mi devas diri, ke miaj okuloj, se min esprimi ĝentile, eliĝis el la orbitoj. Antaŭ tri tagoj mi, kun du filoj dekstre kaj maldekstre de mi, kun amikoj kaj parencoj, [[Skitoj|skite]]-epose batalis por la "Unueca Nedividebla" ĝuste kun tiu ĉi divizio de Kotovskij. Kaj jen evidentiĝas ke okazis eta miskompreno: ankaŭ ili estas por la "Unueca Nedividebla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = — Котовский хороший человек?</br>— Очень хороший... И он строго-настрого приказал... И грабить не разрешает... Меняться — это можно...</br>[...] Не знаю почему, разговор скользнул на Петлюру. Он был очень против него восстановлен.</br> — Отчего вы так против Петлюры?</br> — Так ведь он самостийник.</br> — А вы?</br> — Мы... мы за "Единую Неделимую".</br>Я должен сказать, что у меня, выражаясь деликатно, глаза полезли на лоб. Три дня тому назад я, с двумя сыновьями с правой и левой руки, с друзьями и родственниками, скифски-эпически дрался за "Единую Неделимую" именно с этой дивизей Котовского. И вот, оказывается, произошло легкое недоразумение: они тоже за "Единую Неделимую"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 372.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Tiraspolo]] ] Ve, verŝajne komparo (kaj ĝin faris lokanoj) estis malfavora al la "[[blankuloj]]"; laŭ rakontoj, niaj trupoj, kiuj kvartiris ĉi tie antaŭe, faris kutiman por tiu epoko diboĉon. Dum la Kotovskij-divizio neniam ĝenis — tion necesas atesti — nek la [[Judoj|judan]], nek la kristanan loĝantaron.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Увы, пожалуй, сравнение (а его делали местные жители) было бы не в пользу "белых"; судя по рассказам, наши части, которые стояли здесь раньше, произвели обычный для этой эпохи дебош. А дивизия Котовского никогда не обижала — это нужно засвидетельствовать — ни еврейского, ни христианского населения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 375.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = "Kamarado Kotovskij ne ordonis" — tio estis, oni povas diri, slogano en la areo de [[Tiraspolo]]. Al kiom da homoj tio savis la vivon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = "Товарищ Котовский не приказал" — это было, можно сказать, лозунгом в районе Тирасполя. Скольким это спасло жизнь...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 376.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Rusia Enlanda milito]]
* [[Krimeo]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Kotovskij, Grigorij}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1881]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1925]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 24-an de junio]]
[[Kategorio:Mortintoj la 6-an de aŭgusto]]
c9ydioacclze88mgy394a9sx4n4pfjw
53304
53301
2026-04-22T10:40:26Z
RG72
415
/* Vidu ankaŭ */
53304
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Grigorij Kotovskij
| dosiero =
| vikipedio = Grigorij Kotovskij
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Grigorij Kotovskij|Grigorij Kotovskij]]''' (naskiĝis la 12-an (24-an) de junio 1881 – mortis la 6-an de aŭgusto 1925) estis rusia, sovetia militisto, politikisto, partopreninto de la [[Rusia Enlanda milito]] flanke de la [[Ruĝa Armeo]].
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = [dialogo kun ulo el Kotovskij-taĉmento] — Ĉu Kotovskij estas bona persono?</br>— Tre bona... Kaj li plej severe ordonis... Kaj li rabi malpermesas... Interŝanĝi — tio eblas...</br>[...] Mi ne scias kial, la konversacio glitis al [[Simon Petljura|Petljura]]. Li tre kontraŭis lin.</br> — Kial vi estas tiom forte kontraŭ Petljura?</br> — Ĉar li estas [[Ukraina naciismo|ukraina separisto]].</br> — Kaj vi?</br> — Ni... ni estas por la "Unueca Nedividebla".</br> Mi devas diri, ke miaj okuloj, se min esprimi ĝentile, eliĝis el la orbitoj. Antaŭ tri tagoj mi, kun du filoj dekstre kaj maldekstre de mi, kun amikoj kaj parencoj, [[Skitoj|skite]]-epose batalis por la "Unueca Nedividebla" ĝuste kun tiu ĉi divizio de Kotovskij. Kaj jen evidentiĝas ke okazis eta miskompreno: ankaŭ ili estas por la "Unueca Nedividebla".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = — Котовский хороший человек?</br>— Очень хороший... И он строго-настрого приказал... И грабить не разрешает... Меняться — это можно...</br>[...] Не знаю почему, разговор скользнул на Петлюру. Он был очень против него восстановлен.</br> — Отчего вы так против Петлюры?</br> — Так ведь он самостийник.</br> — А вы?</br> — Мы... мы за "Единую Неделимую".</br>Я должен сказать, что у меня, выражаясь деликатно, глаза полезли на лоб. Три дня тому назад я, с двумя сыновьями с правой и левой руки, с друзьями и родственниками, скифски-эпически дрался за "Единую Неделимую" именно с этой дивизей Котовского. И вот, оказывается, произошло легкое недоразумение: они тоже за "Единую Неделимую"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 372.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [en [[Tiraspolo]] ] Ve, verŝajne komparo (kaj ĝin faris lokanoj) estis malfavora al la "[[blankuloj]]"; laŭ rakontoj, niaj trupoj, kiuj kvartiris ĉi tie antaŭe, faris kutiman por tiu epoko diboĉon. Dum la Kotovskij-divizio neniam ĝenis — tion necesas atesti — nek la [[Judoj|judan]], nek la kristanan loĝantaron.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Увы, пожалуй, сравнение (а его делали местные жители) было бы не в пользу "белых"; судя по рассказам, наши части, которые стояли здесь раньше, произвели обычный для этой эпохи дебош. А дивизия Котовского никогда не обижала — это нужно засвидетельствовать — ни еврейского, ни христианского населения<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 375.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = "Kamarado Kotovskij ne ordonis" — tio estis, oni povas diri, slogano en la areo de [[Tiraspolo]]. Al kiom da homoj tio savis la vivon...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = "Товарищ Котовский не приказал" — это было, можно сказать, лозунгом в районе Тирасполя. Скольким это спасло жизнь...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 376.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Rusia Enlanda milito]]
* [[Tiraspolo]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Kotovskij, Grigorij}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1881]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1925]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 24-an de junio]]
[[Kategorio:Mortintoj la 6-an de aŭgusto]]
970bqvjtm83rilupakjvcm4y7onbi9n
Kotovskij
0
13715
53302
2026-04-22T10:38:26Z
RG72
415
Alidirektigis al [[Grigorij Kotovskij]]
53302
wikitext
text/x-wiki
#ALIDIREKTU[[Grigorij Kotovskij]]
b50lskfejyt0p2pf89m9e62vnfv9bd3
Tifo
0
13716
53305
2026-04-22T10:43:02Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | nomo = Tifo | koloro = | dosiero = | vikipedio = Tifo | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:wTifo|Tifo]]''' estas genra nomo de diversaj kontaĝaj kaj epidemiaj malsanoj, karakterizitaj per febro, stuporo kaj malvigleco. == Citaĵoj == {{Citaĵo |teksto = Malmultaj [[rusoj]] en la tempo de lukto de la [[blankuloj]] kontraŭ [[ruĝuloj]] evitis tiun aŭ alian tifon. "Abdominalis", "Exanthem..."
53305
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Tifo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Tifo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:wTifo|Tifo]]''' estas genra nomo de diversaj kontaĝaj kaj epidemiaj malsanoj, karakterizitaj per febro, stuporo kaj malvigleco.
== Citaĵoj ==
{{Citaĵo
|teksto = Malmultaj [[rusoj]] en la tempo de lukto de la [[blankuloj]] kontraŭ [[ruĝuloj]] evitis tiun aŭ alian tifon. "Abdominalis", "Exanthematicus" kaj "Recurrens" estis la veraj ĉefanĝeloj de la [[rusa revolucio]]. Multaj spertis ĉiujn tri tifojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мало кто из русских времен борьбы белых с красными избежали того или иного тифа. "Abdominalis", "Exanthematicus" и "Recurrens" были истинными архангелами русской революции. Многие испытали все три тифа<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 384.</ref>.
}}
== Referencoj ==
{{Projektoj}}
[[Kategorio:Malsanoj]]
[[Kategorio:Infektologio]]
hs5lnbvsub3mbx9waprlf6dppwx6aw7
53307
53305
2026-04-22T10:44:03Z
RG72
415
53307
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Tifo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Tifo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Tifo|Tifo]]''' estas genra nomo de diversaj kontaĝaj kaj epidemiaj malsanoj, karakterizitaj per febro, stuporo kaj malvigleco.
== Citaĵoj ==
{{Citaĵo
|teksto = Malmultaj [[rusoj]] en la tempo de lukto de la [[blankuloj]] kontraŭ [[ruĝuloj]] evitis tiun aŭ alian tifon. "Abdominalis", "Exanthematicus" kaj "Recurrens" estis la veraj ĉefanĝeloj de la [[rusa revolucio]]. Multaj spertis ĉiujn tri tifojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Мало кто из русских времен борьбы белых с красными избежали того или иного тифа. "Abdominalis", "Exanthematicus" и "Recurrens" были истинными архангелами русской революции. Многие испытали все три тифа<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 384.</ref>.
}}
== Referencoj ==
{{Projektoj}}
[[Kategorio:Malsanoj]]
[[Kategorio:Infektologio]]
f7xt7bvqu3qxbt38bs7cvi85d91k9ca
Gvatado
0
13717
53314
2026-04-22T10:53:12Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | nomo = Gvatado | koloro = | dosiero = | vikipedio = Gvatado | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''Gvatado''' estas kaŝa observado de iu. == Citaĵoj == {{Citaĵo |teksto = Por la [[homo]] mem estas tre malfacile kompreni, ĉu oni gvatas lin. Por tia kazo nepre devas akompanulo, kiu facile eltrovos la gvatantojn. Tio estas gvatado de gvatado. |aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]] |verko = 1920 |orig..."
53314
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Gvatado
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Gvatado
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Gvatado''' estas kaŝa observado de iu.
== Citaĵoj ==
{{Citaĵo
|teksto = Por la [[homo]] mem estas tre malfacile kompreni, ĉu oni gvatas lin. Por tia kazo nepre devas akompanulo, kiu facile eltrovos la gvatantojn. Tio estas gvatado de gvatado.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Самому человеку очень трудно определить, следят ли за ним. Для этого случая обязательно должен быть сопровождающий, который легко выследит следящих. Это слежка за слежкой<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 408.</ref>.
}}
== Referencoj ==
{{Projektoj}}
[[Kategorio:Temoj]]
05ocutije5jk3it0i0s3o5m4xtv56y9
Odeso
0
13718
53337
2026-04-22T11:16:50Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | dosiero = | vikipedio = Odeso | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = Kategorio:Odeso }} '''[[w:Odeso|Odeso]]''' estas ĉefurbo de Ukrainio. == Citaĵoj == {{Traduko de vikicitaristo}} <!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete --> === Vasilij Ŝulgin === {{Citaĵo |teksto = Odeso ekde origine estis fifama nesto de [[ŝtelisto]]j kaj [[bandito]]j. Ĉi tie evidente ekde nerememorebla tempo ekzistis forta rabista organiza..."
53337
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| dosiero =
| vikipedio = Odeso
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj = Kategorio:Odeso
}}
'''[[w:Odeso|Odeso]]''' estas ĉefurbo de Ukrainio.
== Citaĵoj ==
{{Traduko de vikicitaristo}}
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = Odeso ekde origine estis fifama nesto de [[ŝtelisto]]j kaj [[bandito]]j. Ĉi tie evidente ekde nerememorebla tempo ekzistis forta rabista organizaĵo, kontraŭ kiu pli aŭ malpli sensukcese luktis ĉiuj dekkvin (ne, ŝajne ili estis 14), — ĉiuj dekkvar registaroj, anstataŭintaj unu la alian en Odeso dum la tempo de la [[revolucio]]. Sed la [[bolŝevistoj]] sukcesis sufiĉe rapide. Kaj necesas juste agnoski tion, rilate krimecon Odeso baldaŭ iĝis tute sekura urbo.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Одесса с покон веков славилась как гнездо воров и налетчиков. Здесь, по-видимому, с незапамятных времен существовала сильная грабительская организация, с которой более или менее малоуспешно вели борьбу все пятнадцать (нет, их было, кажется, 14), — все четырнадцать правительсв, сменившихся в Одессе за время революции. Но большевики справились весьма быстро. И надо отдать им справедливость, в уголовном отношении Одесса скоро стала совершенно безопасным городом<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 389.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri "sonoriletoj" — bankbiletoj de [[Denikin]] je mil rubloj] [...] "sonoriletoj", malgraŭ oficiala malpermeso sub minaco de [[mortpafo]], estis kvotataj en la subtera [[borso]] de Odeso. Ilia valoro ŝajne neniam falis sub tricent sovetiaj rubloj, sed fojfoje leviĝis ĝis "al pári". Grandega nombro de homoj en Odeso okupiĝis pri mona spekulado. Sed ĉu povus esti alie? Kien povus malaperi tiuj ĉi "koŝmaraj" gregoj de ĉiaspecaj borsistoj, kiuj estis plenigantaj Fanconi kaj Robina<ref>Famaj kafejoj en Odeso.</ref>, kaj kiel densa amaso staris ĉe kruciĝo de [[Deribasovskaja]] kaj Jekaterininskaja, vendante [[kokaino]]n, [[sukero]]n kaj valuton? La Odesa [[ĈK]] luktis kontraŭ ili, multajn mortpafis, sed la aliaj plu laboris.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] "колокольчики", несмотря на официальное запрещение под страхом расстрела, котировались на подпольной бирже Одессы. Стоимость их, кажется, не падала ниже трехсот советских рублей, но порою подымалась до "al pári". Огромное количество людей в Одессе занималось спекуляцией на деньгих. Да могло ли это быть иначе? Куда же могли деваться эти "кошмарические" стада всевозможных биржевиков, которые наполняли Фанкони и Робина и густой толпой стояли на углу Дерибасовской и Екатерининской, торгуя кокаином, сахаром и валютой? Одесская чрезвычайка вела с ним борьбу, многих расстреливала, но остальные продолжали работать<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 393.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Estas mirinde kiom rapide [[bolŝevistoj]] likvidis [[rabisto]]jn, [[bandito]]jn kaj diversajn krimulojn.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Удивительно, как быстро большевики покончили с грабителями, налетчиками и всякими уголовными<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 395.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Odeso| ]]
fmjz1zxl390fo55o33exxuqoc74jshx
Evakuado de Krimeo
0
13719
53340
2026-04-22T11:26:27Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | nomo = Evakuado de Krimeo | koloro = | dosiero = | vikipedio = Evakuado de Krimeo | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''Evakuado de Krimeo''' estis evakuado de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio en 1920 de [[Krimeo]] dum la [[Rusia Enlanda milito]]. == Citaĵoj == === Vasilij Ŝulgin === {{Citaĵo |teksto = En kronikoj la jaro 1920 estos markita kiel la jaro de paca konkero de Konstantinopolo..."
53340
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Evakuado de Krimeo
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Evakuado de Krimeo
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''Evakuado de Krimeo''' estis evakuado de la Armitaj Fortoj de Suda Rusio en 1920 de [[Krimeo]] dum la [[Rusia Enlanda milito]].
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = En kronikoj la jaro 1920 estos markita kiel la jaro de paca konkero de [[Konstantinopolo]] fare de [[rusoj]].
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = В летописях 1920 год будет отмечен как год мирного завоевания Константинополя русскими<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] [[Rusoj]] kaj [[turkoj]] nun kvazaŭ spertas [[mielmonato]]n... Kazoj de mirinde favora, kora traktado estas sennombraj... Al la rusoj oni cedas lokon en atendovicoj, de la rusoj oni prenas malpli da [[mono]] en vendejoj kaj frizejoj, oni montras diversajn signojn de atento kaj kompato, kaj super ĉio ĉi kvazaŭ kanto de jubilanta [[amo]], kune kun [[minareto]]j flugas al ĉielo popola voĉo — dia voĉo.</br> — Bona estas ruso, bona...</br> [...] Ambaŭ nacioj — la rusoj kaj turkoj — estas preskaŭ same malfeliĉaj. Ambaŭ estas preskaŭ senigitaj je [[patrujo]]. Ambaŭ estas inkluditaj, enpremitaj je klaso de venkitoj fare de "ŝtatoj-venkintoj".
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Русские и турки сейчас словно переживают медовый месяц... Случаев удивительно доброго, сердечного отношения — не перечесть... Русским уступают очереди, с русских меньше берут в магазинах и парикмахерских, выказывают всяческие знаки внимания и сочувствия, и над всем этим, как песнь торжествующей любви, вместе с минаретами вьется к небу глас народа — глас божий.</br> — Харош урус, харош...</br> [...] Обе нации — русские и турки — почти одинаково несчастны. Обе почти лишены отечества. Обе включены, втоптаны в разряд побежденных "державами-победительницами"<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 500–501.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = [pri amikemo de la turkoj al la rusaj rifuĝintoj en 1920] Sed ŝajne ĉiuj landoj "fermiĝis". Ili ne deziras la [[rusoj]]n... neniu deziras kaj eĉ grandanimaj, fidelaj aliancanoj... Kaj nur ĉi tie, en la ĉefurbo de la popolo, kontraŭ kiu ni militadis dum jarcetoj, militis ankaŭ en la [[Unua mondmilito|lasta milito]], en la ĉefurbo pri kiu ni tiom da fojoj kaj tute malkaŝe pretendis, dezirante preni ĝin por ni, nur ĉi tie flugas nesilentigebla krio:</br> — Bona, ruso, bona...</br>Mirindaj estas aferoj viaj, sinjoro!..
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но, кажется, все страны "закрылись". Не хотят русских... никто не хочет, и даже великодушные, верные союзники... И только тут, в столице народа, с которым вы воевали века, воевали и в последнюю войну, в столице, на которую мы столько раз и совершенно открыто претендовали, желая взять ее себе, только тут несется неумолчный крик:</br> — Харош, урус, харош...</br> Чудесны дела твои, господи!..<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 504.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Krimeo]]
* [[Evakuado de Odeso (1920)]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Blanka movado]]
[[Kategorio:Krimeo]]
[[Kategorio:1920]]
do9ru5hq4yylzvfum3ycyj3e454jn5v
Kategorio:Krimeo
14
13720
53343
2026-04-22T11:28:26Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Geografio de Ukrainio]] [[Kategorio:Respublikoj de Rusio]] [[Kategorio:Duoninsuloj]] [[Kategorio:Nigra maro]]"
53343
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Geografio de Ukrainio]]
[[Kategorio:Respublikoj de Rusio]]
[[Kategorio:Duoninsuloj]]
[[Kategorio:Nigra maro]]
91yubd5t68q1z2egxb63y7micpwca1g
Kategorio:Duoninsuloj
14
13721
53345
2026-04-22T11:30:46Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Geografio]]"
53345
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Geografio]]
kujkuo4makacpqyvmuftanaa4rce21c
Rusia Enlanda milito
0
13722
53346
2026-04-22T11:34:29Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Temo | nomo = Rusia Enlanda milito | koloro = | dosiero = | vikipedio = Rusia Enlanda milito | komunejo = | komunejokat = | vikivortaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Rusia Enlanda milito|Rusia Enlanda milito]]''' estis la milito okazinta en Rusio en 1918–1921. == Citaĵoj == === Vasilij Ŝulgin === {{Citaĵo |teksto = [...] delonge jam niaj ideoj transsaltis la fronton [...] Unuavice ni instruis ilin kia devas esti [[armeo]]...."
53346
wikitext
text/x-wiki
{{Temo
| nomo = Rusia Enlanda milito
| koloro =
| dosiero =
| vikipedio = Rusia Enlanda milito
| komunejo =
| komunejokat =
| vikivortaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Rusia Enlanda milito|Rusia Enlanda milito]]''' estis la milito okazinta en Rusio en 1918–1921.
== Citaĵoj ==
=== Vasilij Ŝulgin ===
{{Citaĵo
|teksto = [...] delonge jam niaj ideoj transsaltis la fronton [...] Unuavice ni instruis ilin kia devas esti [[armeo]]. Kiam mizera grupeto de [[Lavr Kornilov|Kornilov]], [[Miĥail Vasiljeviĉ Aleksejev|Aleksejev]] kaj [[Denikin]] estis batanta iliajn hordojn, — batanta ĉar ĝi estis organizita sur ĝusta bazo — sen "komitatoj", sen "konscia disciplino", do organizita "blankule", — ili komprenis... Kaj ili restarigis la rusan armeon... Tio unue... Certe ili opinias ke ili kreis socialisman armeon, kiu batalas "je la nomo de Internacio", — sed tio estas stultaĵo. Tio nur ŝajnas al ili. Efektive ili restarigis la rusan armeon... Kaj tio estas nia merito... Ni rolis kiel [[svedoj]]... [[Lenin]] povus tosti "sanon de la instruistoj", tiuj ĉi instruistoj estas ni.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = [...] давно уже наши идеи перескочили через фронт [...] Прежде всего, мы научили их, какая должна быть армия. Когда ничтожная горсточка Корнилова, Алексеева и Деникина била их орды, — била потому, что она была организована на правильных началах — без "комитетов", без "сознательной дисциплины", то есть организована "по-белому", — они поняли... И они восстановили русскую армию... Это первое... Конечно, они думают, что создали социалистическую армию, которая дерется "во имя Интернационала", — но это вздор. Им только так кажется. На самом деле, они восстановили русскую армию... И это наша заслуга... Мы сыграли роль шведов... Ленин мог бы пить "здоровье учителей", эти учителя — мы<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Nia ĉefa, nia efektiva slogano estas — Unueca [[Rusio]]... Kiam foriris [[Denikin]], ni ne perdis ĝin, sed kvazaŭ kaŝis por iu tempo... ni volvis la standardon... Sed kiu levis ĝin, kiu malvolvis la standardon? Tio sonas sovaĝe sed tamen... La standardon de Unueca Rusio fakte levis la [[bolŝevistoj]]. Certe ili ne diras tion... Certe [[Lenin]] kaj [[Trockij]] plu trumpetas Internacion. Kaj kvazaŭ "komunista" armeo estis batalanta por trudado de "sovetiaj respublikoj". Sed tio estas nura supraĵo... Efektive ilia armeo estis batanta [[poloj]]n kiel la polojn. Kaj ĝuste pro tio ke ili forprenis pure rusajn provincojn. [...] Almenaŭ ne eblas ne vidi ke la [[rusa lingvo]], je la gloro de Internacio, denove okupis sesopon de la tero.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Наш главный, наш действенный лозунг — Единая Россия... Когда ушел Деникин, мы его не то чтобы потеряли, но куда-то на время спрятали... мы свернули знамя... А кто поднял его, кто развернул знамя? Как это ни дико, но это так... Знамя Единой России фактически подняли большевики. Конечно, они этого не говорят... Конечно, Ленин и Троцкий продолжают трубить Интернационал. И будто бы "коммунистическая" армия сражалась за насаждение "советских республик". Но это только так сверху... На самом деле их армия била поляков, как поляков. И именно за то, что они отхватили чисто русские области. [...] В всяком случае, нельзя не видеть, что русский язык во славу Интернационала опять занял шестую часть суши<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 516.</ref>.
}}
{{Citaĵo
|teksto = Sed kial, oni diros, ni tamen estas en [[Kalipolis]], ne en [[Moskvo]]? Kial ni ne profitis la [[tempo]]n, kiam la [[Ruĝuloj]] milite ankoraŭ ne pensis "[[Blankuloj|blankule]]" kaj pro tio estis senpovaj? Ĉar nin venkis la Grizuloj kaj Malpuruloj... La unuaj — sin kaŝis kaj nenifaris, la duaj — ŝtelis, rabis kaj murdis ne je la nomo de peza devo, sed por sia sadisma, perversa malpura-sanga plezuro...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Но отчего, скажут, мы все-таки в Галлиполи, а не в Москве? Почему мы не воспользовались тем временем, когда Красные в военном отношении еще не мыслили "по-белому" и потому были бессильны? Потому что нас одолели Серые и Грязные... Первые — прятались и бездельничали, вторые — крали, грабили и убивали не во имя тяжкого долга, а собственно ради садистского, извращенного грязно-кровавого удовольствия...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 527.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Blanka movado]]
* [[Ruĝa Armeo]]
== Referencoj ==
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito| ]]
ickwnvgzdpmm2j8br7rd5hb1xwn1qe0
Vera Ĥolodnaja
0
13723
53351
2026-04-22T11:47:49Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Vera Ĥolodnaja | dosiero = | vikipedio = Vera Ĥolodnaja | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Vera Ĥolodnaja|Vera Ĥolodnaja]]''' (naskiĝis la 9-an (22-an) (eble la 5-an, do la 24-an) de aŭgusto 1893 — mortis la 16-an (eble la 17-an) de februaro 1919) estis rusia kinaktorino. == Citaĵoj == <!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete --> == Pri la aŭtoro == {{Citaĵo |teksto = [kine..."
53351
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Vera Ĥolodnaja
| dosiero =
| vikipedio = Vera Ĥolodnaja
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Vera Ĥolodnaja|Vera Ĥolodnaja]]''' (naskiĝis la 9-an (22-an) (eble la 5-an, do la 24-an) de aŭgusto 1893 — mortis la 16-an (eble la 17-an) de februaro 1919) estis rusia kinaktorino.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = [kinejoj en Krimeo] Certe oni iris por spekti Vera Ĥolodnaja. Post sia tragika fino ŝi iĝis "postmorta verko", tio kio ne plu ekzistas...
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Конечно, пришли смотреть Веру Холодную. После своего трагического конца она стала "посмертным произведением", тем, чего уж нет...<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 310.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Sergej Ejzenŝtejn]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Ĥolodnaja, Vera}}
[[Kategorio:Kulturo de Rusio]]
[[Kategorio:Aktoroj]]
[[Kategorio:Kino]]
[[Kategorio:Rusoj]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1893]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1919]]
bwlje7tw1xwd04o41xq3xq2qnk8czvm
Kategorio:Naskiĝintoj en 1893
14
13724
53353
2026-04-22T11:49:04Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|93]] [[Kategorio:1893]]"
53353
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|93]]
[[Kategorio:1893]]
squjlo8t65ybe5e41shh73im7k7o64o
Kategorio:1893
14
13725
53354
2026-04-22T11:49:41Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:19-a jarcento|93]] [[Kategorio:Jaroj]]"
53354
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:19-a jarcento|93]]
[[Kategorio:Jaroj]]
mn13ryc3yc3zkt03tvgol4tuhoqip0i
Aleksej Brusilov
0
13726
53357
2026-04-22T11:54:23Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "{{Aŭtoro | nomo = Aleksej Brusilov | dosiero = | vikipedio = Aleksej Brusilov | komunejo = | komunejokat = | vikifontaro = | vikinovaĵoj = }} '''[[:w:Aleksej Brusilov|Aleksej Brusilov]]''' (naskiĝis la 19-an (31-an) de aŭgusto 1853 – mortis la 17-an de marto 1926) estis rusia, sovetia militisto, generalo. == Citaĵoj == <!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete --> == Pri la aŭtoro == {{Citaĵo |teksto = Alvoko de Brusilov kaŭzis cer..."
53357
wikitext
text/x-wiki
{{Aŭtoro
| nomo = Aleksej Brusilov
| dosiero =
| vikipedio = Aleksej Brusilov
| komunejo =
| komunejokat =
| vikifontaro =
| vikinovaĵoj =
}}
'''[[:w:Aleksej Brusilov|Aleksej Brusilov]]''' (naskiĝis la 19-an (31-an) de aŭgusto 1853 – mortis la 17-an de marto 1926) estis rusia, sovetia militisto, generalo.
== Citaĵoj ==
<!-- Bv listigi la citaĵojn alfabete -->
== Pri la aŭtoro ==
{{Citaĵo
|teksto = Alvoko de Brusilov kaŭzis certan impreson. Ĝi estis verkita je malnova lingvaĵo kaj pro tio influis la nervojn... "Por la Rusa Tero" — tio estis jam tiel multe.
|aŭtoro = [[Vasilij Ŝulgin]]
|verko = 1920
|origina teksto = Брусиловское воззвание произвело некоторое впечатление. Оно было написано старым языком и в силу этого действовало на нервы... "За Русскую Землю" — это было уже так много<ref>Шульгин В. В. Дни. 1920: Записки. М., 1989. С. 515.</ref>.
}}
== Vidu ankaŭ ==
* [[Brusilov-ofensivo]]
== Referencoj ==
{{DEFAŬLTORDIGO:Brusilov, Aleksej}}
[[Kategorio:Rusiaj militistoj]]
[[Kategorio:Generaloj]]
[[Kategorio:Unua mondmilito]]
[[Kategorio:Rusia Enlanda milito]]
[[Kategorio:Ruslingvaj aŭtoroj]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj en 1853]]
[[Kategorio:Mortintoj en 1926]]
[[Kategorio:Naskiĝintoj la 31-an de aŭgusto]]
[[Kategorio:Mortintoj la 17-an de marto]]
q1wjg2l17uedyr2ue1llrjxglutsdz1
Kategorio:Naskiĝintoj en 1853
14
13727
53359
2026-04-22T11:56:18Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|53]] [[Kategorio:1853]]"
53359
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Naskiĝintoj en la 19-a jarcento|53]]
[[Kategorio:1853]]
f4i5rum6g8hugcgetj7s0nk8re8oamn
Kategorio:1853
14
13728
53360
2026-04-22T11:56:50Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:19-a jarcento|53]] [[Kategorio:Jaroj]]"
53360
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:19-a jarcento|53]]
[[Kategorio:Jaroj]]
exhg9x5efw7o1v5jdtl54tv3oz2td62
Kategorio:Mortintoj en 1926
14
13729
53361
2026-04-22T11:57:29Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:Mortintoj en la 20-a jarcento|26]] [[Kategorio:1926]]"
53361
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:Mortintoj en la 20-a jarcento|26]]
[[Kategorio:1926]]
h4zxzaa1n9v3vlin6tahr0ezp7h3uxd
Kategorio:1926
14
13730
53362
2026-04-22T11:57:58Z
RG72
415
Kreis novan paĝon kun "[[Kategorio:20-a jarcento|26]] [[Kategorio:Jaroj]]"
53362
wikitext
text/x-wiki
[[Kategorio:20-a jarcento|26]]
[[Kategorio:Jaroj]]
p0ngl4fwreorm6uxfyqrpv0h6bk45il