Ուիքիփետիա hywwiki https://hyw.wikipedia.org/wiki/%D4%B3%D5%AC%D5%AD%D5%A1%D6%82%D5%B8%D6%80_%D4%B7%D5%BB MediaWiki 1.47.0-wmf.6 first-letter Մեդիա Սպասարկող Քննարկում Մասնակից Մասնակցի քննարկում Ուիքիփետիա Ուիքիփետիայի քննարկում Պատկեր Պատկերի քննարկում MediaWiki MediaWiki քննարկում Կաղապար Կաղապարի քննարկում Օգնություն Օգնության քննարկում Ստորոգութիւն Կատեգորիայի քննարկում TimedText TimedText talk Մոդուլ Մոդուլի քննարկում Event Event talk 0 2340 252374 150847 2026-06-16T21:45:57Z Funke 12692 /* Պատկերասրահ */ current view 252374 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Թանգարան}} '''Բնագիտութեան Պատմութեան Թանգարան''' ({{lang-de|Naturhistorisches Museum}}), բնագիտութեան պատմութեան մեծ թանգարան, կը գտնուի [[Աւստրիա|Աւստրիոյ]] մայրաքաղաք [[Վիեննա]]յի մէջ<ref name="NotesNM">[http://www.nhm-wien.ac.at/d/museum.html Պաշտօնական կայք] {{ref-de}}</ref>։ Թանգարանի ցուցադրած իրերուն ամէնահին հաւաքածոները ունին 250 տարուան պատմութիւն<ref name="NotesNM" /> եւ կը ցուցադրուին 8,700 քառակուսի մեթր տարածքի վրայ։ Ըստ 2011-ի տուեալներուն, թանգարանին մէջ գոյութիւն ունին շուրջ 30 միլիոն նմուշներ, իսկ այդ թիւը մշտապէս աճման մէջ է: Հաւաքածուին նմուշները հիմք կը հանդիսանան 60 գիտնական աշխատակիցներու ուսումնասիրութիւններուն, որոնց շրջանակը կ'ընդգրկէ Արեգակնային համակարգի ծագումը, կենդանիներու եւ բոյսերու եւ մարդու եղափոխութիւնը, նախապատմական աւանդոյթներն ու սովորոյթները<ref name="NotesNM" />։ == Շինութիւնը == [[Պատկեր:2013-12-13_0022_Wien01_Heldenplatz_Statue_ErzherzogCarl_NaturhistorischesMuseum.jpg|thumb|Թանգարանի գմբեթը՝ էրցհերցոգ Կառլի արձանի ետեւէն]] Թանգարանի գլխաւոր շէնքը մանրակրկիտ քանդակներով հարուստ պալատ է, ուր 1889 թուականէն սկսեալ կը ծառայէ իբրեւ բնագիտութեան պատմութեան թանգարան<ref name="NotesNM" />։ Շէնքին բարձրակարգ ճարտարապետական ձեւաւորումը, կահոյքը եւ թանկարժէք ցուցանմուշներու համադրութիւնը անոր կու տան ինքնին պատմական պահպանման կարեւորագոյն առարկայի արժէք<ref name="NotesNM" />։ == Ցուցանմուշներ == Վերջին յարկին մէջ ցուցադրուած թանկարժէք քարերու, հանածոներու եւ մետեորիտներու կողքին կարելի է տեսնել հոյամողէսի հսկայ կմախք, նախապատմական գեղարուեստական գործեր, բիւրեղեայ հսկայական տոպազ եւ թանկարժէք ադամանդեայ ծաղկեփունջ, որ [[Մարիա Թերեզա]]ն նուիրեր էր իր ամուսինին<ref name="NotesNM" />։ Առաջին յարկին մէջ ցուցադրուած է կենդանական աշխարհի բազմազան տեսակները՝ պարզագոյն ձեւերէն մինչեւ միջատներ ու կաթնասուններ: 200 տարուան նմուշները հետաքրքրական են ո՛չ միայն իբրեւ ցուցանմուշներ, այլեւ՝ իբրեւ գիտութեան պատմութեան մասին պատմական գրառումներ<ref name="NotesNM" />։ == Պատկերասրահ == <gallery> NHM Saurier-Saal 2025-05-06.tif|Թանգարանին դահլիճներէն մէկը Venus of Willendorf 03.jpg|Վեներա Վիլենդորֆէն </gallery> == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} {{Արտաքին յղումներ}} [[Ստորոգութիւն:Վիեննայի թանգարաններ]] [[Ստորոգութիւն:Բնագիտական թանգարաններ]] [[Ստորոգութիւն:Հնէաբանական թանգարաններ]] bq9ynisv73yapzp7h7oefe93cztn85q 8 16162 252373 159523 2026-06-16T19:58:23Z Johannnes89 6598 updated per enwiki 252373 javascript text/javascript // See [[mw:Reference Tooltips]] // Source https://en.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js /*eslint space-in-parens: ["error", "always"], array-bracket-spacing: ["error", "always"]*/ ( function () { // If you're loading the script from another wiki and want to set your settings, do that in `window` // properties with `rt_` prefix, e.g. // window.rt_REF_LINK_SELECTOR = '...'; // They will be used instead of enwiki detaults. var REF_LINK_SELECTOR = window.rt_REF_LINK_SELECTOR || '.reference, a[href^="#CITEREF"]', COMMENTED_TEXT_CLASS = window.rt_COMMENTED_TEXT_CLASS || 'rt-commentedText', COMMENTED_TEXT_SELECTOR = ( window.rt_COMMENTED_TEXT_SELECTOR || ( COMMENTED_TEXT_CLASS ? '.' + COMMENTED_TEXT_CLASS + ', ' : '' ) + 'abbr[title]' ); if ( mw.messages.get( 'rt-settings' ) === null ) { mw.messages.set( { 'rt-settings': 'Reference Tooltips settings', 'rt-enable-footer': 'Enable Reference Tooltips', 'rt-settings-title': 'Reference Tooltips', 'rt-save': 'Save', 'rt-enable': 'Enable Reference Tooltips', 'rt-activationMethod': 'Show a tooltip when I\'m', 'rt-hovering': 'hovering a reference', 'rt-clicking': 'clicking a reference', 'rt-delay': 'Delay before the tooltip appears (in milliseconds)', 'rt-tooltipsForComments': 'Show the tooltip over <span title="Tooltip example" class="' + ( COMMENTED_TEXT_CLASS || 'rt-commentedText' ) + '" style="border-bottom: 1px dotted; cursor: help;">text with a dotted underline</span> in Reference Tooltips style (allows to see such tooltips on devices with no mouse support)', 'rt-disabledNote': 'You can re-enable Reference Tooltips using a link in the footer of the page.', 'rt-done': 'Done', 'rt-enabled': 'Reference Tooltips are enabled' } ); } // "Global" variables var SECONDS_IN_A_DAY = 60 * 60 * 24, CLASSES = { FADE_IN_DOWN: 'rt-fade-in-down', FADE_IN_UP: 'rt-fade-in-up', FADE_OUT_DOWN: 'rt-fade-out-down', FADE_OUT_UP: 'rt-fade-out-up' }, IS_TOUCHSCREEN = 'ontouchstart' in document.documentElement, // Quite a rough check for mobile browsers, a mix of what is advised at // https://stackoverflow.com/a/24600597 (sends to // https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Browser_detection_using_the_user_agent) // and https://stackoverflow.com/a/14301832 IS_MOBILE = /Mobi|Android/i.test( navigator.userAgent ) || typeof window.orientation !== 'undefined', CLIENT_NAME = $.client.profile().name, settingsString, settings, enabled, delay, activatedByClick, tooltipsForComments, cursorWaitCss, windowManager, $teleportTarget, $body = $( document.body ), $window = $( window ), $overlay = $( '<div>' ) .addClass( 'rt-overlay' ) .appendTo( $body ); // Can't use before https://phabricator.wikimedia.org/T369880 is resolved // mw.loader.using( 'mediawiki.page.ready' ).then( function ( require ) { // $teleportTarget = $( require( 'mediawiki.page.ready' ).teleportTarget ); // $overlay.appendTo( $teleportTarget ); // } ); function rt( $content ) { // Popups gadget if ( window.pg ) { return; } var teSelector, settingsDialogOpening = false; function setSettingsCookie() { mw.cookie.set( 'RTsettings', ( Number( enabled ) + '|' + delay + '|' + Number( activatedByClick ) + '|' + Number( tooltipsForComments ) ), { path: '/', expires: 90 * SECONDS_IN_A_DAY, prefix: '' } ); } function enableRt() { enabled = true; setSettingsCookie(); $( '.rt-enableItem' ).remove(); rt( $content ); mw.notify( mw.msg( 'rt-enabled' ) ); } function disableRt() { $content.find( teSelector ).removeClass( 'rt-commentedText' ).off( '.rt' ); $body.off( '.rt' ); $window.off( '.rt' ); } function addEnableLink() { // #footer-places – Vector // #f-list – Timeless, Monobook, Modern // parent of #footer li – Cologne Blue var $footer = $( '#footer-places, #f-list' ); if ( !$footer.length ) { $footer = $( '#footer li' ).parent(); } if ( !$footer.find( '.rt-enableItem' ).length ) { $footer.append( $( '<li>' ) .addClass( 'rt-enableItem' ) .append( $( '<a>' ) .text( mw.msg( 'rt-enable-footer' ) ) .attr( 'href', '#' ) .click( function ( e ) { e.preventDefault(); enableRt(); } ) ) ); } } function TooltippedElement( $element ) { var events, te = this; function onStartEvent( e ) { var showRefArgs; if ( activatedByClick && te.type !== 'commentedText' && e.type !== 'contextmenu' ) { e.preventDefault(); } if ( !te.noRef ) { showRefArgs = [ $( this ) ]; if ( te.type !== 'supRef' ) { showRefArgs.push( e.pageX, e.pageY ); } te.showRef.apply( te, showRefArgs ); } } function onEndEvent() { if ( !te.noRef ) { te.hideRef(); } } if ( !$element ) { return; } // TooltippedElement.$element and TooltippedElement.$originalElement will be different when // the first is changed after its cloned version is hovered in a tooltip this.$element = $element; this.$originalElement = $element; if ( this.$element.is( REF_LINK_SELECTOR ) ) { if ( this.$element.prop( 'tagName' ) === 'SUP' ) { this.type = 'supRef'; } else { this.type = 'harvardRef'; } } else { this.type = 'commentedText'; this.comment = this.$element.attr( 'title' ); if ( !this.comment ) { return; } this.$element.addClass( 'rt-commentedText' ); } if ( activatedByClick ) { events = { 'click.rt': onStartEvent }; // Adds an ability to see tooltips for links if ( this.type === 'commentedText' && ( this.$element.closest( 'a' ).length || this.$element.has( 'a' ).length ) ) { events[ 'contextmenu.rt' ] = onStartEvent; } } else { events = { 'mouseenter.rt': onStartEvent, 'mouseleave.rt': onEndEvent }; } this.$element.on( events ); this.hideRef = function ( immediately ) { clearTimeout( te.showTimer ); if ( this.type === 'commentedText' ) { this.$element.attr( 'title', this.comment ); } if ( this.tooltip && this.tooltip.isPresent ) { if ( activatedByClick || immediately ) { this.tooltip.hide(); } else { this.hideTimer = setTimeout( function () { te.tooltip.hide(); }, 200 ); } } else if ( this.$ref && this.$ref.hasClass( 'rt-target' ) ) { this.$ref.removeClass( 'rt-target' ); if ( activatedByClick ) { $body.off( 'click.rt touchstart.rt', this.onBodyClick ); } } }; this.showRef = function ( $element, ePageX, ePageY ) { // Popups gadget if ( window.pg ) { disableRt(); return; } if ( this.tooltip && !this.tooltip.$content.length ) { return; } var tooltipInitiallyPresent = this.tooltip && this.tooltip.isPresent; function reallyShow() { var viewportTop, refOffsetTop, teHref; if ( !te.$ref && !te.comment ) { teHref = te.type === 'supRef' ? te.$element.find( 'a' ).attr( 'href' ) : te.$element.attr( 'href' ); // harvardRef te.$ref = teHref && $( '#' + $.escapeSelector( teHref.slice( 1 ) ) ); if ( !te.$ref || !te.$ref.length || !te.$ref.text() ) { te.noRef = true; return; } } if ( !tooltipInitiallyPresent && !te.comment ) { viewportTop = $window.scrollTop(); refOffsetTop = te.$ref.offset().top; if ( !activatedByClick && viewportTop < refOffsetTop && viewportTop + $window.height() > refOffsetTop + te.$ref.height() && // There can be gadgets/scripts that make references horizontally scrollable. $window.width() > te.$ref.offset().left + te.$ref.width() ) { // Highlight the reference itself te.$ref.addClass( 'rt-target' ); return; } } if ( !te.tooltip ) { te.tooltip = new Tooltip( te ); if ( !te.tooltip.$content.length ) { return; } } // If this tooltip is called from inside another tooltip. We can't define it // in the constructor since a ref can be cloned but have the same Tooltip object; // so, Tooltip.parent is a floating value. te.tooltip.parent = te.$element.closest( '.rt-tooltip' ).data( 'tooltip' ); if ( te.tooltip.parent && te.tooltip.parent.disappearing ) { return; } te.tooltip.show(); if ( tooltipInitiallyPresent ) { if ( te.tooltip.$element.hasClass( 'rt-tooltip-above' ) ) { te.tooltip.$element.addClass( CLASSES.FADE_IN_DOWN ); } else { te.tooltip.$element.addClass( CLASSES.FADE_IN_UP ); } return; } te.tooltip.calculatePosition( ePageX, ePageY ); $window.on( 'resize.rt', te.onWindowResize ); } // We redefine this.$element here because e.target can be a reference link inside // a reference tooltip, not a link that was initially assigned to this.$element this.$element = $element; if ( this.type === 'commentedText' ) { this.$element.attr( 'title', '' ); } if ( activatedByClick ) { if ( tooltipInitiallyPresent || ( this.$ref && this.$ref.hasClass( 'rt-target' ) ) ) { return; } else { setTimeout( function () { $body.on( 'click.rt touchstart.rt', te.onBodyClick ); }, 0 ); } } if ( activatedByClick || tooltipInitiallyPresent ) { reallyShow(); } else { this.showTimer = setTimeout( reallyShow, delay ); } }; this.onBodyClick = function ( e ) { if ( !te.tooltip && !( te.$ref && te.$ref.hasClass( 'rt-target' ) ) ) { return; } var $current = $( e.target ); function contextMatchesParameter( parameter ) { return this === parameter; } // The last condition is used to determine cases when a clicked tooltip is the current // element's tooltip or one of its descendants while ( $current.length && ( !$current.hasClass( 'rt-tooltip' ) || !$current.data( 'tooltip' ) || !$current.data( 'tooltip' ).upToTopParent( contextMatchesParameter, [ te.tooltip ], true ) ) ) { $current = $current.parent(); } if ( !$current.length ) { te.hideRef(); } }; this.onWindowResize = function () { te.tooltip.calculatePosition(); }; } function Tooltip( te ) { function openSettingsDialog() { var settingsDialog, settingsWindow; if ( cursorWaitCss ) { cursorWaitCss.disabled = true; } function SettingsDialog() { SettingsDialog.parent.call( this ); } OO.inheritClass( SettingsDialog, OO.ui.ProcessDialog ); SettingsDialog.static.name = 'settingsDialog'; SettingsDialog.static.title = mw.msg( 'rt-settings-title' ); SettingsDialog.static.actions = [ { modes: 'main', action: 'save', label: mw.msg( 'rt-save' ), flags: [ 'primary', 'progressive' ] }, { modes: 'main', flags: [ 'safe', 'close' ] }, { modes: 'disabled', action: 'deactivated', label: mw.msg( 'rt-done' ), flags: [ 'primary', 'progressive' ] } ]; SettingsDialog.prototype.initialize = function () { var dialog = this; SettingsDialog.parent.prototype.initialize.apply( this, arguments ); this.enableCheckbox = new OO.ui.CheckboxInputWidget( { selected: true } ); this.enableCheckbox.on( 'change', function ( selected ) { dialog.activationMethodSelect.setDisabled( !selected ); dialog.delayInput.setDisabled( !selected || dialog.clickOption.isSelected() ); dialog.tooltipsForCommentsCheckbox.setDisabled( !selected ); } ); this.enableField = new OO.ui.FieldLayout( this.enableCheckbox, { label: mw.msg( 'rt-enable' ), align: 'inline', classes: [ 'rt-enableField' ] } ); this.hoverOption = new OO.ui.RadioOptionWidget( { label: mw.msg( 'rt-hovering' ) } ); this.clickOption = new OO.ui.RadioOptionWidget( { label: mw.msg( 'rt-clicking' ) } ); this.activationMethodSelect = new OO.ui.RadioSelectWidget( { items: [ this.hoverOption, this.clickOption ] } ); this.activationMethodSelect.selectItem( activatedByClick ? this.clickOption : this.hoverOption ); this.activationMethodSelect.on( 'choose', function ( item ) { dialog.delayInput.setDisabled( item === dialog.clickOption ); } ); this.activationMethodField = new OO.ui.FieldLayout( this.activationMethodSelect, { label: mw.msg( 'rt-activationMethod' ), align: 'top' } ); this.delayInput = new OO.ui.NumberInputWidget( { input: { value: delay }, step: 50, min: 0, max: 5000, disabled: activatedByClick, classes: [ 'rt-numberInput' ] } ); this.delayField = new OO.ui.FieldLayout( this.delayInput, { label: mw.msg( 'rt-delay' ), align: 'top' } ); this.tooltipsForCommentsCheckbox = new OO.ui.CheckboxInputWidget( { selected: tooltipsForComments } ); this.tooltipsForCommentsField = new OO.ui.FieldLayout( this.tooltipsForCommentsCheckbox, { label: new OO.ui.HtmlSnippet( mw.msg( 'rt-tooltipsForComments' ) ), align: 'inline', classes: [ 'rt-tooltipsForCommentsField' ] } ); new TooltippedElement( this.tooltipsForCommentsField.$element.find( '.' + ( COMMENTED_TEXT_CLASS || 'rt-commentedText' ) ) ); this.fieldset = new OO.ui.FieldsetLayout(); this.fieldset.addItems( [ this.enableField, this.activationMethodField, this.delayField, this.tooltipsForCommentsField ] ); this.panelSettings = new OO.ui.PanelLayout( { padded: true, expanded: false } ); this.panelSettings.$element.append( this.fieldset.$element ); this.panelDisabled = new OO.ui.PanelLayout( { padded: true, expanded: false } ); this.panelDisabled.$element.append( $( '<table>' ) .addClass( 'rt-disabledHelp' ) .append( $( '<tr>' ).append( $( '<td>' ).append( $( '<img>' ).attr( 'src', 'https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/c0/MediaWiki_footer_link_ltr.svg' ) ), $( '<td>' ) .addClass( 'rt-disabledNote' ) .text( mw.msg( 'rt-disabledNote' ) ) ) ) ); this.stackLayout = new OO.ui.StackLayout( { items: [ this.panelSettings, this.panelDisabled ] } ); this.$body.append( this.stackLayout.$element ); }; SettingsDialog.prototype.getSetupProcess = function ( data ) { return SettingsDialog.parent.prototype.getSetupProcess.call( this, data ) .next( function () { this.stackLayout.setItem( this.panelSettings ); this.actions.setMode( 'main' ); }, this ); }; SettingsDialog.prototype.getActionProcess = function ( action ) { var dialog = this; if ( action === 'save' ) { return new OO.ui.Process( function () { var newDelay = Number( dialog.delayInput.getValue() ); enabled = dialog.enableCheckbox.isSelected(); if ( newDelay >= 0 && newDelay <= 5000 ) { delay = newDelay; } activatedByClick = dialog.clickOption.isSelected(); tooltipsForComments = dialog.tooltipsForCommentsCheckbox.isSelected(); setSettingsCookie(); if ( enabled ) { dialog.close(); disableRt(); rt( $content ); } else { dialog.actions.setMode( 'disabled' ); dialog.stackLayout.setItem( dialog.panelDisabled ); disableRt(); addEnableLink(); } } ); } else if ( action === 'deactivated' ) { dialog.close(); } return SettingsDialog.parent.prototype.getActionProcess.call( this, action ); }; SettingsDialog.prototype.getBodyHeight = function () { return this.stackLayout.getCurrentItem().$element.outerHeight( true ); }; tooltip.upToTopParent( function adjustRightAndHide() { if ( this.isPresent ) { if ( this.$element[ 0 ].style.right ) { this.$element.css( 'right', '+=' + ( window.innerWidth - $window.width() ) ); } this.te.hideRef( true ); } } ); if ( !windowManager ) { windowManager = new OO.ui.WindowManager(); $body.append( windowManager.$element ); } settingsDialog = new SettingsDialog(); windowManager.addWindows( [ settingsDialog ] ); settingsWindow = windowManager.openWindow( settingsDialog ); settingsWindow.opened.then( function () { settingsDialogOpening = false; } ); settingsWindow.closed.then( function () { windowManager.clearWindows(); } ); } var tooltip = this; // This variable can change: one tooltip can be called from a harvard-style reference link // that is put into different tooltips this.te = te; switch ( this.te.type ) { case 'supRef': this.id = 'rt-' + this.te.$originalElement.attr( 'id' ); this.$content = this.te.$ref .contents() .filter( function ( i ) { var $this = $( this ); if ( $this.hasClass( 'mw-subreference-list' ) ) { return false; } return ( this.nodeType === Node.TEXT_NODE || !( // `a[href^="#cite_ref-"]` is for Wiktionary and possibly other // sites (not English Wikipedia) where the output of the Cite // extension is slightly different $this.is( '.mw-cite-backlink, a[href^="#cite_ref-"]' ) || ( i === 0 && // Template:Cnote, Template:Note ( $this.is( 'b' ) || // Template:Note_label $this.is( 'a' ) && $this.attr( 'href' ).indexOf( '#ref' ) === 0 ) ) ) ); } ) .clone( true ); const $ol = this.te.$ref.closest( 'ol' ); if ( $ol.hasClass( 'mw-subreference-list' ) ) { this.$content = $( '<div>' ).append( $ol.siblings( '.reference-text' ).clone( true ) .css( { display: 'block', 'margin-bottom': '0.7em' } ), this.$content ); } break; case 'harvardRef': this.id = 'rt-' + this.te.$originalElement.closest( 'li' ).attr( 'id' ); this.$content = this.te.$ref .clone( true ) .removeAttr( 'id' ); break; case 'commentedText': this.id = 'rt-' + String( Math.random() ).slice( 2 ); this.$content = $( document.createTextNode( this.te.comment ) ); break; } if ( !this.$content.length ) { return; } this.isInsideWindow = Boolean( this.te.$element.closest( '.oo-ui-window' ).length ); this.$element = $( '<div>' ) .addClass( 'rt-tooltip' ) .attr( 'id', this.id ) .attr( 'role', 'tooltip' ) .data( 'tooltip', this ); var $hoverArea = $( '<div>' ) .addClass( 'rt-hoverArea' ) .appendTo( this.$element ); var $scroll = $( '<div>' ) .addClass( 'rt-scroll' ) .appendTo( $hoverArea ); this.$content = this.$content .wrapAll( '<div>' ) .parent() .addClass( 'rt-content' ) .addClass( 'mw-parser-output' ) .appendTo( $scroll ); if ( !activatedByClick ) { this.$element .on( 'mouseenter linkPopupHover', function ( e ) { if ( !tooltip.disappearing || e.type === 'linkPopupHover' ) { tooltip.upToTopParent( function () { this.show(); } ); } } ) .on( 'mouseleave', function ( e ) { // https://stackoverflow.com/q/47649442 workaround. Relying on relatedTarget // alone has pitfalls: when alt-tabbing, relatedTarget is empty too if ( CLIENT_NAME !== 'chrome' || ( !e.originalEvent || e.originalEvent.relatedTarget !== null || !tooltip.clickedTime || $.now() - tooltip.clickedTime > 50 ) ) { tooltip.upToTopParent( function () { this.te.hideRef(); } ); } } ) .click( function () { tooltip.clickedTime = $.now(); } ); } if ( !this.isInsideWindow ) { $( '<a>' ) .addClass( 'rt-settingsLink' ) .attr( 'role', 'button' ) .attr( 'href', '#' ) .attr( 'title', mw.msg( 'rt-settings' ) ) .click( function ( e ) { e.preventDefault(); if ( settingsDialogOpening ) { return; } settingsDialogOpening = true; if ( mw.loader.getState( 'oojs-ui' ) !== 'ready' ) { if ( cursorWaitCss ) { cursorWaitCss.disabled = false; } else { cursorWaitCss = mw.util.addCSS( 'body { cursor: wait; }' ); } } mw.loader.using( [ 'oojs', 'oojs-ui' ], openSettingsDialog ); } ) .prependTo( this.$content ); } // Tooltip tail element is inside tooltip content element in order for the tooltip // not to disappear when the mouse is above the tail this.$tail = $( '<div>' ) .addClass( 'rt-tail' ) .prependTo( this.$element ); this.disappearing = false; this.show = function () { this.disappearing = false; clearTimeout( this.te.hideTimer ); clearTimeout( this.te.removeTimer ); this.$element .removeClass( CLASSES.FADE_OUT_DOWN ) .removeClass( CLASSES.FADE_OUT_UP ); if ( !this.isPresent ) { $overlay.append( this.$element ); } this.isPresent = true; }; this.hide = function () { var tooltip = this; tooltip.disappearing = true; if ( tooltip.$element.hasClass( 'rt-tooltip-above' ) ) { tooltip.$element .removeClass( CLASSES.FADE_IN_DOWN ) .addClass( CLASSES.FADE_OUT_UP ); } else { tooltip.$element .removeClass( CLASSES.FADE_IN_UP ) .addClass( CLASSES.FADE_OUT_DOWN ); } tooltip.te.removeTimer = setTimeout( function () { if ( tooltip.isPresent ) { tooltip.$element.detach(); tooltip.$tail.css( 'left', '' ); if ( activatedByClick ) { $body.off( 'click.rt touchstart.rt', tooltip.te.onBodyClick ); } $window.off( 'resize.rt', tooltip.te.onWindowResize ); tooltip.isPresent = false; } }, 200 ); }; this.calculatePosition = function ( ePageX, ePageY ) { var teElement, teOffsets, teOffset, targetTailOffsetX, tailLeft; this.$tail.css( 'left', '' ); teElement = this.te.$element.get( 0 ); if ( ePageX !== undefined ) { targetTailOffsetX = ePageX; teOffsets = ( teElement.getClientRects && teElement.getClientRects() ) || teElement.getBoundingClientRect(); if ( teOffsets.length > 1 ) { for ( var i = teOffsets.length - 1; i >= 0; i-- ) { if ( ePageY >= Math.round( $window.scrollTop() + teOffsets[ i ].top ) && ePageY <= Math.round( $window.scrollTop() + teOffsets[i].top + teOffsets[ i ].height ) ) { teOffset = teOffsets[ i ]; } } } } if ( !teOffset ) { teOffset = ( teElement.getClientRects && teElement.getClientRects()[ 0 ] ) || teElement.getBoundingClientRect(); } teOffset = { top: $window.scrollTop() + teOffset.top, left: $window.scrollLeft() + teOffset.left, width: teOffset.width, height: teOffset.height }; if ( !targetTailOffsetX ) { targetTailOffsetX = teOffset.left + ( teOffset.width / 2 ); } // Value of `left` in `.rt-tooltip-above .rt-tail` var defaultTailLeft = 19; // Value of `width` in `.rt-tail` var tailSideWidth = 13; // We tilt the square 45 degrees, so we need square root to calculate the distance. var tailWidth = tailSideWidth * Math.SQRT2; var tailHeight = tailWidth / 2; var tailCenterDelta = tailSideWidth + 1 - ( tailWidth / 2 ); var tooltip = this; var getTop = function ( isBelow ) { var delta = isBelow ? teOffset.height + tailHeight : -tooltip.$element.outerHeight() - tailHeight + 1; return teOffset.top + delta; }; this.$element.css( { top: getTop(), left: targetTailOffsetX - defaultTailLeft - tailCenterDelta, right: '' } ); // Is it squished against the right side of the page? if ( this.$element.offset().left + this.$element.outerWidth() > $window.width() - 1 ) { this.$element.css( { left: '', right: 0 } ); tailLeft = targetTailOffsetX - this.$element.offset().left - tailCenterDelta; } // Is a part of it above the top of the screen? if ( teOffset.top < this.$element.outerHeight() + $window.scrollTop() + tailHeight ) { this.$element .removeClass( 'rt-tooltip-above' ) .addClass( 'rt-tooltip-below' ) .addClass( CLASSES.FADE_IN_UP ) .css( { top: getTop( true ) } ); if ( tailLeft ) { this.$tail.css( 'left', ( tailLeft + tailSideWidth ) + 'px' ); } } else { this.$element .removeClass( 'rt-tooltip-below' ) .addClass( 'rt-tooltip-above' ) .addClass( CLASSES.FADE_IN_DOWN ) // A fix for cases when a tooltip shown once is then wrongly positioned when it // is shown again after a window resize. .css( { top: getTop() } ); if ( tailLeft ) { this.$tail.css( 'left', tailLeft + 'px' ); } } }; // Run some function for all the tooltips up to the top one in a tree. Its context will be // the tooltip, while its parameters may be passed to Tooltip.upToTopParent as an array // in the second parameter. If the third parameter passed to ToolTip.upToTopParent is true, // the execution stops when the function in question returns true for the first time, // and ToolTip.upToTopParent returns true as well. this.upToTopParent = function ( func, parameters, stopAtTrue ) { var returnValue, currentTooltip = this; do { returnValue = func.apply( currentTooltip, parameters ); if ( stopAtTrue && returnValue ) { break; } } while ( ( currentTooltip = currentTooltip.parent ) ); if ( stopAtTrue ) { return returnValue; } }; } if ( !enabled ) { addEnableLink(); return; } teSelector = REF_LINK_SELECTOR; if ( tooltipsForComments ) { teSelector += ', ' + COMMENTED_TEXT_SELECTOR; } $content.find( teSelector ).each( function () { new TooltippedElement( $( this ) ); } ); } settingsString = mw.cookie.get( 'RTsettings', '' ); if ( settingsString ) { settings = settingsString.split( '|' ); enabled = Boolean( Number( settings[ 0 ] ) ); delay = Number( settings[ 1 ] ); activatedByClick = Boolean( Number( settings[ 2 ] ) ); // The forth value was added later, so we provide for a default value. See comments below // for why we use "IS_TOUCHSCREEN && IS_MOBILE". tooltipsForComments = settings[ 3 ] === undefined ? IS_TOUCHSCREEN && IS_MOBILE : Boolean( Number( settings[ 3 ] ) ); } else { enabled = true; delay = 200; // Since the mobile browser check is error-prone, adding IS_MOBILE condition here would probably // leave cases where a user interacting with the browser using touches doesn't know how to call // a tooltip in order to switch to activation by click. Some touch-supporting laptop users // interacting by touch (though probably not the most popular use case) would not be happy too. activatedByClick = IS_TOUCHSCREEN; // Arguably we shouldn't convert native tooltips into gadget tooltips for devices that have // mouse support, even if they have touchscreens (there are laptops with touchscreens). // IS_TOUCHSCREEN check here is for reliability, since the mobile check is prone to false // positives. tooltipsForComments = IS_TOUCHSCREEN && IS_MOBILE; } mw.hook( 'wikipage.content' ).add( rt ); }() ); a43nofchz87jsl0z00dy2djz6ctocgi 2 19549 252377 251093 2026-06-17T10:19:58Z ShahenWasHere 140 252377 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ A starter list for Basque Wikipedia editors, grouped by theme. It blends foundational Western Armenian topics with a selection from the active [[m:Wikimedia_CEE_Spring_2026/Structure/Western_Armenian|CEE Spring 2026]] list, and leans heavily toward the diaspora. Links point to the English source article; pick whatever appeals and check what already exists on eu.wikipedia before starting. This is a starting point, not a fixed list, so add, drop, or swap freely. :-) == Language and writing == * [[:en:Western Armenian]] (the language itself, a UNESCO-listed endangered language) * [[:en:Armenian alphabet]] (the script created around 405 AD) * [[:en:Mesrop Mashtots]] (inventor of the Armenian alphabet) * [[:en:Classical Armenian orthography]] (the traditional spelling Western Armenian still uses) * [[:en:Armenian orthography reform]] (the 1920s reform that split Eastern and Western spelling) * [[:en:Classical Armenian]] (Grabar, the old literary language) * [[:en:Eastern Armenian]] (the sister standard, useful for contrast) * [[:en:Homshetsi]] (a distinct Western Armenian dialect group) * [[:en:Armenian dialects]] (overview; CEE Spring also lists individual dialects like Karin and Akn) == Notable Western Armenians == * [[:en:William Saroyan]] (Armenian-American writer) * [[:en:Arshile Gorky]] (painter, a founder of abstract expressionism) * [[:en:Charles Aznavour]] (French-Armenian singer) * [[:en:Atom Egoyan]] (Canadian-Armenian filmmaker) * [[:en:Boghos Nubar]] (diplomat, co-founder of AGBU) * [[:en:Alex Manoogian]] (industrialist and philanthropist) * [[:en:Sose Mayrig]] (woman fedayee, "mother of the Armenians") * [[:en:Luther George Simjian]] (inventor, built the first ATM) * [[:en:Sarkies Brothers]] (hoteliers who built Raffles in Singapore) * [[:en:Raffi Hovannisian]] (US-born politician, first foreign minister of Armenia) * [[:en:Arto Tunçboyacıyan]] (contemporary musician, from Istanbul) * [[:en:Ida Kar]] (pioneering photographer) == Diaspora communities and landmarks == * [[:en:Anjar, Lebanon]] (Lebanese town founded by Musa Dagh survivors, almost entirely Armenian) * [[:en:Bourj Hammoud]] (the Armenian quarter of Beirut, a diaspora hub since the 1920s) * [[:en:Kesab|en:Kessab]] (an Armenian town in Syria near the Turkish border) * [[:en:Armenian Quarter|Armenian Quarter (Jerusalem)]] (the Armenian quarter of the Old City of Jerusalem, one of the oldest diaspora communities) * [[:en:New Julfa]] (the historic Armenian district of Isfahan, Iran) * [[:en:Little Armenia, Los Angeles]] (centre of the largest Armenian community in the US) * [[:en:Armenians in Lebanon]] (overview of one of the most influential diaspora communities) * [[:en:Armenians in Syria]] (overview; Aleppo was long a diaspora cultural capital) * [[:en:Armenians in France]] (one of the largest European communities) * [[:en:Armenian Americans]] (overview of the US community) == Churches and religious seats == (Complements the Apostolic and Catholic churches and the Mekhitarists listed under Culture below.) * [[:en:Holy See of Cilicia]] (the Catholicosate in Antelias, Lebanon, the religious centre for much of the diaspora) * [[:en:Armenian Patriarchate of Constantinople]] (the Istanbul patriarchate) * [[:en:Armenian Patriarchate of Jerusalem]] (custodian of the Armenian Quarter and the holy sites) * [[:en:Cathedral of St. James, Jerusalem|St. James Cathedral]] (cathedral of the Jerusalem patriarchate) * [[:en:Armenian Evangelical Church]] (the Protestant tradition, with large communities in Lebanon, Syria and the US) * [[:en:Armenian Apostolic Church]] (the national church) * [[:en:Armenian Catholic Church]] (strong in the diaspora) * [[:en:Mekhitarists]] (the Catholic Armenian order of Venice and Vienna, major in publishing and education) == Armenian schools abroad == * [[:en:Melkonian Educational Institute]] (the famous Armenian boarding school in Nicosia, Cyprus, that drew diaspora students from across the world) * [[:en:Getronagan Armenian High School]] (historic Armenian school in Istanbul) * [[:en:Sanasarian College]] (historic Armenian college, originally in Erzurum) * [[:en:École Arménienne Sourp Hagop|Sourp Hagop Armenian School]] (Montreal) * [[:en:Private Armenian School of Pangaltı|Pangaltı Armenian School]] (Istanbul) * [[:en:Larnaca Armenian school]] (Cyprus) == Culture and institutions == * [[:en:Armenian General Benevolent Union]] (AGBU, the largest diaspora organization) * [[:en:Hamazkayin]] (diaspora cultural and educational association) * [[:en:Homenetmen]] (diaspora scouting and sports movement) * [[:en:Homenmen]] (the affiliated diaspora sports and scouting organisation) * [[:en:Armenian Relief Society]] (ARS, the major diaspora humanitarian organisation) * [[:en:Tekeyan Cultural Association]] (diaspora cultural organisation) * [[:en:Calouste Gulbenkian Foundation]] (major Armenian philanthropic foundation) * [[:en:Houshamadyan]] (online project reconstructing everyday Ottoman Armenian life) * [[:en:Nubarian Library]] (the Armenian library and archive in Paris) * [[:en:Jamanak]] (Istanbul, founded 1908, the oldest Armenian newspaper still running) * [[:en:Agos]] (the Istanbul weekly founded by Hrant Dink) * [[:en:Aztag]] (the Beirut daily, a major diaspora paper) * [[:en:Asbarez]] (the Los Angeles daily) * [[:en:Armenian cuisine]] * [[:en:Khachkar]] (carved memorial cross-stones) * [[:en:Armenian carpet]] (a long weaving tradition) * [[:en:Armenian illuminated manuscripts]] (the painted manuscript heritage) * [[:en:Armenian eternity sign]] (the wheel of eternity, a common national symbol) == Western Armenian arts / literature == * [[:en:Armenian literature]] (with its distinct Western Armenian branch) * [[:en:Komitas]] (musicologist, the founding figure of modern Armenian music) * [[:en:Duduk]] (the apricot-wood wind instrument, on UNESCO's heritage list) * [[:en:Armenian dance]] (folk dance traditions) * [[:en:Hagop Baronian]] (19th-century Istanbul satirist, a pillar of Western Armenian literature) * [[:en:Yervant Odian]] (satirical novelist, Istanbul) * [[:en:Daniel Varujan]] (major poet, killed in 1915) * [[:en:Siamanto]] (major poet, killed in 1915) * [[:en:Krikor Zohrab]] (writer and parliamentarian, killed in 1915) * [[:en:Zabel Yesayan]] (writer, often cited as the only woman on the 1915 arrest list) * [[:en:Vahan Tekeyan]] (a central Western Armenian poet) * [[:en:Roupen Sevak]] (poet and physician, killed in 1915) * [[:en:Zahrad]] (beloved modern Istanbul-Armenian poet) * [[:en:Hagop Oshagan]] (major Western Armenian novelist and critic) * [[:en:Shahan Shahnour]] (chronicler of the Paris diaspora; also wrote in French as Armen Lubin) * [[:en:Peter Balakian]] (Armenian-American poet and memoirist) * [[:en:Jean Carzou]] (French-Armenian painter and illustrator) * [[:en:Jean Jansem]] (French-Armenian painter) * [[:en:Sarkis Zabunyan|Sarkis]] (contemporary artist based in Paris) * [[:en:Henri Verneuil]] (French-Armenian filmmaker; his film Mayrig is about the diaspora) * [[:en:Rouben Mamoulian]] (pioneering Hollywood director) * [[:en:Ararat (2002 film)|Ararat]] (Atom Egoyan's film on the genocide and its memory) * [[:en:Adiss Harmandian]] (pioneer of Armenian diaspora pop) * [[:en:Harout Pamboukjian]] (hugely popular diaspora singer) * [[:en:System of a Down]] (Armenian-American rock band, members of genocide-survivor descent) * [[:en:Serj Tankian]] (musician and activist, of System of a Down) * [[:en:KOHAR Symphony Orchestra and Choir]] (diaspora orchestra and choir) == History == * [[:en:Armenian genocide|Armenian Genocide]] (the defining event of Western Armenian history) * [[:en:Armenians in the Ottoman Empire]] (centuries of Armenian life under Ottoman rule) * [[:en:Armenian Question]] (19th-century diplomacy around Ottoman Western Armenians) * [[:en:Hamidian massacres]] (1894 to 1896) * [[:en:Adana massacre]] (1909) * [[:en:Deportation of Armenian intellectuals on 24 April 1915|Deportation of Armenian notables in 1915]] (the arrests that opened the genocide) * [[:en:Six vilayets]] (the six Ottoman provinces of historic Western Armenia) * [[:en:Defense of Musa Dagh]] (the 1915 resistance later made famous by Werfel's novel) * [[:en:Crypto-Armenians]] (Western Armenians who hid their identity after 1915) * [[:en:Republic of Western Armenia]] (short-lived post-WWI entity) * [[:en:Wilsonian Armenia]] (the borders proposed by President Wilson in 1920) * [[:en:Cilicia]] (the Mediterranean region central to Western Armenian heritage) * [[:en:Armenian Kingdom of Cilicia]] (the medieval Armenian state, 1198 to 1375) m5fbowxnypsx9uhpx7iv173ho73c46n 0 32063 252375 252200 2026-06-17T07:34:46Z Maral Dikbikian 4797 252375 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Շարլոթ Ռամփլինկ''' ({{Lang-en|Tessa Charlotte Rampling}}, {{ԱԾ}}), [[:hy:Անգլիա|անգլիացի]] դերասանուհի<ref>{{Cite web|url=http://www.filmreference.com/film/89/Charlotte-Rampling.html|title=Charlotte Rampling Biography (1946)|date=|language=անգլերէն|accessdate=}}</ref>։ Բրիտանական կայսրութեյան շքանանի դափնեկիր, շարք մը միջազգային եւ ազգային մրցանակներու մրցանակակիր։ «<nowiki/>[[Օսքար Մրցանակ|Օսքար]]<nowiki/>» մրցանակի յաւակնորդ։ == Կենսագրական գիծեր<ref>{{Citation|title=Charlotte Rampling|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Charlotte_Rampling&oldid=1350341539|date=2026-04-21|accessdate=2026-06-17|language=en}}</ref> == Ռամփլինկ ծնած է 1946-ին Սթըրմըրի մէջ (Էսեքս)։ Ան դուստրն է գեղանկարչուհի Իզապէլ Աննի (ծնեալ՝ Կուրթէն, 1918–2001) եւ Ողիմպիական խաղերու ոսկէ մետալակիր վազորդ ու բրիտանական բանակի սպայ Կոտֆրի Ռամփլինկի (1909–2009)<ref>“Births Mar 1946... Rampling, Tessa C / Gurteen / Halstead 4a 1591” in General Index to Registrations of Births in England and Wales, 1946</ref><ref>"Charlotte Rampling". Allmovie.com. Archived from the original on 23 April 2016. Retrieved 9 April 2016.</ref><ref>"Ex-Olympian Godfrey Rampling Dies at 100". ''The New York Times''. Agence France-Presse. 29 June 2009. ISSN 0362-4331. Archived from the original on 20 September 2022. Retrieved 17 September 2022.</ref>։ Ան իր մանկութեան ու երիտասարդութեան մեծ մասը անցուցած է Ճիպրալթարի, Ֆրանսայի եւ Սպանիոյ մէջ, նախքան 1964-ին Միացեալ Թագաւորութիւն վերադառնալը<ref>Hiscock, John (15 August 2003). "Charlotte's web". Archived from the original on 11 January 2022 – via www.telegraph.co.uk.</ref>։ Ան յաճախած է Վերսայի «Ժան տ'Արք» ակադեմիան (Académie Jeanne d'Arc) եւ Սուրբ Հիլտայի դպրոցը (St Hilda's School), որ գիշերօթիկ դպրոց մըն է Պուշիի մէջ (Հարթֆորտշիր, Անգլիա)։ Ան ունէր քոյր մը՝ Սարան, որ անձնասպանութիւն գործեց 1967-ին՝ 23 տարեկան հասակին։ Ան եւ Սարան մօտ յարաբերութիւններ ունէին եւ իրենց երիտասարդ տարիներուն միասին հանդէս եկած էին քապարէի յայտագիրով<ref>Gray, Tim (29 December 2015). "Rampling on her Start in Films". ''Variety''. Archived from the original on 4 March 2018. Retrieved 18 January 2016.</ref><ref>Mackenzie, Suzie (16 August 2003). "A time for happiness". ''The Guardian''. Archived from the original on 23 February 2014. Retrieved 7 February 2014.</ref><ref>"Charlotte Rampling Biography". ''charlotterampling.net''. Archived from the original on 16 April 2016. Retrieved 9 April 2016.</ref>։ 1972-ին Ռամփլինկ ամուսնացաւ նորզելանտացի դերասան եւ հանրային կապերու մասնագէտ (publicist) Պրայան Սաութքոմպի հետ։ Անոնք ունեցան որդի մը՝ Պարնապի Սաութքոմպը (որ յետագային դարձաւ հեռուստատեսային բեմադրիչ), նախքան 1976-ին ամուսնալուծուիլը։ Լուրեր կային, որ զոյգը երեքով համատեղ կեանք մը (''ménage à trois'') կը վարէր բնորդ Րենտըլ Լորանսի հետ։ 1974-ին մամուլի սիւնակագիր Իրլ Ուիլսըն մեջբերած է Ռամփլինկի խօսքերը. «Կեանքի մէջ այնքա՜ն թիւրիմացութիւններ կան։ Օրին մէկը ես սկանդալ յառաջացուցի՝ ըսելով, որ կ'ապրիմ երկու տղամարդու հետ... Ես ատիկա սեռական իմաստով չէի ըսած... Պարզապէս չափազանց անփոյթ էի արարքներս սրբագրելու համար։ Մենք պարզապէս նման էինք որեւէ այլ մարդոց, որոնք նոյն բնակարանը կը բաժնեկցին»։ 2021-ին, ''The Guardian'' թերթին տուած հարցազրոյցին մէջ, Ռամփլինկ ընդունեց այդ յարաբերութիւնը՝ ըսելով.<blockquote>«Դէ՛ հա, ես երկու ընկեր ունէի, ինչ որ այդ ժամանակուան համար համարձակ քայլ էր... Մենք բոլորս շատ երիտասարդ էինք։ Ամէն ինչ արագ կը փոխուէր։ Կարծեմ՝ շատ բաներ փորձարարական էին։ Թէ ինչպէ՛ս պէտք է ապրիլ կեանքը։ Չեմ գիտեր՝ հիմա գիտե՞մ, թէ ոչ, բայց հոգ չէ՝ ես ապրեցա՛յ այդ կեանքը»։</blockquote>Ռամփլինկ Փարիզ տեղափոխուեցաւ 1970-ականներու վերջաւորութեան։ 1978-ին ան ամուսնացաւ ֆրանսացի երգահան Ժան-Միշել Ժարի հետ եւ ունեցաւ իր երկրորդ որդին՝ Տաւիթ Ժարը, որ դարձաւ երաժիշտ ու երգիչ, իսկ յետոյ՝ ձեռնածու (magician)։ Ան նաեւ մեծցուց իր խորթ դուստրը՝ Էմիլի Ժարը, որ դարձաւ նորաձեւութեան ձեւագէտ (fashion designer)։ Ամուսնութիւնը հրապարակաւ քանդուեցաւ 1997-ին, երբ Ռամփլինկ դեղին մամուլի էջերէն իմացաւ Ժարի՝ այլ կիներու հետ ունեցած սիրավէպերուն մասին։ Անոնց ամուսնալուծութիւնը վերջնականացաւ 2002-ին։ Ռամփլինկ յետագային նշած է.<blockquote>«Անսովոր բան չէ, որ տղամարդը սիրավէպ ունենայ, կամ նոյնիսկ կինը սիրավէպ ունենայ։ Բայց թէ ինչպէ՛ս ես ատիկա իմացայ։ Դեղին մամուլէն։ Ատիկա ստորացուցիչ էր։ Եւ յետոյ ալ՝ այդ ամէնը շարունակուեցաւ։ Ո՛չ, ես չէի կրնար ներել ատիկա այդ ժամանակ»։</blockquote>Ռամփլինկ նշանուած էր ֆրանսացի լրագրող եւ գործարար Ժան-Նուէլ Թասէի հետ 1998-էն մինչեւ անոր մահը՝ 2015 թուականին։ «Ճոճուող Վաթսունականներ»-ու (Swinging Sixties) պատկերակ հանդիսացող դերասանուհին իր ասպարէզը սկսած է որպէս բնորդուհի<ref>"A 'Look' at Icy, Yet Smoldering, Charlotte Rampling". BBC America. Archived from the original on 21 January 2016.</ref>։ Ան մարմնաւորած է Մերետիթի դերը 1966-ի «Ճորճի Աղջիկը» (''Georgy Girl'') ֆիլմին մէջ, ուր գլխաւոր դերով հանդէս եկած է Լին Ռետկրէյվը։ Շուտով ան սկսած է նկարահանուիլ ֆրանսական եւ իտալական հեղինակային (arthouse) ֆիլմերու մէջ, որոնցմէ յատկանշական են Լուքինօ Վիսքոնթիի «Դատապարտուածները» (''The Damned'', 1969) եւ Լիլիանա Քաւանիի «Գիշերային Դռնապանը» (''The Night Porter'', 1974)։ Ան շարունակած է նկարահանուիլ եւրոպական եւ անգլալեզու բազմաթիւ ֆիլմերու մէջ, ներառեալ՝ «Աստղային Փոշիի Յուշեր» (''Stardust Memories'', 1980), «Վճիռը» (''The Verdict'', 1982), «Կեցցէ՛ Կեանքը» (''Long Live Life'', 1984) եւ «Աղաւնիի Թեւերը» (''The Wings of the Dove'', 1997)։ 2000-ականներուն ան դարձաւ ֆրանսացի բեմադրիչ Ֆրանսուա Օզոնի ներշնչման աղբիւրը (muse)՝ հանդէս գալով անոր քանի մը ֆիլմերուն մէջ, յատկապէս՝ «Աւազին Տակ» (''Under the Sand'', 2000), «Լողաւազանը» (''Swimming Pool'', 2003) եւ «Երիտասարդ ու Գեղեցիկ» (''Young & Beautiful'', 2013)։ Հեռուստատեսութեան մէջ ան ծանօթ է «Տեքսթըր» (''Dexter'', 2013) սերիալին մէջ մարմնաւորած տոքթ. Էւելին Ֆոկելի դերով։ 2002-ին Ռամփլինկ թողարկեց քապարէ ոճի երգերու իր ձայնասկաւառակը՝ «Ինչպէս Կին Մը»<ref>Rampling recording Archived 22 February 2016 at the Wayback Machine, ecrannoir.fr; accessed 1 March 2016.</ref> (''Like a Woman'') խորագիրով։ 2012-ին ան առաջադրուեցաւ «Փրայմթայմ Էմմի» (Primetime Emmy Award) եւ «Կինոդերասաններու Համքարութեան» (Screen Actors Guild Award) մրցանակներուն՝ «Անհանգիստը» (''Restless'') մինի-սերիալին մէջ իր կատարողականութեան համար։ 2015-ի «45 Տարի» (''45 Years'') ֆիլմին մէջ իր դերակատարման համար ան արժանացաւ Պերլինի կինոփառատօնի «Լաւագոյն Դերասանուհի» մրցանակին, Եւրոպական կինոակադեմիայի «Լաւագոյն Դերասանուհի» մրցանակին, ինչպէս նաեւ առաջադրուեցաւ «Օսքար» մրցանակի՝ որպէս լաւագոյն դերասանուհի։ 2017-ին Ռամփլինկ Վենետիկի 74-րդ միջազգային կինոփառատօնին արժանացաւ «Վոլփի Գաւաթ» (Volpi Cup) մրցանակին՝ որպէս լաւագոյն դերասանուհի՝ «Հաննա» (''Hannah'') ֆիլմին համար<ref>Rapold, Nicolas (9 September 2017). "'The Shape of Water' Takes Top Venice Film Festival Prize". ''The New York Times''. Archived from the original on 9 September 2017. Retrieved 9 September 2017.</ref>։ Ան 2001-ին ստացած է պատուաւոր «Սեզար» (César) մրցանակը, իսկ 2002-ին՝ Ֆրանսայի «Պատուոյ Լեգէոն»-ի շքանշանը։ 2000 թուականին արուեստի բնագաւառէն ներս իր մատուցած արժանիքներուն համար անոր շնորհուած է Բրիտանական Կայսրութեան Շքանշան (OBE), իսկ 2015-ին Եւրոպական կինոակադեմիայի կողմէ ստացած է «Կեանքի Ընթացքին Նուաճումներու» (Lifetime Achievement Award) մրցանակը։ 2015-ին Ռամփլինկ հրատարակեց իր ինքնակենսագրութիւնը, զոր գրած էր ֆրանսերէնով եւ վերնագրած՝ «Ով Եմ Ես» (''Qui Je Suis'')։ Ան աւելի ուշ աշխատեցաւ անոր անգլերէն թարգմանութեան վրայ (''Who I Am''), որ լոյս տեսաւ 2017-ի Մարտին։ == Ընտրեալ ֆիլմագրութիւն<ref>{{Citation|title=Charlotte Rampling|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Charlotte_Rampling&oldid=1350341539|date=2026-04-21|accessdate=2026-06-17|language=en}}</ref> == * ''Rotten to the Core'' (1965) * ''Georgy Girl'' (1966) * ''The Long Duel'' (1967) * ''Sardinia Kidnapped'' (1968) * ''The Damned'' (1969) * ''<nowiki/>'Tis Pity She's a Whore'' (1971) * ''Vanishing Point'' (1971) * ''Asylum'' (1972) * ''The Night Porter'' (1974) * ''Caravan to Vaccarès'' (1974) * ''Zardoz'' (1974) * ''La Chair de l'orchidée'' (1975) * ''Farewell, My Lovely'' (1975) * ''Sherlock Holmes in New York'' (1976) * ''Foxtrot'' (1976) * ''Orca'' (1977) * ''Stardust Memories'' (1980) * ''The Verdict'' (1982) * ''Angel Heart'' (1987) * ''D.O.A.'' (1988) * ''Asphalt Tango'' (1996) * ''Under the Sand'' (2000) * ''Swimming Pool'' (2003) * ''Immortal'' (2004) * ''The Keys to the House'' (2004) * ''Lemming'' (2005) * ''Heading South'' (2005) * ''Basic Instinct 2'' (2006) * ''Dexter'' (2006) * ''Babylon A.D.'' (2008) * ''The Duchess'' (2008) * ''The Eye of the Storm'' (2011) * ''Melancholia'' (2011) * ''The Mill and the Cross'' (2011) * ''I, Anna'' (2012) * ''Cleanskin'' (2012) * ''Night Train to Lisbon'' (2013) * ''Young & Beautiful'' (2013) * ''45 Years'' (2015) * ''Broadchurch'' (2015) * ''Assassin's Creed'' (2016) * ''The Sense of an Ending'' (2017) * ''Hannah'' (2017) * ''Red Sparrow'' (2018) * ''Benedetta'' (2021) * ''Dune'' (2021) * ''Juniper'' (2021) * ''Dune: Part Two'' (2024) * ''Father Mother Sister Brother'' (2025) == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Դերասանուհիներ]] [[Ստորոգութիւն:Դերասանուհիներ այբենական կարգով]] 2jv0n6dtmrgnptyvrhovviwh8y19ioq 0 32064 252376 252203 2026-06-17T08:55:16Z Maral Dikbikian 4797 252376 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Օգոստինոս Երանելի''' ({{Lang-lat|Augustinus Sanctus}}, {{ԱԾ}}), [[Քրիստոնէութիւն|քրիստոնեայ]] [[Աստուածաբանութիւն|աստուածաբան]] եւ [[փիլիսոփայ]]: Ան ընդհանուր առմամբ կը նկատուի Արեւմտեան աշխարհի պատմութեան ամէնէն ազդեցիկ փիլիսոփաներէն մէկը, ինչպէս նաեւ կը սեպուի Հայրապետական դարաշրջանի Լատին Եկեղեցւոյ ամէնակարեւոր Եկեղեցւոյ հայրապետներէն մէկը։ == Կենսագրական գիծեր<ref>{{Citation|title=Augustine of Hippo|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Augustine_of_Hippo&oldid=1359271541|date=2026-06-14|accessdate=2026-06-17|language=en}}</ref> == === Անուն === Օգոստինոս Հիփփոնացին, որ ծանօթ է նաեւ որպէս Սուրբ Օգոստինոս կամ Սուրբ Օսթին<ref>{{Cite book|title=The American heritage college dictionary|date=1993|publisher=Houghton Mifflin|isbn=978-0-395-66917-4|editor-last=Houghton Mifflin Company|edition=3rd ed|location=Boston}}</ref>, քրիստոնեայ աշխարհի բազմաթիւ յարանուանութիւններուն մէջ ճանչցուած է տարբեր մակդիրներով, ներառեալ՝ Երանելի Օգոստինոս եւ Շնորհքի Վարդապետ (լատիներէն՝ ''Doctor gratiae'')<ref>Portalié 1907a.</ref>։ === Մանկութիւն եւ կրթութիւն === Օգոստինոս ծնած է 354 թուականին Հռոմէական Նումիտիա նահանգի Թակաստէ քաղաքապետութեան մէջ (այժմ՝ Սուք Ահրաս, Ալճերիա)<ref>"Saint Augustine – Biography, Philosophy, & Major Works". ''Encyclopedia Britannica''. Retrieved 14 March 2026.</ref><ref>Magill 2003, p. 172.</ref>։ Մայրը՝ Մոնիքան (կամ Մոննիքա), բարեպաշտ քրիստոնեայ մըն էր. հայրը՝ Փատրիկիոսը, հեթանոս էր, որ քրիստոնէութիւն ընդունեց մահուան մահիճին մէջ։ Ան ունէր եղբայր մը՝ Նաւիգիուս անունով, եւ քոյր մը, որուն անունը կորսուած է, բայց աւանդաբար կը յիշուի որպէս Փերփեթուա<ref>Bonner 1986.</ref>։ Գիտնականները ընդհանուր առմամբ համամիտ են, որ Օգոստինոսն ու իր ընտանիքը պերպերներ էին՝ Հիւսիսային Ափրիկէի տեղաբնիկ էթնիկ խումբէն, բայց անոնք խորապէս հռոմէացած էին եւ տան մէջ, որպէս հպարտութեան ու արժանապատուութեան նշան, միայն լատիներէն կը խօսէին։ Իր գրութիւններուն մէջ Օգոստինոս իմիջիայլոց կը յիշատակէ իր հռոմէա-ափրիկեան ինքնութիւնը։ Օրինակ՝ ան Ափուլէիոսը կը կոչէ «մեզմէ՝ ափրիկեցիներէս ամենահռչակաւորը», Պոնտիկիանուսին կը դիմէ որպէս «մեր հայրենակիցը՝ որպէս ափրիկեցի», իսկ Միլեւեցի Ֆաուստուսին կը նկարագրէ որպէս «ափրիկեցի պարոն մը»<ref>Hollingworth 2013, pp. 50–51.</ref><ref>Contra Faustum, I, 1. English version, Latin version</ref>։ Օգոստինոսի ընտանեկան անունը՝ Աւրելիոս, կը յուշէ, որ իր հօր նախնիները եղած են ''gens Aurelia'' (Աւրելիան տոհմի) ազատ արձակուած ստրուկներ, որոնց 212 թուականին Քարաքալլայի հրովարտակով շնորհուած է հռոմէական լիարժէք քաղաքացիութիւն։ Իրականութեան մէջ, Օգոստինոսի ծնած ժամանակ, անոր ընտանիքը իրաւական տեսանկիւնէն հռոմէացի էր առնուազն մէկ դարէ ի վեր։ Կ'ենթադրուի, որ անոր մայրը՝ Մոնիքան, պերպերեան ծագում ունէր՝ դատելով իր անունէն, բայց քանի որ անոր ընտանիքը կը պատկանէր ''honestiores''-ուն՝ քաղաքացիներու վերնախաւին, որոնք յարգի մարդիկ կը սեպուէին, Օգոստինոսի առաջին լեզուն հաւանաբար լատիներէնն էր<ref>Power 1999, pp. 353–354.</ref>։ 11 տարեկան հասակին Օգոստինոսը ուղարկեցին ուսանելու Մատաւրուս (այժմ՝ Մ'Տաուրուշ)՝ նումիտիական փոքր քաղաք մը, որ կը գտնուէր Թակաստէէն դէպի հարաւ՝ շուրջ 31 քիլոմեդր (19 մղոն) հեռաւորութեան վրայ։ Այնտեղ ան ծանօթացաւ լատինական գրականութեան, ինչպէս նաեւ հեթանոսական համոզումներուն ու սովորոյթներուն։ Մեղքի բնոյթի մասին իր առաջին անդրադարձը եղաւ այն ժամանակ, երբ ինքն ու քանի մը ընկերները տանձ գողցան դրացիի մը պարտէզէն։ Ան այս պատմութիւնը կը պատմէ իր «Խոստովանութիւններ» ինքնակենսագրութեան մէջ։ Ան կը գիտակցի, որ տանձերը «գրաւիչ չէին ո՛չ իրենց գոյնով, ո՛չ ալ համով»․ ան ո՛չ սոված էր, ո՛չ ալ աղքատ, եւ ինքն արդէն ունէր շատ աւելի լաւ պտուղներ։ Յաջորդ քանի մը գլուխներուն մէջ Օգոստինոսը կը տանջուի իր այս անցեալի մեղքին համար՝ ընդունելով, որ մարդ չի փափաքիր չարիքը՝ յանուն չարիքի։ Այլ՝ «ստորին տեսակի բարիքներուն հանդէպ չափազանցուած նախապատուութեան պատճառով, աւելի լաւն ու բարձրագոյնը կ'անտեսուին»։ Այլ խօսքով՝ մարդը դէպի մեղք կը հակուի, երբ կուրօրէն կը նախնտրէ նուազագոյն բարիքը աւելի մեծ բարիքէն։ Վերջապէս, Օգոստինոս կը հանգի այն եզրակացութեան, որ իր եւ իր յանցակիցներուն միջեւ եղած «ընկերակցութեան» բարիքն էր, որ իրեն թոյլ տուաւ հաճոյք ստանալ այդ գողութենէն<ref>Augustine of Hippo, ''Confessions'', 2:8</ref>։ 17 տարեկան հասակին, իր համաքաղաքացի Ռոմանիանուսի բարերարութեան շնորհիւ, Օգոստինոս մեկնեցաւ Կարթագէն՝ հռետորական արուեստի մէջ իր կրթութիւնը շարունակելու համար, թէեւ ատիկա վեր էր իր ընտանիքի նիւթական կարողութիւններէն։ Հակառակ մօրը տուած բարի խրատներուն, Օգոստինոս երիտասարդ տարիքին որոշ ժամանակ վարեց հեթոնիստական (հեշտասէր) կեանք՝ ընկերակցելով այնպիսի երիտասարդներու հետ, որոնք կը պարծենային իրենց սեռական սխրանքներով։ Անոնց կողմէ ընդունուելու անհրաժեշտութիւնը կը քաջալերէր Օգոստինոսի նման անփորձ տղաքը՝ փնտռելու կամ հնարելու պատմութիւններ սեռական փորձառութիւններու մասին<ref>Augustine of Hippo, ''Confessions'', 2:3.7</ref>։ Կարթագէնի մէջ ուսանելու տարիներուն էր, որ ան կարդաց Սիսեռոնի (Կիկերոն) «Հորտենսիուս» (''Hortensius'') երկխօսութիւնը (որ այժմ կորսուած է)։ Ան ատիկա նկարագրած է որպէս իր վրայ անջնջելի տպաւորութիւն ձգած գործ, որ իր սրտին մէջ բորբոքեց սէրը դէպի իմաստութիւնը եւ մեծ ծարաւ՝ հանդէպ ճշմարտութեան։ Ասիկա սկիզբ դրաւ փիլիսոփայութեան հանդէպ իր հետաքրքրութեան։ Թէեւ քրիստոնէական դաստիարակութիւն ստացած էր, Օգոստինոս դարձաւ մանիքէական՝ ի մեծ դժգոհութիւն իր մօր<ref>Pope 1911.</ref>։ Մօտաւորապէս 17 տարեկան հասակին Օգոստինոս կապ հաստատեց կարթագենացի երիտասարդ կնոջ մը հետ։ Թէեւ մայրը կ'ուզէր, որ ան ամուսնանար իր դասակարգին պատկանող անձի մը հետ, այդ կինը մնաց անոր սիրուհին։ Մայրը զգուշացուցած էր զինք զերծ մնալ պոռնկութենէն (ամուսնութենէն դուրս սեռական կապերէ), բայց Օգոստինոս շարունակեց այդ յարաբերութիւնը աւելի քան տասնըհինգ տարի, եւ այդ կինը ծնունդ տուաւ իր որդիին՝ Ատէոտատուսին (372–388), որ կը նշանակէ «Աստուծմէ տրուած»։ Վերջինս իր ժամանակակիցներուն կողմէ կը նկատուէր չափազանց խելացի։ 385 թուականին Օգոստինոս խզեց յարաբերութիւնները իր սիրեցեալին հետ՝ պատրաստուելու համար ամուսնութեան դեռահաս ժառանգորդուհիի մը հետ։ Սակայն, երբ եկաւ անոր հետ ամուսնանալու ժամանակը, ան արդէն քրիստոնէութիւն ընդունած էր եւ որոշած էր դառնալ քրիստոնեայ քահանայ, ուստի ամուսնութիւնը տեղի չունեցաւ<ref>Boyce, James (May 2015) "Don't Blame the Devil: St Augustine and Original Sin". ''Utne Reader''.</ref><ref>Brown 2000, p. 63.</ref>։ Օգոստինոսը սկիզբէն իսկ փայլուն ուսանող էր՝ կայծկլտուն մտաւոր հետաքրքրասիրութեամբ, բայց ան երբեք չտիրապետեց յունարէնին. իր առաջին յունարէնի ուսուցիչը դաժան մարդ մըն էր, որ անընդհատ կը ծեծէր իր աշակերտները, իսկ Օգոստինոսը ընդվզեցաւ եւ հրաժարեցաւ սորվելէ։ Երբ ան անդրադարձաւ, որ յունարէն գիտնալու անհրաժեշտութիւնը ունի, արդէն ուշ էր. եւ թէեւ ան լեզուի մասին մակերեսային գիտելիքներ ստացավ, երբեք սահուն չեղաւ անոր մէջ։ Փոխարէնը՝ ան դարձաւ լատիներէնի կատարեալ վարպետ։ Իր երիտասարդութեան ան հրապուրուած էր Մանիքէական հաւատքով, իսկ յետագային՝ Նորպղատոնականութեան հելլենիստական փիլիսոփայութեամբ։ 386 թուականին, Սուրբ Ամբրոսիոսի (Աւգսենտիոս) կողմէ քրիստոնէութեան դարձի գալէն եւ մկրտուելէն ետք, Օգոստինոս զարգացուց փիլիսոփայութեան եւ աստուածաբանութեան իր սեփական մօտեցումը՝ զգալի աւանդ ներդնելով ամենատարբեր բնագաւառներու մէջ։ Ան ծանօթ է որպէս ''Doctor Gratiae'' («Շնորհքի Վարդապետ»)՝ փրկութեան համար անարժան, նախախնամական շնորհքի անհրաժեշտութեան եւ սկզբնական մեղքի բնոյթին վերաբերեալ իր տեսակէտներու մեծ ազդեցութեան համար։ Բացի այդ, ան կարեւոր աւանդ ունեցաւ եկեղեցաբանութեան մէջ՝ ընդդէմ դոնատականներու (Donatists) տեսակէտներուն նշելով, որ խորհուրդները վաւերական են՝ անկախ զանոնք կատարողին արժանիքներէն<ref>Augustine of Hippo (c. 400). ''On Baptism Against the Donatists''.</ref>։ Իր «Աստուծոյ Քաղաքը» գիրքին մէջ, Արեւմտեան Հռոմէական Կայսրութեան անկման համապատկերին վրայ, Օգոստինոս Եկեղեցին պատկերացուց որպէս հոգեւոր Քաղաք՝ տարբեր նիւթական Երկրային Քաղաքէն։ Ան նաեւ լայնօրէն ճանչցուած է արդար պատերազմի տեսութեան (just war theory) մէջ իր ունեցած աւանդին համար։ Անոր միւս նշանաւոր գործերէն են՝ «Սուրբ Երրորդութեան Մասին», «Քրիստոնէական Վարդապետութեան Մասին» եւ «Խոստովանութիւններ»-ը, որոնցմէ վերջինը արեւմտեան առաջին ինքնակենսագրութիւնն էր<ref>"The Long View: Reconsidering the Confessions". 10 June 2018.</ref>։ Օգոստինոս սուրբ կը հռչակուի Կաթողիկէ Եկեղեցւոյ, Արեւելեան Ուղղափառ Եկեղեցւոյ, Լուտերական եկեղեցիներու եւ Անկլիքան Համայնքին կողմէ։ Ընդհանուր առմամբ նկատուելով Կաթողիկէ Եկեղեցւոյ պատմութեան մեծագոյն աստուածաբաններէն ու փիլիսոփաներէն մէկը, ան Լատին Եկեղեցւոյ չորս Մեծ Հայրերէն մէկն է՝ Ամբրոսիոսի, Հերոնիմոսի (Ժերոմ) եւ Գրիգոր Ա. Պապին հետ միասին։ Անոր մտածումները խորապէս ազդած են Միջնադարեան աշխարհայեացքին վրայ, եւ ան Սուրբ Թովմա Աքուինացիի «Աստուածաբանութեան Գումար» (''Summa Theologiae'') աշխատութեան մէջ ամենաշատ մեջբերուած հեղինակն էր։ Շատ մը բողոքականներ, յատկապէս քալուինականներն ու լուտերականները, զինք կը նկատեն Բողոքական Բարեկարգութեան (Ռեֆորմացիա) աստուածաբանական հայրերէն մէկը՝ փրկութեան եւ աստուածային շնորհքի վերաբերեալ իր ուսմունքին պատճառով, թէեւ այս մեկնաբանութիւնը կը հերքուի Կաթողիկէ Եկեղեցւոյ կողմէ։ Արեւելեան Ուղղափառութեան մէջ ան կը շարունակէ մեծապէս մեծարուիլ, սակայն անոր որոշ ուսմունքներ, ներառեալ՝ ''filioque''-ն (եւ Որդիէն), աւելի վիճելի են<ref>Papademetriou, George C. "Saint Augustine in the Greek Orthodox Tradition". goarch.org</ref>։ == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Փիլիսոփաներ]] [[Ստորոգութիւն:Աստուածաբաններ]] af2wjijbbkhd0i7qkzgyy9k9qkclgi0 0 32111 252367 2026-06-16T17:48:35Z Azniv Stepanian 8 Նոր էջ «{{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Էլթըն Ճոն''' ({{Lang-en|Elton Hercules John}}, {{ԱԾ}}), բրիտանացի հանրայայտ երգիչ, երգահան եւ [[Դաշնամուր|դաշնակահար]]։ Ճոն վաճառած է աւելի քան 300 միլիոն ձայնագրութիւն եւ ունի աւելի քան 50 առաջին դասուած երգեր, որոնք զայն կը դարձնեն  բոլոր ժամանակներու ամէնէն յաջ...»: 252367 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Էլթըն Ճոն''' ({{Lang-en|Elton Hercules John}}, {{ԱԾ}}), բրիտանացի հանրայայտ երգիչ, երգահան եւ [[Դաշնամուր|դաշնակահար]]։ Ճոն վաճառած է աւելի քան 300 միլիոն ձայնագրութիւն եւ ունի աւելի քան 50 առաջին դասուած երգեր, որոնք զայն կը դարձնեն  բոլոր ժամանակներու ամէնէն յաջող երաժիշտներէն մէկը<ref>{{Cite web|url=http://www.officialcharts.com/artist/21478/elton%20john/|title=Elton John Offical Charts|publisher=officialcharts.com|archiveurl=https://www.webcitation.org/65QlSVCLj?url=http://www.allmusic.com/|archivedate=2012 թ․ փետրվարի 13|accessdate=2010 թ․ հունվարի 18}}</ref>: == Կենսագրական գիծեր == 11 տարեկանին Էլթըն դաշնակի կրթաթոշակով ընդունուած է [[Լոնտոն|Լոնտոնի]] Երաժշտութեան թագաւորական ակադեմիան: Ձանձրանալով դասական ստեղծագործութիւններէն` Էլթըն կը նախընտրէր ռոքենրոլը։ 17 տարեկանին ան լքած է դպրոցը` դառնալով շաբաթավերջի օրերու դաշնակահար տեղական պանդոկին մէջ: Հետագային ան ստեղծած է «Bluesology» կոչուող խումբը եւ իր բեմական անունը կազմած է խումբի երկու անդամներու անուններով: == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Երգիչներ]] [[Ստորոգութիւն:Երգահաններ]] [[Ստորոգութիւն:Երգիչներ ըստ ազգութեան]] cz15xc8gpnsl6qk9blf7g6sgx5sonez 0 32112 252368 2026-06-16T18:08:56Z Azniv Stepanian 8 Նոր էջ «{{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Հարլենտ Սանտերս''' ({{Lang-en|Harland David Sanders}}, {{ԱԾ}}), [[Ամերիկա|ամերիկացի]] ձեռնարկատէր։ Տապկուած հաւու առեւտուրի ամէնէն մեծ գործարարը՝ «Kentucky Fried Chicken»-ի (այժմ` [[KFC]]) հիմնադիրը։ == Կենսագրական գիծեր == Անոր հայրը մահացած է, երբ ան 6 տարեկան էր, եւ քանի որ մայ...»: 252368 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Հարլենտ Սանտերս''' ({{Lang-en|Harland David Sanders}}, {{ԱԾ}}), [[Ամերիկա|ամերիկացի]] ձեռնարկատէր։ Տապկուած հաւու առեւտուրի ամէնէն մեծ գործարարը՝ «Kentucky Fried Chicken»-ի (այժմ` [[KFC]]) հիմնադիրը։ == Կենսագրական գիծեր == Անոր հայրը մահացած է, երբ ան 6 տարեկան էր, եւ քանի որ մայրը կ՛ աշխատէր, ան ստիպուած էր ընտանիքի համար ճաշ պատրաստել: Եօթներորդ դասարանին դպրոցէն հեռանալէ ետք Սանտերս աշխատած է իբրեւ հրշէջ, [[Շոգենաւ|շոգենաւավար]], ապահովագրութիւն վաճառող եւ այլն: Հետագային ան իրաւագիտութեան վկայական ստացած է հեռակայ դպրոցէն: Սանտերսի խոհարարութեան եւ առեւտրականի փորձառութիւնը օգնեց անոր միլիոններ շահիլ  որպէս «Kentucky Fried Chicken»-ի հիմնադիր: == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Գործարարներ]] 9047u4d7rxx9gbgvwchqz7yh7uod9gi 0 32113 252369 2026-06-16T18:29:01Z Azniv Stepanian 8 Նոր էջ «{{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Ռիչըրտ Պրենսըն''' ({{Lang-en|Richard Charles Nicholas Branson}}, {{ԱԾ}}), բրիտանացի գործարար է: Ան հիմնած է  «Virgin Atlantic Airways»-ը, «Virgin Records»-ը, «Virgin Mobile»-ը եւ վերջերս տիեզերական զբօսաշրջութեան ընկերութիւն` ապահովելու ճամբորդութիւններ դէպի [[տիեզերք]] բոլոր անոնց համար: ==...»: 252369 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Ռիչըրտ Պրենսըն''' ({{Lang-en|Richard Charles Nicholas Branson}}, {{ԱԾ}}), բրիտանացի գործարար է: Ան հիմնած է  «Virgin Atlantic Airways»-ը, «Virgin Records»-ը, «Virgin Mobile»-ը եւ վերջերս տիեզերական զբօսաշրջութեան ընկերութիւն` ապահովելու ճամբորդութիւններ դէպի [[տիեզերք]] բոլոր անոնց համար: == Կենսագրական գիծեր == Ընթերցանութեան դժուարութիւն (dyslexia) ունեցող Պրենսըն աղքատ աշակերտ մը եղած է, 16 տարեկանին լքած է դպրոցը եւ տեղափոխուած [[Լոնտոն]], ուր սկսած է իր առաջին յաջող գործարարական աշխատանքը` հրատարակելով «Student» ամսաթերթը: == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Գործարարներ]] 4q547jwtgzgi1o35s5xy11mdr4i53wh 252370 252369 2026-06-16T18:29:49Z Azniv Stepanian 8 252370 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Ռիչըրտ Պրենսըն''' ({{Lang-en|Richard Charles Nicholas Branson}}, {{ԱԾ}}), բրիտանացի գործարար: Ան հիմնած է  «Virgin Atlantic Airways»-ը, «Virgin Records»-ը, «Virgin Mobile»-ը եւ վերջերս տիեզերական զբօսաշրջութեան ընկերութիւն` ապահովելու ճամբորդութիւններ դէպի [[տիեզերք]] բոլոր անոնց համար: == Կենսագրական գիծեր == Ընթերցանութեան դժուարութիւն (dyslexia) ունեցող Պրենսըն աղքատ աշակերտ մը եղած է, 16 տարեկանին լքած է դպրոցը եւ տեղափոխուած [[Լոնտոն]], ուր սկսած է իր առաջին յաջող գործարարական աշխատանքը` հրատարակելով «Student» ամսաթերթը: == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Գործարարներ]] k94amtuzduc21jh69ydxusbrroopwaq 0 32114 252371 2026-06-16T19:27:01Z Azniv Stepanian 8 Նոր էջ «{{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Սաչին Թենտուլքար''' ({{ԱԾ}}), հնդիկ քրիքեթի մարզիկ, [[Հնդկաստան|Հնդկաստանի]] ազգային հաւաքականին անդամ: == Կենսագրական գիծեր == Ծնած է [[Մումպայ]]: Հայրը արձակագիր եղած է, իսկ մայրը՝ ապահովագրութեան մասնագէտ։ Անոր կինը` Անճալի Մեհտան, մանկաբուժ է։ Սա...»: 252371 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Սաչին Թենտուլքար''' ({{ԱԾ}}), հնդիկ քրիքեթի մարզիկ, [[Հնդկաստան|Հնդկաստանի]] ազգային հաւաքականին անդամ: == Կենսագրական գիծեր == Ծնած է [[Մումպայ]]: Հայրը արձակագիր եղած է, իսկ մայրը՝ ապահովագրութեան մասնագէտ։ Անոր կինը` Անճալի Մեհտան, մանկաբուժ է։ Սաչին Թենտուլքար ձախողած է հնդկական 12-րդ դասարանի վկայականի քննութեան եւ լքած է ուսումը՝ 16 տարեկանին: Թենտուլքար դարձած է քրիքեթի աշխարհի լաւագոյն մարզիկներէն մէկը: Ան միակ մարզիկն է, որ շահած է  աւելի քան 34 հազար մրցում: == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Մարզիկներ]] [[Ստորոգութիւն:Մարզիկներ ըստ ազգութեան]] 9oixz8zqyxwbpz3a9z7w6zaln0hnf0n 0 32115 252372 2026-06-16T19:49:22Z Azniv Stepanian 8 Նոր էջ «{{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Անիթա Էքպըրկ''' ({{Lang-en|Kerstin Anita Marianne Ekberg}},{{ԱԾ}}), շուէտացի դերասանուհի: Հանդիսատեսին յայտնի է Ֆետերիքօ Ֆելինիի «Քաղցր կեանք» ֆիլմէն։ == Կենսագրական գիծեր == Ծնած է [[Շուէտ|Շուէտի]] [[Մալմօ]] քաղաքը։ Եղած է ութ երեխաներէ բաղկացած ընտանիքի վեցերորդ զաւ...»: 252372 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Անձ}} '''Անիթա Էքպըրկ''' ({{Lang-en|Kerstin Anita Marianne Ekberg}},{{ԱԾ}}), շուէտացի դերասանուհի: Հանդիսատեսին յայտնի է Ֆետերիքօ Ֆելինիի «Քաղցր կեանք» ֆիլմէն։ == Կենսագրական գիծեր == Ծնած է [[Շուէտ|Շուէտի]] [[Մալմօ]] քաղաքը։ Եղած է ութ երեխաներէ բաղկացած ընտանիքի վեցերորդ զաւակը։ == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} [[Ստորոգութիւն:Դերասանուհիներ]] 7k5hqrlb1sur85v1qhdpmy0ustlo417