Wiktionary glwiktionary https://gl.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:P%C3%A1xina_principal MediaWiki 1.47.0-wmf.7 case-sensitive Media Especial Conversa Usuario Conversa usuario Wiktionary Conversa Wiktionary Ficheiro Conversa ficheiro MediaWiki Conversa MediaWiki Modelo Conversa modelo Axuda Conversa axuda Categoría Conversa categoría Apéndice Conversa apéndice TimedText TimedText talk Módulo Conversa módulo Evento Evento Discussão 0 4057 753161 699097 2026-06-17T21:13:34Z Calq 1922 753161 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-ismo}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaˈlismo/ ou /sentɾaˈlismo/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralismo||s}} # ({{sem|Política|gl}}, {{sem|Administración|gl}}) {{Gl|sistema}} {{gl|político}} {{gl|ou}} {{gl|administrativo}} {{gl|no}} {{gl|que}} {{gl|o}} {{gl|poder}}, {{gl|as}} {{gl|competencia}}s {{gl|ou}} {{gl|as}} {{gl|decisión}}s {{gl|principal|principais}} {{gl|se}} {{gl|concentrar|concentran}} {{gl|nun}} {{gl|goberno}}, {{gl|órgano}} {{gl|ou}} {{gl|administración}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|O <u>centralismo</u> reducía a capacidade de decisión das institucións locais.}} # {{Gl|doutrina}}, {{gl|tendencia}} {{gl|ou}} {{gl|práctica}} {{gl|favorable}} {{gl|á}} {{gl|centralización}} {{gl|do}} {{gl|poder}} {{gl|político}}, {{gl|administrativo}} {{gl|ou}} {{gl|territorial}}. #* {{exemplo|O debate enfrontaba posicións partidarias do <u>centralismo</u> e propostas descentralizadoras.}} {{-ant-}} * {{gl|descentralismo}} {{-relac-}} * {{gl|central}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralización}} * {{gl|centralizador}} * {{gl|centralista}} * {{gl|descentralización}} * {{gl|centralismo democrático}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Zentralismus}} {{T|es}} {{t|es|centralismo}} {{T|ca}} {{t|ca|centralisme}} {{T|zh}} {{t|zh|中央集权制}} {{T|fr}} {{t|fr|centralisme}} {{T|en}} {{t|en|centralism}} {{T|it}} {{t|it|centralismo}} {{T|pt}} {{t|pt|centralismo}} {{T|ru}} {{t|ru|централизм}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/13866/centralismo}} {{-es-}} {{etim|de ''{{es|central}}'' e ''{{es|-ismo}}''.|es}} {{pronuncia||es}} {{son|||es}} {{-substm-|es}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralismo||s}} # {{Gl|centralismo}}. ezds5k7pbdlfz9has15is7hzh5vdwv9 0 9082 753165 685695 2026-06-17T21:52:50Z Calq 1922 753165 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|centralizar}}'' e ''{{gl|-ción}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaliθaˈθjoŋ/ ou /sentɾalisaˈsjoŋ/|gl}} {{son|||gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralización||s}} # {{Gl|acción}} {{gl|e}} {{gl|efecto}} {{gl|de}} {{gl|centralizar}}, {{gl|reunir}} {{gl|ou}} {{gl|concentrar}} {{gl|nun}} {{gl|mesmo}} {{gl|centro}}. #* {{exemplo|A empresa iniciou un proceso de <u>centralización</u> da información económica.}} # ({{sem|Administración|gl}}, {{sem|Dereito|gl}}) {{Gl|forma}} {{gl|de}} {{gl|organización}} {{gl|administrativo|administrativa}} {{gl|na}} {{gl|que}} {{gl|as}} {{gl|función}}s, {{gl|competencia}}s {{gl|ou}} {{gl|decisión}}s {{gl|principal|principais}} {{gl|se}} {{gl|atribúen}} {{gl|a}} {{gl|unha}} {{gl|administración}} {{gl|central}} {{gl|ou}} {{gl|a}} {{gl|un}} {{gl|órgano}} {{gl|unitario}}. #* {{exemplo|A <u>centralización</u> administrativa reduciu a autonomía dos organismos territoriais.}} # ({{sem|Lingüística|gl}}, {{sem|Fonética|gl}}) {{Gl|fenómeno}} {{gl|polo}} {{gl|que}} {{gl|unha}} {{gl|articulación}} {{gl|lateral}} {{gl|pasa}} {{gl|a}} {{gl|ser}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|A <u>centralización</u> dunha consoante lateral pode describirse como un cambio articulatorio.}} {{-ant-}} * {{gl|descentralización}} {{-relac-}} * {{gl|central}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralizador}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|centralista}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Zentralisierung}} {{T|es}} {{t|es|centralización}} {{T|ca}} {{t|ca|centralització}} {{T|zh}} {{t|zh|集中化}}, {{t|zh|中央集权}} {{T|fr}} {{t|fr|centralisation}} {{T|en}} {{t|en|centralization}}, {{t|en|centralisation}} {{T|it}} {{t|it|centralizzazione}} {{T|pt}} {{t|pt|centralização}} {{T|ru}} {{t|ru|централизация}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/13868/centralización}} {{-es-}} {{etim|de ''{{es|centralizar}}'' e ''{{es|-ción}}''.|es}} {{pronuncia||es}} {{son|||es}} {{-substf-|es}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralizaci|ón|ones}} # {{Gl|centralización}}. 6mtkcf8z1twns3vbnzvh973hrmq1b1l 0 9286 753169 685694 2026-06-17T22:11:38Z Calq 1922 753169 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|descentralizar}}'' e ''{{gl|-ción}}''.|gl}} {{pronuncia|/desθentɾaliθaˈθjoŋ/ ou /dessentɾalisaˈsjoŋ/|gl}} {{son|||gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|descentralización||s}} # {{Gl|acción}} {{gl|e}} {{gl|efecto}} {{gl|de}} {{gl|descentralizar}}. #* {{exemplo|A <u>descentralización</u> dos servizos permitiu mellorar a atención nos barrios.}} # {{Gl|proceso}} {{gl|polo}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|repartir|reparten}} {{gl|o}} {{gl|poder}}, {{gl|as}} {{gl|competencia}}s, {{gl|as}} {{gl|función}}s {{gl|ou}} {{gl|as}} {{gl|decisión}}s {{gl|entre}} {{gl|vario|varios}} {{gl|órgano}}s, {{gl|nivel}}s {{gl|ou}} {{gl|territorio}}s, {{gl|reducindo}} {{gl|a}} {{gl|dependencia}} {{gl|dun}} {{gl|centro}} {{gl|único}}. #* {{exemplo|A organización apostou pola <u>descentralización</u> para dar máis autonomía ás delegacións locais.}} # ({{sem|Administración|gl}}, {{sem|Dereito|gl}}) {{Gl|técnica}} {{gl|administrativo|administrativa}} {{gl|consistente}} {{gl|na}} {{gl|transferencia}} {{gl|de}} {{gl|competencia}}s {{gl|dunha}} {{gl|administración}} {{gl|central}} {{gl|ou}} {{gl|estatal}} {{gl|a}} {{gl|entidade}}s {{gl|público|públicas}} {{gl|de}} {{gl|ámbito}} {{gl|territorial}} {{gl|ou}} {{gl|funcional}} {{gl|máis}} {{gl|limitado}}. #* {{exemplo|A <u>descentralización</u> administrativa outorgou novas competencias aos concellos.}} {{-ant-}} * {{gl|centralización}} {{-relac-}} * {{gl|descentralizar}} * {{gl|descentralizador}} * {{gl|descentralista}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Dezentralisierung}} {{T|es}} {{t|es|descentralización}} {{T|ca}} {{t|ca|descentralització}} {{T|zh}} {{t|zh|权力下放}}, {{t|zh|分权化}} {{T|fr}} {{t|fr|décentralisation}} {{T|en}} {{t|en|decentralization}}, {{t|en|decentralisation}} {{T|it}} {{t|it|decentralizzazione}} {{T|pl}} {{t|pl|decentralizacja}} {{T|pt}} {{t|pt|descentralização}} {{T|ru}} {{t|ru|децентрализация}} {{T|sv}} {{t|sv|decentralisering}} {{T|eu}} {{t|eu|deszentralizazio}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/20868/descentralizacion}} {{-es-}} {{etim|de ''{{es|descentralizar}}'' e ''{{es|-ción}}''.|es}} {{pronuncia||es}} {{son|||es}} {{-substf-|es}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|descentralizaci|ón|ones}} # {{Gl|descentralización}}. 56htnybn4if6iwefjyx01d8efl78dus 0 38705 753170 713175 2026-06-17T22:32:29Z Calq 1922 753170 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|centrum}}'', e este do {{orixe|grego antigo|gl}} ''{{grc|κέντρον}}'' (''kéntron''), "punta, centro".|gl}} {{pronuncia|/ˈθentɾo/ ou /ˈsentɾo/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centro||s}} # {{Gl|punto}} {{gl|situado}} {{gl|no}} {{gl|medio}} {{gl|dunha}} {{gl|figura}}, {{gl|corpo}} {{gl|ou}} {{gl|espazo}}, {{gl|especialmente}} {{gl|cando}} {{gl|equidistar|equidista}} {{gl|dos}} {{gl|seu}}s {{gl|extremo}}s {{gl|ou}} {{gl|límite}}s. #* {{exemplo|Debuxou unha circunferencia arredor do <u>centro</u>.}} # {{Gl|parte}} {{gl|situado|situada}} {{gl|no}} {{gl|medio}} {{gl|dunha}} {{gl|cousa}}, {{gl|lugar}} {{gl|ou}} {{gl|conxunto}}. #* {{exemplo|Colocaron a mesa no <u>centro</u> da sala.}} # {{Gl|zona}} {{gl|principal}} {{gl|dunha}} {{gl|cidade}}, {{gl|vila}} {{gl|ou}} {{gl|poboación}}, {{gl|onde}} {{gl|se}} {{gl|concentrar|concentran}} {{gl|moito|moitas}} {{gl|actividade}}s, {{gl|servizo}}s, {{gl|comercio}}s {{gl|ou}} {{gl|institución}}s. #* {{exemplo|Quedamos nunha cafetería do <u>centro</u>.}} # {{Gl|lugar}} {{gl|onde}} {{gl|se}} {{gl|concentrar|concentra}}, {{gl|organizar|organiza}} {{gl|ou}} {{gl|dirixir|dirixe}} {{gl|unha}} {{gl|actividade}} {{gl|determinado|determinada}}. #* {{exemplo|A cidade converteuse nun <u>centro</u> cultural de referencia.}} # {{Gl|institución}}, {{gl|establecemento}} {{gl|ou}} {{gl|edificio}} {{gl|no}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|desenvolver|desenvolve}} {{gl|unha}} {{gl|actividade}} {{gl|educativo|educativa}}, {{gl|sanitario|sanitaria}}, {{gl|administrativo|administrativa}}, {{gl|social}} {{gl|ou}} {{gl|profesional}}. #* {{exemplo|Traballa nun <u>centro</u> de saúde.}} # {{Gl|persoa}} {{gl|ou}} {{gl|cousa}} {{gl|sobre}} {{gl|a}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|concentrar|concentran}} {{gl|a}} {{gl|atención}}, {{gl|o}} {{gl|interese}} {{gl|ou}} {{gl|a}} {{gl|actividade}} {{gl|dos}} {{gl|demais}}. #* {{exemplo|Durante a reunión, o proxecto foi o <u>centro</u> de todas as intervencións.}} # {{Gl|parte}} {{gl|fundamental}}, {{gl|principal}} {{gl|ou}} {{gl|máis}} {{gl|importante}} {{gl|dunha}} {{gl|cuestión}}, {{gl|debate}}, {{gl|razoamento}} {{gl|ou}} {{gl|problema}}. #* {{exemplo|O <u>centro</u> da discusión era a falta de financiamento.}} # ({{sem|Política|gl}}) {{Gl|tendencia}}, {{gl|posición}} {{gl|ou}} {{gl|colectividade}} {{gl|político|política}} {{gl|situado|situada}} {{gl|entre}} {{gl|a}} {{gl|esquerda}} {{gl|e}} {{gl|a}} {{gl|dereita}}. #* {{exemplo|O partido presentábase como unha opción de <u>centro</u>.}} # ({{sem|Deportes|gl}}) {{Gl|pase}} {{gl|que}}, {{gl|en}} {{gl|certos}} {{gl|deporte}}s {{gl|de}} {{gl|balón}}, {{gl|se}} {{gl|facer|fai}} {{gl|desde}} {{gl|unha}} {{gl|banda}} {{gl|ou}} {{gl|extremo}} {{gl|cara}} {{gl|á}} {{gl|zona}} {{gl|de}} {{gl|remate}} {{gl|ou}} {{gl|meta}}. #* {{exemplo|O dianteiro rematou de cabeza un bo <u>centro</u> desde a dereita.}} # ({{sem|Medicina|gl}}, {{sem|Anatomía|gl}}) {{Gl|órgano}}, {{gl|parte}} {{gl|dun}} {{gl|órgano}} {{gl|ou}} {{gl|zona}} {{gl|do}} {{gl|sistema}} {{gl|nervioso}} {{gl|que}} {{gl|controlar|controla}} {{gl|unha}} {{gl|función}} {{gl|determinado|determinada}}. #* {{exemplo|A lesión afectou un <u>centro</u> nervioso importante.}} # ({{sem|Alimentación|gl}}) {{Gl|parte}} {{gl|central}} {{gl|do}} {{gl|solombo}}, {{gl|situado|situada}} {{gl|entre}} {{gl|a}} {{gl|punta}} {{gl|e}} {{gl|a}} {{gl|cabeza}}. #* {{exemplo|Normalmente os {{gl|turnedó}}s {{gl|sacar|sácanse}} do <u>centro</u> do {{gl|solombo}} {{gl|vacún}}.}} {{-relac-}} * {{gl|central}} * {{gl|centralidade}} * {{gl|centrar}} * {{gl|centrado}} * {{gl|centrador}} * {{gl|céntrico}} * {{gl|centrista}} * {{gl|centrismo}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|centralización}} * {{gl|periferia}} * {{gl|núcleo}} * {{gl|eixe}} * {{gl|medio}} * {{gl|centro comercial}} * {{gl|centro histórico}} * {{gl|centro urbano}} * {{gl|centro de gravidade}} * {{gl|centro de mesa}} * {{gl|centro vital}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Zentrum}}, {{t|de|Mitte}} {{T|es}} {{t|es|centro}} {{T|ca}} {{t|ca|centre}} {{T|zh}} {{t|zh|中心}} {{T|fr}} {{t|fr|centre}} {{T|en}} {{t|en|center}}, {{t|en|centre}} {{T|it}} {{t|it|centro}} {{T|pl}} {{t|pl|centrum}} {{T|pt}} {{t|pt|centro}} {{T|ru}} {{t|ru|центр}} {{T|sv}} {{t|sv|centrum}} {{T|eu}} {{t|eu|zentro}} {{-ver-}} * [[Apéndice: Léxico da política]] {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/13884/centro}} rdfymk3t324nk69f4omeqjavrm0djo3 0 53953 753158 357202 2026-06-17T15:30:26Z InternetArchiveBot 5845 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 753158 wikitext text/x-wiki {{-es-}} {{etim||es}} {{pronuncia||es}} {{son|||es}} {{-adx-|es}} '''{{PAGENAME}}'''<ref>[https://web.archive.org/web/20100221173950/http://www.wordreference.com/sinonimos/desangelado Sinónimos en castelán (WordReference)]</ref> {{VarXN|desangelad|o|os|a|as}} #{{Gl|torpe}}. #Pouco [[animado]]. ==Notas== <references /> c5wd6ornbse49yjwy56dbxb5te5r2jx 0 101860 753174 707596 2026-06-18T07:38:38Z Calq 1922 753174 wikitext text/x-wiki {{-glref-}} {{pronuncia|/esˈtɛla/|gl}} {{son|||gl}} {{lema||1}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|stela|stēla}}'', do {{orixe|grego antigo|gl}} ''{{grc|στήλη}}'' (''stḗlē''), "columna, estela".|gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|estela||s}} # ({{sem|Arte|gl}}, {{sem|Arqueoloxía|gl}}) {{Gl|monumento}} {{gl|monolítico}}, {{gl|xeralmente}} {{gl|de}} {{gl|pedra}} {{gl|e}} {{gl|chantado}} {{gl|no}} {{gl|chan}}, {{gl|que}} {{gl|poder|pode}} {{gl|ter}} {{gl|carácter}} {{gl|funerario}}, {{gl|conmemorativo}}, {{gl|votivo}}, {{gl|biográfico}} {{gl|ou}} {{gl|territorial}}, {{gl|con}} {{gl|inscrición}}s {{gl|ou}} {{gl|decoración}}s. #* {{exemplo|No castro apareceu unha <u>estela</u> con motivos xeométricos.}} {{-relac-}} * {{gl|estela anepígrafa}} * {{gl|cipo}} * {{gl|lápida}} * {{gl|monólito}} * {{gl|inscrición}} * {{gl|epígrafe}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Stele}} {{T|es}} {{t|es|estela}} {{T|ca}} {{t|ca|estela}} {{T|zh}} {{t|zh|碑}} {{T|fr}} {{t|fr|stèle}} {{T|en}} {{t|en|stele}}, {{t|en|stela}} {{T|it}} {{t|it|stele}} {{T|pt}} {{t|pt|estela}} {{T|ru}} {{t|ru|стела}} {{lema||2}} {{etim|do {{orixe|latín tardío|gl}} ''astĕlla'', diminutivo de ''astŭla'', relacionado co {{orixe|latín|gl}} ''{{la|assula}}'', "acha, estela de madeira".|gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|estela||s}} # {{Gl|anaco}} {{gl|pequeno}} {{gl|e}} {{gl|irregular}} {{gl|de}} {{gl|madeira}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|desprender|desprende}} {{gl|ao}} {{gl|partir}}, {{gl|rachar}} {{gl|ou}} {{gl|romper}} {{gl|violentamente}} {{gl|un}} {{gl|pau}}, {{gl|táboa}} {{gl|ou}} {{gl|outro}} {{gl|anaco}} {{gl|de}} {{gl|madeira}}. #* {{exemplo|Ao fender a leña, cravóuselle unha <u>estela</u> nun dedo.}} {{-sin-}} * {{gl|acha}} * {{gl|racho}} * {{gl|cavaco}} {{-relac-}} * {{gl|madeira}} * {{gl|leña}} * {{gl|racha}} * {{gl|cachela}} * {{gl|cavaca}} * {{gl|farpa}} * {{gl|respigo}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Splitter}} {{T|es}} {{t|es|astilla}} {{T|ca}} {{t|ca|estella}} {{T|zh}} {{t|zh|木片}} {{T|fr}} {{t|fr|écharde}}, {{t|fr|éclat}} {{T|en}} {{t|en|splinter}} {{T|it}} {{t|it|scheggia}} {{T|pt}} {{t|pt|estilha}} {{T|ru}} {{t|ru|щепка}} {{lema||3}} {{etim|do {{orixe|latín científico|gl}} ''{{la|stela}}'', do {{orixe|grego antigo|gl}} ''{{grc|στήλη}}'' (''stḗlē''), "columna, estela".|gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|estela||s}} # ({{sem|Botánica|gl}}) {{Gl|cilindro central}} {{gl|do}} {{gl|talo}} {{gl|ou}} {{gl|da}} {{gl|raíz}} {{gl|das}} {{gl|planta}}s {{gl|vascular|vasculares}}, {{gl|formado}} {{gl|polos}} {{gl|tecido}}s {{gl|condutor|condutores}} {{gl|e}} {{gl|polos}} {{gl|tecido}}s {{gl|fundamental|fundamentais}} {{gl|asociado|asociados}}. #* {{exemplo|A disposición dos feixes vasculares permite describir o tipo de <u>estela</u> dunha planta.}} {{-sin-}} * {{gl|cilindro central}} {{-relac-}} * {{gl|talo}} * {{gl|raíz}} * {{gl|cilindro central}} * {{gl|periciclo}} * {{gl|procámbium}} * {{gl|xilema}} * {{gl|floema}} * {{gl|medula}} * {{gl|feixe vascular}} * {{gl|planta vascular}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Stele}}, {{t|de|Zentralzylinder}} {{T|es}} {{t|es|estela}}, {{t|es|cilindro central}} {{T|ca}} {{t|ca|estela}} {{T|fr}} {{t|fr|stèle}}, {{t|fr|cylindre central}} {{T|en}} {{t|en|stele}}, {{t|en|central cylinder}} {{T|it}} {{t|it|stele}} {{T|pt}} {{t|pt|estela}}, {{t|pt|cilindro central}} {{T|ru}} {{t|ru|стела}}, {{t|ru|центральный цилиндр}} {{T|zh}} {{t|zh|中柱}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo=estela |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/27821/estela}} {{Referencia dicionario web |termo=estela |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/27822/estela}} {{-oc-}} {{etim|do {{orixe|occitano antigo|oc}} ''estela'', do {{orixe|latín|oc}} ''{{la|stella|stēlla}}'', do {{orixe|itálico|oc}} ''*stērolā'', do {{orixe|indoeuropeo|oc}} ''*h₂stḗr''.|oc}} {{pronuncia|/esˈtelo/|oc}} {{son|||oc}} {{-substf-|oc}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|estela||s}} # ({{sem|Astronomía|oc}}) {{Gl|estrela}}. {{-es-}} {{pronuncia||es}} {{son|||es}} {{lema||1}} {{etim|do {{orixe|latín|es}} ''{{la|aestuaria|aestuāria}}'', de ''{{la|aestus}}'', "marea, axitación".|es}} {{-substf-|es}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|estela||s}} # {{Gl|esteira}}, {{gl|rastro}} {{gl|ou}} {{gl|sinal}} {{gl|que}} {{gl|deixar|deixa}} {{gl|tras}} {{gl|si}} {{gl|un}} {{gl|corpo}} {{gl|ao}} {{gl|moverse}} {{gl|pola}} {{gl|auga}}, {{gl|polo}} {{gl|aire}} {{gl|ou}} {{gl|por}} {{gl|outro}} {{gl|medio}}. {{lema||2}} {{etim|do {{orixe|latín|es}} ''{{la|stela|stēla}}'', do {{orixe|grego antigo|es}} ''{{grc|στήλη}}'' (''stḗlē'').|es}} {{-substf-|es}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|estela||s}} # ({{sem|Arte|es}}, {{sem|Arqueoloxía|es}}) {{Gl|estela}}. shdn9retdb66ifkioo3dzjwan53ri3w 0 121500 753182 727727 2026-06-18T09:35:37Z Calq 1922 753182 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|grego antigo|gl}} ''{{grc|κεντρικός}}'' (''kentrikós''), "relativo ao centro".|gl}} {{pronuncia|/ˈθentɾiko/ ou /ˈsentɾiko/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|céntric|o|os|a|as}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|ao}} {{gl|centro}}. #* {{exemplo|O punto <u>céntrico</u> serve de referencia para trazar a figura.}} # {{Gl|que}} {{gl|estar|está}} {{gl|situado}} {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|preto}} {{gl|del}}. #* {{exemplo|Non tes perda: é unha rúa <u>céntrica</u>.}} # {{Gl|situado}} {{gl|nunha}} {{gl|zona}} {{gl|principal}} {{gl|ou}} {{gl|moi}} {{gl|frecuentado|frecuentada}} {{gl|dunha}} {{gl|cidade}}, {{gl|vila}} {{gl|ou}} {{gl|poboación}}. #* {{exemplo|Reservaron un hotel <u>céntrico</u> para poder ir andando a todas partes.}} {{-ant-}} * {{gl|periférico}} {{-relac-}} * {{gl|centro}} * {{gl|central}} * {{gl|centralidade}} * {{gl|centrar}} * {{gl|centrado}} * {{gl|centricamente}} * {{gl|punto céntrico}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|zentral}}, {{t|de|zentral gelegen}} {{T|es}} {{t|es|céntrico}} {{T|ca}} {{t|ca|cèntric}} {{T|fr}} {{t|fr|central}}, {{t|fr|situé au centre}} {{T|en}} {{t|en|central}}, {{t|en|centrally located}} {{T|it}} {{t|it|centrico}} {{T|pt}} {{t|pt|cêntrico}} {{T|ru}} {{t|ru|центральный}}, {{t|ru|расположенный в центре}} {{T|zh}} {{t|zh|中心的}}, {{t|zh|位于市中心的}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} -ca |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/termo/13873/centrico-ca}} kq59bnjaahjgvok5020o5z0vz49u6el 0 126643 753176 740455 2026-06-18T07:54:28Z Calq 1922 753176 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|centralis|centrālis}}'', derivado de ''{{la|centrum}}'', "centro".|gl}} {{pronuncia|/θenˈtɾal/ ou /senˈtɾal/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centr|al|ais}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|ao}} {{gl|centro}}. #* {{exemplo|O punto <u>central</u> da circunferencia está á mesma distancia de todos os puntos da liña.}} # {{Gl|que}} {{gl|estar|está}} {{gl|situado}} {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|preto}} {{gl|del}}. #* {{exemplo|Reservaron as cadeiras <u>centrais</u> da sala.}} # {{Gl|que}} {{gl|constituír|constitúe}} {{gl|a}} {{gl|parte}} {{gl|principal}} {{gl|dun}} {{gl|sistema}}, {{gl|organización}} {{gl|ou}} {{gl|conxunto}}. #* {{exemplo|A oficina <u>central</u> coordina o traballo das delegacións.}} # {{Gl|que}} {{gl|ser|é}} {{gl|o}} {{gl|máis}} {{gl|importante}}, {{gl|fundamental}} {{gl|ou}} {{gl|decisivo}}. #* {{exemplo|A cuestión <u>central</u> do debate era o financiamento.}} # {{Gl|que}} {{gl|funcionar|funciona}} {{gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|centralizada}}. #* {{exemplo|O edificio ten calefacción <u>central</u>.}} # ({{sem|Lingüística|gl}}, {{sem|Fonética|gl}}) {{Gl|dito}} {{gl|dun}} {{gl|son}} {{gl|ou}} {{gl|vogal}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|articular|articula}} {{gl|na}} {{gl|parte}} {{gl|media}} {{gl|da}} {{gl|cavidade}} {{gl|oral}}, {{gl|por}} {{gl|oposición}} {{gl|a}} {{gl|anterior}} {{gl|e}} {{gl|posterior}}. #* {{exemplo|En galego, o ''a'' é unha vogal <u>central</u>.}} # ({{sem|Música|gl}}) {{Gl|dito}} {{gl|dunha}} {{gl|nota}} {{gl|situado|situada}} {{gl|entre}} {{gl|as}} {{gl|agudo|agudas}} {{gl|e}} {{gl|as}} {{gl|grave}}s. #* {{exemplo|Tomaron aquela nota <u>central</u> como referencia da escala.}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centr|al|ais}} # {{Gl|sede}} {{gl|principal}} {{gl|dos}} {{gl|órgano}}s {{gl|directivo|directivos}} {{gl|dunha}} {{gl|empresa}}, {{gl|institución}}, {{gl|administración}} {{gl|ou}} {{gl|entidade}}. #* {{exemplo|Chamaron á <u>central</u> da compañía para pedir información.}} # {{Gl|instalación}} {{gl|destinado|destinada}} {{gl|á}} {{gl|produción}}, {{gl|transformación}} {{gl|ou}} {{gl|distribución}} {{gl|de}} {{gl|enerxía}}, {{gl|especialmente}} {{gl|eléctrico|eléctrica}}. #* {{exemplo|A <u>central</u> eólica fornece electricidade a varios concellos.}} # {{Gl|lugar}} {{gl|ou}} {{gl|recinto}} {{gl|onde}} {{gl|se}} {{gl|reunir|reúnen}} {{gl|instrumento}}s, {{gl|mecanismo}}s {{gl|ou}} {{gl|equipo}}s {{gl|de}} {{gl|control}} {{gl|dun}} {{gl|servizo}}. #* {{exemplo|A avaría detectouse na <u>central</u> de control.}} {{-subst-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centr|al|ais}} # ({{sem|Deporte|gl}}) {{Gl|xogador}} {{gl|ou}} {{gl|xogadora}} {{gl|que}} {{gl|ocupar|ocupa}} {{gl|unha}} {{gl|posición}} {{gl|central}} {{gl|na}} {{gl|defensa}} {{gl|ou}} {{gl|na}} {{gl|zona}} {{gl|de}} {{gl|ataque}}, {{gl|especialmente}} {{gl|en}} {{gl|fútbol}} {{gl|ou}} {{gl|balonvolea}}. #* {{exemplo|O equipo fichou un <u>central</u> para reforzar a defensa.}} {{-relac-}} * {{gl|centro}} * {{gl|centralidade}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralización}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|centralista}} * {{gl|centrar}} * {{gl|céntrico}} * {{gl|administración central}} * {{gl|banco central}} * {{gl|calefacción central}} * {{gl|cilindro central}} * {{gl|sistema nervioso central}} * {{gl|central eléctrica}} * {{gl|central eólica}} * {{gl|central fotovoltaica}} * {{gl|central hidroeléctrica}} * {{gl|central mareomotriz}} * {{gl|central nuclear}} * {{gl|vogal central}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|zentral}}, {{t|de|Zentrale}} {{T|es}} {{t|es|central}} {{T|ca}} {{t|ca|central}} {{T|fr}} {{t|fr|central}}, {{t|fr|centrale}} {{T|en}} {{t|en|central}} {{T|it}} {{t|it|centrale}} {{T|pt}} {{t|pt|central}} {{T|ru}} {{t|ru|центральный}}, {{t|ru|централь}} {{T|zh}} {{t|zh|中央的}}, {{t|zh|中心的}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/13864/central}} 96999fltykga2akiajgi538g4xzyz9y 0 126646 753175 739374 2026-06-18T07:52:00Z Calq 1922 753175 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|cilindro}}'' e ''{{gl|central}}''.|gl}} {{pronuncia|/θiˈlindɾo θenˈtɾal/ ou /siˈlindɾo senˈtɾal/|gl}} {{son|||gl}} {{-locsm-|gl}} '''cilindro central''' # ({{sem|Botánica|gl}}) {{Gl|rexión}} {{gl|interior}} {{gl|e}} {{gl|cilíndrico|cilíndrica}} {{gl|do}} {{gl|talo}} {{gl|e}} {{gl|da}} {{gl|raíz}} {{gl|das}} {{gl|planta}}s {{gl|vascular|vasculares}}, {{gl|situado|situada}} {{gl|por}} {{gl|dentro}} {{gl|da}} {{gl|codia}} {{gl|e}} {{gl|formado|formada}} {{gl|principalmente}} {{gl|por}} {{gl|tecido}}s {{gl|condutor|condutores}}, {{gl|como}} {{gl|xilema}} {{gl|e}} {{gl|floema}}, {{gl|e}} {{gl|por}} {{gl|medula}} {{gl|cando}} {{gl|esta}} {{gl|existir|existe}}. #* {{exemplo|No corte transversal da raíz obsérvase o <u>cilindro central</u> rodeado pola codia.}} {{-sin-}} * {{gl|estela}} {{-relac-}} * {{gl|cilindro}} * {{gl|central}} * {{gl|talo}} * {{gl|raíz}} * {{gl|codia}} * {{gl|medula}} * {{gl|periciclo}} * {{gl|xilema}} * {{gl|floema}} * {{gl|feixe vascular}} * {{gl|tecido vascular}} * {{gl|planta vascular}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Zentralzylinder}} {{T|es}} {{t|es|cilindro central}} {{T|ca}} {{t|ca|cilindre central}} {{T|zh}} {{t|zh|中柱}} {{T|fr}} {{t|fr|cylindre central}} {{T|en}} {{t|en|central cylinder}}, {{t|en|stele}} {{T|it}} {{t|it|cilindro centrale}} {{T|pt}} {{t|pt|cilindro central}} {{T|ru}} {{t|ru|центральный цилиндр}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo=cilindro |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/14944/cilindro}} {{Referencia dicionario web |termo=periciclo |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/49714/periciclo}} 2d1qe31irs30q2cst4crceq4gfwztps 0 129325 753187 745478 2026-06-18T10:43:08Z Calq 1922 753187 wikitext text/x-wiki {{-glref-}} {{etim|de ''{{gl|periferia}}'' e ''{{gl|-ico}}''.|gl}} {{pronuncia|/peɾiˈfɛɾiko/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|periféric|o|os|a|as}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|á}} {{gl|periferia}}. #* {{exemplo|O crecemento urbano afectou especialmente as zonas <u>periféricas</u>.}} # {{Gl|que}} {{gl|estar|está}} {{gl|situado}} {{gl|na}} {{gl|periferia}} {{gl|ou}} {{gl|afastado}} {{gl|do}} {{gl|centro}}. #* {{exemplo|O hospital construíuse nun barrio <u>periférico</u>.}} # {{Gl|que}} {{gl|ocupar|ocupa}} {{gl|unha}} {{gl|posición}} {{gl|secundario|secundaria}}, {{gl|marxinal}} {{gl|ou}} {{gl|pouco}} {{gl|central}} {{gl|dentro}} {{gl|dun}} {{gl|sistema}}, {{gl|debate}}, {{gl|actividade}} {{gl|ou}} {{gl|conxunto}}. #* {{exemplo|Aquel tema era <u>periférico</u> no conxunto da investigación.}} # ({{sem|Informática|gl}}) {{Gl|dito}} {{gl|dun}} {{gl|dispositivo}}, {{gl|aparello}} {{gl|ou}} {{gl|compoñente}} {{gl|que}} {{gl|funcionar|funciona}} {{gl|conectado}} {{gl|a}} {{gl|unha}} {{gl|unidade}} {{gl|central}} {{gl|dun}} {{gl|ordenador}} {{gl|para}} {{gl|recibir}}, {{gl|transmitir}} {{gl|ou}} {{gl|procesar}} {{gl|información}}. #* {{exemplo|O rato e o teclado son dispositivos <u>periféricos</u>.}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|periférico||s}} # ({{sem|Informática|gl}}) {{Gl|dispositivo}}, {{gl|aparello}} {{gl|ou}} {{gl|unidade}} {{gl|externo|externa}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|conectar|conecta}} {{gl|a}} {{gl|un}} {{gl|ordenador}} {{gl|ou}} {{gl|sistema}} {{gl|informático}} {{gl|sen}} {{gl|formar}} {{gl|parte}} {{gl|da}} {{gl|unidade}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|Mercaron varios <u>periféricos</u> novos para a aula de informática.}} {{-relac-}} * {{gl|periferia}} * {{gl|perifericamente}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|peripher}}, {{t|de|am Rand liegend}}, {{t|de|Peripheriegerät}} {{T|es}} {{t|es|periférico}} {{T|ca}} {{t|ca|perifèric}} {{T|zh}} {{t|zh|外围的}}, {{t|zh|外设}} {{T|fr}} {{t|fr|périphérique}} {{T|en}} {{t|en|peripheral}} {{T|it}} {{t|it|periferico}} {{T|pt}} {{t|pt|periférico}} {{T|ru}} {{t|ru|периферийный}}, {{t|ru|периферийное устройство}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} -ca |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/49736/periferico-ca}} qwarlbwbinlrcbaetg3oq907jez34y1 0 132703 753159 2026-06-17T21:00:22Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|des-}}'' e ''{{gl|centralizar}}''.|gl}} {{pronuncia|/desθentɾaliˈθaɾ/ ou /dessentɾaliˈsaɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-verbot-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|trasladar}} {{gl|servizo}}s, {{gl|equipamento}}s, {{gl|actividade}}s {{gl|ou}} {{gl|función}}s {{gl|desde}} {{gl|un}} {{gl|centro}} {{gl|cara}} {{gl|outra}}s {{gl|zona}}s {{gl|ou}} {{gl|á}} {{gl|periferia}}. #* {{exemplo|O concello decidiu <u>descentralizar</u> varios servizos culturais nos ba... 753159 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|des-}}'' e ''{{gl|centralizar}}''.|gl}} {{pronuncia|/desθentɾaliˈθaɾ/ ou /dessentɾaliˈsaɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-verbot-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|trasladar}} {{gl|servizo}}s, {{gl|equipamento}}s, {{gl|actividade}}s {{gl|ou}} {{gl|función}}s {{gl|desde}} {{gl|un}} {{gl|centro}} {{gl|cara}} {{gl|outra}}s {{gl|zona}}s {{gl|ou}} {{gl|á}} {{gl|periferia}}. #* {{exemplo|O concello decidiu <u>descentralizar</u> varios servizos culturais nos barrios.}} # ({{sem|Administración|gl}}, {{sem|Política|gl}}) {{Gl|transferir}} {{gl|competencia}}s, {{gl|función}}s {{gl|ou}} {{gl|capacidade}} {{gl|de}} {{gl|decisión}} {{gl|dunha}} {{gl|administración}} {{gl|central}} {{gl|a}} {{gl|outra}} {{gl|administración}}, {{gl|entidade}} {{gl|ou}} {{gl|organismo}} {{gl|territorial}} {{gl|ou}} {{gl|funcional}}. #* {{exemplo|A reforma buscaba <u>descentralizar</u> a xestión educativa.}} # {{Gl|repartir}} {{gl|o}} {{gl|poder}}, {{gl|a}} {{gl|autoridade}}, {{gl|a}} {{gl|xestión}} {{gl|ou}} {{gl|as}} {{gl|responsabilidade}}s {{gl|entre}} {{gl|vario|varios}} {{gl|órgano}}s, {{gl|grupo}}s {{gl|ou}} {{gl|nivel}}s {{gl|de}} {{gl|organización}}, {{gl|en}} {{gl|lugar}} {{gl|de}} {{gl|concentrar|concentralos}} {{gl|nun}} {{gl|único}} {{gl|centro}}. #* {{exemplo|A entidade quixo <u>descentralizar</u> as decisións para dar máis autonomía ás delegacións locais.}} {{-ant-}} * {{gl|centralizar}} {{-relac-}} * {{gl|descentralización}} * {{gl|descentralizador}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralización}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|desconcentrar}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|dezentralisieren}} {{T|es}} {{t|es|descentralizar}} {{T|ca}} {{t|ca|descentralitzar}} {{T|fr}} {{t|fr|décentraliser}} {{T|en}} {{t|en|decentralize}}, {{t|en|decentralise}} {{T|it}} {{t|it|decentralizzare}} {{T|pt}} {{t|pt|descentralizar}} {{T|ru}} {{t|ru|децентрализовать}} {{T|zh}} {{t|zh|下放}} {{-conx-}} {{conx.gl.-zar|descentraliz|descentralic}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/20870/descentralizar}} gubzhzap4llybzwrm3v1c7qqa3tue05 0 132704 753160 2026-06-17T21:02:49Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-izar}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaliˈθaɾ/ ou /sentɾaliˈsaɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-verbot-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|xuntar}}, {{gl|concentrar}} {{gl|ou}} {{gl|facer}} {{gl|converxer}} {{gl|vario|varios}} {{gl|elemento}}s, {{gl|función}}s, {{gl|servizo}}s {{gl|ou}} {{gl|actividade}}s {{gl|nun}} {{gl|centro}} {{gl|común}}. #* {{exemplo|A empresa decidiu <u>centralizar</u> a atención ao cliente nun único departamento... 753160 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-izar}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaliˈθaɾ/ ou /sentɾaliˈsaɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-verbot-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|xuntar}}, {{gl|concentrar}} {{gl|ou}} {{gl|facer}} {{gl|converxer}} {{gl|vario|varios}} {{gl|elemento}}s, {{gl|función}}s, {{gl|servizo}}s {{gl|ou}} {{gl|actividade}}s {{gl|nun}} {{gl|centro}} {{gl|común}}. #* {{exemplo|A empresa decidiu <u>centralizar</u> a atención ao cliente nun único departamento.}} # ({{sem|Administración|gl}}, {{sem|Política|gl}}) {{Gl|concentrar}} {{gl|a}} {{gl|autoridade}}, {{gl|a}} {{gl|xestión}}, {{gl|a}} {{gl|acción}} {{gl|político|política}} {{gl|ou}} {{gl|as}} {{gl|competencia}}s {{gl|nun}} {{gl|goberno}}, {{gl|órgano}} {{gl|ou}} {{gl|administración}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|O goberno tentou <u>centralizar</u> as competencias que antes exercían as administracións territoriais.}} # {{Gl|organizar}} {{gl|un}} {{gl|sistema}}, {{gl|rede}} {{gl|ou}} {{gl|servizo}} {{gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|que}} {{gl|as}} {{gl|decisión}}s {{gl|ou}} {{gl|operación}}s {{gl|principal|principais}} {{gl|dependan}} {{gl|dun}} {{gl|único}} {{gl|centro}} {{gl|de}} {{gl|dirección}}. #* {{exemplo|A nova plataforma permitiu <u>centralizar</u> os datos de todas as oficinas.}} {{-ant-}} * {{gl|descentralizar}} {{-relac-}} * {{gl|central}} * {{gl|centro}} * {{gl|centralización}} * {{gl|centralizador}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|descentralizar}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|zentralisieren}} {{T|es}} {{t|es|centralizar}} {{T|ca}} {{t|ca|centralitzar}} {{T|fr}} {{t|fr|centraliser}} {{T|en}} {{t|en|centralize}}, {{t|en|centralise}} {{T|it}} {{t|it|centralizzare}} {{T|pt}} {{t|pt|centralizar}} {{T|ru}} {{t|ru|централизовать}} {{T|zh}} {{t|zh|集中}} {{-conx-}} {{conx.gl.-zar|centraliz|centralic}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/13870/centralizar}} bw8gte5jpo7h5znd4v6hv3nl2j35z18 0 132705 753162 2026-06-17T21:22:19Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-idade}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaliˈðaðe/ ou /sentɾaliˈðaðe/|gl}} {{son|||gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralidade||s}} # {{Gl|calidade}} {{gl|do}} {{gl|que}} {{gl|ser|é}} {{gl|central}}, {{gl|estar|está}} {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|ocupar|ocupa}} {{gl|unha}} {{gl|posición}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|Escolleron aquela praza pola súa <u>centralidade</u>.}} # {{Gl|importancia}}, {{gl... 753162 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-idade}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaliˈðaðe/ ou /sentɾaliˈðaðe/|gl}} {{son|||gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralidade||s}} # {{Gl|calidade}} {{gl|do}} {{gl|que}} {{gl|ser|é}} {{gl|central}}, {{gl|estar|está}} {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|ocupar|ocupa}} {{gl|unha}} {{gl|posición}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|Escolleron aquela praza pola súa <u>centralidade</u>.}} # {{Gl|importancia}}, {{gl|relevancia}} {{gl|ou}} {{gl|protagonismo}} {{gl|que}} {{gl|unha}} {{gl|persoa}}, {{gl|idea}}, {{gl|cuestión}} {{gl|ou}} {{gl|elemento}} {{gl|ter|ten}} {{gl|dentro}} {{gl|dun}} {{gl|sistema}}, {{gl|debate}}, {{gl|proceso}} {{gl|ou}} {{gl|conxunto}}. #* {{exemplo|O relatorio destacou a <u>centralidade</u> da lingua na vida cultural do país.}} # ({{sem|Xeografía|gl}}, {{sem|Urbanismo|gl}}) {{Gl|grao}} {{gl|de}} {{gl|influencia}} {{gl|dun}} {{gl|núcleo}} {{gl|de}} {{gl|poboación}} {{gl|sobre}} {{gl|o}} {{gl|territorio}} {{gl|circundante}}, {{gl|segundo}} {{gl|as}} {{gl|función}}s, {{gl|servizo}}s {{gl|ou}} {{gl|actividade}}s {{gl|que}} {{gl|exercer|exerce}}. #* {{exemplo|A vila gañou <u>centralidade</u> comarcal grazas aos seus servizos administrativos e comerciais.}} {{-relac-}} * {{gl|central}} * {{gl|centro}} * {{gl|centrar}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralización}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|núcleo}} * {{gl|poboación}} * {{gl|territorio}} * {{gl|urbanismo}} * {{gl|xeografía}} * {{gl|relevancia}} * {{gl|protagonismo}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Zentralität}} {{T|es}} {{t|es|centralidad}} {{T|ca}} {{t|ca|centralitat}} {{T|zh}} {{t|zh|中心性}} {{T|fr}} {{t|fr|centralité}} {{T|en}} {{t|en|centrality}} {{T|it}} {{t|it|centralità}} {{T|pt}} {{t|pt|centralidade}} {{T|ru}} {{t|ru|центральность}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/13865/centralidade}} 5grc4j7gzy813kbel9bo9093ctuze44 0 132706 753163 2026-06-17T21:41:35Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|centralizar}}'' e ''{{gl|-dor}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaliθaˈðoɾ/ ou /sentɾalisaˈðoɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|centralizador||es|a|as}} # {{Gl|que}} {{gl|centralizar|centraliza}} {{gl|ou}} {{gl|tender|tende}} {{gl|a}} {{gl|centralizar}}. #* {{exemplo|O novo modelo tiña un efecto <u>centralizador</u> sobre a xestión dos recursos.}} # {{Gl|que}} {{gl|favorecer|favorece}} {{gl|a}} {{gl|concentración}} {{gl... 753163 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|centralizar}}'' e ''{{gl|-dor}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaliθaˈðoɾ/ ou /sentɾalisaˈðoɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|centralizador||es|a|as}} # {{Gl|que}} {{gl|centralizar|centraliza}} {{gl|ou}} {{gl|tender|tende}} {{gl|a}} {{gl|centralizar}}. #* {{exemplo|O novo modelo tiña un efecto <u>centralizador</u> sobre a xestión dos recursos.}} # {{Gl|que}} {{gl|favorecer|favorece}} {{gl|a}} {{gl|concentración}} {{gl|do}} {{gl|poder}}, {{gl|das}} {{gl|competencia}}s, {{gl|das}} {{gl|decisión}}s {{gl|ou}} {{gl|dos}} {{gl|servizo}}s {{gl|nun}} {{gl|centro}} {{gl|común}} {{gl|ou}} {{gl|nunha}} {{gl|autoridade}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|A reforma foi criticada polo seu carácter <u>centralizador</u>.}} {{-subst-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|centralizador||es|a|as}} # {{Gl|persoa}}, {{gl|órgano}}, {{gl|institución}} {{gl|ou}} {{gl|medida}} {{gl|que}} {{gl|centralizar|centraliza}} {{gl|función}}s, {{gl|competencia}}s, {{gl|servizo}}s {{gl|ou}} {{gl|decisión}}s. #* {{exemplo|A comisión actuou como <u>centralizadora</u> de todas as decisións relacionadas co proxecto.}} {{-ant-}} * {{gl|descentralizador}} {{-relac-}} * {{gl|central}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralización}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|centralista}} * {{gl|descentralizar}} * {{gl|descentralización}} * {{gl|descentralizador}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|zentralisierend}}, {{t|de|Zentralisierer}} {{T|es}} {{t|es|centralizador}} {{T|ca}} {{t|ca|centralitzador}} {{T|fr}} {{t|fr|centralisateur}} {{T|en}} {{t|en|centralizing}}, {{t|en|centralizer}}, {{t|en|centraliser}} {{T|it}} {{t|it|centralizzatore}} {{T|pt}} {{t|pt|centralizador}} {{T|ru}} {{t|ru|централизующий}}, {{t|ru|централизатор}} mim7jj7djb93t6k37ewq211eqk06z8r 0 132707 753164 2026-06-17T21:46:58Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|descentralizar}}'' e ''{{gl|-dor}}''.|gl}} {{pronuncia|/desθentɾaliθaˈðoɾ/ ou /dessentɾalisaˈðoɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|descentralizador||es|a|as}} # {{Gl|que}} {{gl|descentralizar|descentraliza}} {{gl|ou}} {{gl|tender|tende}} {{gl|a}} {{gl|descentralizar}}. #* {{exemplo|A reforma introduciu un modelo máis <u>descentralizador</u> na administración pública.}} # {{Gl|que}} {{gl|favorecer|favorece}} {{gl|a... 753164 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|descentralizar}}'' e ''{{gl|-dor}}''.|gl}} {{pronuncia|/desθentɾaliθaˈðoɾ/ ou /dessentɾalisaˈðoɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|descentralizador||es|a|as}} # {{Gl|que}} {{gl|descentralizar|descentraliza}} {{gl|ou}} {{gl|tender|tende}} {{gl|a}} {{gl|descentralizar}}. #* {{exemplo|A reforma introduciu un modelo máis <u>descentralizador</u> na administración pública.}} # {{Gl|que}} {{gl|favorecer|favorece}} {{gl|a}} {{gl|distribución}} {{gl|do}} {{gl|poder}}, {{gl|das}} {{gl|competencia}}s, {{gl|das}} {{gl|decisión}}s {{gl|ou}} {{gl|dos}} {{gl|servizo}}s {{gl|entre}} {{gl|vario|varios}} {{gl|órgano}}s, {{gl|nivel}}s {{gl|ou}} {{gl|territorio}}s. #* {{exemplo|A política <u>descentralizadora</u> reforzou a autonomía dos concellos.}} {{-subst-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|descentralizador||es|a|as}} # {{Gl|persoa}}, {{gl|órgano}}, {{gl|institución}}, {{gl|proceso}} {{gl|ou}} {{gl|medida}} {{gl|que}} {{gl|descentralizar|descentraliza}} {{gl|función}}s, {{gl|competencia}}s, {{gl|servizo}}s {{gl|ou}} {{gl|decisión}}s. #* {{exemplo|Os sectores <u>descentralizadores</u> defendían transferir competencias ás administracións locais.}} {{-ant-}} * {{gl|centralizador}} {{-relac-}} * {{gl|descentralizar}} * {{gl|descentralización}} * {{gl|centralizador}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralización}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|dezentralisierend}}, {{t|de|Dezentralisierer}} {{T|es}} {{t|es|descentralizador}} {{T|ca}} {{t|ca|descentralitzador}} {{T|fr}} {{t|fr|décentralisateur}} {{T|en}} {{t|en|decentralizing}}, {{t|en|decentralizer}}, {{t|en|decentraliser}} {{T|it}} {{t|it|decentralizzatore}} {{T|pt}} {{t|pt|descentralizador}} {{T|ru}} {{t|ru|децентрализующий}}, {{t|ru|децентрализатор}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo=descentralizador -ra |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/20869/descentralizador-ra}} img5f5ndxw8issj9q4yoezqmizklitu 0 132708 753166 2026-06-17T21:54:53Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|municipal}}'' e ''{{gl|-ismo}}''.|gl}} {{pronuncia|/muniθipaˈlismo/ ou /munisipaˈlismo/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|municipalismo||s}} # ({{sem|Política|gl}}) {{Gl|doutrina}}, {{gl|sistema}} {{gl|ou}} {{gl|movemento}} {{gl|político}} {{gl|que}} {{gl|defender|defende}} {{gl|a}} {{gl|autonomía}} {{gl|dos}} {{gl|municipio}}s {{gl|e}} {{gl|o}} {{gl|fortalecemento}} {{gl|do}} {{gl|poder}} {{gl|local}}. #* {{exemplo|O <... 753166 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|municipal}}'' e ''{{gl|-ismo}}''.|gl}} {{pronuncia|/muniθipaˈlismo/ ou /munisipaˈlismo/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|municipalismo||s}} # ({{sem|Política|gl}}) {{Gl|doutrina}}, {{gl|sistema}} {{gl|ou}} {{gl|movemento}} {{gl|político}} {{gl|que}} {{gl|defender|defende}} {{gl|a}} {{gl|autonomía}} {{gl|dos}} {{gl|municipio}}s {{gl|e}} {{gl|o}} {{gl|fortalecemento}} {{gl|do}} {{gl|poder}} {{gl|local}}. #* {{exemplo|O <u>municipalismo</u> reclama máis competencias e recursos para os concellos.}} # ({{sem|Política|gl}}, {{sem|Administración|gl}}) {{Gl|tendencia}} {{gl|a}} {{gl|descentralizar}} {{gl|a}} {{gl|administración}} {{gl|público|pública}} {{gl|e}} {{gl|a}} {{gl|transferir}} {{gl|función}}s {{gl|ou}} {{gl|competencia}}s {{gl|aos}} {{gl|municipio}}s. #* {{exemplo|A reforma inspirábase nunha visión de <u>municipalismo</u> e participación cidadá.}} # {{Gl|conxunto}} {{gl|de}} {{gl|práctica}}s, {{gl|idea}}s {{gl|e}} {{gl|experiencia}}s {{gl|político|políticas}} {{gl|centrado|centradas}} {{gl|na}} {{gl|acción}} {{gl|dos}} {{gl|concello}}s {{gl|e}} {{gl|das}} {{gl|comunidade}}s {{gl|local|locais}}. #* {{exemplo|O <u>municipalismo</u> social puxo o foco na xestión dos servizos de proximidade.}} {{-relac-}} * {{gl|municipal}} * {{gl|municipio}} * {{gl|municipalidade}} * {{gl|municipalista}} * {{gl|municipalización}} * {{gl|municipalizar}} * {{gl|concello}} * {{gl|administración local}} * {{gl|autonomía municipal}} * {{gl|poder local}} * {{gl|xestión municipal}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Kommunalismus}}, {{t|de|Munizipalismus}} {{T|es}} {{t|es|municipalismo}} {{T|ca}} {{t|ca|municipalisme}} {{T|fr}} {{t|fr|municipalisme}} {{T|en}} {{t|en|municipalism}} {{T|it}} {{t|it|municipalismo}} {{T|pt}} {{t|pt|municipalismo}} {{T|ru}} {{t|ru|муниципализм}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/44413/municipalismo}} i3o2es4htpluf0keue85nc50stf2ffq 0 132709 753167 2026-06-17T22:05:02Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|descentralizar}}'' e ''{{gl|-ista}}''.|gl}} {{pronuncia|/desθentɾaˈlista/ ou /dessentɾaˈlista/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|descentralista||s}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|á}} {{gl|descentralización}}. #* {{exemplo|A proposta <u>descentralista</u> defendía repartir competencias entre distintos niveis administrativos.}} # {{Gl|partidario}} {{gl|da}} {{gl|descentralización}} {{gl|do}} {{gl|pod... 753167 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|descentralizar}}'' e ''{{gl|-ista}}''.|gl}} {{pronuncia|/desθentɾaˈlista/ ou /dessentɾaˈlista/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|descentralista||s}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|á}} {{gl|descentralización}}. #* {{exemplo|A proposta <u>descentralista</u> defendía repartir competencias entre distintos niveis administrativos.}} # {{Gl|partidario}} {{gl|da}} {{gl|descentralización}} {{gl|do}} {{gl|poder}}, {{gl|das}} {{gl|competencia}}s {{gl|ou}} {{gl|da}} {{gl|administración}}. #* {{exemplo|Os sectores <u>descentralistas</u> reclamaban máis autonomía para os concellos.}} {{-subst-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|descentralista||s}} # {{Gl|persoa}} {{gl|partidario|partidaria}} {{gl|da}} {{gl|descentralización}}. #* {{exemplo|Os <u>descentralistas</u> apoiaron a transferencia de competencias ás administracións territoriais.}} {{-ant-}} * {{gl|centralista}} {{-relac-}} * {{gl|descentralización}} * {{gl|descentralizar}} * {{gl|descentralizador}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|dezentralistisch}}, {{t|de|Dezentralist}} {{T|es}} {{t|es|descentralista}} {{T|ca}} {{t|ca|descentralista}} {{T|fr}} {{t|fr|décentraliste}} {{T|en}} {{t|en|decentralist}} {{T|it}} {{t|it|decentralista}} {{T|pt}} {{t|pt|descentralista}} {{T|ru}} {{t|ru|децентралистский}}, {{t|ru|децентралист}} k1kouhngym0m39mw8hieilchltjpqzd 0 132710 753168 2026-06-17T22:05:13Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-ista}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaˈlista/ ou /sentɾaˈlista/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralista||s}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|ao}} {{gl|centralismo}}. #* {{exemplo|O modelo <u>centralista</u> concentraba as decisións no goberno central.}} # {{Gl|partidario}} {{gl|do}} {{gl|centralismo}} {{gl|ou}} {{gl|favorable}} {{gl|á}} {{gl|centralización}} {{gl|do}} {{gl|pode... 753168 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-ista}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾaˈlista/ ou /sentɾaˈlista/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralista||s}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|ao}} {{gl|centralismo}}. #* {{exemplo|O modelo <u>centralista</u> concentraba as decisións no goberno central.}} # {{Gl|partidario}} {{gl|do}} {{gl|centralismo}} {{gl|ou}} {{gl|favorable}} {{gl|á}} {{gl|centralización}} {{gl|do}} {{gl|poder}}, {{gl|das}} {{gl|competencia}}s {{gl|ou}} {{gl|da}} {{gl|administración}}. #* {{exemplo|A proposta foi defendida por sectores <u>centralistas</u>.}} {{-subst-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|centralista||s}} # {{Gl|persoa}} {{gl|partidario|partidaria}} {{gl|do}} {{gl|centralismo}}. #* {{exemplo|Os <u>centralistas</u> opoñíanse á transferencia de competencias ás administracións territoriais.}} {{-ant-}} * {{gl|descentralista}} {{-relac-}} * {{gl|central}} * {{gl|centralismo}} * {{gl|centralización}} * {{gl|centralizar}} * {{gl|centralizador}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|zentralistisch}}, {{t|de|Zentralist}} {{T|es}} {{t|es|centralista}} {{T|ca}} {{t|ca|centralista}} {{T|zh}} {{t|zh|中央集权的}}, {{t|zh|中央集权主义者}} {{T|fr}} {{t|fr|centraliste}} {{T|en}} {{t|en|centralist}} {{T|it}} {{t|it|centralista}} {{T|pt}} {{t|pt|centralista}} {{T|ru}} {{t|ru|централистский}}, {{t|ru|централист}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/13867/centralista}} mjk6j41jwwaw8y3cnahzncniphxw3he 10 132711 753171 2026-06-18T01:02:26Z JPDAMAY 7609 Nova páxina: * <span style="color:#555;">(en italiano)</span> «{{PAGENAME}}» nel ''[https://www.treccani.it/vocabolario/ Vocabolario Treccani]''. VV. AA. Casa editrice: Istituto dell’Enciclopedia Italiana. Roma. 753171 wikitext text/x-wiki * <span style="color:#555;">(en italiano)</span> «{{PAGENAME}}» nel ''[https://www.treccani.it/vocabolario/ Vocabolario Treccani]''. VV. AA. Casa editrice: Istituto dell’Enciclopedia Italiana. Roma. s2bvlhqcfa6x8n0pog1g4lhscprmf8r 753172 753171 2026-06-18T01:02:55Z JPDAMAY 7609 753172 wikitext text/x-wiki <span style="color:#555;">(en italiano)</span> «{{PAGENAME}}» nel ''[https://www.treccani.it/vocabolario/ Vocabolario Treccani]''. VV. AA. Casa editrice: Istituto dell’Enciclopedia Italiana. Roma. msk0jaor08wl5e8azvy8nmqjyup1ozh 0 132712 753173 2026-06-18T02:32:05Z JPDAMAY 7609 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|comunicar}}'' e ''{{gl|-nte}}''.|gl}} {{pronuncia|/komũniˈkan̪t̪e/|gl}} {{son||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' <br>{{varn|comunicante||s}} # {{Gl|persoa}} ou cosa que {{gl|comunicar|comunica}} [algo]. #*'''Uso:''' tamén se usa como substantivo. #*{{exemplo|Un '''comunicante''' {{gl|anónimo}} faló en {{gl|nome}} da {{gl|banda}}.}} #*{{exemplo|Recibiu a {{gl|noticia}} dun '''comunicante'''.}} {{-trad-}} * {{T|ast}} {{t|ast|comunicante}} * {{... 753173 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|comunicar}}'' e ''{{gl|-nte}}''.|gl}} {{pronuncia|/komũniˈkan̪t̪e/|gl}} {{son||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' <br>{{varn|comunicante||s}} # {{Gl|persoa}} ou cosa que {{gl|comunicar|comunica}} [algo]. #*'''Uso:''' tamén se usa como substantivo. #*{{exemplo|Un '''comunicante''' {{gl|anónimo}} faló en {{gl|nome}} da {{gl|banda}}.}} #*{{exemplo|Recibiu a {{gl|noticia}} dun '''comunicante'''.}} {{-trad-}} * {{T|ast}} {{t|ast|comunicante}} * {{T|es}} {{t|es|comunicante}} * {{T|it}} {{t|it|comunicante}} * {{T|pt}} {{t|pt|comunicante}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{-ast-}} {{etim|de ''{{ast|comunicar}}'' e ''{{ast|-nte}}''.|ast}} {{pronuncia|[komũniˈkan̪t̪e]|ast}} {{-adx-|ast}} '''{{PAGENAME}}''' <br>{{varn|comunicante||s}} # {{Gl|comunicante}}. {{-ref-}} * {{DALLA}} {{-es-}} {{etim|de ''{{es|comunicar}}'' e ''{{es|-nte}}''.|es}} {{pronuncia|[komuniˈkãn̪t̪e]|es}} {{-adx-|es}} '''{{PAGENAME}}''' <br>{{varn|comunicante||s}} # {{Gl|comunicante}}. {{-ref-}} * {{DRAE}} {{-it-}} {{etim|de ''{{it|comunicare}}'' e ''{{it|-nte}}''.|it}} {{pronuncia|/komũniˈkan̪t̪e/|it}} {{-adx-|it}} '''{{PAGENAME}}''' <br>{{varn|comunicant|e|i}} # {{Gl|comunicante}}. {{-ref-}} * {{Treccani}} {{-pt-}} {{etim|de ''{{pt|comunicare}}'' e ''{{pt|-nte}}''.|pt}} {{pronuncia|/kõ.mũ.niˈkã.t͡ʃi/; /ku.mu.niˈkã.tɨ/|pt}} {{-adx-|pt}} '''{{PAGENAME}}''' <br>{{varn|comunicante||s}} # {{Gl|comunicante}}. {{-ref-}} * {{Priberam}} aok8pwsarvnalzob6uux1yswgj8uorp 0 132713 753177 2026-06-18T07:55:59Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|comunal}}'' e ''{{gl|-ismo}}''.|gl}} {{pronuncia|/komunaˈlismo/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|comunalismo||s}} # ({{sem|Política|gl}}) {{Gl|doutrina}} {{gl|ou}} {{gl|movemento}} {{gl|que}} {{gl|defender|defende}} {{gl|a}} {{gl|comuna}} {{gl|como}} {{gl|forma}} {{gl|de}} {{gl|organización}} {{gl|social}} {{gl|ou}} {{gl|política}}. #* {{exemplo|O <u>comunalismo</u> propón unha organización social baseada na comunidade... 753177 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|comunal}}'' e ''{{gl|-ismo}}''.|gl}} {{pronuncia|/komunaˈlismo/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|comunalismo||s}} # ({{sem|Política|gl}}) {{Gl|doutrina}} {{gl|ou}} {{gl|movemento}} {{gl|que}} {{gl|defender|defende}} {{gl|a}} {{gl|comuna}} {{gl|como}} {{gl|forma}} {{gl|de}} {{gl|organización}} {{gl|social}} {{gl|ou}} {{gl|política}}. #* {{exemplo|O <u>comunalismo</u> propón unha organización social baseada na comunidade local.}} # {{Gl|tendencia}} {{gl|favorábel}} {{gl|á}} {{gl|xestión}} {{gl|común}} {{gl|dos}} {{gl|recurso}}s {{gl|e}} {{gl|á}} {{gl|participación}} {{gl|directo|directa}} {{gl|da}} {{gl|comunidade}}. #* {{exemplo|Algunhas propostas de <u>comunalismo</u> salientan a autoxestión e a cooperación veciñal.}} {{-relac-}} * {{gl|comuna}} * {{gl|comunal}} * {{gl|comunalista}} * {{gl|comuneiro}} * {{gl|comunidade}} * {{gl|autoxestión}} * {{gl|cooperación}} * {{gl|municipalismo}} * {{gl|comunitarismo}} * {{gl|comunismo}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Kommunalismus}} {{T|es}} {{t|es|comunalismo}} {{T|ca}} {{t|ca|comunalisme}} {{T|fr}} {{t|fr|communalisme}} {{T|en}} {{t|en|communalism}} {{T|it}} {{t|it|comunalismo}} {{T|pt}} {{t|pt|comunalismo}} {{T|ru}} {{t|ru|коммунализм}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/16649/comunalismo}} q6437pwc6or35ev4dy65j9rlsixw6rf 0 132714 753178 2026-06-18T07:57:01Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|comuñón}}'' e ''{{gl|pascual}}''.|gl}} {{pronuncia|/komuˈɲoŋ pasˈkwal/|gl}} {{son|||gl}} {{-locsf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|recepción}} {{gl|da}} {{gl|eucaristía}} {{gl|durante}} {{gl|o}} {{gl|tempo pascual}}. #* {{exemplo|Moitos fieis achegábanse á <u>comuñón pascual</u> durante as celebracións da Pascua.}} # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|precepto}} {{gl|relixioso}} {{gl|polo}} {{gl|que}} {{gl|os}} {{gl|fieis}}... 753178 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|comuñón}}'' e ''{{gl|pascual}}''.|gl}} {{pronuncia|/komuˈɲoŋ pasˈkwal/|gl}} {{son|||gl}} {{-locsf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|recepción}} {{gl|da}} {{gl|eucaristía}} {{gl|durante}} {{gl|o}} {{gl|tempo pascual}}. #* {{exemplo|Moitos fieis achegábanse á <u>comuñón pascual</u> durante as celebracións da Pascua.}} # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|precepto}} {{gl|relixioso}} {{gl|polo}} {{gl|que}} {{gl|os}} {{gl|fieis}} {{gl|cristián|cristiáns}} {{gl|deber|deben}} {{gl|recibir}} {{gl|a}} {{gl|eucaristía}} {{gl|cando}} {{gl|menos}} {{gl|unha}} {{gl|vez}} {{gl|ao}} {{gl|ano}}, {{gl|tradicionalmente}} {{gl|no}} {{gl|tempo}} {{gl|pascual}}. #* {{exemplo|A <u>comuñón pascual</u> foi regulada como obriga relixiosa na tradición católica.}} {{-sin-}} * {{gl|precepto pascual}} {{-relac-}} * {{gl|comuñón}} * {{gl|eucaristía}} * {{gl|comungar}} * {{gl|Pascua}} * {{gl|pascual}} * {{gl|tempo pascual}} * {{gl|precepto pascual}} * {{gl|Igrexa}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Osterkommunion}} {{T|es}} {{t|es|comunión pascual}} {{T|ca}} {{t|ca|comunió pasqual}} {{T|fr}} {{t|fr|communion pascale}} {{T|en}} {{t|en|Easter communion}}, {{t|en|Paschal communion}} {{T|it}} {{t|it|comunione pasquale}} {{T|pt}} {{t|pt|comunhão pascal}} {{T|ru}} {{t|ru|пасхальное причастие}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo=comuñón |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/16672/comuñón}} 1ydsjfaababz1zuvrtkkr8irh53qj4z 0 132715 753179 2026-06-18T07:58:26Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''paschāle'', "relativo á Pascua".|gl}} {{pronuncia|/pasˈkwal/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|pascua|l|is}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|á}} {{gl|Pascua}}. #* {{exemplo|O tempo <u>pascual</u> comeza co domingo de Pascua.}} #* {{exemplo|O cirio <u>pascual</u> acéndese durante a vixilia pascual.}} {{-relac-}} * {{gl|Pascua}} * {{gl|pascal}} * {{gl|pascuela}} * {{gl|cirio pascual}} * {{... 753179 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''paschāle'', "relativo á Pascua".|gl}} {{pronuncia|/pasˈkwal/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|pascua|l|is}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|á}} {{gl|Pascua}}. #* {{exemplo|O tempo <u>pascual</u> comeza co domingo de Pascua.}} #* {{exemplo|O cirio <u>pascual</u> acéndese durante a vixilia pascual.}} {{-relac-}} * {{gl|Pascua}} * {{gl|pascal}} * {{gl|pascuela}} * {{gl|cirio pascual}} * {{gl|vixilia pascual}} * {{gl|tempo pascual}} * {{gl|triduo pascual}} * {{gl|semana pascual}} * {{gl|misterio pascual}} * {{gl|comuñón pascual}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|österlich}} {{T|es}} {{t|es|pascual}} {{T|ca}} {{t|ca|pasqual}} {{T|fr}} {{t|fr|pascal}} {{T|en}} {{t|en|paschal}}, {{t|en|Easter}} {{T|it}} {{t|it|pasquale}} {{T|pt}} {{t|pt|pascal}}, {{t|pt|pascoal}} {{T|ru}} {{t|ru|пасхальный}} {{-ref-}} *{{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/48780/pascual}} siwvth9k56hj2f1fkjkoehjdpidw4ko 0 132716 753180 2026-06-18T07:59:33Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|vixilia}}'' e ''{{gl|pascual}}''.|gl}} {{pronuncia|/biˈʃilja pasˈkwal/|gl}} {{son|||gl}} {{-locsf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|celebración}} {{gl|litúrxico|litúrxica}} {{gl|da}} {{gl|resurrección}} {{gl|de}} {{gl|Cristo}} {{gl|na}} {{gl|noite}} {{gl|do}} {{gl|sábado}} {{gl|ao}} {{gl|domingo}} {{gl|de}} {{gl|Pascua}}. #* {{exemplo|O cirio pascual acéndese e conságrase durante a <u>vixilia pascual</u>.}} #* {{exemplo|... 753180 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|vixilia}}'' e ''{{gl|pascual}}''.|gl}} {{pronuncia|/biˈʃilja pasˈkwal/|gl}} {{son|||gl}} {{-locsf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|celebración}} {{gl|litúrxico|litúrxica}} {{gl|da}} {{gl|resurrección}} {{gl|de}} {{gl|Cristo}} {{gl|na}} {{gl|noite}} {{gl|do}} {{gl|sábado}} {{gl|ao}} {{gl|domingo}} {{gl|de}} {{gl|Pascua}}. #* {{exemplo|O cirio pascual acéndese e conságrase durante a <u>vixilia pascual</u>.}} #* {{exemplo|Moitas parroquias celebran a <u>vixilia pascual</u> na noite do Sábado Santo.}} {{-relac-}} * {{gl|vixilia}} * {{gl|Pascua}} * {{gl|pascual}} * {{gl|Sábado Santo}} * {{gl|domingo de Pascua}} * {{gl|cirio pascual}} * {{gl|triduo pascual}} * {{gl|tempo pascual}} * {{gl|resurrección}} * {{gl|liturxia}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Osternacht}}, {{t|de|Ostervigil}} {{T|es}} {{t|es|vigilia pascual}} {{T|ca}} {{t|ca|vetlla pasqual}} {{T|fr}} {{t|fr|vigile pascale}} {{T|en}} {{t|en|Easter Vigil}}, {{t|en|Paschal Vigil}} {{T|it}} {{t|it|veglia pasquale}} {{T|pt}} {{t|pt|vigília pascal}} {{T|ru}} {{t|ru|пасхальное бдение}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo=pascual |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/48780/pascual}} ax2uq57sj779h1py8y2e3x8yup24eh8 0 132717 753181 2026-06-18T08:00:48Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|vigilia|vigilia}}'', "vela, vixilancia".|gl}} {{pronuncia|/biˈʃilja/|gl}} {{son|||gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|vixilia||s}} # {{Gl|estado}} {{gl|de}} {{gl|quen}} {{gl|non}} {{gl|durmir|dorme}}. #* {{exemplo|O seu rostro evidenciaba a fatiga e as noites de <u>vixilia</u>.}} # {{Gl|tempo}} {{gl|normalmente}} {{gl|destinado}} {{gl|ao}} {{gl|sono}}, {{gl|durante}} {{gl|o}} {{gl|cal}} {{gl|alguén}} {{gl|permanecer|p... 753181 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|vigilia|vigilia}}'', "vela, vixilancia".|gl}} {{pronuncia|/biˈʃilja/|gl}} {{son|||gl}} {{-substf-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|vixilia||s}} # {{Gl|estado}} {{gl|de}} {{gl|quen}} {{gl|non}} {{gl|durmir|dorme}}. #* {{exemplo|O seu rostro evidenciaba a fatiga e as noites de <u>vixilia</u>.}} # {{Gl|tempo}} {{gl|normalmente}} {{gl|destinado}} {{gl|ao}} {{gl|sono}}, {{gl|durante}} {{gl|o}} {{gl|cal}} {{gl|alguén}} {{gl|permanecer|permanece}} {{gl|esperto}}. #*{{relac|{{gl|vela}}.}} #* {{exemplo|Dedicaba longas <u>vixilias</u> ao estudo.}} # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|véspera}} {{gl|dunha}} {{gl|festividade}} {{gl|relixioso|relixiosa}}, {{gl|especialmente}} {{gl|da}} {{gl|Igrexa}}. #* {{exemplo|A <u>vixilia</u> de Nadal celébrase o día anterior ao Nadal.}} # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|privación}} {{gl|de}} {{gl|comer}} {{gl|carne}} {{gl|por}} {{gl|precepto}} {{gl|relixioso}}. #*{{sin|{{gl|abstinencia}}.}} #* {{exemplo|Os venres de Coresma son días de <u>vixilia</u>.}} # ({{sem|Relixión|gl}}) {{Gl|día}} {{gl|no}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|realizar|realiza}} {{gl|esta}} {{gl|privación}}. #* {{exemplo|Como mañá é <u>vixilia</u>, vai facer peixe e legumes.}} # ({{sem|Historia|gl}}) {{Gl|cada}} {{gl|un}} {{gl|dos}} {{gl|catro}} {{gl|período}}s {{gl|de}} {{gl|tres}} {{gl|hora}}s {{gl|en}} {{gl|que}} {{gl|antigamente}} {{gl|se}} {{gl|dividir|dividían}} {{gl|as}} {{gl|doce}} {{gl|hora}}s {{gl|da}} {{gl|noite}}. {{-relac-}} *{{gl|vixilia pascual}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Wachheit}}, {{t|de|Vigil}}, {{t|de|Abstinenz}} {{T|es}} {{t|es|vigilia}} {{T|ca}} {{t|ca|vigília}} {{T|fr}} {{t|fr|veille}}, {{t|fr|vigile}} {{T|en}} {{t|en|wakefulness}}, {{t|en|vigil}}, {{t|en|abstinence}} {{T|it}} {{t|it|veglia}}, {{t|it|vigilia}} {{T|pt}} {{t|pt|vigília}} {{T|ru}} {{t|ru|бдение}}, {{t|ru|канун}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/64598/vixilia}} p08w36s59rcq5wn6qtwiw18vwbx999y 0 132718 753183 2026-06-18T09:44:16Z Calq 1922 Nova páxina: {{-glref-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|monolithus}}'', do {{orixe|grego antigo|gl}} ''{{grc|μονόλιθος}}'' (''monólithos''), composto de ''{{grc|μόνος}}'' (''mónos''), "único", e ''{{grc|λίθος}}'' (''líthos''), "pedra".|gl}} {{pronuncia|/moˈnɔlito/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|monólito||s}} # {{Gl|bloque}} {{gl|de}} {{gl|pedra}} {{gl|dunha}} {{gl|soa}} {{gl|peza}}, {{gl|especialmente}} {{gl|cando}} {{gl|se}} {{g... 753183 wikitext text/x-wiki {{-glref-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|monolithus}}'', do {{orixe|grego antigo|gl}} ''{{grc|μονόλιθος}}'' (''monólithos''), composto de ''{{grc|μόνος}}'' (''mónos''), "único", e ''{{grc|λίθος}}'' (''líthos''), "pedra".|gl}} {{pronuncia|/moˈnɔlito/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|monólito||s}} # {{Gl|bloque}} {{gl|de}} {{gl|pedra}} {{gl|dunha}} {{gl|soa}} {{gl|peza}}, {{gl|especialmente}} {{gl|cando}} {{gl|se}} {{gl|empregar|emprega}} {{gl|con}} {{gl|valor}} {{gl|arquitectónico}}, {{gl|escultórico}} {{gl|ou}} {{gl|monumental}}. #* {{exemplo|No parque colocaron un <u>monólito</u> de granito.}} # ({{sem|Arte|gl}}, {{sem|Arqueoloxía|gl}}) {{Gl|monumento}} {{gl|feito}} {{gl|cun}} {{gl|único}} {{gl|bloque}} {{gl|de}} {{gl|pedra}}. #* {{exemplo|Erixiron un <u>monólito</u> na memoria das vítimas.}} # ({{sem|Física|gl}}, {{sem|Electrónica|gl}}) {{Gl|substrato}} {{gl|activo}} {{gl|dun}} {{gl|circuíto}} {{gl|integrado}}, {{gl|formado}} {{gl|por}} {{gl|un}} {{gl|único}} {{gl|cristal}} {{gl|sobre}} {{gl|o}} {{gl|que}} {{gl|se}} {{gl|crear|crean}} {{gl|os}} {{gl|elemento}}s {{gl|do}} {{gl|circuíto}}. #* {{exemplo|O <u>monólito</u> semicondutor servía de base para o circuíto integrado.}} {{-relac-}} * {{gl|monolítico}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Monolith}} {{T|es}} {{t|es|monolito}} {{T|ca}} {{t|ca|monòlit}} {{T|fr}} {{t|fr|monolithe}} {{T|en}} {{t|en|monolith}} {{T|it}} {{t|it|monolito}} {{T|pt}} {{t|pt|monólito}} {{T|ru}} {{t|ru|монолит}} {{T|zh}} {{t|zh|巨石}}, {{t|zh|独石}} {{-ref-}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/43796/monolito}} 8ryxxa2sxifc5me7b6nvgz53elly5qh 0 132719 753184 2026-06-18T09:45:46Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|monólito}}'' e ''{{gl|-ico}}''.|gl}} {{pronuncia|/monoˈlitiko/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|monolític|o|os|a|as}} # {{Gl|feito}} {{gl|ou}} {{gl|formado}} {{gl|dunha}} {{gl|soa}} {{gl|pedra}} {{gl|ou}} {{gl|dun}} {{gl|único}} {{gl|bloque}} {{gl|pétreo}}. #* {{exemplo|O monumento tiña unha estrutura <u>monolítica</u>.}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|ao}} {{gl|monólito}}. #* {{exemplo|O conxunto... 753184 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|monólito}}'' e ''{{gl|-ico}}''.|gl}} {{pronuncia|/monoˈlitiko/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|monolític|o|os|a|as}} # {{Gl|feito}} {{gl|ou}} {{gl|formado}} {{gl|dunha}} {{gl|soa}} {{gl|pedra}} {{gl|ou}} {{gl|dun}} {{gl|único}} {{gl|bloque}} {{gl|pétreo}}. #* {{exemplo|O monumento tiña unha estrutura <u>monolítica</u>.}} # {{Gl|relativo}} {{gl|ou}} {{gl|pertencente}} {{gl|ao}} {{gl|monólito}}. #* {{exemplo|O conxunto presentaba un aspecto <u>monolítico</u>.}} # ({{sem|Física|gl}}) {{Gl|constituído}} {{gl|por}} {{gl|un}} {{gl|monólito}} {{gl|ou}} {{gl|por}} {{gl|unha}} {{gl|soa}} {{gl|peza}} {{gl|continua}}. #* {{exemplo|Empregaron un material <u>monolítico</u> para mellorar a resistencia da estrutura.}} # ({{sem|Figurado|gl}}) {{Gl|moi}} {{gl|compacto}}, {{gl|uniforme}} {{gl|ou}} {{gl|sen}} {{gl|división}}s {{gl|interno|internas}} {{gl|apreciable|apreciables}}. #* {{exemplo|A organización deixou de ser un bloque <u>monolítico</u> e comezou a mostrar correntes internas.}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|monolithisch}} {{T|es}} {{t|es|monolítico}} {{T|ca}} {{t|ca|monolític}} {{T|zh}} {{t|zh|单片的}}, {{t|zh|整体的}} {{T|fr}} {{t|fr|monolithique}} {{T|en}} {{t|en|monolithic}} {{T|it}} {{t|it|monolitico}} {{T|pt}} {{t|pt|monolítico}} {{T|ru}} {{t|ru|монолитный}}, {{t|ru|монолитический}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} -ca |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/43795/monolitico-ca}} 5820xlufui1myv8w62z2hgqdnaseij1 0 132720 753185 2026-06-18T09:59:07Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|céntrico|céntrica}}'' e ''{{gl|-mente}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾikaˈmente/ ou /sentɾikaˈmente/|gl}} {{son|||gl}} {{-adv-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|céntrico|céntrica}}, {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|preto}} {{gl|do}} {{gl|centro}}. #* {{exemplo|O hotel está situado centricamente, moi preto da praza principal.}} # {{Gl|tomando}} {{gl|o}} {{gl|centro}} {{gl|como}} {{gl|referencia}} {{gl|ou}} {{gl|punto}}... 753185 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|céntrico|céntrica}}'' e ''{{gl|-mente}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾikaˈmente/ ou /sentɾikaˈmente/|gl}} {{son|||gl}} {{-adv-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|céntrico|céntrica}}, {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|preto}} {{gl|do}} {{gl|centro}}. #* {{exemplo|O hotel está situado centricamente, moi preto da praza principal.}} # {{Gl|tomando}} {{gl|o}} {{gl|centro}} {{gl|como}} {{gl|referencia}} {{gl|ou}} {{gl|punto}} {{gl|principal}} {{gl|de}} {{gl|disposición}}. #* {{exemplo|As pezas colocáronse centricamente arredor do eixo da figura.}} {{-relac-}} * {{gl|céntrico}} * {{gl|centro}} * {{gl|central}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|zentral}}, {{t|de|mittig}} {{T|es}} {{t|es|céntricamente}} {{T|ca}} {{t|ca|cèntricament}} {{T|fr}} {{t|fr|centralement}}, {{t|fr|au centre}} {{T|en}} {{t|en|centrally}} {{T|it}} {{t|it|centralmente}} {{T|pt}} {{t|pt|centralmente}} {{T|ru}} {{t|ru|центрально}} {{T|zh}} {{t|zh|位于中心地}}, {{t|zh|居中地}} f6nwlvzf9u693ys60go790yc53zov9v 0 132721 753186 2026-06-18T10:23:22Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|periférico|periférica}}'' e ''{{gl|-mente}}''.|gl}} {{pronuncia|/peɾifeɾikaˈmente/|gl}} {{son|||gl}} {{-adv-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|periférico|periférica}}, {{gl|na}} {{gl|periferia}} {{gl|ou}} {{gl|preto}} {{gl|dela}}. #* {{exemplo|As novas instalacións situáronse perifericamente, fóra do centro urbano.}} # {{Gl|tomando}} {{gl|a}} {{gl|periferia}} {{gl|como}} {{gl|referencia}} {{gl|ou}} {{gl|punto}} {{gl|de}... 753186 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|periférico|periférica}}'' e ''{{gl|-mente}}''.|gl}} {{pronuncia|/peɾifeɾikaˈmente/|gl}} {{son|||gl}} {{-adv-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|periférico|periférica}}, {{gl|na}} {{gl|periferia}} {{gl|ou}} {{gl|preto}} {{gl|dela}}. #* {{exemplo|As novas instalacións situáronse perifericamente, fóra do centro urbano.}} # {{Gl|tomando}} {{gl|a}} {{gl|periferia}} {{gl|como}} {{gl|referencia}} {{gl|ou}} {{gl|punto}} {{gl|de}} {{gl|disposición}}. #* {{exemplo|Os edificios distribuíronse perifericamente arredor da praza principal.}} # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|secundario|secundaria}}, {{gl|marxinal}} {{gl|ou}} {{gl|afastado|afastada}} {{gl|do}} {{gl|núcleo}} {{gl|principal}} {{gl|dunha}} {{gl|cuestión}}, {{gl|actividade}} {{gl|ou}} {{gl|sistema}}. #* {{exemplo|Ese asunto tratouse perifericamente no informe final.}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|peripher}}, {{t|de|am Rand}} {{T|es}} {{t|es|periféricamente}} {{T|ca}} {{t|ca|perifèricament}} {{T|zh}} {{t|zh|外围地}}, {{t|zh|边缘地}} {{T|fr}} {{t|fr|périphériquement}}, {{t|fr|en périphérie}} {{T|en}} {{t|en|peripherally}} {{T|it}} {{t|it|perifericamente}} {{T|pt}} {{t|pt|perifericamente}} {{T|ru}} {{t|ru|периферически}}, {{t|ru|на периферии}} nd5ikg6qvwwacki6zehgeeq9lvyj20s 0 132722 753188 2026-06-18T10:50:51Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|inglés|gl}} ''{{en|scanner}}'', derivado de ''{{en|to scan}}'', "explorar, escanear".|gl}} {{pronuncia|/esˈkaneɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|escáne|r|res}} # ({{sem|Informática|gl}}) {{Gl|aparello}} {{gl|ou}} {{gl|periférico}} {{gl|que}} {{gl|explorar|explora}} {{gl|un}} {{gl|documento}}, {{gl|imaxe}}, {{gl|fotografía}} {{gl|ou}} {{gl|obxecto}} {{gl|para}} {{gl|converter}} {{gl|a}} {{gl|súa}} {{gl|información... 753188 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|inglés|gl}} ''{{en|scanner}}'', derivado de ''{{en|to scan}}'', "explorar, escanear".|gl}} {{pronuncia|/esˈkaneɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|escáne|r|res}} # ({{sem|Informática|gl}}) {{Gl|aparello}} {{gl|ou}} {{gl|periférico}} {{gl|que}} {{gl|explorar|explora}} {{gl|un}} {{gl|documento}}, {{gl|imaxe}}, {{gl|fotografía}} {{gl|ou}} {{gl|obxecto}} {{gl|para}} {{gl|converter}} {{gl|a}} {{gl|súa}} {{gl|información}} {{gl|visual}} {{gl|nun}} {{gl|ficheiro}} {{gl|dixital}}. #* {{exemplo|Pasou as fotografías polo <u>escáner</u> para gardalas no ordenador.}} # {{Gl|dispositivo}} {{gl|que}} {{gl|examinar|examina}} {{gl|un}} {{gl|corpo}}, {{gl|obxecto}}, {{gl|superficie}} {{gl|ou}} {{gl|espazo}} {{gl|mediante}} {{gl|sensores}}, {{gl|luz}}, {{gl|radiación}} {{gl|ou}} {{gl|outro}}s {{gl|procedemento}}s {{gl|para}} {{gl|obter}} {{gl|imaxe}}s, {{gl|dato}}s {{gl|ou}} {{gl|información}}. #* {{exemplo|No aeroporto instalaron un <u>escáner</u> para revisar a equipaxe.}} # ({{sem|Medicina|gl}}, {{sem|Radioloxía|gl}}) {{Gl|aparello}} {{gl|de}} {{gl|diagnóstico}} {{gl|por}} {{gl|imaxe}} {{gl|que}} {{gl|permitir|permite}} {{gl|obter}} {{gl|imaxe}}s {{gl|do}} {{gl|interior}} {{gl|do}} {{gl|corpo}}, {{gl|especialmente}} {{gl|mediante}} {{gl|tomografía}} {{gl|computadorizada}}. #* {{exemplo|O médico solicitou un <u>escáner</u> para examinar mellor a lesión.}} {{-relac-}} * {{gl|escanear}} * {{gl|escaneamento}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Scanner}} {{T|es}} {{t|es|escáner}} {{T|ca}} {{t|ca|escàner}} {{T|fr}} {{t|fr|scanner}}, {{t|fr|scanneur}} {{T|en}} {{t|en|scanner}} {{T|it}} {{t|it|scanner}} {{T|pt}} {{t|pt|scanner}}, {{t|pt|escâner}} {{T|ru}} {{t|ru|сканер}} {{T|zh}} {{t|zh|扫描仪}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/26570/escaner}} k8gz2pwi9diedagvaihud87s8avjh8y 753189 753188 2026-06-18T10:51:29Z Calq 1922 753189 wikitext text/x-wiki {{-glref-}} {{etim|do {{orixe|inglés|gl}} ''{{en|scanner}}'', derivado de ''{{en|scan|to scan}}'', "explorar, escanear".|gl}} {{pronuncia|/esˈkaneɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-substm-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarN|escáne|r|res}} # ({{sem|Informática|gl}}) {{Gl|aparello}} {{gl|ou}} {{gl|periférico}} {{gl|que}} {{gl|explorar|explora}} {{gl|un}} {{gl|documento}}, {{gl|imaxe}}, {{gl|fotografía}} {{gl|ou}} {{gl|obxecto}} {{gl|para}} {{gl|converter}} {{gl|a}} {{gl|súa}} {{gl|información}} {{gl|visual}} {{gl|nun}} {{gl|ficheiro}} {{gl|dixital}}. #* {{exemplo|Pasou as fotografías polo <u>escáner</u> para gardalas no ordenador.}} # {{Gl|dispositivo}} {{gl|que}} {{gl|examinar|examina}} {{gl|un}} {{gl|corpo}}, {{gl|obxecto}}, {{gl|superficie}} {{gl|ou}} {{gl|espazo}} {{gl|mediante}} {{gl|sensores}}, {{gl|luz}}, {{gl|radiación}} {{gl|ou}} {{gl|outro}}s {{gl|procedemento}}s {{gl|para}} {{gl|obter}} {{gl|imaxe}}s, {{gl|dato}}s {{gl|ou}} {{gl|información}}. #* {{exemplo|No aeroporto instalaron un <u>escáner</u> para revisar a equipaxe.}} # ({{sem|Medicina|gl}}, {{sem|Radioloxía|gl}}) {{Gl|aparello}} {{gl|de}} {{gl|diagnóstico}} {{gl|por}} {{gl|imaxe}} {{gl|que}} {{gl|permitir|permite}} {{gl|obter}} {{gl|imaxe}}s {{gl|do}} {{gl|interior}} {{gl|do}} {{gl|corpo}}, {{gl|especialmente}} {{gl|mediante}} {{gl|tomografía}} {{gl|computadorizada}}. #* {{exemplo|O médico solicitou un <u>escáner</u> para examinar mellor a lesión.}} {{-relac-}} * {{gl|escanear}} * {{gl|escaneamento}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|Scanner}} {{T|es}} {{t|es|escáner}} {{T|ca}} {{t|ca|escàner}} {{T|fr}} {{t|fr|scanner}}, {{t|fr|scanneur}} {{T|en}} {{t|en|scanner}} {{T|it}} {{t|it|scanner}} {{T|pt}} {{t|pt|scanner}}, {{t|pt|escâner}} {{T|ru}} {{t|ru|сканер}} {{T|zh}} {{t|zh|扫描仪}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/26570/escaner}} g07qjwlk00cobtyy63o4kxcmt8p04vf 0 132723 753190 2026-06-18T11:02:13Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|es-}}'', ''{{gl|canela}}'' e ''{{gl|-ado}}''.|gl}} {{pronuncia|/eskaneˈlaðo/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|escanelad|o|os|a|as}} # {{Gl|que}} {{gl|ter|ten}} {{gl|as}} {{gl|perna}}s {{gl|fraco|fracas}}, {{gl|delgado|delgadas}} {{gl|ou}} {{gl|pouco}} {{gl|robusto|robustas}}, {{gl|especialmente}} {{gl|na}} {{gl|zona}} {{gl|das}} {{gl|canela}}s. #* {{exemplo|Era un rapaz alto e <u>escanelado</u>, pero moi áxil.}} # {{Gl|dito... 753190 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|es-}}'', ''{{gl|canela}}'' e ''{{gl|-ado}}''.|gl}} {{pronuncia|/eskaneˈlaðo/|gl}} {{son|||gl}} {{-adx-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' {{VarXN|escanelad|o|os|a|as}} # {{Gl|que}} {{gl|ter|ten}} {{gl|as}} {{gl|perna}}s {{gl|fraco|fracas}}, {{gl|delgado|delgadas}} {{gl|ou}} {{gl|pouco}} {{gl|robusto|robustas}}, {{gl|especialmente}} {{gl|na}} {{gl|zona}} {{gl|das}} {{gl|canela}}s. #* {{exemplo|Era un rapaz alto e <u>escanelado</u>, pero moi áxil.}} # {{Gl|dito}} {{gl|dun}} {{gl|animal}}, {{gl|especialmente}} {{gl|dun}} {{gl|cabalo}}, {{gl|que}} {{gl|ter|ten}} {{gl|as}} {{gl|pata}}s {{gl|longas}}, {{gl|finas}} {{gl|ou}} {{gl|pouco}} {{gl|forte|fortes}}. #* {{exemplo|A egua parecía <u>escanelada</u>, aínda que corría ben.}} {{-ref-}} *{{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} -da |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/26569/escanelado-da}} qh4kjjpq37a8b1r4wta9sq042nk3jty 0 132724 753191 2026-06-18T11:31:21Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|scandere|scandĕre}}'', "subir; medir un verso".|gl}} {{pronuncia|/eskanˈdiɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-verbot-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # ({{sem|Métrica|gl}}, {{sem|Literatura|gl}}) {{Gl|pronunciar}} {{gl|un}} {{gl|verso}} {{gl|marcando}} {{gl|o}} {{gl|ritmo}}, {{gl|os}} {{gl|acento}}s, {{gl|as}} {{gl|sílaba}}s {{gl|ou}} {{gl|os}} {{gl|pé}}s {{gl|métrico|métricos}}. #* {{exemplo|O profesor pediu que cada alumno escandise un verso... 753191 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|do {{orixe|latín|gl}} ''{{la|scandere|scandĕre}}'', "subir; medir un verso".|gl}} {{pronuncia|/eskanˈdiɾ/|gl}} {{son|||gl}} {{-verbot-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # ({{sem|Métrica|gl}}, {{sem|Literatura|gl}}) {{Gl|pronunciar}} {{gl|un}} {{gl|verso}} {{gl|marcando}} {{gl|o}} {{gl|ritmo}}, {{gl|os}} {{gl|acento}}s, {{gl|as}} {{gl|sílaba}}s {{gl|ou}} {{gl|os}} {{gl|pé}}s {{gl|métrico|métricos}}. #* {{exemplo|O profesor pediu que cada alumno escandise un verso do poema.}} # ({{sem|Métrica|gl}}, {{sem|Literatura|gl}}) {{Gl|analizar}} {{gl|ou}} {{gl|medir}} {{gl|un}} {{gl|verso}} {{gl|para}} {{gl|determinar}} {{gl|a}} {{gl|súa}} {{gl|estrutura}} {{gl|métrico|métrica}}, {{gl|o}} {{gl|número}} {{gl|de}} {{gl|sílaba}}s {{gl|ou}} {{gl|a}} {{gl|distribución}} {{gl|dos}} {{gl|acento}}s. #* {{exemplo|Escandiu os versos antes de estudar a rima.}} # ({{sem|Patoloxía|gl}}, {{sem|Medicina|gl}}) {{Gl|pronunciar}} {{gl|as}} {{gl|palabra}}s {{gl|separando}} {{gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|marcado|marcada}} {{gl|as}} {{gl|sílaba}}s. #* {{exemplo|Despois da lesión neurolóxica, o paciente comezou a escandir algunhas palabras.}} {{-relac-}} * {{gl|escansión}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|skandieren}} {{T|es}} {{t|es|escandir}} {{T|ca}} {{t|ca|escandir}} {{T|fr}} {{t|fr|scander}} {{T|en}} {{t|en|scan}} {{T|it}} {{t|it|scandire}} {{T|pt}} {{t|pt|escandir}} {{T|ru}} {{t|ru|скандировать}}, {{t|ru|сканировать стих}} {{T|zh}} {{t|zh|按韵律朗读}}, {{t|zh|分析诗律}} {{-conx-}} {{conx.gl.-ir|escand}} {{-ref-}} * {{DRAG}} {{Referencia dicionario web |termo={{PAGENAME}} |en=no |dicionario=DIGALEGO |editor=Ir Indo |url=https://digalego.xunta.gal/gl/term/26566/escandir}} 4hpyrupr2j8c26srf7cku9hy8a5e5g7 0 132725 753192 2026-06-18T11:37:44Z Calq 1922 Nova páxina: {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-mente}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾalˈmente/ ou /sentɾalˈmente/|gl}} {{son|||gl}} {{-adv-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|central}}, {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|desde}} {{gl|unha}} {{gl|posición}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|A imaxe colocouse centralmente na páxina.}} # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|principal}}, {{gl|fundamental}} {{gl|ou}} {{gl|decisivo|decisiva}}. #* {{exemplo|A cuesti... 753192 wikitext text/x-wiki {{-gl-}} {{etim|de ''{{gl|central}}'' e ''{{gl|-mente}}''.|gl}} {{pronuncia|/θentɾalˈmente/ ou /sentɾalˈmente/|gl}} {{son|||gl}} {{-adv-|gl}} '''{{PAGENAME}}''' # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|central}}, {{gl|no}} {{gl|centro}} {{gl|ou}} {{gl|desde}} {{gl|unha}} {{gl|posición}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|A imaxe colocouse centralmente na páxina.}} # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|principal}}, {{gl|fundamental}} {{gl|ou}} {{gl|decisivo|decisiva}}. #* {{exemplo|A cuestión da vivenda apareceu centralmente no debate.}} # {{Gl|de}} {{gl|maneira}} {{gl|centralizada}}, {{gl|desde}} {{gl|un}} {{gl|órgano}}, {{gl|servizo}}, {{gl|goberno}} {{gl|ou}} {{gl|administración}} {{gl|central}}. #* {{exemplo|Os datos xestiónanse centralmente desde a sede da entidade.}} {{-trad-}} {{T|de}} {{t|de|zentral}} {{T|es}} {{t|es|centralmente}} {{T|ca}} {{t|ca|centralment}} {{T|fr}} {{t|fr|centralement}} {{T|en}} {{t|en|centrally}} {{T|it}} {{t|it|centralmente}} {{T|pt}} {{t|pt|centralmente}} {{T|ru}} {{t|ru|центрально}} {{T|zh}} {{t|zh|中央地}}, {{t|zh|中心地}} 4nkome1ufuuyzjupfd4qrbxybdkp1p4