विकिस्रोत
hiwikisource
https://hi.wikisource.org/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BF%E0%A4%B8%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A5%8B%E0%A4%A4:%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
मीडिया
विशेष
वार्ता
सदस्य
सदस्य वार्ता
विकिस्रोत
विकिस्रोत वार्ता
चित्र
चित्र वार्ता
मीडियाविकि
मीडियाविकि वार्ता
साँचा
साँचा वार्ता
सहायता
सहायता वार्ता
श्रेणी
श्रेणी वार्ता
लेखक
लेखक वार्ता
अनुवाद
अनुवाद वार्ता
पृष्ठ
पृष्ठ वार्ता
विषयसूची
विषयसूची वार्ता
TimedText
TimedText talk
मॉड्यूल
मॉड्यूल वार्ता
Event
Event talk
विकिस्रोत:चौपाल
4
15
662682
662681
2026-04-26T00:58:33Z
MediaWiki message delivery
65
/* Request for comment (global AI policy) */ नया अनुभाग
662682
wikitext
text/x-wiki
{{विकिस्रोत:चौपाल/शीर्ष}}
<!-- कृपया यह पंक्ति और इसके ऊपर की सामग्री न हटायें -->
----
== सामुदायिक बैठक २१ जनवरी २०२६ ==
: दिल्ली तथा राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्र के विकिस्रोत संपादक एवं प्रबंधकों के लिए २१ जनवरी २०२६ को [[विकिस्रोत:सामुदायिक बैठक/जनवरी २०२६]] का आयोजन किया जा रहा है। प्रबंधकों एवं दिल्ली के नए प्रतिभागियों को इसकी सूचना दी जा चुकी है। दिल्ली के कोई पुराने विकिस्रोत संपादक इसमें शामिल होना चाहते हैं तो प्रबंधकों से संपर्क कर सकते हैं। यह नए सदस्यों की प्रशिक्षण तथा प्रबंधक स्तर पर रणनीति विमर्श के लिए आयोजित बैठक है। इसमें आवास एवं यात्रा व्यय की व्यवस्था नहीं है। केवल प्रतिभागियों के भोजन एवं नाश्ते का प्रबंध होगा। [[सदस्य:अनिरुद्ध कुमार|अनिरुद्ध कुमार]] ([[सदस्य वार्ता:अनिरुद्ध कुमार|वार्ता]]) ०५:११, २१ जनवरी २०२६ (UTC)
== मातृभाषा संपादनोत्सव में भाग लें ==
हिंदी विकिमीडियन्स यूजर ग्रूप द्वारा [[w:hi:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस|अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस]] के अवसर पर दो संपादनोत्सव का आयोजन किया जा रहा है।
# [[w:hi:विकिपीडिया:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव/2026|विकिपीडिया:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव 2026]]- 15 फरवरी 2026 से 21 फरवरी 2026 तक हिंदी विकिपीडिया पर आयोजित ऑनलाइन संपादनोत्सव।
# [[विकिस्रोत:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव/२०२६|विकिस्रोत:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव 2026]]- 21 फरवरी 2026 से 28 फरवरी 2026 तक हिंदी विकिस्रोत पर आयोजित ऑनलाइन संपादनोत्सव।
:इनमें भाग लेकर मुक्त हिंदी ई-सामग्री के विकास के अभियान में सहायक होने के लिए आपका स्वागत है। --[[सदस्य:अनिरुद्ध कुमार|अनिरुद्ध कुमार]] ([[सदस्य वार्ता:अनिरुद्ध कुमार|वार्ता]]) ०५:०६, १४ फ़रवरी २०२६ (UTC)
== मार्च गतिविधि अपडेट ==
:हिंदी विकिमीडियन्स यूजर ग्रूप द्वारा मार्च 2026 में हुई गतिविधियाँ:
* 'हिंदी विकि सम्मेलन 2026' पर फाउंडेशन के साथ प्राथमिक स्तर की चर्चा पूरी हुई। अप्रैल तक इसपर निर्णय आने की संभावना है।
* गूगल के साथ साझेदारी संबंधी अपडेट फाउंडेशन तथा गूगल टीम के साथ पीपीटी बनाकर साझा किए गए। पिछले एक वर्ष के सभी कार्यक्रमों के (नए लेख, नए सदस्य, सांस्थानिक भागिदारी) आंकड़ों को संश्लिष्ट रूप में साझा किया गया।
* फरवरी में विकिपीडिया पर आयोजित [[w:hi:विकिपीडिया:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव/2026|विकिपीडिया:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव/2026]] के सभी लेखों की जाँच पूरी हुई तथा पुरस्कार विजेता घोषित किए गए।
* फरवरी में विकिस्रोत पर आयोजित [[s:hi:विकिस्रोत:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव/२०२६|विकिस्रोत:अंतरराष्ट्रीय मातृभाषा दिवस संपादनोत्सव/२०२६]] के सभी शोधित पृष्ठों की जाँच पूरी हुई तथा पुरस्कार विजेता घोषित किए गए।
* राजस्थान विश्वविद्यालय के भौतिकि विभाग के साथ सांस्थानिक भागीदारी के प्रयास स्वरूप पहली प्रशिक्षण कार्यशाला- [[w:hi:विकिपीडिया:मुक्त स्रोत हिंदी ई-सामग्री निर्माण एवं कौशल विकास कार्यशाला/मार्च 2026|विकिपीडिया:मुक्त स्रोत हिंदी ई-सामग्री निर्माण एवं कौशल विकास कार्यशाला/मार्च 2026]] 24 मार्च को आयोजित करना निश्चित हुआ।
* आइआइटी, जोधपुर के साथ सांस्थानिक भागीदारी की संभावना परखने के लिए 21 मार्च को जोधपुर में [[b:hi:विकिपुस्तक:सामुदायिक बैठक/मार्च 2026|विकिपुस्तक:सामुदायिक बैठक मार्च 2026]] निश्चित की गई। जोधपुर के कोई भी हिंदी विकिपीडियन इस अनौपचारिक संवाद बैठक में शामिल हो सकते हैं।
: हिंदी विकिपीडिया के अनुभवी सदस्यों द्वारा किसी भी स्थानीय या रास्ट्रीय स्तर के आयोजन प्रस्तावों का हम स्वागत करते हैं तथा सहयोग का भरोसा दिलाते हैं। --[[सदस्य:अनिरुद्ध कुमार|अनिरुद्ध कुमार]] ([[सदस्य वार्ता:अनिरुद्ध कुमार|वार्ता]]) 23:49, 20 मार्च 2026 (UTC)
== Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026 - Call for Applications ==
The [[m:Indic MediaWiki Developers User Group|Indic MediaWiki Developers User Group]] is pleased to announce the upcoming [[m:Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026|Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026]], scheduled to take place in Hyderabad from 26 - 28 June 2026 (with 25 June as Day 0), in collaboration with the [[m:IIITH-OKI|IIITH-OKI]] and [https://www.osdg.in/ OSDG] club at [[w: International Institute of Information Technology, Hyderabad|International Institute of Information Technology, Hyderabad]].
Wikimedia hackathons are spaces for developers, designers, content editors, and other community stakeholders to collaborate on building technical solutions that help improve tools, workflows, and overall user experience across Wikimedia projects.
'''The hackathon is intended for:'''
* Technical contributors active in the Wikimedia technical ecosystem, including developers, maintainers (admins/interface admins), translators, designers, researchers, documentation writers, etc.
* Content contributors having an in-depth understanding of technical issues in their home Wikimedia projects like Wikipedia, Wikisource, Wiktionary, etc.
* Contributors from other FOSS communities or those who have participated in Wikimedia events in the past and would like to begin contributing to Wikimedia technical spaces.
Participants may work on curated hackathon tasks and are also encouraged to propose their own ideas, supported by a clear problem statement and a proposed approach.
To encourage participation and support promising contributions, scholarships will be provided to support participants’ related expenses.
'''Apply here:'''
* Scholarship application form (Deadline: 2 May 2026): [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSej8JvGsvQ7mYmkXdUDriMrKNPajCqH4e3clEct_GnmA1HZ3g/viewform Google form]
'''More information:'''
We encourage interested contributors to apply and participate. Further updates, including program details and venue, will be shared on the Meta page.
* Meta page: [[m:Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026|Indic Wikimedia Hackathon Hyderabad 2026]]
If you have any questions, concerns, or need support with the application, please reach out via the Meta-Wiki talk page or email at {{nospam|contact|indicmediawikidev.org}}.
Best Regards,
On behalf of Indic Mediawiki Developers User Group
== आगामी कार्यक्रम ==
:हिंदी विकिमीडियन्स यूजर ग्रूप द्वारा आयोजित होने वाले कार्यक्रमों की सूची:
# जून- विकिपीडिया सामग्री संवर्द्धन संपादनोत्सव (१ जून से 30 जून)
# जुलाई- विकिस्रोत सामग्री संवर्द्धन संपादनोत्सव (१ से 15 जुलाई)
# अगस्त- हिंदी विकि सम्मेलन (7-9 अगस्त)
-संपर्क सूत्र--[[सदस्य:अनिरुद्ध कुमार|अनिरुद्ध कुमार]] ([[सदस्य वार्ता:अनिरुद्ध कुमार|वार्ता]]) १८:२५, २४ अप्रैल २०२६ (UTC)
== हिंदी विकिपीडिया सम्मेलन 2026 ==
:मुझे यह बताते हुए प्रसन्नता हो रही है कि हिंदी विकिमीडियन्स यूजर ग्रूप के द्वारा प्रस्तावित [[w:hi:विकिपीडिया:हिंदी विकिपीडिया सम्मेलन 2026|हिंदी विकिपीडिया सम्मेलन 2026]] को विकिमीडिया के कॉन्फ्रेंस ग्रांट कमिटी द्वारा मंजूरी मिल गई है। 7-9 अगस्त 2026 को होने वाली हिंदी विकि समुदाय की यह बैठक 2020 के बाद पहली बार हो रही है। नई दिल्ली में आयोजित इस
बैठक में शामिल होने के लिए सहायता वृत्ति (स्कॉलरशिप) का आवेदन पत्र 1 मई से 20 मई 2026 तक उपलब्ध रहेगा। आयोजन संबंधी सूचनाएं सम्मेलन के लिए निर्मित विकिपीडिया पृष्ठ पर उपलब्ध होगी तथा संक्षिप्त सूचना चौपाल पर भी उपलब्ध होगी। 6 वर्ष बाद हो रहे सामुदायिक मिलन के इस प्रयास में सभी हिंदी विकि संपादकों के सहयोग की अपेक्षा है।- संपर्क सूत्र --[[सदस्य:अनिरुद्ध कुमार|अनिरुद्ध कुमार]] ([[सदस्य वार्ता:अनिरुद्ध कुमार|वार्ता]]) १८:२५, २४ अप्रैल २०२६ (UTC)
== Request for comment (global AI policy) ==
<bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[सदस्य:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[सदस्य वार्ता:MediaWiki message delivery|वार्ता]]) ००:५८, २६ अप्रैल २०२६ (UTC)
</bdi>
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 पर मौजूद सूची का प्रयोग कर के User:Codename Noreste@metawiki द्वारा भेजा गया सन्देश -->
is6jeifrgwegeuqj0v1a230eea5es63
पृष्ठ:Kabir Granthavali.pdf/२९७
250
3165
662684
662673
2026-04-26T08:37:19Z
Shivaniya shaw
4129
/* शोधित */
662684
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Shivaniya shaw" />{{rh|६१२ ]| [ कबीर}}</noinclude>{{c|(१६६)|}}
:'''सेइ मन समझि समर्थ सरणांगता,जाकी आदि अति मधि कोइ न पावै ।'''
:'''कोटि कारिज सरै देह गुंण सबजरै,नैक जो नांव पतिब्रत आवै ॥ टेक॥'''
:'''आकार की ओट आकार नहीं ऊबरै,सिब बिरंचि अरु बिष्णु तांई ।'''
:'''जास का सेवक तास कौं पाइहै,इष्ट कों छांडि आगे न जांहीं॥'''
:'''गु णमई मूरति सेई सव भेष मिली,निरगुण निज रुप विश्रांम नांही ।'''
:'''सनेक जुग बदिगी बिबिध प्रकार की,अति गुण का गुंणहीं समाहीं॥'''
:'''पांच तत तीनिगुण जुगतिकरि सांनियां,अष्ट्खिन होत नहीं क्रम काया ।'''
:'''पाप पुन वीज अंकूर जांसै मरै,उपजि बिनसै जेती सर्ब माया।'''
:'''क्रितम करता कहै परम पद द्यूं लहै,भूलिभ्रम मैं पडचा लोक सारा।'''
:'''कहै कबीर रांम रमिता भजै, कोई एक जन गए उतरि पारा॥'''
:'''शब्दार्थ-'''पातिव्रत=एकनिष्ठता। त्रिगुण्मयी मूर्ति=प्रतिमा। निजु=
ठीक-ठीक। साना=मिश्रित। कृत्रिम=बनावटी, प्रतिमा आदि। कोई-एक विरना।
'''संदर्भ-'''कबीर दास राम नाम की महिमा का प्रतिपादन करते हैं।
'''भावार्थ-'''रे मन, तू इस समर्थ भगवान की शरण मे जाकर सेवा कर जिसका, आदि अत और मध्य कोई नहीं पा सकता है। पातिव्रत धर्म के समान बुरी निष्ठा के साथ उसका नाम भजने से तुम्हारे करोडों कार्य सिद्ध होंगे और शरीर की समन्त आवश्यक्ताएँ पूरी हो जाएँगी (भाव यह है कि उसका नाम स्मरण करने से तुम्हरा परलोक सुधर जाएगा और इस लोक में सुख की प्राप्ति होगी)। भले ही आकार (पूर्ति) शिव, ब्रह्मा और विषणु तक का हो, परन्तु आकार (प्रतिमा, मूर्ति आदि) की पूजा करने से आकारधारी इस शरीर का उद्धार सम्भव नहीं है। जो भगवान के जिस स्वरूप की पूजा करता है, वह उसी स्वरूप को प्राप्त होता है। वह उनके आगे नहीं जा सकता है,क्योकि आदर्श ही साध्य होता है।भगवान के सगुण स्वरूप की पूजा करने पर भक्त को सब प्रकार के भेंपों की प्राप्ति हो सकती है,परंतु निर्गुण में एवं आत्मस्वरूप में उसकी प्रतिष्ठा नहीं हो सकती है।अनेक युगों तक विविध प्रकार की प्रतिमाओं की पूजा करने पर भक्त सगुण में ही समाहित होता है। शरीर निर्माण के लिए पाँचों तत्वों तथा तीनों गुणों को युक्तपृवर्क मिलाया गया है। इन आठों के बिना शरीर की उत्पत्ति नहीं बैठता है। पाप और पुण्य के बीजों के अंकुर (अर्थात पाप-पुण्य के फन) इस शरीर में उत्पन्न होते हैं और इसमें ही मरते हैं अर्थात इस शरीर को ही पाप-पुण्य के पात्र भोगने पडते हैं। इस जगत में जो कुछ भी उत्पन्न होता है और नष्ट होता है,नव माया का ही प्रनार है। जब लोग इन बनाई नैइ प्रतिमाओं को ही परमात्मा करने हैं तब फिर उनको अव्यक्त परम पद की प्राणि निग प्रकार हो नयनी है।यह मान मनार घम सोपाधिक को ही परम<noinclude></noinclude>
oddxguzdsg33233bud4nzichqjpvleg
पृष्ठ:हिन्दी विश्वकोष भाग 1.djvu/६४४
250
96736
662683
361561
2026-04-26T08:28:54Z
Shivaniya shaw
4129
662683
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="अमृता कुमारी पाण्डेय" />{{rh|(६३८)|अपन्न यमान-अपाक}}</noinclude>{{rule}}
अपनयनकर्ता, सङ्गोपक, अपलापकर्ता, चोर, लुटेरा, अपलाप करनेवाला, अस्वीकार करनेवाला । अपन यमान (सं० त्रि० ) अप- कर्मणि शानच् यक् च । अपनोयमान, अपहृत, स्थानान्तर में रक्षित, जिस वस्तुका अपलाप किया गया हो, दूसरी जगह
रखा हुआ ।
अपह्रास (सं० क्ली ० ) कमी, घाटा । अपक्रियमाण (सं० त्रि० ) अप-हृ कर्मणि शानच् यच् ऋकारस्य रित्वम् । चौर्यधन, अपलप्यमान, सङ्गुप्यमान, चोरीका धन, जो छिपाया जाता लो । अपा (हिं० पु० ) अहङ्कार, अभिमान, घमण्ड,
आत्मभाव ।
देवतास्य अपान्नप्तृ-छ ।
१ अपानपात
देवताका
पुजारौ । २ अपान्नपात् देवताको जो दें । अपांनाथ (सं० पु० ) समुद्र, जलपति । अपांनिधि (सं० पु० ) निधीयते अस्मिन् धा-अधि - करणे कि । अपां जलानां निधिः स्थानम् । ६-तत् अलुक्स० । १ समुद्र । २ विष्णु । अपांपति (सं० पु० ) पाति रक्षति पा- उण् उति ६-तत् अलुक्-स० ।
पति: अपां जलानां पतिः, १ समुद्र । २ वरुण । अपांपाथस्, ( सं० क्लो० )
अपां जलानां पाथः सारः
५-तत् अलुक्स० । १ अन्न । २ चावल । पांपित्त (सं० क्लौ० )
अग्नि ।
६-तत् वा अलुक् स० ।
अपक्षय (सं० पु० ) चि निवास गत्योः अच् तयः अपां जलानां क्षयः स्थानम्, ६- तत् । श्रपां चयो गतिः यस्मिन्, बहुव्रौ० वा अलुक् स० । आंख, नयन ।
नेत्र, चक्षु,
अपांपुरोष (स० क्लो० ) अपां जलानां पुरोषं मलम् । ६-तत् अलुक् स० । शैबाल, सेवार । अपांयोनि (स ं० स्त्री० ) जलानां योनिः कारणम्, अपांवत्स (सं० पु० )
यु-उण्-नि योनिः, अपां
६- तत् अलुक्स० । समुद्र | चित्रानक्षत्र से पांच अंश
अपांज्योतिस ( स ं० क्लो० ) ६ - तत् अलुक्स० । विद्युत्, बिजली ।
अपांनपात् (सं० पु० ) न पातयति पत - णिच क्विप् । मध्यस्थान देवता, यज्ञके देवता विशेष |
उत्तर विक्षेप में दिखाई देनेवाला एक बड़ा तारा । अपांशुका ( सं॰ स्त्री॰ ) पन्श - उप-कु दीर्घश्व पशुः
यास्कने बत्तौस देवताओंके गणोंमें अपांनपात् रजोव्यभिचारदोषश्च सोऽस्त्यस्याः सिध्यादि लच- ग्रहण किया है । यथा. - टाप्, नञ्-तत् । पतिव्रता, पतिव्रतामें अग्रगण्या । अपांसुला (सं० स्त्री० ) पन्स - उण्-कु दौर्घश्च पांसुः रजोव्यभिचारदोषश्च सोऽस्तास्याः सिध्यादि लच-टाप्, नत्र - तत् । पतिव्रता स्त्री । .
१ वायु, २ वरुण, ३ रुद्र, ४ इन्द्र, ५ पर्जन्य, ६ वृहस्पति, ७ ब्रह्मणस्पति, ८ क्षेत्रस्यपति, वास्तस्पति, १० वाचस्पति, ११ अपांनपात्, १२ यम, १३ मित्र, १४ क, १५ सरखान्, १६ विश्व कना, १७ तार्क्ष्य, १८ मन्यु, १८ दधिक्रा, सविता, २१ त्वष्टा, २२ वात, २३ अग्नि, वेन, २५ असुनीति,
प्रजापति, २८ अहि, ३२ पुरुरवा ।
२०
२४
२६ ऋत
२७ इन्दु, २८
अपसदन (सं० क्लो० ) अपां जलानां सदनं स्थानम् । ६-तत् अलुक् स० । १ आकाश । २ स्वर्ग । ३ सूर्यं । अपांसधस्थ (स ं० पु० ) ६ तत् अलुक्स० । आकाश, आस्मान ।
३० अहिर्बुध्ना, ३१ सुपर्ण । अपांसधिस. ( सं ० क्लौ० ) ६-तत् अलुक्स० । श्रोत्र,
अपानपात्
अपांना त्रिय, अपान्नत्रिय (सं० त्रि०) देवता अस्य अपान्नप्तृ देवतार्थं घ । १ अपान्नपात् देवताका पुजारी । २ अपान्नपात् देवताको दिया जानेवाला ।
अपांनप्त्रीय, अपान्नप्त्रीय (सं० त्रि०) अपांनपात्
कर्णं, कान ।
अपांसमुद्र (सं० पु० ) अपां जलानां समुद्रः स्थानम् ।
६-तत् अलुक् स० । मन, चित्त ।
अपाक (सं० पु० ) पच - घञ पाकः न पाकः । नञ-तत् । १ पाकका अभाव, खाये हुए अन्नका न पचना । २ अपाकजनक, अजीर्णता रोग, अपच ।<noinclude></noinclude>
sqgmwppjt6azfe8wyig3x6m0w7kavuk