વિકિસ્રોત
guwikisource
https://gu.wikisource.org/wiki/%E0%AA%AE%E0%AB%81%E0%AA%96%E0%AA%AA%E0%AB%83%E0%AA%B7%E0%AB%8D%E0%AA%A0
MediaWiki 1.47.0-wmf.5
first-letter
દ્રશ્ય-શ્રાવ્ય (મિડિયા)
વિશેષ
ચર્ચા
સભ્ય
સભ્યની ચર્ચા
વિકિસ્રોત
વિકિસ્રોત ચર્ચા
ચિત્ર
ચિત્રની ચર્ચા
મીડિયાવિકિ
મીડિયાવિકિ ચર્ચા
ઢાંચો
ઢાંચાની ચર્ચા
મદદ
મદદની ચર્ચા
શ્રેણી
શ્રેણીની ચર્ચા
પૃષ્ઠ
પૃષ્ઠ ચર્ચા
સૂચિ
સૂચિ ચર્ચા
સર્જક
સર્જક ચર્ચા
શ્રાવ્યપુસ્તક
શ્રાવ્યપુસ્તક ચર્ચા
TimedText
TimedText talk
વિભાગ
વિભાગ ચર્ચા
Event
Event talk
વિકિસ્રોત:પુસ્તકો
4
1714
222467
222404
2026-06-05T15:50:12Z
Meghdhanu
3380
222467
wikitext
text/x-wiki
ગુજરાતી વિકિસ્રોત પર હાલ ઉપલબ્ધ '''પુસ્તકો'''ની યાદી અહીં આપવામાં આવી છે.
આપ નીચેના કોષ્ટકમાં પુસ્તકના નામ, પુસ્તકના લેખક અને પુસ્તકના પ્રકાર મુજબ કક્કાવારી ગોઠવણ (''સોર્ટીંગ'') કરી શકો છો. આમ કરવા જે તે કોલમના મથાળાની બાજુમાં આપેલ [[File:Sort symbol.png|15px]] ચિહ્નનો ઉપયોગ કરો.
== પૂર્ણ પુસ્તકો ==
{| class="wikitable sortable" id="guwsbooks"
|-
! ક્રમ !! નામ !! લેખક !! પ્રકાર !! ઑડિયોબુકની કડી !! વિકિડેટા પર મૂળ સાહિત્યિક કૃતિનો કોડ !! વિકિડેટા પર અહીં ઉપલબ્ધ એ પુસ્તકની આવૃત્તિનો કોડ
|-
| ૧ || [[રચનાત્મક કાર્યક્રમ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || ચળવળ નિર્દેશન || || ||[[d:Q18003003|Q18003003]]
|-
| ૨ || [[સત્યના પ્રયોગો અથવા આત્મકથા]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || આત્મકથા || {{ચાલુ}} || [[d:Q2719827|Q2719827]] ||[[d:Q136030817|Q136030817]]
|-
| ૩ || [[ભદ્રંભદ્ર]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણભાઈ મહિપતરામ નીલકંઠ|રમણભાઈ મ. નીલકંઠ]] || હાસ્યનવલ || || [[d:Q2766699|Q2766699]] || [[d:Q136031070|Q136031070]]
|-
| ૪ || [[આરોગ્યની ચાવી]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] ||આરોગ્ય || || [[d:Q136043259|Q136043259]] ||[[d:Q18003004|Q18003004]]
|-
| ૫ || [[મિથ્યાભિમાન]] || [[સર્જક:દલપતરામ|દલપતરામ]] || નાટક || || Q18003005 ||
|-
| ૬ || [[મેઘાણીની નવલિકાઓ ખંડ ૧]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || નવલિકા ||https://w.wiki/LvW || || [[d:Q18003006|Q18003006]]
|-
| ૭ || [[મેઘાણીની નવલિકાઓ ખંડ ૨]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || નવલિકા ||https://w.wiki/LvV || || [[d:Q18003007|Q18003007]]
|-
| ૮ || [[ઓખાહરણ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:પ્રેમાનંદ|પ્રેમાનંદ]] || આખ્યાન || || ||[[d:Q2726036|Q2726036]]
|-
| ૯ || [[દાદાજીની વાતો]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || બાળ સાહિત્ય || https://w.wiki/cqd || ||[[d:Q18003009|Q18003009]]
|-
| ૧૦ || [[કલાપીનો કેકારવ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:કલાપી|કલાપી]] || કાવ્યસંગ્રહ || || ||[[d:Q18003010|Q18003010]]
|-
| ૧૧ || [[શ્રી સામાયિક સૂત્ર (સ્થાનકવાસી)]] || જૈન ધાર્મિક સાહિત્ય || ધાર્મિક || || ||
|-
| ૧૨ || [[સોરઠને તીરે તીરે]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || નવલકથા || || ||[[d:Q18003013|Q18003013]]
|-
| ૧૩|| [[કાશ્મીરનો પ્રવાસ]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:કલાપી|કલાપી]] || પ્રવાસ વર્ણન || || ||Q18003015
|-
| ૧૪|| [[આ તે શી માથાફોડ !]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || કેળવણી || || || [[d:Q18003016|Q18003016]]
|-
| ૧૫ || [[કથન સપ્તશતી]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:દલપતરામ|દલપતરામ]] || કહેવત સંગ્રહ || || || Q18003018
|-
| ૧૬ || [[ગુજરાતી ભાષાના કવિયોનો ઇતિહાસ]] || [[સર્જક:દલપતરામ|દલપતરામ]] || ઐતિહાસિક || || ||
|-
| ૧૭ || [[અનાસક્તિયોગ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || ધાર્મિક || || ||[[d:Q18003023|Q18003023]]
|-
| ૧૮ || [[સ્ત્રીસંભાષણ]] || [[સર્જક:દલપતરામ|દલપતરામ]] || નાટક || || ||
|-
| ૧૯ || [[લક્ષ્મી નાટક]] {{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:દલપતરામ|દલપતરામ]] || નાટક || || Q18003026 ||
|-
| ૨૦ || [[તાર્કિક બોધ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:દલપતરામ|દલપતરામ]] || બોધકથા || https://w.wiki/APsv || || [[d:Q18003025|Q18003025]]
|-
| ૨૧ || [[ગંગાબાઈ જમનાબાઈની વાત]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:દલપતરામ|દલપતરામ]] || નાટક || || ||[[d:Q18003028|Q18003028]]
|-
| ૨૨ || [[માણસાઈના દીવા]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || બોધકથા ||https://w.wiki/DV7 || ||Q18003027
|-
| ૨૩ || [[હિંદ સ્વરાજ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || સમાજ ઘડતર || || Q4996905 ||[[d:Q130395720|Q130395720]]
|-
| ૨૪ || [[કંકાવટી]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || વ્રતકથા || https://w.wiki/a5H ||Q18003029 ||
|-
| ૨૫ || [[સર્વોદય]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || સમાજ ઘડતર || || || [[d:Q1168727|Q1168727]]
|-
| ૨૬ || [[કુસુમમાળા]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:નરસિંહરાવ દિવેટિયા|નરસિંહરાવ દિવેટિયા]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || || [[d:Q18003030|Q18003030]]
|-
| ૨૭ || [[મંગળપ્રભાત]] {{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || સમાજ ઘડતર || ||Q18003032 ||
|-
| ૨૮ || [[ગામડાંની વહારે]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || સમાજ ઘડતર || || ||
|-
| ૨૯ || [[સોરઠ, તારાં વહેતાં પાણી]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || https://w.wiki/JTN || || [[d:Q18003034|Q18003034]]
|-
| ૩૦ || [[ ભટનું ભોપાળું]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:નવલરામ પંડ્યા|નવલરામ પંડ્યા]] || નાટક || ||Q18003035 ||
|-
| ૩૧ || [[રાઈનો પર્વત]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણભાઈ મહિપતરામ નીલકંઠ|રમણભાઈ મ. નીલકંઠ]] || નાટક || || ||[[d:Q18003036|Q18003036]]
|-
| ૩૨ || [[અખાના છપ્પા]] || [[સર્જક:અખો|અખો]] || છપા સંગ્રહ || ||Q18003037 ||
|-
| ૩૩ || [[અખેગીતા]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:અખો|અખો]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || [[d:Q18003038|Q18003038]] || [[d:Q136259443|Q136259443]]
|-
| ૩૪ || [[નળાખ્યાન]] || [[સર્જક:પ્રેમાનંદ|પ્રેમાનંદ]] || આખ્યાન || || Q18003039 ||
|-
| ૩૫ || [[ઋતુના રંગ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || બાળ સાહિત્ય || https://w.wiki/3Ax6 || || [[d:Q18003040|Q18003040]]
|-
| ૩૬ || [[વેવિશાળ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] ||https://w.wiki/6e$ || || [[d:Q18003041 |Q18003041 ]]
|-
| ૩૭ || [[મારો જેલનો અનુભવ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || અનુભવ કથા || || || [[d:Q18003042 |Q18003042 ]]
|-
| ૩૮ || [[શ્રી આનંદધન ચોવીશી]] || [[સર્જક:આનંદધન|આનંદધન મુનિ]] || સ્તવન સંગ્રહ || || || [[d:Q18003043|Q18003043]]
|-
| ૩૯ || [[વનવૃક્ષો]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || બાળ સાહિત્ય (માહિતી સંચય) || || ||[[d:Q18003044 |Q18003044 ]]
|-
| ૪૦ || [[મૂરખરાજ અને તેના બે ભાઈઓ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || બોધકથા || || || [[d:Q18003045|Q18003045]]
|-
| ૪૧ || [[સૌરાષ્ટ્રની રસધાર ૧]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા ||https://w.wiki/4j9 || || [[d:Q18003046|Q18003046]]
|-
| ૪૨ || [[રસિકવલ્લભ]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:દયારામ|દયારામ]] || આધ્યાત્મિક-ભક્તિ પદો || || Q18003047 ||
|-
| ૪૩ || [[સિંધુડો]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || શૌર્યગીતો || || || [[d:Q18003048|Q18003048]]
|-
| ૪૪ || [[ અકબર બીરબલ નિમિત્તે હિંદી કાવ્યતરંગ]] || [[સર્જક:નવલરામ પંડ્યા|નવલરામ પંડ્યા]] || વાર્તા || || Q18003049 ||
|-
| ૪૫ || [[પાયાની કેળવણી]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || કેળવણી || || || [[d:Q18003050|Q18003050]]
|-
| ૪૬ || [[વસુંધરાનાં વહાલાં દવલાં]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] ||https://w.wiki/Yin || || [[d:Q18003051|Q18003051]]
|-
| ૪૭ || [[ન્હાના ન્હાના રાસ - ભાગ ૧]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:ન્હાનાલાલ કવિ|ન્હાનાલાલ કવિ]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || Q18003052 ||
|-
| ૪૮ || [[ન્હાના ન્હાના રાસ - ભાગ ૨]] {{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:ન્હાનાલાલ કવિ|ન્હાનાલાલ કવિ]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || Q18003053 ||
|-
| ૪૯ || [[પાંખડીઓ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ન્હાનાલાલ કવિ|ન્હાનાલાલ કવિ]] || ટૂંકી વાર્તાઓ || || ||[[d:Q18003054|Q18003054]]
|-
| ૫૦ || [[ જયા-જયન્ત]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ન્હાનાલાલ કવિ|ન્હાનાલાલ કવિ]] || નાટક || || || [[d:Q18003055|Q18003055]]
|-
| ૫૧ || [[ ચિત્રદર્શનો]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ન્હાનાલાલ કવિ|ન્હાનાલાલ કવિ]] || શબ્દચિત્ર સંગ્રહ || || || [[d:Q18003056|Q18003056]]
|-
| ૫૨ || [[બીરબલ અને બાદશાહ ]] || [[સર્જક:પી. પી. કુન્તનપુરી|પી. પી. કુન્તનપુરી-યોગી]] || વાર્તા સંગ્રહ || || Q18003057 ||
|-
| ૫૩ || [[રાષ્ટ્રિકા ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:અરદેશર ખબરદાર|અરદેશર ફરામજી ખબરદાર]] || દેશભક્તિ ગીત સંગ્રહ || || Q136030667 ||Q18003058
|-
| ૫૪ || [[કલ્યાણિકા ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:અરદેશર ખબરદાર|અરદેશર ફરામજી ખબરદાર]] || ભક્તિ ગીત સંગ્રહ || || Q136030205 ||Q136030218
|-
| ૫૫ || [[રાસચંદ્રિકા ]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:અરદેશર ખબરદાર|અરદેશર ફરામજી ખબરદાર]] || કાવ્ય સંગ્રહ || ||Q136030334 ||Q18003060
|-
| ૫૬ || [[તુલસી-ક્યારો]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || https://w.wiki/5iS || ||[[d:Q18003061|Q18003061]]
|-
| ૫૭ || [[રા' ગંગાજળિયો]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] ||https://w.wiki/8P7 || ||[[d:Q18003062|Q18003062]]
|-
| ૫૮ || [[કિલ્લોલ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || હાલરડાં સંગ્રહ || ||[[d:Q18003063|Q18003063]] || [[d:Q136334476|Q136334476]]
|-
| ૫૯ || [[ઈશુ ખ્રિસ્ત]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:કિશોરલાલ ઘનશ્યામલાલ મશરૂવાળા|કિશોરલાલ મશરૂવાળા]] || ચરિત્રકથા || || ||[[d:Q18003064|Q18003064]]
|-
| ૬૦ || [[વેણીનાં ફૂલ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || ||[[d:Q18016193|Q18016193]]
|-
| ૬૧ || [[બુદ્ધ અને મહાવીર]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:કિશોરલાલ ઘનશ્યામલાલ મશરૂવાળા|કિશોરલાલ મશરૂવાળા]] || ચરિત્રકથા || || || [[d:Q18710302|Q18710302]]
|-
| ૬૨ || [[રામ અને કૃષ્ણ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:કિશોરલાલ ઘનશ્યામલાલ મશરૂવાળા|કિશોરલાલ મશરૂવાળા]] || ચરિત્રકથા || || || [[d:Q18337969|Q18337969]]
|-
| ૬૩ || [[મામેરૂં]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:પ્રેમાનંદ|પ્રેમાનંદ]] || આખ્યાન || ||[[d:Q18539484|Q18539484]] || [[d:Q136350622|Q136350622]]
|-
| ૬૪ || [[ અંગદવિષ્ટિ ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:શામળ|શામળ]] || મહાકાવ્ય || || ||[[d:Q18584069|Q18584069]]
|-
| ૬૫ || [[રાવણ મંદોદરી સંવાદ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:શામળ|શામળ]] || મહાકાવ્ય || || ||[[d:Q18621263|Q18621263]]
|-
| ૬૬ || [[પ્રભુ પધાર્યા]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || https://w.wiki/335j || || [[d:Q18708177|Q18708177]]
|-
| ૬૭ || [[નંદબત્રીશી]] {{color|Gold|'''*'''}}|| [[સર્જક:શામળ|શામળ]] || મહાકાવ્ય || || || [[d:Q136358779|Q136358779]]
|-
| ૬૮ || [[દક્ષિણ આફ્રિકાના સત્યાગ્રહનો ઇતિહાસ]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || ઐતિહાસિક || https://w.wiki/3B8h <br> https://w.wiki/3BkM || || [[d:Q18710333|Q18710333]]
|-
| ૬૯ || [[સુદામા ચરિત]]{{color|HotPink|'''*'''}} || [[સર્જક:પ્રેમાનંદ|પ્રેમાનંદ]] || આખ્યાન || ||[[d:Q18708371|Q18708371]] ||
|-
| ૭૦ || [[સ્રોતસ્વિની]]{{color|Gold|'''*'''}} || [[સર્જક:દામોદર બોટાદકર|દામોદર બોટાદકર]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || ||[[d:Q136358991|Q136358991]]
|-
| ૭૧ || [[કુરબાનીની કથાઓ]] {{color|Gold|'''*'''}}|| [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || || || [[d:Q21130342|Q21130342]]
|-
| ૭૨ || [[રાસતરંગિણી]] {{color|Gold|'''*'''}}|| [[સર્જક:દામોદર બોટાદકર|દામોદર બોટાદકર]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || || [[d:Q136359063|Q136359063]]
|-
| ૭૩ || [[ફ્લૉરેન્સ નાઇટિંગેલનું જીવન ચરિત્ર]] {{color|Gold|'''*'''}}|| [[સર્જક:શારદા મહેતા|શારદા મહેતા]] || જીવનચરિત્ર || https://w.wiki/3G87 || || [[d:Q27967446|Q27967446]]
|-
| ૭૪ || [[ગાંધીજીનો અક્ષરદેહ - ૧]] || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || ઐતિહાસિક તવારિખ || || ||
|-
| ૭૫ || [[સૌરાષ્ટ્રની રસધાર ૨]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || https://w.wiki/LaL || ||
|-
| ૭૬ || [[સરસ્વતીચંદ્ર - ૧]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી|ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q21130327|Q21130327]]
|-
| ૭૭ || [[સરસ્વતીચંદ્ર - ૨]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી|ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q21130328|Q21130328]]
|-
| ૭૮ || [[સરસ્વતીચંદ્ર - ૩]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી|ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q136375877|Q136375877]]
|-
| ૭૯ || [[સરસ્વતીચંદ્ર - ૪]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી|ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q136386534|Q136386534]]
|-
| ૮૦ || [[કરણ ઘેલો]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:નંદશંકર મહેતા|નંદશંકર મહેતા]] || ઐતિહાસિક નવલકથા || https://w.wiki/MFY || [[d:Q23301559|Q23301559]] || [[d:Q136386656|Q136386656]]
|-
| ૮૧ || [[લાલકિલ્લાનો મુકદ્દમો]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ઐતિહાસિક તવારિખ || || || [[d:Q136386705|Q136386705]]
|-
| ૮૨ || [[કલમની પીંછીથી]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || બાળ સાહિત્ય || || || [[d:Q136387670|Q136387670]]
|-
| ૮૩ || [[એક સત્યવીરની કથા અથવા સોકરેટીસનો બચાવ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || ચરિત્રકથા || || || [[d:Q27968505|Q27968505]]
|-
| ૮૪ || [[દિવાસ્વપ્ન]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || શિક્ષણ પ્રયોગ કથા || || || [[d:Q27968490|Q27968490]]
|-
| ૮૫ || [[બે દેશ દીપક]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ચરિત્રકથા || || || [[d:Q27968496|Q27968496]]
|-
| ૮૬ || [[ન્હાના ન્હાના રાસ - ભાગ ૩]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ન્હાનાલાલ કવિ|ન્હાનાલાલ કવિ]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || Q27968455 || [[d:Q136432305|Q136432305]]
|-
| ૮૭ || [[શિવાજીની સૂરતની લૂટ]] || [[સર્જક:ઇચ્છારામ દેસાઇ |ઇચ્છારામ દેસાઇ ]] || ઐતિહાસિક નવલકથા || || ||
|-
| ૮૮ || [[ગંગા - એક ગુર્જર વાર્તા ]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ઇચ્છારામ દેસાઇ |ઇચ્છારામ દેસાઇ ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || ||[[d:Q27968421|Q27968421]]
|-
| ૮૯ || [[સવિતા-સુંદરી]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઇચ્છારામ દેસાઇ |ઇચ્છારામ દેસાઇ ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q27968361|Q27968361]]
|-
| ૯૦ || [[સૌરાષ્ટ્રની રસધાર ૩]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા || || ||
|-
| ૯૧ || [[૨૫૦૦ વર્ષ પૂર્વેનું હિન્દુસ્તાન]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:નારાયણ વિશનજી ઠક્કુર|નારાયણ વિશનજી ઠક્કુર]] || ઐતિહાસિક નવલકથા || || || [[d:Q136452057|Q136452057]]
|-
| ૯૨ || [[સોરઠી સંતો, ભાગ પહેલો|સોરઠી સંતો ભાગ ૧]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા || || || [[d:Q136458682|Q136458682]]
|-
| ૯૩ || [[ઘાશીરામ કોટવાલ|ઘાશીરામ કોટવાલ]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:દિવાન શાકેરરામ દલપતરામ |દિવાન શાકેરરામ દલપતરામ ]] || હાસ્યનવલ || || || [[d:Q136500276|Q136500276]]
|-
| ૯૪ || [[ઝંડાધારી - મહર્ષિ દયાનંદ|ઝંડાધારી - મહર્ષિ દયાનંદ]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ચરિત્રકથા || || || [[d:Q136500320|Q136500320]]
|-
| ૯૫ || [[વીરક્ષેત્રની સુંદરી]] {{color|Lime|'''*'''}}|| ડો રામજી (મરાઠી): અનુવાદક: [[સર્જક:નારાયણ વિશનજી ઠક્કુર |નારાયણ વિશનજી ઠક્કુર]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q136535814|Q136535814]]
|-
| ૯૬ || [[સાર-શાકુંતલ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:નર્મદ|નર્મદ]] || નાટક || || ||[[d:Q136536088|Q136536088]]
|-
| ૯૭ || [[સોરઠી બહારવટીયા - ભાગ પહેલો|સોરઠી બહારવટીયા - ભાગ પહેલો]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા ||https://w.wiki/KE9 || ||
|-
| ૯૮ || [[સોરઠી બહારવટીયા - ભાગ બીજો|સોરઠી બહારવટીયા - ભાગ બીજો]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા || https://w.wiki/LvU || ||
|-
| ૯૯ || [[સોરઠી બહારવટીયા - ભાગ ત્રીજો|સોરઠી બહારવટીયા - ભાગ ત્રીજો]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા || https://w.wiki/LvT || ||
|-
| ૧૦૦ || [[શોભના]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || [[d:Q117750362|Q117750362]] || [[d:Q137768939|Q137768939]]
|-
| ૧૦૧ || [[છાયાનટ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q73226837|Q73226837]]
|-
| ૧૦૨ || [[બાપુનાં પારણાં]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || ||[[d:Q137911007|Q137911007]]
|-
| ૧૦૩ || [[ઠગ]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q117750349|Q117750349]]
|-
| ૧૦૪ || [[વેરાનમાં]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || || || [[d:Q137926002|Q137926002]]
|-
| ૧૦૫ || [[બંસરી]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || ||[[d:Q47529151|Q47529151]]
|-
| ૧૦૬ || [[એકતારો]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ભજન સંગ્રહ || || || [[d:Q139748927|Q139748927]]
|-
| ૧૦૭ || [[માબાપોને]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || ચિંતન || || || [[d:Q139749590|Q139749590]]
|-
| ૧૦૮ || [[પંકજ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || || || [[d:Q139768210|Q139768210]]
|-
| ૧૦૯ || [[કાંચન અને ગેરુ]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || || [[d:Q117841595|Q117841595]] || [[d:Q139769058|Q139769058]]
|-
| ૧૧૦ || [[દીવડી]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || || [[d:Q117841596|Q117841596]] || [[d:Q139769086|Q139769086]]
|-
| ૧૧૧ || [[પત્રલાલસા]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || [[d:Q117750335|Q117750335]] || [[d:Q139784574|Q139784574]]
|-
| ૧૧૨ || [[નિરંજન]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] ||https://w.wiki/trg ||[[d:Q60622623|Q60622623]] || [[d:Q139796622|Q139796622]]
|-
| ૧૧૩ || [[ગુજરાતની ગઝલો]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:કૃષ્ણલાલ મોહનલાલ ઝવેરી|કૃષ્ણલાલ મોહનલાલ ઝવેરી]] (સંપા.) || ગઝલ સંગ્રહ || || [[d:Q67535884|Q67535884]] || --NA--
|-
| ૧૧૪ || [[ગુજરાતનો જય]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ઐતિહાસિક નવલકથા || https://w.wiki/3XSF <br> https://w.wiki/3XSG || [[d:Q56881059|Q56881059]] || [[d:Q139947387|Q139947387]]
|-
| ૧૧૫ || [[સાસુવહુની લઢાઈ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:મહિપતરામ રૂપરામ નીલકંઠ|મહિપતરામ રૂપરામ નીલકંઠ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || https://w.wiki/RiC || [[d:Q60483070|Q60483070]] || [[d:Q139947416|Q139947416]]
|-
| ૧૧૬ || [[પુરાતન જ્યોત]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ચરિત્રકથા || || || [[d:Q139976784|Q139976784]]
|-
| ૧૧૭ || [[પ્રતિમાઓ]]{{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લઘુકથા સંગ્રહ || https://w.wiki/MSo || || [[d:Q139977042|Q139977042]]
|-
| ૧૧૮ || [[યુગવંદના]] {{color|Lime|'''*'''}}|| [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || || [[d:Q72091228|Q72091228]]
|-
| ૧૧૯ || [[દિવાળીબાઈના પત્રો]]{{color|Gold|'''*'''}} || દિવાળીબાઈ || પત્ર સંગ્રહ || || || [[d:Q140041453|Q140041453]]
|-
| ૧૨૦ || [[નારીપ્રતિષ્ઠા]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:મણિલાલ દ્વિવેદી|મણિલાલ દ્વિવેદી]] || નિબંધ || || || [[d:Q60807360|Q60807360]]
|-
| ૧૨૧ || [[ત્રિશંકુ]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || [[:શ્રેણી:નવલકથા|નવલકથા]] || || || [[d:Q72087877|Q72087877]]
|-
| ૧૨૨ || [[જીવનધર્મી સાહિત્યકાર જયભિખ્ખુ ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:પ્રફુલ્લ રાવલ|પ્રફુલ્લ રાવલ]] || ચરિત્રકથા || || || [[d:Q61755527|Q61755527]]
|-
| ૧૨૩ || [[સિદ્ધરાજ જયસિંહ ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:જયભિખ્ખુ|જયભિખ્ખુ]] || ઐતિહાસિક નવલકથા || || || [[d:Q140070930|Q140070930]]
|-
| ૧૨૪ || [[આત્મવૃત્તાંત]] || [[સર્જક:મણિલાલ દ્વિવેદી|મણિલાલ દ્વિવેદી]] || આત્મકથા || || ||
|-
| ૧૨૫ || [[કચ્છનો કાર્તિકેય]] || [[સર્જક:વિશનજી ચતુર્ભુજ ઠક્કુર|વિશનજી ચતુર્ભુજ ઠક્કુર]] || ઐતિહાસિક નવલકથા || || ||
|-
| ૧૨૬ || [[સાઠીના સાહિત્યનું દિગ્દર્શન]] || [[સર્જક:ડાહ્યાભાઈ દેરાસરી|ડાહ્યાભાઈ દેરાસરી]] || ઇતિહાસ || || ||
|-
| ૧૨૭ || [[કલાપી]] || [[સર્જક:નવલરામ જગન્નાથ ત્રિવેદી|નવલરામ જગન્નાથ ત્રિવેદી]] || જીવનચરિત્ર || || ||
|-
| ૧૨૮ || [[મધ્યયુગના પ્રસિધ્ધ મુસ્લિમ વૈજ્ઞાનિકો]] || [[સર્જક:સઈદ શેખ|સઈદ શેખ]] || માહિતી પુસ્તિકા || || ||
|-
| ૧૨૯ || [[ગુજરાતી નાટ્યવિવેચન]] || [[સર્જક: ડૉ દીપક ભાનુશંકર ભટ્ટ| ડૉ દીપક ભાનુશંકર ભટ્ટ]] || વિવેચન || || ||
|-
| ૧૩૦ || [[સૌરાષ્ટ્રની રસધાર ૪]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા ||https://w.wiki/6Fq || ||
|-
| ૧૩૧ || [[સૌરાષ્ટ્રની રસધાર ૫]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લોકકથા || https://w.wiki/7Ru || ||
|-
| ૧૩૨ || [[લીલુડી ધરતી - ૧]] || [[સર્જક:ચુનીલાલ મડિયા|ચુનીલાલ મડિયા]] || નવલકથા || https://w.wiki/gKU || ||
|-
| ૧૩૩ || [[લીલુડી ધરતી - ૨]] || [[સર્જક:ચુનીલાલ મડિયા|ચુનીલાલ મડિયા]] || નવલકથા ||https://w.wiki/h7B || ||
|-
| ૧૩૪ || [[વ્યાજનો વારસ]] || [[સર્જક:ચુનીલાલ મડિયા|ચુનીલાલ મડિયા]] || નવલકથા ||https://w.wiki/5wyH || ||
|-
| ૧૩૫ || [[સમરાંગણ]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ઐતિહાસિક નવલકથા || https://w.wiki/7gX || ||
|-
| ૧૩૬ || [[પરકમ્મા]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || વિવેચન || || ||
|-
| ૧૩૭ || [[જયભિખ્ખુ:વ્યક્તિત્વ અને વાઙ્મય]] || [[સર્જક:નટુભાઈ ઠક્કર|નટુભાઈ ઠક્કર]] || વિવેચન || || ||
|-
| ૧૩૮ || [[બાલ–પંચતંત્ર]] || [[સર્જક:પ્રસન્નવદન છબિલરામ દીક્ષિત|પ્રસન્નવદન છબિલરામ દીક્ષિત]] || બાળ વાર્તાસંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૩૯ || [[હીરાની ચમક]] || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || https://w.wiki/Ubx || ||
|-
| ૧૪૦ || [[જયભિખ્ખુ:વ્યક્તિત્વ અને વાઙ્મય]] || [[સર્જક:નટુભાઈ ઠક્કર|નટુભાઈ ઠક્કર]] || મહાનિબંધ || || ||
|-
| ૧૪૧ || [[રસબિંદુ]] || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || લઘુ કથા સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૪૨ || [[મહાન સાધ્વીઓ]] || શિવપ્રસાદ દલપતરામ પંડિત, હાસમ હીરજી ચારણિયા, નારાયણ હેમચંદ્ર || ચરિત્ર કથા સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૪૩ || [[સ્નેહસૃષ્ટિ]] || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || નવલકથા || || ||
|-
| ૧૪૪ || [[સત્યની શોધમાં]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || નવલકથા || || ||
|-
| ૧૪૫ || [[પલકારા]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || લઘુકથા સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૪૬ || [[દરિયાપારના બહારવટિયા ]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ચરિત્ર કથા સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૪૭ || [[ગુલાબસિંહ ]] || [[સર્જક:મણિલાલ દ્વિવેદી |મણિલાલ દ્વિવેદી ]] || નવલકથા || || ||
|-
| ૧૪૮ || [[બીરબલ વિનોદ ]] || [[સર્જક:બદ્રનિઝામી–રાહતી|બદ્રનિઝામી–રાહતી]] || વાર્તા સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૪૯ || [[હાલરડાં]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || હાલરડાં સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૫૦ || [[અપરાધી]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || નવલકથા ||https://w.wiki/wcg || ||
|-
| ૧૫૧ || [[ઋતુગીતો]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || કાવ્યસંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૫૨ || [[છેલ્લું પ્રયાણ]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || નવલકથા || || ||
|-
| ૧૫૩ || [[બારડોલી સત્યાગ્રહનો ઇતિહાસ]] || [[સર્જક:મહાદેવભાઈ દેસાઈ|મહાદેવભાઈ દેસાઈ]] || ઐતિહાસિક તવારીખ || || ||
|-
| ૧૫૪ || [[લોકમાન્ય લિંકન]] || અમેરિકન ઈન્ફોર્મેશન સર્વિસ || જીવન ચરિત્ર || || ||
|-
| ૧૫૫ || [[નિહારિકા]] || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || કાવ્ય સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૫૬ || [[એશિયાનું કલંક યાને કોરીયાની કથા]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || ઇતિહાસ || || ||
|-
| ૧૫૭ || [[અકબર]] || [[સર્જક:ઉત્તમલાલ ત્રિવેદી|ઉત્તમલાલ ત્રિવેદી]] || ચરિત્રકથા || || ||
|-
| ૧૫૮ || [[કિસા ગોતમી અને બીજાં સ્ત્રીરત્નો]] || [[સર્જક:શિવપ્રસાદ દલપતરામ પંડિત|શિવપ્રસાદ દલપતરામ પંડિત]] || ચરિત્રકથા || || ||
|-
| ૧૫૯ || [[સ્વામી વિવેકાનંદ]] || [[સર્જક:રામપ્રસાદ કાશીપ્રસાદ દેસાઈ|રામપ્રસાદ કાશીપ્રસાદ દેસાઈ]] || ચરિત્રકથા || || ||
|-
| ૧૬૦ || [[રાજમાતા જીજાબાઈ અને બીજા સ્ત્રી રત્નો]] || [[સર્જક:શિવપ્રસાદ દલપતરામ પંડિત|શિવપ્રસાદ દલપતરામ પંડિત]] || ચરિત્રકથા || || ||
|-
| ૧૬૧ || [[સરદાર વલ્લભભાઈ - ભાગ પહેલો]] || [[સર્જક:નરહરિ પરીખ|નરહરિ પરીખ]] || ચરિત્રકથા || || [[d:Q136339988|Q136339988]] || [[d:Q136339981|Q136339981]]
|-
| ૧૬૨ || [[મહાદેવભાઈનું પૂર્વચરિત]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:નરહરિ પરીખ|નરહરિ પરીખ]] || ચરિત્રકથા || || [[d:Q136456103|Q136456103]] || [[d:Q136456104|Q136456104]]
|-
| ૧૬૩ || [[સાહિત્યને ઓવારેથી]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:શંકરલાલ શાસ્ત્રી|શંકરલાલ શાસ્ત્રી]] || સાહિત્ય સમીક્ષા || || [[d:Q136456121|Q136456121]] || [[d:Q136456120|Q136456120]]
|-
| ૧૬૪ || [[ગ્રામોન્નતિ]] || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || પ્રકીર્ણ || || ||
|-
| ૧૬૫ || [[જેલ ઓફિસની બારી]] || [[સર્જક:ઝવેરચંદ મેઘાણી|ઝવેરચંદ મેઘાણી]] || વાર્તા સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૬૬ || [[રૂપસુંદરી અને બીજા સ્ત્રીરત્નો]] || [[સર્જક:શિવપ્રસાદ દલપતરામ પંડિત|શિવપ્રસાદ દલપતરામ પંડિત]] || ચરિત્રકથા || || ||
|-
| ૧૬૭ || [[ગ્રહાષ્ટક વત્તા એક]] || [[સર્જક:ચુનીલાલ મડિયા|ચુનીલાલ મડિયા]] || નવલકથા || || ||
|-
| ૧૬૮ || [[મોત્સાર્ટ અને બીથોવન]] || [[સર્જક:અમિતાભ મડિયા|અમિતાભ મડિયા]] || ચરિત્રકથા || || ||
|-
| ૧૬૯ || [[નિત્ય મનન]] || [[સર્જક:મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી|મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી]] || સુવિચાર સંગ્રહ || || ||
|-
| ૧૭૦ || [[વેળા વેળાની છાંયડી]] || [[સર્જક:ચુનીલાલ મડિયા|ચુનીલાલ મડિયા]] || નવલકથા || https://w.wiki/5VB3 || [[d:Q117666826|Q117666826]] || [[d:Q136373827|Q136373827]]
|-
| ૧૭૧ || [[મહાત્માજીની વાતો]] || [[સર્જક:ગાંધીજી|ગાંધીજી]] || આધ્યાત્મિક વાર્તાઓ || || [[d:Q117665561|Q117665561]] || [[d:Q136373818|Q136373818]]
|-
| ૧૭૨ || [[અમદાવાદના મિલમજૂરોની લડતનો ઈતિહાસ]] || [[સર્જક:મહાદેવભાઈ દેસાઈ|મહાદેવભાઈ દેસાઈ]] || ઇતિહાસ || || [[d:Q117544959|Q117544959]] || [[d:Q136323704|Q136323704]]
|-
| ૧૭૩ || [[દ્વિરેફની વાતો – ભાગ ત્રીજો]] || [[સર્જક:રામનારાયણ પાઠક|રામનારાયણ પાઠક]] || નવલિકા || || [[d:Q117544149|Q117544149]] || [[d:Q136340228|Q136340228]]
|-
| ૧૭૪ || [[સાહિત્ય અને ચિંતન]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]]|| ગદ્ય લેખ || || [[d:Q136089118|Q136089118]] || [[d:Q136089116|Q136089116]]
|-
| ૧૭૫ || [[ગીતાધ્વનિ]] || [[સર્જક:કિશોરલાલ ઘનશ્યામલાલ મશરૂવાળા|કિશોરલાલ ઘનશ્યામલાલ મશરૂવાળા]]|| આધ્યાત્મિક || || ||
|-
| ૧૭૬ || [[દ્વિરેફની વાતો]] || [[સર્જક:રામનારાયણ પાઠક|રામનારાયણ પાઠક]] || નવલિકા || || [[d:Q136340129|Q136340129]] || [[d:Q136340130|Q136340130]]
|-
| ૧૭૭ || [[સરદાર વલ્લભભાઈ - ભાગ બીજો]] || [[સર્જક:નરહરિ પરીખ|નરહરિ પરીખ]] || જીવનચરિત્ર || || [[d:Q136340081|Q136340081]] || [[d:Q136340084|Q136340084]]
|-
| ૧૭૭ || [[દેશી રાજ્યોનો પ્રશ્ન]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગાંધીજી|ગાંધીજી]] || ઐતિહાસિક || || [[d:Q136089026|Q136089026]] || [[d:Q136089022|Q136089022]]
|-
| ૧૭૮ || [[નેતાજીના સાથીદારો]] {{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:પ્રહ્લાદ બ્રહ્મભટ્ટ|પ્રહ્લાદ બ્રહ્મભટ્ટ]] || ચરિત્રકથા || || [[d:Q135972647|Q135972647]] || [[d:Q135972645|Q135972645]]
|-
| ૧૭૯ || [[પિતામહ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:પ્રહ્લાદ બ્રહ્મભટ્ટ|પ્રહ્લાદ બ્રહ્મભટ્ટ]] || ચરિત્રકથા || || [[d:Q129548247|Q129548247]] || [[d:Q135972614|Q135972614]]
|-
| ૧૮૦ || [[દ્વિરેફની વાતો – ભાગ બીજો]] || [[સર્જક:રામનારાયણ પાઠક|રામનારાયણ પાઠક]] || નવલિકા || || ||
|-
| ૧૮૧ || [[ખાખનાં પોયણાં]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:પ્રહ્લાદ બ્રહ્મભટ્ટ|પ્રહ્લાદ બ્રહ્મભટ્ટ]] || નવલકથા || || [[d:Q135972568|Q135972568]] || [[d:Q135112922|Q135112922]]
|-
| ૧૮૨ || [[વાર્તાનું શાસ્ત્ર]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || ગદ્ય લેખ || || [[d:Q135914377|Q135914377]] || [[d:Q135914329|Q135914329]]
|-
| ૧૮૩ || [[મા બાપ થવું આકરું છે]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ગિજુભાઈ બધેકા|ગિજુભાઈ બધેકા]] || ગદ્ય લેખ || || [[d:Q135972530|Q135972530]] || [[d:Q135972534|Q135972534]]
|-
| ૧૮૪ || [[પુષ્પોની સૃષ્ટિમાં]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:રમણલાલ દેસાઈ|રમણલાલ દેસાઈ]] || નાટક || || ||
|-
| ૧૮૫ || [[આકાશદીપ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ધૂમકેતુ|ધૂમકેતુ]] || નવલિકા || || [[d:Q139473471|Q139473471]] || [[d:Q139473472|Q139473472]]
|-
| ૧૮૬ || [[પ્રતિબિંબ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ધૂમકેતુ|ધૂમકેતુ]] || નવલિકા || || [[d:Q139472947|Q139472947]] || [[d:Q139473008|Q139473008]]
|-
| ૧૮૭ || [[રજકણ]]{{color|Lime|'''*'''}} || [[સર્જક:ધૂમકેતુ|ધૂમકેતુ]] || વિચાર કણિકા || || [[d:Q139923283|Q139923283]] || [[d:Q139923286|Q139923286]]
|-
|}
== કાર્યાધીન ==
{| class="wikitable sortable" id="guwsbooksinprogress"
|-
! ક્રમ !! નામ !! લેખક !! પ્રકાર
|-
| ૧ || [[સુવર્ણરેખા]] || [[સર્જક:ધૂમકેતુ|ધૂમકેતુ]] || નવલિકા
|-
| ૨ || [[તરલા]] || [[સર્જક:ભોગીન્દ્ર દિવેટીયા|ભોગીન્દ્ર દિવેટીયા]] || નવલકથા
|-
| ૩ || [[સરદાર વલ્લભભાઈ - ભાગ બીજો]] || [[સર્જક:નરહરિ પરીખ|નરહરિ પરીખ]] || જીવનચરિત્ર
|-
|}
[[શ્રેણી:વિકિસ્રોત]]
gd7xvbwyps7bpi9iglkoqq03gkpck58
ઢાંચો:રૂપક કૃતિ/જૂન
10
3988
222466
23638
2026-06-05T15:48:46Z
Snehrashmi
2103
222466
wikitext
text/x-wiki
<!--Using the format below, enter the text chosen text between the comment bars
-->
'''''[[કુસુમમાળા]]'''એ [[સર્જક:નરસિંહરાવ દિવેટિયા|નરસિંહરાવ દિવેટિયા]] લિખિત કવિતાસંગ્રહ છે જેની પ્રથમ આવૃત્તિ ૧૮૮૭માં પ્રસિદ્ધ થઈ હતી.''
આ સંગ્રહમાં નરસિંહરાવ દિવેટીયાએ તે સમયે ગુજરાતીમાં લખાતી કવિતાઓ અંગ્રેજી કાવ્યોથી કેવી રીતે જૂદી પડે છે તે દર્શાવવા માટે પાશ્ચાત્ય કવિતાશૈલીમાં ગુજરાતી સંગીતકાવ્યો પ્રગટ કર્યા છે. તેમણે લખેલી પ્રસ્તાવનામાં કહ્યા મૂજબ, પાશ્ચાત્ય કવિતા તરફ ગુર્જર પ્રજાના સુજ્ઞ વાચકવર્ગની રુચિનો પ્રવાહ ચલાવવો એ ઉચ્ચાગ્રહી ઉદ્દેશથી તેમણે આ નાનાં સંગીતકાવ્યોનો સમુહ પ્રગટ કર્યો હતો.''
<!--80px if portrait orientation-->
<div style="margin-left: 2em; font-size: 0.88em;">
{{sc|સહસ્ત્રલિંગ તળાવના કાંઠા ઉપરથી પાટણ}}
<poem>
અહિંયા સહસ્રલિંગ તળાવ વિશાળું હૂતું,
અહિંયા પાટણ જૂનું અહિં આ લાંબું સૂતું,
અહિંયા રાણીવાવ્ય તણાં આ હાડ પડેલાં
મોટા આ અહિં બુરજ મળ્યા માટીના ભેળા. ૧
એમ દઈ દઈ નામ કરવી રહી વાતો હાવાં,
પાટણપુરી પુરાણ ! હાલ તુજ હાલ જ હાવા !
ગુજરાતનો પૂત રહી ઊભો આ સ્થળમાં
કોણ એહવો જેહ-નયન ભીંજ્યાં નહિ જળમાં ? ૨
</poem>
</div>
:('''[[કુસુમમાળા/સહસ્ત્રલિંગ તળાવના કાંઠા ઉપરથી પાટણ|આગળ વાંચો...]]''')<!--
--><noinclude>
<pre>
''"'''[[**પૃષ્ઠનું નામ**]]'''"
(**ટૂંકમાં કૃતિની ઓળખ**) [[સર્જક:**નામ**|]].
(**સંક્ષિપ્તમાં કૃતિનો સારાંશ**)
''
[[File:**પસંદ કરેલી તસવીરનું નામ**.jpg|150px|right]] <!--80px if portrait-->
<div style="margin-left: 2em; font-size: 0.88em;">
(**કૃતિની શરૂઆત થતી હોય તે લખાણની અમુક લીટીઓ**)
</div>
:('''[[**પૃષ્ઠનું નામ**|આગળ વાંચો...]]'''
</pre></noinclude>
4sph1h8ay35c32u3sv76xi1p0yvm945
સિદ્ધરાજ જયસિંહ
0
23854
222464
99630
2026-06-05T15:39:17Z
Meghdhanu
3380
222464
wikitext
text/x-wiki
{{header
| title = સિદ્ધરાજ જયસિંહ
| author = જયભિખ્ખુ
| translator =
| section =
| previous =
| next = [[સિદ્ધરાજ જયસિંહ/બાબરો ભૂત|બાબરો ભૂત]]
| year =
| notes =
| categories =
| portal =
}}
{{default layout|Layout 2}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=1 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=2 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=3 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=4 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=5 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=6 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=7 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=8 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=9 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=10 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=11 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=12 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=13 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
<pages index="Siddharaj Jaysinha.pdf" include=14 />
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
{{dhr}}{{page break|label=}}{{dhr}}
{{ઢાંચો:પ્રકાશન-ભારત}}
[[શ્રેણી:નવલકથા]]
[[શ્રેણી:પ્રકાશન-ભારત]]
[[શ્રેણી:જયભિખ્ખુ]]
bl5qg5gr8vy1dt06uj3asoyp7ltio0o
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૪૬
104
72990
222460
222365
2026-06-05T15:34:42Z
Snehrashmi
2103
222460
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Meghdhanu" /></noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૮ ]</big></big><br/><big><big>શબ્દનું બળ !</big></big>|}}
<br/>
{{gap}}'''એક''' નવલકથાકાર નવલકથા લખે. હપ્તે હપ્તે એક અઠવાડિકમાં છપાતી રહે. શહેરમાં એક સ્ત્રી દર્દી. ડૉક્ટર તેની દવા કરે. અકસ્માત બન્યું એવું કે જે દર્દીની ડૉક્ટર દવા કરે, બરાબર એવા જ દર્દથી પીડાતા દર્દીની જીવનકથા પેલા લેખકની વાર્તામાં વણાતી આવે. ડૉક્ટરનો આ સ્ત્રી દર્દી, એટલા માટે, આ વાર્તાને અત્યંત રસથી વાંચે. દર અઠવાડિયે રાહ જુએ કે પોતે જેવા ભયંકર દર્દથી પીડાય છે, બરાબર એવા જ ભયંકર દર્દથી પીડાતી પેલી વાર્તાની નાયિકાનું, છેવટે વાર્તામાં શું થાય છે? એના અંતની એ રાહ જુએ !
{{gap}}લેખકને ખબર નથી, પણ અકસ્માત એની કલમમાંથી, વાસ્તવિક જીવનને તાદૃશ એવા એક દર્દીની જીવનકથા વણાતી આવે છે ! અને એને ખબર નથી કે એક દર્દીનો એમાં આશાતંતુ છે ! આ વાર્તાને દર અઠવાડિયે રસથી વાંચનારી પેલી સ્ત્રી, એમાં પોતાની<noinclude></noinclude>
0qpmj0nfg90d9e0kmle1658cd6cn9dz
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૬૭
104
73013
222433
222425
2026-06-05T14:55:32Z
Snehrashmi
2103
/* Validated */
222433
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૫૮||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>બચી જાય માટે એણે આ કર્યું. અને આ ઝાડથી પણ બધા આઘા ચાલતા રહે માટે એ કાંટાવાળું ઝાડ વાવ્યું !
{{gap}}નાનકડું વૃક્ષ તો દિન પ્રતિદિન વધવા માંડ્યું. અને વધતાં જ પોતાના ગુણ પ્રગટ કરવા માંડ્યું. જો કોઈ એની નજીક ચાલે તો કાંટો વાગ્યો જ છે !
પરિણામે લોકો જેમ બને તેમ એનાથી દૂર ચાલવા માંડ્યા, લાકોને આઘા રાખવા માટે જીભ વાપર્યા વિના પોતે આ જુક્તિ કરી શક્યો હતો, તેથી અધિકારી મનમાં ને મનમાં એનો આનંદ અનુભવે ! અને ક્યારેક તે પોતે પોતાને એટલે કે પોતાની હોંશિયારીને–એકાંતમાં બેઠો બેઠો હસે !
{{gap}}આ દેશનો સુબો ઘણો વિચિક્ષણ. એક વખત એ ફરવા નીકળ્યો અને એણે આ જોયું, એને થયું કે આ તો લોકોને હંમેશાંની નાની કનડગત છે. અને
મોટા અન્યાય કરતાં પણ આવી નાની નાની કનડગત લોકોને વધારે લાગે છે. એણે તે દિવસે પેલા અધિકારીને એ ઝાડ કઢાવી નાખવાની વાત કરી.
{{gap}}અધિકારીએ તરતજ હા કહી. પણ ઝાડ હતું તેમ જ રહેવા દીધું.
{{gap}}એને ખખર હતી કે માણસોની યાદશક્તિ ઘણી ટૂંકી હોય છે. ને થોડો વખત ગરબડ કરીને સહી લેવાતા અન્યાયને લોકો પછી ન્યાય જ માને છે !
{{gap}}ફરી એક વખત સુબો આ રસ્તે નીકળ્યો, ત્યારે એણે પાછું વૃક્ષને ત્યાં જોયું. ફરી એણે અધિકારીને<noinclude></noinclude>
n9jm5m1h4jsf4hoqssayi0l6tk5ij51
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૬૮
104
73014
222434
222426
2026-06-05T14:56:58Z
Snehrashmi
2103
/* Validated */
222434
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|શું લખાવ્યું હશે ?||૫૯}}<hr>'''</noinclude>વાત કરી. અધિકારીએ તત્કાલ એ સ્વીકારી પણ લીધી. પરંતુ એને માણસ જાતનો અનુભવ હતો. એટલે એણે કાંઇ ફેરફાર ન કર્યો. ટૂંકી યાદ શક્તિ હોવી એ
શાપિત રાજલક્ષ્મીને મળેલો મોટામાં મોટો શાપ છે. અધિકારીને થયું કે બે વખત, ત્રણ વખત, પણ છેવટે તો એ વાત ભુલાઇ જવાની જ છે !
{{gap}}પણ એ જમાનો આટલો બધો તુમાર લીન નહિ. એટલે થોડા જ વખત પછી ત્રીજી વાર પણ એ વાત સુબાએ યાદ કરાવી.
{{gap}}અધિકારીએ હાથ જોડીને કહ્યું! ‘સુબા સાહેબ ! આ ઝાડ મેં એટલા માટે વાવ્યું છે કે એ દ્વારા લોકોને થોડું શિક્ષણ આપવું !’
{{gap}}સુબાને નવાઈ લાગી. પોતાનો કોઈ અધિકારી આ પ્રમાણે અંગત રસ લે તે એને ગમ્યું. એણે પૂછ્યું : ‘આમાં શું શિક્ષણ મળવાનું હતું ?’
{{gap}}‘લોકો પોતે જ હંમેશાં જુએ છે કે આ અડચણ કરે તેમ છે. એક દિવસ એવો આવશે, જ્યારે એમાંથી કોઈ ને કોઈ ભેગા થઈને કાં એને ખોદી કાઢશે. કાં એને ખોદી નાખવાનું કહેવા માટે જૂથમાં મળવા આવશે. બન્ને રીતે એ વસ્તુ, લોકો માટે એક પ્રકારે જાતઅભ્યાસની જ ગણાશે. એટલે હું રાહ જોઉં છું.’
{{gap}}એનો આ ખુલાસો સુબાને સુંદર દૃષ્ટાંત પુરું પાડનારો જણાયો. એટલે એણે વૃક્ષ એમ ને એમ રહેવા દીધું. સુબો ગયો, એટલે આંખ મીંચકારતો<noinclude></noinclude>
78w5saxveki44779z6om9gz764otmku
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૬૯
104
73015
222435
222427
2026-06-05T14:59:07Z
Snehrashmi
2103
/* Validated */
222435
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૬૦||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>અધિકારી પોતે પોતાને પ્રસન્નતાથી હસી રહ્યો ! ‘ચાલો ! આગે આગે ગોરખ જાગે !’
{{gap}}પણ ઘણા વખત ગયો છતાં ઝાડ ત્યાંથી ખસ્યું નહિ ને હવે તો એ ખાસ્સું મોટું બનીને સૌને ઠીક ઠીક દૂર રાખવા લાગ્યુંં. સુબાએ એક વખત અધિકારીને ફરીને એ વાતની યાદી આપી.
{{gap}}આ વખતે અધિકારીએ તત્કાલ બંદોબસ્ત કરવાની વાત કરી !
{{gap}}પણ વાત તો હતી તેમને તેમ રહી. હવે સુબાને લાગ્યુંં કે આમાં કાંઈ ભેદ છે. એટલે એ પોતે બીજે દિવસે છાને વેષે ત્યાં ગયો. અસંતુષ્ટ લોકો પસાર
થતા થતા ટીકા કરતા હતા કે ‘જુઓ, પોતાની ભીંતને જરા જેટલો પણ ઘસારો ન લાગે માટે આ થયું છે ! પણ આંખ કોને છે ?’
{{gap}}સુબાની આંખ હવે ઉઘડી. એને તરત સમજાઈ ગયું કે એ અધિકારીની હોંશિયારી ભરી વાચાળતા સિવાય બીજું કાંઈ જ દૃષ્ટાંત આંહીંથી ઊભું થવાનુંં નથી !
{{gap}}પણ એણે જુક્તિ કરી. બીજે દિવસે સવારમાં જ પોતે બે કુહાડાઓ સાથે ત્યાં આવ્યો. અધિકારીને ત્યાં માણસને મોકલ્યો. એની સાથે કહેવરાવ્યું : ‘ચાલો ! આજે આપણે જ દૃષ્ટાંત પૂરું પાડવાનું છે !’
{{gap}}અધિકારી હાંફળો ફાંફળો આવ્યો. એણે એક કુહાડો એના તરફ ધરીને કહ્યું: ‘આ તમે લ્યો ! આ હું લઉં છું. ઝાડ આપણે જ પાડવાનું છે!’
{{gap}}‘અરે ! પણ આવતી કાલે જ …’
{{nop}}<noinclude></noinclude>
0kysm6aok4pcojess9bsem7a3vcufoq
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૦
104
73016
222436
222410
2026-06-05T14:59:44Z
Snehrashmi
2103
222436
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Amvaishnav" />'''<hr>{{rh|શું લખાવ્યું હશે ?||૬૧}}<hr>'''</noinclude>{{gap}}‘આવતી કાલનો શો ભરોસો ? આપણે આજે જ
શરૂ કરો !’
{{gap}}એટલું બોલીને સુબાએ પહેલો ઘા માર્યો.
{{gap}}અને પછી તો પેલો અધિકારી થાકીને લોથ થઈ
ગયો ત્યાં સુધી પોતે જ દેખરેખ રાખીને કામ આગળ
ચલાવ્યું!
{{gap}}પણ તે દિવસે સાંજે આખા શહેરમાં વાત થતી
હતી કે સુબાએ એટલી થોડી જગ્યામાં એક નાનકડી
તકતી પણ મૂકાવા ધારી છે! એમાં એ શું લખાવશે
એ સૌને માટે કુતુહુલનો વિષય થઈ પડ્યો !
{{સ-મ||★|}}<noinclude></noinclude>
9p7g40amgnz5e8fp4x0t9jxe3kopk4a
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૩
104
73019
222437
222428
2026-06-05T15:02:20Z
Snehrashmi
2103
/* Validated */
222437
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૬૪||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>મોટી કરે છે, પણ એનો એક શતાંશ પણ ક્યાંય એના જીવનમાં કેમ દેખાતો નથી? આનું કારણ શું ?
{{gap}}અને એમ કરતાં કરતાં તો એ માણસને પોતાને પણ કંટાળો આવવા મંડ્યો. કેવળ શબ્દો ને કેવળ ડાહી વાતોથી એને જીવનનો થાક લાગવા મંડ્યો,
{{gap}}આ થાક એવો અકારો થઈ પડ્યો કે એને એમ થયું કે હવે આનો કંઈક પણ ઉતાર નહિ મળે તો જીવન બહુ જ કઢંગું લાગવા મંડશે.
{{gap}}એટલે એણે ફરીને દેવને સભાર્યા.
{{gap}}દેવ હાજર થયા. તેણે કહ્યું ! ‘કેમ ભાઈ ! ફરીને કેમ સંભાર્યો? થાક લાગ્યો છે કે શું?’
{{gap}}પેલાએ કહ્યું; ‘હા થયું છે એવું.’
{{gap}}‘ત્યારે જો ભાઈ! હુંં તને એક વાત કહું. તારા મનને એમ હતું કે ‘હું ડાહી ડાહી વાતો કરીશ, એટલે ઘેટાંની પેઠે લોકો ભોળવાઈ જશે. લોકો ઘેલા છે એટલે ભોળવાય છે એ ખરું, પણ કુદરતી રચના એવી છે કે માણસ જે કાંઇ કહે અને જે કાંઇ કરે, એ બન્નેની વચ્ચે થોડીક પણ તડજોડ રાખે, તો જ એને સુખની કેડી મળે. નહિતર એ ભલે ધોડા કર્યા કરે, એને ઘણાં ‘અતિ’ મળે, અતિ પૈસો મળે, અતિ કીર્તિ મળે, અતિ નામના મળે, અતિ સત્તા મળે, છતાં પણ એ કોઈ ‘અતિ’ થી એ સુખ ન પામે !
{{gap}}સુખની કેડી તો એને ત્યારે જ મળે, જ્યારે એ હજાર શબ્દોની સામે, ભલે બે શબ્દો જેટલું પણ, કામ કરી બતાવે તો.
{{nop}}<noinclude></noinclude>
6ktsinc2m197z8lxersvop69frme3af
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૪
104
73020
222471
222082
2026-06-05T16:01:15Z
Amvaishnav
156
/* Proofread */
222471
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Amvaishnav" />'''<hr>{{rh|વાચાળતા||૬૫}}<hr>'''</noinclude>{{gap}}તારે હવે આ થાકથી બચવું હોય તો થોડુંક પણ સાચું કામ, સારી રીતે ને સાચ વાટીને, શરુ કર. તરત ચમત્કાર જોવા મળશે.
{{gap}}સમજીએ તે આ રૂપકકથા એ જ આપણી સૌની જીવનકથા પણ છે.
{{સ-મ| | ★| }}<noinclude></noinclude>
bncvit030n0h19amni2f0mhrt9fgmjx
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૫
104
73021
222472
222083
2026-06-05T16:10:00Z
Amvaishnav
156
/* Proofread */
222472
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Amvaishnav" /></noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૧૫ ]</big></big> <br/> <big><big>ફરિયાદ ગઈ !</big></big> | }}
<br/>
{{gap}}'''એક''' માણસની વાત છે. એને પોતાના જીવનની કમનશીબી અંદરથી કોરી ખાય. એવું હતું કે એ લશ્કરમાં નોકર હતો. પોતે લડાઈ લડવા ગયો તે પહેલાં એક સ્ત્રી સાથે પ્રેમમાં પડ્યો. બન્ને જણા પરણ્યાં. પછી એ લડાઈમાં ગયો. લડાઈમાંથી આવ્યો ત્યારે એણે જોયું કે એની સ્ત્રી બન્ને પગે લંગડી થઈ ગઈ હતી. સ્ત્રીએ માન્યું કે હવે એ એને તજી દેશે. પણ આ માણસે દિલમાં એમ વિચાર કર્યો કે કદાચ હું આ જ પ્રમાણે લંગડો થઈ ને આવ્યો હોત તો ? તો જે જીવનની આશા મેં રાખી હોત, તે જીવન મારે હવે રાખવું ઘટે છે. એટલે એણે ઉદારતાથી પોતાની સ્ત્રી સાથે મીઠો જીવનવ્યવહાર નભાવી રાખ્યો. પણ તે છતાં એના મનમાં એક પ્રકારનો અસંતોષ તો આવી જ ગયો. એને પોતાની આ કમનશીબી ખૂંચવા માંડી. એ બોલે
નહિ પણ એના દિલમાં કટુતા રહ્યા કરે.<noinclude></noinclude>
8njdfz6bgpgimxatvgm0fwgmbcmcov2
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૬
104
73022
222473
222084
2026-06-05T16:16:55Z
Amvaishnav
156
/* Proofread */
222473
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Amvaishnav" />'''<hr>{{rh|ફરિયાદ ગઈ !||૬૭}}<hr>'''</noinclude>{{gap}}હવે એક વખત એવું બન્યું કે એ પોતાની પત્ની સાથે ફરવા ગયા. એની પત્ની ચાલી શકે નહિં, એટલે એણે એવી હાથ ગાડી રાખી લીધેલી. ફરતાં ફરતાં
તે આઘા નીકળી ગયા, ને વાતોમાં કાંઈ ધ્યાન રહ્યું નહિ, એવામાં તરસાદ આવ્યેા, અને પાછા ફરાય તેવું રહ્યું નહિં.
{{gap}}એ પડખેના કોઈના ઝુંપડામાં આશ્રય લેવા ગયાં,
{{gap}}પણ ત્યાં એક નવી નવાઈની વાત દીઠી. ઝુંપડામાં સાદી ગરીબી બધે દેખાતી હતી. સાધનો પણ એવાં જ હતા. છતાં ત્યાં બેઠેલ દંપતીના મન જાણે ભરેલાં લાગતાં હતાં. એક બે સુંદર છે।કરાં પણ ત્યાં રમતાં હતાં.
{{gap}}પેલા માણસને લાગ્યું કે આ ઘરમાં ગરીબી તો છે, પણ આ ગરીબી સહન કરવાની છે, એવી સમજણ પણ છે, ને તેથી આંહીં કટુતા નથી.
{{gap}}એવામાં એને નવી વાત મળી. ઘરની સ્ત્રી લંગડી હતી. અને એનો પતિ બહુ સાધન સંપન્ન ન હતો. તેણે ઘર આંગણે બચ્ચાંને રમતાં જોઈને એમને પૂછ્યું
પણ ખરું, તમને આ છોકરાંઆને લીધે, આવી અપંગ અવસ્થામાં બહુ હેરાનગતી થતી હશે?
{{gap}}દંપતીએ પ્રેમથી જવાખ વાળ્યો : 'ના ભાઈ, ઉલટાનું અમારું આ અપંગપણુ, એમને લીધે સહી શકાય તેવું લાગે છે. કદાચ જીવનને સ્થિર શાંત ને
પ્રેમાળ બનાવવા માટે, બાળકની જરૂરિયાત પણ છે. લોકો સંતાન માટે કાંઈ અમસ્તા ઝંખતા હશે ?’
{{gap}}ત્યાર પછી બીજે દિવસે આ સૈનિક તો ઘેર ગયો. પણ ત્યારથી એના જીવનમાં નવો વિચાર પ્રવેશ્યો.<noinclude></noinclude>
o8ldsmtd0tzwcsid3wee14inqtzm6o2
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૭
104
73023
222474
222085
2026-06-05T16:24:14Z
Amvaishnav
156
/* Proofread */
222474
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Amvaishnav" />'''<hr>{{rh|૬૮||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>એને થયું કે જીવનમાં જે મળ્યું હોય, પ્રયત્ન કરવા છતાં જે આવી મળ્યું હોય, તે પ્રત્યે બહુ ફરિયાદ ન કરવાથી જ, જીવનને સુખી બનાવી શકાય તેમ છે.
{{gap}}ત્યારથી એણે પોતાના જીવનમાં કટુતા છોડી દીધી. આપણને હાલતાં ને ચાલતાં, માણસો પાસેથી જે કડવી વાણી સાંભળવા મળે છે તે કડવી વાણીના
મૂળમાં તો માણસને જીવન પ્રત્યેનો અસંતોષ જવાબદાર હોય છે.
{{gap}}આ અસંતોષ માટે જેટલી જવાબદારી એની પોતાની હોય, એમાં એ સુધારો કરે, તો પણ ઘણો ફેરફાર થઈ શકે.
{{gap}}આ સૈનિકે ત્યાર પછી સુખી જીવન વ્યવહાર ચલાવ્યેા. તેણે નોંધ્યું છે કે સોમાંથી નવાણું ટકા માણસો પોતાના અજ્ઞાનથી પોતે દુઃખી થાય છે.
{{gap}}પણ જયારે જ્યારે આપણને બહુ જ દુઃખનો અનુભવ થાય, ત્યારે મનને આ સવાલ પૂછવો : 'આના કરતાં વધારે દુઃખમય બનાવો દુનિયામાં બને છે કે નહિ ?' આ પ્રશ્ન નવેા જ પ્રકાશ દેશે !
{{gap}}તે સૈનિકે પોતાની રોજનીશીમાં બીજી આ વાત નોંધી છે કે, કોઈ પણ તક, જો કોઇનું સારૂં થઈ શકે તેવી, તમારા જીવનમાં આવી ચડે, તો કોઈ પણ
હિસાબે, એ તકને જવા દેતા નહિં.
{{gap}}આવી અનેક તકે તમે ભેગી કરશો, તો એમાંથી જ તમને, તમારા જીવન સંતાષનું એક પરમ ઔષધ મળી રહેશે !
{{સ-મ| |★ | }}<noinclude></noinclude>
46wh3han6we2zl3ttvmslegy0afch4h
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૮
104
73024
222455
222086
2026-06-05T15:25:09Z
Meghdhanu
3380
/* Proofread */
222455
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Meghdhanu" /></noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૧૬ ]</big></big> | }}
{{સ-મ| |<big><big>બધે જ માનવતા !</big></big> | }}
{{gap}}જો'''ઉત્તરધ્રુવ''' પ્રદેશમાં બનેલી આ એક ઘટના છે. એક
વખત એવું બન્યું એક શિકારી શિકાર કરવા નીકળ્યો.
{{gap}}ત્યાં તો શિકાર એ જ જીવન છે. અને એ જ
ધાન્ય ભંડાર પણ છે.
{{gap}}શિકારીએ દૂર દૂર એક રીંછનું જોડું જેયું. તે
ધીમે ધીમે ચોરવાટે ત્યાં પહોંચ્યો. એના જેવો
દ્વિતીય શિકારી ત્યાં બીજો કોઈ ન હતો. એટલે એણે
થોડીવારમાં ભાલો ફેંકીને રીંછને વીંધી નાખ્યું.
{{gap}}સામાન્ય રીતે બીજું પ્રાણી ભયનું માર્યું આવે
પ્રસંગે નાસી જાય છે. પણ આ જોડામાં જે માદા
બાકી રહી ગઈ, તે ભાગવાને બદલે, ત્યાં પોતાના
જીવનસાથીની સંગાથે બેસી જ રહી!
{{gap}}શિકારીએ જાણ્યું કે થોડા વખત પછી એ ચાલી
જશે, એટલે ત્યારે શિકાર લઈ આવવો ઠીક પડશે.
{{gap}}એ ત્યાં રાહ જોતો બેઠો રહ્યો. પણ ઘણો વખત
થયા છતાં માદા ત્યાંથી ખસી નહિ !
{{nop}}<noinclude></noinclude>
4kafr12plytlu9t1bkku70fr4quyuk3
222456
222455
2026-06-05T15:25:34Z
Meghdhanu
3380
222456
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Meghdhanu" /></noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૧૬ ]</big></big> | }}
{{સ-મ| |<big><big>બધે જ માનવતા !</big></big> | }}
{{gap}}'''ઉત્તરધ્રુવ''' પ્રદેશમાં બનેલી આ એક ઘટના છે. એક
વખત એવું બન્યું એક શિકારી શિકાર કરવા નીકળ્યો.
{{gap}}ત્યાં તો શિકાર એ જ જીવન છે. અને એ જ
ધાન્ય ભંડાર પણ છે.
{{gap}}શિકારીએ દૂર દૂર એક રીંછનું જોડું જેયું. તે
ધીમે ધીમે ચોરવાટે ત્યાં પહોંચ્યો. એના જેવો
દ્વિતીય શિકારી ત્યાં બીજો કોઈ ન હતો. એટલે એણે
થોડીવારમાં ભાલો ફેંકીને રીંછને વીંધી નાખ્યું.
{{gap}}સામાન્ય રીતે બીજું પ્રાણી ભયનું માર્યું આવે
પ્રસંગે નાસી જાય છે. પણ આ જોડામાં જે માદા
બાકી રહી ગઈ, તે ભાગવાને બદલે, ત્યાં પોતાના
જીવનસાથીની સંગાથે બેસી જ રહી!
{{gap}}શિકારીએ જાણ્યું કે થોડા વખત પછી એ ચાલી
જશે, એટલે ત્યારે શિકાર લઈ આવવો ઠીક પડશે.
{{gap}}એ ત્યાં રાહ જોતો બેઠો રહ્યો. પણ ઘણો વખત
થયા છતાં માદા ત્યાંથી ખસી નહિ !
{{nop}}<noinclude></noinclude>
iiz27fm4f9ch5p99pxmvuogtrs4tbnd
222468
222456
2026-06-05T15:54:24Z
Amvaishnav
156
/* Validated */
222468
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Amvaishnav" /></noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૧૬ ]</big></big> | }}
{{સ-મ| |<big><big>બધે જ માનવતા !</big></big> | }}
{{gap}}'''ઉત્તરધ્રુવ''' પ્રદેશમાં બનેલી આ એક ઘટના છે. એક
વખત એવું બન્યું એક શિકારી શિકાર કરવા નીકળ્યો.
{{gap}}ત્યાં તો શિકાર એ જ જીવન છે. અને એ જ
ધાન્ય ભંડાર પણ છે.
{{gap}}શિકારીએ દૂર દૂર એક રીંછનું જોડું જેયું. તે
ધીમે ધીમે ચોરવાટે ત્યાં પહોંચ્યો. એના જેવો
દ્વિતીય શિકારી ત્યાં બીજો કોઈ ન હતો. એટલે એણે
થોડીવારમાં ભાલો ફેંકીને રીંછને વીંધી નાખ્યું.
{{gap}}સામાન્ય રીતે બીજું પ્રાણી ભયનું માર્યું આવે
પ્રસંગે નાસી જાય છે. પણ આ જોડામાં જે માદા
બાકી રહી ગઈ, તે ભાગવાને બદલે, ત્યાં પોતાના
જીવનસાથીની સંગાથે બેસી જ રહી!
{{gap}}શિકારીએ જાણ્યું કે થોડા વખત પછી એ ચાલી
જશે, એટલે ત્યારે શિકાર લઈ આવવો ઠીક પડશે.
{{gap}}એ ત્યાં રાહ જોતો બેઠો રહ્યો. પણ ઘણો વખત
થયા છતાં માદા ત્યાંથી ખસી નહિ !
{{nop}}<noinclude></noinclude>
8xdp3tyi737mf5c9bqzrw77puniy7h5
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૭૯
104
73025
222459
222087
2026-06-05T15:34:11Z
Meghdhanu
3380
/* Proofread */
222459
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|૭૦||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>
{{gap}}એટલે એને ડરાવવા માટે એણે અવાજો કર્યા,
ઘા કર્યા. પોતે દોડતો આગળ વધ્યો, ને જાણે એને
પણ ભાલાથી મારી દેવી હોય એવો દેખાવ કર્યો. પણ
પેલી માદા ત્યાંથી ખસી તો નહિ, પણ એવા કરૂણ
રૂદનથી એ ત્યાં બેઠી રડતી હતી કે, શિકારીનું અંતર
એ સાંભળીને વિંધાઈ ગયું !
{{gap}}તેણે વિચાર્યું કે શિકાર બીજે દિવસે આવીને
લઈ જવો એ વધારે યોગ્ય છે.
{{gap}}એટલે એ વખતે શિકાર ત્યાં છોડીને એ પાછો
ચાલી ગયા.
{{gap}}બીજે દિવસે એ ત્યાં આવ્યો, તો માદા હજી પણ
ત્યાં બેઠી હતી. હવે એ રૂદન કરતી ન હતી. પણ,
પોતે જ જાણે રૂદનની આબેહૂબ મૂર્તિ બની ગઈ
હતી. શિકારી આગળ વધ્યો. તેને પોતાનો શિકાર
ત્યાં મૂકી દેવો પોસાય તેમ ન હતો.
{{gap}}પણ માદાએ એવી કરુણ રૂદનમય દૃષ્ટિથી એની
સામે જોયું કે એ આગળ વધી શક્યો નહિ.
{{gap}}એને લાગ્યું કે એક વધુ દિવસ પસાર થશે તો કાંઈ
વાંધો નથી. એવા હિમમય પ્રદેશમાં વસ્તુઓને સડો ભાગ્યે
જ લાગે. એટલે એ દિવસે પણ તે પાછો ફરી ગયો!
{{gap}}ત્રીજે દિવસે એ આવ્યો. માદા હજી ત્યાં બેઠી
હતી. એની દૃષ્ટિની કરુણતા એવી વેધક બની ગઈ
હતી, કે શિકારી ત્રીજે દિવસે પણ પાછો ફરી ગયો.
{{gap}}એની એ દૃષ્ટિમાં જાણે કરુણ પ્રેમનો એક મહાન
કવિતાગ્રંથ વાણી પામી રહ્યો હતો!
{{nop}}<noinclude></noinclude>
1jq9fli97chf4ekcsewcyltqo1wyd15
222469
222459
2026-06-05T15:55:39Z
Amvaishnav
156
/* Validated */
222469
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Amvaishnav" />'''<hr>{{rh|૭૦||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>
{{gap}}એટલે એને ડરાવવા માટે એણે અવાજો કર્યા,
ઘા કર્યા. પોતે દોડતો આગળ વધ્યો, ને જાણે એને
પણ ભાલાથી મારી દેવી હોય એવો દેખાવ કર્યો. પણ
પેલી માદા ત્યાંથી ખસી તો નહિ, પણ એવા કરૂણ
રૂદનથી એ ત્યાં બેઠી રડતી હતી કે, શિકારીનું અંતર
એ સાંભળીને વિંધાઈ ગયું !
{{gap}}તેણે વિચાર્યું કે શિકાર બીજે દિવસે આવીને
લઈ જવો એ વધારે યોગ્ય છે.
{{gap}}એટલે એ વખતે શિકાર ત્યાં છોડીને એ પાછો
ચાલી ગયા.
{{gap}}બીજે દિવસે એ ત્યાં આવ્યો, તો માદા હજી પણ
ત્યાં બેઠી હતી. હવે એ રૂદન કરતી ન હતી. પણ,
પોતે જ જાણે રૂદનની આબેહૂબ મૂર્તિ બની ગઈ
હતી. શિકારી આગળ વધ્યો. તેને પોતાનો શિકાર
ત્યાં મૂકી દેવો પોસાય તેમ ન હતો.
{{gap}}પણ માદાએ એવી કરુણ રૂદનમય દૃષ્ટિથી એની
સામે જોયું કે એ આગળ વધી શક્યો નહિ.
{{gap}}એને લાગ્યું કે એક વધુ દિવસ પસાર થશે તો કાંઈ
વાંધો નથી. એવા હિમમય પ્રદેશમાં વસ્તુઓને સડો ભાગ્યે
જ લાગે. એટલે એ દિવસે પણ તે પાછો ફરી ગયો!
{{gap}}ત્રીજે દિવસે એ આવ્યો. માદા હજી ત્યાં બેઠી
હતી. એની દૃષ્ટિની કરુણતા એવી વેધક બની ગઈ
હતી, કે શિકારી ત્રીજે દિવસે પણ પાછો ફરી ગયો.
{{gap}}એની એ દૃષ્ટિમાં જાણે કરુણ પ્રેમનો એક મહાન
કવિતાગ્રંથ વાણી પામી રહ્યો હતો!
{{nop}}<noinclude></noinclude>
ejqut9otp5m7eydms2pzsipey2uky59
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૮૦
104
73026
222457
222088
2026-06-05T15:30:00Z
Snehrashmi
2103
/* Proofread */
222457
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|બધે જ માનવતા !||૭૧}}<hr>'''</noinclude>
{{gap}}ચોથો દિવસ, હવે તો માદાની આસપાસની હવામાંથી
પણ જાણે રૂદનના પડઘા સંભળાતા હતા.
{{gap}}પાંચમો દિવસ, છઠ્ઠો દિવસ, સાતમો દિવસ, એક
પછી એક દિવસો ચાલ્યા.
{{gap}}પણ માદા હજી ત્યાં બેઠી હતી – પોતાના જીવન
સાથીની પાસે ! કેવળ રૂદનની પ્રતિમા બનીને; આંસુ
માંથી ઊભી થયેલી મૂર્તિ બનીને!
{{gap}}આઠમો દિવસ આવ્યો. આજે શિકારી નિશ્ચય
કરીને આવ્યો હતો. આજે એ માદાને કાઢવાનો હતો.
શિકાર હાથ કરવાનો હતો.
{{gap}}એ આવ્યો, આગળ વધ્યો, પણ જેવી એની
દૃષ્ટિ પેલી માદા ઉપર પડી કે, એનું હૃદય જાણે પાણી
પાણી થઈ ગયું !
{{gap}}પોતાના જ હૃદયમાંથી ઊઠતો હોય તેવો કોઈ
અકથ્ય વિલાપ એને સંભળાઈ રહ્યો હતો! એનાથી
એ સહન થતો ન હતો.
{{gap}}તે પાતે ત્યાંથી રડતો રડતો જ પાછો ફરી ગયો.
તેણે પોતાનું ભાલું ફેંકી દીધું. ત્યાંથી એ ભારે હૈયે,
શિકાર ત્યાં જ છોડી દઈ ને, ઘર તરફ પાછો ચાલ્યો ગયો.
{{gap}}માદાને પ્રેમ જીત્યો હતો. શિકારીની માનવતા
જાગી હતી.
{{gap}}હિમમય આખો પ્રદેશ આ એક અનોખી ઘટનાને
નિહાળતાં જાણે પુલકિત થઈ ગયો હતો!<noinclude></noinclude>
k71jy0hjgrqj9jy6htom5124pndzbdj
222458
222457
2026-06-05T15:31:33Z
Snehrashmi
2103
222458
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|બધે જ માનવતા !||૭૧}}<hr>'''</noinclude>
{{gap}}ચોથો દિવસ, હવે તો માદાની આસપાસની હવામાંથી
પણ જાણે રૂદનના પડઘા સંભળાતા હતા.
{{gap}}પાંચમો દિવસ, છઠ્ઠો દિવસ, સાતમો દિવસ, એક
પછી એક દિવસો ચાલ્યા.
{{gap}}પણ માદા હજી ત્યાં બેઠી હતી – પોતાના જીવન
સાથીની પાસે ! કેવળ રૂદનની પ્રતિમા બનીને; આંસુ
માંથી ઊભી થયેલી મૂર્તિ બનીને!
{{gap}}આઠમો દિવસ આવ્યો. આજે શિકારી નિશ્ચય
કરીને આવ્યો હતો. આજે એ માદાને કાઢવાનો હતો.
શિકાર હાથ કરવાનો હતો.
{{gap}}એ આવ્યો, આગળ વધ્યો, પણ જેવી એની
દૃષ્ટિ પેલી માદા ઉપર પડી કે, એનું હૃદય જાણે પાણી
પાણી થઈ ગયું !
{{gap}}પોતાના જ હૃદયમાંથી ઊઠતો હોય તેવો કોઈ
અકથ્ય વિલાપ એને સંભળાઈ રહ્યો હતો! એનાથી
એ સહન થતો ન હતો.
{{gap}}તે પાતે ત્યાંથી રડતો રડતો જ પાછો ફરી ગયો.
તેણે પોતાનું ભાલું ફેંકી દીધું. ત્યાંથી એ ભારે હૈયે,
શિકાર ત્યાં જ છોડી દઈ ને, ઘર તરફ પાછો ચાલ્યો ગયો.
{{gap}}માદાને પ્રેમ જીત્યો હતો. શિકારીની માનવતા
જાગી હતી.
{{gap}}હિમમય આખો પ્રદેશ આ એક અનોખી ઘટનાને
નિહાળતાં જાણે પુલકિત થઈ ગયો હતો!
{{સ-મ||★|}}<noinclude></noinclude>
jwzxyuu3h01z32bmteiocx3otx99wcd
222461
222458
2026-06-05T15:37:05Z
Meghdhanu
3380
/* Validated */
222461
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|બધે જ માનવતા !||૭૧}}<hr>'''</noinclude>
{{gap}}ચોથો દિવસ, હવે તો માદાની આસપાસની હવામાંથી
પણ જાણે રૂદનના પડઘા સંભળાતા હતા.
{{gap}}પાંચમો દિવસ, છઠ્ઠો દિવસ, સાતમો દિવસ, એક
પછી એક દિવસો ચાલ્યા.
{{gap}}પણ માદા હજી ત્યાં બેઠી હતી – પોતાના જીવન
સાથીની પાસે ! કેવળ રૂદનની પ્રતિમા બનીને; આંસુમાંથી
ઊભી થયેલી મૂર્તિ બનીને!
{{gap}}આઠમો દિવસ આવ્યો. આજે શિકારી નિશ્ચય
કરીને આવ્યો હતો. આજે એ માદાને કાઢવાનો હતો.
શિકાર હાથ કરવાનો હતો.
{{gap}}એ આવ્યો, આગળ વધ્યો, પણ જેવી એની
દૃષ્ટિ પેલી માદા ઉપર પડી કે, એનું હૃદય જાણે પાણી
પાણી થઈ ગયું !
{{gap}}પોતાના જ હૃદયમાંથી ઊઠતો હોય તેવો કોઈ
અકથ્ય વિલાપ એને સંભળાઈ રહ્યો હતો ! એનાથી
એ સહન થતો ન હતો.
{{gap}}તે પોતે ત્યાંથી રડતો રડતો જ પાછો ફરી ગયો.
તેણે પોતાનું ભાલું ફેંકી દીધું. ત્યાંથી એ ભારે હૈયે,
શિકાર ત્યાં જ છોડી દઈ ને, ઘર તરફ પાછો ચાલ્યો ગયો.
{{gap}}માદાનો પ્રેમ જીત્યો હતો. શિકારીની માનવતા
જાગી હતી.
{{gap}}હિમમય આખો પ્રદેશ આ એક અનોખી ઘટનાને
નિહાળતાં જાણે પુલકિત થઈ ગયો હતો !
{{સ-મ||★|}}<noinclude></noinclude>
6xxuvpiwmvq2ywuwuzfdyjgb5g9d15l
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૮૧
104
73027
222462
222089
2026-06-05T15:37:26Z
Snehrashmi
2103
/* Proofread */
222462
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૭૨||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૭૨}}<hr>'''</noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૧૭ ]</big></big><br/><big><big>સત્યનું દર્શન !</big></big>|}}
<br/>
{{gap}}'''એ''' શું હશે એના વિષે દરેકનો અનુભવ જુદો
જુદો હોઈ શકે. ઘણીવખત જ્યારે નીરવ રાત્રિ શાંત
રીતે વહેતી હોય છે, ચારે તરફની સૃષ્ટિ અંધાર
પછેડામાં છૂપાઈ ગઈ હોય છે, અને આકાશના
અસંખ્ય તારાઓ, કેવળ પોતાના પ્રકાશવાથી પણ
દુનિયાને આનંદ આપી રહ્યા હોય છે, ત્યારે મને
એક વાત સ્ફુરી આવે છે. જે પંથ કાપ્યો, તે પંથનાં
સંકટો તે વખતે વિહ્વળતા આપી રહ્યાં હતાં; પણ
આજે એમનું સ્થાન શું છે ?
{{gap}}આજે જાણે એ સંકટો, મને પોતાના સ્વજનની
પેઠે, ફરીને બોલાવી રહ્યાં છે!
{{gap}}એ વખતે મને થાય છે, જીવનને એકડે એકથી
શરૂ કરવાનો આનંદ, જો પાછો ફરીને હું પ્રાપ્ત
કરી શકતો હોઉં ! ઘણી વખત એમ થાય છે કે, હું
આગળ ધપવા માટે પ્રયત્ન કરતો હોઉં, આશા મળતી<noinclude></noinclude>
j6obsy56yicnxbqpduucdn00130fdnv
222463
222462
2026-06-05T15:37:53Z
Snehrashmi
2103
222463
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Snehrashmi" /></noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૧૭ ]</big></big><br/><br/><big><big>સત્યનું દર્શન !</big></big>|}}
<br/>
{{gap}}'''એ''' શું હશે એના વિષે દરેકનો અનુભવ જુદો
જુદો હોઈ શકે. ઘણીવખત જ્યારે નીરવ રાત્રિ શાંત
રીતે વહેતી હોય છે, ચારે તરફની સૃષ્ટિ અંધાર
પછેડામાં છૂપાઈ ગઈ હોય છે, અને આકાશના
અસંખ્ય તારાઓ, કેવળ પોતાના પ્રકાશવાથી પણ
દુનિયાને આનંદ આપી રહ્યા હોય છે, ત્યારે મને
એક વાત સ્ફુરી આવે છે. જે પંથ કાપ્યો, તે પંથનાં
સંકટો તે વખતે વિહ્વળતા આપી રહ્યાં હતાં; પણ
આજે એમનું સ્થાન શું છે ?
{{gap}}આજે જાણે એ સંકટો, મને પોતાના સ્વજનની
પેઠે, ફરીને બોલાવી રહ્યાં છે!
{{gap}}એ વખતે મને થાય છે, જીવનને એકડે એકથી
શરૂ કરવાનો આનંદ, જો પાછો ફરીને હું પ્રાપ્ત
કરી શકતો હોઉં ! ઘણી વખત એમ થાય છે કે, હું
આગળ ધપવા માટે પ્રયત્ન કરતો હોઉં, આશા મળતી<noinclude></noinclude>
bre8h96wm30v9sza55rvv8h30qsdq4h
222470
222463
2026-06-05T15:57:33Z
Amvaishnav
156
/* Validated */
222470
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Amvaishnav" /></noinclude><br/>
<br/>
<br/>
<br/>
{{સ-મ| |<big><big>[ ૧૭ ]</big></big><br/><br/><big><big>સત્યનું દર્શન !</big></big>|}}
<br/>
{{gap}}'''એ''' શું હશે એના વિષે દરેકનો અનુભવ જુદો
જુદો હોઈ શકે. ઘણીવખત જ્યારે નીરવ રાત્રિ શાંત
રીતે વહેતી હોય છે, ચારે તરફની સૃષ્ટિ અંધાર
પછેડામાં છૂપાઈ ગઈ હોય છે, અને આકાશના
અસંખ્ય તારાઓ, કેવળ પોતાના પ્રકાશવાથી પણ
દુનિયાને આનંદ આપી રહ્યા હોય છે, ત્યારે મને
એક વાત સ્ફુરી આવે છે. જે પંથ કાપ્યો, તે પંથનાં
સંકટો તે વખતે વિહ્વળતા આપી રહ્યાં હતાં; પણ
આજે એમનું સ્થાન શું છે ?
{{gap}}આજે જાણે એ સંકટો, મને પોતાના સ્વજનની
પેઠે, ફરીને બોલાવી રહ્યાં છે!
{{gap}}એ વખતે મને થાય છે, જીવનને એકડે એકથી
શરૂ કરવાનો આનંદ, જો પાછો ફરીને હું પ્રાપ્ત
કરી શકતો હોઉં ! ઘણી વખત એમ થાય છે કે, હું
આગળ ધપવા માટે પ્રયત્ન કરતો હોઉં, આશા મળતી<noinclude></noinclude>
f6j3l8ekkyrakiejys9jsty9tgkdqi6
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૮૨
104
73029
222465
222097
2026-06-05T15:43:06Z
Snehrashmi
2103
/* Proofread */
222465
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|સત્યનું દર્શન !||૭૩}}<hr>'''</noinclude>હોય, નિરાશા પણ સાંપડતી રહેતી હોય, કોઈ સ્વજન
જેવા સજ્જનનો હાથનો ટેકો મળ્યો હોય, કોઈ
દુર્જને વળી, ભૂલ વિના હેરાનગતી આપવામાં આનંદ
માન્યો હોય, અનેક સંકટો અને સાધન વિહીનતાઓ
વચ્ચે થોડી થોડી ચોરાયલી પળોમાં, બે ચાર મનોરમ
કાવ્ય પંક્તિઓ સ્ફુરી જતી હોય, માંડ માંડ આઠ
દસની ઓરડીમાં બે ચાર ઠેકાણે ઉપરથી ટપકતા
વરસાદ પાણીમાં, હું કાગળિયાં આમ તેમ ફેરવતો
હોઉં, ને મારી લખેલી કવિતાની બે ચાર લીટીઓ
છેકાઈ ન જાય એટલા માટે એમને છાતી સરસી
રાખતો હોઉં – મને ઘણી વખત થાય છે, મારું એવું
જીવન મને હવે ક્યારે પાછું મળે ?
{{gap}}સિદ્ધિ જેવું કાંઈક દેખીને તો મને હવે એમાં
વૃદ્ધાવસ્થાના ધોળા નિમાળા દેખાય છે!
{{gap}}સંભવિત છે કે, માણસ જાતની નબળાઈ, પેલા
કવિજને ગાઈ છે તે – કે જે હોય તેનો અસંતોષ
અને pang for what is not – અને જે નથી તે
વિષેનો તલસાટ, માનવજાતને મળેલી આ કુદરતી
નબળાઈ, કદાચ આમાં કારણ રૂપ હશે જ; પણ બીજો
વિચાર વળી મને એમ આવે છે કે હવે પછી મળનારા
અભિનવ જીવનની જ આ શરૂઆત ન હોય ? જે જીવન
હવે પછી આવવાની સંભાવના છે, તે જીવનની જ આ
શરૂઆત ન હોય? જીવન અનંત છે એ શ્રદ્ધાબીજ
આ વિચાર જન્માવે છે.
{{gap}}એ જે હોય તે. પણ મને ઘણી વખત લાગે છે<noinclude></noinclude>
mar40khiv6did2dxvuvia74t67wqkua
222475
222465
2026-06-05T16:25:40Z
Amvaishnav
156
/* Validated */
222475
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Amvaishnav" />'''<hr>{{rh|સત્યનું દર્શન !||૭૩}}<hr>'''</noinclude>હોય, નિરાશા પણ સાંપડતી રહેતી હોય, કોઈ સ્વજન
જેવા સજ્જનનો હાથનો ટેકો મળ્યો હોય, કોઈ
દુર્જને વળી, ભૂલ વિના હેરાનગતી આપવામાં આનંદ
માન્યો હોય, અનેક સંકટો અને સાધન વિહીનતાઓ
વચ્ચે થોડી થોડી ચોરાયલી પળોમાં, બે ચાર મનોરમ
કાવ્ય પંક્તિઓ સ્ફુરી જતી હોય, માંડ માંડ આઠ
દસની ઓરડીમાં બે ચાર ઠેકાણે ઉપરથી ટપકતા
વરસાદ પાણીમાં, હું કાગળિયાં આમ તેમ ફેરવતો
હોઉં, ને મારી લખેલી કવિતાની બે ચાર લીટીઓ
છેકાઈ ન જાય એટલા માટે એમને છાતી સરસી
રાખતો હોઉં – મને ઘણી વખત થાય છે, મારું એવું
જીવન મને હવે ક્યારે પાછું મળે ?
{{gap}}સિદ્ધિ જેવું કાંઈક દેખીને તો મને હવે એમાં
વૃદ્ધાવસ્થાના ધોળા નિમાળા દેખાય છે!
{{gap}}સંભવિત છે કે, માણસ જાતની નબળાઈ, પેલા
કવિજને ગાઈ છે તે – કે જે હોય તેનો અસંતોષ
અને pang for what is not – અને જે નથી તે
વિષેનો તલસાટ, માનવજાતને મળેલી આ કુદરતી
નબળાઈ, કદાચ આમાં કારણ રૂપ હશે જ; પણ બીજો
વિચાર વળી મને એમ આવે છે કે હવે પછી મળનારા
અભિનવ જીવનની જ આ શરૂઆત ન હોય ? જે જીવન
હવે પછી આવવાની સંભાવના છે, તે જીવનની જ આ
શરૂઆત ન હોય? જીવન અનંત છે એ શ્રદ્ધાબીજ
આ વિચાર જન્માવે છે.
{{gap}}એ જે હોય તે. પણ મને ઘણી વખત લાગે છે<noinclude></noinclude>
gnwsi6dszfc5bu1uachsurrbj2atsrt
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૮૩
104
73030
222476
222098
2026-06-05T16:32:21Z
Amvaishnav
156
/* Proofread */
222476
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Amvaishnav" />'''<hr>{{rh|૭૪||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>કે નાનકડામાં નાનકડી ઇંટને હાથે ઊપાડીને હું મૂકું, ગોઠવું, ફેરવું, ફરી મૂકું, નિહાળું ને ચથા સ્થાને આવેલી જોઈને બીજી ઈંટ એ પ્રમાણે લાવું, ને એમ
ને એમ, એક સર્વાંગ સુંદર ઇમારતને છેક પાયાથી ટોચ સુધી હું પોતે જ રચું, આવી કોઈક રચનાનો આનંદ હું હમેશાં મેળવ્યા કરું ! મને તો, આવું જીવન જીવવાનો એક અભિલાષ, કોણ જાણે ક્યાંથી આવ્યા જ કરે છે !
{{gap}}મહાન મહાલયોની પ્રાપ્તિ માટેના પુરુષાર્થ ન કરીને, પોતાની ઝુંપડીને મહાલયો માની લેવાની, ને એ પ્રમાણે આગળ ન વધવાની, કોઈ કંગાલ વૃત્તિનો
આ એક પડઘો પણ હોય !
{{gap}}એ શું છે એની મને સમજ નથી. એ શુ નથી એની પણ મને સમજ નથી. મને તો જાણે આમાં જ જીવન દેખાય છે ! પેલાં મારે ત્યાં આવતાં ચકલાં,
માળો નાખે છે, વીખે છે, કોઈ વીખે તો વળી તરણાં લાવે છે, આનંદ કિલ્લોલ કરે છે, ગાતાં જાય છે, ગાંડીઘેલી પોતાની ઇમારત પાછી ઉભી કરે છે, એ
પડે છે તેા વળી પાછાં પુનશ્ચ હરિ ૐ કરતાં શરૂ કરે છે, અને એમ ને એમ, જાણે જીવન સમુદ્રમાં વિહરતાં જણાય છે! કેવળ જીવન હોવાનો, 'જીવન
છે' એટલા જ જ્ઞાનના, આ આનંદ, મને એટલો તો આકર્ષક ને રમણીય લાગે છે કે હું પણ, આ ‘ જીવન છે' એ વિચાર માત્રથી, તમામ વિપત્તિઓને, બધી
વિટંબનાઓને, અન્યાયોને, આપત્તિઓને, કટુ અનુભવોને<noinclude></noinclude>
8bns7641djixrw8g8o70ovc7tdvgy84
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૧૮
104
73083
222438
2026-06-05T15:02:51Z
Snehrashmi
2103
/* Not proofread */
222438
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૧૦૯||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૦૯}}<hr>'''</noinclude>Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri
પ્રસંગ કથાઓ
૧૯
એ નાના હતા ત્યારે પેાતાની માને ગુમાવી બેઠેલેા.
એની મા મરણુ નહિ પામેલી, પણ બીજે સ્થળે ચાલી
ગયેલી. અને એ કથાં ગઈ અને એનું શું થયુ એને
કાંઈ જ પત્તો લાગ્યા નહિ.
પણ જેમ જેમ વખત જતે ગયા તેમ તેમ આ
જુવાનના દિલમાં એની માને એક વખત સેવાની
લગની ઘર કરતી ગઈ.
એ પોતે અરચુરણ પરચુરણ ફેરી કરનારા હતા.
અને પેાતાના ફેરીના ધંધામાં સાથે સાથે માની શોધ
પણ ચલાવી રહ્યો હતા. પણ એમ વર્ષોં ગયાં છતાં
એને આ વાતને કાંઈ પત્તો મળ્યા નહિ. એ નિરાશ
થઈ ગયા. અને એણે આશા પણ છેડી દીધી. એક
વખત એક અકસ્માત અન્ય.
એનાથી કોઈના ઘેર ‘ટેલીફાન' કરવા જતાં
ટેલીફેાન ચાપડી નીચે પડી ગઈ. પણ એ ખુલ્લી
પડેલી ચાપડીના પાના ઉપર એણે શું જોયું ?
લાખાની વસ્તીવાળા શહેરમાં જે માતાને એ
શેાધી રહ્યો હતા, એ માતાનું નામ
નખર એમાં હતાં! એને પેાતાને
શકા જ નહિ પડેલી કે એની મા આ
આવી રીતે રહેતી હશે!
સરનામુ ને ફાન
તે આ વાતની
જ શહેરમાં
કેટલા સુખદ અકસ્માત ! માણસના જીવનમાં
આવા પ્રસંગે આવી જાય, ત્યારે એને કોઈ અગાધ
શક્તિનુ ભાન થતુ રહે તા એના ઉદ્ધાર થઈ જાય !
CC-0. In Public Domain. Gurukul Kangri Collection, Haridwar<noinclude></noinclude>
1i7uah4vw7di1denei8b6bzji8zvkft
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૧૯
104
73084
222439
2026-06-05T15:03:05Z
Snehrashmi
2103
/* Not proofread */
222439
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૧૧૦||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૧૦}}<hr>'''</noinclude>Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri
[ ૨૪ ]
સુખને સમજવાની રીત
એક વખત એક માણસને એવી ઈચ્છા થઈ
આવી કે ખરેખરા સુખી કાણુ છે ને કાં છે તે
શેાધી કાઢવું. એવા સુખી માણસ જ્યાં હોય ત્યાં
જવું ને એની પાસેથી સુખી જીવનના નિયમેા ખરા-
બર શીખી લેવા. પોતે એ નિયમે પ્રમાણે વર્તવું.
અને દુનિયાને પણ એ વાતની જાણ કરીને દુનિયાને
પણ સુખની વાત કહેવી.
આ પ્રમાણે નિશ્ચય કરીને એ માણસ સુખીને
શેાધવા નીકળ્યેા.
પહેલ વહેલાં એ પેાતાના એક ઓળખીતા પાળ-
ખીતા હતા તેને ત્યાં ગયા. એની સાથે જ વિદ્યા
ગ્રહણ કરનારી એક માણસ, ઘણા શ્રીમત થઈ ગયા
હતા. એ બહુ સુખી જણાતા હતા. એટલે એ પહેલાં
તેને ત્યાં ગયા.
પણ ત્યાં જઈને એણે જે જોયું તેજોઈ ને એ છ
થઈ ગયા! એને એક વાતની નવાઈ લાગી. જે છે તે
CC-0. In Public Domain. Gurukul Kangri Collection, Haridwar<noinclude></noinclude>
m0ncjvzok0h2ozn2xlotx6421iguebj
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૦
104
73085
222440
2026-06-05T15:03:18Z
Snehrashmi
2103
/* Not proofread */
222440
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૧૧૧||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૧૧}}<hr>'''</noinclude>Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri
સુખને સમજવાની રીત
કાંઈ નથી, એવી જ જાણે કે હવા
હતી. અને આખા દિવસ બધાં જ
૧
ત્યાં ફેલાઈ ગઈ
માણસે, શી રીતે
જે છે તે વધે, તેની ચિંતામાં પડયાં હતાં! એટલું જ
નહિ, એમાંને કાઈ પણ એક પળની નિરાંત ભાગવતા
ન હતા !
અને તેનું સુખ એ
આને લાગ્યું કે આ ઠેકાણે તેા સુખ હોવાના
સંભવ નથી. એટલે એ એક બીજા એળખીતાને ત્યાં
આંટાફેરા કરવા મડડ્યા. એની પાસે લમી હતી,
તેના કરતાં સત્તા વધારે હતી.
સત્તાના ઉપયેગમાં રહ્યું હતું.
પણ આ માણસે જેરું કે આ ભાઈને મેટામાં
માટી ખીક સત્તા ચાલી જવાની લાગતી હતી! ને તે
સત્તાના જે સમય હતા, તે સમય દરમ્યાન, એ પોતાની
હાક ગજવવામાં જ તલ્લીન થઈ ગયા હતા ! અને
એમાં ને એમાં હેરાન પરેશાન થઇ રહ્યો હતો !
પછી તેા એ પડિતાને ત્યાં ગયા. વિદ્વાનાને ત્યાં
ગયેા. એને આશા હતી કે ત્યાં સુખ હશે ! પણુ
ત્યાં તે એણે શબ્દોની મશ્કરી થતી જોઈ !
રાજદ્વારી પુરુષાને ત્યાં ગયે; ત્યાં બધાની વિટ
બના દીકી. એ ઘણે ઠેકાણે ફર્યા, ગરીમાને ત્યાં પણ
ગયા. ત્યાં વળી મારામારી ને કાપાકાપી એઈ! બધી
જ વાતની ખામી! કાઈ કહેતાં કોઇ માણસ, એને
એવા ન મળ્યું કે જે એના સવાલના સાચા જવાબ
આપે. કોઇ એમ પશુ ન ખેલ્યા કે સુખની સાચી
ઘડી એક વખત એણે માણી હતી ! બધે જ રાદણાં
CC-0. In Public Domain. Gurukul Kangri Collection, Haridwar<noinclude></noinclude>
45nu75o7akm7auy36efirdnddruifd7
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૧
104
73086
222441
2026-06-05T15:03:32Z
Snehrashmi
2103
/* Not proofread */
222441
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૧૧૨||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૧૨}}<hr>'''</noinclude>Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri
ર
સુવણૅ રે ખા
હતાં, કયાંય એક વાતનાં તે બીજે બીજી વાતનાં!
સુખ તે એણે કોઇને ત્યાં ન જોયું. એ તે ઠીક,
પણ એને કાઈ એવું કહેતાર પણ ન મળ્યું કે જે
એક વખત આવી ગયેલી સુખની પળેાને યાદ કરીને,
એની મીઠાશમાં મીઠાશ માણી રહ્યુ હોય ! એ મીડાશ
પણ તરત કડવાશમાં ફેરવાઈ જતી એણે એઇ !
એને શંકા થવા માંડી કે કદાચ સુખ જેવું કાંઈ
કાંય હશે જ નહિ !
પણ સૂર્ય છે તે સૂર્ય શબ્દ આવ્યેા છે. ચંદ્ર
છે તે ચંદ્ર આબ્યા છે. તેમ પ્રીતિ હાય તા પ્રીતિ
આવે. સુખ જેવું કાંઈક હોય તેા જ
વપરાશમાં હાય !
સુખ શબ્દ
એમ કરતાં કરતાં એક વખત એને એક ખરેખરા
તત્ત્વજ્ઞ પુરુષનો ભેટો થઈ ગયા. તેણે તેને પૂછ્યું :
‘ તમે આટલું બધું ફર્યો છે, એમાં તમે સૌથી સુખી
કાને જોયા ?’
પેલેા તત્ત્વજ્ઞાની મેલ્યા : એ વિષે એક જૂની
કથા મને યાદ છે તે હું તમને કહું. તેમાંથી તમને
તરત તમારી વાત સમજાઇ જશે.
તમારી પેઠે જ કોઈ માણસ એક વખત સુખને
રોાધવા નીકળ્યા હતા. જેમ પૈસાને શેાધવા માટે
માણસા નીકળે છે, જેમ મેતીની શોધમાં માણસે
જાય છે, જેમ નવા નવા દેશ નિહાળવા માણસે
ઉપડે છે, તેમ સુખને શેાધવા નીકળે છે. એમાં કાંઈ
નવાઈ નથી.
CC-0. In Public Domain. Gurukul Kangri Collection, Haridwar<noinclude></noinclude>
o397oc2pc55147nvf3mvmwf8d722dlh
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૨
104
73087
222442
2026-06-05T15:03:56Z
Snehrashmi
2103
/* Not proofread */
222442
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૧૧૩||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૧૩}}<hr>'''</noinclude>Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri
સુખને સમજવાની રીત
૧૩
પણ નવાઈ આ વાતની છે, મેની શેાધવાવાળા
મેાતીને ઓળખે છે. તે એનુ વર્ણન આપે છે. પૈસામાં
શું થાધવાનુ છે એ સૌની જાણમાં હોય છે. પશુ
સુખમાં શું શેાધવાનું છે, એમ જો કોઈને બરાબર
પૂછે, તેા કાઈ કહી શકતું નથી.
વળી દરેકનુ સુખ જુદું જુદું નીકળે છે.
પણ હોય, ‘ સુખ
પ્રતીતિ થઈ તે જ
આ બધું એમ બતાવે છે કે જે છે નહિ, તે છે,
એની ભ્રાંતિ રાખવાથી જ જાણે કે આ વસ્તુસ્થિતિ
ઊભી થઈ છે. અથવા તે! આમ
નથી' એવી જે ઘડીએ મનમાં
ઘડીએ મનને ગતિ મળી કે અલ્યા! સુખ કાંક
બીજે છે. પણ એ પ્રતીતિએ એમ બતાવ્યું કે સુખ
કયાં ક છે—ખીજે, એટલે કે મહાર શેાધવા જવાનુ' છે !
પણ આ વાતની ખરી ખૂબી આ છે. જ્યાંથી એ
વિચાર આવે છે તે મનમાં જ સુખ છે. ને મનમાં જ
દુઃખ છે. જે ઘડીએ માણસ જે વસ્તુમાં સુખ
જુએ તે ઘડીએ તે વસ્તુ એને માટે હસતા
ચહેરો ને આનદી હવા પ્રગટ કરે! જે ઘડીએ મન
એમાં દુઃખ જુએ તે જ ઘડીએ એ દુઃખ ને ગ્લાનિભર્યાં
દેખાવ ધારણ કરે !
એમાં વસ્તુને પેાતાને કાંઈ લેવા દેવા નથી ! એ
તે। માણસના મન પ્રમાણે આકાર ધારે છે ને નાચે છે !
અને આ સુખની ખૂબી જુએ. એક જ પળે એક
જ વસ્તુ, એક જણને આનન્દ્વ આપે, બીજાને દુઃખ આપે !
એટલે જેને મન થાય કે સુખ કયાં છે એ એણે
CC-0. In Public Domain. Gurukul Kangri Collection, Haridwar<noinclude></noinclude>
demmvinziujz1y9qv0q9f0uzrbp1762
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૩
104
73088
222443
2026-06-05T15:04:23Z
Snehrashmi
2103
/* Not proofread */
222443
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૧૧૪||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૧૪}}<hr>'''</noinclude>Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri
૧૪
સુ વ
ણું રે ખ
ખરી રીતે જાણવું છે, તેણે આ જાણવું રહ્યુ, કે
તે એ બધે જ છે; અથવા તે કયાંય નથી !
મા
કાં
પણ જે પદાર્થ આવા સર્વવ્યાપક છે, ને જ્યારે
ચાહે ત્યારે જોઈ શકે એટલે કે અનુભવી શકે
તેવા છે, તે પદાર્થને આપણા મન સાથે સીધા સંબંધ
હાવા જોઇએ.
સૂરજને આપણે એક ઠેકાણે દેખીએ; પછી એ જ
વખતે ખીજે ઠેકાણે આપણે એને જોવા મથીએ તે
પણ એને જોઈ ન શકીએ. કારણ કે એને આપણી
ષ્ટિ સાથે સંબંધ છે. આપણી સૃષ્ટિની મર્યાદા તે
એની મર્યાદા મની રહે છે.
પણ સુખનું એવું નથી. સુખને કાઈ અકાલ નથી.
એ ગમે ત્યારે મનમાં આવતુ' દેખાય છે. એને કોઈ
સ્થળનું અ’ધન નથી. એ ગમે ત્યાં પ્રગટી બેસે છે!
એટલે એ કેવળ માણસના મનની વસ્તુ હોવી જોઈ એ.
માટે તમે એને બીજે ન શેાધેા. તમારા મનમાં
શેધા, અને તમારા મનમાં પણ એ કાંઈ બેઠું નથી.
એ તે તમે એને પકડી પકડીને મનમાં મૂકતા રહેા-
વારંવાર મૂકતા રહેા, ત્યારે મન સમજે કે આ આપણે
નિત્ય પાડોશી છે !
આ સંબંધમાં પણ હું તમને એક વાત કહું.
આખી દુનિયા પાપીથી ત્રાસે છે. પાપીને જુએ
અને સૌને ત્રાસ છૂટે! પાપી પણ પાપીથી ડરે!
હવે એક સ્થળ એવું છે, જયાં પાપીથી કેાઈ ડરતુ
નથી. એટલું જ નહિ, કોઈ પાપી આવી ચડે તે એને
CC-0. In Public Domain. Gurukul Kangri Collection, Haridwar<noinclude></noinclude>
l45399wn616w5s0byqhy1grpgu1cgyh
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૪
104
73089
222444
2026-06-05T15:04:48Z
Snehrashmi
2103
/* Not proofread */
222444
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Snehrashmi" />'''<hr>{{rh|૧૧૫||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૧૫}}<hr>'''</noinclude>:
Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri
સુખને સમજવાની રીત
ત્યાં મહાત્સવ મંડાય છે!
૧૫
એ સ્થળનું નામ પણ નવાઈ ઉપજાવે તેવું છે.
પેનું નામ પશ્ચાત્તાપની ભૂમિ !
પશ્ચાત્તાપની ભૂમિના તે મહિમા જ એ ! જે
અને ત્યાં મેટા પાપી આવે, તે મેટો ઉત્સાહ પ્રગટે !
એની એ ભૂમિમાં દરેક પાવન થઈને જાય. એટલે
પશ્ચાત્તાપની ભૂમિને પાપીને દેખતાં આનંદ થાય !
એક કવિએ એક વખત કહ્યું કે હે ભગવાન !
તારી આ વાત તે હું રહી રહીને સમયે, અને તે
પણ કેટલી મેડી સમયે.
મને આટલી મેાડી ખબર પડી કે, માસમાં
-રહેલા જ્ઞાનના સાચાખળની કસેાટી કરવા માટે ઈશ્વરે
મૂર્ખાએ પેદા કર્યા છે!
જેમની પાસે સાચું જ્ઞાન નહિ હાય, એ બધા તે
મૂરખાઓની હાજરીમાં સ્વભાવ ગુમાવી એસવાના !
હસવાના તેા કેવળજ્ઞાનીએ ! ખેલે, મૂર્ખાઈ,
જે ખરી રીતે કષ્ટદાયક ગણાય છે, તે પણ જ્ઞાનીઓને,
આ પ્રમાણે સુખ પ્રગટાવી જાય છે !
એટલે માણસને સુખ મળશે કે નહિ મળે તેને
આધાર જેમ એનું મન છે, તેમ એ સુખને સાગર
જોઈ ને એમાં રમમાણ રહેશે કે કાંઠે કાંઠે ફરતે ફરશે
તેના આધાર પણ એનું મન જ છે!
એ મનને મેળવા એટલે સુખ જ સુખ !
પછી તે જે દુ:ખ ગણાતુ હશે, તે પણ સુખ
માટે આવેલું જણાશે.
*
CC-0. In Public Domain. Gurukul Kangri Collection, Haridwar<noinclude></noinclude>
d2xv4vx8e05792qhhme2z2yg01lthoz
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૫
104
73090
222445
2026-06-05T15:08:19Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222445
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" /></noinclude>
[ ૨૫ ]
જરૂરિયાતાની મર્યાદા એ જ શાસન !
ચીનમાં એક માદશાહ થઈ ગયા. તેનું નામ વેન
વાંગ. એક વખત એક દયાળુ વૃદ્ધ ડાહ્યો અનુભવી.
માણસ એણે જોયા. એ નદી કિનારે બેઠા બેઠા શાંત-
પાણી જોયા કરતા હતેા.
બાદશાહે તેને કહ્યું: તમે આંહીં. આવી રીતે
બેઠા છે, જયારે બીજા અનેક માણસે નદીમાં જાળ
નાખીને પોતાના ધંધા કરે છે, ને જીવનનિર્વાહનાં
સાધન પ્રાપ્ત કરે છે, તે આવી રીતે શાંત બેઠા રહેવું
એ તો આળસને નાતરવા જેવુ' છે ! '
પેલા માણસે જવાખ વાળ્યા: • નામદાર ! જે
ધમાલ કરે છે તે ખેાટી ધમાલ કરે છે, જીવનનિર્વાહ
માટે કુદરત એટલી ઘેાડી :વારમાં અને થાડી મહેનતે
દરેકને એના બદલે આપી દે છે, કે પછીની મહેનત
એ જીવનનિર્વાહની મહેનત રહેતી નથી. એ તેા જીવન
તૃષ્ણાની ધમાલ થઈ રહે છે. ને એવી ધમાલ કરીને જ
માણસાએ એક પ્રકારની ખાધ ઊભી કરી છે. પણ<noinclude></noinclude>
rd3sa471u3gir9t5f0rghli4yyyqgvl
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૬
104
73091
222446
2026-06-05T15:15:05Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222446
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|જરૂરિયાતોની મર્યાદા એ જ શાસન !||૧૧૭}}<hr>'''</noinclude>જેનું મન પૂરાવા માગતું નથી, તેનું ઉત્પાદન વધે
તેા એના મનનો ખાડો પણ એટલે જ વધવાનો છે !”
માદશાહને આ માણસની ફિલસુફી સમજવા
જેવી લાગી. એ જે વ્યવહારમાં સૂકાય તે તે ઘણી
ખાટી સ્પર્ધાઓ અટકી જાય. તા સૌને જીવન પૂરતું
મળે, ને કાઈના મનમાં, મને મળ્યું નહિ એવું ન રહે.
એવી હવા તેા સુશાસન ઊભું કરે!
એટલે બાદશાહે વિચાર કર્યો કે, આ માણસને જે
શાસનમાં મૂકવામાં આવે તેા એ પેાતાના વ્યક્તિત્વથી
જ ઘણું કરી શકે.
પણ શાસનઅધિકારીએની વચ્ચે એને એકદમ લઈ
જવા એ ઠીક ન હતું. તેથી એણે રાજધાનીમાં પાછા
ફર્યા પછી અધિકારીઓને વાત કરી કે મે એક એવા
માણસ જોયા છે, જે સ્પર્ધામાં માનતા નથી ! જે એમ
કહે છે કે, સૌ જો પાતપોતાની ખરી ઉપયેાગિતા પ્રમાણે
કામ કરે, તેા દુનિયામાં એક શાંતિભરી હવા આવે !
૮ પણ એકની ઉપયેાગિતા ખીજાથી જુદી પડેતેનું શું?
અધા એક જ ધેારણ સ્વીકારે એ શી રીતે શકય બને ?’
બાદશાહે કહ્યું: - તમારી વાત તેા સાચી છે; પણ
એક પ્રચેગ લેખે આ માણસને અજમાવવા હાય તા
એમાં પણ કાંઈ ખાટું નથી !'
શાસન અધિકારીઓને આ પ્રમાણે પોતાની સત્તામાં
કાઈ ભાગ પડાવે તે વાત રૂચતી ન આવી.
બાદશાહે થેાડા દિવસ પછી એક નવી જુક્તિ કરી.
તેણે અધિકારીઓને કહ્યું કે મને સ્વપ્નામાં<noinclude></noinclude>
gnjfyi8j6vkm5fogw0c3qhbmhcukn3i
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૭
104
73092
222447
2026-06-05T15:16:00Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222447
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|૧૧૮||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>આપણા પિતામહ દેખાયા. એ તેા જાણે ઠીક, પણ
એમણે કેટલીક વાતા કરી. પણ આપણે એવી ભ્રમજાળને
કયાં વળગી રહીએ છીએ ?
શાસન અધિકારીઓએ કહ્યું: ‘ અરે! એવું હોય
નામદાર ! આપણે ત્યાં તે આવાં સ્વપ્નાંનો ઘણા
મહિમા છે!’
બાદશાહે કહ્યું: ‘ એમ ?’
‘ત્યારે નહિ નામદાર ? જૂના વખતમાં તે ઘણી
વખત આવાં સ્વપ્નાંએ માગ બતાવ્યા છે !'
બાદશાહ વેનવાંગે ધીમેથી કહ્યું: ‘તે તે આપણે
એમને માન આપવું ઘટે છે. સ્વપ્નામાં એમ આવ્યું
છે કે, સાચા અધિકારી માણસે રાજશાસનના નિયમે
ફેરવતા રહે છે. તે એ ફેરવવા માટે દેશના અનુભવી,
વ્યવહારું, ડાહ્યા માણસેાને વારંવાર નાતરે છે ! એટલે
આપણે પણ પેલા માણસને ખેલાવીએ. જોઈ એ એને
શું કહેવાનુ છે ?’
પેાતાના જ વેણુથી બંધાઈ ગયા હતા એટલે શાસન
અધિકારીએ હવે કાંઈ ખેાલી શકયા નહિ, ને એવી
રીતે શહેનશાહે પેલા વૃદ્ધ માણસને બેલાબ્યા.
પણ આ માણસની શાસનરીતિ નવી નવાઈની
નીકળી. તેણે જે પ્રચલિત ધારાએ હતા તેમાં મહુ
આછા ફેરફાર કર્યો. એણે કહ્યું કે તમે જૂનાને ખદલે
નવા ધારા મૂકે છે, પણ તેથી કાંઈ જૂના માણસા ને
અદલે નવાં માણસેા મૂકતા નથી, અને તેથી માણસે
તે! જૂના ધારામાંથી જેમ રસ્તા શોધી કાઢતા હતા,<noinclude></noinclude>
s8j79orev9fisuhaxlnb81dh7leuxs8
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૮
104
73093
222448
2026-06-05T15:17:02Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222448
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|૧૧૯||જરૂરિયાતોની મર્યાદા એ જ શાસન !}}<hr>'''</noinclude>તેમ નવામાંથી પણ રસ્તા શેાધી કાઢે !
પણ એને બદલે એણે પેાતાની જરૂરિયાત ઘટાડી.
ખીજાઓને પણ જરૂરિયાતા ઘટાડવા કહ્યું. ખાટુ નઉ-
પર્યાગી ઉત્પાદન કરનારાઓને એણે એમની જરૂરિયાત
પૂરતું જ ઉત્પાદન કરવાનું કહ્યું, પણ એમાંથી તે એક
ચમત્કાર થયા. દરેક માણસને લાગવા માંડયું કે એને
કાંઈ ખાટ નથી ! એને ત્યાં બધું ભરપૂર છે!
ખાટના ખાડા ઊભા કરનારા ઘેાડા માણસાને એણે
વશ કર્યો અને બધું જ જાણે ફરી ગયું !
ધારાએ ફેરવ્યા વિના એણે આ ચમત્કાર કર્યો હતેા.
ત્રણ વર્ષને અંતે વેનવાંગે એયું કે બધે પોત-
પેાતાની જરૂરિયાતા સૌને મળતી હતી. જરૂરિયાતા
વિનાની વસ્તુઓ પાછળ દોડવાની વૃત્તિ બદલાઈ ગઈ
હતી. અને અમલદારા પોત પેાતાનું કામ કરતા હતા.
હવે ખાટાં ખાનાં કાઢવાનું એમને કામ ન રહ્યું. તે
જરૂરિયાત કરતાં વિશેષની કાઈને જરૂર ન રહી.
વેનવાંગે આ જોઈને પેલા વૃદ્ધ માણસને ખેલા-
વીને કહ્યું: ‘ આ હવા આખા રાજમાં ફેલાય નહિ ?
તમે હવે એવા યત્ન ન કરે?'
*
પણ વૃદ્ધ માણસે હાથ બેડીને જવાબ વાગ્યેઃ
‘એવા યત્ન કરવા કરતાં એ હવા પોતે હવે પેાતા-
નામાંથી નવી હવા ઊભી કરે તેા જ આ વસ્તુ ટકે.
એટલે માણસે પોતે જ આ વસ્તુની ખૂબી સમજીને
આપસ આપસમાં આના ફેલાવા કરે! મારા જેવા
એક વૃદ્ધ માણસને એ કામ માટે નીમવેા એ વસ્તુ<noinclude></noinclude>
832yyoaorg4d3atp84rq3vwloh2w7ol
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૨૯
104
73094
222449
2026-06-05T15:17:49Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222449
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|૧૨૦||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>પોતે જ અકુદરતી છે. કારણ કે એ એવી છાપ ઊી
કરે કે આ માણુસ હાઈને બધુ છે. એક માણસનુ
એવુ' મહત્ત્વ વધારનારી પ્રજા ઘણુંખરું એ માણસ ન
હાય ત્યારે પાછળથી આંધળી થઈ જાય છે!'
આટલું મેલીને એણે રજા લીધી.
અને ખીજે દિવસે એની તપાસ કરી. પણ એનો
પેાતાને જ પત્તો મળ્યા નહિં !
શહેનશાહને ત્યારે સાંભર્યું કે આ માણસે પેાતાનું
નામ પણ પ્રગટ કર્યું ન હતું !
એટલે એને સૌ ‘ નદીનો માણસ ’ એમ કહીને આજ
દિવસ સુધી સભારે છે!
પણ એ કાંઈ એનુ ખરું નામ નથી. એનું ખરું
નામ તે નદીના જલતરગમાં લખેલું પડ્યું છે. કારણ
કે એ ઘણુંખરું ત્યાં બેઠા બેઠા પેાતાના કુદરતકાનુનો
પ્રગટાવ્યા કરતા ! પણુ જલતરંગમાં લખેલું નામ
કાઈ ને વાંચતાં આવડતું નથી, ને માણસેાના હૃદયમાં
લખાયેલું નામ કાઈ વાંચી શકતું નથી!
એટલે એ અજાણ્યા માણસ આજ દિવસ સુધી
અજાણ્યા જ રહ્યો છે !
એની ફિલસુફી હજી પડી છે. પશુ લેાકેાને તે
નામ જોઈએ છીએ–ને એ મળતુ નથી! લેાકેા હજી
પણ બૂમા પાડે છે કે એનું નામ આપેાને! એની
ફિલસૂફીને શું કટવી છે? નામ હેાય તે પૂજા થાય |
અને નદીનાં શાંત પાણી એ સાંભળીને હમેશાં
હસ્યા કરે છે!<noinclude></noinclude>
4eg8w6glzjiomszuyge16ewhgwphl76
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૩૦
104
73095
222450
2026-06-05T15:18:17Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222450
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" /></noinclude>
[ ૨૬ ]
એક દિવસ બેઠાં બેઠાં,
અને વિચાર આબ્યા કે આ પણ એક ખૂબી
નથી કે દુનિયા આટલી સુંદર છે, છતાં એણે પેાતાના
સુ'દરતાના નિયમા વિષે કોઈને કાંઈ કહ્યુ નથી !
છે
ઋતુએ છ એ છ નિયમિત આવે છે. નિયમિત જાય
છે. પોતપોતાની સુંદરતા પ્રગટાવે છે. છતાં એમાંની
એકે એ પેાતાનો નિયમ કેાઈ માણસને કોઈ દિવસ કહ્યો
નથી! માણસને તેા ઠીક, કવિને પણ કહ્યો નથી, ને
ફિલસુફને પણ કહ્યો નથી!
બધી જ વાત જાણે કેઈ નિયમને અધીન છે.
તે છતાં એ નિયમ પાતાની વાત કાઇ ને કહેતા નથી !
ઋષિ મુનિએ ને ચિંતનશીલે। કુદરતના આ
ક્રમને અનુસરવા માટે ઓછામાં ઓછુ લે છે.
ઓછામાં ઓછી ધમાલ કરે છે.
માણુસ જાતનુ' ખરું કલ્યાણુ ઘણી
એ જાશે છે કે
એછી વસ્તુએ
વડે આણી શકાય તેમ છે. અને એ એછામાં ઓછા
પદાર્થોમાં એક પદાર્થ મન છે.<noinclude></noinclude>
4bj944h43yv4eed9xoeeg4k12b8ik2i
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૩૧
104
73096
222451
2026-06-05T15:18:50Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222451
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|૧૨૨||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>
મન ખેલતુ નથી, એનો અર્થ જ એ કે એ
માણસને પણ કહેવા માગે છે કે તું મેલે નહિ તે
ઘણું થાય !
એટલે ઘણી વખત કહેવાય છે કે ન ખેાલીને
સાધુએ જે કરે છે, તે ખેાલીને પણ ઘણા કરી શક્તા
નથી. અને એમાં સત્યના અંશ પણ હશે. કારણ કે
ઘણું ખેલ ખેાલ કરનારા બહુ ઓછુ કરે છે, એ
આપણા જાત અનુભવ છે!
માણસ ગમે તેટલે પ્રાજ્ઞ હાય, પણ એ દરેક
પદાર્થના જીવન મરણને જોઈ શકે નહિ. તેમ જ એના
મૂળને પણ સ્પર્શી શકે નહિ. અને તે વિના બધુ
જાણી શકે નહિ.
માટે પેાતાના અજ્ઞાન વિષે મૌન ઘટે એમ જાણીને
પણ સાધુઓ મૌન સેવે છે!
દુનિયામાં અસ્ત અને ઉદય એ દરેકને આવે છે.
પણ નાશ કઈ ને જ આવતા નથી. દિવસ, રાત, ઋતુ
સૂર્ય, ચંદ્ર, વરસાદ, માણસ જાત ઉગી ત્યારથી એ જેમ
હતાં તેમ નિયમસર આવે છે, જાય છે, ચાલે છે, રહે
છે. માણુસ જાતે પશુ પોતાને આવી કુદરત જ ગણી
લેવી ઘટે છે. તે એના બધા શેક શમી જાય.
એક વખત એક ચીની ફિલસૂફ શને, ચેગને
પૂછ્યું: ' આપણે પાતે પેાતાના આત્માને પોતાના
જ હોય તેમ મેળવી શકીએ ?’
ચેંગે જવાખ વાગ્યે ઃ · એને રહેવાનું જે ઠેકાણું,
શરીર, એ જ્યાં તમારું પેાતાનુ' નથી, અને એને<noinclude></noinclude>
o1endqjf58bo6urr8ff25h4v1o1be8x
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૩૨
104
73097
222452
2026-06-05T15:19:37Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222452
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|એક દિવસ બેઠાં બેઠાં||૧૨૩}}<hr>'''</noinclude>તમે વધારે વખત જાળવી શકતા નથી, ત્યાં એના
કરતાં હજાર ગણા બળવાન, આને તમારે પેાતાનો જ
હોય તેમ જોવાની આશા કેમ રાખા છે? એ ક્યાં
તમારો છે? એ તે મહાસાગરનું શિશુ છે! જે
મહાસાગરને જોવાની માજ, જાત ખાઈ નાખવામાં
રહી છે! અને તમે જાત જાળવવાની વાત કરે છે!
ખા માણસ તા એ છે, જે એમ જાણે છે કે એ
પેાતે પણ નથી. અને એનું નામ, નિશાન, રૂપરંગ
એની દુનિયા કાંઈ પણ નથી. જે જાણે છે કે તે
‘ નથી ’ એને જ ખબર પડે છે કે
એનુ ‘છે’ જાણવા માટે, એણે
ખરાખર મેળવી લેવું જોઈ એ.
પેાતે ‘છે’.
પણ આ
એના ‘નથી ' ને
પછી એને ખબર પડશે કે મહાન પર્વતા, સમુદ્રો
ને અચલ ડુંગરમાળાઓ કરતાં પણ એ વધારે અચલ
છે. એવા કોઈ સમય એને માટે ન હતા કે જ્યારે
એ આંહીં ન હતા. માણસ ત્યારે જાણે છે કે એ પેાતે
પિતા છે, પુત્ર છે, પિતામઠુ છે, પ્ર પિતામહ છે, તે
પેાતે જ પેાતાનો પૌત્ર પ્રપૌત્ર અને ખીજું પણ ઘણુ
મધુ છે!
ત્યારે એને સર્જનમાં આનદ, વિનોદ ને મંગલ
દેખાશે. એને લાગશે કે જેણે એને આંહી મેલ્યા
છે, એ જાણે છે કે એને પાછો પેાતાનામાંકયારે ખેચી
લેવા! ત્યારે એ ખેલશે હું કોને પ્રાર્થુ ને શું પ્રા?
જ્યાં સુધી એ પ્રાર્થના કરે છે નેમાગે છે,
કાંઈક પણ માગે છે, ત્યાં સુધી એ મહાસમુદ્રનું<noinclude></noinclude>
18pogvxs6s0noowkyoqqh4uv1nxbjt9
પૃષ્ઠ:Suvarna Rekha By Dhumketu.pdf/૧૩૩
104
73098
222453
2026-06-05T15:20:06Z
Meghdhanu
3380
/* Not proofread */
222453
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|૧૨૪||સુવર્ણરેખા}}<hr>''' '''<hr>{{rh|સુવર્ણરેખા||૧૨૪}}<hr>'''</noinclude>શિશુ નથી !
સુવ ણુ` રે ખા
મહાસમુદ્રનુ' શિશુ થયા વિના માણસને આંહીંના
સર્જનની કાંઈ જ ગતાગમ પડવાની નથી.
ને મહા સમુદ્રનું શિશુ થતાં જ એને ખાત્રી થશે
કે જે છે તે ઈશ્વર છે. જે ચાલે છે, નાશ પામે છે,
સહારે છે, રચે છે, ઘડે છે, કામ કરે છે,
ઈશ્વરમય છે.
મધુ જ
જે માણસ ઈશ્વરનો અને છે, તે ઈશ્વર માટે જ
અધુ કરે છે. ને તેથી શાકને તરે છે.
શાકને તરી જવાનો આ એક જ રામબાણ ઈલાજ
છે. બીજો કોઈ ઉપાય નથી. બીજો કોઈ રસ્તા
પણ નથી.<noinclude></noinclude>
j903l48b9ngnns4t9vsss4vu1499s4l
222454
222453
2026-06-05T15:20:20Z
Meghdhanu
3380
222454
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Meghdhanu" />'''<hr>{{rh|૧૨૪||સુવર્ણરેખા}}<hr>'''</noinclude>શિશુ નથી !
સુવ ણુ` રે ખા
મહાસમુદ્રનુ' શિશુ થયા વિના માણસને આંહીંના
સર્જનની કાંઈ જ ગતાગમ પડવાની નથી.
ને મહા સમુદ્રનું શિશુ થતાં જ એને ખાત્રી થશે
કે જે છે તે ઈશ્વર છે. જે ચાલે છે, નાશ પામે છે,
સહારે છે, રચે છે, ઘડે છે, કામ કરે છે,
ઈશ્વરમય છે.
મધુ જ
જે માણસ ઈશ્વરનો અને છે, તે ઈશ્વર માટે જ
અધુ કરે છે. ને તેથી શાકને તરે છે.
શાકને તરી જવાનો આ એક જ રામબાણ ઈલાજ
છે. બીજો કોઈ ઉપાય નથી. બીજો કોઈ રસ્તા
પણ નથી.<noinclude></noinclude>
ekijvcmtdscnz8n1hkpy6wytkpsd606