Vikipetã
gnwiki
https://gn.wikipedia.org/wiki/Kuatia_%C3%91epyr%C5%A9ha
MediaWiki 1.46.0-wmf.22
first-letter
Medio
Mba'echĩchĩ
Myangekõi
Puruhára
Puruhára myangekõi
Vikipetã
Vikipetã myangekõi
Ta'ãnga
Ta'ãnga myangekõi
MediaWiki
MediaWiki myangekõi
Tembiecharã
Tembiecharã myangekõi
Pytyvõ
Pytyvõ myangekõi
Ñemohenda
Ñemohenda myangekõi
TimedText
TimedText talk
Módulo
Módulo discusión
Evento
Evento discusión
2 jasykõi
0
4614
137306
126509
2026-04-01T15:50:01Z
~2026-20240-81
22643
/* Teñõi */
137306
wikitext
text/x-wiki
{{Jasykõi}}
'''2 jasykõi''' ha'e mbohapypa mbohapyha ára arygua.
== Arete ==
*
== Tembiasa ==
*
== Teñõi ==
* [[1942]]: [[Edda de los Ríos]]
* [[1977]]: [[Shakira]]
== Mano ==
*
[[Ñemohenda:Jasykõi]]
8nz52z6d25zy8p1vlv69wg52hv80jfs
Mbói chumbe
0
16822
137305
129768
2026-04-01T14:19:19Z
Tito Lahaye
2952
137305
wikitext
text/x-wiki
[[Ta'ãnga:Micrurus frontalis Brazil DF.jpg|thumb|Mbói chumbe]]
'''Mbói chumbe, mbói cora,''' ''Micrurus frontalis'', karai ñe'ẽme '''Coral verdadera''', '''Víbora de coral''', ko'ãva oĩ umi mbói '''''[[Elapidae]]''''' oje'éva apytépe. Ko'ãva rendy pohãvai, ha umi mokõi hãimbuku hendy rape, ipohã osyry hag̃ua rupi. Ko'ã mbói ipara hũ, pytã, morotĩ ha sa'yjúva oĩ amo 89 rupi, jepe ojoavy ojehegui, ha peteĩchante oje'e umívape '''mbói chumbe'''. Oĩ umi mbói chumbete ikatúva ñandejuka, ha oĩ avei umi '''mbói chumberã''' mba'eve ndojapóiva ñanderehe.<ref>https://www.ecologiaverde.com/diferencia-entre-serpiente-coral-y-falsa-coral-1813.html</ref>
'''Mbói chumbe''' okarukuaa hapicha mbói térã tejúre, michĩvéva chugui, ha avei anguja térã guyra ha hupi'áre, ha ýpe ojuhúva taha'e ju'i térã kururu hamba'e. Ho'u mboyve oisu'u omonge hag̃ua ipohãme, upéi ae oñepyrũ omokõ. Umi ambue mbóicha avei, mbói chumbe onohẽ hañykã hendágui ojejurupe'a tuichave hag̃ua. Ovy'a ha'eño. Ro'y ag̃uahẽvo katu, ikatu ijaty oke hag̃ua takurúpe térã yvyguýpe.<ref>https://guaranime.blogspot.com/search?q=mb%C3%B3i</ref>
Pyharekue osẽ ojeporeka ho'u arãre, jepe arakue ikatu avei jahecha. Umi '''mbói chumbe''' ja'éva apytépe oĩ umi ipohãvaíva, chumbete, ha oĩ umi nahániriva, chumberã. Umi chumberã ikatu jahupi ha jareko ñande pópe, nda'ipochyireíri. Iporãvénte ndajapokói umívare ndajaikuáirõ mba'eichaguápa, ani jajavy ha jahupi umi chumbetéva, ñandesu'u ha ñandejuka. Ojoguapa hikuái.
'''Mbói chumbete''' hesa apu'a ha michĩ, iñakã'i ha huguái apy hũ ha sa'yju, ndaipóri pytãha. Ipochývo ombovu huguái apy, opa ojáva hese oimo'ã hag̃ua iñakã mokõiha. Mbói chumbe oĩ haguéicha ipara sa'yju, pytã ha hũ, jepe umi chumberã umi ipara sa'yjuha ikatu morotĩve. Mbói chumbete nda'iparái mbói chumberã iparaháicha, ojoavy ojehuegui. Umi ipara sa'uyjuha ojárõ ipara pytãre, upéva mbói chumbete. Upéva ipara pytã, sa'yju, hũ, sa'yju ha pytã jey, ha upe pytãva ipeve umi ambuégui. Ikatu jepe ambue henda rupi umi iparaha ojoavy'imi. Mbói chumbetére umi ipara ojerepaite hese, ijapére ha hyeguýre. Umi chumberã katu hyeguy nda'iparái, ikatu morotĩ térã sa'yjuvy.<ref>Gatti, Carlos. 1985. Enciclopedia Guarani - Castellano de Ciencias Naturales y Conocimientos Paraguayos. Arte Nuevo Editores. Asunción.</ref>
Mbói chumbe ovy'a ka'ag̃uy sakãme ha jajuhu Paraguái tuichakue. Ovy'a yvyguýpe ha okyhyjérõ ipya'e oike hag̃ua. Ombo'a takuru tujakuépe.<ref>http://www.faunaparaguay.com/jedu6.html</ref>
==Mandua'py==
<references />
[[Ñemohenda:Mbói]]
gvofugcd9oekkz36w3g2bu3p6do3wgu
Liga Fernando de la Moragua Vakapipopo pegua
0
17866
137307
137274
2026-04-01T19:14:29Z
Joaco011
21213
/* Umi Klu oha'ãva */
137307
wikitext
text/x-wiki
{{Ficha de torneo de fútbol|torneo = Liga Deportiva de Fernando de la Mora|participantes=11|añoinicio=1960|pais={{PAR}}|año=2026|num=LXVII|logo=Liga_FM.png|tamaño=200px|descripcion=Táva: [[File:Flag of Fernando de la Mora.png|20px]] [[Fernando de la Mora (Paraguái)|Fernando de la Mora]]
Retã: {{PAR}}
Ñoa'ãngatu: [[Mangapy]]}}'''Liga Fernando de la Moragua Vakapipopo pegua''' ha’e peteĩ tenda omotenondéva, omohendáva ha omoĩva reglakuéra umi competencia [[mangapy|mangapýpe]] nivel yvate rehegua ojejapóva táva [[Fernando de la Mora (Paraguái)|Fernando de la Mora]]-pe. Oĩ afiliada rehegua pe Atyguasu Mangapýre [[Tetãvore Sentral]]-gui ha ko’ãva katu oĩ afiliada rehegua [[Unión del Fútbol del Interior|UFI]]-pe.<ref>[https://www.abc.com.py/edicion-impresa/deportes/el-torneo-fernandino-presenta-sus-clubes-1575952.html El torneo fernandino presenta sus clubes]</ref>
Ko Liga oguereko ipópe torneo interno ha umi categoría formativa umi klu afiliado rehegua, avei omorepresenta pe entidad rupive [[Fernando de la Mora Mangapy Atyguasu]] ha [[Fernando de la Mora Mangapy Kuñakuéra Atyguasu]].
== Umi Klu oha'ãva ==
{| class="wikitable"
!N.º
!Klu
|-
|1
|[[Klu 8 de Diciembre]]
|-
|2
|[[Klu Sport Primavera]]
|-
|3
|[[Klu Sol de Campo Grande]]
|-
|4
|[[Klu 16 de Julio]]
|-
|5
|[[Klu Unión Pacífico]]
|-
|6
|[[Klu Sport Universo]]
|-
|7
|[[Klu Sport Capi'ipery]]
|-
|8
|[[Klu Deportivo Estanzuela]]
|-
|9
|[[Klu Sport Ysateño]]
|-
|10
|[[Klu Boquerón]]
|-
|11
|[[Klu 6 de Enero]]
|}
== Kampeõkuéra rembiasakue ==
Pe kampeõ-kuéra, '''''Klu 8 de Diciembre''''' oñemotenonde 16 myakãha, ha’e orekóveva Liga Fernandina-pe. Oseguí chupe 9 myakãha '''''Klu Sport Universo'''''<ref>[https://www.abc.com.py/nota/25376-el-sport-universo-es-tetracampeon/ El Sport Universo es tetracampeón]</ref> (1ha Tricampeón ha Pentacampeón)<ref>[https://www.abc.com.py/nota/universo-con-su-5-titulo-en-fernando/ Universo, con su 5° titulo en Fernando]</ref>. Upéi oĩ avei 9 myakãha (8 liga ha 1 Kampeõ Kampeõkuérare), pe '''''Klu Sol de Campo Grande'''''. Upéi oseguí '''''Klu Sportivo Ysateño''''' 5 myakãha. Ha 4 myakãha oĩ '''''Klu Sport Capi'ipery, Unión Pacífico, 6 de Enero ha Sport Primavera'''''.
===== Ambue kampeõkuéra ha’e: =====
* Deportivo Estanzuela: 3 liga
* Sport Pitiantuta: 3 liga
* Boquerón: 3 liga
* Klu 16 de Julio: 3 liga
* [[Klu 3 de Noviembre|3 de Noviembre]] Barrio San Pablo-gua: 1 liga
* 3 de Mayo: 1 liga
Pe Fernando de la Moragua Vakapipopo pegua oñepyrũ año [[1960]]-pe, oguereko 66 ary ñembosarái rehegua, ha oñemboykéva año 2020 ha 2021-pe Pandemia Mundial [[COVID-19]] rupi.
== Kampeõkuéra arýre 1960 guive ko’ág̃a peve ==
{| class="wikitable"
!Ary
!Kampeõ
!Subkampeõ
!
|-
|1960
|Klu 6 de Enero
| -
|-
|1961
|[[Klu 8 de Diciembre]]
| -
|-
|1962
|[[Klu Sport Universo]]
| -
|-
|1963
|Klu Sport Universo
| -
|-
|1964
|Klu Sport Universo
| -
|-
|1965
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1966
|Klu Sport Capi'ipery
| -
|-
|1967
|Sportivo Ysateño
| -
|-
|1968
|[[Klu Sol de Campo Grande]]
| -
|-
|1969
|[[Klu 3 de Noviembre]]
| -
|-
|1970
|Klu Sol de Campo Grande
| -
|-
|1971
|Deportivo Estanzuela
| -
|-
|1972
|Unión Pacífico
| -
|-
|1973
|Unión Pacífico
| -
|-
|1974
|Unión Pacífico
| -
|-
|1975
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1976
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1977
|Sport Pitiantuta
| -
|-
|1978
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1979
|Sport Pitiantuta
| -
|-
|1980
|Sport Capi'ipery
|Klu Sol de Campo Grande
|-
|1981
|Klu 3 de Mayo
|Klu Sol de Campo Grande
|-
|1982
|Sport Pitiantuta
| -
|-
|1983
|Deportivo Estanzuela
| -
|-
|1984
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1985
|Klu Sol de Campo Grande
| -
|-
|1986
|Klu Sol de Campo Grande
| -
|-
|1987
|Klu 16 de Julio
| -
|-
|1988
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1989
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1990
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1991
|Klu 6 de Enero
| -
|-
|1992
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1993
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1994
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1995
|Sportivo Ysateño
| -
|-
|1996
|Unión Pacífico
| -
|-
|1997
|Sport Universo
| -
|-
|1998
|Sport Primavera
| -
|-
|1999
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|2000
|Klu 6 de Enero
| -
|-
|2001
|Deportivo Estanzuela
| -
|-
|2002
|Klu Boquerón
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2003
|Sport Primavera
| -
|-
|2006
|Klu Boquerón
| -
|-
|2007
|Sport Universo
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2008
|Apertura: Sport Universo / Clausura: Sport Universo
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2009
|Sport Universo
|Sport Primavera
|-
|2010
|Sport Universo
|Klu 6 de Enero
|-
|2011
|Klu Boquerón
| -
|-
|2012
|Klu Sol de Campo Grande
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2013
|Sport Capi'ipery
|Klu Boquerón
|-
|2014
|Sportivo Ysateño
| -
|-
|2015
|Sport Capi'ipery
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2016
|Klu Sol de Campo Grande
|Klu 16 de Julio
|-
|2017
|Klu 16 de Julio
|Unión Pacífico
|-
|2018
|Klu 8 de Diciembre
|Sport Primavera
|-
|2019
|Klu Sol de Campo Grande
|Klu Boquerón
|-
|2020
| -
| -
|Oñesuspende Pandemia COVID-19 rupi
|-
|2021
| -
| -
|Oñesuspende Pandemia COVID-19 rupi
|-
|2022
|Klu 6 de Enero
|Sport Primavera
|-
|2023
|Sport Primavera
|Sport Capi'ipery
|-
|2024
|Klu 16 de Julio
|Sport Primavera
|}
==Mandu'apy==
{{listaref}}
[[Ñemohenda:Paraguái mangapy]]
[[Ñemohenda:Tetãvore Sentral]]
9sm5r92290c7vwlr6x47up4ob4b2t3a
137308
137307
2026-04-01T19:15:00Z
Joaco011
21213
/* Umi Klu oha'ãva */
137308
wikitext
text/x-wiki
{{Ficha de torneo de fútbol|torneo = Liga Deportiva de Fernando de la Mora|participantes=11|añoinicio=1960|pais={{PAR}}|año=2026|num=LXVII|logo=Liga_FM.png|tamaño=200px|descripcion=Táva: [[File:Flag of Fernando de la Mora.png|20px]] [[Fernando de la Mora (Paraguái)|Fernando de la Mora]]
Retã: {{PAR}}
Ñoa'ãngatu: [[Mangapy]]}}'''Liga Fernando de la Moragua Vakapipopo pegua''' ha’e peteĩ tenda omotenondéva, omohendáva ha omoĩva reglakuéra umi competencia [[mangapy|mangapýpe]] nivel yvate rehegua ojejapóva táva [[Fernando de la Mora (Paraguái)|Fernando de la Mora]]-pe. Oĩ afiliada rehegua pe Atyguasu Mangapýre [[Tetãvore Sentral]]-gui ha ko’ãva katu oĩ afiliada rehegua [[Unión del Fútbol del Interior|UFI]]-pe.<ref>[https://www.abc.com.py/edicion-impresa/deportes/el-torneo-fernandino-presenta-sus-clubes-1575952.html El torneo fernandino presenta sus clubes]</ref>
Ko Liga oguereko ipópe torneo interno ha umi categoría formativa umi klu afiliado rehegua, avei omorepresenta pe entidad rupive [[Fernando de la Mora Mangapy Atyguasu]] ha [[Fernando de la Mora Mangapy Kuñakuéra Atyguasu]].
== Umi Klu oha'ãva ==
{| class="wikitable"
!N.º
!Klu
|-
|1
|[[Klu 8 de Diciembre]]
|-
|2
|[[Klu Sport Primavera]]
|-
|3
|[[Klu Sol de Campo Grande]]
|-
|4
|[[Klu 16 de Julio]]
|-
|5
|[[Klu Unión Pacífico]]
|-
|6
|[[Klu Sport Universo]]
|-
|7
|[[Klu Sport Capi'ipery]]
|-
|8
|[[Klu Deportivo Estanzuela]]
|-
|9
|[[Klu Sportivo Ysateño]]
|-
|10
|[[Klu Boquerón]]
|-
|11
|[[Klu 6 de Enero]]
|}
== Kampeõkuéra rembiasakue ==
Pe kampeõ-kuéra, '''''Klu 8 de Diciembre''''' oñemotenonde 16 myakãha, ha’e orekóveva Liga Fernandina-pe. Oseguí chupe 9 myakãha '''''Klu Sport Universo'''''<ref>[https://www.abc.com.py/nota/25376-el-sport-universo-es-tetracampeon/ El Sport Universo es tetracampeón]</ref> (1ha Tricampeón ha Pentacampeón)<ref>[https://www.abc.com.py/nota/universo-con-su-5-titulo-en-fernando/ Universo, con su 5° titulo en Fernando]</ref>. Upéi oĩ avei 9 myakãha (8 liga ha 1 Kampeõ Kampeõkuérare), pe '''''Klu Sol de Campo Grande'''''. Upéi oseguí '''''Klu Sportivo Ysateño''''' 5 myakãha. Ha 4 myakãha oĩ '''''Klu Sport Capi'ipery, Unión Pacífico, 6 de Enero ha Sport Primavera'''''.
===== Ambue kampeõkuéra ha’e: =====
* Deportivo Estanzuela: 3 liga
* Sport Pitiantuta: 3 liga
* Boquerón: 3 liga
* Klu 16 de Julio: 3 liga
* [[Klu 3 de Noviembre|3 de Noviembre]] Barrio San Pablo-gua: 1 liga
* 3 de Mayo: 1 liga
Pe Fernando de la Moragua Vakapipopo pegua oñepyrũ año [[1960]]-pe, oguereko 66 ary ñembosarái rehegua, ha oñemboykéva año 2020 ha 2021-pe Pandemia Mundial [[COVID-19]] rupi.
== Kampeõkuéra arýre 1960 guive ko’ág̃a peve ==
{| class="wikitable"
!Ary
!Kampeõ
!Subkampeõ
!
|-
|1960
|Klu 6 de Enero
| -
|-
|1961
|[[Klu 8 de Diciembre]]
| -
|-
|1962
|[[Klu Sport Universo]]
| -
|-
|1963
|Klu Sport Universo
| -
|-
|1964
|Klu Sport Universo
| -
|-
|1965
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1966
|Klu Sport Capi'ipery
| -
|-
|1967
|Sportivo Ysateño
| -
|-
|1968
|[[Klu Sol de Campo Grande]]
| -
|-
|1969
|[[Klu 3 de Noviembre]]
| -
|-
|1970
|Klu Sol de Campo Grande
| -
|-
|1971
|Deportivo Estanzuela
| -
|-
|1972
|Unión Pacífico
| -
|-
|1973
|Unión Pacífico
| -
|-
|1974
|Unión Pacífico
| -
|-
|1975
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1976
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1977
|Sport Pitiantuta
| -
|-
|1978
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1979
|Sport Pitiantuta
| -
|-
|1980
|Sport Capi'ipery
|Klu Sol de Campo Grande
|-
|1981
|Klu 3 de Mayo
|Klu Sol de Campo Grande
|-
|1982
|Sport Pitiantuta
| -
|-
|1983
|Deportivo Estanzuela
| -
|-
|1984
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1985
|Klu Sol de Campo Grande
| -
|-
|1986
|Klu Sol de Campo Grande
| -
|-
|1987
|Klu 16 de Julio
| -
|-
|1988
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1989
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1990
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1991
|Klu 6 de Enero
| -
|-
|1992
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1993
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1994
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|1995
|Sportivo Ysateño
| -
|-
|1996
|Unión Pacífico
| -
|-
|1997
|Sport Universo
| -
|-
|1998
|Sport Primavera
| -
|-
|1999
|Klu 8 de Diciembre
| -
|-
|2000
|Klu 6 de Enero
| -
|-
|2001
|Deportivo Estanzuela
| -
|-
|2002
|Klu Boquerón
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2003
|Sport Primavera
| -
|-
|2006
|Klu Boquerón
| -
|-
|2007
|Sport Universo
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2008
|Apertura: Sport Universo / Clausura: Sport Universo
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2009
|Sport Universo
|Sport Primavera
|-
|2010
|Sport Universo
|Klu 6 de Enero
|-
|2011
|Klu Boquerón
| -
|-
|2012
|Klu Sol de Campo Grande
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2013
|Sport Capi'ipery
|Klu Boquerón
|-
|2014
|Sportivo Ysateño
| -
|-
|2015
|Sport Capi'ipery
|Klu 8 de Diciembre
|-
|2016
|Klu Sol de Campo Grande
|Klu 16 de Julio
|-
|2017
|Klu 16 de Julio
|Unión Pacífico
|-
|2018
|Klu 8 de Diciembre
|Sport Primavera
|-
|2019
|Klu Sol de Campo Grande
|Klu Boquerón
|-
|2020
| -
| -
|Oñesuspende Pandemia COVID-19 rupi
|-
|2021
| -
| -
|Oñesuspende Pandemia COVID-19 rupi
|-
|2022
|Klu 6 de Enero
|Sport Primavera
|-
|2023
|Sport Primavera
|Sport Capi'ipery
|-
|2024
|Klu 16 de Julio
|Sport Primavera
|}
==Mandu'apy==
{{listaref}}
[[Ñemohenda:Paraguái mangapy]]
[[Ñemohenda:Tetãvore Sentral]]
e81ogwn3aw5e88f9d0klm8q19elwo0x
Estadio Osvaldo Domínguez Dibb
0
17911
137303
137262
2026-04-01T13:13:46Z
Joaco011
21213
Joaco011 trasladó la página [[Estádio Osvaldo Domínguez Dibb]] a [[Estadio Osvaldo Domínguez Dibb]]
137262
wikitext
text/x-wiki
[[File:Para Uno.JPG|thumb|250px]]
Upe '''Estadio Osvaldo Domínguez Dibb''', ojekuaáva opavave '''''El Bosque''''' térã '''''Para Uno''''', ko'ãga hérava '''Estadio ueno Osvaldo Domínguez Dibb''' patrocinio rehe, yma '''Estadio ueno Manuel Ferreira''', ha'e peteĩ [[Mangapy|vakapipopo]] ñeha'ã [[Paraguái]] retãme ha'éva [[Klu Olimpia]] mba'e.
Oĩ '''barrio Mariscal López-pe''', '''avenida hérava avei''', tetã táva guasu, [[Paraguay]]-pe. Oguereko kuri 16.000 tapicha.
=== Estadio pyahu ===
Oñembosako’ívo '''Mundial 2030-pe''' g̃uarã, [[Conmebol|CONMEBOL]] ha [[Paraguái Mangapy Atyguasu|APF]] ome’ẽ peteĩ préstamo [[Klu Olimpia|Klu Olimpia-pe]] ikatu hag̃uáicha oñembyaipaite ha oñemopu’ã jey pe tenda. Oguerekóta 46.000 tapicha ha ojeestima oñemohu’ãtaha 2029 pahápe.
== Mandu'apy ==
[[Ñemohenda:Paraguay]]
s8s7cyvmz7r2ef2z84xs15powhth6d7
Estádio Osvaldo Domínguez Dibb
0
17917
137304
2026-04-01T13:13:47Z
Joaco011
21213
Joaco011 trasladó la página [[Estádio Osvaldo Domínguez Dibb]] a [[Estadio Osvaldo Domínguez Dibb]]
137304
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECCIÓN [[Estadio Osvaldo Domínguez Dibb]]
8vdt8imdaz8vyzldx0jy7c90z3zpkfm