Vikipetã gnwiki https://gn.wikipedia.org/wiki/Kuatia_%C3%91epyr%C5%A9ha MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter Medio Mba'echĩchĩ Myangekõi Puruhára Puruhára myangekõi Vikipetã Vikipetã myangekõi Ta'ãnga Ta'ãnga myangekõi MediaWiki MediaWiki myangekõi Tembiecharã Tembiecharã myangekõi Pytyvõ Pytyvõ myangekõi Ñemohenda Ñemohenda myangekõi TimedText TimedText talk Módulo Módulo discusión Evento Evento discusión Jeguaka 0 3462 137386 93169 2026-04-09T01:45:44Z LucasC87 22665 Amyesakãvé ko artículo. 137386 wikitext text/x-wiki [[Image:Amber.pendants.800pix.050203.jpg|thumb|250px|Jeguaka]] '''Jeguaka''' ({{es|joya}}) ojeporúva oñemoporãvéhaguã opaichagua mba'e. [[Ñemohenda:Ita]] 9v2sjk0xods34b01dzqc77a0n47ijks Mbyja 0 6235 137381 137351 2026-04-08T15:44:07Z LucasC87 22665 Amoĩ ambue ñe'ẽ ojepurúva oje'ehaguã "mbyja" guaraníme. 137381 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:Pleiades large.jpg|thumb|Peteĩ [[Mbyjaty]].]] '''Mbyja''', '''estrélla'''<ref>Marcos Augusto Morínigo (1931). Hispanismos en el guaraní, ehechána "Estrella". Buenos Aires, kuatia rogue 384.</ref> tẽra '''jasytata'''<ref>{{Cita web |title=Archive copy |url=http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |accessdate=2012-07-14 |archivedate=2010-01-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100128033749/http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |título=Archive copy |urlarchivo=https://web.archive.org/web/20100128033749/http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |fechaarchivo=2010-01-28 |fechaacceso=2012-07-14 }}</ref> ([[Karaiñe'ẽ]]: estrella) ha'e peteĩ apu'a [[plasma|''plasma'']] ijapopyre, tuichaitereíva ha hendypáva. Mbyja ñande [[Yvy]] hi'aguĩvéva niko [[Kuarahy]], kóva imombyry [[Yvy|Yvý]]gui amo 149.597.870.700 [[m]]. Mbyjakuéra ambuéva ikatu jahecha pyhare jave [[tesa|ñande resarupínte]], ojekuaa peteĩ [[kyta]] hendypáva. Avei oĩ heta mbyja ndaikatúiva jahecha ñande resarupi ha ñaikotevẽ peteĩ [[techambyry]] jahecha porã hag̃ua. Peteĩ mbyja oguereko ipa'ũndýre pe [[mbyte]] (''núcleo''), [[Ahoja (Mbyjakuaa)|ahoja]] (''manto'') ha [[ára pytu]] (''atmósfera''). Mbyjakuéra ikatu oiko 1.000.000 (peteĩ sua) térã 100.000.000.000.000 (sa suakõi) ary, peteĩ mbyja tuicháva oiko sa'ive ambue mbyja michĩvévagui. Ymaite guive mbyjakuéra oñembyaty [[mbyjaty|mbyjatýre]], ko'ãva oñembohéra ojoguahápe ta'anga. == Mandu'apy == <references /> [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] 50faare2zf7934arbwk1pkcy9ul8fst 137382 137381 2026-04-08T17:44:55Z LucasC87 22665 Correcciones gramaticales. 137382 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:Pleiades large.jpg|thumb|Peteĩ [[Mbyjaty]].]] '''Mbyja''', '''estrélla'''<ref>Marcos Augusto Morínigo (1931). Hispanismos en el guaraní, ehechána "Estrella". Buenos Aires, kuatia rogue 384.</ref> tẽra '''jasytata'''<ref>{{Cita web |title=Archive copy |url=http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |accessdate=2012-07-14 |archivedate=2010-01-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100128033749/http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |título=Archive copy |urlarchivo=https://web.archive.org/web/20100128033749/http://www.astropar.org/html/cielodelosguaranies.html |fechaarchivo=2010-01-28 |fechaacceso=2012-07-14 }}</ref> ([[Karaiñe'ẽ]]: estrella) ha'e mba'eapu'a oikóva [[plasma|plásma]]<nowiki/>gui, tuichaitereíva ha omimbíva. Mbyja ñande [[Yvy]] hi'aguĩvéva niko [[Kuarahy]], kóva imombyry [[Yvy|Yvý]]gui amo 149.597.870.700 [[m]]. Mbyjakuéra ambuéva ikatu jahecha pyhare jave [[tesa|ñande resarupínte]], ojekuaa peteĩ [[kyta]] hendypáva. Avei oĩ heta mbyja ndaikatúiva jahecha ñande resarupi ha ñaikotevẽ peteĩ [[techambyry]] jahecha porã hag̃ua. Peteĩ mbyja oguereko ipa'ũndýre pe [[mbyte]] (''núcleo''), [[Ahoja (Mbyjakuaa)|ahoja]] (''manto'') ha [[ára pytu]] (''atmósfera''). Mbyjakuéra ikatu oiko 1.000.000 (peteĩ sua) térã 100.000.000.000.000 (sa suakõi) ary, peteĩ mbyja tuicháva oiko sa'ive ambue mbyja michĩvévagui. Ymaite guive mbyjakuéra oñembyaty [[mbyjaty|mbyjatýre]], ko'ãva oñembohéra ojoguahápe ta'anga. == Mandu'apy == <references /> [[Ñemohenda:Mbyjakuaa]] p5h9bvh33q9zjwgj7xq13l2ho0n6ny3 Myangekõi:Enkarnasiõ 1 15253 137380 122612 2026-04-08T15:25:42Z LucasC87 22665 /* Encarnación */ Embohovái 137380 wikitext text/x-wiki == Encarnación == Encarnación es un sustantivo propio, por lo tanto se debe respetar su origen, no se puede cambiar su grafia original, ni adapatar al guarani de esta forma. Simplemete USAR COMO ENCARNACIÓN, No usando el jehe'a. [[Mba'echĩchĩ:Contribuciones/181.121.142.6|181.121.142.6]] 14:42 20 jasypakõi 2022 (UTC) :Estoy de acuerdo. [[Puruhára:LucasC87|LucasC87]] ([[Puruhára myangekõi:LucasC87|discusión]]) 15:25 8 jasyrundy 2026 (UTC) lo4ay9nactyj9os1bc5hnnwlqn8zxco Myangekõi:Ary 1 15419 137387 123532 2026-04-09T10:06:40Z LucasC87 22665 /* Ary térã Ro'y */ Embohovái 137387 wikitext text/x-wiki == Ary térã Ro'y == Aunque documentos escritos en guaraní del S. XIX muestren que los guaraníes llamaban al año "ro'y", actualmente, el guaraní como lengua viva y que evoluye, utiliza "Ary" o "Áño". [[Puruhára:P. S. F. Freitas|P. S. F. Freitas]] ([[Puruhára myangekõi:P. S. F. Freitas|discusión]]) 13:25 9 jasykõi 2023 (UTC) :Esta información no es enteramente correcta. Hasta comienzos del siglo XX la palabra "ro'y" se utilizaba todavía con el significado de "año", y no solo por indígenas guaraníes, sino también por paraguayos en general (cf. Narciso R. Colmán (1917), Ocára Potý, Asunción). La palabra "ary" es un neologismo de origen oscuro. Es innecesario, considerando que ya existen dos palabras atestiguadas: "ro'y" y, actualmente, "áño". Entiendo que muchos textos recientes en guaraní utilizan la palabra "ary", pero, dado su origen neológico, parece ser poco conocida para el hablante paraguayo e indígena promedio. Ni siquiera está registrada en el diccionario de Antonio Guasch. Tomando un diccionario más actual como el Ñe'ẽryru de Natalia Krivoshein y Feliciano Acosta, la primera traducción dada para "año" es "ro'y". Así, propongo cambiar el término "Ary" por "Ro'y" en el título y mencionar "ary" en el cuerpo del texto. [[Puruhára:LucasC87|LucasC87]] ([[Puruhára myangekõi:LucasC87|discusión]]) 10:06 9 jasyrundy 2026 (UTC) rlojg4pzswxm771ha02l4vlotvir2ae Modélo 0 15599 137385 125215 2026-04-09T01:42:12Z LucasC87 22665 Amyesakãvé ko artículo. 137385 wikitext text/x-wiki [[File:ModelsCatwalk.jpg|thumb|300px|Modelokuéra oguatávo ohechauka hag̃ua ao.]] '''Modélo''' ha'e pe omba'apóva [[móda]]<nowiki/>pe. Ha'e oñemonde ohechauka hag̃ua [[ao]] pyahu, [[jeguaka]] tẽra ambue ojepurúva hetére ([[sapatu]], [[vosa]], [[ku'asã]], ha ambuéva). Ko ñe'ẽ "modélo" ou karaiñe'ẽgui ''modelo'' ha kóva ou [[Italiañe’ẽ|Italiañe'ẽ]]gui ''modello''. Pe ñe'ẽ ojejapova'ekue ''[[Renacimiento]]''pe ha ou [[latinañe'ẽ]]<nowiki/>gui ''modus,'' he'iséva «ojejapolája» tẽra «pe ikatúva jasegui referénciaramo».<ref>[http://etimologias.dechile.net/?modelo Etimología de ''modelo'' (Consultado sábado, 19 de octubre de 2019)]</ref> == Mandu'apy == {{reflist}} [[Ñemohenda:Apoha]] p5t6q0iww0f6ydkoykg9pk3mdfo6o0h Myangekõi:Yvóra ku'asã 1 17926 137383 2026-04-08T20:53:57Z LucasC87 22665 Pyahuvore: /* Traducción de "anillo" */ 137383 wikitext text/x-wiki == Traducción de "anillo" == En diccionarios como el de Antonio Guasch, la palabra "ku'asã" aparece con el significado de "cinto", "cinturón", "faja". Por otro lado, "anillo" en guaraní se dice "kuairũ" y es una palabra de uso actual, por lo cual la traducción más transparente y comprensible de "anillo" en el contexto de "anillo planetario" es "kuairũ". Así, propongo cambiar "ku'asã" por "kuairũ" en este contexto. [[Puruhára:LucasC87|LucasC87]] ([[Puruhára myangekõi:LucasC87|discusión]]) 20:53 8 jasyrundy 2026 (UTC) 4e3csfs6yjvdwnfr1qyrs1lfi3wg933 Myangekõi:Guarani ñe'ẽjoaju pypegua 1 17927 137384 2026-04-09T00:21:51Z Fiollabareiro12 22683 Pyahuvore: /* Que significa */ 137384 wikitext text/x-wiki == Que significa == ryuguyguejy, tyepypegua ha ñekyĩ. [[Puruhára:Fiollabareiro12|Fiollabareiro12]] ([[Puruhára myangekõi:Fiollabareiro12|discusión]]) 00:21 9 jasyrundy 2026 (UTC) r7t0zisyhccgek4bl986wpxfhp2g20e