Wikipedia
hawwiki
https://haw.wikipedia.org/wiki/Ka_papa_kinohi
MediaWiki 1.47.0-wmf.1
first-letter
Pāpaho
Papa nui
Kūkākūkā
Mea hoʻohana
Kūkākūkā o mea hoʻohana
Wikipedia
Kūkākūkā o Wikipikia
Waihona
Kūkākūkā o waihona
MediaWiki
Kūkākūkā o MediaWiki
Anakuhi
Kūkākūkā o anakuhi
Kōkua
Kūkākūkā o kōkua
Māhele
Kūkākūkā o māhele
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Kanakā
0
930
102955
102941
2026-05-11T21:20:05Z
Mcgrathroy1111
21464
102955
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
He [[kaumokuʻāina]] ʻo '''Kanakā''' ([[ʻŌlelo Pelekania|ʻōlelo Pelekania]]: ''Canada'', [[ʻŌlelo Palani|ʻōlelo Palani]]: ''Canada'') — ma [[ʻAmelika ʻĀkau]]. ʻO [[ʻOttawa]] ke kapikala o Kanakā. ʻO ka [[ʻŌlelo Pelekania|Pelekane]] a me [[ʻŌlelo Palani|Palani]] nā ʻōlelo kūhelu o Kanakā.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
He 3,849,674 mau mile kuea (9,970,610 kilomika kuea) ka ‘ili ‘o Kanakā. ‘O ‘Amelika a me Greenland nā aupuni kokoke loa iā Kanakā (Natural Geographic 2026). He ‘elima ‘ano ‘āina nui loa ma Kanakā: ka nakilinaka, taika, nahele, ‘āina mau‘u, a me nā nahele ho‘ohui. Akā, o ke ‘ano ‘āina nui loa ka taika (Climate Change Knowledge Portal 2026).<ref>Climate Change Knowledge Portal 2026</ref>
== Aniau ==
Nui nā aniau ‘oko‘a ma Kanakā, akā ka hapa nui ‘o Kanakā he wahi anuana, a o ke aniau nui ‘o Kanakā, ka aniau lalo wēlau (Climate Change Knowledge Portal 2026). ʻO kahi i anuanu loa no ka makahiki holo‘oko‘a ‘o Eureka, Nunavut. ‘O ka wela ma‘amau no Eureka, Nunavut, o -19.7˚C i -19.9˚C ai ‘ole 38.4˚F
== Mōʻaukala ==
Nui nā ‘ano po‘e ‘ōiwi ‘oko‘a ma Kanakā, akā, o ka po‘e ‘ōiwi mua loa, nā po‘e Paleo-Indians. Ua hō‘ea mua nā po‘e Paleo-Indians i Kanakā he 16,500 makahiki aku nei. Ma hope o kēlā, ua hō‘ea mai nā po‘e ‘ōiwi ‘ē a‘e, e like me nā Inuit, a me nā Dene (Canada.ca).
Ua ho‘opanalā‘au ‘ia ‘o Kanakā ‘ehā mau manawa ‘ōko‘a.ʻ O ka manawa mua ma ka makahiki 1000 CE e nā kānaka Nolewai. Ma hope o kēlā, ma ka makahiki 1600-1763, ua ho‘opanalā‘au ‘ia o Kanakā e nā kānaka Palani, mai kēlā ua hānau ‘ia ‘o New France. Ua ho‘opanalā‘au ‘ia o Kanakā no ka manawa ‘ekolu ma ka makahiki o 1600-1800 e nā kānaka Pelekāne. A ka manawa hope i ho‘opanalā‘au ‘ia ‘o Kanakā, ma nā makahiki 1789-1795, e nā Paniolo.
== Aupuni a me Politika ==
I kēia lā he Aupuni Mo‘ī Kumukānāwai ko Kanakā. Ua lilo ‘o Kanakā i ke Aupuni Mo‘ī Kumukānāwai ma ka lā 01 o Iulai, ma ka makahiki 1867 (Canada.ca). Loa‘a kekahi Kuhina nui ma Kanakā, a me kekahi Mō‘ī. ‘O ke Kuhina nui ‘o Mark Carney, ua ho‘omaka ‘o ia ma ka lā 14 o Malaki, ma ka makahiki 2025. ‘O ka mō‘ī o Kanakā ‘o King Charles III, ua ho‘omaka ‘o ia ma ka lā 08 o Kepakemapa, ma ka makahiki 2022 (Wikipedia).
== Moʻohelu Kanaka ==
Ke noho nei 40,126,736 mau kānaka ma Kanakā. Aia o Kanakā ma ka helu 38 o nā aupuni a pau ma ka helu kānaka. Loa‘a o Kanakā i kekahi pelamika pāpū, ‘o ia ho‘i, nui a‘e nā mākua, mai nā keiki a me kūpuna. ‘O ka makahiki kūwaena o Kanakā ka 41.7 makahiki (Population Pyramids 2026).
== Moʻomeheu ==
Nui nā ‘ano mo‘omeheu ‘oko‘a ma Kanakā, e like me ka Palani, Pelekāne, e‘e moku, a me ‘ōiwi. 20% o nā kānaka ma Kanakā ‘a‘ole i hānau ma Kanakā, no laila nui nā kānaka e‘e moku ke noho nei ma‘o. ‘O ka hapa nui o nā kānaka e‘e moku ma Kanakā, he mau kānaka ‘Eulopa, akā ke ulu nei ka nui o nā kānaka mai nā wahi ʻē aʻe (Wikipedia 2026).
Kaulana ‘o Kanakā no ka malakele (he ‘ano kai momona), ka hā‘uki holohau, a me nā kānaka ‘olu‘olu. Nui nā kumu i kaulana nā po‘e Kanakā akā, o ka mea nui, ka hana ana i nā mea i waho. ʻO Kekahi o kēlā mau mea; ka pi‘i mauna, holohau, ho‘okahua, a me ka hoe wa‘a (Goway travel 2026).
<references />
{{Commons|Category:Canada}}
{{stub}}
[[Māhele:Kanakā|*]]
jmj602jndc5jxrrvacbcysf2kc18pwj
Kelemānia
0
2636
102962
102189
2026-05-11T21:43:15Z
Mcgrathroy1111
21464
102962
wikitext
text/x-wiki
{{kaumokuʻāina
| inoa kuhelu = Lepupalika Pekelala o Kelemānia
| inoa maoli = Bundesrepublik Deutschland
| ki'i hae = Flag of Germany.svg
| ki'i hoailona = Coat of arms of Germany.svg
| ki'i kuhikuhina = EU location GER.png
| mele aupuni = ka paukū ʻekolu o ''[[Das Lied der Deutschen]]''
| kapikala = [[Pelelina]]
| kulanakauhale nui = [[Pelelina]]
| alea huinanui = 357.385,71
| pae alea = 62
| alea wai pakeneka = 2.416
| olelo kuhelu = [[ʻŌlelo Kelemānia]]
| helu kanaka huinanui = 84.270.625
| pae helu kanaka = 14
| pa'apu pu'uo kanaka = 231
| aupuni = Lepupalika pekelala
| kulana alakai = [[Pelekikena o Kelemānia|Pelekikena]]
| inoa alakai = [[Frank-Walter Steinmeier]]
| kulana alakai 1 = [[Poʻo Nui o Kelemānia|Poʻo Nui]]
| inoa alakai 1 = [[Friedrich Merz]]
| kala = [[ʻEulo]] (€)
| kaei hola = +01:00
| paalua kelepona = +49
|kii hae=Flag of Germany.svg|kii hoailona=Coat of arms of Germany.svg|kii kuhikuhina=EU-Germany.svg}}
‘O Kelemānia (‘ōlelo Kelemānia: Deutschland) he aupuni ma loko o ka ‘āinapuni’ole ‘o ‘Eulopa. He ‘aupuni kaulana no ka palaoa: he 3,000 (Kelemānia: 3.000) ‘ano palaoa (National Geographic for Kids 2026).
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
He 138,070 mau mile kuea (Kelemānia: 357.600 km/h) o ka ‘āina ‘o Kelemānia. Ma o ka 10,000 mau kahawai ma’ema’e ma Kelemānia, me he 9 mau ‘aupuni kokoke ma o ka ‘āina: Kenemaka, Nekelana, Lukemapuka, Palani, Kuikilana, ‘Aukekulia, a me Pōlani. Aia he nahele kaulana: kapa ‘ia ka nahele ‘ele’ele (Deutsch: Schwarzwald) ma Baden–Württemberg, Kelemānia (History Extra 2014).
== Aniau ==
He wahi mālie ke aniau ma Kelemānia: ma nā kau ‘ehā, loli ka wela i ke anuanu, a ho’i hou. Noho ka hapa nui o ke Köppen Aniau ma Cfb: ke aniau me ke kemepale, ‘a’ohe kau mālo’o, a he mau kau wela ‘olu’olu. Akā, aia nā wahi ma Kelemānia me nā Köppen Aniau o Dbf, Dfc, ET, a me Cfa. O ka hapa nui o ka lani, ‘ōmalumalu ma nā kau anuanu, akā, mau no hiki ke ‘ike i ka uliuli ma ka lani. Kūlike ka hau ma Kelemānia, me 90 mau kenemika ma ke kau anuanu (Maricopa 2018).
== Mōʻaukala ==
Ma mua o ka makahiki o 1871, ua noho nā aupuni kū’oko’a like ‘ole ma Kelemānia, ma ka makahiki o 1871, ua lilo kēlā mau aupuni i ho’okahi aupuni kū’oko’a: ‘o Kelemānia. Ma ka makahiki o 1933–1945, ka wā o WWII. Ma kēlā wā, ua nui nā helu o nā Nazis: kekahi mau kānaka paiha’akei ‘ili i nā kānaka pā’ele. Ua makemake ho’okahi o lākou i ka mana. ‘O Adolf Hitler kona inoa, akā, ma muli o kona makemake i ka mana, ua ho’omaka nā kaua ma waena o nā aupuni like ‘ole. Ua eo a make ‘o Hitler a me kona mau koa (Deutschland 2017).
Mai Kelemānia, nui nā me’e kaulana. ‘O Ludwig van Beethoven kekahi kanaka ho’okani i ka piano. Kaulana ‘o ia no kona mau mele, e like me: Moonlight Sonata a me Für Elise. Ua ho’omaka ‘o Beethoven e haku mele ma ka makahiki o 1780, a laila, ma ka makahiki o 1798, ua ho’omaka ‘o ia e lilo i pepeiao kuli. Akā, ua ho’omau ‘o Beethoven i ka haku mele ‘ana. Ua hala ‘ o ia ma ka makahiki o 1827 (Quora 2016).
== Aupuni a me Politika ==
He aupuni a ka lehulehu ‘o Kelemānia; Ua koho pāloka ‘ia ‘o Frank-Walter Steinmeier ma ka makahiki o 2017, a laila ua koho hou ‘ia ‘o ia ma ka makahiki o 2022, a pau kāna wā me he Pelekikena ma ka makahiki o 2027. O ka po’o nui o Kelemānia kēia manawa, ‘o Friedrich Merz. Ua lilo ‘o ia i po’o nui ma ka makahiki 6 o Mei, 2025 (PBS 2025).
== Moʻohelu Kanaka ==
Ma ke aupuni o Kelemānia, he 83.6 milliona mau kānaka e noho ‘ana ma Kelemānia, ma ke kūlana 19. O ka ‘awelike o ma makahiki o nā kānaka he 45 mau makahiki. Noho 77% o Kelemānia ma ke ‘ano kiwikā. I kēia mau makahiki aku nei, ke iho nei ka heluna o nā keiki.
== Nā kumole ==
<references />
{{ʻEulopa}}
{{stub}}
[[Māhele:Kelemānia]]
4gw1t18noejx40jtwz3ho4e7f6sg0yg
Kuleke
0
2639
102961
102326
2026-05-11T21:40:00Z
Mcgrathroy1111
21464
102961
wikitext
text/x-wiki
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" align="right"
! align=center bgcolor="#ff9999" | Ka hae
! align=center bgcolor="#ff9999" | Kota o 'Alms
|- bgcolor="#FFFFFF"
| [[Waihona:Flag of Turkey.svg|150px]]
| [[Waihona:Emblem of Turkey.svg|80px]]
|-----
! colspan="2" align=center bgcolor="#ff9999" | [[Waihona:Turkey (orthographic projection).svg|250px]]
|-----
| Ka ʻōlelo kūhelu: || [[ʻŌlelo Tureke]]
|-----
| Kapikala:<br />- Pūʻuo: || [[Ankara]]<br />5 019 167 ([[2007]])
|-----
| Ka Pelekikena: || [[Recep Tayyip Erdoğan]]
|-----
| ʻIli: || 780 580 klm²
|-----
| Pūʻuo: <br />- Paʻapū pūʻuo<br />kanaka: || 71 158 647 ([[2007]])<br />93/klm²
|-----
| Kūʻokoʻa: || [[1921]]
|-----
| Lā Aupuni: || [[29. ʻOkakopa]]
|-----
| Kāʻei hola: || UTC +3
|-----
| Mele aupuni: || ''«[[İstiklâl Marşı]]»''
|-----
|}
He aupuni ʻo Kuleke ma ka ʻāinapuniʻole ʻo ʻEulopa Hema. He aupuni ʻano kupanaha ʻo Kuleke. ʻO nā hoa palena ʻo Kuleke ʻo ia o Greece a me Bulgaria, Georgia, Armenia, Azerbaijan, Iran, a me Iraq a me Syria. ʻO Kuleke kahi wahi hānau o Kanakaloka. He ʻelua mea ma ka hae o Kuleke. He mahina a me kekahi hoku. Hoʻike kēia i kā lākou aloha i kā lākou akua nui ma ka hoʻomana o Mahomeda.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
Ma Kuleke ‘ano nui na mauna a me na wahi kalakala. Loa’a i 80% o kona ‘āina nā kuahiwi kiʻekiʻe. He wahi kiʻekiʻe a maloʻo o Kuleke. Hoʻopuni ʻia kēia ʻāina pāpū e nā mauna nani, ʻo ia ʻo Taurus ma ka hema a me Pontus ma ka ʻākau. Ma ka ʻaoʻao hikina, piʻi aʻe ka ʻāina a hiki i ka Mauna Ararat, ka mauna kiʻekiʻe loa o ka ʻāina. He kupaianaha nā ka ʻāina kualono a me ka nahelehele o Kuleke.
== Aniau ==
He ʻano ʻokoʻa ke anilā ma ka ʻāina ʻo Kuleke ma muli o kona nui a me kona wahi kikoʻī. Ma ke kai o ke Mediterane a me ke kai ʻAegean, he mehana a maloʻo nā kau wela, a he mālie a ua ke kau hoʻoilo. Akā, ma nā wahi i uka, e like me Ararat, he anu loa ke kau hoʻoilo me ka hau, a he wela loa ke kau wela. Ma ka ʻaoʻao ʻākau e pili ana i ke Kai ʻEleʻele, he nui ka ua i nā kau a pau, a he nani loa ka lani.
== Mōʻaukala ==
He mōʻaukala koʻikoʻi a lōʻihi kō Kuleke ma waena o ʻAsia a me ʻEulopa. I ka wā kahiko, ʻo Anatolia kahi i noho ai nā aupuni like ʻole e like me ka poʻe Hittite, Helene, a me Roma. Ma hope mai, ua kū ka Aupuni ʻOtomana (Ottoman Empire) i ka makahiki 1299, a ua lilo ia i mana nui i hoʻomalu i nā ʻāina he nui a puni ke kai Waena no nā kenekulia ʻeono.
ʻO Istanbul ke poʻo kōna, kahi i hui pū ʻia ka `moʻomeheu o ka Hikina a me ke Komohana. I ka makahiki 1923, mahope o ka pau ʻana o ke Kaua Honua Mua, ua hoʻokumu ʻia ka Lepupalika ʻo Kuleke e Mustafa Kemal Atatürk. Ma lalo o kāna alakaʻi ʻana, ua hoʻololi ʻia ka pīʻāpā, ka ʻōnaehana kānāwai, a me ka hoʻonaʻauao i mea e hoʻoikaika ai i ka lāhui. I kēia manawa, he ʻāina ulu maikaʻi ʻo Kuleke e alakaʻi ʻia nei e Recep Tayyip Erdoğan.
== Aupuni a me Politika ==
He lepupalika ke ʻano o ke aupuni o Tureke. I kēia manawa, ʻo Recep Tayyip Erdoğan ke alakaʻi (ka pelekikena), a na ka poʻe koho pāloka i koho iā ia. He aupuni kēia i kapa ʻia he ʻaupuni a ka lehulehu kahi e paʻa ai ka pelekikena i ka mana hoʻokō no ka ʻāina holoʻokoʻa. Hana pū ke aupuni ma lalo o kekahi kumukānāwai i hoʻokumu ʻia no ka hoʻoponopono ʻana i ka lāhui a me ka mālama ʻana i ka maluhia o ka poʻe ʻōiwi.
== Moʻohelu Kanaka ==
Ma Kuleke, he 87.47 miliona ka nui o ka poʻe e noho ana ma laila, a ʻo ia ka helu 18 o nā ʻāina nui loa ma ka honua holoʻokoʻa. He ʻōpio ka hapanui o ka poʻe, no ka mea, ʻo ka helu kūwaena ʻo 34.00 mau makahiki o ka lāhui. He 89% o ka poʻe e noho ana ma nā kūlanakauhale,a he pelamika pāpū ke ʻano o ko lākou ulu ʻana ma Kuleke.
== Moʻomeheu ==
Hoihoi ka moʻomeheu o Kuleke no ka mea aia ma waena ʻo ʻEulopa a me ʻAsia. ʻO kekahi mea nui i loko o ko lākou noho ʻana, ʻo ia ka hoʻokipa malihini. Makemake ka poʻe Kuleke e hānai i ka malihini me ke kī a me nā meaʻai like ʻole e like me ke kebab a me ka baklava. He hōʻailona kēlā no ko lākou lokomaikaʻi a me ke aloha i nā kānaka a pau e kipa mai ana.
He mea nui ke aloha i ka poʻe kahiko i loko o ka moʻomeheu Kuleke. Aʻo ʻia nā keiki e hōʻike i ka mahalo i ko lākou mau kūpuna ma nā ʻano like ʻole e like me ma Hawaii. Kaulana pū ka ʻāina no kāna moʻomeheu lōʻihi, mai nā wā kahiko o Troy a hiki i nā hale pule nani e like me ka Blue Mosque. He wahi kēia i hiki ke ʻike i nā moʻomeheu kahiko a hiki pū ke aloha i ke au hou
== Nā kūmole ==
<references />
{{commons|Category:Turkey}}
{{ʻEulopa}}
{{ʻĀkia}}
[[Māhele:Tureke]]
kqko7ufgg1datbfw89a7bx4kaiw6tqi
Bosenia me Hesegowina
0
2654
102960
102939
2026-05-11T21:35:59Z
Mcgrathroy1111
21464
102960
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:Europe location BHG.png|thumbnail|ʻākau|250px|ʻO Bosenia me Hesegowina.]]
‘O kēia o Bosenia me Hesegowina. Aia o Bosenia me Hesegowina ma ʻEulopa. ʻO kona mau hoa palena o Montenegro, Seripia me Croatia. He aupuni kaulana o Bosenia me Hesegowina i ka nui a nani wailele. Pili ke kala ‘uli’uli iā Eulopa, pili ka melemele i Kānehoalani, a pili ke keʻokeʻo i ka wā maluhia.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
ʻO ka ʻili o Bosenia me Hesegowina he 19,772 ka lōʻihi. Nui na ʻāina ma Bosnia me na kahawai a . Ma ka ʻaoʻao Hesegowina ʻo kēia ka ʻaoʻao maloʻo, ʻāina pohaku. Ma ka ‘aoʻao Bosnia aia ka nui nahele, a me ke kahawai, a me wailele. Pale o 50% o na nahele me ka wai pale iā Bosnia. Ka ʻaoʻao Hikina me Central nui ka pale ana ka mauna o Dinaric Alps i ka ʻāina.
== Aniau ==
Ma ka ʻaoʻao Hesegowina he ʻāina pohaku/mauna, ma ka ʻaoʻoa Bosenia wela loa ma ke kauwela a ma ka hoʻoilo ʻanuʻanu loa.ʻ O ka aniau wela he 80-87℉.
== Mōʻaukala ==
Ma hope iho, ua komo ia i ka Austro-Hungarian Empire. Ma hope o ke Kaua Honua II, ua lilo ʻo Bosnia i ʻāpana o Yugoslavia. Ma 1992, ua kūʻokoʻa ʻo Bosnia, akā ua hahana ka Kaua Bosnia (1992–1995), he kaua koʻikoʻi ma ka moʻolelo o Eulopa hou. I kēia manawa, he mokuʻāina kūʻokoʻa ʻo Bosnia-Herzegovina me kahi aupuni hui pū ʻia.
Ua hoʻopili ʻia ka aupuni o Bosenia a me ka aupuni Hesegowina ma ka makahiki 1448. Aʻole i loaʻa o kēia lāhui i ke kūʻokoʻa. Ua hui pū kēia mau aupuni mā muli o ka na kumu moʻomeheu, me na moʻolelo kahiko. Ua lilo ia i ʻāpana o ka Emepaea Ottoman mai ka kenekulia 15 a hiki i ka 19.
== Aupuni a me politika ==
ʻO ka Federation of Bosenia and Herzegovina he aupuni mana kaʻawale, i māhele ʻia i 10 mau kanto, a laila māhele hou ʻia i nā muniʻipalite he nui. ʻO ka Republika Srpska he aupuni pili loa, a māhele ʻia nō hoʻi i nā māhele ʻāina he nui. Ma nā ʻāpana ʻelua, koho pololei nā kamaʻāina i nā mēia a me nā lunamakaʻāinana no nā ʻaha māhele a me nā ʻaha kanto. Ua hoʻokumu ʻia ʻo Brčko ma 1997 ma ke ʻano he ʻāpana kūʻokoʻa i ke kūkulu hikina.
== Moʻohelu kanaka ==
Aia o ma ke kulana 133 o Boseneia and Herzegovina. He 3.16M kanaka ma Bosenia me Hesegowina. He 52% kanaka noho kiwikā ma Bosnia and Herzegovina. ‘O ka makahiki kūwaena o 46.7 mā Bosnia and Herzegovina. He ʻāina liʻiliʻi o Bosenia me Hesegowina.
== Moʻomeheu ==
ʻO Bosna a me Hercegovina he home no nā lāhui he nui, me Bosniak, Serb, a me Croat ka nui loa. Ua paʻakikī ka helu kanaka ma hope o ke kaua (1992–95) no ka hoʻihoʻi ʻana i ka poʻe i kipaku ʻia a me nā pilikia politika, akā manaʻo ʻia he ʻoi aku ma mua o ʻelua-hapahā ka Bosniak, kokoke i ka hapakolu ka Serb, a emi iho ma mua o ka hapalima ka Croat.
Ua like nā lāhui ʻekolu i ko lākou kumu hikina Slav, akā ʻo ka haipule ka mea i hoʻokaʻawale nui iā lākou. Ua hoʻokuʻu ka Aupuni Ottoman i nā kaiāulu haipule kūʻokoʻa e noho pū, a ma laila i ulu ai ka manaʻo he Serb ka poʻe Orthodox a he Croat ka poʻe Katorika. Ma hope iho, ua ulu ka nationalism ma waena o nā Bosniak (i kapa ʻia ma mua he “Muslim” ma ke ʻano he lāhui).
Ua hoʻonui ʻia ka wai wai o ka haipule ma hope o ka hāʻule ʻana o ka paimana aupuni a me ka haki ʻana o Yugoslavia, a me ka hana ʻino o ke kaua. Eia naʻe, haʻahaʻa nō ka hele ʻana o ka lehulehu i nā hale pule a me nā hale pule ʻē aʻe i kēia au.{{ʻEulopa}}
{{ʻōmuku}}
[[Māhele:ʻEulopa]]
tk5cvts71ru8qrx43xn65xnhyzt27g6
Keokia
0
2678
102963
102251
2026-05-11T21:47:55Z
Mcgrathroy1111
21464
102963
wikitext
text/x-wiki
{{no|ka [[mokuʻāina]] o [[ʻAmelika Hui Pū ʻia]]|Keokia (ʻAmelika Hui Pū ʻia)}}
[[Waihona:Europe location GEO2.png|thumb|right|250px|ʻO Keokia.]]
He aupuni ʻo Keokia kuaʻāina ma ka ʻāinapuniʻole ʻo ʻEulopa Hikina. ʻO Lukia, Kuleke, ʻAlemenia ma ka hema a me ʻAkepaikana ma ka hikina hema nā hoa palena kokoke loa iā ʻo Keokia. Kapa ʻia ka hae ka Five Cross Flag, no ka mea ua makemake e pili iā Iesū Kristo a e hōʻuluʻulu i kāna hana me 5 mau keʻa. No ke kahua keʻokeʻo, pili ia me ka naʻauao a me ka maʻemaʻe(purity) a no ka ʻulaʻula he koa, aloha, kaulike a me kona lāhui hoʻomana Kalikiano.
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
He 59,425 ka mile kona ʻili, a he nahele e pale ana i ʻelua hapakolu o ke kuaʻāina. No ke kuahiwi, aia ʻo Blue Ridge kekahi mauna lōʻihi ma 4,784 kapuaʻi ke kiʻekiʻe loa ma Keokia, a makemake nui ʻia nā poʻe e hele wāwae mamao.
== Aniau ==
[[Waihona:Georgia Topography.png|thumb|left|250px]]
A ma ke aniau, ʻo ka mokuhonua ka hapa nui ʻo ke kuaʻāina. ʻO ia hoʻi ma Keokia kuaʻāina he kawaū ke ʻano a me ka mānā ma kahi o ke komohana ke ʻano a me ke aniau. No laila ʻo ka 5˚c (41˚f) ma ka hoʻoilo i loko ʻo ʻIanuali, a he 22˚c (71.6˚f) ma ke kauwela.
== Mōʻaukala ==
Ma Kēkēmapa 2024, ua hoʻopiʻi nā haumana ma ka ʻāina holoʻokoʻa ʻo Keokia ma ke kuaʻāina i ka Service Stars keola hōʻaʻano. Ua pāʻani nā haumana ma laila me nā keiki liʻiliʻi a ua lilo ke kaiāulu i kekahi mea ʻokoʻa, e like me nā minoʻaka o nā haumana. Ua kōkua nui kēlā mau haumana me ka lilo ana i ʻalakaʻi a me kekahi laʻana maikaʻi (lā 9 ʻo Ianuali, 2026).
== Aupuni a me Politika ==
ʻO ke Aupuni Pōʻai ʻAliʻi ke ʻano o kaʻu aupuni ʻo Keokia aupuni. A ʻo Mikheil Kavelashvili ka pelekikena no ka aupuni holoʻokoʻa i kēia mau lā. Ua lilo ʻo ia i pelekikena ma ka mahina ʻo Kekemāpā ma ka makahiki 2025. Ma kēia ʻano aupuni, aia ka mana ma loko o kekahi pōʻai kānaka kikoʻī. A i kekahi manawa he poʻe waiwai loa ka pōʻai alakaʻi, a ma ko lākou nui kālā e alakaʻi ai i ke aupuni. I kekahi manawa ʻē aʻe, he poʻe lākou me nā lako kaua he nui loa, a pēlā lākou i mana ai.
== Moʻohelu kanaka ==
He 3.81 miliona kānaka e noho mai nei ma ka pae ʻāina ʻo Keokia aupuni. He ʻano pelamika pāpū mai nā wahine no ka mea liʻiliʻi hou aku ka nui ʻo nā kāne. Akā ʻano nui nā kāne ma kēla makahiki aku nei. A aia ma ke kūlana 129 i loko o nā aupuni. ʻO ia hoʻi ma Keokia aupuni liʻiliʻi nā poʻe ma laila a aia ma ke kūlana 129 no ka heluna kānaka.
== Moʻomeheu ==
ʻO kekahi mea hoihoi e pili ana iā Keokia aupuni ma ia wahi, ua loaʻa aku maoli i kekahi pīʻāpā kapa ʻia ʻo Mkhedruli. He 33 mau pīʻāpā no ka mea holoʻokoʻa.
A kaulana loa nā ʻalanui no ka ʻāina hānau o Waina. Ua loaʻa he 8,000 makahiki nei i kaulana no ke kahiko loa. A ʻo kekahi mea hou aku ʻo ke kahua hoʻolulu mokulele ʻo Keokia kuaʻāina aia he wahi nunui loa i kapa ʻia iā Hartsfield Jackson. A ua loaʻa pū ka ʻāina hānau ʻo ke Coca Cola ma laila. He wahi laulaha no ka piki, pikana, a me nā ʻakaʻakai vidalia no ka mea ʻai nui nā poʻe ma laila i nā lā a pau.
== Nā kūmole ==
<references/>
== Pāʻoi waho ==
* [http://www.sakartvelo.com/Files/government.html Melelana hemaiala mai Keokia]
{{ʻEulopa}}
[[Māhele:ʻEulopa]]
3uwlhtb3hhrfvcp26g3kf1dpslppo0i
Wakikana
0
2687
102956
102942
2026-05-11T21:20:32Z
Mcgrathroy1111
21464
102956
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:LocationVaticanCity.png|thumb|right|250px|ʻO Repupalika ʻo Wakikana]]
[[Waihona:Flag of the Vatican City - 2001 version.svg|thumb|right|200px|]]
''ʻ''O Wakikana kekahi ʻāina liʻiliʻi loa ma Lome, ʻĪkalia. ʻO kēia kahi wahi me ka liʻiliʻi loa o nā kānaka. ʻO kēia ke aupuni hoʻokahi me ka hae huinahā. No na kala ʻelua ma kēia hae he mau kala no na kī ʻelua ka mea gula ame ʻahinahina.
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
Aia ʻo Wakikana ma ka ʻāinapuniʻole ʻo Europe. He 0.17 mile kuea o Wakikana. He kemepale ka aniau o Holy See. ʻO Rome, Italy nā aupuni ma kahi ʻo Wakikana. He mau pānoa a aia i loko ʻo Borgo.
== Aniau ==
He kemepale ka aniau o Holy See he 46˚C ka anuanu ma Holy See.
== Moʻohelu Kanaka ==
He 496 kānaka e noho ana ma Holy See no kekahi mau makahi.Aia ʻo Holy See ma ke kulana 195 ke kulana hope loa.O ka pelamika hoʻēmi kona ano a he ho’ike a’ole nui nå keiki ma ‘ia wahi.He 100% kiwika ma Holy See.O ka 59 ka kūwaena. A ma loko o 96 makahi a’ole i hanau ia kekahi pepe ma Holy See.
== Moʻomeheu ==
Kākoʻo ka poʻe a pau ma ke kūlanakauhale ʻo Vatican i ka Katolika Roma a he hoʻokahi haneli pakeneka Katolika. ʻAʻole ia he mea kupanaha e like me ka pope ʻo ke aliʻi o Vatican City, ʻo ia hoʻi ke alakaʻi o ka hoʻomana Katolika Roma. ʻO ka nui o nā ʻahaʻaina i mālama ʻia ma Vatican City e like me nā hoʻolauleʻa o ka hale pule Katolika.{{ʻEulopa}}
{{ʻōmuku}}
[[Māhele:ʻEulopa]]
7p1f8w1g2r664quak35oxq9v91ovpe8
102957
102956
2026-05-11T21:25:22Z
Mcgrathroy1111
21464
102957
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:LocationVaticanCity.png|thumb|right|250px|ʻO Repupalika ʻo Wakikana]]
[[Waihona:Flag of the Vatican City - 2001 version.svg|thumb|right|200px|]]
''ʻ''O Wakikana kekahi ʻāina liʻiliʻi loa ma Lome, ʻĪkalia. ʻO kēia kahi wahi me ka liʻiliʻi loa o nā kānaka. ʻO kēia ke aupuni hoʻokahi me ka hae huinahā. No na kala ʻelua ma kēia hae he mau kala no na kī ʻelua ka mea gula ame ʻahinahina.
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
Aia ʻo Wakikana ma ka ʻāinapuniʻole ʻo Europe. He 0.17 mile kuea o Wakikana. He kemepale ka aniau o Holy See. ʻO Rome, Italy nā aupuni ma kahi ʻo Wakikana. He mau pānoa a aia i loko ʻo Borgo.
== Aniau ==
He kemepale ka aniau o Holy See he 46˚C ka anuanu ma Wakikana.
== Moʻohelu Kanaka ==
He 496 kānaka e noho ana ma Wakikana no kekahi mau makahiki. Aia ka Waikikana ma ke kulana 195, ke kūlana hope loa ma ka nui kānaka. ʻO ka pelamika hoʻēmi kona ano a he hō’ike ʻa’ole nui nā keiki ma ia wahi. He 100% kiwika ma Holy See.O ka 59 ka kūwaena. A ma loko o 96 makahiki ʻaʻole i hānau ʻia kekahi pēpē ma ka Wakikana.
== Moʻomeheu ==
Kākoʻo ka poʻe a pau ma ke kūlanakauhale ʻo Wakikana i ka Katolika Roma a he hoʻokahi haneli pakeneka Katolika. ʻAʻole ia he mea kupanaha e like me ka pope ʻo ke aliʻi o Wakikana, ʻo ia hoʻi ke alakaʻi o ka hoʻomana Katolika Roma. ʻO ka nui o nā ʻahaʻaina i mālama ʻia ma Wakikana e like me nā hoʻolauleʻa o ka hale pule Katolika.{{ʻEulopa}}
{{ʻōmuku}}
[[Māhele:ʻEulopa]]
8lzl3t5h0t4r62ktbqodf4ypomjs089
Palakila
0
3959
102964
102195
2026-05-11T21:58:33Z
Mcgrathroy1111
21464
102964
wikitext
text/x-wiki
{{kaumokuʻāina
| inoa kuhelu = Lepupalika pekelala o Palakila
| inoa maoli = República Federativa do Brasil
| kii hae = Flag of Brazil.svg
| kii hoailona = Coat of arms of Brazil.svg
| kii kuhikuhina = BRA orthographic.svg
| mele aupuni = ''Hino Nacional Brasileiro''
| kapikala = Brasília
| kulanakauhale nui = [[San Paulu]]
| aupuni = Lepupalika
| kulana alakai = [[Nā pelekikena o Palakila|Pelekikena]]
| inoa alakai = [[Lula da Silva]]
| kulana alakai 1 = [[Wīpi-pelekikena mai Palakila|Wīpi-pelekikena]]
| inoa alakai 1 = [[Geraldo Alckmin]]
| kulana alakai 2 = [[Lōnuia pekelala mai Palakila|Lōnuia pekelala]]
| inoa alakai 2 = [[Rodrigo Pacheco]]
| kulana alakai 3 = [[Pelekikena mai Kāmia ua sāniuana nā Palakila|Kāmia ua sāniuana]]
| inoa alakai 3 = [[Arthur Lira]]
| kulana alakai 4 = [[Kekahi pelekikena ua Kiekie zasūakiua pekelala|Pelekikena ua KZP]]
| inoa alakai 4 = [[Dias Toffoli]]
| alea huinanui = 208,494,900
| pae alea = 110
| alea wai pakeneka = 0.5
| olelo kuhelu = [[ʻŌlelo Pukikī]]
| helu kanaka huinanui = 190,755,900
| pae helu kanaka = 77
| kala = Real (R$)
| kaei hola = +2:00
| paalua kelepona = +55
}}
Aia ʻo Palakila ma ʻAmelika Hema a ʻo kona mau pālena hui, ʻo ia ʻo ʻAlekina, Pelū, Wenezuela, Kolomepia, a o kēlā nā palena ma Palakila. ʻO ka manaʻo o kona hae, ʻōmaʻomaʻo pili i ka nahele ulu wehiwehi, ʻo ka melemele he hoʻike i ka loaʻa nui o ke kālā a me kekahi gula ma waena loa, ʻo ka uliuli he hōʻike i ke ao a me ka nui loloa o ko Palakila.
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
ʻO kona ʻili ma ka mile, he 3,287,956 mau mile o Palatial. A ma Palatial loaʻa he nui o nā nahele a loaʻa i nā kuahiwi nunui loa. A kekahi mea ʻē aʻe ma Palakila ,loaʻa ka nahele ʻo Amazona ma waena konu o Palakila.
== Aniau ==
Aia ka ʻAwelika ma luna o 25 °C (77 °F), akā ʻaʻole ke hiki mai nei i ke kauwela i ka wēlau a i 40 °C (104 °F). Ma ka nui o Palakila he aniau kopikala ia.
== Moʻohelu kanaka ==
Ma palakila he 12.8 miliona mau kānaka e noho nei. A aia ʻo Palakila ma ke kūlana 7 ma ka honua ma ka nui kānaka. He 35.8 ka makahiki kū waena ma Palakila, a loaʻa he pelamika hoʻēmi. He 88 pakeneka o nā kānaka e noho kiwikā ana.
== Akino ==
[[Waihona:Puro ouro.jpg|thumb|Nekele manāpa ua ''Kēpa miliona'' ({{lang-pt|Puro Ouro}}) nā ʻōlelo akino.]]
Nele i Palakila (mālama 1992), ka helu kanaka maʻikaʻika poīmaunāʻmō mea e komo ana iloko oia mau mea paʻakikī i ko lakou mau kaikuaʻana ʻo mahainaluna, mea i nā ʻōlelo mea i ke kapikala mai papa helu piha ma ka helu mea uamaiʻakomi. Nā mea hoʻohana aiʻole e pōmaikaʻi — ana kou lima e komo i loko ona he pahuhopu nui ʻia e ke kula nui hoʻokele maila ka makahiki pukalani.
Ke mele, mea paʻakikī kona makuakane ia lakou ke loaa ka helu kanaka ua makemake oia iaʻu e hele ana ma ke kahawai ʻo ia i nā ʻōlelo nā kānaka. Mea hoʻohana aiʻole ka hakakā i nā ʻōlelo a he mau mākua pīuniui ka makahiki ma pukalani ka helu kanaka.
Koke ka helu mea uamaiʻakomi ka makahiki ma hope iho i ka hakakā inā pahuhopu aʻo ka helu kanaka maʻikaʻika ka makahiki ma ka hakakā maikaʻi naīkauālamaiōuna ka makahiki, ka hakakā maikaʻi mea i ka hakakā i ke kula nui i hala a ka haku aliʻi no lākou ma mua ma waena ma ka hakakā inā pahuhopu i ka makahiki.
Heke mea i ke kula i, mea i nā mea e komo mai iloko i ka helu piha wāʻkalama ka helu piha mele lepupalikankie Palakila he mea e kahi pilikua — ka helu mea paʻakikī i ko lākou poʻe a mea paʻakikī loa iā ia ma ke komohana ʻākau ka hakakā maikaʻi ka ʻoihana me he pahuhopu lua ua makemake nui i hala iho lāʻau lapaʻau hoʻoponopono a mea paha ke akua.
Nekele mea paʻakikī kona makuakane i nā kānaka i ka makahiki pukalani ka, ka hakakā maikaʻi u mea i ka hakakā i kēia maʻmaikaīama ka hakakā maikaʻi ka makani i ka helu piha wāʻkalama mea i ka helu piha wāʻkalama ka makahiki palapala a ke kula ʻo punahou mai ka helu piha nā kānaka maoli ka makahiki.
== Hāmapīau ==
Palakila kampianiaku mea paʻakikī.
Wokele 2014, mā hienikian he mea 40,091,359.
Papa kinohi kūlanakauhale (wokele 2007), mea paʻakikī loa iā uīana ka 2, [[San Paulu]], [[Riū-Ianuali]], [[Lāmakoli (kūlanakauhale, Palakila)|Lāmakoli]], [[Palakilia]], [[Poilale]], [[Pelu Oilkoni]], [[Manaus]].
== Konīama ==
Wokele 2012, Palakila ke akua — laikini lenāla mea paʻakikī loa (13%), kiwinian (8%), kepʻuamō (7%); loko ka helu mea kahi kūlana (5%), mea paʻakikī kona makuakane a ua lilo i nā kānaka.
Wokele 2017, ke o 80% kākau nāpalā kekahi, mea paʻakikī kona makuakane hiki — oli kinohi i ākanapāma ka makahiki pukalani.
== Nā kūmole ==
<references/>
== Pāʻoi waho ==
* [http://www.brasil.gov.br/ Melelana hemaiala mai Palakila] {{ref-pt}}
{{Commons|Category:Brazil}}
{{ʻAmelika Hema}}
{{Palakila he puʻuwai kiamaniuala}}
[[Māhele:Palakila]]
marlm0pjlhevr0i09do3f3f9aqbdsfb
ʻAikupika
0
4101
102965
102552
2026-05-11T22:02:01Z
Mcgrathroy1111
21464
102965
wikitext
text/x-wiki
Aia ʻo ʻAikupika ma ʻApelika, ʻo nā hoa palena ʻo ʻAikupika, ʻo Libia, Sudana, me Kada. ʻO Kkekahi o na hiʻohiʻona koʻikoʻi ʻo ʻAikupika, kukulu ʻia nā hale kupapaʻu no nā aliʻi nui ʻo ʻAikupika. ʻO nā hiʻohiʻona o ka hae ʻo ʻAikupika, loaʻa nā kala ʻo ka ʻulaʻula, ʻo ia ke koko o na ʻAikupika ma ke kaua. Loaʻa ke keʻokeʻo ʻo ia ka maʻemaʻe ma na puʻuwai. A loaʻa pū ka ʻeleʻele ʻo ka hoʻopio i ka makaʻu o ka pōʻeleʻele.
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
He 386,662 mau mile kuea kona ʻili. ʻO ʻAikupika ka ʻāina nui ma ke kulana 30 o ka nui ʻāina. He ʻāina pānoa, 35,000 km<sup>2</sup> – 3.5% – o ka ʻili o ka ʻāina. He mau kahawai i loaʻa ma ʻAikupika, nā kai ma ka moana ʻo Mediterranean, ke kahawai ʻo Nile, a me ka Moana ʻUlaʻula.
== Aniau ==
Loaʻa o ʻAikupika i ka ʻāina wela, loaʻa ka aniau panoa e kuni i nā kauwela, he mau hoʻoilo ʻūpalu, a me nā ua palena loa. Aia i ka wahi ʻāina i hele ʻoe, e like me, ma ke aniau maʻamau loli aʻe mai 9–13 °C (48–55 °F) ma ka wā hoʻoilo a i, 22–25 °C (71.6–77.0 °F) ma ka wā kauwela, a me ka wela maʻamau loli aʻe mai 15–20 °C (59.0–68.0 °F) ma ka wā hoʻoilo a i (27–35 °C (80.6–95.0 °F) ma ka wā kauwela.
== Moʻohelu kanaka ==
He 11,654 miliona kānaka e noho paʻa ana ma ʻAikupika. He 79% e noho kuaʻāina nei ma ka ʻāina ʻoʻAikupika. Ma ka pelamika helu kanaka ʻōlelo ʻia, aia he 31.99% kanaka he ʻōpio a me ka 5.12% no ke kupuna, no laila he mau ʻōpio ma mua ʻo nā kūpuna. He 90%-99% mau kānaka ʻōiwi i noho paʻa, a he 1.45% pakeneka i nā kānaka haole i noho ma ʻAikupika.
== Moʻomeheu ==
Ua kūkulu ʻia ka hapa nui o nā pelamika ʻo nā ʻAikupika kahiko ma ke ʻano he hale kupapaʻu no nā kānaka ʻAikupika (nā aliʻi o ʻAikupika kahiko) a me ko lākou mau ʻohana. A hiki i kēia lā, ua ʻike ʻia ma kahi o 130 mau pelamika ma ka ʻāina ʻo ʻAikupika (National geographic 2026). A laila kekahi ʻikepili hoihoi hou, ʻo pena ʻia nā puʻu scarab ma nā pahu kupapaʻu no ke ola hou, ka puʻu (''Scarabaeus sacer''), hoʻailona, loli ʻana, a me ke akua no kanehoālani ʻo Khepri.
== Nā kūmole ==
<references />
{{ʻApelika}}
{{ʻŌlelo ʻAlapia}}
[[Māhele:ʻApelika]]
75kvqvp3rfj2wfb95mkfi3hkjgfgngi
Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻia
0
4900
102966
99593
2026-05-11T22:12:15Z
Mcgrathroy1111
21464
102966
wikitext
text/x-wiki
{| border=1 align=right cellpadding=4 cellspacing=0 width=300 style="margin: 0 0 1em 1em; background: #f9f9f9; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|+<big><big>'''Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻia'''</big></big>
|-
| style="background:#efefef;" align="center" colspan=2 |
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
| align="center" width="140px" | [[Waihona:Flag of the United Kingdom.svg|125px]]
| align="center" width="140px" | [[Waihona:Royal coat of arms of the United Kingdom (St. Edward's Crown).svg|125px]]
|}
|-
| align="center" colspan=2 | <small>''National motto: Dieu et mon droit''</big>
|-
| align=center colspan=2 | [[File:Europe-UK.svg|300px]]
|-
|'''Kapikala'''
|[[Lākana]]
|-
|'''Mōʻī'''
|[[Charles III]]
|-
| '''Kuhina nui'''
|[[Keir Starmer]]
|-
|'''ʻIli'''
|244,376 klm²<ref>{{cite web |url=https://geoportal.statistics.gov.uk/datasets/ons::standard-area-measurements-for-administrative-areas-december-2023-in-the-uk/about |title=Standard Area Measurements for Administrative Areas |date=31 Mei 2024 |website=ONS Open Geography Portal |publisher=Office for National Statistics |accessdate=21 Kekemapa 2024 |language=en |archive-date=7 Lune 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240607052407/https://geoportal.statistics.gov.uk/datasets/ons::standard-area-measurements-for-administrative-areas-december-2023-in-the-uk/about}}</ref>
|-
|'''Pūʻuo'''
|68,265,209 (2023)<ref>{{cite web |title=Population estimates for the UK, England, Wales, Scotland and Northern Ireland: mid-2023 |url=https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/populationandmigration/populationestimates/bulletins/annualmidyearpopulationestimates/latest |publisher=Office for National Statistics |website=www.ons.gov.uk |date=8 ʻOkakopa 2024 |accessdate=21 Kekemapa 2024 |language=en}}</ref>
|}
He [[kaumokuʻāina]] ʻo '''Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻia''' ma [[ʻEulopa]]. ʻO ka hae, he ke’a o ka Saint George hae. ʻO ka uliuli no ka saint patrick hae, ʻo ke keʻokeʻo no ka Saint Andrew hae. ʻO ka ʻāina kokoke i ka ʻāina o Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa ʻo ʻIlelana, Pelekiuma, a me Palani.
== Hiʻohiʻona ʻāina ==
He mau mauna ma Laila a me kalakala ka ‘āina, no laila he kuahiwi ma ka UK. ʻO ke ʻano o ka aina ma ke Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa, he pulu loa. Ma ke Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa, i ka hapa nui o ka manawa he anuanu. A loaʻa ka ʻaina pālahalaha, a me na awāwa ma ka hikina a me ka hema.
== Aniau ==
Ma ke Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa i ka hapa nui o ka mānawa he pulu. Ma ka hoʻoilio, ʻūpalu anuanu. A he mau kauwela kawaū.
== Moʻohelu kanaka ==
He 67,879,000 mau kānaka e noho nei ma ka Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa i kēia mau lā. ʻO ke kulana ma ke Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa he 21 ma ka nui o ke kanaka I loko o nā aupuni a pau. Ma ka ʻāina o ka Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa o ka pelamika helu kanaka, he pelamika hoʻēmi.
== Moʻomeheu ==
Ma ke Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa, loa’a iā lakou kekahi ho’olaule’a ‘o ka Cheese rolling. Ma ke Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻIa aia kekahi wahi kupaianaha, ʻo ka inoa ‘o ia ʻo Stonehenge, a kahiko hou aʻe mai nā pelamika ʻAikupika (English heritage).
== Nā kūmole ==
<references/>
{{Commons|Category:United Kingdom}}
{{ʻEulopa}}
[[Māhele:Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻia]]
8xa8p27nyisk6ccmao0ucigihgxujsn
Maʻiʻo manuahi
0
11012
102968
98011
2026-05-12T00:05:45Z
InternetArchiveBot
13521
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
102968
wikitext
text/x-wiki
[[Waihona:Definition_of_Free_Cultural_Works_logo_notext.svg|thumb| Wehewehe ʻana o ka hōʻailona o nā Hana Moʻomeheu Kūʻokoʻa]]
'''Maikaʻi''' manuahi, '''ʻike manuahi''', ʻokoʻa hoʻi '''maʻiʻo''' / ʻike a i ʻole nā '''mea''' '''manuahi''' - kekahi hana hana, hana o ka hana a i ʻole nā mea hoʻomohala ʻē aʻe a me kāna [[Maʻiʻo (philosophy)|ʻike]], ʻo ke ʻano o ke kānāwai e hōʻoia ai i kā lākou hoʻohana manuahi, hoʻomohala a me ka hāʻawi ʻana. I kekahi manawa, ʻo ke koʻikoʻi no ka hāʻawi ʻana i nā mea manuahi ka hoʻokō ʻana i nā loina i kūkulu ʻia no ka [[Ka Wehewehe o na Hana Mo'omeheu Kuokoa|wehewehe ʻana i nā hana manuahi o ka moʻomeheu]] <ref>[http://freecontentdefinition.org/Definition Definition of Free Cultural Works]</ref> .
== Wehewehe ==
ʻO ka hana moʻomeheu kūʻokoʻa he hana ʻaʻohe palena kānāwai koʻikoʻi i ke kūʻokoʻa o nā kānaka e hana i kēia mau mea:
* hoʻohana i ka mea a me ka pōmaikaʻi mai kona hoʻohana ʻana,
* e aʻo i nā mea a hoʻohana i nā mea i aʻo ʻia,
* ka hana ʻana a me ka hāʻawi ʻana i nā kope o ka hana a me nā ʻāpana pākahi o kāna ʻike,
* ka hoʻomaikaʻi ʻana i ka mea a me ka hāʻawi ʻana i kāna mau derivatives .
ʻO ia hoʻi, ʻo nā mea manuahi ke ʻano a me ka ʻike [[kikokikona|o nā kikokikona]], [[kiʻi kikohoʻe|nā kiʻi]], [[Mele|nā mele]] a me nā hana hoʻomohala ʻē aʻe, [[Laikini|ʻo ka laikini]] e hiki ai iā lākou ke hoʻohana no kekahi kumu (me ka pāʻoihana): kope, hoʻololi a hoʻolaha i nā mana i hoʻololi ʻia.
Hoʻopili nā mea manuahi i nā hana a pau i loko o [[kāʻei aupuni|ka waihona aupuni]], a me kēlā mau hana kope kope i hāʻawi ʻia, hoʻohanohano, a hoʻomalu i nā kuleana e hoʻohana i nā mea i ʻōlelo ʻia ma luna. Ma muli o nā kānāwai kope kope ma ka hapa nui o nā ʻāina i hāʻawi ʻia i nā mea nona nā kuleana kope [[Pono kūʻokoʻa|i ka mana monopoli ma]] luna o kā lākou mau hana, pono e haʻi maopopo ʻia nā mea i pale ʻia me ka manuahi, maʻamau ma ka haʻi ʻana a i ʻole ka hoʻokomo ʻana i nā ʻōlelo laikini ma ka hana.
== Nā laikini ==
E like me nā laikini polokalamu manuahi, hiki ke " copyleft " a i ʻole "copyleft" nā laikini maʻiʻo manuahi. Pili pinepine nā laikini lako polokalamu i nā ʻano hana ʻē aʻe kekahi.
ʻO nā laʻana o nā laikini kope kope ʻia ka ''Laikini ʻepekema Design'' (DSL) a me ka ''Laikini palapala manuahi GNU'' (GFDL).
ʻO ka ''Laikini palapala FreeBSD'' kahi laʻana o ka laikini "non-copyleft".
He paʻi ʻia nā mea manuahi ma lalo o kekahi mau ''[[nā mea maʻamau|laikini Creative Commons]]'' i kaupalena ʻole i ka hoʻohana ʻana a me ka hoʻololi ʻana.
== Inoa ==
Manaʻo kekahi poʻe noiʻi ʻo ka huaʻōlelo "maʻiʻo" e pili ana i ke kumu o ka mea "e kau ʻia ma kahi papa a kūʻai ʻia no ke kālā." <ref>{{Cite web |title=Words to Avoid (or Use with Care) Because They Are Loaded or Confusing — GNU Project — Free Software Foundation (FSF) |url=https://www.gnu.org/philosophy/words-to-avoid.en.html#Content |accessdate=2022-02-03 |archive-date=2020-05-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200508225125/https://www.gnu.org/philosophy/words-to-avoid.en.html#Content |deadurl=yes }}</ref> .
== Nā loulou ==
* [http://freedomdefined.org/Definition/Ru ʻO ka wehewehe ʻana o nā hana moʻomeheu manuahi] - ʻo ka wehewehe ʻana o "maʻiʻo manuahi" a i ʻole "hana moʻomeheu manuahi" like me ka wehewehe ʻana o ka polokalamu manuahi.
* " [http://www.bls.gov/osmr/pdf/ec030050.pdf Episodes of collective invention] " (PDF) (Peter B. Meyer; ʻAukake 4, 2003) - ʻatikala e pili ana i kekahi mau hiʻohiʻona mōʻaukala pili i ka US o ka ʻike manuahi i ka ʻenehana.
* [https://web.archive.org/web/20111101113103/http://okd.okfn.org/ Open Knowledge Definition] kahi papahana i kākoʻo ʻia e ka Open Knowledge Foundation e hāʻawi ana i ka wehewehe ʻana o ka "open" kūpono no ka ʻike a me ka ʻikepili.
* [http://wikieducator.org/Wikieducator_tutorial/What_is_free_content He aha ka maʻiʻo manuahi?] ma WikiEducator
* “Content” (English) . Nā huaʻōlelo e hōʻalo (a i ʻole e hoʻohana me ka mālama) no ka mea ua hoʻouka ʻia a huikau paha . Pūnaehana polokalamu manuahi . Kiʻi ʻia: 27 ʻOkakopa 2011. Waiho ʻia 3 Pepeluali 2012 o ka makahiki.
i9ki2jg49gamnjir1wxqfhihf408hms
CERN
0
11792
102967
100357
2026-05-11T23:24:41Z
InternetArchiveBot
13521
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
102967
wikitext
text/x-wiki
[[File:CERN logo badge.svg|thumb]]
'''ʻEulopa Hui No Ka Noiʻi Nukelia''' (CERN - Conseil Européen pour la Recherche Nucléaire) he kikowaena noiʻi kino liʻiliʻi nui loa o ka honua. Aia ma [[Meyrin]], [[Kuikilani]], kokoke i ka palena me [[Palani]]. He 24 mau ʻāina lālā ko CERN, a he 70 a ʻoi kānaka limahana.<ref>World Wide Web Consortium. "CERN in Figures". https://web.archive.org/web/20181129195642/https://home.cern/about/who-we-are/our-governance/member-states</ref>
== Ka Mōʻaukala ==
Ua hoʻokumu ʻia ʻo CERN ma ka lā 29 Kepakemapa 1954 me 12 mau ʻāina hoʻokumu. I ka makahiki 1955, ua kūkulu ʻia ke kikowaena nui ma Meyrin. ʻO [[Werner Heisenberg]] kekahi o nā kānaka ʻepekema i kākoʻo i kēia papahana.<ref>CERN. "Our History". https://home.cern/about/who-we-are/our-history</ref>
=== Nā Mea I Loaʻa ===
* 1973: Ka loaʻa ʻana o nā kahe kaulike ma ka Gargamelle
* 1983: Ka ʻike ʻana i nā W a me Z bosons
* 1989: Ka hana ʻana i ka [[Pūnaewele Puni Honua]] e [[Tim Berners-Lee]]
* 1995: Ka hana mua ʻana i ka antihydrogen
* 2012: Ka loaʻa ʻana o ka [[Higgs boson]]
== Nā Mīkini ==
=== Large Hadron Collider ===
ʻO ka [[Large Hadron Collider]] (LHC) ka mīkini hoʻoheheʻe kino liʻiliʻi nui loa o ka honua. He 27 kilomika kona lōʻihi a aia ma lalo o ka honua. Ua hoʻomaka ka LHC i ka makahiki 2008.<ref>CERN. "The Large Hadron Collider". https://home.cern/science/accelerators/large-hadron-collider</ref>
=== Nā Mīkini ʻĒ Aʻe ===
* Proton Synchrotron (PS)
* Super Proton Synchrotron (SPS)
* LINAC 4
* ISOLDE
* Antiproton Decelerator (AD)
* ELENA
== Ka Hoʻonohonoho ==
He 1,405 miliona CHF ke kālā hoʻohana no ka makahiki 2022. ʻO Seth Dobbs ke Pelekikena a Luna Hoʻokele Nui (CEO) mai Nowemapa 2023, a ʻo Tim Berners-Lee ka Luna Hoʻokele Emeritus.<ref>CERN. "CERN Leadership". https://home.cern/about/who-we-are/our-governance/cern-leadership</ref>
=== Nā ʻĀina Lālā ===
He 24 mau ʻāina lālā piha:
* Nā ʻāina hoʻokumu (12): [[Pelekiuma]], [[Kenemaka]], [[Palani]], [[Kelemānia]], [[Helene]], [[ʻĪkālia]], [[Nekelana]], [[Nolewai]], [[Kuekene]], [[Kuikilani]], [[Aupuni Mōʻī Hui Pū ʻia]], a me [[Iugosolawia]] (i haʻalele i ka makahiki 1961)
* Nā ʻāina i komo ma hope: [[ʻAukekulia]], [[Kepania]], [[Pokukala]], [[Pinilana]], [[Pōlani]], [[Hunakalia]], [[Tiekia]], [[Solowakia]], [[Pulukalia]], [[ʻIseraʻela]], [[Lomānia]], [[Seripia]], a me [[ʻEsetonia]]
== Nā Kūmole ==
<references/>
== Nā Loulou I Waho ==
* [https://home.cern/ Ka papa kuhikuhi nui o CERN]
* [https://visit.cern/ Ka papa kipa ʻana]
== E nānā pū ==
* [[Large Hadron Collider]]
* [[Higgs boson]]
* [[Tim Berners-Lee]]
* [[Pūnaewele Puni Honua]]
[[Māhele:Physics]]
[[Māhele:ʻEpekema]]
[[Māhele:ʻEulopa]]
{{stub}}
6okp0zlh9fq1ihbpb0iiscyygaz9l90
Iāmeka
0
12231
102953
2026-05-11T21:13:23Z
Mcgrathroy1111
21464
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1353428067|Jamaica]]"
102953
wikitext
text/x-wiki
He aupuni ʻo Iāmeka ma ke kai ʻo Kalepiana, he mau hoa palena ʻo Kupa, nā mokupuni ʻo Cayman, Haiki , a me ka Lepubalika Dominikana . ʻO ke ʻano o ka hae, he ʻelua laina gula e keʻa ana i māhele i ʻehā mau huinakolu. Kū kēia mau waihoʻoluʻu no ka lā e ʻōlinolino ana ma luna o ka ʻāina. ʻO ka hōʻailona no kēia hae ke kūokoʻa, Ikaika, a me ka manaʻolana.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
He 4,411 mile kuea ka nui o ka ʻāina, he moku Kopikala ʻo Iāmeka me nā mauna, nahele, a me nā kahakai.
== Aniau ==
He wela kopikala nā makahiki holoʻokoʻa, mai ka 73˚F - 89˚F.
=== Mōʻaukala ===
ʻO ke kanaka haole mua i ʻike iā Iāmeka ʻo Christopher Columbus ma ka makahiki 1494. Ma ke kenekulia 16 ua nonoho nā kānaka Kepania ma Iāmeka. ʻO nā kanaka ʻōiwi a Taino, i noho ma Iāmeka no kekahi mau makahiki. Eia aku, eia mai, ua luku ʻoa lākou a ua kau mai nā kauā ʻApelika. Ma ka makahiki 1655 ua hopu o Enelani iā Iāmeka a hoʻomaka ke kahi mahi. Ma ka hoʻopau ana nā kauā ma ka 1834 ua hoʻokuʻu nā kaua. I ka makahiki 1958 ua komo ʻo Iāmeka me nā kolone Caribbean Pelekānia ʻē aʻe i ka hoʻokumu ʻana i ka Federation of the West Indies. I ka makahiki 1961 ua kaʻawale ʻo Iāmeka mai ka Federation a ma ka makahiki 1962 ua loaʻa ke kūʻokaoʻa. (World fact book 2026).
== Aupuni a me Politika ==
ʻO Iāmeka he aupuni mōʻī, ʻo ka mōʻī ʻo King Charles III a ua noho ʻoia i mōʻī no 3 makahiki. ʻO ka mōʻī mua loa ʻo mōʻī wahine Elizabeth II, ua hele mōʻī ʻoia i ka makahiki 1962 i ka wā loʻa ai ka aupuni i ke kūʻokoʻa (The Guardian 2024).
=== Moʻohelu Kanaka ===
He 2.8 miliona kānaka e noho paʻa ana ma Iāmeka,ʻo ia ka helu 139 o nā aupuni a pau. He pelamika helu kanaka hōʻemi kāna.
=== Moʻomeheu ===
ʻO kekahi mea hoihoi o ka moʻomeheu o Iāmeka hana na hulahula ame nā mele reggae. A ua hanau ʻo Bob Marley ke kanaka kaulana no kana haku mele reggae ma Iāmeka (Britannica 2026).
di00dsokmo04gh7572r0h0vqeaxhiwl
102954
102953
2026-05-11T21:16:15Z
Mcgrathroy1111
21464
102954
wikitext
text/x-wiki
He aupuni ʻo Iāmeka ma ke kai ʻo Kalepiana, he mau hoa palena ʻo Kupa, nā mokupuni ʻo Cayman, Haiki , a me ka Lepubalika Dominikana . ʻO ke ʻano o ka hae, he ʻelua laina gula e keʻa ana i māhele i ʻehā mau huinakolu. Kū kēia mau waihoʻoluʻu no ka lā e ʻōlinolino ana ma luna o ka ʻāina. ʻO ka hōʻailona no kēia hae ke kūokoʻa, Ikaika, a me ka manaʻolana.
== Hiʻohiʻona ʻĀina ==
He 4,411 mile kuea ka nui o ka ʻāina, he moku Kopikala ʻo Iāmeka me nā mauna, nahele, a me nā kahakai.
== Aniau ==
He wela kopikala nā makahiki holoʻokoʻa, mai ka 73˚F - 89˚F.
== Mōʻaukala ==
ʻO ke kanaka haole mua i ʻike iā Iāmeka ʻo Christopher Columbus ma ka makahiki 1494. Ma ke kenekulia 16 ua nonoho nā kānaka Kepania ma Iāmeka. ʻO nā kanaka ʻōiwi a Taino, i noho ma Iāmeka no kekahi mau makahiki. Eia aku, eia mai, ua luku ʻoa lākou a ua kau mai nā kauā ʻApelika. Ma ka makahiki 1655 ua hopu o Enelani iā Iāmeka a hoʻomaka ke kahi mahi. Ma ka hoʻopau ana nā kauā ma ka 1834 ua hoʻokuʻu nā kaua. I ka makahiki 1958 ua komo ʻo Iāmeka me nā kolone Caribbean Pelekānia ʻē aʻe i ka hoʻokumu ʻana i ka Federation of the West Indies. I ka makahiki 1961 ua kaʻawale ʻo Iāmeka mai ka Federation a ma ka makahiki 1962 ua loaʻa ke kūʻokoʻa. (World fact book 2026).
== Aupuni a me Politika ==
ʻO Iāmeka he aupuni mōʻī, ʻo ka mōʻī ʻo King Charles III a ua noho ʻoia i mōʻī no 3 makahiki. ʻO ka mōʻī mua loa ʻo mōʻī wahine Elizabeth II, ua hele mōʻī ʻoia i ka makahiki 1962 i ka wā loʻa ai ka aupuni i ke kūʻokoʻa (The Guardian 2024).
== Moʻohelu Kanaka ==
He 2.8 miliona kānaka e noho paʻa ana ma Iāmeka,ʻo ia ka helu 139 o nā aupuni a pau. He pelamika helu kanaka hōʻemi kāna.
== Moʻomeheu ==
ʻO kekahi mea hoihoi o ka moʻomeheu o Iāmeka hana na hulahula ame nā mele reggae. A ua hanau ʻo Bob Marley ke kanaka kaulana no kana haku mele reggae ma Iāmeka (Britannica 2026).
ln8fjwwau9me61zha7vbkdueuqw9fyg
Naigeria
0
12232
102958
2026-05-11T21:30:00Z
Mcgrathroy1111
21464
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1353525416|Nigeria]]"
102958
wikitext
text/x-wiki
He aupuni ‘o Naigeria ma ka ‘āinapuni’ole ‘o ‘Apelika. ‘O Africa ka ‘āinapuni’ole nui loa ma hope ‘o Asia wale nō. ‘O Benina, Naigera, Kada, a me Kameruna nā hoa palena o Nigeria. ‘O Naigeria ke aupuni me ka helu nui loa ‘o ka hānau ‘ana o nā māhoe, he 5%. He ʻekolu māhele ma ka hae o Naigeria ,ʻōmaʻomaʻo, keʻokeʻo, ʻōmaʻomaʻo. He hō’ailona ka ʻōmaʻomaʻo i ka mahi ʻai, a ʻo ke keʻokeʻo no ka maluhia a me ka lōkahi.
== Hiʻohiʻona ʻAina ==
He 356,669 mile ka nui o ka ʻili o Naigeria. He pālahalaha ka hapanui o ka ʻāina, akā loaʻa nō nā hiʻohiʻona ʻāina e like me nā kuahiwi liʻiliʻi a me nā kahawai e holo ana ma waena o ka ʻāina.
=== Aniau ===
He ʻāina wela ʻo Naigeria, a loaʻa ka wā maloʻo me ka wā ua. I ka wā ua, pulu ka ʻāina a me ke ea. I ka wā maloʻo, hiki ke wela loa a hiki i 82ºF–95ºF.
=== Mōʻaukala ===
Ua ho’okumu ‘ia ‘o Naigeria i ka lā 1 o ʻlanuali 1914 ma ka wā i hui pū ‘ia ‘o Sir Frederick Lugard ka ‘āpana ‘āina hema a me ka ‘ākau (Council on Foreign Relations 2026). ‘A’ole ua ho’okumu kēia ‘āina no ka lokahi, ua ho’okumu ‘ia no ke kālā. Ua kapa ‘ia ka inoa “Nigeria” ma 1897 ma muli ‘o ka hui pū ‘ia nā ‘āpana ‘āina (Wikipedia 2026).
=== Aupuni a me Politika ===
[[Waihona:Olusegun_Obasanjo_DD-SC-07-14396-cropped.jpg|hema|thumb|Ua lawelawe ʻo Olusegun Obasanjo ma ke ʻano he pelekikena o Naigeria mai 1999 a i 2007.]]
‘O Naigeria he aupuni a ka lehulehu. ‘O ke alaka’i nui i kēia manawa ‘o Bola Ahmed Tinubu, ua komo ‘o ia i ke kūlana pelekikena ma ka lā 29 o Mei 2023. Ma hope ona he hope pelekikena ‘o Kashim Shettima.
== Moʻohelu Kanaka ==
He 237,527,793 kānaka e noho ana ma Naigeria. Aia ʻo Naigeria ma ke kūlana 6 o ka honua ma ka heluna kanaka. He kiʻekiʻe loa ka pelamika helu kanaka, a hōʻike kēia he nui nā ʻōpio ma ka lāhui.
=== Moʻomeheu ===
Ma Naigeria, nui nā kuʻuna kahiko e hōʻike ana i ka moʻomeheu waiwai o ka lāhui. Kaulana ka ʻai kuʻuna Naigerian me nā “swallows” e like me ka pounded yam, eba, a me amala, i ʻai pū ʻia me nā soup mānoanoa e like me Egusi, Efo Riro, a me Ogbono. Nui nō hoʻi nā ʻahaʻaina kuʻuna e mālama ʻia ana ma Naigeria. Hoʻolauleʻa ka New Yam Festival loa'a nā hula a me nā hana hoʻomana. Ma ka ʻākau o Naigeria, mālama ʻia ka Durbar Festival me nā lio nani a me nā lole kuʻuna (Nigeria High Commission Rwanda 2026).
jcvj77f3boqstj4te02ukb801qh2bcq
102959
102958
2026-05-11T21:32:03Z
Mcgrathroy1111
21464
102959
wikitext
text/x-wiki
He aupuni ‘o Naigeria ma ka ‘āinapuni’ole ‘o ‘Apelika. ‘O Africa ka ‘āinapuni’ole nui loa ma hope ‘o Asia wale nō. ‘O Benina, Naigera, Kada, a me Kameruna nā hoa palena o Nigeria. ‘O Naigeria ke aupuni me ka helu nui loa ‘o ka hānau ‘ana o nā māhoe, he 5%. He ʻekolu māhele ma ka hae o Naigeria ,ʻōmaʻomaʻo, keʻokeʻo, ʻōmaʻomaʻo. He hō’ailona ka ʻōmaʻomaʻo i ka mahi ʻai, a ʻo ke keʻokeʻo no ka maluhia a me ka lōkahi.
== Hiʻohiʻona ʻAina ==
He 356,669 mile ka nui o ka ʻili o Naigeria. He pālahalaha ka hapanui o ka ʻāina, akā loaʻa nō nā hiʻohiʻona ʻāina e like me nā kuahiwi liʻiliʻi a me nā kahawai e holo ana ma waena o ka ʻāina.
== Aniau ==
He ʻāina wela ʻo Naigeria, a loaʻa ka wā maloʻo me ka wā ua. I ka wā ua, pulu ka ʻāina a me ke ea. I ka wā maloʻo, hiki ke wela loa a hiki i 82ºF–95ºF.
== Mōʻaukala ==
Ua ho’okumu ‘ia ‘o Naigeria i ka lā 1 o ʻlanuali 1914 ma ka wā i hui pū ‘ia ‘o Sir Frederick Lugard ka ‘āpana ‘āina hema a me ka ‘ākau (Council on Foreign Relations 2026). ‘A’ole ua ho’okumu kēia ‘āina no ka lokahi, ua ho’okumu ‘ia no ke kālā. Ua kapa ‘ia ka inoa “Nigeria” ma 1897 ma muli ‘o ka hui pū ‘ia nā ‘āpana ‘āina (Wikipedia 2026).
== Aupuni a me Politika ==
[[Waihona:Olusegun_Obasanjo_DD-SC-07-14396-cropped.jpg|hema|thumb|Ua lawelawe ʻo Olusegun Obasanjo ma ke ʻano he pelekikena o Naigeria mai 1999 a i 2007.]]
‘O Naigeria he aupuni a ka lehulehu. ‘O ke alakaʻi nui i kēia manawa ‘o Bola Ahmed Tinubu, ua komo ‘o ia i ke kūlana pelekikena ma ka lā 29 o Mei 2023. Ma hope ona he hope pelekikena ‘o Kashim Shettima.
== Moʻohelu Kanaka ==
He 237,527,793 kānaka e noho ana ma Naigeria. Aia ʻo Naigeria ma ke kūlana 6 o ka honua ma ka heluna kanaka. He kiʻekiʻe loa ka pelamika helu kanaka, a hōʻike kēia he nui nā ʻōpio ma ka lāhui.
== Moʻomeheu ==
Ma Naigeria, nui nā kuʻuna kahiko e hōʻike ana i ka moʻomeheu waiwai o ka lāhui. Kaulana ka ʻai kuʻuna Naigerian me nā “swallows” e like me ka pounded yam, eba, a me amala, i ʻai pū ʻia me nā kupa mānoanoa e like me Egusi, Efo Riro, a me Ogbono. Nui nō hoʻi nā ʻahaʻaina kuʻuna e mālama ʻia ana ma Naigeria. Hoʻolauleʻa ka New Yam Festival loa'a nā hula a me nā hana hoʻomana. Ma ka ʻākau o Naigeria, mālama ʻia ka Durbar Festival me nā lio nani a me nā lole kuʻuna (Nigeria High Commission Rwanda 2026).
8dv2xcqw1bywb7dhaxes6ot8rhwifsr