Uicipeid gdwiki https://gd.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%AComh-Dhuilleag MediaWiki 1.46.0-wmf.22 first-letter Meadhan Sònraichte Deasbaireachd Cleachdaiche Deasbaireachd a' chleachdaiche Uicipeid An deasbaireachd aig Uicipeid Faidhle Deasbaireachd an fhaidhle MediaWiki Deasbaireachd MediaWiki Teamplaid Deasbaireachd na teamplaid Cobhair Deasbaireachd na cobharach Roinn-seòrsa Deasbaireachd na roinn-seòrsa TimedText TimedText talk Mòideal Deasbaireachd mòideil Event Event talk 0 989 581908 580852 2026-04-03T00:42:33Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581908 wikitext text/x-wiki {{Baile ann an Alba | AINM = Dùn Èideann | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = EdinburghMontage.png | GLACADH= Seallaidhean Dùn Èideann | LEUD = 55° 56′ Tuath | ASTAIR = 3° 9′ Iar | COMHAIRLE = [[Comhairle Baile Dhùn Èideann]] | Domhan-leud = 55.93 | Domhan-fhad = -3.15 | FARSAINGEACHD = 259 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 459366 | BLIADHNA = 2011<ref>{{iomradh lìon | url =https://www.citypopulation.de/php/uk-scotland.php　| tiotal = Scotland (United Kingdom) - Council Areas & Localities - Population statistics in maps and charts | ainm = Thomas | sloinneadh = Brinkhoff | ceann-là_inntrigidh = 2017-02-12}}</ref> | FÒN = 0131 | DUILLEAG = http://www.edinburgh.gov.uk/ }} 'S e '''Dùn Èideann'''<ref>{{iomradh lìon | url = https://www.ainmean-aite.scot/?id=40528 | tiotal = Edinburgh/Dùn Èideann | foillsichear = [[Ainmean-Àite na h-Alba]] | ceann-là_inntrigidh = 2023-03-09 }}</ref> (Beurla: ''Edinburgh'') [[prìomh-bhaile]] na h-[[Alba]] (bho [[1437]]) ach chan e am baile as motha – sin [[Glaschu]]. 'S e 453,670 àireamh-shluaigh a' bhaile agus 's e an seachdamh cathair as motha a tha anns [[an Rìoghachd Aonaichte]]. Tha Dùn Èideann suidhichte air an oirthir aig taobh an ear na h-Alba. B' e Dùn Èideann prìomh-bhaile sgìre [[Roinn Lodainn]] cuideachd. == Eachdraidh == [[Faidhle:Hereford Mappa Mundi detail Britain.jpg|thumb|left|Dùn Èideann ann an [[1300]]]] 'S e baile le sean Rìoghachd [[Bhreatannach]] a bh' ann an Dùn Èideann no Din Eidyn mar a chanar anns an sean chànan aig nam Breatannaich. Tha an daingneach fèin suidhichte air creag bholcanachd. Rè an linn-deighe, bha sgìre Dùn Èidinn fo raon dòigh a bha siubhal dhan ear. Dh'fhàg sin aghaidh dìreach dhan iar de'n creag agus earball truaill dhan ear (Is e [[creag is earball]] an t-ainm air an cruth-tìre seo). Air barrachd dh'fhàg e lagan air taobh tuath agus taobh dheas- a chruthaich da loch: Loch A' Thuatha agus an Loch Deasachd. Tha "An Seann Bhaile" suidhichte air an earball, leis an Àrd Sraid na ruith sìos na droma dhan Chanongait a leanas air adhart gu geata Lùchairt Rìoghail An Ròid. Eadar Dùn agus lùchairt lorgar prìomh togalach na stàite: Seann Ceàrnag a' Phàrlamaid–a tha chun latha an diugh prìomh ionad nan luchd-lagha Albannaich (gleidh [[Achd an Aonaidh]] de 1707 rian lagh na h-Albainn) agus an Àras, sònraichte ris Giles Naomh, Seachad air Taigh Comhairle Dhùn Èidinn, lorgar an seann "Tolbooth" agus Taigh Seinnse "Deireadh an t-Saoghal" (a chomharraicheas iomall balla a' bhaile 's na meadhan aoisean, nuair a bha an Canongait na baile fa-leth taobh a-muigh na ballaichean). Ri taobh bun a' Chanongait lorgar "Taigh an Roid", taigh pàrlamaid ur na h-Alba. Thòisich am baile a sgap am seachad air a sheann crìochan rè an 18mh cheud. Thogadh [[Baile Ur Dhùin Èidinn]] dhan thaobh tuatha aig deireadh an 18mh cheud, mu'n am a' ghluais muinntir an oilthigh dha thaobh deas far a bheil an oilthigh suidhichte chun latha an diugh. == Cultar == 'S e cridhe a' bhaile [[Caisteal Dhùn Èideann]] air mullach [[Creag a' Chaisteil]]. Tha fèis armachd ainmeil ann gach bliadhna ris an canar an "Edinburgh Military Tattoo", far am bi saighdearan a sealltainn cho ealanta 's a tha iad ann an co-fharpais, ceòl agus màrsadh. [[Faidhle:Edinburgh fringe royal mile street performance.jpg|thumb|left|Cluicheadairean air prìomh-shràid Dhùn Èideann]] Tha fèis ainmeil eile ann airson dràma ris an canar, gu simplidh, '''Fèis Dhùn Èideann''' no '''The Edinburgh Festival''<nowiki/>' ann am [[Beurla]]. Bidh mìltean de chleasaichean a' tighinn agus a' gabhail pàirt bho fheadhainn ainmeil gu feadhainn neo-ainmeil a tha a' feuchainn ri ainm a dhèanamh dhaibh fhèin. Chaidh am [[Am Mòd Nàiseanta Rìoghail|Mòd Nàiseanta]] a chumail ann an Dùn Èideann anns na bliadhnaichean 1899, 1910, 1919, 1935, 1951, 1960 agus 1986. == Spòrs == Tha an lann-cluiche nàiseanta airson sgioba [[Sgioba nàiseanta rugbaidh na h-Alba|Rugbaidh]] Albannach ann – [[Murrayfield]] – agus dà sgioba mòr [[ball-coise]] a bhios a' cluich anns a' Phrìomh-Lìog; [[Hibs]] agus [[Hearts]]. Tha [[Sgioba nàiseanta criogaid na h-Alba]] a' cluich aig ''The Grange'' ann an Dùn Èideann. Chum Dùn Èideann Geamaichean a' Cho-fhlaitheis ann an [[1970]] agus [[1986]]. == Foghlam == 'S e bun-sgoil làn-Ghàidhlig ann an Dùn Èideann, [[Bun-sgoil Taobh na Pàirce]]. Tha e faisg air Pàirc Pilrig anns an [[Lìte]]. Faodaidh clann a thig tron sgoil leantainn orra aig [[Àrd-sgoil Sheumais Ghilleasbuig]] far a bheil iomadh cuspair ga theagasg tro mheadhan na Gàidhlig. [[Faidhle:University of Edinburgh, Teviot.jpg|thumb|[[Oilthigh Dhùn Èideann]]]] Tha dìleab agus tòrr eachdraidh ann am [[foghlam]] a' bhaile agus 's e [[Oilthigh Dhùn Èideann]] aon de na h-oilthighean as ainmeil ann am [[Breatainn]] agus san t-saoghal. Tha dà oilthigh ùr ann an Dùn Èideann, [[Oilthigh Heriot-Watt]], stèidhichte ann an [[1821]] agus [[Oilthigh Napier]], stèidhichte ann an [[1992]]. Tha ''Scottish Agricultural College (SAC)'' an colaiste ann an Dùn Èideann a deas. == Daoine ainmeil == * [[Walter Scott]] ([[1771]]–[[1832]]). Sgrìobhadair. * [[Alexander Graham Bell]] ([[1847]]–[[1922]]). Dh'innlich e am fòn. * [[Sean Connery]] ([[1930]]). [[Actair]]. * [[Coinneach MacAsgaill]] ([[1958]]). [[Neach-poileataigs]]. * [[Meg Bateman]] ([[1959]]). [[Bàrd]] [[Gàidhlig|Gàidhealach]]. == Sgìrean == [[Am Baile Àirneach]] | [[Àth na Sglèata]] | [[Balgreen]] | [[Brunstane]] | [[Cnoc Churraich]] | [[Cnoc an Rìgh]] | [[Comely Bank]] | [[Crois na Cìse]] | [[Drumbrae agus Gyle]] | [[Dùn Mheinidh]] | [[Gracemount]] | [[Gyle a Deas]] | [[Hailes an Iar]] | [[Liberton]] | [[Lìte]] | [[Margadh an Fheòir]] | [[Sean Bhaile Dhùn Èideann|Sean Bhaile]] | [[Taigh an Ròid]] | [[Talla na Creige Nuadh]] == Baile-cèile == {| style="background:transparent" | style="vertical-align:top" style="width:50%" | * [[Faidhle:Flag of Denmark.svg|border|22px]] [[Aalborg]] * [[Faidhle:Flag of New Zealand.svg|border|22px]] [[Dunedin]] * [[Faidhle:Flag of Italy.svg|border|22px]] [[Firenze]] * [[Faidhle:Flag of Ukraine.svg|border|22px]] [[Kyiv]] * [[Faidhle:Flag of Poland.svg|border|22px]] [[Kraków]]<ref>[http://www.krakow.pl/otwarty_na_swiat/2531,kat,0,5,miasta_partnerskie.html Urząd Miasta Krakowa]</ref> * [[Faidhle:Flag of Japan.svg|border|22px]] [[Kyoto Prefecture]] |valign="top"| | width = "550" | * {{ibrat|DEU}} [[München]] * [[Faidhle:Flag of France.svg|border|22px]] [[Nice]]<ref>[http://www.annuaire-mairie.fr/ville-nice.html Annuaire de France]</ref> * [[Faidhle:Flag of the United States.svg|border|22px]] [[San Diego]]<ref>[http://www.sister-cities.org/directory/index.cfm SisterCities]</ref> * [[Faidhle:Flag of Canada.svg|border|22px]] [[Vancouver]] * [[Faidhle:Flag of Lithuania.svg|border|22px]] [[Vilnius]] * [[Faidhle:Flag of the People's Republic of China.svg|border|22px]] [[Xi'an]] |} == Aistean co-cheangailte == * [[Prìomh-bhailtean]] * [[Hibernian]] * [[Hearts]] * [[Sgioba Rugbaidh Dùn Eideann]] * [[Sgioba Naiseanta Alba (Rugbaidh)|Sgioba Naiseanta Alba]] * [[Oilthigh Dhùn Èideann]] * [[Pàrlamaid na h-Alba]] == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * [https://www.edinburgh.gov.uk/ Comhairle Baile Dhùn Èideann] ''(Beurla)'' * [https://www.edinburgh.org/ Visit Edinburgh (bòrd turasachd)] ''(Beurla)'' * [http://duneideann.org/ Iomairt Ghàidhlig Dhùn Èideann] * [http://gaelic.cearcall.net Cearcall Còmhraidh Dhùn Èidinn]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [https://www.ed.ac.uk/files/atoms/files/gaelic_in_edinburgh_web.pdf Dùn Èideann nan Gàidheal] ''(pdf)'' * [https://www.google.com/maps/d/viewer?mid=1dkI746CW9B-P8kt61Mr1442bGynhzQk Làraichean-coise Gàidhlig Dhùn Èideann] – mapa * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/46109763 BBC Naidheachdan 2018-11-06: Beachdachadh air ionad Gàidhlig an Dùn Èideann] ''(aithris-bhideo 4:23)'' Foghlam tro mheadhan na Gàidhlig ann an Dùn Éideann * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/35685403 BBC Naidheachdan 2016-02-29: “Ìre èiginneach” ann an Dùn Èideann] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/35687935 BBC Naidheachdan 2016-02-29: “Dragh mòr” a’ mhodaràtoir mu Dhùn Èideann] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/35694727 BBC Naidheachdan 2016-03-01: Moladh Dhùn Èideann ga tharraing] ''(aithris bhideo 3:11)'' * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/36284748 BBC Naidheachdan 2016-05-13: Ceum air adhart do FMG an Dùn Èideann] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/36368714 BBC Naidheachdan 2016-05-24: Comhairle Dhùn Èideann “ceart”] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/fbh/55152986 BBC Naidheachdan 2020-12-02: Co-chomhairle mu àrd-sgoil Dhùn Èideann] ''(aithris-bhideo 1:31)'' {{Cathraichean na h-Alba}} {{Comhairlean na h-Alba}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Prìomh-Bhailtean na Roinn Eòrpa]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba]] [[Roinn-seòrsa:Dùn Èideann]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] fhwf4gyv8es8llp1xekp8b2cnav5fb6 0 10085 581901 578155 2026-04-02T20:50:41Z Milenioscuro 7944 ([[c:GR|GR]]) [[File:Kazakhstan-Astana.png]] → [[File:Astana in Kazakhstan.svg]] updated svg 581901 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Astana | BRATACH = New flag of Astana.svg | LÙIREACH = Emblem of Nur-Sultan.svg | LÙIREACH_LEUD = 60 | MAPA = Astana in Kazakhstan.svg | DÙTHAICH = [[Casachstan]] | CEÀRN = | SGÌRE = | LEUD = 51° 10' Tuath | ASTAIR = 71° 25' Ear | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 1350228 | BLIADHNA = 2022 | FÒN = +7-3172 | DUILLEAG = [http://www.astana.kz/] }} 'S e '''Astana'''<ref>[http://www.storlann.co.uk/goireasan/atlas-na-sgoile.html ''Atlas Sgoile Oxford''] le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)</ref> [[prìomh-bhaile]] [[Casachstàn|Chasachstàin]]. Chaidh a stèidhicheadh ann an 1830 mar Akmoly, bha Akmolinsk air eadar 1832 is 1961, nuair a bha Tselinograd air, gu ruige 1992 nuair a chaidh ath-ainmicheadh mar Akmola, agus mar Astana ann an 1997 nuair a ghluais an cumhachd poileataigeach bho [[Almaty]] gu Astana.<ref>{{iomradh naidheachd | url = https://www.theguardian.com/world/2016/nov/24/kazakhstan-politicians-rename-capital-astana-after-president-nursultan-nazarbayev | tiotal = Kazakh politicians want to rename capital after president | foillsichear = The Guardian | ceann-là = 2016-11-24 | ceann-là_inntrigidh = 2019-03-26}}</ref> Chaidh am baile ath-ainmicheadh ann an 2019 air [[Nursultan Nazarbayev]] a leig a dhreuchd mar cheann-suidhe Chasachstàn suas anns a' Mhàirt<ref>{{iomradh naidheachd | url = https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-47638619 | tiotal = Nursultan: Kazakhstan renames capital after ex-president | foillsichear = BBC News | ceann-là =2019-03-20 | ceann-là_inntrigidh = 2019-03-26}}</ref> ach thill Astana mar ainm ann an 2022.<ref>{{iomradh naidheachd | url = https://www.theguardian.com/world/2022/sep/14/kazakhstan-to-change-name-of-capital-from-nur-sultan-back-to-astana | tiotal = Kazakhstan to change name of capital from Nur-sultan back to Astana | foillsichear = The Guardian | ceann-là = 2022-09-14 | ceann-là_inntrigidh = 2023-01-17 }}</ref> == Bailtean co-cheangailte == {| |- valign ="top" |width=15%| *[[Faidhle:Flag of Jordan.svg|22px]] [[Amman]] *[[Faidhle:Flag of Turkey.svg|22px]] [[Ankara]] *[[Faidhle:Flag of Germany.svg|22px]] [[Beijing]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Gdańsk]]<ref>[https://web.archive.org/web/20130723091807/http://www.gdansk.pl/samorzad%2C62%2C733.html Urząd Miasta Gdańska]</ref> *[[Faidhle:Flag of Russia.svg|22px]] Kazan *[[Faidhle:Flag of the Philippines.svg|22px]] [[Manila]] |width=15%| *[[Faidhle:Flag of England.svg|22px]] Margate *[[Faidhle:Flag of Russia.svg|22px]] [[Mosgo]] *[[Faidhle:Flag of the United States.svg|22px]] [[Pittsburgh, Pennsylvania|Pittsburg]], ([[Pennsylvania]]) *[[Faidhle:Flag of Latvia.svg|22px]] [[Riga]] *[[Faidhle:Flag of Russia.svg|22px]] [[Sankt Peterburg]] *[[Faidhle:Flag of Bosnia and Herzegovina.svg|22px]] [[Sarajevo]] |width=15%| *[[Faidhle:Flag of South Korea.svg|22px]] [[Seoul]] *[[Faidhle:Flag of Turkey.svg|22px]] Smirna *[[Faidhle:Flag of Georgia.svg|22px]] [[Tbilisi]] *[[Faidhle:Flag of Lithuania.svg|22px]] [[Vilnius]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Warsaw]]<ref>[http://warszawa.naszestrony.pl/?info=miasta_partnerskie Urząd Miasta Warszawa]</ref> |} == Aistean co-cheangailte == * [[Prìomh-Bhailtean]] == Iomraidhean == <references/> {{commons|Astana}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean]] [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean ann an Àisia]] [[Roinn-seòrsa:Casachstàn]] [[Roinn-seòrsa:Meadhan Àisia]] 14sjvni22sbpcaeh5xf0sh2hu6zcj0y 0 18186 581911 572794 2026-04-03T06:26:17Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581911 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Kalundborg | LÙIREACH = Coat of arms of Kalundborg.svg | LÙIREACH_LEUD = 80 | MAPA = Kalundborg - Vor Frue Kirke2.JPG | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Denmark.svg|22px]] [[An Danmhairg]] | CEÀRN = Kalundborg | SGÌRE = Sjælland | LEUD = 55° 41' Tuath | ASTAIR = 11° 06 Ear | FARSAINGEACHD = 59.80 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 16447 | BLIADHNA = 2010 | FÒN = | DUILLEAG = http://www.kalundborg.dk/ }} ‘S e [[baile]] meadhanach agus [[port]]<ref>[http://www.portofkalundborg.dk/ Kalundborg Havn]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ann an cridhe [[An Danmhairg|na Danmhairg]] a th’ ann an '''Kalundborg''' (o shin Kalendeburc [[1199]] is an uair sin Kalundæburgh [[1239]]).<ref>[http://www.denstoredanske.dk/Danmarks_geografi_og_historie/Danmarks_geografi/Sj%C3%A6lland/Kalundborg?highlight=kalundborg Den Store Danske]</ref> Tha e suidhichte ri taobh na [[Muir|mara]] [[Kattegat]] ([[Duitsis]]: Toll a' Chait),<ref>[http://www.denstoredanske.dk/Danmarks_geografi_og_historie/Danmarks_geografi/Indre_danske_farvande/Kattegat?highlight=kattegat Den Store Danske]</ref> eadar [[Am Muir Baltach]] agus [[An Cuan a Tuath]], anns an roinn Sjælland, 93km air falbh bho [[Copenhagen|Chopenhagen]], agus 76km bho [[Århus]].<ref>[http://distancecalculator.globefeed.com Distance Calculator]</ref> Tha 16,447 duine a' fuireach anns a’ bhaile. ==Daoine Ainmeil== *[[Sigrid Undset]]: ([[1882]] - [[1949]]) Sgrìobhadair a bhuannaich an [[Duais Nobel]] ann an [[1928]]. == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == *[http://www.regionsjaelland.dk/ Riaghaltas na Roinne] *[http://www.statistikbanken.dk/ Riaghaltas na Dùthcha] *[https://web.archive.org/web/20100820215318/http://www.kalundborg-turistbureau.dk/ Turasachd ann an Kalundborg] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] [[Roinn-seòrsa:An Danmhairg]] 72x3buwvf19k25amzqg62fym6x49p2x 10 19566 581905 578809 2026-04-02T22:07:46Z SpinnerLaserzthe2nd 23446 581905 wikitext text/x-wiki <div class="NavFrame" style="margin:1em 0 0 0;clear:right;"> <div class="NavHead" style="background:#ccccff" align="center" width="100%">'''[[An Eilbheis|Roinnean na h-Eilbheise]]'''</div> <div class="NavContent"><div class="NavPic">[[Faidhle:Flag of Switzerland.svg|30px|left]] </div> <small> '''[[Faidhle:Wappen Aargau matt.svg|20px]] [[Aargau (Kanton)|Aargau]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Appenzell Ausserrhoden matt.svg|20px]] [[Appenzell Ausserrhoden (Kanton)|Appenzell Ausserrhoden]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Appenzell Innerrhoden matt.svg|20px]] [[Appenzell Innerrhoden (Kanton)|Appenzell Innerrhoden]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Basel-Stadt matt.svg|20px]] [[Basel-Stadt (Kanton)|Basel-Stadt]] {{•}} [[Faidhle:Coat of arms of Kanton Basel-Landschaft.svg|20px]] [[Basel-Landschaft (Kanton)|Basel-Landschaft]] {{•}} [[Faidhle:CHE Bern COA.svg|20px]] [[Bern (Kanton)|Bern]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Freiburg matt.svg|20px]] [[Fribourg (Canton)|Fribourg]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Genf matt.svg|20px]] [[Genève (Canton)|Genève]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Glarus matt.svg|20px]] [[Glarus (Kanton)|Glarus]] {{•}} [[Faidhle:CHE Graubünden COA.svg|20px]] [[Grischuns (Chantun)|Grischuns]] {{•}} {{nowrap|[[Faidhle:Wappen Jura matt.svg|20px]] [[Jura (Canton)|Jura]]}} {{•}} [[Faidhle:Wappen Luzern matt.svg|20px]] [[Luzern (Kanton)|Luzern]] {{•}} {{nowrap|[[Faidhle:Wappen Neuenburg matt.svg|20px]] [[Neuchâtel (Canton)|Neuchâtel]]}} {{•}} [[Faidhle:Wappen Nidwalden matt.svg|20px]] [[Nidwalden (Kanton)|Nidwalden]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Obwalden matt.svg|20px]] [[Obwalden (Kanton)|Obwalden]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Schaffhausen matt.svg|20px]] [[Schaffhausen (Kanton)|Schaffhausen]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Schwyz matt.svg|20px]] [[Schwyz (Kanton)|Schwyz]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Solothurn matt.svg|20px]] [[Solothurn (Kanton)|Solothurn]] {{•}} [[Faidhle:Coat of arms of canton of St. Gallen.svg|20px]] [[St. Gallen (Kanton)|St. Gallen]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Thurgau matt.svg|20px]] [[Thurgau (Kanton)|Thurgau]] {{•}} [[Faidhle:CHE Ticino COA.svg|20px]] [[Ticino (Cantone)|Ticino]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Uri matt.svg|20px]] [[Uri (Kanton)|Uri]] {{•}} {{nowrap|[[Faidhle:Wappen Wallis matt.svg|20px]] [[Valais (Canton)|Valais]]}} {{•}} [[Faidhle:Wappen Waadt matt.svg|20px]] [[Vaud (Canton)|Vaud]] {{•}} [[Faidhle:Wappen Zug matt.svg|20px]] [[Zug (Kanton)|Zug]] {{•}} [[Faidhle:CHE Zürich COA.svg|20px]] [[Zürich (Kanton)|Zürich]]''' </small> </div> <div class="NavEnd">&nbsp;</div> </div> <noinclude> [[Roinn-seòrsa:Teamplaid]] [[Roinn-seòrsa:Roinnean na h-Eilbheise|*]] </noinclude> by3qjvf7vno3umr8toqy4u03rfndg43 0 19763 581912 581871 2026-04-03T07:06:30Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581912 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = 神戸市<br />Kōbe | BRATACH = Flag of Kobe.svg | LÙIREACH = Emblem of Kobe, Hyogo.svg | LÙIREACH_LEUD = 80 | MAPA = Kobe montage1.jpg | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Japan.svg|22px]] [[An t-Seapan]] | CEÀRN = Kansai | SGÌRE = [[Faidhle:Flag of Hyogo Prefecture.svg |22px]] Hyōgo | LEUD = 34° 41′ 24 Tuath | ASTAIR = 135° 11′ 44 Ear | FARSAINGEACHD = 552.23 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 1545011 | BLIADHNA = 2011 | FÒN = (+81) 78 | DUILLEAG = http://www.city.kobe.lg.jp/ }} 'S e [[baile]] mòr agus [[port]] ann an ceann a deas [[An t-Seapan|na Seapaine]] a th’ ann an '''Kōbe'''<ref>[http://www.storlann.co.uk/goireasan/atlas-na-sgoile.html ''Atlas Sgoile Oxford''] le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)</ref> ([[Seapanais]]: 神戸市). Tha e suidhichte aig 40m os cionn ìre na [[Muir|mara]],<ref>[https://web.archive.org/web/20120121211140/http://population.mongabay.com/population/japan/1859171/kobe-shi Mongabay]</ref> ri taobh [[Bàgh|a’ Bhàigh]] Osaka, anns an Sgìre (Seapanais: 地方/Chihō) Kansai, anns an Roinn (Seapanais: 県/ken) Hyōgo, air an [[Eilean]] Honshu. Tha e 432km air falbh bho [[Tokyo|Thokyo]], prìomh-bhaile na [[Dùthaich|dùthcha]], 30km bho [[Osaka]] agus 415km bho [[Kawagoe]].<ref>[http://distancecalculator.globefeed.com/Country_Distance_Calculator.asp Distance Calculator]</ref> Tha 1,545,011 daoine a’ fuireach ann an Kobe, an 6mh baile as motha anns an dùthaich.<ref>[http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&srt=pnan&col=abcdefghinoq&msz=1500&geo=-111 Bailtean na Cruinne]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Chaidh am baile a chuir ait dòigh ann an [[1889]] agus chaidh oilthigh a stèidheachadh ann an Kobe ann an [[1949]].<ref>[http://www.kobe-u.ac.jp/ 神戸大学]</ref> == Daoine Ainmeil == * [[Ryoji Noyori]] ([[1938]]): [[Ceimigear]] a bhuannaich an [[Duais Nobel ann an Ceimigeachd]] ann an [[2001]]. == Bailtean Co-cheangailte == * [[Faidhle:Flag of Catalonia.svg|22px]] [[Barcelona]] <ref>[http://www.bcn.cat Ajuntament de Barcelona]</ref> * [[Faidhle:Flag of Australia.svg|22px]] [[Brisbane]]<ref>[http://www.brisbane.qld.gov.au/ City of Brisbane]</ref> * [[Faidhle:Flag of France.svg|22px]] [[Marseille]]<ref>[http://www.mairie-marseille.fr Ville de Marseille]</ref> * [[Faidhle:Flag of the United States.svg|22px]] [[Philadelphia]] <ref>[http://www.phila.gov City of Philadelphia]</ref> * [[Faidhle:Flag of Latvia.svg|22px]] [[Riga]]<ref>[http://www.riga.lv Rīga]</ref> * [[Faidhle:Flag of Brazil.svg|22px]] [[Rio de Janeiro]]<ref>[http://www.rio.rj.gov.br Prefeitura do Rio de Janeiro]</ref> * [[Faidhle:Flag of the United States.svg|22px]] [[Seattle]] <ref>[http://www.seattle.gov City of Seattle]</ref> * [[Faidhle:Flag of China.svg|22px]] Tianjin<ref>[https://web.archive.org/web/20110208221000/http://www.tj.gov.cn/ 天津]</ref> == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * [http://www.kobe-np.co.jp/ Pàipear Naidheachd a’ Bhaile] * [http://www.kiss-fm.co.jp/ KISS FM Kobe]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] [[Roinn-seòrsa:An t-Seapan]] 25nsw7ijnmgwvjdgxpm2v8s8hrv12fs 0 20475 581907 573358 2026-04-03T00:17:30Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581907 wikitext text/x-wiki Tha '''Duaisean nan Sàr Ghàidheal''' 'nan duaisean bliadhnail a bheir [[Sabhal Mòr Ostaig]] do dhaoine a rinn saothair air leth ann an saoghal na Gàidhlig. Tha iad air a bhith gan toirt seachad aig Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir gach bliadhna bhon a thòisich iad sa bhliadhna 2009. ==Buannaichean na duaise== {|border=0 cellpadding=3 cellspacing=1 style="margin-left:1em;background-color:#fff" class="sortable" |- style="background-color:#9cf;font-weight:bold" ! Bliadhna ! scope="col" class="sortable" | Cò ! scope="col" class="unsortable" | Saothair |- style="background-color:#eef" | rowspan="2" valign="top" | '''2022'''<ref name="ceum2022">{{iomradh naidheachd | url = https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/fbh/64921039 | tiotal = Urram 'Sàr Ghàidheal' ga bhuileachadh air sianar | foillsichear = Naidheachdan a' BhBC | ceann-là = 2023-03-10 | ceann-là_inntrigidh = 2023-03-20 }}</ref> | [[Julie Fowlis]] | Seinneadair |- style="background-color:#eef" | [[Coinneach MacÌomhair]] | Craoladair |- style="background-color:#eef" | rowspan="2" valign="top" | '''2021'''<ref name="ceum2022"/> | Donalda NicFhionghain | |- style="background-color:#eef" | Donnachadh Fearghasdan | |- style="background-color:#eef" | rowspan="2" valign="top" | '''2020'''<ref name="ceum2022"/> | [[Cathaidh Dhòmhnallach]] | Craoladair |- style="background-color:#eef" | Lachaidh MacIllÌosa | |- style="background-color:#eef" | rowspan="2" valign="top" | '''2019'''<ref name="ceum2019">{{iomradh lìon | url = http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/naidheachdan/ceumnachadh-2019 | tiotal = Moit is urram dhan Ghàidhlig aig Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir 2019 | foillsichear = Sabhal Mòr Ostaig | ceann-là_inntrigidh = 2020-10-13 }}</ref> | Agnes Rennie à Leòdhas | rowspan="2" valign="top" | leasachadh coimhearsnachd, obair foillseachaidh agus craoladh sna meadhanan Gàidhlig |- style="background-color:#eef" | Cailean MacIlleathain, à Uibhist a Deas agus an t-Eilean Sgitheanach |- style="background-color:#eef" | rowspan="2" | '''2018'''<ref name="ceum2018">[https://web.archive.org/web/20181118065716/http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/naidheachdan/ceumnachadh-2018 Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir 2018]</ref> | Mairead NicLeòid, à [[Ceann Phàdraig]] || |- style="background-color:#eef" | Iain MacPhàrlain, à [[Muile]] || |- style="background-color:#eef" | rowspan="2" | '''2017'''<ref name="ceum2017">[https://web.archive.org/web/20190507220027/http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/naidheachdan/ceumnachadh-2017 Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir 2017]</ref> | [[Ruairidh MacLeòid nan Duilleagan Gàidhlig|Dr Urr Ruairidh MacLeòid]], à [[Uibhist a Tuath]] || |- style="background-color:#eef" | Iain MacLeòid, à [[Leòdhas]] || |- style="background-color:#eef" | '''2016'''<ref name="ceum2016">[https://web.archive.org/web/20161206103219/http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/naidheachdan/ceumnachadh-2016 Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir 2016]</ref> | [[Aonghas Dubh MacNeacail|Aonghas ‘Dubh’ MacNeacail]], à [[Ùige]] san [[An t-Eilean Sgitheanach|Eilean Sgitheanach]] || Bàrdachd agus sgrìobhadh |- style="background-color:#eef" | '''2016'''<ref name="ceum2016"/> | Lisa Storey || Foillseachadh sa Ghàidhlig |- style="background-color:#eef" | '''2015'''<ref name="ceum2015">[https://web.archive.org/web/20151020195816/http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/naidheachdan/ceumnachadh-2015 Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir 2015]</ref> | [[Calum Dòmhnallach]] || [[Runrig]] |- style="background-color:#eef" | '''2015'''<ref name="ceum2015"/> | [[Ruaraidh Dòmhnallach]] || [[Runrig]] |- style="background-color:#eef" | '''2014'''<ref>[https://web.archive.org/web/20190507220022/http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/naidheachdan/ceumnachadh-an-t-sabhail-2014 Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir 2014]</ref> |[[Chrissie Dick|Criosaidh NicIlle na Brataich]]|| |- style="background-color:#eef" | 2014 || Lachaidh Dick || Obair airson foghlam tro mheadhan na Gàidhlig |- style="background-color:#eef" | '''2013'''<ref>[https://web.archive.org/web/20190507220022/http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/naidheachdan/ceumnachadh-an-t-sabhail-2014 Ceumnachd an t-Sabhail Mhòir 2013]</ref> | [[An Dr Fionnlagh MacLeòid|Dr Fionnlagh MacLeòid]] || |- style="background-color:#eef" | 2013 || Donnchadh MacGuaire || |- style="background-color:#eef" | '''2012'''<ref>[https://web.archive.org/web/20130315070029/http://www.rcdai.org.uk/articles/fr-calum-maclellan-honoured-by-sabhal-m%C3%B2r-ostaig.html Fr. Calum MacLellan honoured by Sabhal Mòr Ostaig]</ref><ref>[http://www.stornowaygazette.co.uk/community/butt-to-barra-district-news-25-10-12-1-2600517 Butt to Barra District News 25/10/12]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | Calum MacGillFhialain, à [[Glaschu]] || |- style="background-color:#eef" | 2012 || [[Mòrag NicLeòid]], à [[Sgalpaigh na Hearadh]] || Obair mhòr aig [[Sgoil Eòlais na h-Alba]] |- style="background-color:#eef" | '''2011'''<ref>[https://web.archive.org/web/20120304203050/http://www.smo.uhi.ac.uk/A-Cholaiste/Naidheachdan/ceumnachadh-2011_gd.html Duaisean nan Sàr Ghaidheal]</ref> | [[Eòin Dòmhnallach (Cille Mhoire)|Eòin Dòmhnallach]], à [[Cille Mhoire, An t-Eilean Sgitheanach|Cille Mhoire]] san [[An t-Eilean Sgitheanach|Eilean Sgitheanach]] || Saothraichean Gàidhlig air taobh tuath an [[An t-Eilean Sgitheanach|Eilein Sgitheanaich]] |- style="background-color:#eef" | 2011 || [[Iain Fearchar Rothach]], à [[Drochaid Sheile]] || Taic dhan a' Ghàidhlig aig ìre phoileataigeach |- style="background-color:#eef" | rowspan="2" valign="top" | '''2010'''<ref>[http://www.hebrides-news.com/sabhal_mor_sar_ghaidheal_151010.html Sàr Ghàidheal award bestowed on two from Western Isles]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[Flòraidh NicNèill]] [[MBE]], à [[Barraigh]] || Seinn Ghàidhlig |- style="background-color:#eef" | Calum MacFhearghais, às [[Rubha, Na h-Eileanan Siar|an Rubha]] || Cruthachadh de ghoireasan is meadhanan Gàidhlig |- style="background-color:#eef" | '''2009'''<ref name=BnaG>[http://www.gaidhlig.org.uk/Default.aspx.LocID-006new0bc.RefLocID-006024006002.Lang-GD.htm Bòrd na Gàidhlig a' comharradh Dòmhnall Meek mar Shàr Ghàidheal]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[An_t-Ollamh_Dòmhnall_Meek|Dòmhnall Meek]], à [[Tiriodh]] || Sgoilearachd is foghlam Gàidhlig |} ==Tùsan== <references/> ==Faic cuideachd== * [[Duais Dhòmhnaill Meek]] {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Duaisean]] [[Roinn-seòrsa:Gàidhlig]] a9d76y1z0p1jxbrjwqq15rx3l8qy8h7 0 21494 581899 578254 2026-04-02T15:37:11Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581899 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha}} 'S e sgoilear, sgrìobhadair agus craoladair a bh' anns an '''Dr Fionnlagh MacLeòid'''. The e aithnichte cuideachd leis an ainm Beurla, '''Dr Finlay MacLeod'''. == A bheatha == Rugadh agus thogadh e ann an [[Nis]], [[Leòdhas]].<ref name="briseadhnacloiche">MacDhòmhnaill, D. (deas.) (1970) ''Briseadh na Cloiche'' Glaschu: Oilthigh Ghlaschu, d.84 </ref> Dh'fhàg e an sgoil aig aois 15 agus chaidh e gu muir agus dh'obraich e mar neach-smàlaidh ann an Lunnainn.<ref name="baschlar">{{iomradh naidheachd | url = https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/sgeulachdan/c51q8qyq1neo | tiotal = An Dr. Fionnlagh MacLeòid: 1937 - 2023 | foillsichear = Naidheachdan a' BhBC | ceann-là = 2023-11-05 | ceann-là_inntrigidh = 2023-12-01 }}</ref> Fhuair e foghlam aig [[Oilthigh Obar Dheathain]] far an robh e na oileanach còmhla ri Dòmhnall Iain MacLeòid.<ref>MacLeod, D.J., 1990. 'Gaelicʼs Recovery'. ann an A. Hetherington (deas.) ''Highlands and Islands: A Generation of Progress''. Aberdeen: Aberdeen University Press, d.162 </ref> Bha e na òraidiche ann an eòlas-inntinn aig Oilthigh Obar Dheathain.<ref name="briseadhnacloiche"/><ref name="thomson92">Thomson, D. (deas.) ''Gàidhlig ann an Albainn'', Glasgow: Gairm 1976, d.92 </ref> Bha e ag obair ann am foghlam mar 'primary adviser' anns na h-Eileanan an Iar.<ref name="thomson92"/> Bha an Dr Fionnlagh MacLeòid am measg a' chiad urrasairean aig [[Sabhal Mòr Ostaig]] còmhla ri [[Sir Iain Noble]], [[Somhairle MacGill-Eain]], D.R. Dòmhnallach, agus Gòrdan Barr.<ref>[https://web.archive.org/web/20130513064958/http://www.smo.uhi.ac.uk/gd/colaiste/eachdraidh-na-colaiste/ Eachdraidh na Colaiste air làrach-lìn SMO]</ref> 'S ann airsan a chaidh a' chiad [[Duais Dhòmhnaill Meek|duais Dhòmhnaill Meek]] a bhuileachadh ann an 2010.<ref>[https://web.archive.org/web/20241126150201/http://www.hebrides-news.com/dr_finlay_literary_prize-23810.html Hebrides News]</ref> Bidh e ag obair mar phreasantair cuideachd, gu sònraichte anns an t-sreath 'Sin Thu Fhèin' air [[BBC Alba]] far am bi e a' còmhradh le iomadh duine ainmeil ann an saoghal nan Gaidheal. Bidh e cuideachd a' nochdadh gu tric air [[Radio nan Gaidheal]] mar aoidh, a' bruidhinn mu eachdraidh na h-Eileanan an Iar agus sgrìobhaidhean Gàidhlig. Chaochail e aig aois 86 [[5 an t-Samhain]] [[2023]].<ref name="baschlar"/> ==Clàr-sgrìobhaidhean== ===Gàidhlig=== ====Leabhraichean==== * ''Turas a' Bhreandain: sgeulachd rèidio''; bhon leabhar aig Tim Severin, na dealbhan le John Love. Steornabhagh, Leodhas: Acair, 1989. * ''Na Teampaill anns na h-Eileanan an Iar'' Stornoway: Acair, 1997. ISBN: 086152103x * ''Tobraichean sláinte anns na h-Eileanan an Iar''; dealbhan le Dòmhnall Iain Caimbeul. Stornoway: Acair, 2000. * ''Cas-cheum an Leòdhas = Footfall in Lewis'' dealbhan le Robert M. Adam, Steòrnabhagh : Acair 2006. * ''Dìomhanas'' Inbhir Nis: CLÀR, 2008. (ceithir sgeulachd thar fhichead, ficsean) * ''Muilnean beaga Leòdhais''; na dealbhan John Love. Steòrnabhagh: Acair, 2009. ISBN 9780961523627 * ''Gormshuil an rìgh'' Inbhir Nis : CLÀR 2010 (a chiad nobhail do dh'inbhich). ====Ficsean ann an irisean agus cruinneachaidhean==== * 'An Cluaisean' ann an MacDhòmhnaill, D. (deas.) ''Briseadh na Cloiche.'' Glaschu: Oilthigh Ghlaschu, 1970, td. 63-69 * 'Victoria agus Albert' ''Gairm'' Àir. 51, d 265 * 'Gèam airson Dithis', ''Gairm'' Àir. 199, d.269. * 'A chàirdean - cà 'il am bàr?', Gath Àir. 9, An t-Earrach 2008, d.10-17. ==== Dealbhan-chluiche ==== * ''Seonaidh''<ref name="briseadhnacloiche"/> * ''Ceann Cropaig''<ref name="briseadhnacloiche"/> * ''An Seachdamh Gealach''<ref name="briseadhnacloiche"/> * ''An Comadaidh''<ref name="briseadhnacloiche"/> * ''Na balaich air Rònaidh: dealbh-chluich airson réidio ann a sia earrainnean''; na deilbh le Dòmhnall Mac a' Ghobhainn. Obar-Dheadhan: Oilthigh Obar-Dheadhan, 1972. * ''Teaghlach Thormoid Bhuidhe: dealbhan-chluiche rèidio'' Steòrnabhagh: Acair, 1990. * 'Bar' ''Gairm'' Àir. 196, d.354. (dealbh-chluich/ còmhradh beag ann an taigh-seinnse, mu chor na Gàidhlig) * 'An Latha a Thàinig an t-Ailbhean’ "Gairm" Àir.197 Geamhradh 2001/2002, d. 63-69. * 'Siorap Ina' ''Gairm'' Àir. 198, d.136. (dealbh-chluich bheag) ====Leabhraichean Chloinne==== * ''Sioba'' Inbhirnis: Club Leabhar 1975. * ''Tothan'' Inbhirnis: Club Leabhar 1975. * ''Tugainn cuairt'' Inbhirnis: An Comunn Gaidhealach Tigh Obar-Thairbh 1976. * ''Rònan agus Brianuilt''; dealbhan le Anndra MacMhoirein. Steòrnabhagh: Acair, 1978. ISBN: 086152005X * ''O Tractar!'' Steòrnabhagh: Acair 1979. * ''Ròin agus Daoine'' le John Love. Steòrnabhagh: Acair 1989. * ''Alasdair MacChoinnich ann an Canada'' Steòrnabhagh: Acair 1991. * ''Mac an t-Srònaich'' le Aonghas MacDhòmhnaill. Steòrnabhagh: Acair 1994. * ''Ailig Aurora'' [Steòrnabhagh]: Stòrlann; Acair, 2010. ====Eadar-theangaichean==== * ''Blàir mhór an t-Saoghail'' le Anna Jungmann, dealbhan le Doffy Weir. Edinburgh: Oliver and Boyd 1977. * leabhar eachdraidh: Hannibal agus Blar Loch Trasimene - Cortes am measg nan Aztecs - An Armada - Blar Abhainn na Fala * ''Na rinn i orra'' le Angharad Tomos. Steòrnabhagh: Acair 1986. ISBN: 086152084X (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''Mac'An Duinn'' le Angharad Tomos. Steòrnabhagh: Acair 1987 ISBN: 0861520800X (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''A' Chnapag'' le Angharad Tomos. Steòrnabhagh: Acair 1988 (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''A' Ghuanag'' le Angharad Tomos. Steòrnabhagh: Acair 1988 (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''Ubhlan tofaidh puth'' le Angharad Tomos. Steòrnabhagh: Acair Earranta 1988 (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''Siud agaibh meic'' le Angharad Tomos. Steòrnabhagh: Acair Earranta 1988 (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''An t-sreang aodaich'' le Angharad Tomos. Steòrnabhagh: Acair 1989. (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''A' Chràg'' le Angharad Tomos Steòrnabhagh: Acair Earranta 1989 (eadar-theangaichte on Chuimris) * ''Sgeulachdan Grimm'' Steòrnabhagh: Acair, 1990. ====Eile==== * ''Cur is Dlùth'' dealbhan le Gus Wylie, roimh-radha le Fionnlagh MacLèoid. (Scotland? s.n.) 1981 (leabhar-iùil na h-Eileanan an Iar) * ''An duine thainig a chunntadh nan tighea''n Steòrnabhagh: Acair (n.d.) (aig NLS) * 'Amhran, le Fionnlagh MacLeòid' ''Gairm'' Àir. 200, d.344. (bàrdachd) * Gaelic arts a way ahead a report for the Scottish Arts Council by Finlay MacLeod (aig [[Leabharlann Nàiseanta na h-Alba]]) * ''Seòid na mara. Stiùireadh do na tidsearan''. le Anna NicDhòmhnaill. Steòrnabhagh: Acair 1989. * 'A' Ghàidhealtachd (2) An-diugh, Litir le Fionnlagh MacLeòid, Siabost, Leòdhas.' ''Gairm'' Àir. 84, d.338. * ''Mac an t-Srònaich'' [clàradh fhuaim] "Leabhar air CD" Steòrnabhagh: Stòrlann, 2007. ===Deasaiche=== * ''Nis aosmhor: the photographs of Dan Morrison'' Fionnlagh Macleòid (deas.) Steòrnabhagh: Acair, 1997. ISBN: 0861521137 * ''Togail Tir: marking time : the map of the Western Isles'' Finlay MacLeod (deas.) Stornoway: Acair agus An Lanntair Gallery, 1989. (cuideachd ''Gairm'' Àir. 149, d 93.) ===Beurla=== * ''The Chapels In the Western Isles'' Stornoway: Acair 1997. ISBN 0861521080 ** dreach Bheurla de ''Na Teampaill'' * ''The healing wells of the Western Isles''; photographs by Donald John Campbell. Stornoway, Isle of Lewis : Acair, 2000 * ''The Norse mills of Lewis''; illustrations by John Love. Steòrnabhagh: Acair 2009 ** dreach Bheurla de ''Muilnean Beaga Leòdhais'' ** ==Sgrìobhaidhean mu a dheidheann== * 'An Sgeilp Leabhraichean: Na Balaich air Rònaidh, le Fionnlagh MacLeòid' ''Gairm'' Àir. 80, d.371. * ''An Introduction to Gaelic Fiction'' le Moray Watson ==Craoladh== ===Prògramman telebhisean=== * Sin Thu Fhèin Glaschu: STV, 15 Dàmhair 2002. 'S i Gillian Rothach a th'aig Fionnlagh MacLeòid air aoigheachd san dàrna prògram de Sin Thu Fhèin. ' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 1 a' chiad chraoladh 01 Lùnastal 2012 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Cathy NicDhòmhnaill.' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 2 a' chiad chraoladh 08 Lùnastal 2012 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Rob Dunbar.' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 3 a' chiad chraoladh 15 Lùnastal 2012 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Morag Craig.' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 4 a' chiad chraoladh 22 Lùnastal 2012 'Fionnlagh MacLeòid ann an còmhradh le Fred MacAmhlaigh.' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 5 a' chiad chraoladh 05 Sultain 2012 'Fionnlagh MacLeòid ann an còmhradh le Roy MacIomhair.' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 6 a' chiad chraoladh 12 Sultain 2012 'Fionnlagh MacLeòid ann an còmhradh le Iain Archie Mac a' Mhaoilein.' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 7 a' chiad chraoladh 19 Sultain 2012 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Joni Buchanan, sgrìobhaiche.' * Sin Thu Fhèin Sreath 2 Prògram 8 a' chiad chraoladh 26 Sultain 2012 'Fionnlagh MacLeòid ann an còmhradh leis An t-Urr. Dòmhnall MacAmhlaigh.' * Sin Thu Fhèin Sreath 3 Prògram 1 a' chiad chraoladh 09 Faoilleach 2013 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri D H M Maciomhair, Neach Gnìomhachais.' * Sin Thu Fhèin Sreath 3 Prògram 2 a' chiad chraoladh 16 Faoilleach 2013 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Gillian Rothach, sgoilear.' * Sin Thu Fhèin Sreath 3 Prògram 3 a' chiad chraoladh 23 Faoilleach 2013 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Dòmhnall Moireasdan, Neach Naidheachd.' * Sin Thu Fhèin Sreath 3 Prògram 4 a' chiad chraoladh 02 Gearran 2013 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Agnes Rennie, riochdaire chroitearan.' * Sin Thu Fhèin Sreath 3 Prògram 6 a' chiad chraoladh Diciadain 13 Gearran 2013 22:30 Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Magaidh Choineagan, craoladair. * Sin Thu Fhèin Sreath ? Prògram ? a' chiad chraoladh: Diciadain 15 Gearran 2012 22:30 'Fionnlagh MacLeòid a' còmhradh ri Aonghas 'Ease' MacLeòid.' ===Prògraman Rèidio=== * Bragar an Taobh Siar an-diugh agus an-dè – am baile, na daoine, na seanchasan agus na h-amhrain, còmhla ri Fionnlagh Macleòid. Diardaoin 21 Cèitean, BBC Radio nan Gaidheal. == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * {{iomradh naidheachd | url = https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/sgeulachdan/cwy9yw21ddjo | tiotal = "Bha e 'son a bhith a' tarraing dhaoine dhan chòmhradh" | foillsichear = Naidheachdan a' BhBC | ceann-là_inntrigidh = 2024-10-24 | ceann-là = 2024-10-22 }} {{DEFAULTSORT:Fionnlagh MacLeòid}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Gàidhlig]] [[Roinn-seòrsa:Gàidheil]] [[Roinn-seòrsa:Daoine à Alba|MacLeòid, Fionnlagh]] svjz15y32chq8mrmnz1sk71qrmlbl56 0 22364 581904 574353 2026-04-02T21:15:32Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581904 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Clarencefield | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH =Clarencefield allmhurach.jpg | MAPA = Mapa dg clarencefield.jpg | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Scotland.svg|22px]] [[Alba]] | CEÀRN = [[Comhairle Dhùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh|Dùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh]] | LEUD = 55° 00′ 11″ Tuath | ASTAIR = 03° 25′ 15″ Iar | FARSAINGEACHD = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 1314 | BLIADHNA = [[2001]] | FÒN = 01461 | DUILLEAG = [http://www.visitsouthernscotland.co.uk/folder-108-clarencefield Clarencefield aig Visit Scotland] }} ‘S e [[baile]] beag dùthchasail faisg air [[Inbhir Anainn]], air an àirde an iar-dheas [[Alba|na h-Alba]] a th' ann an '''Clarencefield'''. Tha e suidhichte aig 26m os cionn ìre na [[Muir|mara]],<ref>[https://web.archive.org/web/20160304191521/http://elevationmap.net/clarencefield-height#menu2 Elevation Map]</ref> air an àirde an ear-dheas [[Comhairle Dhùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh|Dhùin Phris is Gall-Ghaidhealaibh]] ([[Siorrachd Dhùn Phrìs]] ro [[1975]]), eadar [[Mouswald]] agus [[Comar na Drise]], ri taobh [[Allt|an Uillt]] Brow. Tha e 253km air falbh bho [[Obar Dheathain]], 109km bho [[Glaschu|Ghlaschu]], 14km bhon [[Dùn Phrìs|Dùn Phrìs]] agus 107km bho [[Dùn Èideann|Dhùn Èideann]], prìomh-bhaile na [[Dùthaich|dùthcha]].<ref>[http://www.distancefromto.net/ Distances From]</ref> Tha 1,314 duine a' fuireach san sgìre<ref>[http://www.fallingrain.com/world/UK/00/Clarencefield.html Falling Rain]</ref> agus 's e [[Beurla]] a th' ann a’ chiad chànain aig a’ mhòr-chuid dhe na daoine ann an Clarencefield. Tha [[Eaconomaidh]] a' bhaile gu math crochte air [[àiteachas]]. A bharrachd air sin, tha talla a' bhaile,<ref>[http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20121223104604/http%3A//www.dumgal.gov.uk/index.aspx?articleid%3D3504 A' Chomhairle]</ref> oifis a' phuist,<ref>[http://www.thetimenow.com/united_kingdom/dumfries/post_office_services-1354/clarencefield_post_office-139877 The Time Now]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> taigh-òsda<ref>[http://www.comlongon.com/ Comlongon]</ref> agus taigh-seinnse<ref>[http://www.farmersinn.co.uk/ Farmers' Inn]</ref> anns a’ bhaile. Taobh fhoghlaim, chan eil [[sgoil]] ann idir<ref>[https://web.archive.org/web/20141027045904/http://www.dumgal.gov.uk/index.aspx?articleid=1462 A' Chomhairle]</ref> is le sin feumar a dhol bhun-sgoil ann an Comar na Drise agus dhan àrd sgoil ann an Inbhir Anainn. ==Eachdraidh== Tha beul-aithris na sgìre ag innse dhuinn gun do chuir [[Uilleam Uallas]] ruig air feachdan à [[Sasainn]] an seo ann an [[1297]].<ref>[https://web.archive.org/web/20131030013341/http://www.dumfriesshirecompanion.com/Clarencefield.htm Dumfriesshire Companion]</ref> Chaidh tùr dìona a thogail an seo le Cuthbert de Cockpool san [[15mh Linn]].<ref>[http://www.myetymology.com/encyclopedia/Castle_of_Comlongon.html Myetymology]</ref> agus chaidh an lùchairt a thogail ris a thaobh ann an [[1902]]. Ghabh Marion Carruthers ris a bheatha fhèin sa chaisteal ann an [[1570]] leis nach robh i airson a bhith a' pòsadh ris an Ridire Seumas Dùghlasach, à [[Bàrr na Dris]], an dèidh gun d'fhuair esan cead laghail gus a bhith ga pòsadh.<ref>[https://web.archive.org/web/20131030013341/http://www.dumfriesshirecompanion.com/Clarencefield.htm Dumfriesshire Companion]</ref> Chuir [[Raibeart Burns]] trì seachdain san taigh-seinnse an seo ann an [[1796]] nuair a bha e a' fulang galar lìnigeadh a' chridhe. Rachadh e dhan tobar Brow, far a dh'òladh e uisge is snàmhadh e sa mhuir. Bha e tinn is bochd, air sàilleabh nach phàigheadh an riaghaltas a thuarastal mar gàidear. Thuirteadh: ''The muckle deil had got into his pouch and was its only occupant''. Chaochail e an ceann seachdain.<ref>[https://web.archive.org/web/20110204033532/http://www.dumfriesmuseum.demon.co.uk/browwell.html Dumfries Museum]</ref> A-rèir carragh-chuimhne sa bhaile, fhuair 12 duine às a' pharraist bàs [[An Cogadh Mòr|sa Chogadh Mòr]]<ref>[http://www.ukniwm.org.uk/server/show/conMemorial.44104/fromUkniwmSearch/1 UKNIWM]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> agus dithis eile san [[Darna Cogadh]]. == Iomraidhean == <references/> {{Bailtean ann an Siorrachd Dhùin Phrìs}} [[Roinn-seòrsa:Alba]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba]] [[Roinn-seòrsa:Comhairle Dhùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh]] [[Roinn-seòrsa:Siorrachd Dhùn Phrìs]] ho5p6wx5737zgcvhhg059i6h93vzx7m 0 29036 581906 581272 2026-04-02T22:47:44Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581906 wikitext text/x-wiki {{coord|57.247270|-4.915639|display=title}} {{Baile ann an Alba | AINM = Cumhagaidh | BRATACH = | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = Cougie1.jpg | GLACADH=Sealladh air Cumhagaidh bho mhullach Chàrn na Leitir Beithe | MAPA = | DÙTHAICH = [[Alba]] | COMHAIRLE = [[Comhairle na Gàidhealtachd]] | SIORRACHD = [[Siorrachd Inbhir Nis|Inbhir Nis]] | PARRAIST = | LEUD = 57°14′50″ Tuath | ASTAIR = 4°54′56″ Iar | COMHARRADH = NH241210 | Domhan-leud = 57.247270 | Domhan-fhad = -4.915639 | FARSAINGEACHD = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 10-20 | BLIADHNA = | FÒN = 01456 | CÒD-PUIST = | DUILLEAG = |longitude=-4.915639|latitude=57.247270|BEURLA=Cougie}} 'S e tuineachadh beag air [[a' Ghàidhealtachd]] a th' ann an '''Cumhagaidh''' (Beurla: ''Cougie'')<ref>[https://web.archive.org/web/20160305010206/http://www.gaelicplacenames.org/databasedetails.php?id=1578 Ainmean-àite na h-Alba]</ref>. Tha e suidhichte rud beag gu deas air [[Loch Afraig]] agus [[Loch Beinn a' Mheadhoin]] faisg air an Abhainn Deabhag. Tha bàrr uisge aibhne an seo mu 265 meatair os cionn na mara. Tha Cumhagaidh mu 10 cilemeatairean san iar-dheas air [[Tomich]] agus mu 16 cilemeatairean san iar-dheas air [[Canaich]]. 'S e [[A' Mhanachainn]] an thaigh-bhaile, tha e mu 45 cilemeatairean air falbh. Tha Cumhagaidh suidhichte anns an [[Tèarmann Nàdair Nàiseanta]] (NNR) [[Gleann Afraig]]. == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == {{commonscat|Cougie|Cumhagaidh}} * [https://web.archive.org/web/20150329175800/http://www.nnr-scotland.org.uk/glen-affric/ Glen Affric NNR] - Duilleag oifigeil (Beurla) * [https://web.archive.org/web/20141124221349/http://glenaffric.org/glen_affric.html Glen Affric] (Beurla) * [http://www.scottish-places.info/towns/townfirst4472.html Gazetteer for Scotland] Fios agus mapaichean (Beurla) == Dealbhan == <gallery> Faidhle:Cougie2.jpg|Air mullach Chàrn na Leitir Beithe, sealladh gu tuath Faidhle:Cougie3.jpg|Air mullach Chàrn na Leitir Beithe, sealladh chun na h-àirde an iar-dheas </gallery> [[Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba]] [[Roinn-seòrsa:Comhairle na Gàidhealtachd]] lhl8o33rbdn4ipiidw9jh70fxdmvnb2 0 32853 581900 581250 2026-04-02T20:04:52Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581900 wikitext text/x-wiki {{Baile ann an Alba | AINM = Canaich | BRATACH = | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = Hillside above Cannich - geograph.org.uk - 1011680.jpg | GLACADH= | COMHAIRLE = [[Comhairle na Gàidhealtachd]] | SIORRACHD = [[Siorrachd Inbhir Nis|Inbhir Nis]] | PARRAIST = | LEUD = 57° 21′ Tuath | ASTAIR = 4° 46′ Iar | COMHARRADH = NH337317 | Domhan-leud = 57.34357 | Domhan-fhad = -4.76507 | FARSAINGEACHD = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 200 | BLIADHNA = 1971 | FÒN = 01456 | CÒD-PUIST = | DUILLEAG = }} 'S e baile beag ann an [[Alba]] a tha ann an '''Canaich''' (Beurla: ''Cannich'').<ref>{{iomradh lìon | url = https://www.ainmean-aite.scot/placename/cannich/ | tiotal = Cannich - Canaich - Inverness area | foillsichear = [[Ainmean-Àite na h-Alba]] | ceann-là_inntrigidh =2020-07-27}}</ref> Tha e suidhichte air [[a' Ghàidhealtachd]] aig ceann an ear air [[Gleann Canaich]], far a bheil [[Gleann Urchadain]], [[Gleann Afraig]] agus Gleann Canaich a' coinneachadh. Tha uisge [[Abhainn Canaich]] a' sruthadh don [[Abhainn Glas]] an seo. Tha an t-ainm Canaich a' ciallachadh àite far a bheil canach a' fàs.<ref>{{Iomradh leabhar|ainm=Iain|sloinneadh=Taylor|ceann-là=2022|tiotal=The placenames of Scotland|deasachadh=1d|ceann-là_tùsail=|foillsichear=Birlinn Ltd|ionad=Dùn Èideann|duilleagan=52|isbn=978-1-78027-771-4}}</ref> Tha taigh eachdraidheil, [[Taigh Chomair]], anns aʼ bhaile. Tha an rathad A831 bho [[Druim na Drochaid|Dhruim na Drochaid]] dhan [[A' Mhanachainn|Mhanachainn]] a' leantainn tro Chanaich. Chaidh an sgioba iomain Srath Ghlais, [[Srath Ghlais (Iomain)|Comunn Camanachd Straghlais]], a chur air bhonn anns a' bhaile seo ann an [[1879]].<ref>[https://web.archive.org/web/20171209044551/http://www.strathglassshintyclub.co.uk/the-club/founding/ Eachdraidh Comunn Camanachd Straghlais] (Beurla)</ref> == Iomraidhean == <references /> == Ceanglaichean a-mach == {{commonscat|Cannich|Canaich}} * [http://www.bbc.co.uk/scotland/alba/radio/cuairtean/inbhirnis/canaich.shtml BBC Alba Cuairtean: Cannaich] * [https://web.archive.org/web/20150329175800/http://www.nnr-scotland.org.uk/glen-affric/ Glen Affric NNR] - Duilleag oifigeil (Beurla) * [https://web.archive.org/web/20141124221349/http://glenaffric.org/glen_affric.html Glen Affric] (Beurla) * [http://www.scottish-places.info/towns/townfirst577.html Gazetteer for Scotland] Fios agus mapaichean (Beurla) * [http://www.strathglassshintyclub.co.uk/ Comunn Camanachd Straghlais] Làrach oifigeil (Beurla) * [https://web.archive.org/web/20150216150959/http://glenaffric.org/heritage_people_places.html Glen Affric: People & Places] Eachdraidh (Beurla) * [http://www.undiscoveredscotland.co.uk/cannich/cannich/ Canaich air undiscoveredscotland.co.uk] (Beurla) == Dealbhan == <gallery> Faidhle:Glen Affric and Strathglass - geograph.org.uk - 1534902.jpg|Mapa luchd-coiseachd ann an Canaich Faidhle:Cannich - geograph.org.uk - 731673.jpg|Canaich Faidhle:Old croft in Cannich Forest - geograph.org.uk - 172666.jpg|Seann chroit ann an Coille Canaich Faidhle:Stream in forest near Cannich - geograph.org.uk - 944243.jpg|Allt nan Achaidhean faisg air Canaich </gallery> {{Àird}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba]] h0a0bwdalu257fbk4tvhkflww6oauel 0 33008 581909 495165 2026-04-03T02:02:58Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581909 wikitext text/x-wiki ’S e co-fharpais fhilmichean ghoirid sa Ghàidhlig a th’ ann am '''FilmG'''. Chaidh FilmG a chur air bhog le [[MG Alba]] ann an 2008 leis an amas tàlant ùr a thoirt gu bàrr a thèid a leasachadh airson BBC ALBA. Bidh am farpais a’ ruith gach bliadhna eadar an Lùnastal agus am Faoilleach le dà fharpais fa-leth, tè airson aois 12-17, agus tè airson inbhich. ’S e riatanasan na farpaise gum bi am film ann an Gàidhlig agus eadar 3 agus 5 mionaidean a dh’fhaid le tiotalan. Gheibhear taic bhon sgioba FilmG agus tha uidheam ri fhaighinn air iasad an asgaidh. == Ceanglaichean a-mach == * [http://filmg.co.uk/ Làrach-lìn FilmG]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [https://www.facebook.com/filmg FilmG air Facebook] * [http://www.bbc.co.uk/naidheachdan/32128936 BBC: Naidheachdan: 2015-03-31: Duaisean FilmG 2015 ann an Glaschu] [[Roinn-seòrsa:Buidhnean Gàidhlig]] lrhxs6mbj036q315nuzwotxiuzoo36p 10 33379 581902 571920 2026-04-02T20:50:43Z Milenioscuro 7944 ([[c:GR|GR]]) [[File:Kazakhstan-Astana.png]] → [[File:Astana in Kazakhstan.svg]] updated svg 581902 wikitext text/x-wiki {| cellpadding="4" cellspacing="0" style="width: 280px; float: right; margin: 0 0 1em 1em; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" |- | style="background:#ACE1AF; text-align:center; font-size:150%;" colspan="2" | '''{{{AINM}}}''' {{#ifeq: -{{{BRATACH|}}}{{{LÙIREACH|}}}| - | | {{(!}} style="margin-top: 0.3em; padding-top: 0.3em; text-align:center; font-size:70%;" cellpadding="2" cellspacing="0" {{!-}} {{!}} style="width: 145px;" {{!}} [[Faidhle:{{{BRATACH|Vlag ontbreekt.svg}}}|140px]] {{!}} style="width: 145px;" {{!}} [[Faidhle:{{{LÙIREACH|Sin escudo.svg}}}|{{{LÙIREACH_LEUD|50}}}px]] {{!-}} {{!}} style="width: 145px;" {{!}} {{#ifeq: -{{{BRATACH|}}}| - | ''gun bhratach'' | '''[[Bratach a' bhaile]]'''}} {{!}} style="width: 145px;" {{!}} {{#ifeq: -{{{LÙIREACH|}}}| - | ''gun ghearradh-arm'' | '''[[Gearradh-arm]]<br>no [[Seula]]'''}} {{!)}} }} |- <!----------Dealbh----------> {{#if:{{{DEALBH|}}} |<!--then:--> {{!}}colspan="2" style="text-align:center;"{{!}} [[Faidhle:{{{DEALBH}}}|300px|]]<br>{{#if:{{{GLACADH|}}}|<!--then:-->{{{GLACADH}}}}} {{!-}} }} |- <!----------Mapa----------> |- | colspan="2" style="background:#f9f9f9; text-align:center;" | [[Faidhle: {{{MAPA}}}|300x300px]] |- | style="background:#ACE1AF; text-align:center;" colspan="2" | '''Suidheachadh''' |- | '''[[Dùthchannan]]''' |- {{#if: {{{DÙTHAICH1|}}} | {{!}} style="width: 30px;" {{!}} [[Faidhle:{{{BRATACH1|Vlag ontbreekt.svg}}}|30px]] {{{DÙTHAICH1}}} {{!}} {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH1|'''[[Àireamh_Shluaigh?]]'''}}} }} |- {{#if: {{{DÙTHAICH2|}}} | {{!}} style="width: 30px;" {{!}} [[Faidhle:{{{BRATACH2|Vlag ontbreekt.svg}}}|30px]] {{{DÙTHAICH2}}} {{!}} {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH2|'''[[Àireamh_Shluaigh?]]'''}}} }} |- {{#if: {{{DÙTHAICH3|}}} | {{!}} style="width: 30px;" {{!}} [[Faidhle:{{{BRATACH3|Vlag ontbreekt.svg}}}|30px]] {{{DÙTHAICH3}}} {{!}} {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH3|'''[[Àireamh_Shluaigh?]]'''}}} }} |- {{#if: {{{DÙTHAICH4|}}} | {{!}} style="width: 30px;" {{!}} [[Faidhle:{{{BRATACH4|Vlag ontbreekt.svg}}}|30px]] {{{DÙTHAICH4}}} {{!}} {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH4|'''[[Àireamh_Shluaigh?]]'''}}} }} |- {{#if: {{{DÙTHAICH5|}}} | {{!}} style="width: 30px;" {{!}} [[Faidhle:{{{BRATACH5|Vlag ontbreekt.svg}}}|30px]] {{{DÙTHAICH5}}} {{!}} {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH5|'''[[Àireamh_Shluaigh?]]'''}}} }} |- {{#if: {{{CEÀRN|}}} | {{!}} '''[[Ceàrn]]''' {{!}} {{{CEÀRN}}} {{!-}} }} {{#if: {{{SGÌRE|}}} | {{!}} '''[[Sgìre]]''' {{!}} {{{SGÌRE}}} {{!-}} }} |- | style="background:#ACE1AF; text-align:center;" colspan="2" | '''Feartan fiosaigeach''' |- {{#if: {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH|}}} | {{!}} '''[[Àireamh-shluaigh]]''' {{!}} {{formatnum:{{{ÀIREAMH_SHLUAIGH}}}}} {{#if: {{{BLIADHNA}}} | <small>({{{BLIADHNA}}})</small> }} {{!-}} }} {{#if: {{{DUILLEAG|}}} | {{!}} '''Duilleag oifigeil''' {{!}} {{{DUILLEAG}}} {{!-}} }} |}<noinclude> <br style="clear: both;" /> '''Dèanaibh leth-bhreac den teacsa seo agus cuiribh na h-ainmean agus na dealbhan ceart ann an dèidh an =.''' <nowiki>{{Template:Sluagh | AINM = | BRATACH = | BRATACH1 = | BRATACH2 = | BRATACH3 = | BRATACH4 = | BRATACH5 = | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = | GLACADH= | MAPA = | DÙTHAICH = | DÙTHAICH1 = | DÙTHAICH2 = | DÙTHAICH3 = | DÙTHAICH4 = | DÙTHAICH5 = | CEÀRN = | SGÌRE = | COMHARRADH = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = | ÀIREAMH_SHLUAIGH1 = | ÀIREAMH_SHLUAIGH2 = | ÀIREAMH_SHLUAIGH3 = | ÀIREAMH_SHLUAIGH4 = | ÀIREAMH_SHLUAIGH5 = | BLIADHNA = | DUILLEAG = }} </nowiki> '''Seo eisimpleir ciamar a tha sibh a' lionadh a' bhocsa:''' <nowiki>{{Template:Sluagh | AINM = Astana | BRATACH = Flag of Astana.svg | LÙIREACH = Astana1.svg | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = | GLACADH= Bayterek | MAPA = Kazakhstan-Astana.png | DÙTHAICH = [[Casachstan]] | CEÀRN = | SGÌRE = | COMHARRADH = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 577300 | BLIADHNA = 2007 | DUILLEAG = [http://www.astana.dan.kz www.astana] }}</nowiki> =='''Barrachd fiosrachaidh:'''== Tha barrachd fiosrachaidh airson luchd ionnsachaidh ri fhaighinn air an [[Teamplaid_talk:Sluagh|duilleag deasbaireachd]]. {| border="1" | AINM = | Cuiribh ainm a’ bhaile an seo, m.e.: Astana. Ma bhios dà ainm air a’ bhaile, cuiribh iad ri chèile mar seo: Αθήνα<nowiki><br></nowiki>An Àithne. Seo eisimpleir: [[An Àithne]] |- | BRATACH = | Cuiribh ainm na deilbhe an seo, m.e.: Flag of Astana.png . Mura bheil bratach agaibh, cuiribh a-mach an loidhne <nowiki>( | BRATACH =)</nowiki>. Seo eisimpleir: [[Longyearbyen]] |- | LÙIREACH = | Cuiribh ainm na deilbhe (lùireach neo seula) an seo, m.e.: Seal of Astana.svg. Mura bheil lùireach/seala agaibh, cuiribh a-mach an loidhne <nowiki>( | LÙIREACH = )</nowiki>. Seo eisimpleir: [[An Àithne]] |- |LÙIREACH_LEUD | Ma bhios an lùireach ro bheag, bidh e a’ fàs nas motha ma chuireas sibh àireamh nas motha ann, m.e.:100. Seo eisimpleir: [[Los Angeles]] |- | MAPA = | Cuiribh ainm a’ mhapa le suidheachadh a’ bhaile an seo, m.e.: Astana in Kazakhstan.svg . Mura bhios mapa agaibh, cuiribh dealbh a’ bhaile an seo. Seo eisimpleir: [[Wittenberg]] |- | DÙTHAICH = | Cuiribh ainm na dùthcha an seo le [[ ]] mun cuairt airson ceangail fhaighinn gu duilleag na dùthcha, m.e.: <nowiki> [[Kazakhstan]]</nowiki>. Dèanaibh cinnteach gu bheil litreachadh ceart ann. |- | CEÀRN = | Tha am fear seo roghainneil. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | SGÌRE = | Tha am fear seo roghainneil. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | COMHARRADH = | airson bailtean Breatannach a-mhàin: cuiribh [[Teamplaid:Gbmappingsmall/doc|comharradh-clèithe]] ann, m.e.: NO4030. Seo eisimpleir: [[Dùn Dèagh]]. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- |ÀIREAMH_SHLUAIGH= | Cuiribh àireamh an t-sluaigh an seo, gun phuing ‘s gun bheàrn, m.e.: 577300. Nochdaidh an dlùths leis fhèin san t-samhail. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | BLIADHNA = | Cuiribh a' bhliadhna an seo, agus an t-àm a chaidh muinntir a' bhaile a chunntadh m.e.: 2007 |- | DUILLEAG = | Cuiribh an duilleag eadar-lìon oifigeil an seo, m.e.:<nowiki>[http://www.astana.dan.kz www.astana]</nowiki>. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |} '''Seo eisimpleir ciamar a tha am bocsa a' nochadh anns an aiste:''' {{Template:Baile | AINM = Astana | BRATACH = Flag of Astana.svg | LÙIREACH = Seal of Astana.svg | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = | GLACADH= Bayterek | MAPA = Astana in Kazakhstan.svg | DÙTHAICH = [[Casachstan]] | CEÀRN = | SGÌRE = | COMHARRADH = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 577300 | BLIADHNA = 2007 | DUILLEAG = [http://www.astana.dan.kz www.astana] }} [[Roinn-seòrsa:Teamplaid]] [[bg:Шаблон:НМ]] [[ca:Plantilla:Infotaula de municipi]] [[da:Skabelon:Infoboks by]] [[en:Template:Infobox Settlement]] [[eo:Ŝablono:Urbokadro]] [[hsb:Předłoha:Město]] [[lv:Veidne:Pilsēta]] [[ja:Template:世界の市]] [[ro:Format:Casetă oraş]] [[sv:Mall:Ortsfakta Sverige]] [[uk:Шаблон:Картка:Місто]] [[zh:Template:Infobox City]] </noinclude> <noinclude> <templatedata> { "params": { "AINM": {}, "BRATACH": {}, "LÙIREACH": {}, "LÙIREACH_LEUD": {}, "DEALBH": {}, "GLACADH": {}, "MAPA": {}, "DÙTHAICH": {}, "CEÀRN": {}, "SGÌRE": {}, "COMHARRADH": {}, "ÀIREAMH_SHLUAIGH": {}, "BLIADHNA": {}, "DUILLEAG": {}, "DÙTHAICH1": {}, "DÙTHAICH2": {}, "DÙTHAICH3": {}, "DÙTHAICH4": {}, "DÙTHAICH5": {}, "BRATACH1": {}, "BRATACH2": {}, "BRATACH3": {}, "BRATACH4": {}, "BRATACH5": {}, "ÀIREAMH_SHLUAIGH1": {}, "ÀIREAMH_SHLUAIGH2": {}, "ÀIREAMH_SHLUAIGH3": {}, "ÀIREAMH_SHLUAIGH4": {}, "ÀIREAMH_SHLUAIGH5": {} }, "paramOrder": [ "AINM", "BRATACH", "BRATACH1", "BRATACH2", "BRATACH3", "BRATACH4", "BRATACH5", "LÙIREACH", "LÙIREACH_LEUD", "DEALBH", "GLACADH", "MAPA", "DÙTHAICH", "DÙTHAICH1", "DÙTHAICH2", "DÙTHAICH3", "DÙTHAICH4", "DÙTHAICH5", "CEÀRN", "SGÌRE", "COMHARRADH", "ÀIREAMH_SHLUAIGH", "ÀIREAMH_SHLUAIGH1", "ÀIREAMH_SHLUAIGH2", "ÀIREAMH_SHLUAIGH3", "ÀIREAMH_SHLUAIGH4", "ÀIREAMH_SHLUAIGH5", "BLIADHNA", "DUILLEAG" ] } </templatedata> </noinclude> 14vwrz1p55jv7as5zy18n96nrj5kx5r 0 33598 581910 580081 2026-04-03T05:19:15Z Gliwi 24101 ([[c:GR|GR]]) [[File:Wappen Hildburghausen.png]] → [[File:DEU Hildburghausen COA.svg]] PNG → SVG 581910 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Hildburghausen | LÙIREACH = DEU Hildburghausen COA.svg | LÙIREACH_LEUD = 80 | MAPA = Hildburghausen in HBN.png | DEALBH = Hildburghausen Historisches Rathaus.jpg | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Germany.svg |22px]] [[A' Ghearmailt]] | CEÀRN = [[Faidhle:Wappen Landkreis Hildburghausen.svg|18px]] Hildburghausen | SGÌRE = [[Faidhle:Flag of Thuringia.svg|22px]] [[Thüringen]] | LEUD = 50° 25' 34' Tuath | ASTAIR = 10° 43' 44' Ear | FARSAINGEACHD = 72.94 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 11746 | BLIADHNA = 2013 | FÒN = +49 (0)3685 | DUILLEAG = [http://www.hildburghausen.de A' Chomhairle] }} ‘S e [[baile]] meadhanach faisg air [[Coburg]] ann an cridhe [[A' Ghearmailt|na Gearmailte]] a th’ ann an '''Hildburghausen'''. Tha e suidhichte aig 381m os cionn ìre na [[Muir|mara]], ri taobh [[Abhainn|na h-aibhne]] ''Werra'' am broinn na stàite [[Thüringen]]. Tha am baile 74km air falbh bho [[Weimar]], 64km bho [[Erfurt]], 114km bho [[Nürnberg]] agus 298km bho [[Berlin|Bherlin]].<ref>[http://www.luftlinie.org Luft Linie]</ref> Tha 11,746 duine a' fuireach ann.<ref>[https://www.destatis.de Destatis]</ref> ==Eachdraidh== Chaidh Hildburghausen a chlàradh airson a' chiad turais ann an [[1234]] mar ''Hilteburgehusin'' ann an t-seann [[Gearmailtis|Ghearmailtis]] agus mar ''Villa Hilperti'' ann an [[Laideann]].<ref>[http://thueringen-universal.de/orte/hildburghausen Thüringen Universal]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Chaidh [[eaglais]] a thogail ann an [[1286]], Talla a' Bhaile ann an [[1314]] agus fhuair e a chuid chòirichean a thaobh mhalairt agus chìsean ann an [[1324]].<ref>[http://www.ummerstadt.de/Geschichliches/Ummerstadt837/ummerstadt837.htm Ummerstadt]</ref> Ràinig na ciad [[Iùdhachd|Iùdhaich]] ann an [[1331]]. Chan e coimhearsnachd mhòr a bh' ann a-riamh agus aig a' char na bu mhò bha 130 nan tàmh sa bhaile san [[19mh Linn]] ach dìreach 30 ann an [[1933]].<ref>[https://web.archive.org/web/20250112003831/http://germansynagogues.com/index.php/synagogues-and-communities?pid=65&sid=647:hildburghausen German Synagogues]</ref> Thog fear air an robh Simon Levi [[Sionagog]] ann an [[1811]] ach thug na Nàsaich air na Iùdhaich ga reic. Thoisich [[An t-Ath-Leasachadh]] a-measg na coimhearsnachd [[Crìosdaidh]] ann an [[1524]] agus ghabh iad ris uile gu lèir ann an [[1528]]. Thogadh [[sgoil]] ann an [[1541]].<ref>[https://web.archive.org/web/20141013180955/http://www.thueringen.info/hildburghausen-geschichte-der.html Thüringen Info]</ref> Eadar [[1618]] agus [[1648]] thuit àireamh-sluaigh a' bhaile bho 2,500 gu dìreach 700 air sàilleabh gu robh am baile gu math bochd an dèidh [[Cogadh nan 30 Bliadhna]], bha an t-[[eaconomaidh]] ann an droch staing, bha am baile air a mhilleadh, bha an t-acras ann agus, a bharrachd air sin, chaochail mòran leis a' phlaigh.<ref>[https://web.archive.org/web/20141013180955/http://www.thueringen.info/hildburghausen-geschichte-der.html Thüringen Info]</ref> B' e [[prìomh-bhaile]] na [[Diùcachd Sagsainn-Hildburghausen]] a bh' ann bho [[1680]] gu ruige [[1826]], nuair a chaidh e a thoirt a-steach gu [[Diùcachd Sagsainn-Meiningen|Sagsainn-Meiningen]]. Bha oifis na Biografisches Institut suidhichte an seo eadar [[1828]] agus [[1874]]. Chaidh rèile a thogail ann an [[1858]] eadar [[Eisenach]], [[Meiningen]], Hildburghausen agus Coburg.<ref>[https://web.archive.org/web/20160419233411/http://www.dampflokwerk.de/geschichte.htm Dampflokwerk]</ref> Chaidh am baile a thoirt a-steach gu Thüringen ann an [[1920]], an dèidh [[Ar-a-mach na Gearmailt]]. Bho [[1934]] agus [[1940]] bha 522 fireannaich agus 458 boireannaich air an seasgachadh an aghaidh an toil mar phàirt phrògram air a chur air dòigh leis na [[Nàsachd|Nàsaich]] agus chaidh iomadh duine a bha san [[taigh-caothaich]] a mharbhadh mar phàirt phrògram Nàsach eile, air an robh Aktion T4.<ref>[http://www.bundesarchiv.de/geschichte_euthanasie/Inventar_euth_doe.pdf Bundesarchiv]</ref> Air [[7 an Giblean]] [[1945]] chaidh an taigh-gruide a mhilleadh rè bomadaireachd agus chaidh an caisteal a leigeil na thobht.<ref>[http://www.hofbraeu-muenchen.de/en/brewery/history/ Hofbrau]</ref> Bha na bha air fhàgail dhen chaisteal a leagadh eadar [[1949]] agus [[1950]]. ==Bailtean Co-cheangailte== *[[Faidhle:Flag of Hungary.svg|22px]] [[Kisvárda]] *[[Faidhle:Flag of Germany.svg|22px]] [[Würselen]] == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == *[http://www.thuerignen.de/ Riaghaltas Thüringen]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] [[Roinn-seòrsa:A' Ghearmailt]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean anns A' Ghearmailt]] rckzbrjf9kgyxojfe205tl7thsuvrax 10 33868 581903 571921 2026-04-02T20:50:44Z Milenioscuro 7944 ([[c:GR|GR]]) [[File:Kazakhstan-Astana.png]] → [[File:Astana in Kazakhstan.svg]] updated svg 581903 wikitext text/x-wiki {| cellpadding="4" cellspacing="0" style="width: 280px; float: right; margin: 0 0 1em 1em; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" |- | style="background:#ACE1AF; text-align:center; font-size:150%;" colspan="2" | '''{{{AINM}}}''' {{#ifeq: -{{{BRATACH|}}}{{{LÙIREACH|}}}| - | | {{(!}} style="margin-top: 0.3em; padding-top: 0.3em; text-align:center; font-size:70%;" cellpadding="2" cellspacing="0" {{!-}} {{!}} style="width: 145px;" {{!}} [[Faidhle:{{{BRATACH|Vlag ontbreekt.svg}}}|140px]] {{!}} style="width: 145px;" {{!}} [[Faidhle:{{{LÙIREACH|Sin escudo.svg}}}|{{{LÙIREACH_LEUD|50}}}px]] {{!-}} {{!}} style="width: 145px;" {{!}} {{#ifeq: -{{{BRATACH|}}}| - | ''gun bhratach'' | '''[[Bratach a' bhaile]]'''}} {{!}} style="width: 145px;" {{!}} {{#ifeq: -{{{LÙIREACH|}}}| - | ''gun ghearradh-arm'' | '''[[Gearradh-arm]]<br>no [[Seula]]'''}} {{!)}} }} |- <!----------Dealbh----------> {{#if:{{{DEALBH|}}} |<!--then:--> {{!}}colspan="2" style="text-align:center;"{{!}} [[Faidhle:{{{DEALBH}}}|300px|]]<br>{{#if:{{{GLACADH|}}}|<!--then:-->{{{GLACADH}}}}} {{!-}} }} |- <!----------Mapa----------> {{#if:{{{MAPA|}}} |<!--then:--> {{!}}colspan="2" style="background:#f9f9f9; text-align:center;" {{!}} [[Faidhle:{{{MAPA}}}|300x300px]] {{!-}} }} |- | style="background:#ACE1AF; text-align:center;" colspan="2" | '''Suidheachadh''' |- | '''[[Dùthaich]]''' | {{{DÙTHAICH}}} |- {{#if: {{{CEÀRN|}}} | {{!}} '''[[Ceàrn]]''' {{!}} {{{CEÀRN}}} {{!-}} }} {{#if: {{{SGÌRE|}}} | {{!}} '''[[Sgìre]]''' {{!}} {{{SGÌRE}}} {{!-}} }} {{#if: {{{PRÌOMH-BHAILE|}}} | {{!}} '''[[Prìomh-bhaile]]''' {{!}} {{{PRÌOMH-BHAILE}}} {{!-}} }} {{#if: {{{BAILE AS MOTHA|}}} | {{!}} '''[[Baile as motha]]''' {{!}} {{{BAILE AS MOTHA}}} {{!-}} }} {{#if: {{{ÙGHDARRAS IONADAIL|}}} | {{!}} '''[[Ughdarras Ionadail]]''' {{!}} {{{ÙGHDARRAS IONADAIL}}} {{!-}} }} {{#if: {{{TIOTAL AN CEANNARD|}}} | {{!}} '''[[Tiotal an Ceannard]]''' {{!}} {{{TIOTAL AN CEANNARD}}} {{!-}} }} {{#if: {{{CEANNARD|}}} | {{!}} '''[[Ceannard]]''' {{!}} {{{CEANNARD}}} {{!-}} }} | '''[[Co-chomharran an Domhain|Co-chomharran]]''' | {{{LEUD}}}<br />{{{ASTAIR}}} |- {{#if: {{{COMHARRADH|}}} | {{!}} '''Comharradh-clèithe''' {{!}} {{gbmappingsmall| {{{COMHARRADH}}} }} {{!-}} }} |- | style="background:#ACE1AF; text-align:center;" colspan="2" | '''Feartan fiosaigeach''' |- {{#if: {{{FARSAINGEACHD|}}} | {{!}} '''[[Farsaingeachd]]''' {{!}} {{formatnum: {{{FARSAINGEACHD}}} }} km² {{!-}} }} {{#if: {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH|}}} | {{!}} '''[[Àireamh-shluaigh]]''' {{!}} {{formatnum:{{{ÀIREAMH_SHLUAIGH}}}}} <small>({{{BLIADHNA}}})</small> {{!-}} }} {{#if: {{booland| {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH|}}} | {{{FARSAINGEACHD|}}} }} | {{!}} '''[[Dlùths]]''' {{!}} {{formatnum: {{#expr: {{{ÀIREAMH_SHLUAIGH}}} / {{{FARSAINGEACHD}}} round 2}} }}/km² {{!-}} }} |- | style="background:#ACE1AF; text-align:center;" colspan="2" | '''Fios Eile''' |- {{#if: {{{MUINNTIR |}}} | {{!}} '''[[Ainm nam Muinntir]]''' {{!}} {{{MUINNTIR }}} {{!-}} }} {{#if: {{{CÀNAN|}}} | {{!}} '''[[Cànan]]''' {{!}} {{{CÀNAN}}} {{!-}} }} {{#if: {{{FÒN|}}} | {{!}} '''[[Àireamh fòn]]''' {{!}} {{{FÒN}}} {{!-}} }} {{#if: {{{LÀRACH-LÌN|}}} | {{!}} '''Làrach-lìn Oifigeil''' {{!}} {{{LÀRACH-LÌN}}} {{!-}} }} |}<noinclude> <br style="clear: both;" /> '''Dèanaibh leth-bhreac den teacsa seo agus cuiribh na h-ainmean agus na dealbhan ceart ann an dèidh an =.''' <nowiki>{{Template:Sgìre | AINM = | BRATACH = | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = | DEALBH = | GLACADH= | MAPA = | DÙTHAICH = | CEÀRN = | SGÌRE = | PRÌOMH-BHAILE = | BAILE AS MOTHA = | ÙGHDARRAS IONADAIL = | TIOTAL AN CEANNARD = | CEANNARD = | LEUD = | ASTAIR = | COMHARRADH = | FARSAINGEACHD = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = | BLIADHNA = | MUINNTIR = | CÀNAN = | FÒN = | Làrach-lìn = }} </nowiki> '''Seo eisimpleir ciamar a tha sibh a' lionadh a' bhocsa:''' <nowiki>{{Template:Sgìre | AINM = Astana | BRATACH = Flag of Astana.svg | LÙIREACH = Astana1.svg | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = | GLACADH= Bayterek | MAPA = Kazakhstan-Astana.png | DÙTHAICH = [[Casachstan]] | CEÀRN = | SGÌRE = | PRÌOMH-BHAILE = [[Strasbourg]] | BAILE AS MOTHA = | ÙGHDARRAS IONADAIL = [[Conseil régional d'Alsace]] | TIOTAL AN CEANNARD = Président | CEANNARD = [[Philippe Richert]] ([[Union pour un mouvement populaire|UMP]]) | LEUD = 51° 10' Tuath | ASTAIR = 71° 25' Ear | COMHARRADH = | FARSAINGEACHD = 710.2 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 577300 | BLIADHNA = 2007 | MUINNTIR = Alsacien | CÀNAN = [[Alémanique]]<br />[[Alsacien]]<br /> | FÒN = +7-3172 | Làrach-lìn = [http://www.astana.dan.kz www.astana] }}</nowiki> =='''Barrachd fiosrachaidh:'''== Tha barrachd fiosrachaidh airson luchd ionnsachaidh ri fhaighinn air an [[Deasbaireachd na teamplaid:Baile|duilleig deasbaireachd]]. {| border="1" | AINM = | Cuiribh ainm a’ bhaile an seo, m.e.: Astana. Ma bhios dà ainm air a’ bhaile, cuiribh iad ri chèile mar seo: Αθήνα<nowiki><br></nowiki>An Àithne. Seo eisimpleir: [[An Àithne]] |- | BRATACH = | Cuiribh ainm na deilbhe an seo, m.e.: Flag of Astana.svg . Mura bheil bratach agaibh, cuiribh a-mach an loidhne <nowiki>( | BRATACH =)</nowiki>. Seo eisimpleir: [[Longyearbyen]] |- | LÙIREACH = | Cuiribh ainm na deilbhe (lùireach neo seula) an seo, m.e.: Seal of Astana.svg. Mura bheil lùireach/seala agaibh, cuiribh a-mach an loidhne <nowiki>( | LÙIREACH = )</nowiki>. Seo eisimpleir: [[An Àithne]] |- |LÙIREACH_LEUD | Ma bhios an lùireach ro bheag, bidh e a’ fàs nas motha ma chuireas sibh àireamh nas motha ann, m.e.:100. Seo eisimpleir: [[Los Angeles]] |- | MAPA = | Cuiribh ainm a’ mhapa le suidheachadh a’ bhaile an seo, m.e.: Astana in Kazakhstan.svg . Mura bhios mapa agaibh, cuiribh dealbh a’ bhaile an seo. Seo eisimpleir: [[Wittenberg]] |- | DÙTHAICH = | Cuiribh ainm na dùthcha an seo le [[ ]] mun cuairt airson ceangail fhaighinn gu duilleag na dùthcha, m.e.: <nowiki> [[Kazakhstan]]</nowiki>. Dèanaibh cinnteach gu bheil litreachadh ceart ann. |- | CEÀRN = | Tha am fear seo roghainneil. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | SGÌRE = | Tha am fear seo roghainneil. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | PRÌOMH-BHAILE = | Am baile aig a bheil ùghdarras anns an sgìre. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | BAILE AS MOTHA = | Am baile as motha a rèir àireamh-shluaigh. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | ÙGHDARRAS IONADAIL = | An t-ainm a th' air an ùghdarras sgìreil no roinneil. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | TIOTAL AN CEANNARD = | An tiotal a chleachdas airson ceannard na sgìre Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | CEANNARD = | Ainm an ceannard a th' ann an-dràsta. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | LEUD = | Cuiribh co-chomharran Leud an seo, sgrìobhaibh Tuath an àite North neo Deas an àite South, m.e.: 51° 10' Tuath |- | ASTAIR = | Cuiribh co-chomharran Astair an seo, sgrìobhaibh Ear an àite East neo Iar an àite West, m.e.: 71° 25' Ear |- | COMHARRADH = | airson bailtean Breatannach a-mhàin: cuiribh [[Teamplaid:Gbmappingsmall/doc|comharradh-clèithe]] ann, m.e.: NO4030. Seo eisimpleir: [[Dùn Dèagh]]. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | FARSAINGEACHD = | Cuiribh meud na cathrach/a' bhaile an seo. Nochdaidh e ann an km², m.e.: 710.2. Airson àireamh nas motha na 1.000.1; sgrìobhaibh i gun a' chiad phuing: 1000.1. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- |ÀIREAMH_SHLUAIGH= | Cuiribh àireamh an t-sluaigh an seo, gun phuing ‘s gun bheàrn, m.e.: 577300. Nochdaidh an dlùths leis fhèin san t-samhail. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | BLIADHNA = | Cuiribh a' bhliadhna an seo, agus an t-àm a chaidh muinntir a' bhaile a chunntadh m.e.: 2007 |- | MUINNTIR = | Cuiribh an seo an t-ainm a chleachdar airson muinntir an àite: m.e. Leòdhasach |- | CÀNAN = | Cuiribh an seo cànanan tùsanach an àite. Cuiribh bearn eadar gabh fear dhiubh le bhith cleachdadh <nowiki><br/>.</nowiki> m.e. [[Alémanique]]<br />[[Alsacien]]<br /> |- | FÒN = | Cuiribh an còd àireamh eadar-nàiseanta an seo, m.e.: +7-3172. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |- | Làrach-lìn = | Cuiribh an duilleag eadar-lìon oifigeil an seo, m.e.:<nowiki>[http://www.astana.dan.kz www.astana]</nowiki>. Mura chleachdas sibh e, cha nochd e. |} '''Seo eisimpleir ciamar a tha am bocsa a' nochadh anns an aiste:''' {{Template:Sgìre | AINM = Astana | BRATACH = Flag of Astana.svg | LÙIREACH = Seal of Astana.svg | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH = | GLACADH= Bayterek | MAPA = Astana in Kazakhstan.svg | DÙTHAICH = [[Casachstan]] | CEÀRN = | SGÌRE = | PRÌOMH-BHAILE = [[Strasbourg]] | BAILE AS MOTHA = | Comhairle sgìreil = [[Conseil régional d'Alsace]] | TIOTAL AN CEANNARD = Président | CEANNARD = [[Philippe Richert]] ([[Union pour un mouvement populaire|UMP]]) | LEUD = 51° 10' Tuath | ASTAIR = 71° 25' Ear | FARSAINGEACHD = 710.2 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 577300 | BLIADHNA = 2007 | MUINNTIR = Alsacien | CÀNAN = [[Alémanique]]<br />[[Alsacien]]<br /> | FÒN = +7-3172 | Làrach-lìn = [http://www.astana.dan.kz www.astana] }} [[Roinn-seòrsa:Teamplaid]] </noinclude> tjna6ggai8ub4ph8bcy4wsfxb0w953r 0 36353 581913 579420 2026-04-03T07:50:17Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581913 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha}} 'S e [[sagart]] agus [[Diadhaireachd|diadhair]] [[Eaglais Chaitligeach|Caitligeach]] a th' ann an '''Leonardo Boff''' (Fìor ainm: ''Genézio Darci Boff'', [[Concórdia (Santa Catarina)|Concórdia]], [[14 an Dùbhlachd]] [[1938]]).<ref>[https://web.archive.org/web/20160803165221/http://leonardoboff.com/site/bio/cv.pdf Leonardo Boff]</ref> Tha e air a bhith an sas ann an [[diadhaireachd an t-saoraidh]] fad a bheatha. == Beatha == Bhuineadh na sinnsearan aige do [[Venezia]] thall san [[An Eadailt|Eadailt]], a dh' fhàg iad aig deireadh an 19mh Linn. Tha a bhràthair Clovis na shagart cuideachd.<ref>[http://www.editionsducerf.fr/html/fiche/ficheauteur.asp?n_aut=682 Editions du Cerf]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Fhuair e a cuid fhoghlam ann an Concórdia fhèin, [[Rio Negro (Paraná)|Rio Negro]], agus [[Agudos, São Paulo|Agudos]]. Thug e ceum ann am [[feallsanachd]] à [[Oilthigh Churitiba]] agus ann an diadhaireachd à [[Oilthigh Caitligeach Phetrópolis]]. Ann an [[1959]] ghabh e ann an cuideachd nan [[Frainseasach]]. Mu dheireadh thall, fhuair e [[dotaireachd]] ann an diadhaireachd à [[Oilthigh Mhünchen]], ann an [[1970]]. B' e Karl Rahner a stiùir Boff tron teusas aige, ''Die Kirche als Sakrament im Horizont der Welterfahrung''. Thug na sgrìobh [[Martin Heidegger]] buaidh mhòr air Rahner.<ref>[http://nuevomundo.revues.org/47243 Nuevo Mundo] </ref> B' e ball [[Comann Iosaid|a' Chomainn Iosaid]] a bh' ann Rahner.<ref>Karl Rahner von Albert Raffelt, Hansjürgen Verweyen, C.H.Beck, 1997 ISBN 3-406-41941-0</ref> == Diadhair an t-Saoraidh == Eadar [[1970]] agus [[1992]] bha e na ollamh ann an diadhaireachd eagarach agus eadar-eaglaiseach ann an Institiud Frainseasach na Diadhaireachd ann an [[Petrópolis]] a bharrachd air a chuid obrach ann an corra oilthigh eile ann am [[Braisil]]. Eadar [[1970]] agus [[1985]] bha e na dheasaichear aig ''Vozes'' agus bha e an lùib: ''Théologie et Libération''. B' e esan a dheasaich cruinneachadh na sgrìobh [[Carl Gustav Jung]]<ref>[http://leonardoboff.com/site/vista/2009/nov06.htm Leonardo Boff]{{Dead link|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Chuideachd dheasaich e ''Eclesiástica Brasileira'' bho [[1970]] gu ruige [[1984]] agus ''Cultura Vozes'' bho [[1984]] gu ruige [[1992]] a bharrachd air ''Revue Internacional la Consultation'' eadar [[1970]] agus [[1995]]. Cuideachd ann an 1992 fhuair e dotaireachd honoris causa à [[Oilthigh Lund]] agus tha e ann an co-luadar le corra dhaoine san Eaglais anns [[an t-Suain]] fhathast.<ref>[http://www.ht.lu.se/forskning/hedersdoktorer/hedersdoktorer-vid-teologiska-fakulteten Lunds Universitet]</ref> Ann an [[1984]] chaidh a ghairm dhan [[Cathair na Bhatacain|Bhatacain]] le Buidheann Mion-cheasnachadh Mòr na h-Eaglaise, air a stiùireadh le [[Pàpa Beinidict XVI|Joseph Ratzinger]], far an d' fhuair e fìor dhroch chàineadh air sgàth na sgrìobh e san leabhar aige ''Igreja: carisma e poder'', a ghabhadh ri [[Diadhaireachd an t-saoraidh]]. An ath bhliadhna, ann an [[1985]], chuir an eaglais peanas air Boff air sàilleabh gu robhar dhen bheachd gu robh ceangal làidir ann eadar Diadhaireachd an t-saoraidh agus [[Marxachas]]:<ref>[http://www.midiasemmascara.org/artigos/movimento-revolucionario/14333-o-politico-evangelico-ideal-e-leonardo-boff.html Mídia Sem Máscara]</ref> B' e sàmhchair agus a ùmhlachd bhathar a' sireadh bhuaithe. A dh'aindeoin seo, cha robh na rinneadh dha cho doirbh an taca ri na rinneadh dhan Fhraingeach [[Jacques Pohier]], is lean Boff air mar shagart is e gu math gnìomhach san eaglais ann am Braisil fhèin.<ref>The Silencing of Leonardo Boff: Liberation Theology and the Future of World Christianity, oleh Harvey Cox, (1988) ISBN 0-940989-35-2</ref> Ann an [[1992]], leis gu robh e a' dèanamh coimhearsnachd làidir an aghaidh ceannardan nam Frainseasach agus a’ càineadh gu cunbhalach mu na dhèanadh [[Pàpa Iain Pòl II]], chaidh a chur a-mach às an dreuchd aige mar shagart agus chaidh a dh'fhuireach ri boireannach air a bheil Marcia Maria Monteiro de Miranda. Cha do phòs iad. Tha Boff air sianar duine-cloinne a dh'uchd-mhacachd, agus tha dithis oghaichean aige cuideachd. Thug Diadhaireachd an t-saoraidh buaidh mhòr air [[Fidel Alejandro Castro Ruz|Fidel Castro]] agus bha esan agus Boff nan deagh charaidean.<ref>[http://www.dw.com/bs/boff-fidel-castro-je-nosio-kri%C5%BE-na-grudima/a-36573467 Deutsche Welle]</ref> == Àrainneachd == Thuirt Boff, ann an òraid a rinn e aig an treas Forum Diadhaireachd agus Saoradh na Cruinne ann am [[Belém]] ann an [[2009]], gu robh esan a' gabhail ri Gaia, an teòiridh a chruthaich am fear-saidheans [[James Lovelock]]. 'S ann gu bheil an saoghal ag obrachadh mar mhòr-bheathach a tha an teòiridh sin ag obair.<ref>[https://web.archive.org/web/20200815083042/http://sentiersdefoi.info/peut-on-liberer-les-opprimes-sans-sauver-la-planete/ Sentier de Foi]</ref> ''Chan ann mar phròiseas teicnigeach a dh fheumas sinn a' smaoineachadh air eag-eòlas airson goireasan a sholarachadh, ach mar [[ealain]] – 's e ìre ùr ann an dàimh eadainn agus nàdar 's a th' ann sin'' ars esan, agus ''mura nithear sin, lean an saoghal air, ach 's dòcha às ar n-aonais.'' == Na Sgrìobh e == *Saber cuidar. Petrópolis: Vozes, 2011. *O evangelho do Cristo Cósmico. Petrópolis: Vozes, 1971. *O caminhar da igreja com os oprimidos - Do vale das lágrimas à terra prometida. Rio de Janeiro: Codecri, 1981. *Casamento entre o céu e a terra. Rio de Janeiro: Salamandra, 2001. *A Águia e a Galinha. Petrópolis: Vozes, 2002. *Experimentar Deus. A transparência de todas as coisas, Campinas: Verus, 2002. *São José, a personificação do Pai. Campinas: Verus, 2005. *Igreja: carisma e poder. Ensaios de uma eclesiologia militante. São Paulo: Record, 2005. *Ética da vida. Rio de Janeiro: Sextante, 2005. *A força da ternura. Pensamentos para um mundo igualitário, solidário, pleno e amoroso. Rio de Janeiro: Sextante, 2006. *Masculino e Feminino. Experiências vividas. Rio de Janeiro: Record, 2007. *Homem: Satã ou Anjo Bom. Rio de Janeiro: Record, 2008. *Ecologia, Mundialização, Espiritualidade. Rio de Janeiro: Record, 2008. *O Evangelho do Cristo cósmico. A busca da unidade do Todo na ciência e na religião. Rio de Janeiro: Record, 2008. *Eclesiogênese: a reinvenção da Igreja. Rio de Janeiro: Record, 2008. *Meditação da Luz - O caminho da simplicidade. Petrópolis (RJ): Vozes, 2009 == Iomraidhean == <references/> {{commonscat}} {{DEFAULTSORT:Boff, Leonardo}} [[Roinn-seòrsa:Daoine à Braisil]] [[Roinn-seòrsa:Aimearaga Laideannach]] [[Roinn-seòrsa:Poileataigs]] [[Roinn-seòrsa:Eachdraidh]] [[Roinn-seòrsa:Co-mhaoineas]] [[Roinn-seòrsa:Creideamh]] o0ngnhlb7k7298w4g1nrrx17vo5nml9 0 40141 581914 566464 2026-04-03T10:07:04Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 581914 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Lviv<br>Львів | BRATACH = Flag_of_Lviv.svg | LÙIREACH = Coat_of_arms_of_Lviv.svg | LÙIREACH_LEUD = 100 | MAPA = Lviv location map.png | DEALBH = Латинський_кафедральний_собор_(Львів)_16.jpg | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Ukraine.svg|22px]] [[An Ucràin]] | CEÀRN = [[Faidhle:Flag_of_Lviv_Oblast.svg|22px]] [[Lvivska Oblast]] | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 717486 | BLIADHNA = 2021 | FÒN = + 380 32(2) | SGÌRE = Lvivskiy Raion | LEUD = 49° 50 33' Tuath | ASTAIR = 24° 01 56' Ear | FARSAINGEACHD = 148.9 | DUILLEAG = [https://city-adm.lviv.ua/ Duilleag Oifigeil] }} 'S e [[baile]] mòr faisg air [[Ivano-Frankivsk]] agus [[Ternopil]] anns [[An Ucràin]] a th' ann an '''Lviv''' ([[Ucràinis]]: ''Львів'', [[Pòlais]]: ''Lwów'', [[IPA]]: ''ˈlʲʋiu̯''). Tha e suidhichte air an àirde an iar na [[Dùthaich|dùthcha]] faisg air na crìochan leis [[A' Phòlainn]], ri taobh na [[Abhainn|h-Aibhne]] Poltva, san roinn [[Lvivska Oblast]]. Tha 717,486 duine a' fuireach ann.<ref>Perfecky, George A. (1973). The Galician-Volynian Chronicle. Munich: Wilhelm Fink Verlag.</ref> == Eachdraidh == Chaidh am baile a stèidheachadh ann an [[1256]]. Bha Lviv na [[Prìomh-bhaile|phrìomh-bhaile]] [[Sluagh-phoblachd na h-Ucràine an Iar]] ann an [[1918]], an dèidh tuiteam na h-[[Ostair-Ungaire]].<ref>Dániel Szabó, Zoltán Fónagy, István Szathmári, Tünde Császtvay. "Kettős kötődés : Az Osztrák–Magyar Monarchia ([[1867]] – [[1918]])"</ref> Às dèidh Ionnsaigh [[A' Ghearmailt|Gearmailteach]]-[[An t-Aonadh Sobhiatach|Sobhietach]] air a' Phòlainn ann an [[1939]], thàinig Lviv gu bhith na phàirt den Aonadh Sobhietach, agus ann an [[1944]]–[[1946]] bha iomlaid sluaigh eadar a' Phòlainn agus [[an Ucràin]] Sobhietach. Ann an [[1991]], thàinig e gu bhith na phàirt de nàisean neo-eisimeileach na h-Ucràine. == Eòlas-sluaigh == A rèir a' Chunntais-shluaigh a rinneadh ann an [[2001]], 's e [[Ucràinis]] a tha a' mhòr-chuid nan daoine ann an Lviv a' bruidhinn (88.48%), ged a tha mion-chuid ann le [[Ruisis]] (9.95%).<ref>[http://2001.ukrcensus.gov.ua/ Ukcensus]</ref> ==Daoine Ainmeil== *[[Kazimierz Bartel]] ([[1882]] - [[1941]]). [[Matamataigear]] agus [[neach-poileataigs]]. *[[Myroslav Skoryk]] ([[1938]] - [[2020]]). [[Ceòl-sgrìobhadair]]. ==Bailtean Co-cheangailte== {| width=40% |- valign ="top" |width=15%| *[[Faidhle:Flag of Bosnia and Herzegovina.svg|22px]] [[Banja Luka]] *[[Faidhle:Flag of Hungary.svg|22px]] [[Budapest]] *[[Faidhle:Flag of China.svg|22px]] [[Chengdu]] *[[Faidhle:Flag of Germany.svg|22px]] [[Freiburg im Breisgau]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Kraków]] *[[Faidhle:Flag of Georgia.svg|22px]] [[Kutaisi]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Łódź]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Lublin]] *[[Faidhle:Flag of Serbia.svg|22px]] [[Novi Sad]] |width=15%| *[[Faidhle:Flag of the United States.svg|22px]] [[Parma, Ohio]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Pszemyśl]] *[[Faidhle:Flag of Israel.svg|22px]] [[Rishon LeZion]] *[[Faidhle:Flag of England.svg|22px]] [[Rochdale]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Rzeszów]] *[[Faidhle:Flag of Georgia.svg|22px]] [[Tbilisi]] *[[Faidhle:Flag of Lithuania.svg|22px]] [[Vilnius]] *[[Faidhle:Flag of Canada.svg|22px]] [[Winnipeg]] *[[Faidhle:Flag of Poland.svg|22px]] [[Wrocław]] |} == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == *[https://web.archive.org/web/20210624205102/https://loda.gov.ua/ Lvivska Oblast (Ucràinis)] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] [[Roinn-seòrsa:An Ucràin]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean anns An Ucràin]] asvhb6mcqocx7wcvyj7zwuzuzr1oax3