Wikipedy:Oerlisside

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="fy">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedy</sitename>
    <dbname>fywiki</dbname>
    <base>https://fy.wikipedia.org/wiki/Haadside</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.22</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Wiki</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Oerlis</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Meidogger</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Meidogger oerlis</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedy</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedy oerlis</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Ofbyld</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Ofbyld oerlis</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki oerlis</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Berjocht</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Berjocht oerlis</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Hulp</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Hulp oerlis</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategory</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kategory oerlis</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Tema</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Tema oerlis</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Wikipedy:Oerlisside</title>
    <ns>4</ns>
    <id>176</id>
    <revision>
      <id>1224147</id>
      <parentid>1224023</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T17:11:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>15867</id>
      </contributor>
      <comment>/* Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) */ nije seksje</comment>
      <origin>1224147</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="91733" sha1="pwgao76twbh04sx5h2ynnmw84w9x1tp" xml:space="preserve">__NEWSECTIONLINK__
&lt;!-- Don't place ynterwiki directly on this page; it interferes with the discussion. Interwiki can be found in [[Berjocht:Oerlisside]]. --&gt;
{{Oerlisside}}

== Koördinaten ==
{{Ping|Drewes}} Dy koordinaten hie ik noch efkens litten, om't ús Geohack net wol. {{Ping|Kneppelfreed}} Mar tank foar it kaartsje. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 12 des 2025, 11.00 (CET)
{{Ping|Drewes|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk}} Is de reden bekend werom't Geohack net wurket?--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 12 des 2025, 19.48 (CET)

:@[[Meidogger:Mysha|Mysha]], graach dien, hjer. De koördinaten kinne jo ek oernimmen fan de Nederlânske side. @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], ik begryp net wêrom't Geohack no net wurket. Ik seach it no ek krekt. It wurke foarhinne al. Ik sjoch sa gau it probleem net. Is der immen dy't it wit? [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 12 des 2025, 20.38 (CET)
:{{Ping|Mysha|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Drewes}} Nee, ikke net. Mar ik dy koördinaten en sa, dat giet my al gau boppe de pet. Is it oeral sa of allinnich op dizze side? As it oeral itselde is, hawwe se by Geohack miskien in ''bug'' en losse se it sels op. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 12 des 2025, 20.42 (CET)
::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], it skynt by ús op alle plakken, want ik haw dêr by in stikmannich plakken even neisjoen. By nl wurket er dêrfoaroer wol. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 12 des 2025, 20.47 (CET)
:::{{Ping|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}} As it op nl: wol wurket, dan is der faaks by Geohack wat feroare wêrtroch it koördinateberjocht by ús (dat oars is as it koördinateberjocht op nl:, seach ik) net mear goed wurket. Mar hoe't je dat reparearje kinne sûnder dat je alle siden by del moatte dêr't it berjocht op brûkt wurdt, dat soe ik net witte. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 12 des 2025, 20.55 (CET)
:::: {{Ping|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}} @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] (Ik wit net krekt wêr't der stiet wat it ferskil is tusken &quot;Ping&quot; en &quot;@&quot;.) Is it allinnich by ús in probleem? Of hawwe oare W: dat probleem en hawwe dy it oplost? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:::::{{Ping|Mysha}} Neffens my is der gjin ferskil en kinne jo beide brûke, mar earlik sein bin ik dêr net wis fan. Ik ha by de Fryske wiki leard om te pingen.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 15 des 2025, 18.45 (CET)

:{{Ping|Drewes|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk}} Om't it probleem noch jimmeroan net oplost is, ha ik oan ChatGPT frege wat it probleem wêze kin. Neffens ChatGPT hat de Frysktalige wikipedy gjin eigen konfiguraasje ynsteld om koördinaten fuort troch te stjoeren nei in kaarttsjinst. It hat te krijen mei in ûntbrekkende of oare ynstelling en net mei in bug. Soks soe oankaarte wurde kinne op Phabricator (it bug-/taaksysteem van Wikimedia). Dat kin sa en ik tink dat ien fan 'e behearders dat it bêste dwaan kinne:

*stap 1 gean nei: https://phabricator.wikimedia.org
*stap 2 Log yn (Wikimedia-account)
*stap 3 Klik op Create Task
*stap 4 Plak de ûndersteande tekst
*stap 5 Foegje de tags ta (dat helpt by de sichtberens) 

Tags: 
MediaWiki
Wikis
Maps
GeoHack
Kartographer
fywiki

'''De folgjende tekst tekst kin yn it berjocht plakt wurde.'''

Title: fywiki: Coordinates link to GeoHack instead of opening a primary map service

Description: On the Frisian Wikipedia (fywiki), clicking on coordinates in articles always redirects to GeoHack (toolforge.org), instead of opening a primary map service (e.g. OpenStreetMap) directly.

This differs from other Wikipedias such as nlwiki, where coordinates open a map directly and GeoHack is only used as a secondary tool.

Example:
Article: Abdij fan Cluny (fywiki)
Coordinates link to:
https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=fy&amp;params=46_40_0_N_4_42_0_E_scale:12500_type:landmark_region:FR

It appears that fywiki does not have a “primary map service” configured for coordinate links, causing the default GeoHack redirect to be used.

Expected behavior: Clicking on coordinates on fywiki should open a primary map service directly (e.g. OpenStreetMap), similar to nlwiki and other Wikipedias.

Possible solution / investigation: Check whether fywiki has a primary map service configured for coordinates (MediaWiki / Kartographer / Wiki configuration).
If missing, align fywiki’s behavior with other Wikipedias by setting a default map service.

Ik hoopje dat hjir wat mei dien wurde kin.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 18 des 2025, 20.37 (CET)
:: Romke, de lêste berjochten oer  AI, is dat y alle gefallen, in tredde fan de antwurden ferkeard is. Om't by [[Abdij fan Cluny]] de koordinaten net funksjonearje, moat ik oannimme dat it antwurd wat jo hân hawwe yn dy tredde sit.
:: De skoalle giet ticht foar it jier; dat ik winskje eltsenien noflike dagen, en yn [[2026]] hoopje ik werom te kommen om te sjen dat it oplost is. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 19 des 2025, 14.00 (CET)
:{{Ping|RomkeHoekstra|Drewes|Kneppelfreed}} Ik haw hjir ris even nei sjoen, mar se wolle by Phabricator myn meidoggersnamme net akseptearje om't der in apostrof yn sit. No kin ik foar dizze webside fansels in oare meidoggersnamme betinke, mar ik haw oer dit ûnderwerp sa'n bytsje doel, dat as ik fragen krij, ik dy net beäntwurdzje kinne soe. Ik brûk dy koördinaten noait en ik begryp earlik sein mar heal wat it probleem is. De keppeling wurket blykber net mear goed, dat is alles wat ik oant no ta begrepen haw. {{Ping|Kneppelfreed}}, jo hawwe hjir okkerjiers de hiele programmatuer fan 'e posysjekaarten ynsteld, dat dit seit jo nei alle gedachten mear as my; is dit ek wat dat jo oppakke kinne? As jo net wolle, sil ik it wol dwaan, mar dan taast ik folslein yn it tsjuster. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 12.31 (CET)
::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], ik haw it dêre op it aljemint brocht, dus sil sjen wat dêr fierder út komt. Mar earlik sein giet soks mei ek boppe de pet. Ja, ik haw okkerjiers de posysjekaarten oan 'e praat krigen, mar dat wie mear in kwestje om de juste berjochten yn de wikipedy oan te meitsjen, en dat wiene der noch al wat, om dy posysjekaarten oan it wurk te krijen. Dit is in kwestje foar yn 'e Wikimedia dêr't ik fierders alhiel gjin ferstân fan haw. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 19 des 2025, 20.15 (CET)
:::{{Ping|Kneppelfreed}} O. Ik tocht dat dit oanferwante dingen wiene. Safolle wit ik der dus fan. No, yn elts gefal tankjewol dat jo it oppakt hawwe. We sille sjen wat it opsmyt. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 20.48 (CET)
::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed}} Tige tank foar jim krewearjen. Eefkes ôfwachtsje wat der no bart. It soe moai wêze as wy dit wer oan 'e praat krije. Eefkes in fraach: binne der ek kontakten mei wikipedia dat wy harren freegje kinne oer saken dêr't by ús de kennis tekoart komt? Wy binne hjir no ienris in hiel kwetsber klubke.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 19 des 2025, 22.12 (CET)
:::::{{Ping|RomkeHoekstra}} In goeie fraach. Dêr moast ik al even djip oer neitinke. Der hat in stikmannich jierren lyn ris wat west mei de haadside, dy't net mear goed werjûn waard. Doe bin ik by Meta-Wiki te rie gien, en dy hawwe doe holpen. Doe moast ik tydlik de befeiliging fan 'e haadside útsette, wit ik noch wol, sadat sy dêrmei oan it pielen koene. Ik leau dat ik dêrfoar dizze link brûkt haw: https://meta.wikimedia.org/wiki/Ask_a_question/Recent_questions , want dy haw ik teminsten opslein. Mar as jo bliuwende kontakten of in spesjale kontaktpersoan foar ús Wikipedy bedoele, nee, dy hawwe wy net. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 23.15 (CET)
::::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}} Ik praat fanút in stik ûnkunde en bin gjin behearder en wit ek net hokker tools jimme ta jim beskikking ha, mar is it dan net handich om earne in dielplak te hawwen dêr't jimme dizze kennis meiïnoar diele kinne? It soe spitich wêze dat de boel hjir op 'e kont leit as ien foar in skoft neat dwaan kin of omfalt of gewoan gjin nocht mear oan it wurk hat en elkenien mar omgriemt om't dêrmei de kennis ferdwûn is.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 20 des 2025, 09.17 (CET)
:::::::{{Ping|RomkeHoekstra}} No, safolle ''tools'' mear as jo hawwe wy net. Wat wy dogge, ferskilt eins net safolle fan wat josels ek al dogge, allinnich kinne wy as behearder siden wiskje, skoattelje en ûntskoattelje en meidoggers útslute. Mear is it eins net. Wat jo sizze oer it dielen fan kennis, dêr hawwe jo wol in punt. Mar ik soe sa ien, twa, trije net witte wêr't wy sokke dingen krekt opskriuwe kinne dêr't behearders fan letter it weromfine kinne as se der ferlet fan hawwe. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 01.29 (CET)

Dit wie it antwurd dat ik fan wikimedia weromkrigen ha:
Hi @Kneppelfreed, thanks for taking the time to report this and welcome to Phabricator!

&quot;koördinaten&quot; in the Infobox in https://fy.wikipedia.org/wiki/Abdij_fan_Cluny links to dead http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?language=fy&amp;params=46_40_0_N_4_42_0_E_scale:12500_type:landmark_region:FR&amp;pagename=Abdij_fan_Cluny&amp;src=Abdij_fan_Cluny. Toolserver.org was switched off in 2014.

https://fy.wikipedia.org/wiki/Berjocht:Koördinaten_yn_tekst needs updating (several outdated links), and https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Berjocht:Koördinaten&amp;action=edit (after an unneeded redirect) uses https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Berjocht:MapsServer&amp;action=edit which also needs several links to get updated.

User scripts, gadgets, templates, modules, custom CSS are local on-wiki content. Local content is managed independently on each wiki, by each wiki community themselves.
Phabricator is mostly used for MediaWiki, MediaWiki extensions, or server configuration, or by developers and teams to organize what they plan to work on.
If you are looking for help with the local code on a wiki, please see https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech instead.
This needs fixing on the local wiki by editing its local content. Thus I am closing this task here - thanks for your understanding!

{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}}
:Moai, no dan witte wy dat wy dêr net wêze moatte en it sels oplosse moatte. Ik ha fan 'e moarn in hiel skoft mei ChatGPT oan 'e gong west en nei lapen tekst en hinne en wer geskriuw binne wy der tink út (it lestige is dat ChatGPT nochal ris ferkearde folchoarders oanhâldt en somtiden wurden brûkt dy't ik net kin/koe). Mar om koart te kriemen leit neffens ChatGPT de oarsaak fan it probleem by it berjocht, dat streekrjocht nei GeoHack ferwiist. No moat der foar de oplossing earst in systeem- of ynterfaceberjocht oanmakke wurde (dêr ha ik gjin rjochten foar, dus dat sil troch ien fan jimme dien wurde moatte. Sa'n ynterfaceberjocht wurdt as folget oanmakke (mei format MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label):

* stap 1: gean nei: https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label 
* stap 2: klik op bewurkje boppe oan 'e side.
* stap 3: plak dêr de platte tekst: Toant de koördinaten fan dit plak as klikbere kaartlink mei Kartographer.
* stap 4: opslaan.

It berjocht is no beskikber foar alle berjochten of funksjes dy't it Koordinaten-yn-tekst-label brûke. As dat dien is sjoch ik as it berjocht:koördinaten yn tekst oanpast wurde moat (dêr ha'k leau ik wol rjochten foar).--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 12.52 (CET)

:{{Ping|RomkeHoekstra}} &quot;No witte wy [... dat wy] it sels oplosse moatte&quot;, skriuwe jo. Uh, dat is net wat der yn 'e reäksje fan Phabricator stiet. Sy sizze: as jimme help nedich binne om dit probleem op te lossen, dan moatte jim net by ús wêze, mar by https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech. 
:As jo miene dat jo it sels oplosse kinne, is my dat bêst, mar ik fyn dat jo tefolle fertrouwe op ChatGPT. Sels haw ik earlik sein nul fertrouwen yn sa'n a.i.-programma. &quot;Hallusinearje&quot; is net foar neat ta it wurd fan it jier keazen. As ik nei https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label gean en dêr jo tekst opslaan wol, krij ik de folgjende tekst yn byld: &quot;''Warskôging: Jo bewurkje in side dy't brûkt wurdt yn de tagongstekst foar it wikiprogramma. Feroarings op dizze side feroarje it oansjen fan de tagong foar oare meidoggers.''&quot; Sels haw ik gjin idee wat der barre kin as ik hjirmei ompiel. As de hiele Wikipedy it straks net mear docht, binne wy fierder fan hûs, fansels. Hoe wis binne jo fan jo saak? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 15.05 (CET)
::Ik ha út it andert begrepen dat dit op de lokale wiki korrizjearre wurde moat troch de lokale ynhâld oan te passen en dat wy dus sels oan 'e slach moatte. Mar dan begryp ik dat dus ferkeard.&lt;br&gt;
::Ik wit dat ChatGPT fouten makket en it dus net sa dat ik blyn op dingen yngean (foar de aardichheid moasten jo de hiele diskusje mei ChatGPT ris trochlêze), mar it is ek grutte ûnsin dat ChatGPT neat kin. Wat skriuwt ChatGPT as ik dy warskôging fan jo foarlis: Deze waarschuwing verschijnt altijd bij interfaceberichten. Het is bedoeld om te zeggen: “Denk even na voordat je opslaat.” In jullie geval is de wijziging: één korte zin, zonder code, zonder sjablonen. Dat is zo veilig als het maar kan. Deze waarschuwing is geen signaal dat je “op gevaarlijk terrein” zit — het is MediaWiki dat netjes zegt: “dit is belangrijk”.&lt;br&gt;
::Wat ChatGPT skriuwt as ik de benaudens foar AI-hallusinaasje ferwurdzje: &quot;ik begryp de soarch oer AI-hallusinaasje hiel goed. Yn dit gefal giet it lykwols net om nije logika, mar om it ferienfâldigjen fan in interfaceberjocht nei platte tekst, wat neffens MediaWiki-praktyk is. De wiziging is lyts, direkt werom te draaien en feroaret gjin artikelynhâld.&lt;br&gt;
::Mar goed, jo binne behearder, ik net. As jo nul fertrouwen ha yn ChatGPT, dan soe ik dit mar gewurde litte. Ik wol nimmen wat oplizze. Ik besykje allinnich mei te tinken om't it in probleem is dat wol om in oplossing freget.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 16.08 (CET)
:::{{Ping|RomkeHoekstra|Drewes|Kneppelfreed}} No ja, Romke, ik sil jo fertelle hoe't ik ta myn miening oer A.I. kommen bin. Google jout op 't heden boppe oan 'e side ek in A.I.-berjocht as jo wat freegje. Ik woe fan 'e wike witte wêr't de namme ''Ptilinopus huttoni'' wei kaam, de wittenskiplike namme fan 'e Rapajufferdo. ''Huttoni'' is dúdlik ôflaat fan 'e Ingelske efternamme Hutton, mar wa wie dy man (want by in frou komt der net ''-i'', mar ''-ae'' efter). Dus ik freegje dat oan Google. Dat A.I.-berjocht seit fan: o, dat is William Hutton, in bekende Nijseelânske samler fan spesimina, mei jierren fan berte en ferstjerren derby. No naam ik al neat oan fan A.I. sûnder dat ik it earnewêr oars befêstigje koe, dat ik sykje nei in William Hutton mei de opjûne jiertallen. Nearne wat te finen. Ik trochsykje en nei in hiel soad gedoch fûn ik út dat de do ferneamd wie nei de Britsk-Nijseelânske biolooch Frederick Wollaston Hutton. Der hat, ynsafier't ik útsykje kin, nea in William Hutton mei dat berop en dy jiertallen bestien. Dêr bin ik earlik sein wol wat fan skrokken. Dat sadwaande. (En dat gong ek net om nije logika, mar om âlde kennis.)
:::Wat it probleem mei de koördinaten oangiet, ik leau dat ik wat yrritaasje by jo opmerk oer myn opstelling (altyd moeilik te sizzen op basis fan skreaune tekst). Ik hoopje dat jo wol foar it ferstân hawwe dat ik jo ynset yn dizze saak tige wurdearje, mar ik hoopje ek dat jo der begrip foar opbringe kinne dat ik huverich bin om om te prutsjen mei programmatuer dêr't ik hielendal gjin ferstân fan haw. Dat ien regel platte tekst it ferskil net meitsje sil, dat wol ik wol oannimme, mar dat makket it ferskil ek net om it probleem mei de koördinaten op te lossen. Jo binne fan doel (of ik moat jo ferkeard begripe) om dêrnei oan 'e programmatuer te sleuteljen. As jo dêr ferstân fan hawwe, bêst genôch. As jo dat poer en allinnich dogge op basis fan 'e oanwizings fan ChatGPT, dan fiel ik my dêr earlik sein net sa noflik by. Ik soe earlik sein wat dit oangiet wol wat ynbring fan 'e oare behearders hawwe wolle. Wat fine {{Ping|Drewes}} en {{Ping|Kneppelfreed}} hjirfan? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 16.40 (CET)
::::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Drewes|Kneppelfreed}} No wurket it [Berjocht:Koördinaten yn tekst] sawiesa net. It is de trouwens de fraach of der überhaupt sleutele wurde moat nei it opslaan fan in interfaceberjocht (interface = tagongstekst). Mar dat leart ús it úttesten. Wat ik yn it Berjocht:Koördinaten yn tekst dêrnei ferfange soe, kin ek wersteld wurde, dat liket my net folle oars as mei oare berjochten.
::::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk}} Wat it gebrûk fan A.I. oanbelanget: A.I. hellet syn ynformaasje fan ynternet en ek ynternet is net altiten korrekt. Sjoch nei wat jo hjoed oer BirdLife by it seerotsje skreaunen en ik hie lykas jo dêr ek myn twifel oer. By fragen oan ChatGPT kinne jo nei boarnen freegje, dy jout er dan by it jaan fan in antwurd en dan kinne jo de ynformaasje fuort by de boarne kontrolearje. Jo fregen oan Google A.I. wêr't de namme ''huttoni'' yn ''Ptilinopus huttoni'' wei kaam. Ik ha gjin ûnderfining mei Google A.I., mar ik ha foar de aardichheid jo fraach suverkrekt oan ChatGPT frege en krige fuort as andert: &quot;huttoni ferwiist nei Frederick Wollaston Hutton (1836–1905), in Britsk-Nijseelânske natuerûndersiker en geolooch&quot; mei ferwizing nei it Ingelsktalige wikipedylemma (Frederick Hutton (scientist).) ChatGPT makket bêst wol fouten (minsken meitsje dy trouwens ek), mar wat ik yntusken wol wit is wat spesifiker de fraach, namste better de antwurden binne. Ik soe jo oanriede dochs ris ChatGPT te brûken (en altiten om boarnen te freegjen).--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 22.46 (CET)
:::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Tankjewol foar de tip. Ik sil der ris oer neitinke. Wat de rest oangiet, as jo tinke dat it miskien mei it opslaan fan dy regel platte tekst klear is, dan wol ik dat wol foar jo dwaan. (Dus dat doch no daliks even.) Mar as der mear gebeure moat, wol ik graach dat jo dêr even mei wachtsje oant Drewes en Kneppelfreed ek har sechje oer dit ûnderwerp dwaan kinnen hawwe. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 23.09 (CET)
::::::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] en @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], ik wol alderearst Romke tige betankje foar jo ynset om dit euveltsje te ferhelpen. Sa't it liket, skynt it allinnich op ús wikipedy net te wurkjen. Ik sjoch by in soad oare wikys wurket it wol. It soe tige moai wêze dat we it hjir ek wer oan it wurk krije kinne. As Romke hjir oan sleutelje wol, dan fyn ik dat poerbêst. Iksels bin in bytsje noedlik om dêr mei om te pielen. As jo, Romke, dat net oan doare, kinne we altyd freegje op dy link dy't Phabricator stjoerd hat: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech]. It liket dat it berjocht feroare wurde moat. By nl brûke se de âlde [https://nl.wikipedia.org/wiki/Sjabloon:Co%C3%B6rdinaten sjabloan koördinaten], dy't praktysk itselde wie as ús [[Berjocht:Koördinaten]]. Wêr't ik bang foar bin, as we it berjocht koördinaten feroarje, we alle siden by del moatte om dy ek te feroarjen. 
::::::En wat ChatGPT oanbelanget, dêr haw ik noch net mei wurke, wol mei Google AI, en ik haw dêr mingde gefoelens oer. It sil yn protte gefallen wol goed wêze, mar it kin it somtiden ek ferkeard ha. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 des 2025, 03.21 (CET)
:::::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}} Ieneach hat no in interfaceberjocht oanmakke en der is fierder neat raars bart, lykas ChatGPT al oanjoech. It feroaret lykwols noch neat oan 'e wurking fan 'e koördinaten om't it âlde berjocht noch hieltiten de Geohack-keppeling makket. Der moatte no twa dingen dien wurde: 1. Om't der in lus ûntstiet mei't de namme fan it berjocht en de namme fan it interfaceberjocht meiïnoar botse, moat der A. in nij berjocht oanmakke wurde ûnder de namme Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer. B. Yn it âlde berjocht moat in trochferwizing komme. Dat is alles. Wurket it net, dan kin neffens ChatGPT alles weromdraaid wurde: klikke op skiednis, kies de eardere ferzje en weromsette. Eefkes foar jim ynformaasje: ik ha mei ChatGPT sels in pear saken thús oplosse kind, û.o. it werstellen fan it lint yn Word (dat út it byld ferdwûn wie), mei help fan A.I. in skealike pop-up fan 'e computer ferwidere en in skermprobleem mei de mobyl oplost. It foardiel fan ChatGPT is dat er by problemen alles yn stappen trochjout. Ik wachtsje jim reäksje ôf. It soe moai wêze as [[Meidogger:Drewes]] as behearder ek eefkes reägearret? [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 09.05 (CET)
::::::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Miskien bin ik wol wat te foarsichtich mei sok spul. Dus, no ja, okee, prebearje it mar ris. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 des 2025, 15.00 (CET)
::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}}  Meidoggers. Ik folgje alles wier wol, mar kin hjir gjin sinnich wurd oer sizze. Interfaceberjocht, ChatGPT of Geohack-keppeling, it seit my neat. Sorry. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 22 des 2025, 16.07 (CET)
:::{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk|Drewes}} Ik haw besocht oft in lokale oanpassing mooglik wie en hie hope dat it hjirmei oplost wie, mar it docht bliken dat de koördinaten djipper yn 'e infoboksstruktuer sitte as ferwachte. Dat soe betsjutte dat der ek yn 'e ynfoboksen sleutele wurde moat en dat giet ek my te fier. Dêrom haw ik de feroaring fan it berjocht Berjocht:Koördinaten yn tekst werom set nei de âlde sitewaasje. It nije Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer kin ferwidere wurde lykas ek it interfaceberjocht. Dêrmei binne wy wer by de âlde sitewaasje. ChatGPT advisearret ús op 'e nij Phabricator te mailen om't it in struktureel patroanprobleem is dat dêr thús heart en joech my foar de mail de folgjende tekst.   
:::---- 
:::On fy.wikipedia.org we investigated replacing legacy GeoHack-based coordinate links with Kartographer (maplink).
:::While this initially appears to be a local template change, we found that there is no safe local-only migration path due to how coordinate templates are used.
:::Current situation:
:::* A single coordinate template is used both:
:::  - inline in article text, and
:::  - inside multiple infobox templates.
:::* The template currently outputs a plain external GeoHack link, which works in both contexts.
:::Problem encountered:
:::* Replacing the GeoHack link with Kartographer maplink causes:
:::  - template loop errors when maplink looks up interface messages, or
:::  - literal parameter output (e.g. {{{3}}}) in infoboxes, because infoboxes expect plain wikitext, not a rendering tag.
:::* Splitting logic into subtemplates avoids loops, but still breaks infobox rendering.
:::* Fixing this would require modifying infobox templates, which makes the change non-local and affects many pages.
:::Conclusion:
:::This suggests a structural limitation: when a coordinate template is embedded in infoboxes, switching from GeoHack (plain link) to Kartographer (rendered maplink) cannot be done safely by editing the coordinate template alone.
:::We reverted all local changes after testing.
:::Question:
:::Is there a recommended migration pattern for wikis where coordinate templates are used both inline and inside infoboxes?
:::Or is GeoHack currently the only viable option in such cases?
:::----
:::Dizze tags kinne tafoege wurde:
:::Kartographer
:::Templates
:::Wikimedia-Site-Requests 
:::&lt;br&gt; [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 17.47 (CET)
::::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] en @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], ja sa't ik al sei, wie ik al bang  dat der folle mear by komt te sjen. Ik haw ek even besocht en feroarje it [[Berjocht:Koördinaten]], mar dat fern**kt alle koördinaten op 'e siden en dêr moat nei alle gedachten folle mear berjochten by oanmakke wurde, tink ik. We kinne wer besykje it by Phabricator op it aljemint te bringen, en sjen wat er ditkear weromstjoerd. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 des 2025, 20.57 (CET)
::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Wat in ellinde, sis. En dat krekt mei de krystdagen... Romke, jo skriuwe hjirboppe dat it ynterfaceberjocht ferwidere wurde kin. Bedoele jo dêrmei dat ik https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label wiskje moat? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 des 2025, 21.17 (CET)

{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Kneppelfreed}} Ieneach, jo meie dat interfaceberjocht ek eefkes stean litte, it kin fierder dochs gjin kwea en it kin altiten noch fuort. It Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer kin fuort en as it nedich is en Phabricator kin neat foar ús betsjutte, dan kinne wy it sa wer oanmeitsje. It âlde Berjocht:Koördinaten yn tekst moat fansels yn alle gefallen stean bliuwe. No earst sjen as Phabricator it foar ús oplosse kin. Sanet, dan kinne jimme in ienmalige ynfoboksfiks oerwege. Yn dat gefal moatte de fjilden fan 'e koördinaten yn 'e ynfoboksen oanpast wurde:

Hjoeddeiske sitewaasje bygelyks:
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
{{Ynfoboks abdij
 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|…}}
}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

De ynfoboks befettet yntern:
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
| koördinaten = {{{koördinaten|}}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

wy feroarje allinnich de ynfobox sels, bygelyks nei:
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
| koördinaten = {{{koördinaten|{{Koördinaten yn tekst|{{{lat|}}}|{{{lon|}}}}}}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

Wy ha alletrije ûnderfining mei ynfoboksen en witte dat wy de ynfoboks werom sette kinne as de feroaring gjin resultaat hat. As it al slagget dan hoege wy fansels net de artikels oan te passen en dan is de ynfoboks sa oanpast dat dy in Kartographer-kaartlink toane kin, wylst dy foar dy tiid allinnich mei in platte GeoHack-link omgean koe. 

Hawar, no earst mar wer eefkes Phabricator ôfwachtsje. Noflike jûn mannen!
--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 22.52 (CET)

:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], ik ha it wer nei Phabricator stjoerd. Ris sjen wat hy no seit. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 23 des 2025, 08.34 (CET)

@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], dit is wat ik weromkrigen ha fan Phabricator:

Hi,
user scripts, gadgets, templates, modules, custom CSS are local on-wiki content. Local content is managed independently on each wiki, by each wiki community themselves.
Phabricator is mostly used for MediaWiki, MediaWiki extensions, or server configuration, or by developers and teams to organize what they plan to work on. Phabricator is not a support forum. If you are looking for help with the local code on a wiki, please see https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech instead.
This needs fixing on the local wiki by editing its local content. Thus I am closing this task here - thanks for your understanding.

Dus dêr kinne we neat mei. Hy jout dy iene link wer. We soene dêr ris freegje kinne..... --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 23 des 2025, 20.00 (CET)

@[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Kneppelfreed, jo soene dizze tekst brûke kinne foar de mail:

&lt;blockquote&gt;
Hello,

We would like to ask for technical advice regarding coordinate templates on a smaller Wikipedia (fy.wikipedia.org).

Current situation:
On our wiki, a single coordinate template is used both:
- inline in article text, and
- inside multiple infobox templates.

This template currently outputs a plain external GeoHack link, which works in both contexts.

Problem:
We investigated replacing the GeoHack link with Kartographer (maplink). While this initially looks like a local template change, we ran into structural issues:

- Using maplink inside the existing coordinate template leads to template loop errors or broken output.
- Splitting logic into subtemplates avoids loops, but then breaks infobox rendering (infoboxes expect plain wikitext, not a rendered maplink tag).
- Fixing this appears to require modifying infobox templates as well, which makes the change non-local and affects many pages.

We reverted all changes after testing.

Question:
Is there a recommended or established pattern for migrating legacy GeoHack-based coordinate templates to Kartographer on wikis where those templates are also used inside infoboxes?

Or is GeoHack currently still the only viable solution in such mixed-use cases?

Any pointers, examples from other wikis, or general guidance would be very welcome.

Thank you in advance.
&lt;/blockquote&gt;

--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 23 des 2025, 21.52 (CET)

:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], dien! [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 24 des 2025, 07.43 (CET)

@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], dit is it andert dat ik weromkrigen haw fan https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech oangeande de koördinaten.

Okay, so there are two problems:

:::* GeoHack doesn’t show a map. What GeoHack shows is defined at [[Berjocht:GeoTemplate]], you can copy parts of its Dutch or English (or whichever) counterpart to fix this.
:::* You couldn’t replace the GeoHack link with a Kartographer one. This replacement is probably worth it even if you manage to (or could manage to) add the map to GeoHack, as showing the map without loading a new page is more user-friendly in my opinion. The problem with Kartographer is that it uses a completely different coordinate structure. Currently [[:fy:Berjocht:Koördinaten yn tekst]] gets a parameter with the value &lt;code&gt;53_03_03_N_5_34_32_E_type:city_zoom:15_region:NL&lt;/code&gt;, but Kartographer expects three parameters: &lt;code&gt;latitude=53.050833&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;longitude=5.575556&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;zoom=15&lt;/code&gt; (the latter is optional, &lt;code&gt;type:city&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;region:NL&lt;/code&gt; have no Kartographer equivalents), e.g. &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;maplink latitude=&quot;53.050833&quot; longitude=&quot;5.575556&quot; zoom=&quot;15&quot; /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; (&lt;maplink latitude=&quot;53.050833&quot; longitude=&quot;5.575556&quot; zoom=&quot;15&quot; /&gt;). While it’s probably possible to code the conversion between the two formats in wikitext (with the help of [[:fy:Module:String]]), the result would likely be unreadable wikitext. So you have two options: either convert all calls using a bot, or have a Lua module do the conversion. The Lua solution means less edits in the short term, but I find the current parameter value quite hard to read, so I think a bot conversion would result in a better editor experience in the long term. 

It earste probleem is dus in kwestje fan [[Berjocht:GeoTemplate]] te fiksen. It twadde probleem liket in stik mear yngewikkeld. --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 30 des 2025, 01.27 (CET)

: Dus opsje a is alles omsette mei in bot en opsje b is in konversy yn in Lua-module. Hy advisearret opsje a mar beide opsjes geane fier boppe myn kennis. Wat no? --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 30 des 2025, 10.00 (CET)
::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], hy sei dêr binne twa problemen. Us [[Berjocht:GeoTemplate]] is tink ik út de tiid, want dêr stiet gjin kaart op. We kinne dy side miskien ferhelpe om de fariant fan nl of en of de oer te nimmen. Ik tink dat it probleem dan ek noch net ferholpen is, want [[Berjocht:Koördinaten]] en [[Berjocht:Koördinaten yn tekst]] sille nei alle gedachten ek oanpast wurde moatte, want yn in soad oare wikys wiene dy jierrenlyn al oanpast neffens nije systemen sa't ik begrepen ha. Dy fan ús is nea oanpast. It simpelste is dy ek fan bgl nl of en of de oer te nimmen.
::It twade probleem is grutter, want as je Kartographer brûke wolle, moatte oare koördinatestruktueren, sa't er hjirboppe neamt, brûkt wurde en dêr binne twa opsjes foar: a: mei in bot of b: mei in Lua-module.
::Wat te dwaan no: ik soe it net witte. It giet my allegear te fier boppe de pet. We kinne besykje it earste probleem op te lossen en sjen oft dat wat helpt. Ik ha earder besocht mei dy Lua-rommel te pielen, mar rekke alhiel fêst. Ik ha lêsten besocht om [[Berjocht:Ofbyld multy]] te meitsjen, dêr't je meardere ôfbylldings sa as yn bygelyks ynfoboksen sette kin, mar doe rûn ik tsjin in betonnen muorre oan, want dêr rûn ik tsjin dy Lua-modulen oan en besocht guon fan dy berjocten oan te meitsjen, mar rûn ahiel fêst. Ik tocht nei it foarinoar krijen fan 'e posysjekaarten, dat ik soks hooplik ek oan 'e praat krije koe, mar dat slagge my dus net. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 30 des 2025, 20.32 (CET)
:::{{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed}} Tsja, mannen, ik kin hjir ek net folle oan tafoegje. Ik haw de reäksje fannacht trije kear lêzen en ik koe it noch net neikomme. Ik hie sels noch nea fan Lua heard, en wit net wat dat is. Bots hawwe wy ek net. Wat ik wol sjoch is dat GeoHack DMS-koördinaten (degrees, minutes, seconds) brûkt, wylst Kartographer desimale koördinaten brûkt. As we Kartographer brûke wolle soene, betsjut dat dat al dy DMS-koördinaten omrekkene wurde moatte. Wat my oangiet is dat in brêge te fier. Dus we bliuwe by GeoHack. Dan is der noch ien mooglikheid: gewoan hânmjittich side foar side de boel oanpasse. It giet om sa'n 4.500 haw ik lêsten opsocht. As we 50 deis dwaan kinne komt dat út op in fearnsjier. Dat is net leuk, mar it soe te dwaan wêze as we allegearre mei-inoar de hannen út 'e mouwen stekke. Mar dan moat der earst fansels wol in funksjonearjende keppeling yninoar knutsele wurde om 'e âlde mei te ferfangen. Dat is wêr't it by my stûket, want dat kin ik sels net dwaan. Of oars kinne we der ek foar kieze om 'e âlde keppeling net te ferfangen mar gewoan fuort te heljen. We hawwe ommers yn hast alle geografyske artikels ek al in posysjekaart. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 30 des 2025, 21.18 (CET)
:::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Kneppelfreed}} Hoe dan ek, it wurket no net dus gjin ien hat wat oan dy koördinaten en it jout allinnich mar argewaasje as jo der op drukke en der komt neat. It giet hoe dan ek my ek fier boppe de macht, dus it soe al fan Kneppelfreed komme moatte en oars is it net oars. Faaks is dan de koartste klap om de koördinaten út de ynfoboksen te ferwiderjen. Mar dat lit ik oan jimme oer, ik help wol mei as se side foar side omset wurde moatte (mar dan sil der ek in plan komme moatte hoe't wy dat oanpakke, oars iepenje wy allegear siden dêr't earder al ien oan 'e gong west hat.  

Kinne jo hjir wat mei [[Meidogger:Kneppelfreed]]? Dit ha'k fan ChatGPT, faaks helpt it jo wat.
&lt;blockquote&gt;
'''Stappenplan: starten met een Lua-oplossing (veilig en omkeerbaar)'''

''Doel:
Kartographer gebruiken zonder artikelen of infoboxen aan te passen, en met mogelijkheid tot volledige terugdraai.''

----
'''Stap 1 — Niets wijzigen aan artikelen of infoboxen'''

* Geen enkele artikelpagina aanpassen
* Geen infobox-sjablonen aanpassen
* Alles moet blijven werken met de huidige GeoHack-parameterstring
* Als dit niet haalbaar blijkt → stoppen.
----
'''Stap 2 — Maak één nieuw Lua-module aan (losstaand)'''

Maak een nieuwe module aan, bijvoorbeeld:

&lt;small&gt;Module:Koördinaten&lt;/small&gt;

Deze module doet uitsluitend het volgende:

* input: de bestaande GeoHack-string

&lt;small&gt;53_03_03_N_5_34_32_E_type:city_zoom:15_region:NL&lt;/small&gt;

* output:
** latitude (decimaal)
** longitude (decimaal)
** zoom (optioneel)

'''Belangrijk:'''
*De module rendert géén kaart
*Geen maplink, geen HTML
*Alleen parsing en omrekening
----
'''Stap 3 — Houd de Lua-code minimaal en leesbaar'''

*Gebruik standaard Lua-functies
*Eventueel : &lt;small&gt;Module:String&lt;/small&gt; voor splitsen
*Geen “slimme” trucjes

Commentaar toevoegen bij elke stap (voor onderhoud)

Als de code onleesbaar wordt → heroverwegen.
----
'''Stap 4 — Pas alleen het bestaande sjabloon minimaal aan'''

In &lt;small&gt;Berjocht:Koördinaten yn tekst:&lt;/small&gt;

*Voeg een '''veilige keuze''' toe:
**Als Lua-module geldige coördinaten teruggeeft → gebruik Kartographer
**Anders → toon exact de oude GeoHack-link

Dus altijd een '''fallback'''.

Geen recursie, geen extra sjablonen.
----
'''Stap 5 — Test uitsluitend via voorvertoning'''

*Test op 1 artikel met inline coördinaten
*Test op 1 artikel met infobox
*Alleen voorvertoning gebruiken
*Pas opslaan als:
**geen foutmeldingen
**geen lege waarden
**geen template-lussen
----
'''Stap 6 — Terugdraaien moet triviaal zijn'''

Zorg dat alles terug te draaien is door:

*het sjabloon terug te zetten
*of de module te verwijderen

Geen sporen in artikelen.
----
'''Stopcriteria (heel belangrijk)'''

Direct stoppen als:

*infoboxen {{{3}}} of lege waarden tonen
*template-lus ontstaat
*meerdere sjablonen tegelijk aangepast moeten worden
*extra interfaceberichten nodig lijken

Dan is Lua hier geen goede oplossing.
----
'''Samenvattend'''

*Lua is hier een tussenlaag, geen einddoel
*Veiligheid en leesbaarheid gaan vóór functionaliteit
*Geen bot, geen massabewerkingen
*Bij twijfel: niets doen en GeoHack behouden

----
'''Hjirûnder stiet in minimaal Lua-skelet (raamwurk) dat allinnich de besteande GeoHack-string parsed en omrekkenet. It rendert neat en feroaret neat oan artikels. As dit al net stabyl wurket, moatte wy hjir stopje.'''

It is in minimaal en feilich Lua-skelet en hoe't it brûkt wurdt, sa opset dat:

*er niets aan artikelen of infoboxen verandert
*alles terug te draaien is
*het vooral begrijpelijk blijft voor een volgende beheerder

----
'''Lua-skelet (minimaal en veilig)''' 

Nieuwe pagina aanmaken:

&lt;nowiki&gt;&lt;/pre&gt;Module:Koördinaten&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

Inhoud (voorbeeld, nog zonder Kartographer):

&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
-- Module:Koördinaten
-- Doel: omrekken fan GeoHack-koördinaten nei desimale latitude/longitude
-- LET OP: dizze module rendert GEEN kaart

local p = {}

local function dmsToDecimal(deg, min, sec, hemi)
    local val = deg + (min / 60) + (sec / 3600)
    if hemi == 'S' or hemi == 'W' then
        val = -val
    end
    return val
end

function p.parse(frame)
    local input = frame.args[1]
    if not input or input == '' then
        return nil
    end

    local parts = mw.text.split(input, '_')
    if #parts &lt; 8 then
        return nil
    end

    local lat = dmsToDecimal(
        tonumber(parts[1]),
        tonumber(parts[2]),
        tonumber(parts[3]),
        parts[4]
    )

    local lon = dmsToDecimal(
        tonumber(parts[5]),
        tonumber(parts[6]),
        tonumber(parts[7]),
        parts[8]
    )

    return string.format(
        'latitude=%.6f|longitude=%.6f',
        lat,
        lon
    )
end

return p
&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;


'''Belangrijk''':

*Dit doet nog niets zichtbaar
*Geen &lt;maplink&gt;
*Geen HTML
*Alleen rekenen

----

'''Hoe dit later in het sjabloon gebruikt kan worden (concept)'''

In &lt;small&gt;Berjocht:Koördinaten yn tekst&lt;/small&gt;(alleen conceptueel):

&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;{{#invoke:Koördinaten|parse|{{{1}}}}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

👉 In deze fase alleen testen in voorvertoning, niet opslaan.

----
'''Waarom dit skelet veilig is'''

*Geen recursie
*Geen template-lus mogelijk
*Geen wijziging aan artikelen
*Geen afhankelijkheid van infoboxen

Eén module = één edit om terug te draaien

----
'''Wat nog NIET moet gebeuren'''

❌ Nog geen &lt;maplink&gt;&lt;br&gt;
❌ Nog geen vervanging van GeoHack&lt;br&gt;
❌ Nog geen bot&lt;br&gt;
❌ Nog geen interfaceberichten aanpassen&lt;br&gt;

Eerst alleen vaststellen:

Kinne wy betrouber latitude/longitude út de besteande string helje?

Als dit niet stabiel werkt → direct stoppen.

----
{{Ping|RomkeHoekstra}}, {{Ping|Ieneach fan 'e Esk}}, sorry, mar dit giet my allegear boppe de pet. Ik ha by https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech frege as se dêr mei helpe wolle, of immen witte dy't ús helpe wol. It moat as it heal kin al even fikst wurde, want dat soe ek moai wêze foar takomstige meidoggers. As ik nei in wike neat fan harren hear, dan sil ik sels noch even besykje dêr mei om te pielen en as dat net my net slagget, dan moatte we mar in plan meitsje alle siden hânmjittich om te setten. Ik soe it leafste de koördinaten wol op 'e siden hâlde wolle.
:{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk}} De bêste winsken foar it nije jier! Geweldich Kneppelfreed dat jo dit fierder noch oppakke wolle. As it net slagget, soe'k der mar net te lang mear mei omgrieme. Dan kin de tiid miskien better stutsen wurde yn it omsetten en dan moat er lykas Ieneach skreau noch wol in funksjonearjend einformaat komme. Ik ha der fierder gjin doel oer, it iennige wat ik bydrage kin is wat ChatGPT hjir oer seit. Ik wit dat jimme dêr noch net sa'n soad betrouwen yn ha, mar wy wite ek net alles en meiïnoar ynklusyf ChatGPT witte wy yn alle gefallen mear. 
----
Stappenplan bij handmatige omzetting van alle artikelen – zo pak je het veilig aan:&lt;br&gt;
1️⃣ '''Leg eerst het nieuwe eindformaat vast (zonder uitzonderingen)'''

Nog vóór het eerste artikel:

*exact één manier afspreken om coördinaten te noteren
*vastleggen:
**welke parameters verplicht zijn
**welke optioneel zijn (bijv. zoom)
**hoe het er in infoboxen uitziet

Bijvoorbeeld (alleen illustratief):
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
{{Koördinaten yn tekst
 | latitude = 53.050833
 | longitude = 5.575556
 | zoom = 15
}}
&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;
----
2️⃣ '''Maak een korte handleiding voor bewerkers'''

Eén simpele pagina is genoeg:

oude vorm → nieuwe vorm

*1 of 2 voorbeelden
*hoe je graden/minuten/seconden omzet naar decimalen
*waar je fouten meldt

Dit voorkomt goedbedoelde, maar verschillende oplossingen.
----
3️⃣ Begin met 3–5 testartikelen

Niet meteen los.

*kies artikelen:
**1 met infobox
**1 zonder infobox

*controleer:
**kaart klopt
**mobiele weergave
**geen foutmeldingen

Pas als dit goed voelt → doorgaan.
----
'''4️⃣ Werk in kleine batches'''

Bijvoorbeeld:

*5–10 artikelen per keer
*tussendoor kijken of alles nog goed gaat
*niet alles in één week willen doen
*Dat houdt het overzichtelijk.
----
5️⃣ '''Verwijder oude GeoHack-specifieke rommel'''

Bij elke omzetting:

*haal type:city, region:NL etc. weg
*zet ze niet om naar iets vaags
*liever minder, maar correct
----
6️⃣ '''Noteer wat al gedaan is'''

Bijvoorbeeld:

*een categorie “Koördinaten omset nei Kartographer”
*of een projectpagina met afgevinkte artikelen
*Zodat niemand dubbel werk doet.
----
7️⃣ '''Accepteer dat het niet perfect hoeft'''

Dit is belangrijk:

*een kaart die 20 meter verschoven is → oké
*een ontbrekende zoom → oké
*later verbeteren kan altijd
----
'''Eerlijk slotwoord'''

Na alles wat jullie geprobeerd hebben, is dit:

*de meest begrijpelijke
*de meest controleerbare
*en de minst stressvolle route

En misschien wel de enige die echt past bij een kleine, zorgvuldige wiki.

Als je wilt, help ik graag met:

*een concreet Fries voorbeeldartikel
*een korte omzettingshandleiding
*of een checklist voor elke bewerking
&lt;/blockquote&gt;

== Uitnodiging ==

--------------

{| style=&quot;width:100%; text-align:center; background-color:WhiteSmoke&quot;
|- 
| &lt;h3&gt;&lt;span style=&quot;color: #000;&quot;&gt;Kom jij ook naar de extra feestelijke nieuwjaarsborrel?&lt;/span&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;span style=&quot;color: #000;&quot;&gt;Wikipedia bestaat 25 jaar! De borrel is op 17 januari in Den Bosch. &lt;br&gt;&lt;br&gt;'''[[wmnl:Nieuwjaarsbijeenkomst 2026|Schrijf je uiterlijk 10 januari in]]!'''
&lt;br&gt;&lt;br&gt;De borrel wordt georganiseerd door Wikimedia Nederland voor alle Wikimedianen.
&lt;br&gt;Eventuele partners zijn ook welkom.&lt;/span&gt;
| [[File:Mascot celebratory floating balloons.jpg]]
|}
--------------

Ik hoop dat er Friese Wikipedianen zijn die de reis naar Den Bosch kunnen maken. In elk geval zijn jullie ook van harte welkom. [[Meidogger:Ellywa|Ellywa]] ([[Meidogger oerlis:Ellywa|oerlis]]) 7 jan 2026, 21.40 (CET)

== In goed begjin? ==

Eltsenien dy't ik noch net troffen haw: Folle Lok en Seine.
As immen neat om hannen hat, kin er dan ris op [[Meidogger:Mysha/Kladblok]] sjen hoe't de plaatsjes goed komme? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 15 jan 2026, 10.03 (CET)

== Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 ==

Dear Wikimedia communities,

We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year.

''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.''

In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects.

We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community.

📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]]

If you have questions about the project, please refer to the FAQs:  
* [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]]
* [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]]

''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]'''''

''Stay connected and receive updates:''  
* [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel]  
* [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list]

We look forward to collaborating with you and your community.


'''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 16 jan 2026, 20.45 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29879549 --&gt;
: Grif hawwe hja it idee dat it foar eltsenien dúdlik wêze sil, mar ik soe sizze dat it de tante-test (muoike-metoade(?)) net folbringen kin. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Amateurfuotbalklubs yn Fryslân ==

@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]], is der immen dy't de amateurfuotbalklubs yn Fryslân by de tiid bringe/ferbetterje wol? Guon klubs hawwe noch gjin side en in guon klubs binne fusearre. Ek soe it moai wêze as der in navigaasjebalkje komt fan de klubs út Fryslân of sokssawat. Ik yn alle gefallen haw der gjin nocht oan, it seit my net sa folle, mar as in Fryske wikipedy soe it baas wêze en haw soks teminsten by de tiid. Ik haw de lêste tiden dwaande west mei in soad siden en oare dingen oan it ophelpen en dêr haw ik stadichoan in bytsje myn nocht fan, want it begjint wat putsjewurk te wurden. Ik wol meikoarten ris oer dingen skriuwe dêr't ik niget oan haw. Alfêst tige tanke. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 18 jan 2026, 04.45 (CET)
:@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]] Ha we in list om hokker Klubs it giet? [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 18 jan 2026, 11.13 (CET)
::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Ieneach fan 'e Esk|Mysha|Drewes}}  Gjin idee, ik ha ek al eefkes sjoen mar koe allinnich de Fryske list fine, dy't neffens Kneffelfreed al datearre is. Ik bin earlik sein net sa thús yn 'e sport.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 18 jan 2026, 14.38 (CET)
::::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Ieneach fan 'e Esk|Mysha}} Ik bin ek net thús yn 'e sport en fiel der gjin sprút foar. En sjoch ek ris nei dy oare siden dy't dy't by de tiid brocht wurde moatte. Totaal in krappe 125 op dit stuit. Wy hawwe ienfâldich te min meidoggers om alles by te hâlden. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 18 jan 2026, 16.26 (CET)
:::::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Drewes|RomkeHoekstra|Mysha}} Ik bin net fan 'e sport en alhielendal fan it fuotbal. Ik haw yn it ferline wolris in keatsferiening of sa beskreaun, mar dat wie ynsidinteel. It lokket my net oan om hjir struktureel mei oan 'e gong. Wat kin ik sizze? Dit is myn ûnderwerp net. Drewes hat gelyk: we kinne net alles byhâlde. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 jan 2026, 01.46 (CET)

@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]], der is dêr fierder gjin list fan dy't by de tiid brocht wurde moatte. It bêste is om se allegear eefkes bylâns te rinnen. Soks binne we ek mei de siden oer doarpen ensfh oan 'e gong. Guon dêrfan wiene sa'n 20 jier net bywurke.&lt;br&gt;
Sa besteane bygelyks [[Bolswardia]] en [[CAB]] net mear en binne se fusearre ta SC Bolsward. De bêste manear soe wêze om dan even nei de Nederlânske ferzje te sjen. Ja Drewes hat wier gelyk dat we net alles byhâlde kinne, mar as it heal kin, soe it moai wêze dat siden, dy't mei Fryslân te krijen hawwe, in bytsje byholden wurde. Ik soe tinke dat sokke siden wol reedlik populêr by de lêzer wêze soene. Mar hawar as it net ien oanlokket om dêr mei oan 'e gong te gean, dat ik wol jimme ek gjin wurk opkringe, it moat wol moai bliuwe fansels. --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 19 jan 2026, 20.49 (CET)
:::::{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk|Drewes|RomkeHoekstra|Mysha}} Dan moatte we earst mar ris in list sjen te meitsjen, fan wat we ha en wat der efterhelle is. Ik bin al fan de sport mar fan it fuotbal bin ik mear fan de grutte toernoaien en de gruttere klubs. [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 19 jan 2026, 09.42 (CET)
::::::{{Ping|FreyaSport}} Jo kinne [[:Kategory:Fryske_fuotbalklup]] as ynvintarisaasjelist brûke. Dat binne alle Fryske fuotbalklubs dêr't wy siden oer hawwe. Dan hoege jo net alle doarpen bylâns om te sjen oft der in artikel oer de pleatslike klub bestiet. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 20 jan 2026, 01.58 (CET)
:::::::{{Ping|FreyaSport|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk|Drewes}} Moai dat jo dat oppakke wolle Freya. Eefkes in pear opmerkingen foar ús allegear: (1) miskien is it wol goed om der tenei by in bewurking wat konsekwinter om te tinken of der in fermoeden is dat it artikel by de tiid brocht wurde moat en sa ja, dan fuort eefkes dat berjocht ta te foegjen. Ferâldere artikels binne gjin reklame foar de Fryske wikipedy en ik kin my foarstelle dat soks argewaasje jout by in lêzer dêrfan, dus ek hiel moai dat Kneppelfreed dit eefkes oan 'e oarder stselde. Ik bin op it stuit wat mei Frankryk oan 'e gong en dêr kaam ik ek slim ferâldere artikels tsjin fan (grutte) plakken en sa ek mei de regio's dêre, wylst der wol lytse bewurkinkjes dien wurde. Somtiden is it ien yn eachopslach te sjen dat de ynformaasje yn in ynfoboks al aardich datearre is. (2) Sa'n berocht tafoegje is in ding, mar it moat ek dúdlik wêze wêrom&quot;t in berjocht tafoege wurdt. Sa is it handich om - yn guon gefallen - op 'e oerlisside (as it hiel erch nedich is) of teminsten yn 'e gearfetting in regeltsje efter te litten wat der krekt by de tiid brocht wurde moat. Dat hoecht net as dat yn ien eachopslach lykas by doarpen of stêden wol te sjen is, mar by [[Kim Kardashian]] bygelyks stiet noch in berjocht dat it artikel by de tiid brocht wurde moat, wylst dêr nei it oanbringen fan it berjocht noch wol oan wurke is. In regeltsje yn 'e gearfetting lykas &quot;by de tiid bringe&quot; of &quot;update nedich&quot; seit foar in oar net altiten alles. In update yn it artikel fan bygelyks wat? As in klub fusearre is of as der mei in persoan wat feroare is, dan is it handich om dat tagelyk mei de tafoeging fan it berjocht fuort op 'e oerlisside of yn 'e gearfetting del te setten. Sadat de persoan dy't it oppakt fuort ek wit wat der barre moat.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 20 jan 2026, 08.45 (CET)
:::::::: Ut dy beskriuwing lês ik dat wy in berjocht {{moatbywurke}} hawwe. Krekt hokfoar berjocht is dat? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
{{Ping|Mysha}} Mysha, dat is it berjocht: {{By de tiid}}.
:::::::: {{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk|Drewes|Welberry|Wutsje}} Ik ha sakrekt in begjintsje makke, nei efkes neitinken ha ik besletten it wat gestrukturearder ([[Wikipedy:Wikiprojekt/Fryske amateur fuobalklups]]) oan te pakken as wat ik mei de [[PC]] en de grutte Omgongen fan it hurdfytsen dien ha. Ek om't ek ik net alhiel thús bin yn it fuotbal. Ik gean earst de kommende wiken efkes goed de brot troch en dan moat it mar ris los en hooplik komt der wat help fan bûten. [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 20 jan 2026, 13.25 (CET)

== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==

&lt;div style=&quot;border:8px maroon ridge;padding:6px;&quot;&gt;

[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 

Dear Wiki Community,

We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.

The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.

;About the Campaign 
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.

;What Can Participants Write About? 
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:

* Folk festivals, rituals, and celebrations  
* Folk dances, music, and traditional performances  
* Women and queer figures in folklore  
* Women in mythology and oral traditions  
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives  
* Fairy tales, folk stories, and legends  
* Folk games, sports, and cultural practices  

Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.

;How to Sign Up as an Organizer 
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:

# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] 
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool  
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline  
#* Local and international prizes  
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]  
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''

;Campaign Tools

The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:

* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.

Both tools are now available for use in the campaign.  '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''

;Learn More &amp; Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.

If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.

;Join Us 
We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia.

Thank you and best wishes,
  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''

----

''Stay connected:''  
[[File:B&amp;W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&amp;nbsp;
[[File:B&amp;W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

== Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]
Hello everyone,

We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe.

;About Wiki Loves Folklore 

'''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight:
* Folk traditions and rituals  
* Cultural festivals and celebrations  
* Traditional attire and crafts 
* Performing arts, music, and dance  
* Everyday practices rooted in folk heritage  

Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world.

[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] 

; Host a Local Edition 

As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to:
* Increase visibility of your region’s folk culture  
* Engage new contributors in your community  
* Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content  

'''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:'''  

If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know.

If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region.

;Get in Touch 
If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via:

* The project Talk pages  
* Email: '''support@wikilovesfolklore.org'''

We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail.

Warm regards,  

'''The Wiki Loves Folklore International Team'''
&lt;/div&gt;
[[Meidogger:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meidogger oerlis:MediaWiki message delivery|oerlis]]) 18 jan 2026, 14.21 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&amp;oldid=29228188 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

19 jan 2026, 22.01 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;

== Oranjestêden ==

Wy sizze no op de haadside dat [[Oranjestêd]] de haadstêd is fan [[Arûba]] en fan [[Sint Eustaasjes]]. Dan moat dy keppeling, op de haadside, fansels al nei [[Oranjestêd]]; oars komt de lêzer by mar ien stêd út. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 9 feb 2026, 14.15 (CET)
: Ik haw [[Berjocht:Wisten jo dat/wike 7]] oanpast dat dy keppelet nei [[Oranjestêd]], mar ik wit net at it berjocht om it berjocht om it bejocht dan ek oanpast wurdt. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:: It is goedkaam. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Reference Previews – experiment ==

Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this.

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Problem ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the &lt;sup&gt;a b&lt;/sup&gt; (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Assumption ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Idea ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision.

When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the &quot;x&quot; or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker'''
&lt;/gallery&gt;

When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker'''
File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview'''
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview'''
&lt;/gallery&gt;

By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Experiment ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews.

We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Meidogger:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Meidogger oerlis:Johannes Richter (WMDE)|oerlis]]) 20 feb 2026, 13.26 (CET)
:As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&amp;diff=prev&amp;oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). --[[Meidogger:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Meidogger oerlis:Johannes Richter (WMDE)|oerlis]]) 9 mrt 2026, 14.31 (CET)

:: Skriuwer wol graach in ekspiriment dwaan; ik haw gjin idee wêrom dat net op En: dien wurdt: It ekspiriment is beheind, dat de beheining op En: koe ienfâldich op mar 1% setten wurde. Mar it nuvere is dat der sein wurdt dat it barre sil; der wurdt net om tastimming frege, mar sûnder fregen wurdt dit oplein. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:: Author would like to do an experiment; I have no idea why it isn't done at En:: The experiment is limited, so the restriction on En: could simply be set to only 1%. But the strange thing is that it is SAID to be happening; permission is not asked, this is imposed without asking. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Save the Date: zaterdag 20 juni 2026 Verjaardagsfeest Wikipedia 25 jaar! ==

Op 19 juni bestaat de Nederlandstalige Wikipedia precies 25 jaar en dat willen we vieren! 

Daarom nodigen we je van harte uit voor het verjaardagsfeest op zaterdag 20 juni van 12:00 tot 17:00 uur bij restaurant LE:EN in Utrecht. 

Inschrijving is geopend! Op [[wmnl:Verjaardagsfeest_Wikipedia_25_jaar!|deze pagina]] vind je meer informatie alsmede het inschrijfformulier.

We hopen dat je erbij kunt zijn en kijken ernaar uit je te mogen verwelkomen. Tot dan!

Met vriendelijke groet,

Team Wikimedia Nederland [[Meidogger:JansenKirsten|JansenKirsten]] ([[Meidogger oerlis:JansenKirsten|oerlis]]) 12 mrt 2026, 11.36 (CET)

: It is moai dat der romte foar in feestke is foar Nl:. Fansels is Fy: jonger: Wolle wy eat dwaan foar [[2 septimber]] [[2027]]? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Kaarte? ==

Is it [[Klaverjasse (kaartspul)]] of [[Klaverjassen (kaartspul)]]? Wat wy ek skriuwe, der binne hoe ek lju dy't it der net mei iens binne. Dat, kinne jim der eat oer sizze dêr't wy by bliuwe kinne? Perslot: der binne noch mear spultsjes om te beskriuwen. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 13 mrt 2026, 13.45 (CET)

: [[Meidogger oerlis:Top8]] skreau op dy oerlisside in antwurd dat ik frege hie hjir te skriuwen:
:Ik soe oanslute wolle by wat Popkema yn syn grammatika seit, mei de oanfolling dat in ynfinityf brûkt as haadwurd gjin -n krijt as er sûnder fierdere determinearders foarkomt: 'Fytse is in sûne aktiviteit mar smoke wurde je net better fan.' Datselde jildt dus ek foar ynfinitiven dy't brûkt wurde as kopkes. 
:As der in bywurd by de ynfinityf komt bliuwt dy sûnder -n: 
:'Hurd wurkje is goed foar dy.' 
:Of: 'Altyd mar hurd wurkje is net goed foar dy.'
:Sagau't der in lidwurd of in oar bepalend wurd foar de ynfinityf komt, komt der wol in -n achter. 
:'Syn fytsen is ta in obsesje wurden.'
:'Dat altyd mar hurde wurkjen is net geod foar dy.' 
:Yn myn optyk is dat de gongbere Fryske noarm. 
:Troch de tanimmende druk fan it Hollânsk op it Fryske systeem sjogge je hieltiid faker in -n achter in ynfinityf, ek as it net hoecht/heart. Dêr woe ik net yn meigean.
:Om de regels krekt op papier te krijen (ik haw grif net alle gefallen goed útbonke) soene je in trochkrûpte grammatikus freegje moatte. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 13 mrt 2026, 17.07 (CET)

::{{Ping|Mysha}} Mar it is net in frije kar, Mysha, of in kwestje fan smaak: dit is grammatika. &quot;Klaverjasse&quot; is yn dit gefal simpelwei fout. &quot;Klaverjasse&quot; is in tiidwurd (''werkwoord''). As in wurd dat fan oarsprong in tiidwurd is, brûkt wurdt as in haadwurd (''zelfstandig naamwoord''), dan kriget it yn it Frysk in -n oan 'e ein. Dus: &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''wy klaverjasse,''&lt;/span&gt; mar &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Ik hâld net fan klaverjasse'''n'''.''&lt;/span&gt; 
::Tiidwurden en haadwurdlik brûkte tiidwurden komme yn it Nederlânsk ek foar. Soks wurdt yn it Frysk allinnich mar fout dien (neffens my) om't it Nederlânsk by tiidwurden altyd al in -n oan 'e ein hat, dus yn dy taal sjogge (en hearre) je it ferskil net. 
::Hoe kinne je beide foarmen no útinoar hâlde as je dêr net genôch taalgefoel foar hawwe of as je gjin ''native speaker'' binne? Hiel simpel: as je der in lidwurd (&quot;it&quot;) foar sette kinne, moat der in -n oan 'e ein. By &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Wy klaverjasse altyd tiisdeitejûns''&lt;/span&gt; kin der gjin lidwurd foar. By &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Wy binne tiisdeitejûns altyd oan it klaverjasse'''n'''''&lt;/span&gt; stiet it lidwurd der al yn en is it dúdlik dat it net &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Wy binne tiisdeitejûns altyd oan it &lt;span style=&quot;text-decoration: line-through;&quot;&gt;klaverjasse&lt;/span&gt;''&lt;/span&gt; wêze kin. By &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Ik hâld net fan klaverjasse'''n'''''&lt;/span&gt; stiet der gjin lidwurd foar, mar kin it ynfoege wurde: &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Ik hâld net fan '''it''' klaverjassen.''&lt;/span&gt; Yn titels giet it altyd om haadwurdlik brûkt tiidwurd, omdat bgl. &quot;klaverjassen&quot; gjin sin is en dat wurd dus gjin tiidwurdsfunksje hawwe kin. Boppedat: wêr giet dat artikel oer? Oer '''it''' klaverjassen. 
::Ik hoopje dat ik it sa dúdlik útlein haw. Sa net, skromje dan net om my der nochris nei te freegjen. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 14 mrt 2026, 20.06 (CET)


::: {{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk}}{{Ping|Top8}}Sjoch: At hjimme beide skriuwe, dan is te sjen dat ik net freegje om't ìk dat aardich fyn, mar om't wy dúdlik hawwe moatte hoe it weze moat. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

:@Mysha Ik snap dy wol, in net-memmetaalprater freget om hâldfêst. Mar soms binne de regels net simpel en sels mei dizige grinzen.
:@Ieneach fan 'e Esk Tank foar dyn útlis mar nei myn betinken makkest de saak te simpel (om didaktyske redenen miskien?). De sinnen dy't ik neamde: 'Hurd wurkje is goed foar dy.' of: 'Altyd mar hurd wurkje is net goed foar dy.' binne perfekt grammatikaal, mar it giet wol om in ynfinityf brûkt as haadwurd dy't gjin -n kriget. Neffens dyn argumint kin dat net. Sjoch ek Popkema syn 'Grammatica Fries', Utert 2006, s. 194. Dêr stiet hiel dúdlik dat yn de gefallen dat de ynfinityf 'zonder bepaaldwoord' stiet der gjin -n by hoecht. En foar kopkes dy't besteane út in ynfinityf sûnder bepaaldwurd jildt dus itselde. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 16 mrt 2026, 11.42 (CET)

::{{Ping|Mysha|Tulp8}} Tulp8, ik ha mei ferheardens jo stikje lêzen. Ik fyn &quot;wurkjen&quot; net sa'n goed foarbyld om't hjir yn myn omkriten troch frijwol eltsenien it hollanisme &quot;werken&quot; brûkt wurdt, en dat fertroebelet myn taalgefoel foar &quot;wurkjen&quot; wat. Mar as we &quot;wurkjen&quot; ferfange troch &quot;fytsen&quot;, dan soe ik altyd sizze: &quot;Hurd fytse'''n''' is goed foar dy&quot; en noait &quot;Hurd fytse is goed foar dy&quot;. Dat lêste doocht foar myn taalgefoel net. Ek: &quot;Fytse'''n''' is in sûne aktiviteit mar smoke'''n''' wurde je net better fan.&quot; Ik wit net wat ik der fierders fan sizze kin, mar dat is neffens mý hoe't it heart. Sa't jo jo beroppe op Popkema, berop ik my op it boekje ''Tiidwurden'', in útjefte fan 'e Afûk, wêryn't op side 22 yn 'e paragraaf ''Nammefoarm + -n'' stiet: &quot;By it brûken fan in tiidwurd as haadwurd kriget de nammefoarm ek in -n, bygelyks: It rinne'''n''' falt him swier; Prate'''n''' hâld ik net fan. Yn jo/Popkema's optyk soe dat twadde foarbyld &quot;Prate hâldt ik net fan&quot; wêze moatte, mar neffens de Afûk is dat net sa. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 17 mrt 2026, 01.15 (CET)
:::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk}}, der ferskynde in reade melding op myn skerm, mooglik wiene jo wat fan'e kaart en is hjirboppe in betizing mei de brûker {{Ping|Top8}}? [[Meidogger:Tulp8|Tulp8]] ([[Meidogger oerlis:Tulp8|oerlis]]) 20 mrt 2026, 17.32 (CET)
::::{{Ping|Tulp8}} Oeps. Sa siet it presys. Nim my net kwea-ôf. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 mrt 2026, 15.44 (CET)
:::::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]Dat boekje ''Tiidwurden'' fan de Afûk haw ik ek. It jout yn par 2.4. in ferienfâldige werjefte fan it systeem want it gefal dat in ynfinityf brûkt wurdt as haadwurd sûnder determinearder stiet der net yn. Oars, it foarbyldsintsje 'Praten hâld ik net fan' dat jo jouwe stiet net yn it boekje fan de Afûk. Boppedat is dat sintsje net in korrekt foarbyld omdat it ferhâldingswurd 'fan' strâne is. Dat heart eins by 'praten'.
:::::In better foarbyld is 'Prate is goed foar har'. Dêr heart nei myn taalgefoel gjin n achter. Mar ja, as it op yndividueel taalgefoel oankomt, dan is it jowes tsjinoer mines. Noch in foarbyld: Ik fyn 'Hurd fytse is goed foar de lea' (en ek 'Hurdfytse is in moaie sport':-)) grammatikaal korrekte sinnen. Sa't ik earder sei, miskien soene wy hjir in trochkrûpte grammatikus rieplachtsje kinne. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 26 mrt 2026, 00.16 (CET)
::::::{{Ping|Top8}} Jo hawwe blykber in totaal oare útjefte fan ''Tiidwurden'', want yn myn ferzje giet it fan paragraaf 2.2.3. nei 3, dus 2.4 bestiet net. Ik kin foaryn gjin druk fine, mar ik tink dat ik de oarspronklike útjefte út 1989 haw. By my giet ik yn dizze saak om par. 4.5.2. op side 22, dêr't trije foarbylden jûn wurde:
::::::*It rinnen falt him swier.
::::::*It sliepen wol net mear.
::::::*Praten hâld ik net fan.
::::::Dat foarbyldsintsje stiet der dus wol deeglik yn. (It middelste foarbyld hie ik hjirboppe weilitten om't dat op itselde delkomt as foarbyld nû. 1.) As dat is wat jo bedoele mei &quot;haadwurd sûnder determinearder&quot; (en sa haw ik it al begrepen), dan wurdt ek dy foarm yn it boekje beskreaun. Dat en wêr't &quot;fan&quot; yn dy sin stiet, hat neffens my gjin inkele ynfloed op 'e fraach oft it haadwurdlik brûkte tiidwurd in wurdeinige -n kriget of net. Mar om jo foarbyld te nimmen: dat heart dus neffens my (en neffens de Afûk) &quot;Praten is goed foar har&quot; te wêzen. Dêr komme we dan, sa't jo hjirboppe al fêststelden, net fierder mei.
::::::Mar jo skriuwe hjirboppe: &quot;''Troch de tanimmende druk fan it Hollânsk op it Fryske systeem sjogge je hieltiid faker in -n achter in ynfinityf, ek as it net hoecht/heart.''&quot; Dêr woe ik noch al even tsjinyn gean. Neffens my is it krekt oarsom: sa't it my út myn jeugd bystiet, waard doe altyd &quot;Praten is goed foar dy&quot; sein, mei in -n, wylst de foarm &quot;Prate is goed foar dy&quot;, sûnder -n, der letter geandewei ynslûpt is ûnder druk fan it Nederlânsk. Alteast, sa haw ik dat belibbe. Want it Nederlânsk makket gjin ûnderskie tusken skriuwwize en útspraak fan tiidwurden en haadwurdlik brûkte tiidwurden. Friezen ferlieze dêrtroch it besef dat dat ûnderskie bestiet en begjinne nei Nederlânsk foarbyld haadwurdlik brûkte tiidwurden út te sprekken en te skriuwen as gewoane tiidwurden. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.24 (CET)

== Bot Flag Request for [[{{ns:User}}:SchlurcherBot]] ==

Appologies for posting in English. Also, I could not locate a dedicated page for bot request in {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}}, so I am posting here. Please direct me to the correct page if one exists. Thank you.

* '''Bot name''': [[{{ns:User}}:SchlurcherBot]]
* '''Bot operator''': [[commons:User:SchlurcherBot]]
* '''Bot task''': Automatically convert links from &lt;code&gt;http://&lt;/code&gt; to &lt;code&gt;https://&lt;/code&gt; (secure protocol migration)
* '''Technical details''': Please see [[metawiki:User:SchlurcherBot|meta:User:SchlurcherBot]] for full details, including the expected number of affected URLs on {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}}.
* '''Bot flags on other projects:''': [[metawiki:Steward_requests/Bot_status/2025-12#Global_bot_status_for_User:SchlurcherBot|Global bot status granted]]. Also flagged on [[:en:en:Wikipedia:Bots/Requests for approval/SchlurcherBot|English Wikipedia]], [[:en:de:Wikipedia:Bots/Anträge_auf_Botflag/Archiv/2025#2025-02-14_–_SchlurcherBot|German Wikipedia]], [[:en:fr:Wikipédia:Bot/Statut/Archive_12#(Traité)_SchlurcherBot|French Wikipedia]], [[:en:it:Wikipedia:Bot/Autorizzazioni/Archivio/2025#SchlurcherBot|Italian Wikipedia]], [[:en:pl:Wikipedia:Boty/Zgłoszenia/2025#Wikipedysta:SchlurcherBot|Polish Wikipedia]], [[:en:pt:Wikipédia:Robôs/Pedidos_de_aprovação/Arquivo/2025#SchlurcherBot|Portuguese Wikipedia]], and [[commons:Commons:Bots/Requests/SchlurcherBot2|Commons]]. For a full list, see: [[metawiki:Special:CentralAuth/SchlurcherBot|sulutil:SchlurcherBot]]
* '''Comment''': The bot is globally approved and active on the top 10 Wikipedia projects. As this wiki has opted out of the global bot policy, I am requesting permission to perform these link updates on {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}} as well. Please let me know if a local bot flag can be granted or if you have any questions. Thank you. [[Meidogger:Schlurcher|Schlurcher]] ([[Meidogger oerlis:Schlurcher|oerlis]]) 21 mrt 2026, 16.43 (CET)

:{{Ping|Drewes|Kneppelfreed}} Goeie. Dit liket my wol okee. Sille wy dit mar takenne? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 mrt 2026, 17.39 (CET)
::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], ja dat liket my ek wol goed ta. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 mrt 2026, 21.07 (CET)
:::Ik ha ek gjin beswier. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 23 mrt 2026, 11.24 (CET)
:::: [[File:Symbol neutral vote.svg|18px]] [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) - Ik wit it net: ik gean der fanút dat at immen keazen hat foar &quot;http:&quot;, dat dêr dan in grûn foar is. Mar at der sein wurdt dat der al ferskate tapassings foar binne, dan nim ik oan dat sokke problemen al fûn binne. (Wie der berjocht dêr't ik dat &quot;neutraal&quot; mei dwaan koe?) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:::: {{Neutraal}} [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
::::: Ik leau net dat dêr al in berjocht foar bestiet, mar fiel jo frij om it oan te meitsjen. Wat dizze diskusje fierders oangiet: foarstel is oannommen. Ik sil ris sjen oft ik &quot;bot flag&quot; aktivearre krij. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.00 (CET)
:::::{{Ping|Schlurcher}} Hello. We (the aministrators of this Wikipedia) talked it over and decided to grant your request. I believe I have taken care of it, but I've never done this before (we don't get many bot flag requests, in fact almost none). So if there is a problem, please let me know. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.34 (CET)
::::::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Thanks for confirming, everything looks fine. --[[Meidogger:Schlurcher|Schlurcher]] ([[Meidogger oerlis:Schlurcher|oerlis]]) 26 mrt 2026, 22.48 (CET)

Ik tocht al; grif hawwe wy dêr wat foar: It wie: &quot;foar&quot; {{foar}}; &quot;tsjin&quot; {{tsjin}} ; en &quot;neutraal&quot; {{neutraal}}. (No opnaam yn de list fan berjochten.) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:Moat dat &quot;Neutraal&quot; net &quot;Unthâlding&quot; wurde? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 28 mrt 2026, 21.02 (CET)

:: Dit is hoe't @[[Meidogger:J'88|J'88]] it makke hat, 15 jier lyn. Fansels kin it ek {{Unthâlde}} wêze, mar dan komme wy wer by de stavering fan it tiidwurd. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:[[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 30 mrt 2026, 12.11 (CEST)

== Beursaanvraag Wikimania 2026 geopend ==

Van 21 - 25 juli vindt [[wikimania:2026:Wikimania|Wikimania]] in Parijs plaats, de jaarlijkse wereldwijde conferentie voor iedereen die betrokken is bij een of meerdere Wikimedia-projecten. 

Wikimedia Nederland stelt een beperkt aantal beurzen beschikbaar voor reis- en verblijfskosten voor het hoofdprogramma van 23–25 juli. Je kunt tot uiterlijk zondag 12 april een beurs aanvragen. 

[[wmnl:Wikimania_2026|Meer informatie over de beursaanvraag vind je op de verenigingswiki]]. [[Meidogger:JansenKirsten|JansenKirsten]] ([[Meidogger oerlis:JansenKirsten|oerlis]]) 23 mrt 2026, 15.06 (CET)

== Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]]
{{int:please-translate}}

Dear Wikipedians!

[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge &quot;'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''&quot;, which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''.

The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences.

🧩'''How to participate?'''

Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine.

🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''.

'''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.'''

If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&amp;messages=&amp;language=en&amp;x=D banner] into your own language.

Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! 

[[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&amp;oldid=28552112 --&gt;

== Unsichtber? ==

Is der immen dy sjen kin dat ik dizze bewurking makke haw [[Oerlis:1918]]? Ik kin it sjen at ik der sels hinne gean, en ik sjoch it ek yn myn Bydragen, mar by myn Folchlist stiet it der net by, en by Koartlyn feroare ek net. Immen in idee? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 2 apr 2026, 12.40 (CEST)

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Meidogger:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meidogger oerlis:MediaWiki message delivery|oerlis]]) 3 apr 2026, 19.11 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29941252 --&gt;</text>
      <sha1>pwgao76twbh04sx5h2ynnmw84w9x1tp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Húns</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6947</id>
    <revision>
      <id>1224187</id>
      <parentid>1096124</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T07:36:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hurkonides</username>
        <id>5270</id>
      </contributor>
      <origin>1224187</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6359" sha1="6z9ogc5v61e83qw59egegg9ho6mu5it" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks stêd
| namme                       = 
| ôfbylding                   = Huns Friesland.jpg
| ôfbyldingsbreedte           = 260
| ôfbyldingstekst             = ''Doarpssicht''
| wapen                       = [[Ofbyld:Húns vlag.svg|border|120px]]&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;[[Ofbyld:Húns wapen.svg|75px]]
| ynwennertal                 = 105 &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt; &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/woonplaats/tjerkwerd/ Alle Cijfers]&lt;/ref&gt;
| oerflak                     = 3,18 km² &lt;br&gt; werfan lân: 3,17 km² &lt;br&gt; werfan wetter 0,01 km²
| befolkingstichtens          = 33 ynw./km²
| stêdekloft                  =
| hichte                      =
| lân                         = {{Flagge NL}} [[Nederlân]]
| bestjoerlike ienheid 1      = Provinsje
| namme bestjoerlike ienheid 1= [[Ofbyld:Frisian flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]] 
| bestjoerlike ienheid 2      = Gemeente
| namme bestjoerlike ienheid 2= [[Ofbyld:Leeuwarden vlag 2014.svg|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] 
| bestjoerlike ienheid 3      = 
| namme bestjoerlike ienheid 3= 
| bestjoerlike ienheid 4      = 
| namme bestjoerlike ienheid 4= 
| boargemaster                = 
| stedsyndieling              = 
| stifting                    = 
| postkoade                   = 
| tiidsône                    = [[UTC]] +1
| simmertiid                  = UTC +2
| koördinaten                 = {{Koördinaten yn tekst|53_9_36_N_5_40_3_E_scale:12500_type:landmark_region:NL|53° 9' N 5° 40' E}}
| webside                     = [http://www.huins-lions.nl/ Side Húns-Leons]| &lt;br&gt; [https://www.facebook.com/huinslions/ FB-side Húns-Leons]
| ôfbylding2                  = 
| ôfbyldingstekst2            = 
| ôfbylding3                  = 
| ôfbyldingstekst3            = 
| mapname                     = Fryslân
| lat_deg                     = 53   
| lat_min                     = 9
| lat_sec                     = 36
| lat_dir                     = N
| lon_deg                     = 5
| lon_min                     = 40
| lon_sec                     = 3
| lon_dir                     = E
}}
'''Húns''' is in doarp yn de gemeente [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]]. It doarp krige yn de rin fan de tiid net in soad nijbou. Yn it midden fan it doarp leit it keatsfjild.  

== Namme ==
It doarp waard foar it earst yn 1275 beskreaun as 'Honnyghadyc'. Dêrnei komme farianten lykas Hynnynghe (1473), Hynghe (1473), Huns (1505) en Hoens (1529) foar. Yn de 18e iuw is it Huyns en yn de 19e iuw Huyns en Huns. It earste diel fan de namme soe in ferwizing wêze nei de persoansnamme Huno.&lt;ref&gt;Friese Plaatsnamen, Karel F. Gildemachter, ISBN 978 90 330 0643 2, side 114&lt;/ref&gt; Mei de ynfiering fan offisjele Fryske plaknammen troch de (eardere) gemeente [[Littenseradiel]] waard de plaknamme offisjeel Húns.            
 
== Skiednis ==
Gaueftich nei 1200 waard de tsjerke fan Húns boud. Oant fier yn de 18e iuw bleau Húns in isolearre doarp. De iennige ferbinings fan it doarp wiene de opfeart nei de [[Boalserter Feart|Boalserter Trekfeart]] en it paad dat it doarp ferbûn mei [[Hoptille]] en [[Hilaard]]. Mar ek al lei Húns isolearre, om 1750 hinne krige it doarpke dochs in panwurk, dêr't dakpannen bakt waarden. Yn it doarpswapen ferwize de reade dakpannen nei dat fabrykje. Yn de grûn fan Húns tilt it ek no noch op fan de skerven van dakpannen.  

Yn de twadde helte fan de 19e iuw waard de terp foar it measte ôfgroeven, dat de tsjerke stiet tsjintwurdich op it ôfstutsen restant fan de terp. Op it plak fan de eardere terp leit it keatsfjild. Yn 2004 binne by de terp in tritich gouden munten fûn. Dy moatte yn de 16e iuw yn de grûn stoppe wêze.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/499168/munten-ut-grun-huns-binne-skat Omrop Fryslân, 24 juny 2004]&lt;/ref&gt;

Oant de [[gemeentlike weryndieling]] yn [[1984]] makke Húns diel út fan de gemeente [[Baarderadiel]]. Nei't it doarp sûnt 1984 ûnderdiel foarme fan de doe nije gemeente Littenseradiel, kaam it yn 2018 by in folgjende weryndieling by de gemeente Ljouwert.

== Mienskip ==
[[Ofbyld:2022 Húnzer murd.jpg|thumb|left|200px|''De Húnzer Murd'']]
De ynwenners dogge in soad tegearre mei it tichtby lizzende [[Leons]]. Der is in feriening Doarpsbelang Húns-Leons. It doarpshûs hjit de Murdhûn, ferneamd nei de bynamme fan de Húnzers. 

=== Tsjerke ===
[[Ofbyld:2022 Húns - Nikolaastsjerke.jpg|thumb|260px|''Nikolaastsjerke'']]
De protestantske gemeente Hilaard-Húns-Leons makket út en troch gebrûk fan de [[Nikolaastsjerke (Húns)|Nikolaastsjerke]]. 

=== Ferienings ===
* Soas Húns-Leons
* De Takomst - toaniel
* Keatsferiening

=== Berne ===
* [[Pieter Hiemstra]] (1878-1953), lânbouwer, fakbûnsman en SDAP-politikus
* [[Frederik Gerard van Dijk]] (1905-1994), abbekaat en VVD-politikus
* [[Jan Rodenhuis]] (1917-1987), sosjalistysk steatelid, keatser
* [[Tineke Fopma]] (1953-), hurdfytser.
[[Ofbyld:2022 Húns, âlde skoalle.jpg|thumb|260px|''Alde skoalle'']]

=== Befolkingsferrin ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:450px&quot;
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| Jier || 1954 || 1959 || 1964 || 1969 ||  1974 || 1999 || 2004 || 2022 
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
|style=&quot;text-align:left;&quot;| '''Ynwenners''' || 151 || 154 || 152 || 144 || 129 || 101 || 104 || 105
|}

== It besjen wurdich ==
[[Ofbyld:Húns (Huins) - Húnzer mûne (Huinsermolen).jpg|thumb|260px|''Húnzermûne'']]

{{Apart|Nikolaastsjerke (Húns)}}
{{Apart|Húnzermûne}}
* De [[13e iuw|13e-iuwske]] [[Nikolaastsjerke (Húns)|Nikolaastsjerke]]. 
* In eintsje súd fan Húns stiet de [[Húnzermûne]], in [[poldermole]] út 1829.

== Ferkear ==
Der ride bussen nei [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] en nei [[Boalsert (stêd)|Boalsert]].

== Ferskaat ==
* ''Húns en Leons yn fûgelflecht'', dit boekje waard útjûn by it 100-jierrich bestean fan de keatsferiening.
 
== Sjoch ek ==
* [[Beskerme steds- en doarpsgesichten yn Fryslân]]
* [[Fryske doarpen]]

== Keppeling om utens ==
* [http://www.huins-lions.nl/ webstee van Huins en Leons]
{{Boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Húns}}
}}
{{GemeenteLjouwert}}
{{DEFAULTSORT:Huns}}
[[Kategory:Húns| ]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Baarderadiel]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Littenseradiel]]
[[Kategory:Beskerme doarpsgesicht yn Nederlân]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Ljouwert (gemeente)]]</text>
      <sha1>6z9ogc5v61e83qw59egegg9ho6mu5it</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Meksiko</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9617</id>
    <revision>
      <id>1224192</id>
      <parentid>1059982</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T11:03:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ynfoboks feroare. tf., Sifers oeral oanpast (yn 2020 hat der yn Meksiko in folkstelllings west). Tf. Utwreide.</comment>
      <origin>1224192</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19355" sha1="ps3a2k4m1aydvl444fpom1zskgii52r" xml:space="preserve">{{Ynfoboks lân
| namme1 = &lt;small&gt;Feriene Meksikaanske Steaten
| namme2 = ''Estados Unidos Mexicanos'' &lt;small&gt;([[Spaansk]])&lt;/small&gt;
| namme3 = 
| namme_Frysk_koart = Meksiko
| flagge = Flag of Mexico.svg
| wapen = Coat of arms of Mexico.svg
| motto = La Patria es Primero
| motto_oersetting = (''It Heitelân komt earst'')
| folksliet = [[Himno Nacional Mexicano]]
| folksliet_muzyk = Himno Nacional Mexicano (Completo Música).ogg
| folksliet_keninklik = 
| folksliet_keninklik_muzyk = 
| lizzing = Mexico (orthographic projection).svg
| haadstêd = [[Meksiko-Stêd]]
| offisjele_taal1 = [[Spaansk]]
| offisjele_taal2 = 68 lânseigen talen
| steatsfoarm = [[Federale republyk]]
| presidint = [[Claudia Sheinbaum]]
| steatshaad = 
| regearlieder = 
| ûnôfhinklikheid = [[16 septimber]] [[1810]] &lt;small&gt;(ferklearre)&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;[[27 septimber]] [[1821]] &lt;small&gt;(erkend)&lt;/small&gt;
| oerflak = 1.972.550 km²
| dêrfan lân = 1.952.110 km²
| dêrfan wetter = 20.440 km²
| ynwennertal = 129.875.529
| ynwennertal_datum = rûzing 2023
| befolkingstichtens = 66,3 ynw./km²
| munt = [[Meksikaanske peso|Peso]] (MXN)
| tiidsône = [[UTC]] -6 oant -8
| ferskil_UTC = -6 oant -8
| simmertiid = Yn 'e measte steaten ôfskaft
| simmertiid_ferskil_UTC = 
| nasjonale_feestdei1 = [[16 septimber]] &lt;small&gt;(Grito de Dolores)&lt;/small&gt;
| nasjonale_feestdei2 = [[5 febrewaris]] &lt;small&gt;(Dei fan 'e Grûnwet)&lt;/small&gt;
| nasjonale_feestdei3 = [[20 novimber]] &lt;small&gt;(Dei fan 'e Revolúsje)&lt;/small&gt;
| ynternet = .mx
| telefoan = +52
| ISO_3166 = MX, MEX, 484
| noat1 = Der is op federaal nivo gjin offisjele taal fêstlein, mar it Spaansk en de 68 lânseigen talen wurde erkend as nasjonale talen.
| noat2 = De presidint is sawol steatshaad as regearlieder.
| noat3 = 
| noat4 = 
| noat5 = 
| noat6 = 
| noat7 = 
| noat8 = 
}}
'''Meksiko''', offisjeel de '''Feriene Meksikaanske Steaten''' ([[Spaansk]]: ''Estados Unidos Mexicanos'') is in lân yn [[Noard-Amearika]].

== Geografy ==
Meksiko wurdt begrinze troch de [[Feriene Steaten]], [[Belize]], [[Gûatemala]], de [[Grutte Oseaan]] en de [[Golf fan Meksiko]].

=== Lânskip ===
[[Ofbyld:Pico de Orizaba desde Hidalgo, Puebla.jpg|left|thumb|De [[Pico de Orizaba]], de heechste berch fan Meksiko.]]
Meksiko leit yn it suden fan [[Noard-Amearika]], it súdlike part wurdt bytiden ta [[Sintraal-Amearika]] rekkene. It lân strekt him mear as trijetûzen kilometer fan it noardwesten oant it súdeasten út. Yn it noarden is Meksiko twatûzen kilometer breed, mar op syn smelst ([[Lâningte fan Tehuantepek]]) is dat likernôch 220 kilometer. Meksiko leit tusken de [[Grutte Oseaan]] oan 'e iene kant en de [[Golf fan Meksiko]] en de [[Karibyske See]] oan 'e oare kant. Meksiko hat twa opfallende [[skiereilân|skiereilannen]]: [[Yucatán (skiereilân)|Yucatán]] en [[Neder-Kalifornje (skiereilân)|Neder-Kalifornje]]. 

Utsein Yucatán is Meksiko in bercheftich lân, mei as wichtichste massyf it út trije parten besteande [[Sierra Madre (Meksiko)|Sierra Madre]], dat as in part fan 'e [[Rocky Mountains]] beskôge wurde kin. Yn it midden fan Meksiko leit in oantal [[fulkaan|fulkanen]], dêr't de [[Popokatépetl]] de bekendste fan is. It heechste punt is de [[Pico de Orizaba]] (5650 m), wat ek in fulkaan is. De grutste rivieren binne de [[Rio Grande|Río Bravo]] (yn 'e Feriene Steaten bekend as Rio Grande), de [[Río Lerma|Lerma]], de [[Río Balsas|Balsas]], de [[Río Pánuco|Pánuco]], de [[Río Usumasinta|Usumasinta]] en de [[Río Yaqui|Yaqui]].

=== Eilannen fan Meksiko ===
Meksiko hat in grut ferskaat oan eilannen yn sawol de Karibyske See as de Stille Oseaan. De wichtichste binne:

* de Karibyske kust: [[Cozumel]] (ferneamd om koraalriffen), [[Isla Mujeres]] en [[Isla Holbox]].
* de Golf fan Kalifornje: [[Isla Tiburón]] (it grutste eilân fan it lân) en it natuerreservaat [[Isla Espíritu Santo]], dat op 'e [[UNESCO]]-list stiet.
* de Stille Oseaan: de isolearre [[Revillagigedo-arsjipel]] en [[Isla Guadalupe]], bekend om de grutte wite haai. Ek de eardere finzenis-eilannen, de [[Islas Marías]], binne no in natuerpark.
* Histoarysk: Yn it hert fan it lân lizze de [[Chinampas fan Xochimilco]], de ferneamde driuwende tunen fan 'e [[Azteken]].

=== Klimaat ===
It [[klimaat]] fan Meksiko rint útien fan [[woastynklimaat]] yn it noarden oant [[tropysk reinwâldklimaat]] yn it suden en berchklimaat yn 'e midden.

== Bestjoerlike yndieling ==
Meksiko is in federale republyk dy't bestiet út 32 federale entiteiten: 31 frije en sûvere steaten en Meksiko-Stêd, de haadstêd fan it lân.

Elke steat hat syn eigen grûnwet, in eigen parlemint (de ''Congreso del Estado'') en in gûverneur dy't troch direkte ferkiezings keazen wurdt. De steaten binne foar in grut part selsstannich oer ynterne saken lykas ûnderwiis, plysje en lokale belestingen. Op it heechste nivo wurde se lykwols ferienige troch de federale oerheid, dy't oer de nasjonale feiligens, bûtenlânske polityk en de algemiene ekonomyske koers giet.

De steaten binne op harren beurt wer ûnderferdiend yn gemeenten (''municipios''). Op it stuit binne der yn totaal 2.471 gemeenten yn it lân. Dizze gemeenten foarmje de tredde bestjoerslaach en binne ferantwurdlik foar basisfoarsjennings lykas drinkwetter, strjitferljochting en ôffalferwurking.

Meksiko-Stêd (CDMX) hie foar in hiel skoft in aparte status as it &quot;Federaal Distrikt&quot; (''Distrito Federal''). Sûnt in grûnwetlike herfoarming yn 2016 hat de stêd lykwols hast deselde rjochten en autonomy krigen as de oare 31 steaten, ynklusyf in eigen grûnwet en lokale boargemaster.

=== Steaten fan Meksiko ===
{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;10&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
| valign=&quot;top&quot; |
{| cellpadding=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #f9f9f9; border: 1px solid #ccc; font-size: 95%;&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* 1.[[Aguascalientes (steat)|Aguascalientes]]
* 2.[[Baja California (steat)|Baja California]]
* 3.[[Baja California Sur]]
* 4.[[Campeche (steat)|Campeche]]
* 5.[[Chiapas]]
* 6.[[Chihuahua (steat)|Chihuahua]]
|
* 7.[[Coahuila]]
* 8.[[Colima]]
* 9.[[Durango (steat)|Durango]]
* 10.[[Guanajuato (steat)|Guanajuato]]
* 11.[[Guerrero (steat)|Guerrero]]
* 12.[[Hidalgo (steat)|Hidalgo]]
|
* 13.[[Jalisco]]
* 14.[[Meksiko (steat)|Meksiko]]
* 15.[[Michoacán]]
* 16.[[Morelos]]
* 17.[[Nayarit]]
* 18.[[Nuevo León]]
|
* 19.[[Oaxaca (steat)|Oaxaca]]
* 20.[[Puebla (steat)|Puebla]]
* 21.[[Querétaro de Arteaga|Querétaro]]
* 22.[[Quintana Roo]]
* 23.[[San Luis Potosí (steat)|San Luis Potosí]]
* 24.[[Sinaloa]]
|
* 25.[[Sonora]]
* 26.[[Tabasco (steat)|Tabasco]]
* 27.[[Tamaulipas]]
* 28.[[Tlaxcala (steat)|Tlaxcala]]
* 29.[[Veracruz de Ignacio de la Llave|Veracruz]]
* 30.[[Yucatán (steat)|Yucatán]]
* 31.[[Zacatecas (steat)|Zacatecas]]
|}
| valign=&quot;top&quot; |
[[Ofbyld:Mexico map.svg|400px|Kaart fan 'e steaten fan Meksiko]]
|}

== Skiednis ==
It gebiet fan it tsjintwurdige Meksiko hat bloeiende beskavingen kind ([[Tolteken]], [[Maya|Maya's]], Azteken). Yn [[1519]] fersloech de [[Spanje|Spaanske]] konkwistator [[Hernán Cortés|Cortés]] de Azteken en oermastere harren ryk. De Spanjerts stiften yn 'e [[Nije Wrâld]] de [[koloanje]] [[Nij-Spanje]], dy't Meksiko, Sintraal-Amearika, [[West-Ynje]] en de [[Filipinen]] (en dielen fan de hjoeddeiske [[Feriene Steaten|FS]]) omfieme. Allinnich mei it memmelân Spanje mocht hannel dreaun wurde.

[[Ofbyld:Edouard Manet 022.jpg|thumb|left|Eksekúsje fan Maksimilaan.]]
Begjin [[19e iuw]] kamen de [[kreoalen]] ûnder lieding van 'e prysters [[Miguel Hidalgo|Hidalgo]] en [[José María Morelos|Morelos]] yn opstân. Yn [[1821]] (ynstee fan 1819) rôpen de blanke kolonisten de ûnôfhinklikheid fan Meksiko út. Spanje stjoerde generaal [[Agustín de Iturbide|Iturbide]] nei it noarden om de opstân del te slaan. By oankomst ferklearre dy him lykwols tsjin Spanje en liet himsels ta keizer kroane. Generaal [[Antonio López de Santa Anna]] brocht him yn [[1823]] te fal, wêrnei't in tiidrek fan politike gaos folge dat oant 1857 duorre. Yn dy tiid waarden op syn minst 250 steatsgrepen plege. Doe't [[Teksas]], dat him yn [[1836]] fan Meksiko ôfskieden hie, him oanslette by de [[Feriene Steaten]], bruts in oarloch tusken Meksiko en de Feriene Steaten út, dy't troch Meksiko ferlern waard. It lân rekke [[Nij-Meksiko]], [[Arizona]], [[Utah]] en [[Kalifornje]] kwyt.

Yn [[1863]] stjoerde de [[Frankryk|Frânske]] keizer [[Napoleon III]] in grut leger nei Meksiko dat de haadstêd binnenluts. De konservativen beaën dêrop de keizerskroan oan aartshartoch [[Maksimilaan fan Eastenryk]] oan. Nei syn fal yn [[1867]] waard [[Benito Juárez|Juárez]], dy't earder ek al oan 'e macht west hie, wer presidint. Yn [[1876]] kaam [[Porfirio Díaz|Díaz]] oan 'e macht. Hy regearre, mei in ûnderbrekking fan 1880 oant 1884, as konservatyf diktator.

Yn [[1910]] (begjin fan de revolúsje) sette in nasjonale revolúsje útein dy't in ein meitsje woe oan 'e macht fan bûtenlânske bedriuwen, de tsjerke en grutgrûnbesitters. De jierren dy't dêrop folgen (1910-1920) wienen tige rûzich. Yn dy tiid kamen de Feriene Steaten twa kear militêr tuskenbeide. Troch lettere opienfolgjende presidinten waard de nasjonale revolúsje trochset. Under [[Plutarco Elías Calles|Calles]] bruts yn [[1926]] in skerp konflikt út mei de [[Roomsk-Katolike Tsjerke]] en presidint [[Lázaro Cárdenas del Río|Cárdenas]] besleat yn [[1938]] ta nasjonalisaasje fan alle Amerikaanske en Britske oaljemaatskippijen.

Meksiko ferklearre yn [[1942]] de oarloch oan [[Dútslân]] en [[Japan]]. Nei de Twadde Wrâldoarloch kaam der foar it earst wer in sivile presidint oan 'e macht. Sûnt dy tiid beskikt it lân feitlik oer in stjoerde demokrasy en is de tradysje groeid dat de ferskate streamingen binnen de regearingspartij [[PRI]] inoar yn it presidintskip ôfwikselje.

== Demografy ==
=== Befolking ===
It grutste part fan 'e befolking bestiet tsjintwurdich út [[Mestys|Mestizen]]; ôfstammelingen fan blanke Spaanske kolonisten en de oarspronklike [[Yndianen]]. Lytsere mar dochs grutte groepen foarmje de blanken en de minsken fan Yndiaansk komôf. De blanken hawwe in grutter oerwicht yn wolfeart en politike ynfloed. Fierders binne der [[Afro-Meksikanen]], [[Arabyske Meksikanen]] en Aziaten.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin: 1em 0; width:350px;&quot;
|+ '''Etnyske gearstalling fan Meksiko (2020)'''
! Groep !! Persintaazje !! Opmerking
|-
| [[Mestys|Mestizen]] || 70% – 85% || Mingd lânseigen en Europeesk
|-
| [[Yndianen|Lânseigen (Indígena)]] || 21% – 25% || Basearre op selsidentifikaasje&lt;ref&gt;INEGI, [https://www.inegi.org.mx/programas/ccpv/2020/ Censo de Población y Vivienda 2020].&lt;/ref&gt;
|-
| [[Blanken]] || 10% – 15% || Foaral fan Spaanske ôfkomst
|-
| [[Afro-Meksikanen]] || 2,0% || Earste offisjele telling yn 2020
|-
| Oaren || &lt; 1,0% || Aziaten en Arabyske Meksikanen
|-
| colspan=&quot;3&quot; style=&quot;font-size:0.9em;&quot; | ''Boarne: INEGI (Censo 2020) en ferskate sosjologyske stúdzjes.''
|}

=== Taal ===
Om-ende-by 94% fan 'e befolking hat it [[Spaansk]] as memmetaal en it wurdt troch mear as 98% fan 'e Meksikanen ferstien; dêrtroch is it lân it grutste Spaansktalige lân fan 'e wrâld. Hoewol't it Spaansk de offisjele lânstaal is, ferskilt it wat útspraak en wurdskat oanbelanget fan it Spaansk dat yn Spanje praat wurdt. Ek binne der lokale ferskillen; it Spaansk fan de kuststreken wurdt bygelyks ta it [[Karibysk Spaansk]] rekkene.

In minderheid fan likernôch 6,1% fan 'e befolking (sa'n 7,3 miljoen minsken) hat in lânseigen taal as memmetaal. Troch de Meksikaanske oerheid wurde 68 (ynstee fan 62) lânseigen talen as 'nasjonale talen' erkend, dy't yn it gebiet dêr't se sprutsen wurde deselde status hawwe as it Spaansk. Fan dizze talen binne it [[Nahuatl]] (1,65 miljoen sprekkers), it [[Yucateeks Maya]] (774.000), it [[Tseltal]] (561.000), it [[Tsotsil]] (550.000) en it [[Mixteeksk]] (526.000) de grutste. 

Wylst it [[Nahuatl]], [[Yucateeks Maya]] en [[Tseltal]] noch in soad praat wurde, hawwe oare talen lykas it [[Awakateko]] of it [[Kiliwa]] noch mar in hantsjefol sprekkers. It persintaazje fan 'e befolking dat in lânseigen taal praat rint tebek. Fan 'e 68 erkende talen drige der 20 oant 30 yn 'e kommende jierren te ferdwinen.

=== Religy ===
It meastepart fan 'e Meksikaanske befolking beskôget himsels as kristen. De [[Roomsk-Katolike Tsjerke]] is mei 77,7% fan 'e totale befolking de grutste leauwe-mienskip (in tebekgong ferlike mei eardere desennia). In groeiende groep fan 11,2% is [[Protestantisme|protestantsk]] of evangelysk. Dêrnjonken is der in tanimmende groep fan 8,1% dy't gjin religy hat. Hoewol't it roomsk-katolisisme djip yn 'e kultuer woartele is, giet mar in part fan 'e leauwenden geregeldwei nei tsjerke.

=== Befolkingsspreiding ===
De tichtbefolke gebieten fan Meksiko binne it sintrale heechlân, dêr't de measte stêden lizze, it noardeasten en de steedlike gebieten oan 'e Amerikaanske grins. De súdlike reinwâlden, de noardlike woastyngebieten en it skiereilân [[Neder-Kalifornje (skiereilân)|Neder-Kalifornje]] binne it tinst befolke.

[[Meksiko-Stêd]] is mei ôfstân de grutste stêd fan it lân, mei 9,2 miljoen ynwenners yn 'e stêd sels (it eardere [[Federaal Distrikt (Meksiko)|Federaal Distrikt]]), en sa'n 22 miljoen yn 'e [[Agglomeraasje Meksiko-Stêd|agglomeraasje]]. Hoewol't it ien fan 'e grutste steedlike gebieten fan 'e wrâld is, is it op de wrâldranglist yntusken foarby stribbe troch stêden lykas [[Tokio]], [[Delhi]] en [[Sjanghai]]. Oare agglomeraasjes mei mear as in miljoen ynwenners yn Meksiko binne [[Guadalajara (Jalisko)|Guadalajara]], [[Monterrey]], [[Puebla (stêd)|Puebla]], [[Toluka]], [[Tijuana (Baja Kalifornje)|Tijuana]], [[León (Guanajuato)|León]], [[Ciudad Juárez]], [[La Laguna]] en [[San Luis Potosí (stêd)|San Luis Potosí]]. Yn totaal wennet 81% fan 'e befolking yn stêden of steedlike gebieten.

== Toerisme ==
[[Ofbyld:Chichen Itza 3.jpg|thumb|260px|[[Chichén Itzá]].]]
Toerisme is ien fan 'e wichtichste boarnen fan bûtenlânske faluta foar Meksiko. It draacht foar likernôch 8,5% oant 9% by oan it Bruto Binnenlânsk Produkt (BBP). De sektor is in enoarme wurkjouwer en miljoenen Meksikanen wurkje yn 'e hoareka, it transport of as gids. It lân wurdt alle jierren troch mear as 40 miljoen ynternasjonale toeristen besocht, wêrmei't it steefêst yn 'e top 10 fan 'e wrâldranglist fan 'e UN Tourism (earder UNWTO) stiet.&lt;ref&gt;[https://www.untourism.int/tourism-data/un-tourism-tourism-dashboard UN Tourism.]&lt;/ref&gt; Benammen besikers út de Feriene Steaten en [[Kanada]] foarmje in grutte groep, mar it lân kriget ek grutte oantallen toeristen út Jeropa en [[Súd-Amearika]].

=== Toeristyske Sintra ===
Meksiko kin ferdield wurde yn ferskate toeristyske regio's mei elk har eigen karakter:

* De &quot;Riviêra Maya&quot; en [[Cancún]] oan 'e Karibyske kust, de populêrste regio foar sinne- en seetoeristen stiet bekend om de wite strannen, lúkse resorts en de ''cenotes'' (natuerlike wetterputten).
* De Stille Oseaan mei stêden lykas Puerto Vallarta, Mazatlán en Acapulco. De súdlike kust fan Oaxaca is populêr by surfers en ekotoeristen.
* Yn [[Neder-Kalifornje]] (Baja California) is benammen [[Los Cabos]] is in populêre bestimming foar Amerikaanske toeristen, bekend om de rûge rotsen en it spotten fan walfisken.
* De kulturele stêden yn it binnenlân lykas Oaxaca-Stêd, San Miguel de Allende, Guanajuato en fansels Meksiko-Stêd mei koloniale arsjitektuer, de Meksikaanske koken en musea.
* De archeologyske fynplakken mei ruïnes fan 'e Maya's (lykas Chichén Itzá en Palenque) en de Azteken (lykas Teotihuacán).

=== UNESCO-Wrâlderfgoed yn Meksiko ===
Meksiko hat ien fan 'e heechste oantallen UNESCO-wrâlderfgoedlokaasjes fan 'e wrâld. De meast bekend binne:
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|+ '''Seleksje fan UNESCO-wrâlderfgoed yn Meksiko'''
! Namme !! Type !! Regio !! Beskriuwing
|-
| [[Chichén Itzá]] || Kultuer || Yucatán || Ien fan 'e sân nije wrâldwûnders; in wichtige Maya-stêd.
|-
| [[Teotihuacán]] || Kultuer || Steat Meksiko || De stêd fan 'e goaden, bekend om de Piramide fan 'e Sinne.
|-
| Histoarysk sintrum fan [[Meksiko-Stêd]] en [[Xochimilco]] || Kultuer || Meksiko-Stêd || Koloniaal hert fan 'e haadstêd en de ferneamde driuwende tunen.
|-
| [[Palenque]] || Kultuer || Chiapas || In yndrukwekkende Maya-stêd midden yn it oerwâld.
|-
| [[Sian Ka'an]] || Natuer || Quintana Roo || In grut biosfearreservaat oan 'e Karibyske kust.
|-
| Biosfearreservaat fan de [[Monarchflinter]] || Natuer || Michoacán || It plak dêr't miljoenen flinters oerwinterje.
|-
| El Pinacate en Gran Desierto de Altar || Natuer || Sonora || In spektakulêr woastynlânskip mei fulkaankraters.
|-
| Agavelânskip en âlde yndustryfoarsjennings fan [[Tequila (Jalisko)|Tequila]] || Kultuer || Jalisko || It hert fan 'e produksje fan 'e nasjonale drank.
|}

&lt;br style=&quot;clear:both;&quot; /&gt;

De lêste jierren ynvestearret de oerheid yn 'e saneamde Tren Maya (Mayatrein), in spoartrajekt dy't de wichtichste archeologyske plakken op it skiereilân Yucatán meiïnoar ferbine moat. Hoewol't dit it toerisme oantrunet, is der ek in soad krityk fan miljeu-organisaasjes fanwegen de ynfloed op it ekosysteem fan 'e oerwâlden.

== Offisjele Frije Dagen (Días Feriados) ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
! Datum (2026) !! Namme (Frysk) !! Namme (Spaansk) !! Taljochting
|-
| 1 jannewaris || Nijjiersdei || Año Nuevo || Earste dei fan it jier.
|-
| 2 febrewaris || Dei fan 'e Grûnwet || Día de la Constitución || De offisjele dei is 5 febrewaris, mar it wurdt op 'e earste moandei fan febrewaris fierd.
|-
| 16 maart || Bertedei fan Benito Juárez || Natalicio de Benito Juárez || De offisjele dei is 21 maart, mar it wurdt op de tredde moandei fan maart fierd.
|-
| 1 maaie || Dei fan 'e Arbeid || Día del Trabajo || Nasjonale dei foar de rjochten fan 'e arbeider.
|-
| 16 septimber || Unôfhinklikheidsdei || Día de la Independencia || De wichtichste nasjonale feestdei fan Meksiko.
|-
| 16 novimber || Dei fan 'e Revolúsje || Día de la Revolución || De offisjele dei is 20 novimber, mar it wurdt op 'e tredde moandei fan novimber fierd.
|-
| 25 desimber || Krystdei || Navidad || Fiering fan 'e berte fan Jezus.
|}

Oare wichtige (net-offisjele) dagen:
Njonken de wetlike frije dagen binne der dagen dy't sa wichtich binne dat in soad skoallen of bedriuwen ticht binne of spesjale fieringen hawwe:

* 2 april (2026): Jueves Santo ([[Wite Tongersdei]]) - Begjin fan it [[Peaske]]-wykein.
* 3 april (2026): Viernes Santo ([[Goed Freed]]) - In tige wichtige religieuze dei.
* 5 maaie: Batalla de Puebla (Cinco de Mayo) - Foaral in frije dei foar skoallen.
* 10 maaie: Día de las Madres (Memmedei) - Yn Meksiko ien fan 'e drokste dagen fan it jier foar restaurants.
* 1 &amp; 2 novimber: Día de los Muertos (Dei fan 'e Deaden) - Skoallen binne faak ticht.
* 12 desimber: Día de la Virgen de Guadalupe - De grutste religieuze beafeart fan it lân.
&lt;br style=&quot;clear:both;&quot; /&gt;
{{Steaten fan Meksiko}}
{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.inegi.org.mx/programas/ccpv/2020/ Información Demográfica y Social 2020.]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Mexico|Meksiko}}
}}
[[Kategory:Meksiko| ]]
[[Kategory:Lân yn Noard-Amearika]]
[[Kategory:Lân yn Midden-Amearika]]
[[Kategory:Histoaryske Spaanske koloanje]]
[[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 1821]]
[[Kategory:Republyk]]</text>
      <sha1>ps3a2k4m1aydvl444fpom1zskgii52r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ramsk</title>
    <ns>0</ns>
    <id>30639</id>
    <revision>
      <id>1224191</id>
      <parentid>1223862</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T09:13:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20828-12</username>
        <id>57582</id>
      </contributor>
      <comment>Thusside der by setten</comment>
      <origin>1224191</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2907" sha1="2rlp5lcc7vbwxleqm6j8ebcb3ci60we" xml:space="preserve">{{Ynfoboks band
| band_namme    = Ramsk
| ôfbylding     = Ramsk2026.jpg
| ûnderskrift   = Byld fan Ramsk
| nasjonaliteit = {{NEDnasj}}
| sjongtaal     = [[Frysk]]
| sjenre        = [[Rockmuzyk|Rock]]
| bestean       = [[1995]]  – [[2010]]; [[2026]] - no
| record label  =
| manager       = 
| prizen        = 
| webside       = 
| hjoeddeistige_leden = 
| âld_leden     = [[Tseard Okkema]] &lt;small&gt;''sang'' (1995-1998)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;[[Niels Overzet]] &lt;small&gt;''gitaar''&lt;/small&gt;
| funksje1     = Sang &amp;&lt;br&gt;Gitaar
| lid1          = [[Piet Douma]]
| funksje2      = Gitaar
| lid2          = [[Berend van den Akker]]
| funksje3      = Bas
| lid3          = [[Eldert Stropsma]]
| funksje4      = Drums
| lid4          = [[Tjitze Venstra]]
| funksje5      = 
| lid5          = 
| funksje6      = 
| lid6          = 
| âldfunksje1   = 
| âldlid1       = 
}}
'''Ramsk''' is in [[Fryslân|Fryske]] [[Rockmuzyk|rock]]band en wie aktyf tusken [[1995]] en [[2010]]. Ramsk treedt sûnt 21 maart 2026 wer op. 

==Skiednis==
Ramsk waard yn febrewaris 1995 oprjochte, de namme stiet foar [[tyldrift]] by skiep en kninen. De line-up bestie doe út Berend van den Akker-gitaar / Eldert Stropsma-basgitaar / Tseard Okkema-sang / Niels Overzet-slachgitaar en Tjitze Venstra op drums. Yn [[1996]] die Ramsk mei oan Lytske Aaipop. Omdat de band wûn mochten se meidwaan op it grutte [[Aaipop]]. Na twa jier stoppe de sjonger. Nei in pear oaren kaam yn [[1998]] Piet Douma. in skoftke letter waard Ramsk in 4-mans formaasje doe't ien fan de gitaristen der mei stoppe. Sûnt dy tiid binne der fjouwer bandleden. Yn 2009 binne dat Berend (gitaar), Piet (sang), Eldert (basgitaar en eftergrûnsang) en Tjitze (drums eftergrûnsang). Ramsk spilet gitaarrock mei punk en hardrock ynfloeden mei dêrneist tige ynbannige en sfearfolle klanken. Yn 2007 binne der sels folkynfloeden te finen. De Fryske teksten geane oer ferskate ûnderwerpen. Ramsk hat spile op festivals en sealen as Befrijingsfestival, [[Wytbeat]], [[Aaipop]], [[Uteinrock]] en [[Feanhoopfestival]].

Yn 2026 komt Ramsk wer byinoar, se spylje op 21 maart yn it foarprogramma fan Yme &amp; The Farmbreakers yn Weidum. De band wurdt dernei wer frege foar de edsyje fan [[Aaipop]] yn dat jier.

== Diskografy ==
* ''Komt'' (mini-CD, 2000)
* ''Keer op keer/ Fel op en del'' (single, 2001)
* ''[https://www.muziekweb.nl/Link/JK118280/Dyn-eigen-l%C3%BBd Dyn eigen lûd]'' ( CD, 2003)
* ''[https://www.muziekweb.nl/Link/JK240430/It-fjoer It Fjoer]'' (CD, 2007)
* ''Älde Jan'' (single, 2007)
* ''Neuzel'' (single, 2008)

== Keppeling om utens ==
* [http://www.streektaalzang.nl/strk/frie/frieramn.htm ''Ramsk'', streektaalzang.nl]
* [https://goeie.frl/kultuer/troch-us-bern-meitsje-wy-wer-muzyk/ ‘Troch ús bern meitsje wy wer muzyk’, Goeie.frl]
* [https://ramsk.nl Thusside]

[[Kategory:Fryske rockband]]
[[Kategory:Band oprjochte yn 1995]]
[[Kategory:Band opheft yn 2010]]</text>
      <sha1>2rlp5lcc7vbwxleqm6j8ebcb3ci60we</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kaapstêd</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34062</id>
    <revision>
      <id>1224133</id>
      <parentid>1124495</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T12:05:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ kt</comment>
      <origin>1224133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2911" sha1="gy3wzjc58d3jw828coqi29gzg997rmb" xml:space="preserve">{{Stêd mei flagge
|Ofbyld= [[Ofbyld:Cape Town Montage.png|300px]]
|Flagge= 
|Wapen= [[Ofbyld:Coat of arms of Cape Town, South Africa.jpg|75px]]
|Ynwennertal= 433.688 &lt;small&gt;(2011)&lt;/small&gt;
|Oerflak= 2460 km² &lt;small&gt;(ynkl. wetter)&lt;/small&gt;
|Befolkingstichtens= 1100 / km²
|Stêdekloft= 3.740.026 &lt;small&gt;(2012)&lt;/small&gt;
|Hichte= 0–1590 m
|Lân= [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]]
|Bestj. ienh. 1= Provinsje
|Namme bestj. ienh. 1= [[West-Kaap]]
|Bestj. ienh. 2= Gemeente
|Namme bestj. ienh. 2= Kaapstêd
|Stifting= [[6 april]] [[1652]]
|Postkoade= 7700–8099&lt;br /&gt;8000
|Tiidsône= [[UTC]]+2
|Simmertiid= 
|Koördinaten= {{Koördinaten yn tekst|33_55_31_S_18_25_26_O_type:city_zoom:16_region:ZA|33° 55' SB, 25° 26' EL}}
|Webside= [http://www.capetown.gov.za/ www.capetown.gov.za]
}}
[[Ofbyld:Map of the Western Cape with Cape Town highlighted (2016).svg|thumb|left|Lokaasje yn West-Kaap]]
'''Kaapstêd''' ([[Afrikaansk]]: ''Kaapstad'', [[Ingelsk]]: ''Cape Town'', [[Kosa (taal)|Kosa]]: ''iKapa''), mei de bynamme ''de Moederstad'', is it haadplak fan de provinsje [[West-Kaap]] en is it wetjaand sintrum fan [[Súd-Afrika]]. Hy is mei [[Bloemfontein]] (rjochterlike macht) en [[Pretoria]] (útfierende macht) ien fan de haadstêden fan [[Súd-Afrika]]. It is de twadde stêd fan it lân.

De stêd leit yn de fierst súdwestlike punt fan Súd-Afrika en wie oarspronklik in ferfarskingspost foar Nederlânske skippen ûnderweis nei East-Afrika, Ynje of it [[Fiere Easten]]. Teffens wie it plak ien fan de earste permaninte Jeropeeske delsettingen besuden de [[Sahara]]. De Nederlanners yn tsjinst fan de [[Vereenigde Oost-Indische Compagnie]] makken dêr foar it earst kontakt mei de lieder fan de Goringkhoina in [[1652]].

Fan in lytse havenstêd oan de [[Tafelbaai]] waakste Kaapstêd ta de grutste stêd fan Súd-Afrika, mar rekke dat plak kwyt oan [[Johannesburg (Súd-Afrika)|Johannesburg]] yn 1887 troch de goudkoarts nei de [[Witwatersrand]]. By de folkstelling fan 2001 die bliken dat Kaapstêd de grutste [[Afrikaansk]]pratende mienskip fan it lân wie mei 1,2 miljoen minsken.

Kaapstêd is in populêre ynternasjonale bestimming foar toeristen om reden fan de natuer yn de omkriten en syn lizzing oan de foet fan de ferneamde de [[Tafelberch (Súd-Afrika)|Tafelberch]].

Yn 2010 wie Kaapstêd ien fan de stêden dêr't it [[Wrâldkampioenskip fuotbal 2010|WK fuotbal]] spile waard.
{{clear}}
[[Image:CTfromTableMountain.jpg|thumb|center|740px|Kaapstêd fan de Tafelberch ôf sjoen]]

== Sjoch ek ==
* [[Kaap de Goeie Hope]]
* [[Kaapkoloanje]]
* [[Tafelbaai]]
* [[Tafelberch (Súd-Afrika)]]

== Keppeling om utens ==
{{commonsLyts|Cape Town|Kaapstêd}}
* [http://www.capetown.gov.za/ Offisjele webstek fan de stêd Kaapstêd] &lt;small&gt;Ingelsk&lt;/small&gt;
[[Kategory:Plak yn West-Kaap]]
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Haadstêd yn Afrika]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1652]]</text>
      <sha1>gy3wzjc58d3jw828coqi29gzg997rmb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kwame Nkrumah</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42449</id>
    <revision>
      <id>1224177</id>
      <parentid>1069124</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T02:25:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>353</id>
      </contributor>
      <comment>1989_CPA_6101.jpg ferfongen troch [[c:File:Kwame_Nkrumah_on_a_Soviet_stamp_(80th_anniversary_of_his_birth)_1989_CPA_6101.jpg|Kwame_Nkrumah_on_a_Soviet_stamp_(80th_anniversary_of_his_birth)_1989_CPA_6101.jpg]] (troch [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinke</comment>
      <origin>1224177</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5501" sha1="58ekprw1qkt84er3gtx2d1jlga8pv9w" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Kwame Nkrumah (JFKWHP-AR6409-A).jpg|thumb|Kaam Nkrumah by in steatsbesite oan 'e Feriene Steaten, 1961]]
[[Ofbyld:Kwame Nkrumah on a Soviet stamp (80th anniversary of his birth) 1989 CPA 6101.jpg|thumb|150px|Kwame Nkrumah]]
'''Kwame Nkrumah''' ([[Nkroful]], [[18 septimber]] [[1909]] – [[Boekarest]], [[27 april]] [[1972]]) wie in [[Gana|Ganeesk]] steatsman en foartrekker yn it stribjen nei in feriene [[Afrika]]. 

== Stúdzje ==
Kwame Nkrumah studearre sûnt 1930 as learaar. Dêrnei studearre hy sûnt 1935 ekonomy, sosjology, teology, rjochten en pedagogyk yn de [[Feriene Steaten]]. Yn al deze fakken studearre hy ôf. Nkrumah wie feralterearre troch de Italjaanske ynfal yn [[Etioopje]]. Etioopje wie tegearre mei [[Libearia]] destiids it ienichste ûnôfhinklike lân fan Afrika. Yn de [[Twadde Wrâldoarloch]] steunde hy de alliearden. 

Nei de oarloch groeide it Afrikaanske nasjonalisme en de Afrikaanske ienheidsgedachte. Nkrumah trede al gau op as pleitbesoarger fan it Afrikaanske nasjonalisme. Alderearst stribbe hy nei ûnôfhinklikheid fan syn heitelân [[Goudkust (gebiet)|Goudkust]] (it lettere [[Gana]]). Mar hy seach soks mar as in begjin: dêrnei maosten yn syn fisy alle oare Afrikaanske steaten harren ûnôfhinklikheid krije en de swarte Afrikaanske steaten moasten in staatebûn foarmje op sosjalistyske grûnslach.

== Unôfhinklikheid fan Gana ==
In 1947 gie Nkrumah wer nei Goudkust en akseptearre op útnûging fan inkele pommeranten it amt fan sekretaris-generaal fan de ''United Gold Coast Convention''. Yn 1949 bruts hy mei de UGCC en stapte mei de jeugdbeweging fan dy partij en inkele meistanners út de partij en rjochte de ''[[Convention People's Party]]'' (CPP) op. De CPP wie folle radikaler as de UGCC, dizze lêste partij stribbe in dialooch nei mei de Britske koloniale oerhearsker. De CPP woe fuortendaliks ûnôfhinklikheid. 

Yn 1951 wûn de CPP de ferkiezingen fan Goudkust, mar in pear dagen letter waard Nkrumah arrestearre wegens agitaasje tsjin it Britske rezjym. Yn 1956 wûn de CPP wer de ferkiezingen. De Britten lieten Nkrumah frij op kondysje dat hy de 'ûnôfhinklikheid nó' eask falle liet. Hy woe dêr oan tajaan en waard doe premier fan Goudkust. Op 6 maart 1957 waard Goudkust ûnder de namme Gana ûnôfhinklik, as earste earde koloniaal lân yn [[Sub-Sahara Afrika]]. Yn 1960 waard Gana in republyk, en Nkrumah waard de earste presidint.

== Polityk ==
Nkrumah syn doel wie Gana om te bouwen ta in foarbyld foar Afrika middels de Akosombodaam by de [[Voltamar]]. De finansiering wie oarspronklik yn gearwurking mei de Britten, mar waard letter oernomd troch it Amerikaanske aluminiumbedriuw Kaiser en de [[Wrâldbank]]. By de bou fan de daam waard de regearing fan Nkrumah hieltiten korrupter, en doe't de Akosombodaam klear wie op 26 jannewaris 1966 wie Gana hast bankerot.

Nkrumah syn regearstyl wie tige [[Autokrasy|autokratysk]]. Al yn 1964 waard de ''Union Party'', de ienige opposysjepartij, ferbean en waard it lân in ienpartijsteat mei de Convention People's Party (CPP) fan Nkrumah as ienige talitten partij. Nkrumah liet him de ''Osagyefo'', de 'Ferlosser' neame. Rûnom yn it lân waarden stânbylden fan Nkrumah setten en ûntstie der in persoansferhearliking. Nkrumah waard hieltiten minder populêr yn syn lân. In soad minsken seagen him leaver gean as kommen. Yn 1966, wylst Nkrumah in steatsbesite brocht oan [[Noard-Fietnam]] en de Folksrepublyk [[Folksrepublyk Sina|Sina]], pleegde it leger in [[steatsgreep]]. Nkrumah gie dêrnei yn ballingskip yn it buorlân [[Guinee]] fan presidint [[Ahmed Sékou Touré]]. Touré wie krektas Nkrumah in oertsjûge pan-Afrikaan. Nkrumah waard ko-presidint fan Guinea. 

In jier of wat letter gie Nkrumah nei [[Roemeenje]] om behannele te wurden tsjin kanker. Hy ferstoar op 27 april 1972 yn [[Boekarest]].

Nei syn dea waard hy úteinlik dochs noch eare troch [[Gana]]. Boppedat waard in dei hâlden foar syn ferstjerren en krige hy in rêstplak yn Akkra dêr't syn monumint kaam te stean.

By in soad pan-Afrikanen stiet Nkrumah nettsjinsteande syn autoritêre regearstyl noch yn heech oansjen. Mei troch de ynset fan Nkrumah berikte Gana as earste koloniaal lân yn Swart-Afrika de folsleine ûnôfhinklikheid fan it memmelân. Dêrmei sette Gana de trend: tusken 1957 en 1980 waarden alle Afrikaanske lannen ûnôfhinklik.

== Wurken ==
* ''Towards Colonial Freedom''
* ''What I mean by Positive Action'', Accra 1949
* ''Ghana. Autobiography of Kwame Nkrumah'', 1957, herdruk 1970
* ''I speak of Freedom: a Statement of African Ideology'', New York 1964
* ''Arkica must unite'', 1963
* ''Consciencism. Philosophy and Ideology fo Decolonization and Development''
* ''Neocolonialism, the last stage of Imperialism'', 1965
* ''Challenge of the Congo'', 1967
* ''Dark Days in Ghana'', New York 1968
* ''Handbook of Revolutionary Warfare'', 1968
* ''Two Myths: African Socialism revisited and The Myth of the Third World''
* ''Aflevering 5 Black Power uit de Pandora's Box documentares 1992 BBC[http://en.wikipedia.org/wiki/Pandora's_Box_(television_documentary_series)]''

{{Boarnen|boarnefernijing=

* [http://www.nkrumah.net/ De betsjutting fan Nkrumah foar it Pan-Afrikanisme]
}}

{{DEFAULTSORT:Nkrumah, Kwame}}
[[Kategory:Ganeesk politikus]]
[[Kategory:Ganeesk parlemintslid]]
[[Kategory:Ganeesk minister]]
[[Kategory:Premier fan Gana]]
[[Kategory:Presidint fan Gana]]
[[Kategory:Panafrikanist]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1909]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1972]]</text>
      <sha1>58ekprw1qkt84er3gtx2d1jlga8pv9w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pelgrimsrus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>48733</id>
    <revision>
      <id>1224134</id>
      <parentid>1060842</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T12:17:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ kt, + posysjekaart.</comment>
      <origin>1224134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2541" sha1="qfdptef0s0n24s8o3c17hli098blrbw" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Pelgrimsrus
| ôfbylding   = Pilgrim Rest.jpg
| ôfbyldingstekst = Heech Pelgrimrus
| flagge      = 
| wapen       = 
| provinsje   = [[Mpumalanga]]
| distrikt    = [[Ehlanzeni]]
| gemeente    = [[Thaba Chweu]]
| boargemaster = 
| ynwennertal = 607 (2011)
| oerflak     = 1,02 km²
| hichte      = 1.280 m
| postkoade   = 1290
| netnûmer    = +27 13
| webside     = 
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 24
| lat_min     = 54
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 30
| lon_min     = 45
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Pelgrimrus''' ([[Frysk]]: ''Pylgers Rêst'') is in plak yn de provinsje [[Mpumalanga]] yn [[Súd-Afrika]]. It waard útroppen ta nasjonaal monumint. Meidat der yn septimber [[1873]] [[goud]] ûntdekt waard kamen der in soad goudsikers hinne. Ein [[19e iuw]] kamen de konsesjes yn hannen fan it bedriuw ''Transvaal Gold Mining Estates'' (TGME), dy't ûndergrûnske minen oanlei. De aktiviteit einige yn [[1971]] en it doarp waard ferkocht oan de oerheid dy't der yn 1986 in nasjonaal museum en monumint fan makke.
 
It langhalige doarp leit oan in wei op in [[heuvel]] en bestiet út in ''uptown'' (boppestêd) en in ''downtown'' (legere stêd).

It âlde begraafplak wjerspegelet de skiednis fan it plak. Alle [[grêven]], de measten fan 'uitlanders', lizze allegear yn deselde rjochting, útsein fan de ferneamde ''Grave Robber's'', it 'grêf fan de dief' (anonym), leadrjocht op de oare grêven, hawwe allinnich in krús en de boppesteande tekst. Dat suggerearet dat de dief deade waard by it stellen fan ien fan de goudsikerstinten. Dy tinten wiene meast it ienige thús fan de goudsikers sadat in swiere straf rjochtfeardige wie.

&lt;gallery&gt;
Ofbyld:Pilgrim's Rest03.jpg|Heech Pelgrimrus
Ofbyld:RobbersGravePilgrimsRest.JPG|Rôversgrêf
Ofbyld:Pilgrim's Rest02.jpg|Tsjerkhôf Pelgrimsrus
Ofbyld:Pilgrim's Rest06.jpg|Alde wein
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Ofbyld:Pilgrim's Rest07.jpg|Restaurant
Ofbyld:Pilgrim's Rest05.jpg|Garaazje mei pomp
Ofbyld:Pilgrim's Rest13.jpg|Myn
Ofbyld:Pilgrim's Rest04.jpg|Alde auto (Austin)
&lt;/gallery&gt;

== Keppeling om utens ==
* {{en}} [http://whc.unesco.org/en/tentativelists/1075/ ''Pilgrim's Rest Reduction Works Industrial Heritage Site'' - Wrâlderfgoedsintrum UNESCO]
{{CommonsBalke|Pilgrim's Rest|Pelgrimsrus}}
{{Koördinaten|24_54_28_S_30_45_24_O_type:city_zoom:16_region:ZA|24° 54' SB, 30° 45' EL}}
[[Kategory:Plak yn Mpumalanga]]
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1873]]</text>
      <sha1>qfdptef0s0n24s8o3c17hli098blrbw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224143</id>
      <parentid>1224134</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:20:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ noch in pear dinkjes yn 'e ynfoboks</comment>
      <origin>1224143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2710" sha1="gpdsoce5exo9xipus1hg2cf4xcqvjjj" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Pelgrimsrus
| ôfbylding   = Pilgrim Rest.jpg
| ôfbyldingstekst = Heech Pelgrimrus
| flagge      = 
| wapen       = 
| provinsje   = [[Mpumalanga]]
| distrikt    = [[Ehlanzeni]]
| gemeente    = [[Thaba Chweu]]
| boargemaster = 
| ynwennertal = 607 (2011)
| oerflak     = 1,02 km²
| befolkingstichtens = 595 ynw./km²
| koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|24_54_28_S_30_45_24_E_type:city_zoom:16_region:ZA|24°54'SB, 30°45'EL}} 
| hichte      = 1.280 m
| stifting    = 1873
| postkoade   = 1290
| netnûmer    = +27 13
| webside     = 
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 24
| lat_min     = 54
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 30
| lon_min     = 45
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Pelgrimrus''' ([[Frysk]]: ''Pylgers Rêst'') is in plak yn de provinsje [[Mpumalanga]] yn [[Súd-Afrika]]. It waard útroppen ta nasjonaal monumint. Meidat der yn septimber [[1873]] [[goud]] ûntdekt waard kamen der in soad goudsikers hinne. Ein [[19e iuw]] kamen de konsesjes yn hannen fan it bedriuw ''Transvaal Gold Mining Estates'' (TGME), dy't ûndergrûnske minen oanlei. De aktiviteit einige yn [[1971]] en it doarp waard ferkocht oan de oerheid dy't der yn 1986 in nasjonaal museum en monumint fan makke.
 
It langhalige doarp leit oan in wei op in [[heuvel]] en bestiet út in ''uptown'' (boppestêd) en in ''downtown'' (legere stêd).

It âlde begraafplak wjerspegelet de skiednis fan it plak. Alle [[grêven]], de measten fan 'uitlanders', lizze allegear yn deselde rjochting, útsein fan de ferneamde ''Grave Robber's'', it 'grêf fan de dief' (anonym), leadrjocht op de oare grêven, hawwe allinnich in krús en de boppesteande tekst. Dat suggerearet dat de dief deade waard by it stellen fan ien fan de goudsikerstinten. Dy tinten wiene meast it ienige thús fan de goudsikers sadat in swiere straf rjochtfeardige wie.

&lt;gallery&gt;
Ofbyld:Pilgrim's Rest03.jpg|Heech Pelgrimrus
Ofbyld:RobbersGravePilgrimsRest.JPG|Rôversgrêf
Ofbyld:Pilgrim's Rest02.jpg|Tsjerkhôf Pelgrimsrus
Ofbyld:Pilgrim's Rest06.jpg|Alde wein
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Ofbyld:Pilgrim's Rest07.jpg|Restaurant
Ofbyld:Pilgrim's Rest05.jpg|Garaazje mei pomp
Ofbyld:Pilgrim's Rest13.jpg|Myn
Ofbyld:Pilgrim's Rest04.jpg|Alde auto (Austin)
&lt;/gallery&gt;

== Keppeling om utens ==
* {{en}} [http://whc.unesco.org/en/tentativelists/1075/ ''Pilgrim's Rest Reduction Works Industrial Heritage Site'' - Wrâlderfgoedsintrum UNESCO]
{{CommonsBalke|Pilgrim's Rest|Pelgrimsrus}}
{{Koördinaten|24_54_28_S_30_45_24_E_type:city_zoom:16_region:ZA|24°54'SB, 30°45'EL}}
[[Kategory:Plak yn Mpumalanga]]
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1873]]</text>
      <sha1>gpdsoce5exo9xipus1hg2cf4xcqvjjj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nasjonaal Park Bontebok</title>
    <ns>0</ns>
    <id>51902</id>
    <revision>
      <id>1224145</id>
      <parentid>1096778</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:29:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ kt, [[]]</comment>
      <origin>1224145</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2363" sha1="ekvzaqqom5kbdhznhd4cnwy87s8qycs" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks natoergebiet
| namme                = Nasjonaal Park Bontebok &lt;br&gt;&lt;small&gt;''Bontebok National Park''&lt;br&gt; ''Nasionale Bontebokpark''&lt;/small&gt;
| ôfbylding            = PA020092 Breede River vor Langeberg Mountains.JPG
| ôfbyldingsbreedte    = 
| ôfbyldingstekst      = Breede River en Langeberge.
| lân                  = [[File:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]] 
| bestj. ienh. 1       = provinsje
| namme bestj. ienh. 1 = [[File:Gjin Flagge (Bekend).PNG|20px]] [[West-Kaap]]
| bestj. ienh. 2       = 
| namme bestj. ienh. 2 = 
| bestj. ienh. 3       = 
| namme bestj. ienh. 3 = 
| plak                 = 
| koördinaten          = 34°04′ N 20°27′ E
| status               = [[nasjonaal park]]
| oerflak              = 27,9 km²
| stifting             = [[1931]]
| behear               = 
| webside              = [http://www.sanparks.org/parks/bontebok/ www.sanparks.org] 
| mapname              = Súd-Afrika-reliëf
| lat_deg              = 34
| lat_min              = 4
| lat_sec              = 0
| lat_dir              = S
| lon_deg              = 20
| lon_min              = 27
| lon_sec              = 0
| lon_dir              = E
| tekst by posysjekaart= Lokaasje yn [[Súd-Afrika]].
}}
It '''Nasjonaal Park Bontebok''' ([[Ingelsk]]: ''Bontebok National Park''; [[Afrikaansk]]: ''Nasionale Bontebokpark'') is in yn [[Súd-Afrika]] yn [[1931]] stifte [[nasjonaal park]]. 

It doel doetiidsk wie om de lêst oerbleaune 30 [[bontebok (antilope)|bontebokken]] yn Súd-Afrika foar útstjerren te behoedzjen. It park siet yn it earstoan ûnder [[Bredasdorp]], mar is letter mear rjochting [[Swellendam (stêd)|Swellendam]] ferpleatst.

Hjoeddedei sitte der sa'n 200 bontebokken yn park dat 3500 hektare beslacht. Oare grutte [[sûchdieren]] yn it park binne ûnder oaren de Kaapse [[berchkwagga]], de grize [[ribbok]] en it read [[hartebist]]. It park grinzet oan de [[Breede Rivier]].

&lt;gallery&gt;
Ofbyld:Bontebok_PA020073.JPG|''Bontebok yn it park''
Ofbyld:Breede_River_PA020053.JPG|''Breede River yn it park''
Ofbyld:P1020831 blaue Kraniche Paradieskranich Anthropoides paradisea.JPG|''[[Blauwe kraanfûgel]] (Anthropoides paradisea) yn it park''
&lt;/gallery&gt;

{{DEFAULTSORT:Bontebok, Nasjonaal Park}}
[[Kategory:West-Kaap]]
[[Kategory:Nasjonaal park yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 1931]]</text>
      <sha1>ekvzaqqom5kbdhznhd4cnwy87s8qycs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Seán Tomás Ó Ceallaigh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>54698</id>
    <revision>
      <id>1224162</id>
      <parentid>846294</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T21:35:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ziv</username>
        <id>46247</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]])  [[File:O Ceallaigh.jpg]] → [[File:Seán Ó Ceallaigh, 1910.jpg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] · full name and year</comment>
      <origin>1224162</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="900" sha1="9bat2rinlb5cs3ytrd7o8leqtintol7" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Seán Ó Ceallaigh, 1910.jpg|thumb|180px|Seán T. Ó Ceallaigh.]]
'''Seán Tomás Ó Ceallaigh''' (Ingelsk '''Seán Thomas O'Kelly'''; [[Dublin]], [[25 augustus]] [[1882]] - dêre, [[23 novimber]] [[1966]]) wie fan [[1945]] oant [[1959]] de twadde presidint fan [[Ierlân]].

Seán Ó Ceallaigh wie fan 1923 oant er as presidint keazen waard lid fan de [[Dáil Éireann]], it parlemint fan de Ierske Republyk. Hy wie fan [[1932]] oant [[1939]] minister fan Binnenlânske Saken en fan 1939 oant 1945 minister fan Finansjen. Ó Ceallaigh wie fan [[1937]] oant er presidint waard ''[[tánaiste]]'', oftewol fise-premier fan Ierlân.

{{DEFAULTSORT:O Ceallaigh, Sean}}
[[Kategory:Iersk politikus]]
[[Kategory:Iersk parlemintslid]]
[[Kategory:Iersk minister]]
[[Kategory:Presidint fan Ierlân]]
[[Kategory:Iersk konservatyf]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1882]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1966]]</text>
      <sha1>9bat2rinlb5cs3ytrd7o8leqtintol7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Belville</title>
    <ns>0</ns>
    <id>55353</id>
    <revision>
      <id>1224140</id>
      <parentid>1224126</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:08:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ koörd.</comment>
      <origin>1224140</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2652" sha1="jdfo2mvnt1crb41hgq0zowpn8ruggk9" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Bellville&lt;br&gt;''&lt;small&gt;(Twaalf Myl / Hardekraaltjie)&lt;/small&gt;''
| ôfbylding   = BellvilleWC-Aerial.jpg
| ôfbyldingstekst =
| flagge      = 
| wapen       = 
| provinsje   = [[West-Kaap]]
| distrikt    = [[Kaapstêd]]
| gemeente    = Kaapstad (grutstedske gemeente)
| boargemaster = 
| ynwennertal = 112.507 &lt;small&gt;(2011)&lt;/small&gt;
| oerflak     = 58,71 km²
| befolkingstichtens = 1.916 ynw./km²
| hichte      = 70 m
| postkoade   = 7530
| netnûmer    = +27 21
| stifting    = 1861
| koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|33_53_00_S_18_35_00_E_type:city_zoom:16_region:ZA|33°57'SB, 25°36'EL}}
| webside     = [https://bellvillesouth.co.za/ bellvillesouth.co.za]
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 33
| lat_min     = 53
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 18
| lon_min     = 38
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Bellville''' is in eardere stêd yn de provinsje [[West-Kaap]] ([[Súd-Afrika]]), mar is no in foarstêd fan [[Kaapstêd]], sa'n 20 km fan it sintrum fan dy stêd. De Universiteit fan West-Kaaplân en it haadkantoar fan it Bibelgenoatkip fan Súd-Afrika húsmanje dêr ûnder oaren. It fleanfjild fan Kaapstêd ('Kaapstad Internasionale Lughawe') leit tichteby; der binne in tal golfbanen en ferskate winkelsintrums.

== Skiednis ==
Bellville hjitte oarspronklik ''&quot;Hardekraaltjie&quot;''. Hardekraaltjie wie it ienichste plak mei hurde grûn dêr't weinen útspand wurde koenen en bivakkearre wurde koe op reizen troch de Kaapske Flakte. It Hardekraaltjie-karavaanpark bestiet no noch.

Doe't it spoar fan Kaapstêd nei [[Wellington (Súd-Afrika)|Wellington]] Hardekraaltjie berikte, kaam der in stasjon oan de Durban Road. It jusjes noardliker lizzende Durbanville wie doe al in fêste delsetting, wylst it lettere Bellville doe noch yn de berneskuon stie. [[Afrikaansk]]praters neamden it plak fan it stasjon ''Twaalf Myl'', neamd nei de mylpeal mei syn Romeinske XII dy't op de hoeke fan Voortrekker- en Durbanwei stiet. Dat plak lei presys tolve myl of 19,3 km fan de Kaap. Yn [[1861]] is it nei de lânmjitter [[Charles Davidson Bell]] ferneamd. Bellville waard yn 1940 in selsstannige gemeente en krige yn 1979 de stedsstatus.

== Keppelings om utens ==
[[Ofbyld:OpenStreetMap Cape Town small.svg|thumb|260px|Kaapstêd en omkriten mei Belville]]
* [http://www.uwc.ac.za/ Universiteit fan Wes-Kaapland]
* [http://www.bellvilleguide.co.za/ Bellville-sakegids]
{{Koördinaten|33_53_00_S_18_35_00_E_type:city_zoom:16_region:ZA|33°57'SB, 25°36'EL}}
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak yn West-Kaap]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1861]]</text>
      <sha1>jdfo2mvnt1crb41hgq0zowpn8ruggk9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Fauresmith</title>
    <ns>0</ns>
    <id>73548</id>
    <revision>
      <id>1224141</id>
      <parentid>1224130</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:13:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ commons.</comment>
      <origin>1224141</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2487" sha1="p8x7rvbmtfmbdkxkjfypolpjbki5q0t" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Fauresmith
| ôfbylding   = Fauresmith - panoramio.jpg
| ôfbyldingstekst = It spoar midden oer de haadstrjitte
| flagge      = 
| wapen       = 
| provinsje   = [[Frijsteat (provinsje)|Frijsteat]]
| distrikt    = [[Xhariep]]
| gemeente    = [[Kopanong]]
| boargemaster = 
| ynwennertal = 3.628 (2011)
| oerflak     = 13,85 km²
| befolkingstichtens = 68 ynw./km²
| hichte      = 1.350 m
| stifting    = 1842
| postkoade   = 9978
| net nûmer   = +27 51
| webside     = [http://www.fauresmith.co.za/afrikaan.htm www.fauresmith]
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 29
| lat_min     = 45
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 25
| lon_min     = 19
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Fauresmith''' is in plak yn [[Súd-Afrika]]. It leit 130 km besúdwesten fan [[Bloemfontein]] yn de gemeente [[Kopanong]]. It [[doarp]] waard ferneamd nei dûmny [[Philip Eduard Faure|Phillip Faure]] en de Britske gûverneur fan de [[Kaapkoloanje]] sir [[Harry Smith]]. It is it op ien nei âldste doarp yn de provinsje [[Frijsteat (provinsje)|Frijsteat]].

== Skiednis==
Doe't de blanken har yn de regio festige hienen, wie der ferlet fan in tsjerke. Sy woene der in pleats foar brûke. Nei in protte ûnderhannelings mei de Britske oerheid, dy't oars neat opsmieten, waard der in tydlike tsjerke boud by de pleats &quot;Sannahspoort&quot; - dêr't no Fauresmith leit. Letter kocht de tsjerkeried Sannahspoort foar 14.000 [[riksdollar]]s (£1050). 

Der waard fuortendaliks útein set mei de ferkeap fan stikken grûn om in permaninte tsjerke sette te kinnen, op betingst dat der op dy ferkochte perselen gjin alkoholyske drank ferkocht wurde mocht. De ferkeap fan grûn wie foar de tsjerke yn dy tiid de grutste boarne fan ynkomsten. De selsstannige tsjerkegemeenten fan no yn de omkriten, [[Philippolis]], [[Trompsburg]], [[Edenburg]], [[Petrusburg]], [[Koffiefontein]], [[Luckhoff]] en in grut part fan [[Jacobsdal]], hearden eartiids allegear by de gemeente fan Fauresmith .

Op 30 augustus [[1851]] wie der in wichtige gearkomst Sannahspoort. De titel fan de notulen wie &quot;Fauresmith.&quot;

Nei Bloemfontein, wie Fauresmith de wichtichste stêd yn [[Oranje Frijsteat]]. De earste parlemintêre gearkomst moast út dy twa stêden in haadstêd fan de steat kieze. Bloemfontein krige de measte stimmen.
{{CommonsBalke|Fauresmith}}
[[Kategory:Plak yn Frijsteat]]
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1842]]</text>
      <sha1>p8x7rvbmtfmbdkxkjfypolpjbki5q0t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Katedraal fan de Hillige Trije-ienheid (Tbilisi)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>104611</id>
    <revision>
      <id>1224184</id>
      <parentid>1210633</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T06:47:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>353</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;Cathédrale_de_la_Trinité._(7738784578).jpg&quot; is op Commons fuorthelle [[c:User:Krd|Krd]] om't: [[:c:Commons:Deletion requests/File:Cathédrale de la Trinité. (7738784578).jpg|]].</comment>
      <origin>1224184</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6374" sha1="3i1dmqddec4w4z2ryw2xc5z7mzspw2c" xml:space="preserve">{{Ynfoboks tsjerkegebou (eastersk-otterdoks)
| namme                       = Sameba-katedraal
სამების ლავრა
| ôfbylding                   =
| ôfbyldingsbreedte           = 
| ôfbyldingstekst             = 
| lân                         = [[Ofbyld:Flag of Georgia.svg|20px]] [[Georgje]]
| bestjoerlike ienheid 1      = 
| namme bestjoerlike ienheid 1= 
| bestjoerlike ienheid 2      = 
| namme bestjoerlike ienheid 2= 
| bestjoerlike ienheid 3      = 
| namme bestjoerlike ienheid 3= 
| plak                        = [[Ofbyld:Flag of Tbilisi.svg|border|20px]] [[Tbilisi]]
| adres                       = 
| koördinaten                 = {{Koördinaten yn tekst|41_41_49.8_N_44_48_59.57_E_scale:12500_type:landmark_region:GE|41°41' N 44°48' E}}
| tsjerkegenoatskip           = &lt;small&gt;[[Georgysk-Otterdokse Tsjerke]]&lt;/small&gt;
| bisdom                      =
| aartsbisdom                 = 
| patroanhillige              =
| status                      =
| arsjitekt                   = Archil Mindiashvili 
| yngenieur                   = 
| boujier                     = 1995-2004
| sloopjier                   = 
| boustyl                     = 
| hichte                      = 
| monumintale status          = 
| monumintnûmer               = 
| webside                     = 
| mapname                     = Georgje-reliëf
| mapwidth                    = 
| lat_deg                     = 41
| lat_min                     = 41
| lat_sec                     = 49.8
| lat_dir                     = N
| lon_deg                     = 44
| lon_min                     = 48
| lon_sec                     = 59.57
| lon_dir                     = E
| tekst by posysjekaart       = 
}}
De '''Trije-ienheidskatedraal fan Tbilisi''' ([[Georgysk]]: თბილისის წმინდა სამების საკათედრო ტაძარი), mear bekend ûnder de namme '''Sameba-katedraal''' (სამების ლავრა) is de wichtichste katedraal fan 'e [[Georgysk-Otterdokse Tsjerke]]. De katedraal stiet yn [[Tbilisi]], de haadstêd fan [[Georgje]], en waard boud tusken 1995 en 2004. It is ien fan 'e grutste Eastersk-Otterdokse katedralen fan 'e wrâld en fertsjintwurdiget in mingeling fan tradisjonele stylen yn 'e Georgyske tsjerke-arsjitektuer út ferskate tiden en guon Byzantynske aksinten.

== Bou en skiednis ==
[[Ofbyld:Khojivank Holy Mother of God Armenian Church in Armenian Pantheon.jpg|thumb|left|De eardere Armeenske tsjerke dy't yn 'e Sovjet-tiid sloopt waard en ea op it plak fan 'e hjoeddeiske residinsje stie.]]
It idee om in nije katedraal te bouwen om it 1500 jierrich jubileum fan it autosefale karakter fan 'e Georgysk-Otterdokse Tsjerke en it 2000-jierrich jubileum fan Kristus' berte te betinken datearret fan 1989, it jier fan it nasjonale ûntweitsjen fan 'e doe noch Sovjet-republyk Georgje. Yn maaie 1989 kundigen de autoriteiten en de Georgysk-Otterdokse Tsjerke in ynternasjonale wedstriid foar it bouprojekt oan. De earste ynskriuwing levere mear as hûndert ûntwerpen op, mar der kaam gjin winnend ûntwerp. Lang om let waarden de tekeningen fan 'e arsjitekt Archil Mindiashvili keazen. De dêropfolgjende turbulinte jierren fan ûnrêst yn Georgje late ta in útstel fan seis jier en it wie net earder as op 23 novimber 1995 dat it fûnemint foar de nije katedraal lein waard.

De bou fan 'e katedraal waard útroppen ta in symboal fan 'e Georgyske nasjonale en religieuze weroplibbing. Gewoane boargers en sakelju brochten it nedige jild byinoar en op 23 novimber 2004, op 'e feestdei fan [[Joaris (hillige)|Sint-Joaris]], koe de katedraal ynwijd wurde troch de katolikos [[Ilia II fan Georgje|Ilia II]] yn 'e mande mei oare fertsjintwurdigers fan otterdokse sustertsjerken út oare dielen fan 'e wrâld. Ek politike lieders en ôffurdigen fan oare religieuze mienskippen yn Georgje wennen de seremoanje by. 

Op in part fan 'e lokaasje lei earder in âld tsjerkhôf fan 'e [[Armenen|Armeenske]] mienskip mei de namme Khojavank. Op it tsjerkhôf stie ea ek in Armeenske tsjerke, mar dy wie al yn 'e Sovjet-tiid yn opdracht fan [[Lavrenti Beria]] sloopt. Ek de measte grêfstiennen en monuminten waarden doe fernield en sûnder de grêven te romjen waard fan it tsjerkhôf in parkje makke. Op it plak fan 'e grêven waard de residinsje fan 'e patriarch fan 'e Georgysk-Otterdokse Tsjerke boud. It feit dat de minsklike resten as hûssmoargens oerbrocht waarden nei it stoart fan 'e stêd feroarsake in skandaal. Neffens tsjûgen waarden tusken it pún minsklike bonken en grêfstiennen yn kypweinen fuortbrocht en wat foel bleau gewoan lizzen.

== Arsjitektuer ==
De katedraal waard boud op 'e Elía-heuvel yn 'e histoaryske wyk Avlabari yn Ald-Tbilisi. De tsjerke is ûntwurpen yn in tradisjonele Georgyske styl, mar dan mei in hegere fertikale foarm. Der binne guon minsken dy't it bouwurk ferhúnje, mar oaren bejubelje de tsjerke. De katedraal is yn 'e foarm fan in krús boud, mei in koepel oer in [[krusing (tsjerke)|krusing]] dy't op acht pylders rêst. De koepel wurdt bekroand mei in 7,5 meter heech verguld krús.       

De katedraal bestiet út njoggen kapellen (kapellen ta eare fan 'e [[aartsingel]]s, [[Jehannes de Doper]], [[Nina fan Georgje|Sint-Nina]], Sint-Joaris, [[Nikolaas fan Myra|Sint-Nikolaas]], de Tolve Apostels en Alderheljen); fiif fan dy kapellen lizze yn it grutte ûndergrûnske diel fan 'e katedraal. It totale oerflak fan 'e katedraal, ynklusyf de lange [[narteks]], is 5.000 kante meter, de hichte fan 'e katedraal fan 'e grûn oant de top fan it krús is 105,5 meter.

It hiele kompleks bestiet njonken de katedraal û.o. ek út in frijsteande klokketoer, de residinsje fan 'e patriarch, in kleaster, in seminaarje en in teologyske akademy.

&lt;gallery perrow=6 widths=&quot;150px&quot; heights=&quot;100px&quot;&gt;
Ofbyld:Sameba 18.jpg|
Ofbyld:Sameba 16.jpg|
Ofbyld:Sameba 13.jpg|
Ofbyld:Sameba 14.jpg|
&lt;/gallery&gt;

{{Boarnen|boarnefernijing=
Dizze side is alhiel of foar in part in oersetting fan 'e Ingelsktalige Wikipedyside; sjoch foar de bewurkingsskiednis: [[:en:Holy Trinity Cathedral of Tbilisi]]
----
{{Commonscat|Sameba Cathedral, Tbilisi|Trijefâldichheidskatedraal, Tbilisi}}
}}
{{DEFAULTSORT:Trije ienheidkatedraal, Tbilisi}}
[[Kategory:Tbilisi]]
[[Kategory:Katedraal yn Georgje]]
[[Kategory:Bouwurk út 2004]]
[[Kategory:Eastersk-otterdoks tsjerkegebou]]</text>
      <sha1>3i1dmqddec4w4z2ryw2xc5z7mzspw2c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Stellenbosch</title>
    <ns>14</ns>
    <id>106896</id>
    <revision>
      <id>1224139</id>
      <parentid>951783</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:01:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <origin>1224139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="124" sha1="6et47zcc46xzmys3ohzwmiwo1rphtrq" xml:space="preserve">{{Commonscat|Stellenbosch}}
[[Kategory:Plak yn West-Kaap]]
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1679]]</text>
      <sha1>6et47zcc46xzmys3ohzwmiwo1rphtrq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Durban (Súd-Afrika)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>125245</id>
    <revision>
      <id>1224142</id>
      <parentid>1224129</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:16:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>noch in pear dinkjes yn 'e ynfoboks.</comment>
      <origin>1224142</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1765" sha1="880g2nllm153hgose1k81m7n7jg4k2z" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Durban
| ôfbylding   = 2011-06-22 12-01-28 South Africa - Morningside.jpg
| ôfbyldingstekst = De skyline fan Durban by de kust lâns
| flagge      = Flag of Durban, South Africa.svg
| wapen       = DurbanCoatOfArms.jpg
| provinsje   = [[KwaZulu-Natal]]
| distrikt    = [[eThekwini (stedsdistrikt)|eThekwini]]
| gemeente    = [[eThekwini (stedsdistrikt)|eThekwini]]
| boargemaster = 
| ynwennertal = 595.064 &lt;small&gt;(2011)&lt;/small&gt;
| oerflak     = 225,91 km²
| befolkingstichtens = 2.634 ynw./km²
| stêdekloft  = 3.442.361 &lt;small&gt;(2011)&lt;/small&gt;
| hichte      = 0–500 m
| postkoade   = 4000
| stifting    = 1880
| netnûmer    = +27 31
| webside     = [https://www.durban.gov.za www.durban.gov.za]
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 29
| lat_min     = 51
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 31
| lon_min     = 01
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Durban''' ([[Sûlû (taal)|Sûlû]]: ''eThekwini'') is in [[stêd]] yn [[Súd-Afrika]]. It is de grutste stêd fan de [[provinsje]] [[KwaZulu-Natal]] en de grutste havenstêd fan it lân. Durban waard in 1880 gesticht en hjitte earst ''Port Natal''.
[[Ofbyld:Map of KwaZulu-Natal with eThekwini highlighted (2016).svg|thumb|left|Lokaasje yn KwaZulu-Natal]]
Yn 2010 wie Durban ien fan de stêden dêr't it [[Wrâldkampioenskip fuotbal 2010|WK fuotbal]] spile waard.

== Keppeling om utens ==
{{commonsLyts|Durban}}
* [http://www.durban.gov.za/ Offisjele webstek fan de stêd Durban] &lt;small&gt;Ingelsk&lt;/small&gt;

[[Ofbyld:Durban skyline.jpg|thumb|center|700px|De [[stedssilhûet]] fan Durban]]
{{stobbe|plak en as gemeente‎}}
[[Kategory:Plak yn KwaZulu-Natal]]
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1880]]</text>
      <sha1>880g2nllm153hgose1k81m7n7jg4k2z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Port Elizabeth</title>
    <ns>0</ns>
    <id>125247</id>
    <revision>
      <id>1224138</id>
      <parentid>1033621</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:00:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ kt, + posysjekaart</comment>
      <origin>1224138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2757" sha1="n32d8oym3vm254wrtv2ixb2avmsc4ux" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Port Elizabeth&lt;br&gt;&lt;small&gt;''Gqeberha''&lt;/small&gt;
| ôfbylding   = City Hall Port Elizabeth-003.jpg
| ôfbyldingstekst = It stedshûs en marktplaats fan Port Elizabeth
| flagge      = 
| wapen       = 
| provinsje   = [[East-Kaap]]
| distrikt    = 
| gemeente    = [[Nelson Mandelabaai]]
| boargemaster = 
| ynwennertal = 312.392 &lt;small&gt;(2011)&lt;/small&gt;
| oerflak     = 251,03 km²
| befolkingstichtens = 1.244 ynw./km²
| stêdekloft  = 1.152.915 &lt;small&gt;(2011)&lt;/snall&gt;
| hichte      = 0–60 m
| koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|33_57_29_S_25_36_0_O_type:city_zoom:16_region:ZA|33°57'SB, 25°36'EL}}
| stifting    = 1814
| postkoade   = 6001
| netnûmer    = +27 41
| webside     = [https://www.port-elizabeth-info.co.za/town www.port-elizabeth-info.co.za]
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 33
| lat_min     = 57
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 25
| lon_min     = 36
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Port Elizabeth''', gauris [[ôfkoarte]] ta '''P.E.''' en sûnt [[23&amp;nbsp;febrewaris]] [[2021]] offisjeel '''Gqeberha''' ([[útspr.]] [ᶢǃʱɛ̀ɓéːxà], sterk ferienfâldige: &quot;g'heb-ee-cha&quot;) is in [[stêd]] yn [[Súd-Afrika]]. Yn it [[Afrikaansk]] neamt men Port Elizabeth ''Die Baai'', yn it [[Ingelsk]] sprekt men ek wol fan ''The Bay'', yn it [[Sûlû (taal)|Sûlû]] is de namme ''Bhayi'' en yn it [[Kosa (taal)|Kosa]] ''Gqeberha'' of ek wol ''iBhayi''. It is de grutste stêd fan de [[provinsje]] [[East-Kaap]] en de tredde neffens grutte havenstêd fan it lân.

Port Elizabeth waard stichte yn 1820 troch [[Rufane Donkin]] en der kamen 4000 Ingelsken te wenjen. Hy neamde de stêd letter nei syn frou Elizabeth (net nei Elizabeth I, wat in soad minsken tinke). Yn de [[Twadde Boere-oarloch]] waard yn 'e stêd in [[konsintraasjekamp]] foar Boeren ([[Afrikaners]]) boud, dat hjoed-de-dei noch te besjen is. De stêd hat ek in fleanfjild. Dat fleanfjild is allinne foar ynlânske flechten bedoeld. Men is al in jiermannich dwaande mei it ynternasjonalisearjen fan de lofthaven en der wurdt ferwachte dat dit dan yn in pear jier it fjirde ynternasjonale fleanfjild wêze sil, nei [[Kaapstêd]],  [[Johannesburg (Súd-Afrika)|Johannesburg]] en [[Durban (Súd-Afrika)|Durban]].

Yn 2010 wie Port Elizabeth ien fan de stêden dêr't it [[Wrâldkampioenskip fuotbal 2010|WK fuotbal]] spile waard.

== Keppeling om utens ==
* [http://www.nelsonmandelabay.gov.za/ Offisjele webstek fan de stêd Port Elizabeth] &lt;small&gt;Ingelsk&lt;/small&gt;
{{Koördinaten|33_57_29_S_25_36_0_O_type:city_zoom:16_region:ZA|33° 57' SB, 25° 36' EL}}
{{CommonsBalke|Port Elizabeth}}
[[Kategory:Plak yn East-Kaap]]
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak stifte yn 1814]]</text>
      <sha1>n32d8oym3vm254wrtv2ixb2avmsc4ux</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026</title>
    <ns>0</ns>
    <id>141801</id>
    <revision>
      <id>1224176</id>
      <parentid>1220580</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T23:44:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Foarfallen */ maart by de tiid</comment>
      <origin>1224176</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11502" sha1="h593niqqg8qhduhrsdad0luq7r0juiv" xml:space="preserve">{{JiersideBoppe}}

{{Kalinders}}{{Kalinderjier}}
== Foarfallen ==
* [[1 jannewaris|1]] - [[Bulgarije]] fiert de [[euro]] yn as nasjonale [[muntienheid]], en wurdt dêrmei it 21e lân yn 'e [[Eurosône]].
* [[1 jannewaris|1]] - Yn de [[Nederlân]]ske haadstêd [[Amsterdam]] rekket de [[Vondeltsjerke]] slim skansearre by in grutte brân.
* [[1 jannewaris|1]] - By de saneamde [[Nijjiersbrân fan Crans-Montana]] komme by in brân yn in [[kafee]], yn it [[Switserlân|Switserske]] [[Crans-Montana]], in plak yn it kanton [[Wallis]], 41 minsken om it libben en reitsje nochris 115 oaren [[ferwûne]].
* [[3 jannewaris|3]] - De [[Feriene Steaten]] fiere oanfallen út op ferskate plakken yn it noarden fan [[Fenezuëla]]. Tagelyk wurde de Fenezolaanske [[presidint]] [[Nicolás Maduro]] en syn [[oarehelte|frou]] [[Cilia Flores]] fan har bêd lichten troch Amerikaanske [[kommando's]] en [[ûntfierd]] nei de Feriene Steaten ta, dêr't se yn it [[tichthûs (finzenis)|tichthús]] ferdwine.
* [[3 jannewaris|3]] - [[Ekwatoriaal Guinee]] ferpleatst syn [[haadstêd]] fan [[Malabo]] op it eilân [[Bioko]] nei [[Ciudad de la Paz]] op it [[fêstelân]] fan [[Afrika]].
* [[6 jannewaris|6]] - It westen fan [[Japan]] wurdt troffen troch in [[ierdbeving]] fan 6,2 op 'e [[skaal fan Richter]]. It epysk sintrum lei yn it [[Prefektueren fan Japan|prefektuer]] [[Shimane (Prefektuer)|Shimane]], it eilân [[Honshu]].
* [[7 jannewaris|7]] - Yn 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] stêd [[Minneapolis]] wurdt de [[demonstraasje (protest)|demonstrante]] [[Moard op Renée Good|Renée Good]] fermoarde troch aginten fan 'e [[Immigration and Customs Enforcement]] (ICE).
* [[8 jannewaris|8]]-[[9 jannewaris|9]] - De [[protesten yn Iran (jannewaris 2026)|massale protesten]] yn [[Iraan]] wurde yn bloed smoard troch de [[plysje]] en de [[feilichheidstsjinst]]en, wêrby't neffens de berjochten tsientûzenen [[demonstraasje (protest)|demonstranten]] deamakke wurde.
* [[14 jannewaris|14]] - Yn it [[Tailân|Taiske]] distrikt [[Sikhio (distrikt)|Sikhio]] falt in kraan op in passazjierstrein, wêrby't 30 minsken omkomme en 64 oaren [[ferwûne]] reitsje.
* [[14 jannewaris|14]] - Nei [[Grienlânkrisis|oanhâldende drigeminten]] fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[presidint]] [[Donald Trump]] om [[Grienlân]] mei [[geweld]] te [[anneksearjen]], begjint [[Denemark]], dêr't Grienlân ta heart, de [[militêre oefening]] [[Operaasje Artic Endurance]]. Sân [[Jeropa|Jeropeeske]] bûnsgenoaten, wêrûnder [[Nederlân]], stjoere troepen. 
* [[17 jannewaris|17]] - Yn 'e [[Paraguay]]aanske [[haadstêd]] [[Asunción]] ûndertekenje fertsjintwurdigers fan 'e [[Jeropeeske Uny]] en [[Mercosur]], in [[ekonomy]]sk ferbûn besteande út [[Argentynje]], [[Brazylje]], [[Oerûguay]] en Paraguay, in [[Partnerskipsoerienkomst tusken de Jeropeeske Uny en Mercosur|frijhannelsoerienkomst]].
* [[18 jannewaris|18]] - Yn [[Spanje]] fynt benoarden it plak [[Kordoba (Spanje)|Kordoba]], yn de [[Spaanske autonome mienskippen|autonome mienskip]] [[Andalûsje]], [[Treinramp by Kordoba|in treinramp]] plak. Dêrby komm 46 minsken om en reitsje 291 oaren [[ferwûne]].
* [[18 jannewaris|18]] - De [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[presidint]] [[Donald Trump]] bedriget [[Denemark]], [[Noarwegen]], [[Sweden]], [[Finlân]], [[Dútslân]], [[Frankryk]], it [[Feriene Keninkryk]] en [[Nederlân]] mei in ferheging fan 'e [[hannelstaryf|hannelstariven]], om't dy lannen it weage hawwe en stjoer troepen nei [[Grienlân]] ta om diel te nimmen oan 'e [[militêre oefening]] [[Operaasje Arctic Endurance]]. Dêrtroch komt de [[Grienlânkrisis]] ta in hichtepunt. [[Iislân]], [[Sloveenje]], [[Estlân]] en [[Belgje]] beslute yn reäksje op Trump syn drigeminten om ek noch troepen te stjoeren, hoewol't se dat earst net fan doel wiene.
* [[20 jannewaris|20]] - Yn 'e [[Twadde Keamer]] spjalte 7 leden fan 'e [[PVV]]-fraksje har ôf en foarmje de [[Groep Markuszower]]. De PVV giet dêrtroch yn it [[parlemint]] fan 26 nei 19 sitten en is net mear de grutste [[politike partij|partij]].
* [[21 jannewaris|21]] - Op it [[World Economic Forum]] yn it [[Switserlân|Switserske]] [[Davos]] wurdt de [[Grienlânkrisis]] (foarearst) besward nei't de [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[presidint]] [[Donald Trump]] syn plan ûntpraat is om [[Grienlân]] mei [[geweld]] te [[anneksearjen]].
* [[22 jannewaris|22]] - De [[Feriene Steaten]] ferlitte (nei in opsistermyn fan 1 jier) formeel de [[Wrâldsûnensorganisaasje]] (WHO).
* [[24 jannewaris|24]] - Yn 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] stêd [[Minneapolis]] wurdt de [[demonstraasje (protest)|demonstrant]] [[Moard op Alex Pretti|Alex Pretti]] fermoarde troch aginten fan 'e [[Immigration and Customs Enforcement]] (ICE).
* [[27 jannewaris|27]] - De [[Jeropeeske Uny]] en [[Yndia]] slute in [[Yndiaask-Jeropeeske Frijhanneloerienkomst|fiergeande frijhannelsoerienkomst]].

;febrewaris
* [[3 febrewaris|3]] - By [[oanfallen fan Boko Haram yn Kwara (2026)|oanfallen]] fan 'e [[islamisme|islamistyske]] [[terrorisme|terreurgroep]] [[Boko Haram]] yn 'e [[Nigearia|Nigeriaanske]] steat [[Kwara]] falle teminsten 162 deaden.
* [[4 febrewaris|4]] - Foar [[Noard-Nederlân]] kundiget it [[KNMI]] yn 'e iere moarn in [[waaralaarm]] ôf fanwegen [[izel]].
* [[6 febrewaris|6]]-[[22 febrewaris|22]] - Yn noardlik [[Itaalje]] wurde de [[Olympyske Winterspullen 2026|Olympyske Winterspullen]] fan [[Milaan]] en [[Cortina d'Ampezzo]] holden.
* [[9 febrewaris|9]] - By [[sjitpartij yn Tumbler Ridge|in sjitpartij]] yn it ôfhandige [[Tumbler Ridge (Britsk-Kolumbia)|Tumbler Ridge]], yn 'e [[Kanada|Kanadeeske]] [[Kanadeeske provinsjes|provinsje]] [[Britsk-Kolumbia]], komme teminsten 9 persoanen om (de skutter ynbegrepen) en reitsje nochris 27 oare [[ferwûne]].
* [[20 febrewaris|20]] - It [[Amerikaansk Heechgerjochtshôf]] docht de [[fûnis|útspraak]] dat de [[Amerikaanske presidint]] [[Donald Trump]] ûnder de besteande [[wet]]jouwing net it rjocht hat om [[ynfierheffing]]s op te lizzen yn 'e mjitte wêryn't er dat dien hat. Dêrmei wurde de measte ynfierheffings fan Trump neatich ferklearre.
* [[22 febrewaris|22]] - By [[militêre operaasje yn Jalisco (2026)|in operaasje]] yn 'e steat [[Jalisco]] deadet it [[Meksikaanske Leger]] 62 leden fan it [[drugskartel]] [[Cartél Jalisco Nuevo Generación|CJNG]], ûnder wa de kartelbaas [[El Mencho]]. De leden fan it kartel rjochtsje neitiid by in opskuor grutskalige skea en [[fersteuring fan 'e iepenbiere oarder]] oan.
* [[23 febrewaris|23]] - Yn [[Nederlân]] wurdt nei in [[kabinetsformaasje|formaasje]] fan 117 [[dagen]] it [[Kabinet-Jetten]] ynstallearre.
* [[26 febrewaris|26]] - It sûnt [[2024]] slommerjende konflikt tusken [[Pakistan]] en [[Afganistan]] lôget op ta [[Afgaansk-Pakistaanske Oarloch|in iepen oarloch]], wêrby't de [[Pakistaanske Loftmacht]] de Afgaanske [[haadstêd]] [[Kabûl]] [[bombardemint|bombardearret]].
* [[28 febrewaris|28]] - De [[Iraanoarloch]] brekt út wannear't [[Israel]] en de [[Feriene Steaten]] úteinsette mei grutskalige [[bombardemint]]en fan 'e [[Iraan]]ske [[haadstêd]] [[Teheran]] en oare stêden. [[Kritisy]] wize derop dat it ûnder it [[ynternasjonaal rjocht]] om in yllegale [[oarloch]] giet. De Iraanske opperste lieder, [[grutajatollah]] [[Ali Chamenei]], wurdt troch de Israeeljers doelbewust [[fermoarde]]. Dat liedt ta in grutte eskalaasje fan it konflikt, wêrby't Iraan net inkeld ferjildingsoanfallen útfiert op Israel, mar ek op Amerikaanske [[legerbasis|militêre fasiliteiten]] en [[ambassade|diplomatike fertsjintwurdigings]] yn [[Irak]], [[Jordaanje]], [[Koeweit]], [[Saûdy-Araabje]], [[Bachrein]], [[Katar]], de [[Feriene Arabyske Emiraten]] en [[Omaan]].

;maart
* [[1 maart|1]] - By it [[Bloedbad fan Abiemnom]] wurde yn [[Abiemnom]], yn it noarden fan [[Súd-Sûdaan]], teminsten 169 [[Dinka (folk)|Dinka]] [[fermoarde]] by in oanfal troch leden fan in oare [[etnyske groep]], de [[Nûer (folk)|Nûer]].
* [[2 maart|2]] - De [[Libanon|Libaneeske]] [[milysje]] [[Hezbollah]] ynterveniëarret oan 'e kant fan [[Iraan]] yn 'e [[Iraanoarloch]] troch it noarden fan [[Israel]] te besjitten mei [[raket]]ten. Israel reägearret mei bûtenproporsjoneel swiere [[bombardemint]]en fan net inkeld [[militêr]]e, mar ek [[boarger]]like doelen yn hiel Libanon.
* [[6 maart|6]]-[[7 maart|7]] - By [[oerstreamings yn Kenia (2026)|oerstreamings]] yn [[Kenia]] komme teminsten 66 minsken om.
* [[6 maart|6]]-[[15 maart|15]] - Yn [[Milaan]] en [[Cortina d'Ampezzo]], yn noardlik [[Itaalje]], wurde de [[Paralympyske Winterspullen 2026|Paralympyske Winterspullen]] holden. It [[evenemint]] is omstriden, mei't it [[Ynternasjonaal Paralympysk Komitee]] [[Ruslân]] en [[Wyt-Ruslân]] wer tastiet om ûnder eigen [[flagge]] diel te nimmen, wylst de [[Russysk-Oekraynske Oarloch]], wêrfoar't de beide lannen fan ynternasjonale sporteveneminten ferballe wiene, noch altyd trochgiet.
* [[8 maart|8]] - Yn [[Iraan]] folget [[Mozjtaba Chameneï]], de [[soan]] fan 'e troch [[Israel]] yn it ramt fan 'e oangeande [[Iraanoarloch]] [[fermoarde]] [[ajatollah]] [[Ali Chameneï]], syn [[heit]] op as [[opperste lieder (Iraan)|opperste lieder]].
* [[16 maart|16]] - By [[klinykbombardemint yn Kabûl (2026)|in bombardemint]], útfierd troch [[Pakistan]] yn it ramt fan 'e oangeande [[Afgaansk-Pakistaanske Oarloch]], op in [[ôfkickklinyk]] yn 'e [[Afganistan|Afgaanske]] [[haadstêd]] [[Kabûl]] komme teminsten 400 minsken om.
* [[24 maart|24]] - De [[Jeropeeske Uny]] en [[Austraalje (lân)|Austraalje]] slute in [[frijhannel]]sferdrach, [[AEUFTA]].
* [[25 maart|25]] - By in [[rjochtsaak]] yn 'e [[Feriene Steaten]] wurde [[Meta (bedriuw)|Meta]] (de [[memme-ûndernimming]] fan [[Facebook]] en [[Instagram]]) en [[YouTube]] ferantwurdlik holden foar it moedwillich feroarsaakjen fan [[ferslaving]] oan [[sosjale media]], en feroardiele ta it beteljen fan [[$]]6&amp;nbsp;miljoen oan [[boete (jild)|boetes]] en [[skeafergoeding]].
* [[25 maart|25]] - Mei [[Sarah Mullally]] wurdt yn [[Ingelân]] foar it earst in [[frou]] ynstallearre as [[aartsbiskop fan Canterbury]] en aldendeisk haad fan 'e [[Anglikaanske Tsjerke]].

== Berne ==

== Ferstoarn ==
;jannewaris
* [[6 jannewaris|6]] - [[Jaap Pop]], Nederlânsk boargemaster en fotograaf (* [[1941]])
* [[12 jannewaris|12]] - [[Robert Jensen]], Nederlânsk telefyzjepresintator (* [[1973]])
* [[13 jannewaris|13]] - [[Annemarie Prins]], Nederlânsk aktrise (* [[1932]])
* 13 - [[Claudette Colvin]], Amerikaansk minskerjochte-aktiviste (* [[1939]])
* [[26 jannewaris|26]] - [[Sly Dunbar]], Jamaikaanske drummer en produsint (* [[1952]])
* [[30 jannewaris|30]] - [[Catherine O'Hara]], Kanadeesk-Amerikaansk aktrise (* [[1954]])

;febrewaris
* [[3 febrewaris|3]] - [[Remco Heite]], Frysk boargemaster (* [[1946]])
* [[7 febrewaris|7]] - [[Brad Arnold]], Amerikaansk sjonger (* [[1978]])
* [[11 febrewaris|11]] - [[James Van Der Beek]], Amerikaansk akteur (* [[1977]])
* [[17 febrewaris|17]] - [[Jesse Jackson]], Amerikaansk aktivist en politikus (* [[1941]])
* [[23 febrewaris|23]] - [[Peter Karstkarel]], Frysk publisist, (keunst)histoarikus, neerlandikus, arsjitektuerkenner (* [[1945]])
* [[28 febrewaris|28]] - [[Ali Chamenei]], Iraansk presidint en [[grutajatollah]] (* [[1939]])

;maart
* [[10 maart|10]] - [[IJf Blokker]], Nederlânske akteur, sjonger, komyk, presintator. (* [[1930]])

==Films==
* ''[[Lulk (film)|Lulk]]''

{{JiersideUnder}}
{{Boarnen|boarnefernijing=
&lt;references/&gt;
----
{{Commonscat}}
}}

[[Kategory:2026| ]]
[[Kategory:21e iuw]]</text>
      <sha1>h593niqqg8qhduhrsdad0luq7r0juiv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>John Rambo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>157073</id>
    <revision>
      <id>1224163</id>
      <parentid>1080987</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T22:47:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20712-12</username>
        <id>57575</id>
      </contributor>
      <comment>/* Jonkheid */</comment>
      <origin>1224163</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12259" sha1="jcnue4qocxxmqst5gapc1dj54mi0g5d" xml:space="preserve">{{Fiktyf of legindarysk personaazje
| ôfbylding          = John Rambo.jpg
| ôfbyldingstekst    = [[Sylvester Stallone]] as John Rambo &lt;br&gt;yn 'e [[film]] ''[[Rambo&amp;nbsp;III]]'' ([[1988]]).
| ôfbyldingsbreedte  = 220px
| namme                = John Rambo
| oare namme(n)        = 
| bynamme              = 
| sekse                = [[manlik]]
| soarte personaazje   = [[minske]]
| nasjonaliteit        = [[File:Flag of the United States.svg|border|20px]] [[Feriene Steaten|Amerikaansk]]
| berop/amt            = [[kommando]]
| besibbe personaazjes = 
| attributen           = [[himd]], [[holbân]]
| geastlike heit       = [[David Morrell]]
| útjouwer             = 
| ûntstean             = [[1972]]
}}
{{Net te betiizjen|'''[[John Rambo (film)]]''', in film út 2008}}
'''John Rambo''' is ferneamd [[fiktyf]] [[personaazje]] dat for it earst ferskynde yn 'e [[roman]] ''[[First Blood (roman fan David Morrell)|First Blood]]'', fan [[David Morrell]], út [[1972]], mar dat benammen bekendheid krigen hat troch de earste trije [[film]]s fan 'e [[Rambo (franchise)|''Rambo''-mediafranchise]], dy't fan [[1982]] oant [[1988]] ferskynden. Yn alle films waard syn rol spile troch [[akteur]] [[Sylvester Stallone]]. Rambo is in [[psychologysk trauma|traumatisearre]] [[kommando]] út it [[Amerikaanske Leger]] en in [[feteraan]] út 'e [[Fjetnamoarloch]]. It personaazje waard yn 'e [[Westerske wrâld|Westerske]] [[popkultuer]] sa bekend dat de [[namme]] '[[Rambo (efternamme)|Rambo]]' no brûkt wurdt om in ''Einzelgänger'' oan te tsjutten dy't útblinkt troch [[domdrystens]] en waans earste refleks is om foar it oplossen fan problemen altyd werom te fallen op it gebrûk fan [[geweld]].

==Namme==
Yn 'e oarspronklike [[roman]] ''[[First Blood (roman fan David Morrell)|First Blood]]'', fan [[David Morrell]], út [[1972]], wurdt de [[haadpersoan]] inkeld 'Rambo' neamd. Pas yn 'e earste [[film]] út 'e [[Rambo (filmsearje)|''Rambo''-searje]] krige de man in [[foarnamme]]: John. De [[efternamme]] [[Rambo (efternamme)|Rambo]] is fan [[Noarwegen|Noarske]] of [[Sweden|Sweedske]] oarsprong. (Nettsjinsteande dat wurdt yn wurken fan 'e franchise ferteld dat Rambo fan mingd [[Dútsers|Dútsk]] en [[Yndianen|Yndiaansk]] of [[Italjanen|Italjaansk]] en Yndiaansk [[etnysk]] [[komôf]] is.) Neffens Morrell ûntliende er de namme oan 'e [[Rambo (apel)|Rambo]], in fariëteit [[apel]], dy't ferneamd wie nei de [[túnbou|teler]], de [[kolonist]] fan [[Sweden|Sweedsk]] [[komôf]] [[Peter Gunnarsson Rambo]] ([[1612]]-[[1698]]).

==Fiktive biografy==
===Jonkheid===
John Rambo waard [[berne]] op [[12&amp;nbsp;april]] [[1947]] yn [[Bowie (Arizona)|Bowie]], yn 'e [[Amerikaanske steat]] [[Arizona]], as de [[soan]] fan Reevis Rambo ([[1922]]-[[2000]]) en dy syn [[oarehelte|frou]] Helga ([[1926]]-[[1969]]). Syn [[heit]] wie in [[hynstefokkerij|hynstefokker]] mei in eigen [[ranch]]. Yn 'e film ''[[Rambo: First Blood Part II]]'' wurdt sein dat Rambo fan mingd [[Dútsers|Dútsk]] en [[Yndianen|Yndiaanske]] [[etnysk]] [[komôf]] is, mar yn 'e [[ferboeking]] fan dyselde film is te lêzen dat syn heit fan etnysk [[Italjanen|Italjaansk]] komôf is, wylst syn [[mem]] in [[Navaho (folk)|Navaho]]-Yndiaanse wie. [[Akteur]], [[senarioskriuwer]] en [[regisseur]] [[Sylvester Stallone]] hat yn [[fraachpetear]]en oanjûn dat er him Rambo as [[teenager]] foarstelt as de [[populêr]]ste [[jonge]] fan 'e [[middelbere skoalle]], dy't goed is yn [[sport]] en op wa't alle [[famke]]s [[fereale]] binne.

===Fjetnamoarloch===
Rambo melde him op [[6&amp;nbsp;augustus]] [[1964]] mei santjin jier oan as [[frijwilliger]] by it [[Amerikaanske Leger]], hoewol't er yn 'e film ''[[Rambo (film út 2008)|Rambo]]'' úthâldt dat er as [[tsjinstplicht]]ige nei [[Fjetnam]] stjoerd is. Yn elts gefal waard er yn [[jannewaris]] [[1966]] [[soldaat]] by de [[lânmacht]], nei't er ein [[1965]] slagge wie foar syn [[eineksamen]]s op 'e Rangeford High School. Yn [[septimber]] [[1966]] waard er yn it ramt fan 'e [[Fjetnamoarloch]] foar it earst útstjoerd nei [[Súd-Fjetnam]]. Nei't er yn [[1967]] yn 'e [[Feriene Steaten]] weromkeard wie, folge er in [[oplieding]] ta [[kommando]] yn [[Fort Bragg]] yn [[Noard-Karolina]], dêr't [[kolonel]] Sam Trautman syn befelfierend [[ofsier]] waard. Ein [[1969]] waard er mei de ienheid fan Trautman wer útstjoerd nei Fjetnam, dêr't er [[militêre ferkenning]]smisjes oer lange ôfstannen ûndernaam.

Op in misje yn [[novimber]] [[1971]] yn it noarden fan [[Noard-Fjetnam]], deunby de [[Sina|Sineeske]] grins, rûn de ienheid fan Rambo yn in mûklaach fan it [[Folksleger fan Fjetnam|Noardfjetnameeske Leger]]. Rambo en guon oare oerlibbenen waarden [[kriichsfinzen]] nommen en opsletten yn in kriichsfinzenekamp dêr't er ferskate kearen [[martele]] waard. Rambo en in oar lid fan syn ienheid, Delmar Barry, wisten yn [[maaie]] [[1972]] te ûntsnappen. Op eigen fersyk waard Rambo dêrnei fuortendaliks op 'e nij ynset. Nei ôfrin fan 'e oarloch waard er úteinlik op [[27&amp;nbsp;septimber]] [[1974]] earfol út it leger ûntslein. It is ûnbekend hokker [[militêre rang]] oft er op dat stuit hie, mar it tinken is dat er [[earste luitenant]] of [[kaptein (rang)|kaptein]] wie.

===Swierrichheden yn 'e Feriene Steaten en nije misjes===
Rambo syn weromkear yn 'e Feriene Steaten waard foar him in bittere [[teloarstelling]] doe't er murk dat in grut part fan 'e Amerikaanske befolking in grouwéligen hekel oan [[feteranen]] hie, dy't se beskôgen as &quot;babymoardners&quot;. Hy krige ek lêst fan syn ûnferwurke oarlochsferline, dat by him late ta in oanboazjende foarm fan [[posttraumatysk stress-syndroom]]. Rambo bedarre yn 'e marzje fan 'e [[maatskippij]] en begûn oan in omdoarmjend bestean. Yn [[1982]] swalke er nei it [[adres]] fan syn âlde legermaat Delmar Barry, mar dêr oankommen ûntdiek er dat syn freon ûnderwilens [[ferstoarn]] wie oan [[kanker]] as gefolch fan bleatstelling oan it [[ûntblêding]]smiddel [[Agent Orange]], dat yn Fjetnam troch it Amerikaanske Leger op rije wize ynset wie. Rambo besefte dat fan syn âlde kommando-ienheid hy no de lêste oerlibbene wie, kolonel Trautman net meirekkene.

[[First Blood (film)|Koarte tiid letter]] brochten syn omdoarmings Rambo troch it plakje Hope yn 'e Amerikaanske steat [[Washington (steat)|Washington]], dêr't de pleatslike [[sheriff]] him oanseach foar in [[omrinner]] en ûnrêststoker. Nei't er sûnder jildige reden [[arrestearre]] wie, waard er yn syn [[sel (finzenis)|sel]] [[mishannele]] troch de [[helpsheriff]]s. By Rambo rôp dat [[flashback (psychology)|flashbacks]] op nei syn martelings yn kriichsfinzenskip. Hy wist te ûntsnappen en ferskûle him yn it [[tuskenbeiden reinwâld]] fuort bûten Hope, dêr't de sheriff en syn mannen in [[driuwjacht]] úteinsetten. Kolonel Trautman, dy't him der ûnfrege mei bemuoide, warskôge de sheriff dat Rambo in ekspêr yn [[guerrilja-oarloch]]staktiken en oerlibjen yn 'e [[wyldernis]] wie, mar de sheriff wegere te harkjen, mei in dramatyske konfrontaasje as gefolch. 

Nei't Rambo ôfweefd hie mei de sheriff en al syn mannen wist Trautman him te bepraten om him [[oerjefte|oer te jaan]]. Neitiid bedarret er yn it [[tichthûs (finzenis)|tichthûs]], dêr't er [[twangarbeid]] ferrjochtsje moat. Troch de struktuer dy't it hurde mar rûtinemjittige bestean yn 'e finzenis him bea, wist Rambo syn [[psychology]]ske swierrichheden dêr foar in part te oerwinnen. [[Rambo: First Blood Part II|Trije jier letter]] beävensearre Trautman dat Rambo út it tichthûs litten waard foar in geheime misje: hy moast weromkeare nei Fjetnam om dêr út te sykjen oft der noch [[fermist]]e Amerikaanske soldaten út 'e Fjetnamoarloch fêstholden waarden. It wie lykwols net de bedoeling dat er dyselden, as er harren oantrof, befrije soe, mei't dat in ynternasjonaal [[diplomatyk]] ynsidint feroarsaakje soe. Doe't Rambo yn Fjetnam wier noch Amerikaanske feteranen yn in kriichfinzenekamp weromfûn, lei er syn oarders lykwols njonken him del om harren út te brekken en yn feilichheid te bringen.

Neitiid kearde Rambo net werom nei de Feriene Steaten, mar sette er him nei wenjen yn in [[boedisme|boedistysk]] [[kleaster]] yn [[Tailân]], dêr't er fierder wurke oan it yn it reine kommen mei himsels. [[Rambo III|Trije jier nei syn weromkear nei Fjetnam]] waard Rambo yn Tailân opsocht troch Trautman, dy't him frege om mei te helpen by in geheime misje om 'e [[Afgaanske mûdjahediin]] te [[befoarrieding|befoarriedzjen]] yn harren ferset tsjin 'e [[Sovjet-besetting fan Afganistan]]. Rambo betanke foar de ear om't er syn nocht hie fan [[oarloch]]. De misje, dy't sûnder him trochgie, rûn út op in fiasko en Trautman waard finzen nommen troch kolonel Aleksej Zajsen fan it [[Reade Leger]]. Neitiid liet Rambo himsels oerhelje om him dochs mei de saak te bemuoien om syn âlde [[freonskip|freon]] te rêden. Yn Afganistan joech er him by de mûdjahediin en bûn er de striid mei de Russen oan. Doe't er Trautman rêden en Zajsen ferslein hie, gie Rambo werom nei Tailân. 

===Lettere jierren===
[[Rambo (film út 2008)|Tweintich jier letter]] wenne Rambo dêr noch en foarseach er yn syn eigen [[libbensûnderhâld]] troch [[gifslange]]n te fangen en lju oer de [[rivier]] te [[ferfier]]en yn syn [[boat]]. Doe't yn [[2007]] yn it buorlân [[Birma]] de [[Saffraanrevolúsje]] útbriek, waarden de [[Karen (folk)|Karen]], in [[etnysk]]e [[minderheid]] dy't by de Taiske grins lâns wennet, slim ferfolge troch it [[Steatsried foar Frede en Untwikkeling|Birmeeske Leger]]. Rambo waard frege om in groep Amerikaanske [[sindeling]]en [[minskesmokkel|de grins oer te smokkeljen]] yn it ramt fan in [[humanitêre misje]] om 'e [[slachtoffer]]s fan it legergeweld te helpen. De sindelingen waarden lykwols al rillegau finzen nommen troch de Birmeeske troepen. Dêrop naam de lieding fan it [[tsjerkegenoatskip]] dêr't de sindelingen ta hearden, in team fan [[hierling]]en yn 'e earm om harren te befrijen. Rambo joech him ûnbetelle en ûnnûge by de hierlingen. Hy soarge dat de sindelingen hielhûds werom yn Tailân kamen en besoarge de Karen-[[rebel]]len in klinkende oerwinning op it Birmeeske Leger. Letter reizge er foar it earst yn mear as tweintich jier werom nei de Feriene Steaten, dêr't er weromkearde nei syn heite ranch yn Arizona.

[[Rambo: Last Blood|Alve jier letter]] wenne Rambo op 'e ranch fan syn heit silger, dy't er berêde yn 'e mande mei syn [[freonskip|goede freondinne]] Maria Beltrán, de eardere [[húshâldster]] fan syn heit. Doe't Maria har [[beppesizzer]] Gabriela nei [[Meksiko]] sette om har [[biologyske heit]] op te spoaren, waard hja [[ûntfierd]] troch de leden fan in [[Meksikaansk drugskartel]], dy't har [[twongen prostitúsje|eksploitearren as prostituee]]. Rambo gie der efteroan en wist Gabriela mei help fan 'e Meksikaanske [[sjoernalist]]e Carmen Delgado werom te finen en te rêden, mar ûnderweis nei hûs ferstoar it fanke oan in [[oerdoazis]] [[drugs]] dy't har tatsjinne wie. Dêrop sette Rambo útein mei in [[wraak]]kampanje om it drugskartel fan 'e bruorren Martínez, dat ferantwurdlik wie foar de ûntfiering, [[ferkrêfting]] en [[dea]] fan Gabriela, ûnder fuotten te heljen.

==Ferskinings==
It personaazje John Rambo ferskynt yn 'e folgjende films:
* 1982 – ''[[First Blood (film)|First Blood]]'' &lt;small&gt;(better bekend as ''Rambo'')&lt;/small&gt;
* 1985 – ''[[Rambo: First Blood Part II]]''
* 1988 – ''[[Rambo III]]''
* 2008 – ''[[Rambo (film út 2008)|Rambo]]'' &lt;small&gt;(soms ''Rambo&amp;nbsp;IV'' neamd)&lt;/small&gt;
* 2019 – ''[[Rambo: Last Blood]]''

John Rambo ferskynt ek yn 'e [[tekenfilmsearje]] ''[[Rambo: The Force of Freedom]]'' út [[1986]], de oarspronklike [[roman]] ''[[First Blood (roman fan David Morrell)|First Blood]]'' út [[1972]] en [[Rambo (franchise)#Romans|twa lettere ferboekings]], [[Rambo (franchise)#Strips|inkele strips]] en [[Rambo (franchise)#Fideospultsjes|in stikmannich fideospultsjes]].

{{boarnen|boarnefernijing=
Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/John_Rambo ''References'', op dizze side].
}}

{{DEFAULTSORT:Rambo, John}}
[[Kategory:Fiktyf kommando]]
[[Kategory:Fiktyf Amerikaansk persoan]]
[[Kategory:Fiktyf militêr yn de Fjetnamoarloch]]
[[Kategory:Fiktyf personaazje yntrodusearre yn 1972]]</text>
      <sha1>jcnue4qocxxmqst5gapc1dj54mi0g5d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>List fan ferdivedaasjeparken yn Nederlân</title>
    <ns>0</ns>
    <id>159910</id>
    <revision>
      <id>1224136</id>
      <parentid>1207567</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T14:28:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>FreyaSport</username>
        <id>40716</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>+1</comment>
      <origin>1224136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9860" sha1="im2t386lu3nhfs5ihrulmhxyreuuhb5" xml:space="preserve">Dit is in '''list fan [[ferdivedaasjepark]]en yn [[Nederlân]]'''. In ferdivedaasjepark, attraksjepark, amusemintspark, temapark of pretpark (hollanisme) is in rekreaasje-oard dêr't jin tsjin betelling fermeitsje kin 

==List fan hjoeddeiske ferdivedaasjeparken yn Nederlân==
===Fryslân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
| [[Ofbyld:Duinen Zathe Ingang (37413242556).jpg|100px]]
| [[Attraksjepark Duinen Zathe]]
|[[Appelskea]]
|[[Eaststellingwerf]]
|[[1958]]
|Attraksjes
| Yn [[2002]] ferhúze fan 'e Boerestreek nei de Noarder Es.
|-
| [[Ofbyld:De Kameleon van Terhorne.JPG|100px]]
| [[Kameleondoarp Terherne]]
| [[Terherne]]
| [[De Fryske Marren]]
|[[1997]]
|belibbingspark
|
|-
| 
| [[Sânjes Safary]]
|[[De Westereen]]
|[[Dantumadiel]]
|[[1998]]
|Attraksjes
|
|-
| [[Ofbyld:Sybrandy's Speelpark 2022.jpg|100px]]
| [[Sybrandy's Boarterspark]]
| [[Aldemardum]]
| [[De Fryske Marren]]
| [[1964]]
|Attraksjes
| Fan 1964 oant en mei [[2019]] it bekende ferdivedaasjepark yn [[Riis]]. Yn [[2020]] yn Aldermardum weriepene.
|}

===Drinte===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|
|[[Sprookjeshof]]
|[[Súdlaren]]
|[[Tynaarlo (gemeente)|Tynaarlo]]
|[[1956]]
|Attraksjes
|-
|[[Ofbyld:Drouwenerzand inkom.jpg|100px]]
|[[Drouwenerzand (attraksjepark)|Drouwenerzand]]
|[[Drouwen]]
|[[Borger-Odoorn]]
|[[1956]]
|Attraksjes
|-
|
|[[Kabouterland]]
|[[Ekslo]]
|[[Borger-Odoorn]]
|[[1987]]
|Temapark
|Temapark rjochte op pjutten en beukers
|-
|[[Ofbyld:PlopsaIndoorCoevorden.jpg|100px]]
|[[Plopsa Indoor Coevorden]]
|[[Dalen]]
|[[Coevorden]]
|[[2010]]
|Attraksjes
|
|-
|
|[[Rijk der kabouters]]
|[[Eext]]
|[[Aa en Hunze]]
|
|belibbingspark
|
|}

===Flevolân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Walibi Holland.jpg|100px]]
|[[Walibi Holland]]
|[[Biddinghuizen]]
|[[Flevolân]]
|[[1994]]
| Attraksjes
|Earder ek bekend ûnder de nammen; ''Walibi Flevo'', ''Six Flags Holland'' en ''Walibi World''. 
|}

===Grinslân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|
|[[Nienoard]]
|[[De Like]]
|[[Westerkertier (gemeente)|Westerkertier]]
|
|Attraksjes
|
|-
|
|[[Wonderwereld]]
|[[Ter Apel]]
|[[Westerwâlde (gemeente)|Westerwâlde]]
|
|belibbingpark
|
|}

===Gelderlân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Julianatoren - Jul's Rollerskates.jpg|100px]]
|[[Julianatoren]]
|[[Apeldoarn]]
|[[Apeldoarn]]
|[[1910]]
|Attraksjes
|
|-
|
|[[Park Tivoli]]
|[[Berg en Dal]]
|[[Berg en Dal]]
|[[1958]]
|Attraksjes
|
|-
|
|[[Het Land van Jan Klaassen]]
|[[Braamt]]
|[[Montferland (gemeente)|Montferland]]
|
|belibbingspark
|
|-
|
|[[Bommelwereld]]
|[[Groenlo]]
|[[East-Gelre]]
|[[2025]]
|Temapark
|
|}

===Limburch===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Toverland hoofdentree.jpg|100px]]
|[[Toverland]]
|[[Sevenum]]
|[[Horst aan de Maas]]
|[[2001]]
|Attraksjes
|
|-
|[[Ofbyld:Valkenburg-Sprookjesbos (1).jpg|100px]]
|[[Sprookjesbos Valkenburg]]
|[[Falkenburch (Limburch)|Falkenburch]]
|[[Falkenburch oan de Geul|Falkenburch]]
|[[1950]]
|belibbingspark
| 
|-
|
|[[BillyBird Park Drakenrijk]]
|[[Beesel]]
|[[Beesel]]
|[[2016]]
|Attraksjes
|
|-
|
|[[Kinderstad Heerlen]]
|[[Hearlen]]
|[[Hearlen]]
|
|Attraksjes
|}

===Noard-Brabân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Billy Bird Park Hemelrijk Achtbaan (3837647840).jpg|100px]]
|[[BillyBird Park Hemelrijk]]
|[[Volkel]]
|[[Maashorst (gemeente)|Maashorst]]
|[[1986]]
|Attraksje
|
|-
|[[Ofbyld:DD Tyfoon 1 LR.jpg|100px]]
|[[DippieDoe]]
|[[Best]]
|[[Best]]
|[[1999]]
|Attraksje
|
|-
|[[Ofbyld:Efteling Entrance.jpg|100px]]
|[[Efteling]]
|[[Kaatsheuvel]]
|[[Loon op Zand]]
|[[1952]]
|Temapark
|Ynklusyf it ferneamde mearkebosk
|-
|
|[[Speelland Beekse Bergen]]
|[[Hilvarenbeek]]
|[[Hilvarenbeek]]
|[[1986]]
|Attraksje
|
|-
|
| [[De Tovertuin]]
| [[Hoogerheide]]
| [[Woensdrecht (gemeente)|Woensdrecht]]
| [[2026]]
| Temapark
| 
|}

===Noard-Hollân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Monorail200122.jpg|100px]]
|[[Linnaeushof]]
|[[Bloemendaal]]
|[[Noard-Hollân]]
|[[1963]]
|Attraksje
|De 18e-iuwske dielen fan it park hawwe de status fan [[ryksmonumint]].
|-
|[[Ofbyld:Oud Valkeveen.JPG|100px]]
|[[Oud Valkeveen]]
|[[Naarden]]
|[[Goaiske Marren]]
|[[1930]]
|Attraksjes
|
|-
|[[Ofbyld:Baron van Münchhausen-Sprookjeswonderland.jpg|100px]]
|[[Sprookjeswonderland]]
|[[Inkhuzen]]
|[[Inkhuzen]]
|[[1973]]
|Temapark
|Yn [[1991]] ferhúze fan it Wilhelminaplantsoen nei de Kooizandweg
|}

===Oerisel===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Attractiepark Slagharen Kettenkarussell.jpg|100px]]
|[[Attractiepark Slagharen]]
|[[Slagharen]]
|[[Hardenberg (gemeente)|Hardenberg]]
|[[1963]]
|Attraksje
|foarhinne Ponypark Slagharen
|-
|[[Ofbyld:Hellendoorn - Sungai Kalimantan 1.jpg|100px]]
|[[Avonturenpark Hellendoorn]]
|[[Hellendoorn]]
|[[Hellendoorn (gemeente)|Hellendoorn]]
|[[1936]]
|Attraksje/Wetterpark
|
|-
|
|[[De Waarbeek]]
|[[Hengelo (Oerisel)|Hengelo]]
|[[Hengelo (Oerisel)|Hengelo]]
|[[1924]]
|Attraksje
|
|-
|[[Ofbyld:2021-08-05 Dinoland Zwolle ZvD 10.jpg|100px]]
|[[Dinoland Zwolle]]
|[[Swol]]
|[[Swol]]
|[[2015]]
|belibbingspark
|Op it eardere terrein fan it [[Ecodrome]] iepene. 
|-
|
|[[Speelpark Hoge Boekel]]
|[[Ynskedee]]
|[[Ynskedee (gemeente)|Ynskedee]]
|
|Attraksje
|
|}

===Seelân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Mini Mundi Achtbaan.jpg|100px]]
|[[Mini Mundi]]
|[[Middelburch (stêd)|Middelburch]]
|[[Seelân]]
|[[2008]]
|Attraksje/Miniatuerpark
|Fuortkaam út it [[Miniatuur Walcheren]]
|-
|[[Ofbyld:4354 Vrouwenpolder, Netherlands - panoramio (4).jpg|100px]]
|[[Neeltje Jans]]
|[[Vrouwenpolder]]
|[[Feare (gemeente)|Feare]]
|[[1997]]
|belibbingspark
|Lei op it eardere wurkeilân Neeltje Jans, ûnderdiel fan de [[Easterskeldekearing]].
|}

===Súd-Hollân===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark 
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Kikker-8-Baan.JPG|100px]]
|[[Duinrell]]
|[[Wassenaar]]
|[[Wassenaar]]
|[[1935]]
|Attraksje/Wetterpark
|
|-
|[[Ofbyld:Ingang Drievliet.jpg|100px]]
|[[Familiepark Drievliet]]
|[[De Haach]]
|[[De Haach]]
|[[1938]]
|Attraksje
|
|-
|[[Ofbyld:Madurodam pays bas.JPG|100px]]
|[[Madurodam]]
|[[De Haach]]
|[[De Haach]]
|[[1952]]
|Miniatuerpark
|
|}

==List fan eardere Ferdivedaasjeparken yn Nederlân==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!colspan=8|Ferdivedaasjeparken yn Fryslân
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark
! Plak
! Gemeente
! Iepene
! Slúten
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:AEOLUS.JPG|100px]]
|[[Aeolus Seisbierrum|Aeolus]]
|[[Seisbierrum]]
|[[Waadhoeke]]
|[[1987]]
|[[2017]]
|Belibbingspark 
|Begûn as temapark oer wynenerzjy. Letter ferboud ta oerdekte boarterstún.
|-
|
|[[Miniatuerpark Appelskea]]
|[[Appelskea]]
|[[Eaststellingwerf]]
|[[1989]]
|[[2011]]
|Miniatuerpark
|Yn [[2013]] is it terrein wer iepengien foar publyk as kuierpark.
|-
!colspan=8|Ferdivedaasjeparken yn Nederlân
|-
! width=100px|
! Ferdivedaasjepark
! Plak
! Provinsje
! Iepene
! Slúten
! Type
!width=250|Opm.
|-
|[[Ofbyld:Flevohof1.jpg|100px]]
|[[Flevohof]]
|[[Biddinghuizen]]
|[[Flevolân]]
|[[1971]]
|[[1992]]
|Temapark
|Yn [[1994]] waard op it eardere terrein fan de Flevohof it attraksjepark [[Walibi Holland|Walibi Flevo]] iepene.
|-
|[[Ofbyld:Reus Dan.JPG|100px]]
|[[Het Land van Ooit]]
|[[Drunen]]
|[[Noard-Brabân]]
|[[1989]]
|[[2007]]
|Belibbingspark
|
|-
|[[Ofbyld:Overzicht Miniatuur Walcheren.JPG|100px]]
|[[Miniatuur Walcheren]]
|[[Middelburch (stêd)|Middelburch]]
|[[Seelân]]
|[[1954]]
|[[2008]]
|Miniatuerpark
|Yn 2008 opgien yn attraksjepark [[Mini Mundi]].
|-
|
|[[De Vluchtheuvel]]
|[[Norg]]
|[[Drinte]]
|[[1974]]
|[[2007]]
|Attraksje/Wetterpark
|
|-
|[[Ofbyld:SpeelstadOranje2014b1.png|100px]]
|[[Speelstad Oranje]]
|[[Oranje (Drinte)|Oranje]]
|[[Drinte]]
|[[1992]]
|[[2015]]
|Attraksje
|
|-
|[[Ofbyld:Valkenburg, Pretpark Valkenier01.jpg|100px]]
|[[De Valkenier]]
|[[Falkenburch (Limburch)|Falkenburch]]
|[[Limburch (Nederlân)|Limburch]]
|[[1934]]
|[[2021]]
|Attraksje
|It park dat it al dreech hie, is yn [[2021]] ferlern gien by de [[Oerstreamingen yn Jeropa yn july 2021|oerstreaming fan de Geul]].
|-
|[[Ofbyld:Verkeerspark Hoofdingang.jpg|100px]]
|[[Verkeerspark Assen]]
|[[Assen]]
|[[Drinte]]
|[[1957]]
|[[2014]]
|Temapark
|It ferneamde traapauto parkoers dêr't bern fertroud reitsje kinne mei in soad ferkear situaasjes, is nei de sluting fan it ferkearspark nei [[Attraksjepark Duinen Zathe|Duinen Zathe]] ferhuze.
|-
|[[Ofbyld:20150819 Ecodrome Zwolle.jpg|100px]]
|[[Ecodrome]]
|[[Swol]]
|[[Oerisel]]
|[[1962]]
|[[2012]]
|Belibbingspark
|Yn [[2015]] waard op it eardere terrein fan de Ecodrome it belibbingspark [[Dinoland Zwolle]] iepene. 
|-
|[[Ofbyld:20190922 Archeon ZvD 03.jpg|100px]]
|[[Archeon]]
|[[Alfen oan de Ryn]]
|[[Súd-Hollân]]
|[[1994]]
|
|belibbingspark
|Jout de prehistoaryske en midsiuwske skiednis wer. Fan 2015 ôf is it in iepenloftmuseum.
|-
|
|[[Yumble Roermond|Yumble]]
|[[Roermond]]
|[[Limburch (Nederlân)|Limburch]]
|[[2015]]
|[[2015]]
|Attraksje
|It ferdivedaasjepark had mar trije moanne iepen west.
|}

{{Navigaasje ferdivedaasjeparken yn Nederlân}}

[[Kategory:Ferdivedaasjepark yn Nederlân| ]]
[[Kategory:Ferdivedaasjepark]]
[[Kategory:List]]</text>
      <sha1>im2t386lu3nhfs5ihrulmhxyreuuhb5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wildernis</title>
    <ns>0</ns>
    <id>171403</id>
    <revision>
      <id>1224135</id>
      <parentid>1138555</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T12:24:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ posysjekaart, + kt</comment>
      <origin>1224135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2603" sha1="6ifi7i1k93omb6qkut30zy3k3t9hoep" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Wildernis
| ôfbylding   = Wilderness - South Africa (2417712865).jpg
| ôfbyldingstekst = It strân en de kustline fan Wildernis
| flagge      = 
| wapen       = 
| provinsje   = [[West-Kaap]]
| distrikt    = [[Garden Route (distrikt)|Garden Route]]
| gemeente    = [[George (gemeente)|George]]
| boargemaster = 
| ynwennertal = 6.164 (2011)
| oerflak     = 35,62 km²
| hichte      = 0–200 m
| postkoade   = 6560
| netnûmer    = +27 44
| webside     = 
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 33
| lat_min     = 59
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 22
| lon_min     = 35
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Wildernis''' ([[Ingelsk]]: ''Wilderness'') is in plak yn it distrikt [[Garden Route (distrikt)|Garden Route]] yn [[Súd-Afrika]]. It plak makket diel út fan 'e gemeente [[George (gemeente)|George]]. Wildernis leit likernôch 450 km eastlik fan [[Kaapstêd]] en 315 km west fan [[Port Elizabeth]].

It plak is bekend fanwegen de acht km lange wite sânstrannen. Westlik fan Wildernis streamt de Kaaimansrivier. De Touwsrivier streamt troch Wildernis en foarmet tusken de dunen in langune. 

Wildernis hat in tuskenbeide klimaat mei temperatueren tusken 10° en 28° Selsius.

De eardere president fan Súd-Afrika, [[Pieter Willem Botha]], wenne dêr yn syn hûs &quot;Die Anker&quot; oant syn ferstjerren yn 2006.

== Geografy ==
It [[Nasjonaal Park Wilderness]] mei in oerflak fan 2.612 hektare leit eastlik fan it plak en foarmet in 28 km lang gea oan 'e kuststripe. Dêr libje 230 ferskillende soarten bisten, wêrûnder 79 fan 'e 95 soarten wetterfûgels yn Súd-Afrika.

De berchrivieren en it seewetter fan 'e [[Yndyske Oseaan]] binne in geskikt leefgebiet foar wetterbisten, lykas dolfinen. 

== Befolking ==
=== Etnisiteit ===
De etnyske gearstalling fan  Wildernis wie yn 2011:

* Kleurlingen 47,2%
* Blanken: 38,5%
* Swarten 12%
* Aziaten: 0,6%
* Oars: 1,8%

=== Taal ===
De taalsitewaasje wie yn 2011:
 
* [[Afrikaansk]] 68,5%
* [[Ingelsk]] 23,7%
* [[Xhosa]] 4,9%

== Subplakken ==
It Nasjonaal Ynstitút foar de Statistyk, Stats SA, ferdielt Wildernis sûnt de sensus 2011 yn fjouwer ferskillende subplakken:

* Hoekwil	
* Kleinkrantz	
* Wilderness Heights	
* Wilderness SP

{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://census2011.adrianfrith.com/place/177008 Sensus Súd-Afrika 2011]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Wilderness, Western Cape}}
}}
{{Koördinaten|33_59_0_N_22_35_0_E_scale:12500_type:landmark_region:ZA|33° 59' N 22° 35' E}}    
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak yn West-Kaap]]</text>
      <sha1>6ifi7i1k93omb6qkut30zy3k3t9hoep</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nasjonaal Park Kruger</title>
    <ns>0</ns>
    <id>189064</id>
    <revision>
      <id>1224144</id>
      <parentid>1215099</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T15:23:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>+ kt</comment>
      <origin>1224144</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8853" sha1="i9qsrrxef9lqtnko9vg0to455wl4f4c" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks natoergebiet
| namme                = 
| ôfbylding            = Kruger National Park (ZA), Giraffen -- 2024 -- 0933.jpg
| ôfbyldingsbreedte    = 
| ôfbyldingstekst      = 
| lân                  = [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]]
| bestj. ienh. 1       = provinsje
| namme bestj. ienh. 1 = [[Mpumalanga]] (East-Transvaal)
| bestj. ienh. 2       = 
| namme bestj. ienh. 2 = 
| bestj. ienh. 3       = 
| namme bestj. ienh. 3 = 
| plak                 = 
| koördinaten          = {{Koördinaten yn tekst|24_0_41_S_31_29_7_E_scale:12500_type:landmark_region:SA|24°0' S 31°29' E}}
| status               = 
| oerflak              = 19.500 km² 
| stifting             = 31 maaie 1926
| behear               = SAN-Parks
| webside              = [https://www.sanparks.org/parks/kruger sanparks.org]
| mapname              = Súd-Afrika-reliëf
| mapwidth             = 	
| lat_deg              = 24
| lat_min              = 0
| lat_sec              = 41
| lat_dir              = S
| lon_deg              = 31
| lon_min              = 29
| lon_sec              = 7
| lon_dir              = E
| tekst by posysjekaart= 
}}
It '''Nasjonaal Park Kruger''' ([[Ingelsk]]: ''Kruger National Park'') yn [[Súd-Afrika]] is ien fan 'e grutste en bekendste wyldparken fan [[Afrika]]. It park leit yn it noardeasten fan it lân yn 'e provinsjes Limpopo en Mpumalanga.

== Skiednis ==
It gebiet hat al tûzenen jierren bewenne west troch ferskillende folken, wêrûnder de [[San (folk)|San-folken]] en iere boeren. Der binne mear as 300 archeologyske lokaasjes bekend, ynklusyf rotstekeningen en izertiidruïnes by Thlamela.  

Nei de [[Slach om Muizenberg|Britske ynvaazje]] yn 1795 namen Britten sûnder in soad striid de macht oer fan 'e Nederlanners yn 'e [[Kaapkoloanje]]. De Nederlânsktalige kolonisten krigen al gau harren nocht fan it Britske bestjoer en yn 1835 naam in grut part it beslút om nei it noarden te trekken, de binnenlannen yn fan it hjoeddeiske Súd-Afrika, om dêr in eigen steat te stiftsjen. Dat waard de [[Grutte Trek]] en de dielnimmers waarden Foartrekkers neamd. De Grutte Trek late letter ta de stifting fan ferskillende boererepubliken en it gebiet foel doe ûnder de Republyk Súd-Afrika, better bekend as Transvaal. 

It Transvaalske leechlân wie foar in grut part net bekend by de kolonisten fan 'e republyk en der wie ek net in soad ynteresse foar. It wie in rûch gebiet mei in soad tseetseemiggen dêr't [[malaria]] hearske. Nei't der yn 1869 goud fûn waard, krigen minsken wol ynteresse en waard it gebiet ek in populêr jachtgebiet. Troch de jierren hinne rûnen de populaasjes fan 'e bisten werom en dêrom stelde de president fan Transvaal, [[Paul Kruger]], yn 1884 út om in beskerme gebiet yn te stellen foar de ôfnimmende kuddes wyld yn East-Transvaal. Dêr kaam spitigernôch neat fan telâne om't in soad minsken belang hienen by de jacht en der net genôch stipe wie. Yn 1889 stelde Kruger út om alle nasjonale grûn te sluten foar de jacht en maatregelen te nimmen om sa de wyldernis foar takomstige generaasjes te behâlden.  

Yn 1895 gie de Folksried akkoard mei it plan fan riedslid Jakob Louis van Wyk om in jachtferbod yn te stellen tusken de [[Sabierivier]] en de [[Krokodilrivier]], itjinge yn 1898 late ta it útroppen fan it Sabie Wyldreservaat troch president Kruger. Fuort dêrnei briek de [[Twadde Boere-oarloch|Twadde Boerekriich]] (1899-1902) út, sadat fan natuerbeskerming neat telân kaam.   
[[Ofbyld:Skukuza, Kruger National Park, South Africa (14800636157).jpg|thumb|left|De trije grûnlizzers fan it park: Paul Kruger, James Stevenson-Hamilton en Piet Grobler.]]

Nei't de Britten it gebiet ûnder harren kontrôle krigen en [[Transvaal]] in Britske koloanje waard, stelden de Britten de Skotske majoar James Stevenson-Hamilton as earste behearder fan it gebiet oan. Under syn lieding waarden jimmeroan mear gebieten tafoege oan it reservaat, wêrby 't de oanwêzige befolking ferhûzje moast. Yn 1916 waard it spoar oanlein, sadat it park ûntsletten waard en toeristen in besite bringe koenen.

Yn 1926 waard it natoergebiet troch de Minister fan Lânboun Piet Grobler it earste nasjonale park fan it lân. It nasjonaal park waard ferneamd nei ien fan 'e grûnlizzers, Paul Kruger. De útwreidingen gyngen oant 1969 fierder wêrby't hieltiten de oanwêzige bewenners ferhûzje moasten.

Sûnt 2000 is it park ûnderdiel fan it [[Great Limpopo Transfrontier Park]], wêryn 't ek parken fan [[Mozambyk]] (û.o. [[Nasjonaal Park Limpopo]]) en [[Simbabwe]] (û.o. [[Nasjonaal Park Gonarezhou]]) opnommen binne.&lt;ref&gt;[https://buyabuya.com/blog/kruger-park-history Kruger Park, A History (argyf)]&lt;/ref&gt;

== Geografy ==
[[Ofbyld:Olifants-River-View.jpg|thumb|left|Olifantsrivier.]]
It oerflak fan it park is likernoch 19.500 km². It park is fan noard nei súd sa'n 350 km en fan west nei east trochstrings sa'n 60 km breed en folget mei de Limpoporivier de grins mei Simbabwe en yn it easten de grins mei Mozambyk.

It terrein bestiet fral út leechflaktes mei savannes, rivierdellingen en in pear bercheftige of heuveleftige gebieten rjochting de Lebombobergen. Ferskillende grutte rivieren trochsnije it park, lykas de Sabie-, Olifants-, Letaba- en Luvuvhurivier. De rivieren binne tige wichtich foar it [[ekosysteem]].&lt;ref&gt;[https://www.krugerpark.co.za/Kruger_National_Park_Regions-travel/history-geography-kruger-park.html?utm_source=chatgpt.com Webstee Krugerpark, oproppen 5 jannewaris 2026]&lt;/ref&gt;

== Bisten ==
[[Ofbyld:Rhinoceros in Kruger National Park 01.jpg|thumb|250px|Wite noashoarn.]]
It park is ek ferneamd om de grutte fariaasje oan diersoarten. Der libje mear as 148 soarten sûchdieren, 505 soarten fûgels, 118 soarten reptilen, 53 fisksoarten en 35 soarten amfibyen. De meast bekende bisten binne de liuw, de buffel, de loaihoars, de noashoarn en de Afrikaanske oaljefant. Fan dy lêste libbet yn it Krugerpark de grutste populaasje fan 'e soarte. In rûzing fan 2020 giet út fan sa'n 30.000 bisten en de populaasje groeit noch jimmeroan  

== Behear ==
SANParks (South African National Parks) is in nasjonale autoriteit dy't ferantwurdlik is foar hast alle nasjonale parken yn Súd-Afrika. De [[streuperij]] easket in soad omtinken fan 'e organisaasje, fral by de bedrige soarten lykas de noashoarn. De rangers fan it park binne goed oplaat en wurkje tegearre mei justysje.

== Toerisme ==
Alle jierren bringe likernôch 1,5 miljoen minsken in besite oan it park en it is ien fan 'e meast besochte nasjonale parken fan Afrika. It suden fan it park hat de grutste tichtens fan wyld en wurdt dus ek it measte besocht. De drokste mominten binne de skoallefakânsjes yn Súd-Afrika (fral desimber-jannewaris en july) en de wykeinen.
[[Ofbyld:Vjezd do kempu Skukuza - Krugerův park, Jihoafrická republika - panoramio.jpg|thumb|left|Tagong kamp Skukuza.]]
It behear besiket de ynfloed fan [[toerisme]] op it park te reglemintearjen troch in maksimaal oantal besikers foar in kamp yn te stellen. It park hat ferspraat oer it gebiet 25 kampen, wêrfan 12 grutte kampen. Alle kampen binne ôffrede en allinnich yn 'e kampen en op oare dêrta oanwiisde plakken is it tastien om út auto's te stappen. Ek is it ferbean om fan 'e diken ôf te gean. 

Yn 'e moannen juny oant septimber kinne de measte bisten sjoen wurde, wylst maart en maaie oer it generaal minder drok binne en yn 'e moannen novimber en febrewaris it lânskip griener en minder toar is. Foar jonge bisten en fûgels binne de moannen desimber en maart it meast gaadlik. 

It toerisme is skealik foar de natuer, mar bringt ek in soad ynkomsten wêrmei't de anty-streuperij ienheden betelle wurde kinne. Gruttere bedrigingen foar it park foarmje klimaatferoaring, befolkingsgroei om it park hinne, politike druk en budgettekoarten.

== Ofbylden fan bisten fan it Krugerpark == 
&lt;gallery&gt;
Ofbyld:Leopardo (Panthera pardus) devorando un antílope, parque nacional Kruger, Sudáfrica, 2018-07-26, DD 06.jpg|Loaihoars mei proai.
Ofbyld:Kruger National Park (ZA), Zebra -- 2024 -- 0317.jpg|Sebra.
Ofbyld:Kruger National Park (ZA), Elefanten -- 2024 -- 0137.jpg|Afrikaanske oaljefant.
Ofbyld:Male Lion and Cub Chitwa South Africa Luca Galuzzi 2004 edit1.jpg|Liuwen.
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Ofbyld:Vervet Monkeys (Chlorocebus pygerythrus) juvenile (17263814245).jpg|Blauaapkes.
Ofbyld:Nyala (Tragelaphus angasii) male ... (53023886481).jpg|Nyala.
Ofbyld:Day 58 Impalas (Aepyceros melampus) females with youngs ... (53335700514).jpg|Roaibokken
Ofbyld:Buffaloes (Syncerus caffer) at waterhole (12751070434).jpg|Buffels.
&lt;/gallery&gt;
{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Pluvialis fulva|Sibearyske wilster}}
}}
{{DEFAULTSORT:Kruger, Nasjonaal Park}}
[[Kategory:Mpumalanga]]
[[Kategory:Nasjonaal park yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 1926]]</text>
      <sha1>i9qsrrxef9lqtnko9vg0to455wl4f4c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190406</id>
    <revision>
      <id>1224161</id>
      <parentid>1224068</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:35:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Splitsing dielnimmers en risseltaten plus ferskate opkluters</comment>
      <origin>1224161</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22950" sha1="pglagosj1ogi3u3e9eydf7h830aw8tk" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| foarige ferkiezings        = [[Twadde Keamerferkiezings 2023 yn Fryslân|2023]]
| folgjende ferkiezings      = [[Twadde Keamerferkiezings 2029 yn Fryslân|2029]]
| lân                        = Frisian_flag.svg
| lânlink                    = Kieskring Fryslân
| datum                      = 29 oktober 2025
| parlemint                  = [[Twadde Keamer]] ([[Kieskring Fryslân|Fryslân]])
| tal sitten                 = 150
| mearderheid                = 76
| oantsjutting               = Stimoanpart
| oantal                     = 4,0% (6/150 sitten) 
| opkomst                    = 81,2%
| formaasjewinner            = [[D66]]
| nij kabinet                = [[Kabinet-Jetten]]
| earder kabinet             = [[Kabinet-Schoof]]
| begjin regearperioade      = 23 febrewaris 2026
| ferkeazen                  = 6/6 Fryske kandidaten&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}}} [[Habtamu de Hoop]] ([[GL-PvdA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}}} [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[CDA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}}} [[Femke Wiersma]] ([[BBB]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[D66]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}}} [[Harry Bevers]] ([[VVD]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}}} [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]])
| kaart-ferkiezingsútslaggen = Tweede Kamerverkiezingen 2025 map (municipalities).svg
| tekst by kaart             = Utslach en grutste partij de gemeente
}}
{{Balkendiagram
| width    = 275px
| float    = right
| title    = Stimferdieling [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|18x18px]] 2025
| widthl   = 80px
| left     = Partij
| barwidth = 135px
| middle   = Sitten
| widthr   = 60px
| right    = Ferskil
| caption  = Fryske risseltaten ferlike mei de [[Twadde Keamerferkiezingen 2025|lanlike útslach]]
| bars     =
{{Balken Sitferdieling|[[PvdD]]|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|2|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[SP]]|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|3|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[GL-PvdA]]|#{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}|19|20|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[DENK]]|#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}|0|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[Volt]]|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}|1|1|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[D66]]|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|21|26|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[CU]]|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|3|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[FNP]]|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|2|0|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[50+]]|#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}|2|2|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[CDA]]|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|24|18|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[SGP]]|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|2|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[VVD]]|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|19|22|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[BBB]]|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|7|4|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[JA21]]|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|8|9|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[PVV]]|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|27|26|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[FvD]]|#{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}|10|7|27}}
}}
De '''ferkiezings foar de [[Twadde Keamer]] yn 2025 yn Fryslân''' jouwe in oersjoch fan de útslaggen yn de provinsje en [[kieskring Fryslân]] by de lanlike [[Twadde Keamerferkiezings 2025]]. It risseltaat wie dat de PVV yn Fryslân de grutste partij waard, folge troch it CDA en D66. Fan alle kiezers kamen der 4,0% út Fryslân wat in [[evenredich oanpart]] fan 6 mandaten betsjutte. Der waarden lykwols ek 6 Fryske kandidaten ferkeazen fia foarkarstimmen of listfolchoarder.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17914368/kaart-hoe-hat-dyn-gemeente-stimd KAART: Hoe hat dyn gemeente stimd? - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

De lanlike ferkiezings foar de Twadde Keamer waarden holden op woansdei 29 oktober 2025. De stimbusgong wie oarspronklik pland foar maart 2028, mar waard nei foaren helle nei de fal fan it [[kabinet-Schoof]] op 3 juny 2025.

==Dielnimmers==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Listposysje
! colspan=&quot;2&quot; |Fryske listlûker
!Wenplak
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |1
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:FNP_logo.png|60x60px]]
|[[Aant Jelle Soepboer]]
|[[Ofbyld:A.J.Soepboer.jpg|frameless|60x60px]]
|Nijewier
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |4
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:BoerBurgerBeweging_logo.svg|60x60px]]
|[[Femke Wiersma]]
|[[Ofbyld:Femke WIERSMA July 2024 (cropped).jpg|frameless|60x60px]]
|Holwert
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |7
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:ChristenUnie_logo.svg|60x60px]]
|[[Carlijn Niesink]]
|
|Wurdum
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:GroenLinks–PvdA_logo.svg|60x60px]]
|[[Habtamu de Hoop]]
|[[Ofbyld:Habtamu de Hoop - TK2021 candidate Nr.9.jpg|frameless|81x81px]]
|Snits
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:JA21_logo.svg|60x60px]]
|[[Maarten Goudzwaard]]
|
|Ljouwert
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |14
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:CDA_logo.svg|60x60px]]
|[[Luciënne Boelsma-Hoekstra]]
|
|Jiskenhuzen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |17
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:VVD_logo_(2009–2020).svg|60x60px]]
|[[Harry Bevers]]
|
|Ljouwert
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |20
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:50PLUS_(nl)_Logo.svg|60x60px]]
|[[Herman Nota]]
|
|Parregea
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:Party_for_Freedom_logo.svg|60x60px]]
|[[Max Aardema]]
|
|Drachten
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:D66_logo_(2019–present).svg|60x60px]]
|[[Marieke Vellinga-Beemsterboer]]
|
|Boazum
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |30
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:Socialistische_Partij_(nl_2006)_Logo.svg|60x60px]]
|[[Hanneke Goede]]
|
|Snits
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |36
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:Party_for_the_Animals_logo.svg|60x60px]]
|[[Anne Johan Woudstra]]
|
|It Hearrenfean
|}

== Utslach ==
Op [[7 novimber]] [[2025]] waard troch de Kiesried yn in iepenbiere sitting de definitive útslach fêststeld. Op basis fan it tal útbrochte stimmen yn [[kieskring Fryslân]] soe de provinsje sa likernôch rjocht hawwe op seis sitten yn de Twadde Keamer. De foarkarsdrompel lei (mei in kwart fan de kiesdieler) op 17.620 stimmen.&lt;ref&gt;[https://www.kiesraad.nl/documenten/2025/11/07/proces-verbaal-van-de-uitslag-van-de-verkiezing-van-de-tweede-kamer-2025-d.d.-7-november-2025 Proses-ferbaal fan de útslach fan de ferkiezing fan de Twadde Keamer 2025 d.d. 7 novimber 2025 | Kiesried.nl]&lt;/ref&gt;

=== Fryske kandidaten ===
By de Twadde Keamerferkiezings fan 2025 diene ferskate kandidaten út [[Fryslân]] mei op de kandidatenlisten.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17915433/winners-en-ferliezers-dizze-friezen-komme-mooglik-yn-de-twadde-keamer Winners en ferliezers: dizze Friezen komme (mooglik) yn de Twadde Keamer - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt; Fan de partijen dy’t sitten hellen, hiene inkeld FvD, DENK, SGP en Volt gjin kandidaten mei in Fryske eftergrûn op harren kandidatenlist stean. 

It [[evenredich oanpart]] fan seis sitten waard mei dizze útslach folslein ynfolle troch kandidaten mei in Fryske eftergrûn. Foar [[Habtamu de Hoop]] (GL-PvdA, #8) en [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] (CDA, #14) waard yn peilings al rekken holden mei harren ferkiezing. Hja stienen relatyf heech op de kandidatenlist fan partijen dy’t neffens ferskate peilings genôch sitten helje soene.&lt;ref&gt;[https://medium.com/@grinsgefal/hoe-wurdt-frysl%C3%A2n-yn-de-haach-fertsjintwurdige-fy-57dd1e58b5f1 &lt;nowiki&gt;Hoe wurdt Fryslân aanst yn De Haach fertsjintwurdige? [FY] | by Klaas Groen | Medium&lt;/nowiki&gt;]&lt;/ref&gt; Dêrnjonken behelle Habtamu de Hoop sels ek al genôch stimmen foar in foarkarssit. 

De lanlike listlûker fan de [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]], [[Aant Jelle Soepboer|Aant Jelle Soepboe]]&lt;nowiki/&gt;r, einige mei 4.796 Fryske stimmen as tredde Fryske kandidaat. De partij helle lanlik lykwols net genôch stimmen foar in sit, wêrtroch’t er net yn de Twadde Keamer kaam.

By de oare kandidaten wie it oant de útslach minder wis oft harren partij genôch sitten helje soe om hja yndied ek yn de Twadde Keamer te bringen. Harren ferkiezing wie benammen ôfhinklik fan de lanlike útslach. [[Femke Wiersma]] (BBB, #4) wie lykwols mei 18.903 lanlike stimmen net mear ôfhinklik fan de listfolchoarder. Twa oare kandidaten waarden ferkeazen op basis fan harren posysje op de kandidatenlist. Dat jilde foar [[Harry Bevers]] (VVD, #17) en [[Maarten Goudzwaard]] (JA21, #8).&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17936166/de-populerste-friezen-it-wenplakeffekt-en-ferskillen-tusken-fryske-en-nederlanske-kiezers De populêrste Friezen, it wenplakeffekt en ferskillen tusken Fryske en Nederlânske kiezers - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

In útsûndering op de ferwachtings wie de ferkiezing fan [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] (D66, #27). Sy waard net keazen op basis fan de listfolchoarder, mar troch foarkarsstimmen. Har ferkiezing waard beskôge as in ferrassing en hold ferbân mei de lanlike aksje ‘Stim op in frou’, dy’t kiezers oprôpen om froulike kandidaten mei foarkarsstimmen te stypjen. Mei 36.576 stimmen helle sy rom de foarkarsdrompel fan 17.620 stimmen en bemachtige sa dochs in sit. Fierút de measte fan dizze stimmen kamen fan bûten Fryslân.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17928252/wethalder-vellinga-beemsterboer-mei-tank-oan-foarkarstimmen-wis-fan-sit-yn-twadde-keamer Wethâlder Vellinga-Beemsterboer mei tank oan foarkarstimmen wis fan sit yn Twadde Keamer - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

De PVV behelle ien sit te min om der foar te soargjen dat Max Aardema (PVV, #27) ferkeazen waard. Oare Fryske kandidaten bleaune fier wei fan in sit op basis fan foarkarsstimmen of listfolchoarder.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left;&quot;
|+Risseltaten fan de Fryske listlûkers
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Listposysje
!Fryske listlûker
!Sitten
![[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]]
!Rest 
!Totaal
!Seleksje
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Habtamu de Hoop]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |20✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''13.559''' 
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |15.046
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |28.605✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Foarkarsstimmen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |14
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Luciënne Boelsma-Hoekstra]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |18✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''5.419'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |1.863
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |7.282
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Listfolchoarder
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |1
|[[Fryske Nasjonale Partij|FNP]]
|[[Aant Jelle Soepboer]]
|0
|'''4.796'''
|1.483
|6.279
|
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |4
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[BoerBoargerBeweging|BBB]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Femke Wiersma]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |4✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''4.145'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |14.758
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |18.903✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Foarkarsstimmen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Demokraten 66|D66]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Marieke Vellinga-Beemsterboer]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |26
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''3.434'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |33.142
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |36.576✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Foarkarsstimmen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |17
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Harry Bevers]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |22✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''1.625'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |728
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |2.353
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Listfolchoarder
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[JA21]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Maarten Goudzwaard]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |9✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''1.005'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |837
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |1.842
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Listfolchoarder
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]
|[[Max Aardema]]
|26
|'''683'''
|240
|923
|
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |7
|[[KristenUny|CU]]
|[[Carlijn Niesink]]
|3
|'''524'''
|855
|1.379
|
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |30
|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]
|[[Hanneke Goede]]
|3
|'''391'''
|275
|666
|
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |20
|[[50PLUS|50+]]
|[[Herman Nota]]
|2
|'''374'''
|180
|554
|
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |36
|[[Partij foar de Bisten|PvdD]]
|[[Anne Johan Woudstra]]
|3
|'''168'''
|99
|267
|
|}
=== Fryske partijferhâldings ===
{{Sitferdieling
| koptekst = Fiktive Fryske Sitferdieling 2025
| byskrift = sitten
| lân = NL
| float = right
| kolommen = ja
|PvdD|SP|GL-PvdA|DENK|Volt|D66|CU|FNP|50+|CDA|SGP|VVD|BBB|JA21|PVV|FVD
| PvdD = 2
| SP = 3
| GL-PvdA = 19
| Volt = 1
| D66 = 21
| CU   = 3
| FNP = 2
| 50+ = 2
| CDA   = 24
| SGP = 2
| VVD = 19
| BBB = 7
| JA21 = 8
| PVV = 27
| FVD = 10
}}
De ferkiezingsútslach yn Fryslân liet op ferskate punten in oar byld sjen as yn de rest fan Nederlân. In tal partijen die it yn Fryslân relatyf better as lanlik, wylst oare partijen krekt minder stipe krigen. PVV wie yn de provinsje de grutste partij wylst dat yn de rest fan Nederlân D66 wie.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17917836/analyze-cda-en-d66-groeie-mar-pvv-bliuwt-de-grutste-partij-fan-fryslan Analyze: CDA en D66 groeie, mar PVV bliuwt de grutste partij fan Fryslân - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt; Hjirnjonken is te sjen hoe't de ferdieling fan 150 sitten wêze soe wannear't allinnich de Fryske stimmen meitelle soene. As allinnich Fryslân stimd hie en de rest fan Nederlân net, dan hie de FNP útkaam op twa sitten en DENK op nul.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

It grutste ferskil wie foar it CDA. De partij helle yn Fryslân 15,4% fan de stimmen, wylst dat yn de rest fan Nederlân 11,6% wie. Dat betsjutte in positive ôfwyking fan 3,8%. Ek de protestpartijen FvD en de BBB hellen yn Fryslân relatyf mear stipe as lanlik, mei beide in ferskil fan 2,4%.

De Fryske Nasjonale Partij helle 1,5% fan de stimmen yn Fryslân. Bûten de provinsje waard hast net op de partij stimd, wêrtroch’t it ferskil mei de rest fan Nederlân ek 1,5 persintaazjepunt bedroech. Ek de PVV die it yn Fryslân 0,6% better as lanlik, mei 17,3% tsjin 16,6% yn de rest fan it lân. Lytse positive ferskillen wiene der fierder foar de KristenUny, de SP en NSC.

Oan de oare kant hellen guon partijen yn Fryslân relatyf minder stimmen as yn de rest fan Nederlân. It grutste negative ferskil kaam op rekken fan D66, dat yn Fryslân 13,2% fan de stimmen helle tsjin 17,1% yn de rest fan Nederlân. Ek de VVD bleau yn Fryslân fier efter by de rest fan Nederlân, mei in ferskil fan 2,3 persintaazjepunten.

Partijen dy’t yn Fryslân ek minder stipe krigen wiene ûnder oare DENK, de SGP, GrienLinks-PvdA en de Partij foar de Bisten. Ek JA21, Volt, BIJ1 en 50PLUS hellen yn de provinsje in wat leger oandiel fan de stimmen as yn de rest fan it lân.

De sifers litte sjen dat benammen agraryske, kristendemokratyske en protestpartijen yn Fryslân relatyf sterk stienen, wylst guon mear liberale, stedske of lanlik-progressive partijen minder stipe krigen as yn de rest fan it lân.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Ferkiezingsútslach yn Fryslân
! colspan=&quot;2&quot; rowspan=&quot;2&quot; |Partij
! colspan=&quot;3&quot; |Kieskring Fryslân [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]]
! colspan=&quot;2&quot; |Rest fan [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]]
!Ferskil
|-
! Stimmen
!  %
!+/-
!Stimmen
!%
!+/-
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | PVV
| 72.957
| 17,3%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 7,2%
|1.688.009
|16,6%
|{{opgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |CDA
| 65.062
| 15,4%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 10,0%
|1.181.812
|11,6%
|{{opgong}} 3,8%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |D66
| 55.817
| 13,2% 
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 8,9%
|1.734.817
|17,1%
|{{delgong}} 3,9%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |GL-PvdA
| 51.773
| 12,3%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 2,3%
|1.300.390
|12,8%
|{{delgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | VVD
| 50.780
| 12,0%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 0,8%
|1.455.049
|14,3%
|{{delgong}} 2,3%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |FvD
| 28.961
| 6,9%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 4,2%
|451.432
|4,4%
|{{opgong}} 2,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |JA21
| 23.501 
| 5,6%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 4,9%
|605.016
|6,0%
|{{delgong}} 0,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |BBB
| 20.864
| 4,9%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 3,4%
|259.052
|2,6%
|{{opgong}} 2,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | CU
| 10.537
| 2,5%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 0,2%
|190.824
|1,9%
|{{opgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | SP
| 8.723
| 2,1%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 1,3%
|190.862
|1,9%
|{{opgong}} 0,2%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | FNP
| 6.540
| 1,5%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 1,5%
|2.791
|0,0%
|{{opgong}} 1,5%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | PvdD
| 6.343
| 1,5%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 0,3%
|213.028
|2,1%
|{{delgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | SGP
| 5.606
| 1,3%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 0,3%
|232.487
|2,3%
|{{delgong}} 1,0%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | 50+
| 5.498
| 1,3%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 0,9%
|145.555
|1,4%
|{{delgong}} 0,1%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | Volt
| 2.873
| 0,7%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 0,2%
|113.595
|1,1%
|{{delgong}} 0,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|NSC|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | NSC
| 1.891
| 0,4%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 15,9%
|37.517
|0,4%
|{{opgong}} 0,1%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Denk|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | DENK 
| 1.831 
| 0,4%
| align=&quot;right&quot; |{{Stagnaasje}}
|248.537
|2,4%
|{{delgong}} 2,0%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Oars|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Oars
| 2.989
| 0,7%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 0,7%
|98.725
|1,1%
|{{delgong}} 0,4%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!422.546
!100%
!0%
!10.149.498
!100%
!0%
|}
De opkomst yn Fryslân wie 81,2% wylst dat yn de rest fan Nederlân 78,2% wie. Hjirmei lei de opkomst yn Fryslân mear as 3% heger as yn de rest fan Nederlân.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Oare saken
! colspan=&quot;2&quot; |Kategory
! colspan=&quot;2&quot; |Fryslân [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]]
! colspan=&quot;2&quot; |Rest fan [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]]
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Kiesgerjochtigden
!523.096
!100%
!13.066.032
!100%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Net-stimmers|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Net opkaam
|98.159
|18,8%
|2.850.645
|21,8%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Opkomst
!424.937
!81,2%
!10.215.387
!78,2%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Oars|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Ûnjildich
|768
|0,1%
|27.438
|0,2%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Blanko|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Blanko
|1.623
|0,3%
|38.505
|0,3%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!422.546
!80,8%
!10.149.444
!77,7%
|-
| colspan=&quot;2&quot; |Stimoanpart
|6,0 sitten
|4,0%
|144,0 sitten
|96,0%
|}

== Boarnen ==
{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
{{commonscat|Dutch general elections 2025|Twadde Keamerferkiezingen 2025}}
}}

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}

[[Kategory:Twadde Keamer]]
[[Kategory:Ferkiezings yn Nederlân]]
[[Kategory:Ferkiezings yn Fryslân]]
[[Kategory:Barren yn 2025]]</text>
      <sha1>pglagosj1ogi3u3e9eydf7h830aw8tk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Heechste lieder fan Iran</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190740</id>
    <revision>
      <id>1224168</id>
      <parentid>1222104</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T23:24:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>red</comment>
      <origin>1224168</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3130" sha1="1xejs1hlgey2awk01hyocu68mahhqv3" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Emblem of Iran.svg|250px|thumb|Segel fan Iran]]
De '''heechste lieder fan Iran''' of '''opperste lieder fan Iran''', ek: de '''religieus lieder fan Iran''', ([[Perzysk]]: ''Rahbar'' ولی فقیه of رهبر) is de heechste funksje fan 'e ynrjochting fan 'e steat yn [[Iran]]. 

De funksje ûntstie yn de [[Iraanske grûnwet]] fan [[1980]] as de sintrale politike en religieuze autoriteit yn it lân. Njonken de heechste lieder hat Iran ek in [[presidint fan Iran|presidint]], dy't beskaat foech hat. 

De heechste lieder regeearret neffens it prinsipe fan ''velajat-e fakih'', de &quot;fâdij fan de jurist&quot;. Neffens dat prinsipe, optoht en útfierd troch Chomeini, hat de heechste lieder it lêste wurd oer de steat. Dat prinsipe wie ynearsten ornearre om de godlike sûvereiniteit mei de folkssûvereiniteit te fermoedsoenen, mar waard by de [[Iraanske Revolúsje]] sa oanpast dat de heechste lieder folle mear foech krige. Sa krige er de macht de oerrjochter  en de [[oerbefelhawwer]] fan it leger te beneamen, it rjocht de presidint dien te jaan en in [[feto]] oer alle troch it parlemint opstelde wetten út te sprekken. Dêr krge de heechste lieder de absolute macht mei yn hannen.

Yn 'e skiednis fan de Islamityske Republyk Iran hawwe der mar trije heechste lieders west: Chomeini, dy't de funksje fan 1979 oant syn dea yn 1989 hie, en Ali Chameneï, dy't de funksje fan de dea fan Chomeini oant syn moard in 2026 hie.&lt;ref&gt; [https://web.archive.org/web/20120203093100/https://www.nu.nl/buitenland/6387667/live-iran-staatsmedia-bevestigen-dood-ayatollah-khamenei.html ''Live Iran Staatsmedia bevestigen dood ayatollah Khamenei'']&lt;/ref&gt;. Nei de dea fan Ali Chameneï waard syn soan Mojtaba Chameneï waarnimmend lieder. Underwilens is er de fêste lieder.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605568-iraanse-staatsmedia-mojtaba-khamenei-benoemd-tot-opvolger-vader ''Iraanse staatsmedia: Mojtaba Khamenei benoemd tot opvolger vader''], [[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]], 9 maart 2026&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! Nr.
! colspan=2 | Heechste lieder
! Tiidrek
|-
! 1 
| [[Ofbyld:Portrait of Ruhollah Khomeini By Ali Kaveh.jpg|100px]]
| '''[[Ajatollah]] [[Rûholla Chomeini]]'''&lt;br&gt;&lt;small&gt;(1902-1989)&lt;/small&gt; 
| 1979-1989
|-
! 2 
| [[Ofbyld:Seyyed Ali Khamenei.jpg|100px]]
| '''Ajatollah [[Ali Chameneï]]'''&lt;br&gt;&lt;small&gt;(1939-2026)&lt;/small&gt; 
| 1989-2026 
|-
! -
| [[Ofbyld:Mojtaba Khamenei 2019.jpg|100px]]
| '''Ajatollah [[Mojtaba Chameneï]]'''&lt;br&gt;&lt;small&gt;(1969)&lt;/small&gt; 
| 2026-no
|}

De heechste lieder wurdt keazen troch de [[Ried fan Saakkundigen]]. [[Rûholla Chomeini]] waard grûnwetlik foar it libben beneamd, neffens de grûnwet hat de Ried fan Saakkundigen it foech en set syn opfolgers dy't noch yn libben binne út har funksje en wiis in opfolger oan.

== Sjoch ek ==
* [[List fan presidinten fan Iran]]
* [[List fan keningen fan Perzje|List fan keningen (sjahs) fan Perzje]]

== Keppeling om utens ==
* {{fa}}[https://www.leader.ir/ Webside fan Chameneï]

{{Boarnen|boarnefernijing=
{{Reflist}}
}}

[[Kategory:Polityk yn Iran]]
[[Kategory:List fan hearskers|Iran]]
[[Kategory:Ajatollah]]</text>
      <sha1>1xejs1hlgey2awk01hyocu68mahhqv3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kieskring Fryslân</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190892</id>
    <revision>
      <id>1224156</id>
      <parentid>1224071</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:01:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <comment>Basisynformaasje ferbettere</comment>
      <origin>1224156</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7443" sha1="5p51bf7tyz645x6lhrgxxnixswdlcnq" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| foarige ferkiezings        = 
| folgjende ferkiezings      = 
| lân                        = Frisian_flag.svg
| lânlink                    = Fryslân
| datum                      = Algemiene ynformaasje
| parlemint                  = [[Twadde Keamer]]&lt;/br&gt;[[Jeropeesk Parlemint]]
| tal sitten                 = ±6 [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|20px]] leden te ferkiezen&lt;/br&gt;±1 [[Ofbyld:Flag_of_Europe.svg|20px]]
| mearderheid                = 
| oantsjutting               = Oprjochte
| oantal                     = 1917 
| opkomst                    = 
| formaasjewinner            = 
| nij kabinet                = 
| earder kabinet             = 
| begjin regearperioade      = 
| ferkeazen                  = [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|TK 2025]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}}} [[Habtamu de Hoop]] ([[GL-PvdA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}}} [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[CDA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}}} [[Femke Wiersma]] ([[BBB]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[D66]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}}} [[Harry Bevers]] ([[VVD]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}}} [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]])
[[Jeropeeske parlemintsferkiezings 2024|JF 2024]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[D66]])
| kaart-ferkiezingsútslaggen = 
| tekst by kaart             = 
}}
'''Kieskring Fryslân''' (offisjeel: '''Kieskring 2''' of '''Kieskring Ljouwert''') is ien fan de [[Nederlân|Nederlânske]] [[Kiesdistrikt|kiesdistrikten]] foar de [[Ferkiezing|ferkiezings]] fan de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]] en [[Jeropeesk Parlemint]]. It bestiet sûnt 1917 en waard foar it earst brûkt by de ferkiezings fan 1918. De kieskring beslacht de hiele [[provinsje]] [[Fryslân]] en hat syn haadstimburo yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://www.kiesraad.nl/documenten/2016/5/kieskringen/kieskringen-en-hoofdstembureaus-tweede-kamerverkiezingen-en-europees-parlementsverkiezingen Kieskringen Tweede Kamerverkiezing en Europees Parlementsverkiezing | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

==Wurking==
By Twadde Keamerferkiezings wurdt likernôch 4% fan de lanlike stimmen yn Fryslân útbrocht. Op basis fan dat [[Evenredich oanpart|oandiel]] soe de provinsje, by in strikt regionale ferdieling, rûchwei seis sitten takend krije. It Nederlânske [[kiesstelsel]] kent lykwols gjin regionale sitferdieling, mar wurket mei lanlik-evenredige listen. Dêrtroch is der gjin garânsje op in fêst tal Keamerleden út Fryslân.

Polityke partijen kinne yn eltse kieskring in ferskillende kandidatelist yntsjinje. Yn de praktyk brûke de measte partijen lykwols ien lanlike list foar alle kieskringen. De kâns dat kandidaten út Fryslân keazen wurde, hinget dêrom benammen ôf fan harren posysje op dizze list en fan it tal foarkarsstimmen dat sy helje.

Foar dielname oan de ferkiezings yn kieskring Fryslân moat in partij 30 stipeferklearrings yntsjinje fan kiezers út de provinsje. Dêrneist spilet de kieskring in rol by de útfiering fan de ferkiezings. It haadstimburo yn Ljouwert stelt de útslach foar de kieskring fêst en jout dy troch oan de [[Kiesried]]. De útkomsten fan alle kieskringen wurde dêrnei lanlik gearfoege, wêrnei’t de sitten evenredich oer de partijen ferdield wurde.&lt;ref&gt;[https://www.kiesraad.nl/verkiezingen/tweede-kamer/kandidaatstelling/kieskringen Kieskringen | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

== Bekende ferkeazen Friezen ==
[[Ofbyld:Fedde Schurer, mei de piip omheech, achter de typmasjine, 1963 ca. signatuur Schurer, Fedde-mo-F-0048.jpg|thumb|Fedde Schurer (hjir yn 1963) wenne op It Hearrenfean yn syn tiid as Keamerlid.]]
Der binne ferskate bekende Twadde Keamerleden dy't Fryslân troch de jierren hinne fertsjintwurdige hawwe:

* [[Fedde Schurer]] ([[Drachten]]) - lid fan de Twadde Keamer (1956-1963) foar de [[PvdA]]; ek bekend as skriuwer en taalstrider.
* [[Anne Vondeling]] ([[Appelskea]]) - PvdA-politikus yn de jierren '40 oant en mei '60; lettere foarsitter fan de Twadde Keamer yn de jierren '70.
* [[Jelle Zijlstra]] ([[Easterbierrum]]) - lid fan de Twadde Keamer (1948-1952); letter [[minister]] en [[minister-presidint]] (1966–1967).
* [[Joop Atsma]] ([[Surhústerfean]]) - lid fan de Twadde Keamer tusken 1998 en 2017 foar it [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]; letter [[steatssekretaris]].
* [[Lutz Jacobi]] ([[Ketlik]]) - lid fan de Twadde Keamer (2006-2017) foar de PvdA.
* [[Habtamu de Hoop]] ([[Wommels]]) - Twadde Keamerlid fanôf 2021 foar [[GL-PvdA]].
* [[Aant Jelle Soepboer]] ([[Nijewier]]) - Twadde Keamerlid tusken 2023 en 2025 foar [[Nij Sosjaal Kontrakt|NSC]].
[[Ofbyld:11. Lutz Jacobi.jpg|thumb|Yn 2013 spriek [[Lutz Jacobi]] de eed ‘dat ûnthjit ik’ yn it Frysk út; in jier foardat dizze formulearring offisjeel rjochtsjildich waard.&lt;ref&gt;[https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/pvda-kamerlid-jacobi-legt-eed-in-het-fries-af~bbfda8df/ PvdA-Keamerlid Jacobi leit eed yn it Frysk ôf | de Folkskrante]&lt;/ref&gt;]]
Dizze politisy waarden net keazen fia in regionale sit, mar fia lanlike listferkiezings. Ek al wennen se net altyd yn Fryslân; hja waarden en wurde lykwols faak sjoen as fertsjintwurdigers fan Fryske belangen binnen de lanlike polityk.

By de Jeropeeske ferkiezings binne [[Anja Haga]] ([[KristenUny]]) en [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[Demokraten 66|D66]]) de twa lêst ferkeazen Friezen.

== Skiednis binnen de Nederlânske steatsynrjochting ==
[[Ofbyld:Tweede Kamerverkiezingen 1888.svg|thumb|Foardat Fryslân ien kieskring waard, bestie it út ferskate lytsere kiesdistrikten.]]

==== Mearderheidsstelsel (1848–1917) ====
Nei de grûnwetswiziging fan 1848 waard in [[mearderheidsstelsel]] mei kiesdistrikten ynfierd. It lân waard sa folle mooglik opdield yn gelikense kiesdistrikten, dêr’t yn elk distrikt ien Twadde Keamerlid keazen waarden mei in absolute mearderheid. Ek yn Fryslân bestiene ferskate distrikten. Sa waard [[Ferdinand Domela Nieuwenhuis|Domela Nieuwenhuis]] yn 1888 ferkeazen yn kiesdistrikt [[Skoatterlân]] en [[Piter Jelles Troelstra]] yn 1897 yn kiesdistrikt Tytsjerksteradiel. De fertsjintwurdiging wie streekrjocht keppele oan it distrikt, wat in sterke regionale bân joech, mar ek late ta skeve evenredige fertsjintwurdiging.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[https://www.parlement.com/historische-ontwikkeling-kiesstelsels-en-kiesrecht Historische ontwikkeling kiesstelsels en kiesrecht | Parlement.com]&lt;/ref&gt;

==== Oergong nei evenredige fertsjintwurdiging (fanôf 1917) ====
Mei de grûnwetswiziging fan 1917 waard it mearderheidsstelsel ôfskafd. Sûnt de ferkiezingen fan 1918 jildt yn Nederlân in strikt systeem fan evenredige fertsjintwurdiging. Dêrmei ferlearen de kiesdistrikten harren direkte politike en fertsjintwurdigende funksje. Se waarden as wize fan kompromis ferfongen troch de mear administrative kieskringen. Sa ûntstie kieskring Fryslân as bestjoerlike ienheid foar de ferkiezingsproseduere. Dizze regio beslacht struktureel de hiele provinsje Fryslân en hat gjin feroarings yn grinzen kend.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Sjoch ek ==

* [[Polityk yn Fryslân]]

== Ferwizings ==
&lt;references /&gt;

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}
[[Kategory:Polityk yn Fryslân]]</text>
      <sha1>5p51bf7tyz645x6lhrgxxnixswdlcnq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224193</id>
      <parentid>1224156</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T11:37:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Tikflater ferbettere</comment>
      <origin>1224193</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7446" sha1="npety6yjke4o8zk8snmvb201mc23f2g" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| foarige ferkiezings        = 
| folgjende ferkiezings      = 
| lân                        = Frisian_flag.svg
| lânlink                    = Fryslân
| datum                      = Algemiene ynformaasje
| parlemint                  = [[Twadde Keamer]]&lt;/br&gt;[[Jeropeesk Parlemint]]
| tal sitten                 = ±6 [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|20px]] leden te ferkiezen&lt;/br&gt;±1 [[Ofbyld:Flag_of_Europe.svg|20px]]
| mearderheid                = 
| oantsjutting               = Oprjochte
| oantal                     = 1917 
| opkomst                    = 
| formaasjewinner            = 
| nij kabinet                = 
| earder kabinet             = 
| begjin regearperioade      = 
| ferkeazen                  = [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|TK 2025]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}}} [[Habtamu de Hoop]] ([[GL-PvdA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}}} [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[CDA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}}} [[Femke Wiersma]] ([[BBB]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[D66]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}}} [[Harry Bevers]] ([[VVD]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}}} [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]])
[[Jeropeeske parlemintsferkiezings 2024|JF 2024]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[D66]])
| kaart-ferkiezingsútslaggen = 
| tekst by kaart             = 
}}
'''Kieskring Fryslân''' (offisjeel: '''Kieskring 2''' of '''Kieskring Ljouwert''') is ien fan de [[Nederlân|Nederlânske]] [[Kiesdistrikt|kiesdistrikten]] foar de [[Ferkiezing|ferkiezings]] fan de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]] en it [[Jeropeesk Parlemint]]. It bestiet sûnt 1917 en waard foar it earst brûkt by de ferkiezings fan 1918. De kieskring beslacht de hiele [[provinsje]] [[Fryslân]] en hat syn haadstimburo yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://www.kiesraad.nl/documenten/2016/5/kieskringen/kieskringen-en-hoofdstembureaus-tweede-kamerverkiezingen-en-europees-parlementsverkiezingen Kieskringen Tweede Kamerverkiezing en Europees Parlementsverkiezing | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

==Wurking==
By Twadde Keamerferkiezings wurdt likernôch 4% fan de lanlike stimmen yn Fryslân útbrocht. Op basis fan dat [[Evenredich oanpart|oandiel]] soe de provinsje, by in strikt regionale ferdieling, rûchwei seis sitten takend krije. It Nederlânske [[kiesstelsel]] kent lykwols gjin regionale sitferdieling, mar wurket mei lanlik-evenredige listen. Dêrtroch is der gjin garânsje op in fêst tal Keamerleden út Fryslân.

Polityke partijen kinne yn eltse kieskring in ferskillende kandidatelist yntsjinje. Yn de praktyk brûke de measte partijen lykwols ien lanlike list foar alle kieskringen. De kâns dat kandidaten út Fryslân keazen wurde, hinget dêrom benammen ôf fan harren posysje op dizze list en fan it tal foarkarsstimmen dat sy helje.

Foar dielname oan de ferkiezings yn kieskring Fryslân moat in partij 30 stipeferklearrings yntsjinje fan kiezers út de provinsje. Dêrneist spilet de kieskring in rol by de útfiering fan de ferkiezings. It haadstimburo yn Ljouwert stelt de útslach foar de kieskring fêst en jout dy troch oan de [[Kiesried]]. De útkomsten fan alle kieskringen wurde dêrnei lanlik gearfoege, wêrnei’t de sitten evenredich oer de partijen ferdield wurde.&lt;ref&gt;[https://www.kiesraad.nl/verkiezingen/tweede-kamer/kandidaatstelling/kieskringen Kieskringen | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

== Bekende ferkeazen Friezen ==
[[Ofbyld:Fedde Schurer, mei de piip omheech, achter de typmasjine, 1963 ca. signatuur Schurer, Fedde-mo-F-0048.jpg|thumb|Fedde Schurer (hjir yn 1963) wenne op It Hearrenfean yn syn tiid as Keamerlid.]]
Der binne ferskate bekende Twadde Keamerleden dy't Fryslân troch de jierren hinne fertsjintwurdige hawwe:

* [[Fedde Schurer]] ([[Drachten]]) - lid fan de Twadde Keamer (1956-1963) foar de [[PvdA]]; ek bekend as skriuwer en taalstrider.
* [[Anne Vondeling]] ([[Appelskea]]) - PvdA-politikus yn de jierren '40 oant en mei '60; lettere foarsitter fan de Twadde Keamer yn de jierren '70.
* [[Jelle Zijlstra]] ([[Easterbierrum]]) - lid fan de Twadde Keamer (1948-1952); letter [[minister]] en [[minister-presidint]] (1966–1967).
* [[Joop Atsma]] ([[Surhústerfean]]) - lid fan de Twadde Keamer tusken 1998 en 2017 foar it [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]; letter [[steatssekretaris]].
* [[Lutz Jacobi]] ([[Ketlik]]) - lid fan de Twadde Keamer (2006-2017) foar de PvdA.
* [[Habtamu de Hoop]] ([[Wommels]]) - Twadde Keamerlid fanôf 2021 foar [[GL-PvdA]].
* [[Aant Jelle Soepboer]] ([[Nijewier]]) - Twadde Keamerlid tusken 2023 en 2025 foar [[Nij Sosjaal Kontrakt|NSC]].
[[Ofbyld:11. Lutz Jacobi.jpg|thumb|Yn 2013 spriek [[Lutz Jacobi]] de eed ‘dat ûnthjit ik’ yn it Frysk út; in jier foardat dizze formulearring offisjeel rjochtsjildich waard.&lt;ref&gt;[https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/pvda-kamerlid-jacobi-legt-eed-in-het-fries-af~bbfda8df/ PvdA-Keamerlid Jacobi leit eed yn it Frysk ôf | de Folkskrante]&lt;/ref&gt;]]
Dizze politisy waarden net keazen fia in regionale sit, mar fia lanlike listferkiezings. Ek al wennen se net altyd yn Fryslân; hja waarden en wurde lykwols faak sjoen as fertsjintwurdigers fan Fryske belangen binnen de lanlike polityk.

By de Jeropeeske ferkiezings binne [[Anja Haga]] ([[KristenUny]]) en [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[Demokraten 66|D66]]) de twa lêst ferkeazen Friezen.

== Skiednis binnen de Nederlânske steatsynrjochting ==
[[Ofbyld:Tweede Kamerverkiezingen 1888.svg|thumb|Foardat Fryslân ien kieskring waard, bestie it út ferskate lytsere kiesdistrikten.]]

==== Mearderheidsstelsel (1848–1917) ====
Nei de grûnwetswiziging fan 1848 waard in [[mearderheidsstelsel]] mei kiesdistrikten ynfierd. It lân waard sa folle mooglik opdield yn gelikense kiesdistrikten, dêr’t yn elk distrikt ien Twadde Keamerlid keazen waarden mei in absolute mearderheid. Ek yn Fryslân bestiene ferskate distrikten. Sa waard [[Ferdinand Domela Nieuwenhuis|Domela Nieuwenhuis]] yn 1888 ferkeazen yn kiesdistrikt [[Skoatterlân]] en [[Piter Jelles Troelstra]] yn 1897 yn kiesdistrikt Tytsjerksteradiel. De fertsjintwurdiging wie streekrjocht keppele oan it distrikt, wat in sterke regionale bân joech, mar ek late ta skeve evenredige fertsjintwurdiging.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[https://www.parlement.com/historische-ontwikkeling-kiesstelsels-en-kiesrecht Historische ontwikkeling kiesstelsels en kiesrecht | Parlement.com]&lt;/ref&gt;

==== Oergong nei evenredige fertsjintwurdiging (fanôf 1917) ====
Mei de grûnwetswiziging fan 1917 waard it mearderheidsstelsel ôfskafd. Sûnt de ferkiezingen fan 1918 jildt yn Nederlân in strikt systeem fan evenredige fertsjintwurdiging. Dêrmei ferlearen de kiesdistrikten harren direkte politike en fertsjintwurdigende funksje. Se waarden as wize fan kompromis ferfongen troch de mear administrative kieskringen. Sa ûntstie kieskring Fryslân as bestjoerlike ienheid foar de ferkiezingsproseduere. Dizze regio beslacht struktureel de hiele provinsje Fryslân en hat gjin feroarings yn grinzen kend.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Sjoch ek ==

* [[Polityk yn Fryslân]]

== Ferwizings ==
&lt;references /&gt;

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}
[[Kategory:Polityk yn Fryslân]]</text>
      <sha1>npety6yjke4o8zk8snmvb201mc23f2g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224194</id>
      <parentid>1224193</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T11:41:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Skiednis binnen de Nederlânske steatsynrjochting */ Taal ferbettere</comment>
      <origin>1224194</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7475" sha1="jhjgwfpnuxez3xaveoro63g602nzo12" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| foarige ferkiezings        = 
| folgjende ferkiezings      = 
| lân                        = Frisian_flag.svg
| lânlink                    = Fryslân
| datum                      = Algemiene ynformaasje
| parlemint                  = [[Twadde Keamer]]&lt;/br&gt;[[Jeropeesk Parlemint]]
| tal sitten                 = ±6 [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|20px]] leden te ferkiezen&lt;/br&gt;±1 [[Ofbyld:Flag_of_Europe.svg|20px]]
| mearderheid                = 
| oantsjutting               = Oprjochte
| oantal                     = 1917 
| opkomst                    = 
| formaasjewinner            = 
| nij kabinet                = 
| earder kabinet             = 
| begjin regearperioade      = 
| ferkeazen                  = [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|TK 2025]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}}} [[Habtamu de Hoop]] ([[GL-PvdA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}}} [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[CDA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}}} [[Femke Wiersma]] ([[BBB]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[D66]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}}} [[Harry Bevers]] ([[VVD]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}}} [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]])
[[Jeropeeske parlemintsferkiezings 2024|JF 2024]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[D66]])
| kaart-ferkiezingsútslaggen = 
| tekst by kaart             = 
}}
'''Kieskring Fryslân''' (offisjeel: '''Kieskring 2''' of '''Kieskring Ljouwert''') is ien fan de [[Nederlân|Nederlânske]] [[Kiesdistrikt|kiesdistrikten]] foar de [[Ferkiezing|ferkiezings]] fan de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]] en it [[Jeropeesk Parlemint]]. It bestiet sûnt 1917 en waard foar it earst brûkt by de ferkiezings fan 1918. De kieskring beslacht de hiele [[provinsje]] [[Fryslân]] en hat syn haadstimburo yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://www.kiesraad.nl/documenten/2016/5/kieskringen/kieskringen-en-hoofdstembureaus-tweede-kamerverkiezingen-en-europees-parlementsverkiezingen Kieskringen Tweede Kamerverkiezing en Europees Parlementsverkiezing | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

==Wurking==
By Twadde Keamerferkiezings wurdt likernôch 4% fan de lanlike stimmen yn Fryslân útbrocht. Op basis fan dat [[Evenredich oanpart|oandiel]] soe de provinsje, by in strikt regionale ferdieling, rûchwei seis sitten takend krije. It Nederlânske [[kiesstelsel]] kent lykwols gjin regionale sitferdieling, mar wurket mei lanlik-evenredige listen. Dêrtroch is der gjin garânsje op in fêst tal Keamerleden út Fryslân.

Polityke partijen kinne yn eltse kieskring in ferskillende kandidatelist yntsjinje. Yn de praktyk brûke de measte partijen lykwols ien lanlike list foar alle kieskringen. De kâns dat kandidaten út Fryslân keazen wurde, hinget dêrom benammen ôf fan harren posysje op dizze list en fan it tal foarkarsstimmen dat sy helje.

Foar dielname oan de ferkiezings yn kieskring Fryslân moat in partij 30 stipeferklearrings yntsjinje fan kiezers út de provinsje. Dêrneist spilet de kieskring in rol by de útfiering fan de ferkiezings. It haadstimburo yn Ljouwert stelt de útslach foar de kieskring fêst en jout dy troch oan de [[Kiesried]]. De útkomsten fan alle kieskringen wurde dêrnei lanlik gearfoege, wêrnei’t de sitten evenredich oer de partijen ferdield wurde.&lt;ref&gt;[https://www.kiesraad.nl/verkiezingen/tweede-kamer/kandidaatstelling/kieskringen Kieskringen | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

== Bekende ferkeazen Friezen ==
[[Ofbyld:Fedde Schurer, mei de piip omheech, achter de typmasjine, 1963 ca. signatuur Schurer, Fedde-mo-F-0048.jpg|thumb|Fedde Schurer (hjir yn 1963) wenne op It Hearrenfean yn syn tiid as Keamerlid.]]
Der binne ferskate bekende Twadde Keamerleden dy't Fryslân troch de jierren hinne fertsjintwurdige hawwe:

* [[Fedde Schurer]] ([[Drachten]]) - lid fan de Twadde Keamer (1956-1963) foar de [[PvdA]]; ek bekend as skriuwer en taalstrider.
* [[Anne Vondeling]] ([[Appelskea]]) - PvdA-politikus yn de jierren '40 oant en mei '60; lettere foarsitter fan de Twadde Keamer yn de jierren '70.
* [[Jelle Zijlstra]] ([[Easterbierrum]]) - lid fan de Twadde Keamer (1948-1952); letter [[minister]] en [[minister-presidint]] (1966–1967).
* [[Joop Atsma]] ([[Surhústerfean]]) - lid fan de Twadde Keamer tusken 1998 en 2017 foar it [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]; letter [[steatssekretaris]].
* [[Lutz Jacobi]] ([[Ketlik]]) - lid fan de Twadde Keamer (2006-2017) foar de PvdA.
* [[Habtamu de Hoop]] ([[Wommels]]) - Twadde Keamerlid fanôf 2021 foar [[GL-PvdA]].
* [[Aant Jelle Soepboer]] ([[Nijewier]]) - Twadde Keamerlid tusken 2023 en 2025 foar [[Nij Sosjaal Kontrakt|NSC]].
[[Ofbyld:11. Lutz Jacobi.jpg|thumb|Yn 2013 spriek [[Lutz Jacobi]] de eed ‘dat ûnthjit ik’ yn it Frysk út; in jier foardat dizze formulearring offisjeel rjochtsjildich waard.&lt;ref&gt;[https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/pvda-kamerlid-jacobi-legt-eed-in-het-fries-af~bbfda8df/ PvdA-Keamerlid Jacobi leit eed yn it Frysk ôf | de Folkskrante]&lt;/ref&gt;]]
Dizze politisy waarden net keazen fia in regionale sit, mar fia lanlike listferkiezings. Ek al wennen se net altyd yn Fryslân; hja waarden en wurde lykwols faak sjoen as fertsjintwurdigers fan Fryske belangen binnen de lanlike polityk.

By de Jeropeeske ferkiezings binne [[Anja Haga]] ([[KristenUny]]) en [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[Demokraten 66|D66]]) de twa lêst ferkeazen Friezen.

== Skiednis binnen de Nederlânske steatsynrjochting ==
[[Ofbyld:Tweede Kamerverkiezingen 1888.svg|thumb|Foardat Fryslân ien kieskring waard, bestie it út ferskate lytsere kiesdistrikten.]]

==== Mearderheidsstelsel (1848–1917) ====
Nei de grûnwetswiziging fan 1848 waard in [[mearderheidsstelsel]] mei kiesdistrikten ynfierd. It lân waard sa folle mooglik opdield yn gelikense kiesdistrikten, dêr’t yn elk distrikt ien Twadde Keamerlid keazen waarden mei in absolute mearderheid. Ek yn Fryslân bestiene ferskate distrikten. Sa waard [[Ferdinand Domela Nieuwenhuis|Domela Nieuwenhuis]] yn 1888 ferkeazen yn kiesdistrikt [[Skoatterlân]] en [[Piter Jelles Troelstra]] yn 1897 yn kiesdistrikt Tytsjerksteradiel. De fertsjintwurdiging wie streekrjocht keppele oan it distrikt, wat in sterke regionale bân joech, mar ek late ta skeve evenredige fertsjintwurdiging.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[https://www.parlement.com/historische-ontwikkeling-kiesstelsels-en-kiesrecht Historische ontwikkeling kiesstelsels en kiesrecht | Parlement.com]&lt;/ref&gt;

==== Oergong nei evenredige fertsjintwurdiging (fanôf 1917) ====
Mei de grûnwetswiziging fan 1917 waard it mearderheidsstelsel ôfskaft. Sûnt de ferkiezings fan 1918 jildt yn Nederlân in systeem dat evenredige fertsjintwurdiging boppe regionale represintaasje stelt. Dêrmei ferlearen de kiesdistrikten harren direkte politike en fertsjintwurdigende funksje. Se waarden as wize fan kompromis ferfongen troch de mear administrative kieskringen. Sa ûntstie kieskring Fryslân as bestjoerlike ienheid foar de ferkiezingsproseduere. Dizze regio beslacht struktureel de hiele provinsje Fryslân en hat gjin feroarings yn grinzen kend.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Sjoch ek ==

* [[Polityk yn Fryslân]]

== Ferwizings ==
&lt;references /&gt;

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}
[[Kategory:Polityk yn Fryslân]]</text>
      <sha1>jhjgwfpnuxez3xaveoro63g602nzo12</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nederloataringen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190943</id>
    <revision>
      <id>1224186</id>
      <parentid>1224091</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T07:18:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kneppelfreed</username>
        <id>2013</id>
      </contributor>
      <origin>1224186</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6362" sha1="sp6mgoo4yfwbx424admqgprctmx9j6h" xml:space="preserve">{{Wurk}}
{{histoarysk lân
|namme = Hartochdom Nederloataringen &lt;br /&gt;&lt;small&gt;''Lotharingiae Inferior'' ([[Latyn]])
|bestean = &lt;span style=&quot;color:white;&quot;&gt;0&lt;/span&gt;885–1101
|flagge = 
|wapen = [[Ofbyld:Lothringen-Nieder.PNG|80px]]&lt;br&gt;It skyld fan de hartoch fan Nederloataringen
|biedwurd = 
|lânkaart = [[Ofbyld:Herzogtum_Lothringen_1000.PNG|250px]] &lt;br&gt;Nederloataringen yn 977 (rôs)
|haadstêd = [[Brussel]]
|offisjele taal = [[Aldfrysk]], [[Aldnederfrankysk]], [[Aldsaksysk]], [[Aldfrânsk]]
|steatsfoarm = [[Hartochdom]]
|ûntstien út = [[Loataringen]] 
|opgien yn = [[Prinsbisdom Luik]] &lt;br&gt;[[Karfoarstedom Keulen]] &lt;br&gt;[[Aartsbisdom Kameryk]] &lt;br&gt;[[Greefskip Kleef]] &lt;br&gt;[[Hartochdom Limburch]] &lt;br&gt;[[Greefskip Namen]] &lt;br&gt;[[Hartochdom Brabân]] &lt;br&gt;[[Greefskip Hollân]] &lt;br&gt;[[Prinsbisdom Utert]] &lt;br&gt; [[Greefskip Gelre]] &lt;br&gt; [[Hartochdom Gulik]] &lt;br&gt; [[Hartochdom Berch]] &lt;br&gt;[[Greefskip Loon]] &lt;br&gt; [[Fryske Frijheid]].
|no diel fan = {{BELf}}&lt;br&gt;{{GERf}}&lt;br&gt;{{FRAf}}&lt;br&gt;{{NEDf}}
|ynwennertal = 
|oerflak =  
|folksliet = 
|muntienheid = 
|tillefoan = 
|ISO 3166-koade = 
|ynternetekstinsje = 
}}
It '''hartochdom Nederloataringen''', of ek wol '''Noard-Loataringen''' (yn titels ek wol ferwiisd as '''Lotier''', '''Lottier''' of '''Lotryk''') wie in [[Midsiuwen|midsiuwsk]] [[hartochdom]] fan it [[Keninkryk Dútslân]] yn it [[Hillige Roomske Ryk]], dy't ûntstie nei de ferdieling fan it [[stamhartochdom]] [[Loataringen]] yn [[959]]. It hat bestien oant de ein fan de [[12e iuw]]. It omfieme it gebiet fan it hjoeddeistige [[Nederlân]] (it gebiet fan [[Frisia (midsiuwen)|Frisia]] los ferbûn wie mei it hartochdom, dochs de hartoggen oefenen [[de facto]] gjin macht út), [[belgje]], [[Lúksemboarch (lân)|Lúksemboarch]], parten fan noardlik [[Frankryk]] en [[Dútslân]] westlik fan 'e Ryn en de regio [[East-Fryslân]].

== Skiednis ==
{{Apart|Loataringen}}
Yn it [[Karolingyske Ryk]] waarden de âlde histoaryske regio's [[Austraasje]] en [[Ripuaryske Franken|Ripuaarje]] hieltyd wer fannijs weryndield, ôfhinklik fan d edynastike ferdieldens dy't yn de 9e iuw gauris foarkaam. Yn [[855]], nei it [[Ferdrach fan Prüm]] dat [[Midden-Frânsje]] ferparte, krige kening [[Lotarius II]] (855-869) gebieten bylâns de [[Maas]], [[Mûzel (Ryn)|Mûzel]] en de [[Nederryn]], it âlde stamlân fan de Karolingers, en nei ferrin fan tiid waard syn ryk bekend as [[Loataringen]]. It waard letter ferskate kearen ferparte, werienige of tafoege oan buorlannen, lykas [[West-Frânsje|West-]] en [[East-Frânsje]]. Yn 'e tiid tusken 890-910 kaam it by it Dútske Ryk (East-Frânsje) mar dêrnei ropten de Loataringske eallju de Westfrankyske kening [[Karel de Ienfâldige]] ta harren kening út. Yn [[923]] waard it omfoarme ta in [[stamhartochdom]] yn it [[keninkryk Dútslân]] (East-Frânsje). De [[Elzas]] kaam lykwols ta it stam[[hartochdom Swaben]]. Yn [[953]] droech de [[Roomsk-Dútske kening|Dútske kening]] [[Otto I fan it Hillige Roomske Ryk|Otto I]] it bestjoer fan gâns it hartochdom Loataringen oer oan syn broer [[Bruno de Grutte]], de [[Aartsbisdom Keulen|aartsbiskop fan Keulen]], dy't dêr de hartoch fan Loataringen mei waard. Yn [[959]] ferparte Bruno it hartochdom yn twa ôfsûnderlike rjochtsgebieten, ien foar de súdlike helte (Boppe-Loataringen) en ien foar de noardlike helte (Nederloataringen of Under-Loataringen), en dy ferdieling waard definityf nei syn dea yn [[965]]. Alletwa regio's foarmen dêr it westlike part fan it [[Hillige Roomske Ryk]] mei, dat yn [[962]] troch Bruno syn âldere broer, keizer Otto I, stifte waard. It is net wis wêrom Loataringen ferdield waard yn twa ôfsûnderlike hartochdommen.
Nederloataringen kaam tsjerklik oerien mei de doetiidske tsjerkeprovinsje fan it aartsbisdom Keulen, mei as suffragaan-bisdommen Utert, Luik en Kameryk.

Nei it ferpartsjen waard Nederloataringen takend oan greve [[Godfryd fan Nederloataringen|Godfryd I fan Bergen]], dy't dêr de earste hartoch fan Nederloataringen mei waard. Alletwa Loataringske hartochdommen folgen dêrnei tige ferskillende wegen: nei de dea fan Godfrys syn soan, hartoch Richar, waard Nederloataringen streekrjocht troch de keizer bestjoerd, oant keizer [[Otto II fan it Hillige Roomske Ryk|Otto II]] yn [[977]] [[Karel fan Nederloataringen|Karel]], de ferballe jongere broer fan kening [[Lotarius fan Frankryk]], yn lien joech. Neder- en Boppe-Loataringen waarden fan [[1033]] oant [[1044]] fannijs koart werienige ûnder [[Gozelo I fan Loataringen|Gozelo I]]. Dêrnei rekke it hartochdom Nederloataringen al gau faai, wylst Boppe-Loataringen bekend kaam te stean as it [[hartochdom Loataringen]].

Yn 'e desenniums dêrop naam it belang fan it hartochdom Nederloataringen ôf en waard boppedat troffen troch it skeel tusken de keizers [[Hindrik IV fan it Hillige Roomske Ryk|Hindrik IV]] en [[Hindrik V fan it Hillige Roomske Ryk|Hindrik V]]. Yn [[100]] hie Hindrik IV greve [[Hindrik fan Nederloataringen|Hindrik fan Limburch]] it hartochdom Nederloataringen yn lien jûn, mar Hindrik V, dy't syn heit ta ta ôftreden twong, sette him fuortendaliks ôf en ferfong him troch greve [[Godfryd I fan Leuven|Godfryd fan Leuven]]. Nei de dea fan hartoch [[Godfryd III fan Leuven|Godfryd III]] yn [[1190]] erve syn soan, hartoch [[Hindrik I fan Brabân]], de hartochlike titel op hjitten fan keizer [[Hindrik VI fan it Hillige Roomske Ryk|Hindrik VI]] by de [[Ryksdei (Hillige Roomske Ryk)|Ryksdei]] fan [[Schwäbisch Hall]]. Dêr ferlear it hartochdom Nederloataringen definityf syn territoriaal gesach mei, wylst it oerbleaune keizerlik lienguod dat yn 'e hannen fan 'e [[Hartochdom Brabân|hartoggen fan Brabân]] letter it hartochdom Lotier of Lotryk neamd waard.

Mei't Nederloataringen de âlde histoaryske regio ''Ripuaria'' omfieme, dy't as sadanich yn ferskate boarnen út 'e Karolingyske tiid en dêrnei neamd waard, lykas yn de [[Annales Bertiniani|Annalen fan Sint-Bertin]], de [[Annalen fan Fulda]] en oare boarnen, dêr't sels kening [[Lotarius II yn 'e [[Annalen fan Ksanten]] neamd wurdt as ''rex Ripuriae'' (kening fan Ripuaria), of ''rex Ripuariorum'' (kening fan de Ripuarianen), waard nei ferrin fan tiid gebrûklik soksoarte argayske nammen foar Nederloataringen en syn ynwenenrs te brûken. Sa neamde Wip fan Boergonje (stoarn yn 1050) de ynwenners fan Nederloataringen ''Ribuari'' en har hartoch ''dux Ribuariorum''.</text>
      <sha1>sp6mgoo4yfwbx424admqgprctmx9j6h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Berjocht:Ynfoboks plak yn Súd-Afrika</title>
    <ns>10</ns>
    <id>190944</id>
    <revision>
      <id>1224137</id>
      <parentid>1224096</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T14:55:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>pear dingen der by set.</comment>
      <origin>1224137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3706" sha1="kr9nxsckc53vytp5z8xt4no5m1r4c6e" xml:space="preserve">{{Ynfoboks generyk
| bgcolor  = #E6EEF5
| kop      = {{{namme|}}}
| soort    = [[File:Flag of South Africa.svg|25px]]&amp;nbsp;&amp;nbsp; Plak yn Súd-Afrika
| image    = {{{ôfbylding|}}}
| caption  = {{{ôfbyldingstekst|}}}
| imagewidth = {{{ôfbyldingsbreedte|}}}

&lt;!-- EMblemen --&gt;
| kop1 = {{#if:{{{flagge|}}}{{{wapen|}}}|Symboalen}}
| breed1 = {{#if:{{{flagge|}}}{{{wapen|}}}|
&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
{{#if:{{{flagge|}}}|&lt;span style=&quot;display:inline-block; margin:0 15px;&quot;&gt;[[File:{{{flagge}}}|x70px]]&lt;/span&gt;}}
{{#if:{{{wapen|}}}|&lt;span style=&quot;display:inline-block; margin:0 15px;&quot;&gt;[[File:{{{wapen}}}|x70px]]&lt;/span&gt;}}
&lt;/div&gt;
}}

&lt;!-- BESTJOER --&gt;
| kop2     = Bestjoer
| head2_1  = Lân                | item2_1 = {{{lân|Súd-Afrika}}}
| head2_2  = Provinsje          | item2_2 = {{{provinsje|}}}
| head2_3  = Distrikt           | item2_3 = {{{distrikt|}}}
| head2_4  = Gemeente           | item2_4 = {{{gemeente|}}}
| head2_5  = Boargemaster       | item2_5 = {{{boargemaster|}}}

&lt;!-- SIFERS --&gt;
| kop3     = Sifers
| head3_1  = Ynwennertal        | item3_1 = {{{ynwennertal|}}}
| head3_2  = Stêdekloft         | item3_2 = {{{stêdekloft|}}}
| head3_3  = Oerflak            | item3_3 = {{{oerflak|}}}
| head3_4  = Befolkingsticht.   | item3_4 = {{{befolkingstichtens|}}}
| head3_5  = Hichte             | item3_5 = {{{hichte|}}}

&lt;!-- OAR --&gt;
| kop4     = Oar
| head4_1  = Stifting           | item4_1 = {{{stifting|}}}
| head4_2  = Ferkearsieren      | item4_2 = {{{ferkearsieren|}}}
| head4_3  = Postkoade          | item4_3 = {{{postkoade|}}}
| head4_4  = Netnûmer           | item4_4 = {{{netnûmer|}}}
| head4_5  = Tiidsône           | item4_5 = {{{tiidsône|UCT+2 (SAST)}}}
| head4_6  = Koördinaten        | item4_6 = {{{koördinaten|}}}

&lt;!-- FOTO'S --&gt;
| image0   = {{{ôfbylding2|}}}
| caption0 = {{{ôfbyldingstekst2|}}}
| image1   = {{{ôfbylding3|}}}
| caption1 = {{{ôfbyldingstekst3|}}}

&lt;!-- WEBSIDE --&gt;
| otherkop = {{#if:{{{webside|}}}|Offisjele webside}}
| other1   = {{#if:{{{webside|}}}|{{{webside}}}}}

&lt;!-- KAART --&gt;
| otherkop2= {{#if:{{{mapname|}}}|Kaart}}
| other4   = {{#if:{{{mapname|}}}|
  {{Posysjekaart|{{{mapname}}}
  |lat_deg={{{lat_deg|}}}
  |lat_min={{{lat_min|0}}}
  |lat_sec={{{lat_sec|0}}}
  |lat_dir={{{lat_dir|S}}}
  |lon_deg={{{lon_deg|}}}
  |lon_min={{{lon_min|0}}}
  |lon_sec={{{lon_sec|0}}}
  |lon_dir={{{lon_dir|E}}}
  |width={{#if:{{{mapwidth|}}}|{{{mapwidth}}}|260}}
  |float=center
  |mark={{{mark|Blue pog.svg}}}
  |marksize={{{marksize|8}}}
  |caption={{{tekst by posysjekaart|}}}
  }}}}

| kop99 = {{#if:{{{ôfbylding99|}}}|Ek ôfbylding}}
| image99 = {{{ôfbylding99|}}}
| caption99 = {{{ôfbyldingstekst99|}}}
| imagewidth99 = {{{ôfbyldingsbreedte99|}}}
}}
&lt;noinclude&gt;
{{Sjablooninfo|1=
== Tapasse ==
Brûk de ynfoboks sa:
&lt;pre&gt;
{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme       = Kaapstêd
| ôfbylding   = .jpg
| ôfbyldingstekst = 
| flagge      = Flag of Cape Town.svg
| wapen       = Coat of arms of Cape Town.svg
| provinsje   = West-Kaap
| distrikt    = City of Cape Town
| gemeente    = City of Cape Town Metropolitan Municipality
| boargemaster = 
| ynwennertal = 4.800.000
| oerflak     = 2.461 km²
| befolkingstichtens = ynw./km²
| stêdekloft  = 
| hichte      = 0–1.086 m
| postkoade   = 8000
| koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|33_57_29_S_25_36_0_O_type:city_zoom:16_region:ZA|33°57'SB, 25°36'EL}}
| netnûmer    = +27 21
| webside     = https://www.capetown.gov.za
| mapname     = Súd-Afrika
| lat_deg     = 33
| lat_min     = 55
| lat_dir     = S
| lon_deg     = 18
| lon_min     = 25
| lon_dir     = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
&lt;/pre&gt;
}}
[[Kategory:Ynfoboks Súd-Afrika]]
&lt;/noinclude&gt;
&lt;/pre&gt;</text>
      <sha1>kr9nxsckc53vytp5z8xt4no5m1r4c6e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hermann Vogel (Frânsk yllustrator)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190956</id>
    <revision>
      <id>1224146</id>
      <timestamp>2026-04-03T15:50:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Ynfoboks keunstner | ôfbylding                    = Signature Hermann Vogel.jpg | ôfbyldingstekst              = Hântekening fan Hermann Vogel | ôfbyldingsbreedte            =  | echte namme                  =  | nasjonaliteit                = {{FRAnasj}} | berne                        = [[1 juny]] [[1856]] | berteplak                    = [[Flensburg]] | stoarn                       = [[17 oktober]] [[1918]] | stjerplak                    = [[Parys]] | etnisiteit...&quot;</comment>
      <origin>1224146</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2608" sha1="g3kdw79ja77xs35c0or1did206xxp97" xml:space="preserve">{{Ynfoboks keunstner
| ôfbylding                    = Signature Hermann Vogel.jpg
| ôfbyldingstekst              = Hântekening fan Hermann Vogel
| ôfbyldingsbreedte            = 
| echte namme                  = 
| nasjonaliteit                = {{FRAnasj}}
| berne                        = [[1 juny]] [[1856]]
| berteplak                    = [[Flensburg]]
| stoarn                       = [[17 oktober]] [[1918]]
| stjerplak                    = [[Parys]]
| etnisiteit                   = 
| regionale identiteit         = 
| wurksum as                   = keunstskilder en yllustrator
| perioade                     = 
| streaming                    = 
| medium                       = 
| bekendste wurk(en)           = 
| jierren aktyf                = 
| prizen                       = 
| webside                      = 
}}
'''Hermann Vogel''' ([[1856]]–[[1918]]) wie in Frânske [[keunstskilder]] en [[yllustrator]] fan Dútske komôf.

== Libben en wurk ==
Hermann Vogel kaam as bern yn 1864 nei [[Hamburch]] en studearre fan sawat 1872 oant 1878 oan de Akademy foar Byldzjende Keunsten yn [[München]]. Nei in [[duël]] yn 1879 moast er [[Dútslân]] ferlitte. Hy festige him yn [[Parys]] en waard úteinlik Frânsk boarger.[2]

Vogel yllustrearre ferskate boeken en droech tal fan tekeningen en skilderijen by oan tydskriften (ynklusyf ''L'Assiette au beurre'').
Syn yllustrearre ferhaal ''L’Arroseur'', publisearre yn 1887, wurdt sjoen as in ynspiraasje foar de koarte film ''The Watered Gardener'' fan de [[Bruorren Lumière|Auguste en Louis Lumière]], útbrocht yn 1895.

Syn soan wie de keunstútjouwer en sjoernalist Lucien Vogel (1886–1954).

== Galery ==
&lt;gallery widths=&quot;200&quot; heights=&quot;200&quot;&gt;
Ofbyld:Vogel arroseur detail.jpg|Bildergeschichte ''L’Arroseur'' ('De sproeiende túnker'), 1887
Ofbyld:Die Gartenlaube (1878) b 817.jpg|''Pariser Straßentypen'', út ''Die Gartenlaube'', 1878
Ofbyld:Hermann Vogel Gefällt Sie ihnen.jpg|''Gefällt sie Ihnen?'' ('Fynst it moai?'), [[Bordeel|bordeelsêne]] út de Totentanz-Zyklus yn ''L’assiette au beurre'', 1902
&lt;/gallery&gt;

== Keppeling om utens ==
* [http://illustrationsvp.blogspot.com/2014/03/hermann-vogel.html Yllustraasje fan Vogel] út de Totentanz-Zyklus yn ''L’assiette au beurre'', 1902

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.lambiek.net/artists/v/vogel_hermann.htm Lambiek.net ''Vogel, Hermann]
}}

{{DEFAULTSORT:Vogel, Hermann}}
[[Kategory:Frânsk yllustrator]]
[[Kategory:Frânsk keunstskilder]]
[[Kategory:Frânsk persoan fan Dútsk komôf]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1856]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1918]]</text>
      <sha1>g3kdw79ja77xs35c0or1did206xxp97</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224148</id>
      <parentid>1224146</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T17:12:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <comment>/* Libben en wurk */  better</comment>
      <origin>1224148</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2608" sha1="91g7pdcono4hzajargc3c2aw03xvi7u" xml:space="preserve">{{Ynfoboks keunstner
| ôfbylding                    = Signature Hermann Vogel.jpg
| ôfbyldingstekst              = Hântekening fan Hermann Vogel
| ôfbyldingsbreedte            = 
| echte namme                  = 
| nasjonaliteit                = {{FRAnasj}}
| berne                        = [[1 juny]] [[1856]]
| berteplak                    = [[Flensburg]]
| stoarn                       = [[17 oktober]] [[1918]]
| stjerplak                    = [[Parys]]
| etnisiteit                   = 
| regionale identiteit         = 
| wurksum as                   = keunstskilder en yllustrator
| perioade                     = 
| streaming                    = 
| medium                       = 
| bekendste wurk(en)           = 
| jierren aktyf                = 
| prizen                       = 
| webside                      = 
}}
'''Hermann Vogel''' ([[1856]]–[[1918]]) wie in Frânske [[keunstskilder]] en [[yllustrator]] fan Dútske komôf.

== Libben en wurk ==
Hermann Vogel kaam as bern yn 1864 nei [[Hamburch]] en studearre fan sawat 1872 oant 1878 oan de Akademy foar Byldzjende Keunsten yn [[München]]. Nei in [[duël]] yn 1879 moast er [[Dútslân]] ferlitte. Hy festige him yn [[Parys]] en waard úteinlik Frânsk boarger.[2]

Vogel yllustrearre ferskate boeken en droech tal fan tekeningen en skilderijen by oan tydskriften (ynklusyf ''L'Assiette au beurre'').
Syn yllustrearre ferhaal ''L’Arroseur'', publisearre yn 1887, wurdt sjoen as in ynspiraasje foar de koarte film ''L’Arroseur arrosé'' fan de [[Bruorren Lumière|Auguste en Louis Lumière]], útbrocht yn 1895.

Syn soan wie de keunstútjouwer en sjoernalist Lucien Vogel (1886–1954).

== Galery ==
&lt;gallery widths=&quot;200&quot; heights=&quot;200&quot;&gt;
Ofbyld:Vogel arroseur detail.jpg|Bildergeschichte ''L’Arroseur'' ('De sproeiende túnker'), 1887
Ofbyld:Die Gartenlaube (1878) b 817.jpg|''Pariser Straßentypen'', út ''Die Gartenlaube'', 1878
Ofbyld:Hermann Vogel Gefällt Sie ihnen.jpg|''Gefällt sie Ihnen?'' ('Fynst it moai?'), [[Bordeel|bordeelsêne]] út de Totentanz-Zyklus yn ''L’assiette au beurre'', 1902
&lt;/gallery&gt;

== Keppeling om utens ==
* [http://illustrationsvp.blogspot.com/2014/03/hermann-vogel.html Yllustraasje fan Vogel] út de Totentanz-Zyklus yn ''L’assiette au beurre'', 1902

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.lambiek.net/artists/v/vogel_hermann.htm Lambiek.net ''Vogel, Hermann]
}}

{{DEFAULTSORT:Vogel, Hermann}}
[[Kategory:Frânsk yllustrator]]
[[Kategory:Frânsk keunstskilder]]
[[Kategory:Frânsk persoan fan Dútsk komôf]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1856]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1918]]</text>
      <sha1>91g7pdcono4hzajargc3c2aw03xvi7u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bûntebok</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190957</id>
    <revision>
      <id>1224149</id>
      <timestamp>2026-04-03T18:11:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ik tink dat de Fryske namme bûntebok wêze moat, ik kom op oare plakken bontebok tsjin, mar &quot;bont&quot;  ferwiist nei it bûnte hier. Lit mar hearre as jim der oars oer tinke.</comment>
      <origin>1224149</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6065" sha1="7bey0ubeohayayjejvhdsxnosu6vb8y" xml:space="preserve">{{Bistesoarte| 
|Namme    = Bûntebok 
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Bontebok (Damaliscus pygargus) (50061450516).jpg|250px]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;folwoeksen bûntebok&lt;/small&gt; 
|Lûd      = 
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') 
|Klasse   = [[sûchdieren]] (''Mammalia'')
|Skift    = [[evenhoevigen]] (''Artiodactyla'')
|Famylje  = [[holhoarnigen]] (''Bovidae'')
|Skaai    = [[lierantilopen]] (''Damaliscus'')
|Wittenskiplike namme = Damaliscus pygargus 
|Beskriuwer, jier= [[Peter Simon Pallas|Pallas]], 1767 
|IUCN-status = [[IUCN-status]]: &lt;span style=&quot;color:green;&quot;&gt;'''net bedrige'''&lt;/span&gt; (as soarte)
|soarte    = ''Damaliscus pygargus pygargus'' (kwetsber)&lt;br&gt;''Damaliscus pygargus phillipsi'' (net bedrige)
|lânkaart = 
}}
De '''bûntebok''' (''Damaliscus pygargus'') is in opfallende en selsume [[Antilope|antilopesoarte]] dy't lânseigen is yn it súdwesten fan [[Súd-Afrika]]. De soarte hat in bûnt kleurpatroan en stiet bekend as ien fan 'e grutste súksessen op it mêd fan natoerbeskerming, nei't er oan it begjin fan 'e 20e iuw hast útstoarn wie.

== Ferskining ==
[[Ofbyld:Bontebok in fynbos.jpg|thumb|left|Bûntebokken yn ''[[fynbos]]''.]]
De bûntebok is in middelgrutte antilope mei in skofthichte fan likernôch 80 oant 100 sintimeter en in gewicht tusken de 60 en 100 kilo. De kleur fan 'e boppekant fan it lichem is djip pearsbrún mei in brûzen glâns.

It meast opfallende skaaimerk is de brede wite bles dy't fan de foarholle oant de noas rint, faak sûnder ûnderbrekking (oars as by de nau besibbe blesbok). Ek de búk, de binnenkant fan 'e poaten en it stik om 'e sturt hinne (de spegel) binne suver wyt. Sawol de bokken as de hinen hawwe swarte, liereftige hoarnen mei ringen, dy't by de bokken wat tsjokker binne en oant 50 sintimeter lang wurde kinne.

== Fersprieding en systematyk ==
Oarspronklik kaam de bûntebok allinne foar op 'e kustflakten fan 'e [[West-Kaap]] yn [[Súd-Afrika]]. Hjoed-de-dei libje de measte eksimplaren yn it [[Nasjonaal Park Bontebok]] en yn ferskate partikuliere wyldreservaten.

Der wurde twa [[ûndersoarte]]n erkend:

* De bûntebok (''Damaliscus pygargus pygargus''): de selsumere fariant út 'e West-Kaap.
* De blesbok (''Damaliscus pygargus phillipsi''): in algemienere fariant dy't ynlânsk op 'e heechflakten libbet.

Troch minsklik hanneljen (ferfier fan wyld foar de jacht en it hâlden fan bisten op pleatsen foar it fleis) binne blesbokken yn it leefgebiet fan 'e bûntebok telâne kommen. Om't se genetysk hast itselde binne, kinne se hiel maklik pearje. 

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width: auto;&quot;
|+ style=&quot;font-weight: bold; padding: 10px;&quot; | Underskied tusken de bûntebok en de blesbok
|-
! Skaaimerk
! style=&quot;width: 300px;&quot; | Bûntebok (''D. p. pygargus'')
! style=&quot;width: 300px;&quot; | Blesbok (''D. p. phillipsi'')
|-
| Ofbyld
| align=&quot;center&quot; | [[Ofbyld:Bontebok (Damaliscus pygargus pygargus) (32822162695).jpg|200px]]
| align=&quot;center&quot; | [[Ofbyld:Blesbok, Damaliscus pygargus phillipsi, at Krugersdorp Game Reserve, Gauteng, South Africa (26872993194).jpg|200px]]
|-
| Bles
| Meastentiids in brede, trochrinnende wite bles fan 'e foarholle oant de noas.
| Faak smeller en wurdt troch in brún streekje tusken de eagen ûnderbrutsen.
|-
| Spegel
| In grutte, dúdlik ôftekene wite flek om 'e sturt hinne.
| Folle lytser, minder opfallend of soms hast net te sjen.
|-
| Kleur fan it hier
| Donkerder, pearsbrún mei in opfallende brûnsglâns.
| Ljochter, mear readbrún, minder glâns op it hier.
|-
| Poaten
| In soad wyt oan 'e ûnderpoaten (wite sokken).
| De poaten binne faak donkerder; minder wyt.
|-
| Leefgebiet
| Beheind ta de kustflakten fan 'e West-Kaap.
| De ynlânske heechflakten fan Súd-Afrika.
|-
| IUCN-status
| align=&quot;center&quot; | &lt;span style=&quot;color:red;&quot;&gt;'''Kwetsber'''&lt;/span&gt;
| align=&quot;center&quot; | &lt;span style=&quot;color:green;&quot;&gt;'''Net bedrige'''&lt;/span&gt;
|}

== Ekology ==
Bûntebokken binne gersiters mei in foarkar foar koart gers. Se binne benammen deis aktyf, mar sykje op it waarmst fan 'e dei it skaad op. It binne gjin goede springers, mar kinne tige hurd rinne.

De bisten libje yn lytse keppels dy't besteane út hinen mei harren jongen. De bokken binne territoriaal en ferdigenje harren gebiet tsjin oare mantsjes troch yndruk te meitsjen en somtiden fûleindige gevechten mei de hoarnen.
[[Ofbyld:Bontebok (Damaliscus pygargus pygargus) young ... (32834333045).jpg|thumb|left|Kealtsje.]]
Wyfkes kealje alle jierren op itselde plak. Nei in draachtiid fan acht moannen wurdt ien keal berne. Oars as oare sibben wurdt der yn 'e groep kealle. It jong kin tusken fiif minuten en twa oeren rinne en folget syn mem frij gau dêrnei. De sûchtiid duorret sa'n heal jier en nei twa jier is it keal folgroeid. 

Bûntebokken kinne maksimaal 17 jier âld wurde. 

== Status en bedriging ==
Yn 'e earste helte fan 'e 20e iuw wienen der troch oerbejaging noch mar sa'n 20 oant 30 bisten yn it wyld oer. Tanksij de ynset fan boeren en letter de oprjochting fan it Nasjonaal Park Bontebok yn 1931, is de populaasje hjoed-de-dei wer oangroeid nei ferskate tûzenen.

Hoewol't de soarte as gehiel troch de [[IUCN]] as net bedrige (''Least Concern'') beskôge wurdt, bliuwt de ''Damaliscus pygargus pygargus'' genetysk kwetsber. De grutste hjoeddeiske bedriging is [[Krusing (biology)|hybridisaasje]] mei de blesbok, dy't troch minsklik yngripen yn itselde leefgebiet útset is.

{{Boarnen|boarnefernijing= 
*[https://www.iucnredlist.org/species/6238/50185818, Damaliscus pygargus, oproppen 3 april 2026.] *[https://www.sanbi.org/animal-of-the-week/bontebok/ South African National Biodiversity Institute (SANBI), oproppen 3 april 2026.]
*[https://speciesstatus.sanbi.org/assessment/last-assessment/1844/#:~:text=The%20species%20has%20also%20been,least%202%2C300%20Bontebok%20(increasing). Red List of South African Species, oproppen 3 apil 2026.]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Damaliscus pygargus|''Damaliscus pygargus''}}
}}
{{DEFAULTSORT:Buntebok}}
[[Kategory:Antilope]]
[[Kategory:Sûchdieresoarte]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>7bey0ubeohayayjejvhdsxnosu6vb8y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224164</id>
      <parentid>1224149</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T23:06:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Status en bedriging */ kt</comment>
      <origin>1224164</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6069" sha1="rx8h4u9ar4h5pzw1g8s6kj1yc9diln1" xml:space="preserve">{{Bistesoarte| 
|Namme    = Bûntebok 
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Bontebok (Damaliscus pygargus) (50061450516).jpg|250px]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;folwoeksen bûntebok&lt;/small&gt; 
|Lûd      = 
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') 
|Klasse   = [[sûchdieren]] (''Mammalia'')
|Skift    = [[evenhoevigen]] (''Artiodactyla'')
|Famylje  = [[holhoarnigen]] (''Bovidae'')
|Skaai    = [[lierantilopen]] (''Damaliscus'')
|Wittenskiplike namme = Damaliscus pygargus 
|Beskriuwer, jier= [[Peter Simon Pallas|Pallas]], 1767 
|IUCN-status = [[IUCN-status]]: &lt;span style=&quot;color:green;&quot;&gt;'''net bedrige'''&lt;/span&gt; (as soarte)
|soarte    = ''Damaliscus pygargus pygargus'' (kwetsber)&lt;br&gt;''Damaliscus pygargus phillipsi'' (net bedrige)
|lânkaart = 
}}
De '''bûntebok''' (''Damaliscus pygargus'') is in opfallende en selsume [[Antilope|antilopesoarte]] dy't lânseigen is yn it súdwesten fan [[Súd-Afrika]]. De soarte hat in bûnt kleurpatroan en stiet bekend as ien fan 'e grutste súksessen op it mêd fan natoerbeskerming, nei't er oan it begjin fan 'e 20e iuw hast útstoarn wie.

== Ferskining ==
[[Ofbyld:Bontebok in fynbos.jpg|thumb|left|Bûntebokken yn ''[[fynbos]]''.]]
De bûntebok is in middelgrutte antilope mei in skofthichte fan likernôch 80 oant 100 sintimeter en in gewicht tusken de 60 en 100 kilo. De kleur fan 'e boppekant fan it lichem is djip pearsbrún mei in brûzen glâns.

It meast opfallende skaaimerk is de brede wite bles dy't fan de foarholle oant de noas rint, faak sûnder ûnderbrekking (oars as by de nau besibbe blesbok). Ek de búk, de binnenkant fan 'e poaten en it stik om 'e sturt hinne (de spegel) binne suver wyt. Sawol de bokken as de hinen hawwe swarte, liereftige hoarnen mei ringen, dy't by de bokken wat tsjokker binne en oant 50 sintimeter lang wurde kinne.

== Fersprieding en systematyk ==
Oarspronklik kaam de bûntebok allinne foar op 'e kustflakten fan 'e [[West-Kaap]] yn [[Súd-Afrika]]. Hjoed-de-dei libje de measte eksimplaren yn it [[Nasjonaal Park Bontebok]] en yn ferskate partikuliere wyldreservaten.

Der wurde twa [[ûndersoarte]]n erkend:

* De bûntebok (''Damaliscus pygargus pygargus''): de selsumere fariant út 'e West-Kaap.
* De blesbok (''Damaliscus pygargus phillipsi''): in algemienere fariant dy't ynlânsk op 'e heechflakten libbet.

Troch minsklik hanneljen (ferfier fan wyld foar de jacht en it hâlden fan bisten op pleatsen foar it fleis) binne blesbokken yn it leefgebiet fan 'e bûntebok telâne kommen. Om't se genetysk hast itselde binne, kinne se hiel maklik pearje. 

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width: auto;&quot;
|+ style=&quot;font-weight: bold; padding: 10px;&quot; | Underskied tusken de bûntebok en de blesbok
|-
! Skaaimerk
! style=&quot;width: 300px;&quot; | Bûntebok (''D. p. pygargus'')
! style=&quot;width: 300px;&quot; | Blesbok (''D. p. phillipsi'')
|-
| Ofbyld
| align=&quot;center&quot; | [[Ofbyld:Bontebok (Damaliscus pygargus pygargus) (32822162695).jpg|200px]]
| align=&quot;center&quot; | [[Ofbyld:Blesbok, Damaliscus pygargus phillipsi, at Krugersdorp Game Reserve, Gauteng, South Africa (26872993194).jpg|200px]]
|-
| Bles
| Meastentiids in brede, trochrinnende wite bles fan 'e foarholle oant de noas.
| Faak smeller en wurdt troch in brún streekje tusken de eagen ûnderbrutsen.
|-
| Spegel
| In grutte, dúdlik ôftekene wite flek om 'e sturt hinne.
| Folle lytser, minder opfallend of soms hast net te sjen.
|-
| Kleur fan it hier
| Donkerder, pearsbrún mei in opfallende brûnsglâns.
| Ljochter, mear readbrún, minder glâns op it hier.
|-
| Poaten
| In soad wyt oan 'e ûnderpoaten (wite sokken).
| De poaten binne faak donkerder; minder wyt.
|-
| Leefgebiet
| Beheind ta de kustflakten fan 'e West-Kaap.
| De ynlânske heechflakten fan Súd-Afrika.
|-
| IUCN-status
| align=&quot;center&quot; | &lt;span style=&quot;color:red;&quot;&gt;'''Kwetsber'''&lt;/span&gt;
| align=&quot;center&quot; | &lt;span style=&quot;color:green;&quot;&gt;'''Net bedrige'''&lt;/span&gt;
|}

== Ekology ==
Bûntebokken binne gersiters mei in foarkar foar koart gers. Se binne benammen deis aktyf, mar sykje op it waarmst fan 'e dei it skaad op. It binne gjin goede springers, mar kinne tige hurd rinne.

De bisten libje yn lytse keppels dy't besteane út hinen mei harren jongen. De bokken binne territoriaal en ferdigenje harren gebiet tsjin oare mantsjes troch yndruk te meitsjen en somtiden fûleindige gevechten mei de hoarnen.
[[Ofbyld:Bontebok (Damaliscus pygargus pygargus) young ... (32834333045).jpg|thumb|left|Kealtsje.]]
Wyfkes kealje alle jierren op itselde plak. Nei in draachtiid fan acht moannen wurdt ien keal berne. Oars as oare sibben wurdt der yn 'e groep kealle. It jong kin tusken fiif minuten en twa oeren rinne en folget syn mem frij gau dêrnei. De sûchtiid duorret sa'n heal jier en nei twa jier is it keal folgroeid. 

Bûntebokken kinne maksimaal 17 jier âld wurde. 

== Status en bedriging ==
Yn 'e earste helte fan 'e 20e iuw wienen der troch oerbejaging noch mar sa'n 20 oant 30 bisten yn it wyld oer. Tanksij de ynset fan boeren en letter de oprjochting fan it Nasjonaal Park Bontebok yn 1931, is de populaasje hjoed-de-dei wer oangroeid nei ferskate tûzenen.

Hoewol't de soarte as gehiel troch de [[IUCN]] as net bedrige (''Least Concern'') beskôge wurdt, bliuwt de ''Damaliscus pygargus pygargus'' genetysk kwetsber. De grutste hjoeddeiske bedriging is [[Krusing (biology)|hybridisaasje]] mei de blesbok, dy't troch minsklik yngripen yn itselde leefgebiet útset is.

{{Boarnen|boarnefernijing= 
*[https://www.iucnredlist.org/species/6238/50185818, Damaliscus pygargus, oproppen 3 april 2026.] *[https://www.sanbi.org/animal-of-the-week/bontebok/ South African National Biodiversity Institute (SANBI), oproppen 3 april 2026.]
*[https://speciesstatus.sanbi.org/assessment/last-assessment/1844/#:~:text=The%20species%20has%20also%20been,least%202%2C300%20Bontebok%20(increasing). Red List of South African Species, oproppen 3 apil 2026.]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Damaliscus pygargus|''Damaliscus pygargus''}}
}}
{{DEFAULTSORT:Buntebok}}
[[Kategory:Lierantilope]]
[[Kategory:Sûchdieresoarte]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>rx8h4u9ar4h5pzw1g8s6kj1yc9diln1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Damaliscus pygargus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190958</id>
    <redirect title="Bûntebok" />
    <revision>
      <id>1224150</id>
      <timestamp>2026-04-03T18:12:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Bûntebok]]</comment>
      <origin>1224150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23" sha1="sy0nzeompr0j4kpwxawrykymwycpo46" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Bûntebok]]</text>
      <sha1>sy0nzeompr0j4kpwxawrykymwycpo46</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Putters</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190959</id>
    <revision>
      <id>1224151</id>
      <timestamp>2026-04-03T18:35:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Universele ynfoboks bisteryk |ôfbylding           = Carduelis carduelis close up.jpg |ôfbyldingsbreedte   = |ôfbyldingstekst     = [[Putter]] |takson1             = |namme1              = |takson2             = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: |namme2              = [[dieren]] (''Animalia'') |takson3             = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: |namme3              = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |takson5             = [[klasse (taksonomy)|klasse]]: |namme5...&quot;</comment>
      <origin>1224151</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3686" sha1="5be7sgtlz03azmsz047tk9gd0i1lr0x" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks bisteryk
|ôfbylding           = Carduelis carduelis close up.jpg
|ôfbyldingsbreedte   =
|ôfbyldingstekst     = [[Putter]]
|takson1             =
|namme1              =
|takson2             = [[ryk (taksonomy)|ryk]]:
|namme2              = [[dieren]] (''Animalia'')
|takson3             = [[stamme (taksonomy)|stamme]]:
|namme3              = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|takson5             = [[klasse (taksonomy)|klasse]]:
|namme5              = [[fûgels]] (''Aves'')
|takson8             = [[boppeskift]]:
|namme8              = [[nije fûgels]] (''Neoaves'')
|takson9             = [[skift]]:
|namme9              = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'')
|takson11            = [[famylje]]:
|namme11             = [[finkfûgels]] (''Fringillidae'')
|takson13            = [[skaai (taksonomy)|skaai]]:
|namme13             = '''putters''' (''Carduelis'')
|beskriuwer, jier   = [[Mathurin Jacques Brisson|Brisson]], 1760
|soarten             =
}}

De '''putters''' (''Carduelis'') foarmje in [[fûgel]][[Skaai (taksonomy)|skaai]] fan lytse [[finkfûgels]]. De fûgels út dit skaai komme foar yn [[Jeropa]], Noard-[[Afrika]] en grutte dielen fan [[Aazje]]. It binne kleurrike [[sjongfûgel]]s dy't karakterisearre wurde troch harren skerpe, kegelfoarmige snaffels dy't ideaal binne foar it iten fan lytse sied, lykas dy fan [[houtstikel]]s.

It bekendste lid fan it skaai is de [[putter]], dy't bekend stiet om syn opfallende reade gesicht en de brede giele streek op 'e wjukken. De soarten yn dit skaai binne faak sosjaal en wurde bûten it briedseizoen geregeld yn lytse groepen sjoen as se yn iepen lânskippen, tunen en oan boskrânen foerazjearje.

Yn 'e [[taksonomy]] hat it skaai ''Carduelis'' yn it ferline folle grutter west. Troch nij [[DNA]]-ûndersyk binne in oantal soarten yn oare skaaien (lykas ''Chloris'', ''Linaria'' en ''Spinus'') ûnderbrocht. 

De [[typesoarte]] fan it skaai is de [[putter]] (''Carduelis carduelis'').

== Soarten ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Ofbyld !! Fryske namme !! Wittenskiplike namme !! Fersprieding !! Status / trend
|-
| [[Ofbyld:Grey-crowned Goldfinch (Carduelis caniceps), Gilgit (53426978157).jpg|120px]] || [[Griiskopputter]] || ''Carduelis caniceps''  || Sintraal-[[Aazje]] (fan [[Iran]] oant de [[Himalaya]]) || net bedrige&lt;br&gt;stabyl&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/grey-headed-goldfinch-carduelis-caniceps ''Carduelis caniceps'' op ''BirdLife''.]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Carduelis corsicana 218496978.jpg|120px]] || [[Korsikaansk sitroensyske]] || ''Carduelis corsicana'' || [[Korsika]], [[Sardynje]] en de [[Toskaanske Arsjipel]] || net bedrige&lt;br&gt;ûnbekend&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/corsican-finch-carduelis-corsicana ''Carduelis corsicana'' op ''BirdLife''.]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:European goldfinch (Carduelis carduelis) South Bruny.jpg|120px]] || [[Putter]] || ''Carduelis carduelis''  || [[Jeropa]], Noard-[[Afrika]] en West-[[Aazje]] || net bedrige&lt;br&gt;ôfnimmend&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/european-goldfinch-carduelis-carduelis ''Carduelis carduelis'' op ''BirdLife''.]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Carduelis citrinella -Plateau de Beille, Ariege, Midi-Pyrenee, France-8 (1).jpg|120px]] || [[Sitroensyske]] || ''Carduelis citrinella''  || Berchgebieten fan Súdwest-[[Jeropa]] ([[Alpen]], [[Pyreneeën]]) || net bedrige&lt;br&gt;ôfnimmend&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/citril-finch-carduelis-citrinella ''Carduelis citrinella'' op ''BirdLife''.]&lt;/ref&gt;
|}
{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Carduelis|Putters}}
}}
[[Kategory:Putter| ]]
[[Kategory:Finkfûgel]]
[[Kategory:Fûgelskaai]]</text>
      <sha1>5be7sgtlz03azmsz047tk9gd0i1lr0x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Carduelis</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190960</id>
    <redirect title="Putters" />
    <revision>
      <id>1224152</id>
      <timestamp>2026-04-03T18:36:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Putters]]</comment>
      <origin>1224152</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21" sha1="6w5j9yef8c9yfgl8go3ka8as29sy8ce" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Putters]]</text>
      <sha1>6w5j9yef8c9yfgl8go3ka8as29sy8ce</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Houtstikel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190961</id>
    <revision>
      <id>1224153</id>
      <timestamp>2026-04-03T19:12:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Plantesoarte| | Namme   = houtstikel | Ofbyld  = [[Ofbyld:Cirsium palustre 2146.tif|250px]] | Ryk     = [[planten]] (''Plantae'') | Stamme  = [[blêdplanten]] (''Euphyllophyta'') | Klasse  = [[bedutsensieddigen]] (''Angiospermae'') | Skift   = [[hynsteblomeftigen]] (Asterales) | Famylje = [[hynsteblommen]] (Asteraceae) | Skaai   = [[stikels]] (''Cirsium'') | Wittenskiplike namme= Cirsium palustre | Beskriuwer, jier= ([[Linnaeus|L]]) [[Giovanni Antonio Scopoli|Scop.]], 177...&quot;</comment>
      <origin>1224153</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1893" sha1="3q9tde26bnib2pedlt32hxtf3qzslh3" xml:space="preserve">{{Plantesoarte|
| Namme   = houtstikel
| Ofbyld  = [[Ofbyld:Cirsium palustre 2146.tif|250px]]
| Ryk     = [[planten]] (''Plantae'')
| Stamme  = [[blêdplanten]] (''Euphyllophyta'')
| Klasse  = [[bedutsensieddigen]] (''Angiospermae'')
| Skift   = [[hynsteblomeftigen]] (Asterales)
| Famylje = [[hynsteblommen]] (Asteraceae)
| Skaai   = [[stikels]] (''Cirsium'')
| Wittenskiplike namme= Cirsium palustre
| Beskriuwer, jier= ([[Linnaeus|L]]) [[Giovanni Antonio Scopoli|Scop.]], 1772
| IUCN-status=
| lânkaart=
}}
De '''houtstikel''' (''Cirsium palustre'') is in [[plant]]esoarte út de [[hynsteblomme]]famylje (''Asteraceae''). De plant oerwinteret mei winterknoppen ûnder of krekt boppe de grûn en is [[monokarp]], wat betsjut dat de plant mar ien kear yn syn libben bloeit en dêrnei stjert.

== Skaaimerken ==
De houtstikel is in twajierrige, krûdeftige plant dy't in hichte fan 60 oant 120 sm berikke kin. De stâl is oant de top ta beblêde mei stikelige en bochtige blêden. De stâl sels is meastentiids allinnich oan 'e top fertakke.

De plant bloeit fan juny oant septimber. De readpearse blomkopkes hawwe koarte stâltsjes en steane yn boskjes byinoar. De kleaunen binne hast sûnder blêd. It omwynsel is faak pearsich en hat swakke stikels. Hoewol't de measte blommen readpears binne, komme der hiel soms ek wite blomkompes foar.

De houtstikel kin [[hybride (biology)|hybridisearje]] mei de [[Spaanske ruter]] (''Cirsium dissectum''). Dizze tige seldsume en lokale hybride, ''Cirsium × forsteri'', komt foar yn blaugerslannen dêr't beide soarten tegearre foarkomme.

== Fersprieding ==
It ferspriedingsgebiet fan 'e houtstikel beslacht Noard- en Sintraal-[[Jeropa]] en rint yn [[Aazje]] troch oant West-[[Sibearje]]. Yn Noard-[[Amearika]] is de soarte troch de minske yntrodusearre.

{{CommonsBalke|Cirsium palustre}}
[[Kategory:Plantesoarte]]
[[Kategory:Hynsteblom (famylje)]]</text>
      <sha1>3q9tde26bnib2pedlt32hxtf3qzslh3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224154</id>
      <parentid>1224153</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T19:15:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <origin>1224154</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1891" sha1="10h5k9jyel7hdmk0a1q1871gu4hq2lh" xml:space="preserve">{{Plantesoarte|
| Namme   = houtstikel
| Ofbyld  = [[Ofbyld:Cirsium palustre 2146.tif|250px]]
| Ryk     = [[planten]] (''Plantae'')
| Stamme  = [[blêdplanten]] (''Euphyllophyta'')
| Klasse  = [[bedutsensieddigen]] (''Angiospermae'')
| Skift   = [[hynsteblomeftigen]] (Asterales)
| Famylje = [[hynsteblommen]] (Asteraceae)
| Skaai   = [[stikels]] (''Cirsium'')
| Wittenskiplike namme= Cirsium palustre
| Beskriuwer, jier= ([[Linnaeus|L]]) [[Giovanni Antonio Scopoli|Scop.]], 1772
| IUCN-status=
| lânkaart=
}}
De '''houtstikel''' (''Cirsium palustre'') is in [[plant]]esoarte út de [[hynsteblomme]]famylje (''Asteraceae''). De plant oerwinteret mei winterknoppen ûnder of krekt boppe de grûn en is [[monokarp]], wat betsjut dat de plant mar ien kear yn syn libben bloeit en dêrnei stjert.

== Skaaimerken ==
De houtstikel is in twajierrige, krûdeftige plant dy't in hichte fan 60 oant 120 sm berikke kin. De stâl is oant de top ta beblêde mei stikelige en bochtige blêden. De stâl sels is meastentiids allinnich oan 'e top fertakke.

De plant bloeit fan juny oant septimber. De readpearse blomkopkes hawwe koarte stâltsjes en steane yn boskjes byinoar. De kleaunen binne hast sûnder blêd. It omwynsel is faak pearsich en hat swakke stikels. Hoewol't de measte blommen readpears binne, komme der hiel soms ek wite blomkompes foar.

De houtstikel kin [[hybride (biology)|hybridisearje]] mei de [[soldatekwast]] (''Cirsium dissectum''). Dizze tige seldsume en lokale hybride, ''Cirsium × forsteri'', komt foar yn blaugerslannen dêr't beide soarten tegearre foarkomme.

== Fersprieding ==
It ferspriedingsgebiet fan 'e houtstikel beslacht Noard- en Sintraal-[[Jeropa]] en rint yn [[Aazje]] troch oant West-[[Sibearje]]. Yn Noard-[[Amearika]] is de soarte troch de minske yntrodusearre.

{{CommonsBalke|Cirsium palustre}}
[[Kategory:Plantesoarte]]
[[Kategory:Hynsteblom (famylje)]]</text>
      <sha1>10h5k9jyel7hdmk0a1q1871gu4hq2lh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224155</id>
      <parentid>1224154</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T19:56:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Fersprieding */</comment>
      <origin>1224155</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1891" sha1="3astxjmj14xgxsubpuabd3iswfekr7v" xml:space="preserve">{{Plantesoarte|
| Namme   = houtstikel
| Ofbyld  = [[Ofbyld:Cirsium palustre 2146.tif|250px]]
| Ryk     = [[planten]] (''Plantae'')
| Stamme  = [[blêdplanten]] (''Euphyllophyta'')
| Klasse  = [[bedutsensieddigen]] (''Angiospermae'')
| Skift   = [[hynsteblomeftigen]] (Asterales)
| Famylje = [[hynsteblommen]] (Asteraceae)
| Skaai   = [[stikels]] (''Cirsium'')
| Wittenskiplike namme= Cirsium palustre
| Beskriuwer, jier= ([[Linnaeus|L]]) [[Giovanni Antonio Scopoli|Scop.]], 1772
| IUCN-status=
| lânkaart=
}}
De '''houtstikel''' (''Cirsium palustre'') is in [[plant]]esoarte út de [[hynsteblomme]]famylje (''Asteraceae''). De plant oerwinteret mei winterknoppen ûnder of krekt boppe de grûn en is [[monokarp]], wat betsjut dat de plant mar ien kear yn syn libben bloeit en dêrnei stjert.

== Skaaimerken ==
De houtstikel is in twajierrige, krûdeftige plant dy't in hichte fan 60 oant 120 sm berikke kin. De stâl is oant de top ta beblêde mei stikelige en bochtige blêden. De stâl sels is meastentiids allinnich oan 'e top fertakke.

De plant bloeit fan juny oant septimber. De readpearse blomkopkes hawwe koarte stâltsjes en steane yn boskjes byinoar. De kleaunen binne hast sûnder blêd. It omwynsel is faak pearsich en hat swakke stikels. Hoewol't de measte blommen readpears binne, komme der hiel soms ek wite blomkompes foar.

De houtstikel kin [[hybride (biology)|hybridisearje]] mei de [[soldatekwast]] (''Cirsium dissectum''). Dizze tige seldsume en lokale hybride, ''Cirsium × forsteri'', komt foar yn blaugerslannen dêr't beide soarten tegearre foarkomme.

== Fersprieding ==
It ferspriedingsgebiet fan 'e houtstikel beslacht Noard- en Sintraal-[[Jeropa]] en rint yn [[Aazje]] troch oant West-[[Sibearje]]. Yn [[Noard-Amearika]] is de soarte troch de minske yntrodusearre.

{{CommonsBalke|Cirsium palustre}}
[[Kategory:Plantesoarte]]
[[Kategory:Hynsteblom (famylje)]]</text>
      <sha1>3astxjmj14xgxsubpuabd3iswfekr7v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wyldreservaat Dinokeng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190962</id>
    <revision>
      <id>1224157</id>
      <timestamp>2026-04-03T20:15:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Universele ynfoboks natoergebiet | namme                 = Dinokeng Game Reserve | ôfbylding             = Ndlovu-hek van Dinokeng-wildtuin, Gauteng, a.jpg | ôfbyldingsbreedte     = | ôfbyldingstekst       = Tagogn | lân                   = [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]] | bestj. ienh. 1        = provinsje | namme bestj. ienh. 1  = [[Gauteng]] | bestj. ienh. 2        = gemeente | namme bestj. ienh. 2  = [[Tshwane]] | bestj. ienh. 3        = |...&quot;</comment>
      <origin>1224157</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3742" sha1="0zsmkbhkcpl9g6wjmkdl8ebb2c7z4zl" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks natoergebiet
| namme                 = Dinokeng Game Reserve
| ôfbylding             = Ndlovu-hek van Dinokeng-wildtuin, Gauteng, a.jpg
| ôfbyldingsbreedte     =
| ôfbyldingstekst       = Tagogn
| lân                   = [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]]
| bestj. ienh. 1        = provinsje
| namme bestj. ienh. 1  = [[Gauteng]]
| bestj. ienh. 2        = gemeente
| namme bestj. ienh. 2  = [[Tshwane]]
| bestj. ienh. 3        =
| namme bestj. ienh. 3  =
| plak                  = [[Hammanskraal]]
| koördinaten           = {{Koördinaten yn tekst|25_24_0_S_28_18_0_E_scale:12500_type:landmark_region:SA|25°24' S 28°18' E}}
| status                = wyldreservaat
| oerflak               = 210 km²
| stifting              = 22 septimber 2011
| behear                = Provinsje Gauteng
| webside               = [https://www.dinokengreserve.co.za/ dinokengreserve.co.za]
| mapname               = Súd-Afrika-reliëf
| mapwidth              =
| lat_deg               = 25
| lat_min               = 24
| lat_sec               = 0
| lat_dir               = S
| lon_deg               = 28
| lon_min               = 18
| lon_sec               = 0
| lon_dir               = E
| tekst by posysjekaart = Dinokeng
}}
It '''Dinokeng Game Reserve''' is in grut wyldreservaat yn 'e [[Súd-Afrika]]anske provinsje [[Gauteng]]. It wyldreservaat leit tichteby de stêden [[Pretoria]] en [[Jehannesburch]].

== Etymology ==
De namme Dinokeng komt út de talen fan 'e [[Tswana (folk)|Tswana]] en [[Sotho (folk)|Sotho]] en betsjut letterlik &quot;plak fan rivieren&quot;. It gebiet is sa neamd om't it yn it streamgebiet fan ferskate rivieren leit, dy't nei de [[Limpopo (rivier)|Limpopo]] streame.

== Skiednis ==
[[Ofbyld:Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|thumb|left|Lânskip.]]
It reservaat is it resultaat fan in unyk projekt tusken de oerheid en hûnderten partikuliere grûneigners. It plan wie om in oantrún te jaan oan it toerisme en wurkgelegenheid te kreëarjen foar de lokale befolking. It reservaat waard offisjeel op 22 septimber 2011 iepene nei't de stekken tusken de ferskate pleatsen fuorthelle wiene en de &quot;Big Five&quot; (liuw, oaljefant, buffel, loaihoars en noashoarn) wer yntrodusearre waarden.

== Floara en fauna ==
It Dinokeng Game Reserve beslacht in oerflak fan likernôch 21.000 bunder (210 km²). It lânskip bestiet benammen út [[savanne]]s en strûkgebieten.

Njonken de Big Five binne der ferskate oare bisten te finen, lykas [[jachtloaihoars]]en, [[hyena]]'s, [[sebra]]'s, [[sjiraf]]fen en ferskate [[Antilopes|antilopesoarten]]. It gebiet is ek ryk oan fûgels, dêr't mear as 300 ferskate soarten fan teld binne. 

== Toerisme ==
Mei't it reservaat tichteby it ekonomyske hert fan Súd-Afrika leit, is it in populêre attraksje foar sawol minsken dy't der in dei op út wolle as toeristen. It reservaat biedt ferskate aktiviteiten oan lykas safary's (Self-drive routes), ballonfearten en kampearmogelikheden

&lt;gallery&gt;
Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|Sebra
Giraffa camelopardalis giraffa, jongeling in Dinokeng, a.jpg|Sjiraf
Taurotragus oryx, Phakama, a.jpg|[[Elandantilope]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Papilio demodocus op Koraalsenecio, Yingwe-hek, Dinokeng, a.jpg|[[Sintrusflinter]]
Struthio camelus, mannetjie in Dinokeng, a.jpg|[[Strúsfûgel]]
Chestnut-vented Tit-babbler, Parisoma subcaeruleum at Dinokeng Game Reserve, Gauteng-Limpopo, South Africa (16203484909).jpg|[[Kaapske hagekrûper]]
&lt;/gallery&gt;
{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.dinokengreserve.co.za/ www.dinokengreserve.co.za]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Pluvialis fulva|Sibearyske wilster}}
}}
{{DEFAULTSORT:Kruger, Nasjonaal Park}}
[[Kategory:Gauteng]]
[[Kategory:Natoergebiet yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>0zsmkbhkcpl9g6wjmkdl8ebb2c7z4zl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224166</id>
      <parentid>1224157</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T23:09:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Etymology */ red</comment>
      <origin>1224166</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3740" sha1="pjrvdjqzk89rz5f575zcjkmzj8wx82k" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks natoergebiet
| namme                 = Dinokeng Game Reserve
| ôfbylding             = Ndlovu-hek van Dinokeng-wildtuin, Gauteng, a.jpg
| ôfbyldingsbreedte     =
| ôfbyldingstekst       = Tagogn
| lân                   = [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]]
| bestj. ienh. 1        = provinsje
| namme bestj. ienh. 1  = [[Gauteng]]
| bestj. ienh. 2        = gemeente
| namme bestj. ienh. 2  = [[Tshwane]]
| bestj. ienh. 3        =
| namme bestj. ienh. 3  =
| plak                  = [[Hammanskraal]]
| koördinaten           = {{Koördinaten yn tekst|25_24_0_S_28_18_0_E_scale:12500_type:landmark_region:SA|25°24' S 28°18' E}}
| status                = wyldreservaat
| oerflak               = 210 km²
| stifting              = 22 septimber 2011
| behear                = Provinsje Gauteng
| webside               = [https://www.dinokengreserve.co.za/ dinokengreserve.co.za]
| mapname               = Súd-Afrika-reliëf
| mapwidth              =
| lat_deg               = 25
| lat_min               = 24
| lat_sec               = 0
| lat_dir               = S
| lon_deg               = 28
| lon_min               = 18
| lon_sec               = 0
| lon_dir               = E
| tekst by posysjekaart = Dinokeng
}}
It '''Dinokeng Game Reserve''' is in grut wyldreservaat yn 'e [[Súd-Afrika]]anske provinsje [[Gauteng]]. It wyldreservaat leit tichteby de stêden [[Pretoria]] en [[Jehannesburch]].

== Etymology ==
De namme Dinokeng komt út de talen fan 'e [[Tswana (folk)|Tswana]] en [[Soto (folk)|Soto]] en betsjut letterlik &quot;plak fan rivieren&quot;. It gebiet is sa neamd om't it yn it streamgebiet fan ferskate rivieren leit, dy't nei de [[Limpopo (rivier)|Limpopo]] streame.

== Skiednis ==
[[Ofbyld:Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|thumb|left|Lânskip.]]
It reservaat is it resultaat fan in unyk projekt tusken de oerheid en hûnderten partikuliere grûneigners. It plan wie om in oantrún te jaan oan it toerisme en wurkgelegenheid te kreëarjen foar de lokale befolking. It reservaat waard offisjeel op 22 septimber 2011 iepene nei't de stekken tusken de ferskate pleatsen fuorthelle wiene en de &quot;Big Five&quot; (liuw, oaljefant, buffel, loaihoars en noashoarn) wer yntrodusearre waarden.

== Floara en fauna ==
It Dinokeng Game Reserve beslacht in oerflak fan likernôch 21.000 bunder (210 km²). It lânskip bestiet benammen út [[savanne]]s en strûkgebieten.

Njonken de Big Five binne der ferskate oare bisten te finen, lykas [[jachtloaihoars]]en, [[hyena]]'s, [[sebra]]'s, [[sjiraf]]fen en ferskate [[Antilopes|antilopesoarten]]. It gebiet is ek ryk oan fûgels, dêr't mear as 300 ferskate soarten fan teld binne. 

== Toerisme ==
Mei't it reservaat tichteby it ekonomyske hert fan Súd-Afrika leit, is it in populêre attraksje foar sawol minsken dy't der in dei op út wolle as toeristen. It reservaat biedt ferskate aktiviteiten oan lykas safary's (Self-drive routes), ballonfearten en kampearmogelikheden

&lt;gallery&gt;
Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|Sebra
Giraffa camelopardalis giraffa, jongeling in Dinokeng, a.jpg|Sjiraf
Taurotragus oryx, Phakama, a.jpg|[[Elandantilope]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Papilio demodocus op Koraalsenecio, Yingwe-hek, Dinokeng, a.jpg|[[Sintrusflinter]]
Struthio camelus, mannetjie in Dinokeng, a.jpg|[[Strúsfûgel]]
Chestnut-vented Tit-babbler, Parisoma subcaeruleum at Dinokeng Game Reserve, Gauteng-Limpopo, South Africa (16203484909).jpg|[[Kaapske hagekrûper]]
&lt;/gallery&gt;
{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.dinokengreserve.co.za/ www.dinokengreserve.co.za]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Pluvialis fulva|Sibearyske wilster}}
}}
{{DEFAULTSORT:Kruger, Nasjonaal Park}}
[[Kategory:Gauteng]]
[[Kategory:Natoergebiet yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>pjrvdjqzk89rz5f575zcjkmzj8wx82k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224178</id>
      <parentid>1224166</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T05:58:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>RomkeHoekstra hat de side [[Dinokeng Game Reserve]] omneamd ta [[Wyldreservaat Dinokeng]]: sjoch oerlis.</comment>
      <origin>1224166</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3740" sha1="pjrvdjqzk89rz5f575zcjkmzj8wx82k" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks natoergebiet
| namme                 = Dinokeng Game Reserve
| ôfbylding             = Ndlovu-hek van Dinokeng-wildtuin, Gauteng, a.jpg
| ôfbyldingsbreedte     =
| ôfbyldingstekst       = Tagogn
| lân                   = [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]]
| bestj. ienh. 1        = provinsje
| namme bestj. ienh. 1  = [[Gauteng]]
| bestj. ienh. 2        = gemeente
| namme bestj. ienh. 2  = [[Tshwane]]
| bestj. ienh. 3        =
| namme bestj. ienh. 3  =
| plak                  = [[Hammanskraal]]
| koördinaten           = {{Koördinaten yn tekst|25_24_0_S_28_18_0_E_scale:12500_type:landmark_region:SA|25°24' S 28°18' E}}
| status                = wyldreservaat
| oerflak               = 210 km²
| stifting              = 22 septimber 2011
| behear                = Provinsje Gauteng
| webside               = [https://www.dinokengreserve.co.za/ dinokengreserve.co.za]
| mapname               = Súd-Afrika-reliëf
| mapwidth              =
| lat_deg               = 25
| lat_min               = 24
| lat_sec               = 0
| lat_dir               = S
| lon_deg               = 28
| lon_min               = 18
| lon_sec               = 0
| lon_dir               = E
| tekst by posysjekaart = Dinokeng
}}
It '''Dinokeng Game Reserve''' is in grut wyldreservaat yn 'e [[Súd-Afrika]]anske provinsje [[Gauteng]]. It wyldreservaat leit tichteby de stêden [[Pretoria]] en [[Jehannesburch]].

== Etymology ==
De namme Dinokeng komt út de talen fan 'e [[Tswana (folk)|Tswana]] en [[Soto (folk)|Soto]] en betsjut letterlik &quot;plak fan rivieren&quot;. It gebiet is sa neamd om't it yn it streamgebiet fan ferskate rivieren leit, dy't nei de [[Limpopo (rivier)|Limpopo]] streame.

== Skiednis ==
[[Ofbyld:Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|thumb|left|Lânskip.]]
It reservaat is it resultaat fan in unyk projekt tusken de oerheid en hûnderten partikuliere grûneigners. It plan wie om in oantrún te jaan oan it toerisme en wurkgelegenheid te kreëarjen foar de lokale befolking. It reservaat waard offisjeel op 22 septimber 2011 iepene nei't de stekken tusken de ferskate pleatsen fuorthelle wiene en de &quot;Big Five&quot; (liuw, oaljefant, buffel, loaihoars en noashoarn) wer yntrodusearre waarden.

== Floara en fauna ==
It Dinokeng Game Reserve beslacht in oerflak fan likernôch 21.000 bunder (210 km²). It lânskip bestiet benammen út [[savanne]]s en strûkgebieten.

Njonken de Big Five binne der ferskate oare bisten te finen, lykas [[jachtloaihoars]]en, [[hyena]]'s, [[sebra]]'s, [[sjiraf]]fen en ferskate [[Antilopes|antilopesoarten]]. It gebiet is ek ryk oan fûgels, dêr't mear as 300 ferskate soarten fan teld binne. 

== Toerisme ==
Mei't it reservaat tichteby it ekonomyske hert fan Súd-Afrika leit, is it in populêre attraksje foar sawol minsken dy't der in dei op út wolle as toeristen. It reservaat biedt ferskate aktiviteiten oan lykas safary's (Self-drive routes), ballonfearten en kampearmogelikheden

&lt;gallery&gt;
Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|Sebra
Giraffa camelopardalis giraffa, jongeling in Dinokeng, a.jpg|Sjiraf
Taurotragus oryx, Phakama, a.jpg|[[Elandantilope]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Papilio demodocus op Koraalsenecio, Yingwe-hek, Dinokeng, a.jpg|[[Sintrusflinter]]
Struthio camelus, mannetjie in Dinokeng, a.jpg|[[Strúsfûgel]]
Chestnut-vented Tit-babbler, Parisoma subcaeruleum at Dinokeng Game Reserve, Gauteng-Limpopo, South Africa (16203484909).jpg|[[Kaapske hagekrûper]]
&lt;/gallery&gt;
{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.dinokengreserve.co.za/ www.dinokengreserve.co.za]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Pluvialis fulva|Sibearyske wilster}}
}}
{{DEFAULTSORT:Kruger, Nasjonaal Park}}
[[Kategory:Gauteng]]
[[Kategory:Natoergebiet yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>pjrvdjqzk89rz5f575zcjkmzj8wx82k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224182</id>
      <parentid>1224178</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T06:02:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <origin>1224182</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3752" sha1="04sxxkpn9vbxanbc2vfhe6lgqirl6jo" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks natoergebiet
| namme                 = Wyldreservaat Dinokeng
| ôfbylding             = Ndlovu-hek van Dinokeng-wildtuin, Gauteng, a.jpg
| ôfbyldingsbreedte     =
| ôfbyldingstekst       = Tagogn
| lân                   = [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]]
| bestj. ienh. 1        = provinsje
| namme bestj. ienh. 1  = [[Gauteng]]
| bestj. ienh. 2        = gemeente
| namme bestj. ienh. 2  = [[Tshwane]]
| bestj. ienh. 3        =
| namme bestj. ienh. 3  =
| plak                  = [[Hammanskraal]]
| koördinaten           = {{Koördinaten yn tekst|25_24_0_S_28_18_0_E_scale:12500_type:landmark_region:SA|25°24' S 28°18' E}}
| status                = wyldreservaat
| oerflak               = 210 km²
| stifting              = 22 septimber 2011
| behear                = Provinsje Gauteng
| webside               = [https://www.dinokengreserve.co.za/ dinokengreserve.co.za]
| mapname               = Súd-Afrika-reliëf
| mapwidth              =
| lat_deg               = 25
| lat_min               = 24
| lat_sec               = 0
| lat_dir               = S
| lon_deg               = 28
| lon_min               = 18
| lon_sec               = 0
| lon_dir               = E
| tekst by posysjekaart = Dinokeng
}}
It '''Wyldreservaat Dinokeng''' (''Dinokeng Game Reserve'') is in grut reservaat yn 'e [[Súd-Afrika]]anske provinsje [[Gauteng]]. It wyldreservaat leit tichteby de stêden [[Pretoria]] en [[Jehannesburch]].

== Etymology ==
De namme Dinokeng komt út de talen fan 'e [[Tswana (folk)|Tswana]] en [[Soto (folk)|Soto]] en betsjut letterlik &quot;plak fan rivieren&quot;. It gebiet is sa neamd om't it yn it streamgebiet fan ferskate rivieren leit, dy't nei de [[Limpopo (rivier)|Limpopo]] streame.

== Skiednis ==
[[Ofbyld:Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|thumb|left|Lânskip.]]
It reservaat is it resultaat fan in unyk projekt tusken de oerheid en hûnderten partikuliere grûneigners. It plan wie om in oantrún te jaan oan it toerisme en wurkgelegenheid te kreëarjen foar de lokale befolking. It reservaat waard offisjeel op 22 septimber 2011 iepene nei't de stekken tusken de ferskate pleatsen fuorthelle wiene en de &quot;Big Five&quot; (liuw, oaljefant, buffel, loaihoars en noashoarn) wer yntrodusearre waarden.

== Floara en fauna ==
It Dinokeng Game Reserve beslacht in oerflak fan likernôch 21.000 bunder (210 km²). It lânskip bestiet benammen út [[savanne]]s en strûkgebieten.

Njonken de Big Five binne der ferskate oare bisten te finen, lykas [[jachtloaihoars]]en, [[hyena]]'s, [[sebra]]'s, [[sjiraf]]fen en ferskate [[Antilopes|antilopesoarten]]. It gebiet is ek ryk oan fûgels, dêr't mear as 300 ferskate soarten fan teld binne. 

== Toerisme ==
Mei't it reservaat tichteby it ekonomyske hert fan Súd-Afrika leit, is it in populêre attraksje foar sawol minsken dy't der in dei op út wolle as toeristen. It reservaat biedt ferskate aktiviteiten oan lykas safary's (Self-drive routes), ballonfearten en kampearmogelikheden

&lt;gallery&gt;
Uitsig oor Dinokeng by Waboomhoogte, b.jpg|Sebra
Giraffa camelopardalis giraffa, jongeling in Dinokeng, a.jpg|Sjiraf
Taurotragus oryx, Phakama, a.jpg|[[Elandantilope]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Papilio demodocus op Koraalsenecio, Yingwe-hek, Dinokeng, a.jpg|[[Sintrusflinter]]
Struthio camelus, mannetjie in Dinokeng, a.jpg|[[Strúsfûgel]]
Chestnut-vented Tit-babbler, Parisoma subcaeruleum at Dinokeng Game Reserve, Gauteng-Limpopo, South Africa (16203484909).jpg|[[Kaapske hagekrûper]]
&lt;/gallery&gt;
{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.dinokengreserve.co.za/ www.dinokengreserve.co.za]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Pluvialis fulva|Sibearyske wilster}}
}}
{{DEFAULTSORT:Dinokeng}}
[[Kategory:Gauteng]]
[[Kategory:Natoergebiet yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>04sxxkpn9vbxanbc2vfhe6lgqirl6jo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Natoergebiet yn Súd-Afrika</title>
    <ns>14</ns>
    <id>190963</id>
    <revision>
      <id>1224158</id>
      <timestamp>2026-04-03T20:18:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Commonscat|Conservation areas in South Africa|Natoergebieten yn Súd-Afrika}} [[Kategory:Geografy fan Súd-Afrika]] [[Kategory:Natoergebiet nei lân|Súd-Afrika]] [[Kategory:Rekreaasje yn Súd-Afrika]]&quot;</comment>
      <origin>1224158</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="203" sha1="tkf7419ow3gogyrz3z4jup0ylf483fm" xml:space="preserve">{{Commonscat|Conservation areas in South Africa|Natoergebieten yn Súd-Afrika}}
[[Kategory:Geografy fan Súd-Afrika]]
[[Kategory:Natoergebiet nei lân|Súd-Afrika]]
[[Kategory:Rekreaasje yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>tkf7419ow3gogyrz3z4jup0ylf483fm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224159</id>
      <parentid>1224158</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:19:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <origin>1224159</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="200" sha1="q6ebm2kczhgbrgwcoq2eiiar0h9ov7i" xml:space="preserve">{{Commonscat|Nature reserves in South Africa|Natoergebieten yn Súd-Afrika}}
[[Kategory:Geografy fan Súd-Afrika]]
[[Kategory:Natoergebiet nei lân|Súd-Afrika]]
[[Kategory:Rekreaasje yn Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>q6ebm2kczhgbrgwcoq2eiiar0h9ov7i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Rekreaasje yn Súd-Afrika</title>
    <ns>14</ns>
    <id>190964</id>
    <revision>
      <id>1224160</id>
      <timestamp>2026-04-03T20:22:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;[[Kategory:Kultuer yn Súd-Afrika]] [[Kategory:Rekreaasje nei lân|Súd-Afrika]]&quot;</comment>
      <origin>1224160</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="80" sha1="573dye2m7wqjx4sf0xndfdfvc87hmiv" xml:space="preserve">[[Kategory:Kultuer yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Rekreaasje nei lân|Súd-Afrika]]</text>
      <sha1>573dye2m7wqjx4sf0xndfdfvc87hmiv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Lierantilope</title>
    <ns>14</ns>
    <id>190965</id>
    <revision>
      <id>1224165</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:06:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>nij</comment>
      <origin>1224165</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="53" sha1="c6ucc59keegky8r0ron45gkjmmh0jsy" xml:space="preserve">[[Kategory:Sûchdiereskaai]]
[[Kategory:Holhoarnige]]</text>
      <sha1>c6ucc59keegky8r0ron45gkjmmh0jsy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Oerlis:Wyldreservaat Dinokeng</title>
    <ns>1</ns>
    <id>190966</id>
    <revision>
      <id>1224167</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:09:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>omneamfersyk</comment>
      <origin>1224167</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="227" sha1="i3q8w9wq8utuojrmxrjp28oxaks7wq2" xml:space="preserve">{{Ping|RomkeHoekstra}} Goeie. Sille we hjir mar net &quot;Wyldreservaat Dinokeng&quot; fan meitsje? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 4 apr 2026, 01.09 (CEST)</text>
      <sha1>i3q8w9wq8utuojrmxrjp28oxaks7wq2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224180</id>
      <parentid>1224167</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T05:58:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>RomkeHoekstra hat de side [[Oerlis:Dinokeng Game Reserve]] omneamd ta [[Oerlis:Wyldreservaat Dinokeng]]: sjoch oerlis.</comment>
      <origin>1224167</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="227" sha1="i3q8w9wq8utuojrmxrjp28oxaks7wq2" xml:space="preserve">{{Ping|RomkeHoekstra}} Goeie. Sille we hjir mar net &quot;Wyldreservaat Dinokeng&quot; fan meitsje? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 4 apr 2026, 01.09 (CEST)</text>
      <sha1>i3q8w9wq8utuojrmxrjp28oxaks7wq2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224183</id>
      <parentid>1224180</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T06:05:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <origin>1224183</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="355" sha1="opr0dro4maiunnfkb1o3izpbs211cnz" xml:space="preserve">{{Ping|RomkeHoekstra}} Goeie. Sille we hjir mar net &quot;Wyldreservaat Dinokeng&quot; fan meitsje? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 4 apr 2026, 01.09 (CEST)
:Bêst genôch.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 4 apr 2026, 08.05 (CEST)</text>
      <sha1>opr0dro4maiunnfkb1o3izpbs211cnz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Opperste lieder fan Iran</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190967</id>
    <redirect title="Heechste lieder fan Iran" />
    <revision>
      <id>1224169</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:24:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Heechste lieder fan Iran]]</comment>
      <origin>1224169</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Heechste lieder fan Iran]]</text>
      <sha1>s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Heechste lieder fan Iraan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190968</id>
    <redirect title="Heechste lieder fan Iran" />
    <revision>
      <id>1224170</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:25:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Heechste lieder fan Iran]]</comment>
      <origin>1224170</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Heechste lieder fan Iran]]</text>
      <sha1>s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Opperste lieder fan Iraan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190969</id>
    <redirect title="Heechste lieder fan Iran" />
    <revision>
      <id>1224171</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:25:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Heechste lieder fan Iran]]</comment>
      <origin>1224171</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Heechste lieder fan Iran]]</text>
      <sha1>s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Heechste lieder (Iran)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190970</id>
    <redirect title="Heechste lieder fan Iran" />
    <revision>
      <id>1224172</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:25:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Heechste lieder fan Iran]]</comment>
      <origin>1224172</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Heechste lieder fan Iran]]</text>
      <sha1>s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Heechste lieder (Iraan)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190971</id>
    <redirect title="Heechste lieder fan Iran" />
    <revision>
      <id>1224173</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:25:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Heechste lieder fan Iran]]</comment>
      <origin>1224173</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Heechste lieder fan Iran]]</text>
      <sha1>s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Opperste lieder (Iran)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190972</id>
    <redirect title="Heechste lieder fan Iran" />
    <revision>
      <id>1224174</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:25:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Heechste lieder fan Iran]]</comment>
      <origin>1224174</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Heechste lieder fan Iran]]</text>
      <sha1>s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Opperste lieder (Iraan)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190973</id>
    <redirect title="Heechste lieder fan Iran" />
    <revision>
      <id>1224175</id>
      <timestamp>2026-04-03T23:26:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Heechste lieder fan Iran]]</comment>
      <origin>1224175</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Heechste lieder fan Iran]]</text>
      <sha1>s7o12ue9ixtf21epl7j88g51mb15mdu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dinokeng Game Reserve</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190974</id>
    <redirect title="Wyldreservaat Dinokeng" />
    <revision>
      <id>1224179</id>
      <timestamp>2026-04-04T05:58:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>RomkeHoekstra hat de side [[Dinokeng Game Reserve]] omneamd ta [[Wyldreservaat Dinokeng]]: sjoch oerlis.</comment>
      <origin>1224179</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36" sha1="f0onf9yldts34rpuez4yu2k7wjmy2x1" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Wyldreservaat Dinokeng]]</text>
      <sha1>f0onf9yldts34rpuez4yu2k7wjmy2x1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Oerlis:Dinokeng Game Reserve</title>
    <ns>1</ns>
    <id>190975</id>
    <redirect title="Oerlis:Wyldreservaat Dinokeng" />
    <revision>
      <id>1224181</id>
      <timestamp>2026-04-04T05:58:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>RomkeHoekstra hat de side [[Oerlis:Dinokeng Game Reserve]] omneamd ta [[Oerlis:Wyldreservaat Dinokeng]]: sjoch oerlis.</comment>
      <origin>1224181</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43" sha1="pz73okj5ryswxtd6l6ty0jcycm7nyut" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Oerlis:Wyldreservaat Dinokeng]]</text>
      <sha1>pz73okj5ryswxtd6l6ty0jcycm7nyut</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hammanskraal</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190976</id>
    <revision>
      <id>1224185</id>
      <timestamp>2026-04-04T06:59:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika | namme        = Hammanskraal | ôfbylding    = Hammanskraal, besigheidsdistrik.jpg | ôfbyldingstekst = Sakedistrikt | flagge       = | wapen        = | provinsje    = [[Gauteng]] | distrikt     =  | gemeente     = [[Tshwane]] | boargemaster = | ynwennertal  = 21.345 &lt;small&gt;(2011)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;[https://census2011.adrianfrith.com/place/799012 Befolkingstelling 2011.]&lt;/ref&gt;  | oerflak      = 13,00 km² | hichte       = 1.083 m | postkoade    = 0...&quot;</comment>
      <origin>1224185</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3295" sha1="d5mgk4tm1ejjib7j29gaimhmr938bv2" xml:space="preserve">{{Ynfoboks plak yn Súd-Afrika
| namme        = Hammanskraal
| ôfbylding    = Hammanskraal, besigheidsdistrik.jpg
| ôfbyldingstekst = Sakedistrikt
| flagge       =
| wapen        =
| provinsje    = [[Gauteng]]
| distrikt     = 
| gemeente     = [[Tshwane]]
| boargemaster =
| ynwennertal  = 21.345 &lt;small&gt;(2011)&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;[https://census2011.adrianfrith.com/place/799012 Befolkingstelling 2011.]&lt;/ref&gt; 
| oerflak      = 13,00 km²
| hichte       = 1.083 m
| postkoade    = 0400
| netnûmer     = +27 12
| webside      =
| mapname      = Súd-Afrika
| lat_deg      = 25
| lat_min      = 24
| lat_dir      = S
| lon_deg      = 28
| lon_min      = 16
| lon_dir      = E
| tekst by posysjekaart = Lokaasje yn Súd-Afrika
}}
'''Hammanskraal''' is in plak yn it noarden fan 'e provinsje [[Gauteng]] yn [[Súd-Afrika]]. It plak falt ûnder de metropoalgemeente [[Tshwane]] ([[Pretoria]]). It plak leit tichteby de grins mei de provinsjes Noardwest en [[Limpopo]] en tsjinnet as in wichtich regionaal sintrum foar de omlizzende plattelânsgebieten.

It plak krige syn namme fan Hamman, in feehâlder dy't yn 'e 19e iuw op it plak in kraal (in omfieme plak foar fee) boude om syn bisten te beskermjen tsjin rôfdieren. 

== Ekonomy en Toerisme ==
Hammanskraal leit oan 'e wichtige N1-snelwei, dy't Pretoria ferbynt mei [[Simbabwe]] en dy lokaasje is gaadlik foar hannel en ferfier. Hammanskraal hat de typyske skaaimerken fan in ''[[township (Súd-Afrika)|township]]'' mei in hege tichtheid fan ienfâldige wenningen. De namme Hammanskraal wurdt troch de lokale befolking brûkt foar de hiele regio, dy't bestiet út ferskillende townships lykas as Temba, Babelegi (in yndustryterrein) en omlizzende doarpen.

It plak is by toeristen foaral bekend om 't it de tagongspoarte is fan it [[Wyldreservaat Dinokeng]], it earste wyldreservaat yn Gauteng dêr't de &quot;Big Five&quot; (liuw, oaljefant, buffel, loaihoars en noashoarn) yn it wyld libje.

== Befolking ==
Hammanskraal hat in jonge en waaksjende befolking. Neffens de offisjele sensus fan 2011 wenje der goed 21.000 minsken, mar de hiele regio (ynklusyf de omlizzende townships lykas Temba) is folle grutter.

== Etnisiteit ==
Yn 2011 bestie krapoan 99% fan 'e befolking út [[Negroïde ras|swarten]]. De meast sprutsen talen binne [[Tswana]], [[Noard-Soto]] en [[Tsonga]].

== Wetterproblematyk ==
Yn Súd-Afrika is al in oantal jierren in wetterkrisis, dy't ûntstie troch min ûnderhâld en brek oan kader en ynvestearingen fan 'e wetterfoarsjenning.&lt;ref&gt;[https://www.actionsa.org.za/from-crisis-to-competence-south-africas-water-crisis-is-not-inevitable/ Action SA: ''From Crisis to Competence: South Africa’s Water Crisis Is Not Inevitable'']&lt;/ref&gt; De swierrichheden waarden lang troch de autoriteiten ûntkend, wêrtroch't hjoed-de-dei in miljoenen minsken yn Súd-Afrika oanwiisd binne op smoarch wetter. Hammanskraal helle it nijs mei grutte protesten fan 'e befolking tsjin it wettertekoart en yngripen fan 'e nasjonale oerheid.&lt;ref&gt;[IOL South Africa News: ''Violent protests in Hammanskraal, Temba over 'smelly' water'']&lt;/ref&gt;  

{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Hammanskraal}}
}}
{{Koördinaten|25_24_S_28_16_E_type:city_region:ZA|25° 24' S 28° 16' E}}
[[Kategory:Plak yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Plak yn Gauteng]]</text>
      <sha1>d5mgk4tm1ejjib7j29gaimhmr938bv2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kaapske hagekrûper</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190977</id>
    <revision>
      <id>1224188</id>
      <timestamp>2026-04-04T07:43:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte  |Namme    = Kaapske hagekrûper  |Ofbyld   = [[Ofbyld:Chestnut-vented Tit-babbler, Parisoma subcaeruleum at Dinokeng Game Reserve, Gauteng-Limpopo, South Africa (16203484909).jpg|250px]] |Lûd      = [[Ofbyld:Sylvia subcaerulea.mp3|220px]] |Ryk= [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme= [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')  |Skift    = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'')  |Famylje  = [[hagekrûperfûgels]] (''Sylviidae'')  |Skaai...&quot;</comment>
      <origin>1224188</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4139" sha1="lditxw7604tbse4p35b5s9941pskocs" xml:space="preserve">{{Bistesoarte 
|Namme    = Kaapske hagekrûper 
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Chestnut-vented Tit-babbler, Parisoma subcaeruleum at Dinokeng Game Reserve, Gauteng-Limpopo, South Africa (16203484909).jpg|250px]]
|Lûd      = [[Ofbyld:Sylvia subcaerulea.mp3|220px]]
|Ryk= [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme= [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') 
|Skift    = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') 
|Famylje  = [[hagekrûperfûgels]] (''Sylviidae'') 
|Skaai    = [[hagekrûpers]] (''Curruca'')
|Wittenskiplike namme= Curruca subcoerulea 
|Beskriuwer, jier= [[Louis Pierre Vieillot|Vieillot]], 1817 
|IUCN-status= [[IUCN-status]]: net bedrige
|lânkaart =
}}
De '''Kaapske hagekrûper''' (''Curruca subcoerulea''; foarhinne ''Sylvia subcoerulea'') is in [[moskeftigen|moskeftige]] fûgel út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[hagekrûperfûgels]] (''Sylviidae''). It is in libbene, lytse fûgel dy't foaral foarkomt yn 'e drûgere dielen fan súdlik [[Afrika]].

== Beskriuwing ==
De Kaapske hagekrûper wurdt likernôch 14 oant 15 sm grut en weaget tusken de 14 en 16 gram. De boppekant fan 'e fûgel is griisbrún oant laaigriis. De kiel is wyt mei dúdlike donkere streken. It meast opfallende oan 'e soarte is lykwols de kastanjebrune kleur fan de ûndersturtdekfearren  De eagen hawwe in opfallende wite ring.

== Fersprieding ==
It ferspriedingsgebiet beslacht in grut part fan súdlik Afrika. De fûgel komt foar yn [[Súd-Afrika]] (foaral de westlike en sintrale dielen), [[Namybje]], [[Botswana]], [[Simbabwe]] (it súdwesten) en [[Angoala]] (it súdwesten). It is in [[stânfûgel]] dy fan drûge gebieten mei strewellen hâldt, lykas [[fynbos]], [[karoo]]-[[savanne]]s en toarnbosken. Se wurde ek faak yn tunen en parken yn drûgere regio's sjoen. 

Der wurde fjouwer ûndersoarten erkend mei de folgjende fersprieding:
* ''Curruca subcoerulea ansorgei'' - komt foar oan 'e kust fan Súdwest-[[Angoala]].
* ''Curruca subcoerulea cinerascens'' - [[Namybje]] en [[Botswana]].
* ''Curruca subcoerulea subcaerulea'' – westlik [[Súd-Afrika]], fan 'e [[Noardkaap]] súdlik fan 'e [[Oranjerivier]] eastlik oant it súdwesten fan provinsje [[Frijsteat (provinsje)|Frijsteat]]
* ''Curruca subcoerulea orpheana'' – Simbabwe , eastlik Súd-Afrika (eastlik oant de provinsjes Frijsteat en [[KwaZulu-Natal]]) en [[Lesoto]].

== Ekology en gedrach ==
De Kaapske hagekrûper is in monogame fûgel dy't faak yn pearkes sjoen wurdt. It binne aktive fûgels dy't tusken tichte tûken sykje nei iten en harren gebiet fûleindich ferdigenje tsjin soartegenoaten. De Kaapske hagekrûper yt foaral ynsekten en oare lytse [[Wringeleazen|wringeleaze dierkes]]. Dêrnjonken yt er ek wol lytse fruchten en beien.

It nêst is in ienfâldige, bekervoarmige fan gers, woartels en spinreach makke bousel dat faak goed ferstoppe sit yn in toarnbosk. It wyfke leit meastal twa oant trije aaien. 

== Status ==
Op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]] hat de Kaapske hagekrûper de status 'net bedrige' (''Least Concern'') en de populaasje wurdt as stabyl beskôge.
De fûgel hat in tige grut ferspriedingsgebiet en it is in algemiene ferskining yn grutte dielen fan súdlik Afrika. Om't de soarte him goed oanpasse kin en sels yn tunen foarkomt, binne der op it stuit (2026) gjin grutte bedrigings foar de soarte.

{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/chestnut-vented-warbler-curruca-subcoerulea BirdLife, oproppen 4 april 2026.]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/ruvwar2/cur/introduction Birds of the World, oproppen 4 april 2026.]
* [https://ebird.org/species/ruvwar2 eBird, oproppen 4 april 2026.]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Curruca subcoerulea}}
}}
{{DEFAULTSORT:Kaapske hagekuper}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hagekrûperfûgel]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Angoala]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Botswana]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Swazylân]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Lesoto]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Namybje]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Sambia]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Simbabwe]]</text>
      <sha1>lditxw7604tbse4p35b5s9941pskocs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1224190</id>
      <parentid>1224188</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T07:46:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1224190</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4139" sha1="ae4fci3ha8kkkmqspt78g61vha5bwqz" xml:space="preserve">{{Bistesoarte 
|Namme    = Kaapske hagekrûper 
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Chestnut-vented Tit-babbler, Parisoma subcaeruleum at Dinokeng Game Reserve, Gauteng-Limpopo, South Africa (16203484909).jpg|250px]]
|lûd      = [[Ofbyld:Sylvia subcaerulea.mp3|250px]]
|Ryk= [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme= [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') 
|Skift    = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') 
|Famylje  = [[hagekrûperfûgels]] (''Sylviidae'') 
|Skaai    = [[hagekrûpers]] (''Curruca'')
|Wittenskiplike namme= Curruca subcoerulea 
|Beskriuwer, jier= [[Louis Pierre Vieillot|Vieillot]], 1817 
|IUCN-status= [[IUCN-status]]: net bedrige
|lânkaart =
}}
De '''Kaapske hagekrûper''' (''Curruca subcoerulea''; foarhinne ''Sylvia subcoerulea'') is in [[moskeftigen|moskeftige]] fûgel út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[hagekrûperfûgels]] (''Sylviidae''). It is in libbene, lytse fûgel dy't foaral foarkomt yn 'e drûgere dielen fan súdlik [[Afrika]].

== Beskriuwing ==
De Kaapske hagekrûper wurdt likernôch 14 oant 15 sm grut en weaget tusken de 14 en 16 gram. De boppekant fan 'e fûgel is griisbrún oant laaigriis. De kiel is wyt mei dúdlike donkere streken. It meast opfallende oan 'e soarte is lykwols de kastanjebrune kleur fan de ûndersturtdekfearren  De eagen hawwe in opfallende wite ring.

== Fersprieding ==
It ferspriedingsgebiet beslacht in grut part fan súdlik Afrika. De fûgel komt foar yn [[Súd-Afrika]] (foaral de westlike en sintrale dielen), [[Namybje]], [[Botswana]], [[Simbabwe]] (it súdwesten) en [[Angoala]] (it súdwesten). It is in [[stânfûgel]] dy fan drûge gebieten mei strewellen hâldt, lykas [[fynbos]], [[karoo]]-[[savanne]]s en toarnbosken. Se wurde ek faak yn tunen en parken yn drûgere regio's sjoen. 

Der wurde fjouwer ûndersoarten erkend mei de folgjende fersprieding:
* ''Curruca subcoerulea ansorgei'' - komt foar oan 'e kust fan Súdwest-[[Angoala]].
* ''Curruca subcoerulea cinerascens'' - [[Namybje]] en [[Botswana]].
* ''Curruca subcoerulea subcaerulea'' – westlik [[Súd-Afrika]], fan 'e [[Noardkaap]] súdlik fan 'e [[Oranjerivier]] eastlik oant it súdwesten fan provinsje [[Frijsteat (provinsje)|Frijsteat]]
* ''Curruca subcoerulea orpheana'' – Simbabwe , eastlik Súd-Afrika (eastlik oant de provinsjes Frijsteat en [[KwaZulu-Natal]]) en [[Lesoto]].

== Ekology en gedrach ==
De Kaapske hagekrûper is in monogame fûgel dy't faak yn pearkes sjoen wurdt. It binne aktive fûgels dy't tusken tichte tûken sykje nei iten en harren gebiet fûleindich ferdigenje tsjin soartegenoaten. De Kaapske hagekrûper yt foaral ynsekten en oare lytse [[Wringeleazen|wringeleaze dierkes]]. Dêrnjonken yt er ek wol lytse fruchten en beien.

It nêst is in ienfâldige, bekervoarmige fan gers, woartels en spinreach makke bousel dat faak goed ferstoppe sit yn in toarnbosk. It wyfke leit meastal twa oant trije aaien. 

== Status ==
Op 'e [[Reade list]] fan 'e [[IUCN]] hat de Kaapske hagekrûper de status 'net bedrige' (''Least Concern'') en de populaasje wurdt as stabyl beskôge.
De fûgel hat in tige grut ferspriedingsgebiet en it is in algemiene ferskining yn grutte dielen fan súdlik Afrika. Om't de soarte him goed oanpasse kin en sels yn tunen foarkomt, binne der op it stuit (2026) gjin grutte bedrigings foar de soarte.

{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/chestnut-vented-warbler-curruca-subcoerulea BirdLife, oproppen 4 april 2026.]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/ruvwar2/cur/introduction Birds of the World, oproppen 4 april 2026.]
* [https://ebird.org/species/ruvwar2 eBird, oproppen 4 april 2026.]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Curruca subcoerulea}}
}}
{{DEFAULTSORT:Kaapske hagekuper}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hagekrûperfûgel]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Angoala]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Botswana]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Swazylân]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Lesoto]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Namybje]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Sambia]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Simbabwe]]</text>
      <sha1>ae4fci3ha8kkkmqspt78g61vha5bwqz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Curruca subcoerulea</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190978</id>
    <redirect title="Kaapske hagekûper" />
    <revision>
      <id>1224189</id>
      <timestamp>2026-04-04T07:43:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Kaapske hagekûper]]</comment>
      <origin>1224189</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32" sha1="cq8lx12exhl3en400cffizvrtee063m" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Kaapske hagekûper]]</text>
      <sha1>cq8lx12exhl3en400cffizvrtee063m</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>