Wikipedy fywiki https://fy.wikipedia.org/wiki/Haadside MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter Media Wiki Oerlis Meidogger Meidogger oerlis Wikipedy Wikipedy oerlis Ofbyld Ofbyld oerlis MediaWiki MediaWiki oerlis Berjocht Berjocht oerlis Hulp Hulp oerlis Kategory Kategory oerlis Tema Tema oerlis TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Alvestêdetocht 0 121 1223546 1223466 2026-03-28T20:13:47Z Ieneach fan 'e Esk 13292 red 1223546 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks evenemint | ôfbylding = Alvestêdetocht rûte OSM.png | ôfbyldingstekst = Rûte fan 'e Alvestêdetocht. | ôfbyldingsbreedte = | namme = Alvestêdetocht | lân = [[File:Flag of the Netherlands.svg|border|20px]] [[Nederlân]] | bestjoerlike ienheid1 = provinsje | namme bestjoerlike ienheid1 = [[File:Frisian flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]] | bestjoerlike ienheid2 = | namme bestjoerlike ienheid2 = | plak = [[Fryske alve stêden]] | holden yn = | datum = | tiid fan it jier = [[winter]] | edysje = | oare namme = | ôfkoarting = | oanlieding = | gelegenheid = | soarte evenemint = [[toertocht (reedriden)]] | sjenre = | bestean = fan [[1909]] ôf | oprjochter = [[Pim Mulier]] | organisearre troch = [[Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden|Keninklike Feriening <br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;De Fryske Alve Stêden]] | winner(s) = | sels yn te foljen1 = | namme sels yn te foljen1 = | sels yn te foljen2 = | namme sels yn te foljen2 = | webside = [http://www.elfstedentocht.nl/ www.elfstedentocht.nl] }} De '''Alvestêdetocht''' is in [[toertocht (reedriden)|reedriderstocht]] fan justjes minder as 200&nbsp;[[km]] oer [[natoeriis]] by de [[Fryske stêden|alve stêden]] fan 'e [[Nederlân]]ske [[provinsje]] [[Fryslân]] lâns. [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], de [[haadstêd]] fan Fryslân, is fan âlds it start- en finishplak. De tocht wurdt eltse [[winter]], ynsafier't de tastân fan it [[iis]] dat talit, maksimaal ien kear organisearre troch de [[Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden]]. De earste offisjele Alvestêdetocht waard yn [[1909]] ferriden, hoewol't soks ek foar dy tiid wol op ûnoffisjele wize dien waard. Sûnt [[1909]] hat de tocht noch mar 15 kear holden wurde kinnen. Omreden fan syn lange ôfstân en syn seldsumens wurdt de Alvestêdetocht ek wol de 'Tocht der Tochten' neamd. ==Rûte== De Alvestêdetocht liedt de dielnimmers by de [[Fryske stêden|alve Fryske plakken]] lâns dy't [[histoarysk]] [[stedsrjochten]] krigen hawwe. Hoewol't [[Drachten]] en [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] folle grutter binne as guon fan 'e 'stêden', telle sy op dit mêd net mei om't oan har nea stedsrjochten taparte binne, ek al wurde se yn 'e moderne kontekst faak wol 'stêden' neamd. Dat komt om't Drachten en It Hearrenfean pas yn 'e [[njoggentjinde iuw|njoggentjinde]] en fral de [[tweintichste iuw]] har hjoeddeistige omfang en dêrmei wichtigens berikt hawwe. De rûte fan 'e Alvestêdetocht fiert behalven by de histoaryske stêden fan Fryslân ek by in protte [[doarp]]en lâns, mar dat komt om't dy tafallich oan it trajekt lizze, en is fierder net fan belang. De rûte kin wat dat oangiet dan ek sûnder folle swierrichheden ferlein wurde. Om in foarbyld te jaan: de Alvestêdetocht docht altyd [[Balk]] oan, yn [[Gaasterlân]], mar doe't yn [[2012]] it [[rivier]]ke [[De Luts]] by Balk mar net tichtfrieze woe, waarden der plannen makke om 'e rûte tusken [[Sleat (stêd)|Sleat]] en [[Starum]] te ferlizzen oer [[De Fluezen]], dat Balk (letterlik) links lizze litten wurde soe. Dêr wiene de Balksters fansels net bliid mei, mar foar de Alvestêdetocht as gehiel makke it gjin ferskil. Uteinlik gie de tocht yn [[2012]] lykwols oer en barde dit sadwaande net. De rûte fan 'e Alvestêdetocht begjint op [[De Swette]] yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], de [[haadstêd]] fan [[Fryslân]], en liedt dêrwei oer [[Snits]], [[Drylts]], [[Sleat (stêd)|Sleat]], [[Starum]], [[Hylpen]], [[Warkum]], [[Boalsert]], [[Harns (stêd)|Harns]], [[Frjentsjer]] en [[Dokkum]], om dêrwei werom te kearen yn Ljouwert, dêr't op 'e [[Bonke (feart)|Bonke]] de einstreek leit. De ôfstannen binne sa: {| class="wikitable" |- ! stêd ! [[km]] ôflein |- |[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | style="text-align:right;"| 0 |- |[[Snits]] | style="text-align:right;"| 22 |- |[[Drylts]] | style="text-align:right;"| 26 |- |[[Sleat (stêd)|Sleat]] | style="text-align:right;"| 40 |- |[[Starum]] | style="text-align:right;"| 66 |- |[[Hylpen]] | style="text-align:right;"| 77 |- |[[Warkum]] | style="text-align:right;"| 86 |- |[[Boalsert]] | style="text-align:right;"| 99 |- |[[Harns (stêd)|Harns]] | style="text-align:right;"| 116 |- |[[Frjentsjer]] | style="text-align:right;"| 129 |- |[[Dokkum]] | style="text-align:right;"| 174 |- |[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | style="text-align:right;"| 199 |- |} Himelsbreed is de ôfstân fan stêd nei stêd mar 155 km. [[Dokkum]] leit in hiel ein út 'e reek; as men dy stêd oerslaan soe, wie de Alvestêdetocht teminsten 50&nbsp;km koarter. [[File:2011-07_elfstedenmon_06.JPG|left|thumb|250px|It [[Alvestêdemonumint]] op 'e [[Kanterlânsbrêge]] oer [[De Moark]] by [[Gytsjerk]].]] De rûte fan 'e Alvestêdetocht rint troch it [[noarden]] en [[westen]] fan Fryslân, mar docht it [[súdeasten]] (de earme [[sân]]- en [[leechfean|feangebieten]], dêr't histoarysk gjin stêden leine) net oan. Yn 'e [[Súdwesthoeke]] lizze de stêden relatyf deun byinoar, mar yn it noarden fan 'e provinsje is dat net it gefal. It lange stik fan [[Frjentsjer]] nei [[Dokkum]], dat komt as de riders al [[wurgens|wurch]] begjinne te wurden, wurdt dêrom ek wol de 'Hel fan it Noarden' neamd. Der binne twa stikken dêr't de riders in ein hinne en werom oer itselde wetter moatte: in lyts stikje fan 'e [[Sleattemer Mar]] oer [[De Ie (De Fryske Marren)|De Ie]] nei [[Sleat (stêd)|Sleat]] en werom, en in folle langer ein fan [[Bartlehiem]] oer de [[Dokkumer Ie]] nei [[Dokkum]] en werom. Dat de rûte mei de wizers fan 'e klok mei riden wurdt (mei de start op De Swette en de finish op 'e Bonke) hat net altyd sa west: fan [[1909]] oant en mei [[1929]] en yn [[1941]] waard de rûte oarsom ôflein. It beswier dêrtsjin wie fral dat de riders dan [[moarn (deidiel)|moarns]] ier yn it [[tsjuster]] hinne en wer moasten oer de Dokkumer Ie, wat ta [[ûngemak (aksidint)|botsings]] late tusken riders dy't yn tsjinstelde rjochtings giene. [[File:Inschrijving_14e_Elfstedentocht_de_inschrijving_verliep_betrekkelijk_soepel,_Bestanddeelnr_933-5782.jpg|right|thumb|180px|Grutte tarin op 'e ynskriuwing foar de [[Fjirtjinde Alvestêdetocht]] yn [[1986]].]] ==Tarieding== De Alvestêdetocht wurdt eltse [[winter]], alteast ynsafier't it dan [[froast|friest]], taret troch it [[bestjoer]] fan 'e [[Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden]] yn gearspraak mei 22 rayonhaden. Dy rayonhaden binne elts yn har eigen [[list fan rayons fan de Alvestêdetocht|rayon]] ferantwurdlik foar it yn 'e gaten hâlden fan 'e tsjûkens fan it [[natoeriis]]. Har befinings jouwe se troch oan it bestjoer, dat op basis dêrfan beslist oft der in Alvestêdetocht útskreaun wurde moat, en sa ja, oft dy trochgean moat of letter dochs noch ôflast wurde moat. Om op feilige wize in Alvestêdetocht hâlde te kinnen, moat de iistsjûkens oer frijwol de hiele Alvestêderûte minimaal 15&nbsp;[[sintimeter|sm]] bedrage. Foarôfgeande oan 'e tocht kinne lytseftige [[wjek]]ken opfolle wurde mei iisskossen dy't op oare plakken (bûten de rûte) 'rispe' binne; soks wurdt in [[iistransplantaasje]] neamd. Op plakken dêr't omreden fan in lege [[brêge]], in dearinnend [[oerflaktewetter|wetter]], in grut wjek of tige tin of min iis net riden wurde kin, is it mooglik om foarsjennings oan te lizzen om in stik te [[klúnjen]] (op [[redens]] te [[rinnen]]). Men kin dan tinke oan in rinpaad fan âlde [[flierbedekking]] of oar [[tapyt]]wurk (dat de redens net stomp wurde of skansearre reitsje) en mooglik in opstapke om fan en in ôfstapke om wer op it iis te kommen. Der binne lykwols grinzen oan 'e ôfstannen dy't klune wurde kinne. [[File:Elfstedenrijder_Auke_Hettema_Heliconweg_FEC_Leeuwarden.JPG|left|thumb|180px|De ''[[Alvestêderider]]'', in [[stânbyld|stân-byld]] by it [[FEC]] oan 'e Heliconwei yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], mei in fuotstik dêr't de nammen fan alle winners fan 'e Alvestêdetocht yn gra-vearre steane.]] ==Regels== Oan 'e Alvestêdetocht kin men inkeld dielnimme as men lid is fan 'e [[Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden]]. Dan noch is it net mooglik foar alle leden fan dy organisaasje om oan ien en deselde Alvestêdetocht mei te dwaan, mei't der beheinings binne oan hoefolle minsken oft op ien dei feilich oer in beskaat iistrajekt hinne gean kinne. Dêrom is der sprake fan in systeem fan [[útlotting]]. De dielnimmers binne fierders ferdield oer in lytsere groep wedstrydriders, dy't bestiet út profesjonele of semy-profesjonele [[maratonriden|maratonriders]], en in folle gruttere kloft toerriders. De wedstrydriders besykje sa fluch mooglik fan 'e start nei de finish te kommen en sette dêrom it earste ôf. De toerriders besykje miskien ek wol om sa hurd mooglik de hiele rûte ôf te lizzen, mar dat hoecht net, want by harren hat de Alvestêdetocht gjin [[kompetatyf]] elemint. Oan 'e [[Fyftjinde Alvestêdetocht]] fan [[1997]], dy't anno [[2026]] ek de lêste wie, diene 301 wedstrydriders mei en 16.387 toerriders. By de Alvestêdetocht giet it derom dat de dielnimmers by alle [[Fryske stêden|alve Fryske stêden]] lâns komme en letter ek bewize kinne dat se dat dien hawwe. Dêrta krije alle dielnimmers by harren ynskriuwing fan 'e organisaasje in [[stimpelkaart]] útrikt, dy't se yn 'e alve stêden by offisjele [[stimpelpost]]en troch [[frijwilliger]]s fan 'e Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden mei de hân ôfstimpelje litte moatte. Boppedat binne der ek noch trije geheime kontrôleposten, dy't op net yn 't foar bekend makke plakken op 'e rûte tusken de stêden yn opsteld steane. Dêr wurdt mei in spesjale [[tange]] in gatsje yn 'e stimpelkaart knipt. Der wurdt gebrûk makke fan geheime kontrôleposten om foar te kommen dat guon [[slûchslimmens|slûchslimme]] dielnimmers bûten de stêden om in diel fan 'e tocht mei de [[auto]] of in oare net tastien [[ferfiermiddel]] ôflizze soene. [[File:1e Elfstedentocht in Leeuwarden 2 jan. 1909.jpg|thumb|250px|right|De [[Earste Alvestêdetocht]] yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]. Yn 'e midden, 5e fan lofts mei burdsje, de winner [[Minne Hoekstra]], lofts fan him Gerlof van der Leij, de twadde-priiswinner út [[Marrum]], rjochts [[sjoernalist]] [[jhr.]] [[Jan Feith]].]] Nei oankomst by de finish yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] wurdt troch funksjonarissen fan 'e organisaasje kontrolearre oft in dielnimmer wol alle stimpels op en knippen yn 'e kaart hat. Is dat it gefal en is de dielnimmer foar [[midsnacht]] oer de finish kommen, dan kriget hy of sy it fel begearde [[Alvestêdekrúske]], in opspjeldbere [[ûnderskieding]] dy't ûntwurpen is troch [[Pim Mulier]]. De earste alve oankommen [[manlik]]e dielnimmers èn de earste alve oankommen [[froulik]]e dielnimmers krije dêropta in [[medalje]]. De winner fan 'e Alvestêdetocht by de manlju kriget ek in [[sulver]]en [[skûtel]], de Pim Mulier-wikselpriis. De winner by de froulju kriget twa [[wikselpriis|wikselprizen]]: in sulveren [[bokaal]] en in sulveren [[beker|wikselbeker]]. Beide winners wurde huldige mei in [[krâns (hulde)|krâns]] en harren [[namme]]n wurde byset yn 'e ynskripsje op it [[fuotstik]] fan it [[stânbyld]] fan 'e ''[[Alvestêderider]]'' fan [[byldhouwer]] [[Auke Hettema]] by it [[FEC]] yn Ljouwert. De prizen en huldiging fan 'e winneresse waarden pas ynfierd foar de Fyftjinde Alvestêdetocht fan [[1997]]. ==Skiednis== Fan âlds wie yn [[kâld]]e [[winter]]s foar ynwenners fan [[Fryslân]] [[reedriden]] ien fan 'e effisjintste manearen om fan it iene nei it oare plak te kommen, benammen as [[ferkear]] oer de [[wei]] behindere waard troch [[snie]]fal of [[glêdens (wei)|glêdens]]. It is bekend dat der yn foargeande [[iuw]]en troch jonge [[manlju]] wolris [[weddenskip]]pen ôfsletten waarden oer de fraach oft it immen slagje koe om op ien [[dei]] alle [[Fryske stêden|alve stêden]] oan te dwaan. In lang [[gedicht]] fan [[Boelardus Augustinus van Boelens]] út [[1749]] ferwiist bgl. nei [[Alvestêdetochten foar 1909|sa'n iere alvestêdetocht]]. [[File:Elfstedentocht 1933.ogv|thumb|250px|left|In filmke fan 'e [[Fyfde Alvestêdetocht]] yn [[1933]].]] Yn 'e [[njoggentjinde iuw]] waard der eltse kear dat de stân fan it [[iis]] it taliet wol besocht om sa'n tocht te ferriden. Yn 'e [[winter fan 1890 op 1891]], dy't útsûnderlike strang wie, weage de 25-jierrige [[Pim Mulier]] út [[Haarlim]] (mar oarspronklik fan [[Wytmarsum]]) him der op [[2&nbsp;jannewaris]] oan. Yn eltse stêd klampte er in ynwenner oan om syn [[hantekening]] te setten, sadat er bewiis foar syn prestaasje hawwe soe. Dêrtroch stiet fêst dat Mulier de hiele alvestêdetocht ferried. Dat died er binnen trettjin [[oere]]n. Hy kaam der mei yn 'e ''[[Ljouwerter Krante]]'' en wûn der in beskate bekendheid troch. Letter kaam Mulier op it idee om in organisearre [[toertocht (reedriden)|toertocht]] te hâlden by de alve stêden lâns. Ein [[1908]] waard op syn oanstean fia it [[Nederlânsk Bûn foar Lichaamlike Opfieding]] (NBLO) en ûnder auspysjes fan it [[Fryske Iisbûn|Frysk Iisbûn]] foar it earst in toertocht útskreaun op in noch neier te bepalen [[datum]]. Der waard earst sein dat men oant en mei [[5&nbsp;jannewaris]] de tiid hie om jin yn te skriuwen, mar doe't it tsjin ein [[desimber]] hurd begûn te [[froast|friezen]], waard de finale ynskriuwdatum weromhelle oant [[1&nbsp;jannewaris]]. Dêrtroch hiene mar 48 minsken har op 'e tiid ynskreaun. Doe't it mei [[âld en nij]] hommels begûn te [[tei]]en, seach de grutste helte fan 'e ynskriuwers fan 'e ûndernimming ôf. Mar 23 minsken (allegear [[manlju]]) diene sadwaande op [[2&nbsp;jannewaris]] [[1909]] mei oan 'e [[Earste Alvestêdetocht]]. Dy waard wûn troch [[Minne Hoekstra]] út [[Warmenhuzen]] mei in tiid fan 13&nbsp;oeren en 50&nbsp;minuten. [[File:De 10e Elfstedentocht.ogv|thumb|250px|right|In filmke fan 'e [[Tsiende Alvestêdetocht]] yn [[1954]].]] Nei de tocht fan [[1909]] waard troch Mulier, [[kranteman]] [[Mindert Hepkema]] en guon meistanners de ''[[Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden|Vereeniging De Friesche Elf Steden]]'' oprjochte, dy't by it hûndertjierrich bestean yn [[2009]] it [[predikaat]] [[Keninklik]] krije soe. Dy [[feriening]] soe tenei de organisaasje fan 'e Alvestêdetocht op him nimme. Yn [[1929]], doe't op [[12&nbsp;febrewaris]] de [[Fjirde Alvestêdetocht]] ferriden waard, duorre de perioade fan froast sa lang, dat leafhawwers fan lange toertochten goed twa [[wike]]n letter, op [[28&nbsp;febrewaris]] nochris in, sij it ûnoffisjele, edysje organisearren, dy't bekend kommen is te stean as de [[Tolhúster Alvestêdetocht]], nei it [[kafee]] It Tolhûs, dêr't start wie. De winters fan [[1939]] op [[1940]], fan [[1940]] op [[1941]] en fan [[1941]] op [[1942]] wiene tige strang, en dat wie iennichste kear dat der trije jier op rige in Alvestêdetocht holden wurde koe. De [[Sechsde Alvestêdetocht]], op [[30&nbsp;jannewaris]] [[1940]], fûn hast persiis in fearnsjier foarôfgeande oan 'e [[Dútske ynfal yn Nederlân]] plak. Fiif man (fan it saneamde [[Pakt fan Dokkum]]) kamen min ofte mear mei-inoar oer de einstreek en waarden as dielde winners oanwiisd. Nei dielde oerwinnings by de [[Fyfde Alvestêdetocht]] fan [[1933]] en de [[Sechsde Alvestêdetocht]] fan [[1940]] lei it bestjoer fan 'e Feriening De Fryske Alve Stêden dêr it near op. It tinken efter dat ferbod wie dat it wedstrydelemint fuortsterke wurde soe as der mar ien winner wêze koe. Doe't yn [[1956]], by de [[Alfde Alvestêdetocht]], [[Jan J. van der Hoorn]], [[Aad de Koning]], [[Jeen Nauta]], [[Maus Wijnhout]] en [[Anton Verhoeven]] it [[Pakt fan Froubuorstermole]] sleaten en hân-yn-hân oer de einstreek kamen, skeinden se dêrmei de nije regel en waarden se [[diskwalifikaasje|diskwalifisearre]]. Der waard lykwols net in oare winner oanwiisd. [[File:Bartlehiem_v.l.n.r._Hans_Bouma_,_Jan_Kooiman_,_Rein_Jonker_,_Nanne_Semplonius,_Bestanddeelnr_933-5792.jpg|left|thumb|250px|Wedstrydriders [[Hans Bouma]], [[Jan Kooiman]], [[Rein Jonker]] en [[Nanne Semplonius]] passearje ûnder de [[Fjirtjinde Alvestêdetocht]] yn [[1986]] [[Bartlehiem]] ûnderweis nei [[Dokkum]].]] De [[Njoggende Alvestêdetocht]] fan [[1947]] kaam benammen bekend te stean om it grutte tal diskwalifikaasjes fan dielnimmers omreden fan [[falskspyljen]]. De ienriedigens fan it bestjoer fan 'e Feriening de Fryske Alve Stêden om sokke wantastannen yn it ferfolch foar te kommen, late ta de profesjonalisearring fan 'e Alvestêdetocht as sportbarren. De [[Tolfde Alvestêdetocht]], dy't ferriden waard op [[18&nbsp;jannewaris]] [[1963]], kaam bekend te stean as "de Hel fan '63", omreden fan 'e ekstreem lege [[temperatuer]] fan –18&nbsp;[[°C]] en in hurde, snijend [[kâld]]e [[wyn (waar)|eastewyn]]. Mar 69 persoanen fan in dielnimmersfjild fan 10.000 rieden de tocht út. De winner, [[Reinier Paping]], dy't oan 'e ein fan 'e tocht [[snieblyn]] wie en de einstreek net mear sjen koe, waard op slach in nasjonale held. In protte dielnimmers litten oan [[befriezingsferskynsel]]s, [[ferwûning]]s oan 'e [[eagen]] en [[brutsen bonke]]n troch falpartijen. Yn [[2009]] waard in [[spylfilm]] oer dizze edysje fan 'e Alvestêdetocht makke, dy't ''[[De Hel van '63]]'' hjit. Nei [[1963]] wiene de winters mear as tweintich jier lang net strang genôch om it hâlden fan in Alvestêdetocht ta te litten. Pas yn [[1985]] waard der op 'e nij in tocht ferriden. Dat wie de [[Trettjinde Alvestêdetocht]], en de earste moderne edysje fan it [[evenemint]]. Tsjin 'e [[1980-er jierren]] wie der op [[sport]]mêd in protte feroare: de dielnimmers droegen no allegearre spesjale reedriderspakken en der wie [[termysk ûnderguod]] om [[waarm]] te bliuwen, wylst men jin earder behelpe moatte hie troch [[krante]]n ûnder de [[klean]] te stopjen, benammen foar it [[boarstkas|boarst]] en de [[búk]]. Trainingsmetoaden wiene modernisearre en ek de [[technyk]] fan 'e [[redens]] hie stappen foarút makke, sadat it riden lichter en makliker gie. Winner wie [[Evert van Benthem]], dy't troch syn prestaasje nasjonale bekendheid wûn. Yn [[1985]] koene [[froulju]] foar it earst ek oan 'e wedstryd dielnimme, al wie der noch gjin apart klassemint foar harren; earder hiene froulju inkeld oan 'e toertocht meidwaan kinnen. [[File:BrugHindeloopen.jpg|right|thumb|250px|Massaal útrûne taskôgers by in [[brêge|brechje]] yn [[Hylpen]] by de [[Fyftjinde Alvestêdetocht]] yn [[1997]].]] Om't der mear as tweintich jier lang gjin Alvestêdetocht west hie, kaam de edysje fan [[1985]] in protte sportleafhawwers suver wat oer it mad. Doe't der it folgjende jiers, [[1986]], fannijs in Alvestêdetocht holden wurde koe, de [[Fjirtjinde Alvestêdetoch|fjirtjinde edysje]], mûne dat lykwols út yn in reuseftich folksfeest. Hûnderttûzenen taskôgers trotsearren de [[kjeld]] om by de rûte lâns de dielnimmers oan te moedigjen. [[Hotel]]s en oare oernachtingsgelegenheden yn hiel Fryslân sieten smoarfol. Evert van Benthem levere in huzarestikje troch foar de twadde kear in Alvestêdetocht te winnen. Ek [[kening]] (doe [[kroanprins]]) [[Willem-Alexander fan 'e Nederlannen]] naam oan 'e tocht fan [[1986]] diel, ûnder de [[skûlnamme]] ''W.A. van Buren''. Nei [[1986]] waard pas yn [[1997]] de [[Fyftjinde Alvestêdetocht]] ferriden, dy't wûn waard troch [[Henk Angenent]]. Dat jiers ûntstie der opskuor doe't de bekende [[hurdrider]] [[Piet Kleine]] dochs oanspraak makke op in [[Alvestêdekrúske]], hoewol't er syn dielnimmerskaart yn [[Hylpen]] net ôfstimpelje litten hie. De edysje fan [[1997]] wie de earste dy't in aparte wedstryd foar [[froulju]] hie. Anno [[2026]] is de Fyftjinde Alvestêdetocht noch altyd de lêste edysje fan 'e Alvestêdetocht; it [[broeikaseffekt]] en [[klimaatferoaring]] meitsje it al mar ûnwierskynliker dat it winterdeis hurd genôch frieze sil om 'e tocht te hâlden. Ein [[jannewaris]], begjin [[febrewaris]] [[2012]] hie [[Nederlân]] te krijen mei in perioade fan swiere froast, en der waarden risselwaasjes makke om op [[sneon]] [[11&nbsp;febrewaris]] in nije Alvestêdetocht te hâlden. It iis op 'e rûte wie op grutte stikken foldwaande om dat te dwaan, mar der wiene ferskate grutte gatten yn it trajekt, dêr't it iis mar net genôch oanfrieze woe. Benammen [[De Luts]] by [[Balk]] kaam datoangeande lanlik yn it [[nijs]]. Op [[8&nbsp;febrewaris]] [[2012]] makke [[foarsitter]] [[Wiebe Wieling]] dêrom it beslút fan it [[bestjoer]] fan 'e Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden bekend om 'e tocht net trochgean te litten. Dat late ta in protte [[teloarstelling]] en [[lulk]]e reäksjes. ===Utslaggen=== {| class="wikitable" |- ! rowspan="2"| edysje ! rowspan="2"| jier ! rowspan="2"| dei en datum ! rowspan="2"| ôfstân ! colspan="6"| winners |- ! winner (m) ! wenplak ! tiid ! winneresse ! wenplak ! tiid |- | [[Earste Alvestêdetocht]] | [[1909]] | [[sneon]] [[2 jannewaris]] | 189 [[km]] | [[Minne Hoekstra]] | [[Warmenhuzen]]¹ | style="text-align:right;"| 13:50 | | | style="text-align:right;"| |- | [[Twadde Alvestêdetocht]] | [[1912]] | [[woansdei]] [[7 febrewaris]] | 189 km | [[Coen de Koning]] | [[Arnhim]] | style="text-align:right;"|11:40 | | | style="text-align:right;"| |- | [[Trêde Alvestêdetocht]] | [[1917]] | [[sneon]] [[27 jannewaris]] | 189 km | [[Coen de Koning]] | [[Arnhim]] | style="text-align:right;"|9:53 | [[Janna van der Weg]] | [[Ousterhaule]] | style="text-align:right;"|?:?? |- | [[Fjirde Alvestêdetocht]] | rowspan="2"| [[1929]] | [[tiisdei]] [[12 febrewaris]] | 191 km | [[Karst Leemburg]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | style="text-align:right;"|11:09 | | | style="text-align:right;"| |- | style="vertical-align:top"| ''[[Tolhúster Alvestêdetocht]]'' ² | style="vertical-align:top"| [[tongersdei]] [[28 febrewaris]] | style="vertical-align:top"| 199 km | [[Marten van der Kooij]]<br>[[Ype Smid]] | [[Hylpen]]<br>[[Hylpen]] | style="text-align:right; vertical-align:top"|10:32 | | | style="text-align:right;"| |- | style="vertical-align:top"| [[Fyfde Alvestêdetocht]] | style="vertical-align:top"| [[1933]] | style="vertical-align:top"| [[sneon]] [[16 desimber]] | style="vertical-align:top"|195 km | [[Abe de Vries (reedrider)|Abe de Vries]]<br>[[Sipke Castelein (reedrider)|Sipke Castelein]] | [[Dronryp]]<br>[[Warten]] | style="vertical-align:top; text-align:right;"|9:53 | style="vertical-align:top"| | style="vertical-align:top"| | style="vertical-align:top text-align:right;"| |- | style="vertical-align:top"| [[Sechsde Alvestêdetocht]] | style="vertical-align:top"| [[1940]] | style="vertical-align:top"| [[tiisdei]] [[30 jannewaris]] | style="vertical-align:top"|198,5 km | [[Piet Keijzer]]<br> [[Auke Adema]]<br>[[Cor Jongert]]<br> [[Durk van der Duim]]<br> [[Sjouke Westra]] | [[De Lier]] <br> [[Frjentsjer]] <br>[[Maarssen]]<br>[[Wergea]] <br> [[Warmenhuzen]] | style="vertical-align:top; text-align:right;"|11:30 | style="vertical-align:top"| [[Sjoerdtsje Faber]] | style="vertical-align:top"|[[Wergea]] | style="vertical-align:top; text-align:right;"| ?:?? |- | [[Sânde Alvestêdetocht]] | [[1941]] | [[tongersdei]] [[6 febrewaris]] | 198,5 km | [[Auke Adema]] | [[Frjentsjer]] | style="text-align:right;"|9:19 | [[Wopkje Hutting-Kooistra|Wopkje Kooistra]] | [[Wergea]] | style="text-align:right;"|11:09 |- | [[Achtste Alvestêdetocht]] | [[1942]] | [[tongersdei]] [[22 jannewaris]] | 198 km | [[Sietze de Groot]] | [[Weidum]] | style="text-align:right;"|8:44 | [[Antje Schaap]] | [[Wurdum]] | style="text-align:right;"|<9:30 |- | [[Njoggende Alvestêdetocht]] | [[1947]] | [[sneon]] [[8 febrewaris]] | 191 km | [[Jan W. van der Hoorn]] | [[Ter Aar]] | style="text-align:right;"|10:51 | | | style="text-align:right;"| |- | [[Tsiende Alvestêdetocht]] | [[1954]] | [[woansdei]] [[3 febrewaris]] | 198,5 km | [[Jeen van den Berg]] | [[Nij Beets]] | style="text-align:right;"|7:35 | [[Sjoerdtsje Faber]] | [[Wergea]] | style="text-align:right;"| ?:?? |- | [[Alfde Alvestêdetocht]] | [[1956]] | [[tiisdei]] [[14 febrewaris]] | 190,5 km | colspan="3" style="text-align:center;" | ''gjin winner oanwiisd'' ³ | | | style="text-align:right;"| |- | [[Tolfde Alvestêdetocht]] | [[1963]] | [[freed]] [[18 jannewaris]] | 196,5 km | [[Reinier Paping]] | [[Ommen]] | style="text-align:right;"|10:59 | | | style="text-align:right;"| |- | [[Trettjinde Alvestêdetocht]] | [[1985]] | [[tongersdei]] [[21 febrewaris]] | 196,8 km | [[Evert van Benthem]] | [[St. Janskleaster]] | style="text-align:right;"|6:47 | [[Lenie van der Hoorn]] | [[Ter Aar]] | style="text-align:right;"| 7:34 |- | [[Fjirtjinde Alvestêdetocht]] | [[1986]] | [[woansdei]] [[26 febrewaris]] | 199,3 km | [[Evert van Benthem]] | [[St. Janskleaster]] | style="text-align:right;"|6:55 | [[Tineke Dijkshoorn]] | [[Schipluiden]] | style="text-align:right;"|7:55 |- | [[Fyftjinde Alvestêdetocht]] | [[1997]] | [[sneon]] [[4 jannewaris]] | 199,6 km | [[Henk Angenent]] | [[Alfen oan de Ryn]] | style="text-align:right;"|6:49 | [[Klasina Seinstra]] | [[Sint-Jânsgea]] | style="text-align:right;"|7:49 |- |} <small>¹) Wenplak neffens de opjefte fan 'e Ken. Fer. De Fryske Alve Stêden. Oare boarnen jouwe Hoekstra syn berteplak [[Wergea]] as wenplak.</small><br> <small>²) Om't de winter yn [[1929]] sa lang oanhold, waard der in twadde, ûnoffisjele Alvestêdetocht organisearre, dy't bekend stiet as de [[Tolhúster Alvestêdetocht]], nei it [[kafee]] dêr't start wie.</small><br> <small>³) Nei dielde oerwinnings yn [[1933]] en [[1940]] lei de organisaasje dêr it near op. Yn [[1956]], by de [[Alfde Alvestêdetocht]], kamen [[Jan J. van der Hoorn]], [[Aad de Koning]], [[Jeen Nauta]], [[Maus Wijnhout]] en [[Anton Verhoeven]] hân-yn-hân oer de einstreek. Hja waarden [[diskwalifikaasje|diskwalifisearre]], en de tocht hie dat jiers gjin offisjele winner.</small><br> [[File:Elfstedentocht Weeknummer, 42-05 - Open Beelden - 72713.ogv|thumb|250px|right|In filmke fan 'e [[Achtste Alvestêdetocht]] yn [[1942]].]] [[File:De Elfstedentocht 1947 Weeknummer, 47-07 - Open Beelden - 79722.ogv|thumb|250px|right|In filmke fan 'e [[Njoggende Alvestêdetocht]] yn [[1947]].]] ===Utskreaune mar net trochgiene tochten=== Njonken de tochten dy't ferriden binne, is de Alvestêdetocht ek in tal kearen wol útskreaun, mar net ferriden: * [[sneon]] [[20 jannewaris]] [[1912]] * [[tiisdei]] [[23 jannewaris]] [[1912]] * [[tiisdei]] [[27 jannewaris]] [[1914]] * [[sneon]] [[24 desimber]] [[1938]] * [[tongersdei]] [[29 desimber]] [[1938]] * [[moandei]] [[15 jannewaris]] [[1940]] * [[sneon]] [[28 desimber]] [[1946]] * [[tongersdei]] [[9 jannewaris]] [[1947]] * [[tongersdei]] [[6 febrewaris]] [[1947]] * [[sneon]] [[30 desimber]] [[1961]] * [[sneon]] [[11 febrewaris]] [[2012]] Oant en mei [[2021]] is de Alvestêdetocht yn totaal 26 kear offisjeel útskreaun, de earste kears troch it [[Nederlânsk Bûn foar Lichaamlike Opfieding]] en de oare 25 kear troch de [[Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden]]. Fan 'e útskreaune tochten binne 15 ferriden en 11 net. ==Oare Alvestêdetochten en sporten== Alle jierren wurdt der in [[Alternative Alvestêdetocht]] foar [[reedrider]]s organisearre. Dêrfoar wurdt útwykt nei it bûtenlân, mei't it yn Fryslân yn 'e regel net hurd genôch friest. Almeast fynt de Alternative Alvestêdetocht plak op 'e [[Weißensee]], in [[mar]] yn 'e [[Eastenryk]]ske dielsteat [[Karinsje]], mar yn it [[ferline]] is de Alternative Alvestêdetocht ek alris yn [[Finlân]] organisearre. [[File:Bolsward - Elfstedenrijwieltocht.jpg|right|thumb|250px|De start fan 'e [[Alvestêdetocht op de Fyts]] yn [[2006]].]] Njonken de Alvestêdetocht op redens wurdt de tocht yn organisearre ferbân noch op ferskate oare wizen ôflein: * [[kuierjen]]d: de [[Alvestêdekuiertocht]] * [[hurdrinnen|dravend]]: de [[Alvestêde Ultrarin]] * [[fytsen]]d: de [[Alvestêdetocht op de Fyts]] en de [[Alvestêde Fytsfjouwerdagetocht]] * [[autoped]]sjend: de [[Autopedalvestêdetocht]] * [[roeien]]d: de [[Alvestêde Roeimaraton]] * [[kanofarren]]d: de [[Non-stop 11 Stêde Seekajak Prestaasjetocht]] * [[peddelsurfen]]d: de [[SUP 11 City Tour]] * yn 'e [[auto]]: de [[Alvestêde Oldtimer Rally]] * op 'e [[motorfyts]]: de [[Alvestêdetocht fan de Fryske Motorklub]] * op 'e [[trekker (lânbou)|trekker]]: de [[Trekkeralvestêdetocht]] Fierders besocht [[Olympyske Spullen|Olympysk swimkampioen]] [[Maarten van der Weijden]] de rûte fan 'e Alvestêdetocht yn [[augustus]] [[2018]], by de saneamde [[11stêdeswimtocht (2018)]], [[swimmen]]d ôf te lizzen. It doel dêrfan wie om jild yn te sammeljen foar [[KWF Kankerbestriding]]. De earste kear slagge it Van der Weijden net om 'e finish te berikken. Dêrom besocht er it yn [[juny]] [[2019]] nochris, by de [[11stêdeswimtocht (2019)]]. Diskear slagge it him om 'e hiele alvestêderûte swimmend ôf te lizzen. ==Keppelings om utens== *{{nl}}[http://www.elfstedentocht.nl/ Offisjele webside fan 'e Keninklike Feriening De Fryske Alve Stêden] *{{fy}}[http://www.11en30.nu/global/fri/Artikel/61/ Alvestêdetocht yn de kanon fan de Fryske skiednis] {{boarnen|boarnefernijing= *{{Berjocht:NEfF|733-738}} ---- Foar oare boarnen en fierdere literatuer, sjoch ûnder: [http://nl.wikipedia.org/wiki/Elfstedentocht ''Bronnen, noten en/of referenties'', op dizze side]. ---- {{commonscat|Elfstedentocht}} }} {{Alvestêdetocht}} {{DEFAULTSORT:Alvestedetocht}} [[Kategory:Alvestêdetocht| ]] [[Kategory:Reedriderstocht]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1909]] [[Kategory:Evenemint yn Boalsert]] [[Kategory:Evenemint yn Dokkum]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Evenemint yn Harns]] [[Kategory:Evenemint yn Ljouwert]] [[Kategory:Evenemint yn Snits]] [[Kategory:Evenemint yn Warkum]] [[Kategory:Evenemint yn Drylts]] [[Kategory:Evenemint yn Hylpen]] [[Kategory:Evenemint yn Sleat]] [[Kategory:Evenemint yn Starum]] nvwklkb4oa56zfocozri4pjs464jqu9 Wikipedy:Oerlisside 4 176 1223543 1223438 2026-03-28T20:02:20Z Ieneach fan 'e Esk 13292 /* Bot Flag Request for {{ns:User}}:SchlurcherBot */ 1223543 wikitext text/x-wiki __NEWSECTIONLINK__ <!-- Don't place ynterwiki directly on this page; it interferes with the discussion. Interwiki can be found in [[Berjocht:Oerlisside]]. --> {{Oerlisside}} == Koördinaten == {{Ping|Drewes}} Dy koordinaten hie ik noch efkens litten, om't ús Geohack net wol. {{Ping|Kneppelfreed}} Mar tank foar it kaartsje. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 12 des 2025, 11.00 (CET) {{Ping|Drewes|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk}} Is de reden bekend werom't Geohack net wurket?--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 12 des 2025, 19.48 (CET) :@[[Meidogger:Mysha|Mysha]], graach dien, hjer. De koördinaten kinne jo ek oernimmen fan de Nederlânske side. @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], ik begryp net wêrom't Geohack no net wurket. Ik seach it no ek krekt. It wurke foarhinne al. Ik sjoch sa gau it probleem net. Is der immen dy't it wit? [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 12 des 2025, 20.38 (CET) :{{Ping|Mysha|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Drewes}} Nee, ikke net. Mar ik dy koördinaten en sa, dat giet my al gau boppe de pet. Is it oeral sa of allinnich op dizze side? As it oeral itselde is, hawwe se by Geohack miskien in ''bug'' en losse se it sels op. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 12 des 2025, 20.42 (CET) ::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], it skynt by ús op alle plakken, want ik haw dêr by in stikmannich plakken even neisjoen. By nl wurket er dêrfoaroer wol. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 12 des 2025, 20.47 (CET) :::{{Ping|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}} As it op nl: wol wurket, dan is der faaks by Geohack wat feroare wêrtroch it koördinateberjocht by ús (dat oars is as it koördinateberjocht op nl:, seach ik) net mear goed wurket. Mar hoe't je dat reparearje kinne sûnder dat je alle siden by del moatte dêr't it berjocht op brûkt wurdt, dat soe ik net witte. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 12 des 2025, 20.55 (CET) :::: {{Ping|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}} @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] (Ik wit net krekt wêr't der stiet wat it ferskil is tusken "Ping" en "@".) Is it allinnich by ús in probleem? Of hawwe oare W: dat probleem en hawwe dy it oplost? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) :::::{{Ping|Mysha}} Neffens my is der gjin ferskil en kinne jo beide brûke, mar earlik sein bin ik dêr net wis fan. Ik ha by de Fryske wiki leard om te pingen.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 15 des 2025, 18.45 (CET) :{{Ping|Drewes|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk}} Om't it probleem noch jimmeroan net oplost is, ha ik oan ChatGPT frege wat it probleem wêze kin. Neffens ChatGPT hat de Frysktalige wikipedy gjin eigen konfiguraasje ynsteld om koördinaten fuort troch te stjoeren nei in kaarttsjinst. It hat te krijen mei in ûntbrekkende of oare ynstelling en net mei in bug. Soks soe oankaarte wurde kinne op Phabricator (it bug-/taaksysteem van Wikimedia). Dat kin sa en ik tink dat ien fan 'e behearders dat it bêste dwaan kinne: *stap 1 gean nei: https://phabricator.wikimedia.org *stap 2 Log yn (Wikimedia-account) *stap 3 Klik op Create Task *stap 4 Plak de ûndersteande tekst *stap 5 Foegje de tags ta (dat helpt by de sichtberens) Tags: MediaWiki Wikis Maps GeoHack Kartographer fywiki '''De folgjende tekst tekst kin yn it berjocht plakt wurde.''' Title: fywiki: Coordinates link to GeoHack instead of opening a primary map service Description: On the Frisian Wikipedia (fywiki), clicking on coordinates in articles always redirects to GeoHack (toolforge.org), instead of opening a primary map service (e.g. OpenStreetMap) directly. This differs from other Wikipedias such as nlwiki, where coordinates open a map directly and GeoHack is only used as a secondary tool. Example: Article: Abdij fan Cluny (fywiki) Coordinates link to: https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=fy&params=46_40_0_N_4_42_0_E_scale:12500_type:landmark_region:FR It appears that fywiki does not have a “primary map service” configured for coordinate links, causing the default GeoHack redirect to be used. Expected behavior: Clicking on coordinates on fywiki should open a primary map service directly (e.g. OpenStreetMap), similar to nlwiki and other Wikipedias. Possible solution / investigation: Check whether fywiki has a primary map service configured for coordinates (MediaWiki / Kartographer / Wiki configuration). If missing, align fywiki’s behavior with other Wikipedias by setting a default map service. Ik hoopje dat hjir wat mei dien wurde kin.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 18 des 2025, 20.37 (CET) :: Romke, de lêste berjochten oer AI, is dat y alle gefallen, in tredde fan de antwurden ferkeard is. Om't by [[Abdij fan Cluny]] de koordinaten net funksjonearje, moat ik oannimme dat it antwurd wat jo hân hawwe yn dy tredde sit. :: De skoalle giet ticht foar it jier; dat ik winskje eltsenien noflike dagen, en yn [[2026]] hoopje ik werom te kommen om te sjen dat it oplost is. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 19 des 2025, 14.00 (CET) :{{Ping|RomkeHoekstra|Drewes|Kneppelfreed}} Ik haw hjir ris even nei sjoen, mar se wolle by Phabricator myn meidoggersnamme net akseptearje om't der in apostrof yn sit. No kin ik foar dizze webside fansels in oare meidoggersnamme betinke, mar ik haw oer dit ûnderwerp sa'n bytsje doel, dat as ik fragen krij, ik dy net beäntwurdzje kinne soe. Ik brûk dy koördinaten noait en ik begryp earlik sein mar heal wat it probleem is. De keppeling wurket blykber net mear goed, dat is alles wat ik oant no ta begrepen haw. {{Ping|Kneppelfreed}}, jo hawwe hjir okkerjiers de hiele programmatuer fan 'e posysjekaarten ynsteld, dat dit seit jo nei alle gedachten mear as my; is dit ek wat dat jo oppakke kinne? As jo net wolle, sil ik it wol dwaan, mar dan taast ik folslein yn it tsjuster. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 12.31 (CET) ::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], ik haw it dêre op it aljemint brocht, dus sil sjen wat dêr fierder út komt. Mar earlik sein giet soks mei ek boppe de pet. Ja, ik haw okkerjiers de posysjekaarten oan 'e praat krigen, mar dat wie mear in kwestje om de juste berjochten yn de wikipedy oan te meitsjen, en dat wiene der noch al wat, om dy posysjekaarten oan it wurk te krijen. Dit is in kwestje foar yn 'e Wikimedia dêr't ik fierders alhiel gjin ferstân fan haw. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 19 des 2025, 20.15 (CET) :::{{Ping|Kneppelfreed}} O. Ik tocht dat dit oanferwante dingen wiene. Safolle wit ik der dus fan. No, yn elts gefal tankjewol dat jo it oppakt hawwe. We sille sjen wat it opsmyt. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 20.48 (CET) ::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed}} Tige tank foar jim krewearjen. Eefkes ôfwachtsje wat der no bart. It soe moai wêze as wy dit wer oan 'e praat krije. Eefkes in fraach: binne der ek kontakten mei wikipedia dat wy harren freegje kinne oer saken dêr't by ús de kennis tekoart komt? Wy binne hjir no ienris in hiel kwetsber klubke.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 19 des 2025, 22.12 (CET) :::::{{Ping|RomkeHoekstra}} In goeie fraach. Dêr moast ik al even djip oer neitinke. Der hat in stikmannich jierren lyn ris wat west mei de haadside, dy't net mear goed werjûn waard. Doe bin ik by Meta-Wiki te rie gien, en dy hawwe doe holpen. Doe moast ik tydlik de befeiliging fan 'e haadside útsette, wit ik noch wol, sadat sy dêrmei oan it pielen koene. Ik leau dat ik dêrfoar dizze link brûkt haw: https://meta.wikimedia.org/wiki/Ask_a_question/Recent_questions , want dy haw ik teminsten opslein. Mar as jo bliuwende kontakten of in spesjale kontaktpersoan foar ús Wikipedy bedoele, nee, dy hawwe wy net. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 23.15 (CET) ::::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}} Ik praat fanút in stik ûnkunde en bin gjin behearder en wit ek net hokker tools jimme ta jim beskikking ha, mar is it dan net handich om earne in dielplak te hawwen dêr't jimme dizze kennis meiïnoar diele kinne? It soe spitich wêze dat de boel hjir op 'e kont leit as ien foar in skoft neat dwaan kin of omfalt of gewoan gjin nocht mear oan it wurk hat en elkenien mar omgriemt om't dêrmei de kennis ferdwûn is.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 20 des 2025, 09.17 (CET) :::::::{{Ping|RomkeHoekstra}} No, safolle ''tools'' mear as jo hawwe wy net. Wat wy dogge, ferskilt eins net safolle fan wat josels ek al dogge, allinnich kinne wy as behearder siden wiskje, skoattelje en ûntskoattelje en meidoggers útslute. Mear is it eins net. Wat jo sizze oer it dielen fan kennis, dêr hawwe jo wol in punt. Mar ik soe sa ien, twa, trije net witte wêr't wy sokke dingen krekt opskriuwe kinne dêr't behearders fan letter it weromfine kinne as se der ferlet fan hawwe. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 01.29 (CET) Dit wie it antwurd dat ik fan wikimedia weromkrigen ha: Hi @Kneppelfreed, thanks for taking the time to report this and welcome to Phabricator! "koördinaten" in the Infobox in https://fy.wikipedia.org/wiki/Abdij_fan_Cluny links to dead http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?language=fy&params=46_40_0_N_4_42_0_E_scale:12500_type:landmark_region:FR&pagename=Abdij_fan_Cluny&src=Abdij_fan_Cluny. Toolserver.org was switched off in 2014. https://fy.wikipedia.org/wiki/Berjocht:Koördinaten_yn_tekst needs updating (several outdated links), and https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Berjocht:Koördinaten&action=edit (after an unneeded redirect) uses https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Berjocht:MapsServer&action=edit which also needs several links to get updated. User scripts, gadgets, templates, modules, custom CSS are local on-wiki content. Local content is managed independently on each wiki, by each wiki community themselves. Phabricator is mostly used for MediaWiki, MediaWiki extensions, or server configuration, or by developers and teams to organize what they plan to work on. If you are looking for help with the local code on a wiki, please see https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech instead. This needs fixing on the local wiki by editing its local content. Thus I am closing this task here - thanks for your understanding! {{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}} :Moai, no dan witte wy dat wy dêr net wêze moatte en it sels oplosse moatte. Ik ha fan 'e moarn in hiel skoft mei ChatGPT oan 'e gong west en nei lapen tekst en hinne en wer geskriuw binne wy der tink út (it lestige is dat ChatGPT nochal ris ferkearde folchoarders oanhâldt en somtiden wurden brûkt dy't ik net kin/koe). Mar om koart te kriemen leit neffens ChatGPT de oarsaak fan it probleem by it berjocht, dat streekrjocht nei GeoHack ferwiist. No moat der foar de oplossing earst in systeem- of ynterfaceberjocht oanmakke wurde (dêr ha ik gjin rjochten foar, dus dat sil troch ien fan jimme dien wurde moatte. Sa'n ynterfaceberjocht wurdt as folget oanmakke (mei format MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label): * stap 1: gean nei: https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label * stap 2: klik op bewurkje boppe oan 'e side. * stap 3: plak dêr de platte tekst: Toant de koördinaten fan dit plak as klikbere kaartlink mei Kartographer. * stap 4: opslaan. It berjocht is no beskikber foar alle berjochten of funksjes dy't it Koordinaten-yn-tekst-label brûke. As dat dien is sjoch ik as it berjocht:koördinaten yn tekst oanpast wurde moat (dêr ha'k leau ik wol rjochten foar).--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 12.52 (CET) :{{Ping|RomkeHoekstra}} "No witte wy [... dat wy] it sels oplosse moatte", skriuwe jo. Uh, dat is net wat der yn 'e reäksje fan Phabricator stiet. Sy sizze: as jimme help nedich binne om dit probleem op te lossen, dan moatte jim net by ús wêze, mar by https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech. :As jo miene dat jo it sels oplosse kinne, is my dat bêst, mar ik fyn dat jo tefolle fertrouwe op ChatGPT. Sels haw ik earlik sein nul fertrouwen yn sa'n a.i.-programma. "Hallusinearje" is net foar neat ta it wurd fan it jier keazen. As ik nei https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label gean en dêr jo tekst opslaan wol, krij ik de folgjende tekst yn byld: "''Warskôging: Jo bewurkje in side dy't brûkt wurdt yn de tagongstekst foar it wikiprogramma. Feroarings op dizze side feroarje it oansjen fan de tagong foar oare meidoggers.''" Sels haw ik gjin idee wat der barre kin as ik hjirmei ompiel. As de hiele Wikipedy it straks net mear docht, binne wy fierder fan hûs, fansels. Hoe wis binne jo fan jo saak? [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 15.05 (CET) ::Ik ha út it andert begrepen dat dit op de lokale wiki korrizjearre wurde moat troch de lokale ynhâld oan te passen en dat wy dus sels oan 'e slach moatte. Mar dan begryp ik dat dus ferkeard.<br> ::Ik wit dat ChatGPT fouten makket en it dus net sa dat ik blyn op dingen yngean (foar de aardichheid moasten jo de hiele diskusje mei ChatGPT ris trochlêze), mar it is ek grutte ûnsin dat ChatGPT neat kin. Wat skriuwt ChatGPT as ik dy warskôging fan jo foarlis: Deze waarschuwing verschijnt altijd bij interfaceberichten. Het is bedoeld om te zeggen: “Denk even na voordat je opslaat.” In jullie geval is de wijziging: één korte zin, zonder code, zonder sjablonen. Dat is zo veilig als het maar kan. Deze waarschuwing is geen signaal dat je “op gevaarlijk terrein” zit — het is MediaWiki dat netjes zegt: “dit is belangrijk”.<br> ::Wat ChatGPT skriuwt as ik de benaudens foar AI-hallusinaasje ferwurdzje: "ik begryp de soarch oer AI-hallusinaasje hiel goed. Yn dit gefal giet it lykwols net om nije logika, mar om it ferienfâldigjen fan in interfaceberjocht nei platte tekst, wat neffens MediaWiki-praktyk is. De wiziging is lyts, direkt werom te draaien en feroaret gjin artikelynhâld.<br> ::Mar goed, jo binne behearder, ik net. As jo nul fertrouwen ha yn ChatGPT, dan soe ik dit mar gewurde litte. Ik wol nimmen wat oplizze. Ik besykje allinnich mei te tinken om't it in probleem is dat wol om in oplossing freget.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 16.08 (CET) :::{{Ping|RomkeHoekstra|Drewes|Kneppelfreed}} No ja, Romke, ik sil jo fertelle hoe't ik ta myn miening oer A.I. kommen bin. Google jout op 't heden boppe oan 'e side ek in A.I.-berjocht as jo wat freegje. Ik woe fan 'e wike witte wêr't de namme ''Ptilinopus huttoni'' wei kaam, de wittenskiplike namme fan 'e Rapajufferdo. ''Huttoni'' is dúdlik ôflaat fan 'e Ingelske efternamme Hutton, mar wa wie dy man (want by in frou komt der net ''-i'', mar ''-ae'' efter). Dus ik freegje dat oan Google. Dat A.I.-berjocht seit fan: o, dat is William Hutton, in bekende Nijseelânske samler fan spesimina, mei jierren fan berte en ferstjerren derby. No naam ik al neat oan fan A.I. sûnder dat ik it earnewêr oars befêstigje koe, dat ik sykje nei in William Hutton mei de opjûne jiertallen. Nearne wat te finen. Ik trochsykje en nei in hiel soad gedoch fûn ik út dat de do ferneamd wie nei de Britsk-Nijseelânske biolooch Frederick Wollaston Hutton. Der hat, ynsafier't ik útsykje kin, nea in William Hutton mei dat berop en dy jiertallen bestien. Dêr bin ik earlik sein wol wat fan skrokken. Dat sadwaande. (En dat gong ek net om nije logika, mar om âlde kennis.) :::Wat it probleem mei de koördinaten oangiet, ik leau dat ik wat yrritaasje by jo opmerk oer myn opstelling (altyd moeilik te sizzen op basis fan skreaune tekst). Ik hoopje dat jo wol foar it ferstân hawwe dat ik jo ynset yn dizze saak tige wurdearje, mar ik hoopje ek dat jo der begrip foar opbringe kinne dat ik huverich bin om om te prutsjen mei programmatuer dêr't ik hielendal gjin ferstân fan haw. Dat ien regel platte tekst it ferskil net meitsje sil, dat wol ik wol oannimme, mar dat makket it ferskil ek net om it probleem mei de koördinaten op te lossen. Jo binne fan doel (of ik moat jo ferkeard begripe) om dêrnei oan 'e programmatuer te sleuteljen. As jo dêr ferstân fan hawwe, bêst genôch. As jo dat poer en allinnich dogge op basis fan 'e oanwizings fan ChatGPT, dan fiel ik my dêr earlik sein net sa noflik by. Ik soe earlik sein wat dit oangiet wol wat ynbring fan 'e oare behearders hawwe wolle. Wat fine {{Ping|Drewes}} en {{Ping|Kneppelfreed}} hjirfan? [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 16.40 (CET) ::::{{Ping|Ieneach fan &#39;e Esk|Drewes|Kneppelfreed}} No wurket it [Berjocht:Koördinaten yn tekst] sawiesa net. It is de trouwens de fraach of der überhaupt sleutele wurde moat nei it opslaan fan in interfaceberjocht (interface = tagongstekst). Mar dat leart ús it úttesten. Wat ik yn it Berjocht:Koördinaten yn tekst dêrnei ferfange soe, kin ek wersteld wurde, dat liket my net folle oars as mei oare berjochten. ::::{{Ping|Ieneach fan &#39;e Esk}} Wat it gebrûk fan A.I. oanbelanget: A.I. hellet syn ynformaasje fan ynternet en ek ynternet is net altiten korrekt. Sjoch nei wat jo hjoed oer BirdLife by it seerotsje skreaunen en ik hie lykas jo dêr ek myn twifel oer. By fragen oan ChatGPT kinne jo nei boarnen freegje, dy jout er dan by it jaan fan in antwurd en dan kinne jo de ynformaasje fuort by de boarne kontrolearje. Jo fregen oan Google A.I. wêr't de namme ''huttoni'' yn ''Ptilinopus huttoni'' wei kaam. Ik ha gjin ûnderfining mei Google A.I., mar ik ha foar de aardichheid jo fraach suverkrekt oan ChatGPT frege en krige fuort as andert: "huttoni ferwiist nei Frederick Wollaston Hutton (1836–1905), in Britsk-Nijseelânske natuerûndersiker en geolooch" mei ferwizing nei it Ingelsktalige wikipedylemma (Frederick Hutton (scientist).) ChatGPT makket bêst wol fouten (minsken meitsje dy trouwens ek), mar wat ik yntusken wol wit is wat spesifiker de fraach, namste better de antwurden binne. Ik soe jo oanriede dochs ris ChatGPT te brûken (en altiten om boarnen te freegjen).--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 22.46 (CET) :::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Tankjewol foar de tip. Ik sil der ris oer neitinke. Wat de rest oangiet, as jo tinke dat it miskien mei it opslaan fan dy regel platte tekst klear is, dan wol ik dat wol foar jo dwaan. (Dus dat doch no daliks even.) Mar as der mear gebeure moat, wol ik graach dat jo dêr even mei wachtsje oant Drewes en Kneppelfreed ek har sechje oer dit ûnderwerp dwaan kinnen hawwe. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 23.09 (CET) ::::::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] en @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], ik wol alderearst Romke tige betankje foar jo ynset om dit euveltsje te ferhelpen. Sa't it liket, skynt it allinnich op ús wikipedy net te wurkjen. Ik sjoch by in soad oare wikys wurket it wol. It soe tige moai wêze dat we it hjir ek wer oan it wurk krije kinne. As Romke hjir oan sleutelje wol, dan fyn ik dat poerbêst. Iksels bin in bytsje noedlik om dêr mei om te pielen. As jo, Romke, dat net oan doare, kinne we altyd freegje op dy link dy't Phabricator stjoerd hat: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech]. It liket dat it berjocht feroare wurde moat. By nl brûke se de âlde [https://nl.wikipedia.org/wiki/Sjabloon:Co%C3%B6rdinaten sjabloan koördinaten], dy't praktysk itselde wie as ús [[Berjocht:Koördinaten]]. Wêr't ik bang foar bin, as we it berjocht koördinaten feroarje, we alle siden by del moatte om dy ek te feroarjen. ::::::En wat ChatGPT oanbelanget, dêr haw ik noch net mei wurke, wol mei Google AI, en ik haw dêr mingde gefoelens oer. It sil yn protte gefallen wol goed wêze, mar it kin it somtiden ek ferkeard ha. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 des 2025, 03.21 (CET) :::::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}} Ieneach hat no in interfaceberjocht oanmakke en der is fierder neat raars bart, lykas ChatGPT al oanjoech. It feroaret lykwols noch neat oan 'e wurking fan 'e koördinaten om't it âlde berjocht noch hieltiten de Geohack-keppeling makket. Der moatte no twa dingen dien wurde: 1. Om't der in lus ûntstiet mei't de namme fan it berjocht en de namme fan it interfaceberjocht meiïnoar botse, moat der A. in nij berjocht oanmakke wurde ûnder de namme Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer. B. Yn it âlde berjocht moat in trochferwizing komme. Dat is alles. Wurket it net, dan kin neffens ChatGPT alles weromdraaid wurde: klikke op skiednis, kies de eardere ferzje en weromsette. Eefkes foar jim ynformaasje: ik ha mei ChatGPT sels in pear saken thús oplosse kind, û.o. it werstellen fan it lint yn Word (dat út it byld ferdwûn wie), mei help fan A.I. in skealike pop-up fan 'e computer ferwidere en in skermprobleem mei de mobyl oplost. It foardiel fan ChatGPT is dat er by problemen alles yn stappen trochjout. Ik wachtsje jim reäksje ôf. It soe moai wêze as [[Meidogger:Drewes]] as behearder ek eefkes reägearret? [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 09.05 (CET) ::::::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Miskien bin ik wol wat te foarsichtich mei sok spul. Dus, no ja, okee, prebearje it mar ris. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 22 des 2025, 15.00 (CET) ::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}} Meidoggers. Ik folgje alles wier wol, mar kin hjir gjin sinnich wurd oer sizze. Interfaceberjocht, ChatGPT of Geohack-keppeling, it seit my neat. Sorry. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 22 des 2025, 16.07 (CET) :::{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk|Drewes}} Ik haw besocht oft in lokale oanpassing mooglik wie en hie hope dat it hjirmei oplost wie, mar it docht bliken dat de koördinaten djipper yn 'e infoboksstruktuer sitte as ferwachte. Dat soe betsjutte dat der ek yn 'e ynfoboksen sleutele wurde moat en dat giet ek my te fier. Dêrom haw ik de feroaring fan it berjocht Berjocht:Koördinaten yn tekst werom set nei de âlde sitewaasje. It nije Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer kin ferwidere wurde lykas ek it interfaceberjocht. Dêrmei binne wy wer by de âlde sitewaasje. ChatGPT advisearret ús op 'e nij Phabricator te mailen om't it in struktureel patroanprobleem is dat dêr thús heart en joech my foar de mail de folgjende tekst. :::---- :::On fy.wikipedia.org we investigated replacing legacy GeoHack-based coordinate links with Kartographer (maplink). :::While this initially appears to be a local template change, we found that there is no safe local-only migration path due to how coordinate templates are used. :::Current situation: :::* A single coordinate template is used both: ::: - inline in article text, and ::: - inside multiple infobox templates. :::* The template currently outputs a plain external GeoHack link, which works in both contexts. :::Problem encountered: :::* Replacing the GeoHack link with Kartographer maplink causes: ::: - template loop errors when maplink looks up interface messages, or ::: - literal parameter output (e.g. {{{3}}}) in infoboxes, because infoboxes expect plain wikitext, not a rendering tag. :::* Splitting logic into subtemplates avoids loops, but still breaks infobox rendering. :::* Fixing this would require modifying infobox templates, which makes the change non-local and affects many pages. :::Conclusion: :::This suggests a structural limitation: when a coordinate template is embedded in infoboxes, switching from GeoHack (plain link) to Kartographer (rendered maplink) cannot be done safely by editing the coordinate template alone. :::We reverted all local changes after testing. :::Question: :::Is there a recommended migration pattern for wikis where coordinate templates are used both inline and inside infoboxes? :::Or is GeoHack currently the only viable option in such cases? :::---- :::Dizze tags kinne tafoege wurde: :::Kartographer :::Templates :::Wikimedia-Site-Requests :::<br> [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 17.47 (CET) ::::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] en @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], ja sa't ik al sei, wie ik al bang dat der folle mear by komt te sjen. Ik haw ek even besocht en feroarje it [[Berjocht:Koördinaten]], mar dat fern**kt alle koördinaten op 'e siden en dêr moat nei alle gedachten folle mear berjochten by oanmakke wurde, tink ik. We kinne wer besykje it by Phabricator op it aljemint te bringen, en sjen wat er ditkear weromstjoerd. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 des 2025, 20.57 (CET) ::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Wat in ellinde, sis. En dat krekt mei de krystdagen... Romke, jo skriuwe hjirboppe dat it ynterfaceberjocht ferwidere wurde kin. Bedoele jo dêrmei dat ik https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label wiskje moat? [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 22 des 2025, 21.17 (CET) {{Ping|Ieneach fan &#39;e Esk|Kneppelfreed}} Ieneach, jo meie dat interfaceberjocht ek eefkes stean litte, it kin fierder dochs gjin kwea en it kin altiten noch fuort. It Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer kin fuort en as it nedich is en Phabricator kin neat foar ús betsjutte, dan kinne wy it sa wer oanmeitsje. It âlde Berjocht:Koördinaten yn tekst moat fansels yn alle gefallen stean bliuwe. No earst sjen as Phabricator it foar ús oplosse kin. Sanet, dan kinne jimme in ienmalige ynfoboksfiks oerwege. Yn dat gefal moatte de fjilden fan 'e koördinaten yn 'e ynfoboksen oanpast wurde: Hjoeddeiske sitewaasje bygelyks: <pre><nowiki> {{Ynfoboks abdij | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|…}} }}</nowiki></pre> De ynfoboks befettet yntern: <pre><nowiki> | koördinaten = {{{koördinaten|}}}</nowiki></pre> wy feroarje allinnich de ynfobox sels, bygelyks nei: <pre><nowiki> | koördinaten = {{{koördinaten|{{Koördinaten yn tekst|{{{lat|}}}|{{{lon|}}}}}}}</nowiki></pre> Wy ha alletrije ûnderfining mei ynfoboksen en witte dat wy de ynfoboks werom sette kinne as de feroaring gjin resultaat hat. As it al slagget dan hoege wy fansels net de artikels oan te passen en dan is de ynfoboks sa oanpast dat dy in Kartographer-kaartlink toane kin, wylst dy foar dy tiid allinnich mei in platte GeoHack-link omgean koe. Hawar, no earst mar wer eefkes Phabricator ôfwachtsje. Noflike jûn mannen! --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 22.52 (CET) :@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], ik ha it wer nei Phabricator stjoerd. Ris sjen wat hy no seit. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 23 des 2025, 08.34 (CET) @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], dit is wat ik weromkrigen ha fan Phabricator: Hi, user scripts, gadgets, templates, modules, custom CSS are local on-wiki content. Local content is managed independently on each wiki, by each wiki community themselves. Phabricator is mostly used for MediaWiki, MediaWiki extensions, or server configuration, or by developers and teams to organize what they plan to work on. Phabricator is not a support forum. If you are looking for help with the local code on a wiki, please see https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech instead. This needs fixing on the local wiki by editing its local content. Thus I am closing this task here - thanks for your understanding. Dus dêr kinne we neat mei. Hy jout dy iene link wer. We soene dêr ris freegje kinne..... --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 23 des 2025, 20.00 (CET) @[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Kneppelfreed, jo soene dizze tekst brûke kinne foar de mail: <blockquote> Hello, We would like to ask for technical advice regarding coordinate templates on a smaller Wikipedia (fy.wikipedia.org). Current situation: On our wiki, a single coordinate template is used both: - inline in article text, and - inside multiple infobox templates. This template currently outputs a plain external GeoHack link, which works in both contexts. Problem: We investigated replacing the GeoHack link with Kartographer (maplink). While this initially looks like a local template change, we ran into structural issues: - Using maplink inside the existing coordinate template leads to template loop errors or broken output. - Splitting logic into subtemplates avoids loops, but then breaks infobox rendering (infoboxes expect plain wikitext, not a rendered maplink tag). - Fixing this appears to require modifying infobox templates as well, which makes the change non-local and affects many pages. We reverted all changes after testing. Question: Is there a recommended or established pattern for migrating legacy GeoHack-based coordinate templates to Kartographer on wikis where those templates are also used inside infoboxes? Or is GeoHack currently still the only viable solution in such mixed-use cases? Any pointers, examples from other wikis, or general guidance would be very welcome. Thank you in advance. </blockquote> --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 23 des 2025, 21.52 (CET) :@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], dien! [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 24 des 2025, 07.43 (CET) @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], dit is it andert dat ik weromkrigen haw fan https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech oangeande de koördinaten. Okay, so there are two problems: :::* GeoHack doesn’t show a map. What GeoHack shows is defined at [[Berjocht:GeoTemplate]], you can copy parts of its Dutch or English (or whichever) counterpart to fix this. :::* You couldn’t replace the GeoHack link with a Kartographer one. This replacement is probably worth it even if you manage to (or could manage to) add the map to GeoHack, as showing the map without loading a new page is more user-friendly in my opinion. The problem with Kartographer is that it uses a completely different coordinate structure. Currently [[:fy:Berjocht:Koördinaten yn tekst]] gets a parameter with the value <code>53_03_03_N_5_34_32_E_type:city_zoom:15_region:NL</code>, but Kartographer expects three parameters: <code>latitude=53.050833</code>, <code>longitude=5.575556</code> and <code>zoom=15</code> (the latter is optional, <code>type:city</code> and <code>region:NL</code> have no Kartographer equivalents), e.g. <code><nowiki><maplink latitude="53.050833" longitude="5.575556" zoom="15" /></nowiki></code> (<maplink latitude="53.050833" longitude="5.575556" zoom="15" />). While it’s probably possible to code the conversion between the two formats in wikitext (with the help of [[:fy:Module:String]]), the result would likely be unreadable wikitext. So you have two options: either convert all calls using a bot, or have a Lua module do the conversion. The Lua solution means less edits in the short term, but I find the current parameter value quite hard to read, so I think a bot conversion would result in a better editor experience in the long term. It earste probleem is dus in kwestje fan [[Berjocht:GeoTemplate]] te fiksen. It twadde probleem liket in stik mear yngewikkeld. --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 30 des 2025, 01.27 (CET) : Dus opsje a is alles omsette mei in bot en opsje b is in konversy yn in Lua-module. Hy advisearret opsje a mar beide opsjes geane fier boppe myn kennis. Wat no? --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 30 des 2025, 10.00 (CET) ::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], hy sei dêr binne twa problemen. Us [[Berjocht:GeoTemplate]] is tink ik út de tiid, want dêr stiet gjin kaart op. We kinne dy side miskien ferhelpe om de fariant fan nl of en of de oer te nimmen. Ik tink dat it probleem dan ek noch net ferholpen is, want [[Berjocht:Koördinaten]] en [[Berjocht:Koördinaten yn tekst]] sille nei alle gedachten ek oanpast wurde moatte, want yn in soad oare wikys wiene dy jierrenlyn al oanpast neffens nije systemen sa't ik begrepen ha. Dy fan ús is nea oanpast. It simpelste is dy ek fan bgl nl of en of de oer te nimmen. ::It twade probleem is grutter, want as je Kartographer brûke wolle, moatte oare koördinatestruktueren, sa't er hjirboppe neamt, brûkt wurde en dêr binne twa opsjes foar: a: mei in bot of b: mei in Lua-module. ::Wat te dwaan no: ik soe it net witte. It giet my allegear te fier boppe de pet. We kinne besykje it earste probleem op te lossen en sjen oft dat wat helpt. Ik ha earder besocht mei dy Lua-rommel te pielen, mar rekke alhiel fêst. Ik ha lêsten besocht om [[Berjocht:Ofbyld multy]] te meitsjen, dêr't je meardere ôfbylldings sa as yn bygelyks ynfoboksen sette kin, mar doe rûn ik tsjin in betonnen muorre oan, want dêr rûn ik tsjin dy Lua-modulen oan en besocht guon fan dy berjocten oan te meitsjen, mar rûn ahiel fêst. Ik tocht nei it foarinoar krijen fan 'e posysjekaarten, dat ik soks hooplik ek oan 'e praat krije koe, mar dat slagge my dus net. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 30 des 2025, 20.32 (CET) :::{{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed}} Tsja, mannen, ik kin hjir ek net folle oan tafoegje. Ik haw de reäksje fannacht trije kear lêzen en ik koe it noch net neikomme. Ik hie sels noch nea fan Lua heard, en wit net wat dat is. Bots hawwe wy ek net. Wat ik wol sjoch is dat GeoHack DMS-koördinaten (degrees, minutes, seconds) brûkt, wylst Kartographer desimale koördinaten brûkt. As we Kartographer brûke wolle soene, betsjut dat dat al dy DMS-koördinaten omrekkene wurde moatte. Wat my oangiet is dat in brêge te fier. Dus we bliuwe by GeoHack. Dan is der noch ien mooglikheid: gewoan hânmjittich side foar side de boel oanpasse. It giet om sa'n 4.500 haw ik lêsten opsocht. As we 50 deis dwaan kinne komt dat út op in fearnsjier. Dat is net leuk, mar it soe te dwaan wêze as we allegearre mei-inoar de hannen út 'e mouwen stekke. Mar dan moat der earst fansels wol in funksjonearjende keppeling yninoar knutsele wurde om 'e âlde mei te ferfangen. Dat is wêr't it by my stûket, want dat kin ik sels net dwaan. Of oars kinne we der ek foar kieze om 'e âlde keppeling net te ferfangen mar gewoan fuort te heljen. We hawwe ommers yn hast alle geografyske artikels ek al in posysjekaart. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 30 des 2025, 21.18 (CET) :::{{Ping|Ieneach fan &#39;e Esk|Kneppelfreed}} Hoe dan ek, it wurket no net dus gjin ien hat wat oan dy koördinaten en it jout allinnich mar argewaasje as jo der op drukke en der komt neat. It giet hoe dan ek my ek fier boppe de macht, dus it soe al fan Kneppelfreed komme moatte en oars is it net oars. Faaks is dan de koartste klap om de koördinaten út de ynfoboksen te ferwiderjen. Mar dat lit ik oan jimme oer, ik help wol mei as se side foar side omset wurde moatte (mar dan sil der ek in plan komme moatte hoe't wy dat oanpakke, oars iepenje wy allegear siden dêr't earder al ien oan 'e gong west hat. Kinne jo hjir wat mei [[Meidogger:Kneppelfreed]]? Dit ha'k fan ChatGPT, faaks helpt it jo wat. <blockquote> '''Stappenplan: starten met een Lua-oplossing (veilig en omkeerbaar)''' ''Doel: Kartographer gebruiken zonder artikelen of infoboxen aan te passen, en met mogelijkheid tot volledige terugdraai.'' ---- '''Stap 1 — Niets wijzigen aan artikelen of infoboxen''' * Geen enkele artikelpagina aanpassen * Geen infobox-sjablonen aanpassen * Alles moet blijven werken met de huidige GeoHack-parameterstring * Als dit niet haalbaar blijkt → stoppen. ---- '''Stap 2 — Maak één nieuw Lua-module aan (losstaand)''' Maak een nieuwe module aan, bijvoorbeeld: <small>Module:Koördinaten</small> Deze module doet uitsluitend het volgende: * input: de bestaande GeoHack-string <small>53_03_03_N_5_34_32_E_type:city_zoom:15_region:NL</small> * output: ** latitude (decimaal) ** longitude (decimaal) ** zoom (optioneel) '''Belangrijk:''' *De module rendert géén kaart *Geen maplink, geen HTML *Alleen parsing en omrekening ---- '''Stap 3 — Houd de Lua-code minimaal en leesbaar''' *Gebruik standaard Lua-functies *Eventueel : <small>Module:String</small> voor splitsen *Geen “slimme” trucjes Commentaar toevoegen bij elke stap (voor onderhoud) Als de code onleesbaar wordt → heroverwegen. ---- '''Stap 4 — Pas alleen het bestaande sjabloon minimaal aan''' In <small>Berjocht:Koördinaten yn tekst:</small> *Voeg een '''veilige keuze''' toe: **Als Lua-module geldige coördinaten teruggeeft → gebruik Kartographer **Anders → toon exact de oude GeoHack-link Dus altijd een '''fallback'''. Geen recursie, geen extra sjablonen. ---- '''Stap 5 — Test uitsluitend via voorvertoning''' *Test op 1 artikel met inline coördinaten *Test op 1 artikel met infobox *Alleen voorvertoning gebruiken *Pas opslaan als: **geen foutmeldingen **geen lege waarden **geen template-lussen ---- '''Stap 6 — Terugdraaien moet triviaal zijn''' Zorg dat alles terug te draaien is door: *het sjabloon terug te zetten *of de module te verwijderen Geen sporen in artikelen. ---- '''Stopcriteria (heel belangrijk)''' Direct stoppen als: *infoboxen {{{3}}} of lege waarden tonen *template-lus ontstaat *meerdere sjablonen tegelijk aangepast moeten worden *extra interfaceberichten nodig lijken Dan is Lua hier geen goede oplossing. ---- '''Samenvattend''' *Lua is hier een tussenlaag, geen einddoel *Veiligheid en leesbaarheid gaan vóór functionaliteit *Geen bot, geen massabewerkingen *Bij twijfel: niets doen en GeoHack behouden ---- '''Hjirûnder stiet in minimaal Lua-skelet (raamwurk) dat allinnich de besteande GeoHack-string parsed en omrekkenet. It rendert neat en feroaret neat oan artikels. As dit al net stabyl wurket, moatte wy hjir stopje.''' It is in minimaal en feilich Lua-skelet en hoe't it brûkt wurdt, sa opset dat: *er niets aan artikelen of infoboxen verandert *alles terug te draaien is *het vooral begrijpelijk blijft voor een volgende beheerder ---- '''Lua-skelet (minimaal en veilig)''' Nieuwe pagina aanmaken: <nowiki></pre>Module:Koördinaten</nowiki></pre> Inhoud (voorbeeld, nog zonder Kartographer): <pre><nowiki> -- Module:Koördinaten -- Doel: omrekken fan GeoHack-koördinaten nei desimale latitude/longitude -- LET OP: dizze module rendert GEEN kaart local p = {} local function dmsToDecimal(deg, min, sec, hemi) local val = deg + (min / 60) + (sec / 3600) if hemi == 'S' or hemi == 'W' then val = -val end return val end function p.parse(frame) local input = frame.args[1] if not input or input == '' then return nil end local parts = mw.text.split(input, '_') if #parts < 8 then return nil end local lat = dmsToDecimal( tonumber(parts[1]), tonumber(parts[2]), tonumber(parts[3]), parts[4] ) local lon = dmsToDecimal( tonumber(parts[5]), tonumber(parts[6]), tonumber(parts[7]), parts[8] ) return string.format( 'latitude=%.6f|longitude=%.6f', lat, lon ) end return p </nowiki></pre> '''Belangrijk''': *Dit doet nog niets zichtbaar *Geen <maplink> *Geen HTML *Alleen rekenen ---- '''Hoe dit later in het sjabloon gebruikt kan worden (concept)''' In <small>Berjocht:Koördinaten yn tekst</small>(alleen conceptueel): <pre><nowiki>{{#invoke:Koördinaten|parse|{{{1}}}}}</nowiki></pre> 👉 In deze fase alleen testen in voorvertoning, niet opslaan. ---- '''Waarom dit skelet veilig is''' *Geen recursie *Geen template-lus mogelijk *Geen wijziging aan artikelen *Geen afhankelijkheid van infoboxen Eén module = één edit om terug te draaien ---- '''Wat nog NIET moet gebeuren''' ❌ Nog geen <maplink><br> ❌ Nog geen vervanging van GeoHack<br> ❌ Nog geen bot<br> ❌ Nog geen interfaceberichten aanpassen<br> Eerst alleen vaststellen: Kinne wy betrouber latitude/longitude út de besteande string helje? Als dit niet stabiel werkt → direct stoppen. ---- {{Ping|RomkeHoekstra}}, {{Ping|Ieneach fan 'e Esk}}, sorry, mar dit giet my allegear boppe de pet. Ik ha by https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech frege as se dêr mei helpe wolle, of immen witte dy't ús helpe wol. It moat as it heal kin al even fikst wurde, want dat soe ek moai wêze foar takomstige meidoggers. As ik nei in wike neat fan harren hear, dan sil ik sels noch even besykje dêr mei om te pielen en as dat net my net slagget, dan moatte we mar in plan meitsje alle siden hânmjittich om te setten. Ik soe it leafste de koördinaten wol op 'e siden hâlde wolle. :{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk}} De bêste winsken foar it nije jier! Geweldich Kneppelfreed dat jo dit fierder noch oppakke wolle. As it net slagget, soe'k der mar net te lang mear mei omgrieme. Dan kin de tiid miskien better stutsen wurde yn it omsetten en dan moat er lykas Ieneach skreau noch wol in funksjonearjend einformaat komme. Ik ha der fierder gjin doel oer, it iennige wat ik bydrage kin is wat ChatGPT hjir oer seit. Ik wit dat jimme dêr noch net sa'n soad betrouwen yn ha, mar wy wite ek net alles en meiïnoar ynklusyf ChatGPT witte wy yn alle gefallen mear. ---- Stappenplan bij handmatige omzetting van alle artikelen – zo pak je het veilig aan:<br> 1️⃣ '''Leg eerst het nieuwe eindformaat vast (zonder uitzonderingen)''' Nog vóór het eerste artikel: *exact één manier afspreken om coördinaten te noteren *vastleggen: **welke parameters verplicht zijn **welke optioneel zijn (bijv. zoom) **hoe het er in infoboxen uitziet Bijvoorbeeld (alleen illustratief): <pre><nowiki> {{Koördinaten yn tekst | latitude = 53.050833 | longitude = 5.575556 | zoom = 15 }} </nowiki></pre> ---- 2️⃣ '''Maak een korte handleiding voor bewerkers''' Eén simpele pagina is genoeg: oude vorm → nieuwe vorm *1 of 2 voorbeelden *hoe je graden/minuten/seconden omzet naar decimalen *waar je fouten meldt Dit voorkomt goedbedoelde, maar verschillende oplossingen. ---- 3️⃣ Begin met 3–5 testartikelen Niet meteen los. *kies artikelen: **1 met infobox **1 zonder infobox *controleer: **kaart klopt **mobiele weergave **geen foutmeldingen Pas als dit goed voelt → doorgaan. ---- '''4️⃣ Werk in kleine batches''' Bijvoorbeeld: *5–10 artikelen per keer *tussendoor kijken of alles nog goed gaat *niet alles in één week willen doen *Dat houdt het overzichtelijk. ---- 5️⃣ '''Verwijder oude GeoHack-specifieke rommel''' Bij elke omzetting: *haal type:city, region:NL etc. weg *zet ze niet om naar iets vaags *liever minder, maar correct ---- 6️⃣ '''Noteer wat al gedaan is''' Bijvoorbeeld: *een categorie “Koördinaten omset nei Kartographer” *of een projectpagina met afgevinkte artikelen *Zodat niemand dubbel werk doet. ---- 7️⃣ '''Accepteer dat het niet perfect hoeft''' Dit is belangrijk: *een kaart die 20 meter verschoven is → oké *een ontbrekende zoom → oké *later verbeteren kan altijd ---- '''Eerlijk slotwoord''' Na alles wat jullie geprobeerd hebben, is dit: *de meest begrijpelijke *de meest controleerbare *en de minst stressvolle route En misschien wel de enige die echt past bij een kleine, zorgvuldige wiki. Als je wilt, help ik graag met: *een concreet Fries voorbeeldartikel *een korte omzettingshandleiding *of een checklist voor elke bewerking </blockquote> == Uitnodiging == -------------- {| style="width:100%; text-align:center; background-color:WhiteSmoke" |- | <h3><span style="color: #000;">Kom jij ook naar de extra feestelijke nieuwjaarsborrel?</span></h3> <span style="color: #000;">Wikipedia bestaat 25 jaar! De borrel is op 17 januari in Den Bosch. <br><br>'''[[wmnl:Nieuwjaarsbijeenkomst 2026|Schrijf je uiterlijk 10 januari in]]!''' <br><br>De borrel wordt georganiseerd door Wikimedia Nederland voor alle Wikimedianen. <br>Eventuele partners zijn ook welkom.</span> | [[File:Mascot celebratory floating balloons.jpg]] |} -------------- Ik hoop dat er Friese Wikipedianen zijn die de reis naar Den Bosch kunnen maken. In elk geval zijn jullie ook van harte welkom. [[Meidogger:Ellywa|Ellywa]] ([[Meidogger oerlis:Ellywa|oerlis]]) 7 jan 2026, 21.40 (CET) == In goed begjin? == Eltsenien dy't ik noch net troffen haw: Folle Lok en Seine. As immen neat om hannen hat, kin er dan ris op [[Meidogger:Mysha/Kladblok]] sjen hoe't de plaatsjes goed komme? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 15 jan 2026, 10.03 (CET) == Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 == Dear Wikimedia communities, We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year. ''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.'' In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects. We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community. 📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]] If you have questions about the project, please refer to the FAQs: * [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]] * [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]] ''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]''''' ''Stay connected and receive updates:'' * [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel] * [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list] We look forward to collaborating with you and your community. '''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 16 jan 2026, 20.45 (CET) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29879549 --> : Grif hawwe hja it idee dat it foar eltsenien dúdlik wêze sil, mar ik soe sizze dat it de tante-test (muoike-metoade(?)) net folbringen kin. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) == Amateurfuotbalklubs yn Fryslân == @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]], is der immen dy't de amateurfuotbalklubs yn Fryslân by de tiid bringe/ferbetterje wol? Guon klubs hawwe noch gjin side en in guon klubs binne fusearre. Ek soe it moai wêze as der in navigaasjebalkje komt fan de klubs út Fryslân of sokssawat. Ik yn alle gefallen haw der gjin nocht oan, it seit my net sa folle, mar as in Fryske wikipedy soe it baas wêze en haw soks teminsten by de tiid. Ik haw de lêste tiden dwaande west mei in soad siden en oare dingen oan it ophelpen en dêr haw ik stadichoan in bytsje myn nocht fan, want it begjint wat putsjewurk te wurden. Ik wol meikoarten ris oer dingen skriuwe dêr't ik niget oan haw. Alfêst tige tanke. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 18 jan 2026, 04.45 (CET) :@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]] Ha we in list om hokker Klubs it giet? [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 18 jan 2026, 11.13 (CET) ::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Ieneach fan 'e Esk|Mysha|Drewes}} Gjin idee, ik ha ek al eefkes sjoen mar koe allinnich de Fryske list fine, dy't neffens Kneffelfreed al datearre is. Ik bin earlik sein net sa thús yn 'e sport.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 18 jan 2026, 14.38 (CET) ::::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Ieneach fan 'e Esk|Mysha}} Ik bin ek net thús yn 'e sport en fiel der gjin sprút foar. En sjoch ek ris nei dy oare siden dy't dy't by de tiid brocht wurde moatte. Totaal in krappe 125 op dit stuit. Wy hawwe ienfâldich te min meidoggers om alles by te hâlden. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 18 jan 2026, 16.26 (CET) :::::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Drewes|RomkeHoekstra|Mysha}} Ik bin net fan 'e sport en alhielendal fan it fuotbal. Ik haw yn it ferline wolris in keatsferiening of sa beskreaun, mar dat wie ynsidinteel. It lokket my net oan om hjir struktureel mei oan 'e gong. Wat kin ik sizze? Dit is myn ûnderwerp net. Drewes hat gelyk: we kinne net alles byhâlde. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 19 jan 2026, 01.46 (CET) @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]], der is dêr fierder gjin list fan dy't by de tiid brocht wurde moatte. It bêste is om se allegear eefkes bylâns te rinnen. Soks binne we ek mei de siden oer doarpen ensfh oan 'e gong. Guon dêrfan wiene sa'n 20 jier net bywurke.<br> Sa besteane bygelyks [[Bolswardia]] en [[CAB]] net mear en binne se fusearre ta SC Bolsward. De bêste manear soe wêze om dan even nei de Nederlânske ferzje te sjen. Ja Drewes hat wier gelyk dat we net alles byhâlde kinne, mar as it heal kin, soe it moai wêze dat siden, dy't mei Fryslân te krijen hawwe, in bytsje byholden wurde. Ik soe tinke dat sokke siden wol reedlik populêr by de lêzer wêze soene. Mar hawar as it net ien oanlokket om dêr mei oan 'e gong te gean, dat ik wol jimme ek gjin wurk opkringe, it moat wol moai bliuwe fansels. --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 19 jan 2026, 20.49 (CET) :::::{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk|Drewes|RomkeHoekstra|Mysha}} Dan moatte we earst mar ris in list sjen te meitsjen, fan wat we ha en wat der efterhelle is. Ik bin al fan de sport mar fan it fuotbal bin ik mear fan de grutte toernoaien en de gruttere klubs. [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 19 jan 2026, 09.42 (CET) ::::::{{Ping|FreyaSport}} Jo kinne [[:Kategory:Fryske_fuotbalklup]] as ynvintarisaasjelist brûke. Dat binne alle Fryske fuotbalklubs dêr't wy siden oer hawwe. Dan hoege jo net alle doarpen bylâns om te sjen oft der in artikel oer de pleatslike klub bestiet. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 20 jan 2026, 01.58 (CET) :::::::{{Ping|FreyaSport|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk|Drewes}} Moai dat jo dat oppakke wolle Freya. Eefkes in pear opmerkingen foar ús allegear: (1) miskien is it wol goed om der tenei by in bewurking wat konsekwinter om te tinken of der in fermoeden is dat it artikel by de tiid brocht wurde moat en sa ja, dan fuort eefkes dat berjocht ta te foegjen. Ferâldere artikels binne gjin reklame foar de Fryske wikipedy en ik kin my foarstelle dat soks argewaasje jout by in lêzer dêrfan, dus ek hiel moai dat Kneppelfreed dit eefkes oan 'e oarder stselde. Ik bin op it stuit wat mei Frankryk oan 'e gong en dêr kaam ik ek slim ferâldere artikels tsjin fan (grutte) plakken en sa ek mei de regio's dêre, wylst der wol lytse bewurkinkjes dien wurde. Somtiden is it ien yn eachopslach te sjen dat de ynformaasje yn in ynfoboks al aardich datearre is. (2) Sa'n berocht tafoegje is in ding, mar it moat ek dúdlik wêze wêrom"t in berjocht tafoege wurdt. Sa is it handich om - yn guon gefallen - op 'e oerlisside (as it hiel erch nedich is) of teminsten yn 'e gearfetting in regeltsje efter te litten wat der krekt by de tiid brocht wurde moat. Dat hoecht net as dat yn ien eachopslach lykas by doarpen of stêden wol te sjen is, mar by [[Kim Kardashian]] bygelyks stiet noch in berjocht dat it artikel by de tiid brocht wurde moat, wylst dêr nei it oanbringen fan it berjocht noch wol oan wurke is. In regeltsje yn 'e gearfetting lykas "by de tiid bringe" of "update nedich" seit foar in oar net altiten alles. In update yn it artikel fan bygelyks wat? As in klub fusearre is of as der mei in persoan wat feroare is, dan is it handich om dat tagelyk mei de tafoeging fan it berjocht fuort op 'e oerlisside of yn 'e gearfetting del te setten. Sadat de persoan dy't it oppakt fuort ek wit wat der barre moat.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 20 jan 2026, 08.45 (CET) :::::::: Ut dy beskriuwing lês ik dat wy in berjocht {{moatbywurke}} hawwe. Krekt hokfoar berjocht is dat? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) {{Ping|Mysha}} Mysha, dat is it berjocht: {{By de tiid}}. :::::::: {{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk|Drewes|Welberry|Wutsje}} Ik ha sakrekt in begjintsje makke, nei efkes neitinken ha ik besletten it wat gestrukturearder ([[Wikipedy:Wikiprojekt/Fryske amateur fuobalklups]]) oan te pakken as wat ik mei de [[PC]] en de grutte Omgongen fan it hurdfytsen dien ha. Ek om't ek ik net alhiel thús bin yn it fuotbal. Ik gean earst de kommende wiken efkes goed de brot troch en dan moat it mar ris los en hooplik komt der wat help fan bûten. [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 20 jan 2026, 13.25 (CET) == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> [[Meidogger:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meidogger oerlis:MediaWiki message delivery|oerlis]]) 18 jan 2026, 14.21 (CET) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=29228188 --> == <span lang="en" dir="ltr">Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]]. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> </div> 19 jan 2026, 22.01 (CET) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 --> == Oranjestêden == Wy sizze no op de haadside dat [[Oranjestêd]] de haadstêd is fan [[Arûba]] en fan [[Sint Eustaasjes]]. Dan moat dy keppeling, op de haadside, fansels al nei [[Oranjestêd]]; oars komt de lêzer by mar ien stêd út. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 9 feb 2026, 14.15 (CET) : Ik haw [[Berjocht:Wisten jo dat/wike 7]] oanpast dat dy keppelet nei [[Oranjestêd]], mar ik wit net at it berjocht om it berjocht om it bejocht dan ek oanpast wurdt. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) :: It is goedkaam. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the <sup>a b</sup> (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Meidogger:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Meidogger oerlis:Johannes Richter (WMDE)|oerlis]]) 20 feb 2026, 13.26 (CET) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). --[[Meidogger:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Meidogger oerlis:Johannes Richter (WMDE)|oerlis]]) 9 mrt 2026, 14.31 (CET) :: Skriuwer wol graach in ekspiriment dwaan; ik haw gjin idee wêrom dat net op En: dien wurdt: It ekspiriment is beheind, dat de beheining op En: koe ienfâldich op mar 1% setten wurde. Mar it nuvere is dat der sein wurdt dat it barre sil; der wurdt net om tastimming frege, mar sûnder fregen wurdt dit oplein. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) :: Author would like to do an experiment; I have no idea why it isn't done at En:: The experiment is limited, so the restriction on En: could simply be set to only 1%. But the strange thing is that it is SAID to be happening; permission is not asked, this is imposed without asking. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) == Save the Date: zaterdag 20 juni 2026 Verjaardagsfeest Wikipedia 25 jaar! == Op 19 juni bestaat de Nederlandstalige Wikipedia precies 25 jaar en dat willen we vieren! Daarom nodigen we je van harte uit voor het verjaardagsfeest op zaterdag 20 juni van 12:00 tot 17:00 uur bij restaurant LE:EN in Utrecht. Inschrijving is geopend! Op [[wmnl:Verjaardagsfeest_Wikipedia_25_jaar!|deze pagina]] vind je meer informatie alsmede het inschrijfformulier. We hopen dat je erbij kunt zijn en kijken ernaar uit je te mogen verwelkomen. Tot dan! Met vriendelijke groet, Team Wikimedia Nederland [[Meidogger:JansenKirsten|JansenKirsten]] ([[Meidogger oerlis:JansenKirsten|oerlis]]) 12 mrt 2026, 11.36 (CET) : It is moai dat der romte foar in feestke is foar Nl:. Fansels is Fy: jonger: Wolle wy eat dwaan foar [[2 septimber]] [[2027]]? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) == Kaarte? == Is it [[Klaverjasse (kaartspul)]] of [[Klaverjassen (kaartspul)]]? Wat wy ek skriuwe, der binne hoe ek lju dy't it der net mei iens binne. Dat, kinne jim der eat oer sizze dêr't wy by bliuwe kinne? Perslot: der binne noch mear spultsjes om te beskriuwen. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 13 mrt 2026, 13.45 (CET) : [[Meidogger oerlis:Top8]] skreau op dy oerlisside in antwurd dat ik frege hie hjir te skriuwen: :Ik soe oanslute wolle by wat Popkema yn syn grammatika seit, mei de oanfolling dat in ynfinityf brûkt as haadwurd gjin -n krijt as er sûnder fierdere determinearders foarkomt: 'Fytse is in sûne aktiviteit mar smoke wurde je net better fan.' Datselde jildt dus ek foar ynfinitiven dy't brûkt wurde as kopkes. :As der in bywurd by de ynfinityf komt bliuwt dy sûnder -n: :'Hurd wurkje is goed foar dy.' :Of: 'Altyd mar hurd wurkje is net goed foar dy.' :Sagau't der in lidwurd of in oar bepalend wurd foar de ynfinityf komt, komt der wol in -n achter. :'Syn fytsen is ta in obsesje wurden.' :'Dat altyd mar hurde wurkjen is net geod foar dy.' :Yn myn optyk is dat de gongbere Fryske noarm. :Troch de tanimmende druk fan it Hollânsk op it Fryske systeem sjogge je hieltiid faker in -n achter in ynfinityf, ek as it net hoecht/heart. Dêr woe ik net yn meigean. :Om de regels krekt op papier te krijen (ik haw grif net alle gefallen goed útbonke) soene je in trochkrûpte grammatikus freegje moatte. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 13 mrt 2026, 17.07 (CET) ::{{Ping|Mysha}} Mar it is net in frije kar, Mysha, of in kwestje fan smaak: dit is grammatika. "Klaverjasse" is yn dit gefal simpelwei fout. "Klaverjasse" is in tiidwurd (''werkwoord''). As in wurd dat fan oarsprong in tiidwurd is, brûkt wurdt as in haadwurd (''zelfstandig naamwoord''), dan kriget it yn it Frysk in -n oan 'e ein. Dus: <span style="color:blue;">''wy klaverjasse,''</span> mar <span style="color:blue;">''Ik hâld net fan klaverjasse'''n'''.''</span> ::Tiidwurden en haadwurdlik brûkte tiidwurden komme yn it Nederlânsk ek foar. Soks wurdt yn it Frysk allinnich mar fout dien (neffens my) om't it Nederlânsk by tiidwurden altyd al in -n oan 'e ein hat, dus yn dy taal sjogge (en hearre) je it ferskil net. ::Hoe kinne je beide foarmen no útinoar hâlde as je dêr net genôch taalgefoel foar hawwe of as je gjin ''native speaker'' binne? Hiel simpel: as je der in lidwurd ("it") foar sette kinne, moat der in -n oan 'e ein. By <span style="color:blue;">''Wy klaverjasse altyd tiisdeitejûns''</span> kin der gjin lidwurd foar. By <span style="color:blue;">''Wy binne tiisdeitejûns altyd oan it klaverjasse'''n'''''</span> stiet it lidwurd der al yn en is it dúdlik dat it net <span style="color:blue;">''Wy binne tiisdeitejûns altyd oan it <span style="text-decoration: line-through;">klaverjasse</span>''</span> wêze kin. By <span style="color:blue;">''Ik hâld net fan klaverjasse'''n'''''</span> stiet der gjin lidwurd foar, mar kin it ynfoege wurde: <span style="color:blue;">''Ik hâld net fan '''it''' klaverjassen.''</span> Yn titels giet it altyd om haadwurdlik brûkt tiidwurd, omdat bgl. "klaverjassen" gjin sin is en dat wurd dus gjin tiidwurdsfunksje hawwe kin. Boppedat: wêr giet dat artikel oer? Oer '''it''' klaverjassen. ::Ik hoopje dat ik it sa dúdlik útlein haw. Sa net, skromje dan net om my der nochris nei te freegjen. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 14 mrt 2026, 20.06 (CET) ::: {{Ping|Ieneach fan &#39;e Esk}}{{Ping|Top8}}Sjoch: At hjimme beide skriuwe, dan is te sjen dat ik net freegje om't ìk dat aardich fyn, mar om't wy dúdlik hawwe moatte hoe it weze moat. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) :@Mysha Ik snap dy wol, in net-memmetaalprater freget om hâldfêst. Mar soms binne de regels net simpel en sels mei dizige grinzen. :@Ieneach fan 'e Esk Tank foar dyn útlis mar nei myn betinken makkest de saak te simpel (om didaktyske redenen miskien?). De sinnen dy't ik neamde: 'Hurd wurkje is goed foar dy.' of: 'Altyd mar hurd wurkje is net goed foar dy.' binne perfekt grammatikaal, mar it giet wol om in ynfinityf brûkt as haadwurd dy't gjin -n kriget. Neffens dyn argumint kin dat net. Sjoch ek Popkema syn 'Grammatica Fries', Utert 2006, s. 194. Dêr stiet hiel dúdlik dat yn de gefallen dat de ynfinityf 'zonder bepaaldwoord' stiet der gjin -n by hoecht. En foar kopkes dy't besteane út in ynfinityf sûnder bepaaldwurd jildt dus itselde. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 16 mrt 2026, 11.42 (CET) ::{{Ping|Mysha|Tulp8}} Tulp8, ik ha mei ferheardens jo stikje lêzen. Ik fyn "wurkjen" net sa'n goed foarbyld om't hjir yn myn omkriten troch frijwol eltsenien it hollanisme "werken" brûkt wurdt, en dat fertroebelet myn taalgefoel foar "wurkjen" wat. Mar as we "wurkjen" ferfange troch "fytsen", dan soe ik altyd sizze: "Hurd fytse'''n''' is goed foar dy" en noait "Hurd fytse is goed foar dy". Dat lêste doocht foar myn taalgefoel net. Ek: "Fytse'''n''' is in sûne aktiviteit mar smoke'''n''' wurde je net better fan." Ik wit net wat ik der fierders fan sizze kin, mar dat is neffens mý hoe't it heart. Sa't jo jo beroppe op Popkema, berop ik my op it boekje ''Tiidwurden'', in útjefte fan 'e Afûk, wêryn't op side 22 yn 'e paragraaf ''Nammefoarm + -n'' stiet: "By it brûken fan in tiidwurd as haadwurd kriget de nammefoarm ek in -n, bygelyks: It rinne'''n''' falt him swier; Prate'''n''' hâld ik net fan. Yn jo/Popkema's optyk soe dat twadde foarbyld "Prate hâldt ik net fan" wêze moatte, mar neffens de Afûk is dat net sa. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 17 mrt 2026, 01.15 (CET) :::{{Ping|Ieneach fan &#39;e Esk}}, der ferskynde in reade melding op myn skerm, mooglik wiene jo wat fan'e kaart en is hjirboppe in betizing mei de brûker {{Ping|Top8}}? [[Meidogger:Tulp8|Tulp8]] ([[Meidogger oerlis:Tulp8|oerlis]]) 20 mrt 2026, 17.32 (CET) ::::{{Ping|Tulp8}} Oeps. Sa siet it presys. Nim my net kwea-ôf. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 22 mrt 2026, 15.44 (CET) :::::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]Dat boekje ''Tiidwurden'' fan de Afûk haw ik ek. It jout yn par 2.4. in ferienfâldige werjefte fan it systeem want it gefal dat in ynfinityf brûkt wurdt as haadwurd sûnder determinearder stiet der net yn. Oars, it foarbyldsintsje 'Praten hâld ik net fan' dat jo jouwe stiet net yn it boekje fan de Afûk. Boppedat is dat sintsje net in korrekt foarbyld omdat it ferhâldingswurd 'fan' strâne is. Dat heart eins by 'praten'. :::::In better foarbyld is 'Prate is goed foar har'. Dêr heart nei myn taalgefoel gjin n achter. Mar ja, as it op yndividueel taalgefoel oankomt, dan is it jowes tsjinoer mines. Noch in foarbyld: Ik fyn 'Hurd fytse is goed foar de lea' (en ek 'Hurdfytse is in moaie sport':-)) grammatikaal korrekte sinnen. Sa't ik earder sei, miskien soene wy hjir in trochkrûpte grammatikus rieplachtsje kinne. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 26 mrt 2026, 00.16 (CET) ::::::{{Ping|Top8}} Jo hawwe blykber in totaal oare útjefte fan ''Tiidwurden'', want yn myn ferzje giet it fan paragraaf 2.2.3. nei 3, dus 2.4 bestiet net. Ik kin foaryn gjin druk fine, mar ik tink dat ik de oarspronklike útjefte út 1989 haw. By my giet ik yn dizze saak om par. 4.5.2. op side 22, dêr't trije foarbylden jûn wurde: ::::::*It rinnen falt him swier. ::::::*It sliepen wol net mear. ::::::*Praten hâld ik net fan. ::::::Dat foarbyldsintsje stiet der dus wol deeglik yn. (It middelste foarbyld hie ik hjirboppe weilitten om't dat op itselde delkomt as foarbyld nû. 1.) As dat is wat jo bedoele mei "haadwurd sûnder determinearder" (en sa haw ik it al begrepen), dan wurdt ek dy foarm yn it boekje beskreaun. Dat en wêr't "fan" yn dy sin stiet, hat neffens my gjin inkele ynfloed op 'e fraach oft it haadwurdlik brûkte tiidwurd in wurdeinige -n kriget of net. Mar om jo foarbyld te nimmen: dat heart dus neffens my (en neffens de Afûk) "Praten is goed foar har" te wêzen. Dêr komme we dan, sa't jo hjirboppe al fêststelden, net fierder mei. ::::::Mar jo skriuwe hjirboppe: "''Troch de tanimmende druk fan it Hollânsk op it Fryske systeem sjogge je hieltiid faker in -n achter in ynfinityf, ek as it net hoecht/heart.''" Dêr woe ik noch al even tsjinyn gean. Neffens my is it krekt oarsom: sa't it my út myn jeugd bystiet, waard doe altyd "Praten is goed foar dy" sein, mei in -n, wylst de foarm "Prate is goed foar dy", sûnder -n, der letter geandewei ynslûpt is ûnder druk fan it Nederlânsk. Alteast, sa haw ik dat belibbe. Want it Nederlânsk makket gjin ûnderskie tusken skriuwwize en útspraak fan tiidwurden en haadwurdlik brûkte tiidwurden. Friezen ferlieze dêrtroch it besef dat dat ûnderskie bestiet en begjinne nei Nederlânsk foarbyld haadwurdlik brûkte tiidwurden út te sprekken en te skriuwen as gewoane tiidwurden. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.24 (CET) == Bot Flag Request for [[{{ns:User}}:SchlurcherBot]] == Appologies for posting in English. Also, I could not locate a dedicated page for bot request in {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}}, so I am posting here. Please direct me to the correct page if one exists. Thank you. * '''Bot name''': [[{{ns:User}}:SchlurcherBot]] * '''Bot operator''': [[commons:User:SchlurcherBot]] * '''Bot task''': Automatically convert links from <code>http://</code> to <code>https://</code> (secure protocol migration) * '''Technical details''': Please see [[metawiki:User:SchlurcherBot|meta:User:SchlurcherBot]] for full details, including the expected number of affected URLs on {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}}. * '''Bot flags on other projects:''': [[metawiki:Steward_requests/Bot_status/2025-12#Global_bot_status_for_User:SchlurcherBot|Global bot status granted]]. Also flagged on [[:en:en:Wikipedia:Bots/Requests for approval/SchlurcherBot|English Wikipedia]], [[:en:de:Wikipedia:Bots/Anträge_auf_Botflag/Archiv/2025#2025-02-14_–_SchlurcherBot|German Wikipedia]], [[:en:fr:Wikipédia:Bot/Statut/Archive_12#(Traité)_SchlurcherBot|French Wikipedia]], [[:en:it:Wikipedia:Bot/Autorizzazioni/Archivio/2025#SchlurcherBot|Italian Wikipedia]], [[:en:pl:Wikipedia:Boty/Zgłoszenia/2025#Wikipedysta:SchlurcherBot|Polish Wikipedia]], [[:en:pt:Wikipédia:Robôs/Pedidos_de_aprovação/Arquivo/2025#SchlurcherBot|Portuguese Wikipedia]], and [[commons:Commons:Bots/Requests/SchlurcherBot2|Commons]]. For a full list, see: [[metawiki:Special:CentralAuth/SchlurcherBot|sulutil:SchlurcherBot]] * '''Comment''': The bot is globally approved and active on the top 10 Wikipedia projects. As this wiki has opted out of the global bot policy, I am requesting permission to perform these link updates on {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}} as well. Please let me know if a local bot flag can be granted or if you have any questions. Thank you. [[Meidogger:Schlurcher|Schlurcher]] ([[Meidogger oerlis:Schlurcher|oerlis]]) 21 mrt 2026, 16.43 (CET) :{{Ping|Drewes|Kneppelfreed}} Goeie. Dit liket my wol okee. Sille wy dit mar takenne? [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 22 mrt 2026, 17.39 (CET) ::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], ja dat liket my ek wol goed ta. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 mrt 2026, 21.07 (CET) :::Ik ha ek gjin beswier. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 23 mrt 2026, 11.24 (CET) :::: [[File:Symbol neutral vote.svg|18px]] [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) - Ik wit it net: ik gean der fanút dat at immen keazen hat foar "http:", dat dêr dan in grûn foar is. Mar at der sein wurdt dat der al ferskate tapassings foar binne, dan nim ik oan dat sokke problemen al fûn binne. (Wie der berjocht dêr't ik dat "neutraal" mei dwaan koe?) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) :::: {{Neutraal}} [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) ::::: Ik leau net dat dêr al in berjocht foar bestiet, mar fiel jo frij om it oan te meitsjen. Wat dizze diskusje fierders oangiet: foarstel is oannommen. Ik sil ris sjen oft ik "bot flag" aktivearre krij. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.00 (CET) :::::{{Ping|Schlurcher}} Hello. We (the aministrators of this Wikipedia) talked it over and decided to grant your request. I believe I have taken care of it, but I've never done this before (we don't get many bot flag requests, in fact almost none). So if there is a problem, please let me know. [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.34 (CET) ::::::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Thanks for confirming, everything looks fine. --[[Meidogger:Schlurcher|Schlurcher]] ([[Meidogger oerlis:Schlurcher|oerlis]]) 26 mrt 2026, 22.48 (CET) Ik tocht al; grif hawwe wy dêr wat foar: It wie: "foar" {{foar}}; "tsjin" {{tsjin}} ; en "neutraal" {{neutraal}}. (No opnaam yn de list fan berjochten.) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) :Moat dat "Neutraal" net "Unthâlding" wurde? [[Meidogger:Ieneach fan &#39;e Esk|Ieneach fan &#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &#39;e Esk|oerlis]]) 28 mrt 2026, 21.02 (CET) == Beursaanvraag Wikimania 2026 geopend == Van 21 - 25 juli vindt [[wikimania:2026:Wikimania|Wikimania]] in Parijs plaats, de jaarlijkse wereldwijde conferentie voor iedereen die betrokken is bij een of meerdere Wikimedia-projecten. Wikimedia Nederland stelt een beperkt aantal beurzen beschikbaar voor reis- en verblijfskosten voor het hoofdprogramma van 23–25 juli. Je kunt tot uiterlijk zondag 12 april een beurs aanvragen. [[wmnl:Wikimania_2026|Meer informatie over de beursaanvraag vind je op de verenigingswiki]]. [[Meidogger:JansenKirsten|JansenKirsten]] ([[Meidogger oerlis:JansenKirsten|oerlis]]) 23 mrt 2026, 15.06 (CET) mu9oouowst0m32ikcrc9i3aj9qiifys Anna Maria fan Schurman 0 10909 1223517 1160773 2026-03-28T14:58:41Z Hurkonides 5270 1223517 wikitext text/x-wiki [[Image:Anna Maria van Schurman.JPG|thumb|right| Anna Maria fan Schurman, 1649 skildere troch [[Jan Lievens]]]] [[Ofbyld:AnnaMaria_vanSchurman.jpg|thumb|''Anna Maria fan Schurman'', selsportret (1633)]] [[Image:Anna Maria van Schurman 1607-1678 Erfgoedcentrum Rozet 300 191 d 2 A-14.jpg|thumb|litho, tusken 1830 en 1845]] '''Anna Maria fan Schurman''' ([[Keulen]], [[5 novimber]] [[1607]] - [[Wiuwert]], [[4 maaie|4]], [[5 maaie|5]] of [[14 maaie]] [[1678]]) wie in [[Nederlân]]ske dichteres en gelearde fan [[Dútslân|Dútsk]] komôf. Se wie wierskynlik ien fan de meast gelearde froulju fan de [[17e iuw]] dy't alles wist fan [[keunst]], [[muzyk]] en [[literatuer]]. Ek wie se in echte [[Polyglot|talekenner]], se koe alle moderne Jeropeeske talen prate lykas: [[Dútsk]], [[Ingelsk]], [[Frânsk]] en [[Nederlânsk]] mar koe ek [[Latynsk]], [[Gryksk]], [[Hebriuwsk]], [[Arabysk]], [[Aldsyrysk]], [[Arameesk]] en [[Etiopysk]]. == Libben == Se wie de dochter fan rike âlden, [[Frederik fan Schurman]] en [[Eva fan Harff de Dreiborn]]. It wie al gau dúdlik dat it famke Anna hiel tûk wie. Op har fjirde koe se al lêze. Yn dy tiid wie dat hiel bysûnder.<br> Yn [[1613]] nei de dea fan har heit ferhuze se nei [[Utert (stêd)|Utert]], mei har mem en twa muoikes. Yn [[1636]] studearre se as de earste froulike studint op de [[Universiteit fan Utert]]. Froulju mochten yn dy tiid eins net studearje, as Anna les krige dan moast se efter in grut gerdyn sitte dat de manlike studinten har net seagen. Anna hie ferskate ynteresses lykas literatuer en ferskillende takken fan wittenskip mar se wie foaral ynteressearre yn [[Teology]]. Se wie ynearsten in folgeling fan [[Gisbertus Voetius]], mar waard letter in folgeling fan [[Jean de Labadie]], hoewol't se befreone bleau mei de famylje Voetius. Anna Maria wie ek hiel keunstsinnich, sy makke [[gravuere]]s. Dat die se troch mei [[diamant]] op glês te skrassen. Se waard in ekspert op it gebiet fan byldhouwen; se koe goed modellen meitsje fan bijewaaks, ek wie se goed yn it snijen yn [[ivoar]] en hout. Se skildere en dan benammen portretten. Yn 1664 moete se [[Jean de Labadie]], in [[Jezuïten|Jesuit]] dy’t bekeard wie ta it [[protestantisme]]. Hy starte in religieuze sekte mei de namme [[Labadisme]]. Anna Maria wie fassinearre troch Labadie en syn ideeën waarden in help yn it libben fan Anna Maria. De sekte ferhuze nei [[Amsterdam]] mar wie dêr net wolkom. Se ferhuzen noch in kear, no nei [[Altona]] (doe [[Denemark]], en no [[Dútslân]]), dêr ferstoar Jean de Labadie yn 1674. Dêrnei ferhuze de groep nei [[Wiuwert]] yn [[Fryslân]], dêr't Anna Maria sels ferstoar. It Labadisme ferdwûn likernôch 70 jier letter. == Publisearre wurk == In kar: * Se publisearre 'of de stúdzje fan literatuer past by in Kristlike frou?' It is earst yn it [[Nederlânsk]] drukt, letter is it oerset yn it [[Frânsk]] en [[Ingelsk]]. :Se fûn dat froulju nei skoallen mochten en moasten mar se mochten neat dwaan mei harren oplieding, in stúdzje mocht net de húslike taken bedjerre. Foar dy tiid wie dit in radikale posysje. * Anna Maria publisearre har lêste wurk "Eucleria" (1673) mei de stipe fan [[Jean de Labadie]]. ==Ferneamd== * Liedklok - Op [[18 septimber]] [[2010]] waard der yn [[Utert (stêd)|Utert]] in liedklok getten dy't de namme Anna Maria krige, ferneamd nei de earste frouljus studint oan de [[Universiteit Utert]]. De klok kaam te hingjen yn it tuorke fan it [[Akademygebou (Utert)|Akademygebou]]. It wie in geskink fan it [[Utertsk Klokkelieders Gilde]] by gelegenheid fan it 75e lustrum yn 2011. ==Literatuer== * {{aut|Mirjam de Baar}} e.o. red., ''Anna Maria van Schurman (1607-1678), een uitzonderlijk geleerde vrouw'' (Sutfen 1992) * {{aut|Pieta van Beek}}, ''The First Female University Student: Anna Maria van Schurman (1636),'' Igitur Utrecht Publishing (2010) ([http://igitur-books.library.uu.nl/bookdetails.php?bookid=022 hjir te laden]) == Sjoch ek == * [[Nederlânsktalige dichters]] * [[Kanon fan Fryslân]] == Keppeling om utens == *[http://www.11en30.nu/global/fri/Artikel/30/ Anna Maria fan Schurman yn de kanon fan de Fryske skiednis] {{DEFAULTSORT:Schurman, Anna Maria fan}} [[Kategory:Dútsk filosoof]] [[Kategory:Dútsk teolooch]] [[Kategory:Dútsk taalkundige]] [[Kategory:Dútsk publisist]] [[Kategory:Dútsk dichter]] [[Kategory:Dútsk keunstskilder]] [[Kategory:Dútsk graveur]] [[Kategory:Dútsk feminist]] [[Kategory:Nederlânsk filosoof]] [[Kategory:Nederlânsk teolooch]] [[Kategory:Nederlânsk taalkundige]] [[Kategory:Nederlânsk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk dichter]] [[Kategory:Nederlânsk keunstskilder]] [[Kategory:Nederlânsk graveur]] [[Kategory:Nederlânsk feminist]] [[Kategory:Frysk filosoof]] [[Kategory:Frysk teolooch]] [[Kategory:Frysk taalkundige]] [[Kategory:Frysk publisist]] [[Kategory:Frysk dichter]] [[Kategory:Frysk keunstskilder]] [[Kategory:Frysk graveur]] [[Kategory:Frysk feminist]] [[Kategory:Labadist]] [[Kategory:Nederlânsk persoan fan Dútsk komôf]] [[Kategory:Frysk persoan fan Dútsk komôf]] [[Kategory:Persoan stoarn yn Wiuwert]] [[Kategory:Persoan berne yn 1607]] [[Kategory:Persoan stoarn yn 1678]] mytrit6h6g6yap8rahxi86th9pdhm07 Grêfskrift 0 24440 1223590 769498 2026-03-29T11:05:35Z Hurkonides 5270 1223590 wikitext text/x-wiki [[File:Shakespeare grave -Stratford-upon-Avon -3June2007.jpg|thumb|It epitaaf op de grêfstien fan [[Shakespeare]]]] In '''grêfskrift''' of '''[[epitaaf]]''' is in koart [[gedicht]] of inkele sinnen dy't wijd binne oan de ferstoarne en op de [[grêfstien]] gravearre binne - it liket op in [[epigram]]. Meastentiids wurdt de ferstoarne eare mei it grêfskrift. Faak ek wurdt in Bibeltekst op it grêf opnomd, of allinnich de letters R.I.P (''Requiescat in pace'', [[Latyn]] foar 'rêst yn frede'). Grêfskriften wurde yn Fryslân al lang samle. Sa steane se bygelyks yn de ''Skoalmastersboekjes'' (1858-1859) en yn ''Friesche Oudheden'' en der is in kolleksje R.-baron van Breugel Douglas. Yn de topografyske atlas fan it [[Frysk Genoatskip]] steane tekeningen fan [[Albert Martin|A. Martin]]. Yn de [[20e iuw]] samlen [[Nicolaas Jan Waringa|N.J. Waringa]], A.L. Heerma van Voss, D.D. Osinga en [[Jan Belonje|J. Belonje]]. De grêfskriften dy't foar bygelyks [[genealogy]], [[heraldyk]], keunsthistoarje en doarpsskiednis fan belang binne wurde samle troch it [[Genealogysk Wurkferbân]] fan de [[Fryske Akademy]]. Nei [[1950]] ferskynden al bondels oer [[Achtkarspelen]], [[It Bilt]] en Ljouwert Galileeërtsjerke. Yn novimber 2007 is by útjouwerij Van Wijnen ''Friezen uit vroeger eeuwen'' ferskynd. Yn it boek fan mear as 1000 siden wurdt troch auteur [[Hessel de Walle]] ûnder oaren in oersjoch jûn fan sa goed as alle grêfskriften út Fryslân fan foar 1811. Op de hiemside fan 'e auteur binne oanfollingen en wizigingen te finen: [http://www.walmar.nl/inscripties.asp ''Friezen uit vroeger eeuwen''] Op 9 maart 2026 hat [[Hessel de Walle]] it eigendom fan syn database fan Fryske Memorabilia, wêrûnder de grêfskriften, oerdroegen oan de [[Fryske Akademy]]. == Keppeling om utens == * {{Wikiwurdboek|grêfskrift}} {{boarnen|boarnefernijing= * {{Aut|Brouwer, J.H., J.J. Kalma, W. Kok en M. Wiegersma, red.}}, Encyclopedie van Friesland, (Amsterdam: Elsevier, 1958), ''Grafschriften''. * {{Aut|Walle, Drs. Hessel de}}, Friezen uit vroeger eeuwen, (Franeker: Wever Van Wijnen, 2007). }} [[Kategory:Grêf]] [[Kategory:Kultuer]] b020v7lxhn6me8t983xjb2et9du236w 1223591 1223590 2026-03-29T11:06:50Z Hurkonides 5270 1223591 wikitext text/x-wiki [[File:Shakespeare grave -Stratford-upon-Avon -3June2007.jpg|thumb|It epitaaf op de grêfstien fan [[Shakespeare]]]] In '''grêfskrift''' of '''[[epitaaf]]''' is in koart [[gedicht]] of inkele sinnen dy't wijd binne oan de ferstoarne en op de [[grêfstien]] gravearre binne - it liket op in [[epigram]]. Meastentiids wurdt de ferstoarne eare mei it grêfskrift. Faak ek wurdt in Bibeltekst op it grêf opnomd, of allinnich de letters R.I.P (''Requiescat in pace'', [[Latyn]] foar 'rêst yn frede'). Grêfskriften wurde yn Fryslân al lang samle. Sa steane se bygelyks yn de ''Skoalmastersboekjes'' (1858-1859) en yn ''Friesche Oudheden'' en der is in kolleksje R.-baron van Breugel Douglas. Yn de topografyske atlas fan it [[Frysk Genoatskip]] steane tekeningen fan [[Albert Martin|A. Martin]]. Yn de [[20e iuw]] samlen [[Nicolaas Jan Waringa|N.J. Waringa]], A.L. Heerma van Voss, D.D. Osinga en [[Jan Belonje|J. Belonje]]. De grêfskriften dy't foar bygelyks [[genealogy]], [[heraldyk]], keunsthistoarje en doarpsskiednis fan belang binne wurde samle troch it [[Genealogysk Wurkferbân]] fan de [[Fryske Akademy]]. Nei [[1950]] ferskynden al bondels oer [[Achtkarspelen]], [[It Bilt]] en Ljouwert Galileeërtsjerke. Yn novimber 2007 is by útjouwerij Van Wijnen ''Friezen uit vroeger eeuwen'' ferskynd. Yn it boek fan mear as 1000 siden wurdt troch auteur [[Hessel de Walle]] ûnder oaren in oersjoch jûn fan sa goed as alle grêfskriften út Fryslân fan foar 1811. Op de hiemside fan 'e auteur binne oanfollingen en wizigingen te finen: [http://www.walmar.nl/inscripties.asp ''Friezen uit vroeger eeuwen''] Op 9 maart 2026 hat [[Hessel de Walle]] it eigendom fan 'e efterlizzende database fan Fryske Memorabilia, wêrûnder de grêfskriften, oerdroegen oan de [[Fryske Akademy]]. == Keppeling om utens == * {{Wikiwurdboek|grêfskrift}} {{boarnen|boarnefernijing= * {{Aut|Brouwer, J.H., J.J. Kalma, W. Kok en M. Wiegersma, red.}}, Encyclopedie van Friesland, (Amsterdam: Elsevier, 1958), ''Grafschriften''. * {{Aut|Walle, Drs. Hessel de}}, Friezen uit vroeger eeuwen, (Franeker: Wever Van Wijnen, 2007). }} [[Kategory:Grêf]] [[Kategory:Kultuer]] 2sxszbzftzdbkp671zn5cysu5hy5kxj Provinsjehûs fan Fryslân 0 25047 1223562 1219819 2026-03-28T21:13:59Z Klaasgroen 50943 commonscat 1223562 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = 20180721_475_leeuwarden.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = It hjoeddeistich Provinsjehûs oan de Twibaksmerk | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Twibaksmerk 52 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|53_12_4.6_N_5_47_59.0_E_zoom:18_type:building_region:NL|53° 12' N, 5° 48' E}} | type bouwurk = [[provinsjehûs]] | subtype = | keatling = | boujier = 16e iuw of earder <br> ferbouwings: 1710, 1784, 1895, 1985, 2012 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24414 24414] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ljouwert-Sintrum | mapwidth = 260 | lat_deg = 53 | lat_min = 12 | lat_sec = 4.6 | lat_dir = N | lon_deg = 5 | lon_min = 47 | lon_sec = 59 | lon_dir = E | tekst by posysjekaart = }} It '''provinsjehûs fan Fryslân''' is in [[ryksmonumint]] en de sit fan it provinsjaal bestjoer fan Fryslân oan de [[Twibaksmerk]] yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]. Ek de Kommissaris fan de Keninginne sit hjir om de sintrale oerheid yn de provinsje te fertsjintwurdigjen. Hjir sit ek it amtlik apparaat dat ûnder lieding fan de griffier fan de steaten it provinsjaal bestjoer helpt by de útoefening fan har taak: it wolwêzen fan Fryslân en har bewenners te befoarderjen. It earste gebou is út de [[16e iuw]]; foar 1578 wie it de wenning fan de abt fan [[Burgum]] en doe fan de biskop fan Ljouwert. Yn 1580 waard it de sit fan [[Deputearre Steaten fan Fryslân]]. De [[Provinsjale Steaten]] hienen earder harren gearkomsten yn it no ferdwûne [[Lânskipshûs]]. Sûnttiids is it gebou meardere kearen ferboud, yn maart 2009 is begûn mei de jongste ferbouwing en útwreiding. == Bou en brûkskiednis == === Oant 1580 === De kearn fan it hjoeddeiske provinsjehûs is de stedswenning, in soarte [[refúzjehûs]], fan de oerste fan it [[Kleasters yn Fryslân#Augustiner koarhearen en regularissen|Barrakonvint]] yn [[Burgum]]. It gebou stie bekend as "abtshûs", hoewol't it kleaster yn Burgum nea de status fan abdij krigen hat. Mooglik krige it gebou dy namme troch syn mânske ôfmjittings. Tusken 1570 en 1578 wie it gebou ek noch koart yn gebrûk as paleis fan de earste en ienige biskop fan Ljouwert, [[Cunerus Petri]]. Dêrnei kaam in ein oan it brûken fan it gebou troch de tsjerke. Yn 1576 hie Fryslân al de [[Pasifikaasje fan Gint]] tekene en yn 1578 waard de biskop finzen setten troch de steedhâlder [[George fan Lalaing|Rennenberg]]. Op [[23 maart]] [[1579]] bekrêftige Fryslân de [[Uny fan Utert (1579)|Uny fan Utert]] en waarden de tsjerklike besittings ûnteigene. It eardere paleis fan de biskop waard op [[15 maart]] [[1580]] troch de steedhâlder skonken oan de [[Steaten]] fan de [[Hearlikheid Fryslân]], de foarrinner fan de tsjintwurdige [[Provinsjale Steaten]]. Dit as fergoeding foar "prestearde en noch te leverjen kriichstsjinsten en ûnderfûn neidiel". it hûs fan de biskop waard Steatehûs. === 1580 - 1896 === [[Ofbyld:Jan Bulthuis - Provinciehuis Leeuwarden.jpg|left|thumb|''It provinsjehûs troch Jan Bulthuis (1750-1801)'']] [[Ofbyld:H. Wenzel - Gesicht op it Steatehûs Ljouwert, 1783.jpeg|thumb|260px|''It provinsjehûs mei de âlde foargevel yn 1783'']] Hoewol't it abtshûs grut wie, wie der net genôch romte om de sittings fan de folsleine Steaten fan Fryslân ûnderdak te jaan. Hjirfoar moasten de fertsjintwurdigers fan de tritich [[gritenij]]en en de alve [[Fryske alve stêden|stêden]] op oare plakken terjochte. Oant 1594 kaam men gear yn de [[Jakobinerkleaster|Grutte of Jakobinertsjerke]] en dêrnei yn it [[Lânskipshûs]] oan de oare kant fan de Twibaksmerk. It abtshûs, dat wyls bekend stie as "Het Collegie", waard yn 1668 en yn 1710 oan de efterside rjochting de Heerestrjitte útwreide. De sydgevel oan de Kuormakkersstrjitte krige yn 1710 in gevel mei pylders yn de kolossale oarder en mei [[Korintyske oarder|Korintyske]] [[Kapiteel|kapitelen]]. Yn 1784 waard it gebou oan de side fan de Twibaksmerk nei trije ferdjippings ferhege en waard in nije foargevel oplutsen. Sa waarden ek tegeltsjes yn de gongen en de treppenhuzen setten mei om bar in ôfbyld fan twa oansjende liuwen en fan in op in blauwe ûndergrûn oanbrochte letter F mei in pear griene ranken en in appel. De yngongspartij wurdt flankearre troch doaryske pylders fan de kolossale oarder dy't in fronton drage dat brutsen wurdt troch it wapen fan Fryslân. Yn de [[19e iuw]] waard it gebou oan de efterkant noch fierder útwreide, wêrtroch't de gevel oan de Kuormakkersstrjitte hieltiten breder waard. Oan dizze side bleau it heterogene karakter, yn tsjinstelling ta de no unifoarme foargevel, wol bewarre. It hoekpân mei de Hearestrjitte waard yn 1830 ynlive. Nettsjinsteande dy hast oangeande útwreidings, holden de [[Provinsjale Steaten]] harren gearkomsten noch altiten bûten de doar. Yn 1849 waard it Lânskipshûs ôfbrutsen en kaam men dêrnei gear yn de riedseal fan it [[Stedhûs fan Ljouwert|stedhûs]]. Neidat yn 1851 it [[Paleis fan Justysje (Ljouwert)|Paleis fan Justysje]] oplevere waard, ferhuzen de Steaten nochris. Ek dizze gearkomstlokaasje waard net lang brûkt. Yn 1875 waarden nammentlik de provinsjale gerjochtshôven opheft en ferfongen troch de fiif hjoeddeiske gerjochtshôven. It gerjochtsgebiet fan it gerjochtshof fan Ljouwert waard hjirmei frijwat útwreide. In gefolch hjirfan wie dat it Paleis fan Justysje troch romtegebrek gjin ûnderdak mear biede koe oan de gearkomsten fan de Provinsjale Steaten. Der waarden plannen ûntwikkele foar nijbou njonken it Gûvernemintsgebou, sa't it Kolleezje wyls neamd waard. Dit rûn úteinlik op 'e non en yn 1890 waard besluten ta in ruil tusken provinsje en it Ryk. De provinsje wie reewillich it Paleis fan Justysje oan it Ryk oer te dragen. As kompensaasje ferplichte it Ryk him om in steateseal by it Gûvernemintshûs te bouwen dat sa flink útwreide waaerd. Bopedat soe it Ryk de Provinsjale en Buma-bibleteek ûnderbringe yn de Kânselarij. De [[Ryksboumaster]] [[Jacobus van Lokhorst]] makke it ûntwerp dat nei oanbesteding yn 1891 foar ƒ 90.586 gund waard. It gebou kaam yn 1895 klear. Van Lokhorst hat yn syn ûntwerp it lêste autonome pân oan de Kuormakkersstrjitte anneksearre en rekonstruearre hjirfan de [[trepgevel]]. Hjirefter plande hy fiif seksjekeamers, de saneamde kofjekeamer en de grutte Steateseal. Op 3 maart 1896 koenen de Fryske Provinsjale Steaten yn dizze seal, nei mear as 400 jier, foar it earst yn harren eigen provinsjehûs gearkomme. By de iepening sluet de kommissaris fan de Keninginne [[Binnert Philip van Harinxma thoe Slooten]] syn iepeningstaspraak ôf mei de wurden "Litte ek dizze muorren tsjûgje fan Fryslâns krêft en ûntwikkeling". ( ''[[Ljouwerter Krante]]'', 4 maart 1896, side 1-2.) === 1897 - 1985 === Op in pear lytsere ferbouwinkjes nei, feroare der oant 1970 net folle mear oan it gebou. Yn dat jier kaam in hiele nije fleugel oan de Hearestrjitte ree. Nettsjinsteande dizze útwreiding bleau it ferlet fan romte foar it útdijende provinsjebestjoer permanint. Ein jierren santich waarden dêrom plannen makke foar de bou fan in folslein nij provinsjehûs oan de súdkant fan it sintrum. Uteinlik foel it beslút dochs de histoaryske lokaasje yn de binnenstêd te hanthavenjen en dizze drastysk te fergrutsjen. Tusken 1980 en 1985 waard de troch it arsjitekteburo [[Van Manen en Zwart]] ûntwurpen útwreiding realisearre. It folume fan it provinsjehûs ferdûbele mei dizze yngreep. De huzen ten suden fan it provinsjehûs oan de Twibaksmerk moasten hjirfoar wol sloopt wurde. Allinnich it monumintale pân fan de biblioteek, dy't nei it [[Beurs- en waachgebou (Ljouwert)|beursgebou]] ferhuze, bleau sparre. It waard opnomd yn de nije gevelwand fan it provinsjehûs. Nei foltôging besloech it nije provinsjehûs it hiele huzeblok Twibaksmerk - Alde Easterstrjitte - Hearestrjitte - Kuormakkersstrjitte. It langhalige bouwurk besloech trije binnenhôven. === Hjoeddeiske ferbouwingsplannen === Yn 2001 waard besluten it provinsjehûs nochris te ferbouwen omdat it gebou nei mear oan de easken fan de tiid foldwaan soe. As arsjitekt waard keazen foar [[Sjoerd Soeters]]. Yn syn ûntwerp út 2004 waarden de trije binnenhôven werombrocht nei twa en wurdt ien dêrfan iepene nei de iepenbiere romte. Der ûntstiet in kuierrûte troch it gebou fan de Hearestrjitte nei de Twibaksmerk. Mids dizze binnenhôven sil in acht ferdjippings hege toer komme, troch de arsjitekt as ''stedskroan'' betitele. De monumintale dielen fan it kompleks bliuwe bewarre, de "drôvichste dielen" wurde sloopt. Dit betreft benammen de útwreiding út de jierren tachtich. It bouproses hat wyls fertraging oprûn. Yn de oarspronklike planning soe it nije provinsjehûs ein 2009 klear wêze. April 2009 is de planning om het pân yn 2012 wer yn gebrûk nimme te kinnen. Dêrneist sil it projekt nei ferwachting ek noch 30% djoerder wurde as raamd. De totale kosten soenen komme moatte op € 79,8 miljoen plus de sloopkosten. Sûnt medio 2006 sitte de provinsjeamtners yn in needlokaasje oan de Snitskertrekwei. Op 31 maart 2009 is de sloop fan de ôf te brekken dielen fan it Provinsjehûs offisjeel fan start gien. == Ynterieur == === Hal === Yn de hal, plaveid mei Rembrandt-tegels fan natuer-laai, stiet in Westdútske kast dy't komt út it legaat fan baron M. van Harinxma thoe Slooten fan It Oranjewâld.<br> Yn ien fan de muorren hinget ek in grutte brûnzen tinkplaat dy't yn [[1909]] skonken waard troch The Witt Historical of Tomkins County út tank foar in Frysk inisjatyf fan [[1782]]. Doe erkenden de Fryske Steaten as earsten yn Nederlân de ûnôfhinklikheid fan de Feriene Steaten, wêrtrocht't dy de mooglikheid krigen om lieningen te sluten by de rike Amerikaanske bankiers. Dizze beslissing fan de Fryske Steaten stiet yn Amerikaanske skiednisboeken notearre as in died fan grutte betsjutting foar de opkomst fan de Ferienen Steaten fan Amearika. <br> Boppe de doarren yn de hal steane in tal Fryske spreuken: ''De greatste haest is de greatste feart net'' en ''Dy't oan'e wei timmert sûzje de earen''. Se binne destiids útkeazen troch deputearre J. van Loon Jzn.<br> Yn it treppehûs is yn 1955 in nij raam setten dat op tekening fan de arsjitekt J.E. Wiersma makke is troch keunstner [[Jentsje Popma]] yn mei sân spuite spegelglês. De ôfbylden hawwe betrekking op de Fryske folkloare, ûnder oare reedriden, de jacht, silen aaisykjen, Sint-Piterfeest, keatsen, hynsteriden en it Sint Tomaslieden. === De Steateseal === [[Ofbyld:Gemme van Burmania voor Philips II.jpg|300px|right|thumb|''Detail fan de beskildering fan de Steateseal: [[Gemme fan Burmania]] foar Filips II'']] De foarnaamste romte yn it provinsjehûs is sûnder mis de troch Van Lokhorst ûntwurpen Steateseal út 1891-1894. De [[Neogotyk|neogoatyske]] seal is 15 by 10 meter grut en rom 8 meter heech. De romte wurdt ferljochte troch mei-inoar tolve [[Spitsbôge|spitse]] finsters heech yn de beide lange wanden. De finsters hawwe [[maaswurk]] en beglêze mei [[brânskildere glês|brânskildere glêzen]], makke troch it [[Roermond (stêd)|Roermondske]] [[atelier Nicolas]]. De skilderingen stelle de [[wapen (heraldyk)|wapen]]s foar fan de alve stêden, de tritich gritenijen en de trije [[Kertieren fan Fryslân|goaen]] wêryn Fryslân yn de tiid fan Karel de Grute ferdield wie: [[Eastergoa]], [[Westergoa]] en [[Sânwâlden]]. Ek de wanden en de souder hawwe skilderingen dy't ryk binne oan Fryske symbolyk. De noardlike wân, efter de sitplakken fan it kolleezje fan Deputearre Steaten, is beskildere mei fjouwer foarstellings út de Fryske skiednis. Yn it earste tafriel binne de Fryske oanfierders [[Maloriks|Maloriks en Verritus]] te sjen dy't yn Rome de Fryske saak bepleitsje. De skildering hat as ûnderskrift: "Verritus en Malorix te Rome. Anno LIX. Gjin stjerling oertreft de Friezen yn dapperheid of trou." De folgjende foarstelling toant de preekjende [[Bonifatius (hillige)|Bonifatius]]. Hjirfan is it ûnderskrift: "Biskop Bonifasius preket it Kristendom oan de Friezen. Anno DCCXXXV." De tredde ôfbylding is fan de eallju [[Eelko Liauckama]] en [[Feiko Botnia]] dy't troch [[Godfried fan Bouillon]] yn de [[Earste Krústocht]] ta ridder slein wurde. It ûnderskrift seit: "Eelko Liauckama en Feiko Botnia nei de ferovering fan Jeruzalim ta ridders slein. Anno MIC." De lêste skildering stelt de edelman [[Gemme fan Burmania]] foar dy't by de eedôflizzing foar [[Filips II fan Spanje|Filips II]] wegere te knibbeljen en dêrby de wurden "Wy Friezen knibbelje allinne foar God" sprutsen hawwe soe. Ek hjirby is in ûnderskrift: "Gemme fan Burmania foar Philips II. XXV Oktober MDLV. Wy Friezen knibbelje allinnich foar God." De skilderingen binne ûntwurpen troch [[Hendricus Jansen]] (1867-1921) en sinjeard mei Henrieux. De útfiering soe fan de hân wêze fan in sekere Reclair, oer waans identiteit twifel bestiet. Hjirboppe steane acht foarstellings fan figueren dy't deugden foarstelle. Hjirby is wat ôfwykt fan de sân kanonike [[Sân deugden|deugden]]. Oanwêzich binne: soberens (symboal: jitte yn in skûtel), krêft (symboal: swurd mei skyld), hope (symboal: earn), leauwe (symboal: embleem alfa-omega), leafde (symboal: earn), wierheid (symboal: ik bin it paad en de wierheid), barmhertichheid (symboal: it laam) en ynbannigens mei as symboal: snoeren.. Yn 'e midden fan dizze muorre sit ek de skou mei in byldhouwurk dat trije fan de [[kardinale deugden]] foarstelt: foarsichtichheid, rjochtfeardichheid en krêft. Dit byldhouwurk is fan de hân fan Friedrich Stephan Stoltefus (1849-1910) en Johann Heinrich te Poel (1844-1897) fan de firma [[Te Poel en Stoltefus]]. Ek binne hjir it [[wapen fan Fryslân|wapen]] en de [[flagge fan Fryslân]], it [[Wapen fan it Keninkryk fan de Nederlannen|Rykswapen]] en de spreuken [[Iendracht makket macht|Concordia res parvae crescunt]] en [[Je maintiendrai]]. De foaroerlizzende wand hat in balkon mei de publike tribune ûnder trije spitse bôge-iepenings. Yn de bôgefjilden binne beskildere mei ôfbylden fan de trije ingelen, elk mei in banderol om mei Fryske sprekwurden: ''Wierheit boppe al'', ''It is mei sizzen net to dwaen'' en ''Dy folle praet, moat folle wier meitsje''. Dêrtusken noch twa frouljufigueren dy't de kloekens en de gollens persoanifisearje. Op de kerbielen dy't it balkon drage, stean de nammen fan fameuze Friezen, lykas [[Menno Simons]], [[Gysbert Japicx]] en [[Onno Zwier van Haren]]. It houten plafond is ferdield yn 72 fakken en yn elk binne wapens skildere fan geslachten fan [[grytman]]nen. === De kofjekeamer === Dizze lytsere romte leit ten noarden fan de Steateseal en sjocht út op de Kuormakkersstrjitte. De wat prozayske namme fan it fertrek, dat ek troch Van Lokhorst ûntwurpen waard, is ûntliend oan syn gebrûksfunksje as resepsjeromte. De [[Neostilen#Neorenêssânse (1870-1915)|neorenêssânsistyske]] romte hat in soudering mei in gearstalde balkelaach. De wanden binne oant healwei betimmere mei ikehout. De finsters yn de trije krúskesinen hawwe brânskildere fan de âlde Fryske [[Wetterskip Fryslân|weterskippen]].<br> Hjir hingje ek permanint in kolleksje portretten fan de Fryske Nassaus út it [[Frysk Museum]]. Boppe de skoarstien it portret fan [[Marijke Meu]], de frou fan Willem Friso. De portrettegalerij symboalisearret de bân dy't der fanâlds bestien hat tuske Fryslân en it foarstenhûs. === De keamer fan de Deputearre Steaten === Dit is de âldste orizjinele romte yn it provinsjehûs. Hir hâldt it kolleezje fan deputearren ûnder foarsitterskip fan de Kommissaris fan de keninginne en bystien troch de griffier fan de steaten op tiisdei syn wyklikse gearkomst. De keamer mei dûbele doarren leit oan de kant fan de Twibaksmerk en kaam by de ferbouwing fan 1784 ta stân. De keamer is ynrjochte yn [[Loadewyk XVI-styl]] mei pylders lâns de muorren. It stúkplafond is ryk dekorearre mei allerhanne attributen sdy't ferwize nei de provinsje en har bestjoer. Oarloch (harnas, kanonslopen, banieren), wittenskip (aesculaap, inketpôt, fizel), lânbou ([[seine (ark)|seine]], [[sichte]], nôtskeaf) en de seefeart (fierrekiker, ierdbol, kompas) binne allegear fertsjintwurdige. Sintraal stiet de persoanifikaasje fan Fryslân: de lânsfaam. Hja stiet mids [[Putto|putti]] mei noch mear attributen, lykas de [[kaduseus]] (ferwiist nei de hannel), in pylkebondel (mienskiplike krêft) en pylder (stânfêstens). It skilderij dat boppe de blaustiennen skoarstienmantel tsjin de skoarstienboazem (it skoarstienstik) hinget, wurdt taskreaun oan [[Gerard de Lairesse]]. It stelt de besite fan de [[Keninginne fan Sjeba]] oan [[Salomo]] foar. {{boarnen|boarnefernijing= * [http://www.aedlevwerd.nl/omd/8911KZtweebaks52.htm Iepen Monumintedei Ljouwert] * [http://www.fryslan.nl/html-ned/film/startmij.htm Firtuele rûngong troch it provinsjehûs] * [http://www.fryslan.nl/sjablonen/1/infotype/dossier/dossier.asp?objectID=15120&dossierID=1268 Dossier fan de nijbou op de webstee fan de provinsje Fryslân] * [http://www.soetersvaneldonk.nl/p-provincie.html Presintaasje fan de nijbou op de webstee fan Soeters Van Eldonk arsjitekten] * [http://www.rkd.nl/rkddb/dispatcher.aspx?action=search&database=ChoiceArtists&search=priref=341104 Reclair Databank fan it [[Ryksburo foar Keunsthistoaryske Dokumintaasje|RKD]]] * {{Aut|Brouwer, J.H., J.J. Kalma, W. Kok, en M. Wiegersma, red.}} - Encyclopedie van Friesland, (Amsterdam: Elsevier, 1958) : ''Provinciehuis'' * {{Aut|J.A. Mol}} - 'Het uithofsysteem van het koorherenklooster Bergum in Friesland', ''Historisch Geografisch Tijdschrift'' 22 (2004), siden 73-86. * {{Aut|R. Visscher}} - ''Leeuwarden van 1846 tot 1906'', De Haach 1908. [http://www.historischcentrumleeuwarden.nl/html/nl/889/Leeuwarden_1846-1906 Digitaal] bij Historisch centrum Leeuwarden * {{Aut|A.J. Wijnsma}} - ''Het provinciehuis van Friesland: Een portret in prenten en foto's van het provinciehuis aan de Tweebaksmarkt in Leeuwarden'', Ljouwert 1985. [http://www2.tresoar.nl/digicollectie/object.php?object=163&zveld=&item=1 Digitaal] fia [[Tresoar]] }} {{Koördinaten|53_12_4.6_N_5_47_59.0_E_zoom:18_type:building_region:NL|53°12'N, 5°47'EL}} {{Commonscat|Provinciehuis, Leeuwarden|Provinsjehûs, Ljouwert}} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Polityk yn Fryslân]] [[Kategory:Fryslân]] [[Kategory:Kantoargebou yn Fryslân]] [[Kategory:Bouwurk út de 16e iuw]] [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert (gemeente)]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert (gemeente)]] fl64twpoez8aja8vd6bx36uzu2joms2 Jakob Klok 0 46630 1223595 1221814 2026-03-29T11:56:35Z ~2026-16200-41 57272 1223595 wikitext text/x-wiki {{Politikus | ôfbylding = Jacob Klok ( 1893).jpg | ôfbyldingstekst = Jakob Klok | ôfbyldingsbreedte = 200px | namme = Jakob Klok | echte namme = | nasjonaliteit = {{NEDnasj}} | bertedatum = [[4 febrewaris]] [[1893]] | berteplak = [[Nieuw-Scheemda]] | stjerdatum = [[6 juny]] [[1984]] | stjerplak = [[Beetstersweach]] | dynasty = | etnisiteit = | regionale identiteit = | partij = [[SDAP]],<br>[[Partij fan de Arbeid|PvdA]] | prizen = | ûnderskiedings = | funksje1 = boargemaster fan It Bilt | regear1 = | amtsperioade1 = [[1947]]-[[1958]] | foargonger1 = [[Gerrit Hendrik Kuperus]] | opfolger1 = [[Dirk de Zee]] | funksje2 = Lid Provinsjale Steaten fan Fryslân | regear2 = | amtsperioade2 = [[1938]]-[[1962]] | foargonger2 = | opfolger2 = | funksje3 = | regear3 = | amtsperioade3 = | foargonger3 = | opfolger3 = | funksje4 = | regear4 = | amtsperioade4 = | foargonger4 = | opfolger4 = | funksje5 = | regear5 = | amtsperioade5 = | foargonger5 = | opfolger5 = | funksje6 = | regear6 = | amtsperioade6 = | foargonger6 = | opfolger6 = | funksje7 = | regear7 = | amtsperioade7 = | foargonger7 = | opfolger7 = | funksje8 = | regear8 = | amtsperioade8 = | foargonger8 = | opfolger8 = | regear9 = | amtsperioade9 = | foargonger9 = | opfolger9 = | webside = }}'''Jakob Klok''', ([[Nieuw-Scheemda]], [[4 febrewaris]] [[1893]] - [[Beetstersweach]], [[6 juny]] [[1984]]), wie skoalmaster, fersetsman, boargemaster fan [[It Bildt]] en sûnt 1935 Steatelid fan Fryslân foar de [[SDAP]]. == Libben en wurk == Fan 1917 - 1923 wie Klok haad fan de iepenbiere legere skoalle yn [[Burdaard]] en fan 1923-1947 oan de skoalle yn Ikkerwâld.<br> Klok wie yn [[Ikkerwâld]], de [[Dokkumer Wâlden]] en de provinsje [[Fryslân]] belutsen by in soad ferienings en ynstellingen as [[Folksûnderwiis]], (letter foarsitter fan de rûnte Fryslân), de hielûnthâlding, de [[SDAP]]- en letter de [[Partij fan de Arbeid|PvdA]]-ôfdieling, de Feriening foar Sikehûsferpleging, de gymnastykferiening Nut en Nocht, it Lânarbeidersbûn, it Bestjoerdersbûn Dantumadiel, it Bûn foar Steatspensjonearring, de Fredesbeweging, de stifting Eigen Gebouw. Sûnt 1935 siet er foar de SDAP yn de [[Provinsjale Steaten fan Fryslân]] en nei de [[Twadde Wrâldkriich]] foar de PvdA, dy't hy yn Fryslân mei oaren opsetten hie. Hy waard doe foarsitter fan it gewest Fryslân fan de PvdA en letter ek fraksjefoarsitter en listlûker foar de regio Dokkum. Yn de oarloch spile hy in rol yn it ferset as lid fan it Trijemanskip yn Dantumadiel. Nei de oarlochsjierren waard hy earst waarnimmend boargemaster fan [[Kollumerlân]] c.a. en letter, oant syn pensjonearring yn 1958 boargemaster fan [[It Bildt]]. 'Meester Klok', sa't hy yn de Dokkumer Wâlden ek nei syn beneaming ta boargemaster fan It Bildt bekend bleau krige nei syn ferstjerren in stânbyld yn [[Damwâld]] en waard de Master Klokwei nei him neamd en yn [[Sint Anne]] de Burgemeester Klokstraat. == Ikkerwâld == [[File:Master klok.jpg|thumb|left|250px|Stânbyld yn Damwâld, makke troch [[Frans Ram]] yn 1999]] Doe't Jakob Klok yn 1923 op eigen fersyk nei de gruttere skoalle fan Ikkerwâld oerpleatst waard, waard er rillegau foarsitter fan de ôfdieling Dokkumer Wâlden fan de "Nederlandsche Vereeniging tot Afschaffing van Alcoholhoudende Dranken" (NV). Oant 1947 wie der sekretaris en letter foarsitter. Hy sluet him ek oan by de ôfdieling Ikkerwâld fan de SDAP. Yn elk gefal nei 1927, mar miskyn al earder krige er hjiryn in bestjoersfunksje. Dêrneist siet er ek yn tal fan oare ferienings en ynstellings.<br> Troch syn aktiviteiten, syn belutsenens en syn helpfeardigens foar minsken dy't it slim hiene, en dat wienen der yn dy jierren frijwat, waard er yn de Dokkumer Wâlden in bekende en markante figuer mei grut fertrouwen. Syn skieding yn 1929 en it nije houlik mei Aukje Anna Blumers it jier dêrop, feroare dêroan net folle, al joech dit yn Ikkerwâld wol in soad praat. Klok bemuoide him mei alderlei maatskiplik ûnrjocht wêr't er dat mar seach. Hy makke ek diel út fan it [[Lânarbeidersbûn]] en it Bestjoerebûn Dantumadiel. Hy waard yn in soad opsichten in tsjinpoal fan de destiidske boargemaster [[Ties Nauta]]. Bekend is ûnder oare it ferhaal fan de koarting op de steunútkearing dy't Nauta trochfiere woe by minsken dy't in hin, in geit, in skiep of in ko hienen. Benammen troch de ynset fan Klok moast de maatregel weromdraaid wurde. Der wienen noch folle mear oanfarrings tusken de aartskonservative Nauta en de sosjalist Klok. In soad minsken dienen yn dy jierren in berop op master Klok en dêr't hy koe besocht er op syn eigen rêstige en yntegere manier by te stean. Dêrneist hie hy enerzjy genôch om him ek yn te setten foar de ‘lytsere’ dingen yn it doarpslibben. Hy rjochte in gymnastykferiening op, die war foar in eigen drankfrij gebou foar de NV, de SDAP en de [[NVV]], wie as administrateur en ‘omke Jaap’ meiwurker oan in blêd foar it iepenbier ûnderwiis, wie yn in bledsje fan de winkeliersferiening ‘tante Jo’, siet yn de Feriening foar Sikehûsferpleging. == Twadde Wrâldkriich == Klok syn ferset tsjin de Dútske besetter begûn foar him sels hast ûngemurken. Hy joech yn syn skoalle yn Ikkerwâld gelegenheid foar gearkomsten fan de SDAP, salang dizze fergaderingen tastien wiene. Letter wienen de ek yllegale gearkomsten op de souder fan de winkel fan Klok syn skoanheit Sipke Blumers oan de Molewei yn Moarrewâld. (no: Sineesk Yndysk restaurant Jin Guang). Doe't kunde fan him frege om adressen foar ûnderdûkers wie dat in dúdliker stap yn de rjochting fan ferset, folge troch it ek echt ûnderbringen fan minsken, op faak wat mear ôflizzende pleatsen. Ek begûn hy mei it opheljen fan jild foar de froulju fan ûnderdûkers dy't ûnfersoarge efterbleaune. Wyls wie hy ek begûn mei it ‘ritseljen’ mei [[bonkaart]]en yn ferbân mei de distribúsje, of better: de rantsoenearring fan iten en oare artikels, lykas klean. Ek wie hy al gau belutsen by it ferfalskjen fan identiteitsbewizen. Hy wurke benammen allinnich. Ein 1942, begjin 1943 naam it ferset in hurdere en mear strukturearre foarm oan. Tegearre mei timmerman-oannimmer Klaas Wijbenga út de Falom en gemeenteamtner Douwe de Vries foarme Klok in trijemanskip dat lieding joech oan de yllegale aktiviteiten yn Dantumadiel. Yn elk doarp wie in haadkontaktpersoan dy't op syn beurt wer oer meardere kontaktpersoanen beskikke koe. Binnen it trijemanskip wie Klok belêste mei de ôfdieling ûnderdûkers en alles wat dêrmei anneks wie.<br> Fan doe ôf oan wie Klok, yn de yllegaliteit bekend as 'Jansma', hast oan ien tried wei warber. Troch himsels of fia him waarden tsientallen meast [[Joaden|joadske]] ûnderdûkers ûnderbrocht op feilige adressen. Sels ‘útfanhuze’ hy yn ferbân mei de feilichheid yn dy tiid op mear as fiifentweintich ferskillende adressen. Klok gou foar in soad minsken as tige betrouber en moedjaand yn dy donkere tiden. ''Zijn rustige uitstraling, zijn kalme stem en zijn overtuigende spreektrant boezemden ontzag in. Bang was hij evenmin, want bij diverse razzia’s stapte hij doodgemoedereerd tussen de rijen Duitse militairen en diens Nederlandse handlangers door.'' ([[Frysk Deiblêd]], 29 oktober 1997). Sa waard it folslein akseptearre (en wurdearre) dat de net-tsjerkske en net-leauwige Klok op in sneintemoarn de preken fan de dominees Engelsma en Wijnia yn de Herfoarme en Grifformearde Tsjerke ûnderbruts om te warskôgjen foar in [[razzia]] fan lânwachters en driigjende arrestaasje fan jonge manlju foar de ''[[Arbeitseinsatz]]''. It betrouwen dat hy hie, hat him yn de oarlochstiid grif meardere kearen foar arrestaasje behoede. Syn buorlju hâlden in eachje yn it seil en warskôgen soms foar driigjend gefaar. In protte [[N.S.B]]-ers moatte ek fan syn aktiviteiten witten hawwe, mar òf se doarden it net oan him te ferrieden, òf se wachten op in better momint om in gruttere slach te slaan. It barde dat bern fan N.S.B.’ers dy't by him yn de klas sieten hienen, of noch sieten, him warskôgjen kamen: ‘Se (lânwachters, N.S.B’ers) sieten te praten by ús thús yn de keamer, der komt in razzia en se hawwe it hiel faak oer jo hân.’ Ek doe't Klok yn jannewaris 1945 definityf ‘ferdwûn’, blykte fia ien fan de bern fan in NSB’er dat se hiel goed wisten wêr't master Klok siet.<br> Op 14 april 1945 waard Dantumadiel befrijd. Klok hat fan it balkon fan it gemeentehûs ôf al syn ynfloed brûkt om foar te kommen dat de feestwille te gau losbarste soe omdat noch net alle gefaar geweken wie. Ek koe hy troch syn behearste optreden foarkomme dat de minsken fan klearebare wille en yn dûmens tsjin de lânferrieders optreden gean soene. Op 25 april waard hy beneamd ta waarnimmend boargemaster fan Kollumerlân c.a. en yn 1947 folge de beneaming ta boargemaster fan de gemeente it Bildt. == Boek == Yn novimber 2006 is it boek ''Die rooie schoolmeester van Akkerwoude'' ferskynd. Yn it boek beskriuwt soan Geert Klok op boeiende wize it libben fan syn heit, fan syn berte yn 1893 oant syn fuortgean út Ikkerwâld yn [[1947]], tsjin de eftergrûn fan in roerige tiid fan earmoede, [[sosjalisme]], gehielûnthâlding, [[Earste Wrâldoarloch]], [[Fersin fan Troelstra|‘fersin fan Troelstra’]], [[Beurskrach fan 1929|krisis]] en Twadde Wrâldkriich. == Keppeling om utens == [http://www.meesterklok.nl Meesterklok.nl] {{DEFAULTSORT:Klok, Jakob}} [[Kategory:Nederlânsk ûnderwizer]] [[Kategory:Nederlânsk politikus]] [[Kategory:SDAP-politikus]] [[Kategory:PvdA-politikus]] [[Kategory:Nederlânsk sosjalist]] [[Kategory:Nederlânsk fersetsstrider yn de Twadde Wrâldkriich]] [[Kategory:Frysk ûnderwizer]] [[Kategory:Frysk politikus]] [[Kategory:Boargemaster fan It Bilt]] [[Kategory:Boargemaster fan Kollumerlân]] [[Kategory:Lid fan de Steaten fan Fryslân]] [[Kategory:Frysk sosjalist]] [[Kategory:Frysk fersetsstrider yn de Twadde Wrâldkriich]] [[Kategory:Underdûker yn de Twadde Wrâldkriich]] [[Kategory:Frysk persoan fan Nederlânsk komôf]] [[Kategory:Grinslânsk persoan]] [[Kategory:Ikkerwâld]] [[Kategory:Persoan stoarn yn Beetstersweach]] [[Kategory:Persoan berne yn 1893]] [[Kategory:Persoan stoarn yn 1984]] ihnpaud373pmyczwnisyih3q6qvgr9o Sûpengrottenbrij 0 51634 1223516 1021670 2026-03-28T14:52:03Z Hurkonides 5270 1223516 wikitext text/x-wiki '''Sûpengroattenbrij''', ek wol '''sûpengrottenbrij''', '''sûpengortenbrij''' en algemien '''sûpenbrij''' is in [[brij]]soarte dat makke wurdt fan [[sûpe]] en [[grôt|pearelgrôt]] (skylde [[garst]] ). De grôt wurdt 12 oeren weakke en dêrnei in oere yn [[wetter]] sean. Op it lêst wurdt der sûpe by dien. Groatenbrij wie de earste brij yn [[Nederlân]] dy't troch it [[molkfabryk]] levere waard yn in [[molkbus]] mei it opskrift ''karnemelkse pap''. Oant de yn de sechtiger jierren waard it troch molkboeren út de molkbus wei ferkocht. Dêrnei wie it yn literflessen te keap en tsjintwurdich yn plestyk ferpakking. De brij wurdt optsjinne mei gewoane [[sûker]], brune sûker of [[sjerp (sûkerfloeistof)|sjerp]]. It kin waarm, mar ek kâld iten wurde. It waard eartiids ek wol iten mei molke of mei [[prom]]men. == Ferskaat == * Yn Fryslân is it ferske "Hup, sûpengrottenbrij!" bekend fan de polka [[Skotske Trije]]: :''Hup, sûpengrottenbrij en ik sil dy wol krije!'' <br> :''Hup, sûpengrottenbrij en krije sil ik dy!'' ...ensfh. * Muzykteaterduo [[Mick & Sugar]] hat der ék in komysk ferske en filmke oer makke: "En krije sil ik dy!".<ref>[http://www.youtube.com/watch?v=rIA7jqPEx_s Mick&Sugar op YouTube</ref> Mick & Sugar út [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] binne de alter-ego's fan spylman/spylder [[Guido de Roos]] en spylster/regisseuse [[Gea Struiksma]] út it [[Acta Teaterproduksjes|Acta Theater]] beropsselskip yn Ljouwert, dat sûnt [[1997]] yn en bûten Fryslân spilet. * Ek de Fryske punkband [[Strawelte]] hat sûpenbrij yn it nûmer ''Hagelslag en soepenbrij'' ferwurke, dat se dit it leafste ite. {{Boarnen|boarnefernijing= <references/> *[http://www.smulweb.nl/zoeken/?query=gortepap&type-recepten=recept Resepten mei groattenbrij] }} {{DEFAULTSORT:Supengrottenbrij}} [[Kategory:Iten]] [[Kategory:Fryske folkloare]] tdb6uxmc7m24vyps39jalnx0eq6bk2v List fan stêden yn Ruslân 0 53365 1223540 1155718 2026-03-28T19:49:49Z RomkeHoekstra 10582 [[]] 1223540 wikitext text/x-wiki Dit is in '''list fan de 200 grutste stêden fan [[Ruslân]]'''. De list is oardere neffens de tallen fan de Russyske folkstelling (2002). De haadstêd fan in dielgebiet yn Ruslân binne fet werjûn. {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%;" ! Rangnr. !! Stêd !! Russysk !! Folkstelling 2002 !! Folkstelling 1989 !! Dielgebiet |- | align=right |1. || '''[[Moskou]]''' || Москва || align=right | 10.126.424 || align=right | 8.769.117 || Moskou |- | align=right |2. || '''[[Sint-Petersburg]]''' || Санкт-Петербург || align=right | 4.159.635 || align=right | 4.460.424 || Sint-Petersburch |- | align=right |3. || '''[[Novosibirsk]]''' || Новосибирск || align=right | 1.425.508 || align=right | 1.436.516 || [[oblast Novosibirsk]] |- | align=right |4. || '''[[Nizjny Novgorod]]''' || Нижний Новгород || align=right | 1.311.252 || align=right | 1.438.133 || [[oblast Nizjni Novgorod]] |- | align=right |5. || '''[[Jekaterineburch]]''' || Екатеринбург || align=right | 1.293.537 || align=right | 1.364.621 || [[oblast Sverdlovsk]] |- | align=right |6. || '''[[Samara]]''' || Самара || align=right | 1.157.880 || align=right | 1.254.460 || [[oblast Samara]] |- | align=right |7. || '''[[Omsk]]''' || Омск || align=right | 1.134.016 || align=right | 1.148.418 || [[oblast Omsk]] |- | align=right |8. || '''[[Kazan (stêd)|Kazan]]''' || Казань || align=right | 1.105.289 || align=right | 1.094.378 || [[Tatarstan]] |- | align=right |9. || '''[[Tsjeljabinsk]]''' || Челябинск || align=right | 1.077.174 || align=right | 1.141.777 || [[oblast Tsjeljabinsk]] |- | align=right |10. || '''[[Rostov oan de Don]]''' || Ростов-на-Дону || align=right | 1.068.267 || align=right | 1.019.305 || [[kraj Krasnodar]] |- | align=right |11. || '''[[Ufa (stêd)|Ufa]]''' || Уфа || align=right | 1.042.437 || align=right | 1.082.052 || [[Basjkortostan]] |- | align=right |12. || '''[[Wolgograd]]''' || Волгоград || align=right | 1.011.417 || align=right | 998.894 || [[oblast Wolgograd]] |- | align=right |13. || '''[[Perm (stêd)|Perm]]''' || Пермь || align=right | 1.001.653 || align=right | 1.090.944 || [[kraj Perm]] |- | align=right |14. || '''[[Krasnojarsk]]''' || Красноярск || align=right | 909.341 || align=right | 912.629 || [[kraj Krasnojarsk]] |- | align=right |15. || '''[[Saratov]]''' || Саратов || align=right | 873.055 || align=right | 904.643 || [[oblast Saratov]] |- | align=right |16. || '''[[Voronezj]]''' || Воронеж || align=right | 848.752 || align=right | 886.844 || [[oblast Voronezj]] |- | align=right |17. || [[Toljatti]] || Тольятти || align=right | 702.879 || align=right | 630.543 || [[oblast Samara]] |- | align=right |18. || '''[[Krasnodar (stêd)|Krasnodar]]''' || Краснодар || align=right | 646.175 || align=right | 620.516 || [[kraj Krasnodar]] |- | align=right |19. || '''[[Uljanovsk]]''' || Ульяновск || align=right | 635.947 || align=right | 625.155 || [[Uljanovsk (oblast)|oblast Uljanovsk]] |- | align=right |20. || '''[[Izjevsk]]''' || Ижевск || align=right | 632.140 || align=right | 635.109 || [[Oedmoersje]] |- | align=right |21. || '''[[Jaroslavl]]''' || Ярославль || align=right | 613.088 || align=right | 632.991 || [[oblast Jaroslavl]] |- | align=right |22. || '''[[Barnaûl]]''' || Барнаул || align=right | 600.749 || align=right | 601.811 || [[kraj Altaj]] |- | align=right |23. || '''[[Vladivostok]]''' || Владивосток || align=right | 594.701 || align=right | 633.838 || [[kraj Primorski]] |- | align=right |24. || '''[[Irkûtsk]]''' || Иркутск || align=right | 593.604 || align=right | 626.135 || [[oblast Irkûtsk]] |- | align=right |25. || '''[[Chabarovsk]]''' || Хабаровск || align=right | 583.072 || align=right | 600.623 || [[kraj Chabarovsk]] |- | align=right |26. || [[Novokûznetsk]] || Новокузнецк || align=right | 549.870 || align=right | 599.947 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |27. || '''[[Orenburg]]''' || Оренбург || align=right | 549.361 || align=right | 546.501 || [[oblast Orenburg]] |- | align=right |28. || '''[[Rjazan]]''' || Рязань || align=right | 521.560 || align=right | 514.638 || [[oblast Rjazan]] |- | align=right |29. || '''[[Penza]]''' || Пенза || align=right | 518.025 || align=right | 542.612 || [[oblast Penza]] |- | align=right |30. || '''[[Tjûmen]]''' || Тюмень || align=right | 510.719 || align=right | 476.869 || [[oblast Tjûmen]] |- | align=right |31. || [[Naberezjnye Tsjelny]] || Набережные Челны || align=right | 509.870 || align=right | 500.309 || [[Tatarstan]] |- | align=right |32. || '''[[Lipetsk]]''' || Липецк || align=right | 506.114 || align=right | 449.635 || [[oblast Lipetsk]] |- | align=right |33. || '''[[Astrachan]]''' || Астрахань || align=right | 504.501 || align=right | 509.210 || [[oblast Astrachan]] |- | align=right |34. || '''[[Tomsk]]''' || Томск || align=right | 487.838 || align=right | 501.963 || [[oblast Tomsk]] |- | align=right |35. || '''[[Kemerovo]]''' || Кемерово || align=right | 484.754 || align=right | 520.263 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |36. || '''[[Tûla]]''' || Тула || align=right | 481.216 || align=right | 539.980 || [[oblast Tûla]] |- | align=right |37. || '''[[Machatsjkala]]''' || Махачкала || align=right | 462.412 || align=right | 317.475 || [[Dagestan]] |- | align=right |38. || '''[[Kirov (oblast)|Kirov]]''' || Киров || align=right | 457.578 || align=right | 440.240 || [[oblast Kirov]] |- | align=right |39. || '''[[Tsjeboksary]]''' || Чебоксары || align=right | 440.621 || align=right | 419.592 || [[Tsjûvasje]] |- | align=right |40. || '''[[Ivanovo]]''' || Иваново || align=right | 431.721 || align=right | 481.042 || [[oblast Ivanovo]] |- | align=right |41. || '''[[Brjansk]]''' || Брянск || align=right | 431.526 || align=right | 452.160 || [[oblast Brjansk]] |- | align=right |42. || '''[[Kaliningrad]]''' || Калининград || align=right | 430.003 || align=right | 401.280 || [[oblast Kaliningrad]] |- | align=right |43. || [[Magnitogorsk]] || Магнитогорск || align=right | 418.545 || align=right | 440.321 || [[oblast Tsjeljabinsk]] |- | align=right |44. || '''[[Koersk]]''' || Курск || align=right | 412.442 || align=right | 424.239 || [[oblast Koersk]] |- | align=right |45. || '''[[Tver]]''' || Тверь || align=right | 408.903 || align=right | 450.941 || [[oblast Tver]] |- | align=right |46. || [[Nizjny Tagil]] || Нижний Тагил || align=right | 390.498 || align=right | 439.521 || [[oblast Sverdlovsk]] |- | align=right |47. || '''[[Ulan-Ude]]''' || Улан-Удэ || align=right | 359.391 || align=right | 352.530 || [[Boerjaasje]] |- | align=right |48. || '''[[Archangelsk]]''' || Архангельск || align=right | 356.051 || align=right | 415.921 || [[oblast Archangelsk]] |- | align=right |49. || '''[[Stavropol]]''' || Ставрополь || align=right | 354.867 || align=right | 318.928 || [[kraj Stavropol]] |- | align=right |50. || '''[[Koergan]]''' || Курган || align=right | 345.515 || align=right | 355.517 || [[oblast Koergan]] |- | align=right |51. || '''[[Belgorod]]''' || Белгород || align=right | 337.030 || align=right | 300.408 || [[oblast Belgorod]] |- | align=right |52. || '''[[Moermansk]]''' || Мурманск || align=right | 336.137 || align=right | 468.039 || [[oblast Moermansk]] |- | align=right |53. || '''[[Kalûga]]''' || Калуга || align=right | 334.751 || align=right | 311.399 || [[Kalûga (oblast)|Kalûga]] |- | align=right |54. || '''[[Orjol]]''' || Орёл || align=right | 333.310 || align=right | 336.862 || [[oblast Orjol]] |- | align=right |55. || [[Sotsji]] || Сочи || align=right | 328.809 || align=right | 311.648 || [[kraj Krasnodar]] |- | align=right |56. || '''[[Smolensk]]''' || Смоленск || align=right | 325.137 || align=right | 341.483 || [[oblast Smolensk]] |- | align=right |57. || '''[[Tsjita]]''' || Чита || align=right | 316.643 || align=right | 365.754 || [[oblast Tsjita]] |- | align=right |58. || '''[[Vladimir (stêd)|Vladimir]]''' || Владимир || align=right | 315.954 || align=right | 349.702 || [[oblast Vladimir]] |- | align=right |59. || '''[[Vladikavkaz]]''' || Владикавказ || align=right | 315.608 || align=right | 300.198 || [[Noard-Osseesje-Alaanje]] |- | align=right |60. || [[Volzjski]] || Волжский || align=right | 313.169 || align=right | 268.842 || [[oblast Wolgograd]] |- | align=right |61. || [[Tsjerepovets]] || Череповец || align=right | 311.869 || align=right | 310.463 || [[oblast Vologda]] |- | align=right |62. || '''[[Saransk]]''' || Саранск || align=right | 304.866 || align=right | 312.128 || [[Mordoovje]] |- | align=right |63. || '''[[Tambov]]''' || Тамбов || align=right | 293.658 || align=right | 304.600 || [[oblast Tambov]] |- | align=right |64. || '''[[Vologda (stêd)|Vologda]]''' || Вологда || align=right | 293.046 || align=right | 282.802 || [[oblast Vologda]] |- | align=right |65. || [[Sûrgût]] || Сургут || align=right | 285.027 || align=right | 247.823 || [[Chanto-Mansje]] |- | align=right |66. || [[Komsomolsk oan de Amoer]] || Комсомольск-на-Амуре || align=right | 281.035 || align=right | 315.325 || [[kraj Chabarovsk]] |- | align=right |67. || [[Taganrog]] || Таганрог || align=right | 281.947 || align=right | 291.622 || [[oblast Rostov]] |- | align=right |68. || '''[[Kostroma]]''' || Кострома || align=right | 278.750 || align=right | 278.414 || [[oblast Kostroma]] |- | align=right |69. || '''[[Naltsjik]]''' || Нальчик || align=right | 274.974 || align=right | 234.547 || [[Kabardino-Balkaarje]] |- | align=right |70. || '''[[Petrozavodsk]]''' || Петрозаводск || align=right | 266.160 || align=right | 269.485 || [[Kareelje (republyk)|rep. Kareelje]] |- | align=right |71. || [[Sterlitamak]] || Стерлитамак || align=right | 264.362 || align=right | 247.457 || [[Basjkortostan]] |- | align=right |72. || [[Dzerzjinsk]] || Дзержинск || align=right | 261.334 || align=right | 285.071 || [[oblast Nizjni Novgorod]] |- | align=right |73. || [[Bratsk]] || Братск || align=right | 259.335 || align=right | 255.705 || [[oblast Irkûtsk]] |- | align=right |74. || '''[[Josjkar-Ola]]''' || Йошкар-Ола || align=right | 256.719 || align=right | 241.601 || [[Mari El]] |- | align=right |75. || [[Orsk]] || Орск || align=right | 250.963 || align=right | 270.711 || [[oblast Orenburg]] |- | align=right |76. || [[Angarsk]] || Ангарск || align=right | 247.118 || align=right | 265.835 || [[oblast Irkûtsk]] |- | align=right |77. || [[Nizjnevartovsk]] || Нижневартовск || align=right | 239.044 || align=right | 241.457 || [[Chanto-Mansje]] |- | align=right |78. || [[Novorossiejsk]] || Новороссийск || align=right | 232.079 || align=right | 185.938 || [[kraj Krasnodar]] |- | align=right |79. || '''[[Syktyvkar]]''' || Сыктывкар || align=right | 230.011 || align=right | 232.117 || [[komi (republyk)|Komi]] |- | align=right |80. || [[Nizjnekamsk]] || Нижнекамск || align=right | 225.399 || align=right | 190.793 || [[kraj Perm]] |- | align=right |81. || [[Prokopjevsk]] || Прокопьевск || align=right | 224.597 || align=right | 273.838 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |82. || [[Rybinsk]] || Рыбинск || align=right | 222.653 || align=right | 251.442 || [[oblast Jaroslavl]] |- | align=right |83. || [[Sjachty]] || Шахты || align=right | 222.592 || align=right | 225.797 || [[oblast Rostov]] |- | align=right |84. || '''[[Blagovesjtsjensk]]''' || Благовещенск || align=right | 219.221 || align=right | 205.553 || [[oblast Amoer]] |- | align=right |85. || [[Biejsk]] || Бийск || align=right | 218.562 || align=right | 233.238 || [[kraj Altai]] |- | align=right |86. || '''[[Veliki Novgorod]]''' || Великий Новгород || align=right | 216.856 || align=right | 229.126 || [[oblast Novgorod]] |- | align=right |87. || [[Stary Oskol]] || Старый Оскол || align=right | 215.898 || align=right | 173.917 || [[oblast Belgorod]] |- | align=right |88. || [[Zelenograd]] || Зеленоград || align=right | 215.727 || align=right | 158.294 || [[Moskou]] |- | align=right |89. || '''[[Grozny]]''' || Грозный || align=right | 210.720 || align=right | 399.688 || [[Tsjetsjeenje]] |- | align=right |90. || '''[[Jakûtsk]]''' || Якутск || align=right | 210.642 || align=right | 186.626 || [[Sacha]] |- | align=right |91. || '''[[Pskov]]''' || Псков || align=right | 202.780 || align=right | 203.789 || [[oblast Pskov]] |- | align=right |92. || [[Severodvinsk]] || Северодвинск || align=right | 201.551 || align=right | 248.670 || [[oblast Archangelsk]] |- | align=right |93. || [[Balakovo]] || Балаково || align=right | 200.470 || align=right | 197.391 || [[oblast Saratov]] |- | align=right |94. || '''[[Petropavlovsk-Kamtsjatski]]''' || Петропавловск-Камчатский || align=right | 198.028 || align=right | 268.747 || [[kraj Kamtsjatka]] |- | align=right |95. || [[Zlato-ûst]] || Златоуст || align=right | 194.551 || align=right | 207.794 || [[oblast Tsjeljabinsk]] |- | align=right |96. || [[Engels (stêd)|Engels]] || Энгельс || align=right | 193.984 || align=right | 181.201 || [[oblast Saratov]] |- | align=right |97. || [[Armavir (Ruslân)|Armavir]] || Армавир || align=right | 193.964 || align=right | 160.983 || [[kraj Krasnodar]] |- | align=right |98. || [[Syzran]] || Сызрань || align=right | 188.107 || align=right | 174.335 || [[oblast Samara]] |- | align=right |99. || [[Kamensk-Oeralski]] || Каменск-Уральский || align=right | 186.153 || align=right | 207.780 || [[oblast Sverdlovsk]] |- | align=right |100. || [[Podolsk]] || Подольск|| align=right | 180.963 || align=right | 209.178 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |101. || '''[[Jûzjno-Sachalinsk]]''' || Южно-Сахалинск || align=right | 156.347 || align=right | 175.085 || [[oblast Sachalin]] |- | align=right |102. || [[Berezniki]] || Березники || align=right | 173.077 || align=right | 202.138 || [[kraj Perm]] |- | align=right |103. || [[Novotsjerkassk]] || Новочеркасск || align=right | 170.822 || align=right | 186.903 || [[oblast Rostov]] |- | align=right |104. || [[Volgodonsk]] || Волгодонск || align=right | 165.994 || align=right | 176.516 || [[oblast Rostov]] |- | align=right |105. || '''[[Abakan]]''' || Абакан || align=right | 165.197 || align=right | 152.998 || [[Chakasje]] |- | align=right |106. || [[Rûbtsovsk]] || Рубцовск || align=right | 163.063 || align=right | 171.809 || [[kraj Altai]] |- | align=right |107. || [[Mytisjtsji]] || Мытищи || align=right | 159.900 || align=right | 154.989 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |108. || [[Salavat]] || Салават || align=right | 158.600 || align=right | 150.760 || [[Basjkortostan]] |- | align=right |109. || [[Miass]] || Миасс || align=right | 158.420 || align=right | 167.290 || [[oblast Tsjeljabinsk]] |- | align=right |110. || [[Ussoerijsk]] || Уссурийск || align=right | 157.759 || align=right | 157.247 || [[kraj Primorski]] |- | align=right |111. || '''[[Majkop]]''' || Майкоп || align=right | 156.931 || align=right | 148.185 || [[Adygeä]] |- | align=right |112. || [[Ljûbertsy]] || Люберцы || align=right | 156.691 || align=right | 165.215 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |113. || [[Kovrov]] || Ковров || align=right | 155.499 || align=right | 160.694 || [[oblast Vladimir]] |- | align=right |114. || [[Kolomna]] || Коломна || align=right | 150.129 || align=right | 161.611 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |115. || [[Nachodka]] || Находка || align=right | 148.826 || align=right | 159.861 || [[kraj Primorski]] |- | align=right |116. || [[Balasjicha]] || Балашиха || align=right | 147.909 || align=right | 134.878 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |117. || [[Elektrostal]] || Электросталь || align=right | 146.294 || align=right | 152.395 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |118. || [[Koroljov]] || Королёв || align=right | 142.568 || align=right | 160.449 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |119. || [[Chimki]] || Химки || align=right | 141.000 || align=right | 134.285 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |120. || [[Pjatigorsk]] || Пятигорск || align=right | 140.559 || align=right | 124.969 || [[kraj Stavropol]] |- | align=right |121. || [[Almetjevsk]] || Альметьевск || align=right | 140.437 || align=right | 129.913 || [[Tatarstan]] |- | align=right |122. || [[Odintsovo]] || Одинцово || align=right | 134.844 || align=right | 125.880 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |123. || [[Norilsk]] || Норильск || align=right | 134.832 || align=right | 179.757 || [[kraj Krasnojarsk]] |- | align=right |124. || [[NovomoskovskNovomoskovsk]] || Новомосковск || align=right | 134.081 || align=right | 145.744 || [[Tûla (oblast)|Tûla]] |- | align=right |125. || [[Pervo-oeralsk]] || Первоуральск || align=right | 132.277 || align=right | 141.555 || [[oblast Sverdlovsk]] |- | align=right |126. || [[Nevinnomyssk]] || Невинномысск || align=right | 132.141 || align=right | 121.300 || [[kraj Stavropol]] |- | align=right |127. || [[Serpûchov]] || Серпухов || align=right | 131.097 || align=right | 143.618 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |128. || [[Kislovodsk]] || Кисловодск || align=right | 129.788 || align=right | 119.095 || [[kraj Stavropol]] |- | align=right |129. || [[Kamysjin]] || Камышин || align=right | 127.891 || align=right | 122.463 || [[oblast Wolgograd]] |- | align=right |130. || [[Moerom]] || Муром || align=right | 126.901 || align=right | 142.817 || [[oblast Vladimir]] |- | align=right |131. || [[Novotsjeboksarsk]] || Новочебоксарск || align=right | 125.857 || align=right | 115.613 || [[Tsjûvasje]] |- | align=right |132. || [[Nazran]] || Назрань || align=right | 125.066 || align=right | 78.956 || [[Ingûsjeesje]] |- | align=right |133. || [[Neftekamsk]] || Нефтекамск || align=right | 122.290 || align=right | 113.439 || [[kraj Perm]] |- | align=right |134. || [[Orechovo-Zûjevo]] || Орехово-Зуево || align=right | 122.248 || align=right | 137.198 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |135. || [[Chasavjoert]] || Хасавюрт || align=right | 121.817 || align=right | 70.514 || [[Dagestan]] |- | align=right |136. || [[Atsjinsk]] || Ачинск || align=right | 118.744 || align=right | 123.210 || [[kraj Krasnojarsk]] |- | align=right |137. || [[Noginsk]] || Ногинск || align=right | 117.555 || align=right | 123.020 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |138. || [[Jelets]] || Елец || align=right | 116.726 || align=right | 120.261 || [[oblast Lipetsk]] |- | align=right |139. || '''[[Tsjerkessk]]''' || Черкесск || align=right | 116.244 || align=right | 113.060 || [[Karatsjaj-Tsjerkesje]] |- | align=right |140. || [[Sergiev Posad]] || Сергиев Посад || align=right | 113.581 || align=right | 114.696 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |141. || [[Novokûjbysjevsk]] || Новокуйбышевск || align=right | 112.973 || align=right | 112.900 || [[oblast Samara]] |- | align=right |142. || [[Sjtsjolkovo]] || Щёлково || align=right | 112.865 || align=right | 109.255 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |143. || [[Leninsk-Kûznetsky]] || Ленинск-Кузнецкий || align=right | 112.253 || align=right | 173.145 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |144. || [[Arzamas]] || Арзамас || align=right | 109.432 || align=right | 108.951 || [[oblast Nizjni Novgorod]] |- | align=right |145. || [[Seversk]] || Северск || align=right | 109.106 || align=right | 96.015 || [[oblast Tomsk]] |- | align=right |146. || [[Oktjabrski]] || Октябрьский || align=right | 108.647 || align=right | 104.732 || [[Basjkortostan]] |- | align=right |147. || [[Neftejûgansk]] || Нефтеюганск || align=right | 107.830 || align=right | 93.930 || [[Chanto-Mansje]] |- | align=right |148. || [[Batajsk]] || Батайск || align=right | 107.438 || align=right | 91.930 || [[oblast Rostov]] |- | align=right |149. || [[Kiseljovsk]] || Киселёвск || align=right | 106.341 || align=right | 133.954 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |150. || [[Novotroitsk]] || Новотроицк || align=right | 106.315 || align=right | 111.910 || [[oblast Orenburg]] |- | align=right |151. || [[Obninsk]] || Обнинск || align=right | 105.706 || align=right | 100.178 || [[oblast Kaloega]] |- | align=right |152. || [[Velikije Loeki]] || Великие Луки || align=right | 104.979 || align=right | 113.745 || [[oblast Pskov]] |- | align=right |153. || '''[[Elista]]''' || Элиста || align=right | 104.254 || align=right | 89.695 || [[Kalmukje]] |- | align=right |154. || '''[[Kyzyl (stêd)|Kyzyl]]''' || Кызыл || align=right | 104.105 || align=right | 84.641 || [[Tûva]] |- | align=right |155. || [[Zjeleznodorozjny]] || Железнодорожный || align=right | 103.931 || align=right | 97.426 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |156. || [[Uchta]] || Ухта || align=right | 103.340 || align=right | 110.548 || [[Komi (republyk)|rep. Komi]] |- | align=right |157. || [[Sarapûl]] || Сарапул || align=right | 103.141 || align=right | 110.381 || [[Oedmoersje]] |- | align=right |158. || [[Kansk]] || Канск || align=right | 103.000 || align=right | 109.607 || [[kraj Krasnojarsk]] |- | align=right |159. || [[Solikamsk]] || Соликамск || align=right | 102.531 || align=right | 110.098 || [[kraj Perm]] |- | align=right |160. || [[Mezjdoeretsjensk]] || Междуреченск || align=right | 101.987 || align=right | 107.014 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |161. || [[Zjûkovski]] || Жуковский || align=right | 101.328 || align=right | 100.609 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |162. || [[Novosjachtinsk]] || Новошахтинск || align=right | 101.131 || align=right | 107.772 || [[oblast Rostov]] |- | align=right |163. || [[Derbent]] || Дербент || align=right | 101.031 || align=right | 78.371 || [[Dagestan]] |- | align=right |164. || [[Glazov]] || Глазов || align=right | 100.894 || align=right | 104.072 || [[Oedmoersje]] |- | align=right |165. || [[Ust-Ilimsk]] || Усть-Илимск || align=right | 100.592 || align=right | 109.280 || [[oblast Irkûtsk]] |- | align=right |166. || [[Zelenodolsk]] || Зеленодольск || align=right | 100.139 || align=right | 94.079 || [[Tatarstan]] |- | align=right |167. || [[Serov]] || Серов || align=right | 99.804 || align=right | 104.158 || [[oblast Sverdlovsk]] |- | align=right |168. || [[Votkinsk]] || Воткинск || align=right | 99.441 || align=right | 103.509 || [[Oedmoersje]] |- | align=right |169. || '''[[Magadan]]''' || Магадан || align=right | 99.399 || align=right | 151.652 || [[oblast Magadan]] |- | align=right |170. || [[Balasjov]] || Балашов || align=right | 98.330 || align=right | 97.047 || [[oblast Saratov]] |- | align=right |171. || [[Nojabrsk]] || Ноябрьск || align=right | 96.440 || align=right | 85.880 || [[Jamalo-Nenetsje]] |- | align=right |172. || [[Mitsjoerinsk]] || Мичуринск || align=right | 96.093 || align=right | 109.081 || [[oblast Tambov]] |- | align=right |173. || [[Zjeleznogorsk]] || Железногорск || align=right | 95.528 || align=right | 85.192 || [[oblast Koersk]] |- | align=right |174. || [[Novo-oeralsk]] || Новоуральск || align=right | 95.414 || align=right | n.b. || [[oblast Sverdlovsk]] |- | align=right |175. || [[Kinesjma]] || Кинешма || align=right | 95.233 || align=right | 105.037 || [[oblast Ivanovo]] |- | align=right |176. || [[Novy Oerengoj]] || Новый Уренгой || align=right | 94.456 || align=right | 93.235 || [[Jamalo-Nenetsje]] |- | align=right |177. || [[Zjeleznogorsk]] || Железногорск || align=right | 93.875 || align=right | n.b. || [[kraj Krasnojarsk]] |- | align=right |178. || [[Bûgûlma]] || Бугульма || align=right | 93.014 || align=right | 89.589 || [[Tatarstan]] |- | align=right |179. || [[Tobolsk]] || Тобольск || align=right | 92.880 || align=right | 94.143 || [[oblast Tjûmen]] |- | align=right |180. || [[Krasnogorsk]] || Красногорск || align=right | 92.545 || align=right | 90.477 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |181. || [[Kûznetsk]] || Кузнецк || align=right | 92.050 || align=right | 98.588 || [[oblast Penza]] |- | align=right |182. || [[Ozjorsk]] || Озёрск || align=right | 91.760 || align=right | n.b. || [[oblast Tsjeljabinsk]] |- | align=right |183. || [[Kirovo-Tsjepetsk]] || Кирово-Чепецк || align=right | 90.303 || align=right | 92.382 || [[oblast Kirov]] |- | align=right |184. || [[Usolje-Sibirskoje]] || Усолье-Сибирское || align=right | 90.161 || align=right | 106.496 || [[oblast Irkoetsk]] |- | align=right |185. || [[Berdsk]] || Бердск || align=right | 88.445 || align=right | 79.252 || [[oblast Novosibirsk]] |- | align=right |186. || [[Gatsjina]] || Гатчина || align=right | 88.420 || align=right | 79.714 || [[oblast Leningrad]] |- | align=right |187. || [[Sarov]] || Саров || align=right | 87.652 || align=right | n.b. || [[oblast Nizjni Novgorod]] |- | align=right |188. || [[Bûzûlûk]] || Бузулук || align=right | 87.286 || align=right | 83.994 || [[oblast Orenburg]] |- | align=right |189. || [[Tsjajkovski]] || Чайковский || align=right | 86.714 || align=right | 85.849 || [[kraj Perm]] |- | align=right |190. || [[Anzjero-Sûdzjensk]] || Анжеро-Судженск || align=right | 86.480 || align=right | 107.951 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |191. || [[Jejsk]] || Ейск || align=right | 86.349 || align=right | 78.150 || [[kraj Krasnodar]] |- | align=right |192. || [[Gûbkin]] || Губкин || align=right | 86.083 || align=right | 73.848 || [[oblast Belgorod]] |- | align=right |193. || [[Joerga]] || Юрга || align=right | 85.555 || align=right | 93.202 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |194. || [[Vorkûta]] || Воркута || align=right | 84.917 || align=right | 115.646 || [[Komi (republyk)|rep. Komi]] |- | align=right |195. || [[Troitsk (oblast Tsjeljabinsk)|Troitsk]] || Троицк || align=right | 83.862 || align=right | 90.077 || [[oblast Tsjeljabinsk]] |- | align=right |196. || [[Klin]] || Клин || align=right | 83.178 || align=right | 94.908 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |197. || [[Belovo]] || Белово || align=right | 82.425 || align=right | 93.108 || [[oblast Kemerovo]] |- | align=right |198. || [[Azov]] || Азов || align=right | 82.090 || align=right | 80.297 || [[oblast Rostov]] |- | align=right |199. || [[Ramenskoje]] || Раменское || align=right | 82.074 || align=right | 87.666 || [[oblast Moskou]] |- | align=right |200. || [[Jessentûki]] || Ессентуки || align=right | 81.758 || align=right | 85.082 || [[kraj Stavropol]] |} [[Kategory:Plak yn Ruslân| ]] f008om776hvl13ke0zjekbvhh32qohh Douglas DC-3 0 81754 1223522 1115560 2026-03-28T18:21:19Z Drewes 2754 [[]] 1223522 wikitext text/x-wiki {| class="toccolours" border="1" cellpadding="4" style="float:right; margin: 0 0 1em 1em; border-collapse: collapse; font-size: 95%; width: 250px;" ! style="font-size: larger;" colspan="2"|Douglas DC-3 |- style="text-align: center;" | colspan="2" | [[Ofbyld:KLM Douglas DC-3 at Schiphol.jpg|260px]]<br /> |- ! Fabrikant | [[Douglas Aircraft Company]] |- ! Earste flecht | [[17 desimber]] [[1935]] |- ! Tal boud | 10.655 + sa'n 5.437 yn lisinsje |- ! Farianten | Douglas C-47 Skytrain, Lisunov Li-2, Showa/Nakajima L2D, [[Basler BT-67]], Conroy Turbo Three, Conroy Tri-Turbo-Three<br>Foar alle farianten sjoch [[:en:List of Douglas DC-3 family variants]] |- |} [[Ofbyld:Dakota parachutisten dropping.jpg|thumb|Dakota by in dropping op de [[Ginkelske heide]] op 16 septimber 2006 by de betinking fan de [[Slach om Arnhim]]]] [[Image:Douglas DC-3 3-view silhouette.jpg|thumb|Douglas DC-3]] De '''DC-3''' is in fleanmasine fan it [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] fleantúchfabryk [[Douglas Aircraft Company]]. Fan [[1935]] ôf oan binne der 10.655 stiks fan boud en ek noch 4.937 yn lisintje. De [[Royal Air Force|RAF]] neamde it tastel ''Dakota''; de Amerikanen praten fan ''Gooney Bird''. De Amerikaanske striidmacht brûkte ferskate typen: [[C-47 ''Skytrain'']], C-49, C-50, C-52, C-53 (''Skytrooper''), C-68, C-84, C-117; by de Amerikaanske marine waard it tastel oantsjut mei ''R4D''. ==Skiednis== De DC-3 waard ûntwikkele út de [[Douglas DC-2|DC-2]]. Yn de [[FSA]] wie ferlet fan in tastel wêr't pazzajiers yn sliepe koene, sadat transkontinintale flechten mooglik waarden. Yn 't earstoan hie it tastel dêrom sliepbanken. It waard doe mei ''DST'' oantsjut (''Douglas Sleeper Transport''). Lettere ferzjes hiene lykwols gewoane stuollen; earst 28 en letter 35 stiks. Sy krigen de typenamme DC-3. De DC-3 makke op [[17 desimber]] [[1935]] syn earste flecht. It robúste en betroubere tastel waard yn en nei de [[Twadde Wrâldoarloch]] brûkt as passazjiersfleantúch, transportfleantúch, sleper (ûnder mear foar de ''[[Airspeed Horsa|Horsa]]''-sweeffleanmasines dy't by de [[Slach om Arnhim]] brûkt waarden)<ref>Sjoch: [[Operaasje Market Garden]]</ref> en foar troepetransport en ferwûneferfier. Nei de [[WKII|oarloch]] waard in diel fan de militêre DC-3's oan boargerloftfeartmaatskippijen ferkocht, ek oan de [[KLM]]. Sadwaane spile de DC-3 in wichtige rol yn it him ûntjaan fan de boargerloftfeart.<br> In part fan de militêre float bleau lykwols aktyf. Militêre DC-3's waarden ynset by de loftbrêge nei [[Berlyn]] yn [[1948]] en [[1949]]. Ek yn de [[Fietnamoarloch]] waarden noch DC-3's brûkt, as troepeferfierder, mar guonts ek as ''gunship''. De DC-3 waard dan útrisd mei masinegewearen en masinekanonnen. Dy tastellen krigen de type-oantsjutting AC-47. De DC-3 wurdt ek yn de 21e iuw noch foar kommersjele flechten brûkt, al as net útrist mei [[turboprop]]s. Dêrneist hawwe ferskate fleanklups en guon partikulieren in DC-3 dy't fleanree is. De [[Suid-Afrikaanse Lugmag]] is hjoed-de-dei de iennichste yn de wrâld wêr't DC-3/C-47 Dakota noch in militêre rol hat. It tastel tsjinnet dêr foar ferfier en as platfoarm foar elektroanyske oarlochsfiering. ==Spesifikaasjes (DC-3A)== [[Image:N34---Douglas-DC3-Cockpit.jpg|thumb|right|Cockpit fan DC-3]] ;Algemien * Bemanning: 2, as 2 oant 4 * Kapasiteit: 21–32 passsazjiers * Lingte: 64 ft 8 in (19.7 m) * Spanwiidte: 95 ft 2 in (29.0 m) * Hichte: 16 ft 11 in (5.16 m) * Fleugeloerflak: 987 sq ft (91.7 m2) * Leechgewicht: 16,865 lb (7,650 kg) * Maks. tastien gewicht: 25,199 lb (11,430 kg) * Branjekapasiteit: 822 gal. (3736 l) * Motor #Motor: 2 × Wright R-1820 Cyclone 9-syl. luchtkuolle radiaal-sûgermotor, 1100 [[hk]] (820 kW) it stik #Motor: 2 × Pratt & Whitney R-1830-S1C3G Twin Wasp 14-syl. yn twa rigen luchtkuolle [[Radiaalmotor|radiaal]]-sûgermotors, 1200 hk (890 kW) it stik * Propellers: 3-blêds Hamilton Standard 23E50 mei diameter 11.5 ft (3.5 m) ; Prestaasjes * Maks. faasje: 200 kn; 370 km/h (230 mph) at 8,500 ft (2,590 m) * Krúsfaasje: 180 kn; 333 km/h (207 mph) * Stall-faasje: 58.2 kn (67 mph; 108 km/h) * Tsjinstplafond: 23.200 ft (7.100 m) * Klimfaasje: 1,130 ft/min (5,7 m/s) * Belêsting fleugels: 25.5 lb/sq ft (125 kg/m2) * Power/mass: 0.0952 hp/lb (156.5 W/kg) ==Dutch Dakota Association== De [[Dutch Dakota Association]] (DDA) hâldt twa DC-3's fleanree, en makket dêrmei flechten foar donateurs en oaren. It earste tastel fan de Association, de PH-DDA, ferûngemakke by sa'n flecht boppe de westlike [[Waadsee]] op [[25 septimber]] [[1996]]; alle 32 ynsittenden ferlearen it libben. Dy fleanramp, bekend as de [[Dakotaramp]], late ta strangere Nederlânske regels foar it fleanen mei histoaryske fleantugen. Op [[27 maaie|27-]] en [[28 maaie]] [[2006]] wie der in ''fly-in'' foar DC-3's yn [[Lelystêd]] fan it [[Aviodrome]]. ==Keppelings om utens== *[http://www.dutchdakota.nl/ Dutch Dakota Association] * {{en}} [http://www.dc3history.org DC-3/Dakota Historical Society] {{boarnen|boarnefernijing= Noat <references/> }} {{commonscat|Douglas DC-3}} [[Kategory:Amerikaanske ferkearsfleanmasine]] [[Kategory:Amerikaanske transportfleanmasine]] [[Kategory:Yntroduksje út 1935]] suzf5cdnnidg7kvemxddfgfq9x04fie 1223523 1223522 2026-03-28T18:22:48Z Drewes 2754 Nochris [[]] 1223523 wikitext text/x-wiki {| class="toccolours" border="1" cellpadding="4" style="float:right; margin: 0 0 1em 1em; border-collapse: collapse; font-size: 95%; width: 250px;" ! style="font-size: larger;" colspan="2"|Douglas DC-3 |- style="text-align: center;" | colspan="2" | [[Ofbyld:KLM Douglas DC-3 at Schiphol.jpg|260px]]<br /> |- ! Fabrikant | [[Douglas Aircraft Company]] |- ! Earste flecht | [[17 desimber]] [[1935]] |- ! Tal boud | 10.655 + sa'n 5.437 yn lisinsje |- ! Farianten | [[Douglas C-47 Skytrain]], Lisunov Li-2, Showa/Nakajima L2D, [[Basler BT-67]], Conroy Turbo Three, Conroy Tri-Turbo-Three<br>Foar alle farianten sjoch [[:en:List of Douglas DC-3 family variants]] |- |} [[Ofbyld:Dakota parachutisten dropping.jpg|thumb|Dakota by in dropping op de [[Ginkelske heide]] op 16 septimber 2006 by de betinking fan de [[Slach om Arnhim]]]] [[Image:Douglas DC-3 3-view silhouette.jpg|thumb|Douglas DC-3]] De '''DC-3''' is in fleanmasine fan it [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] fleantúchfabryk [[Douglas Aircraft Company]]. Fan [[1935]] ôf oan binne der 10.655 stiks fan boud en ek noch 4.937 yn lisintje. De [[Royal Air Force|RAF]] neamde it tastel ''Dakota''; de Amerikanen praten fan ''Gooney Bird''. De Amerikaanske striidmacht brûkte ferskate typen: [[C-47 ''Skytrain'']], C-49, C-50, C-52, C-53 (''Skytrooper''), C-68, C-84, C-117; by de Amerikaanske marine waard it tastel oantsjut mei ''R4D''. ==Skiednis== De DC-3 waard ûntwikkele út de [[Douglas DC-2|DC-2]]. Yn de [[FSA]] wie ferlet fan in tastel wêr't pazzajiers yn sliepe koene, sadat transkontinintale flechten mooglik waarden. Yn 't earstoan hie it tastel dêrom sliepbanken. It waard doe mei ''DST'' oantsjut (''Douglas Sleeper Transport''). Lettere ferzjes hiene lykwols gewoane stuollen; earst 28 en letter 35 stiks. Sy krigen de typenamme DC-3. De DC-3 makke op [[17 desimber]] [[1935]] syn earste flecht. It robúste en betroubere tastel waard yn en nei de [[Twadde Wrâldoarloch]] brûkt as passazjiersfleantúch, transportfleantúch, sleper (ûnder mear foar de ''[[Airspeed Horsa|Horsa]]''-sweeffleanmasines dy't by de [[Slach om Arnhim]] brûkt waarden)<ref>Sjoch: [[Operaasje Market Garden]]</ref> en foar troepetransport en ferwûneferfier. Nei de [[WKII|oarloch]] waard in diel fan de militêre DC-3's oan boargerloftfeartmaatskippijen ferkocht, ek oan de [[KLM]]. Sadwaane spile de DC-3 in wichtige rol yn it him ûntjaan fan de boargerloftfeart.<br> In part fan de militêre float bleau lykwols aktyf. Militêre DC-3's waarden ynset by de loftbrêge nei [[Berlyn]] yn [[1948]] en [[1949]]. Ek yn de [[Fietnamoarloch]] waarden noch DC-3's brûkt, as troepeferfierder, mar guonts ek as ''gunship''. De DC-3 waard dan útrisd mei masinegewearen en masinekanonnen. Dy tastellen krigen de type-oantsjutting AC-47. De DC-3 wurdt ek yn de 21e iuw noch foar kommersjele flechten brûkt, al as net útrist mei [[turboprop]]s. Dêrneist hawwe ferskate fleanklups en guon partikulieren in DC-3 dy't fleanree is. De [[Suid-Afrikaanse Lugmag]] is hjoed-de-dei de iennichste yn de wrâld wêr't DC-3/C-47 Dakota noch in militêre rol hat. It tastel tsjinnet dêr foar ferfier en as platfoarm foar elektroanyske oarlochsfiering. ==Spesifikaasjes (DC-3A)== [[Image:N34---Douglas-DC3-Cockpit.jpg|thumb|right|Cockpit fan DC-3]] ;Algemien * Bemanning: 2, as 2 oant 4 * Kapasiteit: 21–32 passsazjiers * Lingte: 64 ft 8 in (19.7 m) * Spanwiidte: 95 ft 2 in (29.0 m) * Hichte: 16 ft 11 in (5.16 m) * Fleugeloerflak: 987 sq ft (91.7 m2) * Leechgewicht: 16,865 lb (7,650 kg) * Maks. tastien gewicht: 25,199 lb (11,430 kg) * Branjekapasiteit: 822 gal. (3736 l) * Motor #Motor: 2 × Wright R-1820 Cyclone 9-syl. luchtkuolle radiaal-sûgermotor, 1100 [[hk]] (820 kW) it stik #Motor: 2 × Pratt & Whitney R-1830-S1C3G Twin Wasp 14-syl. yn twa rigen luchtkuolle [[Radiaalmotor|radiaal]]-sûgermotors, 1200 hk (890 kW) it stik * Propellers: 3-blêds Hamilton Standard 23E50 mei diameter 11.5 ft (3.5 m) ; Prestaasjes * Maks. faasje: 200 kn; 370 km/h (230 mph) at 8,500 ft (2,590 m) * Krúsfaasje: 180 kn; 333 km/h (207 mph) * Stall-faasje: 58.2 kn (67 mph; 108 km/h) * Tsjinstplafond: 23.200 ft (7.100 m) * Klimfaasje: 1,130 ft/min (5,7 m/s) * Belêsting fleugels: 25.5 lb/sq ft (125 kg/m2) * Power/mass: 0.0952 hp/lb (156.5 W/kg) ==Dutch Dakota Association== De [[Dutch Dakota Association]] (DDA) hâldt twa DC-3's fleanree, en makket dêrmei flechten foar donateurs en oaren. It earste tastel fan de Association, de PH-DDA, ferûngemakke by sa'n flecht boppe de westlike [[Waadsee]] op [[25 septimber]] [[1996]]; alle 32 ynsittenden ferlearen it libben. Dy fleanramp, bekend as de [[Dakotaramp]], late ta strangere Nederlânske regels foar it fleanen mei histoaryske fleantugen. Op [[27 maaie|27-]] en [[28 maaie]] [[2006]] wie der in ''fly-in'' foar DC-3's yn [[Lelystêd]] fan it [[Aviodrome]]. ==Keppelings om utens== *[http://www.dutchdakota.nl/ Dutch Dakota Association] * {{en}} [http://www.dc3history.org DC-3/Dakota Historical Society] {{boarnen|boarnefernijing= Noat <references/> }} {{commonscat|Douglas DC-3}} [[Kategory:Amerikaanske ferkearsfleanmasine]] [[Kategory:Amerikaanske transportfleanmasine]] [[Kategory:Yntroduksje út 1935]] l5mlieo2dcxm0idl2advwaatpxnqabs Jon Voight 0 96122 1223525 850790 2026-03-28T18:29:15Z Drewes 2754 /* Filmografy */ + 1 1223525 wikitext text/x-wiki {{Akteur | ôfbylding = Jon_Voight_2011.jpg | ôfbyldingstekst = Jon Voight yn 2011 | ôfbyldingsbreedte = 200px | echte namme = Jonathan Vincent Voight | nasjonaliteit = {{Flagge US}} [[FSA|Amerikaansk]] | berne = [[29 desimber]] [[1938]] | berteplak = [[Yonkers (New York)|Yonkers]] | stoarn = | stjerplak = | etnisiteit = | jierren aktyf = 1963-no | prizen = [[Academy Award]] foar Bêste Akteur<br>[[Golden Globe Award]] | webside = [http://www.imdb.com/name/nm0000685/ IMDb-profyl] }} [[File:Jon Voight Cannes.jpg|thumb|Voight op it festival fan Cannes, 1993]] '''Jon Voight''' (folút: '''Jonathan Vincent Voight'''; [[Yonkers (New York)|Yonkers]] ([[New York (steat)|New York]]), [[29 desimber]] [[1938]]) is in [[Feriene Steaten|Amerikaansk]] [[akteur]] en [[film]][[regisseur]]. Hy wûn yn 1979 in [[Academy Award|Oscar]] foar syn haadrol as ''Luke Martin'' yn de drama-oarlochsfilm ''[[Coming Home (1978)|Coming Home]]'' (1978). Fierders waarden him mear as fyftjin oare aktearprizen takend, ûnder oare [[Golden Globe]]s yn 1970 (foar de dramafilm ''[[Midnight Cowboy]]''), 1979 (foar ''Coming Home''), 1986 (foar de aksje-avontuerenfilm ''[[Runaway Train]]'') en 2014 (foar de dramarige ''[[Ray Donovan]]'') en in [[BAFTA Award]] yn 1970 (foar ''Midnight Cowboy''). Voight is de heit fan filmaktrise [[Angelina Jolie]], akteur [[James Haven]] en de broer fan de singer-songwriter [[Chip Taylor]]. == Filmografy == * ''[[Megalopolis (film)|Megalopolis]]'' (2024) * ''[[Fantastic Beasts and Where to Find Them]]'' (2016) - Henry Shaw sr. * ''[[Woodlawn (film) |Woodlawn]]'' (2015) - Paul "Bear" Bryant * ''[[Ray Donovan]]'' (2013) - Mickey Donovan * ''24'' (2009) - Jonas Hodges (Telefyzjerige) * ''[[Tropic Thunder]]'' (2008) - himsels * ''[[Anywhere But Home (film)|Anywhere But Home]]'' (2008) - Creighton * ''[[An American Carol]]'' (2008) - George Washington * ''[[Pride and Glory (film)|Pride and Glory]] (2008) - Francis Tierney sr. * ''[[National Treasure: Book of Secrets|National Treasure 2]]'' (2007) - Patrick Gates * ''[[Transformers (film)|Transformers]]'' (2007) - Secretary of Defence * ''[[Bratz (film)|Bratz]]'' (2007) - Principal Dimly * ''[[The Legend of Simon Conjurer]]'' (2006) - Dr. Crazx * ''[[Glory Road]]'' (2006) - Adolph Rupp * ''[[September Dawn]]'' (2006) - Jacob Samuelson * ''[[Pope John Paul II]]'' (2005) - [[Paus Johannes-Paulus II]] (Telefyzjefilm) * ''[[National Treasure]]'' (2004) - Patrick Gates * ''[[The Manchurian Candidate (2004)|The Manchurian Candidate]]'' (2004) - Senator Thomas Jordan * ''[[Superbabies: Baby Geniuses 2]]'' (2004) - Bill Biscane / Kane * ''[[Holes]]'' (2003) - Marion 'Mr. Sir' Sevillo Roosevelt * ''[[Second String]]'' (2002) - Chuck Dichter (Tf-film) * ''[[Jack and the Beanstalk: The Real Story]]'' (2001) (Televisieserie) * ''[[Uprising (2001)|Uprising]]'' (2001) - Maj. Gen. [[Jürgen Stroop]] * ''[[Ali (film)|Ali]]'' (2001) - Howard Cosell (nominaasje [[Academy Award|Oscar foar Bêste Manlike Byrol]]) * ''[[Pearl Harbor (film)|Pearl Harbor]]'' (2001) - Presidint Franklin D. Roosevelt * ''[[Lara Croft: Tomb Raider]]'' (2001) - Lord Richard Croft * ''[[Zoolander]]'' (2001) - Larry Zoolander * ''[[Noah's Ark (film uit 1999)|Noah's Ark]]'' (1999) - Noach * ''[[A Dog of Flanders]]'' (1999) - Michel La Grande * ''[[Varsity Blues]]'' (1999) - Coach Bud Kilmer * ''[[The General (1998)|The General]]'' (1998) - Ned Kenny * ''[[Enemy of the State]]'' (1998) - Thomas Brian Reynolds * ''[[Most Wanted (film)|Most Wanted]]'' (1997) - Gen. Adam Woodward/Lt. Kol. Grant Casey * ''[[U Turn]]'' (1997) - Bline man * ''[[Anaconda (film)|Anaconda]]'' (1997) - Paul Sarone * ''[[Rosewood]]'' (1997) - John Wright * ''[[The Rainmaker (1997)|The Rainmaker]]'' (1997) - Leo F. Drummond * ''[[Mission: Impossible I]]'' (1996) - Jim Phelps * ''[[Heat (1995)|Heat]]'' (1995) - Nate * ''[[The Rainbow Warrior]]'' (1992) - Peter Willcox * ''[[The Last of His Tribe]]'' (1992) - Professor Alfred Kroeber * ''[[Chernobyl: The Final Warning]]'' (1991) - Dr. Robert Peter Gale (Tf-film) * ''[[Eternity (film)|Eternity]]'' (1989) - Edward/James * ''[[Desert Bloom]]'' (1986) - Jack Chismore * ''[[Runaway Train]]'' (1985) - Oscar Manheim (nominaasje [[Academy Award|Oscar foar Bêste Akteur]]) * ''[[Table for Five]]'' (1983) - J. P. Tannen * ''[[Lookin' to Get Out!]]'' (1982) - Alex Kovac * ''[[The Champ (1979)|The Champ]]'' (1979) - Billy Flynn * ''[[Coming Home (1978)|Coming Home]]'' (1978) - Luke Martin (wûn [[Academy Award|Oscar foar Bêste Akteur]] en Bêste akteur op Cannes) * ''[[Der Richter und sein Henker|End of the Game]]'' (1975) - Walter Tschanz * ''[[The Odessa File (film)|The Odessa File]]'' (1974) - Peter Miller * ''[[Conrack]]'' (1974) - Pat Conroy * ''[[The All-American Boy]]'' (1973) - Vic Bealer * ''[[Deliverance (film)|Deliverance]]'' (1972) - Ed Gentry * ''[[Catch-22 (film)|Catch-22]]'' (1970) - 1e Lt. Milo Minderbinder * ''[[The Revolutionary]]'' (1970) - A * ''[[Out of It]]'' (1969) - Russ * ''[[Midnight Cowboy]]'' (1969) - Joe Buck (nominatie [[Academy Award|Oscar foar Bêste Akteur]]) * ''[[Hour of the Gun]]'' (1967) - Curly Bill Brocius * ''[[Fearless Frank]]'' (1967) - Fearless Frank * ''[[Gunsmoke]]'' (1966-1969) - Cory (Telefyzjerige; trije ôfleveringen) == Keppeling om utens == * {{en}} [http://www.imdb.com/name/nm0000685/ Folsleine filmografy Jon Voight yn de IMDB] {{commonsBalke|Jon Voight}} {{DEFAULTSORT:Voight, Jon}} [[Kategory:Amerikaansk filmakteur]] [[Kategory:Amerikaansk telefyzje-akteur]] [[Kategory:Amerikaansk toanielakteur]] [[Kategory:Oscar-winner]] [[Kategory:Golden Globe-winner]] [[Kategory:Amerikaansk persoan fan Dútsk komôf]] [[Kategory:Amerikaansk persoan fan Slowaaksk komôf]] [[Kategory:Persoan berne yn 1938]] 2lgv8a122tuckavtsq635xzrxhtk1c0 2023 0 123053 1223575 1217014 2026-03-28T22:00:45Z Ieneach fan 'e Esk 13292 /* Films */ + 1223575 wikitext text/x-wiki {{JiersideBoppe}} {{Kalinders}}{{Kalinderjier}} == Foarfallen == ;jannewaris *[[1 jannewaris|1]] - [[Kroaasje]] fiert de [[euro]] yn as [[muntienheid]] en wurdt opnommen yn it [[Schengengebiet]]. *[[5 jannewaris|5]] - Yn [[Fatikaanstêd]] fynt de [[útfeart]] fan 'e eardere [[paus]] [[Benediktus XVI]] plak. *[[8 jannewaris|8]] - Oanhingers fan 'e foargeande [[presidint]] [[Jair Bolsonaro]] fiere yn 'e [[Brazylje|Brazyljaanske]] [[haadstêd]] [[Brasilia]] [[bestoarming fan it Brazyljaanske Kongres, Presidinsjeel Paleis en Heechgerjochtshôf (2023)|in bestoarming]] út fan it [[Nasjonaal Kongres fan Brazylje|parlemintsgebou]], presidinsjeel [[paleis]] en [[heechgerjochtshôf]]. De Brazyljaanske autoriteiten beskôgje it as in mislearre [[steatsgreep]] om 'e [[links (polityk)|linkse]] opfolger fan Bolsanaro, [[Luiz Inácio Lula da Silva]], ôf te setten. *[[15 jannewaris|15]] - Yn [[Nepal]], by de stêd [[Pokhara (stêd)|Pokhara]], hat in [[fleanramp]] plak mei in [[ATR 72|ATR 72-500]]. [[Yeti Airlines-flecht 691]] stoart del, wêrby't 68 minsken omkomme.<ref>[https://nos.nl/artikel/2460027-geen-hoop-meer-op-overlevenden-vliegramp-nepal {{nl}} nos.nl, 16-01-2023, Geen hoop meer op overlevenden vliegramp Nepal]</ref> *[[17 jannewaris|17]] - [[Nguyễn Xuân Phúc]] stapt op as [[presidint]] fan [[Fjetnam]] nei't syn posysje fanwegen ferskate [[skandalen]] ûnhâldber wurden is. *[[18 jannewaris|18]] - De [[Oekraïne|Oekraynske]] [[minister]] fan Binnenlânske Saken [[Denis Monastyrski]] komt yn 'e mande mei 13 oare minsken om as syn [[helikopter]] [[delstoarten|delstoart]] yn 'e stêd [[Brovary]]. *[[27 jannewaris|27]] - Yn it troch [[Israel]] besette [[Westjordaanlân]] brekt rûnom ûnrêst út as by in ynfal fan it Israelyske leger yn [[Jenin]] 9 [[Palestina|Palestinen]] omkomme. Jûns wurde yn [[East-Jeruzalim]] troch in Palestyn 7 Israeeljers [[dea]]sketten as se út 'e [[synagoge]] komme. *[[30 jannewaris|30]] - Yn 'e [[Pakistan|Pakistaanske]] stêd [[Peshawar]] komme by [[selsmoardoanslach op in moskee yn Peshawar (2023)|in selsmoardoanslach]] op in [[moskee]] teminsten 101 minsken om, foar it meastepart [[plysje]]minsken, wylst mear as 220 oaren [[ferwûne]] reitsje. ;febrewaris *[[3 febrewaris|3]] - It [[regear]] fan 'e [[Feriene Steaten]] makket buorkundich dat it [[Sineesk ballonynsidint (2023)|in Sineeske spionaazjeballon]] yn 'e rekken hâldt, dy't fan [[Alaska]] fia [[Kanada]] en dan oer de [[legere 48 steaten]] sweeft, oant er op [[4 febrewaris]] foar de kust fan [[Súd-Karolina]] boppe de [[Atlantyske Oseaan]] delsketten wurdt. Troch dit ynsidint bekuolje de relaasjes tusken de Feriene Steaten en de [[Folksrepublyk Sina]], dy't dochs al net bêst wiene, noch mear. *[[6 febrewaris|6]] - It suden fan [[Turkije]] en it noardwesten fan [[Syrje]] wurde troffen troch [[ierdbeving yn Turkije en Syrje (2023)|in swiere ierdbeving]] mei in krêft fan 7.8 op 'e [[skaal fan Richter]]. Op [[15 maart]] binne der krapoan as 56.000 [[dea]]den teld en mear as 130.000 [[ferwûne]]n. *[[17 febrewaris|17]] - [[Andorra]] fiert it [[homohoulik]] yn. *[[21 febrewaris|21]] - De [[Ruslân|Russyske]] [[presidint]] [[Vladimir Pûtin]] skoarret de meiwurking fan syn lân op oan 'e útfiering fan [[New START]], in [[ferdrach]] mei de [[Feriene Steaten]] dat de [[atoombom|nuklêre wapenarsenalen]] beheine moat. *[[27 febrewaris|27]] - It [[Feriene Keninkryk]] en de [[Jeropeeske Uny]] berikke in kompromis om it [[Noard-Ierlânprotokol]] fan it [[Brexit]]ferdrach oan te passen. *[[28 febrewaris|28]] - Yn [[Grikelân]] fynt by it plak [[Larisa (stêd)|Larisa]], yn 'e [[lânstreek]] [[Tessaalje]], [[Treinramp by Larissa|in treinramp]] plak, wêrby't 57 minsken omkomme en 85 oaren [[ferwûne]] reitsje. Dat liedt [[demonstraasje (protest)|demonstraasjes]] en [[staking]]s yn it hiele lân, mei't wanbelied fan it regear foar de roamp ferantwurdlik holden wurdt. ;maart *[[4 maart|4]] - De lidsteaten fan 'e [[Feriene Naasjes]] stimme yn mei it [[Folleseeferdrach]], dat derop rjochte is om yn [[2030]] 30% fan 'e [[ynternasjonale wetters]] in [[natoergebiet|beskerme status]] te jaan. *[[10 maart|10]] - Under bemiddeling troch [[Sina]] beslute [[Iraan]] en [[Saûdy-Araabje]] om wer [[diplomatike betrekkings]] oan te gean, nei't hja dy yn [[2016]] ferbrutsen hiene. *[[10 maart|10]] - De [[Silicon Valley Bank]], de op 15 nei grutste [[bank (finansjele ynstelling)|bank]] fan 'e [[Feriene Steaten]], giet [[fallyt]], folge troch twa lytsere banken. Dat ropt op 'e [[effektebeurs|finansjele merken]] wrâldwiid [[eangst]] op foar in nije [[Bankekrisis]]. *[[15 maart|15]] - Yn [[Nederlân]] wurde yn in [[polarisaasje|polarisearre]] [[polityk]] klimaat [[Provinsjale Steateferkiezings (2023)|Provinsjale Steateferkiezings]] holden. De [[BoerBoargerBeweging]] (BBB) komt as de grutte winner út 'e bus. It [[Foarum foar Demokrasy]] en it [[CDA]] binne de slimste ferliezers. *[[17 maart|17]] - It [[Ynternasjonaal Strafhof]] (ICC) yn [[De Haach]] lit in [[arrestaasjebefel]] útgean foar de [[Ruslân|Russyske]] [[presidint]] [[Vladimir Pûtin]], omreden fan [[oarlochsmisdie]]den dy't ûnder syn befel yn 'e [[Russysk-Oekraynske Oarloch]] troch Russyske [[militêr]]en en [[boarger]]like [[funksjonaris]]sen begien binne yn 'e [[Oekraïne]]. *[[18 maart|18]] - By in [[ierdbeving by Guayas (2023)|swiere ierdbeving]] fan 6.8 op 'e [[skaal fan Richter]] komme yn it suden fan [[Ekwador]] 18 minsken om, reitsje mear as 500 oaren [[ferwûne]] en wurdt swiere skea oanrjochte. *[[19 maart|19]] - Yn [[Switserlân]] stimt de foaroansteande [[bank (finansjele ynstelling)|bank]] [[UBS Group AG]] ta yn 'e oername fan [[konkurrint]] [[Crédit Suisse]], dy't driget om te fallen. De oerienkomst, dy't in wearde hat fan 3&nbsp;miljard [[Switserske frank]], is ta stân kommen ûnder bemiddeling fan it Switserske [[regear]]. *[[21 maart|21]] - By in [[ierdbeving yn Badachsjan (2023)|swiere ierdbeving]] fan 6.5 op 'e [[skaal fan Richter]] komme yn it noardeasten fan [[Afganistan]] en it noarden fan it oanbuorjende [[Pakistan]] 21 minsken om en reitsje mear as 400 oaren [[ferwûne]]. *[[21 maart|21]] - It [[Parlemint fan Uganda]] nimt de [[Anty-Homoseksualiteitswet (2023)]] oan, wêryn't [[homoseksualiteit]] bestraft wurde kin mei [[libbenslange finzenisstraf]]. ;april *[[1 april|1]] - By [[bomoanslach yn Sint-Petersburch (2023)|in bomoanslach]] yn [[Sint-Petersburch]] komt [[Vladlen Tatarsky]] om, in oanhinger fan [[presidint]] [[Vladimir Pûtin]], dy't op syn [[floch]] yngeand ferslach die fan 'e [[Russysk-Oekraynske Oarloch]] en dêrby [[propaganda]] makke foar de [[Ruslân|Russyske]] oarlochsynset. *[[4 april|4]] - [[Finlân]] wurdt as 31e [[lân]] lid fan 'e [[NATO]]. *[[4 april|4]] - Yn [[Nederlân]] fynt by it plak [[Voorschoten]], yn 'e [[provinsje]] [[Súd-Hollân]], op de [[Alde line|âlde line]] in [[treinramp|treinûngelok]] plak, wêrby't in trein [[ûntspoaring|ûntspoart]] en 1 persoan omkomt. *[[11 april|11]] - Yn 'e [[Birmeeske Boargeroarloch]] komme by in [[bombardemint]] fan 'e [[Birma|Birmeeske]] [[loftmacht]] op it doarp [[Pazigyi]] teminsten 165 [[boarger]]s om. *[[14 april|14]] - De [[Jupiter Icy Moons Explorer]] (JUICE), in [[romtesonde]] dy't de mei [[iis]] oerdutsen [[moanne (byplaneet)|moannen]] fan 'e [[planeet]] [[Jupiter (planeet)|Jupiter]] fan deunby ûndersykje sil, wurdt lansearre troch it [[ESA|Jeropeesk Romtefeartagintskip]] (ESA). De sonde sil Jupiter yn [[2031]] berikke. *[[15 april|15]] - Yn [[Dútslân]] wurdt de lêste [[kearnsintrale]] fan it lân sletten. *[[15 april|15]] - Yn 'e [[Sûdan]]eeske [[haadstêd]] [[Chartûm]] en oare dielen fan it lân brekke gefjochten út tusken de [[Sûdaneeske Striidkrêften]] en in tige grutte [[paramilitêr]]e [[milysje]], de [[Flugge Stipemacht]] (RSF). De RSF feroveret ier yn 'e striid de [[Ynternasjonale Lofthaven fan Chartûm]] en it [[presidint|presidinsjeel]] [[paleis]]. As de gefjochten nei in pear dagen inkeld mar oanboazje, driget der in nije [[boargeroarloch]] te ûntstean. *[[19 april|19]] - As yn 'e [[Jemen]]ityske [[haadstêd]] [[Sana'a]] by it útdielen fan [[iten]] en [[jild]] yn it ramt fan 'e [[fêstjen|festelmoanne]] [[Ramadan]] [[panyk]] útbrekt trochdat der yn 'e loft [[sjitten|sketten]] wurdt, [[ferdrukking yn Sana'a|komme troch ferdrukking teminsten 90 minsken om it libben]]. Nochris 322 oaren reitsje [[ferwûne]]. *[[25 april|25]] - Yn it [[Shakaholawâld]] yn [[Kenia]] wurde 110 folgelingen fan 'e [[kristlik]]e [[sekte]] [[Good News International Ministries]] yn ûndjippe [[grêven]] oantroffen. Nochris 300 oaren wurde noch [[fermist]] en fan har wurdt freze dat se ek [[dea]] binne. De sekteleden hawwe harrensels skynber [[ferhongering|deahongere]] om't se op dy manear neffens sektelieder [[Paul Nthenge Mackenzie]] "[[God (monoteïsme)|God]] moetsje" soene. Mackenzie hat himsels lykwols net deahongere en wurdt [[arrestearre]] op beskuldiging fan mearfâldige [[deaslach]]. ;maaie *[[1 maaie|1]] - It omfallen fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[First Republic Bank]], dy't [[bankrot]] gien is, wurdt op it lêste momint foarkomd troch in oername troch [[JPMorgan Chase]]. *[[5 maaie|5]] - De [[Wrâldsûnensorganisaasje]] (WHO) beskôget [[COVID-19]] net langer as in wrâldwiid needgefal, mar giet troch mei dernei te ferwizen as in [[pandemy]]. *[[6 maaie|6]] - [[kroaning fan Charles III fan it Feriene Keninkryk|De kroaning]] fan [[Charles III fan it Feriene Keninkryk|Charles III]] ta [[kening]] fan it [[Feriene Keninkryk]] en alle lidsteaten fan it [[Britske Mienebêst]] dy't in [[monargy|monargale]] steatsfoarm hawwe, fynt mei grut fertoan fan pracht en preal en âlde [[tradysje]]s plak yn 'e [[Abdij fan Westminster]] yn [[Londen]]. *[[7 maaie|7]] - [[Syrje]] wurdt wer as folweardich lidsteat talitten ta de [[Arabyske Liga]]. It Syryske lidmaatskip wie opskoarre sûnt it [[regear|rezjym]] fan [[presidint]] [[Bashar al-Assad]] oan it begjin fan 'e [[Syryske Boargeroarloch]] yn [[2011]] mei grou [[geweld]] tsjin 'e [[opstanneling]]en fanwegen kaam. *[[14 maaie|14]] - De [[sykloan]] [[Sykloan Mocha|Mocha]], dy't himsels ûntjûn hat op 'e iepen [[Yndyske Oseaan]], treft mei in krêft fan kategory&nbsp;4 op 'e [[Skaal fan Saffir-Simpson]] de [[kust]]en fan [[Birma]] en [[Bangladesj]], dêr't 463 [[dea]]den falle, 101 minsken bliuwend [[fermist]] wurde en 719 oaren [[ferwûne]] reitsje. *[[14 maaie|14]] - By [[Taiske parlemintsferkiezings (2023)|parlemintsferkiezings]] yn [[Tailân]] winne [[politike partij|partijen]] dy't foar in weromkear nei de [[demokrasy]] binne in mearderheid yn it [[legerhûs (Tailân)|legerhûs]] fan it [[parlemint]], wylst partijen dy't de [[militêr]]e [[diktatuer|gûnta]] stypje, sitten ynleverje moatte. *[[17 maaie|17]] - De [[Itaalje|Italjaanske]] [[regio's fan Itaalje|regio]] [[Emylje-Romanje]] wurdt troffen troch swiere [[oerstreaming]]s wannear't [[stjalprein]] folget op in lange snuorje fan [[drûchte]], mei as gefolch dat de útdrûge grûn it wetter net opnimme kin. *[[28 maaie|28]] - Yn 'e twadde omgong fan 'e [[Turkske presidintsferkiezings (2023)|presidintsferkiezings]] yn [[Turkije]] behellet de sittende [[presidint]] [[Recep Tayyip Erdoğan]] mei 52,2% fan 'e stimmen in oerwinning oer [[Kemal Kılıçdaroğlu]], de kandidaat fan 'e feriene [[opposysje (polityk)|opposysje]]. ;juny *[[2 juny|2]] - Yn it [[Nasjonaal Park De Biesbosk]] yn [[Súd-Hollân]] wurde foar it earst wer [[steur (fisk)|steuren]] útset, 70 jier nei't dy fisk yn 'e [[Nederlân]]ske [[oerflaktewetter]]s foar it lêst waarnommen is. *[[2 juny|2]] - By in [[treinramp yn Orissa (2023)|in grutte treinramp]] yn 'e [[Yndia]]aske dielsteat [[Orissa]], dêr't trije [[trein]]en by belutsen binne, komme teminsten 289 minsken om en reitsje mear as 1.175 oaren [[ferwûne]]. *[[6 juny|6]] - Yn it troch [[Ruslân]] yn it ramt fan 'e [[Russysk-Oekraynske Oarloch]] besette diel fan 'e [[Oekraïne]] wurdt de [[Nova Kachovkadaam]] troch in [[eksploazje]] ferwoastge. De krite streamôf wurdt ferrinnewearre troch [[oerstreaming]]s, wylst it gebiet streamop mei [[wettertekoart]]en foar [[yrrigaasje]]doelen te meitsjen kriget. Nei alle gedachten sitte de Russen efter it opblazen fan 'e [[keardaam]] en wolle se troch it skeppen fan in soarte fan [[wetterliny]] it oansteande Oekraynske [[offinsyf]] besykje tsjin te kearen. *[[8 juny|8]] - De [[reek]] fan hûnderten [[natoerbrannen yn Kanada (2023)|natoerbrannen yn Kanada]] waaieret út oer grutte [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] stêden, lykas [[New York (stêd)|New York]], [[Philadelphia]], [[Baltimore]], [[Washington, D.C.]], [[Detroit]] en [[Minneapolis]], dêr't it deiljocht alhiel ferdizene wurdt. Der wurdt warskôge om safolle mooglik thús te bliuwen en út 'e reek, dy't net sûn is om yn te azemjen. De autoriteiten warskôgje de ynwenners ek dat se har der mar op ynstelle moatte dat soks faker barre sil, om't it natoerbrânseizoen noch mar krekt oanbrutsen is. *[[13 juny|13]] - Teminsten 103 [[minske]]n komme om as in [[boat]] mei [[brulloft]]sfolk [[kapseizen|kapseist]] op 'e [[rivier]] de [[Niger (rivier)|Niger]] yn [[Nigearia]]. *[[14 juny|14]] - Op 'e [[Ioanyske See]], 80 [[km]] út 'e súdwestlike [[kust]] fan it [[Grikelân|Grykske]] [[skiereilân]] de [[Peloponnesos]], sinkt in oerladen [[Lybje|Lybyske]] [[skip|fiskersboat]] mei oan board 400 oant 750 [[migrant]]en út [[Egypte]], [[Syrje]], [[Afganistan]], [[Pakistan]] en [[Palestina]] ûnderweis nei in bettere [[takomst]] yn [[Jeropa]]. Der wurde 104 minsken rêden en 82 [[stoflike omskotten]] burgen. De restearjende likernôch 500 opfarrenden reitsje [[fermist]] en fan harren wurdt oannommen dat se de [[drinkeldea]] [[stoarn]] binne. *[[17 juny|17]] - [[Ruslân]] makket bekend dat it inkele [[nukleêre wapen]]s op it grûngebiet fan buorlân en bûnsgenoat [[Wyt-Ruslân]] stasjonearre hat. *[[20 juny|20]] - By [[finzenisrebûlje yn Támara|in rebûlje]] yn in [[frouljusfinzenis]] yn [[Támara]], yn [[Hondoeras]], komme teminsten 41 froulju om. *[[23 juny|23]] - Yn [[Ruslân]] komt de [[Wagnergroep]], in [[hierling]]eleger dat oan 'e Russyske kant yn 'e [[Russysk-Oekraynske Oarloch]] fjochtet, yn [[opstân]] tsjin 'e [[Russyske Striidkrêften]]. Dizze [[Opstân fan 'e Wagnergroep]], dy't ûnder lieding stiet fan Wagnerlieder [[Jevgeni Prigozjin]], begjint mei in besetting fan [[Rostov oan 'e Don]] en giet fierder mei in opmars nei [[Moskou]]. Deselde deis noch lûkt Prigozjin lykwols syn troepen werom nei't der tusken him de Russyske [[presidint]] [[Vladimir Pûtin]] in fredesoerienkomst ta stân kommen is troch bemiddeling fan 'e [[Wyt-Ruslân|Wytrussyske]] presidint [[Aleksander Lûkasjenko]]. ;july *[[1 july|1]] - [[Kening]] [[Willem-Alexander fan de Nederlannen|Willem-Alexander]] biedt út namme fan it [[Nederlân]]ske [[regear]] op [[Keti Koti]] oan 'e [[Suriname]]rs en [[Nederlânske Antillen|Antiljanen]] syn [[ûntskuldiging]]s oan foar it Nederlânske [[slavernij]]ferline. *[[1 july|1]]-[[23 july|23]] - De [[Omgong fan Frankryk 2023]] fynt plak, mei de start yn [[Bilbao]], yn [[Baskelân (autonome mienskip)|Baskelân]], en de finish yn [[Parys]]. *[[7 july|7]] - Yn [[Nederlân]] falt it [[Kabinet-Rutte IV]] as de koälysjepartijen [[VVD]], [[CDA]], [[D66]] en [[KristenUny]] gjin oerienstimming berikke kinne oer it beheinen fan it rjocht op [[gesinsweriening]] foar [[asylsiker]]s. *[[14 july|14]] - Yn [[Hollywood]] kundiget it machtige [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[fakbûn]] fan [[akteur]]s [[SAG-AFTRA]] in algemiene [[staking]] ôf út protest tsjin 'e ûnwil fan 'e grutte [[filmstudio's]] om 'e akteurs ôfdwaande te kompinsearjen foar distribúsje fia [[streamingtsjinst]]en en te beskermjen tsjin 'e oername fan harren wurk troch generative [[keunstmjittige yntelliginsje]]s. *[[20 july|20]]-[[20 augustus]] - Yn [[Austraalje (lân)|Austraalje]] en [[Nij-Seelân]] wurdt it [[Wrâldkampioenskip fuotbal froulju 2023|WK fuotbal foar froulju]] holden. *[[23 july|23]] - Tsientûzenen [[toerist]]en ûntflechtsje it [[Grikelân|Grykske]] [[eilân]] [[Roados]], nei't dêr [[natoerbrannen yn Grikelân (2023)|in grutte natoerbrân]] útbrutsen is. It is de grutste [[evakuaasje]] yn 'e [[skiednis fan Grikelân]]. *[[23 july|23]] - By [[Spaanske parlemintsferkiezings (2023)|parlemintsferkiezings]] yn [[Spanje]] wurdt de [[konservatisme|konservative]] [[Partido Popular]] (PP) de grutste [[politike partij]]. Mar om't de oare [[rjochts (polityk)|rjochtse]] partijen sitten ferlieze, kin der oer rjochts gjin [[regear]] mei in mearderheid yn it [[parlemint]] foarme wurde. De iennichste mooglikheden lykje in [[links (polityk)|links]] kabinet mei stipe fan 'e regionale [[nasjonalist]]yske partijen yn [[Kataloanje]], [[Baskelân (autonome mienskip)|Baskelân]] en de [[Kanaryske Eilannen]], of oars nije ferkiezings. *[[26 july|26]] - By [[steatsgreep yn Niger (2023)|in steatsgreep]] yn [[Niger]] wurdt de [[demokratysk]] keazen [[presidint]] [[Mohamed Bazoum]] ôfset troch leden fan 'e [[striidkrêften]] en fan syn eigen presidinsjele garde. [[Generaal]] [[Abdourahamane Tchiani]] wurdt ynstallearre as lieder fan in [[militêr]]e [[gûnta]]. *[[26 july|26]] - Op 'e [[Noardsee]] boppe it [[Fryslân|Fryske]] [[Waadeilannen|Waadeilân]] [[It Amelân]] brekt [[brân]] út oan board fan it mei sa'n 3.800 [[auto's]] laden [[frachtskip]] de ''[[MS Fremantle Highway|Fremantle Highway]]''. By de [[evakuaasje]] fan 'e [[bemanning]] fan it skip komt ien persoan om. De brân is foar de [[Nederlânske Kustwacht]] dreech te blussen om't it gebrûk fan bluswetter de stabiliteit fan it skip yn gefaar bringe kin. *[[30 july|30]] - Yn [[Khar (Pakistan)|Khar]], in stêd yn [[Pakistan]], komme 63 minsken om en reitsje mear as 200 oaren [[ferwûne]] by [[selsmoardoanslach yn Khar (2023)|in selsmoardoanslach]] mei in [[autobom]]. [[Islamityske Steat - Provinsje Koarasan]] easket de ferantwurdlikheid foar de [[oanslach (misdriuw)|oanslach]] op. ;augustus *[[1 augustus|1]] - Yn 'e [[Feriene Steaten]] stelt [[spesjaal oanklager]] [[Jack Smith (jurist)|Jack Smith]] de eardere [[Amerikaanske presidint]] [[Donald Trump]] [[ynsteatfanbeskuldigingstelling|yn steat fan beskuldiging]] omreden fan dy syn mislearre besykjen om 'e útslach fan 'e [[Amerikaanske presidintsferkiezings fan 2020]] te feroarjen en foar it oansetten ta de [[Bestoarming fan it Amerikaanske Kapitoal]] op [[6&nbsp;jannewaris]] [[2021]]. *[[2 augustus|2]] - [[Tjisse Steenstra]], [[Hans Wassenaar]] en [[Renze Pieter Hiemstra]] winne yn [[Frjentsjer]] de [[PC 2023|170ste]] [[PC]]. Tjisse Steenstra wurdt útroppen ta [[kening (keatsen)|kening]]. De PC begûn fanwegen it minne waar pas om 12.00 oere, de tradisjonele tocht yn de koets mei de winners fan it foarrige jier troch de stêd waard skrast. * [[8 augustus|8]] - By [[natoerbrannen yn Hawaï (2023)|fûleindige natoerbrannen]] yn 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[Amerikaanske steaten|steat]] [[Hawaï]] brânt op it [[eilân]] [[Maui]] de stêd [[Lahaina (Hawaï)|Lahaina]] plat. Der komme teminsten 102 [[minsken]] om en 2.207 [[gebouw]]wen wurde ferwoastge. De skea bedraacht [[$]]5,5&nbsp;miljard. * [[9 augustus|9]] - [[Dronryp]] wint yn [[Wommels]] de 121ste [[Freulepartij]]. * [[15 augustus|15]] - Op [[Teneryf]], ien fan 'e [[Kanaryske Eilannen]], wurde omreden fan [[natoerbrân op Teneryf (2023)|in natoerbrân]] 3.000 minsken [[evakuëarre]]. * [[16 augustus|16]]-[[21 augustus|21]] - De swiere [[orkaan]] [[Orkaan Hilary|Hilary]] tsjocht út 'e [[Stille Oseaan]] wei yn noardlike rjochting oer it [[Kalifornysk Skiereilân]] en dan fierder it lân yn nei de [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[Amerikaanske steaten|steat]] [[Kalifornje]]. It is foar it earst yn 84 jier dat dizze regio troch in orkaan troffen wurdt. Der reitsje 2 lju [[dea]], yndirekt feroarsake troch de orkaan, mar der wurdt fral in soad skea oanrjochte troch [[oerstreaming]]s troch de oerfloedige [[rein (delslach)|rein]] dy't Hilary meibringt. * [[16 augustus|16]] - Skipper [[Douwe Albertsz. Visser|Douwe A. Visser]] wint mei it [[It Doarp Grou|Doarp Grou]] it [[Sintrale Kommisje Skûtsjesilen|SKS kampioenskip]] fan 2023. * [[17 augustus|17]] - Yn noardlik [[Kanada]] wurdt [[Yellowknife (Noardwestlike Territoaria)|Yellowknife]], de territoriale [[haadstêd]] fan 'e [[Noardwestlike Territoaria]], [[evakuaasje|ûntromme]] omreden fan [[Natoerbrannen yn Kanada (2023)|in tichterby kommende natoerbrân]]. * [[18 augustus|18]] - Yn [[Camp David]] slute de [[Feriene Steaten]], [[Japan]] en [[Súd-Koreä]] in nij [[militêr bûnsgenoatskip]], it [[Amerikaansk-Japansk-Súdkoreaansk trilateraal pakt]]. Dat is benammen rjochte tsjin 'e [[Folksrepublyk Sina]]. * [[20 augustus|20]] - De [[Gûatemalteekske presidintsferkiezings (2023)|presidintsferkiezings]] yn [[Gûatemala]] wurde ûnferwachts wûn troch de [[links (polityk)|linkse]] kandidaat [[Bernardo Arévalo]], dy't troch de [[korrupt]]e politike fêstige oarder yn it lân net as bedriging sjoen waard om't er gjin kâns op winnen meitsje soe. * [[23 augustus|23]] - De [[Yndia]]aske [[romtesonde]] [[Chandrayaan-3]] lânet op 'e súdpoal fan 'e [[moanne (byplaneet fan de Ierde)|moanne]]. It is de earste moannemisje foar it [[Súd-Aazje|Súdaziatyske]] lân. * [[23 augustus|23]] - Yn [[Ruslân]] wurdt it priveefleantúch fan [[Jevgeny Prigozjin]], de [[kommandant]] fan it [[hierling]]eleger [[Wagnergroep|Wagner]], delsketten troch it [[loftdoelgeskut]] fan it [[Russyske Leger]]. Dat soe in fersin wêze, mar yn 'e [[media]] wurdt dit barren rûnom sjoen as de [[wraak]] fan [[diktator]] [[Vladimir Pûtin]] op Prigozjin nei [[Opstân fan de Wagnergroep|dy syn opstân]] fan 60 dagen earder. * [[30 augustus|30]] - By [[steatsgreep yn Gabon (2023)|in steatsgreep]] yn [[Gabon]] wurdt [[presidint]] [[Ali Bongo]] ôfset troch leden fan 'e [[striidkrêften]] en fan syn eigen presidinsjele garde. In [[militêr]]e [[gûnta]] nimt de macht oer. * [[30 augustus|30]]-[[31 augustus|31]] - De swiere [[orkaan]] [[Orkaan Idalia|Idalia]] tsjocht út 'e [[Golf fan Meksiko]] wei oer de [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[Amerikaanske steaten|steaten]] [[Floarida]], [[Georgia]], [[Súd-Karolina]] en [[Noard-Karolina]] hinne en feroarsaket dêr fral in protte skea troch [[wyn (waar)|wyn]] en [[rein (delslach)|rein]]. Der komme 3 minsken om. ;septimber * [[8 septimber|8]] - Yn it suden fan [[Marokko]] fynt [[Ierdbeving fan Marrakesj-Safi (2023)|in swiere ierdbeving]] fan 6,8 op 'e [[skaal fan Richter]] plak. Der komme teminsten 2.960 [[minske]]n om, wylst nochris krapoan 5.700 oaren [[ferwûne]] reitsje. * [[9 septimber|9]] - Op 'e top fan 'e [[G20]] yn 'e [[Yndia]]aske [[haadstêd]] [[New Delhi]] wurdt de [[Afrikaanske Uny]] as nij lid presintearre. * [[10 septimber|10]] - De [[stoarm]] [[Stoarm Daniël|Daniël]], in [[Middellânske See|Mediterrane]] [[sykloan]], komt oan lân yn 'e [[Syrenaika]], yn [[Lybje]], en rjochtet dêr gâns skea oan. By de [[stêd]] [[Derna (stêd)|Derna]] beswike twa [[keardaam|keardammen]], mei as gefolch dat in fjirdepart fan 'e stêd troch in floedweach fuortspield wurdt. Der wurdt rûsd dat der 18.000 oant 20.000 [[dea]]den falle. * [[12 septimber|12]] - By in [[brân yn Hanoi (12 septimber 2023)|in brân]] yn in [[appartemintekompleks]] yn 'e [[Fjetnam]]eeske [[haadstêd]] [[Hanoi]] komme 56 [[minske]]n om en reitsje nochris 37 [[ferwûne]]. * [[15 septimber|15]] - Yn 'e [[Feriene Steaten]] brekt [[staking fan de UAW (2023)|in grutte staking]] út ûnder de [[fabryksarbeider]]s fan 'e trije grutte [[auto]]produsinten [[Ford Motor Company|Ford]], [[General Motors]] en [[Stellantis]] ([[Chrysler]]). * [[19 septimber|19]] - [[Azerbeidzjan]] fiert yn 'e [[separatist]]yske [[regio]] [[Nagorno-Karabach]] [[offinsyf fan Azerbeidzjan yn Nagorno-Karabach (2023)|in offinsyf]] út, dat binnen ien [[dei]] ta in klinkende oerwinning liedt. De 120.000 [[etnysk]]e [[Armenen]] dy't de krite bewenje, begjinne út eangst foar ferfolgings [[eksodus fan Armenen út Nagorno Karabach|nei Armeenje te flechtsjen]] by wat in ''[[de facto]]'' [[etnyske suvering]] wurdt. * [[25 septimber|25]] - By [[ûntploffing fan in brânstofdepot yn Stepanakert|in ûntploffing]] fan in [[brânstof]]depot yn [[Stepanakert]], de [[haadstêd]] fan [[Nagorno-Karabach]], komme nei skatting 170 [[minske]]n om en reitsje teminsten 300 oaren [[ferwûne]]. * [[28 septimber|28]] - [[Samvel Sjahramanjan]], de [[presidint]] fan 'e [[Republyk Artsach]], in lân sûnder algemiene erkenning dat it meastepart fan 'e [[etnysk]] [[Armenen|Armeenske]] [[enklave]] [[Nagorno-Karabach]] yn [[Azerbeidzjan]] omfettet, lit nei de folsleine nederlaach tsjin 'e Azerbeidzjanen, tsien dagen earder, in [[dekreet]] útgean wêryn't er Artsach per [[1&nbsp;jannewaris]] [[2024]] opheft. * [[28 septimber|28]] - Fouad L. sjit yn [[Rotterdam]] by fersktate sjitynsidinten trije [[minske]]n [[dea]], wêrûnder syn [[buorfrou]] en har 14-jierrige [[dochter]] en in [[dokter]]-[[dosint]] fan it [[Erasmus Medysk Sintrum]]. * [[29 septimber|29]] - By [[bomoanslach yn Mastung (2023)|in bomoanslach]] by in [[moskee]] yn 'e [[Pakistan|Pakistaanske]] [[stêd]] [[Mastung (Pakistan)|Mastung]] komme mear as 52 [[minske]]n om en reitsje teminsten 70 oaren [[ferwûne]]. ;oktober * [[3 oktober|3]] - De [[foarsitter]] fan it [[Amerikaanske Hûs fan Offurdigen]], [[Kevin McCarthy]], dy't op [[8&nbsp;jannewaris]] fan dit jier mei in protte muoite ta syn [[amt (funksje)|amt]] keazen waard, wurdt ôfset troch tadwaan fan acht leden fan syn eigen [[Republikeinske Partij (Feriene Steaten)|Republikeinske Partij]] û.l.f. ôffurdige [[Matt Gaetz]]. It is de earste kear yn 'e [[Amerikaanske skiednis]] dat in foarsitter fan it Hûs fan Offurdigen ôfset wurdt. De Republikeinske Partij yn it Hûs bliuwt yn gaos efter. * [[7 oktober|7]] - De [[Palestina|Palestynske]] [[paramilitêre organisaasje]] [[Hamas]] docht út 'e [[Gazastripe]] wei in grutskalige ynfal yn súdlik [[Israel]], wêrby't ferskate tige bloedige [[terrorist]]yske [[oanslach (misdriuw)|oanslaggen]] begien wurde. Hamas wurdt hjirby stipe troch ferskate oare Palestynske paramilitêre groepen, te witten: de [[Palestynske Islamityske Djihaad|Islamityske Djihaad]], it [[Folksfront foar de Befrijing fan Palestina]] (PFLP), it [[Demokratysk Front foar de Befrijing fan Palestina]] (DFLP) en [[Ariin al-Usûd]]. By de oanslaggen komme 1.033 Israelyske [[boarger]]s en 357 [[militêr]]en om. Dêropta wurde 233 boargers en soldaten [[ûntfierd]] nei de Gazastripe om dêr yn [[gizeling (misdriuw)|gizeling]] holden te wurden. Dit is it begjin fan [[Gaza-oarloch (2023)|in nije Gaza-oarloch]], mei't Israel fuort de oare deis úteinset mei swiere [[bombardemint]]en fan 'e Gazastripe. * [[7 oktober|7]] - By [[ierdbevings fan Herat (2023)|in swiere ierdbeving]] yn 'e neite fan [[Herat]], yn westlik [[Afganistan]], op [[11&nbsp;oktober]] en [[15&nbsp;oktober]] folge troch twa tige swiere [[neiskok]]ken, komme yn totaal 1.389 [[minske]]n om, wylst hast 2.800 oaren [[ferwûne]] reitsje. * [[14 oktober|14]] - By it [[Australian Indigenous Voice-referindum]], wêrby't it [[elektoraat]] fan [[Austraalje (lân)|Austraalje]] derfoar kieze koe om 'e lânseigen befolking, de [[Australyske Aboriginals]] en de [[Torresstrjitte-eilanners]], mear ynfloed op it [[politike]] proses te jaan, stimt in romme mearderheid fan 60,1% tsjin. * [[15 oktober|15]] - By [[Poalske parlemintsferkiezings (2023)|parlemintsferkiezings]] yn [[Poalen]] komt de [[ekstreem-rjochts]]e [[politike partij]] [[PiS]], dy't al jierrenlang it [[regear]] foarmet en Poalen allegeduerigen yn konflikt bringt mei de [[Jeropeeske Uny]], as winner út 'e bus. De [[opposysje (polityk)|opposysjepartijen]] hawwe lykwols mei-inoar mear stimmen helle en beslute û.l.f. [[Donald Tusk]] in koälysjeregear te foarmjen dat de PiS bûtenslút. * [[17 oktober|17]] - Wylst de [[Israel]]yske [[bombardemint]]en fan 'e Gazastripe yn it ramt fan 'e [[Gaza-oarloch (2023)|Gaza-oarloch]] oanhâlde, fynt der in grutte [[ûntploffing]] plak by it [[Al-Ahli Al-Arabi-sikehûs]] yn [[Gaza (stêd)|Gaza-Stêd]]. Dêrby komme 471 [[minske]]n om. Israel ûntkent ferantwurdlikheid en seit dat de ekploazje feroarsake is troch in delstoarte [[raket]] fan 'e [[Palestynske Islamityske Djihaad]]. * [[18 oktober|18]] - De [[Nederlân|Nederlanner]] [[Joran van der Sloot]] bekend nei 18 jier de [[moard op Natalee Holloway]] yn [[2005]] op [[Arûba]]. * [[25 oktober|25]] - De [[Orkaan]] [[Orkaan Otis|Otis]] komt as in [[Skaal fan Saffir-Simpson|orkaan fan 'e fyfde kategory]] op 'e [[skaal fan Saffir-Simpson]] út 'e [[Stille Oseaan]] wei oan lân by it [[baaiplak]] [[Acapulco]], yn 'e westkust fan [[Meksiko]]. Der komme teminsten 48 [[minske]]n om en de stêd wurdt fierhinne ferwoastge. * [[25 oktober|25]] - Nei goed trije [[wike]]n slagget it de [[Republikeinske Partij (Feriene Steaten)|Republikeinske Partij]] einlings en te'n lêsten om in nije [[foarsitter]] fan it [[Amerikaanske Hûs fan Offurdigen]] te kiezen. It wurdt [[Mike Johnson (politikus út Louisiana)|Mike Johnson]], dy't net folle [[ûnderfining]] hat, mar ek noch net folle fijannen makke hat. * [[29 oktober|29]] - De [[Republyk Turkije]] bestiet 100 jier. ;novimber * [[6 novimber|6]] - Wylst de [[Israel]]yske [[bombardemint]]en fan 'e [[Gazastripe]] yn it ramt fan 'e [[Gaza-oarloch (2023)|Gaza-oarloch]] oanhâlde, binne dêr al mear as 10.000 [[minske]]n by omkommen. De ynternasjonale druk op Israel om in "humanitêr skoft" yn te laskjen wurdt hieltyd grutter. * [[19 novimber|19]] - De [[populisme|populist]] [[Javier Milei]] wint de [[Argentynske presidintsferkiezings (2023)|presidintsferkiezings]] yn [[Argentynje]]. * [[22 novimber|22]] - [[Israel]] en [[Hamas]] komme yn it ramt fan 'e [[Gaza-oarloch (2023)|Gaza-oarloch]] in fjouwerdeisk [[sjitferbod]] oerien, wêrby't Hamas Israelyske [[gizeling (misdriuw)|gizelders]] loslitte sil, wylst Israel [[Palestina|Palestynske]] [[froulju]] en [[minderjierrige]]n frijlitte sil út syn [[finzenis]]sen. Neitiid wurdt it sjitferbod trije kear mei ien dei ferlinge, sadat it úteinlik sân dagen duorret. * [[22 novimber|22]] - Yn [[Nederlân]] rinne de [[Twadde-Keamerferkiezings (2023)|Twadde-Keamerferkiezings]] út op in grutte oerwinning foar de [[ekstreem-rjochts]]e [[PVV]] fan [[Geert Wilders]]. Oare winners binne de nije [[politike partij]] [[NSC]] fan [[Pieter Omtzigt]], [[GrienLinks]]-[[PvdA]] fan [[Frans Timmermans]] en de [[BBB]] fan [[Caroline van der Plas]]. De [[VVD]], [[D66]], it [[CDA]] en de [[KristenUny]] binne de grutste ferliezers. * [[29 novimber|29]] - [[Nepal]] fiert it [[homohoulik]] yn. ;desimber *[[1 desimber|1]] - It [[sjitferbod]] yn it ramt fan 'e [[Gaza-oarloch (2023)|Gaza-oarloch]] rint ôf. [[Israel]] ferfettet syn [[bombardemint]]en fan 'e [[Palestina|Palestynske]] [[boarger]]befolking yn 'e [[Gazastripe]]. *[[3 desimber|3]] - Yn it ramt fan 'e [[Fenezolaansk-Guyaanske Krisis (2023)|Fenezolaansk-Guyaanske Krisis]] wurdt yn [[Fenezuëla]] in [[referindum]] holden oer de [[anneksaasje]] fan 'e [[ierdoalje]]rike krite [[Essequibo (gebiet)|Essequibo]], dy't de helte fan it buorlân [[Guyana]] beslacht. Nettsjinsteande it feit dat de ynwenners fan it gebiet soks ûnbesprekber fine en by Guyana hearren bliuwe wolle, stimt mear as 95% fan it Fenezolaanske [[elektoraat]] foar de anneksaasje (al is de [[opkomst]] opmerklike leech en fermoedzje ynternasjonale waarnimmers dat it Fenezolaanske regear [[stimbusfraude]] begien hat). It referindum is likegoed mar in leech gebeart, om't Fenezuëla it gebiet inkeld ynliivje kin troch in [[oarloch]] te begjinnen. *[[12 desimber|12]] - Op 'e [[Klimaatkonferinsje fan Dûbai (2023)|Klimaatkonferinsje fan Dûbai]] berikke alle dielnimmende [[lannen en territoaria|lannen]] in akkoart om [[fossile brânstof]]fen út te fazearjen. *[[17 desimber|17]] - It [[Compact of Free Association]] tusken de [[Feriene Steaten]], [[Mikroneezje (lân)|Mikroneezje]], [[Palau]] en de [[Marshalleilannen]] rint ôf. *[[18 desimber|18]] - In stikmannich [[rederij]]en kundiget oan om foarearst net mear fia de [[Reade See]] en it [[Suëzkanaal]] te farren, omreden fan 'e oanfallen fan 'e [[Hûty-rebellen]] út [[Jemen]] op 'e [[skipfeart]] dêre. De oanfallen binne in ferjilding foar de oanhâldende [[Israel]]yske [[bombardemint]]en op 'e [[Gazastripe]] yn it ramt fan 'e [[Gaza-oarloch (2023)|Gaza-oarloch]]. *[[20 desimber|20]] - By [[presidintsferkiezings yn de Demokratyske Republyk Kongo (2023)|presidintsferkiezings]] yn 'e [[Demokratyske Republyk Kongo]] wint de sittende [[presidint]] [[Felix Tshisekedi]] neffens de offisjele útslach mei 73% fan 'e stimmen fan syn beide [[politike]] rivalen. Dy útkomst is ekstreem kontroversjeel, mei't de measte ûnôfhinklike waarnimmers, de [[Roomsk-Katolike Tsjerke]] ynbegrepen, fan miening binne dat [[opposysje (polityk)|opposysjekandidaat]] [[Martin Fayulu]] eins mei oermacht de ferkiezings wûn hat en dat Tshisekedi en syn oanhingers skuldich binne oan massale [[stimbusfraude]]. *[[21 desimber|21]] - By [[sjitpartij yn Praach (2023)|in sjitpartij]] op 'e [[Karelsuniversiteit]] yn 'e [[Tsjechje|Tsjechyske]] [[haadstêd]] [[Praach]] komme 15 [[minske]]n om (de dieder ynbegrepen) en reitsje 25 oaren [[ferwûne]]. De dieder is in [[studint]] oan 'e [[universiteit]]. *[[22 desimber|22]] - It deadetol fan 'e [[Israel]]yske [[bombardemint]]en op 'e [[Gazastripe]] yn it ramt fan 'e [[Gaza-oarloch (2023)|Gaza-oarloch]] passearret it oantal fan 20.000 [[Palestina|Palestynske]] [[boarger]]s. *[[29 desimber|29]] - By in grutskalige [[Ruslân|Russyske]] oanfal yn it ramt fan 'e [[Russysk-Oekraynske Oarloch]] mei [[drone]]s en [[raket]]ten op alle grutte [[Oekraïne|Oekraynske]] [[stêd]]en komme teminsten 39 [[minske]]n om en reitsje mear as 160 oaren [[ferwûne]]. *[[30 desimber|30]] - De [[Oekraïne]] ferjildet de [[Ruslân|Russyske]] oanfal fan in dei earder mei in eigen bombardemint fan 'e Súdrussyske stêd [[Belgorod]], wêrby't teminsten 21 [[minsken]] omkomme en 110 oaren ferwûne reitsje. *[[31 desimber|31]] - Yn har [[taspraak|nijjierstaspraak]] kundiget [[keninginne]] [[Margareta II fan Denemark]] ûnferwachts har [[abdikaasje]] oan op [[14 jannewaris]] [[2024]]. == Berne == == Ferstoarn == ;jannewaris * [[2 jannewaris|2]] - [[Ken Block]], Amerikaansk rallykoereur (* [[1967]]) * [[3 jannewaris|3]] - [[Walter Cunningham]], Amerikaansk romtefarder (* [[1932]]) * [[4 jannewaris|4]] - [[Fay Weldon]], Ingelsk skriuwster (* [[1931]]) * [[5 jannewaris|5]] - [[Earl Boen]], Amerikaansk akteur (* [[1941]]) * [[6 jannewaris|6]] - [[Dick Savitt]], Amerikaansk tennisser (* [[1927]]) * [[7 jannewaris|7]] - [[Russell Banks]], Amerikaansk skriuwer (* [[1940]]) * [[9 jannewaris|9]] - [[Simone Kramer]], Nederlânsk berneboekeskriuwster (* [[1939]]) * [[10 jannewaris|10]] - [[Jeff Beck]], Ingelsk gitarist (* [[1944]]) * [[10 jannewaris|10]] - [[Konstantyn II fan Grikelân]] fan 1964 oant en mei 1973 kening fan Grikelân (* [[1940]]) * [[12 jannewaris|12]] - [[Harke Bremer]], Frysk oersetter en skriuwer (* [[1955]]) * [[12 jannewaris|12]] - [[Klas Lestander]], Sweedsk biatleet (* [[1931]]) * [[12 jannewaris|12]] - [[Lisa Marie Presley]], Amerikaansk sjongster (* [[1968]]) * [[14 jannewaris|14]] - [[Lieuwe Westra]], Frysk hurdfytser (* [[1982]]) * [[15 jannewaris|15]] - [[Jan Krol (acteur)|Jan Krol]], Nederlânsk akteur (* [[1962]]) * [[16 jannewaris|16]] - [[Gina Lollobrigida]], Italjaansk aktrise (* [[1927]]) * [[17 jannewaris|17]] - [[Cornelius Rogge (1932-2023)|Cornelius Rogge]], Nederlânske byldzjend keunstner (* [[1932]]) * [[18 jannewaris|18]] - [[Denis Monastyrski]], Oekraynsk politikus (* [[1980]]) * [[19 jannewaris|19]] - [[David Crosby]], Amerikaansk gitarist (* [[1941]]) * [[19 jannewaris|19]] - [[Johann Frank]], Noardfrysk stedsbesjoerder en bibeloersetter (* [[1932]]) * [[19 jannewaris|19]]/[[20 jannewaris|20]] - [[Ger Lamerus]], Frysk muzikant (* [[1947]]) * [[23 jannewaris|23]] - [[Inge van der Velden]], Nederlânsk rugbyster (* [[1992]]) * [[29 jannewaris|29]] - [[Heddy Lester]], Nederlânsk sjongster en aktrise (* [[1950]]) ;febrewaris * [[2 febrewaris|2]] - [[Jean-Pierre Jabouille]], Frânsk Formule-1 koereur (* [[1942]]) * [[3 febrewaris|3]] - [[Paco Rabanne]] Spaansk moade ûntwerper (* [[1934]]) * 3 - [[Melis van der Sluis]], Frysk keunstner * [[6 febrewaris|6]] - [[Greta Andersen]], Deensk Swimster (* [[1927]]) * 6 - [[Ger Thijs]], Nederlânsk akteur en regisseur (* [[1948]]) * 6 - [[Taner Savut]], Turksk fuotballer en bestjoerder (* [[1974]]) * 6 - [[Cemal Kütahya]], Turksk hânballer (* [[1990]]) * 6 - [[Christian Atsu]], Ganeesk fuotballer (* [[1992]]) * 6 - [[Ahmet Eyüp Türkaslan]] Turksk fuotballer (* [[1994]]) * [[8 febrewaris|8]] - [[Vladimir Morozov (1940)|Vladimir Morozov]] Turkmeensk kanofarder (* [[1940]]) * [[9 febrewaris|9]] - [[Marijke Merckens]] Nederlânsk aktrise (* [[1940]]) * [[10 febrewaris|10]] - [[Marie Gabrielle fan Lúksemboarch]], Lúksemboarchske prinses (* [[1925]]) * [[11 febrewaris|11]] - [[Hans Modrow]], premier fan East-Dútslân (* [[1928]]) * [[14 febrewaris|14]] - [[Tim Aymar]], Amerikaansk sjonger (* [[1963]]) * [[15 febrewaris|15]] - [[Raquel Welch]], Amerikaanks aktrise (* [[1940]]) * [[16 febrewaris|16]] - [[Tim Lobinger]], Dútsk atleet (* [[1972]]) * [[18 febrewaris|18]] - [[Robert Cazala]], Frânsk hurdfytser (* [[1934]]) * [[19 febrewaris|19]] - [[Greg Foster]], Amerikaansk atleet (* [[1958]]) * 19 - [[Cock Kerling-Simons]], Nederlânsk politikus (* [[1929]]) * [[23 febrewaris|23]] - [[Slim Borgudd]], Sweedsk formule-1 koereur (* [[1946]]) * [[26 febrewaris|26]] - [[Bob Richards]], Amerikaansk atleet (* [[1926]]) ;maart * [[2 maart|2]] - [[Jos Heymans]], Nederlânsk journalist (* [[1951]]) * 2 - [[Sietse de Boer]], Frysk fotograaf (* [[1963]]) * [[3 maart|3]] - [[Tom Sizemore]], Amerikaansk akteur (* [[1961]]) * [[4 maart|4]] - [[Judith Heumann]], Amerkaansk minskerjochten aktiviste (* [[1947]]) * [[5 maart|5]] - [[Gary Rossington]], Amerikaansk gitarist (* [[1951]]) * [[7 maart|7]] - [[Harry de Winter]], Nederlânsk programma makker (* [[1949]]) * [[8 maart|8]] - [[Josua Madsen]], Sweedsk drummer (* [[1978]]) * [[12 maart|12]] - [[Art Boon]], Kanadeesk feteraan (* [[1925]]) * 12 - [[Dick Fosbury]], Amerikaansk atleet (* [[1947]]) * [[27 maart|27]] - [[Wim de Bie]], Nederlânsk komediant (* [[1939]]) * [[31 maart|31]] - [[Evert Wilstra]], Frysk fierljepper (* [[1951]]) * 31 - [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]], Frysk keatser (* [[1957]]) ;april * [[3 april|3]] - [[Gryt van Duinen]], Frysk presintatrise, (* [[1950]]) * [[9 april|9]] - [[Huub Oosterhuis]], Nederlânsk teolooch en dichter (* [[1933]]) * [[23 april|23]] - [[Tori Bowie]], Amerikaansk atlete (* [[1990]]) * [[25 april|25]] - [[Paul van Vliet]], Nederlânsk kabaretier (* [[1935]]) ;maaie * [[10 maaie|10]] - [[Leen Pfrommer]], Nederlânsk reedrydtrainer (* [[1935]]) * [[16 maaie|16]] - [[Jan Troost]], Nederlânsk minskerjochte-aktivist (* [[1958]]) * [[18 maaie|18]] - [[Gerrit Breteler]], Nederlânsk-Fryske keunstskilder, tekstdichter, toanielskriuwer en sjonger (* [[1954]]) * [[20 maaie|20]] - [[Richard McDermott]], Amerikaansk reedrider (* [[1940]]) * [[24 maaie|24]] - [[Tina Turner]], Switsersk/Amerikaansk sjongeres (* [[1939]]) * [[26 maaie|26]] - [[Dirk Roelfsema]], Frysk fuotballer (* [[1939]])<ref>[https://lc.nl/sport/Cambuur-icoon-Dirk-Roelfsema-op-84-jarige-leeftijd-overleden-topschutter-was-de-eerste-contractspeler-ooit-van-SC-Cambuur-28452500.html lc.nl 30-5-2023, Cambuur-icoon Dirk Roelfsema op 84-jarige leeftijd overleden: topschutter was de eerste contractspeler ooit van SC Cambuur]</ref> * [[28 maaie|28]] - [[Marius de Boer]], Frysk sjonger (* [[1961]]) ;juny * [[3 juny|3]] - [[Jim Hines]], Amerikaansk atleet (* [[1946]]) * [[5 juny|5]] - [[Thom van der Goot]], dosint, teäterdirekteur en regisseur (* [[1946]]) * [[8 juny|8]] - [[Renato Longo]], Italjaansk hurdfytser (* [[1937]]) * [[10 juny|10]] - [[Jacques Thönissen]], Nederlânsk skriuwer (* [[1939]]) * [[12 juny|12]] - [[Silvio Berlusconi]], Italjaansk ûndernimmer en politikus (* [[1936]]) * 12 - [[Meindert Fennema]], Frysk Heechlearaar Politikology (* [[1946]]) * 12 - [[Treat Williams]], Amerikaansk akteur (* [[1951]]) * 12 - [[Harvey Glance]], Amerikaansk atleet (* [[1957]]) * [[13 juny|13]] - [[Cormac McCarthy]], Amerikaansk skriuwer (* [[1933]]) * [[15 juny|15]] - [[Glenda Jackson]], Ingelsk aktrise en politika (* [[1936]]) * [[16 juny|16]] - [[Gino Mäder]], Switsersk hurdfytser (* [[1997]]) * [[18 juny|18]] - [[Jellie Brouwer]], Nederlânsk radio presintatrise (* [[1964]]) * [[19 juny|19]] - [[Diane Rowe]], Ingelsk tafeltennister (* [[1933]]) * [[21 juny|21]] - [[Johan Habekothé]], Frysk waarman (* [[1943]]) * [[23 juny|23]] - [[Willem Nijholt]], Nederlânsk akteur en sjonger (* [[1934]]) * [[29 juny|29]] - [[Jan Stekelenburg]], Nederlânsk telefyzjepresintator (* [[1941]]) ;july * [[1 july|1]] - [[Dilano van 't Hoff]], Nederlânsk autokoereur (* [[2004]]) * [[4 july|4]] - [[Jan Sierhuis]], Nederlânsk keunstskilder (* [[1928]]) * [[5 july|5]] - [[Andrés Oliva]], Spaansk hurdfytser (* [[1948]]) * [[9 july|9]] - [[Luis Suárez (1935)|Luis Suárez]], Spaansk fuotballer (* [[1935]]) * [[10 july|10]] - [[Marga Minco]], Nederlânsk skriuwster (* [[1920]]) * [[12 july|12]] - [[John Nettleton]], Ingelsk akteur (* [[1929]]) * [[13 july|13]] - [[Carlin Glynn]], Amerikaansk aktrise (* [[1940]]) * 13 - [[Josephine Chaplin]], Amerikaansk aktrise (* [[1949]]) * [[15 july|15]] - [[Venjamin Soldatenko]], Kazaksk atleet (* [[1939]]) * [[16 july|16]] - [[Jane Birkin]] Ingelsk aktrise (* [[1946]]) * [[19 july|19]] - [[Remigius Valiulis]], Litousk atleet (* [[1958]]) * [[20 july|20]] - [[Theo Smit (hurdfytser)|Theo Smit]], Nederlânsk hurdfytser (* [[1951]]) * 20 - [[Durk Stoker]], Frysk politikus (* [[1957]]) * [[22 july|22]] - [[Marianne Werner]], Dútsk atlete (* [[1924]]) * [[26 july|26]] - [[Sinéad O'Connor]], Iersk sjongeres (* [[1966]]) * [[27 july|27]] - [[Bea Van der Maat]], Flaamsk sjongeres en presintatrise (* [[1960]]) * [[30 july|30]] - [[Paul Reubens]], Amerikaansk akteur (* [[1952]]) ;augustus * [[3 augustus|3]] - [[Mark Margolis]], Amerikaansk akteur (* [[1939]]) * [[6 augustus|6]] - [[Ahmed Anarbayev]], Kirgysk swimmer (* [[1948]]) * [[7 augustus|7]] - [[William Friedkin]], Amerikaansk regisseur (* [[1935]]) * [[8 augustus|8]] - [[Federico Bahamontes]], Spaansk hurdfytser (* [[1928]]) * [[12 augustus|12]] - [[Aggie van der Meer]], Frysk skriuwster (* [[1927]]) * [[14 augustus|14]] - [[Boris Doebrovsky]], Russysk roeier (* [[1939]]) * [[19 augustus|19]] - [[Tineke Beishuizen]], Nederlânsk skriuwster (* [[1938]]) * [[22 augustus|22]] - [[Tom Courtney]], Amerikaansk atleet (* [[1933]]) * 22 - [[Martin Laciga]], Switsersk strânfolllyballer (* [[1975]]) * [[24 augustus|24]] - [[Bernie Marsden]], Ingelsk gitarist (* [[1951]]) * [[25 augustus|25]] - [[Rob Fruithof]], Nederlânsk presintator en akteur (* [[1951]]) * [[31 augustus|31]] - [[Jan Jongbloed]], Nederlânsk fuotballer (* [[1940]]) * 31 - [[Clairy Polak]] Nederlânsk sjoernaliste en presintatrise (* [[1956]]) ;septimber * [[4 septimber|4]] - [[Saya Song]], Súdkoreaansk-Amerikaansk pornoaktrise (* [[1986]]) * [[12 septimber|12]] - [[Schelte van Heemstra (1941)|Schelte baron van Heemstra]], Nederlânsk diplomaat (* [[1941]]) * [[15 septimber|15]] - [[Michel Jager]], Nederlânsk politikus (* [[1944]]) * [[16 septimber|16]] - [[Nicolaas van Beek]], Nederlânsk keunstner (* [[1938]]) * 16 - [[Wimie Wilhelm]], Nederlânsk aktrise (* [[1961]]) * [[20 septimber|20]] - [[Ruth Fuchs]], Dútsk atlete en politika (* [[1946]]) * 20 - [[Erwin Olaf]], Nederlânsk fotograaf (* [[1959]]) * [[22 septimber|22]] - [[Giorgio Napolitano]], Italjaansk politikus (* [[1925]]) * [[25 septimber|25]] - [[David McCallum]], Skotsk akteur (* [[1933]]) * [[26 septimber|26]] - [[Klaas Hofstra]], Nederlânsk akteur (* [[1944]]) * [[27 septimber|27]] - [[Michael Gambon]], Iersk akteur (* [[1940]]) * [[29 septimber|29]] - [[Dianne Feinstein]], Ammerikaansk politika (* [[1933]]) ;oktober * [[1 oktober|1]] - [[Patricia Janečková]], Slowaaksk sjongeres (* [[1998]]) * [[5 oktober|5]] - [[Paul Ramboux]], Waalsk striptekener (* [[1932]]) * [[8 oktober|8]] - [[Tjerk Westerterp]], Nederlânsk politikus (* [[1930]]) * 8 - [[László Sólyom]], Hongaarsk politikus (* [[1942]]) * 8 - [[Agneta Andersson]], Sweedsk kanofarster (* [[1961]]) * [[10 oktober|10]] - [[Terry Dischinger]], Amerikaansk basketballer (* [[1940]]) * [[11 oktober|11]] - [[Phyllis Coates]], Amerikaansk aktrise (* [[1927]]) * [[13 oktober|13]] - [[Louise Glück]], Amerikaansk dichter (* [[1943]] * [[14 oktober|14]] - [[Piper Laurie]], Amerikaansk aktrise (* [[1932]]) * [[15 oktober|15]] - [[Suzanne Somers]], Amerikaansk aktrise (* [[1946]]) * [[16 oktober|16]] - [[Martti Ahtisaari]], Finsk politikus (* [[1937]]) * [[18 oktober|18]] - [[Wessel te Gussinklo]], Nederlânsk skriuwer (* [[1941]]) * [[19 oktober|19]] - [[Anfisa Reztsova]], Russysk biatlete (* [[1964]]) * [[21 oktober|21]] - [[Bobby Charlton]], Ingelsk fuotballer (* [[1937]]) * [[22 oktober|22]] - [[Gerrit Jan Alberts]], Frysk ferslachjouwer (* [[1962]]) ;novimber * [[2 novimber|2]] - [[Ben Ramakers]], Nederlânsk akteur (* [[1953]]) * [[12 novimber|12]] - [[Frans Steijvers]], Nederlânsk politikus (* [[1942]]) * [[14 novimber|14]] - [[Karel van de Graaf]], Nederlânsk presintator (* [[1950]]) * [[16 novimber|16]] - [[A.S. Byatt]], Ingelsk skriuwster (* [[1936]]) * [[17 novimber|17]] - [[Ellen Jens]], Nederlânsk regisseuse (* [[1940]]) * 17 - [[Charlie Dominici]], Amerikaansk sjonger (* [[1951]]) * [[19 novimber|19]] - [[Rosalynn Carter]], Amerikaansk presidintsfrou (* [[1927]]) * [[23 novimber|23]] - [[Helmert Woudenberg]], Nederlânske akteur, toanielregisseur (* [[1945]]) * [[26 novimber|26]] - [[Geordie Walker]], Ingelsk gitarist (* [[1958]]) * [[27 novimber|27]] - [[John Nichols (skriuwer)|John Nichols]], Amerikaansk skriuwer (* [[1940]]) * [[29 novimber|29]] - [[Henry Kissinger]], Amerikaansk diplomaat en politikus (* [[1923]]) * [[30 novimber|30]] - [[Jacobus Knol]], Frysk, learaar, skriuwer en oersetter (* [[1936]]) * 30 - [[Sante Gaiardoni]], Italjaansk hurdfytser (* [[1939]]) * 30 - [[Shane MacGowan]], Iersk sjonger (* [[1957]]) ;desimber * [[1 desimber|1]] - [[Burny Bos]], Nederlânsk filmprodusint, akteur en skriuwer (* [[1944]]) * [[2 desimber|2]] - [[Barbara Doll]], Frânsk pornoaktrise (* [[1972]]) * [[3 desimber|3]] - [[Peter d'Hamecourt]], Nederlânsk sjoernalist (* [[1946]]) * [[6 desimber|6]] - [[Cilly Dartell]], Nederlânsk aktrise en presintatrise (* [[1957]]) * [[8 desimber|8]] - [[Ryan O'Neal]], Amerikaansk akteur (* [[1941]]) * 8 - [[Peter-Michael Kolbe]], Dútsk roeier (* [[1953]]) * [[11 desimber|11]] - [[Andre Braugher]], Amerikaansk akteur (* [[1962]]) * [[13 desimber|13]] - [[Dick Tommel]], Nederlânsk politikus (* [[1942]]) * 13 - [[Paul Litjens]], Nederlânsk hockeyer (* [[1947]]) * [[16 desimber|16]] - [[Nawaf al-Ahmad al-Jaber al-Sabah]], Emir fan Koeweit (* [[1937]]) * [[17 desimber|17]] - [[Linda van Dyck]], Nederlânsk aktrise (* [[1948]]) * [[20 desimber|20]] - [[Harrie Smeets]], Nederlânsk biskop (* [[1960]]) * [[21 desimber|21]] - [[Bob Meijer]], Nedderlânsk nijslêzer (* [[1935]]) * 21 - [[Agaath Meulenbroek]], Nederlânsk aktrise (* [[1943]]) * [[22 desimber|22]] - [[Laura Lynch]], Amerikaansk bassiste (* [[1958]]) * [[24 desimber|24]] - [[Annemiek Klijberg]], Nederlânsk presintatrise (* [[1948]]) * [[26 desimber|26]] - [[Wolfgang Schäuble]], Dútsk politikus (* [[1942]]) * 26 - [[Lesley McNaught-Mändli]], Switsersk springrúter (* [[1964]]) * [[28 desimber|28]] - [[Beno Hofman]], Nederlânsk histoarikus en presitator (* [[1954]]) * [[29 desimber|29]] - [[Doeke Eisma]], Nederlânsk politikus (* [[1939]]) * [[30 desimber|30]] - [[Tom Wilkinson]], Ingelsk akteur (* [[1948]]) * [[31 desimber|31]] - [[Hubert van Hoof]], Nederlânsk presintator en sjoernalist (* [[1951]]) * 31 - [[Melissa Hoskins]], Australysk hurdfytster (* [[1991]]) ===Bisten=== * [[10 jannewaris]] - Jasper 366, [[Frysk hynder|Fryske dekhynst]]<ref>[https://www.horses.nl/fokkerij/friezen/friese-hengst-jasper-366-overleden/ {{nl}} Horses.nl, 11-1-2023,Friese hengst Jasper 366 overleden]</ref> (* [[1995]]) * [[4 april]] - [[Diergaarde_Blijdorp#Bokito|Bokito]], gorilla fan [[Diergaarde Blijdorp]].<ref>[https://www.diergaardeblijdorp.nl/gorilla-bokito-overleden/ diergaardeblijdorp.nl, 5-4-2023, GORILLA BOKITO OVERLEDEN]</ref> (* [[1996]]) ==Films== * ''[[The Flash (film)|The Flash]]'' * ''[[Guardians of the Galaxy Vol. 3]]'' * ''[[Mooned]]'' * ''[[Shazam! Fury of the Gods]]'' * ''[[Trolls Band Together]]'' ==Tillefyzje== * ''[[Ahsoka (tillefyzjesearje)|Ahsoka]] * ''[[Star Wars: Skeleton Crew]]'' {{JiersideUnder}} {{Boarnen|boarnefernijing= <references/> ---- {{Commonscat}} }} [[Kategory:2023| ]] [[Kategory:21e iuw]] acjar7xmaitxcaou0sjl10l6v8lni57 Wikipedy:Ynfoboks 4 130860 1223511 1222151 2026-03-28T13:48:35Z RomkeHoekstra 10582 1223511 wikitext text/x-wiki In '''ynfoboks''' is in tabel dy't rjochts boppe-oan in artikel stiet, dêr't de wichtichste gegevens oer it ûnderwerp fan it artikel yn fêstlein binne. In ynfoboks brûke mei, mar it hoecht net. It stiet lykwols oare meidoggers frij om letter in ynfoboks oan in artikel ta te foegjen as dêr net ien foar brûkt is, of om de brûkte ynfoboks te ferfangen troch ien dy't better funksjonearret. Ek stiet it eltsenien frij om sels in nije ynfoboks oan te meitsjen as der foar it oangeande ûnderwerp noch net ien bestiet, of as de besteande ynfoboks om de iene of oare reden net foldocht. {{TOCright}} ==Ynformaasje== ===Algemiene ynformaasje=== Algemiene ynformaasje oer it bouwen fan ynfoboksen, kin û.m. hjir fûn wurde: *[[Berjocht:Ynfoboks generyk]] ===Twa ynfoboksen ûnderinoar=== Yn guon gefallen kin it nedich of handich wêze om twa ynfoboksen yn ien artikel te brûken. As dy beide rjochts boppe-oan komme, drukt de twadde ynfoboks de rinnende tekst in stikje omleech en ûntstiet der boppe-oan it artikel in wytregel. Om dat foar te kommen, moatte de beide ynfoboksen "ferpakt" wurde yn in "wrapper", sadat it kompjûtersysteem it as ien grutte tabel sjocht. Dat giet sa:<br> '''<span style="color:blue;"><nowiki>{{wrapper}}</nowiki></span><br> <span style="color:blue;">'''|'''</span><span style="color:red;">{{1e ynfoboks</span><br> <span style="color:red;">|1e ynfoboks</span><br> <span style="color:red;">|1e ynfoboks</span><br> <span style="color:red;">}}</span><br> <span style="color:blue;">'''|-</span><br> <span style="color:blue;">'''|'''</span><span style="color:green;">{{2e ynfoboks</span><br> <span style="color:green;">|2e ynfoboks</span><br> <span style="color:green;">|2e ynfoboks</span><br> <span style="color:green;">}}</span><br> <span style="color:blue;">'''|-</span><br> <span style="color:blue;">'''|}'''</span> <br> Yn dit foarbyld is de wrapper fet blau, de 1e ynfoboks read en de 2e ynfoboks grien. Tink derom dat de wrapper út 3 dielen bestiet: in stikje boppe-oan, in stikje tusken de beide ynfoboksen yn en in stikje ûnderoan. ==List fan ynfoboksen== ===Algemiene ynfoboksen=== *[[Berjocht:Ynfoboks generyk grien|Berjocht:Ynfoboks '''generyk grien''']] ===Astronomy & romtefeart=== *[[Berjocht:Universele ynfoboks planeet|Berjocht:Universele ynfoboks '''planeet''']] *[[Berjocht:Ynfoboks romtefeartmissy|Berjocht:Ynfoboks '''romtefeartmissy''']] ===Bouwurken=== *[[Berjocht:Ynfoboks bouwurk|Berjocht:Ynfoboks '''bouwurk''']] *[[Berjocht:Ynfoboks brêge|Berjocht:Ynfoboks '''brêge''']] *[[Berjocht:Ynfoboks daam|Berjocht:Ynfoboks '''daam''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ferdivedaasjepark|Berjocht:Ynfoboks '''ferdivedaasjepark''']] *[[Berjocht:Ynfoboks fersoargingsplak|Berjocht:Ynfoboks '''fersoargingsplak''']] *[[Berjocht:Ynfoboks finzenis|Berjocht:Ynfoboks '''finzenis''']] *[[Berjocht:Ynfoboks hindoetimpel|Berjocht:Ynfoboks '''hindoetimpel''']] *[[Berjocht:Ynfoboks katedraal|Berjocht:Ynfoboks '''katedraal''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kastiel|Berjocht:Ynfoboks '''kastiel''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kleaster|Berjocht:Ynfoboks '''kleaster''']] *[[Berjocht:Ynfoboks moskee|Berjocht:Ynfoboks '''moskee''']] *[[Berjocht:Ynfoboks museum|Berjocht:Ynfoboks '''museum''']] *[[Berjocht:Ynfoboks mûne|Berjocht:Ynfoboks '''mûne''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sikehûs|Berjocht:Ynfoboks '''sikehûs''']] *[[Berjocht:Ynfoboks synagoge|Berjocht:Ynfoboks '''synagoge''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Sirkwy|Berjocht:Ynfoboks '''Sirkwy''']] *[[Berjocht:Ynfoboks skutslûs|Berjocht:Ynfoboks '''skutslûs''']] *[[Berjocht:Ynfoboks stadion|Berjocht:Ynfoboks '''stadion''']] *[[Berjocht:Ynfoboks stasjon|Berjocht:Ynfoboks '''stasjon''']] *[[Berjocht:Ynfoboks swimbad|Berjocht:Ynfoboks '''swimbad''']] *[[Berjocht:Ynfoboks tsjerkegebou|Berjocht:Ynfoboks '''tsjerkegebou''']] *[[Berjocht:Ynfoboks tunnel|Berjocht:Ynfoboks '''tunnel''']] ===Ekonomy=== *[[Berjocht:Ynfoboks muntienheid|Berjocht:Ynfoboks '''muntienheid''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ferfiermiddel|Berjocht:Ynfoboks '''ferfiermiddel''']] ===Etnyske groepen=== *[[Berjocht:Ynfoboks etnyske groep|Berjocht:Ynfoboks '''etnyske groep''']] *[[Berjocht:Ynfoboks etnyske groep (histoarysk)|Berjocht:Ynfoboks '''etnyske groep (histoarysk)''']] ===Eveneminten=== *[[Berjocht:Ynfoboks edysje hurdfytswedstriid|Berjocht:Ynfoboks '''edysje hurdfytswedstriid''']] *[[Berjocht:Ynfoboks evenemint|Berjocht:Ynfoboks '''evenemint''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Formule 1 seizoen|Berjocht:Ynfoboks '''Formule 1 seizoen''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Formule 1 wedstriid|Berjocht:Ynfoboks '''Formule 1 wedstriid''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ynternasjonale fuotbalkompetysje|Berjocht:Ynfoboks '''ynternasjonale fuotbalkompetysje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks PC|Berjocht:Ynfoboks '''PC''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Frouljus-PC|Berjocht:Ynfoboks '''Frouljus-PC''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sportevenemint|Berjocht:Ynfoboks '''sportevenemint''']] ===Film, telefyzje, radio & kompjûter=== *[[Berjocht:Ynfoboks fideospul|Berjocht:Ynfoboks '''fideospul''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks film|Berjocht:Universele ynfoboks '''film''']] *[[Berjocht:Ynfoboks mediafranchise|Berjocht:Ynfoboks '''mediafranchise''']] *[[Berjocht:Ynfoboks radioprogramma|Berjocht:Ynfoboks '''radioprogramma''']] *[[Berjocht:Ynfoboks software|Berjocht:Ynfoboks '''software''']] *[[Berjocht:Ynfoboks telefyzjeprogramma|Berjocht:Ynfoboks '''telefyzjeprogramma''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks telefyzjesearje|Berjocht:Universele ynfoboks '''telefyzjesearje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks telefyzje- en radiostjoerder|Berjocht:Ynfoboks '''telefyzje- en radiostjoerder''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Wikipedy|Berjocht:Ynfoboks '''Wikipedy''']] <small>(foar ferzjes fan 'e Wikipedy yn ferskillende talen)</small> ===Frije tiid=== *[[Berjocht:Universele ynfoboks sport|Berjocht:Universele ynfoboks '''sport''']] *[[Berjocht:Ynfoboks spul|Berjocht:Ynfoboks '''spul''']] ===Geografy=== ====Algemien==== *[[Berjocht:Ynfoboks archeologysk plak|Berjocht:Ynfoboks '''archeologysk plak''']] *[[Berjocht:Ynfoboks autodyk|Berjocht:Ynfoboks '''autodyk''']] *[[Berjocht:Ynfoboks begraafplak|Berjocht:Ynfoboks '''begraafplak''']] *[[Berjocht:Ynfoboks berch|Berjocht:Ynfoboks '''berch''']] *[[Berjocht:Ynfoboks berchtme|Berjocht:Ynfoboks '''berchtme''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks bestjoerlike ienheid|Berjocht:Universele ynfoboks '''bestjoerlike ienheid''']] *[[Berjocht:Ynfoboks distrikt (gebiet)|Berjocht:Ynfoboks '''distrikt (gebiet)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks doarpstabel|Berjocht:Ynfoboks '''doarpstabel''']] <small>(dit is in âlde ynfoboks; leaver net mear brûke)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks eilân|Berjocht:Ynfoboks '''eilân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks fiktyf lân|Berjocht:Ynfoboks '''fiktyf lân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks fulkaan|Berjocht:Ynfoboks '''fulkaan''']] *[[Berjocht:Ynfoboks haven|Berjocht:Ynfoboks '''haven''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks gebiet|Berjocht:Universele ynfoboks '''gebiet''']] <small>(foar alderhanne gebieten dy't net yn ien fan 'e boppesteande boksen passe)</small> **[[Berjocht:Universele ynfoboks gebiet (mei flagge)|Berjocht:Universele ynfoboks '''gebiet (mei flagge)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks gebietsdiel|Berjocht:Ynfoboks '''gebietsdiel''']] <small>(bgl. foar eilannen)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks gemeente|Berjocht:Ynfoboks '''gemeente''']] *[[Berjocht:Ynfoboks gletsjer|Berjocht: Ynboboks '''gletsjer''']] *[[Berjocht:Ynfoboks histoarysk lân|Berjocht:Ynfoboks '''histoarysk lân''']] **[[Berjocht:Ynfoboks histoarysk lân (gjin flagge)|Berjocht:Ynfoboks '''histoarysk lân (gjin flagge)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks histoarysk lân (koarte ferzje)|Berjocht:Ynfoboks '''histoarysk lân (koarte ferzje)''']] <small>(dit is in âlde ynfoboks; leaver net mear brûke)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks Yndianereservaat|Berjocht:Ynfoboks '''Yndianereservaat''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kaap|Berjocht:Ynfoboks '''kaap''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kanaal|Berjocht:Ynfoboks '''kanaal''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kuierpaad|Berjocht:Ynfoboks '''kuierpaad''']] *[[Berjocht:Ynfoboks lân 1|Berjocht:Ynfoboks '''lân 1''']] *[[Berjocht:Ynfoboks lân 2|Berjocht:Ynfoboks '''lân 2''']] *[[Berjocht:Ynfoboks lân (ferâldere)|Berjocht:Ynfoboks '''lân (ferâldere)''']] <small>(dit is in âlde ynfoboks; leaver net mear brûke)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks lofthaven|Berjocht:Ynfoboks '''lofthaven''']] *[[Berjocht:Ynfoboks lokaasje|Berjocht:Ynboboks '''lokaasje''']] <small>(jout poer en allinne de lokaasje op in posysjekaart wer, gjin oare ynfo mooglik)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks lokaasje plak|Berjocht:Ynfoboks '''lokaasje plak''']] <small>(dit is in âlde ynfoboks; leaver net mear brûke)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks militêre basis|Berjocht:Ynfoboks '''militêre basis''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks natoergebiet|Berjocht:Universele ynfoboks '''natoergebiet''']] *[[Berjocht:Ynfoboks oerseesk gebietsdiel|Berjocht:Ynfoboks '''oerseesk gebietsdiel''']] *[[Berjocht:Ynfoboks park|Berjocht:Ynfoboks '''park''']] *[[Berjocht:Ynfoboks plak (2026)|Berjocht:'''Ynfoboks plak (2026)''']] <small>(ûnderstipet sawol de tapassing fan ien as twa emblemen)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks plak (ferâldere)|Berjocht:Ynfoboks '''plak (ferâldere)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks polder|Berjocht:Ynfoboks '''polder''']] *[[Berjocht:Ynfoboks rivier|Berjocht:Ynfoboks '''rivier''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks see en mar|Berjocht:Universele ynfoboks '''see en mar''']] *[[Berjocht:Ynfoboks skiereilân|Berjocht:Ynfoboks '''skiereilân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks stêd|Berjocht:Ynfoboks '''stêd''']] <small>(dit is in âlde ynfoboks; leaver net mear brûke)</small> *[[Berjocht:Universele ynfoboks stêd|Berjocht:Universele ynfoboks '''stêd''']] <small>(ek foar '''doarpen''')</small> **[[Berjocht:Ynfoboks stêd mei flagge|Berjocht:Ynfoboks '''stêd mei flagge''']] <small>(yn dizze ynfoboks is spesjaal romte makke foar in flagge en in wapen)</small> *[[Berjocht:Universele ynfoboks stedswyk|Berjocht:Universele ynfoboks '''stedswyk''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Wrâlderfgoed|Berjocht:Ynfoboks '''Wrâlderfgoed''']] ====Spesifyk nei lân==== *[[Berjocht:Ynfoboks Amerikaanske steat|Berjocht:Ynfoboks '''Amerikaanske steat''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Amerikaanske Steat|Berjocht:Ynfoboks '''Amerikaanske Steat''']] <small>(dit is in âlde ynfoboks; leaver net mear brûke)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks Australyske steat|Berjocht:Ynfoboks '''Australyske steat''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks departemint Frankryk|Berjocht:Universele ynfoboks '''departemint Frankryk''']] *[[Berjocht:Ynfoboks dielsteat Meksiko|Berjocht:Ynfoboks '''dielsteat Meksiko''']] *[[Berjocht:Ynfoboks dielsteat Dútslân|Berjocht:Ynfoboks '''dielsteat Dútslân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks dielsteat Eastenryk|Berjocht:Ynfoboks '''dielsteat Eastenryk''']] *[[Berjocht:Ynfoboks regio Frankryk|Berjocht:Ynfoboks '''regio Frankryk''']] *[[Berjocht:Ynfoboks regio fan Frankryk||Berjocht:Ynfoboks '''regio Frankryk''']] *[[Berjocht:Ynfoboks gemeente Dútslân|Berjocht:Ynfoboks '''gemeente Dútslân''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks gemeente Grikelân|Berjocht:Universele ynfoboks '''gemeente Grikelân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks steat fan Meksiko|Berjocht:Ynfoboks '''steat fan Meksiko''']] *[[Berjocht:Ynfoboks gemeente Nederlân 1|Berjocht:Ynfoboks '''gemeente Nederlân 1''']] *[[Berjocht:Ynfoboks gemeente Nederlân 2|Berjocht:Ynfoboks '''gemeente Nederlân 2''']] *[[Berjocht:Ynfoboks gemeente Sweden|Berjocht:Ynfoboks '''gemeente Sweden''']] *[[Berjocht:Ynfoboks regio Itaalje|Berjocht:Ynfoboks '''regio Itaalje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks provinsje Kanada|Berjocht:Ynfoboks '''provinsje Kanada''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Landkreis|Berjocht:Ynfoboks '''Landkreis''']] *[[Berjocht:Ynfoboks lânskip Sweden|Berjocht:Ynfoboks '''lânskip Sweden''']] *[[Berjocht:Ynfoboks plak Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''plak Nederlân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks plak Noarwegen|Berjocht:Ynfoboks '''plak yn Noarwegen''']] *[[Berjocht:Ynfoboks plak Sweden|Berjocht:Ynfoboks '''plak yn Sweden''']] *[[Berjocht:Ynfoboks provinsje Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''provinsje Nederlân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks provinsje Noarwegen|Berjocht:Ynfoboks '''provinsje Noarwegen''']] *[[Berjocht:Ynfoboks provinsje Sweden|Berjocht:Ynfoboks '''provinsje fan Sweden''']] *[[Berjocht:Ynfoboks dielgebiet Ruslân|Berjocht:Ynfoboks '''dielgebiet Ruslân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks plak yn Ruslân|Berjocht:Ynfoboks '''plak yn Ruslân''']] ===Godstsjinst=== *[[Berjocht:Ynfoboks bibelsk persoan|Berjocht:Ynfoboks '''bibelsk persoan''']] *[[Berjocht:Ynfoboks bisdom|Berjocht:Ynfoboks '''bisdom''']] *[[Berjocht:Ynfoboks fiktyf of legindarysk personaazje|Berjocht:Ynfoboks '''fiktyf of legindarysk personaazje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks godheid|Berjocht:Ynfoboks '''godheid''']] *[[Berjocht:Ynfoboks hindoetimpel|Berjocht:Ynfoboks '''hindoetimpel''']] *[[Berjocht:Ynfoboks hillige|Berjocht:Ynfoboks '''hillige''']] *[[Berjocht:Ynfoboks katedraal|Berjocht:Ynfoboks '''katedraal''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kleaster|Berjocht:Ynfoboks '''kleaster''']] *[[Berjocht:Ynfoboks libbensbeskôging|Berjocht:Ynfoboks '''libbensbeskôging''']] *[[Berjocht:Ynfoboks moskee|Berjocht:Ynfoboks '''moskee''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sillige|Berjocht:Ynfoboks '''sillige''']] *[[Berjocht:Ynfoboks synagoge|Berjocht:Ynfoboks '''synagoge''']] *[[Berjocht:Ynfoboks tsjerkegebou|Berjocht:Ynfoboks '''tsjerkegebou''']] *[[Berjocht:Ynfoboks tsjerkegenoatskip 1|Berjocht:Ynfoboks '''tsjerkegenoatskip 1''']] *[[Berjocht:Ynfoboks tsjerkegenoatskip 2|Berjocht:Ynfoboks '''tsjerkegenoatskip 2''']] ===Iten en drinken=== *[[Berjocht:Ynfoboks drinken|Berjocht:Ynfoboks '''drinken''']] ===Keunst=== *[[Berjocht:Ynfoboks byld|Berjocht:Ynfoboks '''byld''']] *[[Berjocht:Ynfoboks museum|Berjocht:'''Museum''']] ===Literatuer=== *[[Berjocht:Ynfoboks fiktyf of legindarysk personaazje|Berjocht:Ynfoboks '''Fiktyf of legindarysk personaazje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks literatuer|Berjocht:Ynfoboks '''literatuer''']] <small>(foar literêre wurken)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks tydskrift|Berjocht:Ynfoboks '''tydskrift''']] ===Loftfeart=== *[[Berjocht:Ynfoboks fleantúchtype|Berjocht:Ynfoboks '''fleantúchtype''']] ===Muzyk=== *[[Berjocht:Ynfoboks album|Berjocht:Ynfoboks '''album''']] *[[Berjocht:Ynfoboks band|Berjocht:Ynfoboks '''band''']] *[[Berjocht:Ynfoboks liet|Berjocht:Ynfoboks '''liet''']] *[[Berjocht:Ynfoboks single|Berjocht:Ynfoboks '''single''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sjonger of muzikant|Berjocht:Ynfoboks '''sjonger of muzikant''']] ===Natoer=== *[[Berjocht:Universele ynfoboks baktearjes|Berjocht:Universele ynfoboks '''baktearjes''']] *[[Berjocht:Ynfoboks bekend bist|Berjocht:Ynfoboks '''bekend bist''']] <small>(foar spesifike bisten dy't by namme bekend binne)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks bekend fossyl|Berjocht:Ynfoboks '''bekend fossyl''']] <small>(foar spesifike fossilen dy't by namme bekend binne)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks bistepopulaasje|Berjocht:Ynfoboks '''bistepopulaasje''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks bisteryk|Berjocht:Universele ynfoboks '''bisteryk''']] <small>(foar taksonomyske groepen fan it bisteryk)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks bistesoarte|Berjocht:Ynfoboks '''bistesoarte''']] *[[Berjocht:Ynfoboks biste-ûndersoarte|Berjocht:Ynfoboks '''biste-ûndersoarte''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks firus|Berjocht:Universele ynfoboks '''firus''']] *[[Berjocht:Ynfoboks hinneras|Berjocht:Ynfoboks '''hinneras''']] *[[Berjocht:Ynfoboks hynsteras|Berjocht:Ynfoboks '''hynsteras''']] *[[Berjocht:Ynfoboks hûneras|Berjocht:Ynfoboks '''hûneras''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ierdbeving|Berjocht:Ynfoboks '''Ierdbeving''']] *[[Berjocht:Ynfoboks koweras|Berjocht:Ynfoboks '''koweras''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks natoergebiet|Berjocht:Universele ynfoboks '''natoergebiet''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks planteryk|Berjocht:Universele ynfoboks '''planteryk''']] <small>(foar taksonomyske groepen fan it planteryk)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks plantesoarte|Berjocht:Ynfoboks '''plantesoarte''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks skimmelryk|Berjocht:Universele ynfoboks '''skimmelryk''']] <small>(foar taksonomyske groepen fan it skimmelryk)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks skimmelsoarte|Berjocht:Ynfoboks '''skimmelsoarte''']] ===Oarloch en konflikt=== *[[Berjocht:Ynfoboks kriichsmachtdiel|Berjocht:Ynfoboks '''kriichsmachtdiel''']] <small>(foar lânmachten, marines, loftmachten, ensfh.)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks militêr|Berjocht:Ynfoboks '''militêr''']] <small>(foar militêren)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks militêre basis|Berjocht:Ynfoboks '''militêre basis''']] *[[Berjocht:Ynfoboks militêr konflikt|Berjocht:Ynfoboks '''militêr konflikt''']] <small>(foar oarloggen, fjildslaggen, seeslaggen, ensfh.)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks militêre ienheid 1|Berjocht:Ynfoboks '''militêre ienheid 1''']] <small>(foar rezjiminten, difyzjes en lytsere ienheden)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks militêre ienheid 2|Berjocht:Ynfoboks '''militêre ienheid 2''']] <small>(idem)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks oanslach|Berjocht:Ynfoboks '''oanslach''']] <small>(foar terroristyske en moardoanslaggen)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks wapen|Berjocht:Ynfoboks '''wapen''']] <small>(foar wapens, benammen fjoerwapens en sa, mar ek swurden, messen, bilen, tanks, geskut, ensfh.)</small> ===Organisaasjes=== *[[Berjocht:Ynfoboks bedriuw|Berjocht:Ynfoboks '''bedriuw''']] *[[Berjocht:Ynfoboks bisdom|Berjocht:Ynfoboks '''bisdom''']] *[[Berjocht:Ynfoboks dieretún|Berjocht:Ynfoboks '''dieretún''']] *[[Berjocht:Ynfoboks feilichheidstsjinst|Berjocht:Ynfoboks '''feilichheidstsjinst''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ferdivedaasjepark|Berjocht:Ynfoboks '''ferdivedaasjepark''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ferfierder|Berjocht:Ynfoboks '''ferfierder''']] <small>(foar bedriuwen yn it iepenbier ferfier)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks finzenis|Berjocht:Ynfoboks '''finzenis''']] *[[Berjocht:Ynfoboks loftfeartmaatskippij|Berjocht:Ynfoboks '''loftfeartmaatskippij''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kriichsmachtdiel|Berjocht:Ynfoboks '''kriichsmachtdiel''']] <small>(foar lânmachten, marines, loftmachten, ensfh.)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks militêre ienheid 1|Berjocht:Ynfoboks '''militêre ienheid 1''']] <small>(foar rezjiminten, difyzjes en lytsere ienheden)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks militêre ienheid 2|Berjocht:Ynfoboks '''militêre ienheid 2''']] <small>(idem)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks ministearje|Berjocht:Ynfoboks '''ministearje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks oerheidsynstânsje|Berjocht:Ynfoboks '''oerheidsynstânsje''']] **[[Berjocht:Ynfoboks oerheidsynstânsje (gjin flagge)|Berjocht:Ynfoboks '''oerheidsynstânsje (gjin flagge)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kabinet Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''kabinet Nederlân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politike partij (ferâldere)|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij (ferâldere)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politike partij|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politike partij Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij Nederlân''']] **[[Berjocht:Ynfoboks politike partij Nederlân/sitten|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij Nederlân/sitten''']] *[[Berjocht:Ynfoboks reedrydploech|Berjocht:Ynfoboks '''reedrydploech''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sikehûs|Berjocht:Ynfoboks '''sikehûs''']] *[[Berjocht:Ynfoboks spoarweimaatskippij|Berjocht:Ynfoboks '''spoarweimaatskippij''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sportbûn|Berjocht:Ynfoboks '''sportbûn''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Sportklub|Berjocht:Ynfoboks '''Sportklub''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Sportklub2|Berjocht:Ynfoboks '''Sportklub2''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sportteam|Berjocht:Ynfoboks '''sportteam''']] <small>(spesifyk oanmakke foar Amerikaanske en oare ynternasjonale sportteams)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks stamme-organisaasje|Berjocht:Ynfoboks '''stamme-organisaasje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks tsjerkegenoatskip 1|Berjocht:Ynfoboks '''tsjerkegenoatskip 1''']] *[[Berjocht:Ynfoboks tsjerkegenoatskip 2|Berjocht:Ynfoboks '''tsjerkegenoatskip 2''']] *[[Berjocht:Ynfoboks universiteit|Berjocht:Ynfoboks '''universiteit''']] *[[Berjocht:Ynfoboks organisaasje algemien|Berjocht:Ynfoboks '''organisaasje algemien''']] <small>(foar alle organisaasjes dy't net yn 'e boppesteande boksen passe)</small> ===Persoanen=== *[[Berjocht:Ynfoboks akteur|Berjocht:Ynfoboks '''akteur''']] *[[Berjocht:Ynfoboks arsjitekt|Berjocht:Ynfoboks '''arsjitekt''']] *[[Berjocht:Ynfoboks artyst of kabaretier|Berjocht:Ynfoboks '''artyst of kabaretier''']] *[[Berjocht:Ynfoboks band|Berjocht:Ynfoboks '''band''']] <small>(foar bands en muzykgroepen)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks bibelsk persoan|Berjocht:Ynfoboks '''bibelsk persoan''']] *[[Berjocht:Ynfoboks biografy|Berjocht:Ynfoboks '''biografy''']] <small>(dizze ynfoboks hellet syn gegevens op út Wikidata)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks fiktyf of legindarysk personaazje|Berjocht:Ynfoboks '''fiktyf of legindarysk personaazje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks follyballer|Berjocht:Ynfoboks '''follyballer''']] *[[Berjocht:Ynfoboks fuotballer|Berjocht:Ynfoboks '''fuotballer''']] *[[Berjocht:Ynfoboks geastlike|Berjocht:Ynfoboks '''geastlike''']] *[[Berjocht:Ynfoboks hearsker of ealman|Berjocht:Ynfoboks '''hearsker of ealman''']] <small>(foar monargen en oare eallju)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks hillige|Berjocht:Ynfoboks '''hillige''']] *[[Berjocht:Ynfoboks keatser|Berjocht:Ynfoboks '''keatser''']] *[[Berjocht:Ynfoboks keunstner|Berjocht:Ynfoboks '''keunstner''']] *[[Berjocht:Ynfoboks koereur|Berjocht:Ynfoboks '''koereur''']] *[[Berjocht:Ynfoboks Koereur Formule 1 |Berjocht:Ynfoboks '''koereur Formule 1''']] *[[Berjocht:Ynfoboks krimineel|Berjocht:Ynfoboks '''krimineel''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kristlik lieder|Berjocht:Ynfoboks '''kristlik lieder''']] *[[Berjocht:Ynfoboks militêr|Berjocht:Ynfoboks '''militêr''']] *[[Berjocht:Ynfoboks model|Berjocht:Ynfoboks '''model''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politikus|Berjocht:Ynfoboks '''politikus''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politikus Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''politikus Nederlân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks pornoakteur|Berjocht:Ynfoboks '''pornoakteur''']] <small>(wurdt brûkt foar eltsenien yn 'e seksyndustry)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks reedrider|Berjocht:Ynfoboks '''reedrider''']] *[[Berjocht:Ynfoboks regisseur of produsint|Berjocht:Ynfoboks '''regisseur of produsint''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sillige|Berjocht:Ynfoboks '''sillige''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sjonger of muzikant|Berjocht:Ynfoboks '''sjonger of muzikant''']] *[[Berjocht:Ynfoboks skriuwer|Berjocht:Ynfoboks '''skriuwer''']] *[[Berjocht:Ynfoboks skiedsrjochter|Berjocht:Ynfoboks '''skiedsrjochter''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sporter|Berjocht:Ynfoboks '''sporter''']] *[[Berjocht:Ynfoboks telefyzje- of radiopersoanlikheid|Berjocht:Ynfoboks '''telefyzje- of radiopersoanlikheid''']] *[[Berjocht:Ynfoboks persoan algemien|Berjocht:Ynfoboks '''persoan algemien''']] <small>(foar eltsenien dy't net yn ien fan 'e boppesteande boksen past)</small> ===Polityk=== *[[Berjocht:Ynfoboks Ferkiezing|Berjocht:Ynfoboks '''Ferkiezing''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politikus|Berjocht:Ynfoboks '''politikus''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politikus Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''politikus Nederlân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks presidintsferkiezing Feriene Steaten|Berjocht:Ynfoboks '''presidintsferkiezing Feriene Steaten''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ministearje|Berjocht:Ynfoboks '''ministearje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kabinet Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''kabinet Nederlân''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politike partij (ferâldere)|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij (ferâldere)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politike partij|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij''']] *[[Berjocht:Ynfoboks politike partij Nederlân|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij Nederlân''']] **[[Berjocht:Ynfoboks politike partij Nederlân/sitten|Berjocht:Ynfoboks '''politike partij Nederlân/sitten''']] ===Prizen=== *[[Berjocht:Ynfoboks priis|Berjocht:Ynfoboks '''priis''']] <small>(foar prizen en ûnderskiedings)</small> ===Skiednis=== *[[Berjocht:Ynfoboks desennium|Berjocht:Ynfoboks '''desennium''']] *[[Berjocht:Ynfoboks histoarysk lân (koarte ferzje)|Berjocht:Ynfoboks '''histoarysk lân (koarte ferzje)''']] <small>(dit is in âlde ynfoboks; leaver net mear brûke)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks histoarysk lân|Berjocht:Ynfoboks '''histoarysk lân''']] **[[Berjocht:Ynfoboks histoarysk lân (gjin flagge)|Berjocht:Ynfoboks '''histoarysk lân (gjin flagge)''']] *[[Berjocht:Ynfoboks histoarysk lânsdiel|Berjocht:Ynfoboks '''histoarysk lânsdiel''']] *[[Berjocht:Ynfoboks ierdbeving|Berjocht:Ynfoboks '''ierdbeving''']] *[[Berjocht:Ynfoboks militêr konflikt|Berjocht:Ynfoboks '''militêr konflikt''']] <small>(foar oarloggen, fjildslaggen, seeslaggen, ensfh.)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks ramp|Berjocht:Ynfoboks '''ramp''']] ===Skipfeart=== *[[Berjocht:Ynfoboks skip|Berjocht:Ynfoboks '''skip''']] *[[Berjocht:Ynfoboks skûtsje|Berjocht:Ynfoboks '''skûtsje''']] *[[Berjocht:Ynfoboks sylboat|Berjocht:Ynfoboks '''sylboat''']] ===Spoarwegen=== *[[Berjocht:Ynfoboks rôljend materieel|Berjocht:Ynfoboks '''rôljend materieel''']] *[[Berjocht:Ynfoboks spoarweimaatskippij|Berjocht:Ynfoboks '''spoarweimaatskippij''']] *[[Berjocht:Ynfoboks stasjon|Berjocht:Ynfoboks '''stasjon''']] ===Taal=== *[[Berjocht:Universele ynfoboks histoarysk taalstadium|Berjocht:Universele ynfoboks '''Histoarysk taalstadium''']] <small>(foar histoaryske taalstadia fan moderne talen, lykas it Aldfrysk of it Midingelsk)</small> *[[Berjocht:Universele ynfoboks taal|Berjocht:Universele ynfoboks '''taal''']] *[[Berjocht:Universele ynfoboks taalfamylje|Berjocht:Universele ynfoboks '''taalfamylje''']] ===Wittenskip=== *[[Berjocht:Ynfoboks bekend fossyl|Berjocht:Ynfoboks '''bekend fossyl''']] <small>(foar spesifike fossilen dy't by namme bekend binne)</small> *[[Berjocht:Ynfoboks elemint|Berjocht:Ynfoboks '''elemint''']] *[[Berjocht:Ynfoboks IPA|Berjocht:Ynfoboks '''IPA''']] *[[Berjocht:Ynfoboks kleur|Berjocht:Ynfoboks '''kleur''']] [[Kategory:Wikipedy]] [[Kategory:Ynfoboks| ]] qxs6g52qtvrxlo3slo2tleuj0105osz Berjocht:DC Extended Universe 10 144968 1223574 1191027 2026-03-28T22:00:16Z Ieneach fan 'e Esk 13292 korr 1223574 wikitext text/x-wiki {| class=toccolours style="margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; border: 1px solid #aaa; padding: 5px; clear: both;" width="100%" ! align="center" style="background:#FFD700" width="100%" | [[DC Extended Universe|DC Extended Universe (filmsearje)]] |- | align="center" style="font-size: 90%;" colspan="2" | [[Man of Steel (film)|Man&nbsp;of&nbsp;Steel]]&nbsp;(2013)&nbsp;• [[Batman&nbsp;v&nbsp;Superman:&nbsp;Dawn&nbsp;of&nbsp;Justice]]&nbsp;(2016)&nbsp;• [[Suicide Squad (film út 2016)|Suicide&nbsp;Squad]]&nbsp;(2016)&nbsp;• [[Wonder Woman (film út 2017)|Wonder&nbsp;Woman]]&nbsp;(2017)&nbsp;• [[Justice League (film)|Justice&nbsp;League]]&nbsp;(2017)&nbsp;• [[Aquaman (film)|Aquaman]]&nbsp;(2018)&nbsp;• [[Shazam! (film)|Shazam!]]&nbsp;(2019)&nbsp;• [[Birds&nbsp;of&nbsp;Prey&nbsp;(and&nbsp;the&nbsp;Fantabulous&nbsp;Emancipation&nbsp;of&nbsp;One&nbsp;Harley&nbsp;Quinn)]]&nbsp;(2020)&nbsp;• [[Wonder&nbsp;Woman&nbsp;1984]]&nbsp;(2020)&nbsp;• [[Zack&nbsp;Snyder's&nbsp;Justice&nbsp;League]]&nbsp;(2021)&nbsp;• [[The Suicide Squad (film)|The&nbsp;Suicide&nbsp;Squad]]&nbsp;(2021)&nbsp;• [[Black Adam (film)|Black&nbsp;Adam]]&nbsp;(2022)&nbsp;• [[Shazam!&nbsp;Fury&nbsp;of&nbsp;the&nbsp;Gods]]&nbsp;(2023)&nbsp;• [[The Flash (film)|The&nbsp;Flash]]&nbsp;(2023)&nbsp;• [[Blue Beetle (film)|Blue&nbsp;Beetle]]&nbsp;(2023)&nbsp;• [[Aquaman&nbsp;and&nbsp;the&nbsp;Lost&nbsp;Kingdom]]&nbsp;(2023) <br> |- |} 76qxi7bq2k2g5i78zgpt0j87phjgztp Musselkanaal 0 145330 1223594 1007118 2026-03-29T11:53:29Z ~2026-16200-41 57272 /* Berne yn Musselkanaal */ 1223594 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = Musselkanaal | ôfbylding = Map_-_NL_-_Stadskanaal_-_Wijk_02_Musselkanaal.svg | ôfbyldingsbreedte = 250px | ôfbyldingstekst = Lokaasje Musselkanaal yn de gemeente Stedskanaal | wapen = | ynwennertal = 7.005 <small>1 jannewaris 2019</small> | oerflak = | befolkingstichtens = | stêdekloft = | hichte = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = Provinsje | namme bestjoerlike ienheid 1= [[File:Flag of Groningen.svg|border|20px]] [[Grinslân]] | bestjoerlike ienheid 2 = Gemeente | namme bestjoerlike ienheid 2= [[File:Flag_of_Stadskanaal.svg|border|20px]] [[Stedskanaal (gemeente)|Stedskanaal]] | boargemaster = | stedsyndieling = | stifting = | postkoade = | tiidsône = | simmertiid = | koördinaten = 52° 56' NB, 7° 1' EL | webside = }} [[Ofbyld:20151209 Spoordok Musselkanaal.jpg|thumb|Musselkanaal]] [[Ofbyld:Musselkanaal, kerk3 foto2 2011-05-09 14.05.JPG|thumb|Roomsk-Katolike tsjerke fan Musselkanaal]] [[Ofbyld:Musselkanaal op de topografische kaart van 1933.jpg|thumb|Musselkanaal op in topografyske kaart út 1933]] '''Musselkanaal''' ([[Grinslânsk]]: ''Muzzelknoal'') is in [[streekdoarp]] yn de gemeente [[Stedskanaal (gemeente)|Stedskanaal]] yn de [[Kanaalstreek]] yn de regio [[Grinzer Feankoloanjes]] yn de [[Provinsjes fan Nederlân|provinsje]] [[Grinslân]]. Yn 2019 hie it doarp 7.005 ynwenners. It doarp leit yn it ferlingde fan [[Stedskanaal (plak)|Stedskanaal]] oan wjerskanten fan it [[Musselkanaal (kanaal)|Musselkanaal]], dat ek it ferlingde fan it kanaal [[Stedskanaal (kanaal)|Stedskanaal]] is. It doarp grinzget oan de [[Semsliny]] en dêrmei oan de provinsje [[Drinte]]. Musselkanaal begjint by it fjirde [[fallaat]] en einiget op de gemeentegrins fan Stedskanaal mei de gemeente [[Westerwâlde (gemeente)|Westerwâlde]], justjes benefter it plak dêr't it [[Mussel-Aa-kanaal]] en it Musselkanaal gearrinne. Benoarden Musselkanaal leit de [[útbuorren]] [[Horsten (Stedskanaal)|Horsten]], dat ek de namme fan it doarpsgebiet wie foar it ûntjaan fan it doarp Musselkanaal. Fierder falle de [[buorskip]] [[Oomsberg]], de wyk [[Ceresdorp]] en de postadressen fan in part fan it Grinslânske part fan it doarp [[Zandberg (Grinslân-Drinte)|Zandberg]] ûnder Musselkanaal. == Namme == It doarp ûntstie oan it Musselkanaal, dat in part fan it Stedskanaal fan Stedskanaal oant [[Jipsingboermussel]] is, en de namme is ôflaat fan it doarp [[Mussel]]. == Skiednis == De Feankoloanjes is in gebiet dat eartiids ien grut sompich gebiet dat út [[Leechfean|leech-]] en [[heechfean]] bestie, dat oant fier yn Dútslân troch rûn. It lei ynklamme tusken de [[Hûnsrich]] en de hegere plakken lykas [[Haren (Grinslân)|Haren]], [[Hegesân]], [[Wynskoat]], [[Onstwedde]], [[Nijeskâns]], [[Rütenbrock]] en [[Ter Apel]]. It gea wie dreech te berikken en de grins tusken Grinslân en Drinte waard as in tinkbyldige rjochte line fêststeld fan de [[Martinitoer]] yn [[Grins (stêd)|Grins]] ôf oant it [[Kleaster Ter Apel]]. Yn de iere [[achttjinde iuw]] kamen de earste bewenners, lykas [[turfstekke]]rs, glêsblazers en hannelers út [[Dútslân]] dêr't mar in bytsje wurk foarhannen wie. Dêrnei waard úteinsetten mei it oanmeitsjen fan it fean. Dat luts in soad wurklju út Grinslân, [[Fryslân]], de [[Kop fan Oerisel]] en Dútslân, benammen katoliken út it oangrinzgjende [[Iemslân]]. Der wie ferlet fan in Roomske tsjerke, en yn [[1843]] waard de [[parochy]] Zandberg oprjochte. Yn [[1848]] waard de parochy Stedskanaal oprjochte en yn [[1904]] krige Musselkanaal syn eigen parochy, en waard de nije Hillige [[Antonius fan Padua]]tsjerke boud. Yn [[1927]] waard de tsjerke útwreide. De ierste skiednis fan Musselkanaal begûn op de [[Horsten (Stedskanaal)|Horsten]], dat in ferhege sânrêch yn it fean wie. Doe't de [[feanterij]] fan it gebiet úteinsette en it lân troch it ûntwetterjen better te berikken waard, fêstigen de earste boeren harren op de oare hegere sânrêgen, lykas [[Braamberg (Stedskanaal)|Braamberg]], [[Zandberg (Grinslân-Drinte)|Zandberg]] en [[Oomsberg]]. Der waarden ynearsten [[plaggehutte]]n boud. Horsten waard de earste buorskip. De bebouwing by de kanalen del ûntstie letter. Yn [[1924]] kaam Musselkanaal oan de STAR-[[spoarline]] (Stedskanaal-[[Ter Apel]]-Ryksgrins) te lizzen. Yn [[1934]] waard it persoaneferfier opheft en yn [[1935]] it frachtferfier. Nei de [[Twadde Wrâldkriich]] waard de line foar it frachtferfier fannijs brûkt, mar yn [[1972]] wie it tenei dien mei it spoar dêre. Hjoed-de-dei is Musselkanaal ferbûn troch busferbinings. == It besjen wurdich == * De Hillige Antonius fan Paduatsjerke == Berne yn Musselkanaal == * [[Sienie Strikwerda]] (1921-2013), Fredesaktiviste<ref>[http://www.online-familieberichten.nl/zoeken.asp?command=show&id=1110127 www.online familieberichten.nl] oproppen op 7 augustus 2013</ref> * [[Mans Flik]] (1925-2011), boargemaster * [[Ton Hulst]] (1939-1983), radiopresintator, sjoernalist en útjouwer * [[Jannes Munneke (roeier)|Jannes Munneke]] (1949), roeier * [[Alex Vissering]] (1955), Grinslânske sjonger, presintator * [[Marja Meijer]] (1966), yllustratrise * [[Renate Groenewold]] (1976), Eardere reedrydster == Begroeven yn Musselkanaal == * [[Albertus Harmannus Kleinenberg]] == Keppeling om utens == * [http://www.musselkanaal.info/ Webstee fan en oer Musselkanaal] * [https://www.musselkanaal.nu/lancering-promotievideos/ Fideo's oer Musselkanaal] {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} ------- * [https://www.plaatsengids.nl/musselkanaal www.plaatsengids.nl] ------ {{Commonscat|Musselkanaal}} }} {{Koördinaten|52_56_N_7_1_E_type:city_scale:12500_region:NL|52° 56' NB, 7° 1' EL}} {{msg:GemeenteStedskanaal}} [[Kategory:Plak yn Stedskanaal (gemeente)]] sud82ej7ytz2btjd952200o1skefi5r Rosebud (rivier yn Montana) 0 146540 1223544 1223439 2026-03-28T20:03:29Z Ieneach fan 'e Esk 13292 1223544 wikitext text/x-wiki De '''Rosebud''' is in [[rivier]] yn 'e [[Amerikaanske steat]] [[Montana]]. De rivier ûntspringt súdlik fan it [[Beartoothberchtme]], deunby de grins mei [[Wyoming]]. It is gjin lange rivier, en hy mûnet al rillegau út yn 'e [[Stillwater (rivier yn Stillwater County, Montana)|Stillwater]], dat sels wer in [[sydrivier]] fan 'e [[Yellowstone (rivier)|Yellowstone]] is. De Rosebud foeget frijwat wat [[wetter]] oan 'e Stillwater ta, mar ek in protte [[silt]]. Dat komt foar it meastepart út 'e Butcher Creek, dat wer in sydstream fan 'e Rosebud is. De Rosebud is bekend fan 'e [[Slach oan 'e Rosebud]], yn [[1876]], dy't oan 'e [[igge]] fan it rivierke útfochten waard. {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Stillwater_River_(Stillwater_County,_Montana) ''References'', op dizze side]. }} [[Kategory:Rivier yn Montana]] syvsbd2gvl4mlpnw70phfnojkwx9he1 Numidysk 0 147244 1223519 1028434 2026-03-28T15:01:54Z Hurkonides 5270 1223519 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks taal | namme = Numidysk | oare namme(n) = Aldlibysk | eigen namme = | lânseigen yn = [[Numydje]] | tal sprekkers = útstoarn | skrift = Proto-[[Tifinagh]] | taalfamylje = ● [[Afro-Aziatyske talen|Afro-Aziatysk]]<br> &nbsp;&nbsp;● [[Berbertalen|Libysk-Berbersk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● '''Numidysk''' | dialekten = net bekend | offisjele status= | erkenning as minderheidstaal = | ISO 639-3 = [https://iso639-3.sil.org/code/nxm nxm] }} It '''Numidysk''', of ek wol '''Aldlibysk''', wie de taal fan de [[Massyljers]] yn it eastlike part fan it âlde [[Numydje]] fan foar de [[Romeinske tiid]] yn hjoeddeistich [[Tuneezje]] en eastlik [[Algerije]]. Der is net folle fan de taal oerbleaun, mar se binne it der wol oer iens dat it ta de [[Afro-Aziatyske talen|Afro-Aziatyske taalfamylje]] hearde. Om't de Massyljers in [[Berbers]]ke stamme wie, wurdt der fan útgien dat it Numidysk in [[Berbertalen|Berbertaal]] wie. De Berberske takke fan de Afro-Aziatyske talen wurdt ek wol Libysk-Berbersk neamd, om't it net wis is oft it Numidysk ûnder de Berbertalen falt of as it in "sustertaal" wie. It is mooglik dat it Numidysk in eigen takke foarme om't der gjin [[namfal]]lesysteem wie sa as dy by de hjoeddeistige Berbertalen. Dochs it [[Protoberbersk]] hie ek gjin namfallen. == Sjoch ek == * [[Numydjers]] * [[Numydje]] * [[Massyljers]] * [[Berbertalen]] == Boarnen == * Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). [http://glottolog.org/resource/languoid/id/numi1241/ ''Numidian'']. [https://en.wikipedia.org/wiki/Glottolog Glottolog 3.0.] Jena, : Max Planck Institute for the Science of Human History. * Jamil M. Abun-Nasr (20 August 1987). [https://books.google.com/books?id=_NDLCgAAQBAJ&pg=PA15 ''A History of the Maghrib in the Islamic Period'']. Cambridge University Press. side 15. ISBN 978-1-316-58334-0. * Phillip C. Naylor (7 May 2015). [https://books.google.com/books?id=ftFbCQAAQBAJ&pg=PA132 ''Historical Dictionary of Algeria'']. Rowman & Littlefield Publishers. side 132. ISBN 978-0-8108-7919-5. * Steven Roger Fischer (4 April 2004). [https://books.google.com/books?id=iYMXnSko5QwC&pg=PT104 ''History of Writing'']. Reaktion Books. side 104. ISBN 978-1-86189-588-2. * Aikhenvald & Militarev, 1991. 'Livijsko-guanchskie jazyki', Jazyki Azii i Afriki, folume 4, siden 148–266. [[Kategory:Numydje]] [[Kategory:Berbertalen]] [[Kategory:Utstoarne taal]] [[Kategory:Taal yn Tuneezje]] [[Kategory:Taal yn Algerije]] [[Kategory:Taal yn Lybje]] d9uvqdxxl2kfmg2ip0ycjb0cdr2kjbo Practical Magic (film) 0 148516 1223568 1035527 2026-03-28T21:32:11Z Ieneach fan 'e Esk 13292 by de tiid brocht 1223568 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks film | ôfbylding = Practical Magic logo.png | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | ferwizing = '''(''[[:en:File:Practical magicposter.jpg|Filmposter yn 'e Ingelske Wikipedy]]'')''' | namme = ''Practical Magic'' | regisseur = [[Griffin Dunne]] | produsint = [[Denise Di Novi]] | útfierend produsint = | senario = [[Robin Swicord]]<br>[[Akiva Goldsman]]<br>[[Adam Brooks (filmmakker)|Adam Brooks]] | basearre op = [[Practical Magic (roman)|de roman]] fan [[Alice Hoffman]] | kamerarezjy = [[Andrew Dunn (kameraregisseur)|Andrew Dunn]] | muzyk = [[Alan Silvestri]] | filmstudio = [[Village Roadshow Pictures]]<br>[[Denise Di Novi|Di Novi Pictures]] | distribúsje = [[Warner Bros.]] | haadrollen = [[Sandra Bullock]]<br> [[Nicole Kidman]] | voice-over = | byrollen = [[Stockard Channing]]<br> [[Dianne Wiest]]<br> [[Aidan Quinn]]<br> [[Goran Višnjić]] | lân/lannen = [[File:Flag of the United States.svg|border|20px]] [[Feriene Steaten]] | premiêre = [[16&nbsp;oktober]] [[1998]] | direkt op fideo = | foarm = [[langspylfilm]] | sjenre = [[romantyske komeedzje]] <br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;en [[fantasyfilm]] | taal = [[Ingelsk]] | spyltiid = 104 minuten | budget = $75&nbsp;miljoen | opbringst = $68,3&nbsp;miljoen | prizen = | filmsearje = ''Practical Magic'' | foarich diel = | folgjend diel = ''[[Practical Magic 2]]'' }} '''''Practical Magic''''' is in [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[fantasyfilm]] en [[romantyske komeedzje]] út [[1998]] ûnder [[rezjy]] fan [[Griffin Dunne]], mei yn 'e [[haadrol]]len [[Sandra Bullock]] en [[Nicole Kidman]]. De [[titel (namme)|titel]] betsjut "Praktyske [[Magy]]" of "Magy yn 'e Praktyk". De [[film]] is basearre op 'e [[roman]] mei [[Practical Magic (roman)|deselde namme]] fan [[Alice Hoffman]]. It [[plot|ferhaal]] giet oer twa [[suster]]s út in [[famylje (besibskip)|famylje]] fan [[hekse (mytysk wêzen)|heksen]] dêr't in [[flok (ûnheilsbeswarring)|flok]] op rêst: eltse man dy't op ien fan 'e heksen [[fereale]] wurdt, [[ferstjerren|stjert]] in ûntidige [[dea]]. ''Practical Magic'' krige oer it algemien negative [[resinsje]]s fan 'e [[filmkritisy]] en flopte yn 'e [[bioskopen]]. Tsjintwurdich wurdt de film lykwols beskôge as in [[cultfilm|cultklassiker]]. Yn [[2026]] kaam nei 28 jier in [[ferfolchfilm]] út: ''[[Practical Magic&nbsp;2]]''. ==Plot== Mear as trijehûndert jier lyn waard yn [[Massachusetts]] Maria Owens, in jonge [[heks (mytysk wêzen)|heks]] dy't [[swierwêzen|swier]] wie, ferballe nei in [[eilantsje]] foar de [[kust]] nei't dúdlik wurden wie dat se net [[terjochtsteld]] wurde koe om't har behearsking fan [[magy]] dat net taliet. Doe't har [[minner]] net kaam om har te rêden, lei se yn uterste [[wanhoop]] in [[betsjoening]] oer harsels, sadat se nea wer [[fereale]] reitsje kinne soe. Neitiid ferwaard dy betsjoening lykwols ta in [[flok (ûnheilsbeswarring)|flok]] dy't eltse [[man (sekse)|man]] deade dy't fan in [[froulik]]e [[neikommeling]] fan Maria [[leafde|hold]]. Yn [[1970-er jierren]] komt troch dy flok Jack om, de [[oarehelte|man]] fan Regina Owens, dy't har koart dêrnei [[selsmoard|fan kant makket]]. Har jonge [[dochter]]s Sally en Gillian wurde dêrnei [[opfieding|grutbrocht]] troch Regina har [[suster]]s Frances en Jet. Fan 'e beide [[famke]]s hat de [[brún hier|brúnhierrige]] Sally it grutste [[talint]] foar [[magy]], wylst de talinten fan 'e [[read hier|readhierrige]] Gillian mear op it mêd fan [[sjarme]] en [[oerredingskrêft]] lizze. De heksen libje yn harren wenplak yn 'e marzje fan 'e [[maatskippij]]; se wurde troch de 'gewoane' minsken nea akseptearre, mar de lju binne te [[eangst|bang]] om wat tsjin harren te ûndernimmen. As Sally en Gillian der op in dei tsjûge fan binne hoe't Frances en Jet in [[leafdesbestjoening]] útsprekke foar in hopeleas fereale pleatslike frou dy't [[obsesje|obsedearre]] rekke is troch de man fan wa't se hâldt, reägearje se dêr folslein ferskillend op. Gillian kin net wachtsje om sels fereale te reitsjen, wylst Sally in betsjoening útsprekt om harsels tsjin ferealens en leafde te beskermjen: har wiere leafde sil in man wêze mei [[heterogromy|ien blau each en ien grien each]] dy't [[pankoek]]en heech yn 'e loft smyt om se om te draaien, waans favorite foarm in [[stjer (figuer)|stjer]] is en mei mear fan sokke fiersochte skaaimerken. {{Plotbedjer film}} As se [[folwoeksen]] wurden binne, set de aventoerlike Gillian ôf om wat fan 'e wrâld te sjen. Underwilens moetet Sally Michael, in pleatslike [[grienteman]]. Se falt as in blok foar him en hy foar har. Se [[trouwe]] en krije twa [[dochter]]s, de readhierrige Kylie en de brúnhierrige Antonia. Op in dei wurdt Michael lykwols [[ferkearsûngemak|deariden]] by it oertekken fan 'e [[strjitte]], wat de ûntreastbere Sally oan 'e famyljeflok fan 'e Owens-froulju wyt. Sally en har beide dochters lûke dan by de [[muoike]]s yn, dêr't Sally ûntdekt dat de [[leafde op it earste gesicht]] tusken har en Michael eins feroarsake waard troch in betsjoening fan 'e muoikes, dy't har graach [[gelokkigens|lokkich]] hawwe woene. Sally wit dat der in betsjoenng bestiet om 'e [[dea]]den wer ta [[libben]] te bringen, en se smeket de muoikes om Michael werom te heljen, mar de muoikes wegerje har dat oan te dwaan, mei't wat weromkomt altyd in ferwrongen ferzje is fan wat stoarn is. Underwilens is Gillian yn [[Orlando (Floarida)]], dêr't se in [[relaasje (ynterpersoanlike bân)|relaasje]] begjint mei de yntinse Jimmy Angelov, in tige [[skientme|knappe]] [[Bulgarije|Bulgaar]]. Se keart foar koarte tiid werom nei hûs om Sally te helpen by har [[rou]]ferwurking nei it ferstjerren fan Michael. Sally is ûntrêstge as se heart dat Gillian geregeldwei Jimmy syn [[tequila]] oanlinget mei in bytsje fan it [[gif]]tige [[belladonna (plant)|belladonna]], sadat er [[bewusteleazens|bewusteleas]] rekket en sy ris in goede [[sliep|nachtrêst]] krije kin. In skoft letter begjint Jimmy Gillian [[húslik geweld|te slaan]], wêrnei't se Sally om help [[tillefoan|skillet]]. Sally reizget halje-trawalje nei har ta en lit har dochters efter op 'e noed fan 'e muoikes, dy't harren meinimme nei de fiering fan in [[heksesabbat]]. De beide susters besykje temûk út te piken, mar wurde trappearre troch Jimmy, dy't Gillian [[gizeling (misdriuw)|gizelet]] en Sally twingt om syn [[auto]] te bestjoeren. Gillian kriget it idee om 'e oanhâldend sûpende Jimmy bewusteleas delfalle te litten troch belladonna yn syn tequila te dwaan, in plan dat Sally útfiert. Se wol net te min brûke, mar docht der dan safolle yn dat Jimmy net bewusteleas, mar dea rekket. Se ride mei syn lyk nei hûs, dêr't se it ryk foar harrensels hawwe om't de muoikes en Sally har dochters noch altyd fuort binne. Op inisjatyf fan Gillian besykje se dan de geheime betsjoening fan 'e muoikes te brûken om Jimmy wer ta libben te bringen. Want as er (wer) libbet, sa riddenearje se, kin nimmen harren derfan beskuldigje him [[moard|fermoarde]] te hawwen. De Jimmy dy't weromkomt, besiket lykwols daliks Gillian te [[ferstikking|smoaren]], sadat Sally him mei in [[koekepanne]] op 'e nij deaslaan moat. Dêrnei litte se him dea bliuwe en begrave syn lyk yn 'e mânske [[tún]]. Net folle letter arrivearret [[resjersjeur]] Gary Hallet út [[Tucson]] yn [[Arizona]] yn it plakje dêr't de heksen wenje. Hy is op it spoar fan Jimmy Angelov, dy't in [[searjemoardner]] blykt te wêzen. Sally kin om in ûnferklearbere reden net tsjin him [[leagen|lige]], en wurket har dêrtroch yn 'e problemen. Gillian makket mei de help fan Kylie en Antonia in [[toverdrank]]je dat Gary derta bringe moat om fuort te gean. Underwilens hawwe Kylie en Antonia lykwols it boekje fan harren mem fûn wêryn't se de leafdesbetsjoening opskreaun hat dy't se as famke oer harsels útsprutsen hat. As de beide famkes opmerke dat Gary ien blau each en ien grien each hat, dat er pankoeken heech yn 'e loft goaie kin om se om te draaien en dat syn [[plysje|plysje-embleem]] in stjer is, beseffe se dat hy Sally har wiere leafde is, dy't hjir eins net kommen is troch it ûndersyk nei Jimmy Angelov, mar troch Sally har leafdesbetsjoening nei har ta roppen is. Se goaie Gillian har toverdrankje fuort ear't Gary it ynnimme kin. As Sally letter Gary yn syn [[hotelkeamer]] opsiket om in [[bekentenis]] ôf te lizzen, sjocht se dêr in [[brief]] lizzen dat se ea oan Gillian skreaun hat, en dat Gary by syn ûndersyk earne opdjippe hat. Se beseft dat it papier suver stikken gien is, sa faak hat Gary it lêzen. Net by steat om harren [[gefoelens]] foarinoar noch langer te ferbergjen, [[tút]]sje se inoar. Sally beseft dat Gary har wiere leafde is. As se thúskomt, docht bliken dat de [[geast]] fan Jimmy Angelov ûnderwilens it [[minsklik lichem|lichem]] fan Gillian [[geastlike besetting|beset]] hat. Gary is der tsjûge fan as de kleurleaze geast út Gillian har lichem foar it ljocht komt. It slagget him lykwols om tsjin te kearen dat Jimmy Sally wat oandocht, as er ûntdekt dat de geast net oer de oanrekking fan syn [[sulver]]ne plysjestjer kin. De geast ferdwynt en Sally en Gary miene dat se foargoed mei him ôfweefd hawwe. Sally fertelt Gary dat it neat tusken harren wurde kin, want as se no in relaasje begjinne, sil Gary him altyd ôffreegje oft se wier fan him hâldt of dat se gewoan net yn 'e [[finzenis]] komme wol, wylst Sally har altyd ôffreegje sil oft Gary wier fan har hâldt, of dat er noch altyd besiket út te finen oft se Jimmy Angelov fermoarde hat of net. Boppedat sil de Owens-flok Gary deadzje as se wat krije. Dêrop antwurdet Gary dat flokken inkeld macht hawwe as men deryn leaut, en dat docht hy net. No't dúdlik is dat Jimmy Angelov dea is, keart er werom nei Tucson om syn ûndersyk ôf te rûnjen. Nei't Gary fuortgien is, docht lykwols bliken dat Jimmy it lichem fan Gillian noch altyd beset. Frances en Jet beslute dat der ferlet is fan in folsleine [[heksering]] om 'e geast út te bannen. Sally brûkt de [[tillefoanbeam]] fan 'e [[skoalle]] fan har dochters om genôch froulju te krijen om sa'n ring te foarmjen. Hoewol't in protte fan 'e froulju harren hiele libben al in antagonistyske relaasje mei Sally en Gillian hân hawwe, komme se no opsetten om oan it [[ritueel]] diel te nimmen dat Jimmy [[eksorsisme|útdriuwe]] moat. Sally lit it ritueel hohâlde as se sjocht dat Gillian it der suver fan bestjert. Se bejout har yn 'e ring en tegearre brekke sy en Gillian de Owens-flok en driuwe se Jimmy út. Syn geast falt yn stof útinoar, dat dêrnei troch de leden fan 'e heksering mei [[biezem]]s nei bûten fage en ferballe wurdt. Troch it ritueel hawwe Sally en Gillian in bân mei de froulju út harren wenplak krigen en wurde se neitiid foar it earst yn 'e [[mienskip (maatskippij)|mienskip]] opnommen. Der komt in brief út Tucson, wêryn't Gary Sally en Gillian formeel frijsprekt fan belutsenens by de saak fan Jimmy Angelov. Sally sprekt in nije betsjoening út om Gary by har te roppen en as er ferskynt, jouwe se har beiden oer oan harren gefoelens foarinoar en krije in relaasje. Op [[31&nbsp;oktober]] ferklaaie de seis Owens-froulju harren as heksen en nimme foar it earst diel oan 'e pleatslike fiering fan [[Halloween]]. ==Rolferdieling== [[File:SandraBullockMay09.jpg|right|thumb|160px|[[Sandra Bullock]].]] [[File:Nicole kidman3cropped.jpg|right|thumb|160px|[[Nicole Kidman]].]] ;haadrollen {| height="100px" width="350px" style="background:#F8F8F8; border:1px solid #aaaaaa" | style="background:gold"| '''personaazje''' | style="background:gold"| '''akteur/aktrise''' |- | Sally Owens | [[Sandra Bullock]] |- | Gillian Owens | [[Nicole Kidman]] |- |} <br> ;byrollen {| height="100px" width="350px" style="background:#F8F8F8; border:1px solid #aaaaaa" | style="background:gold"| '''personaazje''' | style="background:gold"| '''akteur/aktrise''' |- | [[muoike]] Frances Owens | [[Stockard Channing]] |- | muoike Bridget "Jet" Owens | [[Dianne Wiest]] |- | [[resjersjeur]] Gary Hallet | [[Aidan Quinn]] |- | Jimmy Angelov | [[Goran Višnjić]] |- | Kylie Owens | [[Evan Rachel Wood]] |- | Antonia Owens | [[Alexandra Artrip]] |- | Michael | [[Mark Feuerstein]] |- | de jonge Sally Owens | [[Camilla Belle]] |- | de jonge Gillian Owens | [[Lora Anne Criswell]] |- | Maria Owens | [[Caprice Benedetti]] |- | Jack | [[Peter Shaw (akteur)|Peter Shaw]] |- | Regina Owens | [[Caralyn Kozlowski]] |- | Carla | [[Chloe Webb]] |- | Sara | [[Lucinda Jenney]] |- | Linda Bennett | [[Margo Martindale]] |- | Patty | [[Martha Gehman]] |- |} ==Produksje en distribúsje== ===Produksje=== ''Practical Magic'' waard [[regissearre]] troch [[Griffin Dunne]] nei in [[senario]] fan [[Robin Swicord]], [[Akiva Goldsman]] en [[Adam Brooks (filmmakker)|Adam Brooks]] op basis fan 'e [[roman]] ''[[Practical Magic (roman)|Practical Magic]]'' fan [[Alice Hoffman]] út [[1995]]. As [[filmprodusint|produsinte]] wie [[Denise Di Novi]] by it projekt belutsen, foar de [[filmstudio|studio's]] [[Village Roadshow Pictures]] en [[Denise Di Novi|Di Novi Pictures]]. Der wie foar ''Practical Magic'' in [[budget]] fan [[$]]75&nbsp;miljoen beskikber. De [[kamerarezjy]] wie yn 'e hannen fan [[Andrew Dunn (kameraregisseur)|Andrew Dunn]]. [[Alan Silvestri]] fersoarge de [[filmmuzyk]], mei in [[soundtrack]] dêr't [[liet|nûmers]] yn opnommen wiene fan û.o. [[Stevie Nicks]], [[Marvin Gaye]], [[Joni Mitchell]] en [[Elvis Presley]], en ek ''[[This Kiss (liet fan Faith Hill)|This Kiss]]'' fan [[Faith Hill]]. De film waard foar it meastepart opnommen op in [[filmset]] yn [[Hollywood]], wylst de bûtendoarsênes filme waarden by in spesjaal foar de film neiboud [[hûs]] op it eilân [[San Juan (eilân)|San Juan]], yn 'e [[Amerikaanske steat]] [[Washington (steat)|Washington]]. De sênes yn it [[doarp]] waarden opnommen yn [[Coupeville (Washington)]], in lyts [[haven]]stedsje op it eilân [[Whidbey (eilân)|Whidbey]] yn 'e [[Puget Sound]], mei [[gebou]]wen yn 'e [[Fiktoriaanske boustyl|Fiktoriaanske styl]]. ===Distribúsje=== De [[filmdistribúsje|distribúsje]] fan ''Practical Magic'' waard fersoarge troch [[Warner Bros.]] De film gie op [[16&nbsp;oktober]] [[1998]] yn 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[bioskopen]] yn [[premiêre]]. It byhearrende [[soundtrack]]album waard op [[6&nbsp;oktober]] fan dat jier útbrocht troch [[platemaatskippij]]en [[Reprise Records]] en de [[Warner Music Group]]. ==Untfangst== ''Practical Magic'' krige fan 'e [[filmkritisy]] oer it algemien negative [[resinsje]]s. Sa omskreau [[Owen Gleiberman]] fan it [[tydskrift]] ''[[Entertainment Weekly]]'' de film as "in heksekomeedzje sa oerflakkich, oanmodderjend en betize, dat it wol liket as leit der in [[flok (ûnheilsbeswarring)|flok]] op." Yn 'e [[krante]] de ''[[Chicago Sun-Times]]'' skreau [[Roger Ebert]]: "[de film] liket wol net te witten hokker toan er oannimme moat, en swaait ûnwis hinne en wer fan [[horror]] nei [[komeedzje]] nei [[romantyske film|românse]]." Op 'e [[webside]] [[Rotten Tomatoes]], dy't [[resinsje]]s sammelet, hie ''Practical Magic'' in leech goedkarringspersintaazje fan 22%, basearre op 93 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: "[De] steurende ferskowings yn toan [fan 'e film] litte it bytsje potinsjeel dat it ûngewoane ferhaal hat, te sink gean&nbsp;– hoewol't de gemy tusken [[Nicole Kidman]] en [[Sandra Bullock]] in sterk argumint foarmet foar takomstige gearwurking." Op [[Metacritic]], de wichtichste [[konkurrint]] fan Rotten Tomatoes, behelle ''Practical Magic'' in goedkarringspersintaazje fan 46%, basearre op 22 resinsjes. Tweintich jier nei't de film makke waard, wurdt ''Practical Magic'' lykwols beskôge as in [[cultfilm|cultklassiker]]. ==Resultaat== ===Opbringst=== ''Practical Magic'' brocht wrâldwiid yn 'e [[bioskopen]] [[$]]68,3&nbsp;miljoen op. Ofset tsjin it [[budget]] fan $75&nbsp;miljoen betsjut dat in [[ferlies (ûndernimming)|ferlies]] fan $6,7&nbsp;miljoen, dêr't de [[marketing]]kosten noch by komme. ===Prizen=== Sawol [[Evan Rachel Wood]], dy't yn 'e film de âldste [[dochter]] fan Sally Owens spilet, as [[Camilla Belle]], dy't de jonge ferzje fan Sally Owens spilet, waarden yn [[1999]] foar harren rollen yn ''Practical Magic'' nominearre foar de [[Young Artist Award]] foar bêste [[byrol]] fan in [[aktrise]]. ==Keppelings om utens== * {{en}} [http://www.imdb.com/title/tt0120791/ Ynformaasje oer ''Practical Magic'' yn 'e Internet Movie Database (IMDb)] {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Practical_Magic ''References'', op dizze side]. }} {{DISPLAYTITLE:''Practical Magic'' (film)}} [[Kategory:Amerikaanske romantyske komeedzje]] [[Kategory:Amerikaanske fantasyfilm]] [[Kategory:Romantyske fantasyfilm]] [[Kategory:Fantasykomeedzjefilm]] [[Kategory:Ingelsktalige film]] [[Kategory:Film fan Village Roadshow Pictures]] [[Kategory:Film fan Warner Bros.]] [[Kategory:Film fan Griffin Dunne]] [[Kategory:Film út 1998]] [[Kategory:Film oer tsjoenderij]] [[Kategory:Film oer heksen]] [[Kategory:Film oer susters]] [[Kategory:Film oer memmen en dochters]] [[Kategory:Film oer in flok]] [[Kategory:Film oer rouferwurking]] [[Kategory:Film oer widdosteat]] [[Kategory:Film basearre op in literêr wurk]] ionmrbo9fxk8c6xoycpszhgf0qdiehu Buorkje foar begjinners 0 150654 1223518 1042025 2026-03-28T14:59:34Z Hurkonides 5270 1223518 wikitext text/x-wiki '''''Buorkje foar begjinners''''' wie in Fryske telefyzjerige út dy't troch [[Omrop Fryslân]]. De tsien ôfleveringen waarden útstjoerd tusken 3 oktober 2018 en 5 juny 2019. It programma waard makke yn gearwurking mei Provinsje Fryslân, mei as doel om de ‘mienskip’ en de boeren tichterby elkoar te bringen. Yn it programma makket [[Emiel Stoffers]], bekend as sjonger fan [[De Hûnekop]], tsien kear dwers troch Fryslân om bekend te reitsjen mei it boerelibben. Yn it programma kaam er as net-boer yn oanrekking mei ikkerbou, feehâlderij, skiep en geiten. In ôflevering fan ''Buorkje foar begjinners'' duorre tsien minuten. De rezjy wie yn hannen fan [[Janko Krist]] == Ofleveringen == # Koweboer - [[Eastermar]] # Geiteboer - [[Wikel (plak)|Wikel]] # Permakultuer - [[Seisbierrum]] # Lamkes - [[Hantumerútbuorren]] # Black Angus - [[Akkrum]] # Hinnen - [[Tsjom]] # Ikkerbou - [[Aldebiltdyk]] # Bargefokkerij - [[Himmelum]] # Hannelje yn hynders - [[Britswert]] # Biologysk – [[Sondel]] [[Kategory:Frysk telefyzjeprogramma]] [[Kategory:Frysktalige telefyzjesearje]] [[Kategory:Telefyzjesearje út 2018]] [[Kategory:Telefyzjesearje fan Omrop Fryslân]] raom5nhr1ypitai9yin7cz6clnmipge Kirov (oblast) 0 158817 1223509 1223498 2026-03-28T12:34:16Z RomkeHoekstra 10582 [[]] 1223509 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks gebiet (mei flagge) | namme = Kirov oblast <small>Кировская область</small> | ôfbylding = [[Ofbyld:Kirov in Russia.svg|300px]] | flagge = [[Ofbyld:Flag of Kirov Oblast.svg|border|100px]] | wapen = [[Ofbyld:Coat of arms of Kirov Region.svg|60px]] | soarte gebiet = [[Oblast]] | ynwennertal = 1.120.412 <small>(2025)</small> | oerflak = 120.374 km² | befolkingstichtens = 9,3 ynw./km² | sels yn te foljen 1 = | namme sels yn te foljen 1 = | sels yn te foljen 2 = | namme sels yn te foljen 2 = | sels yn te foljen 3 = | namme sels yn te foljen 3 = | lân = [[File:Flag of Russia.svg|border|20px]] [[Ruslân]] | bestjoerlike ienheid 1 = federaal distrikt | namme bestjoerlike ienheid 1= Wolga | bestjoerlike ienheid 2 = ekonomyske regio | namme bestjoerlike ienheid 2= Wolga-Vjatka | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | bestjoerlike ienheid 4 = | namme bestjoerlike ienheid 4= | haadplak = [[Kirov (oblast Kirov)|Kirov]] | grutste plak = | sels yn te foljen 4 = taal | namme sels yn te foljen 4 = [[Russysk]] | sels yn te foljen 5 = etnyske groepen | namme sels yn te foljen 5 = Russen (90,8 %)<br> Tataren (2,9 %) <br> Mari (2,6%) <br> Udmoerten (1,2 %) <br> (stân: 2002) | sels yn te foljen 6 = | namme sels yn te foljen 6 = | sels yn te foljen 7 = | namme sels yn te foljen 7 = | stifting = 1936 | tiidsône = [[UTC]] +3 | simmertiid = | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|58_36_00.0_N_49_39_00.0_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58° 36' N 49° 39' E}} | sels yn te foljen 8 = | namme sels yn te foljen 8 = | sels yn te foljen 9 = | namme sels yn te foljen 9 = | webside = [http://www.ako.kirov.ru/ www.ako.kirov.ru] }} De '''oblast Kirov''' ([[Russysk]]: Кировская область, ''Kirovskaja oblast'') is in bestjoerlike ienheid yn 'e [[Ruslân|Russyske Federaasje]]. Haadstêd fan 'e oblast is de stêd mei deselde namme: [[Kategory:Kirov (oblast)|Kirov]]. De oblast hat in goede ynfrastruktuer, it hat in lofthaven foar ynlânske flechten en it leit oan it [[Transsibearyske Spoar]]. == Skiednis == Nei't de krite yn 1489 by it [[Grutfoarstedom Moskou]] foege waard wie it foar it foarstedom de springplanke nei it [[Oeral]]gebiet. It gebiet foarme op ferskillende tiden ûnderdiel fan oare gûverneminten, oant it yn 1796 it selsstannige gûvernemint Vjatka waard. Yn 'e Sovjet-tiid waard it gûvernemint opheft en by de kraj Nizjni Novgorod yndield. De tsjintwurdige oblast ûnstie op 7 desimber 1934 troch it ferdielen fan it eardere kraj Nizjni Novgorod, dat yn 1932 omneamd wie ta kraj Gorki. De nije kraj waard ferneamd nei de fermoarde Sovjet-lieder Sergej Kirov en ek de haadstêd Vjatka waard omdoopt ta Kirov. Yn desimber 1936 Kirov waard de kraj Kirov feroare yn 'e oblast Kirov. == Geografy == [[Ofbyld:Гнездовая колония черной крачки у поселка Коминтерновский.jpg|thumb|left|Lânskip mei in koloanje [[Blaustirns|blaustirnzen]] oan 'e wei fan Kirov nei Kotelnitsj ]] De bosken wurde foaral foarme troch [[Nullebosk|nullelbeammen]]. It gebiet is ryk oan turfôfsettings en net-metaalhâldende mineralen lykas kalkstien, sân en grint. De oblast hat likernôch 20.000 rivieren en streamkes mei in totale lingte fan 66.650 km. It grutste diel fan 'e oblast wurdt troch it streamgebiet fan 'e [[Vjatka (rivier)|Vjatka]] ynnommen, dy't útmûnet yn 'e [[Kama (rivier)|Kama]] yn [[Tatarstan]]. Oare grutte rivieren binne de Moloma, Pizjma, Lûza, Kobra en Tsjeptsa. It tal marren fan 'e oblast is likernôch 4.500. De grutste binne de Aksjûben- (85 ha), Orlofskoje- (63 ha) en Mûserskojemar (32 ha). De djipste mar is de Lezjninskojemar mei in maksimale djipte fan 36,6 m. Bysûnder is de Sjaitanmar yn it Oerzjûmski rajon mei syn driuwende eilannen mei beammen. De noardlike helte fan 'e oblast is ryk oan [[sompe]]n. It oerflak fan it Verchnekamski-rajon bestiet bygelyks foar 40% út sompen. == Befolkingsûntwikkeling == {| class="wikitable" border="1" ! Jier !! 1926 || 1939 || 1959 || 1970 || 1979 || 1989 || 2002 || 2022 |- | '''Befolking''' || 2.209.000 || 2.284.000 || 1.886.000 || 1.727.000 || 1.662.000 || 1.693.000 || 1.503.500 || 1.234.780 |} == Bestjoersyndieling en stêden == [[File:Дом Советов MG 9614.jpg|thumb|260px|Kirov, regearingsgebou fan de oblast.]] De oblast Kirov is ferdield yn 39 rajons, 5 stêden (Kirov (oant 1934: Vjatka), Kirovo-Tsjepetsk, Vjatskije Poljani, Slobodskoi, Kotelnitsj) en ien sletten plak (Pervomaiski). {| class="wikitable" style="text-align:left;" |+ Grutste plakken |- class="hintergrundfarbe5" ! Namme ! Russyske namme ! Wapen ! Ynwennertal (2025) ! Lokaasje |- | [[Kirov (oblast Kirov)|Kirov]] || Киров || [[Ofbyld:Coat of arms of Kirov.svg|40px]] || style="text-align:center" | 475.871 || {{Koördinaten yn tekst|58_36_0_N_49_41_0_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58° 36' N 49° 41' E}} |- | [[Kirovo-Tsjepetsk]] || Кирово-Чепецк || [[Ofbyld:Coat of Arms of Kirovo-Chepetsk (2004).png|40px]] || style="text-align:center" | 63.979 || {{Koördinaten yn tekst|58_33_0_N_50_01_0_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58° 33' N 50° 01' E}} |- | [[Vjatskije Poljany]] || Вятские Поляны || [[Ofbyld:Coat of Arms of Vyatskie Polyany (Kirov oblast).png|40px]] || style="text-align:center" | 29.742 || {{Koördinaten yn tekst|56_13_06_N_51_04_06_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|56° 13' N 51° 04' E}} |- | [[Slobodskoi]] || Слободской || [[Ofbyld:Coat of Arms of Slobodskoy (town).png|40px]] || style="text-align:center" | 29.148 || {{Koördinaten yn tekst|58_43_53_N_50_10_48.5_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58° 43' N 50° 10' E}} |- | [[Kotelnitsj]] || Котельнич || [[Ofbyld:Coat of Arms of Kotelnich (Kirov oblast).png|40px]] || style="text-align:center" | 20.144 || {{Koördinaten yn tekst|58_18_00_N_48_20_00_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58° 18' N 48° 20' E}} |- | [[Omûtninsk]] || Омутнинск || [[Ofbyld:Coat of Arms of Omutninsk.png|40px]] || style="text-align:center" | 19.629 || {{Koördinaten yn tekst|58_40_00_N_52_11_00_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58° 40' N 52° 11' E}} |} == Ekonomy == De masinebou, metaalferwurking en de hout- en papieryndustry leverje in wichtige bydrage oan 'e ekonomy fan e oblast. {{Boarnen|boarnefernijing= Dizze side is alhiel of foar in part in oersetting fan 'e Russysktalige Wikipedyside; sjoch foar de bewurkingsskiednis: [[:ru:Кировская область]] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Kirov Oblast}} }} {{DielgebietenRuslân}} {{DEFAULTSORT:Kirov (oblast)}} [[Kategory:Kirov (oblast)| ]] [[Kategory:Oblast fan Ruslân]] [[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 1936]] mox2zail6ja471iyaslucxexybqpdih Warner Bros. Studios, Leavesden 0 161950 1223567 1103393 2026-03-28T21:29:54Z Ieneach fan 'e Esk 13292 /* Produksjes */ ++ 1223567 wikitext text/x-wiki {{Bedriuw | ôfbylding = Harry Potter Leavesden entrance.jpg | ôfbyldingstekst = De yngong fan 'e studiotoer ''The Making of Harry Potter''. | ôfbyldingsbreedte = | namme = Warner Bros. Studios, Leavesden | histoaryske namme = | nasjonaliteit = [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|20px]] [[Feriene Keninkryk|Britsk]] | type = privaat | sektor = [[tillefyzje]]- en [[filmyndustry]] | haadkertier = | fêstige yn = [[Leavesden (Hertfordshire)|Leavesden]] ([[Hertfordshire]]) | oprjochte = [[1994]] | opdoekt = | oprjochter = | eigner = | fuortkommen út = | opgien yn = | memme-ûndernimming = [[Warner Bros. Studios]] | dochterûndernimmings = | omset = | winst = | wearde = | aktyf yn = | wurknimmers = | tal lokaasjes = | webside = [https://www.wbsl.com/ www.wbsl.com] | mapname = Ingelân | lat_deg = 51 | lat_min = 41 | lat_sec = 36 | lat_dir = N | lon_deg = 0 | lon_min = 25 | lon_sec = 11 | lon_dir = W | tekst by posysjekaart = Lokaasje yn [[Ingelân]]. }} De '''Warner Bros. Studios, Leavesden''', foarhinne de '''Leavesden Studios''', binne in [[studiokompleks]] yn it [[Ingelân|Ingelske]] [[doarp]] [[Leavesden (Ingelân)|Leavesden]], by [[Watford (Ingelân)|Watford]], yn [[Hertfordshire]], dêr't de [[opnamen (film)|opnamen]] foar in protte [[film]]s plakfine. It kompleks is eigendom fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[filmstudio]] [[Warner Bros.]], mar de fasiliteiten binne te hier foar eltse filmstudio. Foarhinne stie op itselde plak it [[Leavesden Aerodrome]]. ==Beskriuwing== Warner Bros. Studios, Leavesden binne ien fan 'e mar in pear lokaasjes yn it [[Feriene Keninkryk]] dêr't grutskalige [[opnamen (film)|filmopnamen]] dien wurde kinne. It studiokompleks omfiemet sa'n 50.000&nbsp;[[m²]] fleksibele filmromte, wêrûnder ferskate reuseftige [[soundstage]]s en ien fan 'e grutste filtrearre en ferwaarme wettertanks fan [[Jeropa]]. Dêropta is der op lokaasje [[kantoar]]romte beskikber en teffens [[wurkplak]]ken foar it meitsjen fan [[filmset]]s en in bûtenromte mei in [[oerflak]] fan 32&nbsp;[[hektare|ha]] en in ûnûnderbrutsen [[hoarizon]] fan 180°. Hoewol't it studiokompleks eigendom is fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[filmstudio]] [[Warner Bros.]], is it te hier foar eltse [[filmprodusint]] of -studio. De Warner Bros. Studio Tour London&nbsp;– The Making of ''Harry Potter'' is in algemien tagonklike [[rûnlieding]] troch it diel fan it kompleks dêr't yn 'e [[2000-er jierren]] de [[Harry Potter (filmsearje)|''Harry Potter''-films]] makke waarden. Dêr komme op drokke dagen wol 6.000 besikers deis op ôf. De rûnlieding en de wurkromten foar de opnamen fan nije films wurde sekuer útinoar holden. ==Skiednis== It [[Leavesden Aerodrome]] wie in [[fleanfjild]] dat yn [[1940]] oan 'e râne fan [[Grut-Londen]] oanlein waard troch de [[De Havilland Aircraft Company]] en it [[Britsk Ministearje foar de Loftfeart]] yn it doarp [[Leavesden (Ingelân)|Leavesden]], tusken [[Watford (Ingelân)|Watford]] en [[Abbots Langley]] yn it [[Ingelske greefskip]] [[Hertfordshire]]. Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] wie it Leavesden Aerodrome in sintrum fan 'e [[Grut-Brittanje|Britske]] [[fleantúch]]fabrikaazje. It bleau oant de iere [[1990-er jierren]] yn gebrûk, mar kaam doe leech te stean. Yn [[1994]] socht [[filmstudio]] [[Eon Productions]] in plak om 'e [[filmset]]s oan te lizzen foar de [[opnamen (film)|opnamen]] fan 'e binnendoarsênes fan 'e [[James Bond (filmsearje)|''James Bond''-film]] ''[[GoldenEye (film út 1995)|GoldenEye]]''. It studiokompeks dat ornaris foar films út 'e ''James Bond''-rige brûkt waard, de [[Pinewood Studios]] yn [[Buckinghamshire]], wie nammentlik folboekt mei oare produksjes. Mei't Eon net ree wie om te wachtsjen oant der romte frij kaam, seach men oars om. De reuseftige leechsteande [[hangaar]]s fan Leavesden wiene tige gaadlik om omboud te wurden ta [[soundstage]]s. Dat waard dien, en ''GoldenEye'' waard de earste film dy't grutdiels yn Leavesden opnommen waard. De Leavesden Studios, sa't it nije studiokompleks kaam te hjitten, waard al rillegau ûntdutsen troch oare [[filmprodusint]]en. Yn 'e folgjende jierren waarden der û.m. ''[[Sleepy Hollow (film)|Sleepy Hollow]]'' en ''[[Star Wars: Episode&nbsp;I&nbsp;– The Phantom Menace]]'' opnommen. Yn [[2000]] bespriek [[Heyday Films]] it gebrûk fan it kompleks foar de [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[filmstudio]] [[Warner Bros.]], wêrnei't yn in tiidsbestek fan likernôch tsien jier alle [[Harry Potter (filmsearje)|''Harry Potter''-films]] der filme waarden, te begjinnen mei ''[[Harry Potter and the Philosopher's Stone (film)|Harry Potter and the Philosopher's Stone]]'' ([[2001]]) en einigjend mei ''[[Harry Potter and the Deathly Hallows&nbsp;– Part&nbsp;2]]'' ([[2011]]). Yn [[novimber]] [[2010]] kocht Warner Bros. it studiokompleks yn Leavesden oan, dat doe 'Warner Bros. Studios, Leavesden' kaam te hjitten. Dêrtroch waard Warner Bros. de iennichste [[Hollywood]]-studio mei in permaninte opnamelokaasje yn [[Jeropa]]. Oer de folgjende tsien jier [[ynvestearre]] de filmstudio mear as [[£]]100&nbsp;miljoen yn ferbetterings oan it kompleks. Warner Bros. iepene yn [[2012]] yn it kompleks ek in algemien tagonklike [[rûnlieding]] mei as namme de Warner Bros. Studio Tour London&nbsp;– The Making of ''Harry Potter'', wêrmei't 300 nije [[baan (wurk)|banen]] skepen waarden. ==Produksjes== In seleksje fan films dy't alteast foar in diel yn 'e Leavesden Studios opnommen binne: {{Kolommen2 |Kolom1= *''[[GoldenEye (film út 1995)|GoldenEye]]'' (1995) *''[[Sleepy Hollow (film)|Sleepy Hollow]]'' (1999) *''[[Star Wars: Episode&nbsp;I&nbsp;– The Phantom Menace]]'' (1999) *''[[Harry Potter and the Philosopher's Stone (film)|Harry Potter and the Philosopher's Stone]]'' (2001) *''[[Harry Potter and the Chamber of Secrets (film)|Harry Potter and the Chamber of Secrets]]'' (2002) *''[[Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (film)|Harry Potter and the Prisoner of Azkaban]]'' (2004) *''[[Harry Potter and the Goblet of Fire (film)|Harry Potter and the Goblet of Fire]]'' (2005) *''[[Harry Potter and the Order of the Phoenix (film)|Harry Potter and the Order of the Phoenix]]'' (2007) *''[[Sweeney Todd: The Demon Barber of Fleet Street (film út 2007)|Sweeney Todd: The Demon Barber of Fleet Street]]'' (2007) *''[[The Dark Knight (film)|The Dark Knight]]'' (2008) *''[[Harry Potter and the Half-Blood Prince (film)|Harry Potter and the Half-Blood Prince]]'' (2009) *''[[Sherlock Holmes (film út 2009)|Sherlock Holmes]]'' (2009) *''[[Harry Potter and the Deathly Hallows&nbsp;– Part 1]]]'' (2010) *''[[Harry Potter and the Deathly Hallows&nbsp;– Part 2]]'' (2011) *''[[Sherlock Holmes: A Game of Shadows]]'' (2011) *''[[Edge of Tomorrow (film)|Edge of Tomorrow]] (2014) *''[[Jack Ryan: Shadow Recruit]]'' (2014) *''[[Jupiter Ascending]]'' (2015) *''[[Kingsman: The Secret Service]]'' (2015) *''[[Jason Bourne (film)|Jason Bourne]]'' (2016) *''[[The Legend of Tarzan (film)|The Legend of Tarzan]]'' (2016) |Kolom2= *''[[Alien: Covenant]]'' (2017) *''[[Darkest Hour (film)|Darkest Hour]]'' (2017) *''[[Justice League (film)|Justice League]]'' (2017) *''[[Kingsman: The Golden Circle]]'' (2017) *''[[The Mummy (film út 2017)|The Mummy]]'' (2017) *''[[Wonder Woman (film út 2017)|Wonder Woman]]'' (2017) *''[[Ready Player One (film)|Ready Player One]]'' (2018) *''[[Spider-Man: Far from Home]]'' (2019) *''[[Wonder Woman 1984]]'' (2020) *''[[Aquaman and the Lost Kingdom]]'' (2023) *''[[Barbie (film)|Barbie]]'' (2023) *''[[The Flash (film)|The Flash]]'' (2023) *''[[Mission: Impossible – Dead Reckoning]]'' (2023) *''[[Meg 2: The Trench]]'' (2023) *''[[Ghostbusters: Frozen Empire]]'' (2024) *''[[A Quiet Place: Day One]]'' (2024) *''[[Wicked (film út 2024)|Wicked]]'' (2024) *''[[Mission: Impossible – The Final Reckoning]]'' (2025) *''[[The Running Man (film út 2025)|The Running Man]]'' (2025) *''[[Supergirl (film út 2026)|Supergirl]]'' (2026) }} ==Keppelings om utens== *{{en}}[https://www.wbsl.com/ Offisjele webside fan Warner Bros. Studios, Leavesden] {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Warner_Bros._Studios,_Leavesden ''References'', op dizze side]. ---- {{commonscat|Warner Bros. Studios Leavesden}} }} [[Kategory:Warner Bros. Studios]] [[Kategory:Film- en telefyzjestudiokompleks yn Ingelân]] [[Kategory:Ingelsk bedriuw]] [[Kategory:Hertfordshire]] [[Kategory:Bedriuw oprjochte yn 1994]] [[Kategory:Bouwurk út 1994]] 0ces9sntl8nyselrdi3nvw46ghuz5nd Berjocht:Ghostbusters 10 168187 1223569 1121734 2026-03-28T21:35:24Z Ieneach fan 'e Esk 13292 by de tiid brocht 1223569 wikitext text/x-wiki {| class=toccolours style="font-size:85%; margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; border: 1px solid #aaa; padding: 5px; clear: both;" width="100%" ! align="center" style="background:#FFD700" width="100%" | [[Ghostbusters (filmsearje)]] |- | align="center" style="font-size: 90%;" colspan="2" | [[Ghostbusters (film út 1984)|Ghostbusters]]&nbsp;(1984)&nbsp;• [[Ghostbusters&nbsp;II]]&nbsp;(1989)&nbsp;• [[Ghostbusters (film út 2016)|Ghostbusters]]&nbsp;(2016)&nbsp;• [[Ghostbusters:&nbsp;Afterlife]]&nbsp;(2021)&nbsp;• [[Ghostbusters:&nbsp;Frozen&nbsp;Empire]]&nbsp;(2024)<br> |- |} ij8z5vr3uz8wvsgf3tl0z8kxtnrtr1w Ghostbusters (franchise) 0 168188 1223571 1121737 2026-03-28T21:49:23Z Ieneach fan 'e Esk 13292 by de tiid brocht 1223571 wikitext text/x-wiki {{Mediafranchise | ôfbylding = Ghostbusters logo.png | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = ''Ghostbusters'' | betinker = [[Dan Aykroyd]] | eigner = [[Columbia Pictures]]<br>[[Ghost Corps]] <small>([[Sony Pictures]])</small> | lân = [[File:Flag of the United States.svg|border|20px]] [[Feriene Steaten]] | begjinjier = [[1984]] | einjier = | langspylfilms = ● [[Ghostbusters (film út 1984)|''Ghostbusters'' <small>(1984)</small>]]<br>● ''[[Ghostbusters II]]''<br> ● [[Ghostbusters (film út 2016)|''Ghostbusters'' <small>(2016)</small>]]<br>● ''[[Ghostbusters: Afterlife|Afterlife]]''<br>● ''[[Ghostbusters: Frozen Empire|Frozen Empire]]'' | koarte films = | dokumintêres = | tillefyzjefilms = | searjes = | tekenfilmsearjes = ● ''[[The Real Ghostbusters]]''<br>● ''[[Extreme Ghostbusters]]'' | specials = | toanielstikken = | fideospultsjes = ferskaat, sjoch [[#Fideospultsjes|hjirre]] | boerdspullen = | kaartspullen = | romans = | ferhalen = | ferhalebondels = | companionboeken = | strips = ferskaat, sjoch [[#Strips|hjirre]] | soundtracks = ● [[Ghostbusters: The Original Soundtrack Album|''Ghostbusters'' <small>(1984)</small>]]<br>● ''[[Ghostbusters: II (soundtrack)|Ghostbusters II]]''<br>● [[Ghostbusters: Original Motion Picture Soundtrack|''Ghostbusters'' <small>(2016)</small>]] | webside = [http://www.ghostbusters.com/ www.ghostbusters.com] }} '''''Ghostbusters''''' is in [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[mediafranchise]] dy't yn [[1984]] begûn mei de súksesfolle [[film]] ''[[Ghostbusters (film út 1984)|Ghostbusters]]''. De geastlike heit dêrfan wie [[akteur]] en [[senarioskriuwer]] [[Dan Aykroyd]]. De franchise kin ta de [[sjenre]]s fan [[fantasyfilm|fantasy]] en [[komeedzjefilm|komeedzje]] rekkene wurde en omfettet ek [[science fiction]]-eleminten. It giet oer in team fan [[wittenskipper]]s dat yn [[New York (stêd)|New York]] úteinset mei it fangen fan [[spûk]]en. ''Ghostbusters'' bestiet anno [[2023]] út fjouwer films mei byhearrende [[soundtrack]]albums, twa [[tekenfilmsearje]]s, ferskate [[soundtrack]]albums, in stikmannich [[fideospultsje]]s, in [[rollespul]], inkele [[strip]]s en ferskate foarmen fan [[merchandising]], wêrûnder [[boartersguod]]. ''Ghostbusters'' is eigendom fan [[filmstudio]] [[Columbia Pictures]] en fan [[Ghost Corps]], dat allebeide [[dochterûndernimming]]s fan [[Sony Pictures]] binne. ==Films== ===''Ghostbusters'' (1984)=== {{Apart|Ghostbusters (film út 1984)}} Yn ''Ghostbusters'' reitsje [[parapsychology|parapsychologen]] Peter Venkman ([[Bill Murray]]), Ray Stantz ([[Dan Aykroyd]]) en Egon Spengler ([[Harold Ramis]]) harren [[baan (wurk)|baan]] kwyt by de [[universiteit]], wêrnei't se in [[bedriuw]] oprjochtsje, "Ghostbusters", dat spesjalisearre is yn it fangen fan [[spûk]]en. In hommelse taname fan [[boppenatuerlike]] aktiviteit yn New York soarget derfoar dat se al mei gauwens omkomme yn it wurk, sadat se in fjirde teamlid oannimme, Winston Zeddemore ([[Ernie Hudson]]). Fia Dana Barrett ([[Sigourney Weaver]]), de frou dêr't Venkman [[fereale]] op is, rekket it kwartet belutsen by it krewearjen fan Gozer, de [[Sûmearje|Sûmearyske]] [[god]] fan 'e ferneatiging, om ta de reële [[diminsje (plak)|diminsje]] troch te brekken, wat se tsjin eltse priis sjen moatte foar te kommen. ''Ghostbusters'' waard [[regissearre]] troch [[Ivan Reitman]] nei in [[senario]] fan [[Dan Aykroyd]] en [[Harold Ramis]]. De film gie op [[7&nbsp;juny]] [[1984]] yn [[premiêre]], en brocht [[$]]295,2&nbsp;miljoen op tsjin in [[budget]] fan $25 oant 30&nbsp;miljoen. ''Ghostbusters'' wie dêrmei de op ien nei meast [[opbringst (jild)|opbringende]] film fan [[1984]]. De film waard nominearre foar 2 [[Oscar]]s en 3 [[Golden Globe]]s (wêrûnder de [[Golden Globe foar Bêste Film&nbsp;– Musical of Komeedzje]]), en wûn in [[BAFTA]] en in [[Saturn Award]]. It wurdt tsjintwurdich rûnom beskôge as ien fan 'e ynfloedrykste [[komeedzjefilm]]s aller tiden. ===''Ghostbusters II''=== {{Apart|Ghostbusters II}} Yn ''Ghostbusters II'', dat fiif jier nei de foarfallen yn 'e earste film spilet, hawwe de Ghostbusters, dy't oan 'e ein fan 'e earste film as [[held]]en einigen, har kredyt by de [[befolking]] fan New York alhiel ferspile troch de hoemannichte skea se mei harren aksjes oanrjochtsje. Lykwols identifisearje se in nije bedriging foar de stêd as se in rivier fan [[ektoplasma]]tysk [[slym]] ûntdekke, dat reägearret op alle negative [[emoasje]]s yn 'e stêd. Dêrtroch makket it de weromkear nei de wrâld fan 'e libbenen mooglik fan in [[kwea|boasaardige]] [[East-Jeropa|Eastjeropeeske]] [[kriichshear]] út 'e [[santjinde iuw]]. ''Ghostbusters II'' waard wer regissearre troch Ivan Reitman nei in senario fan Dan Aykroyd en Harold Ramis. Alle wichtige leden fan 'e [[cast]] wiene wer fan 'e partij, hoewol't de film benammen in inisjatyf wie fan 'e [[filmstudio's]], dy't de [[senarioskriuwer]]s en [[akteur]]s ûnder druk setten. De film gie op [[16&nbsp;juny]] [[1989]] yn premiêre, en brocht $215,4&nbsp;miljoen op tsjin in budget fan $30 oant 40&nbsp;miljoen. Nettsjinsteande dat [[kommersje]]le súkses ûntfong ''Ghostbusters&nbsp;II'' lauwe reäksjes fan 'e [[filmkritisy]] en wurdt de [[ferfolchfilm]] oer it algemien sjoen as in stik minder as [[Ghostbusters (film út 1984)|de orizjinele film]]. ===''Ghostbusters'' (2016)=== {{Apart|Ghostbusters (film út 2016)}} ''Ghostbusters'' (letter op [[dvd]] en [[blu-ray]] útkommen ûnder de [[titel (namme)|titel]] ''Ghostbusters: Answer the Call'') wie in [[reboot (fiksje)|reboot]] fan 'e ''Ghostbusters''-franchise mei [[frou]]like [[haadpersoan]]en. Yn 'e film hawwe de [[wittenskipster]]s Abby Yates ([[Melissa McCarthy]]), Erin Gilbert ([[Kristen Wiig]]) en Jillian Holtzmann ([[Kate McKinnon]]) ferskate moetings mei spûken. Dat bringt harren derta om in team te foarmjen dat spûken fangt, dat se oanfolje mei Patty Tolan ([[Leslie Jones (komédiënne)|Leslie Jones]]), in [[wurknimster]] fan it [[iepenbier ferfier]] yn New York. Fjouweresom ûntdekke se dat de boppenatuerlike foarfallen útlokke binne troch Rowan North ([[Neil Casey]]), in [[sljochtsinnigens|geastlik steurde]] wittenskipper dy't oanhelle is mei in [[godkompleks]]. Dyselde besiket mei syn eksperiminten troch te kringen ta de diminsje fan 'e spûken, wat mooglik in [[apokalyps]] feroarsaakje soe. Der is de froulju dêrom alles oan gelegen him tsjin te hâlden. ''Ghostbusters'' waard regissearre troch [[Paul Feig]] nei in senario fan himsels en [[Katie Dippold]]. De film gie op [[9&nbsp;july]] [[2016]] yn premiêre, en brocht $229,1&nbsp;miljoen op tsjin in budget fan $144&nbsp;miljoen. Fanwegen de ûnbidich hege [[marketing]]kosten litte de produksje lykwols in oansjenlik [[ferlies (ûndernimming)|ferlies]] en wurdt ''Ghostbusters'' beskôge as in flop. De film wie kontroversjeel om't er de [[manlik]]e haadpersoanen út 'e earste beide films ferfong troch froulju, wylst de [[resepsjonist]]e Janine Melnitz ([[Annie Potts]]) út dy films no in manlike resepsjonist waard, spile troch [[Chris Hemsworth]]. Yn 'e oangeande [[kultueroarloggen]] yn 'e [[Feriene Steaten]] late dat op 'e [[sosjale media]] ta in stoarm fan [[krityk]] troch [[fan (persoan)|fans]] fan 'e franchise. ===''Ghostbusters: Afterlife''=== {{Apart|Ghostbusters: Afterlife}} Yn ''Ghostbusters: Afterlife'' sette de jonge Trevor ([[Finn Wolfhard]]) en Phoebe Spengler ([[McKenna Grace]]) har mei harren [[mem]] Callie ([[Carrie Coon]]) nei wenjen op it [[boerespultsje]] yn [[Oklahoma]] dat se [[urven]] hawwe fan Callie har koartby [[ferstoarn]]e en fan har ferfrjemde [[heit]]. Trevor en Phoebe fine allegear aparte [[apparatuer]] en ûntdekke dat harren [[pake]] de Ghostbuster Egon Spengler (Harold Ramis&nbsp;†, fia [[argyf]]bylden en [[special effects]]) wie. De geast fan Spengler liedt harren nei in [[mynbou|myn]] deunby, dêr't de Sûmearyske Gozer fannijs besiket de minsklike wrâld binnen te kringen. Trevor en Phoebe, en harren [[freonskip|freonen]] Lucky ([[Celeste O'Connor]]) en Podcast ([[Logan Kim]]), moatte kontakt opnimme mei de oerlibjende Ghostbusters en besykje Gozer tsjin te kearen. ''Ghostbusters: Afterlife'' waard regissearre troch [[Jason Reitman]] nei in senario fan himsels en [[Gil Kenan]]. De film gie op [[23&nbsp;augustus]] [[2021]] yn premiêre, en brocht $177,6&nbsp;miljoen op tsjin in budget fan $75&nbsp;miljoen. ''Ghostbusters: Afterlife'' waard [[opdracht (earbetoan)|opdroegen]] oan 'e yn [[2014]] ferstoarne Harold Ramis. ===''Ghostbusters: Frozen Empire''=== {{Apart|Ghostbusters: Frozen Empire}} ''Ghostbusters: Frozen Empire'' spilet trije jier nei de foarfallen yn ''[[Ghostbusters: Afterlife]]''. Callie Spengler (Carrie Coon), har [[frijer]] Gary Grooberson ([[Paul Rudd]]), har [[bern (persoan)|bern]] Trevor (Finn Wolfhard) en Phoebe (McKenna Grace) en harren freonen Lucky Domingo (Celeste O'Connor) en Podcast (Logan Kim) [[ferhuzing|ferhúzje]] nei [[New York (stêd)|New York]] om Winston Zeddemore (Ernie Hudson) en Ray Stantz (Dan Aykroyd) te helpen by harren weroprjochting fan 'e Ghostbusters. Dêr komme se in oerâld [[kwea]] op it spoar. Wylst se de wrâld besykje te rêden, wurde se allegeduerigen tsjinwurke troch Walter Peck ([[William Atherton]]), in âlde fijân fan 'e Ghostbusters, dy't it ûnderwilens ta [[boargemaster]] fan New York skopt hat. ''Ghostbusters: Frozen Empire'' waard regissearre troch Gil Kenan nei in senario fan himsels en Jason Reitman. De film gie op [[22&nbsp;maart]] [[2024]] yn premiêre, en brocht $202,0&nbsp;miljoen op tsjin in budget fan $100&nbsp;miljoen. ==Tillefyzje== ===''The Real Ghostbusters''=== {{Apart|The Real Ghostbusters}} ''The Real Ghostbusters'' is in [[tekenfilmsearje]] op basis [[Ghostbusters (film út 1984)|de earste ''Ghostbusters''-film]], dy't sân [[seizoen (omrop)|seizoenen]] rûn, fan [[1986]] oant en mei [[1991]]. De searje folget de fierdere aventoeren fan Peter Venkman (seizoen 1–2: [[Lorenzio Music]]; seizoen 3–7: [[Dave Coulier]]), Ray Stantz ([[Frank Welker]]), Egon Spengler ([[Maurice LaMarche]]), Winston Zeddemore (seizoen 1–3: [[Arsenio Hall]]; seizoen 4–7: [[Buster Jones]]), harren [[resepsjonist]]e Janine Melnitz (seizoen 1–2: [[Laura Summer]]; seizoen 3–7: [[Kath Soucie]]) en it spûk Slimer (Frank Welker), dat harren [[maskotte]] wurdt. Der waarden yn totaal 140 [[ôflevering]]s fan makke, mei dêropta nochris 13 [[spin-off]]s oer Slimer, yn 'e foarm fan [[koarte film|koarte tekenfilmkes]]. ''The Real Ghostbusters'' waard oarspronklik útstjoerd troch it [[tillefyzjenetwurk]] [[American Broadcasting Company|ABC]]. ===''Extreme Ghostbusters''=== {{Apart|Extreme Ghostbusters}} ''Extreme Ghostbusters'' is in tekenfilmsearje dy't in [[ferfolch]] wie op of in [[spin-off]] fan ''[[The Real Ghostbusters]]''. De searje rûn ien seizoen, fan [[septimber]] oant [[desimber]] [[1997]] en der waarden yn totaal 40 ôfleverings fan makke. ''Extreme Ghostbusters'' begjint ferskate jierren nei de lêste ôflevering fan ''The Real Ghostbusters'', as it Ghostbustersteam opheft is. Inkeld Egon Spengler (Maurice LaMarche) is noch mei Slimer ([[Billy West]]) yn 'e âlde brânwachtkazerne efterbleaun om 'e ynslutingsienheid geande te hâlden, wylst er tagelyk [[dosint]] is oan in pleatslike universiteit. As de boppenatuerlike aktiviteit yn New York wer bot oanboazet, rekrutearret er fjouwer fan syn [[studint]]en as de nije Ghostbusters: Eduardo Rivera ([[Rino Romano]]), Kylie Griffin ([[Tara Strong]]), Garrett Miller ([[Jason Marsden]]) en Roland Jackson ([[Alfonso Ribeiro]]). ''Extreme Ghosbusters'' waard oarspronklik yn [[syndikaasje]] útstjoerd. ==Muzyk== Yn it ramt fan 'e ''Ghostbusters''-franchise binne de folgjende [[soundtrack]]albums útkommen: *1984 – ''[[Ghostbusters: The Original Soundtrack Album]]'' *1989 – ''[[Ghostbusters II (soundtrack)|Ghostbusters II]]'' *2006 – ''[[Ghostbusters: Original Motion Picture Score]]'' *2016 – ''[[Ghostbusters: Original Motion Picture Soundtrack]]'' *2021 – ''[[Ghostbusters II: Original Motion Picture Score]]'' *2024 – ''[[Ghostbusters: Frozen Empire (soundtrack)|Ghostbusters: Frozen Empire]]'' It [[liet]] ''[[Ghostbusters (liet)|Ghostbusters]]'', it haadtema fan 'e films, songen troch [[Ray Parker jr.]] wie yn [[1984]] in grutte nûmer&nbsp;1-[[hit (muzyk)|hit]]. ==Strips== Yn it ramt fan 'e ''Ghostbusters''-franchise binne de folgjende [[strip]]s útkommen: *1988–1992 – ''[[The Real Ghostbusters (strip)|The Real Ghostbusters]]'' *2004–2005 – ''[[Ghostbusters: Legion]]'' ==Spultsjes== ===Fideospultsjes=== Yn it ramt fan 'e ''Ghostbusters''-franchise binne de folgjende [[fideospultsje]]s útkommen: *1984 – ''[[Ghostbusters (fideospultsje út 1984)|Ghostbusters]]'' *1987 – ''[[The Real Ghostbusters (fideospultsje út 1987)|The Real Ghostbusters]]'' *1989 – ''[[Ghostbusters II (kompjûterspultsje)|Ghostbusters II]]'' <small>([[kompjûterspultsje]])</small> *1989 – ''[[Ghostbusters II (consolefideospultsje)|Ghostbusters II]]'' <small>(consolefideospultsje)</small> *1990 – ''[[Ghostbusters (fideospultsje út 1990)|Ghostbusters]]'' *1990 – ''[[New Ghostbusters II]]'' *1993 – ''[[The Real Ghostbusters (fideospultsje út 1993)|The Real Ghostbusters]]'' *2009 – ''[[Ghostbusters: The Video Game]]'' *2011 – ''[[Ghostbusters: Sanctum of Slime]]'' *2012 – ''[[Ghostbusters: Paranormal Blast]]'' *2013 – ''[[Beeline's Ghostbusters]]'' *2014 – ''[[Ghostbusters Pinball]]'' *2016 – ''[[Ghostbusters (fideospultsje út 2016)|Ghostbusters]]'' *2016 – ''[[Ghostbusters: Slime City]]'' *2018 – ''[[Ghostbusters World]]'' *2019 – ''[[Ghostbusters: The Video Game Remastered]]'' ===Oare spultsjes=== In [[rollespul]] yn it ramt fan 'e ''Ghostbusters''-franchise, mei as namme ienfâldichwei ''[[Ghostbusters (rollespul)|Ghostbusters]]'', waard yn [[1986]] útjûn troch [[West End Games]]. It wie ûntwurpen troch [[Sandy Petersen]], [[Lynn Willis]] en [[Greg Stafford]]. ==Keppelings om utens== * {{en}}[http://www.ghostbusters.com/ Offisjele webside fan ''Ghostbusters''] {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Ghostbusters_(franchise) ''References'', op dizze side]. }} {{DISPLAYTITLE:''Ghostbusters'' (franchise)}} {{Ghostbusters}} [[Kategory:Amerikaanske mediafranchise]] [[Kategory:Amerikaanske filmsearje]] [[Kategory:Ingelsktalige filmsearje]] [[Kategory:Fantasyfilmsearje]] [[Kategory:Komeedzjefilmsearje]] [[Kategory:Franchise fan Columbia Pictures]] [[Kategory:Franchise fan Sony Pictures]] [[Kategory:Filmsearje út 1984]] [[Kategory:Mediafranchise út 1984]] 1cmr5vb006s0p0583qqrr9l97q73elo Hessel de Walle 0 172050 1223592 1218688 2026-03-29T11:09:17Z Hurkonides 5270 1223592 wikitext text/x-wiki {{Persoan algemien | ôfbylding = Hessel de Walle.jpg | ôfbyldingstekst = Foar it Alvestêdebrechje | ôfbyldingsbreedte = | echte namme = Hessel de Walle | oare namme(n) = | nasjonaliteit = [[File:Flag of the Netherlands.svg|border|20px]] [[Nederlân]]sk | berne = [[1958]] | berteplak = [[Dokkum]] | stoarn = | stjerplak = | etnisiteit = [[File:Frisian flag.svg|border|20px]] [[Westerlauwerske Friezen|Frysk]] | regionale identiteit = | berop/amt = [[selsstannich database konsultant]] | aktyf as = | jierren aktyf = [[1980-er jierren]] – no | reden bekendheid = | bekendste wurk(en) = | prizen = | webside = [http://www.walmar.nl/ www.walmar.nl] }} '''Hessel de Walle''' ([[Dokkum]], [[1958]]) is in [[Fryslân|Frysk]] [[skriuwer]]. == Libben en karriêre == De Walle is berne yn [[Dokkum]] en [[studearre]] yn 1983 ôf as [[Skandinavist]] en [[Frisist]], mar gie oan 'e slach as [[database konsultant]]. Yn 1985 en 1986 sette er foar de [[Afûk]] twa boeken oer út it [[Deensk]]: ''Lasse Taksy hâldt der mei op'' en ''Strieën Tarzan''. Yn 2001 begûn er yn gearwurking mei de Grêfskriftekommisje oan 'e opset fan in database foar Fryske memorabilia. Yn 2007 ferskynde syn boek ''Friezen uit vroeger eeuwen'' mei mear as 7.000 teksten fan ynskripsjes fan memorabilia. Sûnt 2008 binne dy Fryske memorabilia - útgroeid nei mear as 10.000 - nei te gean op syn webside: [http://www.walmar.nl/ www.walmar.nl/inscripties.asp]. Op deselde side is ek in oersjoch te finen fan in grut tal Fryske famyljewapens dy't op dy memorabilia werom te finen binne: [http://www.walmar.nl/ www.walmar.nl/wapens.asp]. Op 9 maart 2026 hat [[Hessel de Walle]] it eigendom fan 'e efterlizzende database fan Fryske Memorabilia, wêrûnder de grêfskriften, oerdroegen oan de [[Fryske Akademy]]. Sûnt 2019 publisearret De Walle boeken oer de [[Twadde Wrâldoarloch]]. Yn novimber 2019 ferskynde ''De Mannen van de Overval''. Twa jier letter folge troch ''Piet Oberman De man en de mythe''. April 2024 kaam ''Vrouwen van het Friese verzet: gevecht op vele fronten'' út. April 2025 ferskynde ''Verzetsvrouw Esmée van Eeghen van een kort leven een een lange weg naar eerherstel''. Yn febrewaris 2026 publisearre De Walle tegearre mei [[Sofia Krol]] in oersetting út it [[Noard-Samysk]] fan 65 fersen fan Sámi-dichter [[Nils-Aslak Valkeapää]] ûnder de titel ''Grûntonger''. == Bibliografy == ; oersettings * {{Aut|Kirkegaard, Ole Lund}}, 'Strieën Tarzan'', Ljouwert, 1985 (Afûk), ISBN 9062732753.'' * {{Aut|Johansson, Magnus}}, ''Lasse Taksy hâldt der mei op'', Ljouwert, 1986 (Afûk), ISBN 9062733409. * {{Aut|Valkeapää, Nils-Aslak}}, ''Grûntonger'', Ljouwert, 2026 (Wijdemeer), ISBN 9789083523781. ; proaza * {{Aut|Walle, Hessel de}}, ''Friezen uit vroeger eeuwen'', Frjentsjer, 2007 (Van Wijnen), ISBN 9789051942866. * {{Aut|Walle, Hessel de}}, ''De Mannen van de Overval'', Dokkum, 2019 (Wijdemeer), ISBN 9789492052599. * {{Aut|Walle, Hessel de}}, ''Piet Oberman. De man en de mythe'', Dokkum, 2022 (Wijdemeer), ISBN 9789492052872. * {{Aut|Walle, Hessel de}}, ''Vrouwen van het Friese verzet: gevecht op vele fronten'', 2024 (Wijdemeer), ISBN 9789083344843 * {{Aut|Walle, Hessel de}}, ''Verzetsvrouw Esmée van Eeghen van een kort leven een een lange weg naar eerherstel'', 2025 (Wijdemeer), ISBN 9789083468990 == Keppelings om utens == * {{nl}} [http://www.walmar.nl/ Offisjele webside fan Hessel de Walle] {{boarnen|boarnefernijing= *[https://www.walmar.nl/ Ynformaasje oer Hessel de Walle op 'e webside fan Walmar] }} {{DEFAULTSORT:Walle, Hessel de}} [[Kategory:Frysk publisist]] [[Kategory:Frysk oersetter]] [[Kategory:Persoan berne yn Dokkum]] [[Kategory:Persoan berne yn 1958]] oc8v6u22c9kgvi7j5pk9da5oyde44gi Jean-Adrien Guignet 0 181854 1223537 1191157 2026-03-28T19:17:14Z Drewes 2754 /* Libben en wurk */ 1223537 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks keunstner | ôfbylding = Jean-Adrien Guignet. Self-portrait.jpg | ôfbyldingstekst = Selsportret, 1854 (Autun, musée Rolin) | ôfbyldingsbreedte = 200px | echte namme = | nasjonaliteit = {{FR|nasj}} | berne = [[21 jannewaris]] [[1816]] | berteplak = [[Annecy]] | stoarn = [[19 maaie]] [[1854]] (38 jier) | stjerplak = [[Parys]] | etnisiteit = | regionale identiteit = | wurksum as = | perioade = | streaming = | medium = | bekendste wurk(en) = Sjoch galery | jierren aktyf = | prizen = | webside = Gjint }} '''Jean-Adrien Guignet''' ([[21 jannewaris]] [[1816]] - [[19 maaie]] [[1854]]) wie in Frânske [[Oriïntalisme|oriïntalistyske]] [[Keunstskilder|skilder]]. == Libben en wurk == Guignet waard grutbrocht yn Annecy dêr't syn mem weikaam. Fan 1832 oant 1839 studearre er skilderkeunst yn it atelier fan Merry-Joseph Blondel en al yn 1840 ferskynde er op de Paryske Salon mei ferskate wurken, wêrûnder in pear mei in eastersk tintsje en Egyptyske sfear op bibelske motiven dêr't er it meast foar yn it sin brocht wurdt, lykas ''Mozes ûntmaskere oan it wetter fan de Nijl'', ''Hagar yn de woestyn'' of ''Jozef dy't de dreamen fan syn bruorren útleit''. Hy die mei oan de Salon fan 1841 mei in oar wurk mei in Egyptysk tema, ''Cambyses en Psametic'', wêryn't er de episoade útbylde fan de finzenskip fan Psametic III nei de ynname fan Memphis troch de Perzyske kening Cambyses II, dy't syn eigen dochter foargean liet mei in krûk as teken fan slavernij. It waard yn de Salon oankocht troch Louis Philippe d' Orléans en wurdt no útstald yn it [[Musée du Louvre]]. Hy bleau geregeld eksposearjen yn de salons fan de jierren dêrnei, mei wurken lykas in episoade fan de ''De Weromtocht fan 'e [[De Tsientûzen (hierlingen)|Tsientûzen]]'', presintearre yn 1843 en ek eigendom fan it Musée du Louvre, en ''Jozef dy't de dreamen fan de farao útleit'', ien fan syn populêrste wurken, presintearre yn 1845 en eigendom fan it Musée des Beaux-Arts yn [[Rouen]]. Nei de Salon fan 1848, de lêste dêr't er oan dielnaam, dêr't er ferskate lânskippen, in ''Flecht nei Egypte'' en in oaljeferveskilderij mei as tema ''Don Quichot dy't mâle dingen docht'', presintearre, joech de hartoch fan Luynes him de opdracht om de ytkeamer fan syn kastiel yn Dampierre te dekorearjen, in taak dêr't er de lêste seis jier fan syn libben oan bestege en dy't er nea dienmakke. As skilder waard er altyd karakterisearre troch in passy foar de eksoatyske en mysterieuze lânskippen dy't yn syn wurken werom te finen binne. Syn jongere broer, Jean-Baptiste Guignet, wie in skilder dy't him spesjaal talei op it skilderjen fan portretten. {{clear}} == Galery == <gallery widths="210px" heights="210px" perrow="4"> File:Adrien Guignet Joseph et Pharaon.jpg|''Joseph expliquant les rêves du pharaon'', Musée des beaux-arts de Rouen File:Adrien Guignet - Retreat of the ten thousand.jpg|''De Weromtocht fan 'e [[De Tsientûzen (hierlingen)|Tsientûzen]] (nei de [[Slach by Kûnaksa]])''. [[Louvre]]. File:Adrien Guignet - Xerxes at the Hellespont.jpg|''Xerxes à l'[[Hellespont]]'' File:Meeting Between Cambyses II and Psammetichus III.jpg|''Cambyse et Psamménite'' nei de Slach fan Pelusium (525 BC). [[Louvre]]. </gallery> {{commonscat|Jean-Adrien Guignet}} {{Boarnen|boarnefernijing= * Sjoch it Spaansktalige artikel: [[:es:Adrien Guignet]] }} {{DEFAULTSORT:Guignet, Adrien}} [[Kategory:Frânsk keunstskilder]] [[Kategory:Savoaisk persoan]] [[Kategory:Persoan berne yn 1816]] [[Kategory:Persoan stoarn yn 1854]] t25jpxs4km3yvyrhr0bel96gqhbvbep Fryske gemeenteriedsferkiezings 2026 0 190627 1223550 1223467 2026-03-28T20:27:58Z Klaasgroen 50943 Opkluter kleuren 1223550 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks Ferkiezing | foarige ferkiezings = [[Fryske Gemeenteriedsferkiezings 2022|2022]] | folgjende ferkiezings = [[Fryske Gemeenteriedsferkiezings 2030|2030]] | lân = Frisian_flag.svg | lânlink = Fryslân | datum = 18 maart 2026 | parlemint = [[Gemeenteried]] | tal sitten = 410 | mearderheid = | oantsjutting = | oantal = | opkomst = 56,4% {{opgong}} 2,6% | formaasjewinner = [[CDA]] | nij kabinet = | earder kabinet = | begjin regearperioade = | kaart-ferkiezingsútslaggen = Prov-Friesland-OpenTopo.jpg | tekst by kaart = De gemeenten fan Fryslân }} De '''Fryske Gemeenteriedsferkiezings fan 2026''' fûnen plak op 18 maart 2026 yn alle [[gemeenten]] fan de [[provinsje]] [[Fryslân]]. By dizze [[ferkiezings]] waarden de 410 leden fan de [[gemeenterieden]] keazen foar in perioade fan fjouwer jier. De ferkiezings makken diel út fan de lanlike [[gemeenteriedsferkiezings]] yn hiel [[Nederlân]]. == Opkomst == De opkomst fan 56,4% wie 2,6% heger as de foarige kear. De heechste opkomst wie te sjen op de [[waadeilannen]] mei [[Skiermûntseach]] as útsjitter mei in opkomst fan 76,1%. Dat wie lykwols 4,1% leger as yn 2022. Fierder skoarden de gemeenten [[De Fryske Marren]], [[Tytsjerksteradiel]] en [[Dantumadiel]] allegear rûn de 60%. De leechste opkomst wie yn [[Smellingerlân]] mei 52,3% en yn [[Harns (gemeente)|Harns]] mei 52,4%. De grutste stiging wie yn [[Weststellingwerf]] wêr't de opkomst 7,7% groeide yn ferliking mei de foarige ferkiezings.<ref name=":0">[https://app.nos.nl/nieuws/gr2026 Utslaggen Gemeenteried 2026 (NOS)]</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+Basisgegevens !List !Kiesgerjochtigden !Sitten !Opkomst !+/- |- | align="left" |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] |104.601 |39 |53,4% |{{Opgong}} 2,4% |- | align="left" |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]] |72.485 |37 |59,2% |{{Opgong}} 3,6% |- | align="left" |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]] |45.176 |31 |52,3% |{{Opgong}} 0,2% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]] |42.139 |31 |60,5% |{{Opgong}} 2,8% |- | align="left" |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]] |41.948 |31 |57,0% |{{Opgong}} 3,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]] |37.745 |29 |53,9% |{{Opgong}} 3,5% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] |36.681 |29 |55,3% |{{Opgong}} 0,8% |- | align="left" |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]] |26.004 |23 |60,3% |{{Opgong}} 1,2% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]] |24.293 |23 |59,1% |{{Opgong}} 4,0% |- | align="left" |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]] |21.631 |21 |57,8% |{{Opgong}} 7,7% |- | align="left" |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]] |21.133 |21 |54,5% |{{Opgong}} 1,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]] |22.503 |21 |55,1% |{{Opgong}} 2,3% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]] |15.210 |17 |59,8% |{{Opgong}} 3,5% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]] |13.228 |17 |52,4% |{{Delgong}} 0,6% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20x20px]] [[Skylge]] |4.071 |11 |69,4% |{{Opgong}} 4,7% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20x20px]] [[It Amelân|Amelân]] |3.150 |11 |70,3% |{{Delgong}} 0,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20x20px]] [[Flylân]] |1.060 |9 |63,4% |{{Opgong}} 0,1% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20x20px]] [[Skiermûntseach]] |869 |9 |76,1% |{{Delgong}} 4,1% |- ! align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] [[Fryslân]] !533.927 !140 !56,4% !{{Opgong}} 2,6% |} == Utslach == De útslaggen de gemeente wurde wjerjûn yn de ûndersteande grafyske tabel.<ref name=":0" /><ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18303081/lokale-partijen-de-grutte-winner-groenlinks-pvda-krijt-hurde-klap Lokale partijen de grutte winner | GrienLinks-PvdA krijt hurde klap - Omrop Fryslân]</ref> {| class="wikitable" width="100%" style="text-align:center; font-size:90%;" |+Sitferdieling de gemeente ! colspan="3" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[SGP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}} | width="15" | |} |- | style="width:150px; text-align:left;" |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:9/39*100}}%;" |'''9''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1'''<ref>SL!M Ljouwert (ôfsplitsing fan GL-PvdA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/39*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4'''<ref>GB058 (in fúzje fan Gemeentebelangen Ljouwert en LIST058)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/39*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/39*100}}%;" |'''3''' |} ! width="20" |39 |- | align="left" |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/37*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:7/37*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/37*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/37*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:9/37*100}}%;" |'''9''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2'''<ref>Gemeentebelangen SWF</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' |} !37 |- | align="left" |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' |} ! 31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:7/31*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Kleurrijk Fryske Marren (ôfsplitsing fan CDA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:7/31*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Burgerpartij de Fryske Marren</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Undernimmende Friezen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' |} !31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/31*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2'''<ref>Frisse Wyn 21</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' |} ! 31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:7/29*100}}%;" |'''7'''<ref>SAM Waadhoeke (ûntstien fanút D66, GL-PvdA en Wurkgroep it Bildt</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/29*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/29*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4''' |} ! 29 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4'''<ref>S!N; Sosjaal yn Noardeast-Fryslân (ûntstean fanút GL, Dongeradeel Sosjaal, SP en D66)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/29*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2'''<ref>Gemeentebelangen Noardeast-Fryslân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4'''<ref>Liberaal Noardeast-Fryslân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' |} !29 |- | align="left" |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/23*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/23*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:5/23*100}}%;" |'''5'''<ref>Better foar Tytsjerksteradiel (ûnstean fanút BVNL)</ref> |} ! 23 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/23*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:9/23*100}}%;" |'''9'''<ref>Opsterlânsk Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' |} !23 |- | align="left" |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2'''<ref>Sosjaal Duorsum Weststellingwerf yn gearwurking mei PvdA</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3'''<ref>Hert foar Weststellingwerf</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3'''<ref>Weststellingwerfs Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Lokaal Rjochts Weststellingwerf (ôfsplitsing fan de PVV)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' |} !21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Demokratysk Eaststellingwerf (ûnstean fanút List Eaststellingwerf yn gearwurking mei ferskate âld-PvdA-leden</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4'''<ref>VPO; Frije Partij Eaststellingwerf</ref> |} !21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/21*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/21*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Gemeentebelangen Achtkarspelen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' |} ! 21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/17*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/17*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' |} !17 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1'''<ref>HOOP (partij foar âlderein)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/17*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2'''<ref>Wad'n Partij Harns (ôfsplitsing fan de VVD)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' |} !17 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20x20px]] [[Skylge]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Tegearre Skylge</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Pleatslik Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Leefber Skylge</ref> |} ! 11 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20x20px]] [[It Amelân|Amelân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/11*100}}%;" |'''3'''<ref>AmelânIen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/11*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1'''<ref>A82</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' |} ! 11 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20x20px]] [[Flylân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/9*100}}%;" |'''2'''<ref>GrienWyt (ûnstean fanút PvdA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/9*100}}%;" |'''2'''<ref>List Fier (grien-liberaal)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/9*100}}%;" |'''1'''<ref>Algemien Belang Flylân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/9*100}}%;" |'''4'''<ref>Nij Liberaal Flylân (ûntstean fanút de VVD)</ref> |} ! 9 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20x20px]] [[Skiermûntseach]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Skiermûnteagersk Belang (lofts)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Tegearre foar Skiermûntseach (kristlik)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Us Belang (liberaal)</ref> |} ! 9 |- ! rowspan="2" align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] [[Fryslân]] ! {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/247*100}}%;" |1 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:52/247*100}}%;" |52 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:20/247*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:18/247*100}}%;" |18 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:71/247*100}}%;" |71 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:11/247*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:37/247*100}}%;" |37 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/247*100}}%;" |4 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:19/247*100}}%;" |19 |} !247 |- ! {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:25/163*100}}%;" |25 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:41/163*100}}%;" |41 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:11/163*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:21/163*100}}%;" |21 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:33/163*100}}%;" |33 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:20/163*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:12/163*100}}%;" |12 |} !163 |- ! colspan="3" align="left" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}|Progressyf}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}|Midden}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}|Lokaal Belang}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}|Liberaal}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}|Rjochts}} | width="15" | |} |} == Referinsjes == {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} }} == Navigaasje == {{Navigaasje Fryske Ferkiezings}} [[Kategory:Ferkiezings yn Fryslân]] [[Kategory:Barren yn 2026]] r4n32y4vctxwrosx2drkdph2m1jbcf7 1223551 1223550 2026-03-28T20:29:38Z Klaasgroen 50943 Noch in pear omruile 1223551 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks Ferkiezing | foarige ferkiezings = [[Fryske Gemeenteriedsferkiezings 2022|2022]] | folgjende ferkiezings = [[Fryske Gemeenteriedsferkiezings 2030|2030]] | lân = Frisian_flag.svg | lânlink = Fryslân | datum = 18 maart 2026 | parlemint = [[Gemeenteried]] | tal sitten = 410 | mearderheid = | oantsjutting = | oantal = | opkomst = 56,4% {{opgong}} 2,6% | formaasjewinner = [[CDA]] | nij kabinet = | earder kabinet = | begjin regearperioade = | kaart-ferkiezingsútslaggen = Prov-Friesland-OpenTopo.jpg | tekst by kaart = De gemeenten fan Fryslân }} De '''Fryske Gemeenteriedsferkiezings fan 2026''' fûnen plak op 18 maart 2026 yn alle [[gemeenten]] fan de [[provinsje]] [[Fryslân]]. By dizze [[ferkiezings]] waarden de 410 leden fan de [[gemeenterieden]] keazen foar in perioade fan fjouwer jier. De ferkiezings makken diel út fan de lanlike [[gemeenteriedsferkiezings]] yn hiel [[Nederlân]]. == Opkomst == De opkomst fan 56,4% wie 2,6% heger as de foarige kear. De heechste opkomst wie te sjen op de [[waadeilannen]] mei [[Skiermûntseach]] as útsjitter mei in opkomst fan 76,1%. Dat wie lykwols 4,1% leger as yn 2022. Fierder skoarden de gemeenten [[De Fryske Marren]], [[Tytsjerksteradiel]] en [[Dantumadiel]] allegear rûn de 60%. De leechste opkomst wie yn [[Smellingerlân]] mei 52,3% en yn [[Harns (gemeente)|Harns]] mei 52,4%. De grutste stiging wie yn [[Weststellingwerf]] wêr't de opkomst 7,7% groeide yn ferliking mei de foarige ferkiezings.<ref name=":0">[https://app.nos.nl/nieuws/gr2026 Utslaggen Gemeenteried 2026 (NOS)]</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+Basisgegevens !List !Kiesgerjochtigden !Sitten !Opkomst !+/- |- | align="left" |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] |104.601 |39 |53,4% |{{Opgong}} 2,4% |- | align="left" |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]] |72.485 |37 |59,2% |{{Opgong}} 3,6% |- | align="left" |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]] |45.176 |31 |52,3% |{{Opgong}} 0,2% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]] |42.139 |31 |60,5% |{{Opgong}} 2,8% |- | align="left" |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]] |41.948 |31 |57,0% |{{Opgong}} 3,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]] |37.745 |29 |53,9% |{{Opgong}} 3,5% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] |36.681 |29 |55,3% |{{Opgong}} 0,8% |- | align="left" |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]] |26.004 |23 |60,3% |{{Opgong}} 1,2% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]] |24.293 |23 |59,1% |{{Opgong}} 4,0% |- | align="left" |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]] |21.631 |21 |57,8% |{{Opgong}} 7,7% |- | align="left" |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]] |21.133 |21 |54,5% |{{Opgong}} 1,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]] |22.503 |21 |55,1% |{{Opgong}} 2,3% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]] |15.210 |17 |59,8% |{{Opgong}} 3,5% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]] |13.228 |17 |52,4% |{{Delgong}} 0,6% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20x20px]] [[Skylge]] |4.071 |11 |69,4% |{{Opgong}} 4,7% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20x20px]] [[It Amelân|Amelân]] |3.150 |11 |70,3% |{{Delgong}} 0,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20x20px]] [[Flylân]] |1.060 |9 |63,4% |{{Opgong}} 0,1% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20x20px]] [[Skiermûntseach]] |869 |9 |76,1% |{{Delgong}} 4,1% |- ! align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] [[Fryslân]] !533.927 !140 !56,4% !{{Opgong}} 2,6% |} == Utslach == De útslaggen de gemeente wurde wjerjûn yn de ûndersteande grafyske tabel.<ref name=":0" /><ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18303081/lokale-partijen-de-grutte-winner-groenlinks-pvda-krijt-hurde-klap Lokale partijen de grutte winner | GrienLinks-PvdA krijt hurde klap - Omrop Fryslân]</ref> {| class="wikitable" width="100%" style="text-align:center; font-size:90%;" |+Sitferdieling de gemeente ! colspan="3" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[SGP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}} | width="15" | |} |- | style="width:150px; text-align:left;" |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:9/39*100}}%;" |'''9''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1'''<ref>SL!M Ljouwert (ôfsplitsing fan GL-PvdA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/39*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4'''<ref>GB058 (in fúzje fan Gemeentebelangen Ljouwert en LIST058)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/39*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/39*100}}%;" |'''3''' |} ! width="20" |39 |- | align="left" |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/37*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:7/37*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/37*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/37*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:9/37*100}}%;" |'''9''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2'''<ref>Gemeentebelangen SWF</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' |} !37 |- | align="left" |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' |} ! 31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:7/31*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:7/31*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Kleurrijk Fryske Marren (ôfsplitsing fan CDA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Burgerpartij de Fryske Marren</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Undernimmende Friezen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' |} !31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/31*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2'''<ref>Frisse Wyn 21</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' |} ! 31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:7/29*100}}%;" |'''7'''<ref>SAM Waadhoeke (ûntstien fanút D66, GL-PvdA en Wurkgroep it Bildt</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/29*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/29*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4''' |} ! 29 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4'''<ref>S!N; Sosjaal yn Noardeast-Fryslân (ûntstean fanút GL, Dongeradeel Sosjaal, SP en D66)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/29*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2'''<ref>Gemeentebelangen Noardeast-Fryslân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4'''<ref>Liberaal Noardeast-Fryslân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' |} !29 |- | align="left" |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/23*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/23*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:5/23*100}}%;" |'''5'''<ref>Better foar Tytsjerksteradiel (ûnstean fanút BVNL)</ref> |} ! 23 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/23*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:9/23*100}}%;" |'''9'''<ref>Opsterlânsk Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' |} !23 |- | align="left" |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2'''<ref>Sosjaal Duorsum Weststellingwerf yn gearwurking mei PvdA</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3'''<ref>Hert foar Weststellingwerf</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3'''<ref>Weststellingwerfs Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Lokaal Rjochts Weststellingwerf (ôfsplitsing fan de PVV)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' |} !21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Demokratysk Eaststellingwerf (ûnstean fanút List Eaststellingwerf yn gearwurking mei ferskate âld-PvdA-leden</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4'''<ref>VPO; Frije Partij Eaststellingwerf</ref> |} !21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/21*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/21*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Gemeentebelangen Achtkarspelen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' |} ! 21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/17*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/17*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' |} !17 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1'''<ref>HOOP (partij foar âlderein)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/17*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2'''<ref>Wad'n Partij Harns (ôfsplitsing fan de VVD)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' |} !17 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20x20px]] [[Skylge]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Tegearre Skylge</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Pleatslik Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Leefber Skylge</ref> |} ! 11 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20x20px]] [[It Amelân|Amelân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/11*100}}%;" |'''3'''<ref>AmelânIen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/11*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1'''<ref>A82</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' |} ! 11 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20x20px]] [[Flylân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/9*100}}%;" |'''2'''<ref>GrienWyt (ûnstean fanút PvdA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/9*100}}%;" |'''2'''<ref>List Fier (grien-liberaal)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/9*100}}%;" |'''1'''<ref>Algemien Belang Flylân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/9*100}}%;" |'''4'''<ref>Nij Liberaal Flylân (ûntstean fanút de VVD)</ref> |} ! 9 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20x20px]] [[Skiermûntseach]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Skiermûnteagersk Belang (lofts)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Tegearre foar Skiermûntseach (kristlik)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Us Belang (liberaal)</ref> |} ! 9 |- ! rowspan="2" align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] [[Fryslân]] ! {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/247*100}}%;" |1 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:52/247*100}}%;" |52 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:20/247*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:18/247*100}}%;" |18 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:71/247*100}}%;" |71 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:11/247*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:37/247*100}}%;" |37 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/247*100}}%;" |4 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:19/247*100}}%;" |19 |} !247 |- ! {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:25/163*100}}%;" |25 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:41/163*100}}%;" |41 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:11/163*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:21/163*100}}%;" |21 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:33/163*100}}%;" |33 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:20/163*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:12/163*100}}%;" |12 |} !163 |- ! colspan="3" align="left" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}|Progressyf}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}|Midden}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}|Lokaal Belang}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}|Liberaal}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}|Rjochts}} | width="15" | |} |} == Referinsjes == {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} }} == Navigaasje == {{Navigaasje Fryske Ferkiezings}} [[Kategory:Ferkiezings yn Fryslân]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 4zn8gs5137vsd1ulr0x9fz67u8wnszj 1223566 1223551 2026-03-28T21:28:35Z Klaasgroen 50943 /* Utslach */ sgp oarsom 1223566 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks Ferkiezing | foarige ferkiezings = [[Fryske Gemeenteriedsferkiezings 2022|2022]] | folgjende ferkiezings = [[Fryske Gemeenteriedsferkiezings 2030|2030]] | lân = Frisian_flag.svg | lânlink = Fryslân | datum = 18 maart 2026 | parlemint = [[Gemeenteried]] | tal sitten = 410 | mearderheid = | oantsjutting = | oantal = | opkomst = 56,4% {{opgong}} 2,6% | formaasjewinner = [[CDA]] | nij kabinet = | earder kabinet = | begjin regearperioade = | kaart-ferkiezingsútslaggen = Prov-Friesland-OpenTopo.jpg | tekst by kaart = De gemeenten fan Fryslân }} De '''Fryske Gemeenteriedsferkiezings fan 2026''' fûnen plak op 18 maart 2026 yn alle [[gemeenten]] fan de [[provinsje]] [[Fryslân]]. By dizze [[ferkiezings]] waarden de 410 leden fan de [[gemeenterieden]] keazen foar in perioade fan fjouwer jier. De ferkiezings makken diel út fan de lanlike [[gemeenteriedsferkiezings]] yn hiel [[Nederlân]]. == Opkomst == De opkomst fan 56,4% wie 2,6% heger as de foarige kear. De heechste opkomst wie te sjen op de [[waadeilannen]] mei [[Skiermûntseach]] as útsjitter mei in opkomst fan 76,1%. Dat wie lykwols 4,1% leger as yn 2022. Fierder skoarden de gemeenten [[De Fryske Marren]], [[Tytsjerksteradiel]] en [[Dantumadiel]] allegear rûn de 60%. De leechste opkomst wie yn [[Smellingerlân]] mei 52,3% en yn [[Harns (gemeente)|Harns]] mei 52,4%. De grutste stiging wie yn [[Weststellingwerf]] wêr't de opkomst 7,7% groeide yn ferliking mei de foarige ferkiezings.<ref name=":0">[https://app.nos.nl/nieuws/gr2026 Utslaggen Gemeenteried 2026 (NOS)]</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+Basisgegevens !List !Kiesgerjochtigden !Sitten !Opkomst !+/- |- | align="left" |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] |104.601 |39 |53,4% |{{Opgong}} 2,4% |- | align="left" |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]] |72.485 |37 |59,2% |{{Opgong}} 3,6% |- | align="left" |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]] |45.176 |31 |52,3% |{{Opgong}} 0,2% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]] |42.139 |31 |60,5% |{{Opgong}} 2,8% |- | align="left" |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]] |41.948 |31 |57,0% |{{Opgong}} 3,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]] |37.745 |29 |53,9% |{{Opgong}} 3,5% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] |36.681 |29 |55,3% |{{Opgong}} 0,8% |- | align="left" |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]] |26.004 |23 |60,3% |{{Opgong}} 1,2% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]] |24.293 |23 |59,1% |{{Opgong}} 4,0% |- | align="left" |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]] |21.631 |21 |57,8% |{{Opgong}} 7,7% |- | align="left" |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]] |21.133 |21 |54,5% |{{Opgong}} 1,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]] |22.503 |21 |55,1% |{{Opgong}} 2,3% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]] |15.210 |17 |59,8% |{{Opgong}} 3,5% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]] |13.228 |17 |52,4% |{{Delgong}} 0,6% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20x20px]] [[Skylge]] |4.071 |11 |69,4% |{{Opgong}} 4,7% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20x20px]] [[It Amelân|Amelân]] |3.150 |11 |70,3% |{{Delgong}} 0,9% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20x20px]] [[Flylân]] |1.060 |9 |63,4% |{{Opgong}} 0,1% |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20x20px]] [[Skiermûntseach]] |869 |9 |76,1% |{{Delgong}} 4,1% |- ! align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] [[Fryslân]] !533.927 !140 !56,4% !{{Opgong}} 2,6% |} == Utslach == De útslaggen de gemeente wurde wjerjûn yn de ûndersteande grafyske tabel.<ref name=":0" /><ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18303081/lokale-partijen-de-grutte-winner-groenlinks-pvda-krijt-hurde-klap Lokale partijen de grutte winner | GrienLinks-PvdA krijt hurde klap - Omrop Fryslân]</ref> {| class="wikitable" width="100%" style="text-align:center; font-size:90%;" |+Sitferdieling de gemeente ! colspan="3" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[SGP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}} | width="15" | |} |- | style="width:150px; text-align:left;" |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:9/39*100}}%;" |'''9''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1'''<ref>SL!M Ljouwert (ôfsplitsing fan GL-PvdA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/39*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/39*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4'''<ref>GB058 (in fúzje fan Gemeentebelangen Ljouwert en LIST058)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/39*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/39*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/39*100}}%;" |'''3''' |} ! width="20" |39 |- | align="left" |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/37*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:7/37*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/37*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/37*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:9/37*100}}%;" |'''9''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2'''<ref>Gemeentebelangen SWF</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/37*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/37*100}}%;" |'''3''' |} !37 |- | align="left" |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' |} ! 31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:7/31*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:7/31*100}}%;" |'''7''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Kleurrijk Fryske Marren (ôfsplitsing fan CDA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Burgerpartij de Fryske Marren</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1'''<ref>Undernimmende Friezen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' |} !31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:5/31*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/31*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/31*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/31*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/31*100}}%;" |'''2'''<ref>Frisse Wyn 21</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/31*100}}%;" |'''3''' |} ! 31 |- | align="left" |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:7/29*100}}%;" |'''7'''<ref>SAM Waadhoeke (ûntstien fanút D66, GL-PvdA en Wurkgroep it Bildt</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/29*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/29*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4''' |} ! 29 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4'''<ref>S!N; Sosjaal yn Noardeast-Fryslân (ûntstean fanút GL, Dongeradeel Sosjaal, SP en D66)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/29*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:6/29*100}}%;" |'''6''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2'''<ref>Gemeentebelangen Noardeast-Fryslân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/29*100}}%;" |'''4'''<ref>Liberaal Noardeast-Fryslân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/29*100}}%;" |'''2''' |} !29 |- | align="left" |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/23*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/23*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:5/23*100}}%;" |'''5'''<ref>Better foar Tytsjerksteradiel (ûnstean fanút BVNL)</ref> |} ! 23 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/23*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/23*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/23*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:9/23*100}}%;" |'''9'''<ref>Opsterlânsk Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/23*100}}%;" |'''2''' |} !23 |- | align="left" |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2'''<ref>Sosjaal Duorsum Weststellingwerf yn gearwurking mei PvdA</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3'''<ref>Hert foar Weststellingwerf</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3'''<ref>Weststellingwerfs Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Lokaal Rjochts Weststellingwerf (ôfsplitsing fan de PVV)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' |} !21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Demokratysk Eaststellingwerf (ûnstean fanút List Eaststellingwerf yn gearwurking mei ferskate âld-PvdA-leden</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/21*100}}%;" |'''4'''<ref>VPO; Frije Partij Eaststellingwerf</ref> |} !21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/21*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/21*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/21*100}}%;" |'''1'''<ref>Gemeentebelangen Achtkarspelen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/21*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/21*100}}%;" |'''3''' |} ! 21 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:4/17*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/17*100}}%;" |'''4''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' |} !17 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/17*100}}%;" |'''1'''<ref>HOOP (partij foar âlderein)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/17*100}}%;" |'''5''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/17*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2'''<ref>Wad'n Partij Harns (ôfsplitsing fan de VVD)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/17*100}}%;" |'''2''' |} !17 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20x20px]] [[Skylge]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Tegearre Skylge</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Pleatslik Belang</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2'''<ref>Leefber Skylge</ref> |} ! 11 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20x20px]] [[It Amelân|Amelân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/11*100}}%;" |'''3'''<ref>AmelânIen</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:3/11*100}}%;" |'''3''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1'''<ref>A82</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/11*100}}%;" |'''2''' | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/11*100}}%;" |'''1''' |} ! 11 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20x20px]] [[Flylân]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/9*100}}%;" |'''2'''<ref>GrienWyt (ûnstean fanút PvdA)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:2/9*100}}%;" |'''2'''<ref>List Fier (grien-liberaal)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:1/9*100}}%;" |'''1'''<ref>Algemien Belang Flylân</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:4/9*100}}%;" |'''4'''<ref>Nij Liberaal Flylân (ûntstean fanút de VVD)</ref> |} ! 9 |- | align="left" |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20x20px]] [[Skiermûntseach]] | style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Skiermûnteagersk Belang (lofts)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Tegearre foar Skiermûntseach (kristlik)</ref> | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:3/9*100}}%;" |'''3'''<ref>Us Belang (liberaal)</ref> |} ! 9 |- ! rowspan="2" align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] [[Fryslân]] ! {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/247*100}}%;" |1 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:52/247*100}}%;" |52 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:20/247*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:18/247*100}}%;" |18 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:71/247*100}}%;" |71 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:11/247*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:37/247*100}}%;" |37 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/247*100}}%;" |4 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:19/247*100}}%;" |19 |} !247 |- ! {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:25/163*100}}%;" |25 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:41/163*100}}%;" |41 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:11/163*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:21/163*100}}%;" |21 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:33/163*100}}%;" |33 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:20/163*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:12/163*100}}%;" |12 |} !163 |- ! colspan="3" align="left" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}|Progressyf}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}|Midden}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}|Lokaal Belang}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}|Liberaal}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}|Rjochts}} | width="15" | |} |} == Referinsjes == {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} }} == Navigaasje == {{Navigaasje Fryske Ferkiezings}} [[Kategory:Ferkiezings yn Fryslân]] [[Kategory:Barren yn 2026]] htxb8pj4l1kbtmmfh7o7ombdb6hkcnm Greefskip West-Frisia 0 190753 1223582 1222184 2026-03-29T08:10:23Z Kneppelfreed 2013 1223582 wikitext text/x-wiki {{histoarysk lân |namme = Greefskip West-Frisia <br /><small>''Comitatis Fresiae'' ([[Latyn]]) |bestean = <span style="color:white;">0</span>885–1101 |flagge = |wapen = |biedwurd = |lânkaart = [[Ofbyld:Lex_Frisionum_division.png|250px]] |haadstêd = |offisjele taal = [[Aldfrysk]], [[Aldnederfrankysk]] |steatsfoarm = [[Greefskip]] |ûntstien út = [[Midden-Frânsje]] |opgien yn = [[Ofbyld:Vlag_van_het_Graafschap_Holland.png|20px|border]] [[Greefskip Hollân]] |no diel fan = {{NEDf}} |ynwennertal = |oerflak = |folksliet = |muntienheid = |tillefoan = |ISO 3166-koade = |ynternetekstinsje = }} It '''greefskip West-Frisia''' of it '''greefskip West-Fryslân''' wie in net dúdlik ôfbeakene midsiuwsk [[greefskip]] fan it [[Hillige Roomske Ryk]]. West-Frisia is de namme dêr't skiedskriuwers it gebiet mei oantsjutte dat nei de [[Frysk-Frankyske Oarloggen|Frankyske oermastering]] yn [[619]] n.Kr. fan it [[Fryske Ryk]] bestjoerd waard troch greven en likernôch út de gebieten [[Teksel]], [[Wieringen]], [[Medemblik (stêd)|Medemblik]], [[Kinmerlân]], [[Rynlân (Hollân)|Rynlân]], [[Masalân|Maaslân]], [[Skouwen-Duvelân|Skouwen]] en [[Walcheren]] bestie en dy't bewenne waard troch (westlike) [[Friezen]]. == West-Frisia == West-Frisia ([Latyn]]: ''Frisia/Fresia occidentalis'') wie it westlik gebiet fan ''[[Frisia]]'', de namme fan it [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[Fryslân (wengebiet)|wengebiet]] fan de [[Friezen]], tusken de [[Fly]] en [[Sinkfal]], sa't yn 'e [[Lex Frisionum]] neamd wurdt: ''Apud occidentales Fresionea inter Flehi et Sincfalam...'' ("By de westlike Friezen tusken Fly en Sinkfal...").{{Cite web |url=http://www.keesn.nl/lex/lex_nl_text.htm |title=''Lex Frisionum – Tekst en vertaling'' |auteur=Kees C. Nieuwenhuijsen |wurk=Kees Nieuwenhuijsen Living History Studies |date=januari 2010 |accessdate=14 januari 2020|argyfurl=https://web.archive.org/web/20201029045209/http://www.keesn.nl/lex/lex_nl_text.htm|argyfdatum=2020-10-29}}</ref> De omfieming fan it gebiet is troch de iuwen hinne feroare. Yn 'e snuorje doe't de Lex Frisionum opmakke waard hearde it hiele gebiet fan 'e Sinkfal, de doetiidske rin fan 'e [[Westerskelde]] nei it Fly mei it sintrale rivieregebiet mei [[Utert (stêd)|Utert]], [[Doarestêd]] en de [[Betuwe]] ynbegrepen. It gebiet súdlik fan 'e [[Alde Ryn]] en it sintrale riviergebiet hearde earst ta it [[Romeinske Ryk]]. Fan 'e 3e iuw ôf setten [[Franken]] har nei wenjen yn it Romeinsk gebiet. Letter setten dêr ek Friezen har nei wenjen dêre. Yn 'e 6e iuw wurdt neamd dat it gebiet ûnder Fryske kontrôle is. It gebiet súdlik fan 'e Alde Ryn waard troch de Franken ''[[Frisia Citerior]]'' ("neier Fryslân"), foar ''Frisia Ulterior'' ("fierder Fryslân") oer, neamd. Yn 'e rin fan 'e iuwen, nei de [[Frysk-Frankyske Oarloggen|Frankyske oermastering fan Fryslân]], is de súdlike grins fan Frisia hieltyd mear nei it noarden ta opskood. Yn [[1289]] waard it lêste part fan West-Frisia, de krite [[West-Fryslân]] troch de [[List fan greven fan Hollân en Seelân|Hollânske greve]] [[Floaris V fan Hollân|Floaris V]] oermastere.<ref>{{aut|Bakker, G.}} (1962): ''De grenzen van Frisia tussen 600 en 1150'', It Beaken 24-2, siden 120-130, dêryn siden 126-127.</ref> == It greefskip == Nei't de Fryske kening Redbad ferstoar yn [[719]] n.Kr. waard it Fryske gebiet oant de Fly troch de Frankyske lieder [[Karel Martel]] oermastere. Guon skiedkundigen oppenearje lykwols dat de Frankyske oermastering doe net fierder as de Felserstream gie en dat meei de [[Slach oan de Boarn]] yn 734 Fryslân, mei de rest fan West-Frisia, oant de [[De Lauwers|Lauwers]] oarmastere waard.<ref>{{aut|Halbertsma, H.}} ''Frieslands oudheid, het rijk van de Friese koningen'', Utert 2000, side 222, </ref>. Karel Martel syn pakesizzer, [[Karel de Grutte]] oermastere East-Frisia, mank mei [[Saksen (folk)|Saksen]] (772-775). Under Karel de Grutte en syn neiteam, de [[Karolingen]], waarden de Fryske gebieten, lykas yn 'e rest fan harren ryk, ûnderferparte yn greefskippen (''pagi''), bestjoerd troch greven. Dy [[goagreve]]n wiene yn dy snuorje amtners fan de kening dy't syn taken regionaal útfierden. De greefskippen yn it Fryske gebiet waarden foarme út 'e Fryske goaen. De greven wiene almeast part fan de Frankyske adel ynstee fan de Fryske elite. Nei't de macht fan de Karolingen yn 'e rin fan de 8e en 9e iuw yn it neigean rekke, waarden de pleatslike bestjoerders hieltyd machtiger. Yn dy snuorje wiene de ynfallen fan de [[Wytsings]] yn folle gong. Om dy ynfallen del te bêdzjen waarden beskate gebieten troch de Karolingyske hearskers oan foaroansteande Wytsings útliend. Grutte dielen fan Frisia, wêrûnder gâns West-Frisia, waarden útliend oan Wytsings lykas bygelyks de bruorren [[Roarik]] en [[Harald]] en letter [[Godfryd de Wytsing|Godfryd]], dy't as [[Frisia (midsiuwen)#hartochdom Frisia|hartoch fan Fryslân]] regearen. Dêr ûntstie noed oer de tanimmende macht fan Godfryd en dy waard yn 885 fermoarde. In Fryske fazal fan Godfryd dy't mooglik in rol by de moard spile wie [[Gerulf]]. Hy stamme mooglik út in aadlik skaai út [[Westergoa]]. Nei de moard op Godfryd krige er yn [[885]] it Rynlân yn lien fan keizer [[Karel de Grouwe]]. Boppedat krige er op [[4 augustus]] [[889]] stikken lân yn [[Kinmerlân]] by [[Noardwyk (Súd-Hollân)|Noardwyk]] en guon pleatsen yn [[Teisterbant]] yn besit fan de [[East-Frânsje|Eastfrankyske]] kening [[Arnulf fan Karintje]]. Neffens histoarikus [[Dick Block|D.P. Block]] krige er it sizzenskip oar gâns West-Frisia, dat doe de kuststripe fan de Fly oant de mûning fan de [[Maas]] wie mei de goaen [[Teksel]], [[Kinmerlân]], [[Rynlân (Hollân)|Rynlân]] en [[Masalân|Maaslân]].<ref>{{Aut|Henstra, D.J.}} (2012), ''Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer'', Van Gorcum, Assen, siden 66,67</ref> Hy waard ''comes Fresonum'' ("greve fan de Friezen") neamd. Hy wurdt as de stamheit fan de [[Gerulfingen]] sjoen.<ref>{{Aut|Jaekel, Hugo}} (1895), ''”Die Grafen von Mittelfriesland aus dem Geschlechte König Ratbods”'', Gotha, siden 34-39</ref> Gerulf syn soan [[Durk I]] folge him nei syn dea yn West-Frisia op. De greve syn macht beheinde lykwols oer it gebiet súdlik fan 'e [[IJ (Amsterdam)|IJ]]. Kening [[Karel de Ienfâldige]] joech Durk de tsjerke fan [[Egmond]] en syn besittings as beleaning foar syn help yn de [[Slach by Soissons (923)|Slach by Soissons]] om in opstân fan Westfrankyske fazallen te ûnderdrukken. Hy koe dat dwaan, want Egmond foel krekt noardlik fan it gebiet dy't er urven hie fan syn heit. Hy stifte dêrnei de [[Abdij fan Egmond]]. It [[feodalisme]] krige yn de Fryske gebieten amper foet oan 'e grûn. Yn [[993]] sneuvele greve [[Arnulf fan Gint|Arnulf]] yn syn besykjen syn ûnderdienen om sizzen jaan te litten. It greefskip koe him al yn eastlike rjochting útwreidzje yn it neidiel fan 'e [[biskop fan Utert]]. Arnulf syn soan [[Durk III]] hie syn machtsbasis yn [[Flaardingen]], dêr't er tol ynfierde oer de [[Merwede]]. Dêr krige er it oan 'e stok mei de biskop fan Utert en de Dútske kening [[Hindrik de Hillige]]. Dy soenen Durk oanpakke, mar waarden yn [[1018]] troch him ferslein yn de [[Slach by Flaardingen]]. Om [[950]] hinne waard úteinset mei de [[Grutte Lânoanmakkerij]] fan it grutte feangebiet, dy't troch de greven fan West-Frisia en de biskoppen fan Utert oanset waarden. Lykwols yn oare parten fan de Fryske lannen, lykas yn [[Westflinge]] en it [[Wetterlân (regio)|Wetterlân]] waard it [[Lânoanmakkerij|oanmeitsjen]] fan it [[fean]] neffens it Fryske [[opstrekrjocht]]. == Nammeferoaring == Oan 'e ein fan de 11e iuw feroare de namme fan it greefskip. Yn [[1101]] liet greve [[Floaris II fan Hollân|Floaris II]] him offisjeel ''comes de Hollant'' ("greve fan Hollân") neame. De namme ''hol(t)lant'' komt fan it [[Aldnederlânsk]] en bestjut "wâld/broek lân". It gie ynearsten om in feansompegebiet yn it Rynlân, mar waard nei 1101 de namme fan it greefskip. Yn 'e rin fan de 11e iuw binne Hollân en de rest fan West-Fryslân, doetiids oantsjut as "[[Westflinge]]" útinoar groeid. Yn Hollân ûntstie in stribjen nei in eigen identiteit mei in eigen kultuer, taal en rjocht. De Friezen dêrfoaroer woene har net deljaan oan it greeflik gesach. Durk III, lykas syn soannen [[Durk IV]] en [[Floaris I fan Hollân|Floaris I]] holden harren dêrom ta yn it suden.<ref>{{Aut|Blok, D.P.}}, ''Holland und Westfriesland'', side 358</ref> Doe't yn [[1064]] it greefskip, mei útsûndering fan it Maaslân, troch keizer [[Hindrik IV fan it Hillige Roomske Ryk|Hindrik IV]] yn lien jûn waard oan de Utertske biskop, hat it fierder yn 'e hân wurke. Yn [[1125]] waard it greefskip troch tadwaan fan kening [[Lotarius fan Supplingenburg]] wer [[Ryksûnmidlikheid|ryksûnmidlik]] wurde. It gebiet boppe de IJ, bleau ynearsten út 'e hannen fan de greven fan Hollân. == Sjoch ek == * [[Greefskip Hollân]] * [[Greefskip Mid-Fryslân]] * [[List fan hearskers yn Fryslân]] {{Boarnen|boarnefernijing= '''Boarnen''' * {{aut|Kees Nieuwenhuijsen}} (2016) ''Strijd om West-Frisa, De ontstaansgeschiedenis van het graafschap Holland'', Omniboek. * {{aut|Henstra, D.J. (2012)}}, ''Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer'', Assen: van Gorcum, ISBN 9789023249788 '''Noaten''' {{Reflist}} }} [[Kategory:Greefskip]] [[Kategory:Skiednis fan Hollân]] [[Kategory:Skiednis fan Fryslân]] [[Kategory:Steat fan it Hillige Roomske Ryk]] [[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 885]] [[Kategory:Bestjoerlike ienheid opheft yn 1101]] k5c1oty4iiwmznbte6w2rnwrn68x8xt 1223584 1223582 2026-03-29T08:14:45Z Kneppelfreed 2013 /* West-Frisia */ tssss 1223584 wikitext text/x-wiki {{histoarysk lân |namme = Greefskip West-Frisia <br /><small>''Comitatis Fresiae'' ([[Latyn]]) |bestean = <span style="color:white;">0</span>885–1101 |flagge = |wapen = |biedwurd = |lânkaart = [[Ofbyld:Lex_Frisionum_division.png|250px]] |haadstêd = |offisjele taal = [[Aldfrysk]], [[Aldnederfrankysk]] |steatsfoarm = [[Greefskip]] |ûntstien út = [[Midden-Frânsje]] |opgien yn = [[Ofbyld:Vlag_van_het_Graafschap_Holland.png|20px|border]] [[Greefskip Hollân]] |no diel fan = {{NEDf}} |ynwennertal = |oerflak = |folksliet = |muntienheid = |tillefoan = |ISO 3166-koade = |ynternetekstinsje = }} It '''greefskip West-Frisia''' of it '''greefskip West-Fryslân''' wie in net dúdlik ôfbeakene midsiuwsk [[greefskip]] fan it [[Hillige Roomske Ryk]]. West-Frisia is de namme dêr't skiedskriuwers it gebiet mei oantsjutte dat nei de [[Frysk-Frankyske Oarloggen|Frankyske oermastering]] yn [[619]] n.Kr. fan it [[Fryske Ryk]] bestjoerd waard troch greven en likernôch út de gebieten [[Teksel]], [[Wieringen]], [[Medemblik (stêd)|Medemblik]], [[Kinmerlân]], [[Rynlân (Hollân)|Rynlân]], [[Masalân|Maaslân]], [[Skouwen-Duvelân|Skouwen]] en [[Walcheren]] bestie en dy't bewenne waard troch (westlike) [[Friezen]]. == West-Frisia == West-Frisia ([Latyn]]: ''Frisia/Fresia occidentalis'') wie it westlik gebiet fan ''[[Frisia]]'', de namme fan it [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[Fryslân (wengebiet)|wengebiet]] fan de [[Friezen]], tusken de [[Fly]] en [[Sinkfal]], sa't yn 'e [[Lex Frisionum]] neamd wurdt: ''Apud occidentales Fresionea inter Flehi et Sincfalam...'' ("By de westlike Friezen tusken Fly en Sinkfal...").<ref>{{Cite web |url=http://www.keesn.nl/lex/lex_nl_text.htm |titel=''Lex Frisionum – Tekst en vertaling'' |auteur=Kees C. Nieuwenhuijsen |wurk=Kees Nieuwenhuijsen Living History Studies |datum=jannewaris 2010 |opropdatum=14 jannewaris 2020|argyfurl=https://web.archive.org/web/20201029045209/http://www.keesn.nl/lex/lex_nl_text.htm|argyfdatum=2020-10-29}}</ref> De omfieming fan it gebiet is troch de iuwen hinne feroare. Yn 'e snuorje doe't de Lex Frisionum opmakke waard hearde it hiele gebiet fan 'e Sinkfal, de doetiidske rin fan 'e [[Westerskelde]] nei it Fly mei it sintrale rivieregebiet mei [[Utert (stêd)|Utert]], [[Doarestêd]] en de [[Betuwe]] ynbegrepen. It gebiet súdlik fan 'e [[Alde Ryn]] en it sintrale riviergebiet hearde earst ta it [[Romeinske Ryk]]. Fan 'e 3e iuw ôf setten [[Franken]] har nei wenjen yn it Romeinsk gebiet. Letter setten dêr ek Friezen har nei wenjen dêre. Yn 'e 6e iuw wurdt neamd dat it gebiet ûnder Fryske kontrôle is. It gebiet súdlik fan 'e Alde Ryn waard troch de Franken ''[[Frisia Citerior]]'' ("neier Fryslân"), foar ''Frisia Ulterior'' ("fierder Fryslân") oer, neamd. Yn 'e rin fan 'e iuwen, nei de [[Frysk-Frankyske Oarloggen|Frankyske oermastering fan Fryslân]], is de súdlike grins fan Frisia hieltyd mear nei it noarden ta opskood. Yn [[1289]] waard it lêste part fan West-Frisia, de krite [[West-Fryslân]] troch de [[List fan greven fan Hollân en Seelân|Hollânske greve]] [[Floaris V fan Hollân|Floaris V]] oermastere.<ref>{{aut|Bakker, G.}} (1962): ''De grenzen van Frisia tussen 600 en 1150'', It Beaken 24-2, siden 120-130, dêryn siden 126-127.</ref> == It greefskip == Nei't de Fryske kening Redbad ferstoar yn [[719]] n.Kr. waard it Fryske gebiet oant de Fly troch de Frankyske lieder [[Karel Martel]] oermastere. Guon skiedkundigen oppenearje lykwols dat de Frankyske oermastering doe net fierder as de Felserstream gie en dat meei de [[Slach oan de Boarn]] yn 734 Fryslân, mei de rest fan West-Frisia, oant de [[De Lauwers|Lauwers]] oarmastere waard.<ref>{{aut|Halbertsma, H.}} ''Frieslands oudheid, het rijk van de Friese koningen'', Utert 2000, side 222, </ref>. Karel Martel syn pakesizzer, [[Karel de Grutte]] oermastere East-Frisia, mank mei [[Saksen (folk)|Saksen]] (772-775). Under Karel de Grutte en syn neiteam, de [[Karolingen]], waarden de Fryske gebieten, lykas yn 'e rest fan harren ryk, ûnderferparte yn greefskippen (''pagi''), bestjoerd troch greven. Dy [[goagreve]]n wiene yn dy snuorje amtners fan de kening dy't syn taken regionaal útfierden. De greefskippen yn it Fryske gebiet waarden foarme út 'e Fryske goaen. De greven wiene almeast part fan de Frankyske adel ynstee fan de Fryske elite. Nei't de macht fan de Karolingen yn 'e rin fan de 8e en 9e iuw yn it neigean rekke, waarden de pleatslike bestjoerders hieltyd machtiger. Yn dy snuorje wiene de ynfallen fan de [[Wytsings]] yn folle gong. Om dy ynfallen del te bêdzjen waarden beskate gebieten troch de Karolingyske hearskers oan foaroansteande Wytsings útliend. Grutte dielen fan Frisia, wêrûnder gâns West-Frisia, waarden útliend oan Wytsings lykas bygelyks de bruorren [[Roarik]] en [[Harald]] en letter [[Godfryd de Wytsing|Godfryd]], dy't as [[Frisia (midsiuwen)#hartochdom Frisia|hartoch fan Fryslân]] regearen. Dêr ûntstie noed oer de tanimmende macht fan Godfryd en dy waard yn 885 fermoarde. In Fryske fazal fan Godfryd dy't mooglik in rol by de moard spile wie [[Gerulf]]. Hy stamme mooglik út in aadlik skaai út [[Westergoa]]. Nei de moard op Godfryd krige er yn [[885]] it Rynlân yn lien fan keizer [[Karel de Grouwe]]. Boppedat krige er op [[4 augustus]] [[889]] stikken lân yn [[Kinmerlân]] by [[Noardwyk (Súd-Hollân)|Noardwyk]] en guon pleatsen yn [[Teisterbant]] yn besit fan de [[East-Frânsje|Eastfrankyske]] kening [[Arnulf fan Karintje]]. Neffens histoarikus [[Dick Block|D.P. Block]] krige er it sizzenskip oar gâns West-Frisia, dat doe de kuststripe fan de Fly oant de mûning fan de [[Maas]] wie mei de goaen [[Teksel]], [[Kinmerlân]], [[Rynlân (Hollân)|Rynlân]] en [[Masalân|Maaslân]].<ref>{{Aut|Henstra, D.J.}} (2012), ''Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer'', Van Gorcum, Assen, siden 66,67</ref> Hy waard ''comes Fresonum'' ("greve fan de Friezen") neamd. Hy wurdt as de stamheit fan de [[Gerulfingen]] sjoen.<ref>{{Aut|Jaekel, Hugo}} (1895), ''”Die Grafen von Mittelfriesland aus dem Geschlechte König Ratbods”'', Gotha, siden 34-39</ref> Gerulf syn soan [[Durk I]] folge him nei syn dea yn West-Frisia op. De greve syn macht beheinde lykwols oer it gebiet súdlik fan 'e [[IJ (Amsterdam)|IJ]]. Kening [[Karel de Ienfâldige]] joech Durk de tsjerke fan [[Egmond]] en syn besittings as beleaning foar syn help yn de [[Slach by Soissons (923)|Slach by Soissons]] om in opstân fan Westfrankyske fazallen te ûnderdrukken. Hy koe dat dwaan, want Egmond foel krekt noardlik fan it gebiet dy't er urven hie fan syn heit. Hy stifte dêrnei de [[Abdij fan Egmond]]. It [[feodalisme]] krige yn de Fryske gebieten amper foet oan 'e grûn. Yn [[993]] sneuvele greve [[Arnulf fan Gint|Arnulf]] yn syn besykjen syn ûnderdienen om sizzen jaan te litten. It greefskip koe him al yn eastlike rjochting útwreidzje yn it neidiel fan 'e [[biskop fan Utert]]. Arnulf syn soan [[Durk III]] hie syn machtsbasis yn [[Flaardingen]], dêr't er tol ynfierde oer de [[Merwede]]. Dêr krige er it oan 'e stok mei de biskop fan Utert en de Dútske kening [[Hindrik de Hillige]]. Dy soenen Durk oanpakke, mar waarden yn [[1018]] troch him ferslein yn de [[Slach by Flaardingen]]. Om [[950]] hinne waard úteinset mei de [[Grutte Lânoanmakkerij]] fan it grutte feangebiet, dy't troch de greven fan West-Frisia en de biskoppen fan Utert oanset waarden. Lykwols yn oare parten fan de Fryske lannen, lykas yn [[Westflinge]] en it [[Wetterlân (regio)|Wetterlân]] waard it [[Lânoanmakkerij|oanmeitsjen]] fan it [[fean]] neffens it Fryske [[opstrekrjocht]]. == Nammeferoaring == Oan 'e ein fan de 11e iuw feroare de namme fan it greefskip. Yn [[1101]] liet greve [[Floaris II fan Hollân|Floaris II]] him offisjeel ''comes de Hollant'' ("greve fan Hollân") neame. De namme ''hol(t)lant'' komt fan it [[Aldnederlânsk]] en bestjut "wâld/broek lân". It gie ynearsten om in feansompegebiet yn it Rynlân, mar waard nei 1101 de namme fan it greefskip. Yn 'e rin fan de 11e iuw binne Hollân en de rest fan West-Fryslân, doetiids oantsjut as "[[Westflinge]]" útinoar groeid. Yn Hollân ûntstie in stribjen nei in eigen identiteit mei in eigen kultuer, taal en rjocht. De Friezen dêrfoaroer woene har net deljaan oan it greeflik gesach. Durk III, lykas syn soannen [[Durk IV]] en [[Floaris I fan Hollân|Floaris I]] holden harren dêrom ta yn it suden.<ref>{{Aut|Blok, D.P.}}, ''Holland und Westfriesland'', side 358</ref> Doe't yn [[1064]] it greefskip, mei útsûndering fan it Maaslân, troch keizer [[Hindrik IV fan it Hillige Roomske Ryk|Hindrik IV]] yn lien jûn waard oan de Utertske biskop, hat it fierder yn 'e hân wurke. Yn [[1125]] waard it greefskip troch tadwaan fan kening [[Lotarius fan Supplingenburg]] wer [[Ryksûnmidlikheid|ryksûnmidlik]] wurde. It gebiet boppe de IJ, bleau ynearsten út 'e hannen fan de greven fan Hollân. == Sjoch ek == * [[Greefskip Hollân]] * [[Greefskip Mid-Fryslân]] * [[List fan hearskers yn Fryslân]] {{Boarnen|boarnefernijing= '''Boarnen''' * {{aut|Kees Nieuwenhuijsen}} (2016) ''Strijd om West-Frisa, De ontstaansgeschiedenis van het graafschap Holland'', Omniboek. * {{aut|Henstra, D.J. (2012)}}, ''Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer'', Assen: van Gorcum, ISBN 9789023249788 '''Noaten''' {{Reflist}} }} [[Kategory:Greefskip]] [[Kategory:Skiednis fan Hollân]] [[Kategory:Skiednis fan Fryslân]] [[Kategory:Steat fan it Hillige Roomske Ryk]] [[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 885]] [[Kategory:Bestjoerlike ienheid opheft yn 1101]] hbv6fps6fpogcflij3cftz2hg625xs1 1223585 1223584 2026-03-29T08:15:08Z Kneppelfreed 2013 /* West-Frisia */ 1223585 wikitext text/x-wiki {{histoarysk lân |namme = Greefskip West-Frisia <br /><small>''Comitatis Fresiae'' ([[Latyn]]) |bestean = <span style="color:white;">0</span>885–1101 |flagge = |wapen = |biedwurd = |lânkaart = [[Ofbyld:Lex_Frisionum_division.png|250px]] |haadstêd = |offisjele taal = [[Aldfrysk]], [[Aldnederfrankysk]] |steatsfoarm = [[Greefskip]] |ûntstien út = [[Midden-Frânsje]] |opgien yn = [[Ofbyld:Vlag_van_het_Graafschap_Holland.png|20px|border]] [[Greefskip Hollân]] |no diel fan = {{NEDf}} |ynwennertal = |oerflak = |folksliet = |muntienheid = |tillefoan = |ISO 3166-koade = |ynternetekstinsje = }} It '''greefskip West-Frisia''' of it '''greefskip West-Fryslân''' wie in net dúdlik ôfbeakene midsiuwsk [[greefskip]] fan it [[Hillige Roomske Ryk]]. West-Frisia is de namme dêr't skiedskriuwers it gebiet mei oantsjutte dat nei de [[Frysk-Frankyske Oarloggen|Frankyske oermastering]] yn [[619]] n.Kr. fan it [[Fryske Ryk]] bestjoerd waard troch greven en likernôch út de gebieten [[Teksel]], [[Wieringen]], [[Medemblik (stêd)|Medemblik]], [[Kinmerlân]], [[Rynlân (Hollân)|Rynlân]], [[Masalân|Maaslân]], [[Skouwen-Duvelân|Skouwen]] en [[Walcheren]] bestie en dy't bewenne waard troch (westlike) [[Friezen]]. == West-Frisia == West-Frisia ([[Latyn]]: ''Frisia/Fresia occidentalis'') wie it westlik gebiet fan ''[[Frisia]]'', de namme fan it [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[Fryslân (wengebiet)|wengebiet]] fan de [[Friezen]], tusken de [[Fly]] en [[Sinkfal]], sa't yn 'e [[Lex Frisionum]] neamd wurdt: ''Apud occidentales Fresionea inter Flehi et Sincfalam...'' ("By de westlike Friezen tusken Fly en Sinkfal...").<ref>{{Cite web |url=http://www.keesn.nl/lex/lex_nl_text.htm |titel=''Lex Frisionum – Tekst en vertaling'' |auteur=Kees C. Nieuwenhuijsen |wurk=Kees Nieuwenhuijsen Living History Studies |datum=jannewaris 2010 |opropdatum=14 jannewaris 2020|argyfurl=https://web.archive.org/web/20201029045209/http://www.keesn.nl/lex/lex_nl_text.htm|argyfdatum=2020-10-29}}</ref> De omfieming fan it gebiet is troch de iuwen hinne feroare. Yn 'e snuorje doe't de Lex Frisionum opmakke waard hearde it hiele gebiet fan 'e Sinkfal, de doetiidske rin fan 'e [[Westerskelde]] nei it Fly mei it sintrale rivieregebiet mei [[Utert (stêd)|Utert]], [[Doarestêd]] en de [[Betuwe]] ynbegrepen. It gebiet súdlik fan 'e [[Alde Ryn]] en it sintrale riviergebiet hearde earst ta it [[Romeinske Ryk]]. Fan 'e 3e iuw ôf setten [[Franken]] har nei wenjen yn it Romeinsk gebiet. Letter setten dêr ek Friezen har nei wenjen dêre. Yn 'e 6e iuw wurdt neamd dat it gebiet ûnder Fryske kontrôle is. It gebiet súdlik fan 'e Alde Ryn waard troch de Franken ''[[Frisia Citerior]]'' ("neier Fryslân"), foar ''Frisia Ulterior'' ("fierder Fryslân") oer, neamd. Yn 'e rin fan 'e iuwen, nei de [[Frysk-Frankyske Oarloggen|Frankyske oermastering fan Fryslân]], is de súdlike grins fan Frisia hieltyd mear nei it noarden ta opskood. Yn [[1289]] waard it lêste part fan West-Frisia, de krite [[West-Fryslân]] troch de [[List fan greven fan Hollân en Seelân|Hollânske greve]] [[Floaris V fan Hollân|Floaris V]] oermastere.<ref>{{aut|Bakker, G.}} (1962): ''De grenzen van Frisia tussen 600 en 1150'', It Beaken 24-2, siden 120-130, dêryn siden 126-127.</ref> == It greefskip == Nei't de Fryske kening Redbad ferstoar yn [[719]] n.Kr. waard it Fryske gebiet oant de Fly troch de Frankyske lieder [[Karel Martel]] oermastere. Guon skiedkundigen oppenearje lykwols dat de Frankyske oermastering doe net fierder as de Felserstream gie en dat meei de [[Slach oan de Boarn]] yn 734 Fryslân, mei de rest fan West-Frisia, oant de [[De Lauwers|Lauwers]] oarmastere waard.<ref>{{aut|Halbertsma, H.}} ''Frieslands oudheid, het rijk van de Friese koningen'', Utert 2000, side 222, </ref>. Karel Martel syn pakesizzer, [[Karel de Grutte]] oermastere East-Frisia, mank mei [[Saksen (folk)|Saksen]] (772-775). Under Karel de Grutte en syn neiteam, de [[Karolingen]], waarden de Fryske gebieten, lykas yn 'e rest fan harren ryk, ûnderferparte yn greefskippen (''pagi''), bestjoerd troch greven. Dy [[goagreve]]n wiene yn dy snuorje amtners fan de kening dy't syn taken regionaal útfierden. De greefskippen yn it Fryske gebiet waarden foarme út 'e Fryske goaen. De greven wiene almeast part fan de Frankyske adel ynstee fan de Fryske elite. Nei't de macht fan de Karolingen yn 'e rin fan de 8e en 9e iuw yn it neigean rekke, waarden de pleatslike bestjoerders hieltyd machtiger. Yn dy snuorje wiene de ynfallen fan de [[Wytsings]] yn folle gong. Om dy ynfallen del te bêdzjen waarden beskate gebieten troch de Karolingyske hearskers oan foaroansteande Wytsings útliend. Grutte dielen fan Frisia, wêrûnder gâns West-Frisia, waarden útliend oan Wytsings lykas bygelyks de bruorren [[Roarik]] en [[Harald]] en letter [[Godfryd de Wytsing|Godfryd]], dy't as [[Frisia (midsiuwen)#hartochdom Frisia|hartoch fan Fryslân]] regearen. Dêr ûntstie noed oer de tanimmende macht fan Godfryd en dy waard yn 885 fermoarde. In Fryske fazal fan Godfryd dy't mooglik in rol by de moard spile wie [[Gerulf]]. Hy stamme mooglik út in aadlik skaai út [[Westergoa]]. Nei de moard op Godfryd krige er yn [[885]] it Rynlân yn lien fan keizer [[Karel de Grouwe]]. Boppedat krige er op [[4 augustus]] [[889]] stikken lân yn [[Kinmerlân]] by [[Noardwyk (Súd-Hollân)|Noardwyk]] en guon pleatsen yn [[Teisterbant]] yn besit fan de [[East-Frânsje|Eastfrankyske]] kening [[Arnulf fan Karintje]]. Neffens histoarikus [[Dick Block|D.P. Block]] krige er it sizzenskip oar gâns West-Frisia, dat doe de kuststripe fan de Fly oant de mûning fan de [[Maas]] wie mei de goaen [[Teksel]], [[Kinmerlân]], [[Rynlân (Hollân)|Rynlân]] en [[Masalân|Maaslân]].<ref>{{Aut|Henstra, D.J.}} (2012), ''Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer'', Van Gorcum, Assen, siden 66,67</ref> Hy waard ''comes Fresonum'' ("greve fan de Friezen") neamd. Hy wurdt as de stamheit fan de [[Gerulfingen]] sjoen.<ref>{{Aut|Jaekel, Hugo}} (1895), ''”Die Grafen von Mittelfriesland aus dem Geschlechte König Ratbods”'', Gotha, siden 34-39</ref> Gerulf syn soan [[Durk I]] folge him nei syn dea yn West-Frisia op. De greve syn macht beheinde lykwols oer it gebiet súdlik fan 'e [[IJ (Amsterdam)|IJ]]. Kening [[Karel de Ienfâldige]] joech Durk de tsjerke fan [[Egmond]] en syn besittings as beleaning foar syn help yn de [[Slach by Soissons (923)|Slach by Soissons]] om in opstân fan Westfrankyske fazallen te ûnderdrukken. Hy koe dat dwaan, want Egmond foel krekt noardlik fan it gebiet dy't er urven hie fan syn heit. Hy stifte dêrnei de [[Abdij fan Egmond]]. It [[feodalisme]] krige yn de Fryske gebieten amper foet oan 'e grûn. Yn [[993]] sneuvele greve [[Arnulf fan Gint|Arnulf]] yn syn besykjen syn ûnderdienen om sizzen jaan te litten. It greefskip koe him al yn eastlike rjochting útwreidzje yn it neidiel fan 'e [[biskop fan Utert]]. Arnulf syn soan [[Durk III]] hie syn machtsbasis yn [[Flaardingen]], dêr't er tol ynfierde oer de [[Merwede]]. Dêr krige er it oan 'e stok mei de biskop fan Utert en de Dútske kening [[Hindrik de Hillige]]. Dy soenen Durk oanpakke, mar waarden yn [[1018]] troch him ferslein yn de [[Slach by Flaardingen]]. Om [[950]] hinne waard úteinset mei de [[Grutte Lânoanmakkerij]] fan it grutte feangebiet, dy't troch de greven fan West-Frisia en de biskoppen fan Utert oanset waarden. Lykwols yn oare parten fan de Fryske lannen, lykas yn [[Westflinge]] en it [[Wetterlân (regio)|Wetterlân]] waard it [[Lânoanmakkerij|oanmeitsjen]] fan it [[fean]] neffens it Fryske [[opstrekrjocht]]. == Nammeferoaring == Oan 'e ein fan de 11e iuw feroare de namme fan it greefskip. Yn [[1101]] liet greve [[Floaris II fan Hollân|Floaris II]] him offisjeel ''comes de Hollant'' ("greve fan Hollân") neame. De namme ''hol(t)lant'' komt fan it [[Aldnederlânsk]] en bestjut "wâld/broek lân". It gie ynearsten om in feansompegebiet yn it Rynlân, mar waard nei 1101 de namme fan it greefskip. Yn 'e rin fan de 11e iuw binne Hollân en de rest fan West-Fryslân, doetiids oantsjut as "[[Westflinge]]" útinoar groeid. Yn Hollân ûntstie in stribjen nei in eigen identiteit mei in eigen kultuer, taal en rjocht. De Friezen dêrfoaroer woene har net deljaan oan it greeflik gesach. Durk III, lykas syn soannen [[Durk IV]] en [[Floaris I fan Hollân|Floaris I]] holden harren dêrom ta yn it suden.<ref>{{Aut|Blok, D.P.}}, ''Holland und Westfriesland'', side 358</ref> Doe't yn [[1064]] it greefskip, mei útsûndering fan it Maaslân, troch keizer [[Hindrik IV fan it Hillige Roomske Ryk|Hindrik IV]] yn lien jûn waard oan de Utertske biskop, hat it fierder yn 'e hân wurke. Yn [[1125]] waard it greefskip troch tadwaan fan kening [[Lotarius fan Supplingenburg]] wer [[Ryksûnmidlikheid|ryksûnmidlik]] wurde. It gebiet boppe de IJ, bleau ynearsten út 'e hannen fan de greven fan Hollân. == Sjoch ek == * [[Greefskip Hollân]] * [[Greefskip Mid-Fryslân]] * [[List fan hearskers yn Fryslân]] {{Boarnen|boarnefernijing= '''Boarnen''' * {{aut|Kees Nieuwenhuijsen}} (2016) ''Strijd om West-Frisa, De ontstaansgeschiedenis van het graafschap Holland'', Omniboek. * {{aut|Henstra, D.J. (2012)}}, ''Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer'', Assen: van Gorcum, ISBN 9789023249788 '''Noaten''' {{Reflist}} }} [[Kategory:Greefskip]] [[Kategory:Skiednis fan Hollân]] [[Kategory:Skiednis fan Fryslân]] [[Kategory:Steat fan it Hillige Roomske Ryk]] [[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 885]] [[Kategory:Bestjoerlike ienheid opheft yn 1101]] g1rlopuu65kiua07pamiusn12m4lvlk Tigerfink 0 190792 1223542 1223429 2026-03-28T19:59:31Z Ieneach fan 'e Esk 13292 red 1223542 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = Tigerfink |Ofbyld = [[Ofbyld:Red Avadavat in Baruipur September 2025 by Tisha Mukherjee 06.jpg|250px]]<br><small>mantsje<br>[[Ofbyld:Red Avadavat in Baruipur September 2025 by Tisha Mukherjee 12.jpg|250px]]<br>wyfke</small> |lûd = [[Ofbyld:Red avadavat (Amandava amandava), red munia or strawberry finch - sound.wav|250px]] |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[tigerfinken]] (''Amandava'') |Wittenskiplike namme= Amandava amandava |Beskriuwer, jier= [[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758 |IUCN-status= net bedrige |lânkaart = }} De '''tigerfink''' (''Amandava amandava'') is in lytse [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[prachtfinken]] (''Estrildidae''). De [[Soarte (taksonomy)|soarte]] komt oarspronklik út [[Aazje]], mar is troch de minske op ferskate oare plakken yn 'e wrâld yntrodusearre. De fûgel stiet bekend om it reade kleed fan it mantsje yn 'e briedtiid, fersierd mei wite stipkes. == Ferskining == De tigerfink is in lytse prachtfink fan likernôch 9 oant 10 sm lang. De fûgel hat in koarte, dikke reade snaffel. Yn 'e briedtiid is it mantsje djipread fan kleur, útsein de swarte sturt en de donkerbrune wjukken. Op 'e flanken, it boarst en de wjukdekfearren sitte in soad wite stipkes. Bûten de briedtiid is it mantsje lykas it wyfke foaral griisbrún fan kleur mei in reade stút (boppesturt). De wite stipkes binne ek by it wyfke sichtber op 'e wjukken, mar se hat gjin read op it boarst of de kop. == Fersprieding en systematyk == Oarspronklik komt de tigerfink foar yn it súdlike en súdeastlike part fan Aazje, fan [[Pakistan]] en [[Yndia]] oant [[Fietnam]] en [[Yndoneezje]]. Troch de populariteit as koaifûgel binne ferwyldere populaasjes ûntstien yn ûnder oaren [[Spanje]], [[Brûnei]], [[Fidzjy]] en de [[Egypte|Egyptyske]] Nyldelling. [[Ofbyld:Red avadavat by Tisha Mukherjee 43.jpg|thumb|left|Mantsje yn Yndia.]] Der wurde trije [[undersoarte|undersoarten]] erkend: * ''A. a. amandava'': Pakistan, Yndia, Nepal en Bangladesj. * ''A. a. flavidiventris'': [[Birma]], Súd-Sina, Tailân en it noardwesten fan Fjetnam. * ''A. a. punicea'': Yndoneezje ([[Java]], [[Baly], [[Lombok]]) == Hâlden en dragen == Tigerfinken libje meastentiids yn groepen yn in iepen lânskip mei heech gers, reidfjilden en sompige gebieten, faak tichteby wetter. Se ite benammen gerssied, mar yn 'e briedtiid ek ynsekten, lykas termiten. It nêst is in rûn bouwurkje fan gers, meastentiids boud yn heech gers of leech yn in strûk. It wyfke leit 4 oant 7 wite aaikes. Bysûnder is dat it mantsje fan 'e tigerfink ek bûten de briedtiid sjongt, wat by in soad oare prachtfinken minder foarkomt. == Status == De tigerfink hat in ûnbidich grut ferspriedingsgebiet en de populaasje is stabyl. Dêrom stiet de soarte as "net bedrige" (''Least Concern'') op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]]. {{Boarnen|boarnefernijing= *[https://birdsoftheworld.org/bow/species/redava/cur/introduction BirdLife International, oproppen 27 maart 2026.] *[https://ebird.org/species/redava?siteLanguage=nl Ebird, oproppen 27 maart 2026.] *[https://birdsoftheworld.org/bow/species/redava/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 maart 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Amandava amandava|Tigerfink}} }} {{DEFAULTSORT:Tigerfink}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Tigerfink]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Bangladesj]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kambodja]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sina]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Birma]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nepal]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Tailân]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn East-Timor]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Fjetnam]] [[Kategory:Eksoat yn Bachrein]] [[Kategory:Eksoat yn Brûnei]] [[Kategory:Eksoat yn Gûadelûp]] [[Kategory:Eksoat yn Iran]] [[Kategory:Eksoat yn Itaalje]] [[Kategory:Eksoat yn Japan]] [[Kategory:Eksoat yn de Dominikaanske Republyk]] [[Kategory:Eksoat yn Egypte]] [[Kategory:Eksoat yn Fidzjy]] [[Kategory:Eksoat yn de Feriene Steaten]] [[Kategory:Eksoat yn Fanûatû]] [[Kategory:Eksoat yn Martinyk]] [[Kategory:Eksoat yn Meksiko]] [[Kategory:Eksoat yn Maleizje]] [[Kategory:Eksoat yn de Filipinen]] [[Kategory:Eksoat yn Portegal]] [[Kategory:Eksoat yn Porto Riko]] [[Kategory:Eksoat yn Reünion]] [[Kategory:Eksoat yn Spanje]] 5bent66dp820c3tqqey6wtdg7dtjm6q Abraham Nicolaas Godefroy 0 190801 1223545 1223447 2026-03-28T20:04:13Z Ieneach fan 'e Esk 13292 /* Sjoch ek */ minus oerstallinge wytregels 1223545 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks arsjitekt | ôfbylding = Abraham Nicolaas Godefroy(1822-1899).jpg | ôfbyldingstekst = Abraham Nicolaas Godefroy | ôfbyldingsbreedte = | oar pseudonym = | echte namme = | nasjonaliteit = {{NEDnasj}} | berne = [[12 augustus]] [[1822]] | berteplak = [[Amsterdam]] | stoarn = [[29 desimber]] [[1899]] | stjerplak = Amsterdam | etnisiteit = | regionale identiteit = | bekendste wurk(en) = | bekendste projekt(en) = | boustyl = | jierren aktyf = | webside = [https://research.rkd.nl/nl/detail/https%3A%2F%2Fdata.rkd.nl%2Fartists%2F134849 RKD-profyl] }} [[Ofbyld:Koetshuis landgoed Duin en Daal Bloemendaal gevel 1.jpg|thumb|Koetshûs bûtenpleats ''Duin en Daal'']] '''Abraham Nicolaas Godefroy''' ([[Amsterdam]], [[12 augustus]] [[1822]] - dêre, [[29 desimber]] [[1899]]) wie in Nederlânske [[arsjitekt]]. Godefroy waard yn 1822 berne as '''Abraham Nikolaas Smit'''. Yn 1840 wurdt syn efternamme feroare yn Godefroy. <ref>Erkend as wetlik bern fan Jean Jaques Godefroy en Maria Elisabeth Keurling (boarne [https://familysearch.org/pal:/MM9.3.1/TH-1-10840-13910-30?cc=2020117 geboorteakte d.d. 14 augustus 1822)]</ref> Hy begûn syn karriêre yn 1838 by de ôfdieling Stedelijke Bouwwerken fan Amsterdam. Hy waard al direkt yn it oprjochtingsjier (1842) lid fan de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, dêr't er boppedat fan 1862 oant 1867 foarsitter fan wie. Fan 1845 oant 1850 wie er wurksum op it arsjitekteburo fan [[Isaäc Warnsinck]]. Fan 1851 ôf wurke er as arsjitekt yn Amsterdam. == Foarbylden fan syn wurk == *1849-1851 [[Rotterdam]]: ''Koninklijke Nederlandsche Yachtclub'' (no: [[Wrâldmuseum Rotterdam]]), Willemskade 25 *1849-1851 [[Gorinchem]]: Herfoarme Tsjerke (tegearre mei syn learmaster [[Isaäc Warnsinck]]) *1854-1856 [[Amsterdam]]: Nieuwe Waalse Kerk, Keizersgracht 676 *1856-1856 [[Bloemendaal]]: koetshûs op bûtenpleats ''Duin en Daal'' *1856 Amsterdam: [[Seemanshûs (Amsterdam)|Seemanshûs]] *1868-1870 Amsterdam: Kreamfrouljusklinyk, Oude Turfmarkt 125 <gallery widths="180" heights="180"> Ofbyld:Museum voor Land- en Volkenkunde 1905 (4).jpg|klubgebou fan de Koninklijke Yachtvereniging (1905), Rotterdam Ofbyld:Nieuwe waalse kerk amsterdam.jpg|De Nije Waalske Tsjerke, Amsterdam Ofbyld:Zeemanshuis Amsterdam 2019.jpg|Seemanshûs, Amsterdam (2019) </gallery> == Sjoch ek == * [[List fan Nederlânske arsjitekten]] {{Commonscat|Abraham Nicolaas Godefroy}} {{Boarnen|boarnefernijing= * Nederlands Architectuur Instituut: [http://zoeken.nai.nl/CIS/persoon/13604 Godefroy, Abraham Nicolaas] * Hoogeveen, F.J. [https://www.dbnl.org/tekst/molh003nieu09_01/molh003nieu09_01_0505.php Godefroy, Abraham Nikolaas] in ''Nieuw Nederlandsch biografisch woordenboek. Deel 9'', Leiden, 1933 '''Noat''' {{Reflist}} }} {{DEFAULTSORT:Godefroy, Abraham Nicolaas}} [[Kategory:Nederlânsk arsjitekt]] [[Kategory:Persoan berne yn 1822]] [[Kategory:Persoan stoarn yn 1899]] dledp9h37yn2wkg2a4sitxs1sdfaofu Kirov (oblast Kirov) 0 190806 1223513 1223488 2026-03-28T13:53:12Z RomkeHoekstra 10582 1223513 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks plak yn Ruslân | namme = Kirov<br><small>Киров</small> | ôfbylding = Вид на Серафимовскую церковь.jpg | ôfbyldingstekst = Serafimkatedraal | flagge = Flag of Kirov (Kirov oblast).svg | wapen = Coat of arms of Kirov.svg | embleemgrutte = 50px | lân = [[Ruslân]] | oblast = [[Kirov (oblast)|Kirov]] | boargemaster = | ynwennertal = 475.871 <small>(2025)</small> | oerflak = 169,73 km² | befolkingstichtens = 2.804 ynw./km² | hichte = 150 m | stifting = 1181 | postkoade = 610000–610050 | netnûmer = +7 8332 | tiidsône = UTC+3 (Moskoutiid) | simmertiid = UTC+3 | webside = [https://www.admkirov.ru www.admkirov.ru] | mapname = Jeropeesk Ruslân | lat_deg = 58 | lat_min = 36 | lon_deg = 49 | lon_min = 39 }} '''Kirov''' ([[Russysk]]: Киров), oant 1457 Chlynov en fan 1780 oant 1934 Vjatka, is in grutte yndustrystêd yn it noardeasten fan [[Ruslân|Russysk]] Europa. De stêd leit oan 'e rivier de [[Vjatka (rivier)|Vjatka]] en is it bestjoerlike en kulturele sintrum fan 'e [[oblast Kirov]]. == Skiednis == Neffens lokale oerleveringen en de saneamde Vjatka Kronyk (dy't pas folle letter skreaun is) soene kolonisten út de Republyk Novgorod yn 1181 de stêd stifte hawwe. Dat jier wurdt troch de stêd sels offisjeel oanholden foar jubilea. De stêd waard foar it earst yn 1374 neamd as de delsetting Chlynov (Хлынов). It wie doe in wichtige fêsting fan 'e [[Republyk Novgorod]] tsjin ynfallen fan 'e [[Tataren]]. Yn 1489 waard de stêd by it [[Grutfoarstedom Moskou]] foege. Fanwegen de lizzing oan 'e hannelsrûte nei [[Sibearje]] groeide it plak út ta in wichtich regionaal hannelssintrum. Yn 1780 feroare keizerinne [[Katarina de Grutte]] de namme yn Vjatka en waard it de haadstêd fan it gûvernemint Vjatka. Yn 'e 19e iuw wie de stêd in bekend ballingsoarde foar politike tsjinstanners fan it tsarerezjym. [[Ofbyld:Александро-Невский собор в Вятке.jpg|thumb|left|De yn 1937 opblaasde Aleksander Nevskikatedraal.]] Nei de moard op 'e [[Sovjet-Uny|Sovjet]]lieder [[Sergej Kirov]] yn 1934, dy't berne wie yn 'e regio, krige de stêd syn hjoeddeiske namme. Yn 1937 waard troch Aleksander Vitberg ûntwurpen Aleksander Nevski-katedraal folslein opblaasd om plak te meitsjen foar in nij filharmonysk gebou. Dat wurdt noch jimmeroan as it grutste kulturele ferlies fan Kirov út de Sovjet-tiid beskôge. Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] bleau de stêd op feilige ôfstân fan it front. In soad fabriken út it westen fan it lân waarden nei Kirov evakuëarre om dêr materiaal te produsearjen foar de ferdigening fan it lân. De stêd wie in wichtich sintrum foar de opfang en fersoarging fan ferwûne soldaten fan it [[Reade Leger]] en tûzenen minsken út besette gebieten fûnen dêr in feilich hinnekommen. Nei de ûntbining fan 'e Sovjet-Uny waard der in [[referindum]] organisearre oer de namme fan it plak. Oer de fraach oft de âlde namme Vjatka wer ynfierd wurde moast, keas de mearderheid fan 'e ynwenners foar Kirov. == Kultuer en Keunst == [[Ofbyld:Дымковская игрушка в магазине г. Киров (Кировская область).JPG|thumb|left|Dymkovo-boartersguod]] Kirov stiet bekend as it plak dêr't it oer de hiele wrâld ferneamde Dymkovo-boartersguod makke wurdt. Dat binne kleurrike, mei de hân skildere figueren fan klaai dy't al mear as fjouwer iuwen yn 'e regio makke wurde. De stêd hat ferskate musea dy't wijd binne oan dy tradysje en de lokale folksskiednis. It Trifonov-kleaster (Russysk: Успенский Трифонов монастырь) is it wichtichste histoaryske en religieuze monumint fan Kirov. It kleaster waard yn 1580 stifte troch de hillige Trifon fan Vjatka op it plak fan in âld begraafplak oan 'e igge fan 'e rivier de Vjatka. It middelpunt fan it kompleks is de tusken 1684 en 1689 boude Untsliepeniskatedraal. Yn 'e jierren 1990 waard it kleaster oan 'e Russysk-Otterdokse Tsjerke weromjûn en folslein restaurearre. == Ekonomy == De ekonomy fan Kirov is basearre op in breed skala oan yndustry. De wichtichste sektoaren binne masinebou, metaalbewurking, houtferwurking en de gemyske yndustry. Ek de rubberyndustry (autobannen) en it ferwurkjen fan nôt spylje in grutte rol. De stêd is in wichtich knooppunt oan it [[Transsibearysk Spoar]]. == Underwiis == Yn Kirov binne ferskillende universiteiten en hegeskoallen fêstige. == Befolking == De befolking fan Kirov bestiet foar it grutste part út etnyske Russen. Sûnt de Twadde Wrâldkriich hat de stêd in flinke groei trochmakke fanwegen de yndustrialisaasje fan 'e regio. == Untwikkeling befolking == {|class="wikitable" width=450 |-class= !align=left |Jier || 1897 || 1926 || 1939 || 1959 || 1970 || 1979 || 1989 || 2002 |- align=center ! align=left |Ynwenners | 25.000 || 61.223 || 143.558 || 252.416 || 332.503 || 389.533 || 440.240 || 457.578 |- |-class="hintergrundfarbe8" !align=left |Jier || 2010 || 2015 || 2020 || 2025 |- align=center ! align=left |Ynwenners | 473.695 || 493.336 || 518.348 || 475.871 |} == Sport == De stêd is sportyf benammen bekend troch de [[bandy]]klub Rodina Kirov, dy't op it heechste nivo yn Ruslân spilet. Op it mêd fan fuotbal is FK Dinamo Kirov de meast ferneamde fertsjintwurdiger fan 'e sport. {{CommonsBalke|Kirov, Kirov Oblast}} [[Kategory:Plak yn Jeropeesk Ruslân]] [[Kategory:Plak stifte yn 1374]] [[Kategory:Kirov (oblast)]] qa2smabdvhba69z7zjf9z8zxkxf448p 1223515 1223513 2026-03-28T14:09:00Z RomkeHoekstra 10582 1223515 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks plak yn Ruslân | namme = Kirov<br><small>Киров</small> | ôfbylding = Вид на Серафимовскую церковь.jpg | ôfbyldingstekst = Serafimkatedraal | flagge = Flag of Kirov (Kirov oblast).svg | wapen = Coat of arms of Kirov.svg | embleemgrutte = 50px | lân = [[Ruslân]] | oblast = [[Kirov (oblast)|Kirov]] | boargemaster = | ynwennertal = 475.871 <small>(2025)</small> | oerflak = 169,73 km² | befolkingstichtens = 2.804 ynw./km² | hichte = 150 m | stifting = 1181 | postkoade = 610000–610050 | netnûmer = +7 8332 | tiidsône = UTC+3 (Moskoutiid) | simmertiid = UTC+3 | webside = [https://www.admkirov.ru www.admkirov.ru] | mapname = Jeropeesk Ruslân | lat_deg = 58 | lat_min = 36 | lon_deg = 49 | lon_min = 39 }} '''Kirov''' ([[Russysk]]: Киров), oant 1457 Chlynov en fan 1780 oant 1934 Vjatka, is in grutte yndustrystêd yn it noardeasten fan [[Ruslân|Russysk]] Europa. De stêd leit oan 'e rivier de [[Vjatka (rivier)|Vjatka]] en is it bestjoerlike en kulturele sintrum fan 'e [[oblast Kirov]]. == Skiednis == Neffens lokale oerleveringen en de saneamde Vjatka Kronyk (dy't pas folle letter skreaun is) soene kolonisten út de Republyk Novgorod yn 1181 de stêd stifte hawwe. Dat jier wurdt troch de stêd sels offisjeel oanholden foar jubilea. De stêd waard foar it earst yn 1374 neamd as de delsetting Chlynov (Хлынов). It wie doe in wichtige fêsting fan 'e [[Republyk Novgorod]] tsjin ynfallen fan 'e [[Tataren]]. Yn 1489 waard de stêd by it [[Grutfoarstedom Moskou]] foege. Fanwegen de lizzing oan 'e hannelsrûte nei [[Sibearje]] groeide it plak út ta in wichtich regionaal hannelssintrum. Yn 1780 feroare keizerinne [[Katarina de Grutte]] de namme yn Vjatka en waard it de haadstêd fan it gûvernemint Vjatka. Yn 'e 19e iuw wie de stêd in bekend ballingsoarde foar politike tsjinstanners fan it tsarerezjym. [[Ofbyld:Александро-Невский собор в Вятке.jpg|thumb|left|De yn 1937 opblaasde Aleksander Nevskikatedraal.]] Nei de moard op 'e [[Sovjet-Uny|Sovjet]]lieder [[Sergej Kirov]] yn 1934, dy't berne wie yn 'e regio, krige de stêd syn hjoeddeiske namme. Yn 1937 waard troch Aleksander Vitberg ûntwurpen Aleksander Nevski-katedraal folslein opblaasd om plak te meitsjen foar in nij filharmonysk gebou. Dat wurdt noch jimmeroan as it grutste kulturele ferlies fan Kirov út de Sovjet-tiid beskôge. Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] bleau de stêd op feilige ôfstân fan it front. In soad fabriken út it westen fan it lân waarden nei Kirov evakuëarre om dêr materiaal te produsearjen foar de ferdigening fan it lân. De stêd wie in wichtich sintrum foar de opfang en fersoarging fan ferwûne soldaten fan it [[Reade Leger]] en tûzenen minsken út besette gebieten fûnen dêr in feilich hinnekommen. Nei de ûntbining fan 'e Sovjet-Uny waard der in [[referindum]] organisearre oer de namme fan it plak. Oer de fraach oft de âlde namme Vjatka wer ynfierd wurde moast, keas de mearderheid fan 'e ynwenners foar Kirov. == Kultuer en Keunst == [[Ofbyld:Дымковская игрушка в магазине г. Киров (Кировская область).JPG|thumb|left|Dymkovo-boartersguod.]] Kirov stiet bekend as it plak dêr't it oer de hiele wrâld ferneamde Dymkovo-boartersguod makke wurdt. Dat binne kleurrike, mei de hân skildere figueren fan klaai dy't al mear as fjouwer iuwen yn 'e regio makke wurde. De stêd hat ferskate musea dy't wijd binne oan dy tradysje en de lokale folksskiednis. It Trifonov-kleaster (Russysk: Успенский Трифонов монастырь) is it wichtichste histoaryske en religieuze monumint fan Kirov. It kleaster waard yn 1580 stifte troch de hillige Trifon fan Vjatka op it plak fan in âld begraafplak oan 'e igge fan 'e rivier de Vjatka. It middelpunt fan it kompleks is de tusken 1684 en 1689 boude Untsliepeniskatedraal. Yn 'e jierren 1990 waard it kleaster oan 'e Russysk-Otterdokse Tsjerke weromjûn en folslein restaurearre. == Ekonomy == De ekonomy fan Kirov is basearre op in breed skala oan yndustry. De wichtichste sektoaren binne masinebou, metaalbewurking, houtferwurking en de gemyske yndustry. Ek de rubberyndustry (autobannen) en it ferwurkjen fan nôt spylje in grutte rol. De stêd is in wichtich knooppunt oan it [[Transsibearysk Spoar]]. == Underwiis == Yn Kirov binne ferskillende universiteiten en hegeskoallen fêstige. == Befolking == De befolking fan Kirov bestiet foar it grutste part út etnyske Russen. Sûnt de Twadde Wrâldkriich hat de stêd in flinke groei trochmakke fanwegen de yndustrialisaasje fan 'e regio. == Untwikkeling befolking == {|class="wikitable" width=450 |-class= !align=left |Jier || 1897 || 1926 || 1939 || 1959 || 1970 || 1979 || 1989 || 2002 |- align=center ! align=left |Ynwenners | 25.000 || 61.223 || 143.558 || 252.416 || 332.503 || 389.533 || 440.240 || 457.578 |- |-class="hintergrundfarbe8" !align=left |Jier || 2010 || 2015 || 2020 || 2025 |- align=center ! align=left |Ynwenners | 473.695 || 493.336 || 518.348 || 475.871 |} == Sport == De stêd is sportyf benammen bekend troch de [[bandy]]klub Rodina Kirov, dy't op it heechste nivo yn Ruslân spilet. Op it mêd fan fuotbal is FK Dinamo Kirov de meast ferneamde fertsjintwurdiger fan 'e sport. {{CommonsBalke|Kirov, Kirov Oblast}} [[Kategory:Plak yn Jeropeesk Ruslân]] [[Kategory:Plak stifte yn 1374]] [[Kategory:Kirov (oblast)]] kji0s4ltknv8367x5tricqkvc1syn60 1223524 1223515 2026-03-28T18:25:59Z Drewes 2754 /* Kultuer en Keunst */ [[]] 1223524 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks plak yn Ruslân | namme = Kirov<br><small>Киров</small> | ôfbylding = Вид на Серафимовскую церковь.jpg | ôfbyldingstekst = Serafimkatedraal | flagge = Flag of Kirov (Kirov oblast).svg | wapen = Coat of arms of Kirov.svg | embleemgrutte = 50px | lân = [[Ruslân]] | oblast = [[Kirov (oblast)|Kirov]] | boargemaster = | ynwennertal = 475.871 <small>(2025)</small> | oerflak = 169,73 km² | befolkingstichtens = 2.804 ynw./km² | hichte = 150 m | stifting = 1181 | postkoade = 610000–610050 | netnûmer = +7 8332 | tiidsône = UTC+3 (Moskoutiid) | simmertiid = UTC+3 | webside = [https://www.admkirov.ru www.admkirov.ru] | mapname = Jeropeesk Ruslân | lat_deg = 58 | lat_min = 36 | lon_deg = 49 | lon_min = 39 }} '''Kirov''' ([[Russysk]]: Киров), oant 1457 Chlynov en fan 1780 oant 1934 Vjatka, is in grutte yndustrystêd yn it noardeasten fan [[Ruslân|Russysk]] Europa. De stêd leit oan 'e rivier de [[Vjatka (rivier)|Vjatka]] en is it bestjoerlike en kulturele sintrum fan 'e [[oblast Kirov]]. == Skiednis == Neffens lokale oerleveringen en de saneamde Vjatka Kronyk (dy't pas folle letter skreaun is) soene kolonisten út de Republyk Novgorod yn 1181 de stêd stifte hawwe. Dat jier wurdt troch de stêd sels offisjeel oanholden foar jubilea. De stêd waard foar it earst yn 1374 neamd as de delsetting Chlynov (Хлынов). It wie doe in wichtige fêsting fan 'e [[Republyk Novgorod]] tsjin ynfallen fan 'e [[Tataren]]. Yn 1489 waard de stêd by it [[Grutfoarstedom Moskou]] foege. Fanwegen de lizzing oan 'e hannelsrûte nei [[Sibearje]] groeide it plak út ta in wichtich regionaal hannelssintrum. Yn 1780 feroare keizerinne [[Katarina de Grutte]] de namme yn Vjatka en waard it de haadstêd fan it gûvernemint Vjatka. Yn 'e 19e iuw wie de stêd in bekend ballingsoarde foar politike tsjinstanners fan it tsarerezjym. [[Ofbyld:Александро-Невский собор в Вятке.jpg|thumb|left|De yn 1937 opblaasde Aleksander Nevskikatedraal.]] Nei de moard op 'e [[Sovjet-Uny|Sovjet]]lieder [[Sergej Kirov]] yn 1934, dy't berne wie yn 'e regio, krige de stêd syn hjoeddeiske namme. Yn 1937 waard troch Aleksander Vitberg ûntwurpen Aleksander Nevski-katedraal folslein opblaasd om plak te meitsjen foar in nij filharmonysk gebou. Dat wurdt noch jimmeroan as it grutste kulturele ferlies fan Kirov út de Sovjet-tiid beskôge. Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] bleau de stêd op feilige ôfstân fan it front. In soad fabriken út it westen fan it lân waarden nei Kirov evakuëarre om dêr materiaal te produsearjen foar de ferdigening fan it lân. De stêd wie in wichtich sintrum foar de opfang en fersoarging fan ferwûne soldaten fan it [[Reade Leger]] en tûzenen minsken út besette gebieten fûnen dêr in feilich hinnekommen. Nei de ûntbining fan 'e Sovjet-Uny waard der in [[referindum]] organisearre oer de namme fan it plak. Oer de fraach oft de âlde namme Vjatka wer ynfierd wurde moast, keas de mearderheid fan 'e ynwenners foar Kirov. == Kultuer en Keunst == [[Ofbyld:Дымковская игрушка в магазине г. Киров (Кировская область).JPG|thumb|left|Dymkovo-boartersguod.]] Kirov stiet bekend as it plak dêr't it oer de hiele wrâld ferneamde Dymkovo-boartersguod makke wurdt. Dat binne kleurrike, mei de hân skildere figueren fan klaai dy't al mear as fjouwer iuwen yn 'e regio makke wurde. De stêd hat ferskate musea dy't wijd binne oan dy tradysje en de lokale folksskiednis. It Trifonov-kleaster (Russysk: Успенский Трифонов монастырь) is it wichtichste histoaryske en religieuze monumint fan Kirov. It kleaster waard yn 1580 stifte troch de hillige Trifon fan Vjatka op it plak fan in âld begraafplak oan 'e igge fan 'e rivier de Vjatka. It middelpunt fan it kompleks is de tusken 1684 en 1689 boude Untsliepeniskatedraal. Yn 'e jierren 1990 waard it kleaster oan 'e [[Russysk-Otterdokse Tsjerke]] weromjûn en folslein restaurearre. == Ekonomy == De ekonomy fan Kirov is basearre op in breed skala oan yndustry. De wichtichste sektoaren binne masinebou, metaalbewurking, houtferwurking en de gemyske yndustry. Ek de rubberyndustry (autobannen) en it ferwurkjen fan nôt spylje in grutte rol. De stêd is in wichtich knooppunt oan it [[Transsibearysk Spoar]]. == Underwiis == Yn Kirov binne ferskillende universiteiten en hegeskoallen fêstige. == Befolking == De befolking fan Kirov bestiet foar it grutste part út etnyske Russen. Sûnt de Twadde Wrâldkriich hat de stêd in flinke groei trochmakke fanwegen de yndustrialisaasje fan 'e regio. == Untwikkeling befolking == {|class="wikitable" width=450 |-class= !align=left |Jier || 1897 || 1926 || 1939 || 1959 || 1970 || 1979 || 1989 || 2002 |- align=center ! align=left |Ynwenners | 25.000 || 61.223 || 143.558 || 252.416 || 332.503 || 389.533 || 440.240 || 457.578 |- |-class="hintergrundfarbe8" !align=left |Jier || 2010 || 2015 || 2020 || 2025 |- align=center ! align=left |Ynwenners | 473.695 || 493.336 || 518.348 || 475.871 |} == Sport == De stêd is sportyf benammen bekend troch de [[bandy]]klub Rodina Kirov, dy't op it heechste nivo yn Ruslân spilet. Op it mêd fan fuotbal is FK Dinamo Kirov de meast ferneamde fertsjintwurdiger fan 'e sport. {{CommonsBalke|Kirov, Kirov Oblast}} [[Kategory:Plak yn Jeropeesk Ruslân]] [[Kategory:Plak stifte yn 1374]] [[Kategory:Kirov (oblast)]] 0ct05vp19s3hqlv4d0b2zuadx312g3d Berjocht:Ynfoboks plak yn Ruslân 10 190808 1223510 2026-03-28T13:42:19Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Ynfoboks generyk | bgcolor = #E6EEF5 | kop = {{{namme|}}}<br><span style="font-weight:normal;">[[File:Flag of Russia.svg|20px]]&nbsp;&nbsp;Plak yn Ruslân</span> | image = {{{ôfbylding|}}} | caption = {{{ôfbyldingstekst|}}} | imagewidth = {{{ôfbyldingsbreedte|}}} <!-- EMblemen --> | kop1 = {{#if:{{{flagge|}}}{{{wapen|}}}|Symboalen}} | breed1 = <div style="text-align:center;"> {{#if:{{{flagge|}}}|<span style="display:inline-block; margin:0 15px;">File:{{{fl..." 1223510 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks generyk | bgcolor = #E6EEF5 | kop = {{{namme|}}}<br><span style="font-weight:normal;">[[File:Flag of Russia.svg|20px]]&nbsp;&nbsp;Plak yn Ruslân</span> | image = {{{ôfbylding|}}} | caption = {{{ôfbyldingstekst|}}} | imagewidth = {{{ôfbyldingsbreedte|}}} <!-- EMblemen --> | kop1 = {{#if:{{{flagge|}}}{{{wapen|}}}|Symboalen}} | breed1 = <div style="text-align:center;"> {{#if:{{{flagge|}}}|<span style="display:inline-block; margin:0 15px;">[[File:{{{flagge}}}|x70px]]</span>}} {{#if:{{{wapen|}}}|<span style="display:inline-block; margin:0 15px;">[[File:{{{wapen}}}|x70px]]</span>}} </div> <!-- BESTJOER --> | kop2 = Bestjoer | head2_1 = Lân | item2_1 = {{{lân|Ruslân}}} | head2_2 = Federaal distrikt | item2_2 = {{{federaal distrikt|}}} | head2_3 = Oblast | item2_3 = {{{oblast|}}} | head2_4 = Kraj | item2_4 = {{{kraj|}}} | head2_5 = Republyk | item2_5 = {{{republyk|}}} | head2_6 = Rajon | item2_6 = {{{rajon|}}} | head2_7 = Boargemaster | item2_7 = {{{boargemaster|}}} | head2_8 = Stedsyndieling | item2_8 = {{{stedsyndieling|}}} <!-- SIFERS --> | kop3 = Sifers | head3_1 = Ynwennertal | item3_1 = {{{ynwennertal|}}} | head3_2 = Oerflak | item3_2 = {{{oerflak|}}} | head3_3 = Befolkingsticht. | item3_3 = {{{befolkingstichtens|}}} | head3_4 = Stêdekloft | item3_4 = {{{stêdekloft|}}} | head3_5 = Hichte | item3_5 = {{{hichte|}}} <!-- OAR --> | kop4 = Oar | head4_1 = Stifting | item4_1 = {{{stifting|}}} | head4_2 = Ferkearsieren | item4_2 = {{{ferkearsieren|}}} | head4_3 = Postkoade | item4_3 = {{{postkoade|}}} | head4_4 = Netnûmer | item4_4 = {{{netnûmer|}}} | head4_5 = Tiidsône | item4_5 = {{{tiidsône|}}} | head4_6 = Simmertiid | item4_6 = {{{simmertiid|}}} | head4_7 = Koördinaten | item4_7 = {{{koördinaten|}}} <!-- FOTO'S --> | image0 = {{{ôfbylding2|}}} | caption0 = {{{ôfbyldingstekst2|}}} | image1 = {{{ôfbylding3|}}} | caption1 = {{{ôfbyldingstekst3|}}} <!-- WEBSIDE --> | otherkop = {{#if:{{{webside|}}}|Offisjele webside}} | other1 = {{#if:{{{webside|}}}|{{{webside}}}}} <!-- KAART --> | otherkop2= {{#if:{{{mapname|}}}|Kaart}} | other4 = {{#if:{{{mapname|}}}| {{Posysjekaart|{{{mapname}}} |lat_deg={{{lat_deg|}}} |lat_min={{{lat_min|0}}} |lat_sec={{{lat_sec|0}}} |lat_dir={{{lat_dir|N}}} |lon_deg={{{lon_deg|}}} |lon_min={{{lon_min|0}}} |lon_sec={{{lon_sec|0}}} |lon_dir={{{lon_dir|E}}} |width={{#if:{{{mapwidth|}}}|{{{mapwidth}}}|260}} |float=center |mark={{{mark|Blue pog.svg}}} |marksize={{{marksize|8}}} |caption={{{tekst by posysjekaart|}}} }}}} | kop99 = {{#if:{{{ôfbylding99|}}}|Ek ôfbylding}} | image99 = {{{ôfbylding99|}}} | caption99 = {{{ôfbyldingstekst99|}}} | imagewidth99 = {{{ôfbyldingsbreedte99|}}} }} <noinclude> {{Sjablooninfo|1= == Tapasse == Brûk de ynfoboks sa: <pre> {{Ynfoboks plak yn Ruslân | namme = Odintsovo | ôfbylding = Odintsovo city.jpg | ôfbyldingstekst = Sintrum fan Odintsovo | flagge = Flag of Odintsovo.svg | wapen = Coat of arms of Odintsovo.svg | federaal distrikt = Sintraal Federaal Distrikt | oblast = Moskou Oblast | rajon = Odintsovski rajon | boargemaster = Andrei Ivanov | ynwennertal = 180.000 | oerflak = 19 km² | hichte = 180 m | postkoade = 143000 | netnûmer = +7 495 | webside = https://odin.ru | mapname = Ruslân | lat_deg = 55 | lat_min = 40 | lon_deg = 37 | lon_min = 17 | tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Ruslân }} </pre> }} </noinclude> </pre> [[Kategory:Ynfoboks Ruslân]] ef08ppal3wakyszlbjtaey05qne2d2v 1223512 1223510 2026-03-28T13:51:28Z RomkeHoekstra 10582 1223512 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks generyk | bgcolor = #E6EEF5 | kop = {{{namme|}}}<br><span style="font-weight:normal;">[[File:Flag of Russia.svg|20px]]&nbsp;&nbsp;Plak yn Ruslân</span> | image = {{{ôfbylding|}}} | caption = {{{ôfbyldingstekst|}}} | imagewidth = {{{ôfbyldingsbreedte|}}} <!-- EMblemen --> | kop1 = {{#if:{{{flagge|}}}{{{wapen|}}}|Symboalen}} | breed1 = <div style="text-align:center;"> {{#if:{{{flagge|}}}|<span style="display:inline-block; margin:0 15px;">[[File:{{{flagge}}}|x70px]]</span>}} {{#if:{{{wapen|}}}|<span style="display:inline-block; margin:0 15px;">[[File:{{{wapen}}}|x70px]]</span>}} </div> <!-- BESTJOER --> | kop2 = Bestjoer | head2_1 = Lân | item2_1 = {{{lân|Ruslân}}} | head2_2 = Federaal distrikt | item2_2 = {{{federaal distrikt|}}} | head2_3 = Oblast | item2_3 = {{{oblast|}}} | head2_4 = Kraj | item2_4 = {{{kraj|}}} | head2_5 = Republyk | item2_5 = {{{republyk|}}} | head2_6 = Rajon | item2_6 = {{{rajon|}}} | head2_7 = Boargemaster | item2_7 = {{{boargemaster|}}} | head2_8 = Stedsyndieling | item2_8 = {{{stedsyndieling|}}} <!-- SIFERS --> | kop3 = Sifers | head3_1 = Ynwennertal | item3_1 = {{{ynwennertal|}}} | head3_2 = Oerflak | item3_2 = {{{oerflak|}}} | head3_3 = Befolkingsticht. | item3_3 = {{{befolkingstichtens|}}} | head3_4 = Stêdekloft | item3_4 = {{{stêdekloft|}}} | head3_5 = Hichte | item3_5 = {{{hichte|}}} <!-- OAR --> | kop4 = Oar | head4_1 = Stifting | item4_1 = {{{stifting|}}} | head4_2 = Ferkearsieren | item4_2 = {{{ferkearsieren|}}} | head4_3 = Postkoade | item4_3 = {{{postkoade|}}} | head4_4 = Netnûmer | item4_4 = {{{netnûmer|}}} | head4_5 = Tiidsône | item4_5 = {{{tiidsône|}}} | head4_6 = Simmertiid | item4_6 = {{{simmertiid|}}} | head4_7 = Koördinaten | item4_7 = {{{koördinaten|}}} <!-- FOTO'S --> | image0 = {{{ôfbylding2|}}} | caption0 = {{{ôfbyldingstekst2|}}} | image1 = {{{ôfbylding3|}}} | caption1 = {{{ôfbyldingstekst3|}}} <!-- WEBSIDE --> | otherkop = {{#if:{{{webside|}}}|Offisjele webside}} | other1 = {{#if:{{{webside|}}}|{{{webside}}}}} <!-- KAART --> | otherkop2= {{#if:{{{mapname|}}}|Kaart}} | other4 = {{#if:{{{mapname|}}}| {{Posysjekaart|{{{mapname}}} |lat_deg={{{lat_deg|}}} |lat_min={{{lat_min|0}}} |lat_sec={{{lat_sec|0}}} |lat_dir={{{lat_dir|N}}} |lon_deg={{{lon_deg|}}} |lon_min={{{lon_min|0}}} |lon_sec={{{lon_sec|0}}} |lon_dir={{{lon_dir|E}}} |width={{#if:{{{mapwidth|}}}|{{{mapwidth}}}|260}} |float=center |mark={{{mark|Blue pog.svg}}} |marksize={{{marksize|8}}} |caption={{{tekst by posysjekaart|}}} }}}} | kop99 = {{#if:{{{ôfbylding99|}}}|Ek ôfbylding}} | image99 = {{{ôfbylding99|}}} | caption99 = {{{ôfbyldingstekst99|}}} | imagewidth99 = {{{ôfbyldingsbreedte99|}}} }} <noinclude> {{Sjablooninfo|1= == Tapasse == Brûk de ynfoboks sa: <pre> {{Ynfoboks plak yn Ruslân | namme = Odintsovo | ôfbylding = Odintsovo city.jpg | ôfbyldingstekst = Sintrum fan Odintsovo | flagge = Flag of Odintsovo.svg | wapen = Coat of arms of Odintsovo.svg | federaal distrikt = Sintraal Federaal Distrikt | oblast = Moskou Oblast | rajon = Odintsovski rajon | boargemaster = Andrei Ivanov | ynwennertal = 180.000 | oerflak = 19 km² | hichte = 180 m | postkoade = 143000 | netnûmer = +7 495 | webside = https://odin.ru | mapname = Ruslân | lat_deg = 55 | lat_min = 40 | lon_deg = 37 | lon_min = 17 | tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Ruslân }} </pre> }} [[Kategory:Ynfoboks Ruslân]] </noinclude> </pre> r1hzkpxhr2euonlaeypkal3grxpj72n Kategory:Plak stifte yn 1374 14 190809 1223514 2026-03-28T13:54:36Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "[[Kategory:1374]] [[Kategory:Plak stifte yn de 14e iuw|1374]]" 1223514 wikitext text/x-wiki [[Kategory:1374]] [[Kategory:Plak stifte yn de 14e iuw|1374]] c3puqhv26cisuw0h7rfoqfospm8nxol Basler BT-67 0 190810 1223520 2026-03-28T16:26:09Z Drewes 2754 wurk 1223520 wikitext text/x-wiki {{wurk}} {| class="toccolours" border="1" cellpadding="4" style="float:right; margin: 0 0 1em 1em; border-collapse: collapse; font-size: 95%; width: 250px;" ! style="font-size: larger;" colspan="2"|Basler BT-67 |- style="text-align: center;" | colspan="2" | [[Ofbyld:Basler BT-67.jpg|300px]]<br/>''Basler BT-67''<br /> |- ! Rol | Transportfleanmasine |- ! Makker | [[Basler Turbo Coversions]] |- ! Untwerper | |- ! Earste flecht | |- ! Yn tsjinst | [[1990]] |- ! Ut tsjinst | n.f.t. |- ! Tal makke | 70 (1990–no) <ref> [http://www.proplinerinfoexchange.com/1-dc-3_news.htm DC-3 News]</ref> |- ! Grutte brûkers | |- ! Untwikkele út | [[Douglas DC-3]] <br> [[Douglas C-47 Skytrain]] |- |} [[File:590 Douglas DC-3 Fuerza Aerea Guatemalteca (7468281124).jpg|thumb|left|In BT-67 fan de Guatemalaanske Loftmacht]] [[Ofbyld:Polar 5 Cockpit.jpg|thumb|Cockpit fan in Basler BT-67]] De '''Basler BT-67''' ('''B'''asler '''T'''urbo-67) is in transportfleantúch produsearre troch Basler Turbo Conversions út Oshkosh, [[Wisconsin]]. It is in opknapte en oanpaste [[Douglas C-47 Skytrain]] of [[Douglas DC-3]]; de oanpassingen binne ûntwUrpen om de libbensdoer fan 'e DC-3 signifikant te ferlingjen. == Gunship-ferzje == De Basler BT-67 hat in [[Gunship|gunshipferzje]] dy't sûnt 2017 brûkt wurdt troch de Kolombiaanske Loftmacht foar operaasjes tsjin opstannen. De Kolombiaanske gunships binne foarsjoen fan in foarútsjende ynfrareadradar (FLIR), wêrtroch't it fleantúch effektive nachtmissys útfiere kin. == Keppelings om utens == * [https://www.baslerturbo.com/ Hiemside Basler Turbo Conversions] {{Commonscat|Basler BT-67|Basler BT-67}} {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Amerikaanske transportfleanmasine]] bstawnm0jrs8hw80x9qvtyidmdcamu8 1223521 1223520 2026-03-28T18:17:09Z Drewes 2754 1223521 wikitext text/x-wiki {| class="toccolours" border="1" cellpadding="4" style="float:right; margin: 0 0 1em 1em; border-collapse: collapse; font-size: 95%; width: 250px;" ! style="font-size: larger;" colspan="2"|Basler BT-67 |- style="text-align: center;" | colspan="2" | [[Ofbyld:Basler BT-67.jpg|300px]]<br/>''Basler BT-67''<br /> |- ! Rol | Transportfleanmasine |- ! Makker | [[Basler Turbo Coversions]] |- ! Untwerper | |- ! Earste flecht | |- ! Yn tsjinst | [[1990]] |- ! Ut tsjinst | n.f.t. |- ! Tal makke | 70 (1990–no) <ref> [http://www.proplinerinfoexchange.com/1-dc-3_news.htm DC-3 News]</ref> |- ! Brûkers | Sjoch [https://en.wikipedia.org/wiki/Basler_BT-67#Operators] |- ! Untwikkele út | [[Douglas DC-3]] <br> [[Douglas C-47 Skytrain]] |- |} [[File:590 Douglas DC-3 Fuerza Aerea Guatemalteca (7468281124).jpg|thumb|left|In BT-67 fan de Guatemalaanske Loftmacht]] [[Ofbyld:Polar 5 Cockpit.jpg|thumb|250px|Cockpit fan in Basler BT-67]] De '''Basler BT-67''' ('''B'''asler '''T'''urbo-67) is in transportfleantúch produsearre troch Basler Turbo Conversions út Oshkosh, [[Wisconsin]]. It is in opknapte en oanpaste [[Douglas C-47 Skytrain]] of [[Douglas DC-3]]; de oanpassingen binne ûntwurpen om de libbensdoer fan 'e DC-3 signifikant te ferlingjen. == Untwerp en ûntwikkeling == Basler Turbo Conversions waard yn 1990 oprjochte allinnich mei it doel om besteande C-47 en DC-3 fleantúchframes om te bouwen ta BT-67-ers. Basler konfigurearret eltse ferzje neffens de spesifikaasjes fan in klant. Sektoaren dy't betsjinne wurde omfetsje frachtferfier, militêr gebrûk, ''cloudseeding'' en wittenskiplik ûndersyk. De ombou omfettet it útrissen fan it fleantúch mei nije Pratt & Whitney Canada PT6A-67R [[turboprop]]motors, it ferlingjen fan 'e romp mei in lytse meter, it fersterkjen fan it fleantúchframe, it opwurdearjen fan 'e avionika, en it meitsjen fan modifikaasjes oan 'e foarrânen en úteinen fan 'e fleugels. Troch it hegere brânstofferbrûk fan 'e turbinemotors fan 'e BT-67, yn ferliking mei de orizjinele sûgermotors fan'e standert DC-3, is it berik op 'e standert brânstoftank, mei in reserve fan 45 minuten, fermindere fan 1.160 nei 950 [[seemyl]] (2.150 oant 1.760 km). Basler leveret in gruttere brânstoftank dy't it fleanberik fan it fleantúch fergruttet nei 2.140 nmi (3.960 km). == Gunship-ferzje == De Basler BT-67 hat in [[Gunship|gunshipferzje]] dy't sûnt 2017 brûkt wurdt troch ûnder oaren de Kolombiaanske Loftmacht foar operaasjes tsjin opstannen. De Kolombiaanske gunships binne foarsjoen fan in foarútsjende ynfrareadradar (FLIR), wêrtroch't it fleantúch effektive nachtmissys útfiere kin. == Spesifikaasjes == ; Algemien * Bemanning: Two (pilot & co-pilot) * Kapasiteit: 38 passazjiers * Lingte: 20,65 m * Spanwiidte: 28,95 m * Hichte: 5,15 m * Gewicht leech: 7.121 kg * Maks. gewicht by opstigen: 13.041 kg * Oandriuwing: 2 × Pratt & Whitney Canada PT6A-67R [[turboprop]]s, 1,281 shp (955 kW) it stik * Propellers: 5-blêdige Hartzell constant speed propellers, 2,92 m diameter ; Prestaasjes * Heechste faasje: 528 km/o * Krúsfaasje: 390 km/o * Fleanberik: 3.960 km mei long-range brânstoftank * Tsjinstplafond: 7.600 m == Keppelings om utens == * [https://www.baslerturbo.com/ Hiemside Basler Turbo Conversions] {{Commonscat|Basler BT-67|Basler BT-67}} {{Boarnen|boarnefernijing= * Dit artikel is oerset út it Ingelsktalige artikel [[:en:Basler BT-67]] {{Reflist}} }} [[Kategory:Amerikaanske transportfleanmasine]] [[Kategory:Yntroduksje út 1990]] ak3zf6qtzzv4jc8inzwazqqbde51mpt 1223527 1223521 2026-03-28T18:35:31Z Drewes 2754 /* Spesifikaasjes */ 1223527 wikitext text/x-wiki {| class="toccolours" border="1" cellpadding="4" style="float:right; margin: 0 0 1em 1em; border-collapse: collapse; font-size: 95%; width: 250px;" ! style="font-size: larger;" colspan="2"|Basler BT-67 |- style="text-align: center;" | colspan="2" | [[Ofbyld:Basler BT-67.jpg|300px]]<br/>''Basler BT-67''<br /> |- ! Rol | Transportfleanmasine |- ! Makker | [[Basler Turbo Coversions]] |- ! Untwerper | |- ! Earste flecht | |- ! Yn tsjinst | [[1990]] |- ! Ut tsjinst | n.f.t. |- ! Tal makke | 70 (1990–no) <ref> [http://www.proplinerinfoexchange.com/1-dc-3_news.htm DC-3 News]</ref> |- ! Brûkers | Sjoch [https://en.wikipedia.org/wiki/Basler_BT-67#Operators] |- ! Untwikkele út | [[Douglas DC-3]] <br> [[Douglas C-47 Skytrain]] |- |} [[File:590 Douglas DC-3 Fuerza Aerea Guatemalteca (7468281124).jpg|thumb|left|In BT-67 fan de Guatemalaanske Loftmacht]] [[Ofbyld:Polar 5 Cockpit.jpg|thumb|250px|Cockpit fan in Basler BT-67]] De '''Basler BT-67''' ('''B'''asler '''T'''urbo-67) is in transportfleantúch produsearre troch Basler Turbo Conversions út Oshkosh, [[Wisconsin]]. It is in opknapte en oanpaste [[Douglas C-47 Skytrain]] of [[Douglas DC-3]]; de oanpassingen binne ûntwurpen om de libbensdoer fan 'e DC-3 signifikant te ferlingjen. == Untwerp en ûntwikkeling == Basler Turbo Conversions waard yn 1990 oprjochte allinnich mei it doel om besteande C-47 en DC-3 fleantúchframes om te bouwen ta BT-67-ers. Basler konfigurearret eltse ferzje neffens de spesifikaasjes fan in klant. Sektoaren dy't betsjinne wurde omfetsje frachtferfier, militêr gebrûk, ''cloudseeding'' en wittenskiplik ûndersyk. De ombou omfettet it útrissen fan it fleantúch mei nije Pratt & Whitney Canada PT6A-67R [[turboprop]]motors, it ferlingjen fan 'e romp mei in lytse meter, it fersterkjen fan it fleantúchframe, it opwurdearjen fan 'e avionika, en it meitsjen fan modifikaasjes oan 'e foarrânen en úteinen fan 'e fleugels. Troch it hegere brânstofferbrûk fan 'e turbinemotors fan 'e BT-67, yn ferliking mei de orizjinele sûgermotors fan'e standert DC-3, is it berik op 'e standert brânstoftank, mei in reserve fan 45 minuten, fermindere fan 1.160 nei 950 [[seemyl]] (2.150 oant 1.760 km). Basler leveret in gruttere brânstoftank dy't it fleanberik fan it fleantúch fergruttet nei 2.140 nmi (3.960 km). == Gunship-ferzje == De Basler BT-67 hat in [[Gunship|gunshipferzje]] dy't sûnt 2017 brûkt wurdt troch ûnder oaren de Kolombiaanske Loftmacht foar operaasjes tsjin opstannen. De Kolombiaanske gunships binne foarsjoen fan in foarútsjende ynfrareadradar (FLIR), wêrtroch't it fleantúch effektive nachtmissys útfiere kin. == Spesifikaasjes == ; Algemien * Bemanning: Twa (piloat & co-piloat) * Kapasiteit: 38 passazjiers * Lingte: 20,65 m * Spanwiidte: 28,95 m * Hichte: 5,15 m * Gewicht leech: 7.121 kg * Maks. gewicht by opstigen: 13.041 kg * Oandriuwing: 2 × Pratt & Whitney Canada PT6A-67R [[turboprop]]s, 1,281 shp (955 kW) it stik * Propellers: 5-blêdige Hartzell constant speed propellers, 2,92 m diameter ; Prestaasjes * Heechste faasje: 528 km/o * Krúsfaasje: 390 km/o * Fleanberik: 3.960 km mei long-range brânstoftank * Tsjinstplafond: 7.600 m == Keppelings om utens == * [https://www.baslerturbo.com/ Hiemside Basler Turbo Conversions] {{Commonscat|Basler BT-67|Basler BT-67}} {{Boarnen|boarnefernijing= * Dit artikel is oerset út it Ingelsktalige artikel [[:en:Basler BT-67]] {{Reflist}} }} [[Kategory:Amerikaanske transportfleanmasine]] [[Kategory:Yntroduksje út 1990]] bj86isku3p1u2js8fc87gcp75v74fzb Blommemoanne 0 190811 1223526 2026-03-28T18:34:27Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[Maaie]] 1223526 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Maaie]] hhwpht9jcx2ij40iw8b55tmcud090nl Wynmoanne 0 190812 1223528 2026-03-28T18:40:49Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[Oktober]] 1223528 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Oktober]] h5848r7xzni55dk5be018f8znz1o700 Heamoanne 0 190813 1223529 2026-03-28T18:41:34Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[July]] 1223529 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[July]] q5mtpf5pei2jrvflnz2so1b6xkf18vk Hjerstmoanne 0 190814 1223530 2026-03-28T18:42:22Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[Septimber]] 1223530 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Septimber]] mrepi71rv7odrg4ups63g3zjyt531q2 Simmermoanne 0 190815 1223531 2026-03-28T18:43:07Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[Juny]] 1223531 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Juny]] q4de4u77uv2oylvwn6ak7xcxuse9kfl Foarmoanne 0 190816 1223532 2026-03-28T18:43:48Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[Jannewaris]] 1223532 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Jannewaris]] o1jos77a4jgq9ecyur7n9ptam9hr9xp Sellemoanne 0 190817 1223533 2026-03-28T18:44:47Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[Febrewaris]] 1223533 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Febrewaris]] 4wgge62ntj3w01djxjlktygp0ubbfir Gersmoanne 0 190818 1223534 2026-03-28T18:45:32Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[April]] 1223534 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[April]] fhieq1bpcs1fpm5elm2p2wg1gazlx91 Rispmoanne 0 190819 1223535 2026-03-28T18:47:44Z Drewes 2754 Ferwiist troch nei [[Augustus]] 1223535 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Augustus]] k853bcsswoie765z6x7cm2zaivr9b48 Gideön (bibelsk persoan) 0 190820 1223536 2026-03-28T19:04:07Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Ynfoboks bibelsk persoan | namme = Gideön | ôfbylding = Plate 13- Gideon Choosing his Soldiers, from 'The Battles of the Old Testament' MET DP863695.jpg | ôfbyldingstekst = Gideön kiest de trijehûndert manlju út | namme oarsprong = Hebriuwsk: גִּדְעוֹן (Gidʻōn, "houwer" of "beul") | folk = [[Israeliten]] (stamme fan [[Manasse (stamme)|Manasse]], skaai fan Abiêzer) | heit = [[Joäsj]] | mem = | partner = ferskate froulju en in..." 1223536 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bibelsk persoan | namme = Gideön | ôfbylding = Plate 13- Gideon Choosing his Soldiers, from 'The Battles of the Old Testament' MET DP863695.jpg | ôfbyldingstekst = Gideön kiest de trijehûndert manlju út | namme oarsprong = Hebriuwsk: גִּדְעוֹן (Gidʻōn, "houwer" of "beul") | folk = [[Israeliten]] (stamme fan [[Manasse (stamme)|Manasse]], skaai fan Abiêzer) | heit = [[Joäsj]] | mem = | partner = ferskate froulju en in bywiif yn Sichem | bern = 70 soannen, wêrûnder [[Abimêlek (Rjochters)|Abimêlek]] | perioade = 12e iuw f.Kr. | bekend fan = rjochter fan Israel, oerwinner fan 'e Midjaniten | neamd yn = [[Rjochters]] 6-8;<br>[[Hebreeërs]] 11:32 | tradysje = [[joadedom]]; [[kristendom]] }} '''Gideön''' ([[Hebriuwsk]]: גִּדְעוֹן) is in [[bibel]]sk persoan út it [[Alde Testamint]]. Hy wie de fyfte fan 'e [[rjochters]] fan [[Israel]] dy't it folk befrijde fan 'e ûnderdrukking troch de Midjaniten. Gideön is ek bekend ûnder de namme '''Jerubbaäl'''. == Ropping en earste dieden == [[Ofbyld:MCC-41266 Offer van Gideon (2).jpg|thumb|left|Offer fan Gideön.<br><small> [[Ferdinand Bol]] (1616–1680)</small>]] Gideön libbe yn in tiid dat Israel sân jier lang te lijen hie ûnder ynfallen fan 'e Midjaniten, dy't de rispinge fan it lân fernielden. Wylst Gideön ris stikem weet útsloech yn 'e wynparse om it foar de fijân te ferbergjen, waard er troch in ingel fan 'e Heare roppen om Israel út de macht fan 'e Midjaniten te ferlossen. Hoewol't Gideön twifels hie oer syn eigen geskiktheid, krige er fan God de opdracht om it alter fan Baäl fan syn heit om te smiten en in alter foar de Heare te bouwen. Ut eangst foar de minsken die Gideön dat nachts, mei help fan tsien fan syn tsjinners. Doe't er dat dien hie, woene de manlju fan 'e stêd him deadzje en joegen se Joäsj opdracht om syn soan nei bûten te bringen. Mar Joäsj wegere en ferdigene syn soan mei de wurden: "Lit Baäl mar foar syn eigen saak stride; it wie ommers syn alter." Dêrtroch krige Gideön de namme Jerubbaäl. == De tekens fan 'e wol == Om der wis fan te wêzen dat er echt troch God keazen wie om Israel te ferlossen, frege Gideön om twa tekens mei in flues fan wol op 'e terskflier. De earste nacht woe er dat de wol wiet wêze soe fan 'e dauwe, mar de grûn deromhinne drûch. De twadde nacht frege er krekt it tsjinoerstelde: drûge wol en wiete grûn. God die beide kearen wat Gideön frege, wêrtroch syn fertrouwen groeide. == De striid tsjin de Midjaniten == Gideön sammele in grut leger fan 32.000 man, mar God fûn dat leger te grut; de Israeliten moasten net tinke dat se op eigen krêft wûn hiene. Dêrom droech God Gideön op om in skifting te meitsjen. Nei de earste skifting bleaune der tsientûzen man oer. God fûn dat oantal noch te grut en droech Gideön op de manlju wetter drinke te litten. De measte manlju foelen op 'e knibbels om te drinken, mar mar 300 striders brochten it wetter mei de hân nei de mûle. Mei dy lytse groep ("de Gideönsbinde") makke Gideön him klear foar de oanfal. Foarôf gie er nachts nei it kamp fan 'e Midjaniten, dêr't er in soldaat in dream fertellen hearde tsjin syn maat oer in koarnbrea dy't it kamp fan Midjan ynrôle en in tinte omgoaide. In oare soldaat lei út dat dy dream betsjutte dat Gideön oerwinne soe. Dat joech him nije moed. Dêrnei foel Gideön mei syn manlju nachts it kamp fan 'e Midjaniten yn. Troch it lûd fan rammehoarnen en it ljocht fan fakkels út brutsen krûken rekken de Midjaniten yn panyk en sloegen se op 'e flecht. [[Ofbyld:Poussin La Victoire de Gédéon contre les Madianite.jpg|thumb|thumb|left|Gideön yn 'e striid tsjin 'e Midjaniten.<br><small> [[Nicolas Poussin]] (1594–1665)</small>]] Nei dizze earste oerwinning ûntstie der ûnfrede by de stamme Efraïm, om't dy net fan it begjin ôf meidwaan mocht. Gideön wist harren lykwols mei sêfte wurden del te bêdzjen. Dêrnei sette er de efterfolging yn. Doe't er ûnderweis help frege oan de stêden Sûkkot en Penûell, waard dy him wegere. Nei syn úteinlike oerwinning naam Gideön wraak op dy stêden. Lang om let wist Gideön de Midjanityske keningen Sêbach en Salmûna te fangen en te deadzjen, wêrmei't de ûnderdrukking definityf beëinige waard. == Letter libben == Nei de oerwinning woene de Israeliten dat Gideön kening oer har wurde soe, mar dat wegere er mei de wurden dat allinnich God harren kening wie. Hy liet fan it rôve goud in [[efod]] (prystergewaad) meitsje en dat yn syn wenplak Orfa opstelle. It folk Israel begûn dêrnei dat as in ôfgod te ferearjen. Gideön hie neist syn froulju ek in byfrou út Sichem; har soan wie [[Abimêlek (Rjochters)|Abimêlek]]. Gideön stoar op hege leeftyd en waard yn Ofra yn it grêf fan syn heit begroeven. Hy hie santich soannen. Nei syn dea ferfoel it folk fuort wer yn ôfgoaderij, en syn soan Abimêlek kaam letter oan 'e macht en waard de earste kening fan Israel. {{boarnen|boarnefernijing= It ferhaal fan Gideön is wiidweidich beskreaun yn 'e haadstikken 6 oant en mei 8 fan it boek [[Rjochters]]. Yn it [[Nije Testamint]] wurdt er yn [[Hebreeërs]] 11:32 neamd as ien fan 'e helden fan it leauwe. {{reflist}} ---- {{Commonscat|Gideon}} }} {{DEFAULTSORT:Gideon}} [[Kategory:Persoan yn it Alde Testamint]] [[Kategory:Persoan berne yn de 12e iuw f.Kr.]] [[Kategory:Persoan stoarn yn de 11e iuw f.Kr.]] [[Kategory:Israelitysk persoan]] 9h94h4iktn31mjbud2fcfvfzi3c1dfb 1223539 1223536 2026-03-28T19:37:02Z RomkeHoekstra 10582 [[]] 1223539 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bibelsk persoan | namme = Gideön | ôfbylding = Plate 13- Gideon Choosing his Soldiers, from 'The Battles of the Old Testament' MET DP863695.jpg | ôfbyldingstekst = Gideön kiest de trijehûndert manlju út | namme oarsprong = Hebriuwsk: גִּדְעוֹן (Gidʻōn, "houwer" of "beul") | folk = [[Israeliten]] (stamme fan [[Manasse (stamme)|Manasse]], skaai fan Abiêzer) | heit = [[Joäsj (heit fan Gideön)|Joäsj]] | mem = | partner = ferskate froulju en in bywiif yn Sichem | bern = 70 soannen, wêrûnder [[Abimêlek (Rjochters)|Abimêlek]] | perioade = 12e iuw f.Kr. | bekend fan = rjochter fan Israel, oerwinner fan 'e Midjaniten | neamd yn = [[Rjochters]] 6-8;<br>[[Hebreeërs]] 11:32 | tradysje = [[joadedom]]; [[kristendom]] }} '''Gideön''' ([[Hebriuwsk]]: גִּדְעוֹן) is in [[bibel]]sk persoan út it [[Alde Testamint]]. Hy wie de fyfte fan 'e [[rjochters]] fan [[Israel]] dy't it folk befrijde fan 'e ûnderdrukking troch de Midjaniten. Gideön is ek bekend ûnder de namme '''Jerubbaäl'''. == Ropping en earste dieden == [[Ofbyld:MCC-41266 Offer van Gideon (2).jpg|thumb|left|Offer fan Gideön.<br><small> [[Ferdinand Bol]] (1616–1680)</small>]] Gideön libbe yn in tiid dat Israel sân jier lang te lijen hie ûnder ynfallen fan 'e Midjaniten, dy't de rispinge fan it lân fernielden. Wylst Gideön ris stikem weet útsloech yn 'e wynparse om it foar de fijân te ferbergjen, waard er troch in ingel fan 'e Heare roppen om Israel út de macht fan 'e Midjaniten te ferlossen. Hoewol't Gideön twifels hie oer syn eigen geskiktheid, krige er fan God de opdracht om it alter fan Baäl fan syn heit [[Joäsj (heit fan Gideön)|Joäsj]] om te smiten en in alter foar de Heare te bouwen. Ut eangst foar de minsken die Gideön dat nachts, mei help fan tsien fan syn tsjinners. Doe't er dat dien hie, woene de manlju fan 'e stêd him deadzje en joegen se Joäsj opdracht om syn soan nei bûten te bringen. Mar Joäsj wegere en ferdigene syn soan mei de wurden: "Lit Baäl mar foar syn eigen saak stride; it wie ommers syn alter." Dêrtroch krige Gideön de namme Jerubbaäl. == De tekens fan 'e wol == Om der wis fan te wêzen dat er echt troch God keazen wie om Israel te ferlossen, frege Gideön om twa tekens mei in flues fan wol op 'e terskflier. De earste nacht woe er dat de wol wiet wêze soe fan 'e dauwe, mar de grûn deromhinne drûch. De twadde nacht frege er krekt it tsjinoerstelde: drûge wol en wiete grûn. God die beide kearen wat Gideön frege, wêrtroch syn fertrouwen groeide. == De striid tsjin de Midjaniten == Gideön sammele in grut leger fan 32.000 man, mar God fûn dat leger te grut; de Israeliten moasten net tinke dat se op eigen krêft wûn hiene. Dêrom droech God Gideön op om in skifting te meitsjen. Nei de earste skifting bleaune der tsientûzen man oer. God fûn dat oantal noch te grut en droech Gideön op de manlju wetter drinke te litten. De measte manlju foelen op 'e knibbels om te drinken, mar mar 300 striders brochten it wetter mei de hân nei de mûle. Mei dy lytse groep ("de Gideönsbinde") makke Gideön him klear foar de oanfal. Foarôf gie er nachts nei it kamp fan 'e Midjaniten, dêr't er in soldaat in dream fertellen hearde tsjin syn maat oer in koarnbrea dy't it kamp fan Midjan ynrôle en in tinte omgoaide. In oare soldaat lei út dat dy dream betsjutte dat Gideön oerwinne soe. Dat joech him nije moed. Dêrnei foel Gideön mei syn manlju nachts it kamp fan 'e Midjaniten yn. Troch it lûd fan rammehoarnen en it ljocht fan fakkels út brutsen krûken rekken de Midjaniten yn panyk en sloegen se op 'e flecht. [[Ofbyld:Poussin La Victoire de Gédéon contre les Madianite.jpg|thumb|thumb|left|Gideön yn 'e striid tsjin 'e Midjaniten.<br><small> [[Nicolas Poussin]] (1594–1665)</small>]] Nei dizze earste oerwinning ûntstie der ûnfrede by de stamme Efraïm, om't dy net fan it begjin ôf meidwaan mocht. Gideön wist harren lykwols mei sêfte wurden del te bêdzjen. Dêrnei sette er de efterfolging yn. Doe't er ûnderweis help frege oan de stêden Sûkkot en Penûell, waard dy him wegere. Nei syn úteinlike oerwinning naam Gideön wraak op dy stêden. Lang om let wist Gideön de Midjanityske keningen Sêbach en Salmûna te fangen en te deadzjen, wêrmei't de ûnderdrukking definityf beëinige waard. == Letter libben == Nei de oerwinning woene de Israeliten dat Gideön kening oer har wurde soe, mar dat wegere er mei de wurden dat allinnich God harren kening wie. Hy liet fan it rôve goud in [[efod]] (prystergewaad) meitsje en dat yn syn wenplak Orfa opstelle. It folk Israel begûn dêrnei dat as in ôfgod te ferearjen. Gideön hie neist syn froulju ek in byfrou út Sichem; har soan wie [[Abimêlek (Rjochters)|Abimêlek]]. Gideön stoar op hege leeftyd en waard yn Ofra yn it grêf fan syn heit begroeven. Hy hie santich soannen. Nei syn dea ferfoel it folk fuort wer yn ôfgoaderij, en syn soan Abimêlek kaam letter oan 'e macht en waard de earste kening fan Israel. {{boarnen|boarnefernijing= It ferhaal fan Gideön is wiidweidich beskreaun yn 'e haadstikken 6 oant en mei 8 fan it boek [[Rjochters]]. Yn it [[Nije Testamint]] wurdt er yn [[Hebreeërs]] 11:32 neamd as ien fan 'e helden fan it leauwe. {{reflist}} ---- {{Commonscat|Gideon}} }} {{DEFAULTSORT:Gideon}} [[Kategory:Persoan yn it Alde Testamint]] [[Kategory:Persoan berne yn de 12e iuw f.Kr.]] [[Kategory:Persoan stoarn yn de 11e iuw f.Kr.]] [[Kategory:Israelitysk persoan]] 7u6vyb4ogbt5kyhaed5u0h0fo6klad1 Joäsj (heit fan Gideön) 0 190821 1223538 2026-03-28T19:35:13Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Ynfoboks bibelsk persoan | namme = Joäsj | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | namme oarsprong = Hebriuwsk: יוֹאָשׁ (Yō’āš, "de Heare hat jûn" of "de Heare is sterken") | folk = [[Israeliten]] (stamme fan [[Manasse (stamme)|Manasse]], skaai fan Abiêzer) | bern = [[Gideön]] en oare soannen | perioade = 12e iuw f.Kr. | bekend fan = heit fan [[Gideön (bibelsk persoan)|Gideön]], beskermer fan syn soan tsjin de oanhingers fan Baäl | neamd..." 1223538 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bibelsk persoan | namme = Joäsj | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | namme oarsprong = Hebriuwsk: יוֹאָשׁ (Yō’āš, "de Heare hat jûn" of "de Heare is sterken") | folk = [[Israeliten]] (stamme fan [[Manasse (stamme)|Manasse]], skaai fan Abiêzer) | bern = [[Gideön]] en oare soannen | perioade = 12e iuw f.Kr. | bekend fan = heit fan [[Gideön (bibelsk persoan)|Gideön]], beskermer fan syn soan tsjin de oanhingers fan Baäl | neamd yn = [[Rjochters]] 6-8 | tradysje = [[joadedom]]; [[kristendom]] }} '''Joäsj''' ([[Hebriuwsk]]: יוֹאָשׁ) is in [[bibel]]sk persoan út it [[Alde Testamint]]. Hy wie in man út it skaai fan Abiêzer, dy't hearde by de stamme [[Manasse (stamme)|Manasse]]. Hy wennet yn Ofra en is foaral bekend as de heit fan 'e rjochter [[Gideön (bibelsk persoan)|Gideön]]. == Joäsj en de Baältsjinst == Joäsj wie nei alle gedachten yn Ofra in man fan oansjen. Hy hie in eigen alter dat wijd wie oan 'e ôfgod [[Baäl]], dêr't ek in Asjearapeal by stie. Doe't syn soan Gideön nachts yn opdracht fan God it alter fan Baäl omsloech en de Asjerapeal omkapte, wienen de manlju fan 'e stêd de oare moarns tige lilk. Hja easken fan Joäsj dat er syn soan útlevere oan har om him te deadzjen. == De ferdigening fan Gideön == Joäsj wie lykwols dapper en wiis en naam it foar syn soan op troch net de fernieling te ûntkennen, mar troch de macht fan Baäl sels yn twifel te lûken. Hy sei tsjin de lilke mannichte: "Wolle jimme it foar Baäl opnimme? As er in god is, lit er dan foar himsels stride tsjin dejinge dy't syn alter omgoaid hat." Troch dy útspraak koe Joäsj de lilke kliber folk delbêdzje en waard Gideön sparre. Fanwegen dat foarfal krige Gideön de bynamme Jerûbbaäl, wat betsjut: "Lit Baäl tsjin him stride". == De dea fan Joäsj == Joäsj moat in machtich man west hawwe, want de Bibel neamt dat er tsien feinten hie dy't Gideön holpen by it ôfbrekken fan it Baälalter. Hy stoar op hege leeftyd en waard begroeven yn syn wenplak Ofra. Letter, nei de dea fan Gideön, waard ek syn ferneamde soan yn it famyljegrêf fan Joäsj byset. {{boarnen|boarnefernijing= De skiednis fan Joäsj is werom te finen yn it boek [[Rjochters]], benammen yn haadstik 6. {{reflist}} }} {{DEFAULTSORT:Joasj}} [[Kategory:Persoan yn it Alde Testamint]] [[Kategory:Israelitysk persoan]] [[Kategory:Persoan berne yn de 12e iuw]] [[Kategory:Persoan stoarn yn de 12e iuw]] bpirqegwtbacs1dau93igqs85vf7xut Oblast Irkûtsk 0 190822 1223541 2026-03-28T19:50:26Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Irkûtsk (oblast)]] 1223541 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Irkûtsk (oblast)]] tfmxl4ulv0h6lhc56pvj3jy3imtbh4a Flash 0 190823 1223547 2026-03-28T20:25:56Z Ieneach fan 'e Esk 13292 betsj 1223547 wikitext text/x-wiki "'''Flash'''", "'''The Flash'''" of "'''FLASH'''" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings: {{TOCright}} *''flash'', it Ingelske wurd foar "flits" ==Geografy== *[[Flash (Ingelân)]], in doarp yn it Ingelske greefskip Staffordshire *[[The Flash (mar)]], in mar yn 'e neite fan Borras, yn Wales ==Fisuele media== ===Films=== *[[Flash (film út 1997)|''Flash'' (film út 1997)]], in Amerikaanske tillefyzjefilm út 1997 *[[Flash (film út 2007)|''Flash'' (film út 2007)]], in Yndiaaske Malajalamtalige film út 2007 *[[The Flash (film)|''The Flash'' (film)]], in Amerikaanske superheldefilm út 2023 ===Tillefyzje=== *[[The Flash (telefyzjesearje út 1990)|''The Flash'' (tillefyzjesearje út 1990)]], in Amerikaanske tillefyzjesearje út 1990 *[[The Flash (telefyzjesearje út 2014)|''The Flash'' (tillefyzjesearje út 2014)]], in Amerikaanske tillefyzjesearje út 2014 ==Muzyk== ===Bands=== *[[Flash (band)]], in Ingelske progressive rockband út 'e 1970-er jierren ===Albums=== *[[Flash (album fan Moving Sidewalks)|''Flash'' (album fan Moving Sidewalks)]], in album fan Moving Sidewalks út 1968 *[[Flash (album fan Electric Food)|''Flash'' (album fan Electric Food)]], in album fan Electric Food út 1970 *[[Flash (album fan Flash)|''Flash'' (album fan Flash)]], in album fan Flash út 1972 *[[Flash (album fan Jeff Beck)|''Flash'' (album fan Jeff Beck)]], in album fan Jeff Beck út 1985 *[[Flash (album fan Red Five)|''Flash'' (album fan Red Five)]], in album fan Red Five út 1996 *[[Flash (album fan Towa Tei)|''Flash'' (album fan Towa Tei)]], in album fan Towa Tei út 2005 *[[Flash (EP)|''Flash'' (EP)]], in EP fan Crystal Kay út 2010 *[[Flash (album fan Amoyamo)|''Flash'' (album fan Amoyamo)]], in album fan Amoyamo út 2013 ===Lieten=== *[[Flash (liet fan Queen)|''Flash'' (liet fan Queen)]], in liet fan Queen út 1980 *[[Flash (liet fan Stéphanie)|''Flash'' (liet fan Stéphanie)]], in liet fan Stéphanie út 1986 *[[Flash (liet fan B.B.E.)|''Flash'' (liet fan B.B.E.)]], in liet fan B.B.E. út 1997 *[[Flash (liet fan Iggy Azalea)|''Flash'' (liet fan Iggy Azalea)]], in liet fan Iggy Azalea út 2012 *[[Flash (liet fan Perfume)|''Flash'' (liet fan Perfume)]], in liet fan Perfume út 2016 *[[Flash (liet fan Cigarettes After Sex)|''Flash'' (liet fan Cigarettes After Sex)]], in liet fan Cigarettes After Sex út 2017 *[[Flash (liet fan X1)|''Flash'' (liet fan X1)]], in liet fan X1 út 2019 *[[Flash (liet fan Rocket Punch)|''Flash'' (liet fan Rocket Punch)]], in liet fan Rocket Punch út 2022 ==Printe media== ===Kranten en tydskriften=== *[[Flash (tydskrift)|''Flash'' (tydskrift)]], in Australysk tydskrift op it mêd fan fotografy dat ienris yn it fearnsjier ferskynt *[[Flash (Nijseelânske krante)|''Flash'' (Nijseelânske krante)]], in Nijseelânske krante út Auckland *[[Flash (Frânske krante)|''Flash'' (Frânske krante)]], in ophefte ekstreem-rjochtse Frânske krante ===Literatuer=== *[[Flash (roman fan Jayne Ann Krentz)|''Flash'' (roman fan Jayne Ann Krentz)]], in leafdesroman fan Jayne Ann Krentz út 1998 *[[Flash (roman fan L.E. Modesitt)|''Flash'' (roman fan L.E. Modesitt)]], in science fiction-roman fan L.E. Modesitt út 2004 ===Strips=== *''[[Flash Comics]]'', in stripblomlêzing út 'e 1940-er jierren *[[The Flash (DC Rebirth)|''The Flash'' (DC Rebirth)]], in stripalbum út 'e DC Rebirth-rige *[[The Flash (stripsearje)|''The Flash'' (stripsearje)]], in stripsearje fan DC Comics oer de superheld The Flash ==Persoanen en personaazjes== ===Persoanen=== *[[Sandy Flash]] († 1778), in Amerikaansk strûkrôver *[[George Flash]] (1909–1990), in Israelysk politikus *[[Flash Hollett]] (1911–1999), in Kanadeesk iishockeyer *[[Flash Terry]] (1934–2004), in Amerikaansk gitarist en sjonger *[[Gabriel Elorde]], byneamd "Flash" (1935–1985), in Filipynsk bokser *[[Larry "Flash" Jenkins]] (1955–2019), in Amerikaansk akteur, regisseur, filmprodusint en senarioskriuwer *[[Grandmaster Flash]] (b. 1958), in Amerikaansk hiphopmuzikant *[[Scott Norton]], byneamd "Flash" (b. 1961), in Amerikaansk showwrakseler *[[Adam Flash]] (b. 1971), in Amerikaansk showwrakseler *[[Flash Flanagan]] (b. 1974), in Amerikaansk showwrakseler *[[Richard Flash]] (b. 1976), in Ingelsk fuotballer *[[Gordon Shedden]], byneamd "Flash" (b. 1979), in Britsk autokoereur *[[Flash (showwrakseler)]] (b. 1981), in Amerikaansk showwrakseler *[[Flash Brown]] (b. 1981), in Amerikaansk pornoakteur en basketballer *[[Dwyane Wade]], byneamd "Flash" (b. 1982), in Amerikaansk basketballer *[[Josh Gordon]], byneamd "Flash" (b. 1991), in Amerikaansk spiler fan Amerikaansk fuotbal *[[Cordarelle Patterson]], byneamd "Flash" (b. 1991), in Amerikaansk spiler fan Amerikaansk fuotbal *[[Lee Young-ho]], byneamd "Flash" (b. 1992), in Súdkoreaansk profesjoneel Starcraft-spiler ===Personaazjes=== *[[The Flash (personaazje)]], oftewol Barry Allen, in superheld út 'e strips fan DC Comics *[[Flash (G.I. Joe)]], in personaazje út 'e ''G.I. Joe''-franchise *[[Flash Gordon]], it titelpersonaazje út 'e lyknammige science fiction-strip en -stripferfilmings ==Spultsjes== *[[Flash (flipperkast)|''Flash'' (flipperkast)]], in model flipperkast út 1979 fan it merk Williams *[[The Flash (fideospultsje)|''The Flash'' (fideospultsje)]], in fideospultsje út 1991 ==Oar== *[[FLASH (laboratoarium)]] in natuerkundelaboratoarium yn Dútslân *[[Flash (sylboat)]], in type sylboat *[[Flash (skjinmakmiddel)]], in skjinmakmiddel yn it Feriene Keninkryk en Ierlân *[[Flash (tatoeaazje)]], in boarnepatroan foar tatoeaazjes *[[FLASH (Z)]], in foarrangsoantsjutting foar militêre boadskippen *[[Flash Airlines]], in Egyptyske charterloftfeartmaatskippij *[[Flash Engineering]], in Sweedsk autosportteam *[[Adobe Flash]], in multimediaplatformsoftwareprogramma fan Adobe *[[Fly Castelluccio Flash]], in Italjaansk paramotorûntwerp *[[M202 FLASH]], in bazooka *[[Tilbury Flash]], in Amerikaanske racefleanmasine út 'e 1930-er jierren {{neibetsjuttings}} gt22k83zzeo1qt16jwvj2bf3asw4zfe The Flash 0 190824 1223548 2026-03-28T20:27:14Z Ieneach fan 'e Esk 13292 Ferwiist troch nei [[Flash]] 1223548 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Flash]] ruvi0m8gtwde35q2e09oyur1mzex4pn FLASH 0 190825 1223549 2026-03-28T20:27:36Z Ieneach fan 'e Esk 13292 Ferwiist troch nei [[Flash]] 1223549 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Flash]] ruvi0m8gtwde35q2e09oyur1mzex4pn Polityk yn Fryslân 0 190826 1223552 2026-03-28T20:31:21Z Klaasgroen 50943 Startpunt 1223552 wikitext text/x-wiki De polityk yn Fryslân omfiemet ferskate bestjoerslagen dy’t tegearre de bestjoerlike en demokratyske struktuer fan de provinsje foarmje. Fan de gemeentlike polityk oant de Jeropeeske fertsjintwurdiging spylje sawol lokale as nasjonale en ynternasjonale ynfloeden in rol. De polityk yn Fryslân wurdt karakterisearre troch in kombinaasje fan regionale belangen, taalbewustwêzen en dielname oan it bredere Nederlânske en Europeeske politike systeem. == Gemeentlike polityk == De gemeentlike polityk foarmet de basis fan it bestjoer yn Fryslân. De provinsje bestiet út meardere gemeenten, mei-inoar goed foar 410 sitten yn de gemeenterieden. Dizze rieden wurde keazen troch de ynwenners en hâlde har dwaande mei lokale saken lykas romtlike oardering, sosjale foarsjennings en pleatslike ynfrastruktuer. It kolleezje fan boargemaster en wethâlders is ferantwurdlik foar it deistich bestjoer fan de gemeente. == Provinsjale polityk == Op provinsjaal nivo wurdt Fryslân bestjoerd troch de Provinsjale Steaten, dy’t út 43 sitten besteane. De leden fan de Steaten wurde alle fjouwer jier keazen. Sy stelle it belied fêst op gebieten lykas romtlike ûntwikkeling, natuerbehear en regionale ekonomy. It deistich bestjoer leit by Deputearre Steaten, ûnder lieding fan de kommissaris fan de Kening. == Wetterskip == Njonken de provinsje en gemeenten hat Fryslân ek in eigen wetterskip, dat ferantwurdlik is foar wetterbehear, wetterfeiligens en wetterkwaliteit. It wetterskipsbestjoer wurdt foar in part keazen en foar in part beneamd. It spilet in wichtige rol yn in provinsje dêr’t wetter in sintraal elemint is yn it lânskip en it wenjen. == Lanlike polityk == Op lanlik nivo nimme Friezen diel oan de ferkiezings foar de Twadde Keamer. It stimpatroan lit ornaris in mingd byld sjen, mei stipe foar sawol lanlike partijen as partijen mei in sterkere regionale oriïntaasje. Yn de hjoeddeiske Twadde Keamer binne seis leden mei in Fryske eftergrûn: De Hoop, Vellinga-Beemsterboer, Boelsma-Hoekstra, Wiersma, Goudzwaard en Bevers. Sy fertsjintwurdigje ferskillende politike streamingen en drage by oan de ynbring fan Fryske belangen yn it lanlike debat. == Jeropeeske polityk == Fryslân is ek fertsjintwurdige yn de Jeropeeske polityk, dêr’t besluten nommen wurde dy’t ynfloed hawwe op regionale ûntwikkeling, lânbou en ynfrastruktuer. De hjoeddeiske fertsjintwurdiger út Fryslân yn it Europeesk Parlemint is Garcia Hermida van der Walle. Sy spilet in rol yn it ferbinen fan regionale belangen mei Europeeske beliedsfoarming. 2c5nx9bsam2sk68lcntehl9dsi8hnyd 1223563 1223552 2026-03-28T21:23:22Z Klaasgroen 50943 Mear basisgegevens en ôfbyldings 1223563 wikitext text/x-wiki [[Ofbyld:Statenzaal - Leeuwarden - 20130947 - RCE.jpg|thumb|De Steateseal fan it [[Frysk parlemint|Frysk Parlemint]] yn Ljouwert.]] De '''polityk yn Fryslân''' omfiemet ferskate bestjoerslagen dy’t tegearre de bestjoerlike en demokratyske struktuer fan de [[provinsje]] [[Fryslân]] foarmje. Fan de gemeentlike polityk oant de Jeropeeske fertsjintwurdiging spylje sawol lokale as nasjonale en ynternasjonale ynfloeden in rol. De polityk yn Fryslân wurdt karakterisearre troch in kombinaasje fan regionale belangen, taalbewustwêzen en dielname oan it bredere Nederlânske en Jeropeeske politike systeem. == Gemeentlike polityk == De gemeentlike polityk foarmet de basis fan it bestjoer yn Fryslân. De provinsje bestiet út 18[[Gemeenteried|gemeenterieden]], mei-inoar goed foar 410 [[gemeenteriedsleden]]. Dizze rieden wurde keazen troch de ynwenners en hâlde harren dwaande mei lokale saken lykas romtlike oardering, sosjale foarsjennings en pleatslike ynfrastruktuer. It [[Kolleezje fan boargemaster en wethâlders|kolleezje fan boargemaster en wethâlder]]<nowiki/>s is ferantwurdlik foar it deistich bestjoer fan de [[Gemeente (bestjoer)|gemeente]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske gemeenteriedsferkiezings 2026|Fryske gemeenteriedsferkiezings fan 2026]]. {| class="wikitable" width="100%" style="text-align:center; font-size:90%;" |+Sitferdieling de gemeente yn 2026 ! colspan="3" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[SGP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}} | width="15" | |} |- ! align="left" |[[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]] Nederlânske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/247*100}}%;" |1 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:52/247*100}}%;" |52 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:20/247*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:18/247*100}}%;" |18 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:71/247*100}}%;" |71 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:11/247*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:37/247*100}}%;" |37 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/247*100}}%;" |4 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:19/247*100}}%;" |19 |} !247 |- ! align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] Fryske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:25/163*100}}%;" |25 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:41/163*100}}%;" |41 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:11/163*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:21/163*100}}%;" |21 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:33/163*100}}%;" |33 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:20/163*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:12/163*100}}%;" |12 |} !163 |- ! colspan="3" align="left" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}|Progressyf}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}|Midden}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}|Lokaal Belang}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}|Liberaal}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}|Rjochts}} | width="15" | |} |} == Provinsjale polityk == {{Sitferdieling | koptekst = Sitferdieling Frysk Parlemint 2023 | byskrift = sitten | lân = NL | float = right | kolommen = ja |PvdD|SP|GL|PvdA|D66|CU|FNP|CDA|PBF|BBB|VVD|JA21|PVV|FVD | PvdD = 1 | SP = 1 | GL = 3 | PvdA = 5 | D66 = 1 | CU = 2 | FNP = 4 | CDA = 4 | PBF = 1 | BBB = 14 | VVD = 3 | JA21 = 1 | PVV = 2 | FVD = 1 }} Op provinsjaal nivo wurdt Fryslân bestjoerd troch de [[Provinsjale Steaten fan Fryslân]], dy’t út 43 sitten bestiet. De leden fan de Steaten wurde alle fjouwer jier keazen. Sy stelle it belied fêst op gebieten lykas romtlike ûntwikkeling, natoerbehear, taalbelied en regionale ekonomy. It deistich bestjoer leit by de [[Deputearre Steaten fan Fryslân]], ûnder lieding fan de [[kommissaris fan de Kening]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske Steateferkiezings 2023|Fryske Steateferkiezings fan 2023]]. It bestjoer yn de perioade 2023-2027 bestiet út [[BoerBoargerBeweging|BBB]], [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]], [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]] en [[KristenUny|CU]]. == Wetterskip == Njonken de provinsje en gemeenten hat Fryslân ek in eigen [[Wetterskip (Nederlân)|wetterskip]], dat ferantwurdlik is foar wetterbehear, wetterfeiligens en wetterkwaliteit. It wetterskipsbestjoer wurdt foar in part keazen en foar in part beneamd. It spilet in wichtige rol yn in provinsje dêr’t wetter in sintraal elemint is yn it lânskip en it wenjen. == Lanlike polityk == Op lanlik nivo nimme ferskate Friezen diel oan de ferkiezings foar de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]]. Mei in stimoanpart fan likernôch 4% hat [[kieskring]] Fryslân ornaris rjocht op sa'n seis fan de 150 mandaten. By de [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|Twadde Keamerferkiezings fan 2025]] binne der tafalligerwize ek seis leden mei in Fryske eftergrûn ferkeazen: [[Habtamu de Hoop]] ([[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]), [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]), [[Femke Wiersma]] ([[BoerBoargerBeweging|BBB]]), [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[Demokraten 66|D66]]), [[Harry Bevers]] ([[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]) en [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]]). Sy fertsjintwurdigje ferskillende politike streamingen en drage by oan de ynbring fan Fryske belangen yn it lanlike debat. Tegearre wurde se troch oare Keamerleden ek wol it '''Friesvak''<nowiki/>' neamd.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18177152/fryske-keamerleden-wurkje-gear-op-fryske-underwerpen-en-hawwe-yn-den-haag-al-in-bynamme-krigen Fryske Keamerleden wurkje gear op Fryske ûnderwerpen en hawwe yn Den Haag al in bynamme krigen - Omrop Fryslân]</ref> == Jeropeeske polityk == [[Ofbyld:1719323377964 20240625 GARCIA HERMIDA Raquel NL 008.jpg|thumb|Raquel García Hermida-van der Walle is berne yn Madrid, mar kin Frysk ferstean.]] Fryslân is ek fertsjintwurdige yn de polityk fan Jeropa, dêr’t besluten nommen wurde dy’t ynfloed hawwe op regionale ûntwikkeling, lânbousubsydzjes en allerhanne oare rigeljouwing. De hjoeddeiske fertsjintwurdiger út Fryslân yn it Europeesk Parlemint is Raquel García Hermida-van der Walle ([[Demokraten 66|D66]]) út [[De Gordyk]]. Sy spilet in rol yn it ferbinen fan regionale belangen mei Jeropeeske beliedsfoarming en set har yn foar de rjochten fan froulju en striidt se tsjin [[korrupsje]]. Ien fan har assistinten is [[Sjirk Eildert Bruinsma]]; foarsitter fan de [[Fryske Beweging]]. == Referinsjes == <references /> == Navigaasje == {{Navigaasje Fryske Ferkiezings}} [[Kategory:Polityk yn Fryslân]] 246rtibh0tngfwikcg2tyn8e7zplqdg 1223564 1223563 2026-03-28T21:26:18Z Klaasgroen 50943 table width 1223564 wikitext text/x-wiki [[Ofbyld:Statenzaal - Leeuwarden - 20130947 - RCE.jpg|thumb|De Steateseal fan it [[Frysk parlemint|Frysk Parlemint]] yn Ljouwert.]] De '''polityk yn Fryslân''' omfiemet ferskate bestjoerslagen dy’t tegearre de bestjoerlike en demokratyske struktuer fan de [[provinsje]] [[Fryslân]] foarmje. Fan de gemeentlike polityk oant de Jeropeeske fertsjintwurdiging spylje sawol lokale as nasjonale en ynternasjonale ynfloeden in rol. De polityk yn Fryslân wurdt karakterisearre troch in kombinaasje fan regionale belangen, taalbewustwêzen en dielname oan it bredere Nederlânske en Jeropeeske politike systeem. == Gemeentlike polityk == De gemeentlike polityk foarmet de basis fan it bestjoer yn Fryslân. De provinsje bestiet út 18[[Gemeenteried|gemeenterieden]], mei-inoar goed foar 410 [[gemeenteriedsleden]]. Dizze rieden wurde keazen troch de ynwenners en hâlde harren dwaande mei lokale saken lykas romtlike oardering, sosjale foarsjennings en pleatslike ynfrastruktuer. It [[Kolleezje fan boargemaster en wethâlders|kolleezje fan boargemaster en wethâlder]]<nowiki/>s is ferantwurdlik foar it deistich bestjoer fan de [[Gemeente (bestjoer)|gemeente]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske gemeenteriedsferkiezings 2026|Fryske gemeenteriedsferkiezings fan 2026]]. {| class="wikitable" width="100%" style="text-align:center; font-size:90%;" |+Sitferdieling fan alle gemeenten opteld yn 2026 ! colspan="3" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[SGP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}} | width="15" | |} |- ! width="180" align="left" |[[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]] Nederlânske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/247*100}}%;" |1 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:52/247*100}}%;" |52 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:20/247*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:18/247*100}}%;" |18 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:71/247*100}}%;" |71 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:11/247*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:37/247*100}}%;" |37 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/247*100}}%;" |4 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:19/247*100}}%;" |19 |} ! width="20" |247 |- ! align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] Fryske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:25/163*100}}%;" |25 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:41/163*100}}%;" |41 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:11/163*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:21/163*100}}%;" |21 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:33/163*100}}%;" |33 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:20/163*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:12/163*100}}%;" |12 |} !163 |- ! colspan="3" align="left" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}|Progressyf}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}|Midden}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}|Lokaal Belang}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}|Liberaal}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}|Rjochts}} | width="15" | |} |} == Provinsjale polityk == {{Sitferdieling | koptekst = Sitferdieling Frysk Parlemint 2023 | byskrift = sitten | lân = NL | float = right | kolommen = ja |PvdD|SP|GL|PvdA|D66|CU|FNP|CDA|PBF|BBB|VVD|JA21|PVV|FVD | PvdD = 1 | SP = 1 | GL = 3 | PvdA = 5 | D66 = 1 | CU = 2 | FNP = 4 | CDA = 4 | PBF = 1 | BBB = 14 | VVD = 3 | JA21 = 1 | PVV = 2 | FVD = 1 }} Op provinsjaal nivo wurdt Fryslân bestjoerd troch de [[Provinsjale Steaten fan Fryslân]], dy’t út 43 sitten bestiet. De leden fan de Steaten wurde alle fjouwer jier keazen. Sy stelle it belied fêst op gebieten lykas romtlike ûntwikkeling, natoerbehear, taalbelied en regionale ekonomy. It deistich bestjoer leit by de [[Deputearre Steaten fan Fryslân]], ûnder lieding fan de [[kommissaris fan de Kening]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske Steateferkiezings 2023|Fryske Steateferkiezings fan 2023]]. It bestjoer yn de perioade 2023-2027 bestiet út [[BoerBoargerBeweging|BBB]], [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]], [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]] en [[KristenUny|CU]]. == Wetterskip == Njonken de provinsje en gemeenten hat Fryslân ek in eigen [[Wetterskip (Nederlân)|wetterskip]], dat ferantwurdlik is foar wetterbehear, wetterfeiligens en wetterkwaliteit. It wetterskipsbestjoer wurdt foar in part keazen en foar in part beneamd. It spilet in wichtige rol yn in provinsje dêr’t wetter in sintraal elemint is yn it lânskip en it wenjen. == Lanlike polityk == Op lanlik nivo nimme ferskate Friezen diel oan de ferkiezings foar de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]]. Mei in stimoanpart fan likernôch 4% hat [[kieskring]] Fryslân ornaris rjocht op sa'n seis fan de 150 mandaten. By de [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|Twadde Keamerferkiezings fan 2025]] binne der tafalligerwize ek seis leden mei in Fryske eftergrûn ferkeazen: [[Habtamu de Hoop]] ([[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]), [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]), [[Femke Wiersma]] ([[BoerBoargerBeweging|BBB]]), [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[Demokraten 66|D66]]), [[Harry Bevers]] ([[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]) en [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]]). Sy fertsjintwurdigje ferskillende politike streamingen en drage by oan de ynbring fan Fryske belangen yn it lanlike debat. Tegearre wurde se troch oare Keamerleden ek wol it '''Friesvak''<nowiki/>' neamd.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18177152/fryske-keamerleden-wurkje-gear-op-fryske-underwerpen-en-hawwe-yn-den-haag-al-in-bynamme-krigen Fryske Keamerleden wurkje gear op Fryske ûnderwerpen en hawwe yn Den Haag al in bynamme krigen - Omrop Fryslân]</ref> == Jeropeeske polityk == [[Ofbyld:1719323377964 20240625 GARCIA HERMIDA Raquel NL 008.jpg|thumb|Raquel García Hermida-van der Walle is berne yn Madrid, mar kin Frysk ferstean.]] Fryslân is ek fertsjintwurdige yn de polityk fan Jeropa, dêr’t besluten nommen wurde dy’t ynfloed hawwe op regionale ûntwikkeling, lânbousubsydzjes en allerhanne oare rigeljouwing. De hjoeddeiske fertsjintwurdiger út Fryslân yn it Europeesk Parlemint is Raquel García Hermida-van der Walle ([[Demokraten 66|D66]]) út [[De Gordyk]]. Sy spilet in rol yn it ferbinen fan regionale belangen mei Jeropeeske beliedsfoarming en set har yn foar de rjochten fan froulju en striidt se tsjin [[korrupsje]]. Ien fan har assistinten is [[Sjirk Eildert Bruinsma]]; foarsitter fan de [[Fryske Beweging]]. == Referinsjes == <references /> == Navigaasje == {{Navigaasje Fryske Ferkiezings}} [[Kategory:Polityk yn Fryslân]] g3fxqp2ojygg3xe4zl4fqehv19v5x4o 1223565 1223564 2026-03-28T21:27:48Z Klaasgroen 50943 sgp oarsom 1223565 wikitext text/x-wiki [[Ofbyld:Statenzaal - Leeuwarden - 20130947 - RCE.jpg|thumb|De Steateseal fan it [[Frysk parlemint|Frysk Parlemint]] yn Ljouwert.]] De '''polityk yn Fryslân''' omfiemet ferskate bestjoerslagen dy’t tegearre de bestjoerlike en demokratyske struktuer fan de [[provinsje]] [[Fryslân]] foarmje. Fan de gemeentlike polityk oant de Jeropeeske fertsjintwurdiging spylje sawol lokale as nasjonale en ynternasjonale ynfloeden in rol. De polityk yn Fryslân wurdt karakterisearre troch in kombinaasje fan regionale belangen, taalbewustwêzen en dielname oan it bredere Nederlânske en Jeropeeske politike systeem. == Gemeentlike polityk == De gemeentlike polityk foarmet de basis fan it bestjoer yn Fryslân. De provinsje bestiet út 18[[Gemeenteried|gemeenterieden]], mei-inoar goed foar 410 [[gemeenteriedsleden]]. Dizze rieden wurde keazen troch de ynwenners en hâlde harren dwaande mei lokale saken lykas romtlike oardering, sosjale foarsjennings en pleatslike ynfrastruktuer. It [[Kolleezje fan boargemaster en wethâlders|kolleezje fan boargemaster en wethâlder]]<nowiki/>s is ferantwurdlik foar it deistich bestjoer fan de [[Gemeente (bestjoer)|gemeente]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske gemeenteriedsferkiezings 2026|Fryske gemeenteriedsferkiezings fan 2026]]. {| class="wikitable" width="100%" style="text-align:center; font-size:90%;" |+Sitferdieling fan alle gemeenten opteld yn 2026 ! colspan="3" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[SGP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}} | width="15" | |} |- ! width="180" align="left" |[[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]] Nederlânske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/247*100}}%;" |1 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:52/247*100}}%;" |52 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:20/247*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:18/247*100}}%;" |18 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:71/247*100}}%;" |71 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:11/247*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:37/247*100}}%;" |37 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/247*100}}%;" |4 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:19/247*100}}%;" |19 |} ! width="20" |247 |- ! align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] Fryske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:25/163*100}}%;" |25 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:41/163*100}}%;" |41 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:11/163*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:21/163*100}}%;" |21 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:33/163*100}}%;" |33 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:20/163*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:12/163*100}}%;" |12 |} !163 |- ! colspan="3" align="left" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}|Progressyf}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}|Midden}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}|Lokaal Belang}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}|Liberaal}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}|Rjochts}} | width="15" | |} |} == Provinsjale polityk == {{Sitferdieling | koptekst = Sitferdieling Frysk Parlemint 2023 | byskrift = sitten | lân = NL | float = right | kolommen = ja |PvdD|SP|GL|PvdA|D66|CU|FNP|CDA|PBF|BBB|VVD|JA21|PVV|FVD | PvdD = 1 | SP = 1 | GL = 3 | PvdA = 5 | D66 = 1 | CU = 2 | FNP = 4 | CDA = 4 | PBF = 1 | BBB = 14 | VVD = 3 | JA21 = 1 | PVV = 2 | FVD = 1 }} Op provinsjaal nivo wurdt Fryslân bestjoerd troch de [[Provinsjale Steaten fan Fryslân]], dy’t út 43 sitten bestiet. De leden fan de Steaten wurde alle fjouwer jier keazen. Sy stelle it belied fêst op gebieten lykas romtlike ûntwikkeling, natoerbehear, taalbelied en regionale ekonomy. It deistich bestjoer leit by de [[Deputearre Steaten fan Fryslân]], ûnder lieding fan de [[kommissaris fan de Kening]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske Steateferkiezings 2023|Fryske Steateferkiezings fan 2023]]. It bestjoer yn de perioade 2023-2027 bestiet út [[BoerBoargerBeweging|BBB]], [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]], [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]] en [[KristenUny|CU]]. == Wetterskip == Njonken de provinsje en gemeenten hat Fryslân ek in eigen [[Wetterskip (Nederlân)|wetterskip]], dat ferantwurdlik is foar wetterbehear, wetterfeiligens en wetterkwaliteit. It wetterskipsbestjoer wurdt foar in part keazen en foar in part beneamd. It spilet in wichtige rol yn in provinsje dêr’t wetter in sintraal elemint is yn it lânskip en it wenjen. == Lanlike polityk == Op lanlik nivo nimme ferskate Friezen diel oan de ferkiezings foar de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]]. Mei in stimoanpart fan likernôch 4% hat [[kieskring]] Fryslân ornaris rjocht op sa'n seis fan de 150 mandaten. By de [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|Twadde Keamerferkiezings fan 2025]] binne der tafalligerwize ek seis leden mei in Fryske eftergrûn ferkeazen: [[Habtamu de Hoop]] ([[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]), [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]), [[Femke Wiersma]] ([[BoerBoargerBeweging|BBB]]), [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[Demokraten 66|D66]]), [[Harry Bevers]] ([[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]) en [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]]). Sy fertsjintwurdigje ferskillende politike streamingen en drage by oan de ynbring fan Fryske belangen yn it lanlike debat. Tegearre wurde se troch oare Keamerleden ek wol it '''Friesvak''<nowiki/>' neamd.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18177152/fryske-keamerleden-wurkje-gear-op-fryske-underwerpen-en-hawwe-yn-den-haag-al-in-bynamme-krigen Fryske Keamerleden wurkje gear op Fryske ûnderwerpen en hawwe yn Den Haag al in bynamme krigen - Omrop Fryslân]</ref> == Jeropeeske polityk == [[Ofbyld:1719323377964 20240625 GARCIA HERMIDA Raquel NL 008.jpg|thumb|Raquel García Hermida-van der Walle is berne yn Madrid, mar kin Frysk ferstean.]] Fryslân is ek fertsjintwurdige yn de polityk fan Jeropa, dêr’t besluten nommen wurde dy’t ynfloed hawwe op regionale ûntwikkeling, lânbousubsydzjes en allerhanne oare rigeljouwing. De hjoeddeiske fertsjintwurdiger út Fryslân yn it Europeesk Parlemint is Raquel García Hermida-van der Walle ([[Demokraten 66|D66]]) út [[De Gordyk]]. Sy spilet in rol yn it ferbinen fan regionale belangen mei Jeropeeske beliedsfoarming en set har yn foar de rjochten fan froulju en striidt se tsjin [[korrupsje]]. Ien fan har assistinten is [[Sjirk Eildert Bruinsma]]; foarsitter fan de [[Fryske Beweging]]. == Referinsjes == <references /> == Navigaasje == {{Navigaasje Fryske Ferkiezings}} [[Kategory:Polityk yn Fryslân]] k1fcvjjhvcm5cc2tlomcmtctvvmgts9 1223576 1223565 2026-03-28T22:02:25Z Ieneach fan 'e Esk 13292 /* Navigaasje */ kt 1223576 wikitext text/x-wiki [[Ofbyld:Statenzaal - Leeuwarden - 20130947 - RCE.jpg|thumb|De Steateseal fan it [[Frysk parlemint|Frysk Parlemint]] yn Ljouwert.]] De '''polityk yn Fryslân''' omfiemet ferskate bestjoerslagen dy’t tegearre de bestjoerlike en demokratyske struktuer fan de [[provinsje]] [[Fryslân]] foarmje. Fan de gemeentlike polityk oant de Jeropeeske fertsjintwurdiging spylje sawol lokale as nasjonale en ynternasjonale ynfloeden in rol. De polityk yn Fryslân wurdt karakterisearre troch in kombinaasje fan regionale belangen, taalbewustwêzen en dielname oan it bredere Nederlânske en Jeropeeske politike systeem. == Gemeentlike polityk == De gemeentlike polityk foarmet de basis fan it bestjoer yn Fryslân. De provinsje bestiet út 18[[Gemeenteried|gemeenterieden]], mei-inoar goed foar 410 [[gemeenteriedsleden]]. Dizze rieden wurde keazen troch de ynwenners en hâlde harren dwaande mei lokale saken lykas romtlike oardering, sosjale foarsjennings en pleatslike ynfrastruktuer. It [[Kolleezje fan boargemaster en wethâlders|kolleezje fan boargemaster en wethâlder]]<nowiki/>s is ferantwurdlik foar it deistich bestjoer fan de [[Gemeente (bestjoer)|gemeente]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske gemeenteriedsferkiezings 2026|Fryske gemeenteriedsferkiezings fan 2026]]. {| class="wikitable" width="100%" style="text-align:center; font-size:90%;" |+Sitferdieling fan alle gemeenten opteld yn 2026 ! colspan="3" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[SGP]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}} | width="15" | |} |- ! width="180" align="left" |[[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]] Nederlânske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:1/247*100}}%;" |1 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background-image: linear-gradient(to right, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:{{#expr:52/247*100}}%;" |52 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:5/247*100}}%;" |5 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:20/247*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:18/247*100}}%;" |18 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:71/247*100}}%;" |71 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:11/247*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:37/247*100}}%;" |37 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:2/247*100}}%;" |2 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:4/247*100}}%;" |4 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:19/247*100}}%;" |19 |} ! width="20" |247 |- ! align="left" |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]] Fryske partijen ! style="{{Polityk spektrum eftergrûn}}" | {| style="width:100%; text-align:center;" |- style="color:white;" | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}; width:{{#expr:25/163*100}}%;" |25 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:41/163*100}}%;" |41 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}; width:{{#expr:11/163*100}}%;" |11 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}; width:{{#expr:21/163*100}}%;" |21 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:{{#expr:33/163*100}}%;" |33 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}; width:{{#expr:20/163*100}}%;" |20 | style="background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}; width:{{#expr:12/163*100}}%;" |12 |} !163 |- ! colspan="3" align="left" | {| width="100%" | width="15" | |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|ljocht|NL}}|Progressyf}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|ljocht|NL}}|Midden}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|ljocht|NL}}|Lokaal Belang}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân]]}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|ljocht|NL}}|Liberaal}} |{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|ljocht|NL}}|Rjochts}} | width="15" | |} |} == Provinsjale polityk == {{Sitferdieling | koptekst = Sitferdieling Frysk Parlemint 2023 | byskrift = sitten | lân = NL | float = right | kolommen = ja |PvdD|SP|GL|PvdA|D66|CU|FNP|CDA|PBF|BBB|VVD|JA21|PVV|FVD | PvdD = 1 | SP = 1 | GL = 3 | PvdA = 5 | D66 = 1 | CU = 2 | FNP = 4 | CDA = 4 | PBF = 1 | BBB = 14 | VVD = 3 | JA21 = 1 | PVV = 2 | FVD = 1 }} Op provinsjaal nivo wurdt Fryslân bestjoerd troch de [[Provinsjale Steaten fan Fryslân]], dy’t út 43 sitten bestiet. De leden fan de Steaten wurde alle fjouwer jier keazen. Sy stelle it belied fêst op gebieten lykas romtlike ûntwikkeling, natoerbehear, taalbelied en regionale ekonomy. It deistich bestjoer leit by de [[Deputearre Steaten fan Fryslân]], ûnder lieding fan de [[kommissaris fan de Kening]]. De lêste ferkiezings wiene de [[Fryske Steateferkiezings 2023|Fryske Steateferkiezings fan 2023]]. It bestjoer yn de perioade 2023-2027 bestiet út [[BoerBoargerBeweging|BBB]], [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]], [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]] en [[KristenUny|CU]]. == Wetterskip == Njonken de provinsje en gemeenten hat Fryslân ek in eigen [[Wetterskip (Nederlân)|wetterskip]], dat ferantwurdlik is foar wetterbehear, wetterfeiligens en wetterkwaliteit. It wetterskipsbestjoer wurdt foar in part keazen en foar in part beneamd. It spilet in wichtige rol yn in provinsje dêr’t wetter in sintraal elemint is yn it lânskip en it wenjen. == Lanlike polityk == Op lanlik nivo nimme ferskate Friezen diel oan de ferkiezings foar de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]]. Mei in stimoanpart fan likernôch 4% hat [[kieskring]] Fryslân ornaris rjocht op sa'n seis fan de 150 mandaten. By de [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|Twadde Keamerferkiezings fan 2025]] binne der tafalligerwize ek seis leden mei in Fryske eftergrûn ferkeazen: [[Habtamu de Hoop]] ([[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]), [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]), [[Femke Wiersma]] ([[BoerBoargerBeweging|BBB]]), [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[Demokraten 66|D66]]), [[Harry Bevers]] ([[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]) en [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]]). Sy fertsjintwurdigje ferskillende politike streamingen en drage by oan de ynbring fan Fryske belangen yn it lanlike debat. Tegearre wurde se troch oare Keamerleden ek wol it '''Friesvak''<nowiki/>' neamd.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18177152/fryske-keamerleden-wurkje-gear-op-fryske-underwerpen-en-hawwe-yn-den-haag-al-in-bynamme-krigen Fryske Keamerleden wurkje gear op Fryske ûnderwerpen en hawwe yn Den Haag al in bynamme krigen - Omrop Fryslân]</ref> == Jeropeeske polityk == [[Ofbyld:1719323377964 20240625 GARCIA HERMIDA Raquel NL 008.jpg|thumb|Raquel García Hermida-van der Walle is berne yn Madrid, mar kin Frysk ferstean.]] Fryslân is ek fertsjintwurdige yn de polityk fan Jeropa, dêr’t besluten nommen wurde dy’t ynfloed hawwe op regionale ûntwikkeling, lânbousubsydzjes en allerhanne oare rigeljouwing. De hjoeddeiske fertsjintwurdiger út Fryslân yn it Europeesk Parlemint is Raquel García Hermida-van der Walle ([[Demokraten 66|D66]]) út [[De Gordyk]]. Sy spilet in rol yn it ferbinen fan regionale belangen mei Jeropeeske beliedsfoarming en set har yn foar de rjochten fan froulju en striidt se tsjin [[korrupsje]]. Ien fan har assistinten is [[Sjirk Eildert Bruinsma]]; foarsitter fan de [[Fryske Beweging]]. == Referinsjes == <references /> == Navigaasje == {{Navigaasje Fryske Ferkiezings}} [[Kategory:Polityk yn Fryslân| ]] [[Kategory:Polityk yn Nederlân|Frislan]] ilgi7tyhr6m7h117u6np21khqz6b0vm Ofbyld:The Flash film logo.png 6 190827 1223553 2026-03-28T20:35:37Z Ieneach fan 'e Esk 13292 It logo fan 'e film ''The Flash'' út 2023. 1223553 wikitext text/x-wiki == Gearfetting == It logo fan 'e film ''The Flash'' út 2023. == Lisinsje == {{Auteursrjocht standert}} 2qoqsa2ax7oz6xadws8moh8uraw0vok 1223558 1223553 2026-03-28T20:40:18Z Ieneach fan 'e Esk 13292 red 1223558 wikitext text/x-wiki == Gearfetting == It logo fan 'e film ''The Flash'' út 2023. == Lisinsje == {{Unfrij ôfbyld |Omskriuwing = It logo fan 'e film ''The Flash'' út 2023. |Boarne = https://www.deviantart.com/andrewvm/art/THE-FLASH-MOVIE-LOGO-2022-PNG-HD-895173853 |Bysnien = Nee |Makker = |Eigner = [[Warner Bros.]] en [[DC Films]] |Doel = Ta yllustraasje fan it artikel oer de film. |Artikel(s) = [[The Flash (film)]] |Ferfangberens = Net. |Lege resolúsje = Ja. |Oare ynformaasje = }} s522liiuf2ac20tvpg2yjpzhgtp7xlu Readkoppappegaaiamadine 0 190828 1223554 2026-03-28T20:36:37Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Bistesoarte |Namme = Readkoppappegaaiamandine |Ofbyld = [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[pappegaaiamandines]] (''Erythrura'') |Wittenskiplike namme= Erythrura psittacea |Beskriuwer, jier= Johann Friedrich Gmelin|..." 1223554 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = Readkoppappegaaiamandine |Ofbyld = [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[pappegaaiamandines]] (''Erythrura'') |Wittenskiplike namme= Erythrura psittacea |Beskriuwer, jier= [[Johann Friedrich Gmelin|Gmelin]], 1781 |IUCN-status= net bedrige |lânkaart = }} De '''readkoppappegaaiamandine''' (''Erythrura psittacea'') is in lytse [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[prachtfinken]] (''Estrildidae''). It is in [[Endemisme|endemyske]] [[Soarte (taksonomy)|soarte]] op it eilân [[Nij-Kaledoanje]] yn 'e [[Stille Oseaan]]. Troch syn opfallende kleuren en libbene karakter is it in populêre fûgel yn 'e [[avikultuer]]. == Ferskining == [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch 0A2A5222.jpg|thumb|left|Readkoppappegaaimadine.]] De readkoppappegaaiamandine is likernôch 11 oant 12 sm lang. De fûgel hat in felreade kop, kiel en boppekant fan it boarst. Ek de sturt en de sturtdekfearren binne read. De rest fan it lichem is gersgrien. De snaffel is koart, stevich en swart fan kleur. De poatsjes binne griisbrún. Der is mar in lyts ferskil tusken mantsjes en wyfkes. It mantsje is faak wat feller fan kleur, wylst it wyfke wat fletser wêze kin en bytiden in lytser read masker hat. By de wyfkes ûntbrekke meastentiids de reade fearkes om 'e ''[[Cloaca (anatomy)|cloaca]]'' hinne, dy't it mantsje wol hat. Jonge fûgels binne hast hielendal grien mei in donkere snaffel; it reade masker komt nei it earste [[ferfearring|ferfearjen]] foar it ljocht. == Fersprieding en leefgebiet == De fûgel komt yn it wyld allinne foar op Nij-Kaledoanje, benammen op it haadeilân Grande Terre en it eilân Île des Pins. Se libje dêr oan 'e rânen fan tropyske reinwâlden, yn iepen bosken, savannes mei strûken en ek yn tunen en op lânbougebieten. Se wurde faak sjoen yn groepen op syk nei iten op 'e grûn of yn it hege gers. == Hâlden en dragen == It binne tige beweeglike en aktive fûgels. Se foerazjearje benammen op gerssied, mar ite ek lytse ynsekten en fan fruit. Yn 'e briedtiid bouwe se in bolfoarmich nêst fan gers, woartels en kokostried, faak yn dichte strûken of holtes yn beammen. In lechsel bestiet út 3 oant 6 wite aaikes, dy't yn 13 oant 14 dagen útbred wurde. == Status == Op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]] wurdt de readkoppappegaaiamandine klassifisearre as 'net bedrige' (''Least Concern''). Hoewol't it ferspriedingsgebiet beheind is, wurdt de populaasje as stabyl beskôge en binne der gjin grutte bedrigings foar de soarte yn it wyld. == Avikultuer == Yn 'e avikultuer stiet dizze soarte bekend as in fûgel dy't maklik te hâlden is. In betingst is dat er genôch romte hat om te fleanen. De soarte is freedsum foar oare fûgels oer. Der binne ferskillende kleurmutaasjes bekend, wêrfan de 'seegriene' fariant de meast bekende is. Se hawwe ferlet fan in ferskaat dieet fan tropysk sied, grienfoer en yn 'e kweek aaitwyt en libbene ynsekten. {{Boarnen|boarnefernijing= *[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/red-throated-parrotfinch-erythrura-psittacea BirdLife International, oproppen 27 maart 2026.] *[https://ebird.org/species/retpar3/L5765843 Ebird, oproppen 27 maart 2026.] *[https://birdsoftheworld.org/bow/species/retpar3/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 maart 2026.] {{reflist}} {{Commonscat|Erythrura psittacea|Readkoppappegaaiamandine}} }} {{DEFAULTSORT:Readkoppappegaaiamandine}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Pappegaaiamandine]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]] 71vcvp66bzaki7p843vszeawr165e38 1223556 1223554 2026-03-28T20:39:16Z RomkeHoekstra 10582 1223556 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = Readkoppappegaaiamandine |Ofbyld = [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[pappegaaiamandines]] (''Erythrura'') |Wittenskiplike namme= Erythrura psittacea |Beskriuwer, jier= [[Johann Friedrich Gmelin|Gmelin]], 1781 |IUCN-status= net bedrige ---- |lânkaart = [[Ofbyld:Areale E. psittacea.JPG|250px]] }} De '''readkoppappegaaiamandine''' (''Erythrura psittacea'') is in lytse [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[prachtfinken]] (''Estrildidae''). It is in [[Endemisme|endemyske]] [[Soarte (taksonomy)|soarte]] op it eilân [[Nij-Kaledoanje]] yn 'e [[Stille Oseaan]]. Troch syn opfallende kleuren en libbene karakter is it in populêre fûgel yn 'e [[avikultuer]]. == Ferskining == [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch 0A2A5222.jpg|thumb|left|Readkoppappegaaimadine.]] De readkoppappegaaiamandine is likernôch 11 oant 12 sm lang. De fûgel hat in felreade kop, kiel en boppekant fan it boarst. Ek de sturt en de sturtdekfearren binne read. De rest fan it lichem is gersgrien. De snaffel is koart, stevich en swart fan kleur. De poatsjes binne griisbrún. Der is mar in lyts ferskil tusken mantsjes en wyfkes. It mantsje is faak wat feller fan kleur, wylst it wyfke wat fletser wêze kin en bytiden in lytser read masker hat. By de wyfkes ûntbrekke meastentiids de reade fearkes om 'e ''[[Cloaca (anatomy)|cloaca]]'' hinne, dy't it mantsje wol hat. Jonge fûgels binne hast hielendal grien mei in donkere snaffel; it reade masker komt nei it earste [[ferfearring|ferfearjen]] foar it ljocht. == Fersprieding en leefgebiet == De fûgel komt yn it wyld allinne foar op Nij-Kaledoanje, benammen op it haadeilân Grande Terre en it eilân Île des Pins. Se libje dêr oan 'e rânen fan tropyske reinwâlden, yn iepen bosken, savannes mei strûken en ek yn tunen en op lânbougebieten. Se wurde faak sjoen yn groepen op syk nei iten op 'e grûn of yn it hege gers. == Hâlden en dragen == It binne tige beweeglike en aktive fûgels. Se foerazjearje benammen op gerssied, mar ite ek lytse ynsekten en fan fruit. Yn 'e briedtiid bouwe se in bolfoarmich nêst fan gers, woartels en kokostried, faak yn dichte strûken of holtes yn beammen. In lechsel bestiet út 3 oant 6 wite aaikes, dy't yn 13 oant 14 dagen útbred wurde. == Status == Op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]] wurdt de readkoppappegaaiamandine klassifisearre as 'net bedrige' (''Least Concern''). Hoewol't it ferspriedingsgebiet beheind is, wurdt de populaasje as stabyl beskôge en binne der gjin grutte bedrigings foar de soarte yn it wyld. == Avikultuer == Yn 'e avikultuer stiet dizze soarte bekend as in fûgel dy't maklik te hâlden is. In betingst is dat er genôch romte hat om te fleanen. De soarte is freedsum foar oare fûgels oer. Der binne ferskillende kleurmutaasjes bekend, wêrfan de 'seegriene' fariant de meast bekende is. Se hawwe ferlet fan in ferskaat dieet fan tropysk sied, grienfoer en yn 'e kweek aaitwyt en libbene ynsekten. {{Boarnen|boarnefernijing= *[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/red-throated-parrotfinch-erythrura-psittacea BirdLife International, oproppen 27 maart 2026.] *[https://ebird.org/species/retpar3/L5765843 Ebird, oproppen 27 maart 2026.] *[https://birdsoftheworld.org/bow/species/retpar3/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 maart 2026.] {{reflist}} {{Commonscat|Erythrura psittacea|Readkoppappegaaiamandine}} }} {{DEFAULTSORT:Readkoppappegaaiamandine}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Pappegaaiamandine]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]] jllqlgqvk4j2z6pxects4jii4jlw82v 1223557 1223556 2026-03-28T20:39:40Z RomkeHoekstra 10582 1223557 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = Readkoppappegaaiamandine |Ofbyld = [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[pappegaaiamandines]] (''Erythrura'') |Wittenskiplike namme= Erythrura psittacea |Beskriuwer, jier= [[Johann Friedrich Gmelin|Gmelin]], 1781 |IUCN-status= net bedrige ---- |lânkaart = [[Ofbyld:Areale E. psittacea.JPG|250px]] }} De '''readkoppappegaaiamandine''' (''Erythrura psittacea'') is in lytse [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[prachtfinken]] (''Estrildidae''). It is in [[Endemisme|endemyske]] [[Soarte (taksonomy)|soarte]] op it eilân [[Nij-Kaledoanje]] yn 'e [[Stille Oseaan]]. Troch syn opfallende kleuren en libbene karakter is it in populêre fûgel yn 'e [[avikultuer]]. == Ferskining == [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch 0A2A5222.jpg|thumb|left|Readkoppappegaaimadine.]] De readkoppappegaaiamandine is likernôch 11 oant 12 sm lang. De fûgel hat in felreade kop, kiel en boppekant fan it boarst. Ek de sturt en de sturtdekfearren binne read. De rest fan it lichem is gersgrien. De snaffel is koart, stevich en swart fan kleur. De poatsjes binne griisbrún. Der is mar in lyts ferskil tusken mantsjes en wyfkes. It mantsje is faak wat feller fan kleur, wylst it wyfke wat fletser wêze kin en bytiden in lytser read masker hat. By de wyfkes ûntbrekke meastentiids de reade fearkes om 'e ''[[Cloaca (anatomy)|cloaca]]'' hinne, dy't it mantsje wol hat. Jonge fûgels binne hast hielendal grien mei in donkere snaffel; it reade masker komt nei it earste [[ferfearring|ferfearjen]] foar it ljocht. == Fersprieding en leefgebiet == De fûgel komt yn it wyld allinne foar op Nij-Kaledoanje, benammen op it haadeilân Grande Terre en it eilân Île des Pins. Se libje dêr oan 'e rânen fan tropyske reinwâlden, yn iepen bosken, savannes mei strûken en ek yn tunen en op lânbougebieten. Se wurde faak sjoen yn groepen op syk nei iten op 'e grûn of yn it hege gers. == Hâlden en dragen == It binne tige beweeglike en aktive fûgels. Se foerazjearje benammen op gerssied, mar ite ek lytse ynsekten en fan fruit. Yn 'e briedtiid bouwe se in bolfoarmich nêst fan gers, woartels en kokostried, faak yn dichte strûken of holtes yn beammen. In lechsel bestiet út 3 oant 6 wite aaikes, dy't yn 13 oant 14 dagen útbred wurde. == Status == Op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]] wurdt de readkoppappegaaiamandine klassifisearre as 'net bedrige' (''Least Concern''). Hoewol't it ferspriedingsgebiet beheind is, wurdt de populaasje as stabyl beskôge en binne der gjin grutte bedrigings foar de soarte yn it wyld. == Avikultuer == Yn 'e avikultuer stiet dizze soarte bekend as in fûgel dy't maklik te hâlden is. In betingst is dat er genôch romte hat om te fleanen. De soarte is freedsum foar oare fûgels oer. Der binne ferskillende kleurmutaasjes bekend, wêrfan de 'seegriene' fariant de meast bekende is. Se hawwe ferlet fan in ferskaat dieet fan tropysk sied, grienfoer en yn 'e kweek aaitwyt en libbene ynsekten. {{Boarnen|boarnefernijing= *[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/red-throated-parrotfinch-erythrura-psittacea BirdLife International, oproppen 27 maart 2026.] *[https://ebird.org/species/retpar3/L5765843 Ebird, oproppen 27 maart 2026.] *[https://birdsoftheworld.org/bow/species/retpar3/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 maart 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Erythrura psittacea|Readkoppappegaaiamandine}} }} {{DEFAULTSORT:Readkoppappegaaiamandine}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Pappegaaiamandine]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]] ndknuvsprdvt9rvo1qjqbpqksjufhdj 1223559 1223557 2026-03-28T20:41:38Z RomkeHoekstra 10582 1223559 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = Readkoppappegaaiamandine |Ofbyld = [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch 0A2A5145.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[pappegaaiamandines]] (''Erythrura'') |Wittenskiplike namme= Erythrura psittacea |Beskriuwer, jier= [[Johann Friedrich Gmelin|Gmelin]], 1781 |IUCN-status= net bedrige ---- |lânkaart = [[Ofbyld:Areale E. psittacea.JPG|250px]] }} De '''readkoppappegaaiamandine''' (''Erythrura psittacea'') is in lytse [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[prachtfinken]] (''Estrildidae''). It is in [[Endemisme|endemyske]] [[Soarte (taksonomy)|soarte]] op it eilân [[Nij-Kaledoanje]] yn 'e [[Stille Oseaan]]. Troch syn opfallende kleuren en libbene karakter is it in populêre fûgel yn 'e [[avikultuer]]. == Ferskining == [[Ofbyld:Red-throated Parrotfinch 0A2A5222.jpg|thumb|left|Readkoppappegaaimadine.]] De readkoppappegaaiamandine is likernôch 11 oant 12 sm lang. De fûgel hat in felreade kop, kiel en boppekant fan it boarst. Ek de sturt en de sturtdekfearren binne read. De rest fan it lichem is gersgrien. De snaffel is koart, stevich en swart fan kleur. De poatsjes binne griisbrún. Der is mar in lyts ferskil tusken mantsjes en wyfkes. It mantsje is faak wat feller fan kleur, wylst it wyfke wat fletser wêze kin en bytiden in lytser read masker hat. By de wyfkes ûntbrekke meastentiids de reade fearkes om 'e ''[[Cloaca (anatomy)|cloaca]]'' hinne, dy't it mantsje wol hat. Jonge fûgels binne hast hielendal grien mei in donkere snaffel; it reade masker komt nei it earste [[ferfearring|ferfearjen]] foar it ljocht. == Fersprieding en leefgebiet == De fûgel komt yn it wyld allinne foar op Nij-Kaledoanje, benammen op it haadeilân Grande Terre en it eilân Île des Pins. Se libje dêr oan 'e rânen fan tropyske reinwâlden, yn iepen bosken, savannes mei strûken en ek yn tunen en op lânbougebieten. Se wurde faak sjoen yn groepen op syk nei iten op 'e grûn of yn it hege gers. == Hâlden en dragen == It binne tige beweeglike en aktive fûgels. Se foerazjearje benammen op gerssied, mar ite ek lytse ynsekten en fan fruit. Yn 'e briedtiid bouwe se in bolfoarmich nêst fan gers, woartels en kokostried, faak yn dichte strûken of holtes yn beammen. In lechsel bestiet út 3 oant 6 wite aaikes, dy't yn 13 oant 14 dagen útbred wurde. == Status == Op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]] wurdt de readkoppappegaaiamandine klassifisearre as 'net bedrige' (''Least Concern''). Hoewol't it ferspriedingsgebiet beheind is, wurdt de populaasje as stabyl beskôge en binne der gjin grutte bedrigings foar de soarte yn it wyld. == Avikultuer == Yn 'e avikultuer stiet dizze soarte bekend as in fûgel dy't maklik te hâlden is. In betingst is dat er genôch romte hat om te fleanen. De soarte is freedsum foar oare fûgels oer. Der binne ferskillende kleurmutaasjes bekend, wêrfan de 'seegriene' fariant de meast bekende is. Se hawwe ferlet fan in ferskaat dieet fan tropysk sied, grienfoer en yn 'e kweek aaitwyt en libbene ynsekten. {{Boarnen|boarnefernijing= *[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/red-throated-parrotfinch-erythrura-psittacea BirdLife International, oproppen 27 maart 2026.] *[https://ebird.org/species/retpar3/L5765843 Ebird, oproppen 27 maart 2026.] *[https://birdsoftheworld.org/bow/species/retpar3/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 maart 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Erythrura psittacea|Readkoppappegaaiamandine}} }} {{DEFAULTSORT:Readkoppappegaaiamandine}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Pappegaaiamandine]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]] 7kgaoslc5k3lh8nzft0nrg9byj5jpn8 Kategory:Pappegaaiamandine 14 190829 1223555 2026-03-28T20:37:50Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Commonscat|Erythrura|Pappegaaiamandines}} [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Prachtfink]]" 1223555 wikitext text/x-wiki {{Commonscat|Erythrura|Pappegaaiamandines}} [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Prachtfink]] tn4zsz4x2w056h07qntz6ucu2sfsr65 Oerfal 0 190830 1223560 2026-03-28T20:50:04Z Ieneach fan 'e Esk 13292 Ferwiist troch nei [[Dieverij]] 1223560 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Dieverij]] mqrdrgj0xni0cpiuazf7gezyj8t7pse Ynbrekke 0 190831 1223561 2026-03-28T21:01:28Z Ieneach fan 'e Esk 13292 Ferwiist troch nei [[Ynbraak]] 1223561 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Ynbraak]] 3xop47ppijyaf9z5e16q8khhy3f0604 Trifonovkleaster 0 190832 1223570 2026-03-28T21:40:13Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Ynfoboks kleaster | namme = Uspenski Trifonov-kleaster<br><small>Успенский Трифонов монастырь</small> | ôfbylding = Ансамбль Трифонова монастыря в г. Кирове.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | wapen = | lân = [[Ofbyld:Flag of Russia.svg|border|20px]] [[Ruslân]] | bestjoerlike ienheid 1 = oblast | namme bestjoerlike ienheid 1= [[Ofbyld:Flag of Kirov Oblast.svg|border|20px]]..." 1223570 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks kleaster | namme = Uspenski Trifonov-kleaster<br><small>Успенский Трифонов монастырь</small> | ôfbylding = Ансамбль Трифонова монастыря в г. Кирове.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | wapen = | lân = [[Ofbyld:Flag of Russia.svg|border|20px]] [[Ruslân]] | bestjoerlike ienheid 1 = oblast | namme bestjoerlike ienheid 1= [[Ofbyld:Flag of Kirov Oblast.svg|border|20px]] [[Kirov (oblast)|Kirov]] | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Kirov (oblast Kirov)|Kirov]] | adres = Ulitsa Gorbatsjeva 4 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|58_36_09_N_49_41_18_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58°36'N 49°41'E}} | denominaasje = [[Russysk-Otterdokse Tsjerke|R.O.T.]] | tsjerkeprovinsje = Vjatka | bisdom = Vjatka en Slobodskoj | oprjochting = 1580 | oprjochter = Trifon fan Vjatka | opheffing = 1918 | weriepening = 1991 | patroanhillige = Marije-Untsliepenis | status = aktyf | hjoeddeiske funksje = kleaster | arsjitekt = | yngenieur = | boujier = 1684-1689 (katedraal) | sloopjier = | boustyl = Vjatska-barok | hichte = | monumintale status = Federaal kultureel erfgoed | monumintnûmer = 431410052730006 | oare gegevens = | webside = [https://uspenskysobor.ru/ uspenskysobor.ru] | mapname = Jeropeesk Ruslân | mapwidth = | lat_deg = 58 | lat_min = 36 | lat_sec = 09 | lat_dir = N | lon_deg = 49 | lon_min = 41 | lon_sec = 18 | lon_dir = E | tekst by posysjekaart = }} It '''Trifonovkleaster fan 'e Untsliepenis fan 'e Mem Gods''' ([[Russysk]]: Успенский Трифонов монастырь; ''Uspenski Trifonov monastyr'') is in otterdoks kleaster foar manlju yn 'e Russyske stêd [[Kirov (oblast Kirov)|Kirov]] (foarhinne Vjatska). It is ien fan 'e âldste en wichtichste geastlike sintra fan 'e oblast Kirov. == Skiednis == It kleaster waard yn 1580 troch de hillige Trifon fan Vjatka stifte, dy't dêr tastimming foar krige fan [[Ivan de Ferskriklike]]. De earste gebouwen wienen fan hout. Sint-Trifon stelde strange kleasterregels op. It drinken fan wyn wie ferbean, alle muontsen dielden it iten en eigendom en it wie ferbean om gasten út te noegjen. Alle dagen waarden tsjinsten fierd. De muontsen kamen dêrtsjin yn ferset en de hillige waard út it kleaster ferdreaun. Pas yn 1612, oan 'e ein fan syn libben, mocht er weromkomme yn it kleaster dat er sels stifte hie. [[Ofbyld:Vyatka-Kirov asv2019-05 img25 Trifonov Monastery.jpg|thumb|left|Untsliepeniskatedraal.]] De hjoeddeiske stiennen gebouwen datearje út 'e ein fan 'e 17e en it begjin fan 'e 18e iuw. De Untsliepeniskatedraal, it haadgebou fan it kompleks, waard boud tusken 1684 en 1689 en jildt as it âldste stiennen gebou fan 'e stêd. Nei de [[Russyske Revolúsje]] waard it kleaster yn 1918 troch de [[bolsjewiken]] sletten. De gebouwen waarden foar ferskate doelen brûkt en rekken slim yn it neagean. Yn 1991 waard it kompleks weromjûn oan 'e [[Russysk-Otterdokse Tsjerke]], wêrnei't in grutskalige restauraasje útein sette. It kleaster is hjoed-de-dei wer in aktyf religieus sintrum en in populêre lokaasje foar pylgers en toeristen fanwegen de histoaryske arsjitektuer en de hillige boarne op it terrein. == Gebouwen == It ensemble fan it kleaster bestiet út: * De Untsliepeniskatedraal (1689). * De Nikolskaja-poartetsjerke (1690-1695). * De Ferkundigingstsjerke (1728). * Tsjerke fan 'e Trije Hiërargen (1711). * De klokketoer (rekonstruksje fan it oarspronklike model) == Ofbylden == <gallery> Улица Горбачева, 4.jpg|Klokketoer Трехсвятительская церковь1.jpg|Trije Hiërargentsjerke Киров (Вятка). Никольская надвратная церковь1.jpg|Sint-Nikolaastsjerke В Трифоновом монастыре Церковь Благовещения.jpg|Ferkundigingstsjerke </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= * [http://www.temples.ru/card.php?ID=7971 Tsjerken fan Ruslân] * [https://uspenskysobor.ru/# Side fan it kleaster] ---- {{Commonscat|Uspensky Trifonov Monastery|Trifonovkleaster}} }} [[Kategory:Kleaster yn Ruslân]] [[Kategory:Kirov (oblast)]] [[Kategory:Organisaasje oprjochte yn 1580]] [[Kategory:Organisaasje opheft yn 1919]] [[Kategory:Organisaasje oprjochte yn 1991]] 6f19ok7961zt8imhc785vt72c3e1d0n 1223578 1223570 2026-03-28T22:05:18Z Ieneach fan 'e Esk 13292 /* Ofbylden */ kt 1223578 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks kleaster | namme = Uspenski Trifonov-kleaster<br><small>Успенский Трифонов монастырь</small> | ôfbylding = Ансамбль Трифонова монастыря в г. Кирове.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | wapen = | lân = [[Ofbyld:Flag of Russia.svg|border|20px]] [[Ruslân]] | bestjoerlike ienheid 1 = oblast | namme bestjoerlike ienheid 1= [[Ofbyld:Flag of Kirov Oblast.svg|border|20px]] [[Kirov (oblast)|Kirov]] | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Kirov (oblast Kirov)|Kirov]] | adres = Ulitsa Gorbatsjeva 4 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|58_36_09_N_49_41_18_E_scale:12500_type:landmark_region:RU|58°36'N 49°41'E}} | denominaasje = [[Russysk-Otterdokse Tsjerke|R.O.T.]] | tsjerkeprovinsje = Vjatka | bisdom = Vjatka en Slobodskoj | oprjochting = 1580 | oprjochter = Trifon fan Vjatka | opheffing = 1918 | weriepening = 1991 | patroanhillige = Marije-Untsliepenis | status = aktyf | hjoeddeiske funksje = kleaster | arsjitekt = | yngenieur = | boujier = 1684-1689 (katedraal) | sloopjier = | boustyl = Vjatska-barok | hichte = | monumintale status = Federaal kultureel erfgoed | monumintnûmer = 431410052730006 | oare gegevens = | webside = [https://uspenskysobor.ru/ uspenskysobor.ru] | mapname = Jeropeesk Ruslân | mapwidth = | lat_deg = 58 | lat_min = 36 | lat_sec = 09 | lat_dir = N | lon_deg = 49 | lon_min = 41 | lon_sec = 18 | lon_dir = E | tekst by posysjekaart = }} It '''Trifonovkleaster fan 'e Untsliepenis fan 'e Mem Gods''' ([[Russysk]]: Успенский Трифонов монастырь; ''Uspenski Trifonov monastyr'') is in otterdoks kleaster foar manlju yn 'e Russyske stêd [[Kirov (oblast Kirov)|Kirov]] (foarhinne Vjatska). It is ien fan 'e âldste en wichtichste geastlike sintra fan 'e oblast Kirov. == Skiednis == It kleaster waard yn 1580 troch de hillige Trifon fan Vjatka stifte, dy't dêr tastimming foar krige fan [[Ivan de Ferskriklike]]. De earste gebouwen wienen fan hout. Sint-Trifon stelde strange kleasterregels op. It drinken fan wyn wie ferbean, alle muontsen dielden it iten en eigendom en it wie ferbean om gasten út te noegjen. Alle dagen waarden tsjinsten fierd. De muontsen kamen dêrtsjin yn ferset en de hillige waard út it kleaster ferdreaun. Pas yn 1612, oan 'e ein fan syn libben, mocht er weromkomme yn it kleaster dat er sels stifte hie. [[Ofbyld:Vyatka-Kirov asv2019-05 img25 Trifonov Monastery.jpg|thumb|left|Untsliepeniskatedraal.]] De hjoeddeiske stiennen gebouwen datearje út 'e ein fan 'e 17e en it begjin fan 'e 18e iuw. De Untsliepeniskatedraal, it haadgebou fan it kompleks, waard boud tusken 1684 en 1689 en jildt as it âldste stiennen gebou fan 'e stêd. Nei de [[Russyske Revolúsje]] waard it kleaster yn 1918 troch de [[bolsjewiken]] sletten. De gebouwen waarden foar ferskate doelen brûkt en rekken slim yn it neagean. Yn 1991 waard it kompleks weromjûn oan 'e [[Russysk-Otterdokse Tsjerke]], wêrnei't in grutskalige restauraasje útein sette. It kleaster is hjoed-de-dei wer in aktyf religieus sintrum en in populêre lokaasje foar pylgers en toeristen fanwegen de histoaryske arsjitektuer en de hillige boarne op it terrein. == Gebouwen == It ensemble fan it kleaster bestiet út: * De Untsliepeniskatedraal (1689). * De Nikolskaja-poartetsjerke (1690-1695). * De Ferkundigingstsjerke (1728). * Tsjerke fan 'e Trije Hiërargen (1711). * De klokketoer (rekonstruksje fan it oarspronklike model) == Ofbylden == <gallery> Улица Горбачева, 4.jpg|Klokketoer Трехсвятительская церковь1.jpg|Trije Hiërargentsjerke Киров (Вятка). Никольская надвратная церковь1.jpg|Sint-Nikolaastsjerke В Трифоновом монастыре Церковь Благовещения.jpg|Ferkundigingstsjerke </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= * [http://www.temples.ru/card.php?ID=7971 Tsjerken fan Ruslân] * [https://uspenskysobor.ru/# Side fan it kleaster] ---- {{Commonscat|Uspensky Trifonov Monastery|Trifonovkleaster}} }} [[Kategory:Kleaster yn Ruslân]] [[Kategory:Kirov (oblast)]] [[Kategory:Organisaasje oprjochte yn 1580]] [[Kategory:Organisaasje opheft yn 1919]] [[Kategory:Organisaasje oprjochte yn 1991]] [[Kategory:Bouwurk út 1689]] hjafxsovvga6r2dbur09bfscpnmp227 The Flash (film) 0 190834 1223572 2026-03-28T21:58:41Z Ieneach fan 'e Esk 13292 nije side 1223572 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks film | ôfbylding = The Flash film logo.png | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | ferwizing = '''(''[[:en:File:The_Flash_(film)_poster.jpg|Filmposter yn 'e Ingelske Wikipedy]]'')''' | namme = ''The Flash'' | regisseur = [[Andy Muschietti]] | produsint = [[Barbara Muschietti]]<br>[[Michael Disco]] | útfierend produsint = | senario = [[Christina Hodson]] | basearre op = personaazjes út 'e strips <br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;fan [[DC Comics]] | kamerarezjy = [[Henry Braham]] | muzyk = [[Benjamin Wallfisch]] | filmstudio = [[DC Films]]<br>[[Warner Bros.]]<br>[[Double Dream (filmstudio)|Double Dream]]<br>[[The Disco Factory]] | distribúsje = [[Warner Bros.]] | haadrollen = [[Ezra Miller]]<br> [[Michael Keaton]]<br> [[Sasha Calle]] | voice-over = | byrollen = [[Michael Shannon]]<br> [[Ron Livingston]]<br> [[Maribel Verdú]]<br> [[Kiersey Clemons]] | lân/lannen = [[File:Flag of the United States.svg|border|20px]] [[Feriene Steaten]] | premiêre = [[12&nbsp;juny]] [[2023]] | direkt op fideo = | foarm = [[langspylfilm]] | sjenre = [[superheldefilm]] | taal = [[Ingelsk]] | spyltiid = 144 minuten | budget = $200–220&nbsp;miljoen | opbringst = $271,4&nbsp;miljoen | prizen = | filmsearje = ''[[DC Extended Universe]]'' | foarich diel = ''[[Shazam! Fury of the Gods]]'' | folgjend diel = ''[[Blue Beetle (film)|Blue Beetle]]'' }} '''''The Flash''''' is in [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[superheldefilm]] en [[coming-of-age]]film út [[2023]] ûnder [[rezjy]] fan [[Andy Muschietti]], mei yn 'e [[haadrol]]len [[Ezra Miller]], [[Michael Keaton]] en [[Sasha Calle]]. De [[titel (namme)|titel]] betsjut letterlik: "De Flits", en ferwiist nei de [[superheld]] mei dy namme. De film makket diel út fan 'e [[DC Extended Universe|''DC Extended Universe''-searje]]. As sadanich folget er op ''[[Shazam! Fury of the Gods]]'' en giet er foarôf oan ''[[Blue Beetle (film)|Blue Beetle]]'', beide ek út [[2023]]. It [[plot|ferhaal]] folget Barry Allen alias [[The Flash (personaazje)|The Flash]], dy't nettsjinsteande goerie om soks net te dwaan [[tiidreizgjen|weromreizget yn 'e tiid]] om 'e [[moard]] op syn [[mem]] ûngedien te meitsjen. It docht bliken dat er mei dy iene feroaring in totaal oare wrâld skept, wêryn't er sels fêst komt te sitten. Fan 'e [[filmkritisy]] krige ''The Flash'' oer it algemien positive [[resinsje]]s, mar yn 'e [[bioskopen]] wie it mar in beskieden [[kommersje]]el súkses. As de mânske [[marketing]]kosten meirekkene wurde, kaam de film lang net út 'e [[ferlies (ûndernimming)|reade sifers]]. ''The Flash'' waard dêrom rûnom beskôge as in flop. ==Plot== Nei't er Bruce Wayne (alias [[Batman (personaazje)|Batman]]) en Diana Prince (alias [[Wonder Woman (personaazje)|Wonder Woman]]) holpen hat om yn [[Gotham City]] in ploech [[oerfal]]lers yn te rekkenjen en [[kûveuze]][[poppe]]n út in ynstoartend [[sikehûs]] te rêden, keart Barry Allen (alias [[The Flash (personaazje)|The Flash]]) werom nei syn wenplak [[Central City (DC Comics)|Central City]]. De [[rjochtbank]]sitting foar it op 'e nij besjen fan 'e feroardieling fan syn [[heit]] Henry foar de [[moard]] op syn [[mem]] Nora komt deroan. Barry is [[drôvens|drôf]], mei't er de [[pine]] en it [[fertriet]] fan 'e [[dea]] fan syn mem noch altyd net efter him litten hat, al wied er noch mar alve jier doe't dat barde. Hy besiket it hûs dêr't er opgroeide en dêr't de moard plakfûn. Dy deis stjoerde syn mem syn heit nei de [[supermerk]] om in blik [[tomatepuree]] op te heljen dat se sels by it [[boadskipjen]] fergetten wie. Barry wie yn syn [[sliepkeamer]] en syn mem wie allinnich yn 'e [[koken]] doe't in ûnbekende* it hûs binnenkrong en syn mem deastiek. Syn heit wie dejinge dy't syn mem dea oantrof. Hy loek it [[mês]] út har [[wûne]] sadat hy mei it moardwapen yn 'e hân oantroffen en foar de dieder oansjoen waard. Troch in [[rjochterlike dwaling]] waard er ta in lange [[finzenisstraf]] feroardiele. Barry hat lykwols altyd oanholden mei te leauwen yn 'e [[ûnskuld]] fan syn heit. Hy hat in [[baan (wurk)|baan]] by it pleatslike [[forinsysk laboratoarium]] nommen om te learen en gean om mei bewiismateriaal, yn 'e hope dat er syn heit frijkrije kin.<br> <small><nowiki>*</nowiki>) Troch [[regisseur]] [[Andy Muschietti]] bûten de film om identifisearre as Eobard Thawne, alias [[The Reverse-Flash]].</small> Dat sil by de kommende sitting lykwols net barre, mei't it iennichste nije bewiismateriaal, in [[befeiligingskamera|befeiligingsfilmke]] út 'e supermerk, syn heit wol sjen lit, mar net yn it [[gesicht]]. De [[ofsier fan justysje]] sil sadwaande perfoarst úthâlde dat dy man mei dy [[honkbalpet]] op eltsenien wol wêze kin. Oerstjoer en mismoedich siket Barry soelaas yn syn [[hurddraven]]. Diskear draaft er sa hurd, dat er ûnbedoeld [[tiidreizgjen|yn 'e riid weromreizget]] nei earder dy deis. Neitiid beseft er dat er yn teory ek weromreizgje kin nei de dei fan 'e moard om syn mem te rêden. Hy leit dat plan foar oan Bruce Wayne, dy't it him sterk ûntriedt mei't omgriemen mei it [[ferline]] inkeld ta bargebiten liede kin. Wannear't Barry reägearret mei de wurden: "Mar ik kin de boel wer goedmeitsje," antwurdet Wayne: "Mar tink dy ris yn hoefolle ast stikkenmeitsje kinst." {{Plotbedjer film}} Barry beslút dy warskôging yn 'e wyn te slaan en syn plan troch te setten. Hy reizget werom yn 'e tiid nei [[2000]], nei de dei fan 'e moard, besiket de supermerk op itselde momint dat syn mem dêr noch oan it boadskipjen is, en pleatst temûk in blik tomatepuree yn har [[winkelkarke]] om foar te kommen dat se it ferjit. Dat betsjut dat syn mem syn heit letter net nei de winkel hoecht te stjoeren en dus ek net allinnich wêze sil op it tiidstip dat de moard plakfynt. Wylst er yn 'e tiid foarútreizget om wer de tsjintwurdige tiid te berikken, wurdt er oanfallen troch in ûnbekende tiidreizger dy't krekt as hy de Faasjekrêft brûkt. Dyselde slacht him op in ûnbedoeld punt yn 'e tiid. Hy blykt yn [[2013]] arrivearre te wêzen, it jier dat er sels achttjin wie. Hy moetet dêr syn mem libben en wol en syn heit dy't nea yn it [[tichthûs (finzenis)|tichthûs]] sitten hat, en is útskroeven dat syn plan krekt útpakt hat sa't er it bedoelde. Barry docht him foar syn âldelju foar as syn achttjinjierrige sels, mar it spul wurdt yngewikkeld as syn op keamers wenjende, achttjinjierrige sels sels thúskomt om mem de [[wask]] dwaan te litten. Hy moat himsels wol yn [[fertrouwen]] nimme oer wat der geande is. It docht bliken dat syn jongere ik in [[yrritaasje|bloedyrritante]], [[arrogânsje|arrogante]] klier is, mei't er nea de tsjinrampen yn syn libben kend hat dêr't de âldere Barry mei omgean moatten hat. It slimste is foar de âldere Barry noch dat syn jongere sels de soarch fan harren mem, dy't er sels al sa lang misse moatten hat, net wurdearret. Dan beseft de âldere Barry ynienen dat hjoed de dei is dat er syn superkrêften krije sil troch in [[ûngemak (aksidint)|ûngemak]] op syn wurk yn it forinsysk laboratoarium. Syn jongere ik is in [[studint]]sje dat in loailekkerlibbentsje liedt en noch nea hoegd hat te wurkjen. As dy net bejeftige wurdt mei superkrêften kin de âldere Barry dy krêften [[logika|logyskerwize]] ek net hawwe, wat betsjutte soe dat er yn [[2013]] fêst komt te sitten. Of miskien wol dat er nea werom yn 'e tiid reizgje kin en dus syn mem ek net rêde kin. Hoe dan ek is it fan libbensbelang dat de jongere Barry superkrêften kriget. Dat de âldere Barry troait syn jongere sels mei nei it forinsysk laboratoarium, dêr't se [[ynbrekke]] en de sitewaasje fan it oarspronklike ûngemak neibeare. As de jongere Barry einlings en te'n lêsten foar it ferstân kriget dat hy, as ûnderdiel fan it gehiel, troch de [[wjerljocht]] rekke wurde moat, begjint er tsjin te akseljen. It plan rint dêrtroch averij op as de wjerljocht earst de âldere Barry treft en dêrnei pas syn jongere sels. Dêrtroch wurdt de jongere Barry dan wol bejeftige mei superkrêften, mar rekket de âldere Barry se krekt kwyt. Neitiid hat de âldere Barry der hâlden en kearen oan om syn jongere sels it brûken fan 'e superkrêften oan te learen. Ien en oar liedt ta in wat stroefe [[relaasje (ynterpersoanlike bân)|relaasje]] tusken de beide Barrys. Wylst de beide Barrys noch leare om mei-inoar om te gean en de âldere Barry him begjint ôf te freegjen oft er ea noch nei syn eigen tiid weromkeare kinne sil, sjogge se op it nijs dat de [[bûtenierdske wêzens|bûtenierdske]] ynvaazje fan 'e [[Ierde (planeet)|Ierde]] troch de [[Krypton|Kryptoanske]] [[generaal]] Zod op it punt stiet te begjinnen (sjoch: ''[[Man of Steel (film)|Man of Steel]]''). De âldere Barry is der wis fan dat Clark Kent alias [[Superman (personaazje)|Superman]] dat wol ôfhannelje sil, mar as de jongere Barry noch nea fan Superman heard hat, begjint er [[senuweftigens|senuweftich]] te wurden. In syktocht op it [[ynternet]] bringt him ta de konklúzje dat Superman yn dizze tiidline net yn [[Kansas]] delkommen is. Dêrop besiket de âldere Barry de oare leden fan 'e [[Justice League (DC Comics)|Justice League]] te berikken, mar it docht bliken dat Arthur Curry alias [[Aquaman (personaazje)|Aquaman]] nea [[berne]] is, wylst Victor Stone alias [[Cyborg (superheld)|Cyborg]] syn superkrêften noch net krigen hat en Diana Prince alias Wonder Woman ûnfynber is. Hy besaut him deroer dat er troch it foarkommen fan 'e moard op syn mem in wrâld sûnder superhelden skepen hat. Ien ljochtpuntsje is dat Batman yn dizze wrâld wol bestiet, dat de âldere Barry set mei syn jongere sels op sleeptou ôf nei Wayne Manor, yn 'e hoop om Bruce Wayne dêr oan te treffen. Ynstee moetsje se in oare ferzje fan Wayne (spesifyk dy út 'e [[Batman (filmsearje út 1989)|''Batman''-filmsearje]] fan [[1989]]), in man op jieren dy't al lang syn superheldepak oan 'e wylgen hongen hat. Wannear't de âldere Barry syn swierrichheden oan Wayne foarleit, ferklearret dyselde syn eigen feroare omstannichheden mei de [[teory]] dat it oanpassen fan in foarfal yn in tiidline ynfloed hat op sawol it [[ferline]] as de [[takomst]] fan dy tiidline. Hy fielt der earst neat foar om werom te kearen as Batman, mar nei't de âldere Barry him oan it ferstân brocht hat dat generaal Zod fan doel is om 'e Ierde te [[terraforming|terrafoarmjen]] foar Kryptonianen, wat de [[planeet]] ûnbewenber meitsje soe foar alle Ierdske libben, de [[minskheid]] ynbegrepen, seit er syn help ta by de syktocht nei Superman. De Barrys en Wayne ûntdekke dat der jierren lyn in Kryptoanske [[romtekapsule]] delkommen is yn [[Sibearje]]. Yn 'e oertsjûging dat Superman dêre fêstholden wurdt troch in [[Ruslân|Russyske]] [[paramilitêr]]e [[organisaasje]] sette se dêrhinne. Se treffe yn in hermetysk ôfsletten [[sel (finzenis)|sel]] lykwols net Superman oan, mar in útmergele [[teenage]]-[[famke]]. Wylst Batman it paad klearret en de jongere Barry troch [[oermoedigens]] in [[skotwûne]] yn 'e [[skonk]] oprint, rêdt de âldere Barry it famke. Ienris bûtendoar wint it famke troch absorpsje fan [[sinne]]ljocht hiel gau har [[sûnens]] werom, wêrnei't se koarte metten makket mei de efterfolgjende paramilitêren. It docht bliken dat hja [[Kara Zor-El]] is, de [[nicht (famyljelid)|nicht]] fan 'e jonge Superman. Se wie meistjoerd om op har jonge [[neef (famyljelid)|neef]] te passen, mar is de kapsule mei de [[poppe]] ûnderweis út it each ferlern. Werom yn Wayne Manor beslút Kara, dy't fanwegen de behanneling dy't se yn Sibearje krigen hat skjin har nocht hat fan 'e Ierde, om 'e minskheid yn syn eigen sop gearsiede te litten. De âldere Barry komt ta de konklúzje dat hy tsjin eltse priis syn superkrêften sjen moat werom te winnen as er de Ierde rêde wol. Dat mei help fan syn jongere sels en fan in heal ûnwillige Bruce Wayne rekreëarret er jitris it ûngemak dat him syn superkrêften jûn hat. Hy lit himsels twaris troch de wjerljocht slaan, mar om 'e nocht. Underwilens komt Kara Zor-El yn 't sin dat se dan wol sûnder reden troch minsken finzen holden is, mar ek troch in minske rêden is, dy't dêr gjin oar motyf foar hie as meiminkslikheid. Dat se keart werom en kriget [[begrutsjen]] mei Barry. Se tilt him op yn har earms en fljocht mei him in [[swierwaar]]swolk yn, dêr't er op 'e nij troch de wjerljocht rekke wurdt en diskear syn superkrêften weromkriget. Neitiid jouwe Kara en Wayne har by de beide Barrys as dy risselwearje om it op te nimmen tsjin Zod en syn trewanten. Yn it gefjocht om 'e bûtenierdske ynvaazje tsjin te kearen nimt Kara it op tsjin generaal Zod sels. Dy fertelt har dat hy dejinge wie dy't kapsule mei har jonge neef ûnderskept hat, en teffens dat de poppe beswykt is oan Zod syn besykjen om oan him de Kodeks mei it folsleine [[genoom]] fan alle Kryptonianen te ûntlûken dêr't Zod ferlet fan hat om 'e planeet te werbefolkjen nei't er [[genoside|alle Ierdske libben útrûge]] hat. Zod is ta de konklúzje kommen dat de Kodeks nea yn 'e jonge Superman ferburgen is, mar eins yn Kara har genen opslein is. Wannear't sy heart dat Zod har jonge neef deadien hat, rekket se alle [[selsbehearsking]] kwyt en jout se de generaal in ûngenedich wan bruien. Mar de glûpske Zod stekt Kara op in ûnbewekke stuit fan efteren ôf del en ûntlûkt de Kodeks oan har [[bloed]]. Underwilens docht Wayne in wraam op it [[romteskip]] fan Zod, mar syn oanfal einiget yn syn eigen dea wannear't bliken docht dat it skip beskerme wurdt troch in [[enerzjyskyld]]. De Barrys geane tegearre inkele minuten yn 'e tiid werom om Kara en Wayne te rêden, mar harren bûnsgenoaten geane hieltyd wer dea, sij it op justjes oare manearen. De âldere Barry beseft lang om let dat dizze rige foarfallen fêststiet en net te feroarjen is, mar de jongere Barry wegeret it op te jaan, benammen om't er yn 'e tuskentiid [[smoarfereale]] op Kara wurden is. Wylst de âldere Barry om 'e nocht besiket en bring syn jongere sels ta rede, begjint it [[multyversum]] troch it oanhâldende tiidreizgjen fan 'e jongere Barry te [[ymploazje|ymplodearjen]]. De ûnbekende brûker fan 'e Faasjekrêft dy't ferantwurdlik wie foar it útkommen fan 'e âldere Barry yn [[2013]] keart werom op it toaniel. Hy blykt in âldere, takomstige ferzje fan 'e jongere Barry te wêzen, dy't der nei [[desennia]] fan fergees besykjen noch altyd fan oertsjûge is dat er Kara rêde en Zod ferslaan kin as er mar de juste dingen fine kin om yn it ferline te feroarjen. De âldere Barry, de iennichste fan it trio dy't troch skea en skande wizer wurden is, kundiget oan dat er fan doel is om alle feroarings oan 'e tiidline werom te draaien troch de moard op syn mem wer plakfine te litten. Hy is derfan oertsjûge rekke dat dy moard, krekt as de oerwinning fan Zod yn 'e tiidline fan 'e jongere Barry, in fêststeand foarfal is, dêr't de takomst fan 'e wrâld mei stiet of falt. De takomstige Barry wurdt [[poerrazen]] as er dat heart, en besiket de âldere Barry dea te stekken, mar de jongere Barry springt derfoar en fangt de fatale stjit mei in [[dagge]] op en [[ferstjerren|stjert]]. Dêrmei hat de takomstige Barry syn jongere sels fermoarde, en hy wurdt stadichoan wei. De oarspronklike, en no iennichst oerbleaune Barry keart werom nei de dei fan 'e moard op syn mem en hellet it blik tomatepuree wer út it winkelkarke wei. Werom yn 'e hjoeddeistige tiid giet Barry nei de rjochtssitting fan syn heit. Dêr docht bliken dat er no in oare, subtilere feroaring yn it ferline oanbrocht hat. Hy hat nammentlik it iennichste blik fan it juste [[merknamme|merk]] tomatepuree op 'e boppeste planke setten, sadat syn heit, wannear't dy letter om 'e tomatepuree kaam, omheech sjen moast yn 'e rjochting fan 'e [[befeiligingskamera]]. De befeiligingsbylden litte no dúdlik it gesicht fan syn heit sjen, dy't frijsprutsen wurdt fan 'e moard op syn [[oarehelte|frou]] en frijlitten wurdt út it tichthûs. Nei de sitting treft Barry by it [[gerjochtsgebou]] Bruce Wayne, dy't lykwols noch hieltyd net de Bruce Wayne is dy't Barry wend is (mar dy út ''[[Batman & Robin (film)|Batman & Robin]]'' út [[1997]]). ==Rolferdieling== [[File:Ezra_Miller_by_Gage_Skidmore_2.jpg|right|thumb|140px|[[Ezra Miller]].]] [[File:Michael_Keaton_by_Gage_Skidmore.jpg|right|thumb|160px|[[Michael Keaton]].]] [[File:Sasha_Calle_2023_01.jpg|right|thumb|160px|[[Sasha Calle]].]] ;haadrollen {| height="100px" width="600px" style="background:#F8F8F8; border:1px solid #aaaaaa" | style="background:gold"| '''personaazje''' | style="background:gold"| '''akteur/aktrise'''&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; |- | Barry Allen / [[The Flash (personaazje)|The Flash]] #1 & #2 | [[Ezra Miller]] |- | Bruce Wayne / [[Batman (personaazje)|Batman]] #2 | [[Michael Keaton]] |- | Kara Zor-El / [[Supergirl (personaazje)|Supergirl]] | [[Sasha Calle]] |- |} <br> ;byrollen {| height="100px" width="600px" style="background:#F8F8F8; border:1px solid #aaaaaa" | style="background:gold"| '''personaazje''' | style="background:gold"| '''akteur/aktrise''' |- | [[generaal]] Zod | [[Michael Shannon]] |- | Henry Allen | [[Ron Livingston]] |- | Nora Allen | [[Maribel Verdú]] |- | Iris West | [[Kiersey Clemons]] |- | Bruce Wayne / [[Batman (personaazje)|Batman]] #1 | [[Ben Affleck]] |- | Diana Prince / [[Wonder Woman (personaazje)|Wonder Woman]] | [[Gal Gadot]] |- | Afred Pennyworth | [[Jeremy Irons]] |- | Faora-Ul | [[Antje Traue]] |- | Patty Spivot | [[Saoirse-Monica Jackson]] |- | Albert Desmond | [[Rudy Mancuso]] |- | David Singh | [[Sanjeev Bhaskar]] |- | trage broadsjesaakbetsjinde | [[Kieran Hodgson]] |- | de jonge Barry Allen | [[Ian Loh]] |- | Al Falcone | [[Luke Brandon Field]] |- | Thomas Curry | [[Temuera Morrison]] <small>([[cameo]])</small> |- | [[abbekaat]] fan Henry Allen | [[Karl Collins]] |- | Gary | [[Sean Rogers (akteur)|Sean Rogers]] |- | Bruce Wayne / [[Batman (personaazje)|Batman]] #3 | [[George Clooney]] <small>(cameo)</small> |- | man waans broadsje stellen wurdt #1 | [[Nikolaj Coster-Waldau]] <small>(cameo)</small> |- | man waans broadsje stellen wurdt #2 | [[Andy Muschietti]] <small>(cameo)</small> |- | Clark Kent / [[Superman (personaazje)|Superman]] #1 | [[Henry Cavill]] |- | Clark Kent / [[Superman (personaazje)|Superman]] #2 | [[Nicolas Cage]] <small>(cameo)</small> |- | Digger Harkness / [[Captain Boomerang]] | [[Jai Courtney]] <small>(cameo)</small> |- | Barry Allen / [[The Flash (personaazje)|The Flash]] #3 | [[Jason Ballantine]] <small>(cameo)</small> |- | Clark Kent / [[Superman (personaazje)|Superman]] #3 | [[Christopher Reeve]] <small>(troch [[deepfake]]-[[keunstmjittige yntelliginsje|a.i.]] & argyfmateriaal)</small> |- | Kara Zor-El / [[Supergirl (personaazje)|Supergirl]] #2 | [[Helen Slater]] <small>(troch deepfake-a.i. & argyfmateriaal)</small> |- | Bruce Wayne / [[Batman (personaazje)|Batman]] #4 | [[Adam West]] <small>(troch deepfake-a.i. & argyfmateriaal)</small> |- | Dick Grayson / [[Robin (superheld)|Robin]] | [[Burt Ward]] <small>(troch deepfake-a.i. & argyfmateriaal)</small> |- | Clark Kent / [[Superman (personaazje)|Superman]] #5 | [[George Reeves]] <small>(troch deepfake-a.i. & argyfmateriaal)</small> |- | [[The Joker (personaazje)|The Joker]] #1 | [[Cesar Romero]] <small>(troch deepfake-a.i. & argyfmateriaal)</small> |- | [[The Joker (personaazje)|The Joker]] #2 | [[Jack Nicholson]] <small>(troch deepfake-a.i. & argyfmateriaal)</small> |- | [[Catwoman (personaazje)|Catwoman]] | [[Eartha Kitt]] <small>(troch deepfake-a.i. & argyfmateriaal)</small> |- |} ==Produksje en distribúsje== ===Produksje=== In [[film]] oer de [[superheld]] [[The Flash (personaazje)|The Flash]] út 'e [[strip]]s fan [[útjouwerij]] [[DC Comics]] soe al yn 'e twadde helte fan 'e [[1980-er jierren]] makke wurde troch [[filmstudio]] [[Warner Bros.]], mar der kaam hieltyd wat tusken. Mei de yntroduksje fan 'e [[DC Extended Universe|''DC Extended Universe''-filmsearje]], yn [[2013]], liek it der dan dochs einlings en te'n lêsten fan te kommen. [[Akteur]] [[Ezra Miller]] ferskynde as Barry Allen/The Flash yn [[cameo's]] yn 'e films ''[[Batman v Superman: Dawn of Justice]]'' ([[2016]]) en ''[[Suicide Squad (film út 2016)|Suicide Squad]]'' ([[2016]]), en hie foar it earst in [[haadrol]] yn ''[[Justice League (film)|Justice League]]'' ([[2017]]). In film spesifyk oer The Flash waard yn [[2018]] oankundige, en waard nei nije fertragings, û.o. feroarsake troch de [[koroanafiruspandemy (2019-2023)|koroanapandemy]], yn [[2021]] yn produksje nommen. [[File:Glasgow_City_-_134,_136_West_George_Street_-_20240928181518.jpg|left|thumb|250px|By it filmjen op lokaasje yn [[Glasgow]] barde der op 'e [[filmset|set]] fan ''The Flash'' in [[ûngemak (aksidint)|ûngemak]] dat de produksje tydlik stillei.]] ''The Flash'' waard [[regissearre]] troch [[Andy Muschietti]] nei in [[senario]] fan [[Christina Hodson]]. As [[filmprodusint|produsinten]] wiene [[Barbara Muschietti]], de [[suster]] fan 'e regisseur, en [[Michael Disco]] by it projekt belutsen foar de [[filmstudio's]] [[DC Films]], [[Warner Bros.]], [[Double Dream (filmstudio)|Double Dream]] en [[The Disco Factory]]. Foar de film wie neffens de [[webside]] ''[[Deadline Hollywood]]'' in [[budget]] beskikber fan [[$]]200&nbsp;miljoen, hoewol't de [[Kanada|Kanadeeske]] [[tillefyzjestjoerder]] [[CBC]] it hold op $220&nbsp;miljoen. De [[kamerarezjy]] wie yn 'e hannen fan [[Henry Braham]], en de [[filmmuzyk]] waard fersoarge troch [[Benjamin Wallfisch]]. ===Opnamen=== De [[opnamen (film)|opnamen]] foar ''The Flash'' setten op [[19&nbsp;april]] [[2021]] útein en duorren oant en mei [[18&nbsp;oktober]] fan dat jier. Dêrby waard gebrûk makke fan 'e mei opsetsin misliedende [[wurktitel]] ''Baby Shower'' om foar te kommen dat de [[filmset|sets]] ûnder de foet rûn wurde soene troch [[entûsjast]]e [[fan (persoan)|fans]]. De measte binnendoarsênes waarden filme yn 'e [[Warner Bros. Studios, Leavesden]], yn it [[Ingelân|Ingelske]] [[Ingelske greefskippen|greefskip]] [[Hertfordshire]]. De [[sêne]]s by Wayne Manor waarden op lokaasje filme op it [[lângoed]] [[Burghley House]] yn [[Stamford (Lincolnshire)|Stamford]], yn it greefskip [[Lincolnshire]]. Oare filmlokaasjes foar ''The Flash'' wiene de [[Sint-Pauluskatedraal (Londen)|Sint-Pauluskatedraal]] yn [[Londen]], en op Ingram Street, George Square, John Street en Cochrane Street yn it [[Skotlân|Skotske]] [[Glasgow]]. By it filmjen fan 'e efterfolging út 'e iepeningssênes fûn op George Square in [[ûngemak (aksidint)|ûngemak]] plak, wêrby't in [[kameraman]] op in [[motorfyts]] op 'e [[Batcycle]] (de motor fan Batman) botste en kaam te fallen. Hy rekke [[ferwûne]], mar net slim ferwûne, neffens de [[wurdfierder]] foar de produksje. [[File:Front of Burghley House 2009.jpg|right|thumb|250px|[[Burghley House]] yn [[Lincolnshire]] wie ien fan 'e filmlokaasjes foar ''The Flash''.]] ===Distribúsje=== De [[filmdistribúsje|distribúsje]] fan ''The Flash'' waard fersoarge troch [[Warner Bros.]] De film gie op [[12&nbsp;juny]] [[2023]] yn [[Grauman's Chinese Theatre]] yn [[Hollywood]] yn [[premiêre]], en iepene dêrnei op [[16&nbsp;juny]] yn 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[bioskopen]]. It byhearrende [[soundtrack]]album ferskynde op [[16&nbsp;juny]] by [[platemaatskippij]] [[WaterTower Music]]. ''The Flash'' kaam op [[18&nbsp;july]] [[2023]] beskikber as [[video on demand|digitale]] [[download]] en waard op [[29&nbsp;augustus]] fan dat jier útbrocht op [[dvd]] en [[blu-ray]]. ==Untfangst== Fan 'e [[filmkritisy]] krige ''The Flash'' oer it algemien positive [[resinsje]]s. Neffens David Fear fan it [[tydskrift]] ''[[Rolling Stone]]'' wie it sels "de bêste film" fan 'e hiele [[DC Extended Universe|''DC Extended Univers''-searje]]. Hy priizge ek de dûbele [[aktearprestaasje]] fan [[haadrolspiler]] [[Ezra Miller]], mar klage dat net ien it dêroer hawwe soe nei in rige kontroversjele ynsidinten omtrint en [[arrestaasje]]s fan Miller yn [[2022]]. Fear hie ek lof foar it aktearjen fan [[Michael Keaton]] en [[Sasha Calle]]. Joshua Yehl fan ''[[IGN]]'' joech ''The Flash'' in 7 op in skaal fan 1 oant 10 en skreau dat er genoaten hie fan 'e "emosjonele reis" fan Barry Allen. Op 'e webside ''[[RogerEbert.com]]'' parte [[Matt Zoller Seitz]] ''The Flash'' 2<sup><small>1</small></sup>/<sub><small>2</small></sub> fan 4 [[stjer (figuer)|stjerren]] ta. Hy hie moaie wurden foar de [[rezjy]] fan [[Andy Muschietti]] en it [[senario]] fan [[Christina Hodson]], mar fûn dat de rarichheden út it echte libben fan haadrolspiler Ezra Miller de [[komeedzje|komyske]] aspekten fan 'e film "ûnderminen". Yn ''[[The New York Times]]'' skreau [[Manohla Dargis]] dat se de "relatyf flotte" spyldoer wurdearre hie en ek dat se ''The Flash'' ien fan 'e bettere [[superheldefilm]]s fûn. Se hie lykwols slimme [[krityk]] op 'e iepeningssênes fan 'e film mei it ynstoartende [[sikehûs]], wêryn't The Flash in stik as tsien [[kûveuze]]poppen heine moat ear't se op 'e grûn te pletter falle. Dargis omskreau dat as "walchlik". Ek wie hja fan miening dat de substansjele oanwêzigens fan oare [[superheld]]en yn 'e film, te witten: [[Batman (personaazje)|Batman]] en [[Supergirl (personaazje)|Supergirl]], de focus fan The Flash as in yndividueel [[personaazje]] weinommen. [[File:2017 Exterior of St. Paul's Cathedral 05.jpg|left|thumb|250px|De [[Sint-Pauluskatedraal (Londen)|Sint-Pauluskatedraal]] yn [[Londen]] wie ien fan 'e filmlokaasjes foar ''The Flash''.]] Angela Jade Bastién fan 'e [[webside]] ''[[Vulture (webside)|Vulture]]'' bekritisearre ''The Flash'' om't de film tefolle lynje soe op oare films út it ''DC Extended Universe''. Ek mocht se der net oer dat de film, ynstee fan it ûndersykjen fan 'e [[emoasje]]s fan Barry Allen yn it ramt fan 'e [[moard]] op syn [[mem]], har [[dea]] ynstee brûkte as "in spingplanke nei in [[ynspiraasje (keunst)|ynspiraasjeleaze]] [[mutyversum]]plot". Yn it blêd ''[[The Hollywood Reporter]]'' hie David Rooney lof foar it aktearjen fan Ezra Miller, hoewol't er dêrby oantekene dat de [[rjocht|juridyske]] swierrichheden fan 'e akteur sûnder mis ynfloed hawwe soene op hoe't de film ûntfongen waard. Hy priizge ek Calle, dy't er "in sênesteller" neamde, en de [[drôvens]] fan Keaton by it spyljen fan Batman. Yn kontrast mei Dargis betitele Rooney de iepeningssênes mei de "babyshower" as it hichtepunt fan 'e film. Op 'e [[webside]] [[Rotten Tomatoes]], dy't resinsjes sammelet, hat ''The Flash'' in goedkarringspersintaazje fan 63%, basearre op 389 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: "[Dizze film] is grappich, hat in foechsum heech tempo en moat oer it algemien as ien fan 'e bêste [[DC Films|DC]]-films fan 'e lêste jierren sjoen wurde." Op [[Metacritic]], de wichtichste [[konkurrint]] fan Rotten Tomatoes, behellet ''The Flash'' in goedkarringspersintaazje fan 55%, basearre op 55 resinsjes. [[File:Transperth_Volvo_B7RLE_(Volgren_Optimus)_TP2359_at_High_Wycombe_Station.jpg|right|thumb|250px|In [[autobus|bus]] fan it [[Ingelân|Ingelske]] [[iepenbier ferfier]] beplakt mei in [[promoasje (marketing)|promoasjeposter]] foar ''The Flash''.]] ==Resultaat== ===Opbringst=== ''The Flash'' brocht yn 'e [[bioskopen]] yn 'e [[Feriene Steaten]] en [[Kanada]] [[$]]108,1&nbsp;miljoen op, en yn alle oare [[lannen en territoaria]] $163,3&nbsp;miljoen. Wrâldwiid kaam de [[opbringst (jild)|opbringst]] dêrmei út op $271,4&nbsp;miljoen. Ofset tsjin it [[budget]] fan $200–220&nbsp;miljoen betsjut dat in [[winst (ûndernimming)|winst]] fan $51,7–71,7&nbsp;miljoen. Mar om't de [[marketing]]kosten grif heger leine as $70&nbsp;miljoen kaam ''The Flash'' yn 'e bioskopen eins net út 'e [[ferlies (ûndernimming)|reade sifers]] en waard de film troch de [[filmkritisy]] as in flop beskôge. ===Prizen=== ''The Flash'' waard nominearre foar de [[Saturn Award]]s foar bêste [[superheldefilm]] en bêste [[byrol]] fan in akteur ([[Michael Keaton]]). ==Keppelings om utens== * {{en}} [https://www.warnerbros.com/movies/flash Offisjele webside fan ''The Flash''] * {{en}} [http://www.imdb.com/title/tt0439572/ Ynformaasje oer ''The Flash'' yn 'e Internet Movie Database (IMDb)] {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/The_Flash_(film) ''References'', op dizze side]. }} {{DISPLAYTITLE:''The Flash'' (film)}} {{DC Extended Universe}} {{DEFAULTSORT:Flash (film), The}} [[Kategory:DC Extended Universe-film]] [[Kategory:Amerikaanske superheldefilm]] [[Kategory:Amerikaanske aksjekomeedzje]] [[Kategory:Amerikaanske science fiction-film]] [[Kategory:Amerikaanske coming-of-agefilm]] [[Kategory:Superheldekomeedzjefilm]] [[Kategory:Science fiction-komeedzjefilm]] [[Kategory:Ingelsktalige film]] [[Kategory:Film fan Warner Bros.]] [[Kategory:Film fan DC Films]] [[Kategory:Film fan Andy Muschietti]] [[Kategory:Film út 2023]] [[Kategory:Film oer tiidreizgjen]] [[Kategory:Film oer moard]] [[Kategory:Film oer in rjochterlike dwaling]] [[Kategory:Film oer in bûtenierdske ynvaazje fan de Ierde]] [[Kategory:Film oer genoside]] [[Kategory:Film oer in parallel universum]] [[Kategory:Film oer memmen en soannen]] [[Kategory:Film oer rouferwurking]] [[Kategory:Film basearre op in strip]] ojblrvg57o3j4g234q0ikyyi19u4jc2 Kategory:Film fan Andy Muschietti 14 190835 1223573 2026-03-28T21:59:25Z Ieneach fan 'e Esk 13292 nij 1223573 wikitext text/x-wiki [[Kategory:Film nei regisseur|Muschietti, Andy]] i8ta2jkuhwvj4ctj8641vsfirvq4mnw Kategory:Organisaasje oprjochte yn 1580 14 190836 1223577 2026-03-28T22:03:52Z Ieneach fan 'e Esk 13292 nij 1223577 wikitext text/x-wiki [[Kategory:Organisaasje nei jier fan oprjochting|1580]] [[Kategory:1580]] [[Kategory:Organisaasje oprjochte yn de 16e iuw|1580]] 9ia5uz46z4urq49mig47u0cf3g5j610 Trijekleurpappegaaiamandine 0 190837 1223579 2026-03-29T07:00:08Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Bistesoarte |Namme = Trijekleurpappegaaiamandine |Ofbyld = [[Ofbyld:Blue-faced Parrotfinch (Bird enclosure) Wildlife Habitat Port Douglas, Queensland (31779741700).jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[pappegaaiamandines]] (''Erythrura'') |Witt..." 1223579 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = Trijekleurpappegaaiamandine |Ofbyld = [[Ofbyld:Blue-faced Parrotfinch (Bird enclosure) Wildlife Habitat Port Douglas, Queensland (31779741700).jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') |Famylje = [[prachtfinken]] (''Estrildidae'') |Skaai = [[pappegaaiamandines]] (''Erythrura'') |Wittenskiplike namme= Erythrura trichroa |Beskriuwer, jier= [[Heinrich von Kittlitz|Kittlitz]], 1833 |IUCN-status= net bedrige |lânkaart = [[Ofbyld:Areale E. trichroa.JPG|250px]] }} De '''trijekleurpappegaaiamandine''' of '''blaukoppappegaaiamandine''' (''Erythrura trichroa'') is in lytse [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[prachtfinken]] (''Estrildidae''). De [[Soarte (taksonomy)|soarte]] hat in tige grut ferspriedingsgebiet yn [[Oseaanje]] en dielen fan [[Súdeast-Aazje]]. Fan alle pappegaaiamandines is dit ien fan 'e meast foarkommende soarten yn 'e [[avikultuer]]. == Ferskining == De trijekleurpappegaaiamandine is likernôch 12 oant 13 sm lang. De fûgel is foar it grutste part grien fan kleur. De meast opfallende skaaimerken binne de kobaltblauwe kop (it masker) en de reade boppesturtdekfearren en sturt. De snaffel is swart en de poatsjes binne ljochtbrún oant fleiskleurich. Der is in lyts ferskil tusken de mantsjes en wyfkes: it mantsje hat meastentiids in feller en grutter blau masker as it wyfke. By it wyfke rint it blau faak minder fier oer de kop troch en is it grien fan it lichem wat doffer. Jongfûgels binne folslein grien en krije earst nei it earste [[ferfearring|ferfearjen]] it blauwe masker en de reade sturt. == Fersprieding en systematyk == De fûgel komt foar yn in breed gebiet dat fan [[Yndoneezje]] ([[Selebes]] en de [[Molukken]]) en [[Papoea Nij-Guineä]] rint oant it noardeasten fan [[Austraalje]] ([[Queensland]]) en ferskate eilannegroepen yn 'e [[Stille Oseaan]], lykas de [[Salomonseilannen]] en [[Fanuatû]]. Se libje foaral oan 'e rânen fan it reinwâld, yn sekundêr bosk, op iepen plakken mei gers en yn bamboebosk, faak op hichten tusken de 800 en 2400 meter. De soarte wurdt ferdield yn alve [[ûndersoarte]]n mei de folgjende fersprieding: *''Erythrura trichroa sanfordi'' - Selebes (Latimojongbergen en [[Nasionaal Park Lore Lindu]]) *''Erythrura trichroa modesta'' - noardlike Molukken (Ternate, Tidore, Halmahera en Bacan) *''Erythrura trichroa pinaiae'' - Súd-Molukken (Seram en Buru) *''Erythrura trichroa sigillifera'' - [[Nij-Guineä]] en [[Bismarckarsjipel]] *''Erythrura trichroa macgillivrayi'' – noardeastlik Queensland ([[Kaap York-skiereilân|Kaap York]] oant [[Cairns]]) *''Erythrura trichroa eichhorni'' – [[Sint-Mattiaseilannen]] (noardlik fan 'e Bismarckeilannen) *''Erythrura trichroa pelewensis'' – [[Palau-eilannen]] (eastlike [[Karoline-eilannen]]) *''Erythrura trichroa clara'' – Chuuk, Pohnpei (Karoline-eilannen) *''Erythrura trichroa trichroa'' – [[Kosrae]] (Karoline-eilannen) *''Erythrura trichroa woodfordi'' – Guadalcanal en op 'e [[Salomonseilannen]] *''Erythrura trichroa cyanofrons'' - [[Fanûatû]] en de [[Loyaliteitseilannen]] (Lifou en Maré) == Hâlden en dragen == [[Ofbyld:Blue-faced Parrotfinch.jpg|thumb|left|Trijekleurpappegaaiamandine.]] It binne skrutene, mar tige beweechlike fûgels dy't harren faak ferstopje yn it tichte strûkguod. De fûgel yt benammen sied fan gers en bamboe, mar is ek sljocht op lytse ynsekten en figen. Bûten de briedtiid om wurde se faak sjoen yn lytse groepen. It nêst is in bolfoarmich bousel fan gers en moas en sit goed ferside tusken it grien. In lechsel bestiet út 3 oant 6 wite aaikes. == Status == De trijekleurpappegaaiamandine stiet as net bedrige (''Least Concern'') op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]]. Troch it grutte ferspriedingsgebiet en it fermogen fan 'e fûgel om him oan te passen oan feroarjend leefgebiet (lykas kapte bosken dy't wer tichtgroeie), is de populaasje stabyl. == Avikultuer == Yn 'e avikultuer is de trijekleurpappegaaiamandine in populêre en sterke fûgel. Se binne makliker te kweekjen as in soad oare soarten út itselde skaai. Der binne ferskillende mutaasjes ûntstien, wêrfan de '''lutino''' (giel mei reade eagen) faaks de meast bekende is. Se ha ferlet fan in baaiplak, in waarm klimaat en it mei net sige yn it fûgelhok. {{Boarnen|boarnefernijing= *[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/blue-faced-parrotfinch-erythrura-trichroa BirdLife International, oproppen 27 maart 2026.] *[https://birdsoftheworld.org/bow/species/blfpar3/cur/introduction Ebird, oproppen 27 maart 2026.] *[https://ebird.org/species/blfpar3 Birds of the World, oproppen 27 maart 2026.] *[https://www.prachtvinken.nl/driekleurpapegaaiamadine/ Prachtfinken, oproppen 27 maart 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Erythrura trichroa|trijekleurpappegaaiamandine}} }} {{DEFAULTSORT:trijekleurpappegaaiamandine}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Pappegaaiamandine]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Austraalje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Mikroneezje (lân)]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Palau]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Papoea Nij-Guineä]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn de Salomonseilannen]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Fanûatû]] srbezy1s5bqxb0l6r1rl5lun92flndu Erythrura trichroa 0 190838 1223580 2026-03-29T07:00:47Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Trijekleurpappegaaiamandine]] 1223580 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Trijekleurpappegaaiamandine]] s93tfmbzy2x2oc8x1t93eenppwl13xx Blaukoppappegaaiamandine 0 190839 1223581 2026-03-29T07:01:44Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Trijekleurpappegaaiamandine]] 1223581 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[trijekleurpappegaaiamandine]] 5kj45x505uhv5tck4g3n5pjriv411ge Greefskip West-Fryslân 0 190840 1223583 2026-03-29T08:11:06Z Kneppelfreed 2013 Ferwiist troch nei [[Greefskip West-Frisia]] 1223583 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Greefskip West-Frisia]] 8rg623i6xqq5y6ywiztx4hw22ffsj7e Metanagram 0 190841 1223586 2026-03-29T08:32:31Z Kees Swart 15205 it 1223586 wikitext text/x-wiki [[File:Foarbyld fan in metanagram.jpg|thumb|Frysk metanagram]] In '''metanagram''' is in taalpuzel dêr't de oplossing fan bestiet út fiif wurden, dy't allegear [[anagram]]men fan inoar binne útsein in letter, dy't fan wurd ta wurd feroaret en respektyflik ien fan de fiif klinkers is. It spul is net sa gongber, mei fanwege de swierrichheid om goede foarbylden te finen. Ta yllustraasje de fiif wurden ' 'earst - etser - strie - stoer - steur ' ', wêrby't alle wurden de letters S, T, E, R befetsje; de fiifde letter is respektyflik A, E, I, O, U. In oar (Italiaansk) foarbyld is sa: Metanagram (10 / 2,8 / 3,7 / 2,8 / 2,8): gener'''a'''lità / il t'''e'''enager / al'''i''' integre / le gi'''o'''rnate / '''u'''n tagliere. [[File:Wurdpiramide.jpg|thumb|Fryske wurdpiramide]] ==Fariant == In fariant fan it metanagram is de wurdpiramide, dy't gearstald is út it oergean fan it iene wurd nei it oare troch it anagrammearjen derfan en it tafoegjen of fuortheljen fan in letter. Op dy wize kinne hiele rigen wurden konstruearre wurde op basis fan omskriuwings. [[Kategory:Taalpuzel]] 1p09cvrwbijst2o8ql4ez0pe5nb2t60 Palindroomdei 0 190842 1223587 2026-03-29T09:13:09Z Kees Swart 15205 vertaald van nl 1223587 wikitext text/x-wiki [[File:20200202 animated.gif|thumb|20200202 as palindroomdei]] In '''palindroomdei''' is in kalinderdatum dy't, wannear't yn sifers werjûn wurdt (dd/mm/jjjj, dus dei/moanne/jier of mm/dd/jjj, moanne/dei/jier, wêrby't de lêste werjefte yn Angelsaksyske lannen brûkt wurdt), in symmetryske struktuer fertoant. <ref>[https://www.fijnedagvan.nl/info/palindroomdag/ Palindroomdag]</ref> Mei oare wurden: de datum bliuwt lyk at dy fan links nei rjochts of fan rjochts nei links lêzen wurdt.<ref>[https://www.taalbank.nl/2020/02/03/palindroomdag/ Palindroomdag], taalbank.nl</ref> Yn it beweegjende foarbyld hjirnjonken is noch in oare datumoantsjutting brûkt: "JJJJJMDD": earst it jier en dan de moanne en de dei, is gjin moanne mei in moannenûmer 20, dus de earste fjouwer sifers moatte slaan op it jiertal. == Foarbylden == Inkelde foarbylden fan in palindroomdei: * 10 febrewaris 2001 → 10/02/2001 * 20 febrewaris 2002 → 20/02/2002 * 1 febrewaris 2010 → 01/02/2010 * 2 febrewaris 2020 → 02/02/2020 * 12 febrewaris 2021 → 12/02/2021 * 22 febrewaris 2022 → 22/02/2022 Ofhinklik fan de datumwerjefte kin der in oare palindroomdei wêze. Bygelyks: * 02/12/2120 jout 12 febrewaris 2120 of 2 desimber 2120 oan. Yn oare gefalen is de datum mar yn ien fan de beide werjeften in palindroomdei. Foarbylden: * 22/02/2022 geeft 22 febrewaris 2022 oan, mar it hat gjin betsjutting yn it Angelsaksyske werjefte; * 22/10/2201 jout 22 oktober 2201 oan yn de Ingelske werjefte, mar hat gjin betsjutting yn de oare werjefte. Yn guon gefallen kin de datum deselde palindroomdei jaan foar beide werjeften. Foarbylden: * 11/11/1111 tsjut 11 novimber 1111 of 11 novimber 1111 oan * 02/02/2020 betsjut 2 febrewaris 2020 of 2 febrewaris 2020 == Ynternasjonale Palindroomdei == In ynternasjonale palindreamdei is bysûnder, omdat in minske der yn syn libben ornaris mar ien meimakket. De foarrige ynternasjonale palindreamdei wie 11 novimber 1111 (11/11/1111). <ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2022/02/21/palindroomdag-22-z222222/22-22/22-02-2022: Hjoed is palindroomdei, hoe útsonderlik is dat?], frt.nl</ref> Destiids stie men lykwols net stil by dit ferskynsel, om't der noch gjin kalindersysyteem brûkt waard. == Palindroomdagen fan it begjin fan de kristlike jiertelling oant 9999 == Tabellen A en B ôf toane alle jierren — fan it begjin fan de kristlike jiertelling oant en mei it jier 9999 — dêr't in palindroomdei yn foarkomt. In palindroomdatum wurdt oanjûn troch de twa siferpearen fan it oanbelangjende jier fan rjochts nei links te lêzen. Dy siferpearen foarmje respektyflik de dei en moanne (yn tabel A foar de werjefte dd/mm/jjjj) of de moanne en dei (yn tabel B foar de werjefte mm/dd/jjjj). {| class="wikitable" |- ! Tabel A. “Jierren dêr't in palindreamdei yn foarkomt (datum yn de notaasje dd/mm/jjjj) |} {| class="wikitable" | 101||1001||1101||2001||2101||3001||4001||5001||6001||7001||8001||9001 |- | 102||1002||1102||2002||2102||3002||4002||5002||6002||7002||8002||9002 |- | 103||1003||1103|| ||2103||3003||4003||5003||6003||7003||8003||9003 |- | 110||1010||1110||2010||2110||3010||4010||5010||6010||7010||8010||9010 |- | 111||1011||1111||2011||2111||3011||4011||5011||6011||7011||8011||9011 |- | 112||1012||1112||2012||2112||3012||4012||5012||6012||7012||8012||9012 |- | 113||1013|| || ||2113||3013|| ||5013|| ||7013||8013|| |- | 120||1020||1120||2020||2120||3020||4020||5020||6020||7020||8020||9020 |- | 121||1021||1121||2021||2121||3021||4021||5021||6021||7021||8021||9021 |- | 122||1022||1122||2022||2122||3022||4022||5022||6022||7022||8022||9022 |- | 130||1030||1130||2030||2130||3030||4030||5030||6030||7030||8030||9030 |- | 131||1031||1131||2031||2131||3031||4031||5031||6031||7031||8031||9031 |- | 132||1032||1132||2032||2132||3032||4032||5032||6032||7032||8032||9032 |- | 140||1040||1140||2040||2140||3040||4040||5040||6040||7040||8040||9040 |- | 141||1041||1141||2041||2141||3041||4041||5041||6041||7041||8041||9041 |- | 142||1042||1142||2042||2142||3042||4042||5042||6042||7042||8042||9042 |- | 150||1050||1150||2050||2150||3050||4050||5050||6050||7050||8050||9050 |- | 151||1051||1151||2051||2151||3051||4051||5051||6051||7051||8051||9051 |- | 152||1052||1152||2052||2152||3052||4052||5052||6052||7052||8052||9052 |- | 160||1060||1160||2060||2160||3060||4060||5060||6060||7060||8060||9060 |- | 161||1061||1161||2061||2161||3061||4061||5061||6061||7061||8061||9061 |- | 162||1062||1162||2062||2162||3062||4062||5062||6062||7062||8062||9062 |- | 170||1070||1170||2070||2170||3070||4070||5070||6070||7070||8070||9070 |- | 171||1071||1171||2071||2171||3071||4071||5071||6071||7071||8071||9071 |- | 172||1072||1172||2072||2172||3072||4072||5072||6072||7072||8072||9072 |- | 180||1080||1180||2080||2180||3080||4080||5080||6080||7080||8080||9080 |- | 181||1081||1181||2081||2181||3081||4081||5081||6081||7081||8081||9081 |- | 182||1082||1182||2082||2182||3082||4082||5082||6082||7082||8082||9082 |- | 190||1090||1190||2090||2190||3090||4090||5090||6090||7090||8090||9090 |- | 191||1091||1191||2091||2191||3091||4091||5091||6091||7091||8091||9091 |- | 192||1092||1192||2092||2192||3092||4092||5092||6092||7092||8092||9092 |} {| class="wikitable" |- ! Tabel B. Jierren dêr't in palindreamdei yn foarkomt (datum yn de notaasje mm/dd/jjjj) |} {| class="wikitable" | 101||110||111||120||121||130||140||150||160||170||180||190 |- | 201||210||211||220||221||230||240||250||260||270||280||290 |- | 301||310||311|| ||321||330||340||350||360||370||380||390 |- | 1001||1010||1011||1020||1021||1030||1040||1050||1060||1070||1080||1090 |- | 1101||1110||1111||1120||1121||1130||1140||1150||1160||1170||1180||1190 |- | 1201||1210||1211||1220||1221||1230||1240||1250||1260||1270||1280||1290 |- | 1301||1310|| || ||1321||1330|| ||1350|| ||1370||1380|| |- | 2001||2010||2011||2020||2021||2030||2040||2050||2060||2070||2080||2090 |- | 2101||2110||2111||2120||2121||2130||2140||2150||2160||2170||2180||2190 |- | 2201||2210||2211||2220||2221||2230||2240||2250||2260||2270||2280||2290 |- | 3001||3010||3011||3020||3021||3030||3040||3050||3060||3070||3080||3090 |- | 3101||3110||3111||3120||3121||3130||3140||3150||3160||3170||3180||3190 |- | 3201||3210||3211||3220||3221||3230||3240||3250||3260||3270||3280||3290 |- | 4001||4010||4011||4020||4021||4030||4040||4050||4060||4070||4080||4090 |- | 4101||4110||4111||4120||4121||4130||4140||4150||4160||4170||4180||4190 |- | 4201||4210||4211||4220||4221||4230||4240||4250||4260||4270||4280||4290 |- | 5001||5010||5011||5020||5021||5030||5040||5050||5060||5070||5080||5090 |- | 5101||5110||5111||5120||5121||5130||5140||5150||5160||5170||5180||5190 |- | 5201||5210||5211||5220||5221||5230||5240||5250||5260||5270||5280||5290 |- | 6001||6010||6011||6020||6021||6030||6040||6050||6060||6070||6080||6090 |- | 6101||6110||6111||6120||6121||6130||6140||6150||6160||6170||6180||6190 |- | 6201||6210||6211||6220||6221||6230||6240||6250||6260||6270||6280||6290 |- | 7001||7010||7011||7020||7021||7030||7040||7050||7060||7070||7080||7090 |- | 7101||7110||7111||7120||7121||7130||7140||7150||7160||7170||7180||7190 |- | 7201||7210||7211||7220||7221||7230||7240||7250||7260||7270||7280||7290 |- | 8001||8010||8011||8020||8021||8030||8040||8050||8060||8070||8080||8090 |- | 8101||8110||8111||8120||8121||8130||8140||8150||8160||8170||8180||8190 |- | 8201||8210||8211||8220||8221||8230||8240||8250||8260||8270||8280||8290 |- | 9001||9010||9011||9020||9021||9030||9040||9050||9060||9070||9080||9090 |- | 9101||9110||9111||9120||9121||9130||9140||9150||9160||9170||9180||9190 |- | 9201||9210||9211||9220||9221||9230||9240||9250||9260||9270||9280||9290 |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} }} [[Kategory:Datum]] [[Kategory:Taal]] 7rsv4oxunqqzcokab3l0jh1ax30k3mq Karoline-eilannen 0 190843 1223588 2026-03-29T09:27:58Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Ynfoboks eilân | namme = Karoline-eilannen | ôfbylding = Caroline Islands-map.gif | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | Flagge = | Lokaasje = [[Stille Oseaan]] | Eilannegroep = [[Mikroneezje (regio)|Mikroneezje]] | Lân = [[Ofbyld:Flag of the Federated States of Micronesia.svg|border|20px]] [[Mikroneezje (lân)|Federale Steaten fan Mikroneezje]] [[Ofbyld:Flag of Palau.svg|border|20px]] [[Palau]] | Koördinaten = {{Koördinaten yn..." 1223588 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks eilân | namme = Karoline-eilannen | ôfbylding = Caroline Islands-map.gif | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | Flagge = | Lokaasje = [[Stille Oseaan]] | Eilannegroep = [[Mikroneezje (regio)|Mikroneezje]] | Lân = [[Ofbyld:Flag of the Federated States of Micronesia.svg|border|20px]] [[Mikroneezje (lân)|Federale Steaten fan Mikroneezje]] [[Ofbyld:Flag of Palau.svg|border|20px]] [[Palau]] | Koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|6_03_N_147_05_E_type:isle|6° 3' NB, 147° 5' EL}} | Haadstêd = [[Palikir]] (FSM) / [[Ngerulmud]] (Palau) | Belangrike plakken = [[Weno]], [[Kolonia]], [[Koror]] | Ynwennertal = ± 125.000 | Maks. lingte = | Maks. breedte = | Oerflak = 1.194 km² | Heechste punt = 791 m ([[Mount Nanlaud]]) | Gebrûk = | ôfbylding2 = LocationCarolineIslands.png | ôfbyldingstekst2 = Lokaasje Karoline-eilannen. | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | webside = | mapname = | mapwidth = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lat_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | lon_dir = | tekst by posysjekaart = }} De '''Karoline-eilannen''' (Ingelsk: ''Caroline Islands'') binne in grutte eilannegroep yn 'e westlike [[Stille Oseaan]], dy't part útmeitsje fan 'e regio [[Mikroneezje (regio)|Mikroneezje]]. De arsjipel is ferdield tusken twa ûnôfhinklike lannen: de [[Mikroneezje (lân)|Federale Steaten fan Mikroneezje]] yn it easten en it sintrum, en [[Palau]] yn it uterste westen. De eilannen binne ferneamd nei de [[Spanje|Spaanske]] kening [[Karel II fan Spanje]]. == Skiednis == De earste bewenners fan 'e Karoline-eilannen kamen tûzenen jierren lyn út Súdeast-Aazje wei. De earste Europeanen dy't de eilannen sjoen hawwe, wiene de Spanjerts yn 'e iere 16e iuw. De Spanjert [[Francisco Lazcano]] joech de arsjipel yn 1686 de namme ''Las Carolinas''. [[Ofbyld:Spanish Wall, Kolonia.jpg|thumb|left|Spaanske resten yn Kolonia.]] Nei't Spanje de [[Spaansk-Amerikaanske Oarloch]] ferlern hie ferkocht it lân de eilannen yn 1899 oan [[Dútslân]]. De Karoline-eilannen waarden doe ûnderdiel fan it protektoraat [[Dútsk Nij-Guineä]]. De Dútsers besochten de kopra-produksje (drûge kokos) te stimulearjen, mar harren bewâld duorre net lang. Oan it begjin fan 'e [[Earste Wrâldkriich]] yn 1914 besette [[Japan]] de eilannen. Nei de oarloch krigen de Japanners in mandaat fan it [[Folkebûn]] om de eilannen te bestjoeren. Sy fêstigen grutte koloniale mienskippen en bouden militêre bases op strategyske plakken lykas [[Chuuk-atoll|Chuuk]] (Truk Lagoon). [[Ofbyld:Tanks on Pohnpei Island.jpg|thumb|left|Japanske tanks op Pohnpei.]] Yn 'e [[Twadde Wrâldkriich]] waarden de eilannen troffen troch swiere Alliearde bombardeminten, benammen by [[Operaasje Hailstone]] yn 1944. Nei de Japanske oerjefte yn 1945 kamen de Karoline-eilannen ûnder behear fan 'e [[Feriene Steaten]] as ûnderdiel fan it [[Trustgebiet fan de Pasifyske Eilannen|Trustgebiet fan 'e Pasifyske Eilannen]]. Lang om let waarden de eilannen yn 'e jierren 1980 (Federale Steaten fan Mikroneezje) en 1990 (Palau) ûnôfhinklik. == Geografy == De arsjipel bestiet út likernôch 963 lytse eilannen en atollen ferspraat oer in see-oerflak fan miljoenen fjouwerkante kilometers. Geologysk sjoen binne der twa soarten eilannen: * Hege eilannen: Fulkanyske eilannen lykas [[Pohnpei]], [[Kosrae]] en [[Palau]], mei bergen en tichte tropyske reinwâlden. * Lege eilannen: Koraalatollen dy't mar in pear meter boppe de seespegel útstekke, lykas [[Ulithi]] en [[Woleai]]. De heechste berch fan 'e arsjipel is [[Mount Nanlaud]] op Pohnpei mei in hichte fan 791 meter. It klimaat is tropysk en fochtich mei in soad rein yn it hiele jier troch. == Befolking == De ynwenners fan 'e Karoline-eilannen binne [[Mikroneezje (regio)|Mikroneezjers]]. Der binne ferskate etnyske groepen, elk mei har eigen kultuer. It [[Ingelsk]] is de offisjele taal, mar der binne ferskillende lânseigen talen. De mearderheid fan 'e befolking is tsjintwurdich [[kristendom|kristlik]] ([[Roomsk-Katolike Tsjerke|roomsk-katolyk]] of [[Protestantisme|protestantsk]]). == Ekonomy == De ekonomy is foar in grut part ôfhinklik fan finansjele stipe fan de Feriene Steaten (troch de ''Compact of Free Association''). Dêrneist binne fiskerij, lânbou (foar eigen gebrûk) en toerisme (benammen dûksport yn Palau en Chuuk) wichtige boarnen fan ynkommen. {{CommonsBalke|Caroline Islands}} [[Kategory:Eilân yn de Grutte Oseaan]] [[Kategory:Geografy fan Mikroneezje (lân)]] [[Kategory:Geografy fan Palau]] ktxz3vvy8eaal1ddz3lnjxr5bknnbzm Karolinen 0 190844 1223589 2026-03-29T09:28:40Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Karoline-eilannen]] 1223589 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Karoline-eilannen]] 82iemnnz93y4yrol4vz0qn7k9eum31q Sint-Mattiaseilannen 0 190845 1223593 2026-03-29T11:21:51Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Ynfoboks eilân | namme = Sint-Mattiaseilannen | ôfbylding = St Matthias Islands (NASA).JPG | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = Loftfoto fan 'e Sint-Mattiaseilannen | Flagge = | Lokaasje = [[Grutte Oseaan]] | Eilannegroep = [[Bismarckarsjipel]] | Lân = [[Ofbyld:Flag of Papua New Guinea.svg|border|20px]] [[Papoea Nij-Guineä]] | Koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|1_25_S_149_40_E_type:isle|1°25'S 149°40'E}} | Haadstêd = | Belang..." 1223593 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks eilân | namme = Sint-Mattiaseilannen | ôfbylding = St Matthias Islands (NASA).JPG | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = Loftfoto fan 'e Sint-Mattiaseilannen | Flagge = | Lokaasje = [[Grutte Oseaan]] | Eilannegroep = [[Bismarckarsjipel]] | Lân = [[Ofbyld:Flag of Papua New Guinea.svg|border|20px]] [[Papoea Nij-Guineä]] | Koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|1_25_S_149_40_E_type:isle|1°25'S 149°40'E}} | Haadstêd = | Belangrike plakken = Boliu, Tasitel | Ynwennertal = ± 5.500 | Maks. lingte = | Maks. breedte = | Oerflak = 350 km² | Heechste punt = 650 m (op Mussau) | Gebrûk = | webside = | mapname = | mapwidth = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lat_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | lon_dir = | tekst by posysjekaart = }} De '''Sint-Mattiaseilannen''' (Ingelsk: ''St. Matthias Islands''), ek wol de '''Mussau-eilannen''' neamd, binne in lytse eilannegroep yn it noarden fan 'e [[Bismarckarsjipel]]. De eilannen hearre by [[Papoea Nij-Guineä]] en binne ûnderdiel fan 'e provinsje [[Nij-Ierlân (provinsje)|Nij-Ierlân]]. De groep bestiet út likernôch tsien fulkanyske eilannen en koraaleilannen. == Skiednis == De earste Europeanen dy't de eilannen besochten, wiene de Nederlanners [[Jacob le Maire]] en [[Willem Schouten]] yn 1616. De namme "St. Matthias" waard letter yn 1690 jûn troch de Ingelske ûntdekkingsreizger [[William Dampier]], dy't dêr op 'e nammedei fan 'e apostel [[Mattias (apostel)|Mattias]] oankaam. Oan 'e ein fan 'e 19e iuw kamen de eilannen ûnder [[Dútslân|Dútsk]] bewâld as ûnderdiel fan [[Dútsk Nij-Guineä]]. De befolking stie bekend om harren ferset tsjin bûtensteanders; yn 1901 waarden ferskate leden fan in Dútsk wittenskiplik team op Mussau deadien troch de lokale befolking. Nei de [[Earste Wrâldkriich]] waarden de eilannen troch [[Austraalje]] bestjoerd ûnder in mandaat fan it [[Folkebûn]]. Yn 'e [[Twadde Wrâldkriich]] waarden de eilannen troch [[Japan]] beset. Benammen it eilân [[Emirau]] wie fan grut strategysk belang foar de alliearden, dy't it yn 1944 sûnder ferset oernamen en der in grutte loftmachtbasis bouden om de Japanske basis [[Rabaul (stêd)|Rabaul]] te isolearjen. Sûnt 1975 binne de eilannen part fan it ûnôfhinklike lân Papoea Nij-Guineä. == Geografy == De arsjipel leit likernôch 150 kilometer noardwestlik fan it eilân [[Nij-Ierlân (eilân)|Nij-Ierlân]]. De groep bestiet út: *Mussau is it grutste eilân mei it heechste punt (650 meter) is tichte begroeid mei tropysk reinwâld. *Emirau (of Emira) is n grut koraaleilân ten easten fan Mussau. *Tench: (of Enusi) is in lyts en isolearre koraaleilân fierder nei it easten. *Fierder binne der noch in oantal lytsere eilantsjes lykas Eloaua en Emananus. It klimaat is tropysk en fochtich. De eilannen binne biologysk sjoen tige ryk en hawwe ferskate [[Endemisme|endemyske]] [[fûgel]][[Soarte (taksonomy)|soarten]]. == Befolking == De ynwenners binne Melaneezjers. Hja sprekke ien fan 'e saneamde Sint-Mattiastalen, wêrfan it [[Mussau-Emira]] it grutste tal praters hat. In grut part fan 'e befolking is lid fan 'e [[sândedeisadvintisten]], dy't yn 'e jierren 1930 in grutte ynfloed krigen op 'e eilannen. Dat hat de lokale kultuer en libbenswize bot feroare (sa wurdt der bygelyks gjin bargefleis mear iten). == Ekonomy == De ekonomy is ienfâldich en bestiet út selsfoarsjennende lânbou en fiskerij. Kopra (drûge kokos) is it wichtichste eksportprodukt. Toerisme is der hast net troch de isolearre lokaasje en brek oan foarsjennings. {{CommonsBalke|St Matthias Islands|Sint-Mattiaseilannen}} [[Kategory:Eilân yn de Grutte Oseaan]] [[Kategory:Geografy fan Papoea Nij-Guineä]] dgkjs1bcp2lpjht825jg13na8pual1p