Վիքիքաղվածք hywikiquote https://hy.wikiquote.org/wiki/%D4%B3%D5%AC%D5%AD%D5%A1%D5%BE%D5%B8%D6%80_%D5%A7%D5%BB MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter Մեդիա Սպասարկող Քննարկում Մասնակից Մասնակցի քննարկում Վիքիքաղվածք Վիքիքաղվածքի քննարկում Պատկեր Պատկերի քննարկում MediaWiki MediaWiki քննարկում Կաղապար Կաղապարի քննարկում Օգնություն Օգնության քննարկում Կատեգորիա Կատեգորիայի քննարկում TimedText TimedText talk Մոդուլ Մոդուլի քննարկում Event Event talk 0 1747 178720 178672 2026-04-08T12:06:14Z 23artashes 572 /* Քաղվածքներ Իսահակյանի մասին */ 178720 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:1975 CPA 4493.jpg|thumb|180px|right|Ավետիք Իսահակյանին նվիրված խորհրդային փոստային նամականիշ]] '''Ավետիք Իսահակյան''' (հոկտեմբերի 30, [[1875]], [[Ալեքսանդրապոլ]] — հոկտեմբերի 17, [[1957]], [[Երևան]]), հայ անվանի գրող և բանաստեղծ։ ==Քաղվածքներ== * [[Մարդ]] այնքան մեծ է, ինչքան որ նա ընդունակ է ուրիշներին [[սիրել]]ու։<br /> Երբ սիրում ես քո ընկերին, ավելի մեծ ես, քան եթե սիրես միայն քեզ՝ միայն քո ես-ը։<br /> Երբ սիրում ես մի ամբողջ ժողովուրդ, ավելի մեծ ես, քան եթե սիրես միայն ընկերիդ։<br /> [[Մարդկություն]]ը սիրիր — մարդկության չափ մեծ կլինես։<br /> Տիեզերքը սիրիր — տիեզերքի չափ մեծ կլինես։ * Մարդ պետք է [[Բնություն|բնության]] մեջ ապրի, բնությունն զգա... * Զարմանալի հրաշք է հողը, հողի ուժը անսպառելի է...<br>[[Բնություն|Բնության]] մեջ մարդ իրեն բազմապատկված կզգա... *Մայրենի լեզուի բառերը մենք կը զգանք, կ՛ապրինք, իսկ օտար լեզուինը՝ կը հասկնանք, կը սորվինք եւ կը հիշենք...<ref>{{cite book |title=Ներբող Մայրենիին|editor=Լեւոն Լաճիկեան եւ Սուրեն Շէրիք|publisher=Հեղինակային հրատարակութիւն|ISBN=978-99930-4-9203-3|year=2007}}</ref> * [[Ճշմարտություն]]ը ոտքով է գնում, սուտը՝ թևերով<ref>{{cite book |title=Դաստիարակչական Մտքերի Հայկական Գանձարան|editor=Ա.Մ. Մանուկյան և Մ.Մ. Մանուկյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-276-4|year=2001|page=17}}</ref>։ * Մարդը ձգտում է նրան, ինչն անհնար է։ Հետո սկսում է ողբալ, թե ինչու՞ է անհնարը՝ անհնար<ref>{{cite book |title=Դաստիարակչական Մտքերի Հայկական Գանձարան|editor=Ա.Մ. Մանուկյան և Մ.Մ. Մանուկյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-276-4|year=2001|page=16}}</ref>։ * [[Կյանք]]ի սափորը լիքն է աղի ջրով, որ ինչքան խմում ես, այնքան ավելի ծարավում, այրվելով խմում վերստին և զզվում, բայց բնավ չհագենում<ref name=manook>{{cite book |title=Դաստիարակչական Մտքերի Հայկական Գանձարան|editor=Ա.Մ. Մանուկյան և Մ.Մ. Մանուկյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-276-4|year=2001|page=38}}</ref>։ * Կյանքն իր ծնած պահից գրավ է դրված [[մահ]]ի մոտ<ref name=manook />։ * Վրեժը քաղցր բան է. թող բարոյախոսներն ինչ ուզում են՝ ասեն<ref>{{cite book |title=Ասույթներ|editor=Սուրեն Գրիգորյան|publisher=«Լուսաբաց հրատարակչատուն»|year=2006|page=310}}</ref>։ * Միտքը մեռցնում է զգացմունքը։<br>Բայց երբեմն երկուսն եղբայրացած միմյանց հետ՝ տիեզերքն են գրկում<ref>{{cite book |title=Մտքի Հրավառություն|editor=Ալբերտ Միքայելյան և Միքայել Մարդումյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-263-2|year=2002|page=113}}</ref>։ * Բանաստեղծը, արվեստագետը իր սրտի աչքով կտեսնե ու կզգա աշխարհի իրերը, երևույթները, երևույթների հոգին, ներքին, հավերժական անփոփոխ կյանքը։ * [[Գրականություն]]ը ազգի ուժն է, զենքը, հոգեկան գանձը, որով նա կռվել է թշնամիների խավարի դեմ<ref name="Գնահատ77">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 77։</ref>։ * Մի [[ժողովուրդ]], որ ստեղծել է գրականություն, երբեք չի կորչի<ref name="Գնահատ77"/>։ * Մեր գրականության հավերժ շողշողացող բովանդակությունն են եղել ազատության անշեջ ծարավը, պայքարը, հայրենասիրությունը և մարդկային արժանապատվության հարգանքը<ref name="Գնահատ77"/>։ * Հայ ժողովրդի գրականությունը ազգային գոյամարտի գեղարվեստական պատմությունն է ընդդեմ իր ճակատագրի<ref name="Գնահատ77"/>։ * Գրականությունը ինքնանպատակ չէ. նա գեղեցիկ արվեստով ասված անկեղծ խոսք է՝ բարձրացնելու մարդուն, եղբայրացնելու միմյանց հետ և հոգեպես պատրաստելու իդեալական նպատակների համար<ref name="Գնահատ77"/>։ * Մեր գրականությունը բռնակալների, հարստահարողների, ջարդարարների գրականություն չէ, այլ մարտնչող, բողոքող, ազատաբաղձ ոգու՝ տոգորված աշխատանքի, հումանիզմի, արդարության վսեմ իդեալներով<ref name="Գնահատ77"/>։ * Չորս գիրք ունի հայ ժողովուրդը, որ, ինչպես չորս բարձր սյուներ, կրել են հայ ժողովրդի ոգին, նրա պայքարի իմաստը, նրա լավագույն ապագայի տենչանքները, նրա իդեալները։ Մովսես Խորենացու «Հայոց պատմությունը», Եղիշեի «Վարդանանց պատերազմը», Նարեկացու խոսքը անմահության և հավերժության հետ և Աբովյանի «Վերքը»։ Այս նվիրական գրքի մեջ հրեղեն լեզվով արտահայտված է մեր ժողովրդի խորագին վիշտը, նրա պայքարը և անշիջանելի պաթոսը<ref name="Գնահատ77-78">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 77-78։</ref>։ * Գրքեր կան՝ ժողովուրդներ են դաստիարակում, բարձրացնում, կռում նրանց կամքը, պահում-պաշտպանում<ref name="Գնահատ78">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 78։</ref>։ * Չկա մեծ արվեստ՝ առանց մտքերի, գաղափարների, նպատակադրման։ Մեծ արվեստագետները մեծ մարգարեներ են<ref name="Գնահատ78"/>։ * Մարդկային ստեղծագործություններից բոլորից բարձրը, սուրբը, վեհն ու նվիրականը և միակը երգն է, երգը. տիեզերքը երգ է<ref name="Գնահատ78"/>։ * Ժողովրդական երգերը ժողովրդի հոգու, կյանքի, ապրումների հայելին են<ref name="Գնահատ78"/>։ * Նկարչությունը թանձրացած, նյութացած, մարմնացած բանաստեղծություն է, իսկ բանաստեղծությունը՝ վերացական, ոգիացած նկարչությունը<ref name="Գնահատ78"/>։ * Սերը մեռցնողը [[հավիտենություն|անմահության]] թշնամին է<ref name="Գնահատ78"/>։ * Մարդն է բնության իմաստը, և գեղեցիկ է ճշմարտության թագը, կատարը<ref name="Գնահատ78"/>։ * Ոճը ունեցող ժողովուրդները չեն մեռնում<ref name="Գնահատ78"/>։ * Ճարտարապետությունը բանաստեղծություն է՝ ռիթմ, բառ, իմաստ, նպատակ<ref name="Գնահատ79">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 79։</ref>։ * Անձնական վշտի և հրճվանքի միջոցով ներկայացնել հավաքականը. ահա արվեստը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Մարդն այնքան մեծ է, որքան մեծ են նրա երազները։ Արվեստը երազի իրականացումն է։ Իրականությունը անցնող կյանքն է. արվեստն է հավերժականը, ճշմարիտը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Ասում են, թե արվեստը հայրենիք չունի։ Այս ճշմարիտ է, սակայն ամեն հայրենիք իր արվեստն ունի. ամեն մի ժողովուրդ՝ իր սեփական, ուրույն արվեստը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Ճանաչել մի ժողովրդի պատմությունը, հայրենիքը, նրա արվեստը, երգը կնշանակե տեսնել, շոշափել նրա հոգին, և երբ տեսար և ճանաչեցիր, անպատճառ կսիրես նրան, նրա հոգին և սիրտը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Հայրենիքը՝ այդ մայրն է. ով չի սիրում իր մորը, նա չի սիրում իր հայրենիքը, և ընդհակառակը. ով չի սիրում մայրենի լեզուն, նա չի սիրում իր մոր խոսքը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Թե հավերժական սեր լիներ, սիրո մեղրամիս չէր լինի<ref name="Գնահատ79"/>։ * Մտքի ցելերում սիրտն է սերմնացան<ref name="Գնահատ79"/>։ * Հայտնագործությունները երազանքների օվկիանի իններորդ ալիքն են<ref name="Գնահատ80">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 80։</ref>։ * Ընդունակությունը քայլք է, տաղանդը՝ վազք, հանճարը՝ թռիչք<ref name="Գնահատ80"/>։ * Հագուստը քայլեցնում է, գիտելիքը՝ փայլեցնում<ref name="Գնահատ80"/>։ * Թե ականջ դնես քեզ բամբասողին, կյանքդ կդարձնես վշտի անկողին<ref name="Գնահատ80"/>։ * Հայրենքին անմուրհակ պարտատեր է, հայրենասերը՝ կամավոր պարտապան<ref name="Գնահատ80"/>։ * Հոգեբանություն չիմացող ուսուցիչը անզեն որսորդի նման է<ref name="Գնահատ80"/>։ * Մի՛ լինիր կյանքում մեծ ծանրություն, աշխատի՛ր լինել ծանր մեծություն<ref name="Գնահատ80"/>։ == Քաղվածքներ Իսահակյանի մասին== * Ավետիք Իսահակյանը հավերժ կենդանի կքայլի համաշխարհային պոեզիայի լուսավոր ուղիներով՝ վկայելով հայ ժողովրդի հոգու վեհությունն ու ազնվությունը<ref name="Գնահատ73">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 73։</ref>։ ::''[[Մարտիրոս Սարյան]]'' * Իսահակյանը ի աշխարհս սփռված հայության կիզակետն է, հայրենիք այցելող հայի սրբատեղին։ Նա Արարատ էր՝ Արարատի դիմաց, Էջմիածին էր՝ Էջմիածնի կողքին, Սևան էր՝ Սևանից հեռու, Մատենադարան էր՝ կանգնած Մատենադարանում։ Իսահակյանը խարիսխ էր, ուժ էր, հավատ էր, հավատամք<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Սիլվա Կապուտիկյան]]'' * Հայ ժողովուրդը նրա քնարով երգեց իր սերը՝ հանդեպ իր հողը, ցավն ու [[վիշտ]]ը, երազանքն ու ձախողանքը։ :...Անտուն պանդուխտը, դեգերելով օտար ծովերում և երկրներում, անհուն սիրով և քնքշանքով է հիշում [[հայրենիք]]ում թողած մորը, որի կերպարը նրա հոգում ձուլված է հայրենի երկրի բնանկարին։ Մորը նվիրված բանաստեղծություններում Իսահակյանը գտնում է անսպասելի յուրահատուկ սյուժե և վրձնում իր ներկապնակի ընտիր գույներով։ :...Մեր ընթերցողը ճանաչում է Իսահակյանին որպես քնարերգակի, մինչդեռ նա հրաշալի պատմող է և՛ չափածոյում, և՛ արձակում<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Մարիետա Շահինյան]]'' * Ավետիք Իսահակյանը մեր [[ժողովրդ]]ի բանաստեղծացած պատմությունն է, բանաստեղծացած Հայաստանը<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Արամ Ինճիկյան]]'' * Իսահակյանը առաջնակարգ բանաստեղծ է, թերևս այժմ այդպիսի պայծառ ու անմիջական տաղանդ չկա ողջ Եվրոպայում<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Ալեքսանդր Բլոկ]]'' * Իսահակյանը պատկանում է այն բանաստեղծների թվին, որոնք հազվադեպ են ծնվում։ Նրանով հարստանալու իրավունք ունի յուրաքանչյուր, նույնիսկ ամենահարուստ գրականություն։ :Նրա պոեզիան մի քանի տասնամյակների ընթացքում օգնել է ինձ ապրել։ :Ես համոզված եմ, որ նա կապրի դարեր ու դարեր<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Իլյա Էրենբուրգ]]'' * Ավետիք Իսահակյանը հայ կլասիկ պոեզիայի փառավոր ավանդների օրինավոր ժառանգն ու շարունակողն է։ Միաժամանակ ինքնատիպ է նա՝ հստակ իր զգացումներով, խոհերով, անմիջականությամբ<ref name="Գնահատ74">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 74։</ref>։ ::''[[Մաքսիմ Ռիլսկի]]'' * Իսահակյանի մոր կերպարը... ինձ համար դժվար է մատնացույց անել մի ուրիշ կերպար, որը տոգորված լինի որդիական քնքշությամբ և հայրենասիրական խանդավառությամբ մոր կերպար, որը դրա հետ միասին դառնա հայրենիքի դեմքի արտացոլումը, նրա բանաստեղծական անկրկնելի այլակերպությունը<ref name="Գնահատ74"/>։ * Նրա բանաստեղծությունները ռոմանտիկական նոր շիթ մտցրին հայ գրականության մեջ, և նրա երաժշտական հոգին ներդաշնակ բանականությամբ հորդեց պատմական հուշարձաններով հարուստ հայկական հողի վրա։ Նրա պեոզիան խորն ու զուլալ է, ինչպես Սևանի ջրերը, հրապուրիչ է, ինչպես ժողովրդի սիրած Արագածի լանջերի ծաղիկները<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Սիմոն Չիքովանի]]'' * Իսահակյանի լիրիկայի ուժը նրա մեջ է, որ նա իր անձնականը կարողանում է վերածել հանրայինի, իսկ այդ պարզ զգացումի մեջ նա տեսնում է անսովորը, և այդ անսովորը դառնում է այնքան սովորական, որ թվում է, թե այդ երգերը, այդ փոքրիկ ոտանավորները միշտ էլ եղել են, որ նրանք ապրում էին ժողովրդի մեջ մինչև պոետի ծնունդը, որ նա լոկ ուկնդրել, գրի է առել դրանք<ref name="Գնահատ74"/>։ * ...Նրա ողջ ստեղծագործությունը երգ է Հայաստանի անցյալի, ներկայի և ապագայի մասին։ :...Իսահակյանի բոլոր բանաստեղծությունները կրում են իրենց վրա մեղմ ու ջերմ լույս և ներծծված են այդ լույսով։ Նրա թախիծը պայծառ է. նրա բանաստեղծական պատկերների [[[աշխարհ]]ը լուսավոր է, արևը այդ աշխարհում մայր չի մտնում...<ref name="Գնահատ74"/> *Նա երգում է մարդուն՝ խղճալով նրան և հիանալով նրանով։ Նա երգում է սերը, և դա հնչում է, ինչպես մեղեդին «սիրո այն երգչի, որին այրեց սերը»։ Ժողովրդական երգերի և մեղեդիների գանձարանի խորքից է վերցնում իր գոհարները... Դա հայ ժողովրդի ձայնն է՝ մաքուր և հնչեղ, ինչպես լեռնային վտակը<ref name="Գնահատ74"/>։ ::''[[Նիկոլայ Տիխոնով]]'' * Մեր դարի ճակատը կրում է մի քանի բանաստեղծների պայծառ անունների դրոշմը։ Անգլիայում Կիպլինգն է, Ֆրանսիայում՝ Ապոլիներ և Էլյուար, Գերմանիայում՝ Ռիլկե, Իսպանիայում՝ Գարսիա Լորկա, Ռուսաստանում՝ Մայակովսկի և Եսենին, Հայաստանում՝ Չարենց և Իսահակյան։ Ամեն անգամ, երբ մարում էայդ կոթողներից մեկը, թվում է, թե աշխարհի լույսը պակասում է։ Բայց այն ամենը, ինչ նրանք թողել են իրենց ետևից, ստվեր չէ, այլ բոց<ref name="Գնահատ74"/>։ ::''[[Լուի Արագոն]]'' * ...Իսահակյանի ստեղծագործության մեջ ջարդված և բեկված բան կա, և դա հատուկ սրություն է տալիս նրա ոտանավորներին... որոնք լեցուն են տառապանքով, անհանգիստ են, ուժգին<ref name="Գնահատ75">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 75։</ref>։ ::''[[Վալերի Բրյուսով]]'' * Վիթխարի է Իսահակյանը. դժվար է ընդգծել նրա մեծությունը. նա պոեզիայի հսկաներից է, նորագույն հայ գրականության Արարատը։ :Ես սիրում եմ նրա ստեղծագործությունը, որպես իսկական պոեզիա՝ խոր, ներշնչող։ Նա մարդկության հավերժ ուղեկիցներից մեկն է, բանաստեղծ-ժողովրդի ամենազորեղ և հստակ ձայներից մեկը համաշխարհային գրականության Պառնասում. նա Հայաստանի երգող սիրտն է։ :Հայ գրանությունը հարուստ է հիանալի պոետներով։ Ավետիք Իսահակյանը նրանց մեջ առաջին մեծության աստղերից է<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Ալեքսանդր Դիմշից]]'' * Ես խորապես սիրում եմ Ավետիք Իսահակյանի ստեղծագործությունը և նրան համարում եմ մեր ժամանակի մեծագույն բանաստեղծներից մեկը<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Գեորգի Սվիրիդով]]'' * ...Իսահակյանը... Նրա բանաստեղծությունների խորությունն ու ազնվականությունը բացառիկ պարզությամբ հանդերձ անզուգական են։ :...Իսահակյան... երբ լսվում է այդ անունը, շրջապատս լցվում է ոսկեզօծ լույսով։ Թոնիրների ծխի հետ Արարատը լողում է իր անշարժության մեջ... Իսկ ինչ-որ տեղ՝ ներքևում, եռում, շառաչում են կարծես Զանգուի կամ Քասախի ջրերը... :Իսահակյանը ինձ հայտնի ամենահմայիչ պոետներից է։ Սակայն պատմել, թե ինչով է նա մեծ ու հրաշալի՝ անհնարին է, ինչպես անզոր ես պատմել, թե ինչով է գեղեցիկ Բոթհովենի այսինչ սոնատը<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Վերա Զվյագինցևա]]'' * Ուր էլ նետեր ճակատագիրը թափառական Իսահակյանին, նրա սիրտը միշտ հարազատ Հայաստանի լեռներում էր, նրանց կարոտով էր տրոփում։ :Նրա ողջ պոեզիան հայ ստեղծագործ ժողովրդի պրպտող ու անպարտելի հզոր հոգու փայլն էր ճառագում<ref name="Գնահատ76">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76:</ref>։ ::''[[Վիկտոր Կոչևսկի]]'' * Ինձ համար նա կանգնած է միևնույն շարքում աշխարհի մեծագույն քնարերգուների հետ<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Կայսըն Կուլիև]]'' * Իսահակյանը մեծ շեփորն է Հայաստանի, նրա մեծ և ողբերգական [[անցյա]]լի։ Նա լիաձայն երգեց հայ ժողովրդի հերոսական պայքարի դրվագները։ Սակայն պեղելով անցյալը՝ նա գերված չէր լոկ անցյալով։ Նա գովերգեց ավերակներից հառնող Սովետական Հայաստանը, նրա աշխատանքի հերոսներին, իր տոկուն, անվախ ժողովրդին<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Կոնստանտինե Գամսախուրդիա]]'' * Ավետիք Իսահակյան. առաջակարգ բանաստեղծ, անմոռանալի Վարպետ, մեծ հայրենասեր ու ինտերնացիոնալիստ, գեղեցկության ու բարության երգիչ, իմաստուն փիլիսոփա և իր երկրին նվիրված քաղաքացի, ժողովուրդների բարեկամության ու խաղաղության երգիչ, - այսպիսին նա կմնա բոլոր նրանց հիշողության մեջ, ովքեր անձամբ ճանաչել են նրան, ովքեր սիրում են կյանքը, պոեզիան, հայրենիքը<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Հովհաննես Բաղրամյան]]'' * Գրողների մեջ փնտրեցե՛ք Ավետիք Իսահակյանին, փնտրեցե՛ք նրան Արագածի փեշերին և Երևանի զրնգուն փողոցներում, հայ մանուկների խոհուն լռության մեջ, փնտրեցե՛ք նրան մեր մեծ հայրենիքի բոլոր լայնություններում և նախկին Ղազարապատ, այսօր Իսահակյան գյուղում, երկու օր առաջ ծնված երեխայի առաջին լացի ու առաջին ծիծաղի մեջ<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Վարդգես Պետրոսյան]]'' * Իսահակյանի պոեզիայով մենք զգացինք ժողովրդական բանաստեղծության անսպառ հմայքը։ Մեր լեռներում մինչև հիմա էլ մարդիկ նշխարի պես սուրբ են պահում «Որսկան ախպեր», «Մաճկալ ես» և այլ տասնյակ երգեր, որոնց մեղեդիները հոսել են Իսահակյանի բանաստեղծական հզոր ակունքներից։ Այդ երգերը իրենց հաց ու [[գինի]] դարձրած շատ մարդիկ դրանք համարում են հին, շատ հին ու բուն ժողովրդական՝ մեր հորովելներին, հեթանոսական ժամանակներից եկած վիպերգերին ու հայրեններին ժամանակակից։ Սա սքանչելի է...<ref name="Գնահատ76" /> ::''[[Սերո Խանզադյան]]'' == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ|2}} {{վիքիպեդիա}} {{վիքիդարան}} {{DEFAULTSORT:Իսահակյան, Ավետիք}} [[Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ]] [[Կատեգորիա:Հայ գրողներ]] [[Կատեգորիա:1875 ծնունդներ]] [[Կատեգորիա:1957 մահեր]] [[Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով]] [[Կատեգորիա:Ավետիք Իսահակյան]] 6vkilmcnu5hj23ksbj93ehw3rha2h5q 178721 178720 2026-04-08T12:07:01Z 23artashes 572 /* Քաղվածքներ Իսահակյանի մասին */ 178721 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:1975 CPA 4493.jpg|thumb|180px|right|Ավետիք Իսահակյանին նվիրված խորհրդային փոստային նամականիշ]] '''Ավետիք Իսահակյան''' (հոկտեմբերի 30, [[1875]], [[Ալեքսանդրապոլ]] — հոկտեմբերի 17, [[1957]], [[Երևան]]), հայ անվանի գրող և բանաստեղծ։ ==Քաղվածքներ== * [[Մարդ]] այնքան մեծ է, ինչքան որ նա ընդունակ է ուրիշներին [[սիրել]]ու։<br /> Երբ սիրում ես քո ընկերին, ավելի մեծ ես, քան եթե սիրես միայն քեզ՝ միայն քո ես-ը։<br /> Երբ սիրում ես մի ամբողջ ժողովուրդ, ավելի մեծ ես, քան եթե սիրես միայն ընկերիդ։<br /> [[Մարդկություն]]ը սիրիր — մարդկության չափ մեծ կլինես։<br /> Տիեզերքը սիրիր — տիեզերքի չափ մեծ կլինես։ * Մարդ պետք է [[Բնություն|բնության]] մեջ ապրի, բնությունն զգա... * Զարմանալի հրաշք է հողը, հողի ուժը անսպառելի է...<br>[[Բնություն|Բնության]] մեջ մարդ իրեն բազմապատկված կզգա... *Մայրենի լեզուի բառերը մենք կը զգանք, կ՛ապրինք, իսկ օտար լեզուինը՝ կը հասկնանք, կը սորվինք եւ կը հիշենք...<ref>{{cite book |title=Ներբող Մայրենիին|editor=Լեւոն Լաճիկեան եւ Սուրեն Շէրիք|publisher=Հեղինակային հրատարակութիւն|ISBN=978-99930-4-9203-3|year=2007}}</ref> * [[Ճշմարտություն]]ը ոտքով է գնում, սուտը՝ թևերով<ref>{{cite book |title=Դաստիարակչական Մտքերի Հայկական Գանձարան|editor=Ա.Մ. Մանուկյան և Մ.Մ. Մանուկյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-276-4|year=2001|page=17}}</ref>։ * Մարդը ձգտում է նրան, ինչն անհնար է։ Հետո սկսում է ողբալ, թե ինչու՞ է անհնարը՝ անհնար<ref>{{cite book |title=Դաստիարակչական Մտքերի Հայկական Գանձարան|editor=Ա.Մ. Մանուկյան և Մ.Մ. Մանուկյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-276-4|year=2001|page=16}}</ref>։ * [[Կյանք]]ի սափորը լիքն է աղի ջրով, որ ինչքան խմում ես, այնքան ավելի ծարավում, այրվելով խմում վերստին և զզվում, բայց բնավ չհագենում<ref name=manook>{{cite book |title=Դաստիարակչական Մտքերի Հայկական Գանձարան|editor=Ա.Մ. Մանուկյան և Մ.Մ. Մանուկյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-276-4|year=2001|page=38}}</ref>։ * Կյանքն իր ծնած պահից գրավ է դրված [[մահ]]ի մոտ<ref name=manook />։ * Վրեժը քաղցր բան է. թող բարոյախոսներն ինչ ուզում են՝ ասեն<ref>{{cite book |title=Ասույթներ|editor=Սուրեն Գրիգորյան|publisher=«Լուսաբաց հրատարակչատուն»|year=2006|page=310}}</ref>։ * Միտքը մեռցնում է զգացմունքը։<br>Բայց երբեմն երկուսն եղբայրացած միմյանց հետ՝ տիեզերքն են գրկում<ref>{{cite book |title=Մտքի Հրավառություն|editor=Ալբերտ Միքայելյան և Միքայել Մարդումյան|publisher=Զանգակ-97 հրատարակչություն|ISBN=99930-2-263-2|year=2002|page=113}}</ref>։ * Բանաստեղծը, արվեստագետը իր սրտի աչքով կտեսնե ու կզգա աշխարհի իրերը, երևույթները, երևույթների հոգին, ներքին, հավերժական անփոփոխ կյանքը։ * [[Գրականություն]]ը ազգի ուժն է, զենքը, հոգեկան գանձը, որով նա կռվել է թշնամիների խավարի դեմ<ref name="Գնահատ77">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 77։</ref>։ * Մի [[ժողովուրդ]], որ ստեղծել է գրականություն, երբեք չի կորչի<ref name="Գնահատ77"/>։ * Մեր գրականության հավերժ շողշողացող բովանդակությունն են եղել ազատության անշեջ ծարավը, պայքարը, հայրենասիրությունը և մարդկային արժանապատվության հարգանքը<ref name="Գնահատ77"/>։ * Հայ ժողովրդի գրականությունը ազգային գոյամարտի գեղարվեստական պատմությունն է ընդդեմ իր ճակատագրի<ref name="Գնահատ77"/>։ * Գրականությունը ինքնանպատակ չէ. նա գեղեցիկ արվեստով ասված անկեղծ խոսք է՝ բարձրացնելու մարդուն, եղբայրացնելու միմյանց հետ և հոգեպես պատրաստելու իդեալական նպատակների համար<ref name="Գնահատ77"/>։ * Մեր գրականությունը բռնակալների, հարստահարողների, ջարդարարների գրականություն չէ, այլ մարտնչող, բողոքող, ազատաբաղձ ոգու՝ տոգորված աշխատանքի, հումանիզմի, արդարության վսեմ իդեալներով<ref name="Գնահատ77"/>։ * Չորս գիրք ունի հայ ժողովուրդը, որ, ինչպես չորս բարձր սյուներ, կրել են հայ ժողովրդի ոգին, նրա պայքարի իմաստը, նրա լավագույն ապագայի տենչանքները, նրա իդեալները։ Մովսես Խորենացու «Հայոց պատմությունը», Եղիշեի «Վարդանանց պատերազմը», Նարեկացու խոսքը անմահության և հավերժության հետ և Աբովյանի «Վերքը»։ Այս նվիրական գրքի մեջ հրեղեն լեզվով արտահայտված է մեր ժողովրդի խորագին վիշտը, նրա պայքարը և անշիջանելի պաթոսը<ref name="Գնահատ77-78">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 77-78։</ref>։ * Գրքեր կան՝ ժողովուրդներ են դաստիարակում, բարձրացնում, կռում նրանց կամքը, պահում-պաշտպանում<ref name="Գնահատ78">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 78։</ref>։ * Չկա մեծ արվեստ՝ առանց մտքերի, գաղափարների, նպատակադրման։ Մեծ արվեստագետները մեծ մարգարեներ են<ref name="Գնահատ78"/>։ * Մարդկային ստեղծագործություններից բոլորից բարձրը, սուրբը, վեհն ու նվիրականը և միակը երգն է, երգը. տիեզերքը երգ է<ref name="Գնահատ78"/>։ * Ժողովրդական երգերը ժողովրդի հոգու, կյանքի, ապրումների հայելին են<ref name="Գնահատ78"/>։ * Նկարչությունը թանձրացած, նյութացած, մարմնացած բանաստեղծություն է, իսկ բանաստեղծությունը՝ վերացական, ոգիացած նկարչությունը<ref name="Գնահատ78"/>։ * Սերը մեռցնողը [[հավիտենություն|անմահության]] թշնամին է<ref name="Գնահատ78"/>։ * Մարդն է բնության իմաստը, և գեղեցիկ է ճշմարտության թագը, կատարը<ref name="Գնահատ78"/>։ * Ոճը ունեցող ժողովուրդները չեն մեռնում<ref name="Գնահատ78"/>։ * Ճարտարապետությունը բանաստեղծություն է՝ ռիթմ, բառ, իմաստ, նպատակ<ref name="Գնահատ79">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 79։</ref>։ * Անձնական վշտի և հրճվանքի միջոցով ներկայացնել հավաքականը. ահա արվեստը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Մարդն այնքան մեծ է, որքան մեծ են նրա երազները։ Արվեստը երազի իրականացումն է։ Իրականությունը անցնող կյանքն է. արվեստն է հավերժականը, ճշմարիտը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Ասում են, թե արվեստը հայրենիք չունի։ Այս ճշմարիտ է, սակայն ամեն հայրենիք իր արվեստն ունի. ամեն մի ժողովուրդ՝ իր սեփական, ուրույն արվեստը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Ճանաչել մի ժողովրդի պատմությունը, հայրենիքը, նրա արվեստը, երգը կնշանակե տեսնել, շոշափել նրա հոգին, և երբ տեսար և ճանաչեցիր, անպատճառ կսիրես նրան, նրա հոգին և սիրտը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Հայրենիքը՝ այդ մայրն է. ով չի սիրում իր մորը, նա չի սիրում իր հայրենիքը, և ընդհակառակը. ով չի սիրում մայրենի լեզուն, նա չի սիրում իր մոր խոսքը<ref name="Գնահատ79"/>։ * Թե հավերժական սեր լիներ, սիրո մեղրամիս չէր լինի<ref name="Գնահատ79"/>։ * Մտքի ցելերում սիրտն է սերմնացան<ref name="Գնահատ79"/>։ * Հայտնագործությունները երազանքների օվկիանի իններորդ ալիքն են<ref name="Գնահատ80">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 80։</ref>։ * Ընդունակությունը քայլք է, տաղանդը՝ վազք, հանճարը՝ թռիչք<ref name="Գնահատ80"/>։ * Հագուստը քայլեցնում է, գիտելիքը՝ փայլեցնում<ref name="Գնահատ80"/>։ * Թե ականջ դնես քեզ բամբասողին, կյանքդ կդարձնես վշտի անկողին<ref name="Գնահատ80"/>։ * Հայրենքին անմուրհակ պարտատեր է, հայրենասերը՝ կամավոր պարտապան<ref name="Գնահատ80"/>։ * Հոգեբանություն չիմացող ուսուցիչը անզեն որսորդի նման է<ref name="Գնահատ80"/>։ * Մի՛ լինիր կյանքում մեծ ծանրություն, աշխատի՛ր լինել ծանր մեծություն<ref name="Գնահատ80"/>։ == Քաղվածքներ Իսահակյանի մասին== * Ավետիք Իսահակյանը հավերժ կենդանի կքայլի համաշխարհային պոեզիայի լուսավոր ուղիներով՝ վկայելով հայ ժողովրդի հոգու վեհությունն ու ազնվությունը<ref name="Գնահատ73">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 73։</ref>։ ::''[[Մարտիրոս Սարյան]]'' * Իսահակյանը ի աշխարհս սփռված հայության կիզակետն է, հայրենիք այցելող հայի սրբատեղին։ Նա Արարատ էր՝ Արարատի դիմաց, Էջմիածին էր՝ Էջմիածնի կողքին, Սևան էր՝ Սևանից հեռու, Մատենադարան էր՝ կանգնած Մատենադարանում։ Իսահակյանը խարիսխ էր, ուժ էր, հավատ էր, հավատամք<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Սիլվա Կապուտիկյան]]'' * Հայ ժողովուրդը նրա քնարով երգեց իր սերը՝ հանդեպ իր հողը, ցավն ու [[վիշտ]]ը, երազանքն ու ձախողանքը։ :...Անտուն պանդուխտը, դեգերելով օտար ծովերում և երկրներում, անհուն սիրով և քնքշանքով է հիշում [[հայրենիք]]ում թողած մորը, որի կերպարը նրա հոգում ձուլված է հայրենի երկրի բնանկարին։ Մորը նվիրված բանաստեղծություններում Իսահակյանը գտնում է անսպասելի յուրահատուկ սյուժե և վրձնում իր ներկապնակի ընտիր գույներով։ :...Մեր ընթերցողը ճանաչում է Իսահակյանին որպես քնարերգակի, մինչդեռ նա հրաշալի պատմող է և՛ չափածոյում, և՛ արձակում<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Մարիետա Շահինյան]]'' * Ավետիք Իսահակյանը մեր [[ժողովրդ]]ի բանաստեղծացած պատմությունն է, բանաստեղծացած Հայաստանը<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Արամ Ինճիկյան]]'' * Իսահակյանը առաջնակարգ բանաստեղծ է, թերևս այժմ այդպիսի պայծառ ու անմիջական տաղանդ չկա ողջ Եվրոպայում<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Ալեքսանդր Բլոկ]]'' * Իսահակյանը պատկանում է այն բանաստեղծների թվին, որոնք հազվադեպ են ծնվում։ Նրանով հարստանալու իրավունք ունի յուրաքանչյուր, նույնիսկ ամենահարուստ գրականություն։ :Նրա պոեզիան մի քանի տասնամյակների ընթացքում օգնել է ինձ ապրել։ :Ես համոզված եմ, որ նա կապրի դարեր ու դարեր<ref name="Գնահատ73" />։ ::''[[Իլյա Էրենբուրգ]]'' * Ավետիք Իսահակյանը հայ կլասիկ պոեզիայի փառավոր ավանդների օրինավոր ժառանգն ու շարունակողն է։ Միաժամանակ ինքնատիպ է նա՝ հստակ իր զգացումներով, խոհերով, անմիջականությամբ<ref name="Գնահատ74">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 74։</ref>։ ::''[[Մաքսիմ Ռիլսկի]]'' * Իսահակյանի մոր կերպարը... ինձ համար դժվար է մատնացույց անել մի ուրիշ կերպար, որը տոգորված լինի որդիական քնքշությամբ և հայրենասիրական խանդավառությամբ մոր կերպար, որը դրա հետ միասին դառնա հայրենիքի դեմքի արտացոլումը, նրա բանաստեղծական անկրկնելի այլակերպությունը<ref name="Գնահատ74"/>։ * Նրա բանաստեղծությունները ռոմանտիկական նոր շիթ մտցրին հայ գրականության մեջ, և նրա երաժշտական հոգին ներդաշնակ բանականությամբ հորդեց պատմական հուշարձաններով հարուստ հայկական հողի վրա։ Նրա պեոզիան խորն ու զուլալ է, ինչպես Սևանի ջրերը, հրապուրիչ է, ինչպես ժողովրդի սիրած Արագածի լանջերի ծաղիկները<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Սիմոն Չիքովանի]]'' * Իսահակյանի լիրիկայի ուժը նրա մեջ է, որ նա իր անձնականը կարողանում է վերածել հանրայինի, իսկ այդ պարզ զգացումի մեջ նա տեսնում է անսովորը, և այդ անսովորը դառնում է այնքան սովորական, որ թվում է, թե այդ երգերը, այդ փոքրիկ ոտանավորները միշտ էլ եղել են, որ նրանք ապրում էին ժողովրդի մեջ մինչև պոետի ծնունդը, որ նա լոկ ուկնդրել, գրի է առել դրանք<ref name="Գնահատ74"/>։ * ...Նրա ողջ ստեղծագործությունը երգ է Հայաստանի անցյալի, ներկայի և ապագայի մասին։ :...Իսահակյանի բոլոր բանաստեղծությունները կրում են իրենց վրա մեղմ ու ջերմ լույս և ներծծված են այդ լույսով։ Նրա թախիծը պայծառ է. նրա բանաստեղծական պատկերների [[[աշխարհ]]ը լուսավոր է, արևը այդ աշխարհում մայր չի մտնում...<ref name="Գնահատ74"/> *Նա երգում է մարդուն՝ խղճալով նրան և հիանալով նրանով։ Նա երգում է սերը, և դա հնչում է, ինչպես մեղեդին «սիրո այն երգչի, որին այրեց սերը»։ Ժողովրդական երգերի և մեղեդիների գանձարանի խորքից է վերցնում իր գոհարները... Դա հայ ժողովրդի ձայնն է՝ մաքուր և հնչեղ, ինչպես լեռնային վտակը<ref name="Գնահատ74"/>։ ::''[[Նիկոլայ Տիխոնով]]'' * Մեր դարի ճակատը կրում է մի քանի բանաստեղծների պայծառ անունների դրոշմը։ Անգլիայում Կիպլինգն է, Ֆրանսիայում՝ Ապոլիներ և Էլյուար, Գերմանիայում՝ Ռիլկե, Իսպանիայում՝ Գարսիա Լորկա, Ռուսաստանում՝ Մայակովսկի և Եսենին, Հայաստանում՝ Չարենց և Իսահակյան։ Ամեն անգամ, երբ մարում էայդ կոթողներից մեկը, թվում է, թե աշխարհի լույսը պակասում է։ Բայց այն ամենը, ինչ նրանք թողել են իրենց ետևից, ստվեր չէ, այլ բոց<ref name="Գնահատ74"/>։ ::''[[Լուի Արագոն]]'' * ...Իսահակյանի ստեղծագործության մեջ ջարդված և բեկված բան կա, և դա հատուկ սրություն է տալիս նրա ոտանավորներին... որոնք լեցուն են տառապանքով, անհանգիստ են, ուժգին<ref name="Գնահատ75">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 75։</ref>։ ::''[[Վալերի Բրյուսով]]'' * Վիթխարի է Իսահակյանը. դժվար է ընդգծել նրա մեծությունը. նա պոեզիայի հսկաներից է, նորագույն հայ գրականության Արարատը։ :Ես սիրում եմ նրա ստեղծագործությունը, որպես իսկական պոեզիա՝ խոր, ներշնչող։ Նա մարդկության հավերժ ուղեկիցներից մեկն է, բանաստեղծ-ժողովրդի ամենազորեղ և հստակ ձայներից մեկը համաշխարհային գրականության Պառնասում. նա Հայաստանի երգող սիրտն է։ :Հայ գրանությունը հարուստ է հիանալի պոետներով։ Ավետիք Իսահակյանը նրանց մեջ առաջին մեծության աստղերից է<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Ալեքսանդր Դիմշից]]'' * Ես խորապես սիրում եմ Ավետիք Իսահակյանի ստեղծագործությունը և նրան համարում եմ մեր ժամանակի մեծագույն բանաստեղծներից մեկը<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Գեորգի Սվիրիդով]]'' * ...Իսահակյանը... Նրա բանաստեղծությունների խորությունն ու ազնվականությունը բացառիկ պարզությամբ հանդերձ անզուգական են։ :...Իսահակյան... երբ լսվում է այդ անունը, շրջապատս լցվում է ոսկեզօծ լույսով։ Թոնիրների ծխի հետ Արարատը լողում է իր անշարժության մեջ... Իսկ ինչ-որ տեղ՝ ներքևում, եռում, շառաչում են կարծես Զանգուի կամ Քասախի ջրերը... :Իսահակյանը ինձ հայտնի ամենահմայիչ պոետներից է։ Սակայն պատմել, թե ինչով է նա մեծ ու հրաշալի՝ անհնարին է, ինչպես անզոր ես պատմել, թե ինչով է գեղեցիկ [[Լյուդվիգ վան Բեթհովեն|Բեթհովենի]] այսինչ սոնատը<ref name="Գնահատ75"/>։ ::''[[Վերա Զվյագինցևա]]'' * Ուր էլ նետեր ճակատագիրը թափառական Իսահակյանին, նրա սիրտը միշտ հարազատ Հայաստանի լեռներում էր, նրանց կարոտով էր տրոփում։ :Նրա ողջ պոեզիան հայ ստեղծագործ ժողովրդի պրպտող ու անպարտելի հզոր հոգու փայլն էր ճառագում<ref name="Գնահատ76">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76:</ref>։ ::''[[Վիկտոր Կոչևսկի]]'' * Ինձ համար նա կանգնած է միևնույն շարքում աշխարհի մեծագույն քնարերգուների հետ<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Կայսըն Կուլիև]]'' * Իսահակյանը մեծ շեփորն է Հայաստանի, նրա մեծ և ողբերգական [[անցյա]]լի։ Նա լիաձայն երգեց հայ ժողովրդի հերոսական պայքարի դրվագները։ Սակայն պեղելով անցյալը՝ նա գերված չէր լոկ անցյալով։ Նա գովերգեց ավերակներից հառնող Սովետական Հայաստանը, նրա աշխատանքի հերոսներին, իր տոկուն, անվախ ժողովրդին<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Կոնստանտինե Գամսախուրդիա]]'' * Ավետիք Իսահակյան. առաջակարգ բանաստեղծ, անմոռանալի Վարպետ, մեծ հայրենասեր ու ինտերնացիոնալիստ, գեղեցկության ու բարության երգիչ, իմաստուն փիլիսոփա և իր երկրին նվիրված քաղաքացի, ժողովուրդների բարեկամության ու խաղաղության երգիչ, - այսպիսին նա կմնա բոլոր նրանց հիշողության մեջ, ովքեր անձամբ ճանաչել են նրան, ովքեր սիրում են կյանքը, պոեզիան, հայրենիքը<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Հովհաննես Բաղրամյան]]'' * Գրողների մեջ փնտրեցե՛ք Ավետիք Իսահակյանին, փնտրեցե՛ք նրան Արագածի փեշերին և Երևանի զրնգուն փողոցներում, հայ մանուկների խոհուն լռության մեջ, փնտրեցե՛ք նրան մեր մեծ հայրենիքի բոլոր լայնություններում և նախկին Ղազարապատ, այսօր Իսահակյան գյուղում, երկու օր առաջ ծնված երեխայի առաջին լացի ու առաջին ծիծաղի մեջ<ref name="Գնահատ76" />։ ::''[[Վարդգես Պետրոսյան]]'' * Իսահակյանի պոեզիայով մենք զգացինք ժողովրդական բանաստեղծության անսպառ հմայքը։ Մեր լեռներում մինչև հիմա էլ մարդիկ նշխարի պես սուրբ են պահում «Որսկան ախպեր», «Մաճկալ ես» և այլ տասնյակ երգեր, որոնց մեղեդիները հոսել են Իսահակյանի բանաստեղծական հզոր ակունքներից։ Այդ երգերը իրենց հաց ու [[գինի]] դարձրած շատ մարդիկ դրանք համարում են հին, շատ հին ու բուն ժողովրդական՝ մեր հորովելներին, հեթանոսական ժամանակներից եկած վիպերգերին ու հայրեններին ժամանակակից։ Սա սքանչելի է...<ref name="Գնահատ76" /> ::''[[Սերո Խանզադյան]]'' == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ|2}} {{վիքիպեդիա}} {{վիքիդարան}} {{DEFAULTSORT:Իսահակյան, Ավետիք}} [[Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ]] [[Կատեգորիա:Հայ գրողներ]] [[Կատեգորիա:1875 ծնունդներ]] [[Կատեգորիա:1957 մահեր]] [[Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով]] [[Կատեգորիա:Ավետիք Իսահակյան]] 1vfesyrst7d2xm1lqty9cpjhlf6g4v6 0 3601 178727 174314 2026-04-08T12:12:46Z 23artashes 572 /* Քաղվածքներ Նարեկացու մասին */ 178727 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:Grigor Narekatsi 1.jpg|thumb|250px|Գրիգոր Նարեկացին]] '''Գրիգոր Նարեկացի''' ([[951]]—[[1003]]), հայ միջնադարյան հոգևորական, գրող-բանաստեղծ, փիլիսոփա։ ==Քաղվածքներ== * Վա՜յ, երկու ճամբաներու մէջտեղ շուարած մեղաւորիս<ref>[http://www.eutyun.am/S/1/ABOUT/ABOUT.htm Ճանաչիր ինքդ քեզ ու քո էությունը]</ref>։ * Գոհար վարդն վառ առեալ<br/>ի վեհից վարսիցն արփենից։<br/>Ի վեր ի վերայ վարսից<br/>ծաւալէր ծաղիկ ծովային։ :*«Տաղ Վարդավառի» (պարունակում է [[w:բաղաձայնույթ|բաղաձայնույթ]])<ref>{{cite book|title=Երաժշտությունը հին և միջնադարյան Հայաստանում|author=Նիկողոս Թահմիզյան|year=1982|publisher=«Սովետական գրող» հրատարակչություն|location=Երևան|url=http://hsearch.am/hom_main.php?hom_id=32969}}</ref> * Շուշանն շողէր հովտին,<br/>Շողշողէր դէմ արեգականն․․․<br/>Շուշանն շաղով լցեալ,<br/>Շող-շաղով և շար մարգարտով․․․ :*«Տաղ Վարդավառի» (պարունակում է բաղաձայնույթ) * Աչքն ծով ի ծոց ծիծաղախիտ<br/>Ծաւալանայր յառաւօտուն․․․ :*«Տաղ Ծննդյան» (պարունակում է բաղաձայնույթ) == Քաղվածքներ Նարեկացու մասին== * Հայ հանճարը կարողացել է խոսել մարդկային սրտի ամենանվիրական ու ամենաքնքուշ զգացմունքների հետ և կարողացել է հասնել մինչև Նարեկացին, որ ապաշխարողի կերպարանքով իր գլուխը բարձրացրել է մինչև երկինք ու զրույց է արել Աստծո հետ երես առ երես<ref name="Գնահատ5">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 5։</ref>։ * Այստեղ արդեն հայի լեզուն չէ, որ խոսում է, բերանը չէ, որ պատմում է, կրակված սիրտն է, որ այրվում է երկիրը բռնած, տանջված հոգին, որ մռնչում է մինչև երկինք<ref name="Գնահատ5" />։ ::''[[Հովհաննես Թումանյան]]'' * Ռուս կամ այլ ազգի գրասերը, ծանոթանալով Նարեկացու պոեզիայի միայն մի փոքրիկ հատվածի թարգմանությանը («Մատյան ողբերգության»)՝ վիթխարի հանքաշերտից պոկված ու հեռուներ տարած փոքրիկ այդ բեկորին, հիացմունքից քար է կտրում ու զարմանում, որ Հայաստանում, ահա 1000 տարի, ժամանակի ու տարածության հաստ շերտերի տակ ծածկված, հանգչում է մի այնպիսի անհավանական հարստություն, մարդկային մտքի ու հոգու մի այնպիսի տիտան<ref name="Գնահատ5" />։ ::''[[Սիլվա Կապուտիկյան]]'' *Նարեկը ալեկոծություն մըն է, հոգեկան վրդով մրրիկ մը և ալեկոծություն մը՝ ուր բառերն ու կշռույթները ալիքներու բախումին չափակցությունը՝ անոնց ինքնակործման շաչումները՝ անոնց իրարահալած խաղացքն ու անկումներն ունին<ref name="Գնահատ5" />։ ::''[[Միսաք Մեծարենց]]'' * Նարեկացին Աստված տեսած է... Այո՛, Աստված երևացած է անոր։ Այրի մը մեջ, մենավորիկ աղոթած ատենը...<ref name="Գնահատ5" /> * Իր մանրամասնություններում ու ամբողջական ներկայացումին մեջ ալ՝ այնքան հուժկու և իրախնդիր, որ նմանությունը հրաշալի կերպով կ'անձնացնե<ref name="Գնահատ5" />։ ::''[[Արշակ Չոպանյան]]'' * Մինչև այսօր էլ նրա աղոթագիրքը լայնորեն տարածված է հայ ժողովրդի մեջ և կոչվոմ է պարզապես «Նարեկ»։ Այդ տաղերի մեջ իրար են միանում հոգեկան ոգեշնչումն ու բանաստեղծական իսկական ոգևորությունը, և Գրիգորի շատ այլաբանություններ մնում են սքանչելի՝ անկախ իրենց աստվածաբանական մեկնությունից։ Գրիգորն ստեղծեց բանաստեղծների մի ամբողջ դպրոց, որը կոչվում է Նարեկի, և որի ստեղծագործությունները մասամբ պահպանվել են «Շարական» ժողովածուի մեջ, իսկ սրա վերջնական խմբագրությունը վերաբերում է արդեն հաջորդ շրջանին և որը շատ տեսակետներից ավետաբերն էր քնարական ստեղծագործության ծաղկման այն բացառիկ հարստության, որով նշանավորված է միջին դարերի վերջի հայ գրականությունը<ref>Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 5-6։</ref>։ ::''[[Վալերի Բրյուսով]]'' * Կրակոտ հոգի ուներ Նարեկ։ Զարմանալի լեզու է գործածել նա։ Նա ուներ ազատություն։ Արվեստը չափ է։ Եթե չափ չունես, կփչանաս<ref name="Գնահատ6">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 6։</ref>։ * Անոր պես լեզու, ահագին գրություն, ահագին պահանջարկ։ Որևէ մարդ չմոռնար անոր գրություն։ Նարեկացին հոգ չէ, թե ժողովրդական ձևով չէ, մեզի ահագին կարևոր բանաստեղծ մըն է։ Եվ ես շատ կսիրեմ, թե յուր ամբողջ ուժեր տվավ մոտենալ Աստծո։ Մոտենալ Աստծո, ըսել է մոտենալ, ձգտել մարդ ըլլալ։ Բայց այնչափ կրակ կար յուր հոգիի մեջ, այնչափ փափագ, որ յուր լեզու, յուր գրություն զորացան և եղավ բան մը, որ մենք ուզենք-չուզենք պիտի ուրախանանք, հպարտ զգանք, թե այդ տեսակ մեկ մը ունինք։ Եվ ուրիշներ ալ ունին։ Բայց անի ահագին անձ մըն է մարդկանց պատմության մեջ։ Մենք բախտավոր ենք, որ ունենք Նարեկ<ref name="Գնահատ6" />։ * Նարեկացին, որ կգրե, խոսք կգտնե։ Ատ խոսք անոր միտք չի լմնցուցեր։ Անի ուրիշ զորավոր խոսք մը կուզե ու կերթա, կերթա... Կուզե յուր միտք բռնվի խոսքին մեջ ու նորեն կերթա<ref name="Գնահատ6" />։ ::''[[Վիլյամ Սարոյան]]'' * ...Ժողովուրդը զանիկա «հրեշտակական» կոչած է, ու անոր գիրքը իրեն համար դարերու ընթացքին, աղոթքի մատյանե ավելի բան մը, հրաշքի աղբյուր մը դարձած է. ամենեն թաքուն ախտերու բուժիչը, փորձությանց դեմ էն ուժով վահանը, և այն հզոր խոսքը, որմե դևերը ահաբեկ կհալածվին...<ref name="Գնահատ6" /> ::''[[Արշակ Չոպանյան]]'' * Լինելով մեր հին գրականության ամենից շատ հրատարակված ու հայ ժողովրդի մեջ ամենատարածված գիրքը, իր բազմաթիվ վերնագիր-անվանումների փոխարեն կոչվելով պարզապես «Նարեկ»՝ բանաստեղծության պես արտակարգ և անզուգաբախտ հատորը ոչ այնքան ընթերցվել է, որքան համբուրվել, դրվել ոչ այնքան դարակի կամ գրակալի, որքան հիվանդի ճակատի վրա կամ բարձի տակ, ոչ այնքան հասկացվել, որքան զգացվել, ոչ այնքան գնահատվել, որքան պաշտվել...<ref>Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 6-7։</ref> * Հայ բանաստեղծներից առ այսօր վերստին նույն ինքն է բոլոր մեծերի մեջ մեծագույնը։ :Միայն մի քանի տաղով Նարեկացին կդառնար մեր առաջին մեծ բանաստեղծը, բայց նա կերտեց նաև «Մատյանը», որ մեր բանաստեղծության Աղթամարա վանքն է՝ լոկ այն զանազանությամբ, որ «Մատյանն» անկործանելի է ստուգապես<ref name="Գնահատ7">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 7:</ref>։ ::''[[Պարույր Սևակ]]'' * Բոլորը խոսում են նրա մասին, ինչպես Դանթեի և Շեքսպիրի մասին են խոսում, առաջին, որ անթարգմանելի է, երկրորդ, որ անսպառ է։ Եվ Նարեկացու անունը ինձ համար սկսեց հնչել որպես կախարդանք։ Նրա մոտ ամեն ինչ հսկայական է, ամեն ինչ տիեզերքի ու հոգու չափով, որովհետև հոգին ընդգրկում է տիեզերքը<ref name="Գնահատ7" />։ * Կյանքը և մահը, ահա Նարեկացու բանաստեղծական դրամայի երկու հերոսները։ Ինքը այդ երկուսի արանքում է։ Հանճարի մատները նա դնում էր մարդու և մարդկության վերքերի վրա<ref name="Գնահատ7" />։ ::''[[Լև Օզերով]]'' * Հայերենն իր ճոխությամբ, ճկունությամբ, իմաստաբանական հազարերանգ առումներով փայլատակել է Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» պոեմում, պոեմ, որ նման է փիլիսոփայական խարհրդածությունների մի փառահեղ տաճարի<ref name="Գնահատ7" />։ ::''[[Ժան Պիեռ Մահե]]'' * Նարեկացին մեծ է. նրան պետք է թարգմանել աշխարհի բոլոր լեզուներով։ Նարեկացին սյուն է, որը Շեքսպիրի, Դանթեի, Հոմերոսի նման երկինք է պահում։ Այս աշխարհում Նարեկացին հայերի համար հսկայական տարածություն կստեղծի։ Թարգմանելիս պետք է չափազանց զգույշ լինել։ Նա Արարատ է. սովորական ալպինիստի չի հանձնվի<ref name="Գնահատ7" />։ ::''[[Էդուարդաս Մեժելայտիս]]'' * Եվ որքան շատ էի կարդում, այնքան բռնվում էր շունչս։ Վրա էր հասել կյանքի այն երջանիկ պահերից մեկը, երբ կախարդվում ես ու հպարտանում մարդկային հանճարով<ref name="Գնահատ8">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 8։</ref>։ ::''[[Էդուարդաս Մեժելայտիս]]'' * Մարդկային և աստվածային փոխադարձ կապը Նարեկացու պոեզիայում կորցրել է իր աստվածաբանական բնույթը։ Նա փառաբանել է խելացի կամքն ու լուսավոր խիղճը այն մարդու, որը չի ցանկանում ճնշվել ինչ-որ ամենակարող, չգիտակցված ուժերից<ref name="Գնահատ8" />։ ::''[[Ալեքսանդր Դեյչ]]'' * Նարեկացին համաշխարհային գրականության մեջ մարդկայնորեն դրականի ու կատարյալի մեծ երգիչներից է<ref name="Գնահատ8" />։ ::''[[Մկրտիչ Մկրյան]]'' * Նախնի մատենագիրը /Նարեկացին/ գիտեր ծովաձայն հնչեցնել բառերը, գիտեր ծիծաղախիտ ժպտեցնել բառերը. «Աչքն ծով ի ծիծաղախիտ ծավալանայր...»<ref name="Գնահատ8" />։ ::''[[Միսաք Մեծարենց]]'' * Մենք՝ իբրև ժողովուրդ, մեզ կարող ենք բախտավոր համարել, որովհետև ունենք այնպիսի մեկը, անունը՝ Գրիգոր Նարեկացի։ :Նա նման չէ նույնիսկ... Արարատին, որ հեռավորության ու միջոցի մեջ նույնպես փոքրանում է։ :Նա նման է... հորիզոնի. որքան հեռանում ես իրենից, նույնքան մոտենում է ինքը, և ինչքան մոտենում ես իրեն, այնքան հեռանում է նա՝ մնալով միշտ անհաս և անմատույց, երբեք չփոքրացող և միշտ բացարձակվող։ Ուստի և իր հանդեպ մշտարծարծվող մեր զգացմունքը հար և նման է իր զգացմունքին առ Աստված. «Հետապնդում եմ ու չեմ հասնում»<ref name="Գնահատ8" />։ ::''[[Պարույր Սևակ]]'' * «Մատյանը» մի սքանչելի կոթող է՝ բարձրացված Նարեկի վանքի մեծ տեսանողի կողմից։ Այն անժամանց, բոլոր հետագա ժամանակներին հասցեագրված մի ստեղծագործություն է<ref name="Գնահատ8" />։ ::''[[Վահե Գոդել]]'' * «Մատյան ողբերգությունը» հրաբխի ժայթքում է... Ասես ընկնում ես հրաշեկ լավայի հեղեղի մեջ, որ թավալվում է քարեղեն լանջով։ Նա քեզ տանում է, պտտում, շպրտում դեն, և քեզ մնում է ենթարկվել նրա հոսանքին, որ մինչև վերջ չմոխրացնի քեզ<ref name="Գնահատ9">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 9։</ref>։ ::''Վլ. Ռոզով'' * Նարեկացու այդ վիթխարի ստեղծագործության՝ «Մատյան ողբերգության» պոեմի գլուխները թարգմանության մեջ անգամ հզոր են հնչում, այնպիսի ուժով ու այնքան լուրջ, որ ակամա սկսում ես համեմատել Բախի հետ, հիշում նրա ստեղծագործությունների կատարումը փառահեղ տաճարներում<ref name="Գնահատ9" />։ ::''[[Կայսըն Կուլիև]]'' ==Աղբյուրներ== {{ծանցանկ}} {{վիքիպեդիա}} {{վիքիդարան}} {{DEFAULTSORT:Նարեկացի, Գրիգոր}} [[Կատեգորիա:Հայ գրողներ]] [[Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ]] [[Կատեգորիա:Փիլիսոփաներ]] [[Կատեգորիա:Կրոնականներ]] [[Կատեգորիա:951 ծնունդներ]] [[Կատեգորիա:1003 մահեր]] [[Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով]] 3hosareciesx204dwdm53unua48s38x 0 11656 178715 2026-04-08T12:03:43Z 23artashes 572 #Quoteme 178715 wikitext text/x-wiki '''Կայսըն Շուվաևիչ Կուլիև''' (կարաչ.-բալկ.՝ Къулийланы Шууаны жашы Къайсын, հոկտեմբերի 19 (նոյեմբերի 1), 1917, Վերխնե-Չեգեմսկոյե գյուղական բնակավայր, Չեգեմի շրջան, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար մարզ, ԽՍՀՄ - հունիսի 4, 1985, Չեգեմ, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար ԽՍՀ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), բալկար խորհրդային բանաստեղծ, արձակագիր, լրագրող։ Կաբարդա-Բալկարական ԻԽՍՀ ժողովրդական բանաստեղծ։ == Քաղվածքներ [[Ավետիք Իսահակյան]]ի մասին== * Ինձ համար նա կանգնած է միևնույն շարքում աշխարհի մեծագույն քնարերգուների հետ<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Կուլիև, Կայսըն}} ls6qowo20l834kyivje81k5craoh1o7 178716 178715 2026-04-08T12:04:23Z 23artashes 572 178716 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:Kaisyn Kuliev 0041.jpg|մինի|Կայսըն Կուլիևը 1978 թվականին]] '''Կայսըն Շուվաևիչ Կուլիև''' (կարաչ.-բալկ.՝ Къулийланы Шууаны жашы Къайсын, հոկտեմբերի 19 (նոյեմբերի 1), 1917, Վերխնե-Չեգեմսկոյե գյուղական բնակավայր, Չեգեմի շրջան, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար մարզ, ԽՍՀՄ - հունիսի 4, 1985, Չեգեմ, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար ԽՍՀ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), բալկար խորհրդային բանաստեղծ, արձակագիր, լրագրող։ Կաբարդա-Բալկարական ԻԽՍՀ ժողովրդական բանաստեղծ։ == Քաղվածքներ [[Ավետիք Իսահակյան]]ի մասին== * Ինձ համար նա կանգնած է միևնույն շարքում աշխարհի մեծագույն քնարերգուների հետ<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Կուլիև, Կայսըն}} 906mukq3bnixveqhvc533bh1i6wmtk2 178717 178716 2026-04-08T12:05:13Z 23artashes 572 ավելացվեց [[Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ]] [[Վիքիքաղվածք:ՀոթՔաթ|ՀոթՔաթ]] գործիքով 178717 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:Kaisyn Kuliev 0041.jpg|մինի|Կայսըն Կուլիևը 1978 թվականին]] '''Կայսըն Շուվաևիչ Կուլիև''' (կարաչ.-բալկ.՝ Къулийланы Шууаны жашы Къайсын, հոկտեմբերի 19 (նոյեմբերի 1), 1917, Վերխնե-Չեգեմսկոյե գյուղական բնակավայր, Չեգեմի շրջան, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար մարզ, ԽՍՀՄ - հունիսի 4, 1985, Չեգեմ, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար ԽՍՀ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), բալկար խորհրդային բանաստեղծ, արձակագիր, լրագրող։ Կաբարդա-Բալկարական ԻԽՍՀ ժողովրդական բանաստեղծ։ == Քաղվածքներ [[Ավետիք Իսահակյան]]ի մասին== * Ինձ համար նա կանգնած է միևնույն շարքում աշխարհի մեծագույն քնարերգուների հետ<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Կուլիև, Կայսըն}} [[Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ]] 9ee2zenkhndu68z4vglpddv4s55uzb3 178718 178717 2026-04-08T12:05:23Z 23artashes 572 ավելացվեց [[Կատեգորիա:1917 ծնունդներ]] [[Վիքիքաղվածք:ՀոթՔաթ|ՀոթՔաթ]] գործիքով 178718 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:Kaisyn Kuliev 0041.jpg|մինի|Կայսըն Կուլիևը 1978 թվականին]] '''Կայսըն Շուվաևիչ Կուլիև''' (կարաչ.-բալկ.՝ Къулийланы Шууаны жашы Къайсын, հոկտեմբերի 19 (նոյեմբերի 1), 1917, Վերխնե-Չեգեմսկոյե գյուղական բնակավայր, Չեգեմի շրջան, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար մարզ, ԽՍՀՄ - հունիսի 4, 1985, Չեգեմ, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար ԽՍՀ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), բալկար խորհրդային բանաստեղծ, արձակագիր, լրագրող։ Կաբարդա-Բալկարական ԻԽՍՀ ժողովրդական բանաստեղծ։ == Քաղվածքներ [[Ավետիք Իսահակյան]]ի մասին== * Ինձ համար նա կանգնած է միևնույն շարքում աշխարհի մեծագույն քնարերգուների հետ<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Կուլիև, Կայսըն}} [[Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ]] [[Կատեգորիա:1917 ծնունդներ]] c2smroiqpn0shbpvup0aoyizc7tdeti 178719 178718 2026-04-08T12:05:32Z 23artashes 572 ավելացվեց [[Կատեգորիա:1985 մահեր]] [[Վիքիքաղվածք:ՀոթՔաթ|ՀոթՔաթ]] գործիքով 178719 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:Kaisyn Kuliev 0041.jpg|մինի|Կայսըն Կուլիևը 1978 թվականին]] '''Կայսըն Շուվաևիչ Կուլիև''' (կարաչ.-բալկ.՝ Къулийланы Шууаны жашы Къайсын, հոկտեմբերի 19 (նոյեմբերի 1), 1917, Վերխնե-Չեգեմսկոյե գյուղական բնակավայր, Չեգեմի շրջան, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար մարզ, ԽՍՀՄ - հունիսի 4, 1985, Չեգեմ, Կաբարդա-Բալկարական ինքնավար ԽՍՀ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), բալկար խորհրդային բանաստեղծ, արձակագիր, լրագրող։ Կաբարդա-Բալկարական ԻԽՍՀ ժողովրդական բանաստեղծ։ == Քաղվածքներ [[Ավետիք Իսահակյան]]ի մասին== * Ինձ համար նա կանգնած է միևնույն շարքում աշխարհի մեծագույն քնարերգուների հետ<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Կուլիև, Կայսըն}} [[Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ]] [[Կատեգորիա:1917 ծնունդներ]] [[Կատեգորիա:1985 մահեր]] knb3gu9y52n607hvu8bwcmntxtuvkf4 0 11657 178722 2026-04-08T12:09:45Z 23artashes 572 #Quoteme 178722 wikitext text/x-wiki '''Կոնստանտինե Գամսախուրդիա''' (վրաց.՝ კონსტანტინე გამსახურდია, մայիսի 3 (15), 1891, Ձվելի Աբաշա, Քութայիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հուլիսի 17, 1975, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի խորհրդային գրող։ Վրացական ԽՍՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս։ == Քաղվածքներ Ավետիք Իսահակյանի մասին == * [[Ավետիք Իսահակյան|Իսահակյանը]] մեծ շեփորն է [[Հայաստան]]ի, նրա մեծ և ողբերգական անցյալի։ Նա լիաձայն երգեց [[Հայեր|հայ]] ժողովրդի հերոսական պայքարի դրվագները։ Սակայն պեղելով անցյալը՝ նա գերված չէր լոկ անցյալով։ Նա գովերգեց ավերակներից հառնող Սովետական Հայաստանը, նրա աշխատանքի հերոսներին, իր տոկուն, անվախ ժողովրդին<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Գամսախուրդիա, Կոնստանտինե}} srwal2aj0stq4jtasiy99eomh0abq99 178723 178722 2026-04-08T12:10:25Z 23artashes 572 178723 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:K. Gamsakhurdia.jpg|մինի|Կոնստանտինե Գամսախուրդիան 1950 թվականին]] '''Կոնստանտինե Գամսախուրդիա''' (վրաց.՝ კონსტანტინე გამსახურდია, մայիսի 3 (15), 1891, Ձվելի Աբաշա, Քութայիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հուլիսի 17, 1975, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի խորհրդային գրող։ Վրացական ԽՍՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս։ == Քաղվածքներ Ավետիք Իսահակյանի մասին == * [[Ավետիք Իսահակյան|Իսահակյանը]] մեծ շեփորն է [[Հայաստան]]ի, նրա մեծ և ողբերգական անցյալի։ Նա լիաձայն երգեց [[Հայեր|հայ]] ժողովրդի հերոսական պայքարի դրվագները։ Սակայն պեղելով անցյալը՝ նա գերված չէր լոկ անցյալով։ Նա գովերգեց ավերակներից հառնող Սովետական Հայաստանը, նրա աշխատանքի հերոսներին, իր տոկուն, անվախ ժողովրդին<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Գամսախուրդիա, Կոնստանտինե}} f8qd76u4qaw6e0x9j2espyt13u7hgi0 178724 178723 2026-04-08T12:10:42Z 23artashes 572 ավելացվեց [[Կատեգորիա:Վրացի գրողներ]] [[Վիքիքաղվածք:ՀոթՔաթ|ՀոթՔաթ]] գործիքով 178724 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:K. Gamsakhurdia.jpg|մինի|Կոնստանտինե Գամսախուրդիան 1950 թվականին]] '''Կոնստանտինե Գամսախուրդիա''' (վրաց.՝ კონსტანტინე გამსახურდია, մայիսի 3 (15), 1891, Ձվելի Աբաշա, Քութայիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հուլիսի 17, 1975, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի խորհրդային գրող։ Վրացական ԽՍՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս։ == Քաղվածքներ Ավետիք Իսահակյանի մասին == * [[Ավետիք Իսահակյան|Իսահակյանը]] մեծ շեփորն է [[Հայաստան]]ի, նրա մեծ և ողբերգական անցյալի։ Նա լիաձայն երգեց [[Հայեր|հայ]] ժողովրդի հերոսական պայքարի դրվագները։ Սակայն պեղելով անցյալը՝ նա գերված չէր լոկ անցյալով։ Նա գովերգեց ավերակներից հառնող Սովետական Հայաստանը, նրա աշխատանքի հերոսներին, իր տոկուն, անվախ ժողովրդին<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Գամսախուրդիա, Կոնստանտինե}} [[Կատեգորիա:Վրացի գրողներ]] gqbjple2d36zy5c9uva6690uucocqr8 178725 178724 2026-04-08T12:10:52Z 23artashes 572 ավելացվեց [[Կատեգորիա:1891 ծնունդներ]] [[Վիքիքաղվածք:ՀոթՔաթ|ՀոթՔաթ]] գործիքով 178725 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:K. Gamsakhurdia.jpg|մինի|Կոնստանտինե Գամսախուրդիան 1950 թվականին]] '''Կոնստանտինե Գամսախուրդիա''' (վրաց.՝ კონსტანტინე გამსახურდია, մայիսի 3 (15), 1891, Ձվելի Աբաշա, Քութայիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հուլիսի 17, 1975, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի խորհրդային գրող։ Վրացական ԽՍՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս։ == Քաղվածքներ Ավետիք Իսահակյանի մասին == * [[Ավետիք Իսահակյան|Իսահակյանը]] մեծ շեփորն է [[Հայաստան]]ի, նրա մեծ և ողբերգական անցյալի։ Նա լիաձայն երգեց [[Հայեր|հայ]] ժողովրդի հերոսական պայքարի դրվագները։ Սակայն պեղելով անցյալը՝ նա գերված չէր լոկ անցյալով։ Նա գովերգեց ավերակներից հառնող Սովետական Հայաստանը, նրա աշխատանքի հերոսներին, իր տոկուն, անվախ ժողովրդին<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Գամսախուրդիա, Կոնստանտինե}} [[Կատեգորիա:Վրացի գրողներ]] [[Կատեգորիա:1891 ծնունդներ]] 7i2abzz4rw6yho43jwhzfnh30q5rz0f 178726 178725 2026-04-08T12:11:10Z 23artashes 572 ավելացվեց [[Կատեգորիա:1975 մահեր]] [[Վիքիքաղվածք:ՀոթՔաթ|ՀոթՔաթ]] գործիքով 178726 wikitext text/x-wiki [[Պատկեր:K. Gamsakhurdia.jpg|մինի|Կոնստանտինե Գամսախուրդիան 1950 թվականին]] '''Կոնստանտինե Գամսախուրդիա''' (վրաց.՝ კონსტანტინე გამსახურდია, մայիսի 3 (15), 1891, Ձվելի Աբաշա, Քութայիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հուլիսի 17, 1975, Թբիլիսի, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), վրացի խորհրդային գրող։ Վրացական ԽՍՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոս։ == Քաղվածքներ Ավետիք Իսահակյանի մասին == * [[Ավետիք Իսահակյան|Իսահակյանը]] մեծ շեփորն է [[Հայաստան]]ի, նրա մեծ և ողբերգական անցյալի։ Նա լիաձայն երգեց [[Հայեր|հայ]] ժողովրդի հերոսական պայքարի դրվագները։ Սակայն պեղելով անցյալը՝ նա գերված չէր լոկ անցյալով։ Նա գովերգեց ավերակներից հառնող Սովետական Հայաստանը, նրա աշխատանքի հերոսներին, իր տոկուն, անվախ ժողովրդին<ref name="Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին">Վ. Սահակյան, Ռ. Ներսիսյան, Գնահատանքի խոսքեր հայոց մեծերի մասին, Երևան, 2005, էջ 76</ref>։ == Ծանոթագրություններ == {{ծանցանկ}} {{Վիքիպեդիա}} {{DEFAULTSORT:Գամսախուրդիա, Կոնստանտինե}} [[Կատեգորիա:Վրացի գրողներ]] [[Կատեգորիա:1891 ծնունդներ]] [[Կատեգորիա:1975 մահեր]] n1oz597z9egfav1m94f87181vc7qzac