Wikipedia glkwiki https://glk.wikipedia.org/wiki/%DA%AF%D8%AA%CB%87_%D9%88%D9%84%DA%AF MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter مديا خاص گب کارگير کارگيرˇ گب Wikipedia مدي Wikipedia فاىل فاىلˇ گب مدياويکي مدياويکي گب قالب قالبˇ گب رانما رانما گب جرگه جرگه گب TimedText TimedText talk ماجۊل ماجۊلˇ گب Event Event talk شهر جدید هشتگرد 0 4682 155454 152933 2026-03-30T13:15:29Z InternetArchiveBot 13036 Rescuing 5 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 155454 wikitext text/x-wiki {{ناقص}} [[تصویر:b72.jpg|left|thumb|هشتگرد شهر جدید]] ==مردوم و جوغرافی== هشتگرد شهر جدید ایته جی شهران اوستان [[تئران]] ایسه. ا شهر موجاورت [[هشتگرد]] شهر قرار بیگیفته و سالان اخیر مئن چاگوده ببوسته. جی نظر کشوری تقسیمان ،ایته شهری سیوا جی هشتگرد ایسه و شهرستان [[ساوجبلاغ]] بخش مرکزی مئن قرار بیگیفته. اواخر سال 1364 مئن [[هیأت دولت]] واگوذار گودن 16000 هیکتار زمینا جهت چاگودن شهران اقماری به [[وزارت مسکن]] و شهرسازی تصویب و ابلاغ بوگود. اینم سایت [https://web.archive.org/web/20090330135746/http://www.8gerd.tk/] [https://web.archive.org/web/20081205034843/http://epnu.iranblog.com/ سایت دانشگاه پیام نور ] [[پرونده:http://hashtgerd2.persiangig.com/other/hashtgerd%20payame%20noor.GIF]] https://web.archive.org/web/20081205034843/http://epnu.iranblog.com/ http://itcn.blogfa.com http://cpp.iranblog.com http://epnu2.iranblog.com https://web.archive.org/web/20090303042657/http://epnu3.iranblog.com/ https://web.archive.org/web/20090327040356/http://epnu6.iranblog.com/ http://epnu8.iranblog.com https://web.archive.org/web/20090325214354/http://mahnaz.tk/ ==تاریخی و تفریحی جیگان== ==پارکان== [[گلستان پارک ]] ==جور وا جور== *[https://web.archive.org/web/20080327050427/http://fashand.ir/ شهر جدید هشتگرد سایت ] *[https://web.archive.org/web/20090207111241/http://8gerd.ir/ هشتگرد شهر الکترونیک] [https://web.archive.org/web/20081205034843/http://epnu.iranblog.com/ هشتگرد پیام نور دانشگا] ==عکسان== {{تئران}} [[Category:سیاسی جوغرافی]] [[Category:شهر]] [[Category:تهرانˇ شهرؤن]] [[Category:ایرانˇ شهرؤن]] [[Category:آسیا شهرؤن]] 68lrc43s4gc22mmy3jdnaeu9zvtqa6v سؤرنا 0 13974 155453 46772 2026-03-30T12:22:46Z InternetArchiveBot 13036 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 155453 wikitext text/x-wiki [[پرونده:سؤرنا و نقاره.jpg|250px|بندانگشتی|چپ|نقاره و سؤرنا، گیلکؤنˇ شی.]] '''سؤرنا''' یا '''سورنا''' یا '''زورنا''' یکته قدیمی ایرانی سازه کی چوب جی چاکوده بنه. سؤرنا [[گیلک|گیلکؤن]]ˇ مئن [[نقاره]] همره بزئه‌بنه و ایرانˇ باخی مناطقˇ مئن ایتؤ دابه کی ای سازه [[دؤهؤل]]ˇ همره بزنن. گیلکؤن ای سازه نقاره همره [[گیلˇمردی کوشتی]] یا [[لافندبازی]] یا عروسی‌ئنˇ مئن زئن. ای ساز پور قدیمیه و دونیا مئن یکته پیله هنˇشرˇ مئن ([[هئند]]ˇ جی تا [[یونان]]) اونˇ جی استفاده گودن. ایرانˇ مئن ای سازˇ سابقه وگردنه به [[ساسانی‌ئن]]ˇ زمت و اونˇ پسی سؤرنا رچگیه شأنه موسیقی‌الکبیرˇ کتابˇ مئن (ابونصر فارابی شی) یاتن. ای دانشمند و موسیقی‌شناس (۹۵۰ میلادی) خو زمتˇ بادی سازؤنه دقتˇهمره مطالعه بوده دأنه و اوشؤنˇ جی نقاشی‌م به‌جا بنأ. سؤرنا، زوانه‌دار بادی سازؤنˇ جرگه شی ایسه و چوبˇ جی بساته بنه و ایرانˇ مئن همه‌ته جیگه شأنه اونه یاتن. اونˇ درازی هرته منطقه مئن توفیر دأنه و ۳۰ تا ۵۰ سانتیمتر تینه ببون. اونˇ سر شیش یا هف ته سوراخ دره کی انگوشتؤنه اونˇ سر نئنن و ویگینن و ایتؤ سؤرنا خؤندشه جیر و جؤر کؤنن. سؤرنا خؤندش جلفه و مأمولن یکته کوتنی سازˇ همره (گیلانˇ مئن [[نقاره]] همره و ایرانˇ فلاتˇ مئن [[دؤهؤل]]ˇ همره) اونه زئنن. قدیمˇ زمت، سؤرنازنی شادی‌ئن و اوروشواره‌ٰن و جنگؤن و دینی دابؤنˇ مئن داب بو. النئی اوشؤن به‌جایˇ خود، امما اؤرکستری آثارˇ مئنأ نی استفاده بنه. ای ساز، هرته فرهنگˇ مئن خو خؤندشه چاکؤنه؛ جوری کی اشتؤسنکس أگه ایپچه اینˇ گوش آشنا ببون تینه لؤری یا گیلکی (گالشی) یا خوراسانی سؤرنا خؤندشˇ رنگه تشخیص بدی. [[پرونده:Sornay.jpeg|100px|بندانگشتی|هیچ|خاتمکاری‌بوده سؤرنا کی نوزدهمی قرنˇ میلادی اواخرˇ شی ایسه و الؤن نیویورکˇ متروپولیتنˇ موزه مئن نأ.]] =واژه بون= سؤرنا بانی [[کرنئی]] (کرنا) هردوته بوقˇ معنیه دئنن و اینگیلیسی مئنˇ Horn همره هم‌بنه ایسه. او اقوامˇ مئن کی هندواوروپایی زوانؤنˇ گب‌زئن‌کس ایسن، ای ساز کی جانورؤنˇ شاق (شاخ)ˇ جی چاگوده بنأبو ایتؤ دخؤنده بنه. اینکه سؤرنا و کرنئی یا کرنا و Horn شاقˇ همره ارتباط بدأره ای واقعیتˇ مئنأ نی دره کی ذؤلقرنئین (ذوالقرنین)ˇ معنی بنه دوته‌شاخ‌دار یا اونی کی دوته شاق دأنه و قأرن (قَرن) هو کرن ایسه کی عربی ببؤ. البته امروزˇ روزˇ سؤرنا او قدیمی شاخؤنˇ جی پیش‌بشؤتره امما هو بادی سازؤن و بوقؤنˇ جرگه شی ایسه.<ref>https://web.archive.org/web/20130317112359/http://www.harmonytalk.com/id/6983</ref> ==سربس== <references> <references/> [[رده:حىاتي وانويسؤن]] [[رده:سازؤن]] [[رده:بادی سازؤن]] [[رده:گیلکی سازؤن]] [[رده:گیلکی موزیک]] bn2ykwv1mctqz0w63h1dsfkj214kxub يۊليسيس گرانت 0 15092 155455 155445 2026-03-30T15:34:56Z InternetArchiveBot 13036 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 155455 wikitext text/x-wiki [[پرونده:Ulysses S. Grant 1870-1880.jpg|بندانگشتی|ىۊليسيس ساىمن گرانت آمريکا چکنه ؤ رئیس جؤمۊر]] '''ىۊليسيس ساىمن گرانت''' (1885-1822 م. 1459–1396 [[گیلکی تقویم|گیلکی]]) آمريكا هیجدهؤمی رئيس‌جؤمۊر بۊ. گرانتˇ اصلی نام هيرام بۊ. اۊن 27 آوريل 1822 [[اؤهايؤ]] مئن ايتا سۊتالˇ كؤگا مئن بيچه ببؤسته. اۊنˇ پئرˇ نام جئس روت گرانت ؤ اۊنˇ مارˇ نام حنا سيمپسون بۊ. گرانت 22 آگؤست سال 1848 '''جولی دنت'''ˇ امره ازدواج بۊگۊده. <ref>https://web.archive.org/web/20130801045505/http://faculty.css.edu/mkelsey/usgrant/granthist1.html</ref> اۊن خۊ جواني زمات بشؤ حشرؤماىه‌دار (ارتش)ˇ دۊرۊن ؤ [[آمريکا ؤ مکزيکˇ جنگ]]ˇ مئن خدمت بگۊده ؤ [[آمريکا داخلی جنگ]]ˇ مئن آمريكا چكنه بۊبؤسته ؤ شا گوفتن کي ا جنگˇ دۊرۊن، پيله نقش آمريكا پيروزی مئن داشتی. سال 1864، اؤرلندˇ عملياته ضدˇ نسايیئن سراگيفته کي ايتا خونی ؤ چتين عمليات بۊ ؤ پۊر كسان بکۊشته بۊبؤستيد. گرانت بِتانسته شورشيانه دشكنه ؤ اۊشانˇ پاىتخت، [[ریچموند]]ه بنه‌بر (موحاصره) بکۊنه ؤ بگیره ؤ ژنرال [[رابرت لی]] نسايیئنˇ چكنه، ژنرال گرانته تسليم ببؤسته ؤ [[آپوماتوکس دادگاه]] مئن دادگاهی بۊبؤسته. ژنرال گرانت ايتا جؤمۊريخا بۊ ؤ خؤره رياست جؤمۊري واستي كانديد بگۊده ؤ سال 1868 م آمريكا رئيس جؤمۊر ببؤسته ؤ سال 1872 هنده دؤجين ببؤسته. اۊن خۊ رياست جؤمۊري مئن، پانزدهؤمی لاىحه (سياهانˇ حقˇ رای) کؤنگره مئن تصویب بگۊده ؤ سياهانا حقˇ رای فدأ. ؤ هأتؤىي [[کوکلاس کلأن]]ˇ تشكيلاتˇ امره مقابله بۊگۊده ؤ اۊشانˇ تشكيلاته فگردانه. گرانت آمريکا تارئخ میان، ایتا آدم ؤ شخصیت دۊگانه ؤ مرمۊز ایسه. جواني میان هم خۊ شغل ؤ کار سر ؤ هم حشروماىه دار میان نامؤفق بۊ. ولي آمريکا داخلی جنگ میان، طی چهارسال بِتنسته بوجورترین سطح فرماندهی، آمريکا ماىه دار میان فرسه ؤ آمريکا ماىه دار چکنه بۊبؤسته. ؤ سال 1865 میان آمريکا گرانتˇ رهبری امره بِتنسته شورشیان دَشکنه ؤ جنگ دۊرۊن پیروز بۊبؤسته. گرانت دۊ دوره آمريکا رئیس جؤمۊر بۊ ؤ پۊر مورخان بوگؤفتيد کي اۊنه ریاستˇ دوران، فاسدترین دوره آمريکا تارئخ میان ایسه. ولي گرانتˇ معاصرانˇ نظر ؤ همچنین خود گرانتˇ خاطرات دۊرۊن کي بینیویشته، شأ گوفتن گرانت دارای شخصیت قوی ؤ موحترم ایسه.<ref>انکارتا دانشنامه 2009</ref> ==گۊد== [[پرونده:GrantBirthplace.jpg|بندانگشتی|گرانت اَ خانه مئن بیچه ببؤ]] يولسيس ساىمن گرانت 27 آوريل 1822، [[اؤهايؤ]] ايالتˇ مئن پونت پيلاسانت، اؤهايؤ روبارˇ ورجا بيچه ببؤسته.<ref>http://www.biography.com/people/ulysses-s-grant-9318285</ref> اۊنˇ پئر جئس روت گرانت ايتا دباغ ؤ اۊنˇ مار حنا سيمپسون بۊ. گرانتˇ اجداد [[اينگیليس]] ؤ [[اسكاتلند]]ˇ شين بيد. ابتدا گرانتˇ کوگا سال 1630 م، بوستون میان بوموئید. ولي نسل به نسل آفتؤنسشتˇ سمت مؤهاجرت بۊگۊدید ؤ آخرسر [[اؤهايؤ]] فرسه اید، اؤیه بۊ کي اۊشانه دوارستن خاتمه بیگیفته. وختی گرانتˇ پیله مار بمرده، گرانتˇ پیله پئر (نۊح گرانت) نتنستی خۊ هشتا زاکه خؤرؤم مواظب بوکۊنه ؤ خۊ زندگی سر بمانسته بۊ. جئس (گرانتˇ پئر) دومی زاک بۊ. ادعا بۊبؤسته کي گرانتˇ پیله پئر ایتا ملی قهرمان بۊ کي [[آمريکا انقلاب]] میان شرکت بۊگۊده ؤ حضور فعال دشتی. ولي نۊح گرانت زندگی میان پۊر شایعه ؤ دۊرؤ وؤجۊد دره. حتی باخي مورخان ادعا بۊگۊديد نۊح گرانت جنگ میان حضور نشتی. ولي اؤ زمات کي جسی (گرانتˇ پئر) یازده سال دشتی، خؤره ایتا محلی سیاستمدار نشان بدأ. وختی هیرام هیجده ماهه بۊ اۊنه پئر (جئس) خۊ زن ؤ زاک اوساده ؤ بوشو به ایتا تازه جیگا جؤرج تاؤن میان ؤ اؤىه ایتا دباغی دوکان بازا گۊده ؤ اۊنه ویجا ایتا کۊمه چکۊده.<ref>http://www.sparknotes.com/biography/grant/section1.rhtml</ref> ىۊليسˇ واستي خوشايند نبۊ خۊ پئرˇ زمينˇ سر دباغی ؤ كشاورزی بکۊنه ؤ اَ جور كارانˇ واستي اۊنه آزار گيفتی. او زماتˇ مئن اسبانه علاقه داشتی ؤ خۊ استعدادا اسبانˇ سر نيشان بدأ. 1939 مئن، گرانتˇ پئر اۊنه وادار بگۊده، [[وئست پؤينت]] (آمريكا حشرؤماىه‌دارˇ آكادمی) نيؤيؤركˇ مئن نام‌نیويسی بکۊنه. گرچه گرانت مايل نبۊ ولي اۊنˇ پئر اۊنˇ جا بخاسته حشرؤماىه‌دارˇ دۊرۊن بشه.<ref>http://www.britannica.com/EBchecked/topic/241766/Ulysses-S-Grant</ref> ==حشرؤماىه‌دارˇ مئن== [[پرونده:Brevet Second Lieutenant Ulysses S. Grant in 1843.jpg|بندانگشتی|ستوان دوم گرانت سال ۱۸۴۳ میان]] گرانت، وئست پؤىنتˇ مئن خؤرؤم كاران نگۊده ؤ اۊنˇ فعاليت متوسط بۊ. چند بار خۊ ژندره ليباس دوكودن ؤ تاخير ؤ سوستی واستي توبيخ ببؤسته. وئست پؤينت، گرانتˇ واستي جالب نبۊ ؤ دوست ناشتی حشرؤماىه‌دارˇ مئن بئسه. ولي گرانتˇ رياضی، زمين‌شناسی ؤ سواركاری خوجير بۊ ؤ همه‌تنا سرآمد بۊ. سال 1843، گرانت فارغ التحصيل ببؤسته ؤ اۊنˇ نمرات 21 جه 39 بۊ. گرانت خوشحال بۊ کي حشرؤماىه‌دارˇ جا كرا شؤندره. اۊن خاستی خۊ چار سال حشرؤماىه‌دارˇ مئن فعالیته دیمه. بنه<ref>http://www.biography.com/people/ulysses-s-grant-9318285</ref> با وؤجۊد انکی سوارکاري گرانت ˇ چم بۊ. ؤ [[وئست پؤينت]] میان خۊ خؤرؤم سوارکاريه نشان بدأ. ولي چون سواره ماىه دار میان خالی جا نۊبۊ، چهارمی پیاده ماىه دار میان ایتا پست فگیفته ؤ خۊ خدمتا شورع بۊگۊده. سال 1846 میان گرانت، ژنرال [[زكريا تيلور]] ماىه دار دۊرۊن، [[تگزاس]] ˇ نسا میان کرا خدمت گۊدی. ؤ وختی [[آمريکا ؤ مکزيکˇجنگ]] آغازا بؤسته پالو آلتو ؤ رساکا دلا پالما میان بجنگسته. گرچه گرانت ایتا پیاده ماىه دار رستر بۊ. ولي جنگ میان حاشیه جا گیفتی. بعد [[مونتری]] نبرد کي شرکت بۊگۊده، به ژنرال اسکات ˇماىه دار مونتقل بۊبؤسته. مارس 1847 میان، گرانت وراکروز ˇ بنه بر (محاصره) میان ژنرال اسکات ˇ ماىه دار میان حضور دشتی ؤ بجنگسته.<ref>https://web.archive.org/web/20150906032703/http://militaryhistory.about.com/od/americancivilwar/a/American-Civil-War-Lieutenant-General-Ulysses-S-Grant.htm</ref> گرانت جنگˇ دۊرۊن خۊ توانايی ؤ لياقته نيشان بدأ ؤ خۊ خوجير ؤ پيله كارانˇ واستي درجه فگيفته ؤ ستوان ببؤسته.<ref>http://www.britannica.com/EBchecked/topic/241766/Ulysses-S-Grant</ref> آمريكا ؤ مكزيکˇ جنگˇ مئن، گرانت خدمت بگۊده ؤ ژنرال [[زكريا تيلور]] ؤ بازون [[اسكات وينفيلد]]ˇ ورجا دوده ؤ جيردست ببؤسته ؤ اؤيه، اۊشانˇ تاكتيكان ؤ تواناييه، خۊ چومˇ امره فاندرسته ؤ شناس ببؤسته. <ref>http://www.biography.com/people/ulysses-s-grant-9318285</ref> گرانت مكزيکˇ جنگˇ همره مؤخالف بۊ ؤ اَ جنگˇ واستي بگوفته بو: اَ جنگ، ايتا جه ناعادلانه‌ترين جنگانی ايسه کي ايتا پيله قودرت ضدˇ ايتا بورسفته ملت راه تاواده داره. ولي اَ احساسˇ امره خۊ كشورˇ واستي، جنگˇ مئن بئسا ؤ خدمت بگۊده ؤ همه‌ی پيلˇ جنگانˇ مئن جغرزˇ بوئنه ويستا مئن شركت بگۊده.<ref>https://web.archive.org/web/20130801045505/http://faculty.css.edu/mkelsey/usgrant/granthist1.html</ref> اي بار گرانت مکزيکˇ جنگ وستی بۊؤفته: "... فکر نۊکۊنم تا هسا، مکزيک ˇجنگ جا ظالمانه تر دۊنىا میان وؤجۊد بداره کي ايجاناىي ایالات (آمريکا)، مکزيک میان راه تاوادا. مره مکزيک ˇجنگ جا وحشت گیره، همیشک اعتقاد درم کي امی جنگستن ناحق ایسه. اؤ جنگی کي امی سربازان اۊنه میان بجنگستید شرارت بۊ. ؤ هتویی امی دؤلت ˇ سیاست ؤ ادعا کي جنگا شروع بۊگۊديد. امأ مکزيک دۊرۊن ادعایی نریم. ؤ هتو مکزيک نوئسئز روبار اوشتر ادعایی نره. ولي دؤلت اماره وادار بۊگۊده ریوگرانده فوسینیم. من همیشک می کشورا وستی، احساس شرمندگی کونم وختی اؤ فتورکستنه فکرا کونم..." <ref>http://www.urbandictionary.com/define.php?term=Mexican-American+War</ref> ==داخلی جنگ== 13 آوريل 1861 وختی [[آمريکا داخلی جنگ]] آغاز ببؤسته، گرانت خۊ پئرˇ دوكانˇ سر كرا دباغی گۊدی ؤ اَ جنگˇ مئن، پاكاری جا بتانسته حشرؤماىه‌دارˇ چكنه ؤ بازون رئيس جؤمۊر ببه ؤ هن گرانتˇ پيله كار زندگی مئن بۊ.<ref>https://web.archive.org/web/20130903040507/http://faculty.css.edu/mkelsey/usgrant/facts.html</ref> سال 1861 وختی آغازا بؤسته، خۊ نامه حشرؤماىه‌دارˇ مئن بنيويشته ؤ هويه بۊ کي مؤفق ببؤسته. گرانت اولين تجربه جنگ مئن ايلينؤيزˇ پياده‌نظامˇ بيست ؤ يكمˇ مئن سرهنگ ببؤسته. ولي هیچی‌نبؤ بتانسته جولای 1861 مئن سرتيپ ببه ؤ سپتامبرˇ مئن ميسوری صارایˇ آفتؤزردی (جنوب شرقی) چكنه بؤبؤسته.<ref>http://www.civilwar.org/education/history/biographies/ulysses-s-grant.html</ref> وختی جنگ چتين ببؤسته بو، گرانت تصميم بگيفته ميسيسيپی دره‌یا خۊدش كؤنترل بکۊنه. فوريه 1862، گرانت [[دؤنالسؤنˇ قلا]] (اينگيليسی: Fort Donelson) [[تئنسی]] دۊرۊن تصرف بگۊده ؤ اَ جنگ اولين پيله پیروزی، آمريكا ايجايی (union) واستي بۊ ؤ جنگˇ استراتژی واستي پۊر اهميت داشتی. وختی نسايی‌ئنˇ چكنه تسليمˇ شرایطه گرانتˇ ورجا بگوفته، گرانت اؤجا بدأ: <br /> «...هيچ شرايطی پذيرفته نبه. فقط نسايی‌ئن زرتی وا تسليم ببيد...» ؤ نسايی‌ئن (كنفدراسيون) هأتؤىي تسليم ببوستيد.<ref>https://web.archive.org/web/20150324230633/http://www.cr.nps.gov/logcabin/html/usg2.html</ref> ايتا سال بعد گرانت تئنسی حشرؤماىه‌دار (Army of the Tennessee) چكنه ببؤسته. گرانت نسايي‌ئنˇ امره [[شيلوه]] مئن بجنگسته واَ پيلˇ جنگˇ مئن گرانت خۊ تواناييه نيشان بدأ. اَ جنگˇ مئن نسايي‌ئنˇ چكنه [[آلبرت سيدنی جكسؤن]] بکۊشته ببؤسته. ===ويكسبورگ=== داخلی جنگˇ زمات، [[میسیسیپی روبار]] آمريكا واستي پۊر اهميت داشتی ؤ مؤهم‌ترين اهميته اقتصادی آمريكا قاره مئن داشتی. وختی نسايي‌ئن آمريكا جا سيوا ببوستيد اَ روخانهٰ بنه‌بر بگۊديد. خاستيد كلسيايي‌ئنˇ ناوبری ؤ تجارته نابود بكونيد. [[آبراهام لینکؤن]] آمريكا رئيس جؤمۊر بگوفته كی: «...اما وا [[میسیسیپی روبار]] كنترل بوكونيم. هن امی كليد ايسه.»<ref>http://www.nps.gov/vick/historyculture/vickkey.htm</ref> گرانت شهرˇ [[ويكسبورگ]] 4 ژوئيه سال 1863 مئن تصرف بكوده. بعدˇ انكی اۊنه پۊر زماتˇ مئن بنه‌بر بگۊده بۊ ؤ بتانسته نسايی‌ئنه [[میسیسیپی روبار]]ˇ سر دشكنه. هنˇ واستي گرانت بفأمسته کي كله گيفتن مئن اۊنˇ كار سكˇسو بزه.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-biography</ref> ===چاتانوگا=== [[پرونده:Battle of Missionary Ridge McCormick Harvesting.jpg |بندانگشتی|کلسیا خلابران میسونری ریج مئن، نسايی‌ئن فوتورکستید]] بعدˇ [[چیکامووگا جنگ]] سپتامبر ۱۸۶۳ مئن، ژنرال [[ویلیام روسکرانس]] ايجاناىي (اتحادیه) چکنه کي اۊنه ماىه دار دورسوفته بۊ پس بینیشته ؤ نسايی‌ئنˇ چکنه [[براکستون برَگ ]] خۊ حشروماىه دار امره ایتا کوله جور بوشوئید ؤ جه او جؤر شهرا فاندرستی.<ref>http://www.historynet.com/battle-of-chattanooga</ref> [[آبراهام لینکؤن]] وختی بیده نساییئن مؤفق بۊبؤستید آمريکا ماىه دار [[چیکامووگا جنگ]] دۊرۊن دشکن بیدید، ؤ کارتوشکه بوخورده ژنرال گرانت کي [[میسیسیپی روبار]] سر ایسا بۊ دستور فدأ اۊشانه فوتورکه . گرانت زرتی ژنرال روسکرانسه دیمه بنا ؤ ژنرال [[جؤرج توماس]] اۊنه جا سر باورده. ؤ ایتا موهندس بنام ژنرال [[ویلیام اسمیت]] اوسی بۊگۊده تا چاتانوگا مئن ؤ جنگ واسی آوانگاره بیگیره.<ref>https://web.archive.org/web/20150905175820/http://militaryhistory.about.com/od/civilwar/p/chattanooga.htm</ref> 24 نوامبر ۱۸۶۳ مئن وختی جنگ شروع بۊبؤسته شوروم بیگیفته کي بعد تومام روج مئن کول جور شوروم پورتر بۊبؤسته ؤ هنه واستي بۊ کي اَ کله گیفتن ««ابرانه بوجور تر»» نام بیگیفته. 25 نوامبر ۱۸۶۳ مئن ژنرال [[جؤرج توماس]] خۊ خلابران امره نسايی‌ئن کي خوشانه کله بسته مئن میسیونری ریج (اینگلیسی: Missionary Ridge ) دۊرۊن ایسابید فوتورکستید ؤ نسايی‌ئن اَ جور پیله فوتورکه رافا نیبید. 28 نوامبر، کلسیا ماىه دار تام بزا ؤ جوخوسی [[تئنسی روبار]] جا بجیر بوموئید ؤ دوشمنه غافل تاوادید ؤ بِتَنستید (اینگیلیسی: Brown's Ferry) تصرف بوکونید ؤ خوشانه راغه (مسیر) فوتورک ؤ تدارکات ؤ آوانگاره گیفتن واستي وا بۊگۊديد. <ref>https://web.archive.org/web/20010206054104/http://www.battlesforchattanooga.com/open.html</ref> گرانت ؤ توماس تسکه دیل بید ؤ شک ؤ تردید امره خط مقدمه جنگه میسیونری ریج (اینگلیسی: Missionary Ridge ) مئن فندرستید. [[براکستون برَگ ]] نسايی‌ئن چکنه ایتا جیجا اوساده ونَنِستی چی بوکۊنه ؤ اۊنه خلابران جیویشتید. ؤ خؤره فرسانه دالتون، جورجیا مئن ؤ اؤىه هچین تلاش بۊگۊده خۊ خلابران جما کۊنه ولي اۊشانه روحیه بجیر ترین سطح فرسه بۊ. <ref>http://www.historynet.com/battle-of-chattanooga</ref> [[چاتانوگا جنگ]] گرانت واستي آخرین بار بۊ کي آمريکا آفتوزردی (غرب) مئن بجنگسته. بعد اَ جنگ وختی بهار فرسه گرانت بوشو آمريکا خورتاب (شرق) ؤ اؤىه بۊ کي ژنرال [[رابرت لی]] امره کله گیفته.<ref>https://web.archive.org/web/20150905175820/http://militaryhistory.about.com/od/civilwar/p/chattanooga.htm</ref> ==حشرومايه دارˇ چكنه== [[پرونده:GenUSGrant.jpg|بندانگشتی|ژنرال گرانت در سال ۱۸۶۲]] فوریه 1846 میان، کنگره درجه سپهبد (دوستاره ژنرال، آمريکا ماىه دار میان) گرانته فدأ. تا اؤ زمات فقط [[جؤرج واشینگتن]] ؤ [[اسكات وينفيلد]] به اَ درجه فرسه بید. ؤ آمريکا رئیس جؤمۊر [[آبراهام لینکؤن]] ایتا رتبه بوجورتر خواستي گرانت درجه فده ؤ اۊنه آمريکا حشروماىه دار چکنه منصوب بۊگۊده.<ref>انکارتا دانشنامه 2009</ref> بعد [[گیتزی برگ]]، [[آبراهام لینکؤن]] ژنرال [[جؤرج مید]] کي نسایینه اَ جنگ دۊرۊن دشکنه بۊ دیمه بنا ؤ اۊنه جا سر ژنرال گرانتِ آمريکا چکنه منصوب بۊگۊده.گرانت، ژنرال شرمن دستور فدأ کي نسايی‌ئن صارای فوسینه ؤ خۊدش [[پوتومک ماىه دار]] (اینگیلیسی: Army of the Potomac) امره، فوتورکسته کلسیا ویرجینیا ماىه دار (اینگیلیسی: Army of Northern Virgini ) کي اۊشانه چکنه ژنرال [[رابرت لی]] بۊ.<ref>http://www.americancivilwar.com/north/grant.html</ref> [[آبراهام لینکؤن]] ، ژنرال گرانت امره پیروزی جنگ واستي نقشا فوگۊدید کي زرتی بِتنید اَ جنگا تومام بوکونید اۊشان تصمیم بیگیفتید نسايی‌ئنˇ راه آهنˇ خطوط دورسانید ؤ اۊشانه تأسیسات ؤ اقتصاده نابودا بوکونید. ژنرال شرمن فوتورکسته آتلانتا ؤ جؤرجیا ؤ ژنرال گرانت ؤ ژنرال [[جؤرج مید]]، [[پوتومکˇ ماىه دار]] امره ژنرال [[رابرت لی]] امره کله گیفیتد. اۊشان ناجه دشتید بتنید نسايی‌ئن دشکن بیدید ؤ [[جئمزˇ روبار]] (اینگیلیسی: James River) سر دوارید ؤ بعد بتَنید نسايی‌ئن پایتخت [[ریچموند]] بنه بر ؤ تصرف بوکونید.<ref>McFeely 1981, p. 157.</ref> ژنرال گرانت ؤ [[آبراهام لینکؤن]] هر دۊ [[پراگماتیست]] (عملگرا) بید. اۊشان حاضر بید هر کاری جنگ وستی بوکونید. گرانت داخلی جنگ میان، آمريکا ايجاناىي وستی هر چکنه ای جا ویشتر تاثیرگذار بۊ.<ref>https://web.archive.org/web/20150817065914/http://abrahamlincolnsclassroom.org/abraham-lincolns-contemporaries/abraham-lincoln-and-ulysses-s-grant/#usg</ref> گرانت تنها آمريکا ايجاناىي ژنرال بۊ کي تنستی ژنرال [[رابرت لی]] امره برابری بوکۊنه.<ref>https://web.archive.org/web/20150826051108/http://www.shmoop.com/civil-war/ulysses-s-grant.html</ref> ==اؤورلندˇ عمليات ؤ پیروزی== ===وایلدرنس جنگ=== [[اؤورلندˇ عمليات]]، ژنرال گرانت آخرین پیله فوتورک، [[رابرت لی]] نساییئن چکنه جولو بۊ. ماه مه 1864 بومو، گرانت 118 هیزار خلابر امره [[ریچموند]]، مؤتلفه پایتخت فوتورکسته گرانت ناجه دشتی بتانه لی کله بست دورسانه ؤ نساییئن فورانه ؤ هتویی به ریچمونده فوسینه ؤ تصرف بوکۊنه ولي اۊنه پیله حشرو ماىه دار، کوچی نساییئن ماىه دار جولو سوممه (کند) بۊ ؤ پۊر تحرک نشتی. گرانت 5 می رابرت لی امره کي 64 هیزار خلابر دَشتی کله گیفته ایتا گومار دامون ویرجینیا مئن. اۊشانه جنگ پۊر چتین بۊ حتی دوکاره ؤ پیله رستران دپرکانه. کلسیا خلابران دس واموج (کورمال) گومار مئن فوتورکستید. دوشمن اۊشانه فوداشتید (شلیک) ولي نتانستید خرم فندرید. ؤ گومار دۊرۊن اۊشانه تیر خالان حتی دارانه زمین رو بیگادی. اجساد ؤ جیجا اوساده خلابران رو کفتی ؤ هتو دامون بل بیگیفته ؤ مرداکان همه تان خزیدن امره جیویشتید. وختی اَ دۊ روج جنگ تومام بۊبؤسته هیژده هیزار جه گرانت خلابران کۊشته بۊبؤسته. [[رابرت لی]] تلفات 6000 کس پورتر بۊ. پوتومکˇ ماىه دار پس نیشتن رافا ایسا بۊ، هتوکی همه سابقه جنگان دۊرۊن ویرجینیا مئن دشتی. ؤ او شبه مئن گرانت خۊ خلابرانه گب بزه ؤ اۊشانه جا بخاسته کي گوذشته جخطرا دید ؤ اۊشانه دسکلا بزه ؤ بوگفته کي خوایه نساییئن فوتورکه ؤ بشه ریچموند ؤ نخوایه واگرده بشه واشینگتون.<ref>https://web.archive.org/web/20141110225108/http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-greatest-battles/</ref> ===اسپوتسیلوانیا ؤ کلد هاربور=== [[پرونده:Grant crop of Cold Harbor photo.png|بندانگشتی|سال ۱۸۶۴ ژنرال گرانتˇ تاتایی [[کلد هاربورˇ جنگ]] میان]] [[اسپوتسیلوانیا جنگ]] ادامه وایلدرنس جنگ بۊ کي ژنرال گرانت تصمیم بیگیفته بۊ کي جنگا ادامه بده ؤ اولین باری بۊ کي پوتومکˇ ماىه دار خورتاب میان پیشروی گۊدی ؤ جنگˇ ابتکارا بدس بیگیفته بۊ. ایتا جومله شا گفتن اورلندˇ عملیات میان، وایلدرنس جنگ ؤ اسپوتسیلوانیا جنگ خونی ترین ˇ جنگان آمريکا تارئخ میان ایسه. کي 8 تا 21 مه سال 1864 ایتفاق دکفته کي ایتا سری جه چتین ˇ کله گیفتن بۊ ؤ اۊنه میان خلابران پۊر جانفشانی بۊگۊديد کي آمريکا داخلی جنگ میان بی سابقه بۊ.<ref>https://web.archive.org/web/20150423113724/http://thomaslegion.net/bloodyanglebattleofspotsylvania.html</ref> اسپوتسیلوانیا جنگ، سیزده روج درازی بکشه کي [[رابرت لی]] ماىه دارˇ وستی پۊر هزینه اوساده. جنگ دۊرۊن، ژنرال گرانت سعی بۊگۊده نسايی‌ئن ˇ دفاعی خطوط دشکنه ؤ اۊشانه کله بسته دورسانه. هتو بۊ کي اَ جنگ ایتا جه خونین ترین جنگان، آمريکا داخلی جنگ دۊرۊن بۊبؤسته. ؤ اسپوتسیلوانیا جنگ لقب بۊبؤسته بلادی انگل ([[اینگیلیسی]]: Bloody Angle) - ([[گیلکی]]: خونی قارماق). گرانت نتنسته کي نسايی‌ئنˇ خطوط دشکنه ولي هنده نسايی خورتاب ˇ سمت کنفدراسیونˇ (نسايی‌ئن) ماىه دار امره کلسیا آننا ([[اینگیلیسی]]: North Anna) کله گیفته کي سه روج درازا دشتی.<ref>McFeely 1981, p. 169 .</ref> دفاعی کله گیفتن نسايی‌ئن وستی ایتا مزیت بۊ. اۊشان بتنستید خوشانه کله بسته خؤرؤم دفاع بوکونید. گرانت ایتا تازه نقشه دشتی کي خواستي کلد هاربور ([[اینگیلیسی]]: Cold Harbor) فوسینه کي پۊر اهمیت دشتی ؤ ایتا راه آهن ˇ مرکز دشتی کي به [[ریچموند]] ارتباط دشتی. ولي نسايی‌ئن، ايجاناىي ماىه دار جولو خؤرؤم رچ دوستید ؤ کله گیفتید. سومین روجˇ جنگ میان گرانت هچین تلاش بۊگۊده نسايی‌ئنˇ کله بسته دورسانه. ولي ايجاناىي ماىه دار تلفات بی سابقه بۊ ؤ پۊر کۊشته بدأ. کلسیا مطبوعات گرانت جا انتقاد بۊگۊديد اۊنه "قصاب " لقب بدائید. طبق گزارشان سی روج جنگ میان گرانت ˇ ماىه دار 52788 کس تلفات دشتی. ولي [[رابرت لی]] ماىه دار تلفات کمتر بو، نسايی‌ئن ˇتلفات 32907 کس بۊ ولي کمتر تنستید کي تازه خلابر جایگزین خوشانه تلفات بوکونید.<ref>Bonekemper 2011, pp. 41–42.</ref> ايجاناىي ماىه دارˇ اصلی ؤ پیله فوتورک 7000 تلفات امره خاتم بیگیفته کي ایتا ساعت میان ؤ حتی باخي حدس زنید ده دقیقه هم نۊبۊستی ای کله گیفتن ایتا جه زرخ ؤ بیسابقه ترین آمريکا داخلی جنگ میان بۊ.<ref>http://www.historynet.com/cold-harbor </ref> ===پترزبؤرگ ˇ بنه بر=== بعد کلدهاربور ˇجنگ، ژنرال لی خۊ موقعیت ؤ جاجیگاهه [[ریچموند]] میان، کي ویرجینیا مرکز ؤ نسايی‌ئن پایتخت بۊ محکم بۊگۊده. گرانتˇ استراتژی جنگ دۊرۊن تغییر بۊگۊده ؤ به جاىˇ انکی مستقیم فوتورکه لی کله بسته. تصمیم بیگیفته پترزبؤرگ ˇسمت بشه کي نسايی‌ئن راه آهنˇ مرکزی جاجیگاه بۊ ؤ ارتباط بین ریچموند ؤ باخي نسایی شهران دشتی. ايجاناىي ماىه دار پیله فوتورکستن سه روج 15 تا 18 ژوئن درازی دشتی کي نامؤفق بۊ ؤ دشکن بوخوردید. هنه وستی گرانت مجبور بۊبؤسته پترزبؤرگ ˇ بنه بر ادامه بدی ؤ جنگستن درازا فکشه.<ref>انکارتا دانشنامه 2009 </ref> ژنرال بؤورگارد، نسايی‌ئنˇ چکنه شهر جا کرا دفاع گۊدی ؤ رابرت لی خۊ دوکاره ؤ قدیمی خلابرانه، بؤورگارد یاور اوسی بۊگۊده ؤ هتو بۊ کي ژنرال لی اۊنه یاور بومو. هنه وستی بنه بر 9 ماه درازا بکشه. ؤ کلسیا ماىه دار به زحمت تَوادا. ولي ژنرال لی نتنسته وختی بنه بر بۊ هنده خۊ ماىه داره تقویت بوکۊنه. چون ژنرال شرمن ؤ شریدان اۊنه مانع کار بۊبؤسته بید. بنه بر زمات میان ، ژنرال شرمن بتنسته آتلانتا میان پیروزی بدس باوره. ای پیله پیروزی پۊر اهمیت دشتی کي حتی ریاست جؤمۊري انتخابات میان کي [[آبراهام لینکؤن]] هنده دؤجين بۊبؤ پۊر تاثیر بنأ بۊ. ژنرال شریدان ايجاناىي ماىه دار چکنه جه شینانو دؤجين بۊبؤسته بۊ ؤ گرانت اۊنه ماموریت فدأ کي دوشمن دونبال بوکۊنه تا وختی کي اۊشانه مرگ فرسه.<ref>McFeely 1981, pp. 178–186.</ref> [[پرونده:The Peacemakers 1868.jpg|بندانگشتی|راست|ژنرال گرانت(وسط) لینکؤنˇ ویجا نیشته. ژنرال شرمن (چپ) ؤ آدمیرال پؤرتر (راست) صلحˇ بگو بیشتاؤ میان ]] آخربسر، کلسیا ماىه دار پیروز بۊبؤ. ؤ ژنرال گرانت بتنسته شهرا لی دس جا بیرون جکشه. رابرت لی ماىه دار دورسفته ؤ مجبور بۊبؤ شهر جا بشه.<ref>https://web.archive.org/web/20150527004716/http://www.stonesentinels.com/Petersburg-East/Petersburg_Facts.php</ref> ژنرال ای.پی هیل، ایتا جه خؤرؤم لی افسران بۊ کي بضرب گولوله کۊشته بۊبؤ. ؤ ژنرال لی بفهمسته کي دئه نتنه پترزبؤرگ ؤ ىا پایتخت ؤ ىا حتی خۊ ماىه داره بداره. دوم آوریل صوبح سر، ساعت 10:30 به دؤلت، [[ریچموند]] میان تلگراف بزه: "... می ماىه دار جه سه طرف دشکسته ؛ ریچمونده ها امشب وا تخلیه بوکونید..." و بعد رابرت لی خلابران پترزبؤرگ جا پس بینیشتید ؤ جنگ خاتمه بیگیفته.<ref>http://www.sonofthesouth.net/leefoundation/battle-of-petersburg.htm</ref> جنگˇ پیامد اول هن بۊ کي ریچموند، مؤتلفه (نسايی‌ئن) پایتخت تخلیه بۊبؤسته. نسايی‌ئنˇ کشتی هان، جئمزˇ روبار میان بل بیگیفتید ىا بترکستید. ؤ هتو مهمات انبار شهر میان بل بیگیفته ؤ بوسوخته. مؤتلفه رئیس جؤمۊر [[جفرسون دیویس]] خۊ کابینه امره قطار امره شهرا ترک بۊگۊديد. پۊر نسایی خلابران آفتؤنشستˇ سمت دوارستید. ؤ ناجه دشتید کي ژنرال لی ماىه داره مولحق ببید.<ref>https://web.archive.org/web/20150527004716/http://www.stonesentinels.com/Petersburg-East/Petersburg_Facts.php</ref> [[پرونده:Lee Surrenders to Grant at Appomattox.jpg|بندانگشتی|آپوماتوكس مئن - ژنرال لی ؤ ژنرال گرانت - لی تسليمˇ گرانت بۊبؤسته]] ===آپوماتوكس دادگاه جنگ=== نهم آوریل 1865 میان، باقی جان براؤن گؤردونˇخلابران ؤ رابرت لی سواره نظام امره آخرین بار وستی [[آپوماتوکس دادگاه]] ورجا مئن ایتا کله بست چگۊدید ؤ آماده جنگستن بۊبؤستید. ژنرال لی آخرین دفعا وستی سعی بۊگۊده لینچ بورگ ([[اینگیلیسی]]: Lynchburg) میان خۊ ماىه دار وستی منابع بدس باوره تا بتنه ژنرال گرانتˇ بنه بر جا کي هر لحظه تنگتر بوستی جیویزه. صوبه سر نسايی‌ئن ژنرال شریدان سواره نظام جولو پیشروی بۊگۊديد ولي وختی کي چارلز گیریفین پیاده ماىه دار جنگ میان ورود بۊگۊده، اۊشانه پیشروی متوقف بۊبؤسته ؤ خوشانه جاسر بئسائید. هسا ژنرال لی ماىه دار سه طرف جا بنه بر بۊبؤسته بۊ بعد ایپچه درگیری ژنرال لی تسلیم بۊبؤسته ؤ ایتا نسایی سوارکار، سیفیدˇ بیدوق امره ايجاناىي ماىه دارˇ سمت بوشو. ؤ هتویی داخلی جنگ ویرجینیا میان تومام بۊبؤسته. <ref>https://web.archive.org/web/20120521205552/http://www.civilwar.org/battlefields/appomattox-courthouse/maps/appomattoxmap.html</ref> ==فرماندهی ؤ سیاست== ===لینکؤنˇ ترور=== چارده آوریل میان، پنج روج بعد گرانتˇ پیروزی آپوماتوکس میان، گرانت بوشو واشنگتؤن ؤ جلسه دؤلتˇ کابینه میان حضور دشتی. بعدˇ جلسه لینکؤن ؤ خۊ گیشبر امره خواستيد بیشید فورد تئاتر. ؤ لینکؤن، گرانتˇ دعوت بۊگۊده اۊشانه امره بایه تئاتر. ولي گرانت بوگفته کي نتنه اۊشانه امره تئاتر بایه چون خوایه بشه فیلادلفیا. چند تا سوء قصد، علیه اعضای دؤلته بۊبؤسته. ؤ لینکؤن تئاتر میان بدس [[جان ویلکس بوث]] ترور بۊبؤسته. ؤ فردایش صوبه سر بمرده.<ref>McFeely 1981, p. 224</ref> جنگˇوزیر استانتؤن، گرانتˇ خبرا گۊده کي رئیس جؤمۊر ترور بۊبؤسته. ؤ اۊنه بوگفته کي واگرده واشنگتؤن. تارئخ 19 آوریل لینکؤنˇ تشییع جنازه میان گرانت شرکت بۊگۊده ؤ مراسم میان تنها ایتا کنار گوشه بئسا ؤ ارسو فوگۊدی. گرانت بعدا بوگوفته "لینکؤن پیله ترین انسانی بۊ کي تا هسأ بشناختم."<ref>Smith, pp. 409–412</ref> بعد لینکؤنˇ ترور، اۊنه معاۊن [[اندرو جانسون]] رئیس جؤمۊر بۊبؤسته ؤ لینکؤنˇ سیاسته دونبالا گۊده ؤ ادامه بدأ. ؤ می 1865 جانسون قسم بوخورده ؤ خۊ برنامه‌ٰن بازسازی ؤ لغو برده برداری وستی ؤ هتویی نسایی ایالات واگردستن به ايجاناىي ایالات اعلام بۊگۊده.<ref>http://www.howard.edu/library/reference/guides/reconstructionera/default.htm</ref> ===بازسازی زمات=== [[پرونده:Ulysses S. Grant from West Point to Appomattox.jpg|بندانگشتی|چندته تاتایی گرانتˇ زندگی جا، جه وئست پؤينت تا آپوماتوکس دادگاه]] بعد جنگ، گرانت آمريکا چکنه بمانسته ؤ ایتا تازه وظیفه دشتی کي نسایی ایالتان بازسازی میان مدیریت بوکۊنه ؤ هتو جنگ سۊرخ مردکان امره آفتؤنسشتˇ سمت نظارت بوکۊنه.<ref>Brands 2012a, pp. 410–411</ref> سال 1866 میان گرانت بجورترین درجه آمريکا ماىه دار میان فرسه ؤ تمام ژنرال بۊبؤ. کي سابقا [[جؤرج واشینگتون]] فقط بتنسته به اَ درجه فرسه. گرانت، ارتش فرمان حالت عادی (صلح) فدأ ؤ نسایی ایالتانˇ بازسازی وستی دؤلت امره ایله جار بۊگۊده تا هنده نسایی ایالتان واگردید به ايجاناىي ایالات.<ref>انکارتا دانشنامه</ref> ايجاناىي ایالتانˇ پیروزی آمريکا داخلی جنگ، می 1865 میان باعث بۊبؤ کي چار میلیون برده آزادا بید. ولي خؤره ایتا تازه مشکل نسایی ایالتان احیا گۊدن وستی بازسازی زمات (1865-1877) ببؤسته. موانع موهم ؤ تازه ای وؤجۊد باورده بۊ. [[اندرو جانسون]] ریاستˇ زمات 1865 ؤ 1866 میان تازه نسايی‌ئنˇ ایالتانˇ نمایندگان ایتا تازه قانون بنام سیا کؤدان (رمزان) ([[اینگیلیسی]]: black codes) سیاهان وستی تصویب بۊگۊديد ؤ اَ قانون امره بتنید آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی تبار کسب ؤ کار محدود ؤ اۊشانه کردوکارانه زیرنظر ؤ کنترل بوکونید. اَ قانون مردۊما آمريکا کلسیا‌ میان زرخا گۊده باعث بۊبؤ کي کنگره دؤجين دۊرۊن رادیکال جؤمۊري خواهان پیروز ببید. همچنین بازسازی زمات میان اولین بار وستی آمريکا تارئخ میان سیاهان صاحب حقوق اجتماعی بۊبؤستید. ولي هو دهه میان مخالفانˇ سیاهانˇ حقوق موخالفت ؤ اعتراض بۊگۊديد کي ویشتر ایتا سری سازمان بنام [[کوکلاس کلأن]] بۊ کي خشونت علیه سیاهان گۊدید. <ref>http://www.history.com/topics/american-civil-war/reconstruction</ref> گرانت عقیده نشتی کي غیرنظامی حکومت بتنه نسایی ایالتان میان حکومت بوکۊنه. گرانت معتقد بۊ کي فدرالˇ دؤلت هم کاسه مردان ؤ هم سیاهانه وا حمایت بوکۊنه ؤ اۊشانه یاور ببه. <ref>Brands 2012a, p. 390</ref> بعد داخلی جنگ کنگره بدس رادیکال جؤمۊري خواهان کنترل بوستی . لینکؤن تا وختی زنده بۊ اۊشانه محدود گۊدی ؤ تنستی اۊشانه کنترل بوکۊنه. لینکؤن باور دشتی نسایی ایالتان، ایتا آدم منستن ایسید کي جنگ جا واگردسته بخانه درحالی کي اۊنه برار جنگ دۊرۊن کۊشته بۊبؤسته. لینکؤن بازسازی وستی گؤفتي کي جنگˇ عوارض نیاز به وقت دره. ولي رادیکال جؤمۊري خواهان عقیده دشتید کي بازسازی زمات یعنی نسایی ایالتان تنبیه گۊدن ؤ اۊشانه سخت گیفتن. سال 1866 میان، کنگره قانونی شامل اقدامات شدید ضد نسايی‌ئن تصویب بۊگۊده ؤ ای کس بنام بیل وید دیویس خاستید اوسی بوکونید نسایی ایالتان تا پیگری بوکۊنه. ولي لینکؤن مخالفت ؤ اۊنه وتو بۊگۊده.<ref>https://web.archive.org/web/20150821180122/http://www.socialstudieshelp.com/lesson_36_notes.htm</ref> سیا کد توسط آفتؤنشستˇ ایالتان کي میانه رو بید تصویب بۊبؤسته تابتنید آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی تبارˇ موهاجرت جولویه بیگیرید. سیا کدˇ قوانین نسایی ایالتان میان سختگیرانه تر اعمال بۊبؤسته ؤ اۊشان سعی بۊگۊديد خوشانه اجتماعی ؤ طبقاتی سیستم ؤ نظامه حفظ بوکونید. ؤ نسایی قانونگذاران سعی بۊگۊديد سابقه بردگان (سیاهان) آزادیه ؤ اجتماعی حقوقه محدود بوکونید. [[میسیسیپی]] اولین ایالتی بۊ آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی نژاد اجتماعی حقوقه لغو بۊگۊده. سال 1865 میان سایر ایالتان قانونی، سیا کد منستن تصویب بۊگۊديد. باخي ایالتان ای قانونه شدیدتر اعمال بۊگۊديد کي شأ گوفتن سابقه برده داری زمات منستن بۊ کي اۊنه جا سر موختلفه اجباری کار بومو.<ref>http://www.howard.edu/library/reference/guides/reconstructionera/default.htm</ref> ولی کنگره سال 1866 مقابله بۊگۊده ؤ قانون اجتماعی حقوقه تصویب بۊگۊده (ضد سیا کد) کي ایالتان هسأ وا سابقه بردگان کي آزادا بؤسته بید حق شهروندی درجه دۊ فدید. حتی کنگره سعی بۊگۊدهد حق موساوی ؤ یکسان همه مردۊم فده هنه وستی سیاهانه حق تجارت ؤ عقد قرارداد، تصاحب مال ؤ حق درمان فدأ.<ref>http://www.howard.edu/library/reference/guides/reconstructionera/default.htm</ref> ===ایله جار جاسون امره=== جانسونˇ نظر بازسازی وستی ملایم بۊ ؤ میانه روی گۊدی ؤ خواستي نسایی ایالتان زرتی هنده واگردید به ايجاناىي ایالتان. ولي تضمین نوگۊده سیاهانه صاحب حق شهروندی ببید.<ref>Brands 2012a, pp. 397–398 </ref> گنگره انتخابات سال 1866 میان، درگیری ؤ اختلاف بین رادیکالان (تندروهان) ؤ محافظه کاران ادامه دشتی. کنگره جانسونˇ نظر کي نسايی‌ئنˇ امره زرتی وا آشتی گۊدن رد بۊگۊده. کنگره بازسازی واستي برنامه دیچه نسایی ایالتانه به پنج تا نظامی منطقه تبدیل بۊگۊده. تا سابقه برده‌ٰنˇ اساسی حقوق ؤ اۊشانه آزادی حفاظت بوکۊنه. جانسونˇ انتقالی دؤلت تازه حاکمان نسایی ایالتان میان نظامی دؤجين بۊگۊده. گرانت کسی بۊ کي نظارت نسایی صارا وستی دؤجين بۊبؤسته . کنگره ترجیح بدأ کي اَ طرحه بازسازی وستی تصویب بوکۊنه.<ref> Smith, pp. 432–433 </ref> بازسازی زمات میان، گرانت ؤ ماىه دار جه پورتر 1500 آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی نژاد حق ؤ حقوق پاسبانی بۊگۊده. ؤ سال 1867 میان اولین بار وستی سیاکود دیمه بنا بۊبؤسته.<ref>Smith, pp. 421, 433</ref> ===جانسونˇایستیضاح=== جانسون خاستی جنگˇوزیر استانتؤن دیمه بنه ؤ ژنرال گرانت اۊنه جانشین بوکۊنه. استانتؤن کي [[آبراهام لینکؤن]] اۊنه منصوب بۊگۊده بۊ کسی بۊ کي بازسازی برنامه وستی کنگره امره موافق بۊ. جانسون چون ژنرال گرانت خۊ سیاسی رقیب دنستی ؤ اۊنه انگیزه هن بۊ کي بتنه گرانت اتویی زیرنظر ؤ کنترل بوکۊنه. جانسون، گرانته نامزد بۊگۊده جنگˇوزارت وستی. ؤ اۊنه موعرفی بۊگۊده ولي کنگره جانسون امره موخالفت بۊگۊده. ؤ بین جانسون ؤ کنگره اختلاف دکفته.<ref>McFeely 1981, pp. 262–264</ref> جانسون پۊر زمات بۊ کي خاستی [[ائدوين استانتون]]، جنگˇوزیره دیمه بنه چون استانتون تنها عضو کابینه بۊ کي تندرو جؤمۊري خاهان امره برنامه بازسازی وستی موافق بۊ ؤ اۊشانه امره ایله جار گۊدی. تارئخ 12 اوت میان، جانسون جنگˇوزیر (استانتون) دیمه بنا ؤ ژنرال گرانت کي پۊر محبوبیت دشتی اۊنه جانشین بۊگۊده. جانسون ناجه دشتی ای کاره امره افسرانˇ انتصابˇ قانونه کي گنگره دؤجين بۊگۊده بۊ حذفا کۊنه.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-impeachment/</ref> 24 فوریه 1868 میان کنگره نمایندگان تصمیم بیگیفتید رئیس جؤمۊر جانسونه ایستیضاح بوکونید. جه مارس تا می 1886 جانسونˇ ایستیضاح کنگره میان درازا فکشه. آخربسر رئیس جؤمۊر جانسون تبرئه بۊبؤسته 35 رای موخالف امره موقابله 19 رای موافقˇ ایستیضاح. جانسونˇ ایستیضاح وستی نیاز بۊ کي دوسوم کنگره موافق ببید.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-impeachment/</ref> ===انتخابات نامزدی=== [[پرونده:GrantColfax1868.png|بندانگشتی|گرانت ؤ کولفکس تاتایی تبلیغات]] آمريکا ریاست جؤمۊري دؤجين سال 1868 میان، اولین انتخاباتی بۊ کي بعد داخلی جنگ برگزار بۊبؤسته. ؤ گرماگرمه بازسازی زمات میان کي هنه وستی سه تا نسایی ایالت [[تگزاس]]، [[میسیسیپی]]، [[ویرجینیا]] هنوز ايجاناىي ایالات امره مولحق نوبؤسته بید.<ref>https://web.archive.org/web/20150922132528/https://www.boundless.com/u-s-history/textbooks/boundless-u-s-history-textbook/reconstruction-1865-1877-19/the-grant-administration-142/the-election-of-1868-750-8767/</ref> گرانت آمريکا چکنه ماىه دار بمانسته بۊ. ولي وزارتˇ جنگ جا کناره گیری بۊگۊده. ای زمات بۊ کي گرانتˇ محبوبیت تندرو جؤمۊري خاهان ورجا هر روج ویشترا بوستی. ؤ آخرسر [[شیکاگو]] میان جؤمۊري خاهانˇ ایله جار دۊرۊن، گرانت جؤمۊري خاهانˇ نامزد انتخابات 1868 میان دؤجين بۊبؤسته. گرانتˇ شوعار انتخابات میان هن بۊ «بنید صولح میان بئسیم». <ref>McFeely 1981, pp. 264–267</ref> گرانتˇ رئیس جؤمۊر دسیاری (معاونت) وستی، اسکایلر کولفکس کي گنگره سخنگو بۊ دؤجين بۊبؤ. گرانت مبارزات انتخاباتی میان گرانفروشی ؤ بازار سیا موضوع سر (سال 1862میان، داخلی جنگ زمات) گب زه ای ؤ ایبار بوگوفته: "...مره فرقی نوکۊنه ؤ ایتا جرگه ؤ نژاد خاصی رو تعصب نرم. هرکس شایسته تر ببه اۊنه دؤجين کونم..."<ref>Smith, pp. 459–460</ref> ای انتخابات پۊر ذوق ؤ شوق مره خاتمه بیگیفته. جؤمۊري خاهان اواخر اکتبر میان تسکه دیل ؤ هراسان بید ؤ چند دفعا مؤرد ضرب ؤ شتم قرار بیگیفتید. ولي دموکراتانˇ خیال آسوده بۊ. ؤ اۊشانه نامزد [[هوریشیو سیمور]] بۊ کي مردۊم اۊنه خائن ؤ مزاحم دوخادید. هزاران کس نسایی ایالتان میان کي دموکراتان هواخواه بید نتنستید انتخابات میان شرکت بوکونید. چون اۊشانه ایالتان هنوز مولحق نوبؤسته بۊ هنه وستی اۊشانه رای بحساب نومو. گرانت خۊ کمپین میان هیچ قول ؤ وعده ای نده ای. فقط ایتا خط دۊرۊن خۊ برنامه ریاست جؤمۊري وستی بینیویشته بۊ ؤ بوگفته: "اجازه بدید صلح میان بئسیم." بعد چهار سال داخلی جنگ ؤ سه سال اختلاف، کشورˇ بازسازی وستی ؤ هتو سعی رئیس جؤمۊرˇ ایستیضاح وستی. گرانتˇ گب مردۊما خوش بومو ؤ موافق بید. ؤ مردۊمه بوگفتید گه اگه خوایید واگردید داخلی جنگ زمات هوریشیو سیموره رای فدید. اَ زمات نسایی ایالتان میان خشونت ؤ آزار ؤ اذیت علیه سیاهان ثابت بۊگۊده کي بازسازی نسایی ایالتان میان نیاز به برخورد توند ؤ رادیکالی دره. نظر سنجی میان هوریشیو سیمور 2,708,744 رای بدس باورده ولي گرانت 3,013,650 رای امره پیش دکفته. آخرسر گرانت انتخاباتˇ کالج میان برنده بۊبؤسته ؤ بتنسته انتخابات میان پیروز ببه. پۊر نسایی ایالتان میان سیمور تنستی رای باوره. ولي امکان شرکت گۊدن انتخابات میان نشتید. ولي ای وضع امره هم نشا گوفتن کي تنستی پیروز ببه ؤ انتخابات قابل پیش بینی نۊبۊ.<ref>https://web.archive.org/web/20150922132528/https://www.boundless.com/u-s-history/textbooks/boundless-u-s-history-textbook/reconstruction-1865-1877-19/the-grant-administration-142/the-election-of-1868-750-8767/</ref> ==ریاست جؤمۊري== [[پرونده:Inauguration of Grant - NARA - 530394.jpg|بندانگشتی|گرانت جؤمۊري خواهان کمپین میان کرا گب زنه]] 4 مارس 1869 میان، گرانت هیجدهمی آمريکا رئیس جؤمۊر بۊبؤسته ؤ سالمون پی جئس آمريکا رئیس کل دادگستری جولو قسم بوخورده. گرانت ریاست جؤمۊري زمات، آغاز سنت شکنی سیاسی عرف ؤ سنت بۊ. [[اندرو جانسون]] آخرین بار وستی سیفید کاخ ترک بۊگۊده. ؤ گرانت آغاز بکار مراسم کنگره میان شرکت نوگۊده.<ref>McFeely 1981, pp. 287–288</ref> گرانت خۊ کابینه وستی، ویشتر اشخاصی دؤجين بۊگۊده اکثرا بی تجربه، بی کفایت ؤ نامطمئن بید. کي ویشتر اۊنه قدیمی دس براران، سابقه ماىه دارˇ همکاران ؤ تجار مال دوست ؤ دیپلماتان حاشیه نشین بید.<ref>انکارتا دانشنامه</ref> گرانت کي روی کار بومو خۊ حزبˇ سیاستان امره مخالفت گۊدی ؤ خۊ هم حزبیانه خۊ جا دور بۊگۊده. وختی خۊ کابینه خاستی دؤجين بوکۊنه اۊشانه مشاوره رد بۊگۊده ؤ اۊشانه گبانه قبول نشدی. ولي مردۊم فکر گۊدید گرانت تنه ایتا آدمه دوکاره ؤ مطمئنه مسئولیت فده. ای استراتژی امره باخي کابینه اعضا خؤرؤم بید ؤ باخي هم ایسا بید کي اۊشانه کار مشکوک بۊ. گرانت هر کسی کي گوذشته میان اۊنه یاور بۊبؤسته ىا اۊنه وفادار بۊ کارسر بنا. هیچ علاقه ای نشتی بیکفایت اشخاصه دیمه بنه ؤ برکنار بوکۊنه. باخي دؤلتˇ قسمتان فساد ؤ بیکفایتی پۊر وؤجۊد دشتی.<ref>http://millercenter.org/president/biography/grant-life-in-brief</ref> گرانت، جان راولینس کي اۊنه دس برار جنگ زمات بۊ جنگˇ وزیر بۊگۊده. ؤ [[همیلتون فیش]] کي نيۊىؤرکˇ محافظه کار دیپلمات بۊ خارجه امور وزیر بۊبؤسته. ژنرال شرمن ترفیع فگیفته ؤ آمريکا ماىه دارˇ چکنه بۊبؤسته. ولي اۊنه روابط گرانت امره توشکه بوخورده وختی جنگˇ وزیر راولینس تصمیم بیگیفته شرمنˇ اختیارات محدود بوکۊنه. بعد چند ماه راولینس خۊ محل کار میان بمرده. ؤ گرانت اۊنه جاسر ویلیام بلکنپ جنگˇ وزیر بۊگۊده.<ref>Simon 2002, pp. 246–247</ref> ویشتر اجتماعی حقوق، سیزدهمی ؤ چهاردهمی ؤ پانزدهمی قانونی اساسی متمم امره کي بعد جنگ ؤ بازسازی زمات میان تصویب بۊبؤسته بۊ تضمین بیگیفته. سیزدهمی متمم (برده داری دیمه نهن) سال 1865 میان تصویب بۊبؤ ؤ برده داری آمريکا میان غیرقانونی بۊبؤ. چهاردهمی متمم مربوطه برابری نژادی سال 1868 میان تصویب بۊبؤسته ؤ تضمین بۊبؤسته کي هیکس نتنه مردۊمˇ زندگی ؤ اۊشانه آزادی ؤ اموال تصاحب بوکۊنه ؤ هتو سال 1870 میان پانزدهمی متمم تصویب بۊبؤ کي آمريکا ايجاناىي ایالتان میان حق شهروندی همه تانه کي آمريکا تابیعت ىا آمريکا میان بیچه بۊبؤئستید هر نژاد ؤ رنگ امره کي دشتید اعطا بۊبؤسته.<ref> http://www.encyclopediaofarkansas.net/encyclopedia/entry-detail.aspx?entryID=4564</ref> [[پرونده:Ulysses S. Grant seated by Brady (cropped).tif|بندانگشتی|گرانت سال 1869 میان]] با وؤجۊد انکی پانزدهمی متمم (سیاهانˇ حق رای) تصویب بۊبؤسته بۊبؤ. ولي اواخر دهه 1870 میان مخصوصا نسایی ایالتان میان سعی بۊبؤسته کي مانع آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی نژاد حق رای ببید. بعد چند دهه تبعیض سال 1965 ایالتی قوانین مجبور بۊبؤستید بر اساس پانزدهمی متمم سیاهانˇ حق رای رعایت ؤ اجرا بوکونید.<ref> http://www.history.com/topics/black-history/fifteenth-amendment</ref> خشونت نسایی ایالتان میان، ایتا سری سازمان ؤ جرگه بنام [[کوکلاس کلأن]] وستی بۊ. کلأن ایتا تروریستی جرگه بۊ ؤ قوت ؤ زور وستی کي دشتید اۊشانه " نسايی‌ئنˇ سری امپراتوری" دوخادید. اولین بار وستی سال 1868 میان تشکیل بۊبؤ ؤ اۊشانه اولین رئیس ؤ پیله کس کي «پیله جادوگر» لقب دشتی سابقه نسايی‌ئنˇ چکنه داخلی جنگ میان ژنرال [[ناتان بدفؤرد فارست]] بۊ.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-kkk/</ref> آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی نژادˇ حق ؤ حقوق محدودیت امره بۊ. ؤ بعد سال 1861 پۊر سیاهان هنوز ایسا بید کي اجتماعی حقوق جا محروم بید ؤ اۊشانه وضعیت ایقتصادی خؤرؤم نۊبۊ. ؤ اۊشانه زندگی شرایط چتین بۊ. ویشتر سیاهان کارگری ىا کاسه مرداکانˇ زمین سر کرا کشاورزی گۊدید ؤ مستاجر بید. ؤ هتویی کاسه مرداکان اۊشانه استثمار گۊدید. متعصبˇ کاسه مرداکان خشونت ضد سیاهان، کتک زئن، کوشتن ؤ [[لینچ گۊدن]] (شکنجه امره کوشتن) منستن صورت گیفتی. ؤ متعصبˇ جرگه‌ٰن، [[کوکلاس کلأن]] منستن تهدید ؤ خشونت ؤ اذیت گۊدن امره سعی گۊدید سیاهانˇ حق ؤ حقوقه جولوی بیگیرید. ؤ اۊشان ای روش امره خاستید کي سیاهانه دپرکانید ؤ رای دئن جا اۊشانه مونصرف بوکونید.<ref>http://www.encyclopediaofarkansas.net/encyclopedia/entry-detail.aspx?entryID=4564</ref> وختی [[کوکلاس کلأن]] ؤ باقی متعصبˇ جرگه‌ٰنˇ جنایت، ضد آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی نژاد ویشترا بؤسته، گرانت احساس خطر بۊگۊده ؤ اۊنه تشویق امره کنگره ایتا قانون تصویب بۊگۊده کي آمريکاىي‌ئنˇ آفریقایی نژاد محروم گۊدن جه اۊشانه حق ؤ حقوق جرم محسوب به. ؤ همه تان وا سه متمم قانونی کي تصویب بۊبؤسته، همه آمريکا ایالتان میان اجرا بوکونید.<ref>McFeely 1981, pp. 368–369</ref> سال 1871 میان گنگره ایتا قانون ضد کوکلاس کلأن تصویب بۊگۊده. ؤ اجازه بدا دؤلته کي تروریستی تشکیلات امره مقابله ؤ اۊشانه سرکوب بوکۊنه. گرانت نتنسته اَ قانونه خؤرؤم اجرا بوکۊنه. با انکی صدها تن جه کوکلاس کلأنˇ اعضا بازداشت بۊبؤستید. ولي کلان نسایی ایالتان میان پۊر هواخواه دشتی. گرانت مجبور بۊ مردۊمˇ عقاید امره بجنگه. هنه وستی اۊنه کار توشکه بوخورده بۊ. سال 1873 میان نسایی ایالتانˇ نژادپرستی وستی، کلسیا ایالتان میان، سرماىه گذاری ترس ؤ دپرکستن امره دچار بۊبؤسته بۊ. سال 1882 میان، آمريکا دادگاه عالی اعلام بۊگۊده کي کوکلاس کلأنˇ تشکیلات خلاف قانون اساسی ایسه.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-kkk/</ref> گرانت جه محدودیت استخدام، ماىه دار میان انتقاد بۊگۊده ولي گرانت موخالفان اۊنه متهم بۊگۊديد کي ایتا نظامی دیکتاتور ایسه. گرانت اَ موشکل امره هم روبرو بۊبؤسته بۊ کي فقط ماىه دارˇ قوت امره بخوایه نسایی ایالتان اداره بوکۊنه، امکان دره دموکراتان کلیسا میان جؤمۊري خواهان امره مخالفت بوکونید. ؤ نسايی‌ئنˇ هواخواه ببید. سال 1874 میان، گرانتˇ دستور امره [[برؤکس - باکسترˇ جنگ]] خاتمه بیگیفته. ؤ بعد صولح گۊدن گرانت دستور بازسازی [[آرکانزاس]] میان فدأ. ولي هو سال میان گرانت، بعد [[کولفاکسˇ کوشتار]] ژنرال ویلیام اچ. إموری دستور فدأ کي خۊ خلابران ؤ کله کشتی هان امره بیشید نیواورلئان تا شورشیانˇ آشوبه کي تازه فرماندار دؤجين ویلیام پیت کئلاگ وستی بۊ بوخوسانید.<ref>Brands 2012a, pp. 538–541</ref> ایتا جه گرانتˇ موشکلات بازسازی زمات میان هن بۊ کي سیاهان ؤ جؤمۊري خواهانˇ حزبˇ اعضا نسایی ایالتان میان مؤرد خشونت ؤ آزار ؤ اذیت قرار گیفتید. گرانت مایل بۊ کي نسایی ایالتانˇ دوشمنی، فدرال دؤلت امره تبدیل به ایتا نژادی جنگ نبه. بهار ؤ تاوستان 1874 میان ایتا جرگه جه سابقه نسایی خلابران کي اۊشانه شومار چارده هیزار کس فرسه ای ایتا سازمان چگۊدید بنام "سیفیده دؤلت" ؤ خوشانه "کاسه مرداکانˇ حزب" ([[اینگیلیسی]]:White League) دوخادید. ؤ اۊشانه هدف هن بۊ کي سیاهانه سرکوب ؤ دؤلتˇ اختیارات نسایی ایالتان میان نابودا کونید. [[پرونده:Harpers1874LouisianaOutrage.jpg|بندانگشتی|راست|لوئیزیانا سال 1874 میان کاسه مرداکانˇ حزب، پولیس ؤ ایالتˇ داوطلبˇ خلابران فتورکستید]] چارده سپتامبر 1874 میان، 3500 کس جه کاسه مرداکانˇ جرگه نیواورلئان میان ضد فدرالˇ دؤلت شورش بۊگۊديد. اۊشانه موخالفات تازه فرماندار وستی بۊ. ؤ خاستید فرماندار استعفا بوکۊنه. موضوع هنه وستی بۊ کي تازه فرماندار کي ویلیام کئلاگ نام دشتی جؤمۊري خا حزب عضو ؤ آمريکا کلسیا شین بۊ. [[جئمز لانگستریت]] سابقه کنفدراسیون چکنه، 3600 نیروی پولیس ؤ سیا داوطلبˇ خلابران ؤ دوتا [[گتلینگ]] موسلسل ؤ ایتا گوروهان توپخانه امره سعی بۊگۊده شورشیان سرکوب بوکۊنه. لانگستریتˇ خلابران جکسونˇ میدان جا تا خیابانی کي گمرک اداره منتهی بوستی کي فرماندار ؤ مسئولان ؤ باخي جؤمۊري خاهانˇ اعضا اۊنه میان پندومه (پناه) بیگیفته بید رچ بیگیفتید. ؤ جه مسئولانˇ جان حفاظت گۊدید. کاسه مرداکان، ساختمان سمت فوتورکستید ؤ لانگستریت اسیر بۊبؤسته ؤ اۊنه مرداکان شهر ˇروخان سمت پس بینیشتید ؤ باخي جیویشتید ىا تسلیم بۊبؤستید. کاسه مردکان شهرداری ؤ شورای ساختمان ؤ توپخانه مقر تصرف بوکونید. ای کله گیفتن کي [[جیگاه آزادگۊدن جنگ]] شناس بۊبؤسته ایتا ساعت میان خاتمه بیگیفته. ؤ 38 کۊشته ؤ 79 کس زخمی دشتی. متعصب کاسه مرداکان، کئلاکˇ عزل بۊگۊديد ؤ اۊنه جاسر جان مک إنری فرماندار بۊبؤسته. بعد سه روج، گرانت کي اَ شورش وستی متوجه خطر بۊبؤسته بۊ فدرالˇ ماىه دار اوسی بۊگۊده به نئواورلئان. وختی آمريکا ماىه دار ورود بۊگۊده، "کاسه مرداکانˇ حزب" پس بینیشتید ؤ جوخوفتید. گئلاک هنده فرماندار بۊبؤسته ؤ لانگستریت قولدونی جا آزادا بؤسته. مشخص بۊ بی دخالتˇ ماىه دار، گرانتˇ دؤلت، لوئیزیانا میان نتنستی دوام باوره.<ref>https://web.archive.org/web/20150623231021/http://civilwar.bluegrass.net/AftermathAndReconstruction/raceriots.html</ref> ===صلح سۊرخˇ مرداکان امره=== [[پرونده:Ely S. Parker.jpg|بندانگشتی|إلی پارکر اولی آمريکاىي بومی بۊ کي گرانت اۊنه دؤجين بۊگۊده ؤ سۊرخˇمرداکان امور مسئول بو]] گرانت سعی گۊدی روشن فکری امره سۊرخˇمرداکان موشکلا حل بوکۊنه. جه سال 1865 به بعد گرانت، خۊ دسىار ؤ همکارˇ گبانه یعنی [[ویلیام تکامسه شرمن]] کي ضد سۊرخˇمرداکان بۊ اعتماد گۊدی. ولي هتو خۊ اویتا دستارˇ گب کي إلی پارکر نام دشتی ؤ خۊدش ایتا رگ سۊرخˇمرداک (سنکا کوگا) بۊ گوش گۊدی. پارکر، گرانتˇ توصیه گۊدی ملایمت امره سۊرخˇمرداکان امره برخورد ؤ رفتار بوکۊنه. چند دهه عملیات ؤ جنگستن سۊرخˇمرداکان جولو، مشخص بۊگۊده کي ای روش سود ؤ فایده ای نره. فقط باعث بۊبؤ کي مردۊم زرخا بید ؤ اعتراض بوکونید. پس گرانت تصمیم بیگیفته سیاستˇ مسالمت امره سۊرخˇمرداکانˇ معضله حل بوکۊنه.<ref>http://www.fofweb.com/History/MainPrintPage.asp?iPin=ENAW0246&DataType=Indian&WinType=Free</ref> گرانت سعی بۊگۊده سو ایستفاده جولویه سۊرخˇمرداکان اداره دۊرۊن بیگیره. هنه وستی سۊرخˇمرداکان مسئله ره رو به ایتا تازه سیاست باورده. گرانت جاىˇ فاسدˇ مامؤران ؤ مذهبی سازمانان، إلی پارکر دؤجين بۊگۊده کي، سۊرخˇمرداکانˇ امور مسئول بۊبؤسته ؤ اولی بار ایتا آمريکاىي بومی رئیس جؤمۊرˇ کابینه میان ورود بۊگۊده.<ref>http://www.nps.gov/nr/travel/presidents/grant_nhs.html</ref> واقعیت میان اَ سیاست امره آمريکاىي‌ئن ای عقیده وا دیمه بنید کي سۊرخˇمرداکان جه اۊشانه حق ؤ حقوقه محروم بوکونید ؤ بومیانˇ صارای اۊشانه دست جا جکشید. ؤ اۊشانه آزادی فگیرید ؤ اۊشانه اوسی بوکونید جایی کي مبلغان اۊشانه واموجید چیتو کشاورزی بوکونید ؤ خواندن ؤ نیویشتن واموجید ؤ خوشانه دینه عوضا کونید ؤ مسیحی بیبید ؤ آمريکاىي‌ئن منستن لیباس دوکونید. ؤ اگر بومیان موخالفت بۊگۊديد، حشروماىه دار زور امره هم کي بۊبؤسته اۊشانه کوچمال بدید.<ref>http://www.nlm.nih.gov/nativevoices/timeline/342.html</ref> گرانتˇ صلحˇ سیاست، اؤ شرایطه دوره وستی ایتا سیاست خاص بۊ. ویشتره گرانتˇ اقدامات موثر نۊبۊ ؤ افاقه نوگۊده. گرانتˇ سیاستˇ هدف هن بۊ کي سۊرخˇمرداکان پذیرش ؤ اسکان بده. ؤ هتو تصمیم بیگیفته بۊبؤسته کي اصیل آمريکاىي فرهنگ ؤ اۊشانه رسم ؤ رسوم حفظ ببه. ؤ بومیان خوشانه جنگستنˇ داب ؤ شکار گۊدن آزاد ببه ؤ خوشانه خودکفایی حفظ بوکونید. گرانتˇ سیاستˇ هدف هن بۊ کي سۊرخˇمرداکان، کاسه مرداکان منستن ببید. ولي سۊرخˇمرداکان ای سیاست امره موخالفت بۊگۊديد. آمريکا ماىه دار هم گرانتˇ سیاست امره موافق نۊبۊ. پۊر ایتفاق دکفتی کي سۊرخˇمرداکان، مسیحی مبلغان امره کي اکثرا ناشی ؤ بی تجربه بید درگیر ببید. فساد گرانتˇ دؤلت میان کرا ویشترا بوستی. ؤ هتو سۊرخˇمرداکان اداره میان چند تا موشکل دشتی. مردۊمˇ اعتماد هر روج به دؤلت کمترا بوستی. ؤ گرانت صلح سیاست کمتر حمایت گۊدید. آخربسر بومیان ؤ موهاجران درگیری میان طوری بۊبؤسته بۊ کي گرانتˇ سیاست پیله توشکه بوخورده.<ref>http://www.fofweb.com/History/MainPrintPage.asp?iPin=ENAW0246&DataType=Indian&WinType=Free</ref> گرانتˇ سیاست، آمريکا نسا آفتؤزردی سمت تحت هدایت ژنرال اولیور اؤتیس هاوارد ؤ جؤرج کروک مؤفقیت امره انجام بۊبؤسته. سال 1872 میان فریدمن سابقˇ آزاده مردانˇ اداره [[آپاچی کوگا]] امره بوگو ویشتاو بۊگۊده ؤ مؤفق بۊبؤسته بعد ایتا سال جنگستن اۊشانه امره صولح ؤ ایتا تازه جیگا اۊشانه اسکان بدأ. اؤرگان میان، ولي صلحˇ سیاست پیشرفت نشتی. ایتا نمونه آوریل 1873 میان آمريکا ماىه دار ؤ مؤدوکˇ کوگا میانه جنگ دکفته. مؤدوکˇ کوگا حاضر به کوچمال ؤ اسکان تازه جیگا میان نوبؤسته. ؤ آمريکا ماىه دارˇ چکنه ژنرال ادوارد کانبی کۊشته بۊبؤ. گرانت کانبی مرگ وستی پۊر ناراحت بۊبؤسته بۊ ولي آمريکا ماىه دارˇ دستور بدا کي جنگ جا خودداری بوکونید. ولي ژنرال شرمن معتقد به انتقام ؤ کوگا نابودی بۊ. ولي گرانت شرمنˇ گبانه توجه نوگۊدی. آخربسر اکتبر 1873 میان مؤدوکˇ ماىه دار تسلیم بۊبؤسته ؤ چارکس کي کانبی کوشتن میان موتهم بۊبؤسته بید، محاکمه ؤ اعدام ؤ باقی کوگا اعضا گرانتˇ دستور امره به ایتا تازه جیگا کوچمال بۊبؤستید.<ref>Smith, pp. 532–535</ref> سال 1876 میان آمريکا ماىه دار سه تا موختلفه نیرو امره لاکوتا کوگایه (ایتا سۊرخˇمردکان کوگا) فتورکسته. ایتا جه سه تا آمريکا ماىه دارˇ قسمته، سرهنگ [[جؤرج آرمسترانگ کاستر]] رهبری گۊدی. کاسترˇ واحد پیش دکفته ؤ دۊ واحد دیگرا جولو بزه. کاستر کي خؤره پۊر اعتماد داشتی ؤ بی ترس ؤ نگرانی پیشروی بۊگۊده. 25 ژوئن میان کاستر کي متوجه خطر نوبؤسته بۊ دیویست ؤ ده خلابر امره ایتا سۊرخˇمرداکان پیله روستای فتورکسته. لاکوتا چکنه معتقد بۊ کي اَ منطقه ایتا مذهبی صارا ایسه، بیج (شیطان) کوه وستی، ؤ کاستره پیشنهاد صلح فدأ. ولي کاستر قبول نوگۊده ؤ کله گیفتنه شروع بۊگۊده. ولي هیزارتا لاکوتا ؤ شیان ؤ آراپاهؤ سۊرخˇمرداکان اۊشانه بنه بر ؤ دورا گۊدید. ؤ کاستر ؤ همه تان اۊنه مرداکان کۊشته بۊبؤستید.<ref>https://web.archive.org/web/20150831022736/http://www.biography.com/people/george-custer-9264128#related-video-gallery</ref> بعد دۊ ماه کي دوارسته، گرانت، مطبوعات میان کاستر جا انتقاد بۊگۊده ؤ بوگوفته: "... من همیشک اعتقاد درم کاسترˇ جنایات وستی بۊ کي خؤره ؤ خۊ خلابرانه قربانی بۊگۊده. چیزی کي کاستر خوسر باورده واقعا ضروری نۊبۊ - واقعا ضروری نۊبۊ."<ref>Brands 2012a, pp. 565–566</ref> ===خارجی روابط=== [[پرونده:Hamilton Fish Brady Edited.jpg|بندانگشتی|همیلتون فیش، گرانتˇ خارجه وزیر گؤفتي آمريکا نوا کوبا شورشیانه یاور ببه ]] بعد داخلی جنگ آمريکاىي‌ئنˇ توجه ویشتر سمت بازسازی ؤ جنگ خرابیه آبادا گۊدن بۊ. ؤ ایتا جه گرانتˇ خؤرؤم تصمیمات هن بۊ کي [[همیلتون فیش]] خارجه امور وزیر دؤجين بۊگۊده. اَ دۊ تا مردای (گرانت ؤ فیش) خؤرؤم ایله جار امره کارگۊدید ؤ همدیگره احترام گۊدید. گرچه گاه گلف اۊشانه میان اختلاف دکفتی. ولي هتویی فیش هشت سال گرانتˇ ریاست میان خۊ کارسر بئسا. حتی هو اوایل کار میان هم، گرانت ؤ فیش کارائیب صارای سر تمرکز بۊگۊده بید. سال 1868 میان کوبایی شورشیان علیه [[ائسپانيا]] استعمار قیام بۊگۊديد. ؤ خوشانه آزادی وستی بجنگستید. پۊر آمريکاىي‌ئن مایل بید کوبا شورشیان یاور ببید. ؤ شورشیان امره همدیل بۊبؤسته بید. ولي گرانت ؤ فیش دخالت امره موخالف بید. چون نخاستید [[ائسپانيا]] امره دوشنی بوکونید ؤ کله گیرید. ؤ فقط سعی بۊگۊديد کشورا بعد جنگ آبادا کونید.<ref>https://web.archive.org/web/20150902020241/http://millercenter.org/president/biography/grant-foreign-affairs</ref> گرچه آمريکا، کوبا شورشیانه برسمیت نشناختی ؤ گرانت اۊشانه بی توجهی گۊدی. ولي هتویی کوبایی‌ئن آمريکا میان فعالیت گۊدید ؤ شورشیان وستی پول ؤ تبلیغات گۊدید ؤ اۊشانه یاور بوستید.<ref>http://www.pbs.org/crucible/tl1.html</ref> ایتا جه گرانتˇ خارجی اقدامات، کارائیب صارا میان کي دشکن بوخورده ؤ ناتمام بمانسته [[دومینیکنˇجؤمۊري]] الحاق بۊ. پۊر زمات بۊ کي آمريکا دریایی ماىه دار کرائیب میان خؤره جاجیگاه ؤ گت کله بست دشتی. وهتو دومینیکن ایتا خؤرؤم خلیج دشتی. ؤ دومینیکنˇ سیاستمردان ناجه دشتید کي اۊشانه کشور آمريکایه الحاق ببه. رئیس جؤمۊر گرانت علاقه دشتی کي ای جزیره آمريکایه الحاق ببه. ؤ فکر گۊدی کي دومینیکن خؤرؤم جیگا ببه سیاهان وستی کي نسایی ایالتان میان کي مؤرد آزار ؤ اذیت قرار گیفتید.<ref>millercenter.org/president/biography/grant-foreign-affairs</ref> گرانت ای کسه کي بابکؤک نام دشتی اوسی بۊگۊده دومینیکن کي بوإناونتورا بائز دومینیکنˇ رئیس جؤمۊر امره، دومینیکن الحاق وستی بوگو ویشتا بوکۊنه ؤ بابکؤک اکتبر 1869 الحاق پیشنویس امره واگردسته.<ref>Smith, pp. 500–502</ref> سامنر، مجلس سنا میان خارجی روابط (1861- 1871) رئیس بۊ. ؤ آمريکا خارجی روابطه کونترل ؤ نظارت گۊدی. سامنر داخلی جنگ میان بریتانیا جا انتقاد گۊدی ؤ معتقد بۊ کي اینگیلیسیان نسایی ئن هواخواه بید. [[آلاباما ادعا]] (اینگیلیسان دخالت داخلی جنگ میان) وستی گرانت امره اختلاف دشتی. سال 1870 میان سامنر دومینیکنˇ الحاق پیشنویس امره موخالفت ؤ اۊنه رد بۊگۊده. اۊنه اختلاف، گرانت امره ویشترا بؤسته.<ref>http://www.history.com/topics/charles-sumner</ref> هاواىي شاه کي داوید کالاکائو نام دشتی اولین پادشاهی بۊ کي سال 1874 میان گرانت امره سیفیده کاخ دۊرۊن دیدار بۊگۊده. ؤ هر دۊ ایتا خوراک نمایشگاه میان شرکت بۊگۊديد.<ref>https://web.archive.org/web/20150723155220/http://www.whitehousehistory.org/history/white-house-facts-trivia/facts-significant-foreign-visitors.html</ref> دوازده سپتامبر 1874 میان، گرانت هاواىي شاه امره سیفیده کاخ دۊرۊن شام بخوردید. کالاکائو سفرˇ انگیزه، هاواىي ایقتصادی موشکلات بۊ. 30 ژانویه 1875 میان ایتا موعاهده امضا بۊبؤسته کي هاواىي محصولات آمريکا میان مالیات جا معاف ببید.<ref>https://web.archive.org/web/20160313071016/http://www.pbslearningmedia.org/resource/d03ca477-6ae8-4f6c-ad5a-4b3343ff18b0/the-first-state-dinner/</ref> ===سیا جۊمه=== ای رسوایی ریشه ؤ عامل دوتا مرداک بنام جئ گالد ؤ جیم فیسک بید کي هردوتایه اراذل شناختید. اۊشان دوتا سرماىه دار بید کي اۊشانه کار ؤ چم رشوه ؤ تقلب بۊ. اۊشان کؤرنلیوس وندربیت سهام دۊرۊن رشوه امره بتنستید راه آهنˇ ائریه تصاحب بوکونید. هسا [[وال استریت]] میان خوشانه سرماىه گذاری دۊرۊن تقلب بۊگۊده بید. وختی گرانت رئیس جؤمۊر بۊبؤ ظاهرا سعی بۊگۊده جانسونˇ ایقتصادی سیاسته دونبال بوکۊنه. ؤ جانسون منستن، گرانت ایقتصاد بهبود وستی تصمیم بیگیفته اسکناس چاپ گۊدنه کمترا کۊنه. ؤ جاىˇ اسکناس، مردۊمه تشویق بوکۊنه کي طلا بیهینید ؤ طلا سر سرماىه گذاری بوکونید.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-black-friday/</ref> دؤلار تقویت گۊدن وستی، خزانه وزیر جؤرج اس. باتویل، گرانتˇ تشویق امره خزانه داری وزارت جه هر ماهه طلا فروختی. قرضه اوراقه هیئن، بوجور بهره امره داخلی جنگ زمات میان باعث بۊبؤ بودجه کسری کمترا به ولي پول واحد بیجیر بایه.<ref>Smith, pp. 480–481</ref> اي دۊ تا مرداک (جئ گالد ؤ جیم فیسک) وختی بفهمستید گرانت نخایه طلایانه بفروشه. توطئه بۊگۊديد ؤ آبل راسبورن کوربین امره ایله جار بۊگۊديد راسبون، گرانتˇ خاخور امره عروسی بۊگۊده بۊ. گالد ؤ فیسک سعی بۊگۊديد هتویی گرانته نزدیکترا بید. ؤ تترج گرانت امره ملاقات گۊدید ؤ موختلفه محافل میان، کوربین امره دؤلتˇ ایقتصادی سیاسته وستی گب زئید. ؤ سرماىه دارانه گفتید دؤلت طلایانه وا فروش بنه.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-black-friday/</ref> 24 سپتامبر شناخته بۊبؤ به "سیا جۊمه" ([[اینگیلیسی]]: black Friday). طلا قیمت بوجور بوشو. ؤ ویشتره بانکان تهدید به ورشکستگی بۊبؤستید. گرانت ˇدستور امره، خزانه داری وزیر جؤرج باتویل دؤلت طلا ذخایره بفروخته بۊ. عرضه افزایش امره بازار ایپچه خؤرؤم بۊبؤسته. ولي مردۊمˇ اعتماد گرانتˇ دؤلت جا کمترا بؤسته.<ref>http://www.authentichistory.com/1865-1897/1-reconstruction/2-grant/ </ref> گرانت خۊ خزانه وزیر امره، بورس تحولات زیرنظر بیگیفته بید. باتویل خزانه داری وزیر، ایستوارت جانشین بۊبؤسته بۊ. گرانت ؤ باتویل وختی بفهمستید بورسˇ ارزش فگۊردسته. زرتی چهار میلیون دولار، فعالیتˇ اداری وخت میان بورس جا آزادا گۊدید. هن فقط ایپچه جه فاجعه بۊ. بازون طلا قیمت بوجورتر بوشو ؤ هر چی دوارستی سریعتر بوجور شۊىي. ؤ سرماىه گذارانˇ وضع سرماىه گذاری وستی چتین بۊبؤسته بۊ. ایقتصادی فعالیت تا چند هفته رکود بیگیفته بۊ. همه دانه گرانت ؤ باتویل مقصر دنستید ؤ انتقاد گۊدید. اگر اۊشانه بموقع عمل نوگۊده بید کل دؤلتˇ مسئولان متهم بوستید.<ref>انکارتا دانشنامه</ref> ===هنده دؤجين بؤستن=== [[پرونده:Grant Liberal Gratitude.jpg|بندانگشتی|ایتا کاریکاتور ایشتاو زنه کي گرانت آمريکا کشتی فۊرانه ولي اۊنه رقیب نیشته کرا رۊزنامه خوانه]] گرانت تا سال 1872 میان قبل افشا نۊبۊستنه اۊنه دؤلتˇ پیله رسوایی، پۊر محبوبیت دشتی. ؤ مردۊم اۊنه سیاست اینگیلیسیان جولو آلاباما ادعا وستی خؤرؤم دنستید. ولي هتو نم نم جؤمۊري خاهانˇ جرگه میان اختلاف دکفته. لیبرال جؤمۊري خاهان، املاکˇ اصلاحات ؤ حمایتی تعرفه‌ٰنˇ وستی گرانت ناتوانی جا انتقاد گۊدید.<ref>http://www.u-s-history.com/pages/h215.html</ref> سال 1868 میان ایتا راه آهنˇ شرکت (کردیت مؤبیلئر نام)، کنگره اعضای رشوه فدأ. مدرکی وؤجۊد نشتی کي گرانت رشوه فگیفته ولي علیه اۊنه معاۊن کولفاکس مدرک وؤجۊد دشتی. هنه وستی همه تانه باور بومو کي واشینگتون میان صداقت ؤ درستی وؤجۊد نره.<ref>Brands 2012a, pp. 508–509</ref> سال 1872 انتخاباتˇ رقابت میان، لیبرال ؤ اصلاح طلبان جؤمۊري خاهان، گرانت سیاست جا انتقاد ؤ اۊنه فتورکستید. گرانت اۊشانه انتقاد اؤجا بدا ؤ اۊشانه کولهند ؤ شانته لقب بدا " کي دوسته چوم امره خایید ایتا خولی جا فندرید." گرانتˇ هواخاهان اۊنه قدیمی دس براران بید کي گرانت اۊشانه گولاز (افتخار) امره دوخادی "قدیمی رستران"<ref>https://www.whitehouse.gov/1600/presidents/ulyssessgrant</ref> گرانت هنده جؤمۊري خاهان نامزد دؤجين بۊبؤ. لیبرال جؤمۊري خاهان ؤ دموکراتان ایله جار بوگوید ؤ اۊشانه نامزد هوراس گریلی کي ضد گرانت ؤ همه اۊنه دوشمنی گرانت امره شناختید دؤجين بۊگۊديد. گریلی نيۊىؤرکˇ تریبیون ناشربو. لیبرال جؤمۊري خاهان ؤ دموکراتان گرچه گرانت جا پۊر انتقاد ؤ تبلیغ گۊدید. ولي گرانت قاطعیت آرا امره هنده دؤجين بۊبؤسته. گرانت همه کلسیا ایالتان ؤ ویشتره نسایی ایالتان میان برتری دشتی. گرانت رای 3,596,745 بۊ ولي گریلی 2,843,446 رای باورده.<ref>انکارتا دانشنامه</ref> گرانت مشخص بۊبؤ کي هنده رئیس جؤمۊر ببه. گرانت خۊ معاۊن ؤ دسىار شایلر کولفاکس دیمه بنا ؤ هنری ویلسونه اۊنه جانشین بۊگۊده. گرانت خۊ انتخاباتˇ کمپین میان مشغول بۊ. ولي گریلی خۊ روزنامه میان تبلیغ گۊدی. گریلی گؤفتي نسایی رهبران جفرسون دیویس منستن عفو ؤ مجازات نیبید. گریلی ای بار گرانت مؤرد ایتا اظهار نظر معروف بۊگۊده کي بوگوفته: "... معلوم نیه (گرانت) خوایه رئیس جؤمۊر ببه ىا قولدونی بازا کۊنه..." ولی گریلی 44 درصد رای باورده بۊ نسبت به گرانت کي 56 درصد امره جولو دکفته بۊ. وختی گریلی بمرده اۊنه رای چندتا موختلفه حزب میان تقسیم بۊبؤسته. هنه وستی گرانت راحت 286 الکتورال رای بدس باورده ؤ هنده رئیس جؤمۊر بۊبؤسته.<ref>http://www.britannica.com/event/United-States-presidential-election-of-1872</ref> ماه نوامبر میان گرانتˇ پیروزی واضح بۊبؤسته بۊ. لیبرال جؤمۊري خاهان ؤ دموکراتان کار توشکه بوخورده بۊ. گریلی ایپچه بعد انتخابات بمرده. الکتورال میان فقط سه کس اۊنه وفادار بمانستید ؤ رای بدائید. باقی رای تقسیم بۊبؤسته باقی نامزدان میان. انتخاباتˇ آرا لوئیزیانا ؤ آرکانزاس میان شورش ؤ هرج ؤ مرج وستی قبول نوبؤسته.<ref>http://www.u-s-history.com/pages/h215.html</ref> ===سال 1873 وحشت میان، بورسˇ فگۊردستن=== گرانتˇ دومین دوره ریاست، ایتا تازه رکود امره شروع بۊبؤسته. جیکوک ؤ کمپانی ([[اینگیلیسی]]: Jay Cooke & Company) ایتا مالی موسسه نيۊىؤرک میان بۊ کي اۊنه سهام سقوط بۊگۊده بعد انکی تومام خوشانه قرضه اوراقه بفروختید به ایتا شرکت بنام اقیانوسˇ آرام کلسیا راه آهن.<ref>Brands 2012a, p. 517</ref> ای شرکتˇ سقوط باعث بۊبؤسته کي همه ملت وستی منفی پیامد بداره . نيۊىؤرکˇ بورس ده روج دوسته بۊبؤسته. طرحˇ مالکیتˇ حق موشترک، شرکتان ؤ بانکان میان دشکن بوخورده. کارخانه‌ٰن تعطیل ؤ خوشانه دره دوستید. هزاران کارگر بیکارا بوستید. ؤ بیکارˇ آدمان خیریه سازمانان جولو پۊر جمعا بوستید ؤ اۊشان شومار ویشتر بۊبؤ. پۊر راه آهنˇ پروژه‌ٰن ناتمام بمانسته.<ref>http://www.u-s-history.com/pages/h213.html</ref> ای شرکتˇ فگۊردستنˇ بازتاب باعث بۊبؤ پۊر جه بانکی ؤ صنعتی شرکتان رکود بیگیرید. ؤ مملکتˇ ایقتصاد فاجعه بار فگۊردسته. ؤ 83 تا جه 364 تا راه آهنˇ شرکتان آمريکا میان ورشکست بۊبؤستید. دۊ سال میان 18 هیزار فرصت شغلی نابودا بؤسته. بیکاری نرخ وحشتناک بوجور بوشو ؤ به 14 درصد فرسه. گرانت سعی بۊگۊده خۊ دومین دوره میان، ایقتصادی رکوده حل بوکۊنه ؤ ای وضعیت خاتمه بیگیره. کارگران ؤ تاجران استدلالˇ رکودˇ وستی اؤ چیزی نۊبۊ کي گرانت بتنه محقق بوکۊنه. گرانت برنامه هو جؤمۊري خاهان حزب منستن بۊ کي خاستید کسب ؤ کار ؤ تجارته خورتابˇ ایالتان امره رونق بدید. ؤ خوشانه ایده ی بحران حل گۊدن وستی تصویب بۊگۊديد. ولي تا سال 1877 میان کي کرانت کار سر ایسا بۊ، رکود ادامه دشتی.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-panic/ </ref> [[پرونده:Grant Inflation Bill Veto.jpg|بندانگشتی|راست|گرانت ؤ اۊنه پۊشت سر فیش، بعد وتو گۊدن لاىحه اۊشانه هواداران چپلا زنید.]] سال 1873 میان، آمريکا کنگره ایتا قانون تصویب بۊگۊده بنام سکه قانون. کي نم نم نقره ارز وا دیمه نهن ؤ اۊنه جاسر آمريکا دؤلار تقویب ببه. ای میانه خزانه داری وزارت 26 میلیون تازه اسکناس چاپ بۊگۊده ؤ اۊنه ایقتصادی تاثیر ؤ سرماىه اندازه سرماىه گذاران وستی دس فرس بۊ ؤ اۊشان کار اکسیژن امره بل خاموش گۊدن منستن بۊ. هسا خزانه داری میان ایپچه طلا وؤجۊد دشتی. پول ؤ اعتبار محدود بۊبؤسته بۊ ؤ بهره نرخ سربه آسمان بنا. سرماىه داران مجبور بید کم ارزش دولارˇ اسکناس امره سرماىه گذاری بوکونید کي اۊنه ریسک بوجور بۊ ؤ ایتا قومار منستی.<ref>http://teachinghistory.org/history-content/beyond-the-textbook/24579</ref> بعد سال 1873 تورم،کنگره تصمیم بیگیفته سیاستˇ تورمی ؤ ایقتصادˇ تحریک گۊدن وستی 14 آوریل سال 1874 ایتا قانون بنام "تورمˇ لاىحه" تصویب بۊگۊده. تا پولˇ عرضه کشور میان مفیدتر ببه. ای قانونه پۊر جه کشاورزان ؤ کارگران ناجه دشتید تصویب ببه. ولي نسایی بانکداران خوشانه قرضه اوراق ؤ خارجی سرماىه وستی وتو گۊدن هواخواه بید. 22 آوریل 1874 میان یه دفعا گرانت کي گؤفتي ملتˇ اعتبار وستی ایسه، ای لاىحه وتو بۊگۊده.<ref>https://web.archive.org/web/20150922125812/https://www.boundless.com/u-s-history/textbooks/boundless-u-s-history-textbook/reconstruction-1865-1877-19/the-grant-administration-142/panic-and-redemption-756-4666/</ref> هیملتون فیش گرانتˇ وتو جا حمایت بۊگۊده. ؤ معتقد بۊ اَ کاره امره اۊنه جاجیگاه جؤمۊري خاهان میان حفظا به. ؤ اۊشانه حزب تعهد فدأ کي ایتا خؤرؤم دؤلار آوره ؤ حمایت کۊنه.<ref>Smith, pp. 580–581</ref> ===اصلاحات=== [[پرونده:Whiskeyring.jpg|بندانگشتی|هارپرزˇ هفته نامه کاریکاتور، ویسکی بوشکه‌ٰنˇ بازجویی گۊدن]] وختی کردیت مؤبیلئرˇ رشوه ؤ فساد مردۊمه ره آشکار بۊبؤسته ؤ ایقتصادˇ رسوایی وؤجۊد بومو گرانت ؤ اۊنه دؤلت متهم به فساد بۊبؤستید ؤ تومام فدرال دؤلتˇ قسمتان مؤرد اتهام قرار بیگیفتید. دؤلت میان مناقشه ؤ اختلاف اصلاح طلبان ؤ مفسدان میان وؤجۊد بومو.<ref>McFeely 1974, pp. 133–134</ref> فسادˇ رشد امره، کنگره ؤ دؤلتˇ ایله جار امره، ایتا کنترل ؤ نظارت دموکراتیک امره فساد دؤلتˇ موختله قسمتان میان تحقیق بۊگۊديد ؤ اۊشانه ویشتر توجه ؤ نظارت احتکار خارجی تجارت میان بۊ.<ref>Brands 2012a, pp. 560–561</ref> کنگره هتو آمريکا نیروی دریایی چکنه جؤرج ام. رابسون مؤرد رسیدگی ؤ تحقیق بۊگۊده ؤ اۊنه رشوه فگیفتنه وستی تنبیه بۊگۊده.<ref>McFeely 1974, p. 153</ref> سال 1875 میان ایتا پیله رسوایی، ایدفعا ویسکی بشکه فروش سر ایتفاق دکفته. ایتا باند وؤجۊد دشتی کي شامل فروشندگان ؤ باخي دؤلتی مقامات امره جوخوسی ؤ بدون دؤلتˇ اطلاع عرخگیری دسگاهانه فروختید ؤ هتویی بتنستید چند میلیون دؤلار مالیات دئن جا جیویزید. گرانتˇ منشی اؤرویل بابکوک اَ رسوایی میان متهم بۊبؤسته. ولي گرانت اۊنه جا هواخواهی بۊگۊده ؤ آخربسر تبرئه بۊبؤ. <ref>http://www.history.com/topics/us-presidents/ulysses-s-grant</ref> گرانت باخي دئه اصلاحات کاران میان بۊگۊده. ایتا نمونه هن کي ایالتان پیشنهاد بدا کي زاکانˇ تحصیلات رایگان ببه. ؤ بعد گرانت لاىحه ای تصویب بۊگۊده کي کومک گۊدن ممنوع ببه اؤ مدارسی کي مذهبی تفکر درید.<ref>Smith, pp. 570–571</ref> گرانتˇ شهرت ؤ خؤرؤم نامه، اۊنه ناتوانی سر، دؤلت ؤ مسئولان پاکسازی وستی لکه دار بۊبؤسته. سال 1875 میان اعلام بۊگۊده قصد نره سومین بار وستی هنده خؤره کاندید بوکۊنه ؤ جؤمۊري خاهان سال 1865 میان خوشانه انتخاباتی نامزده راسرفورد بی. هئز دؤجين بۊگۊديد.<ref>millercenter.org/president/biography/grant-life-in-brief</ref> ==بعدˇ ریاست== ===دوارستن=== سال 1877 بعد کي گرانتˇ ریاست خاتمه بیگیفته. خۊ گیشبر (جولیا) امره ایتا مسافرتی تور امره دور دۊنىا مسافرت بوگوید. وی معروف ترین آمريکاىي خۊ دوران میان بۊ. وختی شهر به شهر دوراستی مردۊم ؤ مسئولان اۊنه پیشواز امویید. گرانت خۊ مسافرت میان [[ملکه ویکتوریا]] ؤ ژاپونˇ امپراتور ؤ ملکه امره دیدار بۊگۊده<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-biography/</ref> مسافرتˇ زمات میان، گرانت پنج روج میان ایرلند دۊرۊن بمانسته ؤ راه آهن امره دوبلین جا بوشو لؤوس ؤ جه اؤىه مدت یک شب دری ؤ بلفاست میان بمانسته.<ref>https://web.archive.org/web/20150919035356/http://www.culturenorthernireland.org/features/heritage/ulysses-grant</ref> اۊشان زمستان میان موقدسˇ صارا (اورشلیم) ([[اینگیلیسی]]: Holy Land) بئسائید. ؤ بعد بوشوئید یونان ؤ جه اؤىه قبل انکی ایتالیا جه واگردید، پاپ لئوی سیزدهم امره ملاقات بۊگۊديد.<ref>McFeely 1981, pp. 466–467</ref> اۊشان اول [[ائسپانيا]] ؤ بعد [[آلمان]] بوشوئید. آلمان میان گرانت، [[اتو فؤن بیسمارک]] امره دیدار بۊگۊده ؤ نظامی موضوع سر بوگو ویشتاو بۊگۊديد. گرانت بوگوفته کي داخلی جنگ اواخر میان بۊ کي آمريکا ماىه دار کشورˇ نجات وستی برده داریه نابودا گۊده.<ref>Brands 2012a, pp. 585–586</ref> سفر میان موشکلی گرانت وستی پیش نومو. ؤ گرانت خۊ سفر وستی پۊر لذت ببرده. ؤ بوگفته: "احساس کونم ایتا ریک منستن ایسم کي مدرسه جا خارجا بؤسته". گرانت سفر میان شام زیاد خوردی ولي اۊنه وزن بجیر امونده بۊ. واگردستن موقع وختی به سان فرانسیسکو فرسه هشتاد کیلو وزن دشتی. ؤ بوگوفته کشورانی کي اۊنه خوش بومو بۊ ژاپون ؤ سوئیس بید.<ref>http://www.granthomepage.com/grantchronology.htm</ref> ===واگردستن=== سال 1879 میان، ایتا خال جه جؤمۊري خاهانˇ حزب بنام "شجاعان"، سناتور روسکؤ کانکلینگ رهبری امره، سعی بۊگۊديد سومین دفعا وستی گرانته ریاست جؤمۊري وستی نامزده بوکونید. بازاریان، ماىه دارˇ قدیمی رستران ؤ متدیستˇ کلیسا، گرانت جا حمایت گۊدید. گرانت ولي گفتی چیزی ایتفاق دنکفته ولي پۊشت سر خۊ حامیان خاستی خوشانه کار ادامه بدید. ولي گرانتˇ محبوبیت بجیر امونده بۊ. ولي هتویی سال 1880 درون حزبی انتخابات میان جه 300 تا رای 36 تا گرانت رای بۊ. [[جئمز إی گارفیلد]] جؤمۊري خاهان نامزد بۊبؤسته ؤ بتنسته ایتا نزدیکه رقابت میان پیروز ببه. گرانت، انتخابات میان گارفیلد وستی تبلیغ گۊدی. گرانتˇ هواه دار کانگلینگ سال 1881 میان بعد گارفیلد ترور گرانت جا پۊر حمایت بۊگۊده.<ref>https://web.archive.org/web/20150919074458/http://www.civilwarwiki.net/wiki/Ulysses_S._Grant_-_Post_presidency#cite_note-1</ref> سال 1881 میان، گرانت نيۊىؤرکˇ خورتاب میان ایتا کول جور خانه بیهه. ؤ خۊ پس اندازه امره ایتا مالی موسسه میان سرماىه گذاری بۊگۊده کي قبلش اۊنه ریک ای شرکت میان سرماىه دشتی. ولي سال 1884 میان ای شرکتˇ سرماىه داران اختلاس بۊگۊديد ؤ ای موسسه کار ؤ تجارت تعطیل ؤ گرانت ورشکست بۊبؤسته.<ref>http://www.history.com/topics/us-presidents/ulysses-s-grant</ref> ==خاطرات ؤ موردن== [[پرونده:US Grant in 1885.jpg|بندانگشتی|گرانت ژانویه ۱۸۸۵ میان خۊ خاطراته نیوشتندره، چند روج بعد بمرده.]] گرانت وختی رئیس جؤمۊر بۊبؤسته بۊ بازنسشتگی حقوقˇ ماىه دار میان ده فینگیفته. ولي اۊن دس براران ؤ کنگره امره اۊنه تمام دس اوکوف ؤ پاداشه فدأئید.<ref>Smith, p. 625</ref> گرانت خۊ زندگی تامینˇ خرجی وستی شروع بۊگۊده مجلات میان خۊ خاطرات بینیوشته ؤ ناشرانˇ قرن مجله میان اۊنه بینیویشته‌ٰن چاپ گۊدید هر دفعا 500 دؤلار فگیفتی. ایتا سردبیر رابرت آندروود جانسون نامی پیشنهاد بۊگۊده گرانت خۊ خاطراته ایتا کیتاب میان بینیویسه. هوتو کي ژنرال شرمن ؤ دیگران ا کاره بۊگۊديد. ؤ گرانتˇ اصل کیتاب چند موختلف فصل میان چاپ بۊبؤسته.<ref>McFeely 1981, p. 494</ref> سال 1884 میان گرانت، جنگˇ گولازˇ مرداک مبتلا به سرطان بۊبؤسته. اَ میان بتنسته خۊ خاطراته ایتا خؤرؤم نظامی کیتاب میان بینیویسه.<ref>http://www.americaslibrary.gov/jb/nation/jb_nation_grant_3.html</ref> گرانت آخرین دفعا وستی سرسختی امره بجنگسته ولي گرانت ره چتین ؤ تاسیان بۊ. آخرین روجان میان کاغذ ؤ مداد اوسادی ؤ خۊ دورا پتو واپختی تلارˇ خانه سر، درد امره نیشتی ؤ خۊ خاطراته نیویشتی. نم نمی گرانت دس خط بد امره خۊ حماسی داستانˇ زندگی نیویشتی . ایپچه قبل انکی بیمیره خۊ کیتابا تومام بۊگۊده. کیتابˇ فروش پۊر مؤفقیت امره بۊ ؤ گرانت بتنسته خۊ کوگا وستی امنیت مالی بدس باوره.<ref>http://millercenter.org/president/biography/grant-life-in-brief</ref> ایتا روج قبل گرانتˇ موردن،اونه گیشبر (جولیا) ؤ گرانتˇ زاکان ؤ نوه‌ٰن گرانت ورجا حضور دشتید. بعد ایتا سال مبارزه سرطان امره، 23 ژوئیه سال ۱۸۸۵ میان ساعت 8 صبح، گرانت خۊ کومه میان مک گریگؤر کول جور سن 63 میان بمرده.<ref>McFeely 1981, p. 517</ref> شنبه هشتم اگوست ۱۸۸۵، گرانتˇ تشییع جنازه وستی دؤجين بۊبؤ. چهارشنبه هفته قبل گرانتˇ جنازه قطار امره نيۊىؤرکˇ شهر میان ورود بۊگۊده. ؤ شهرˇ مردۊم دۊ روج بۊ کي رافا ایسا بید ؤ شهرˇ تالار میان جمعا بؤسته بید. ؤ گرانتˇ تابوته فندرستید.<ref>https://web.archive.org/web/20150906230429/http://history1800s.about.com/od/19th-Century-Presidents/fl/President-Grants-Funeral.htm</ref> [[پرونده:Grant Funeral Train3.jpg|بندانگشتی|راست|گرانتˇ مراسم وئست پؤینت میان]] مردۊم کس کسه ور ایسا بید ؤ اۊشانه چوم زمین سر چیزی نیده ای. شهرˇ ساختمانان گرانت وستی سیا بیدوق وارگاده بید. عزادارنˇ رچ کي گرانتˇ تابوت اۊشانه امره بۊ تا هفت مایل درازا دشتی. عزاداران میان سه تا آمريکا رئیس جؤمۊران ایسا بید. اۊشانه کي سابقه زمات ؤ داخلی جنگ میان گرانت امره دوشمن بید، خوشانه دوشمنیه دیمه بنائید. گرانتˇ تابوت، ژنرال ویلیام شرمن ؤ فیلیپ شریدان چان رو بۊ کي گرانت امره داخلی جنگ میان یاور بۊبؤسته بید. جه نسایی چکنه‌ٰن سایمون بولیوار باکنر ؤ جؤزف جانسؤن مراسم میان حضور دشتید. کلسیا ؤ نسایی رستران همدیگر امره گرانت تابوت همراهی گۊدید.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-funeral/</ref> داخلی جنگ وستی کي کلسیا ؤ نسا آمريکا سیوا بۊبؤستید ؤ بجنگستید. ای زمات گرانتˇ مراسم میان ایتا بۊبؤستید ؤ کشور هنده خۊ ايجاناىي بدس باورده.<ref>https://web.archive.org/web/20150822062523/http://www.grantstomb.org/hist2.html</ref> جان دانکن کي معمار بۊ گرانتˇ آستانه طراحی بۊگۊده ؤ اۊنه جیگا مورنینگ ساید، هادسون روخان ورجا نيۊىؤرک میان ایسه. معماری الگو ایتا جه هفتگانه عجایب منستن ایسه، هالیکارناسوسˇ بوقعا ([[اینگیلیسی]]: Tomb of Halicarnassus) تورکیه میان الهام بیگیفته. گرانتˇ آستانه گرانیت ؤ سنگ مرمر امره چگۊده بۊبؤسته ؤ موزائیک رو گرانت پیروزی تاتایی ویکسبورگ ؤ چاتانوگا ؤ [[رابرت لی]] تسلیم بؤستن [[آپوماتوکس دادگاه]] میان بکشه بۊبؤسته. 27 آوریل سال 1897 میان آمريکا رئیس جؤمۊر [[ویلیام مک کینلی]] گرانتˇ آستانه افتتحاح بۊگۊده ؤ یک میلیون کس نزدیکی جا مراسم میان شرکت بۊگۊده. ده روج بعد گرانتˇ تابوت منتقل بۊبؤسته. گرانتˇ آستانه پیله ترین آستانه آمريکا کلسیا میان ایسه.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/general-article/grant-funeral/</ref> ==تارئخ ؤ فرهنگ دۊرۊن== دؤلت ˇ فساد وستی، گرانت ˇ شخصیت خدشه دار بۊبؤسته بۊ. ولي گرانت تصمیم نشتی سیاست ˇ چم امره مردۊم ˇ نارضایتی جا مانع ببه. گرانت کسانی کي اۊنه وفادار بید کار سر باورده بۊ هنه وستی اگر اۊشان فاسد بید ىا خلاف بۊگۊده بید اۊشانه دیمه ننا. ؤ خۊ دؤلته اصلاح نوگۊده. هنه وستی گرانت ˇ شخصیت آمريکا تارئخ میان مرموز ؤ ناشناس بۊبؤسته.<ref>http://millercenter.org/president/biography/grant-impact-and-legacy</ref> ویلیام اس. مک فیلی بتنسته سال 1981 میان پولیتزر ادبی جایزه، گرانت ˇ زندگینامه نیویشتن وستی فگیره. مک فیلی کیتابˇ موضوع گرانت جا اینتقادی بۊ. ؤ معتقد بۊ کي گرانت خۊ ریاست جؤمۊري زمات دشکن بخورده ؤ نامؤفق بۊ ؤ نتنسته اۊنه دؤلت پیشرفت ؤ ثبات بدره ولي اۊنه قودرت ؤ استعداد محدود نوبؤسته.گرانت الهام بخش دیگران بۊ ؤ اۊنه دؤلت آمريکا سیاست وستی ایتا اعتبار بۊ.<ref>McFeely 1981, p. 522</ref> اولین دفعا وستی سال 1915میان گرانت ایتا جنجالی فیلم دۊرۊن بنام [[یکته مللتˇ بچئن]] به کارگردانی [[دیوید وارک گریفیس]] نمایش دربومو. [[دانئلد کریسپ]] ([[اینگیلیسی]]: Donald Crisp) گرانت ˇ نقشا ای فیلم دۊرۊن بازی بۊگۊده کي اۊنه نقش پاچ بۊ ؤ ایتا صحنه میان مربوط به آپوماتوکس دادگاه دۊرۊن بۊ کي گرانت وقار ؤ متانت امره آهسته قدم زنه ؤ دست دۊرۊن ایتا پیله پابلوس دره ؤ ژنرال لی خؤره تسلیم کۊنه. گریفیس ˇ فیلم بدنام ایسه چون محتوای نژادپرستانه دره.<ref>https://web.archive.org/web/20180727163136/http://www.grantstomb.org/news/gif02.html</ref> سال 2012 میان [[ائستیون اسپیلبرگ]] ایتا فیلم چگۊده بنام لینکولن کي اۊنه موضوع اواخر آمريکا داخلی جنگ ؤ لغو برده داری بۊ. جئرد هریس، ای فیلم میان ژنرال گرانت ˇ نقشا بازی بۊگۊده.<ref>http://www.imdb.com/title/tt0443272/</ref> [[رده:مردۊم]] [[رده:تاريخ]] [[رده:آمريکا تاريخ]] [[رده:آمريکا داخلی جنگ]] {{قالب:آمریکا رئیس جؤموران}} ==جیرنيويس== <references/> ==سربس== *مایکروسافت انکارتا دانشنامه 2009 *Bonekemper III, Edward H. (April 2011). "The Butcher's Bill: Ulysses S. Grant Is Often Referred to as a 'Butcher,' But Does Robert E. Lee Actually Deserve That Title?". Civil War Times 52 (1): 36–43. OCLC 67618265 * Brands, H. W. (2012). The Man Who Saved the Union: Ulysses S. Grant in War and Peace. New York: Doubleday ISBN 0-385-53241-5. OCLC 67618265 * McFeely, William S. (1981). Grant: A Biography. Norton. ISBN 0-393-01372-3 *Simon, John Y. (2002). "Ulysses S. Grant". In Graff, Henry. The Presidents: A Reference History (7th ed.). pp. 245–260. ISBN 0-684-80551-0 * Smith, Jean Edward (2001). Grant. New York: Simon & Schuster. ISBN 0-684-84927-5 [[جرگه:آمريکا ايجؤنأبؤ ايالتؤن]] bw0syzhimisdperofc89l7ikbwudarq مؤرتال کؤمبأت 0 20721 155456 70903 2026-03-30T21:37:33Z InternetArchiveBot 13036 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 155456 wikitext text/x-wiki [[فاىل:Mortal kombat original text by sidneymadmax-d3kohts.png|بندانگشتی|مؤرتال کؤمبات ]] '''مؤرتال کؤمبأت''' (اینگیلیسی: Mortal Kombat) ایتا سری ویدویی بازی ئن ایسه کی أولین دفعأ سال ۱۹۹۲ میلادی مئن ، توسط شرکت ''میدوی گیمز'' چگوده بوبوست. مؤرتال کؤمبأتˇ بازی سبک ، اکشن و مبارزه تن به تن ایسه. اۊنه سبک بازی ویشترین حالت خشونت و خون فوگودن نیشان دیهه. أ خشونت بازی دورون ، اجرای فن فتالیتی (اینگیلیسی: fatality) أمره به اوج فأرسه. فتالیتی آخرین فنی ایسه کی ایتا مبارز وختی بتأنسته خو حریف دشکن بده بصورت تترج خو حریف ضربه بزنه. یا ایتا فن خشن و عجیب أمره خو حریفأ دورسانه. مؤرتال کؤمبأت بازی ئن ، هم بصورت دو بعدی و هم سه بعدی چگوده بوبوست. مؤرتال کؤمبأت بازی رو ، موختلفه کمیک داستانان ، انیمیشن و فیلم و سریال چگوده بوبو و ایتا جه موفق ترین فرنچایز جه ویدویی بازی ئن مئن ایسه. [[وارنرˇ برارانˇ کمپانی]] سال ٢٠٠٩ مئن، مؤرتال کؤمبأتˇ حق امتیازه ، شرکت میدوی گیمز ورشکستی پسی بیهه.<ref>https://www.mobygames.com/group/87/mortal-kombat-games/</ref> ==بازی طرح و نخشه== اولی بازی ایده و ویر توسط دوتا آمریکایی بازی-چکون کس بنام ''إد بۊن'' و ''جان تؤبیاس'' بینیویشته بوبوست. اۊشان تصمیم دشتید کی ایتا ٲکشن و مبارزه ای بازی چکونید و اۊنه اصلی کأرکتر ، آمریکایی بازیگر [[ژان کلؤد وندام]] ببه. ولی أ طرح و نخشه هرگز عملی نوبوست و دیمه بوشو. ولی خوشانه کارˇ لبله بیگیفتید و بازی موضوعأ عوضأ گودید و ایتا مبارزه ای بازی کی فضای فانتزی دشتی منتشر بوبوست. میلادی دهه نودˇ اوایل مئن بو کی مؤرتال کؤمبأت بازی منتشر بوبوست. بسرعت اۊنه بازی سر ایتا سینمایی فیلم چگوده بوبوست. مؤرتال کؤمبأت خشونت وأسی (اجرای فتالیتی ره کی بازیکن تأنستی خو دوشمنه خشونت أمره بوکوشه.) پور جنجال بپا بوبو و اولی دفعأ وأسی بو کی سیستم محدویت سنی بنام ESRB بوجود بومو.<ref>https://web.archive.org/web/20240808083740/https://encyclopedia.pub/entry/30134</ref> مؤرتال کؤمبأتˇ اولی سری ، Earthrealm یا زمین مئن ایتفاق دکفه. هفت تا مبارز به دلایل موختلف مؤرتال کؤمبأتˇ تورنومنت مئن شرکت کونید. أ زمأت مئن شائو کان ، خارجی دنیا یا Outworld امپراتور تصمیم بیگیفته کی Earthrealm صارای فوتورکه. رایدن ، طوفانˇ خدا و زمینˇ محافظ سه تا خۊ خۊرۊم مبارزان بنام لئو کانگ ، جانی کئج و سونیا بلید دوخانه تا تورنومنت مئن مبارزه بوکونید. اوشانه برم هنه کی زمین و خوشانه آزاتی تضمین به ، اگه بتأنید قهرمان بیبید. تورنومنتˇ آخربسر ، زمینˇ مبارزان پیروزی أمره خاتمه بیگیفت و لئو کانگ مؤرتال کؤمبأتˇ قهرمان بوبوست. مؤرتال کؤمبأتˇ دومی سری مئن چندته تازه کأرکتر بازی مئن إضافأ بوسته و اۊنه داستان ، قبلی نسخه لبله ایسه. شائو کان تصمیم گیره انتقام خو شکست خوردن بیگیره و أی دفعأ تورنومنت به میزبانی خارجی دنیا یا Outworld ایسه و لئو کانکˇ قهرمان خو دس برار کونگ لائو و باخی زمینˇ مبارزان أمره، خارجی دنیا ور شیدید و ایبار دئه شائو کان ، لئو کانگ جولو فینالˇ مبازره مئن دشکن خوره.<ref>. Midway (1994). Mortal Kombat 2. Midway. Level/area: Opening sequence.</ref> ==کأرکتران== بأضی مؤرتال کؤمبأتˇ شخصیتان و کأرکتران ، ویشترین حضورأ موختلفه نسخه ئن دورون دأرید. هنه وأسی اصلی شخصیتان ، بازیه مئن ایسید. شخصیتانی کی ویشترین حضورأ دأشتید شأ جه ''باراکا ، سایرکس ، إرمأک ، فؤجین ، جئد ، جکس ، جانی کئج ، کئسی کئج ، کابال ، کئنؤ ، کنشی ، کینتارؤ ، کیتانا ، کؤنگ لائو ، گؤرؤ ، لی می ، لئو کنگ ، میلینا ، مؤتارو ، نایت وؤلف ، نؤب سایبات ،کؤان شی ، رایدن ، ربتایل ، رئین ، إسکؤرپیؤن ، سکتؤر ، شانگ سؤنگ ، شائو کان ، شیوا ، شینؤک ، سیندل ، إسکارلت ، إسمؤک ، سؤنیا بلید ، إسترایکر ، ساب زیرؤ و تانیا'' نام بردن. اوشان مئن بأضی جه زمینˇ آدمان و سایبورگان(نیمه آدم و نیمه ربات) ، بأضی خۊرۊم و مضرˇ خدایان ، بأضی ده آؤت ورلد ˇ ([[اینگیلیسی]]: Outworld) ساکنان حضور دأرید. چندته قهرمان و بیجˇ شخصیت جه دی سی یونیورس ([[اینگیلیسی]]: DC Universe) ، بصورت کأرکتر میهمان ، مؤرتال کؤمبأت ، دی سی دنیا جؤلؤ (اینگیلیسی: Mortal Kombat vs. DC Universe)، نسخه مئن إضافأ بوسته. اوشان مئن شأ جه فردی گروگر جه خیابانˇ المˇ شبˇ فوخوس (اینگیلیسی: A Nightmare on Elm Street) ، گراتوس جه جنگˇ خدا (اینگیلیسی: God of War) کی فقط پی إس تری کنسول وأسی چگوده بوبوست ، جیسؤن ورهیز جه سیزدهمˇ جومأ (اینگیلیسی: Friday the 13th) ، زنؤمؤرف (اینگیلیسی: Xenomorph) جه ایتا مجموعه تلویزیونی بنام بیگانه ، چرمی دیم (اینگیلیسی: Leatherface) جه تگزاس مئن اره برقی أمره کوشتن ، ترمیناتؤر ([[آرنؤلد شوارزنگر]] بازی أمره جه ترمیناتؤرˇ شخصیت اصلی ، [[آهنی پؤلیس]] یا رؤبؤکاب ، [[جان رمبؤ]] ، [[جؤکر]] و پیس میکر (اینگیلیسی: Peacemaker) شأ نام بوردن. [[فاىل:Mortal Kombat Trilogy characters.png|بندانگشتی|مؤرتال کؤمبأتˇ تریلوژی کأرکتران]] ===کأرکتران ویژگی=== *ساب زیرو (Sub-Zero): ایتا جه اصلی ترین مؤرتال کؤمبأتˇ کأرکتران ایسه. اونه اصلی نام بی هان و ایتا [[نینجا]] ایسه. اون تأنه خو حریفانˇ سمت یخ فوداره و وختی بچاستیدید ، اوشانه ضربه بزنه. ساب زیرو جه اولین مؤرتال کؤمبأت بازی مئن حضور دأشتی و ایتا توطئه دورون ، بدس إسکؤرپیؤن کوشته بوبوست. ساب زیرو خو مرگˇ پسی ایبار ده به ظاهر ایتا روح بنام نوب سایبات به زندگی واگرده. *إسکؤرپیؤن (Scorpion): ایتا جه هفت شخصیت اصلی بازی ایسه کی مؤرتال کؤمبأت یک دورون حضور دره. إسکؤرپیؤن همه تانه مؤرتال کؤمبأتˇ نسخه هان دورون ایسا و ایتا جه معروفترین کأرکتران ایسه. اونه چم کار گودن بل أمره ایسه و اونه اصلی چم لافند ایگادن خو حریفان سمت ایسه. *رایدن (Raiden): ایتا جه اصلی ترین مؤرتال کؤمبأتˇ کأرکتران ایسه و جه بازی اولین نسخه مئن حضور دأشتی. رایدن ، زمینˇ محافظ ایسه. اۊنه ظاهر و شکل جه رایجین (ژاپؤنی طوفان ˇ خدا) بیگیفته بوبوسته. اۊنه چم گؤرخانه زئن ایسه و ایتا پیشدار أمره تأنه خو دشمنان ضربه بزنه. *جانی کئج (Johnny Cage): ایتا آمریکایی مبارز و بازیگر کی اونه وظیفه محافظت جه Earthrealm ایسه. جانی کیجˇ کأرکتر جه [[ژان کلؤد وندام]] بلژیکی بازیگر و رزمی کار بیگیفته بو. اۊن سونیا بلیدˇ همسر و کیسی کئجˇ پئر ایسه. *سؤنیا بلید (Sonya Blade): اولی زنانه کأرکتر ، مؤرتال کؤمأت ˇ بازی مئن ایسه کی چگوده بوبو. سؤنیا ایتا آمریکا مایه دارˇ افسر و ایتا عضو جه ویژه جرگه ایسه. اۊن جانی کیجˇ گیشبر ایسه. *لئو کنگ (Liu Kang): ایتا چینی مبارز و جه رایدنˇ یاران ایسه. اۊنه چم شائولینˇ کونگ فو و جیت کاندو ایسه. اۊنه کأرکتر جه [[برۊس لی]] بیگیفته بوبو و اۊنه مأنستن خو حریفا أمره مبارزه کونه. اولی بازی سری مئن ، لیو کانگ توسط رایدن دوجین بوبوسته کی تورنومنت مئن مبارزه بوکونه. اۊن بتأنسته خو قهرمانی أمره ، زمین یا Earthrealm جه نابودی ساق جیویزانه. *کئنؤ (Kano): ایتا بیجˇ کأرکتر جه مؤرتال کؤمبأتˇ اولی سری مئن ایسه. اۊن ایتا مزدور و آدم کش و سردسته سیا اژدها جرگه ایسه. اۊن شائو کان فرمان اجرا و اۊنه گبان کوش کونه. اۊنه دشمنان سؤنیا بلید و جکس ایسید و ناجه دره کی اۊشانه بوکوشه. کئنو نصفˇ دیم سایبورگ ایسه و ایتا لیزری چوم دره کی تأنه خو حریفان آسیب زنه. *جکس(Jax): ایتا جه معروف ترین مؤرتال کؤمبأتˇ کأرکتران ایسه. جکس آمریکا وِیژه جرگه نیروهانˇ سرکرده ایسه. جکس سؤنیا بلیدˇ فرمانده ایسه و اونه یاور دیهه. اۊنه اصلی دشمن کئنو ، سیا اژدها جرگه سردسته ایسه. جکسˇ ویژگی اصلی هنه کی دو تا آهنی دس دره و اۊنه چم هنه کی خو آهنی دستان أمره خو حریفان توشک أمره دورسانه. *شائو کان (Shao Kahn): خارجی دنیا یا Outworld امپراتور ایسه. اۊن ایتا حاکم بی رحم و قورقوشوم ایسه و ناجه دره کی سایر دنیا هان فوسینه. شائو کان ایتا پیله پتگ دره و اۊنه چم هنه کی خو پتک أمره خو حریفان دورسانه. شائو کان تورنمنتˇ غول آخر ایسه و هرته مبارز کی بتأنسته به نهایی مبارزه فأرسه ، شائو کان أمره وا مبارزه بوکونه. مؤرتال کؤمبأتˇ اولی سری مئن ، شائو کان حضور نأره ولی بازی داستان مئن اشاره بوبوسته کی اگه فینال دورون پیروز ببه ، تأنه Earthrealm دنیایه بدس آوره و کنترل بوکونه. *میلینا و کیتانا: دوتا دولوبه (دوقلو) خواخۊر و زنانه نینجا ایسید. میلینا نقاب و لباس صورتی یا چورنیلی دوکونه و ایتا سه شاخˇ چاقو بنام سای خو دست دورون دره. اونه خواخۊر ، کیتانا آبی لباس دوکونه و ایتا بادبزن دره کی اۊنه پلکان آهنی تیف أمره چگوده بوبو. ==بازی داستان== مؤرتال کؤمبأتˇ اولی سری ، Earthrealm یا زمین مئن ایتفاق دکفه. هفت تا مبارز به دلایل موختلف مؤرتال کؤمبأتˇ تورنومنت مئن شرکت کونید. أ زمأت مئن شائو کان ،خارجی دنیا یا Outworld امپراتور تصمیم بیگیفته کی Earthrealm صارای فوتورکه. رایدن ، طوفانˇ خدا و زمینˇ محافظ سه تا خو خوروم مبارز بنام لئو کنگ ، جانی کئج و سونیا بلید دوخانه تا تورنومنت مئن مبارزه بوکونید. اوشانه برم هنه کی زمین و خوشانه آزاتی تضمین بوکونید اگه بتأنید قهرمان بیبید. آخربسر تورنومنت ، زمینˇ مبارزان پیروزی أمره خاتمه بیگیفت و لئو کنگ مؤرتال کؤمبأتˇ قهرمان بوبوست. مؤرتال کؤمبأتˇ دومی سری مئن چندته تازه کأرکتر بازی مئن إضافأ بوسته و اونه داستان ، قبلی نسخه إدامه ایسه. شائو کان تصمیم گیره انتقام خو شکست خوردن بیگیره و أی دفعأ تورنومنت به میزبانی خارجی دنیا یا Outworld ایسه و لئو کانکˇ قهرمان خو دس برار کونگ لائو و باخی زمینˇ مبارزان أمره، خارجی دنیا ور شیدید و ایبار دئه شائو کان ، لئو کنگ جولو فینال مبازره مئن دشکن خوره. سال ۱۹۹۵ˇ اوایل ، مؤرتال کؤمبأتˇ سومی نسخه ، آرکئدˇ کنسول وأسی منتشر بوبوست. مؤرتال کؤمبأتˇ سومی نسخه ، بازی گیم پلی ارتقا بیگیفته و چندته تازه کأرکتر إضافأ بوستید. ایپچه بعد چندتا خانگی نسخه جه أ بازی رو چگوده بوبوست و بازی گرافیک و چم زئن پیشرفت بوگود. مؤرتال کؤمبأتˇ سه ، مورد استقبال قرار بیگیفت و هواخواه زیاد دأشتی. أ نسخه بازار مئن پور فروش بوگوده. أ نسخه ایبار ده آپدیت بوبوست و ایتا نسخه بنام اؤلتیمئت (اینگیلیسی: Ultimate Mortal Kombat) منتشر بوبوست. أ نسخه مئن کأرکتران کیتانا ، ربتایل ، جئد ، إرمأک ، میلینا و إسکؤرپیون کی نسخه سه مئن غایب بید ، بازی مئن واگردستید. چندته متفرقه ویژگی به بازی نی إضافأ بوبوست. بازیکنان تأنید کی حالت دو به دو و یا هشت نفر مبارزه دوجین بوکونید. أ شرایط مئن ، هر ته بازیکن تأنه چندتا کأرکترأ دوجین بوبوسته ایتا مبارزه مئن ، تترج استفاده بوکونه.<ref>https://www.retrogames.cz/play_604-Genesis.php</ref> سال ۱۹۹۶ مئن ، دومی آپدیت مؤرتال کؤمبأتˇ سه به نام مؤرتال کؤمبأتˇ تریلؤژی موختلفه کنسولˇ بازیئن ؤاسی (پی إسی وان ، نینتندو ۶۴ و سگا سأترن وأسی بازار مئن اؤسی بوبوست. سال ۱۹۹۷ مئن ، اولی سری جه ماجراجوی نسخه جه مؤرتال کؤمبأتˇ بازی بنام مؤرتال کؤمبأتˇ افسانه (اینگیلیسی: Mortal Kombat Mythologies: Sub-Zero)چأگوده بوبوست. أ بازی ایتا ماجراجویی و تک نفره بازی بو و بازیکنکس وا ساب زیرؤ کأرکتر أمره ایتا ایتا مرحله هان دواره و هرته مرحله آخرسر ایتا جه مؤرتال کؤمبأتˇ کأرکتران أمره مبارزه بوکونه. آخربسر ساب زیرؤ پایان بازی مئن وا شینؤک أمره بجنگه. مؤرتال کؤمبأتˇ چهارمی نسخه سال ۱۹۹۷ مئن آخرین دفعأ آرکئد کنسول وأسی منتشر بوبوست. أ بازی داستان مئن شینؤک کی ایتا کهنه خدا ایسه سعی کونه زمینˇ محافظ ، رایدن بوکوشه ولی لئو کنگ جولو دشکن خوره. مؤرتال کؤمبأت: مخصوصˇ نیروهان اینگیلیسی: (Special Forces) سال ۲۰۰۰ مئن منتشر بوبوست. جکس بازی اصلی کأرکتر ایسه. بازی داستان واگرده به جکس و کئنؤ جنگستن. جکس ماموریت دره کی کئنؤ ، بلأک دراکؤن سرکرده و اونه جرگه اعضای دشکن بده. أ بازی سه بعدی ایسه و دهه هفتاد پلیسی فیلمانˇ سبک مأنستان طراحی و چگوده بوبوست. قرار بو کأرکتران سؤنیا بلید و کابال نی أ بازی مئن حضور بدأرید ولی اوشانه نقش حذف و دیمه بنأ بوبو. أ بازی بازار مئن موفقیت نأشتی و اونه داستان ، چم زئن ، طراحی و گرافیکˇ ضعیف وأسی ، پور نقد منفی بیگیفت و بازی منتقدان اونه ایتا جه بدترین تاریخˇ ویدیویی بازیئن دوخادید.<ref>[https://www.gamespot.com/reviews/mortal-kombat-special-forces-review/1900-2612114/?utm_source=gamefaqs&utm_medium=partner&utm_content=inline&utm_campaign=gs_review Mortal Kombat Special Forces Review]</ref> سال ۲۰۰۲ مئن ، مؤرتال کؤمبأت: دئدلی آلیئنس (اینگیلیسی: Mortal Kombat: Deadly Alliance) بازار مئن اؤسی بوبوست. أ بازی مؤرتال کؤمبأتˇ چهارمی نسخه لبله ایسه و اولی مؤرتال کؤمباتˇ بازی بو کی پی إس تۊ کنسول وأسی منتشر بوبوست. مؤرتال کؤمبأتˇ ششمی پرک بنام مؤرتال کؤمبأت: فریب (اینگیلیسی: Deception) سال ۲۰۰۴ مئن منتشر بوبوست. أ سری بازی مئن ، چندته مبارزه پسی ، آخربسر شرورˇ کأرکتران و جادوگران بتأنستید پیروز بیبید و ویشتر زمینˇ محافظان کوشته بوبوستید جغرز رایدن کی زمینˇ نجات وأسی ایبار ده واگرده. سال ۲۰۰۵ مئن مؤرتال کؤمبأت: شائولینˇ معبد به بازار بومو. أ بازی ، سومی نسخه جه ماجراجویی و انفرادی بازی ایسه. اونه داستان واگرده به دوتا بودایی راهب بنام لئو کنگ و کؤنگ لائو کی رایدن اوشانه اؤسی کونه شانگ سؤنگˇ جزیره تا زمینˇ دشمنان دورسانید و سونیا بلید کی اویه اویرا بوسته ، آزات بوکونید. اوشانه ایتا چتین ماموریت دورون وا جزیره مباررزان دشکن بدید و آخربسر سانگ سؤنگ و اونه ارباب ، شائو کان أمره مبارزه بوکونید.<ref>https://mortalkombat.neoseeker.com/wiki/Mortal_Kombat:_Shaolin_Monks</ref> مؤرتال کؤمبأت ، دی سی دنیا جؤلؤ (اینگیلیسی: Mortal Kombat vs. DC Universe) ایتا نسخه بو کی سال ۲۰۰۸ و پی إس تری کنسول وأسی منتشر بوبوست. أ بازی ، داستان متفاوتی ده باخی مؤرتال کؤمبأت بازیئن أمره دره. أ بازی نسخه روایت دو تا موختلفه دنیا ایسه کی معرض خطر ایتا پیله بیج بنام دارک خان ایسید. هردو دنیا قهرمانان همدیگر مقصر دأنید و متهم کونید و تترج اوشانه مئن جنگ دکفه. اوشانه جنگستن پور درازا گیره و همه تانه نابودا بید و فقط دوتا قهرمان بنام رایدن و سوپرمن زنده مانید. أ دو مبارز متوجه بید کی اوشانه اصلی دشمن دارک خان ایسه و خوشانه دشمن مشترک جولو وا ایجایی بوکونید. آخرˇ داستان هنه کی اوشانه بتأنستیدید کی ایجایی أمره دارک خان دشکن بیدید و اونه حکومت و قودرت فوگوردانید. مؤرتال کمبأت ۲۰۱۱ نهمی پلک جه اصلی داستان و آرماگدونˇ داستانˇ لبله ایسه. أ بازی داستان واگرده به رایدن و شائو کانˇ جنگستن. شائو کانˇ پیروزی پسی ، رایدن تصمیم گیره کی زمان دورون سفر بوکونه و سعی کونه تارئخˇ مسیر تغییر بده. ولی أ سفر دورون اونه وأسی پور ایتفاق دکفه و مشکل پیش آیه. هنه وأسی زیمی یا Earthrealm ، شینؤک و کوان چی جولو خطر أمره دیم به دیم به. مؤرتال کؤمبأت یک سال ۲۰۲۳ توسط ندررئلم استودیو (اینگیلیسی:NetherRealm Studio) چگوده بوبوست. أ بازی سری مئن ''لئو کنگ'' به عنوان زمأتˇ محافظ و کیهانˇ ارباب ایسه. اۊنه وظیفه جغرز کی زمأته پاستاندره و زمین جه دفاع کودندره ، ایتا ارزش والا و اخلاقی دونبال کونه و جنگستن بدی و شر أمره خو وظیفه دأنه. ولی پور کأرکتران ایسید کی به دلیل شخصی اۊنه أمره دوشمنی کونید. گرچه مؤرتالˇ کؤمبأتˇ یکˇ داستان تازه ایسه ولی بازی شخصیتان ، خوشانه ویژگی حفظ بوگودید و فقط چندته جزئی و کوچی ویژگی اۊشانه اضافأ بوسته. أ بازی مئن ساب زیرؤ و إسکؤرپیون دوتا برار ایسید. ولی حقیقت هنه کی أ بازی مئن أ ''إسکؤرپیون'' ، اصلی ''إسکؤرپیون'' کی ''هانزو هاساشی'' نام دره نیه و درواقع ''ساب زیرؤ'' کوچی برار کی ''کوآی لیانگ'' نام ایسه اۊنه جای بیگیفته. أ بازی پلک دورون ، ''رایدن'' ایتا مبارز مأمولی ایسه و دئه قودرت خدایی نره. درواقع رایدن و لئو کنگ جا عوضأ بوسته. ولی رایدن ایتا خوروم مبارز ایسه و اونه توانایی و قودرت کم نیه. أ بازی مئن ''شانگ سؤنگ'' و ''کؤان شی'' ایبار ده ایجایی کونید و ''لئو کنگ'' جولو مبارزه کونید ولی آخربسر دشکن خورید و ''لئو کنگ'' تصمیم گیره کی خو قوردت جادویی أمره شانگ سونگˇ ایسان و وجودأ جه جدولی زمأت دورون پاکا کونه.<ref>[https://couchsoup.com/behind-the-bloodshed-exploring-the-compelling-but-flawed-story-of-mortal-kombat-1/ BEHIND THE BLOODSHED]</ref> ==بازیئنˇ لیست== {| class="wikitable" |+ |همه تانه مؤرتال کؤمبأتˇ نسخه ئن ! بازی نام !! بازی کنسول !! چگوده سال !! تؤضیح |- | مؤرتال کؤمبأتˇ ۱ || [[آرکئد]]|| ۱۹۹۲|| مؤرتال کؤمبأتˇ اصلی کأرکتران أمره |- | مؤرتال کؤمبأتˇ ۲|| آرکئد|| ۱۹۹۳|| قبلی نسخه لبله |- | مؤرتال کؤمبأتˇ ۳|| آرکئد|| ۱۹۹۵|| قبلی نسخه لبله |- | مؤرتال کؤمبأتˇ ۳ اؤلتیمئت|| آرکئد|| ۱۹۹۵|| مؤرتال کؤمبأتˇ ۳ آپدیت |- | مؤرتال کؤمبأتˇ تریلوژی || [[پی إس وان]] ، [[نینتندو۶۴]] ، [[سگا سأترن]] ، ویندوز|| ۱۹۹۶ || سه تا قبلی نسخه آپدیت |- | مؤرتال کؤمبأتˇ افسانه ، ساب زیرو || پی إس وان ، نینتندو۶۴ || ۱۹۹۷|| اولین إسپین آف و ماجراجویی نسخه ، بازی تنها کأرکتر ''ساب زیرو'' |- | مؤرتال کؤمبأتˇ ۴ ||آرکئد ، پی إس وان ، نینتندو۶۴ ، ویندوز || ۱۹۹۷|| نسخه سه ادامه ، آخری بازی بو کی آرکئد وأسی چگوده بوبوست. |- | مؤرتال کؤمبأتˇ گؤلد|| سگا دریم کست|| ۱۹۹۹|| مؤرتال کؤمبأتˇ ۴ آپدیت. فقط ایتا کنسول وأسی بازار بومو. |- | مؤرتال کؤمبأت: مخصوصˇ نیروهان|| ویندوز|| ۲۰۰۰|| دومین ماجراجویی پرک ، کارکتر ''جکس'' أمره |- | مؤرتال کؤمبأتˇ ماجراجویی|| گیم بوی|| ۲۰۰۱|| مؤرتال کؤمبأتˇ ۳ اؤلتیماتˇ آپدیت کی فقط ایتا کنسول وأسی چگوده بوبوست. |- | مؤرتال کؤمبأت: دئدلی آلیئنس|| [[پی إس تۊ]] ، ایکس باکس ، نینتندو گیم کاب|| ۲۰۰۲|| مؤرتال کؤمبأتˇ ۴ ادامه |- | مؤرتال کؤمبأت: تورنومنت أدئشن||گیم بؤی أدونس ||۲۰۰۳|| فقط گیم بوی کنسول وأسی |- | مؤرتال کؤمبأت: فریب|| پی إس تۊ ، ایکس باکس ، نینتندو گیم کاب|| ۲۰۰۴|| مؤرتال کؤمبأتˇ ششمی پرک |- | مؤرتال کؤمبأت: شائولینˇ معبد|| پی إس تۊ ، ایکس باکس ||۲۰۰۵|| سومی ماجراجویی پرک ، انفرادی بازی لیو کانگ و کؤنگ لائو حضور أمره |- | مؤرتال کؤمبأت: آرماگدون || پی إس تۊ ، ایکس باکس|| ۲۰۰۶|| هفتمی و آخری جه اصلی داستان |- | مؤرتال کؤمبأت: زنجیر نوبوسته|| پی إس دستی || ۲۰۰۶|| هۊ آرماگدونˇ نسخه ایسه |- | اؤلتیمئت مؤرتال کؤمبأت || نینتندو دی سی|| ۲۰۰۷|| مؤرتال کؤمبأتˇ ۳ اؤلتیمئتˇ نسخه ، نینتندو دستی کنسول وأسی |- | مؤرتال کؤمبأت ، دی سی دنیا جؤلؤ|| پی إس تری ، ایکس باکس ۳۶۰ ، ویندوز|| ۲۰۰۸|| هشتمی پلک جه اصلی داستان |- | مؤرتال کؤمبأت|| پی إس تری ، ایکس باکس ۳۶۰ ، ویندوز|| ۲۰۱۱|| نهمی پلک جه اصلی داستان. آرماگدونˇ واقعه پسی |- | مؤرتال کؤمبأت: آرکئد مجموعه|| پی إس تری ، ایکس باکس ۳۶۰ ، ویندوز|| ۲۰۱۱|| سه تا نسخه اول مجوعه بطور آنلاین بازی گودن |- | مؤرتال کؤمبأت ایکس|| پی إس فؤر ، ایکس باکس وان ، ویندوز ، اندروید ، آی اؤ إس|| ۲۰۱۵||دهمی پلک جه اصلی داستان |- | مؤرتال کؤمبأتˇ موبایل|| اندروید ، آی اؤ إس|| ۲۰۱۵|| مؤرتال کؤمبأتˇ ایکس موبایلˇ نسخه |- | مؤرتال کؤمبأت ۱۱|| نینتندو سوئیچ ، پی إس فؤر ، ایکس باکس وان ، ویندوز ، ایکس باکس ایکس ، پی إس فایو || ۲۰۱۹|| یازدهمی پلک جه اصلی داستان. همه تانه دی ال سی هانˇ آپدیت |- | مؤرتال کؤمبأت: فؤتۊرک|| اندروید ، آی اؤ إس|| ۲۰۲۲|| چهارمی ماجراجویی پرک |- | مؤرتال کؤمبأت ۱|| پی إس فایو ، ایکس باکس ایکس ، نینتندو سوئیچ ، ویندوز|| ۲۰۲۳|| دوازدهمی پلک جه اصلی داستان |} ==سربس== [[جرگه:کامپيۊتري بازئن]] [[جرگه:ویدیویی بازی ئن]] svglg0wva55sltpstps1kia7u4hmh8o