Vikipetã gnwiki https://gn.wikipedia.org/wiki/Kuatia_%C3%91epyr%C5%A9ha MediaWiki 1.46.0-wmf.22 first-letter Medio Mba'echĩchĩ Myangekõi Puruhára Puruhára myangekõi Vikipetã Vikipetã myangekõi Ta'ãnga Ta'ãnga myangekõi MediaWiki MediaWiki myangekõi Tembiecharã Tembiecharã myangekõi Pytyvõ Pytyvõ myangekõi Ñemohenda Ñemohenda myangekõi TimedText TimedText talk Módulo Módulo discusión Evento Evento discusión 0 3764 137352 134591 2026-04-06T00:03:59Z LucasC87 22665 /* Kuarahy Ypykatu */ 137352 wikitext text/x-wiki [[image:Izgrew.jpg|thumb|Kuarahy]] '''Kuarahy''' (mba'ehero: [[File:Sun symbol (fixed width).svg|16px|☉]]) ha'e peteĩ [[mbyja]] ojejuhúva ñande [[Kuarahy Mbyjajerety|Kuarahy Ypykatu]] mbytépe. Ha'e peteĩ amanda [[plasma]] ijapopyre tuichaitereíva ha hendýva. Ijerére ojere [[Yvy]] ha opa [[mbyjajere|yvóra]] ambuéva, ojere avei hese heta [[mbyjajere michĩ|yvóra michĩ]], [[mbyjausuveve|jaguaveve]] ha yvágamba'e ambuéva. == Heñói == Ojekuaa heñói hague 4600 [[sua]] ary mboyvépe peteĩ arai guasuete imba'eku'íva ojehundíva va'ekuére. Peteĩ pehẽngue ko [[arai guasuete imba'eku'íva]]gui ohopa imbytépe ha oñepyrũ haku ha ohupytývo 15.000.000 [[C]] oñepyrũ ohapy [[tatavevýi]] ha péicha omoheñói kuarahy, ambue pehẽngue hembýva omoheñói yvorakuérape. Oñeimo'ã opávove kuarahýgui [[tatavevýi|hatavevýi]] oikotaha chugui peteĩ [[mbyja tuicha pytã|mbyja popeno pytã]] (estrella gigante roja) ha oipytetaha [[Mekúrio|Merykúrio]], [[Mbyja Ko'ẽ]]me, ñande [[Yvy|Yvý]]pe ha avei ikatu oipyte [[Márte|Mbyja Pytãme]]. == Kuarahy Ypykatu == {{AP|Kuarahy Ypykatu}} Kuarahy ha'e mbyja peteĩnte ñande [[Kuarahy Mbyjajerety|Kuarahy Ypykatúpe]]. Ñande [[Yvy]] ha ambue [[mbyjajere|yvóra]] ojere ñande kuarahy jerére. Kuarahy mombyrykue ha'e 149.597.870.700 [[m]] ko mombyrykue oñembohéra [[unidad astronómica]]. Kuarahy mimbi og̃uahẽ ñandéve 8 aravo'i ha 20 aravo'ivépe. Ñande [[Kuarahy Mbyjajerety|Kuarahy Ypykatúpe]] oĩ [[8]] yvóra ha ko'ãva ha'e: * Pirapanẽ (''Mercurio'') * Mbyja Ko'ẽ (''Venus'') * Yvy (''Tierra'') * Mbyja Pytã (''Marte'') * Húpiter ''(Júpiter'') * Satúyno (''Saturno'') * Uráno (''Urano'') * Netúno (''Neptuno'') Plutõ ojeikuaava'ekue peteĩ [[mbyjajere|yvóra]] ramo ha upéi katu oñemoambue chupe [[yvágamba'e|yvága mba'e]] ojoguáva yvórape. Ary 2006-pe oñemohenda Plutõme ambue ñemohendápe, ha oiko chugui peteĩ [[mbyjajere michĩ|yvóra michĩ]]. == Momba'eguasu == Ñande kuarahy omoguahe ñandéve [[mbaretekue|imbaretekue]] omimbi jave, kóva oipuru [[tesapemoñanga]], umi ka'avo ikatu hag̃ua ojapo hembi'urã ha aravo ha'ejey tembi'u [[mymba|mymbá]]pe g̃uarã, péicha kuarahy ome'ẽ ñandéve tekove. == Joaju == {{commonscat|Sun}} * [http://www.nature.com/ngeo/journal/v3/n9/abs/ngeo941.html Sobre la edad más exacta del Sol/sistema solar] (en inglés). * [https://web.archive.org/web/20151104232720/http://www.secundaria-ramirez.com.ar/ Sistema solar.] * [http://www.spaceweather.com/sunspots/doityourself_sp.html Recomendaciones para observar el Sol.] {{Kuarahy mbyjajerety}} [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] jemb9u5h5tn8872hzkfu0hoypu6b1v8 0 4966 137353 111587 2026-04-06T00:17:23Z LucasC87 22665 137353 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:Eis-3.jpg|thumb|200px|Yrypy'a]] '''Yrypy'a''' ({{es|Hielo}}) ha'e [[y]] itaichagua. Y oñemboita 0°C ro'ýramo. * [[Hyjúi yrypy'a]] [[Ñemohenda:Y]] {{stub}} tosj939fx2slknv696bqayu3iy3j4yt 0 6235 137351 128298 2026-04-05T23:25:48Z LucasC87 22665 137351 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:Pleiades large.jpg|thumb|Peteĩ [[Mbyjaty]].]] '''Mbyja''' ([[Karaiñe'ẽ]]: ''estrella'') hérava avei '''jasytata'''<ref>{{Cita web |title=Archive copy |url=http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |accessdate=2012-07-14 |archivedate=2010-01-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100128033749/http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |título=Archive copy |urlarchivo=https://web.archive.org/web/20100128033749/http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |fechaarchivo=2010-01-28 |fechaacceso=2012-07-14 }}</ref> ha'e peteĩ apu'a [[plasma|''plasma'']] ijapopyre, tuichaitereíva ha hendypáva. Mbyja ñande [[Yvy]] hi'aguĩvéva niko [[Kuarahy]], kóva imombyry [[Yvy|Yvý]]gui amo 149.597.870.700 [[m]]. Mbyjakuéra ambuéva ikatu jahecha pyhare jave [[tesa|ñande resarupínte]], ojekuaa peteĩ [[kyta]] hendypáva. Avei oĩ heta mbyja ndaikatúiva jahecha ñande resarupi ha ñaikotevẽ peteĩ [[techambyry]] jahecha porã hag̃ua. Peteĩ mbyja oguereko ipa'ũndýre pe [[mbyte]] (''núcleo''), [[Ahoja (Mbyjakuaa)|ahoja]] (''manto'') ha [[ára pytu]] (''atmósfera''). Mbyjakuéra ikatu oiko 1.000.000 (peteĩ sua) térã 100.000.000.000.000 (sa suakõi) ary, peteĩ mbyja tuicháva oiko sa'ive ambue mbyja michĩvévagui. Ymaite guive mbyjakuéra oñembyaty [[mbyjaty|mbyjatýre]], ko'ãva oñembohéra ojoguahápe ta'anga. == Mandu'apy == <references /> [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] m5phv5548q5vvkr1gwxvxax3wuz5arf 0 6823 137354 127014 2026-04-06T00:32:33Z LucasC87 22665 Androméda ndaha'éi pe mbyjaraity tuichavéva ñandearapýpe. 137354 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:Messier_88_galaxy.jpg|thumb|Peteĩ Mbyjaraity.]] '''Mbyjaraity''' ({{es|Galaxia}}) ha'e peteĩ aty joaju heta [[mbyja|mbyjakueragua]], [[Mba'etĩ|Mba'etĩ Araikuéra]] ha [[mbyjajere|yvorakueragua]] avei. [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] p8ids24hsecxx5qrg1zmyrmdcpp7ve4 137355 137354 2026-04-06T00:38:14Z LucasC87 22665 137355 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:Messier_88_galaxy.jpg|thumb|Peteĩ Mbyjaraity.]] '''Mbyjaraity''' ({{es|Galaxia}}) ha'e [[mbyja]], [[mba'etĩ]] ha [[mbyjajere|yvóra]] aty. Umíva ojerejepi peteĩ [[Kuára hũ|kuarahũrehe]]. [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] 9h36euahvxurefv494mbdschztr9eab 0 7529 137356 109278 2026-04-06T02:20:12Z LucasC87 22665 El artículo original estaba prácticamente incomprensible. 137356 wikitext text/x-wiki [[File:High-voltage power.JPG|thumb|right|Tendyry óga hag̃ua osyry renimbore yvate rehe.]] '''Tendyry''' tẽra '''electricidad''' ({{es|electricidad}}) ha'e [[mbaretekue]]. Aravera ohechauka electricidad. ===Electricidadrehegua=== '''Tensión tẽra Voltaje (U):''' mba'éichapa ojoavy mokõi mba'e electricidad.<br><gallery> [[File:Voltage generator.svg]][[File:Lightning simulator questacon04.jpg]]</gallery><p> '''Resistencia (R):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko corriente. Oñemedi [[Ohm]]<nowiki/>pe (Ω).<br><gallery> [[File:Light Bulb.jpg|300px]][[File:Cartridge-heater-hot.jpg|300px]]</gallery><p> '''Corriente (I):''' ha'e [[electron]] syry. Oñemedi [[Ampère]]<nowiki/>pe (A).<br><gallery> [[Voltage source with metallic conductor-pl.svg|300px]][[File:Electric arc.jpg|300px]]</gallery><p> '''Potencia (P):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ipya'e orovahaguã ijenergía. Oñemedi [[Watt]]<nowiki/>pe (W).<br><gallery> [[File:Electric motor.gif|300px]],[[File:Electric power transmission.jpg|300px]],[[Cracked panels.jpg|thumb|300px]]</gallery><p> '''Inductancia (L):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko electricidad cambio. Oñemedi [[Henry]]<nowiki/>pe (H).<br><gallery> [[File:Basic Inductor with B-field.svg|300px]][[File:Inductor.jpg|300px]][[File:Compass in coil.jpg|300px]][[File:Induction heating of bar crop.jpg]][[File:Transformer3d col3.svg]]</gallery><p> '''Capacitancia (C):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ikatu oñongatu carga-electrica. Oñemedi [[Farad]]<nowiki/>pe (F). <br><gallery> [[File:Electrolytic capacitors 2.jpg|300px]][[File:Capacitor schematic with dielectric.svg|300px]]</gallery><br> <br> [[Ñemohenda:Tembikuaaty]] [[Ñemohenda:Mbaretekue]] [[Ñemohenda:Mba'erekokuaa]] j63jb29qbk1qtzcnbjj7w7yz7l26k9b 137357 137356 2026-04-06T02:25:38Z LucasC87 22665 137357 wikitext text/x-wiki [[File:High-voltage power.JPG|thumb|right|Torre ojeporúva ojererovahaguã electricidad.]] '''Tendyry''' tẽra '''electricidad''' ({{es|electricidad}}) ha'e [[mbaretekue]]. Aravera ohechauka electricidad. ===Electricidadrehegua=== '''Tensión tẽra Voltaje (U):''' mba'éichapa ojoavy mokõi mba'e electricidad.<br><gallery> [[File:Voltage generator.svg]][[File:Lightning simulator questacon04.jpg]]</gallery><p> '''Resistencia (R):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko corriente. Oñemedi [[Ohm]]<nowiki/>pe (Ω).<br><gallery> [[File:Light Bulb.jpg|300px]][[File:Cartridge-heater-hot.jpg|300px]]</gallery><p> '''Corriente (I):''' ha'e [[electron]] syry. Oñemedi [[Ampère]]<nowiki/>pe (A).<br><gallery> [[Voltage source with metallic conductor-pl.svg|300px]][[File:Electric arc.jpg|300px]]</gallery><p> '''Potencia (P):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ipya'e orovahaguã ijenergía. Oñemedi [[Watt]]<nowiki/>pe (W).<br><gallery> [[File:Electric motor.gif|300px]],[[File:Electric power transmission.jpg|300px]],[[Cracked panels.jpg|thumb|300px]]</gallery><p> '''Inductancia (L):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko electricidad cambio. Oñemedi [[Henry]]<nowiki/>pe (H).<br><gallery> [[File:Basic Inductor with B-field.svg|300px]][[File:Inductor.jpg|300px]][[File:Compass in coil.jpg|300px]][[File:Induction heating of bar crop.jpg]][[File:Transformer3d col3.svg]]</gallery><p> '''Capacitancia (C):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ikatu oñongatu carga-electrica. Oñemedi [[Farad]]<nowiki/>pe (F). <br><gallery> [[File:Electrolytic capacitors 2.jpg|300px]][[File:Capacitor schematic with dielectric.svg|300px]]</gallery><br> <br> [[Ñemohenda:Tembikuaaty]] [[Ñemohenda:Mbaretekue]] [[Ñemohenda:Mba'erekokuaa]] gviw2dwh6r2ub669h2u0er017sgv3rq 137358 137357 2026-04-06T02:26:34Z LucasC87 22665 137358 wikitext text/x-wiki [[File:High-voltage power.JPG|thumb|right|Torre ojeporúva ojererovahaguã electricidad.]] '''Tendyry''' tẽra '''electricidad''' ({{es|electricidad}}) ha'e [[mbaretekue]]. Aravera ohechauka electricidad. ===Electricidadrehegua=== '''Tensión tẽra Voltaje (U):''' mba'éichapa ojoavy mokõi mba'e electricidad. Oñemedi Voltpe (V).<br><gallery> [[File:Voltage generator.svg]][[File:Lightning simulator questacon04.jpg]]</gallery><p> '''Resistencia (R):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko corriente. Oñemedi [[Ohm]]<nowiki/>pe (Ω).<br><gallery> [[File:Light Bulb.jpg|300px]][[File:Cartridge-heater-hot.jpg|300px]]</gallery><p> '''Corriente (I):''' ha'e [[electron]] syry. Oñemedi [[Ampère]]<nowiki/>pe (A).<br><gallery> [[Voltage source with metallic conductor-pl.svg|300px]][[File:Electric arc.jpg|300px]]</gallery><p> '''Potencia (P):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ipya'e orovahaguã ijenergía. Oñemedi [[Watt]]<nowiki/>pe (W).<br><gallery> [[File:Electric motor.gif|300px]],[[File:Electric power transmission.jpg|300px]],[[Cracked panels.jpg|thumb|300px]]</gallery><p> '''Inductancia (L):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko electricidad cambio. Oñemedi [[Henry]]<nowiki/>pe (H).<br><gallery> [[File:Basic Inductor with B-field.svg|300px]][[File:Inductor.jpg|300px]][[File:Compass in coil.jpg|300px]][[File:Induction heating of bar crop.jpg]][[File:Transformer3d col3.svg]]</gallery><p> '''Capacitancia (C):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ikatu oñongatu carga-electrica. Oñemedi [[Farad]]<nowiki/>pe (F). <br><gallery> [[File:Electrolytic capacitors 2.jpg|300px]][[File:Capacitor schematic with dielectric.svg|300px]]</gallery><br> <br> [[Ñemohenda:Tembikuaaty]] [[Ñemohenda:Mbaretekue]] [[Ñemohenda:Mba'erekokuaa]] buj6rfq8y1ycqdif602d5u9832ds8qf 137359 137358 2026-04-06T11:06:51Z LucasC87 22665 137359 wikitext text/x-wiki [[File:High-voltage power.JPG|thumb|right|Torre ojeporúva ojererovahaguã electricidad.]] '''Tendyry''' tẽra '''electricidad''' ({{es|electricidad}}) ha'e [[mbaretekue]]. Aravera ohechauka electricidad. ===Electricidadrehegua=== '''Tensión tẽra Voltaje (U):''' mba'éichapa ojoavy mokõi mba'e electricidad. Oñemedi Voltpe (V).<br><gallery> [[File:Voltage generator.svg]][[File:Lightning simulator questacon04.jpg]]</gallery><p> '''Resistencia (R):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko corriente. Oñemedi [[Ohm]]<nowiki/>pe (Ω).<br><gallery> [[File:Light Bulb.jpg|300px]][[File:Cartridge-heater-hot.jpg|300px]]</gallery><p> '''Corriente (I):''' ha'e [[electron]] syry. Oñemedi [[Ampère]]<nowiki/>pe (A).<br><gallery> [[Voltage source with metallic conductor-pl.svg|300px]][[File:Electric arc.jpg|300px]]</gallery><p> '''Potencia (P):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ipya'e oguerovahaguã ijenergía. Oñemedi [[Watt]]<nowiki/>pe (W).<br><gallery> [[File:Electric motor.gif|300px]],[[File:Electric power transmission.jpg|300px]],[[Cracked panels.jpg|thumb|300px]]</gallery><p> '''Inductancia (L):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ojoko electricidad cambio. Oñemedi [[Henry]]<nowiki/>pe (H).<br><gallery> [[File:Basic Inductor with B-field.svg|300px]][[File:Inductor.jpg|300px]][[File:Compass in coil.jpg|300px]][[File:Induction heating of bar crop.jpg]][[File:Transformer3d col3.svg]]</gallery><p> '''Capacitancia (C):''' mba'éichapa peteĩ mba'e ikatu oñongatu carga-electrica. Oñemedi [[Farad]]<nowiki/>pe (F). <br><gallery> [[File:Electrolytic capacitors 2.jpg|300px]][[File:Capacitor schematic with dielectric.svg|300px]]</gallery><br> <br> [[Ñemohenda:Tembikuaaty]] [[Ñemohenda:Mbaretekue]] [[Ñemohenda:Mba'erekokuaa]] 5y4jb2j3lqqvxncq3wdkoq0as1yuasb 0 8135 137342 137263 2026-04-05T16:46:58Z Joaco011 21213 137342 wikitext text/x-wiki {{Ficha de equipo de fútbol|nombre=Klu Olimpia|Tamaño de imagen=|Nombre completo=Klu Olimpia<br/>Club Olimpia|apodo(s)=''La "O"''<br/>''Decano''<br/>''Franjeado''<br/>''Rey de Copas''<br/>''Expreso Decano''|Imagen=[[File:Escudo original de Olimpia.png|150px]]|fundación=[[25 jasypokõi]] ary [[1902]]|colores=[[File: Negro.png|16px|borde]][[File:FFFFFF 3 to 4 ratio.png|13px|borde]] Hũ ha Morotĩ|presidente=[[File: Flag of Paraguay.svg|20px|borde]] [[Rodrigo Nogués]]|presidente de honor=[[File: Flag of Paraguay.svg|20px|borde]] [[Osvaldo Domínguez Dibb]]|entrenador=[[File: Flag of Argentina.svg|20px|borde]] [[Martín Palermo]]|estadio=[[Estadio Osvaldo Domínguez Dibb|Osvaldo Domínguez Dibb]]|capacidad=25.820 ava|ubicación=[[File: Flag of Paraguay.svg|20px|borde]] Av. Mariscal López N° 1499 [[Paraguay]], [[Paraguái]]|inauguración=[[13 jasypo]] ary [[1965]]|otro complejo=[[Villa Olimpia]]|actualidad=[[Torneo Apertura 2024 (Paraguái)|Torneo Apertura 2024]] 3.°<br/>[[Torneo Clausura 2024 (Paraguái)|Torneo Clausura 2024]] '''Kámpeõ'''<br/>[[Kópa Paraguái 2024]] 1/8 paha<br/>[[Kópa Ñembyamérikana 2024]] Peteĩha Ñeha'ã|web=https://clubolimpia.com.py/|liga=[[File: Flag of Paraguay.svg|20px|borde]] [[Paraguái Peteĩha Divisiõ]]|copa=[[File: Flag of Paraguay.svg|20px|borde]] [[Kópa Paraguái]]|internacional=[[Kópa Ñembyamérikana]]}} {| class="infobox" style="font-size: 107%; width: 22em; text-align: center" ! colspan=3 style="font-size: 107%; background-color: #FFFFFF; color: "white" | Ambue oha'ãva <br /> Klu Olimpia |- ! [[File:Football pictogram.svg|40px]] ! [[File:Football pictogram.svg|40px]] ! [[File:Inline speed skating pictogram.svg|40px]] |- ! [[Mangapy|Vakapipopo]] ! [[Klu Olimpia (Kuña)|Vakapipopo<br />femenino]] ! [[Patinaje de velocidad sobre patines en línea|Patín carrera]] |- ! [[File:Basketball pictogram.svg|40px]] ! [[File:Volleyball (indoor) pictogram.svg|40px]] ! [[File:Football pictogram.svg|40px]] |- ! [[Olimpia King's|Baloncesto]] ! [[Klu Olimpia (voleibol kuña)|Voleibol<br>femenino]] ! [[Klu Olimpia (futsal)|Futsal]] |- |} Upe '''Klu Olimpia''' ('''Club Olimpia''') ha'e peteĩ klu vakapipopo pegua, ojehaitypóva táva [[Paraguay|Paraguaýpe]]. Árape [[25 jasypokõi]] ary [[1902]]-pe<ref>[https://www.portalguarani.com/1925_miguel_angel_bestard__/14204_80_anos_de_futbol_en_el_paraguay__1900_a_1980_miguel_angel_bestard_.html 80 años de fútbol en el Paraguay - 1900 a 1980]</ref>, ha omoheñói chupe peteĩ mitãrusu aty paraguáigua. Upe téra omoĩ chupe [[William Paats]], peteĩ [[Tetãnguéra Yvýi|Tetãnguéra Yvýigua]], ha'eva'ekue upe omoheñóiva tenondetegua, oikóva'ekue [[Paraguái]] retãme [[sa'ary XIX]] paha guive, ha oje’éva hese ha’eha upe vakapipopo túva Paraguái retãme, ha’e omokyre'ỹ ha omoherakuã hague ko jetepyso ko retãme. Ko'ãgá oñembosarái [[Paraguái Peteĩha Divisiõ|Peteĩha Divisiõme]] kóva oñepyrũ guive ary [[Kámpeonato Vakapipopo pegua Paraguáigua 1906|1906]] guive. ''El Decano'' térã ''Rey de Copas'' ojekuaaháicha chupe ha'e upe klu hetaveva myakãha peteĩha divisiõmegua oguerekóva Paraguái retãme, péicha (ary [[2022]] peve), oguereko 47 myakãha peteĩha divisiõme<ref>[https://www.lanacion.com.py/futboledicion-impresa/2024/11/18/olimpia-es-campeon-y-goza-de-su-estrella-47/ Olimpia es campeón y goza de su estrella 47]</ref><ref>[https://olimpia.com.py/asset-76719-47-veces-campeon 47 Veces Campeón]</ref>. Avei ha'e ohupytý'ekue poteĩ myakãha ojohapykuéri, arykuéra [[1978]] guive ary [[1983]] peve, ojapovo upéva chugui poteĩjeyha kámpeõ ha’eño, vakapipopo guaraníes. Avei oguereko poapy myakãha tetãnguéraygua, umíva apytépe oĩ mbohapy [[Kópa Livertadores]] ha peteĩ [[Kópa Interkóntinental]]. [[Sa'ary XX]]-pe, Olimpia oñembohenda umi po aty iporãveva [[Amérika]] yvyvusu pegua, ohupytý hague poteĩ myakãha teetéva ojohapykuéri, ohupyty hague mokõi Kópa Livertadorepe, peteĩ Kópa Intercontinental ha ambue mba'e. Ary [[1979]]-pe<ref>[https://www.newspapers.com/article/el-miami-herald-olimpia-conquista-la-cop/186067977/ Olimpia conquista la Copa Libertadores 1979]</ref>, ohupyty kuri peteĩ jehupyty ko'ãgá peve mbovy aty ohupytýva, oñemomba’epaitévo opa myakãha reheve, ikatúva'ekue ojehupyty peteĩ arý añóndepe, ohupytývo irundy kópa ambue. Oñemomba’ékuri umi [[Kámeponato Vakapipopo pegua Paraguáigua|Kámeponato Paraguáigua]], [[Kópa Conmebol Livertadores|Kópa Livertadores]], [[Kópa Interamérikagua]] ha upe [[Kóva Interkóntinental]] reheve. Mokõi atyhánte ko yvórape, Olimpia ha’e peteĩva, oñemomba’ékuri peteĩ jopóire tekotevẽ’ỹre upevarã oha’ã, upéva ojehúkuri oñemotenondérõguare mokõi ñeha’ãru’ãme suramérikape, ary 1990-pe<ref>[https://www.rsssf.org/sacups/copa90.html Copa Libertadores 1990]</ref>, ha’éva: Amérika Mosãsohára Kópa ha [[Suramérika Koparuvicha]], umíva rupi -ndaipórigui ombohovaiva’erã chupe- oñeme’ẽntema Olimpia-pe Suramérika Kopajo’a.<ref>[https://www.abc.com.py/edicion-impresa/deportes/se-cumplen-23-anos-de-la-obtencion-de-la-1-recopa-1208060.html Se cumplen 23 años de la obtención de la 1 Recopa]</ref> [[Ta'ãnga:Olimpia 2002.JPG|thumb|250px|Olimpia, 2002-pe]] Ohupytývo Amérika Mosãsohára Kópa 2002-pe ha Suramérika Kopajo’a 2003-pe, Olimpia oikékuri po atyha apytépe ko yvy ape arigua ohupytyva’ekue peteĩ tetãita jopói ombotykuévo sa ary heñoihague. Opa umi mba’ére Olimpia-pe oñemohendákuri poha tendápe Amérikape umi atyha héra verapýva apytépe S. XX-pe ha upéicha avei oñemohenda papoha tendápe ko yvórape umi atyha hetave kópare oñemomba’eva’ekue. Olimpia vakapipopo atyha oguereko mangapyrenda hérava Manuel Ferreira, imba’eteéva, avei ojekuaáva Para Uno Ka’aguy ramo ha avei oha’ãjepi [[Mangapyrenda Cháko Pysyrõhára]]pe, ha’éva [[Paraguái Mangapy Atyguasu|APF]] mba’e. Umi oha’ãva mangakuarara’ã ha ambue mba’era’ã oipurújepi mba’era’ãróga, oĩva Olimpia róga tepe [[jeikoha Mariscal López]]-pe ha ogueraháva karai Osvaldo Domínguez Dibb réra<ref>[https://www.hoy.com.py/deportes/sin-duda-que-vamos-a-construir-el-estadio "Sin duda que vamos a construir el estadio"]</ref>, ha’eva’ekue Olimpia atyha motenondehára. == Okapegua == * [https://web.archive.org/web/20190706023835/https://clubolimpia.com.py/ Web teetéva Klu Olimpia] pegua. == Palmares == *[[Yvorapegua Kópa]] (''Copa Intercontinental'') (1): 1979. *[[Amerikaita Kópa]] (''Copa Interamericana'') (1): 1979. *[[Amérika Mosãsohára Kópa]] (''Copa Libertadores de América'') (3): 1979, 1990 ha 2002. *[[Suramérika Kopajo'a]] (''Recopa Sudamericana'') (2): 1991 ha 2003. *[[Suramérika Koparuvicha]] (''Supercopa Sudamericana'') (1): 1990. == Joaju == * [https://web.archive.org/web/20100215013149/http://www.clubolimpia.com.py/ SITIO OFICIAL DEL CLUB OLIMPIA] * [http://www.ultimahora.com/olimpia-y-un-mosaico-historico-n701074.html OLIMPIA Y UN MOSAICO HISTÓRICO – DIARIO ÚLTIMA HORA] * [http://www.youtube.com/watch?v=AmVxjrgBv4Q EXPRESO DECANO] ==***== * Ohai: [[David Galeano Olivera]] [https://web.archive.org/web/20160305141703/http://cafehistoria.ning.com/profiles/blogs/aniversario-del-olimpia-olimpia-aramboty] ==Mandu'apy== [[Ñemohenda:Paraguái Klukuéra]] id4zma41ymcmwla7w33jpt7mxdmphty 0 9588 137350 128139 2026-04-05T22:26:31Z LucasC87 22665 137350 wikitext text/x-wiki {{MOSTRARTÍTULO:Jaguaveve Halley}} [[File:Lspn comet halley.jpg|thumb|300px|Jaguaveve Halley ary 1986 jave.]] '''Jaguaveve Halley''', héra tee '''1P/Halley''', ha'e peteĩ [[tataveve (yvágamba'e)|jaguaveve]] guasu ha vera ojeréva [[Kuarahy|Kuarahýpe]] amo 76 arýre, ijere Kuarahýre ikatu oñemoambue ramo jepe amo 74 guive 79 meve ary.<ref name=kronk>{{cita web|autor=G. W. Kronk|título=1P/Halley |url=http://cometography.com/pcomets/001p.html| editorial=cometography.com|fechaacceso=13 de octubre de 2008}}</ref> Ku jaguaveve herakuã ha imimbiete, oúva [[Kuiper Ku'asã|Kuiper Ku'asãmegua]]. Halley ha'e año upe jaguaveve ojeréva sapy'apy'a ha ikatu ojehecha tesáre ñende [[Yvy]] guive, ha jaguaveve año ikatu ojehecha mokõi jey peteĩ [[yvypóra]] rekovépe (techarãme, upe karai haihára [[Tetã peteĩ reko Amérikagua|Tetã peteĩ reko Apeikagua]] pegua heraha [[Mark Twain]] henói ha mano ojejuhu amo Halley jehasápe, ary 1835 ha 1910). Halley jehasa yvy yvága rupive ojehecha heta karai mbyjakuaahára rupive amo ary 240 Kirito mboyve guive, heta karai China pegua, Vavilónia ha Európa ymaguare pegua ohecha akue ha ohai akue heta mba'e Halley jehasa rupive, hákatu ndojehechakuaái upe jaguaveve ha'éva mante Halley. Jaguaveve jehasa ojehechakuaa peteĩháme ary 1705-pe, karai mbyjakuaahára [[Ingyaterra]] pegua hérava [[Edmond Halley]], upévare ku jaguaveve heraha Halley ko'ãga. Ary [[1986]] jave ojehecha chupe pahague ñande Yvy yvágape, ha oúta jey amo ary 2061 jave.<ref name=diagram>{{cita web |título=Orbit Diagram (Java) of 1P/Halley |editorial=Jet Propulsion Laboratory Solar System Dynamics |autor=O. Ajiki and R. Baalke |url=http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=1P;orb=1 |fechaacceso=19 de julio de 2012}}</ref> Ary rysýi ojehechateéva ku jaguaveve jehasa yvy yvága rupi ha'e kóva, oñepyrũ ary 239 Kirito mboyve, ary peteĩha ojeikuaateéva ojehecháva ku tatave jehasa: Ary 239 Kirito mboyve, 164 Kirito mboyve (ndojehechateéi), 86 Kirito mboyve, 11 Kirito mboyve, 66, 141, 218, 295, 374, 451, 530, 607, 684, 760, 837, 912, 989, 1066, 1145, 1222, 1301, 1378, 1456, 1531, 1607, 1682, 1759, 1835, 1910, 1986. Ha ojehecháta jey ary 2061 jave.<ref>Página web de astronomía Espacioprofundo, artículo titulado "Historia del Cometa Halley". [https://web.archive.org/web/20140703093158/http://www.espacioprofundo.com.ar/astronomia/sistema-solar/40-historia-del-cometa-halley.html] Consultado el 22jun14</ref> == Mandu'apy == {{listaref}} == Joaju == {{commonscat|Comet Halley}} * [https://web.archive.org/web/20180504092002/http://celestia.albacete.org/celestia/celestia/videos.htm Vídeos Celestia] Vídeo del cometa Halley en su órbita alrededor del Sol (vídeo nº 11) [[Ñemohenda:Tataveve (yvágamba'e)]] jyirtf4hdljg3eo5wnv3ouoj3wgzc3x 0 17465 137343 135666 2026-04-05T18:15:47Z Joaco011 21213 137343 wikitext text/x-wiki ''Umi'' [[Paraguái]] Vakapipopo Divisiõmguéra oñemboja'o irundy yvatekueha'ãme umi ñeha'ãnguéra kuimba'e peguape (po tetã ryepýpe) ha peteĩ divisiõ kuñamegua. Ko'ãva kámpeonatokuéra iñambuéva ombosako'i upe [[Paraguái Mangapy Atyguasu]], ha peteĩ atyguasu ojeafiliava hese hérava [[Vakapipopo Ryepypegua Joaju]] (UFI), oguerekóva 17 Atyguasu, peteĩ atyguasu umi ambue [[Paraguái yvy ñemboja'o|tetãvorekuérape]], ndoipapapáivo tavusupe, táva [[Paraguay]]. == Kuimba'e == {| class="wikitable" style="text-align: center;" |-south !colspan="1" width="4%" | Tenda !colspan="7" width="96%" | Divisiõ |- |colspan="1" width="4%" | 1 |colspan="7" width="96%" | '''[[Paraguái Peteĩha Divisiõ|Divisiõ Terakuãguasu pegua térã Peteĩha Divisiõ]]'''<br /> ''12 Klukuéra: Távusu yvy ryke pegua térã Tetã ryepýpegua (UFI)'' [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Oho pe Kópa Livertadorespe: Apertura ha Clausura kámpeõnguéra, ha upe klu hetaveva kytã ohupytyva umi mokõi torneope, ndaha’éiva umi kámpeõnguéra, (avei oho upe osẽva [[Kópa Paraguái]] kámpeõ, ikatúva ha'e térã ndaha’éi peteĩha divisiõmegua) [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Oho pe Kópa Ñembyamérikanape: Umi opytava'ekue 4, 5, 6 ha 7 tendape, upe ñembyatype. [[File:Red Arrow Down.svg|10px]] Oguejy umi 2 klu ipromedio'iveva, umi 3 ary pahahápe. |- |colspan="1" width="4%" | 2 |colspan="7" width="96%" | '''[[Paraguái Mokõiha Divisiõ|Divisiõ Mbytegua téra Mokõiha Divisiõ]]'''<br />''16 Klukuéra ikatúva ha'e Távusu yvy ryke pegua térã Tetã ryepýpegua ([[UFI]])'' [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Upe kámpeõ ha mokõiha ojupi Peteĩha Divisiõme. [[File:Red Arrow Down.svg|10px]] Umi 3 klukuéra ipromedio'iveva, ojehechakuaávo umi 3 ary pahahá: ha'evo tetã ryepýpegua oguejy pe '''Peteĩha Divisiõ B Tetãyguape'''; ha'evo [[Paraguay]] pegua térã oĩ peteĩ táva ojetopava 50 km mombyry kóvagui, oguejy upe '''Peteĩha Divisiõ Távusu Rehegua B'''-pe.<ref>{{cita web |url=http://www.abc.com.py/nota/con-dieciseis-equipos-y-tres-descensos-se-alista-el-torneo-2012/ |título=Con dieciséis equipos y tres descensos se alista el torneo 2012 |fechaacceso=21 de enero de 2012 |fecha=27 de diciembre de 2011 |editor=Diario Abc Color |ubicación=Asunción |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111212025/http://www.abc.com.py/nota/con-dieciseis-equipos-y-tres-descensos-se-alista-el-torneo-2012 |archivedate=2012-01-11 }}</ref> |- |colspan="1" width="4%" | 3 |colspan="2" width="32%" | '''[[Peteĩha Divisiõ B Távusu Rehegua (Paraguái)|Peteĩha Divisiõ B Távusu Rehegua]]'''<br />Klukuéra ''[[Paraguay]] pegua ha umi távakuéra oĩva 50 km mombýry chugui (ikatú oguereko 14 guive 18 peve.)'' [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Upe kámpeõ ojupi Divisiõ Mbyteguape. Upe mokõiha opytava'ekue oha'ã peteĩ ñembosarái Upe kámpeõ térã mokõiha opytava'ekue upe Peteĩha Divisiõ B Tetãyguape ndive. [[File:Red Arrow Down.svg|10px]] 1 térã 2 klu oguerekóva peteĩ promedio sa'iva oguejy Peteĩha Divisiõ C-pe. |colspan="2" width="32%" | '''[[Peteĩha Divisiõ B Tetãygua (Paraguái)|Peteĩha Divisiõ B Tetãygua]]'''<br />Pahahá iñambuéva (Oguerekóva 6 guive ''18 peve) Klukuéra ryepýpegua:'' ''Umi klukuéra oguejyva'ekue[[Divisiõ Mbytegua|Divisiõ Mbyteguagui]], umi klukuéra oúva upe [[UFI jejupi Peteĩha Divisiõ B Tetãyguape]] guive, térã ojupi oguereko hague umi mba’e ojejeruréva;<br /> ha, umi poravokuéra opyta porãveva (ndaha’éiva kámpeõ umi[[Kámpeonato Tetãygua Interligas pegua|Interligas]] mboyveguape.''<ref>D10 (ed.) [https://web.archive.org/web/20130601225548/http://www.d10.com.py/seccion-futbol/28095-un-torneo-apasionante Un torneo apasionante]. 6 de febrero de 2013. Consultado el 12 de mayo de 2013.</ref> [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Umi arykuéra papyjojava, upe kámpeõ ojupi Mokõiha Divisiõme, ha upe mokõiha opytava'ekue oha'ã upe jejupi upe mokõiha opytava'ekue Peteĩha Divisiõ B Távusu Reheguape. Arykuéra joja'ỹva, ko kámpeonato héra "Moherakuã Tetãygua B" "(Promoción Nacional B)", ha upe kámpeõ oha'ãva'ẽra peteĩ ñembosarái upe opytava'ekue mokõiha Peteĩha Divisiõ B Távusu Reheguape.<br />[[File:Red Arrow Down.svg|10px]] Upe ipromedio'iveva (térã umi 2 iva'iveva) ndaikatumo'ãi oha'ã hikuái peteĩ aravore pukukuepe. |colspan="2" width="32%" | '''[[Kámpeonato Tetãygua Interligas pegua]]''' (Oñeha'ã 1 ary rire)<br />''156 poravokuéra, peteĩ umi ambue [[Ligakuéra távapehenguéra pegua Paraguái pegua|Ligakuéra távapehenguéra peguagui]]'' [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Upe poravo osẽva kámpeõ Oñemopyendava'ẽra peteĩ Klu añónde'icha, ojupi Divisiõ Mbyteguape,<ref>En caso de acabar entre los últimos de la Intermedia, el nuevo club desciende a la Primera Nacional B</ref> avei: oha'ã upe [[Kópa Sã Isidro Kuruguaty pegua]] ha'ã paha upe kámpeõ Uruguái ryepypegua ndive. (Upe subkámpeõ, ha umi opytava'ekue upe paha potape, oha'ã hikuái upe ary oúva guive upe Peteĩha B Tetãygua upe klukuéra ryepypegua ndive) |- |colspan="1" width="4%" | 4 |colspan="2" width="32%" | '''[[Peteĩha Divisiõ C (Paraguái)|Peteĩha Divisiõ C]]'''<br />''12/16 Klukuéra [[Paraguay|Paraguaýgua]] térã távakuéra oĩva 50 km kovagui.'' [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Upe kámpeõ ha Subkámpeõ ojupi Peteĩha Divisiõ B-pe. [[File:Red Arrow Down.svg|10px]] Upe klu ipromedio'iveva ojehechávo umi 3 ary pahahá opa peteĩ ary pukukue jave. |colspan="2" width="32%" | '''[[Ligakuéra távapehenguéra pegua Paraguái pegua|165 poravokuéra távapehepegua]]'''Ko'ãva oguereko paite peteĩ kámpeonato (oñemboja'ova 17 atyguasupe ha oipapa 1786 klukuéra)<ref>FutParaguay (ed.) [http://www.futparaguay.com/2000/01/profileufi.html UFI - UNIÓN DEL FÚTBOL DEL INTERIOR] 18 ago 2013</ref>. [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Umi klukuéra ambue ligakuéra pegua, oguerekóva umi ñemohendapyre iporãva ikatu ojeruré oha'ã hag̃ua upe Tetãygua B-pe térã en el UFI jejupi, upéva peg̃uãra aveinde, avei ikatu hikuái opyta opytaserãmo gueteri iligakuérape. [[File:Red Arrow Down.svg|10px]] Umi ligakuéra oguerekóva mokõiha divisiõme oguejy upe, térã mokõi opytava'ekue tapykuepe térã ipromedio'iveva. (Kóva ikatu iñambue umi ligakuérape). |colspan="2" width="32%" | Umi poravokuéra ombyatý umi vakapipopo ha'ãhára iporãveva umi klukuéragui upe Liga peguagui. |- |colspan="1" width="4%" |5 |colspan="2" width="32%" | |colspan="2" width="32%" | '''[[Ligakuéra távapehenguéra pegua Paraguái pegua|Paraguái Ligakuéra Távapehenguéra pegua Jejupi]]''' Oĩ heta liga oguerekóva peteĩ mokõiha divisiõ, ha'etava upe 5° divisiõ. [[File:Green Arrow Up.svg|10px]] Ojupi upe kámpeõ térã ojupi kóva ha pe mokõiha ndive.<ref>Algunas de las ligas con División de Ascenso son Itaugüeña, [[Liga Sanlorenzana de Fútbol|Sanlorenzana]], [[Liga Luqueña de Fútbol|Luqueña]] y [[Liga Caacupeña de Deportes|Caacupeña]], Liga Acahayense de F.</ref><ref>Aparentemente, el Nikkei Bellmare es hasta ahora el único caso de club del interior que jugaba la división de ascenso de su liga y luego fue admitido en la Primera C</ref> | |} == Mandu'apy == [[Ñemohenda:Paraguái mangapy]] a2cu18pm8gcaoloj5znvrme4otdpehy 0 17920 137344 2026-04-05T18:34:38Z LucasC87 22665 Ajapo peteĩ kuatia rogue tataveverehegua. 137344 wikitext text/x-wiki '''Tataveve'''<ref>Ruiz de Montoya. Antonio (1639), ''Tesoro de la Lengua Guaraní'', ehechána "Tatá". Madrid, kuatia rogue 356.</ref> ha'e pe omimbíva tatáicha ho'ávo yvágagui. Tataveve omimbi ohasapya'égui yvytúrehe.<ref>Ronaldo Rogério de Freitas Mourão (1987). ''Dicionário Enciclopédico de Astronomia e Astronáutica'', ehechána "meteoro". Rio de Janeiro: Editora Nova Fronteira, kuatia rogue 529.</ref> 67p07onjga67bjnyxvy443eon0cn3ie 137345 137344 2026-04-05T18:43:21Z LucasC87 22665 Amoĩ peteĩ ta'anga. 137345 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:2014 Meteor.jpg|miniaturadeimagen|Peteĩ tataveve.]] '''Tataveve'''<ref>Ruiz de Montoya. Antonio (1639), ''Tesoro de la Lengua Guaraní'', ehechána "Tatá". Madrid, kuatia rogue 356.</ref> ha'e pe omimbíva tatáicha ho'ávo yvágagui. Tataveve omimbi ohasapya'égui yvytúrehe.<ref>Ronaldo Rogério de Freitas Mourão (1987). ''Dicionário Enciclopédico de Astronomia e Astronáutica'', ehechána "meteoro". Rio de Janeiro: Editora Nova Fronteira, kuatia rogue 529.</ref> 6nnblydujrdi6ssky7fka4intca31jl 137346 137345 2026-04-05T18:52:37Z LucasC87 22665 Amoĩ ko kuatia rogue mbyjakuaápe. 137346 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:2014 Meteor.jpg|miniaturadeimagen|Peteĩ tataveve.]] '''Tataveve'''<ref>Ruiz de Montoya. Antonio (1639), ''Tesoro de la Lengua Guaraní'', ehechána "Tatá". Madrid, kuatia rogue 356.</ref> ha'e pe omimbíva tatáicha ho'ávo yvágagui. Tataveve omimbi ohasapya'égui yvytúrehe.<ref>Ronaldo Rogério de Freitas Mourão (1987). ''Dicionário Enciclopédico de Astronomia e Astronáutica'', ehechána "meteoro". Rio de Janeiro: Editora Nova Fronteira, kuatia rogue 529.</ref> <references /> [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] 8ze4xni63eqo01kqp6qjpu4qfck5tpb 137348 137346 2026-04-05T20:38:03Z LucasC87 22665 Amyatyrõ pe acitava'ekue. 137348 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:2014 Meteor.jpg|miniaturadeimagen|Peteĩ tataveve.]] '''Tataveve'''<ref>Antonio Ruiz de Montoya (1639), ''Tesoro de la Lengua Guaraní'', ehechána "Tatá". Madrid, kuatia rogue 356.</ref> ha'e pe omimbíva tatáicha ho'ávo yvágagui. Tataveve omimbi ohasapya'égui yvytúrehe.<ref>Ronaldo Rogério de Freitas Mourão (1987). ''Dicionário Enciclopédico de Astronomia e Astronáutica'', ehechána "meteoro". Rio de Janeiro: Editora Nova Fronteira, kuatia rogue 529.</ref> <references /> [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] dvslrmcdldvf9dp6jmpl0j0crikt78m 137349 137348 2026-04-05T20:42:22Z LucasC87 22665 Amyatyrõ pe acitava'ekue. 137349 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:2014 Meteor.jpg|miniaturadeimagen|Peteĩ tataveve.]] '''Tataveve'''<ref>Antonio Ruiz de Montoya (1639). ''Tesoro de la Lengua Guaraní'', ehechána "Tatá". Madrid, kuatia rogue 356.</ref> ha'e pe omimbíva tatáicha ho'ávo yvágagui. Tataveve omimbi ohasapya'égui yvytúrehe.<ref>Ronaldo Rogério de Freitas Mourão (1987). ''Dicionário Enciclopédico de Astronomia e Astronáutica'', ehechána "meteoro". Rio de Janeiro: Editora Nova Fronteira, kuatia rogue 529.</ref> <references /> [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] 695akqqebah2nmskabcctuk7i4c4c0d 1 17921 137347 2026-04-05T19:03:07Z LucasC87 22665 Pyahuvore: /* Kuatia rogue réra */ 137347 wikitext text/x-wiki == Kuatia rogue réra == Ko kuatia rogue réra ha'e "Tataveve Halley", pero ko texto apoha oiporu "jaguaveve" he'ihaguã "cometa". Oĩma avei peteĩ kuatia rogue hérava "Jaguaveve". Upéicharõ, iporãvé oñembohéra ko kuatia rogue "Jaguaveve Halley". [[Puruhára:LucasC87|LucasC87]] ([[Puruhára myangekõi:LucasC87|discusión]]) 19:03 5 jasyrundy 2026 (UTC) 6eig22w6yl4c8eyk6pp8jxdhvjcilee