Wikipeetia
gucwiki
https://guc.wikipedia.org/wiki/Ee%27iyalaaya_a%27la%C3%BClaas%C3%BC
MediaWiki 1.46.0-wmf.23
first-letter
Ayaakuwapülee
Analayaapülee kasa
Yootirawaa
Ka'yataayakalü
Yootirawaa nümaa ka'yataayakalü
Wikipeetia
Yootirawaa süchiki Wikipeetia
Anaajaalaa
Yootirawaa süchiki anaajaalaa
MediaWiki
Yootirawaa süchiki MediaWiki
Anouktia sukua'ipa
Yootirawaa süchiki anouktia akua'ipa
Akaaliijiaa
Yootirawaa süchiki akaaliijiaa
Akotchajülee sünülia
Yootirawaa süchiki akotchajülee anülia
TimedText
TimedText talk
Módulo
Módulo discusión
Evento
Evento discusión
Pulowi
0
958
18279
18250
2026-04-09T02:07:51Z
Leonfd1992
13
Leonfd1992 nünsüleerain ee'iyalayaaka [[Puloi'i]] sünainmüin [[Pulowi]] saa'upünaa wane aluwataa ejepüsee.: Título mal escrito: Revertir
18250
wikitext
text/x-wiki
Puloi'i eetajü'ülia shia nnojolüiwa'aya kasa eein, shia nierüinka juya paala sümaiwa nnojolüiwa'aya nümaain mmakat nu'ulaaka shia juya saalinje machoin shia , nu'ulaaka shia shiroku tü wüinkat ayatale'ekaya shia shirokuin wüin.
Püloi'i shia wanee jierü kama'airü pülasü, matüjaajo'ulu eekai wanaain sümaa. Maima sukua'ipa eere shia kepiain, eesü sulu'u ipa, mmaapüsü shia, sotpa'asü wüin wuna'apü, soo'usu uuchi, sulu'usü luopu, shirokusu palaa, sa'ankuin mojuui, nnojotsu sürütkaain wayuu süka pülain shia.
Na wayuukana eesü naa'in süpüla püloi'i , eepünaale naapüin süchiki, suuliajatü jamajüin nakua'ipaa sutuma.
Müsia shia kapülaainsü shi'itapa juya.
Pülasü shia kaleo'u.
[[Akotchajülee sünülia:Kuwentamaajatü]]
hrm89xkltxdetoytut1t59esehj1rva
18281
18279
2026-04-09T02:09:13Z
Leonfd1992
13
18281
wikitext
text/x-wiki
'''Pulowi''' ([[alijunaiki]]: ''personaje mitológico wayuu'') eetajü'ülia shia nnojolüiwa'aya kasa eein, shia nierüinka juya paala sümaiwa nnojolüiwa'aya nümaain mmakat nu'ulaaka shia juya saalinje machoin shia , nu'ulaaka shia shiroku tü wüinkat ayatale'ekaya shia shirokuin wüin.
Püloi'i shia wanee jierü kama'airü pülasü, matüjaajo'ulu eekai wanaain sümaa. Maima sukua'ipa eere shia kepiain, eesü sulu'u ipa, mmaapüsü shia, sotpa'asü wüin wuna'apü, soo'usu uuchi, sulu'usü luopu, shirokusu palaa, sa'ankuin mojuui, nnojotsu sürütkaain wayuu süka pülain shia.
Na wayuukana eesü naa'in süpüla püloi'i , eepünaale naapüin süchiki, suuliajatü jamajüin nakua'ipaa sutuma.
Müsia shia kapülaainsü shi'itapa juya.
Pülasü shia kaleo'u.
[[Akotchajülee sünülia:Kuwentamaajatü]]
rzqckox7471nj29190f1n7vqru4f2is
O'oojiraa wayuu
0
1114
18277
18229
2026-04-09T00:57:38Z
Leonfd1992
13
18277
wikitext
text/x-wiki
[[File:O'oojiraa wayuu.jpg|thumb|Ritual wayuu]]
Waima sukuwa'ipa tü o'oojiraaka wayuu, o'oojitnüshi wayuu eekai ajachijünüin süka katkousü, antüshi sünainmüin wayuu laülaa eekai kama'anain wunu'u lania eekai payalain süpüla tü ottaakat nümüin, otta wayuu eekai ouutsüin süpüla shi'irajüinjatüin na'u otta so'oojirüinjachin nia. Süchikije no'ojüin asürütnajachi nia eepünaale keraain tü ka'i münakat nümüin.
O'oojitnüshi wayuu eekai peewain o'ulaka asürütnüshi nia süma naamüjain meeküinsai suulia shaapashapatüin nia.
O’oojitnüshii wayuu to’olo Otta jieyuu , maakalu ekalü majayulüin , ekalü Wayuu pasiruain, ekalü alapüjanüin eere sümünüin jalia ma’ala shira jee türa , po’ojiraa maima ya’an.
O’oojitnushii tepichi, majajayutnu, jimalii jee laülayuu , maaka kasale attain manüin, pasiruale naya, na’ayatüin, nasajijui jiipü, jee saakale naya wanee kasachiki mioin saaka napüshii.
Wayuu so’oojitnapa apüralainjatü, a’amajuinjatü, nnojolüinjatü kasain shiküin jee nikúin to’olole nia.
Wayuu a’apuralaasü süpüla nnojolüinjatü sin naya jo’uin süpüla pasiruawawaa, sulia joinjanüin naya süpüla kasachiki. Eesü wayuu eekalü pünüin ka’i sünain sa’amajüin sünain suttüin shia jee nia, nnojotsü jaralüintüin Erüin naya .
O’oojitnusü wayuu süka , süpana wünulia, eesü ekalü, alatitnüin o’opüna wanee lania, eesü ekalü kashepain , süka paliisa, iishosü süshein wayuu eekalü o’oojitnüin jee ekalü o’oojirüin wayuu.
[[Akotchajülee sünülia:Sünoula wayuu]]
lrakc4d3a8vqvpj1nwkig0gbzlttyvo
Pulowi wajiirajee
0
1174
18282
18255
2026-04-09T02:10:40Z
Leonfd1992
13
Leonfd1992 ansülaanüsü ee'iyalayaaka [[Puloi'i wajiirajee]] sünain [[Pulowi wajiirajee]]: Revertir
18255
wikitext
text/x-wiki
püloi'i münüsü sutuma wayuu wanee jierü kama'aüralü , pülasüü kepiyasüü sulu'u wunu'ulia, saakaa lamuna , shiroku palaa , sa'akaa mojuui jee so'u uuchi. Anii wane kuwenta süchikua püloi'i . Eetaashi wane wayuuirua piamashi o'unushi sünain olojoo wuna'apümuin, shiasa'a chapa naya sa'aka mojuuikat napaajiraaka sulu'pünaa tü wopu eekai eein cha'ya sünain tü waraitaakat süpüla nantiraainjanain naküjainru'u mapa maa'awajiraalaakaa naya, nnojoishii antiraain nu'waatayaakaleje'e chi wane nümüin chi nümaajachikai jalashi pía wa'lechon koouu... nnojotsü kasain naapüin shi'ipajee tí'a .
[[Akotchajülee sünülia:Kuwentamaajatü]]
pwrm40vxetl6g2gr419y9wjger4hxky
Achepaaka
0
1297
18278
18235
2026-04-09T01:29:10Z
Leonfd1992
13
18278
wikitext
text/x-wiki
[[Anaajaalaa:Molokoona.jpg|miniaturadeimagen|Molokoona]][[Anaajaalaa:Achepaa 3.jpg|miniaturadeimagen|Jintulu sümaa paipai]][[File:Pali'isee.jpg|thumb|Achepaaka süma pali'isee]]
'''Süchepaa wayuu''' ([[alijunaiki]]: ''pintura facial wayuu'') naa wayuu jieyuukana achapajaashin süpüla mainma kasa, makatka wanee [[yonna]], mi'iraa, o'unajaa, jutkataa mülo'u, otta so'u wanee lapü müleka a'lapüjaanüle so'u.<ref name=achepaa>[https://laguajirahoy.com/featured/simbologia-en-el-rostro-de-las-mujeres-wayuu-es-un-arte.html/ Simbología en el rostro de las mujeres Wayúu, es un arte]</ref><ref name=wayuu>[https://www.radionica.rocks/regiones/la-pintura-corporal-como-legado-cultural/ La pintura corporal como legado cultural]</ref>
Naa wayuukana achepajaashin sünain aja'itaa wuin otta sünain asukaa, süpüla nnojoluintüin jotuin natapa'a. Tü achepaka ,ai'rünüsü süükaa Paipa ,eesü Paipa süney ishoü soü oüta süney müsia shia ; Oütta seewa , aakatsa tü seewaka saajütu waaney aanera süsaschoü.
== Mainma sukuwa'ipa tü achepaaka ==
'''Paipai''': tü paipaika apünüin süna, wane mütsiiatalüsü, mmatalü, ishotolü, tü makaa antüna anain sünainjee wane wuito'ulia (se obtiene de las células de ciertos hongos), tü mütsiiatatka süchepajaayasü laülaa müinka saa'in woushi, tü mmatalü süpülajatü ai'nmajaa tü o'upunawaaka suulia nütchinka chi ka'ikai, otsia chi ishotolü shi'itaain tü majayutnuukalü sünain su'upuna süpüla ai'nmajia tü o'upunawaa nuulia nütchinka ka'ikai, süpüla anachoinjatüin waneepia.<ref name=achepaa/>
== Tü süshataka achepaaka ==
Sünain tü o'upunaaka, eesü süpüla sütiiwajaanüin waima kasa, ashatünüsü tü wuito'uliaka je tü mürütkana, müinka sa'in nüta chi molokoonakai, sütüna julirü, iramataya, nünain chi toolokai, ashatünüsü so'u nu'upunaaka tü suwaralaka juya je tü süchikana nüpato'u ka'laira.<ref name=achepaa/>
Tü süchepajaayaka wayuu matüjainsalü aja'ta tü sükumajaapüleeka, aka jamüin süshatünüin süpushuwa'a tü eekalü süpa'apünaa tü wo'umainka, müinka sa'in uuchikana, süma nüsii chi ja'yutsi, süsii wunu'ulia. Tü achepajawaaka aainjünüsü müleka eere wanee yonna, müinka sa'in wanaa sümaa suju'ituin wanee majayülü otta süchiirua wanee lapü.<ref name=wayuu/>
Eeka tü ashajawaka waaney sükuepa kaajatmu kaawaüsu ; aashajashi wayaa eepa waaney yonna , eepa laapü, outta eepa waanee aajutkalawa süney wuakuepa ,tü washajaka aakat süükas paalisa , waattasü' saalia tu shiakuwaka ,tu paalisa waaney wünülia süpülaünsu .
Süshia shi wayüü toolo ,noojotsu'süpula nüshajattü ,kaajamüt waaney sükuepa tü nüshajaika , wayüü toolo aashajaleshi eepa waaney laapü , woomülütpa'nia ,paasalapa'nia .
Tü nüshajaka'aka ,süüka nüsha warit outta tü paalisaka sükapanaka tu aalaniyaka.
=== Tü süshajaayaka wayuu ===
*'''Uliisaka''': tüü ayu'nnüsü sünainjee wane ipa jouutsu shiroku wuin.
*'''Pali'ise (bija roja)''':
== Sukuwa'ipakalü süshajia achepaaka ==
<gallery style="text-align:center; font-weight:bold">
Ashokonojushi.jpg|Ashokonojushi
Etsia.jpg|Etsia
Apajirasü.jpg|Apaajiraasü
Jokoma.jpg|Jokoma
Jime antirasü.jpg|Jime antiraasü
Maquillaje tradicional Wayuu.jpg|Jieyuu achepajaasü
Achepa.jpg|Süchepa majayut
Achepajawa majayulü.jpg|Majayülü kachepasü
Paipai.jpg|Achepaaka süma paipai
Pali'ise.jpg|Süshajaaya wayuu
</gallery>
== Shi'ipajee sukuwa'ipa ==
<references/>
[[Akotchajülee sünülia:Achepaaka]]
7442134i6qnf7e5jflq1mu2fuxnty8i
Ka'yataayakalü:James500
2
1567
18284
2026-04-09T04:01:05Z
James500
648
Create user page
18284
wikitext
text/x-wiki
{{#babel:en|guc-0}}
rk1d2ykumxrprceh09qs45bofvx3bgf
18286
18284
2026-04-09T04:01:41Z
James500
648
Add interwiki link
18286
wikitext
text/x-wiki
{{#babel:en|guc-0}}
[[en:User:James500]]
tpa9bzrwd65j2xajrk1ph59oue7c09u
Akotchajülee sünülia:Chi ka'yataayakalü matüjainreesai wayuunaiki.
14
1568
18285
2026-04-09T04:01:05Z
Babel AutoCreate
2587
Creando automáticamente la página de categoría [[Project:Babel|Babel]]
18285
wikitext
text/x-wiki
Los usuarios de esta categoría indican que tienen un nivel de habilidad 0 para el idioma wayuunaiki.
ez4drzw3h93iig74ruipdtvj0t8zilf