Wikipedia
iswiki
https://is.wikipedia.org/wiki/Fors%C3%AD%C3%B0a
MediaWiki 1.46.0-wmf.23
first-letter
Miðill
Kerfissíða
Spjall
Notandi
Notandaspjall
Wikipedia
Wikipediaspjall
Mynd
Myndaspjall
Melding
Meldingarspjall
Snið
Sniðaspjall
Hjálp
Hjálparspjall
Flokkur
Flokkaspjall
Gátt
Gáttaspjall
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
10. apríl
0
920
1959495
1922767
2026-04-10T22:56:30Z
Akigka
183
1959495
wikitext
text/x-wiki
{{dagatal|apríl}}
'''10. apríl''' er 100. [[Sólarhringur|dagur]] [[ár]]sins (101. á hlaupári) samkvæmt [[gregoríska tímatalið|gregoríska tímatalinu]]. 265 dagar eru eftir af árinu.
== Atburðir ==
* [[428]] - [[Nestoríos]] varð patríarki í Konstantínópel.
* [[847]] - [[Leó 4.]] varð páfi.
* [[1045]] - [[Benedikt 9.]] varð páfi.
* [[1555]] - [[Marsellus 2.]] varð páfi.
* [[1607]] - [[Jakob 6. Skotakonungur|Jakob 1.]] stofnaði tvö [[Virginíufélagið|Virginíufélög]], í London og Plymouth, með einkaleyfi á verslun við nýlendurnar í Nýja heiminum.
* [[1656]] - [[Kirkjubólsmálið]]: Feðgarnir Jón Jónsson eldri og Jón Jónsson yngri frá Kirkjubóli í Skutulsfirði voru brenndir á báli fyrir galdur eftir kæru síra Jóns Magnússonar prests á Eyri í Skutulsfirði.
* [[1710]] - Fyrstu [[höfundarréttur|höfundarréttarlögin]], kennd við [[Anna Bretadrottning|Önnu drottningu]], gengu í gildi í Bretlandi.
* [[1782]] - [[Taksin Síamskonungur|Taksin]], konungur Síam, var hálshöggvinn eftir stjórnarbyltingu. [[Rama 1. Síamskonungur|Rama 1.]] tók við kórónunni.
* [[1790]] - Bandaríkin tóku í notkun [[einkaleyfi|einkaleyfakerfi]].
* [[1815]] - Eldfjallið [[Tambora]] á eyjunni [[Sumbabwa]] í Indónesíu gaus.
* [[1861]] - [[Massachusetts Institute of Technology]]-háskólinn var stofnaður í [[Boston]].
* [[1886]] - [[Magnús Stephensen (landshöfðingi)|Magnús Stephensen]] var skipaður landshöfðingi 49 ára gamall.
* [[1912]] - ''[[Titanic]]'' lagði úr höfn í Southampton á [[England]]i.
* [[1919]] - Mexíkóski byltingarleiðtoginn [[Emiliano Zapata]] var skotinn til bana.
* [[1925]] - Skáldsagan ''[[Hinn mikli Gatsby]]'' eftir bandaríska rithöfundinn [[F. Scott Fitzgerald]] kom út.
* [[1933]] - Togarinn ''[[Skúli fógeti (togari)|Skúli fógeti]]'' strandaði vestan við Staðarhverfi í Grindavík. Slysavarnadeildin Þorbjörn í Grindavík bjargaði alls 24 mönnum með fluglínutækjum en 12 menn fórust og höfðu þeir allir farist áður en björgunarmenn komu á vettvang.
* [[1938]] - [[Édouard Daladier]] varð forsætisráðherra Frakklands.
* [[1940]] - [[Alþingi]] fól ríkisstjórninni konungsvald eftir að Þjóðverjar hernámu Danmörku.
* [[1941]] - [[Bandaríkin]] hernámu [[Grænland]].
* [[1946]] - Konur kusu í fyrsta sinn í [[Japan]].
* [[1956]] - [[Friðrik 9. Danakonungur]] og [[Ingiríður Danadrottning|Ingiríður]] drottning hans komu í [[Konungskoman 1956|fjögurra daga opinbera heimsókn]] til Íslands.
* [[1963]] - Bandaríski kjarnorkukafbáturinn ''[[Thresher (kafbátur)|Thresher]]'' sökk við [[Þorskhöfði|Þorskhöfða]]. Allir 129 um borð fórust.
* [[1967]] - Kvikmyndin ''[[Maður allra tíma]]'' (''A Man for All Seasons'') vann Óskarsverðlaun sem besta myndin.
* [[1970]] - [[Paul McCartney]] gaf út yfirlýsingu þess efnis að [[Bítlarnir]] væru hættir.
* [[1972]] - [[Samningur um bann við þróun, framleiðslu og söfnun sýkla- og eiturvopna og um eyðingu þeirra]] var undirritaður af um 70 löndum í [[Washington-borg]].
* [[1972]] - Fimm þúsund létust í jarðskjálfta sem mældist 7,0 á Richter í [[Fars]] í Íran.
* [[1974]] - [[Grindavík]], [[Bolungarvík]], [[Dalvík]] og [[Eskifjörður]] urðu kaupstaðir með lögum. [[Seltjarnarnes]] varð [[kaupstaður]] daginn áður.
* [[1974]]- [[Golda Meir]] sagði af sér sem forsætisráðherra Ísraels.
* [[1979]] - 42 létust þegar [[fellibylur]] gekk yfir [[Wichita Falls]] í Texas.
* [[1981]] - Fjölflokkakerfi var tekið upp í [[Túnis]].
* [[1985]] - [[Madonna]] hóf tónleikaferðalagið [[The Virgin Tour]].
* [[1988]] - [[Stóra Setóbrúin]] yfir [[Setóhaf]] í Japan var opnuð.
* [[1990]] - Kvikmyndin ''[[The Juniper Tree]]'' var frumsýnd í Bandaríkjunum.
* [[1991]] - 140 létust þegar farþegaferjan ''[[Moby Prince]]'' rakst á olíuflutningaskipið ''[[Agip Abruzzo]]'' í þoku við höfnina í Livorno á Ítalíu.
* [[1992]] - [[Írski lýðveldisherinn]] stóð fyrir sprengjutilræði í [[Baltic Exchange]] í London. 3 létust og 91 særðust.
* [[1993]] - Suðurafríski baráttumaðurinn [[Chris Hani]] var myrtur.
* [[1998]] - [[Föstudagssáttmálinn]] var undirritaður á Norður-Írlandi.
* [[2008]] - Í [[Nepal]] fóru fram kosningar til stjórnlagaþings til að semja nýja lýðveldisstjórnarskrá.
<onlyinclude>
* [[2010]] - [[Lech Kaczyński]], forseti Póllands fórst í flugslysi ásamt 95 öðrum í grennd við borgina [[Smolensk]] í [[Rússland]]i. Kaczyński var á leið til Smolensk til að taka þátt í minningarathöfn í tilefni þess að 70 ár voru liðin frá [[Katyn-fjöldamorðin|Katyn-fjöldamorðunum]].
* [[2014]] - [[Evrópuráðið]] svipti Rússland atkvæðisrétti sínum tímabundið vegna innlimunar Krímskaga.
* [[2016]] - Yfir 100 létust í hofbruna í [[Kerala]] á Indlandi.
* [[2019]] – Fyrsta staðfesta ljósmyndin af [[svarthol]]i sem náðst hefur var kynnt.
* [[2020]] – Geimkönnunarfarið ''[[BepiColombo]]'' hóf ferð sína til Venus.
* 2020 – Fjármálaráðherrar Evrópusambandsins samþykktu 504 milljarða evra lánapakka til að bregðast við [[Efnahagsleg áhrif kórónaveirufaraldursins|efnahagslegum afleiðingum faraldursins]].
* [[2024]] - [[Annað ráðuneyti Bjarna Benediktssonar]] tók við völdum á Íslandi.</onlyinclude>
== Fædd ==
* [[1512]] - [[Jakob 5. Skotakonungur]] (d. [[1542]]).
* [[1583]] - [[Hugo Grotius]], hollenskur lögfræðingur (d. [[1645]]).
* [[1636]] - [[Balthasar Kindermann]] þýskt skáld (d. [[1706]]).
* [[1812]] - [[Dillon lávarður|Arthur Edmund Denis Dillon]] lávarður (d. [[1892]]).
* [[1847]] - [[Joseph Pulitzer]], blaðamaður og útgefandi (d. [[1911]]).
* [[1870]] - [[Vladimír Lenín]], forseti Sovétríkjanna (d. [[1924]]).
* [[1873]] - [[Kyösti Kallio]], finnskur stjórnmálamaður (d. [[1940]]).
* [[1891]] - [[Bjarni Runólfsson]], bóndi og rafstöðvasmiður í Hólmi í [[Landbrot]]i (d. [[1938]]).
* [[1927]] - [[Marshall Warren Nirenberg]], bandarískur lífefnafræðingur og nóbelsverðlaunahafi (d. [[2010]]).
* [[1929]] - [[Max von Sydow]], sænskur leikari (d. [[2020]]).
* [[1929]] - [[Yozo Aoki]], japanskur knattspyrnumaður (d. [[2014]]).
* [[1931]] - [[René Follet]], belgískur myndasöguhöfundur (d. [[2020]]).
* [[1932]] - [[Omar Sharif]], egypskur leikari (d. [[2015]]).
* [[1952]] - [[Steven Seagal]], bandarískur leikari.
* [[1954]] - [[Peter MacNicol]], bandarískur leikari.
* [[1956]] - [[Masafumi Yokoyama]], japanskur knattspyrnumaður.
* [[1963]] - [[Erling Jóhannesson]], íslenskur leikari.
* [[1968]] - [[Orlando Jones]], bandarískur leikari.
* [[1970]] - [[Matthew Lillard]], bandarískur leikari.
* 1970 - [[Svavar Halldórsson]], íslenskur fjölmiðlamaður.
* [[1973]] - [[Roberto Carlos]], brasilískur knattspyrnumaður.
* [[1974]] - [[Goce Sedloski]], norðurmakedónskur knattspyrnumaður.
* [[1979]] - [[Rachel Corrie]], bandarískur aðgerðasinni og dagbókarhöfundur (d. [[2003]]).
* 1979 - [[Sophie Ellis-Bextor]], ensk söngkona.
* [[1983]] - [[Hannes Sigurðsson]], íslenskur knattspyrnumaður.
* [[1984]] - [[Mandy Moore]], bandarísk söng- og leikkona.
* [[1986]] - [[Vincent Kompany]], belgískur knattspyrnumaður.
* [[1988]] - [[Haley Joel Osment]], leikari.
* [[1989]] - [[Jón Guðni Fjóluson]], íslenskur knattspyrnumaður.
* 1989 - [[Viktor Traustason]], íslenskur hagfræðingur.
* [[1990]] - [[Maren Morris]], bandarísk tónlistarkona.
* [[1992]] - [[Sadio Mané]], senegalskur knattspyrnumaður.
* [[1992]] - [[Daisy Ridley]], ensk leikkona.
* [[2003]] - [[Hákon Arnar Haraldsson]], íslenskur knattspyrnumaður.
* [[2007]] - [[Aríanna Hollandsprinsessa]].
== Dáin ==
* [[1216]] - [[Eiríkur Knútsson]] Svíakonungur.
* [[1533]] - [[Friðrik 1. Danakonungur]] (f. [[1471]]).
* [[1585]] - [[Gregoríus 13.]] páfi (f. [[1502]]).
* [[1598]] - [[Staðarhóls-Páll]], íslenskt skáld (f. [[1534]]).
* [[1640]] - [[Agostino Agazzari]], ítalskt tónskáld (f. [[1578]]).
* [[1756]] - [[Giacomo Antonio Perti]], ítalskt tónskáld (f. 1661).
* [[1813]] - [[Joseph Louis Lagrange]], stærðfræðingur (f. [[1736]])
* [[1919]] - [[Emiliano Zapata]], mexíkóskur byltingarmaður (f. [[1879]]).
* [[1924]] - [[Hugo Stinnes]], þýskur iðnjöfur (f. [[1870]]).
* [[1931]] - [[Khalil Gibran]], líbanskt skáld og málari (f. [[1883]]).
* [[1946]] - [[Hulda (skáld)|Unnur Benediktsdóttir Bjarklind]], íslenskt skáld (f. [[1881]]).
* [[1954]] - [[Auguste Lumiere]], frumkvöðull í kvikmyndatækni (f. [[1862]]).
* [[1962]] - [[Stuart Sutcliffe]], fyrri bassaleikari Bítlanna (f. [[1940]]).
* [[1983]] - [[Jóhannes Sæmundsson]], íslenskur íþróttakennari (f. [[1940]]).
* [[2010]] - [[Lech Kaczynski]], forseti Póllands (f. [[1949]]).
* [[2024]] - [[O. J. Simpson]], bandarískur fótboltamaður og leikari (f. [[1947]]).
{{Mánuðirnir}}
[[Flokkur:Apríl]]
ftu60mdhhyg06m6qpy6kxcp7d19kkji
1959496
1959495
2026-04-10T22:57:40Z
Akigka
183
/* Atburðir */
1959496
wikitext
text/x-wiki
{{dagatal|apríl}}
'''10. apríl''' er 100. [[Sólarhringur|dagur]] [[ár]]sins (101. á hlaupári) samkvæmt [[gregoríska tímatalið|gregoríska tímatalinu]]. 265 dagar eru eftir af árinu.
== Atburðir ==
* [[428]] - [[Nestoríos]] varð patríarki í Konstantínópel.
* [[847]] - [[Leó 4.]] varð páfi.
* [[1045]] - [[Benedikt 9.]] varð páfi.
* [[1555]] - [[Marsellus 2.]] varð páfi.
* [[1607]] - [[Jakob 6. Skotakonungur|Jakob 1.]] stofnaði tvö [[Virginíufélagið|Virginíufélög]], í London og Plymouth, með einkaleyfi á verslun við nýlendurnar í Nýja heiminum.
* [[1656]] - [[Kirkjubólsmálið]]: Feðgarnir Jón Jónsson eldri og Jón Jónsson yngri frá Kirkjubóli í Skutulsfirði voru brenndir á báli fyrir galdur eftir kæru síra Jóns Magnússonar prests á Eyri í Skutulsfirði.
* [[1710]] - Fyrstu [[höfundarréttur|höfundarréttarlögin]], kennd við [[Anna Bretadrottning|Önnu drottningu]], gengu í gildi í Bretlandi.
* [[1782]] - [[Taksin Síamskonungur|Taksin]], konungur Síam, var hálshöggvinn eftir stjórnarbyltingu. [[Rama 1. Síamskonungur|Rama 1.]] tók við kórónunni.
* [[1790]] - Bandaríkin tóku í notkun [[einkaleyfi|einkaleyfakerfi]].
* [[1815]] - Eldfjallið [[Tambora]] á eyjunni [[Sumbawa]] í Indónesíu gaus.
* [[1861]] - [[Massachusetts Institute of Technology]]-háskólinn var stofnaður í [[Boston]].
* [[1886]] - [[Magnús Stephensen (landshöfðingi)|Magnús Stephensen]] var skipaður landshöfðingi 49 ára gamall.
* [[1912]] - ''[[Titanic]]'' lagði úr höfn í Southampton á [[England]]i.
* [[1919]] - Mexíkóski byltingarleiðtoginn [[Emiliano Zapata]] var skotinn til bana.
* [[1925]] - Skáldsagan ''[[Hinn mikli Gatsby]]'' eftir bandaríska rithöfundinn [[F. Scott Fitzgerald]] kom út.
* [[1933]] - Togarinn ''[[Skúli fógeti (togari)|Skúli fógeti]]'' strandaði vestan við Staðarhverfi í Grindavík. Slysavarnadeildin Þorbjörn í Grindavík bjargaði alls 24 mönnum með fluglínutækjum en 12 menn fórust og höfðu þeir allir farist áður en björgunarmenn komu á vettvang.
* [[1938]] - [[Édouard Daladier]] varð forsætisráðherra Frakklands.
* [[1940]] - [[Alþingi]] fól ríkisstjórninni konungsvald eftir að Þjóðverjar hernámu Danmörku.
* [[1941]] - [[Bandaríkin]] hernámu [[Grænland]].
* [[1946]] - Konur kusu í fyrsta sinn í [[Japan]].
* [[1956]] - [[Friðrik 9. Danakonungur]] og [[Ingiríður Danadrottning|Ingiríður]] drottning hans komu í [[Konungskoman 1956|fjögurra daga opinbera heimsókn]] til Íslands.
* [[1963]] - Bandaríski kjarnorkukafbáturinn ''[[Thresher (kafbátur)|Thresher]]'' sökk við [[Þorskhöfði|Þorskhöfða]]. Allir 129 um borð fórust.
* [[1967]] - Kvikmyndin ''[[Maður allra tíma]]'' (''A Man for All Seasons'') vann Óskarsverðlaun sem besta myndin.
* [[1970]] - [[Paul McCartney]] gaf út yfirlýsingu þess efnis að [[Bítlarnir]] væru hættir.
* [[1972]] - [[Samningur um bann við þróun, framleiðslu og söfnun sýkla- og eiturvopna og um eyðingu þeirra]] var undirritaður af um 70 löndum í [[Washington-borg]].
* [[1972]] - Fimm þúsund létust í jarðskjálfta sem mældist 7,0 á Richter í [[Fars]] í Íran.
* [[1974]] - [[Grindavík]], [[Bolungarvík]], [[Dalvík]] og [[Eskifjörður]] urðu kaupstaðir með lögum. [[Seltjarnarnes]] varð [[kaupstaður]] daginn áður.
* [[1974]]- [[Golda Meir]] sagði af sér sem forsætisráðherra Ísraels.
* [[1979]] - 42 létust þegar [[fellibylur]] gekk yfir [[Wichita Falls]] í Texas.
* [[1981]] - Fjölflokkakerfi var tekið upp í [[Túnis]].
* [[1985]] - [[Madonna]] hóf tónleikaferðalagið [[The Virgin Tour]].
* [[1988]] - [[Stóra Setóbrúin]] yfir [[Setóhaf]] í Japan var opnuð.
* [[1990]] - Kvikmyndin ''[[The Juniper Tree]]'' var frumsýnd í Bandaríkjunum.
* [[1991]] - 140 létust þegar farþegaferjan ''[[Moby Prince]]'' rakst á olíuflutningaskipið ''[[Agip Abruzzo]]'' í þoku við höfnina í Livorno á Ítalíu.
* [[1992]] - [[Írski lýðveldisherinn]] stóð fyrir sprengjutilræði í [[Baltic Exchange]] í London. 3 létust og 91 særðust.
* [[1993]] - Suðurafríski baráttumaðurinn [[Chris Hani]] var myrtur.
* [[1998]] - [[Föstudagssáttmálinn]] var undirritaður á Norður-Írlandi.
* [[2008]] - Í [[Nepal]] fóru fram kosningar til stjórnlagaþings til að semja nýja lýðveldisstjórnarskrá.
<onlyinclude>
* [[2010]] - [[Lech Kaczyński]], forseti Póllands fórst í flugslysi ásamt 95 öðrum í grennd við borgina [[Smolensk]] í [[Rússland]]i. Kaczyński var á leið til Smolensk til að taka þátt í minningarathöfn í tilefni þess að 70 ár voru liðin frá [[Katyn-fjöldamorðin|Katyn-fjöldamorðunum]].
* [[2014]] - [[Evrópuráðið]] svipti Rússland atkvæðisrétti sínum tímabundið vegna innlimunar Krímskaga.
* [[2016]] - Yfir 100 létust í hofbruna í [[Kerala]] á Indlandi.
* [[2019]] – Fyrsta staðfesta ljósmyndin af [[svarthol]]i sem náðst hefur var kynnt.
* [[2020]] – Geimkönnunarfarið ''[[BepiColombo]]'' hóf ferð sína til Venus.
* 2020 – Fjármálaráðherrar Evrópusambandsins samþykktu 504 milljarða evra lánapakka til að bregðast við [[Efnahagsleg áhrif kórónaveirufaraldursins|efnahagslegum afleiðingum faraldursins]].
* [[2024]] - [[Annað ráðuneyti Bjarna Benediktssonar]] tók við völdum á Íslandi.</onlyinclude>
== Fædd ==
* [[1512]] - [[Jakob 5. Skotakonungur]] (d. [[1542]]).
* [[1583]] - [[Hugo Grotius]], hollenskur lögfræðingur (d. [[1645]]).
* [[1636]] - [[Balthasar Kindermann]] þýskt skáld (d. [[1706]]).
* [[1812]] - [[Dillon lávarður|Arthur Edmund Denis Dillon]] lávarður (d. [[1892]]).
* [[1847]] - [[Joseph Pulitzer]], blaðamaður og útgefandi (d. [[1911]]).
* [[1870]] - [[Vladimír Lenín]], forseti Sovétríkjanna (d. [[1924]]).
* [[1873]] - [[Kyösti Kallio]], finnskur stjórnmálamaður (d. [[1940]]).
* [[1891]] - [[Bjarni Runólfsson]], bóndi og rafstöðvasmiður í Hólmi í [[Landbrot]]i (d. [[1938]]).
* [[1927]] - [[Marshall Warren Nirenberg]], bandarískur lífefnafræðingur og nóbelsverðlaunahafi (d. [[2010]]).
* [[1929]] - [[Max von Sydow]], sænskur leikari (d. [[2020]]).
* [[1929]] - [[Yozo Aoki]], japanskur knattspyrnumaður (d. [[2014]]).
* [[1931]] - [[René Follet]], belgískur myndasöguhöfundur (d. [[2020]]).
* [[1932]] - [[Omar Sharif]], egypskur leikari (d. [[2015]]).
* [[1952]] - [[Steven Seagal]], bandarískur leikari.
* [[1954]] - [[Peter MacNicol]], bandarískur leikari.
* [[1956]] - [[Masafumi Yokoyama]], japanskur knattspyrnumaður.
* [[1963]] - [[Erling Jóhannesson]], íslenskur leikari.
* [[1968]] - [[Orlando Jones]], bandarískur leikari.
* [[1970]] - [[Matthew Lillard]], bandarískur leikari.
* 1970 - [[Svavar Halldórsson]], íslenskur fjölmiðlamaður.
* [[1973]] - [[Roberto Carlos]], brasilískur knattspyrnumaður.
* [[1974]] - [[Goce Sedloski]], norðurmakedónskur knattspyrnumaður.
* [[1979]] - [[Rachel Corrie]], bandarískur aðgerðasinni og dagbókarhöfundur (d. [[2003]]).
* 1979 - [[Sophie Ellis-Bextor]], ensk söngkona.
* [[1983]] - [[Hannes Sigurðsson]], íslenskur knattspyrnumaður.
* [[1984]] - [[Mandy Moore]], bandarísk söng- og leikkona.
* [[1986]] - [[Vincent Kompany]], belgískur knattspyrnumaður.
* [[1988]] - [[Haley Joel Osment]], leikari.
* [[1989]] - [[Jón Guðni Fjóluson]], íslenskur knattspyrnumaður.
* 1989 - [[Viktor Traustason]], íslenskur hagfræðingur.
* [[1990]] - [[Maren Morris]], bandarísk tónlistarkona.
* [[1992]] - [[Sadio Mané]], senegalskur knattspyrnumaður.
* [[1992]] - [[Daisy Ridley]], ensk leikkona.
* [[2003]] - [[Hákon Arnar Haraldsson]], íslenskur knattspyrnumaður.
* [[2007]] - [[Aríanna Hollandsprinsessa]].
== Dáin ==
* [[1216]] - [[Eiríkur Knútsson]] Svíakonungur.
* [[1533]] - [[Friðrik 1. Danakonungur]] (f. [[1471]]).
* [[1585]] - [[Gregoríus 13.]] páfi (f. [[1502]]).
* [[1598]] - [[Staðarhóls-Páll]], íslenskt skáld (f. [[1534]]).
* [[1640]] - [[Agostino Agazzari]], ítalskt tónskáld (f. [[1578]]).
* [[1756]] - [[Giacomo Antonio Perti]], ítalskt tónskáld (f. 1661).
* [[1813]] - [[Joseph Louis Lagrange]], stærðfræðingur (f. [[1736]])
* [[1919]] - [[Emiliano Zapata]], mexíkóskur byltingarmaður (f. [[1879]]).
* [[1924]] - [[Hugo Stinnes]], þýskur iðnjöfur (f. [[1870]]).
* [[1931]] - [[Khalil Gibran]], líbanskt skáld og málari (f. [[1883]]).
* [[1946]] - [[Hulda (skáld)|Unnur Benediktsdóttir Bjarklind]], íslenskt skáld (f. [[1881]]).
* [[1954]] - [[Auguste Lumiere]], frumkvöðull í kvikmyndatækni (f. [[1862]]).
* [[1962]] - [[Stuart Sutcliffe]], fyrri bassaleikari Bítlanna (f. [[1940]]).
* [[1983]] - [[Jóhannes Sæmundsson]], íslenskur íþróttakennari (f. [[1940]]).
* [[2010]] - [[Lech Kaczynski]], forseti Póllands (f. [[1949]]).
* [[2024]] - [[O. J. Simpson]], bandarískur fótboltamaður og leikari (f. [[1947]]).
{{Mánuðirnir}}
[[Flokkur:Apríl]]
9ejvudw3d1akcfjwf4ctj2yrxwtljgi
Rauðarárstígur
0
1017
1959511
1598547
2026-04-11T01:28:49Z
Usutto
107102
1959511
wikitext
text/x-wiki
'''Rauðarárstígur''' er [[gata]] í [[Reykjavík]] milli [[Miklabraut|Miklubrautar]] og [[Skúlagata|Skúlagötu]], austan [[Norðurmýri|Norðurmýrar]], kennd við lækinn Rauðará, sem nú rennur í [[ræsi]] undir götunni. Yfir Rauðará lá áður [[brú]]arstubburinn [[Hlemmur]].
Við götuna eru starfræktar ýmsar [[verslun|verslanir]] og [[þjónustufyrirtæki]]. Má þar nefna ísbúðina Herdísi, þar sem áður var söluturninn [[Draumurinn (söluturn)|Draumurinn]], söluturninn [[Svarti Svanurinn (söluturn)|Svarta svaninn]], [[Gallerý Fold]], veitingastaðinn Resto og steikhúsið Rauðará.
Árinnar er fyrst getið 1395 sem Reyðarár enda vísar hún vitaskuld til silungsbleikju. Þar sem silungsbleikja er enn nefnd reyður, -rauður tekur -s í eignarfalli og ekki til neitt orð sem myndi taka þetta form í eignarfalli er í raun um einskonar amböguheiti að ræða.
{{Stubbur|ísland|landafræði}}
[[Flokkur:Götur í Reykjavík]]
44db1y7kofgbe2mw5o0syoyxbqafqi7
1959512
1959511
2026-04-11T01:28:59Z
Usutto
107102
1959512
wikitext
text/x-wiki
'''Rauðarárstígur''' er [[gata]] í [[Reykjavík]] milli [[Miklabraut|Miklubrautar]] og [[Skúlagata|Skúlagötu]], austan [[Norðurmýri|Norðurmýrar]], kennd við lækinn Rauðará, sem nú rennur í [[ræsi]] undir götunni. Yfir Rauðará lá áður [[brú]]arstubburinn [[Hlemmur]].
Við götuna eru starfræktar ýmsar [[verslun|verslanir]] og [[þjónustufyrirtæki]]. Má þar nefna ísbúðina Herdísi, þar sem áður var söluturninn [[Draumurinn (söluturn)|Draumurinn]], söluturninn [[Svarti Svanurinn (söluturn)|Svarta svaninn]], [[Gallerý Fold]], veitingastaðinn Resto og steikhúsið Rauðará.
''Árinnar er fyrst getið 1395 sem Reyðarár enda vísar hún vitaskuld til silungsbleikju. Þar sem silungsbleikja er enn nefnd reyður, -rauður tekur -s í eignarfalli og ekki til neitt orð sem myndi taka þetta form í eignarfalli er í raun um einskonar amböguheiti að ræða.''
{{Stubbur|ísland|landafræði}}
[[Flokkur:Götur í Reykjavík]]
rl66z1w135z2izuqrd3wd1n7um9zigg
1959517
1959512
2026-04-11T03:47:18Z
Berserkur
10188
Tók aftur breytingar frá [[Special:Contributions/Usutto|Usutto]] ([[User talk:Usutto|spjall]]), til baka í síðustu útgáfu frá [[User:Berserkur|Berserkur]]
1598547
wikitext
text/x-wiki
'''Rauðarárstígur''' er [[gata]] í [[Reykjavík]] milli [[Miklabraut|Miklubrautar]] og [[Skúlagata|Skúlagötu]], austan [[Norðurmýri|Norðurmýrar]], kennd við lækinn Rauðará, sem nú rennur í [[ræsi]] undir götunni. Yfir Rauðará lá áður [[brú]]arstubburinn [[Hlemmur]].
Við götuna eru starfræktar ýmsar [[verslun|verslanir]] og [[þjónustufyrirtæki]]. Má þar nefna ísbúðina Herdísi, þar sem áður var söluturninn [[Draumurinn (söluturn)|Draumurinn]], söluturninn [[Svarti Svanurinn (söluturn)|Svarta svaninn]], [[Gallerý Fold]], veitingastaðinn Resto og steikhúsið Rauðará.
{{Stubbur|ísland|landafræði}}
[[Flokkur:Götur í Reykjavík]]
nyhk1hrglaj6oqy1aud7n1vpxiztsmu
Ólafur Ragnar Grímsson
0
1472
1959479
1959468
2026-04-10T14:34:31Z
TKSnaevarr
53243
Tók aftur breytingu frá [[Special:Contributions/Arnsteinn|Arnsteinn]] ([[User talk:Arnsteinn|spjall]]), til baka í síðustu útgáfu frá [[User:Akigka|Akigka]]
1941395
wikitext
text/x-wiki
{{Stjórnmálamaður
| forskeyti = Dr.
| nafn = Ólafur Ragnar Grímsson
| mynd = Ólafur Ragnar Grímsson, September 2011 (cropped).jpeg
| myndatexti1 = Ólafur Ragnar árið 2011.
| titill= [[Forseti Íslands]]
| stjórnartíð_start = [[1. ágúst]] [[1996]]
| stjórnartíð_end = [[30. júlí]] [[2016]]
| forsætisráðherra = [[Davíð Oddsson]]<br>[[Halldór Ásgrímsson]]<br>[[Geir H. Haarde]]<br>[[Jóhanna Sigurðardóttir]]<br>[[Sigmundur Davíð Gunnlaugsson]]<br>[[Sigurður Ingi Jóhannsson]]
| forveri = [[Vigdís Finnbogadóttir]]
| eftirmaður = [[Guðni Th. Jóhannesson]]
| titill2= [[Fjármálaráðherra Íslands]]
| stjórnartíð_start2 = [[28. september]] [[1988]]
| stjórnartíð_end2 = [[30. apríl]] [[1991]]
| forsætisráðherra2 = [[Steingrímur Hermannsson]]
| forveri2 = [[Jón Baldvin Hannibalsson]]
| eftirmaður2 = [[Friðrik Sophusson]]
| titill3= Formaður [[Alþýðubandalagið|Alþýðubandalagsins]]
| stjórnartíð_start3 = [[1987]]
| stjórnartíð_end3 = [[1995]]
| forveri3 = [[Svavar Gestsson]]
| eftirmaður3 = [[Margrét Frímannsdóttir]]
| AÞ_CV = 440
| AÞ_frá1 = 1978
| AÞ_til1 = 1983
| AÞ_kjördæmi1= [[Reykjavíkurkjördæmi|Reykjavík]]
| AÞ_flokkur1 = Alþýðubandalagið
| AÞ_frá2 = 1991
| AÞ_til2 = 1996
| AÞ_kjördæmi2= [[Reykjaneskjördæmi|Reykjanes]]
| AÞ_flokkur2 = Alþýðubandalagið
| fæðingarnafn = Ólafur Ragnar Grímsson
| fæddur = {{Fæðingardagur og aldur|1943|5|14}}
| fæðingarstaður = [[Ísafjarðarbær|Ísafjörður]], [[Ísland]]i
| dauðadagur =
| dauðastaður =
| orsök_dauða =
| þekktur_fyrir = Að vera [[forseti Íslands]]
| stjórnmálaflokkur = [[Framsóknarflokkurinn]] (fyrir 1974)<br>[[Samtök frjálslyndra og vinstrimanna]] (1974–1976)<br>[[Alþýðubandalagið]] (1977–1996)<br>Óflokksbundinn (1996–)
| starf = [[Stjórnmálamaður]]
| laun =
| trú =
| maki = [[Dorrit Moussaieff]] (g. 2003)<br>[[Guðrún Katrín Þorbergsdóttir]] (g. 1974; d. 1998)
| börn = Guðrún Tinna Ólafsdóttir, Svanhildur Ólafsdóttir
| foreldrar = [[Grímur Kristgeirsson]], Svanhildur Ólafsdóttir
| niðurmál =
| hæð = 1.90
| þyngd = 105
| undirskrift = Signature of Ólafur Ragnar Grímsson.png
}}
'''Ólafur Ragnar Grímsson''' (f. [[14. maí]] [[1943]]) er fimmti [[forseti Íslands|forseti Íslands, fyrrum ráðherra og þingmaður]]. Ólafur er doktor í [[stjórnmálafræði]], hann var prófessor við [[Háskóli Íslands|Háskóla Íslands]] og sat á þingi fyrir [[Samtök frjálslyndra og vinstri manna]] og [[Alþýðubandalagið]]. Áður var hann í [[Framsóknarflokkurinn|Framsóknarflokknum]] og var þar kenndur við [[Möðruvallahreyfingin|Möðruvallahreyfinguna]].
== Ævi ==
Ólafur fæddist á [[Ísafjörður við Skutulsfjörð|Ísafirði]] þann [[14. maí]] [[1943]], sonur [[Grímur Kristgeirsson|Gríms Kristgeirssonar]] [[Hárskeri|hárskera]] og [[Svanhildur Ólafsdóttir Hjartar|Svanhildar Ólafsdóttur Hjartar]] [[Húsmóðir|húsmóður]]. Árið [[1974]] kvæntist hann [[Guðrún Katrín Þorbergsdóttir|Guðrúnu Katrínu Þorbergsdóttur]] og ári seinna eignuðust þau dæturnar Guðrúnu Tinnu og Svanhildi Döllu. Guðrún lést úr [[hvítblæði]] árið [[1998]]. Á sextugsafmæli sínu árið [[2003]] kvæntist hann [[Dorrit Moussaieff]].
=== Menntun ===
Hann lauk [[stúdentspróf]]i frá [[Menntaskólinn í Reykjavík|MR]] [[1962]] og gegndi þar embætti forseta [[Framtíðin|Framtíðarinnar]] [[1960]]-[[1961]]<ref name="forsetar Framtíðarinnar">{{Vefheimild|url=http://www.mr.is/index.php?option=com_content&view=article&id=469%3Aforsetar-framtiearinnar-1883-&catid=67&Itemid=997|titill=Forsetar Framtíðarinnar frá 1883|útgefandi=Menntaskólinn í Reykjavík}}</ref>. Eftir stúdentspróf fór hann til [[England]]s til að læra stjórnmálafræði og [[hagfræði]]. Árið [[1965]] útskrifaðist hann úr háskólanum í [[Manchester]] í [[England]]i með BA gráðu í báðum þeim fögum. Árið [[1970]] lauk hann doktorsgráðu í stjórnmálafræði úr sama skóla.
=== Starfs- og pólitískur ferill ===
Ólafur lét snemma að sér kveða í stjórnmálum og sat í miðstjórn [[Framsóknarflokkurinn|Framsóknarflokksins]] á árunum [[1967]] – [[1974]], framkvæmdastjórn sama flokks árin [[1969]] – [[1973]], en klauf sig frá flokknum ásamt fleirum í svokallaðri ''[[Möðruvallahreyfing]]u'' [[1974]]. Ólafur var í blaðstjórn [[Tíminn|Tímans]] [[1967]] – [[1971]], í útvarpsráði [[1971]] – [[1975]], formaður framkvæmdastjórnar Samtaka frjálslyndra og vinstri manna [[1974]] – [[1976]] og í miðstjórn og framkvæmdastjórn Alþýðubandalagsins frá [[1977]]. Hann var formaður framkvæmdastjórnar Alþýðubandalagsins á árunum [[1983]]–[[1987|87]]. Árið [[1987]] var hann kosinn formaður Alþýðubandalagsins og gegndi því til ársins [[1995]]. Lektor var Ólafur skipaður fyrir í stjórnmálafræði við Háskóla Íslands það var árið 1970 og hann lagði grunn að kennslu í stjórnmálafræði. Hann var skipaður sem fyrsti prófessor við Háskóla Íslands árið 1973<ref>[http://www.forseti.is/ForsetiIslands/OlafurRagnarGrimsson/ Ólafur Ragnar Grímsson] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120118025347/http://www.forseti.is/ForsetiIslands/OlafurRagnarGrimsson |date=2012-01-18 }} Forseti.is</ref> og var það í stjórnmálafræðinni. Ólafur stundaði rannsóknir í stjórnmálafræði við Háskóla Ísland á árunum 1970-1988.
Ólafur var fyrst kosinn varaþingmaður árið [[1974]] og komst svo á þing [[1978]]. Árin 1974 og 1975 kom hann inn sem varaþingmaður fyrir Samtök frjálslyndra og vinstri manna, en eftir 1978 sat hann sem þingmaður fyrir Alþýðubandalagið. Ólafur gegndi embætti [[fjármálaráðherra]] árin [[1988]] – [[1991]] í síðustu ríkisstjórn [[Steingrímur Hermannsson|Steingríms Hermannssonar]]. Í [[Forsetakosningar 1996|forsetakosningunum 1996]] var hann síðan kjörinn í embætti forseta [[Ísland]]s, endurkjörinn í [[Forsetakosningar 2000|kosningunum árið 2000]] án atkvæðagreiðslu og aftur [[Forsetakosningar 2004|Forsetakosningarnar árið 2004]] (gegn [[Ástþór Magnússon|Ástþóri Magnússyni]] og [[Baldur Ágústsson|Baldri Ágústssyni]]). Hann var síðan aftur sjálfkjörinn [[2008]]. Í [[Forsetakosningar á Íslandi 2012|forsetakosningum árið 2012]] var Ólafur endurkjörinn með tæpt 53% fylgi. Í nýársávarpi sínu 1. janúar 2016 tilkynnti Ólafur að hann myndi ekki verða í framboði í [[Forsetakosningar á Islandi 2016|forsetakosningum]] það ár.<ref>{{H-vefur | url = http://ruv.is/frett/olafur-ragnar-gefur-ekki-kost-a-ser | titill = Ólafur Ragnar gefur ekki kost á sér | dagsetning = 01-01-2016 | miðill = Ríkisútvarpið | dags skoðað = 02-01-2016}}</ref>
Ólafur gegndi stöðu lektors í stjórnmálafræði við [[Háskóli Íslands|Háskóla Íslands]] á árunum [[1970]] til [[1973]] og stöðu prófessors árin [[1973]] – [[1993]].
== Forseti Íslands ==
[[Mynd:Vladimir Putin 19 April 2002-2.jpg|thumb|left|Ólafur Ragnar ásamt [[Vladímír Pútín]] Rússlandsforseta í [[Kreml (Moskva)|Kreml]] árið 2002.]]
Ólafur er fyrsti forsetinn í sögu Íslands til þess að neita að skrifa undir lög frá [[Alþingi]], svonefnt ''[[fjölmiðlafrumvarpið|fjölmiðlafrumvarp]]''. 26. grein [[Stjórnarskrá lýðveldisins Íslands|stjórnarskrárinnar]] segir að þá skuli lögin vera sett í [[þjóðaratkvæðagreiðsla|þjóðaratkvæðargreiðslu]], til þess kom ekki í þetta skiptið þar sem [[Ríkisstjórn Íslands|ríkisstjórnin]] ákvað að draga hið umdeilda [[frumvarp]] til baka áður en til þess kæmi. Skiptar skoðanir eru á meðal fræðimanna um raunverulega merkingu 26. greinarinnar, það er hvort að forseti geti yfirleitt beitt henni sökum hefða fyrrum forseta, greinin sjálf er hins vegar afdráttarlaus.
Ólafur hefur verið umdeildur í starfi sínu sem forseti, en gagnrýni á störf hans jókst mjög eftir [[Bankahrunið á Íslandi|hrun íslensku bankanna]]; ekki síst vegna hlutar hans í útrás íslenskra fyrirtækja og sambands hans við íslenska auðmenn<ref>[http://larahanna.blog.is/blog/larahanna/video/7264/ Myndband - larahanna.blog.is<!-- Bot generated title -->]</ref>.
=== Synjun forseta á staðfestingu frumvarps til laga um fjölmiðla 2004 ===
Ólafur Ragnar Grímsson neitaði að staðfesta frumvarp að lögum um fjölmiðla ([[fjölmiðlafrumvarpið]]) árið 2004. Ákvörðunin var umdeild, en [[Alþingi]] tók í framhaldi frumvarpið af dagskrá, þ.a. ekki þótti nauðsynlegt að leggja það fyrir dóm þjóðarinnar í [[þjóðaratkvæðagreiðsla|þjóðaratkvæðagreiðslu]], eins og gera bar skv. stjórnarskrá Íslands.
=== Þátttaka forseta Íslands í Þróunarráði Indlands 2007 ===
Ólafur Ragnar Grímsson hlaut nokkra gagnrýni fyrir að taka þátt í [[Þróunarráð Indlands|Þróunarráði Indlands]], án þess að ráðfæra sig við forsætis- og utanríkis[[ráðherra]]. [[Þingforseti]], [[Halldór Blöndal]] gagnrýndi forsetann opinberlega fyrir ákvörðunina.
=== Hjartaaðgerð í október 2008 ===
Dagana 6. til 7. [[október]] [[2008]] fór forsetinn í [[hjartaþræðing]]u á [[LSH|Landspítala]]. Tilkynning um hjartaaðgerð forsetans barst ekki þjóðinni fyrr en nokkrum dögum síðar, en samkvæmt [[Stjórnarskrá Íslands|stjórnarskrá]] fara [[Forseti Íslands#Fjarvera|handhafar forsetavalds]] með völd forseta í forföllum hans.
=== Fundur forseta með sendiherrum Norðurlandanna og Rússlands í nóvember 2008 ===
Í nóvember 2008 var haldinn fundur með ráðherrum [[Norðurlöndin|Norðurlandanna]] og [[Rússland]]s, en þá var Ólafur mjög harðorður og skv. minnisblaði, sem lekið var til fjölmiðla átt forseti m.a. að hafa ávítað norðurlandaþjóðirnar fyrir að hafa ekki komið Íslandi til hjálpar í [[Efnahagskreppan á Íslandi 2008|fjármálakreppunni]]. Þann 16. febrúar 2009 ritaði [[Eiður Guðnason]] sendiherra harðorða grein þar sem hann taldi forsetann hafa sagt rangt frá ummmælum sínum í boðinu.
=== Geir Haarde biðst lausnar, 26. janúar 2009 ===
[[Mynd:Coat of Arms Ólafur Ragnar Grimsson (Order of the Seraphim).svg|thumb|right|Skjaldarmerki Ólafs Ragnars í sænsku Serafim-orðunni.]]
[[Geir Haarde]], fyrrverandi [[forsætisráðherra]], baðst lausnar fyrir sig og ráðuneyti sitt á [[Bessastaðir|Bessastöðum]] [[26. janúar]] [[2009]]. Forseti veitti Geir lausn frá embætti og veitti síðar [[Jóhanna Sigurðardóttir|Jóhönnu Sigurðardóttur]] heimild til að leiða [[minnihlutastjórn]] [[Samfylkingin|Samfylkingar]] og [[Vinstri hreyfingin grænt framboð|vinstri Grænna]] fram að kosningum [[26. apríl]] sama ár.
=== Forseti hafnar undirskrift umdeildra Icesave-laga 2010 ===
Ólafur Ragnar Grímsson neitaði að staðfesta umdeild [[Icesave]]-lög [[5. janúar]] 2010, eftir að hafa áður tekið sér umhugsunarfrest frá gamlársdag 2009. Forseti sagðist með neituninni vilja vísa lögunum til þjóðarinnar í [[þjóðaratkvæðagreiðsla|þjóðaratkvæðagreiðslu]]. Ólafur er eini forseti lýðveldisins sem neitað hefur að skrifa undir lög, fyrst árið 2004 og síðar 2010.
=== Forseti vísar Icesave-lögum til þjóðaratkvæðagreiðslu 2011 ===
Ólafur Ragnar Grímsson hafnaði staðfestingu nýrra laga um Icesave og vísaði þeim til þjóðaratkvæðis [[20. febrúar]] 2011.
=== Framboð til forseta Íslands 2012 ===
Í nýársávarpi 2012 lét Ólafur að því liggja að hann hygðist snúa til annarra starfa og mundi því ekki bjóða sig fram til forseta Íslands 2012. Hann neitaði síðar að skýra mál sitt frekar, þegar hann var inntur eftir því. Efnt var til undirskriftasöfnunar til að skora á Ólaf að bjóða sig fram og skrifuðu rúmlega 30.000 undir áskorunina. Á blaðamannafundi í lok febrúar sagðist Ólafur vera að íhuga framboð og mundi gefa svar eftir eina til tvær vikur. Hann tilkynnti loks framboð sitt til forsetaembættis 4. mars 2012. Í [[Forsetakosningar á Íslandi 2012|forsetakosningunum 2012]] náði Ólafur endurkjöri með tæp 53% greiddra atkvæða. Hann var settur inn í embættið þann 1. ágúst og hófst þar með er 5. kjörtímabil hans sem forseti Íslands. Enginn fyrri forseta hefur setið lengur en 4 kjörtímabil.
===Nýársávarp 2016===
Í nýársávarpi 1. janúar 2016 lýsti Ólafur því yfir að hann hyggðst ekki sækja um endurkjör. En hann lagði áherslu á að halda áfram að vinna áfram að samvinnu á Norðurslóðum, með háskólunum, ungu fólki í vísindum, rannsóknum og fræðastarfi og styrkja þekkingartengslin milli Íslands og annarra landa.<ref>[http://www.ruv.is/frett/afdrattarlaus-yfirlysing Afdráttarlaus yfirlýsing] Skoðað 5. janúar 2016. </ref>
===Framboð til forseta 2016===
Ólafur Ragnar ákvað að bjóða sig enn einu sinni fram í [[Forsetakosningar á Íslandi 2016|forsetakosningunum 2016]]. Ólafur sagði fjöldi fólks hafa beðið sig um endurskoða ákvörðun sína um að bjóða sig ekki fram aftur. Þeir hefðu þá vísað til þeirra atburða sem gerðust í tengslum við afsögn Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar. Ekki væri hægt að horfa framhjá því að sambúð þings og þjóðar væri þrungin spennu.<ref>[http://www.ruv.is/frett/olafur-ragnar-bydur-sig-fram-aftur Ólafur ragnar býður sig fram aftur] Rúv. Skoðað, 18. apríl, 2016.</ref>
Síðar dró hann framboðið tilbaka í ljósi þess að komnir væru sterkir frambjóðendur.
== Ummæli í fjölmiðlum ==
=== Viðtal við forseta Íslands í Silfri Egils 18. febrúar 2007 ===
Í viðtali í [[Silfur Egils|Silfri Egils]], 18. febrúar 2007, sagði Ólafur Ragnar Grímsson að forsetinn heyri ekki undir neitt [[ráðuneyti]] og nær væri að tala um að ráðuneytin heyri undir forseta ef menn vildu fara út í orðhengilshátt. Þessum ummælum var slegið upp í [[Morgunblaðið|Morgunblaðinu]] daginn eftir. [[Björg Thorarensen]], laga[[prófessor]] segir að í stjórnsýslulegu tilliti fari [[Forsætisráðuneyti Íslands|forsætisráðuneytið]] með alla umsýslu sem varðar forsetaembættið og megi því segja að forsætisráðuneytið fari með málefni forsetans.
=== Viðtal við forseta í Kastljósi RÚV haustið 2008 ===
Í viðtali í Kastljósi [[RÚV]] í kjölfar [[bankahrunið á Íslandi|bankahrunsins á Íslandi]] viðurkenndi Ólafur Ragnar hafa farið of geyst í að mæra útrás íslensku bankanna.
== Tilvísanir ==
<div class="references-small"><references /></div>
== Tenglar ==
{{wikivitnun}}
* [http://forseti.is/ Vefsíða embættis forseta Íslands]
* [http://www.mbl.is/mm/gagnasafn/grein.html?grein_id=549194 Ræða Ólafs Ragnars Grímssonar í Los Angeles 5. maí 2000]
{{Töflubyrjun}}
{{Erfðatafla | fyrir=[[Vigdís Finnbogadóttir]] | titill=[[Forsetar Íslands|Forseti íslands]] | frá=[[1996]] | til=[[2016]] | eftir=[[Guðni Th. Jóhannesson]]}}
{{Erfðatafla | fyrir=[[Jón Baldvin Hannibalsson]] | titill=[[Fjármálaráðherrar á Íslandi|Fjármálaráðherra]] | frá=[[28. september]] [[1988]] | til=[[30. apríl]] [[1991]] | eftir=[[Friðrik Sophusson]]}}
{{Erfðatafla |
fyrir=[[Pálmi R. Pálmason]] |
titill=Forseti [[Framtíðin|Framtíðarinnar]] |
frá=[[1960]] |
til=[[1961]] |
eftir=[[Gunnar Sigurðsson]]}}
{{Töfluendir}}
{{Forsetar Íslands}}
{{Fjármálaráðherrar Íslands}}
{{Annað ráðuneyti Steingríms Hermannssonar}}
{{Þriðja ráðuneyti Steingríms Hermannssonar}}
{{f|1943}}
[[Flokkur:Fjármálaráðherrar Íslands]]
[[Flokkur:Formenn Alþýðubandalagsins]]
[[Flokkur:Forsetar Íslands]]
[[Flokkur:Frambjóðendur til embættis forseta Íslands 1996]]
[[Flokkur:Frambjóðendur til embættis forseta Íslands 2004]]
[[Flokkur:Frambjóðendur til embættis forseta Íslands 2012]]
[[Flokkur:Handhafar stórkross Hinnar íslensku fálkaorðu]]
[[Flokkur:Kjörnir Alþingismenn 1971-1980]]
[[Flokkur:Kjörnir Alþingismenn 1981-1990]]
[[Flokkur:Kjörnir Alþingismenn 1991-2000]]
[[Flokkur:Íslenskir stjórnmálafræðingar]]
[[Flokkur:Prófessorar við Háskóla Íslands]]
[[Flokkur:Ritstjórar Þjóðviljans]]
[[Flokkur:Þingmenn Alþýðubandalagsins]]
[[Flokkur:Manneskja ársins á Rás 2]]
kr2krvqem5me05w2sgtdf5ntadpb54v
19. nóvember
0
2721
1959526
1888450
2026-04-11T09:31:36Z
TKSnaevarr
53243
/* Atburðir */
1959526
wikitext
text/x-wiki
{{Dagatal|nóvember}}
'''19. nóvember''' er 323. [[Sólarhringur|dagur]] [[ár]]sins (324. á [[hlaupár]]i) samkvæmt [[gregoríska tímatalið|gregoríska tímatalinu]]. 42 dagar eru eftir af árinu.
== Atburðir ==
* [[461]] - [[Hilarus]] varð páfi.
* 461 - [[Libíus Severus]], rómverskur öldungaráðsmaður, var skipaður keisari Vestrómverska ríkisins af Ricimer. Ricimer var hinn raunverulegi stjórnandi ríkisins alla valdatíð Severusar.
* [[1493]] - [[Kristófer Kólumbus]] kom til [[Púertó Ríkó]] og gerði tilkall til eyjarinnar fyrir hönd Spánar.
* [[1523]] - Giulio di Giuliano de' Medici varð [[Klemens 7.]] páfi.
* [[1594]] - [[Hvítá (Árnessýslu)|Hvítá í Árnessýslu]] þornaði upp á tveimur stöðum í stormi og var gengið þurrum fótum út í hólma í ánni segir [[Skarðsárannáll]].
* [[1608]] - [[Matthías keisari|Matthías]] var krýndur [[Ungverjalandskonungur]] í [[Presbourg]].
* [[1614]] - [[Umsátrið um Ósaka]] hófst í Japan.
* [[1831]] - [[Stóra-Kólumbía]] var leyst upp og til urðu ríkin [[Kólumbía]], [[Venesúela]] og [[Ekvador]].
* [[1863]] - [[Þrælastríðið]]: [[Abraham Lincoln]] flutti [[Gettysborgarávarpið]] við vígslu hermannagrafreits í [[Gettysburg]] í [[Pennsylvanía|Pennsylvaníu]].
* [[1875]] - Stytta af [[Bertel Thorvaldsen]] eftir hann sjálfan var afhjúpuð á Austurvelli á 105 ára afmæli Thorvaldsens. Styttan var flutt í Hljómskálagarðinn 1931.
* [[1875]] - [[Thorvaldsensfélagið]] var stofnað í Reykjavík. Stofnendur voru 24 konur og er þetta elsta kvenfélag í Reykjavík.
* [[1899]] - [[Fríkirkja|Fríkirkjusöfnuður]] var stofnaður í Reykjavík.
* [[1919]] - [[Félag íslenskra hjúkrunarkvenna]] var stofnað.
* [[1944]] - [[Héraðssamband Strandamanna]] var stofnað.
* [[1946]] - [[Ísland]] gerðist aðili að [[Sameinuðu þjóðirnar|Sameinuðu þjóðunum]].
* [[1959]] - [[Auður Auðuns]] var kjörin borgarstjóri í Reykjavík með [[Geir Hallgrímsson|Geir Hallgrímssyni]]. Hún gegndi þessu embætti í tæplega eitt ár, fyrst kvenna.
* [[1959]] - Forsætisráðherra Íslands, [[Emil Jónsson]], baðst lausnar fyrir sig og ráðuneyti sitt.
* [[1967]] - Herinn gerði byltingu í [[Malí]] og herforingjastjórn tók við völdum.
* [[1967]] - [[Ólafsvíkurkirkja]] var vígð.
* [[1974]] - [[Geirfinnur Einarsson]] hvarf í Keflavík og hófst þá Guðmundar- og [[Geirfinnsmálið]] svonefnda.
* [[1977]] - [[Anwar Sadat]] varð fyrsti arabaleiðtoginn sem fór í opinbera heimsókn til [[Ísrael]].
* [[1977]] - Flugvél frá [[TAP]] hrapaði á flugvellinum í [[Madeira]] með þeim afleiðingum að 131 fórst.
* [[1978]] - Fyrsta [[Take Back the Night]]-gangan fór fram í San Francisco.
* [[1983]] - Fyrsta bjórkráin, [[Gaukur á Stöng]], var opnuð í Reykjavík en bjór var ekki leyfður og var því selt svonefnt [[bjórlíki]] þar til 1. mars 1989.
* [[1983]] - Sjö ungir Georgíubúnar reyndu að ræna [[Aeroflot-flug 6833|Aeroflot-flugi 6833]]. Átta létust.
* [[1984]] - Röð sprenginga í eldsneytisgeymum [[Pemex]] í Mexíkóborg leiddi til dauða yfir 500 manna.
* [[1985]] - [[Ronald Reagan]] og [[Mikhaíl Gorbatsjev]] hittust í fyrsta sinn í Genf í Sviss.
* [[1989]] - [[Tilvera, samtök um ófrjósemi]] var stofnuð á Íslandi.
* [[1995]] - Bandaríska teiknimyndin ''[[Leikfangasaga]]'' var frumsýnd í Bandaríkjunum.
* [[1996]] - Geimskutlan ''[[Columbia (geimskutla)|Columbia]]'' lauk við lengstu geimferð Geimskutluáætlunarinnar, 17 daga og 15 tíma.
* [[1997]] - Fyrsta sjöburafæðingin þar sem öll börnin lifðu átti sér stað í [[Des Moines]] í Iowa.
* [[1998]] - Dvergplánetan [[19521 Chaos]] var uppgötvuð utan við sporbaug Plútós.
* [[2002]] - Gríska olíuflutningaskipið ''[[Prestige]]'' brotnaði í tvennt og sökk undan strönd [[Galisía|Galisíu]]. 76.000 m³ af olíu láku út sem var versta [[umhverfisslys]] í sögu Spánar og Portúgals.
* [[2003]] - [[George W. Bush]] hélt í opinbera heimsókn til [[Bretland]]s og var boðið í [[Buckingham-höll]] af [[Elísabet 2.|Elísabetu 2.]], fyrstum Bandaríkjaforseta frá 1918.
<onlyinclude>
* [[2006]] - Leikjatölvan [[Wii]] frá Nintendo kom út í Bandaríkjunum.
* [[2006]] - Fréttastofur danska sjónvarpsins [[DR]] voru fluttar í [[DR Byen]] á Amager.
* [[2007]] - Íslenska torrentvefnum [[Istorrent|Torrent.is]] var lokað.
* [[2008]] - Claudia Castillo frá Spáni varð fyrst til að fá græddan í sig [[barki|barka]] gerðan með [[vefjatækni]] af [[Paolo Macchiarini]].
* [[2010]] - Óeirðir brutust út í [[Port-au-Prince]] vegna ásakana um að friðargæsluliðar Sþ hefðu breitt út [[kólera|kóleru]].
* [[2010]] - [[Jan Mayen]] var gert að friðlandi.
* [[2014]] - 150 cm snjór féll á skömmum tíma við [[Buffalo]] í New York-fylki í Bandaríkjunum.
* [[2019]] – [[Google]] gaf út leikjaþjónustuna [[Stadia]].
* [[2020]] - [[Brereton-skýrslan]] um stríðsglæpi í [[Stríðið í Afganistan|stríðinu í Afganistan]] kom út.
* [[2022]] - Ekkert kosningabandalag náði meirihluta í [[þingkosningar í Malasíu 2022|þingkosningum í Malasíu]] í fyrsta skipti í sögu landsins.
* [[2023]] - [[Javier Milei]] var kjörinn forseti Argentínu.</onlyinclude>
== Fædd ==
* [[1413]] - [[Friðrik 2. af Brandenborg|Friðrik 2.]], kjörfursti af Brandenborg (d. [[1471]]).
* [[1600]] - [[Karl 1. Englandskonungur]] (d. [[1649]]).
* [[1770]] - [[Bertel Thorvaldsen]], myndhöggvari (d. [[1844]]).
* [[1823]] - [[Eiríkur á Brúnum|Eiríkur Ólafsson]] á Brúnum, íslenskur bóndi og mormóni (d. [[1900]]).
* [[1831]] - [[James Garfield]], forseti Bandaríkjanna (d. [[1881]]).
* [[1917]] - [[Indira Gandhi]], forsætisráðherra Indlands (d. [[1984]]).
* [[1925]] - [[Zygmunt Bauman]], pólskur félagsfræðingur (d. [[2017]]).
* [[1933]] - [[Larry King]], bandarískur þáttastjórnandi (d. [[2021]]).
* [[1948]] - [[Halldór Halldórsson (stærðfræðingur)|Halldór Halldórsson]], íslenskur stærðfræðingur.
* [[1950]] - [[Keizo Imai]], japanskur knattspyrnumaður.
* [[1951]] - [[Mihai Ghimpu]], moldóvskur stjórnmálamaður.
* [[1954]] - [[Abd al-Fattah as-Sisi]], forseti Egyptalands.
* [[1958]] - [[Guðmundur Jónsson (forstöðumaður)|Guðmundur Jónsson]], forstöðumaður meðferðarheimilisins Byrgisins.
* [[1959]] - [[Allison Janney]], bandarísk leikkona.
* [[1960]] - [[Pétur Eggerz]], íslenskur leikari.
* [[1961]] - [[Meg Ryan]], bandarísk leikkona.
* [[1962]] - [[Jodie Foster]], bandarísk leikkona.
* [[1965]] - [[Laurent Blanc]], franskur knattspyrnumaður.
* [[1966]] - [[Ragnheiður Runólfsdóttir]], íslensk sundkona.
* [[1970]] - [[Hreiðar Már Sigurðsson]], íslenskur viðskiptafræðingur.
* [[1971]] - [[Toshihiro Yamaguchi]], japanskur knattspyrnumaður.
* [[1976]] - [[Jack Dorsey]], stofnandi [[X (samfélagsmiðill)|Twitter]].
* [[1977]] - [[Mette Frederiksen]], forsætisráðherra Danmerkur.
* [[1980]] - [[Yipsi Moreno]], kúbverskur sleggjukastari.
* [[1986]] - [[Dayron Robles]], kúbverskur grindahlaupari.
* [[1988]] - [[Xavier Barachet]], franskur handknattleiksmaður.
* [[1989]] - [[Joanne Dabugsii]], míkrónesískur körfuknattleiksmaður.
* [[1990]] - [[Tatsuya Sakai]], japanskur knattspyrnumaður.
* [[1992]] - [[James Tarkowski]], enskur knattspyrnumaður.
== Dáin ==
* [[1557]] - [[Bona Sforza]], drottning Póllands (f. [[1494]]).
* [[1626]] - [[Ernst von Mansfeld]], þýskur herforingi (f. um 1580).
* [[1665]] - [[Nicolas Poussin]], franskur listmálari (f. [[1594]]).
* [[1672]] - [[John Wilkins]], enskur dulmálsfræðingur (f. [[1614]]).
* [[1682]] - [[Róbert Rínarfursti]], þýskur herforingi (f. [[1619]]).
* [[1703]] - [[Maðurinn með járngrímuna]] dó í Bastillunni.
* [[1796]] - [[Þorkell Fjeldsted]], íslenskur lögfræðingur (f. [[1740]]).
* [[1828]] - [[Franz Schubert]], austurrískt tónskáld (f. [[1797]]).
* [[1942]] - [[Bruno Schulz]], pólskur rithöfundur (f. [[1892]]).
* [[1965]] - [[Bjarni Jónsson (vígslubiskup)|Bjarni Jónsson]], íslenskur biskup (f. [[1881]]).
* [[1967]] - [[Casimir Funk]], pólskur lífefnafræðingur (f. [[1884]]).
* [[1982]] - [[Erving Goffman]], kanadískur félagsfræðingur (f. [[1922]]).
* [[2005]] - [[Erik Balling]], danskur kvikmyndaleikstjóri (f. [[1924]]).
* [[2017]] - [[Charles Manson]], bandarískur fjöldamorðingi (f. [[1934]]).
* [[2023]] - [[Rosalynn Carter]], bandarísk forsetafrú (f. [[1927]]).
== Hátíðisdagar ==
* [[Alþjóða klósettstofnunin|Alþjóðlegi klósettdagurinn]].
{{Mánuðirnir}}
[[Flokkur:Nóvember]]
aegpbhr2qkcvjatg219pfhylhand95p
Niels Ryberg Finsen
0
3525
1959504
1906442
2026-04-10T23:51:01Z
IseySker3
114681
Setti inn tilvísun
1959504
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Niels Ryberg Finsen portrait.jpg|thumb|right|Niels Ryberg Finsen.]]
'''Niels Ryberg Finsen''' ([[15. desember]] [[1860]] í [[Færeyjar|Færeyjum]] – [[24. september]] [[1904]]) var [[Færeyjar|færeyskur]] [[læknir]] af [[ísland|íslenskum]] og dönskum [[ætt]]um, búsettur í [[Danmörk]]u frá 1882.
==Ævi==
Faðir hans, [[Hannes Finsen]], var lengi [[amtmaður]] í Færeyjum og ólst Niels þar upp fyrstu árin, en var sendur til Danmerkur í skóla þegar hann var fjórtán ára. Þar gekk honum ekki vel og fékk hann þann vitnisburð eftir tveggja ára nám að hann væri drengur góður en skorti bæði hæfileika og dugnað. Þá var hann sendur til ömmu sinnar og frændfólks í Reykjavík og kunni þá enga íslensku. Hann varð stúdent frá [[Menntaskólinn í Reykjavík|Lærða skólanum]] í [[Reykjavík]] árið [[1882]] með lélega einkunn, fór þá til náms í [[Kaupmannahöfn]] og tók embættispróf í [[læknisfræði]] frá [[Kaupmannahafnarháskóli|háskólanum]] þar í borg [[1890]].
Að náminu loknu var hann um skeið aðstoðarkennari í [[lífeðlisfræði]] við háskólann og skurðlæknir við ''Kommunalhospitalet'' en helgaði sig þó fyrst og fremst [[ljóslækningar|ljóslækningum]]. Hann sagði sjálfur svo frá að fyrstu hugmyndir sínar um gagnsemi ljóss og sólar hefðu kviknað þegar hann fylgdist með ketti sem lá úti á þaki og færði sig öðru hverju til eftir því sem skuggar hreyfðust, til að njóta sólarljóssins sem best.
Helsta viðfangsefni Finsens var að rannsaka áhrif [[ljós]]s á [[húðin]]a. Árið [[1893]] birti hann fyrstu grein sína um efnið: ''Om Lysets Indvirkninger paa Huden''. Næsta grein birtist [[1896]]: ''Om Anvendelse i Medicinen af koncentrerede kemiske Lysstraaler'', þar sem hann lýsir ljósameðferð við [[lupus vulgaris]] (húðberklum). Sama ár setti hann á stofn [[Finsenstofnunin]]a í Kaupmannahöfn (''Finsens medicinske Lysinstitut'' almennt kallað ''Finseninstituttet''). [[1898]] varð hann prófessor í læknisfræði.
Niels R. Finsen hlaut [[Nóbelsverðlaun í læknisfræði]] árið [[1903]] fyrir rannsóknir sínar á ljósameðferð og framlag til lækninga. Hann var þá orðinn alvarlega sjúkur og gat ekki verið viðstaddur athöfnina. Heilsu hans hafði farið að hraka þegar hann var á þrítugsaldri, hann var veill fyrir hjarta og með [[vatnssýki]] í kviðarholi og var í hjólastól seinustu árin. Hann lést árið eftir Nóbelsverðlaunaveitinguna eftir langvarandi veikindi, 43 ára að aldri.
Eiginkona Nielsar var Ingeborg Dorothea Balslev (gift [[29. desember]] [[1892]]). Hún var dóttir biskupsins í Ribe. Þau eignuðust þrjú börn sem lifðu. Hún hafði frumkvæði að því að sett var upp ljósastofa þar sem maður hennar gat stundað rannsóknir og lækningar og má ef til vill segja að það hafi verið fyrsta [[sólbaðsstofa]]n.
Í aðalbyggingu [[Menntaskólinn í Reykjavík|Menntaskólans í Reykjavík]] hangir minnisvarði á þverbita í loftinu til minningar um Niels og afrek hans. Minnisvarðinn er marmaraplata sem var afhjúpuð á norræna deginum 27. október 1936, hún var gjöf frá P.A. Schannong steinhöggsmeistara í [[Kaupmannahöfn]].<ref>{{Cite web|url=https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/471648|title=Læknaði berkla með ljósi: Hver var hinn Nóbelshafi Íslands? - RÚV.is|last=Ólafsson|first=Jóhannes|last2=Björnsdóttir|first2=Anna María|date=2026-04-05|website=RÚV|access-date=2026-04-10}}</ref>
== Heimildir ==
{{commonscat}}
* [http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=2324322 ''Niels Ryberg Finsen''; grein í Eimreiðinni 1905]
* {{vefheimild|url=http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=3568861|titill=Brautryðjandi í læknavísindum en þó sönnun vanmáttar þeirra. Gagnasafn Morgunblaðsins, skoðað 26. mars 2011.}}
{{Nóbelsverðlaun í lífeðlis- og læknisfræði}}
{{DEFAULTSORT:Finsen, Niels Ryberg}}
[[Flokkur:Danskir læknar]]
[[Flokkur:Útlendingar af íslenskum ættum]]
[[Flokkur:Læknar]]
[[Flokkur:Nóbelsverðlaunahafar í lífeðlis- og læknisfræði]]
{{fde|1860|1904|Finsen, Niels Ryberg}}
[[Flokkur:Íslenskir læknar]]
mo0tjv3cnw17qc9u7xzxexcgzacbyth
Sagnorð
0
28558
1959486
1959223
2026-04-10T16:11:37Z
Andromedy
94042
Bætti við {{abbr}} snið við skammstafanir; Bætti við {{Heimildir vantar}} snið efst
1959486
wikitext
text/x-wiki
{{Heimildir vantar}}
'''Sagnorð''' eða '''sagnir''' {{skammstsem|so.}} eru [[orð]] sem lýsa atburðum. Þegar sögn er tiltekin ein og sér er [[nafnháttarmerki]]ð ''að'' oft haft á undan henni og [[Ending íslenskra sagnorða|endar]] hún þá ofast á ''-a'' (að les''a'', að skrif''a'', að syngj''a''). Þetta kallast [[nafnháttur]] sagnarinnar. Þá hafa sagnir í [[íslenska|íslensku]] [[sterk beyging|sterka]], [[veik beyging|veika]] og [[blönduð beyging|blandaða]] [[sagnbeyging|beygingu]]. Sagnir hafa þrjú einkenni:
* ''Merkingarleg einkenni'': Sagnir tákna það sem gerist eða það sem gerðist; og því er oft sagt að þær lýsi atburðum. Þær geta líka táknað ástand frekar en atburð og lýsa því sem er eða var.
*: ''Bollinn '''datt''' á gólfið.''
*: ''Drengurinn '''svaf''' lengi.''
* ''Setningarleg einkenni'': Sumar sagnir taka með sér [[fallorð]] og stjórna [[fall (málfræði)|falli]] á því. Þær kallast [[áhrifssögn|áhrifssagnir]].
*: ''Ég '''drep''' fuglinn.''
*: ''Hann '''borðaði''' gulrót.''
* ''Beygingarleg einkenni'': Sagnir beygjast í [[Tíðbeyging sagna|tíð]]<ref name="skola">[http://wayback.vefsafn.is/wayback/20100816192215/www.skolavefurinn.is/_opid/islenska/vanda_malid/kynning/hugtakaskyringar_malfraedi_kynning.html Hugtakaskýringar - Málfræði]</ref> (ég ''les'', ég ''las), [[Persónufornafn|persónu]]<ref name="skola"/> (hann ''les'', þú ''lest), [[tala (málfræði)|tölu]] (ég ''les'', við ''lesum''), [[hættir sagna|hætti]]<ref name="skola"/> og þremur [[sagnmyndir|myndum]] ([[germynd]], [[miðmynd]] og [[þolmynd]]).
== Nafnháttur ==
Sagnir í nafnhætti enda oftast á ''-a'':
* ''að les'''a'''''
* ''að skrif'''a'''''
* ''að skoð'''a'''''
* ''að elsk'''a'''''
* ''að hopp'''a'''''
* ''að von'''a'''''
en í nokkrum sögnum hefur ''-a'' fallið á brott eftir ''-á'':
* ''að sp'''á'''
* ''að sj'''á'''
* ''að f'''á'''''
Einnig eru til [[miðmyndarsögn|miðmyndarsagnir]] sem enda á ''-st'':
* ''að elska'''st'''''
* ''að stela'''st'''''
* ''að lengja'''st'''''
Aðeins tvær sagnir enda á ''-u'' og eru þær báðar [[núþáleg sögn|núþálegar]] ([[nafnháttarmerkið]] ‚að‘ er ekki notað með þeim):
* ''mun'''u'''
* ''skul'''u'''''
aðeins ein endar á ''-e'':
* ''að sk'''e'''''
og aðeins ein endar á ''-o'':
* ''að þv'''o'''''
== Persónur og tölur sagna ==
Íslensk sögn í [[hættir sagna|persónuhætti]] stendur ýmist í fyrstu, annarri eða þriðju [[persóna (málfræði)|persónu]], [[tala (málfræði)|eintölu eða fleirtölu]]. ''Ég'', ''við'', ''vér'' (1. [[persónufornafn]] í [[fall (málfræði)|nefnifalli]]) hefur með sér sögn í fyrstu persónu. ''Þú'', ''þið'', ''þér'' (2. [[persónufornafn]] í [[fall (málfræði)|nefnifalli]]) hefur með sér sögn í annarri persónu. ''Hann'', ''hún'', ''það'', ''þeir'', ''þær'', ''þau'' (3. [[persónufornafn]] í [[fall (málfræði)|nefnifalli]]) og önnur [[fallorð]], {{Abbr|t.d.|til dæmis}} [[nafnorð]], hafa með sér sögn í þriðju persónu. Dæmi:
* {{Abbr|1. pers. et.|fyrsta persóna eintölu}}: Ég ''skrifa''
* {{Abbr|1. pers. ft.|fyrsta persóna fleirtölu}}: Við ''skrifum''
* {{Abbr|2. pers. et.|önnur persóna eintölu}}: Þú ''skrifar''
* {{Abbr|2. pers. ft.|önnur persóna fleirtölu}}: Þið ''skrifið''
* {{Abbr|3. pers. et.|þriðja persóna eintölu}}: Hann/hún/það ''skrifar''
* {{Abbr|3. pers. ft.|þriðja persóna fleirtölu}}: Þeir/þær/þau ''skrifa''
Í {{Abbr|3. pers. et.|þriðju persónu eintölu}} enda allar sagnir á ''-r''. Þessi ending er upprunalegust í þýsku og hollensku af nútíðarmálunum enda er sama ending í latínu og öðrum fjölskyldum. Í ensku hefur ''-t'' orðið að ''-s'' enda enda ekki óalgeng þróun, og síðan ''-s'' að ''-r'' í dönsku & íslensku. Að stökkva frá ''-t'' til ''-r'' má teljast ólíklegt. Endingar 1. & 2. persónu fleirtölu eru vísast einskonar gamlar viðskeitingar {{Abbr|sbr.|samanber}}, ''farðu'', ''sjáðu'', {{Abbr|sbr.|samanber}} öll aukaföllin af 1. persónu persónufornafninu og að fleirtöluform 1.p. persónufornafnins hefst á ''-m'' í öllum málum austur af Þýskalandi, hvort heldur sem er finska eða ungverska eða slavnesku málum, í ítölsku breyttist ''-m'' í ''-n'' sbr. ''noi'' en í þýsku málunum í ''-v''.
Sumar sagnir eru aðeins notaðar í '''þriðju persónu eintölu'''. Þær beygjast ekki eftir persónum en skýra aðeins frá því að eitthvað eigi sér stað, án þess að getið sé hver valdi því. Kallast slíkar sagnir '''ópersónulegar'''. Þessar sagnir eru margvíslegar en oft tákna þær veðurfar, komu dagstíma og árstíma, ástand eða líðan {{Abbr|o.fl.|og fleira}} Dæmi: ''snjóar, rignir, hitnar, kólnar, dagar, kvöldar, vorar, haustar, hungrar, þyrstir, batnar, versnar.''
[[Fallorð]] fyrstu, annarrar eða þriðju persónu í [[fall (málfræði)|aukafalli]] stendur oft með ópersónulegri sögn en ákveður þó ekki persónuna. Sögnin ''batnar'' er {{Abbr|t.d.|til dæmis}} óbreytt hvort sem fyrir framan hana stendur ''mér, þér, okkur, ykkur'' {{Abbr|o.s.frv.|og svo framvegis}} Þetta er vegna þess að '''fallorð í aukafalli ákveður aldrei persónu sagnar'''.
Ýmsar sagnir eru ýmist persónulegar eða ópersónulegar og veltur það á merkingunni hvort heldur er. Dæmi; sögnin að ''minna'' er persónuleg þegar hún merkir að minna einhvern á eitthvað en ópersónuleg er hún þegar hún merkir að minnast einhvers, ráma í eitthvað:
<table border="1" cellspacing="0" cellpadding="0">
<tr>
<td colspan="2" align="center">Persónuleg</td>
<td colspan="2" align="center">Ópersónuleg</td>
</tr>
<tr>
<td>Ég minni á loforðið</td>
<td>1. pers. et</td>
<td>Mig minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Við minnum á loforðið</td>
<td>1. pers. ft.</td>
<td>Þig minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Þú minnir hana á loforðið</td>
<td>2. pers. et.</td>
<td>Hann minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Þið minnið hana á loforðið</td>
<td>2. pers. ft</td>
<td>Okkur minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Hann minnir hana á loforðið</td>
<td>3. pers. et.</td>
<td>Ykkur minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Þeir/þær/þau minnið hana á loforðið</td>
<td>3. pers. ft.</td>
<td>Þá/þær/þau minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
</table>
Ópersónulega sögnin breytist ekki; er ávallt eins og 3. persóna eintölu persónulegu sagnarinnar. Meðal annarra sagna sem eru ýmis persónulegar eða ópersónulegar má nefna; '''bera, fjölga, fækka, leggja, reka'''.
Nokkrar ópersónulegar sagnir hafa fallorð í þolfalli: ''mig'' '''dreymir, fýsir, grunar, hungrar, langar, lystir, skortir, vantar, verkjar, þyrstir'''. Einhverjir hafa tilhneigingu til notkunar þágufalls með þessum sögnum, {{Abbr|t.d.|til dæmis}} „?mér langar“, og er sú tilhneiging kölluð ''[[þágufallssýki]]''. Þykir hún ekki til eftirbreytni. Ekki er ólíklegt að þessi „sýki“ stafi af því að nokkrar sagnir hafa fallorð í þágufalli; ''mér'' '''batnar, þykir, líkar, líður, gagnar, dugir''', sem getur valdið ruglingi.
Sagnirnar '''hlakka''' (til) og '''kvíða''' eru persónulegar og ráðast því af nefnifalli; ''ég hlakka til, við kvíðum fyrir.'' Forðast ætti notkun aukafalla með þessum sögnum.
== Ending íslenskra sagnorða ==
Í [[nafnháttur|nafnhætti]] er oftast notað '''-a''' með nokkrum undantekningum (''þvo'', ''frá þváa'', ''ske'' - tökuorð, ''fá'', ''flá'', ''gá'', ''lá'', ''ná'', ''sjá'', ''má'', ''afmá'', ''sá'', ''slá'', ''spá'', ''tjá'', ''há'', ''hrjá'', ''þrá'') og [[miðmyndarsögn|miðmyndarsagnir]] í [[íslenska|nútíma íslensku]] enda á ''-st''.
== Áhrifssagnir og áhrifslausar sagnir ==
Sagnir greinast í '''[[áhrifssagnir]]''' ({{skammst|áhrs.}}) og '''[[áhrifslausar sagnir]]''' ({{skammst|áhrl. s.}}).
=== Áhrifssögn ===
Sögn sem stýrir falli er fallvaldur og kallast sú sögn [[áhrifssögn]]. Áhrifssagnir valda því að [[fallorð]] sem þær stýra standa í [[aukafall]]i. Fallorðið sem stendur með áhrifssögninni kallast [[andlag]].
* ''Allir '''lesa''' bækur.'' ([[fornafn|fn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''elska''' bækur.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''vil''' mjólk.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''tek''' hnífinn.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''drekk''' gos.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
==== Áhrifssagnir skipt eftir hvaða falli þær stýra ====
Sumar sagnir stýra aðeins einu falli (ekki tæmandi):
* Sagnir sem stjórna [[þolfall]]i:
*: ''eignast'', ''fela'', ''kaupa'', ''nota''
* Sagnir sem stjórna [[þágufall]]i:
*: ''gleyma'', ''henda'', ''nenna'', ''stela''
* Sagnir sem stjórna [[eignarfall]]i
*: ''bíða'', ''sakna'', ''spyrja'', ''vænta''
Sumar sagnir stýra tveimur fallorðum eins og í setningunni „maðurinn ''gefur'' kettinum ([[Þágufall|þgf.]]) fisk ([[Þolfall|þf.]])“ kallast [[Tvígild áhrifssögn|tvígildar áhrifssagnir]] (eða tveggja andlaga sögn). Þessi upptalning er ekki tæmandi:
* Sagnir sem stýra [[þágufall]]i og [[þolfall]]i:
*: ''gefa'', ''selja'', ''senda''
* Sagnir sem stýra [[þágufall]]i og [[þágufall]]i:
*: ''hóta'', ''lofa'', ''svara''
* Sagnir sem stýra [[þolfall]]i og [[þágufall]]i:
*: ''firra'', ''ræna'', ''svipta''
* Sagnir sem stýra [[þolfall]]i og [[eignarfall]]i:
*: ''letja'', ''spyrja''
=== Áhrifslaus sögn ===
Sögn sem ekki stýrir falli kallast [[áhrifslaus sögn]] eins og ''vera'', ''verða'', ''heita'' og ''þykja.'' Orðin sem með þeim standa kallast [[sagnfylling]]ar. Þessi fallorð geta verið [[nafnorð]] eða [[lýsingarorð]].
* ''Vökvinn '''verður''' blár.'' ([[Nafnorð|no.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[lýsingarorð|lo.]])
* ''Ég '''er''' maður.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[nafnorð|no.]])
* ''Ég '''er''' ljóshærður.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[lýsingarorð|lo.]])
* ''Hann '''heitir''' Jónas.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[nafnorð|no.]])
* ''Bókin '''þykir''' góð.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[lýsingarorð|lo.]])
== Orsakarsagnir ==
'''[[Orsakarsögn]]''' er ný sögn sem má mynda af [[önnur kennimynd|annarri kennimynd]] margra [[sterk sögn|sterkra sagna]]. Orsakarsögn hefur ekki sömu merkingu og sögnin sem hún er mynduð af, en þær eru oft merkingarlega skyldar. Orsakarsögn hefur alltaf [[veik beyging|veika beygingu]] og oft á sér stað [[i-hljóðvarp]] við myndun hennar.
{| class="wikitable"
!Fyrsta kennimynd
!Önnur kennimynd
!Þriðja kennimynd
!Fjórða kennimynd
|-
![[nafnháttur]]
![[fyrsta persóna]] [[eintala]] [[þátíð]] [[framsöguháttur]]
![[fyrsta persóna]] [[fleirtala]] [[þátíð]] [[framsöguháttur]]
![[lýsingarháttur þátíðar]]
|-
|Að '''brjóta'''||Ég '''braut''' ||Við '''brutum'''||Ég hef '''brotið'''
|-
|Að '''fara'''||Ég '''fór''' ||Við '''fórum'''||Ég hef '''farið'''
|}
Af annari kennimynd sagnarinnar „að brjóta“ sem er „ég br'''au'''t“ má draga orðið „að br'''ey'''ta“. Það að „au“ breytist í „ey“ kallast [[i-hljóðvarp]].
Af annari kennimynd sagnarinnar „að fara“ sem er „ég f'''ó'''r“ má draga orðið „að f'''æ'''ra“. Það að „ó“ breytist í „æ“ kallast líka [[i-hljóðvarp]].
{| class="wikitable"
!Fyrsta kennimynd
!Önnur kennimynd
!Þriðja kennimynd
|-
![[nafnháttur]]
![[fyrsta persóna]] [[eintala]] [[þátíð]] [[framsöguháttur]]
![[lýsingarháttur þátíðar]]
|-
|Að '''breyta'''||Ég '''breytti''' ||Ég hef '''breytt'''
|-
|Að '''færa'''||Ég '''færði''' ||Ég hef '''fært'''
|}
Orsakarsagnir má mynda af eftirfarandi sögnum; ''rísa'', ''líta'', ''sitja'', ''þrífa'', ''sleppa'', ''drekka'', ''sjóða'', ''fljóta'', ''rjúka'', ''spretta'', ''hníga''.
== Sjálfstæðar og ósjálfstæðar sagnir ==
Sögn er '''[[Sjálfstæðar og ósjálfstæðar sagnir|sjálfstæð]]''' þegar hún segir fulla hugsun ásamt því orði sem ákveður persónu hennar, t.d. ''maðurinn hlær''. Annars er sögnin '''[[Sjálfstæðar og ósjálfstæðar sagnir|ósjálfstæð]]''', t.d. ''maðurinn heitir...''
Áhrifslausar, ósjálfstæðar sagnir eru fáar:
* Í [[germynd]]; ''vera, verða, heita, þykja''.
* Í [[miðmynd]]; ''nefnast, kallast, reynast, sýnast, virðast''.
* Í [[þolmynd]]; ''vera nefndur, vera kallaður, vera talinn, vera sagður, vera álitinn'' o.fl.
== Tíðir sagna ==
Tíðir sagna eru tvær. Nútíð og þátíð. Þar að auki er hægt að nota hjálparsagnirnar hafa og munu og mynda sex samsettar tíðir sagna. Nútíð á við um eitthvað sem er ekki liðið. Þátíð á við um eitthvað sem er liðið.
Dæmi:
* Nútíð: ''Ég tala.''
* Þátíð: ''Ég talaði.''
* Núliðin tíð: ''Ég hef talað.''
* Þáliðin tíð: ''Ég hafði talað.''
* Framtíð: ''Ég mun tala''.
* Þáframtíð: ''Ég mun hafa talað.''
* Skildagatíð: Ég myndi tala.
* Þáskildagatíð: ''Ég myndi hafa talað.''
== Sjá einnig ==
* [[Ri-sagnir]]
* [[Sterkar sagnir]]
* [[Veikar sagnir]]
* [[Hættir sagna]]
* [[Hættir sagna í íslensku]]
* [[Núþáleg sögn]]
* [[Miðmyndarsögn]]
* [[Miðmyndarending í forníslensku]]
* [[Regluleg sögn]]
* [[Óregluleg sögn]]
* [[Veðursögn]]
== Tilvísanir ==
<references/>
== Heimildir ==
* {{bókaheimild|höfundur=Bjarni Ólafsson|titill=Íslenskur málfræðilykill|útgefandi=Mál og menning|ár=1995|ISBN=ISBN 9979-3-0874-5}}
* {{bókaheimild|höfundur=Björn Guðfinnson|titill=Íslensk málfræði|útgefandi=Námsgagnastofnun|ár=án árs}}
== Tengt efni ==
* [http://wayback.vefsafn.is/wayback/20041103080403/www.ma.is/islenska/ISL202/kennsluefni/malfraedi/sagnord.htm Sagnorð]
[[Flokkur:Málfræði]]
[[Flokkur:Orðflokkar]]
[[Flokkur:Sagnorð| ]]
55xyezfux9117y4yns77x15pnmuj9qg
1959487
1959486
2026-04-10T16:16:32Z
Andromedy
94042
Bætti við „sjá [[Tíðbeyging sagna]]“
1959487
wikitext
text/x-wiki
{{Heimildir vantar}}
'''Sagnorð''' eða '''sagnir''' {{skammstsem|so.}} eru [[orð]] sem lýsa atburðum. Þegar sögn er tiltekin ein og sér er [[nafnháttarmerki]]ð ''að'' oft haft á undan henni og [[Ending íslenskra sagnorða|endar]] hún þá ofast á ''-a'' (að les''a'', að skrif''a'', að syngj''a''). Þetta kallast [[nafnháttur]] sagnarinnar. Þá hafa sagnir í [[íslenska|íslensku]] [[sterk beyging|sterka]], [[veik beyging|veika]] og [[blönduð beyging|blandaða]] [[sagnbeyging|beygingu]]. Sagnir hafa þrjú einkenni:
* ''Merkingarleg einkenni'': Sagnir tákna það sem gerist eða það sem gerðist; og því er oft sagt að þær lýsi atburðum. Þær geta líka táknað ástand frekar en atburð og lýsa því sem er eða var.
*: ''Bollinn '''datt''' á gólfið.''
*: ''Drengurinn '''svaf''' lengi.''
* ''Setningarleg einkenni'': Sumar sagnir taka með sér [[fallorð]] og stjórna [[fall (málfræði)|falli]] á því. Þær kallast [[áhrifssögn|áhrifssagnir]].
*: ''Ég '''drep''' fuglinn.''
*: ''Hann '''borðaði''' gulrót.''
* ''Beygingarleg einkenni'': Sagnir beygjast í [[Tíðbeyging sagna|tíð]]<ref name="skola">[http://wayback.vefsafn.is/wayback/20100816192215/www.skolavefurinn.is/_opid/islenska/vanda_malid/kynning/hugtakaskyringar_malfraedi_kynning.html Hugtakaskýringar - Málfræði]</ref> (ég ''les'', ég ''las), [[Persónufornafn|persónu]]<ref name="skola"/> (hann ''les'', þú ''lest), [[tala (málfræði)|tölu]] (ég ''les'', við ''lesum''), [[hættir sagna|hætti]]<ref name="skola"/> og þremur [[sagnmyndir|myndum]] ([[germynd]], [[miðmynd]] og [[þolmynd]]).
== Nafnháttur ==
Sagnir í nafnhætti enda oftast á ''-a'':
* ''að les'''a'''''
* ''að skrif'''a'''''
* ''að skoð'''a'''''
* ''að elsk'''a'''''
* ''að hopp'''a'''''
* ''að von'''a'''''
en í nokkrum sögnum hefur ''-a'' fallið á brott eftir ''-á'':
* ''að sp'''á'''
* ''að sj'''á'''
* ''að f'''á'''''
Einnig eru til [[miðmyndarsögn|miðmyndarsagnir]] sem enda á ''-st'':
* ''að elska'''st'''''
* ''að stela'''st'''''
* ''að lengja'''st'''''
Aðeins tvær sagnir enda á ''-u'' og eru þær báðar [[núþáleg sögn|núþálegar]] ([[nafnháttarmerkið]] ‚að‘ er ekki notað með þeim):
* ''mun'''u'''
* ''skul'''u'''''
aðeins ein endar á ''-e'':
* ''að sk'''e'''''
og aðeins ein endar á ''-o'':
* ''að þv'''o'''''
== Persónur og tölur sagna ==
Íslensk sögn í [[hættir sagna|persónuhætti]] stendur ýmist í fyrstu, annarri eða þriðju [[persóna (málfræði)|persónu]], [[tala (málfræði)|eintölu eða fleirtölu]]. ''Ég'', ''við'', ''vér'' (1. [[persónufornafn]] í [[fall (málfræði)|nefnifalli]]) hefur með sér sögn í fyrstu persónu. ''Þú'', ''þið'', ''þér'' (2. [[persónufornafn]] í [[fall (málfræði)|nefnifalli]]) hefur með sér sögn í annarri persónu. ''Hann'', ''hún'', ''það'', ''þeir'', ''þær'', ''þau'' (3. [[persónufornafn]] í [[fall (málfræði)|nefnifalli]]) og önnur [[fallorð]], {{Abbr|t.d.|til dæmis}} [[nafnorð]], hafa með sér sögn í þriðju persónu. Dæmi:
* {{Abbr|1. pers. et.|fyrsta persóna eintölu}}: Ég ''skrifa''
* {{Abbr|1. pers. ft.|fyrsta persóna fleirtölu}}: Við ''skrifum''
* {{Abbr|2. pers. et.|önnur persóna eintölu}}: Þú ''skrifar''
* {{Abbr|2. pers. ft.|önnur persóna fleirtölu}}: Þið ''skrifið''
* {{Abbr|3. pers. et.|þriðja persóna eintölu}}: Hann/hún/það ''skrifar''
* {{Abbr|3. pers. ft.|þriðja persóna fleirtölu}}: Þeir/þær/þau ''skrifa''
Í {{Abbr|3. pers. et.|þriðju persónu eintölu}} enda allar sagnir á ''-r''. Þessi ending er upprunalegust í þýsku og hollensku af nútíðarmálunum enda er sama ending í latínu og öðrum fjölskyldum. Í ensku hefur ''-t'' orðið að ''-s'' enda enda ekki óalgeng þróun, og síðan ''-s'' að ''-r'' í dönsku & íslensku. Að stökkva frá ''-t'' til ''-r'' má teljast ólíklegt. Endingar 1. & 2. persónu fleirtölu eru vísast einskonar gamlar viðskeitingar {{Abbr|sbr.|samanber}}, ''farðu'', ''sjáðu'', {{Abbr|sbr.|samanber}} öll aukaföllin af 1. persónu persónufornafninu og að fleirtöluform 1.p. persónufornafnins hefst á ''-m'' í öllum málum austur af Þýskalandi, hvort heldur sem er finska eða ungverska eða slavnesku málum, í ítölsku breyttist ''-m'' í ''-n'' sbr. ''noi'' en í þýsku málunum í ''-v''.
Sumar sagnir eru aðeins notaðar í '''þriðju persónu eintölu'''. Þær beygjast ekki eftir persónum en skýra aðeins frá því að eitthvað eigi sér stað, án þess að getið sé hver valdi því. Kallast slíkar sagnir '''ópersónulegar'''. Þessar sagnir eru margvíslegar en oft tákna þær veðurfar, komu dagstíma og árstíma, ástand eða líðan {{Abbr|o.fl.|og fleira}} Dæmi: ''snjóar, rignir, hitnar, kólnar, dagar, kvöldar, vorar, haustar, hungrar, þyrstir, batnar, versnar.''
[[Fallorð]] fyrstu, annarrar eða þriðju persónu í [[fall (málfræði)|aukafalli]] stendur oft með ópersónulegri sögn en ákveður þó ekki persónuna. Sögnin ''batnar'' er {{Abbr|t.d.|til dæmis}} óbreytt hvort sem fyrir framan hana stendur ''mér, þér, okkur, ykkur'' {{Abbr|o.s.frv.|og svo framvegis}} Þetta er vegna þess að '''fallorð í aukafalli ákveður aldrei persónu sagnar'''.
Ýmsar sagnir eru ýmist persónulegar eða ópersónulegar og veltur það á merkingunni hvort heldur er. Dæmi; sögnin að ''minna'' er persónuleg þegar hún merkir að minna einhvern á eitthvað en ópersónuleg er hún þegar hún merkir að minnast einhvers, ráma í eitthvað:
<table border="1" cellspacing="0" cellpadding="0">
<tr>
<td colspan="2" align="center">Persónuleg</td>
<td colspan="2" align="center">Ópersónuleg</td>
</tr>
<tr>
<td>Ég minni á loforðið</td>
<td>1. pers. et</td>
<td>Mig minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Við minnum á loforðið</td>
<td>1. pers. ft.</td>
<td>Þig minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Þú minnir hana á loforðið</td>
<td>2. pers. et.</td>
<td>Hann minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Þið minnið hana á loforðið</td>
<td>2. pers. ft</td>
<td>Okkur minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Hann minnir hana á loforðið</td>
<td>3. pers. et.</td>
<td>Ykkur minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
<tr>
<td>Þeir/þær/þau minnið hana á loforðið</td>
<td>3. pers. ft.</td>
<td>Þá/þær/þau minnir þetta</td>
<td>3. pers. et.</td>
</tr>
</table>
Ópersónulega sögnin breytist ekki; er ávallt eins og 3. persóna eintölu persónulegu sagnarinnar. Meðal annarra sagna sem eru ýmis persónulegar eða ópersónulegar má nefna; '''bera, fjölga, fækka, leggja, reka'''.
Nokkrar ópersónulegar sagnir hafa fallorð í þolfalli: ''mig'' '''dreymir, fýsir, grunar, hungrar, langar, lystir, skortir, vantar, verkjar, þyrstir'''. Einhverjir hafa tilhneigingu til notkunar þágufalls með þessum sögnum, {{Abbr|t.d.|til dæmis}} „?mér langar“, og er sú tilhneiging kölluð ''[[þágufallssýki]]''. Þykir hún ekki til eftirbreytni. Ekki er ólíklegt að þessi „sýki“ stafi af því að nokkrar sagnir hafa fallorð í þágufalli; ''mér'' '''batnar, þykir, líkar, líður, gagnar, dugir''', sem getur valdið ruglingi.
Sagnirnar '''hlakka''' (til) og '''kvíða''' eru persónulegar og ráðast því af nefnifalli; ''ég hlakka til, við kvíðum fyrir.'' Forðast ætti notkun aukafalla með þessum sögnum.
== Ending íslenskra sagnorða ==
Í [[nafnháttur|nafnhætti]] er oftast notað '''-a''' með nokkrum undantekningum (''þvo'', ''frá þváa'', ''ske'' - tökuorð, ''fá'', ''flá'', ''gá'', ''lá'', ''ná'', ''sjá'', ''má'', ''afmá'', ''sá'', ''slá'', ''spá'', ''tjá'', ''há'', ''hrjá'', ''þrá'') og [[miðmyndarsögn|miðmyndarsagnir]] í [[íslenska|nútíma íslensku]] enda á ''-st''.
== Áhrifssagnir og áhrifslausar sagnir ==
Sagnir greinast í '''[[áhrifssagnir]]''' ({{skammst|áhrs.}}) og '''[[áhrifslausar sagnir]]''' ({{skammst|áhrl. s.}}).
=== Áhrifssögn ===
Sögn sem stýrir falli er fallvaldur og kallast sú sögn [[áhrifssögn]]. Áhrifssagnir valda því að [[fallorð]] sem þær stýra standa í [[aukafall]]i. Fallorðið sem stendur með áhrifssögninni kallast [[andlag]].
* ''Allir '''lesa''' bækur.'' ([[fornafn|fn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''elska''' bækur.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''vil''' mjólk.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''tek''' hnífinn.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
* ''Ég '''drekk''' gos.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifssögn|áhrs.]] + [[andlag|andl.]])
==== Áhrifssagnir skipt eftir hvaða falli þær stýra ====
Sumar sagnir stýra aðeins einu falli (ekki tæmandi):
* Sagnir sem stjórna [[þolfall]]i:
*: ''eignast'', ''fela'', ''kaupa'', ''nota''
* Sagnir sem stjórna [[þágufall]]i:
*: ''gleyma'', ''henda'', ''nenna'', ''stela''
* Sagnir sem stjórna [[eignarfall]]i
*: ''bíða'', ''sakna'', ''spyrja'', ''vænta''
Sumar sagnir stýra tveimur fallorðum eins og í setningunni „maðurinn ''gefur'' kettinum ([[Þágufall|þgf.]]) fisk ([[Þolfall|þf.]])“ kallast [[Tvígild áhrifssögn|tvígildar áhrifssagnir]] (eða tveggja andlaga sögn). Þessi upptalning er ekki tæmandi:
* Sagnir sem stýra [[þágufall]]i og [[þolfall]]i:
*: ''gefa'', ''selja'', ''senda''
* Sagnir sem stýra [[þágufall]]i og [[þágufall]]i:
*: ''hóta'', ''lofa'', ''svara''
* Sagnir sem stýra [[þolfall]]i og [[þágufall]]i:
*: ''firra'', ''ræna'', ''svipta''
* Sagnir sem stýra [[þolfall]]i og [[eignarfall]]i:
*: ''letja'', ''spyrja''
=== Áhrifslaus sögn ===
Sögn sem ekki stýrir falli kallast [[áhrifslaus sögn]] eins og ''vera'', ''verða'', ''heita'' og ''þykja.'' Orðin sem með þeim standa kallast [[sagnfylling]]ar. Þessi fallorð geta verið [[nafnorð]] eða [[lýsingarorð]].
* ''Vökvinn '''verður''' blár.'' ([[Nafnorð|no.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[lýsingarorð|lo.]])
* ''Ég '''er''' maður.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[nafnorð|no.]])
* ''Ég '''er''' ljóshærður.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[lýsingarorð|lo.]])
* ''Hann '''heitir''' Jónas.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[nafnorð|no.]])
* ''Bókin '''þykir''' góð.'' ([[persónufornafn|pfn.]] + [[áhrifslaus sögn|áhrl. s.]] + [[sagnfylling|sagnf.]] sem er [[lýsingarorð|lo.]])
== Orsakarsagnir ==
'''[[Orsakarsögn]]''' er ný sögn sem má mynda af [[önnur kennimynd|annarri kennimynd]] margra [[sterk sögn|sterkra sagna]]. Orsakarsögn hefur ekki sömu merkingu og sögnin sem hún er mynduð af, en þær eru oft merkingarlega skyldar. Orsakarsögn hefur alltaf [[veik beyging|veika beygingu]] og oft á sér stað [[i-hljóðvarp]] við myndun hennar.
{| class="wikitable"
!Fyrsta kennimynd
!Önnur kennimynd
!Þriðja kennimynd
!Fjórða kennimynd
|-
![[nafnháttur]]
![[fyrsta persóna]] [[eintala]] [[þátíð]] [[framsöguháttur]]
![[fyrsta persóna]] [[fleirtala]] [[þátíð]] [[framsöguháttur]]
![[lýsingarháttur þátíðar]]
|-
|Að '''brjóta'''||Ég '''braut''' ||Við '''brutum'''||Ég hef '''brotið'''
|-
|Að '''fara'''||Ég '''fór''' ||Við '''fórum'''||Ég hef '''farið'''
|}
Af annari kennimynd sagnarinnar „að brjóta“ sem er „ég br'''au'''t“ má draga orðið „að br'''ey'''ta“. Það að „au“ breytist í „ey“ kallast [[i-hljóðvarp]].
Af annari kennimynd sagnarinnar „að fara“ sem er „ég f'''ó'''r“ má draga orðið „að f'''æ'''ra“. Það að „ó“ breytist í „æ“ kallast líka [[i-hljóðvarp]].
{| class="wikitable"
!Fyrsta kennimynd
!Önnur kennimynd
!Þriðja kennimynd
|-
![[nafnháttur]]
![[fyrsta persóna]] [[eintala]] [[þátíð]] [[framsöguháttur]]
![[lýsingarháttur þátíðar]]
|-
|Að '''breyta'''||Ég '''breytti''' ||Ég hef '''breytt'''
|-
|Að '''færa'''||Ég '''færði''' ||Ég hef '''fært'''
|}
Orsakarsagnir má mynda af eftirfarandi sögnum; ''rísa'', ''líta'', ''sitja'', ''þrífa'', ''sleppa'', ''drekka'', ''sjóða'', ''fljóta'', ''rjúka'', ''spretta'', ''hníga''.
== Sjálfstæðar og ósjálfstæðar sagnir ==
Sögn er '''[[Sjálfstæðar og ósjálfstæðar sagnir|sjálfstæð]]''' þegar hún segir fulla hugsun ásamt því orði sem ákveður persónu hennar, t.d. ''maðurinn hlær''. Annars er sögnin '''[[Sjálfstæðar og ósjálfstæðar sagnir|ósjálfstæð]]''', t.d. ''maðurinn heitir...''
Áhrifslausar, ósjálfstæðar sagnir eru fáar:
* Í [[germynd]]; ''vera, verða, heita, þykja''.
* Í [[miðmynd]]; ''nefnast, kallast, reynast, sýnast, virðast''.
* Í [[þolmynd]]; ''vera nefndur, vera kallaður, vera talinn, vera sagður, vera álitinn'' o.fl.
== Tíðir sagna ==
Tíðir sagna eru tvær. Nútíð og þátíð. Þar að auki er hægt að nota hjálparsagnirnar hafa og munu og mynda sex samsettar tíðir sagna. Nútíð á við um eitthvað sem er ekki liðið. Þátíð á við um eitthvað sem er liðið. (sjá [[Tíðbeyging sagna]]))
Dæmi:
* Nútíð: ''Ég tala.''
* Þátíð: ''Ég talaði.''
* Núliðin tíð: ''Ég hef talað.''
* Þáliðin tíð: ''Ég hafði talað.''
* Framtíð: ''Ég mun tala''.
* Þáframtíð: ''Ég mun hafa talað.''
* Skildagatíð: Ég myndi tala.
* Þáskildagatíð: ''Ég myndi hafa talað.''
== Sjá einnig ==
* [[Ri-sagnir]]
* [[Sterkar sagnir]]
* [[Veikar sagnir]]
* [[Hættir sagna]]
* [[Hættir sagna í íslensku]]
* [[Núþáleg sögn]]
* [[Miðmyndarsögn]]
* [[Miðmyndarending í forníslensku]]
* [[Regluleg sögn]]
* [[Óregluleg sögn]]
* [[Veðursögn]]
== Tilvísanir ==
<references/>
== Heimildir ==
* {{bókaheimild|höfundur=Bjarni Ólafsson|titill=Íslenskur málfræðilykill|útgefandi=Mál og menning|ár=1995|ISBN=ISBN 9979-3-0874-5}}
* {{bókaheimild|höfundur=Björn Guðfinnson|titill=Íslensk málfræði|útgefandi=Námsgagnastofnun|ár=án árs}}
== Tengt efni ==
* [http://wayback.vefsafn.is/wayback/20041103080403/www.ma.is/islenska/ISL202/kennsluefni/malfraedi/sagnord.htm Sagnorð]
[[Flokkur:Málfræði]]
[[Flokkur:Orðflokkar]]
[[Flokkur:Sagnorð| ]]
b3xupqipsyizyq725at4v6ewnofwc5u
Orrustan við Lützen (1632)
0
42827
1959480
1761629
2026-04-10T14:53:56Z
TKSnaevarr
53243
1959480
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military conflict
| conflict = Orrustan við Lützen
| partof = [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðinu]]
| image = Death of King Gustav II Adolf of Sweden at the Battle of Lützen (Carl Wahlbom) - Nationalmuseum - 18031.tif
| caption = ''Dauði Gústafs 2. Adólfs í orrustunni við Lützen'' <br /> [[Carl Wahlbom]], 1855
| date = 16. nóvember 1632
| place = [[Lützen]], [[Saxony-Anhalt]], [[Germany]]
| coordinates =
| result = Sænskur sigur{{sfn|Semchankov|2009|p=69}}{{Sfn|Brzezinski|2001|p=74}}{{Sfn|Wedgwood|1938|p=326}}{{sfn|Porshev |2014|p=328}}{{Efn|This is the general consensus, although it has also been described as a "marginal Imperial tactical victory"{{sfn|Wilson|2018|p=99}}}}
| combatant1 = {{flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Heilaga rómverska ríkið]]<br/>[[File:Catholic League (Germany).svg|22px]] [[Kaþólska bandalagið]]
| combatant2 = {{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Stórveldistími Svíþjóðar|Svíþjóð]]<br/>{{flagicon image|Flag of Electoral Saxony.svg}} [[Kjörfurstadæmið Saxland|Saxland]]<br/> [[File:Hessen-Kassel-1736.PNG|14px]] [[Hessen-Kassel]]{{Sfn|Schürger|2015|pp=68–69}}
| commander1 = {{plainlist|
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Albrecht von Wallenstein|Wallenstein]]
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Gottfried Heinrich greifi af Pappenheim|Pappenheim]]{{KIA}}
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Heinrich Holk]]
}}
| commander2 = {{plainlist|
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Gústaf 2. Adólf]]{{KIA}}
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Bernhard von Sachsen-Weimar]]
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Dodo zu Innhausen und Knyphausen|Knyphausen]]
}}
| strength1 = 19.175 alls{{sfn|Wilson|2018|p=48, 215–216}} <br/> 43 byssur
| strength2 = 18.738{{sfn|Wilson|2018|p=220}}{{Efn|12.828 fótgönguliðar, 5.910 riddaraliðar{{sfn|Wilson|2018|p=220}}}} <br/> 60 byssur{{sfn|Wilson|2018|p=61}}
| casualties1 = 5.160 drepnir, særðir eða teknir til fanga, 24 byssur haldlagðar{{sfn|Wilson|2018|pp=87–89}}
| casualties2 = 6.000 drepnir eða særðir{{sfn|Wilson|2018|p=89}}
}}
'''Orrustan við Lützen''', nærri [[Leipzig]] í [[Þýskaland]]i, var háð þann [[16. nóvember]] (samkvæmt [[Gregoríanska tímatalið|gregoríanska tímatalinu]]) árið [[1632]]. Hún var ein mest afgerandi orrusta [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðsins]]. Þar barðist [[Mótmælendatrú|mótmælenda]]her [[Svíþjóð|Svía]], undir forystu [[Gústaf Adolf 2. Svíakonungur|Gústafs Adolfs II. Svíakonungs]], við [[Kaþólska|kaþólskan]] her [[Heilaga rómverska ríkið|Heilaga rómverska keisaradæmisins]]. Svíar unnu sigur, en Gústaf Adolf konungur þeirra féll, og þeir misstu um 6000 menn til viðbótar. Kaþólikkar misstu milli 3000 og 3500 menn.
== Aðdragandi orrustunnar ==
[[Mynd:Orrustan við Lützen.gif|left|thumb|300px|Yfirlitskort af vígvellinum]]
Tveim dögum fyrir orrustuna, þann [[14. nóvember]], hafði kaþólski [[herforingi]]nn [[Albrecht von Wallenstein]] skipt liði sínu upp og fært höfuðstöðvar sínar til [[Leipzig]]. Vetur var að skella á, og eftir stríðsrekstur sumarsins bjóst hann ekki við frekari vandræðum af hálfu mótmælendahers Gústafs Adolfs Svíakonungs, enda var erfitt fyrir Svíana að slá upp búðum eða athafna sig á annan hátt á berangri að vetrarlagi. En Gústaf Adolf hafði aðrar fyrirætlanir. Snemma morguns þann [[15. nóvember]] hélt hann með her sinn frá búðunum, þangað sem hann hafði síðast frétt af ferðum Wallensteins, og ætlaði að koma honum að óvörum. Honum tókst það þó ekki. Í síðdeginu varð lítill þýskur herflokkur á vegi hans, sem Wallenstein hafði skilið eftir við ána [[Rippach]], um 5-6 km suður af bænum Lützen. Skærur milli þýska herflokksins og Svíanna töfðu þá síðarnefndu um tvo eða þrjá tíma, og þegar ekki var lengur vígljóst voru enn tveir eða þrír kílómetrar milli herjanna.
Wallenstein frétti von bráðar að Svíarnir nálguðust, og áttaði sig strax á hættunni. Hann sendi boð til herforingja síns, [[Gottfried Heinrich greifi af Pappenheim|Pappenheim]]s greifa, og skipaði honum að koma til sín eins fljótt og honum væri unnt, og hafa her sinn með sér. Það var komið fram yfir miðnætti þegar Pappenheim fékk skilaboðin, en hann ræsti herinn samstundis og hélt í átt til Wallensteins. Wallenstein vissi að við ofurefli væri að etja, svo hann bjó her sinn til varnar og lét grafa [[gryfja|gryfjur]] og gera [[víggirðing]]ar meðfram veginum milli [[Lützen]] og Leipzig. Hann staðsetti hægri arm hers síns á lágri hæð, ásamt mestum hluta [[stórskotalið]]s síns.
== Orrustan sjálf ==
Um morguninn töfðust Svíar vegna þoku, en um 9-leytið voru herirnir komnir í sjónmál hvor við annan. Það tók Svía langan tíma að fylka liði, vegna skurða og lækja, og slæms skyggnis, en um 11-leytið voru þeir tilbúnir til orrustu.
Til að byrja með gekk mótmælendum betur, og þeim tókst að komast fyrir vinstri vænginn á her Wallensteins, sem var ekki nógu sterkur. Léttvopnaða finnska [[Hakkapeliitta]]-riddaraliðið skaut andstæðingunum skelk í bringu undir forystu Torsten Stålhandske ofursta, og veittu [[birgðalest]] Wallensteins þung högg. Þegar kaþólikkarnir virtust vera að missa tökin, kom Pappenheim á vettvang með milli 2 og 3000 riddara með sér, réðst beint á Svíana og tókst að stöðva sókn þeirra. „Þarna þekki ég hann Pappenheim minn,“ á Wallenstein þá að hafa sagt. Ekki vildi þó betur til en svo, að Pappenheim hlaut sjálfur banasár af völdum lítillar sænskrar [[fallbyssukúla|fallbyssukúlu]]. Gagnsóknin féll um sjálfa sig um leið og hermennirnir sáu foringja sinn falla í valinn. Hann gaf upp öndina síðar um daginn, þegar verið var að færa hann af vígvellinum á kerru.
Á vinstri væng keisarahersins hélt riddaraliðsorrustan áfram og báðir herir tefldu fram varaliði sínu til að reyna að ná yfirhöndinni. Um klukkan 1 var Gústaf Adolf sjálfur drepinn, þar sem hann var í broddi fylkingar í riddaraliðsáhlaupi þeim megin. Vegna þess hve þykkt mistur af þoku og púðurreyk lá yfir vígvellinum, leið nokkur stund meðan menn vissu ekki hvað hafði orðið af honum, áður en menn áttuðu sig á að konungur væri fallinn. Einum eða tveim tímum eftir að hann féll, var illa leiknu líkinu komið undan á laun, á fallbyssuvagni.
[[Mynd:Albrecht Wallenstein.jpeg|thumb|left|Albrecht von Wallenstein]]
Á meðan hélt sænska fótgönguliðið, fyrir miðri fylkingu, áfram að fylgja skipunum sínum og reyndi að brjóta sterka miðfylkingu og hægri væng keisarahersins. Áhlaup þeirra mistóks mjög illa. Fyrst urðu þeir fyrir skæðri kúlnahríð frá stórskotaliði kaþólikka, og síðan áhlaupi riddaraliðs þeirra. Tvær elstu og reyndustu sveitir sænska hersins, „Gamla bláa herdeildin“ og „Gula -“ eða „Hirðherdeildin“, voru svo gott sem stráfelldar í þessum árásum og þeir sem eftir voru flúðu. Skelfing greip um sig í röðum mótmælenda, samtímis því sem fall konungsins spurðist út. Brátt var gjörvöll framvarðarsveit Svía á óskipulegu undanhaldi. Prestur konungsins, Jakob Fabricius, safnaði um sig sænskum yfirmönnum og hóf að syngja sálm. Þeim tókst að róa hermennina, sem staðnæmdust og fengu nýjan kjark. Forsjálni þriðjahæstráðanda Svía, Dodo Knyphausen herforingja, hjálpaði þeim einnig við að fylkja liði á nýjan leik - hann hafði haldið varalínunni vel utan við skotfæri stórskotaliðs keisarahersins, og með henni gátu þeir fylkt framvarðarsveitinni aftur.
Um 3-leytið hafði næstráðandi mótmælenda, [[Bernhard af Saxe-Weimar]], frétt af falli konungs, sneri frá vinstri væng hersins og tók yfirstjórnina að sér. Sagt er að hann hafi reynt að halda dauða konungsins leyndum fyrir hermönnunum, en talið er að það hafi hann ekki gert, heldur strengt þess heit að hefna hans með því að sigra í orrustunni, en liggja sjálfur dauður ella.
Lokaáhlaup Svía átti sér stað um klukkan 4 síðdegis. Það var barist af hörku, og mannfallið ægilegt á báða bóga. Er rökkva tók, náðu Svíar loks yfirhöndinni á vígvellinum, þegar þeir tóku hæðina sem fallbyssur Wallensteins voru á. Keisaraherinn hörfaði út úr skotfæri og Svíar réðu vígvellinum.
Um klukkan 6 komu 3-4000 fótgönguliðar Pappenheims loks á vettvang, eftir að hafa að hafa þrammað allan daginn. Þótt alldimmt væri orðið vildu þeir reyna gagnsókn gegn Svíum, en Wallenstein taldi stöðuna vonlausa og skipaði hernum í staðinn að hörfa til Leipzig í skjóli hins óþreytta fótgönguliðs.
Strategískt og taktískt séð höfðu mótmælendur sigur í orrustunni við Lützen. Wallenstein hafði ætlað að hafa vetursetu í [[Saxlandi]], en neyddist til að hörfa til [[Bæheimur|Bæheims]]. Sigurinn varð Svíum þó dýrkeyptur, og misstu þeir mun fleiri menn en keisaraherinn, þótt öðru sé stundum haldið fram. Þeir misstu um 6000 menn fallna, særða og flúna, þegar þeir réðust á kaþólikka, sem höfðu víggirðingar og varnargrafir, en kaþólikkar misstu í heildina 3000-3500 menn.
== Eftirleikur ==
Mótmælendaherinn náði meginmarkmiði herferðar sinnar, sem var að bjarga Saxlandi undan árás keisaradæmisins. Dauði konungsins setti þó strik í reikninginn, en hann var leiðtogi herja mótmælenda, og þegar hann var ekki lengur til að sameina þýska mótmælendur að baki sér, fór stríðsrekstur þeirra úr jafnvægi. Hinir kaþólsku [[Habsborgarar]] náðu vopnum sínum aftur og unnu nýja sigra. Stríðið hélt áfram þangað til [[Vestfalski friðurinn]] var saminn [[1648]].
== Dagsetningin ==
Þegar orrustan fór fram hafði hið kaþólska Heilaga rómverska keisaradæmi tekið [[gregoríska tímatalið]] upp, en hinir lúthersku Svíar notuðu [[júlíanska tímatalið]] ennþá. Orrustan við Lützen var þannig [[16. nóvember]] fyrir kaþólikkum, en [[6. nóvember]] fyrir mótmælendum. Þótt Svíar hafi tekið gregoríska tímatalið upp á átjándu öld er samt ennþá hefð fyrir því þar í landi að minnast dauða Gústafs Adolfs konungs þann 6. nóvember.
==Heimildir==
*{{Cite book |last=Brzezinski |first=Richard |title=Lützen 1632: Climax of the Thirty Years War: The Clash of Empires |date=2001 |publisher=Osprey |isbn=978-1-85532-552-4}}
*{{cite thesis |last=Schürger |first=André |title=The archaeology of the Battle of Lützen: An examination of 17th century military material culture |publisher=University of Glasgow |url=http://theses.gla.ac.uk/6508 |year=2015 |oclc=936224650}}
*{{cite book |last=Porshev |first=Boris |language=ru |script-title=ru:Тридцатилетняя война и вступление в нее Швеции и Московского государства |trans-title=Þrjátíu ára stríðið og innganga Svíþjóðar og Moskvuríkisins |date=2014 |isbn=978-5-519-03225-4 |publisher=T8 }}
* {{cite book |last=Semchankov |first=Yan |language=ru |script-title=ru:Тридцалетняя война |trans-title=Þrjátíu ára stríðið |date=2009 |place=Moscow |publisher=Рейтар |isbn=978-5-8067-0047-7 |url=https://studfile.net/preview/16495994/page:14/ }}
*{{Cite book |last=Wedgwood |first=C.V. |title=The Thirty Years War |date=1938 |publisher=New York Review of Books |isbn=978-1-59017-146-2 |edition=2005}}
*{{Cite book |last=Wilson |first=Peter H. |title=Lützen: Great Battles Series |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |year=2018 |isbn=978-0-19-964254-0}}
==Neðanmálsgreinar==
<references group="lower-alpha"/>
==Tilvísanir==
<references/>
[[Flokkur:1632]]
[[Flokkur:Saga Svíþjóðar]]
[[Flokkur:Orrustur í þrjátíu ára stríðinu]]
13rlnbbeveqnmdkxmpxcu2fe3q802bk
1959482
1959480
2026-04-10T14:55:58Z
TKSnaevarr
53243
1959482
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military conflict
| conflict = Orrustan við Lützen
| partof = [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðinu]]
| image = Death of King Gustav II Adolf of Sweden at the Battle of Lützen (Carl Wahlbom) - Nationalmuseum - 18031.tif
| caption = ''Dauði Gústafs 2. Adólfs í orrustunni við Lützen'' <br /> [[Carl Wahlbom]], 1855
| date = 16. nóvember 1632
| place = [[Lützen]], [[Saxony-Anhalt]], [[Germany]]
| coordinates =
| result = Sænskur sigur{{sfn|Semchankov|2009|p=69}}{{Sfn|Brzezinski|2001|p=74}}{{Sfn|Wedgwood|1938|p=326}}{{sfn|Porshev |2014|p=328}}{{Efn|This is the general consensus, although it has also been described as a "marginal Imperial tactical victory"{{sfn|Wilson|2018|p=99}}}}
| combatant1 = {{flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Heilaga rómverska ríkið]]<br/>[[File:Catholic League (Germany).svg|22px]] [[Kaþólska bandalagið]]
| combatant2 = {{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Stórveldistími Svíþjóðar|Svíþjóð]]<br/>{{flagicon image|Flag of Electoral Saxony.svg}} [[Kjörfurstadæmið Saxland|Saxland]]<br/> [[File:Hessen-Kassel-1736.PNG|14px]] [[Hessen-Kassel]]{{Sfn|Schürger|2015|pp=68–69}}
| commander1 = {{plainlist|
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Albrecht von Wallenstein|Wallenstein]]
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Gottfried Heinrich greifi af Pappenheim|Pappenheim]]{{KIA}}
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Heinrich Holk]]
}}
| commander2 = {{plainlist|
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Gústaf 2. Adólf]]{{KIA}}
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Bernhard von Sachsen-Weimar]]
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Dodo zu Innhausen und Knyphausen|Knyphausen]]
}}
| strength1 = 19.175 alls{{sfn|Wilson|2018|p=48, 215–216}} <br/> 43 byssur
| strength2 = 18.738{{sfn|Wilson|2018|p=220}}{{Efn|12.828 fótgönguliðar, 5.910 riddaraliðar{{sfn|Wilson|2018|p=220}}}} <br/> 60 byssur{{sfn|Wilson|2018|p=61}}
| casualties1 = 5.160 drepnir, særðir eða teknir til fanga, 24 byssur haldlagðar{{sfn|Wilson|2018|pp=87–89}}
| casualties2 = 6.000 drepnir eða særðir{{sfn|Wilson|2018|p=89}}
}}
'''Orrustan við Lützen''', nærri [[Leipzig]] í [[Þýskaland]]i, var háð þann [[16. nóvember]] (samkvæmt [[Gregoríanska tímatalið|gregoríanska tímatalinu]]) árið [[1632]]. Hún var ein mest afgerandi orrusta [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðsins]]. Þar barðist [[Mótmælendatrú|mótmælenda]]her [[Svíþjóð|Svía]], undir forystu [[Gústaf Adolf 2. Svíakonungur|Gústafs Adolfs II. Svíakonungs]], við [[Kaþólska|kaþólskan]] her [[Heilaga rómverska ríkið|Heilaga rómverska keisaradæmisins]]. Svíar unnu sigur, en Gústaf Adolf konungur þeirra féll, og þeir misstu um 6000 menn til viðbótar. Kaþólikkar misstu milli 3000 og 3500 menn.
== Aðdragandi orrustunnar ==
[[Mynd:Orrustan við Lützen.gif|left|thumb|300px|Yfirlitskort af vígvellinum]]
Tveim dögum fyrir orrustuna, þann [[14. nóvember]], hafði kaþólski [[herforingi]]nn [[Albrecht von Wallenstein]] skipt liði sínu upp og fært höfuðstöðvar sínar til [[Leipzig]]. Vetur var að skella á, og eftir stríðsrekstur sumarsins bjóst hann ekki við frekari vandræðum af hálfu mótmælendahers Gústafs Adolfs Svíakonungs, enda var erfitt fyrir Svíana að slá upp búðum eða athafna sig á annan hátt á berangri að vetrarlagi. En Gústaf Adolf hafði aðrar fyrirætlanir. Snemma morguns þann [[15. nóvember]] hélt hann með her sinn frá búðunum, þangað sem hann hafði síðast frétt af ferðum Wallensteins, og ætlaði að koma honum að óvörum. Honum tókst það þó ekki. Í síðdeginu varð lítill þýskur herflokkur á vegi hans, sem Wallenstein hafði skilið eftir við ána [[Rippach]], um 5-6 km suður af bænum Lützen. Skærur milli þýska herflokksins og Svíanna töfðu þá síðarnefndu um tvo eða þrjá tíma, og þegar ekki var lengur vígljóst voru enn tveir eða þrír kílómetrar milli herjanna.
Wallenstein frétti von bráðar að Svíarnir nálguðust, og áttaði sig strax á hættunni. Hann sendi boð til herforingja síns, [[Gottfried Heinrich greifi af Pappenheim|Pappenheim]]s greifa, og skipaði honum að koma til sín eins fljótt og honum væri unnt, og hafa her sinn með sér. Það var komið fram yfir miðnætti þegar Pappenheim fékk skilaboðin, en hann ræsti herinn samstundis og hélt í átt til Wallensteins. Wallenstein vissi að við ofurefli væri að etja, svo hann bjó her sinn til varnar og lét grafa [[gryfja|gryfjur]] og gera [[víggirðing]]ar meðfram veginum milli [[Lützen]] og Leipzig. Hann staðsetti hægri arm hers síns á lágri hæð, ásamt mestum hluta [[stórskotalið]]s síns.
== Orrustan sjálf ==
Um morguninn töfðust Svíar vegna þoku, en um 9-leytið voru herirnir komnir í sjónmál hvor við annan. Það tók Svía langan tíma að fylka liði, vegna skurða og lækja, og slæms skyggnis, en um 11-leytið voru þeir tilbúnir til orrustu.
Til að byrja með gekk mótmælendum betur, og þeim tókst að komast fyrir vinstri vænginn á her Wallensteins, sem var ekki nógu sterkur. Léttvopnaða finnska [[Hakkapeliitta]]-riddaraliðið skaut andstæðingunum skelk í bringu undir forystu Torsten Stålhandske ofursta, og veittu [[birgðalest]] Wallensteins þung högg. Þegar kaþólikkarnir virtust vera að missa tökin, kom Pappenheim á vettvang með milli 2 og 3000 riddara með sér, réðst beint á Svíana og tókst að stöðva sókn þeirra. „Þarna þekki ég hann Pappenheim minn,“ á Wallenstein þá að hafa sagt. Ekki vildi þó betur til en svo, að Pappenheim hlaut sjálfur banasár af völdum lítillar sænskrar [[fallbyssukúla|fallbyssukúlu]]. Gagnsóknin féll um sjálfa sig um leið og hermennirnir sáu foringja sinn falla í valinn. Hann gaf upp öndina síðar um daginn, þegar verið var að færa hann af vígvellinum á kerru.
Á vinstri væng keisarahersins hélt riddaraliðsorrustan áfram og báðir herir tefldu fram varaliði sínu til að reyna að ná yfirhöndinni. Um klukkan 1 var Gústaf Adolf sjálfur drepinn, þar sem hann var í broddi fylkingar í riddaraliðsáhlaupi þeim megin. Vegna þess hve þykkt mistur af þoku og púðurreyk lá yfir vígvellinum, leið nokkur stund meðan menn vissu ekki hvað hafði orðið af honum, áður en menn áttuðu sig á að konungur væri fallinn. Einum eða tveim tímum eftir að hann féll, var illa leiknu líkinu komið undan á laun, á fallbyssuvagni.
[[Mynd:Albrecht Wallenstein.jpeg|thumb|left|Albrecht von Wallenstein]]
Á meðan hélt sænska fótgönguliðið, fyrir miðri fylkingu, áfram að fylgja skipunum sínum og reyndi að brjóta sterka miðfylkingu og hægri væng keisarahersins. Áhlaup þeirra mistóks mjög illa. Fyrst urðu þeir fyrir skæðri kúlnahríð frá stórskotaliði kaþólikka, og síðan áhlaupi riddaraliðs þeirra. Tvær elstu og reyndustu sveitir sænska hersins, „Gamla bláa herdeildin“ og „Gula -“ eða „Hirðherdeildin“, voru svo gott sem stráfelldar í þessum árásum og þeir sem eftir voru flúðu. Skelfing greip um sig í röðum mótmælenda, samtímis því sem fall konungsins spurðist út. Brátt var gjörvöll framvarðarsveit Svía á óskipulegu undanhaldi. Prestur konungsins, Jakob Fabricius, safnaði um sig sænskum yfirmönnum og hóf að syngja sálm. Þeim tókst að róa hermennina, sem staðnæmdust og fengu nýjan kjark. Forsjálni þriðjahæstráðanda Svía, Dodo Knyphausen herforingja, hjálpaði þeim einnig við að fylkja liði á nýjan leik - hann hafði haldið varalínunni vel utan við skotfæri stórskotaliðs keisarahersins, og með henni gátu þeir fylkt framvarðarsveitinni aftur.
Um 3-leytið hafði næstráðandi mótmælenda, [[Bernhard af Saxe-Weimar]], frétt af falli konungs, sneri frá vinstri væng hersins og tók yfirstjórnina að sér. Sagt er að hann hafi reynt að halda dauða konungsins leyndum fyrir hermönnunum, en talið er að það hafi hann ekki gert, heldur strengt þess heit að hefna hans með því að sigra í orrustunni, en liggja sjálfur dauður ella.
Lokaáhlaup Svía átti sér stað um klukkan 4 síðdegis. Það var barist af hörku, og mannfallið ægilegt á báða bóga. Er rökkva tók, náðu Svíar loks yfirhöndinni á vígvellinum, þegar þeir tóku hæðina sem fallbyssur Wallensteins voru á. Keisaraherinn hörfaði út úr skotfæri og Svíar réðu vígvellinum.
Um klukkan 6 komu 3-4000 fótgönguliðar Pappenheims loks á vettvang, eftir að hafa að hafa þrammað allan daginn. Þótt alldimmt væri orðið vildu þeir reyna gagnsókn gegn Svíum, en Wallenstein taldi stöðuna vonlausa og skipaði hernum í staðinn að hörfa til Leipzig í skjóli hins óþreytta fótgönguliðs.
Strategískt og taktískt séð höfðu mótmælendur sigur í orrustunni við Lützen. Wallenstein hafði ætlað að hafa vetursetu í [[Saxlandi]], en neyddist til að hörfa til [[Bæheimur|Bæheims]]. Sigurinn varð Svíum þó dýrkeyptur, og misstu þeir mun fleiri menn en keisaraherinn, þótt öðru sé stundum haldið fram. Þeir misstu um 6000 menn fallna, særða og flúna, þegar þeir réðust á kaþólikka, sem höfðu víggirðingar og varnargrafir, en kaþólikkar misstu í heildina 3000-3500 menn.
== Eftirleikur ==
Mótmælendaherinn náði meginmarkmiði herferðar sinnar, sem var að bjarga Saxlandi undan árás keisaradæmisins. Dauði konungsins setti þó strik í reikninginn, en hann var leiðtogi herja mótmælenda, og þegar hann var ekki lengur til að sameina þýska mótmælendur að baki sér, fór stríðsrekstur þeirra úr jafnvægi. Hinir kaþólsku [[Habsborgarar]] náðu vopnum sínum aftur og unnu nýja sigra. Stríðið hélt áfram þangað til [[Vestfalski friðurinn]] var saminn [[1648]].
== Dagsetningin ==
Þegar orrustan fór fram hafði hið kaþólska Heilaga rómverska keisaradæmi tekið [[gregoríska tímatalið]] upp, en hinir lúthersku Svíar notuðu [[júlíanska tímatalið]] ennþá. Orrustan við Lützen var þannig [[16. nóvember]] fyrir kaþólikkum, en [[6. nóvember]] fyrir mótmælendum. Þótt Svíar hafi tekið gregoríska tímatalið upp á átjándu öld er samt ennþá hefð fyrir því þar í landi að minnast dauða Gústafs Adolfs konungs þann 6. nóvember.
==Heimildir==
*{{Cite book |last=Brzezinski |first=Richard |title=Lützen 1632: Climax of the Thirty Years War: The Clash of Empires |date=2001 |publisher=Osprey |isbn=978-1-85532-552-4}}
*{{cite thesis |last=Schürger |first=André |title=The archaeology of the Battle of Lützen: An examination of 17th century military material culture |publisher=University of Glasgow |url=http://theses.gla.ac.uk/6508 |year=2015 |oclc=936224650}}
*{{cite book |last=Porshev |first=Boris |language=ru |script-title=ru:Тридцатилетняя война и вступление в нее Швеции и Московского государства |trans-title=Þrjátíu ára stríðið og innganga Svíþjóðar og Moskvuríkisins |date=2014 |isbn=978-5-519-03225-4 |publisher=T8 }}
* {{cite book |last=Semchankov |first=Yan |language=ru |script-title=ru:Тридцалетняя война |trans-title=Þrjátíu ára stríðið |date=2009 |place=Moscow |publisher=Рейтар |isbn=978-5-8067-0047-7 |url=https://studfile.net/preview/16495994/page:14/ }}
*{{Cite book |last=Wedgwood |first=C.V. |title=The Thirty Years War |date=1938 |publisher=New York Review of Books |isbn=978-1-59017-146-2 |edition=2005}}
*{{Cite book |last=Wilson |first=Peter H. |title=Lützen: Great Battles Series |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |year=2018 |isbn=978-0-19-964254-0}}
==Neðanmálsgreinar==
<references group="lower-alpha"/>
==Tilvísanir==
<references/>
[[Flokkur:1632]]
[[Flokkur:Saga Svíþjóðar]]
[[Flokkur:Orrustur í þrjátíu ára stríðinu|Lützen]]
r3lip4hs2zcmog050qhcbvcspixpr43
1959483
1959482
2026-04-10T14:57:00Z
TKSnaevarr
53243
1959483
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military conflict
| conflict = Orrustan við Lützen
| partof = [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðinu]]
| image = Death of King Gustav II Adolf of Sweden at the Battle of Lützen (Carl Wahlbom) - Nationalmuseum - 18031.tif
| caption = ''Dauði Gústafs 2. Adólfs í orrustunni við Lützen'' <br /> [[Carl Wahlbom]], 1855
| date = 16. nóvember 1632
| place = [[Lützen]], [[Saxony-Anhalt]], [[Germany]]
| coordinates =
| result = Sænskur sigur{{sfn|Semchankov|2009|p=69}}{{Sfn|Brzezinski|2001|p=74}}{{Sfn|Wedgwood|1938|p=326}}{{sfn|Porshev |2014|p=328}}{{Efn|Almennt er litið á Svía sem sigurvegarana en orrustunni hefur einnig verið lýst sem taktískum sigri fyrir keisaraherinn.{{sfn|Wilson|2018|p=99}}}}
| combatant1 = {{flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Heilaga rómverska ríkið]]<br/>[[File:Catholic League (Germany).svg|22px]] [[Kaþólska bandalagið]]
| combatant2 = {{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Stórveldistími Svíþjóðar|Svíþjóð]]<br/>{{flagicon image|Flag of Electoral Saxony.svg}} [[Kjörfurstadæmið Saxland|Saxland]]<br/> [[File:Hessen-Kassel-1736.PNG|14px]] [[Hessen-Kassel]]{{Sfn|Schürger|2015|pp=68–69}}
| commander1 = {{plainlist|
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Albrecht von Wallenstein|Wallenstein]]
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Gottfried Heinrich greifi af Pappenheim|Pappenheim]]{{KIA}}
*{{Flagicon image|Banner of the Holy Roman Emperor with haloes (1430-1806).svg}} [[Heinrich Holk]]
}}
| commander2 = {{plainlist|
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Gústaf 2. Adólf]]{{KIA}}
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Bernhard von Sachsen-Weimar]]
*{{flagicon|Svíþjóð|1562}} [[Dodo zu Innhausen und Knyphausen|Knyphausen]]
}}
| strength1 = 19.175 alls{{sfn|Wilson|2018|p=48, 215–216}} <br/> 43 byssur
| strength2 = 18.738{{sfn|Wilson|2018|p=220}}{{Efn|12.828 fótgönguliðar, 5.910 riddaraliðar{{sfn|Wilson|2018|p=220}}}} <br/> 60 byssur{{sfn|Wilson|2018|p=61}}
| casualties1 = 5.160 drepnir, særðir eða teknir til fanga, 24 byssur haldlagðar{{sfn|Wilson|2018|pp=87–89}}
| casualties2 = 6.000 drepnir eða særðir{{sfn|Wilson|2018|p=89}}
}}
'''Orrustan við Lützen''', nærri [[Leipzig]] í [[Þýskaland]]i, var háð þann [[16. nóvember]] (samkvæmt [[Gregoríanska tímatalið|gregoríanska tímatalinu]]) árið [[1632]]. Hún var ein mest afgerandi orrusta [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðsins]]. Þar barðist [[Mótmælendatrú|mótmælenda]]her [[Svíþjóð|Svía]], undir forystu [[Gústaf Adolf 2. Svíakonungur|Gústafs Adolfs II. Svíakonungs]], við [[Kaþólska|kaþólskan]] her [[Heilaga rómverska ríkið|Heilaga rómverska keisaradæmisins]]. Svíar unnu sigur, en Gústaf Adolf konungur þeirra féll, og þeir misstu um 6000 menn til viðbótar. Kaþólikkar misstu milli 3000 og 3500 menn.
== Aðdragandi orrustunnar ==
[[Mynd:Orrustan við Lützen.gif|left|thumb|300px|Yfirlitskort af vígvellinum]]
Tveim dögum fyrir orrustuna, þann [[14. nóvember]], hafði kaþólski [[herforingi]]nn [[Albrecht von Wallenstein]] skipt liði sínu upp og fært höfuðstöðvar sínar til [[Leipzig]]. Vetur var að skella á, og eftir stríðsrekstur sumarsins bjóst hann ekki við frekari vandræðum af hálfu mótmælendahers Gústafs Adolfs Svíakonungs, enda var erfitt fyrir Svíana að slá upp búðum eða athafna sig á annan hátt á berangri að vetrarlagi. En Gústaf Adolf hafði aðrar fyrirætlanir. Snemma morguns þann [[15. nóvember]] hélt hann með her sinn frá búðunum, þangað sem hann hafði síðast frétt af ferðum Wallensteins, og ætlaði að koma honum að óvörum. Honum tókst það þó ekki. Í síðdeginu varð lítill þýskur herflokkur á vegi hans, sem Wallenstein hafði skilið eftir við ána [[Rippach]], um 5-6 km suður af bænum Lützen. Skærur milli þýska herflokksins og Svíanna töfðu þá síðarnefndu um tvo eða þrjá tíma, og þegar ekki var lengur vígljóst voru enn tveir eða þrír kílómetrar milli herjanna.
Wallenstein frétti von bráðar að Svíarnir nálguðust, og áttaði sig strax á hættunni. Hann sendi boð til herforingja síns, [[Gottfried Heinrich greifi af Pappenheim|Pappenheim]]s greifa, og skipaði honum að koma til sín eins fljótt og honum væri unnt, og hafa her sinn með sér. Það var komið fram yfir miðnætti þegar Pappenheim fékk skilaboðin, en hann ræsti herinn samstundis og hélt í átt til Wallensteins. Wallenstein vissi að við ofurefli væri að etja, svo hann bjó her sinn til varnar og lét grafa [[gryfja|gryfjur]] og gera [[víggirðing]]ar meðfram veginum milli [[Lützen]] og Leipzig. Hann staðsetti hægri arm hers síns á lágri hæð, ásamt mestum hluta [[stórskotalið]]s síns.
== Orrustan sjálf ==
Um morguninn töfðust Svíar vegna þoku, en um 9-leytið voru herirnir komnir í sjónmál hvor við annan. Það tók Svía langan tíma að fylka liði, vegna skurða og lækja, og slæms skyggnis, en um 11-leytið voru þeir tilbúnir til orrustu.
Til að byrja með gekk mótmælendum betur, og þeim tókst að komast fyrir vinstri vænginn á her Wallensteins, sem var ekki nógu sterkur. Léttvopnaða finnska [[Hakkapeliitta]]-riddaraliðið skaut andstæðingunum skelk í bringu undir forystu Torsten Stålhandske ofursta, og veittu [[birgðalest]] Wallensteins þung högg. Þegar kaþólikkarnir virtust vera að missa tökin, kom Pappenheim á vettvang með milli 2 og 3000 riddara með sér, réðst beint á Svíana og tókst að stöðva sókn þeirra. „Þarna þekki ég hann Pappenheim minn,“ á Wallenstein þá að hafa sagt. Ekki vildi þó betur til en svo, að Pappenheim hlaut sjálfur banasár af völdum lítillar sænskrar [[fallbyssukúla|fallbyssukúlu]]. Gagnsóknin féll um sjálfa sig um leið og hermennirnir sáu foringja sinn falla í valinn. Hann gaf upp öndina síðar um daginn, þegar verið var að færa hann af vígvellinum á kerru.
Á vinstri væng keisarahersins hélt riddaraliðsorrustan áfram og báðir herir tefldu fram varaliði sínu til að reyna að ná yfirhöndinni. Um klukkan 1 var Gústaf Adolf sjálfur drepinn, þar sem hann var í broddi fylkingar í riddaraliðsáhlaupi þeim megin. Vegna þess hve þykkt mistur af þoku og púðurreyk lá yfir vígvellinum, leið nokkur stund meðan menn vissu ekki hvað hafði orðið af honum, áður en menn áttuðu sig á að konungur væri fallinn. Einum eða tveim tímum eftir að hann féll, var illa leiknu líkinu komið undan á laun, á fallbyssuvagni.
[[Mynd:Albrecht Wallenstein.jpeg|thumb|left|Albrecht von Wallenstein]]
Á meðan hélt sænska fótgönguliðið, fyrir miðri fylkingu, áfram að fylgja skipunum sínum og reyndi að brjóta sterka miðfylkingu og hægri væng keisarahersins. Áhlaup þeirra mistóks mjög illa. Fyrst urðu þeir fyrir skæðri kúlnahríð frá stórskotaliði kaþólikka, og síðan áhlaupi riddaraliðs þeirra. Tvær elstu og reyndustu sveitir sænska hersins, „Gamla bláa herdeildin“ og „Gula -“ eða „Hirðherdeildin“, voru svo gott sem stráfelldar í þessum árásum og þeir sem eftir voru flúðu. Skelfing greip um sig í röðum mótmælenda, samtímis því sem fall konungsins spurðist út. Brátt var gjörvöll framvarðarsveit Svía á óskipulegu undanhaldi. Prestur konungsins, Jakob Fabricius, safnaði um sig sænskum yfirmönnum og hóf að syngja sálm. Þeim tókst að róa hermennina, sem staðnæmdust og fengu nýjan kjark. Forsjálni þriðjahæstráðanda Svía, Dodo Knyphausen herforingja, hjálpaði þeim einnig við að fylkja liði á nýjan leik - hann hafði haldið varalínunni vel utan við skotfæri stórskotaliðs keisarahersins, og með henni gátu þeir fylkt framvarðarsveitinni aftur.
Um 3-leytið hafði næstráðandi mótmælenda, [[Bernhard af Saxe-Weimar]], frétt af falli konungs, sneri frá vinstri væng hersins og tók yfirstjórnina að sér. Sagt er að hann hafi reynt að halda dauða konungsins leyndum fyrir hermönnunum, en talið er að það hafi hann ekki gert, heldur strengt þess heit að hefna hans með því að sigra í orrustunni, en liggja sjálfur dauður ella.
Lokaáhlaup Svía átti sér stað um klukkan 4 síðdegis. Það var barist af hörku, og mannfallið ægilegt á báða bóga. Er rökkva tók, náðu Svíar loks yfirhöndinni á vígvellinum, þegar þeir tóku hæðina sem fallbyssur Wallensteins voru á. Keisaraherinn hörfaði út úr skotfæri og Svíar réðu vígvellinum.
Um klukkan 6 komu 3-4000 fótgönguliðar Pappenheims loks á vettvang, eftir að hafa að hafa þrammað allan daginn. Þótt alldimmt væri orðið vildu þeir reyna gagnsókn gegn Svíum, en Wallenstein taldi stöðuna vonlausa og skipaði hernum í staðinn að hörfa til Leipzig í skjóli hins óþreytta fótgönguliðs.
Strategískt og taktískt séð höfðu mótmælendur sigur í orrustunni við Lützen. Wallenstein hafði ætlað að hafa vetursetu í [[Saxlandi]], en neyddist til að hörfa til [[Bæheimur|Bæheims]]. Sigurinn varð Svíum þó dýrkeyptur, og misstu þeir mun fleiri menn en keisaraherinn, þótt öðru sé stundum haldið fram. Þeir misstu um 6000 menn fallna, særða og flúna, þegar þeir réðust á kaþólikka, sem höfðu víggirðingar og varnargrafir, en kaþólikkar misstu í heildina 3000-3500 menn.
== Eftirleikur ==
Mótmælendaherinn náði meginmarkmiði herferðar sinnar, sem var að bjarga Saxlandi undan árás keisaradæmisins. Dauði konungsins setti þó strik í reikninginn, en hann var leiðtogi herja mótmælenda, og þegar hann var ekki lengur til að sameina þýska mótmælendur að baki sér, fór stríðsrekstur þeirra úr jafnvægi. Hinir kaþólsku [[Habsborgarar]] náðu vopnum sínum aftur og unnu nýja sigra. Stríðið hélt áfram þangað til [[Vestfalski friðurinn]] var saminn [[1648]].
== Dagsetningin ==
Þegar orrustan fór fram hafði hið kaþólska Heilaga rómverska keisaradæmi tekið [[gregoríska tímatalið]] upp, en hinir lúthersku Svíar notuðu [[júlíanska tímatalið]] ennþá. Orrustan við Lützen var þannig [[16. nóvember]] fyrir kaþólikkum, en [[6. nóvember]] fyrir mótmælendum. Þótt Svíar hafi tekið gregoríska tímatalið upp á átjándu öld er samt ennþá hefð fyrir því þar í landi að minnast dauða Gústafs Adolfs konungs þann 6. nóvember.
==Heimildir==
*{{Cite book |last=Brzezinski |first=Richard |title=Lützen 1632: Climax of the Thirty Years War: The Clash of Empires |date=2001 |publisher=Osprey |isbn=978-1-85532-552-4}}
*{{cite thesis |last=Schürger |first=André |title=The archaeology of the Battle of Lützen: An examination of 17th century military material culture |publisher=University of Glasgow |url=http://theses.gla.ac.uk/6508 |year=2015 |oclc=936224650}}
*{{cite book |last=Porshev |first=Boris |language=ru |script-title=ru:Тридцатилетняя война и вступление в нее Швеции и Московского государства |trans-title=Þrjátíu ára stríðið og innganga Svíþjóðar og Moskvuríkisins |date=2014 |isbn=978-5-519-03225-4 |publisher=T8 }}
* {{cite book |last=Semchankov |first=Yan |language=ru |script-title=ru:Тридцалетняя война |trans-title=Þrjátíu ára stríðið |date=2009 |place=Moscow |publisher=Рейтар |isbn=978-5-8067-0047-7 |url=https://studfile.net/preview/16495994/page:14/ }}
*{{Cite book |last=Wedgwood |first=C.V. |title=The Thirty Years War |date=1938 |publisher=New York Review of Books |isbn=978-1-59017-146-2 |edition=2005}}
*{{Cite book |last=Wilson |first=Peter H. |title=Lützen: Great Battles Series |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |year=2018 |isbn=978-0-19-964254-0}}
==Neðanmálsgreinar==
<references group="lower-alpha"/>
==Tilvísanir==
<references/>
[[Flokkur:1632]]
[[Flokkur:Saga Svíþjóðar]]
[[Flokkur:Orrustur í þrjátíu ára stríðinu|Lützen]]
0kntj029vv4tuflhxhcos5nkdtfkumv
Two and a Half Men
0
57330
1959508
1904290
2026-04-11T01:27:21Z
TKSnaevarr
53243
/* Tilvísanir */
1959508
wikitext
text/x-wiki
{{Sjónvarpsþáttur
| nafn = Two and a Half Men
| mynd = [[Mynd:Two and a half men intertitle.svg|250px]]
| myndatexti = Logo Two and a half men þáttanna
| nafn2 =
| tegund = [[Grín]]
| handrit = [[Chuck Lorre]]<br />[[Lee Aronsohn]]
| leikstjórn =
| þróun = Warner Bros. Television
| sjónvarpsstöð = [[CBS]]<br />[[Stöð 2]]
| leikarar = [[Ashton Kutcher]]<br />[[Jon Cryer]]<br />[[Angus T. Jones]]<br />[[Conchata Ferrel]]<br />[[Marin Hinkle]]<br />[[Holland Taylor]]<br />[[Melanie Lynsky]]<br />[[Ryan Stiles]]<br />[[Matthew Settle]]
| raddsetning =
| yfirlestur =
| höfundur_stefs = Chuck Lorre
| upphafsstef = Trancenders
| lokastef =
| tónlist =
| land = {{USA}} [[Bandaríkin]]
| tungumál = [[Enska]]
| fjöldi_þáttaraða = 11
| fjöldi_þátta = 241
| list_episodes =
| framleiðslufyrirtæki =
| framleiðandi =
| aðstoðarframleiðandi =
| klipping =
| staðsetning = [[Malibu]], [[Kalifornía]], {{USA}}[[Bandaríkin]]
| myndataka =
| lengd = 22 mín.
| stöð = [[CBS]]
| myndframsetning = 1080i (16:9 [[HDTV]])
| hljóðsetning = Dolby 5.1
| fyrsti_þáttur = [[22. september]] [[2003]]
| frumsýning = [[22. september]] [[2003]]
| síðasti_þáttur = [[19. febrúar]] [[2015]]
| lokasýning = [[19. febrúar]] [[2015]]
| undanfari =
| framhald =
| tengt =
| vefsíða =
| imdb_kenni = 0369179
| tv_com_kenni = two-and-a-half-men/
}}
'''''Two and a Half Men''''' voru [[Bandaríkin|bandarískir]] gamanþættir sem voru frumsýndir á [[CBS]] stöðinni mánudaginn [[22. september]] [[2003]] klukkan hálf tíu. [[Charlie Sheen]], [[Ashton Kutcher]], [[Jon Cryer]] og [[Angus T. Jones]] fóru með aðalhlutverkin. [[13. mars]] [[2014]] var gerður samningur um 12. þáttaröðina.<ref>{{vefheimild|höfundur=Kondolojy, Amanda|titill=CBS Renews 'The Good Wife', 'The Millers', 'Two and a Half Men', 'Hawaii Five-0', 'Mom', 'Blue Bloods', 'Elementary' and 11 More|url=http://tvbythenumbers.zap2it.com/2014/03/13/cbs-renews-the-good-wife-the-millers-two-and-a-half-men-hawaii-five-0-and-13-more/244495/|ritverk=TV by the Numbers|mánuðurskoðað=8. apríl|árskoðað=2014}}</ref> Síðasti þátturinn fór í loftið [[19. febrúar]] [[2015]].
== Söguþráður ==
[[Mynd:Two and a Half Men cast and Chuck Lorre in September 2011.jpg|thumb|Aðalpersónur og handritshöfundar Two and a Half Men]]
Þátturinn er um steftónskáldið Charlie, bróður hans Alan sem og son hans Jake sem er tíu ára þegar þættirnir hefjast. Frjálslegum lifnaðarhætti Charlies er snúið á hvolf þegar mágkona hans hendir bróður hans út eitt kvöldið og vill skilja við hann. Þá fer Alan til bróður síns og biður hann um að fá að gista í nokkra daga á meðan hann greiðir úr hlutunum. Alan flytur inn til Charlie, jafnvel þó að Charlie sé algjörlega á móti því, og sonur Alans býr hjá þeim um helgar.
== Persónur ==
=== Aðalpersónur ===
* [[Charlie Sheen]] er '''''Charles Francis „Charlie“ Harper''''', er gjálífur piparsveinn sem semur auglýsingastef og barnalög. Hann gerir óspart grín að bróður sínum en þykir undir niðri mjög vænt um hann. Charlie er algjör andstæða hans að öllu leyti, enda kærulaus, heillandi og einstaklega heppinn. Charlie þykir mjög vænt um litla frænda sinn, Jake, og gefur honum oft ráð sem ekki hæfa aldri hans, og ná þeir oft vel saman.
* [[Jon Cryer]] er '''''Alan Jerome Harper''''', tví-fráskilinn [[hnykklæknir]] og bróðir Charlie og er andstæða bróður síns. Hann klúðrar oftast því sem hann gerir og er Charlie alltaf tilbúinn að gera grín að honum. Eftir að hafa misst húsið og konuna, Judith, flytur hann inn til Charlie. Hann er góður og kurteis en er veikur fyrir konum sem koma illa fram við hann. Það er líklega til komið vegna sambands hans við móður sína. Jon Cryer leikur bróðurinn sem er tveimur árum yngri en Charlie, en í alvörunni er hann nokkrum mánuðum eldri.
* [[Angus T. Jones]] sem '''''Jacob David „Jake“ Harper''''', lati sonur Alans og fyrrverandi konu hans, Judith. Hann eyðir mestum frítíma sínum í að spila tölvuleiki, borða, horfa á sjónvarpið, spila á gítar, sofa og leysa vind og ropa. Hann elskar föður sinn og frænda mikið en hann er oft önugur í garð þeirra. Það er misskilningur margra að Sheen, Cryer og Jones syngi í opnunaratriðinu; röddin sem Jones metjar eftir er t.d. rödd Elizabeth Daily.
* [[Conchata Ferrel]] sem kjaftfora þernan '''''Berta'''''. Þrátt fyrir að mannasiðir Bertu séu ekki upp á marga fiska, koma Alan og Charlie fram við hana af virðingu. Það er líka augljóst að heimilishaldið væri á hvolfi ef ekki kæmi til verka hennar. Hún á systur sem heitir Dana, sem Camryn Manheim leikur, en þeim kemur illa saman. Hún á líka þrjár dætur og nokkur barnabörn og kallar hún þær lauslátar og auðveldar og koma þær stundum með henni í vinnuna.
* [[Holland Taylor]] sem '''''Evelyn Harper''''', eigingjarna móðir Charlies og Alans og amma Jakes. Hún hefur frekar yfirborðslegan áhuga á sonum sínum og barnabarni og notfærir sér þá oft, en ber samt dálítilla tilfinninga til þeirra, þó grunnt sé á yfirborðsmennsku hennar. Þeir endurgjalda kulda hennar með því að tala lítið sem ekkert við hana og sýna henni takmarkaðan áhuga. Fjölskyldan talar oft um hana sem væri hún djöfulinn sjálfur og hefur Charlie hana undir „666“ í símanum sínum.
* [[Marin Hinkle]] sem '''''Judith Melnick''''', eigingjarna, geðvonda og fyrrverandi eiginkona Alans. Hún virðist fyrirlíta Alan og notar hvert tækifæri sem gefst til þess að niðurlægja hann. Hún var fyrsta konan sem Alan svaf hjá en hjónaband þeirra var alla tíð dautt. Hún segir sjálf að í eina skiptið sem að hún naut þess að hafa stundað kynlíf var þegar hún varð ólétt af Jake. Hún leynir því ekki að hún lifir frábæru lífi á meðlaginu sem Alan greiðir henni og gengur hún svo langt að fara í brjóstastækkun fyrir peningana. Hún giftist síðan dr. Herb Melnick ([[Ryan Stiles]]), barnalækni Jakes. Hjónaband þeirra færði Alan töluverða gleði vegna þess að þá gat hann hætt að borga með konu sinni. Í sjöttu þáttaröð hendir hún Herb út og eyðir nokkrum dögum með Alan áður en hún tekur Herb í sátt aftur. Seinna kemur svo fram að hún varð um sama leyti ólétt af stelpu. Alan óttast að hann sé faðirinn en hún segist ætla að drepa hann ef hann segir að þau hafi sofið saman og eftir að hún fæðir barnið í lokaþætti sjöttu þáttaraðar er faðernið enn óvitað.
=== Gestaleikarar ===
* Melanie Lynskey (aðalleikari í þáttaröðum 1 & 2; en er gestaleikari frá og með 3 þáttaröð) sem nágrannakonan Rose, ein af viðföngum skyndikynna Charlies sem verður hugfangin af honum en Harper fjölskyldan lítur á hana sem vin. Hún kemur alltaf óboðin inn á gafl hjá þeim og kemst inn í hús Charlies með því að klifra upp svalirnar og opna lásinn. Charlie hefur vaknað við það að fylgist með honum sofa. Í þáttaröð sex verður hún vinkona unnustu Charlies, Chelsea, og fer á stefnumót með Alan; og byrja þau saman og þróar Rose sömu tilfinningar til hans eins og Charlie. Það endar þó á fyrsta stefnumóti. Rose hefur sagt að hún sé með gráðu frá Princeton-háskóla og meistaragráðu í sálfræði frá Stanford-háskóla. Í gegnum allar þáttaraðirnar hefur Rose notað þekkingu sína á sálfræði í hinum ýmsu vandamálum. Fjölskylda hennar er í banka- og olíugeiranum sem útskýrir af hverju hún er mjög rík. [[Martin Sheen]], sem er raunverulegur faðir Charlies Sheen, lék gestahlutverk í þáttunum sem faðir Rose. Einnig á hún fimm frettur, sem heita allar eftir Charlie.
* Jennifer Bini Taylor sem '''''Chelsea''''', kærasta Charlies meirihlutann af sjöttu þáttaröð og í lok hennar er hún flutt inn til hans. Þrátt fyrir að Chelsea sé fyrrum viðfang skyndikynna Charlies virðist hún vera eina konan í lífi Charlies (að undanskildum Lisu og Miu) sem fá Charlie til að vilja leggja eitthvað á sig til þess að verða betri manneskja. Hún og Alan verða góðir vinir og hagnast Charlie á því, vegna þess að Alan fer með Chelsea á söfn og útlendar myndir og gerir aðra hluti með henni sem Charlie þolir ekki. Áður en Jennifer lék Chelsea lék hún þrjár aðrar persónur í þáttunum: sem Suzanne í fyrsta þættinum, sem Tina í „Last Chance to See Those Tattoos“ (þáttaröð 2) og sem Nina í „The Leather Gear is in the Guest Room“ (þáttaröð 5).
* [[Ryan Stiles]] sem barnalæknirinn '''''Dr. Herbert Gregory Melnick'''''.
== Tilvísanir ==
<references/>
{{stubbur|sjónvarp}}
[[Flokkur:Bandarískir gamanþættir]]
[[Flokkur:Sjónvarpsþættir frumsýndir 2003]]
hactoc8jkseaahh5j1apvb9zf6b450q
Brynjúlfur Jónsson
0
59428
1959499
1951435
2026-04-10T23:30:49Z
Usutto
107102
/* Tenglar */
1959499
wikitext
text/x-wiki
'''Brynjúlfur Jónsson''' ('''Brynjúlfur frá Minna-Núpi''') ([[26. september]] [[1838]] – [[16. maí]] [[1914]]) var sjálfmenntaður íslenskur alþýðumaður sem lagði stund á [[fornleifafræði]], [[heimspeki]], [[kveðskap]], [[þjóðsagnasöfnun]] og ritstörf. Hans mestu afrek voru á sviði fornleifafræðinnar en hann ferðaðist um landið, rannsakaði fornminjar og skrifaði skýrslur í Árbók hins íslenska fornleifafélags. Hann er einnig þekktur fyrir að hafa skrifað [[sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum]] sem stundum er talin vera yngsta [[Íslendingasögur|Íslendingasagan]]<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=Sæmundur, Selfossi|bls=Kápa}}</ref> .
== Æviskeið ==
Brynjúlfur var frá [[Minni-Núpur|Minna-Núpi]] í [[Gnúpverjahreppur|Gnúpverjahreppi]], [[Árnessýsla|Árnessýslu]], sonur hjónanna Jóns Brynjúlfssonar og Margrétar Jónsdóttur. Hann var elstur af sjö systkinum og ólst upp í fátækt. Brynjúlfur naut engrar skólagöngu fyrir utan að þegar hann var 17 ára var hann í hálfan mánuð hjá presti til að læra grunn í dönsku, reikningi og skrift<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=2}}</ref>. Sama ár fór hann á vetrar[[vertíð]] og var við útróðra á vetrum til þrítugs þrátt fyrir bága heilsu. Á vorin reri hann í Reykjavík og komst þar í kynni við ýmsa menntamenn sem útveguðu honum bækur, svo að hann gat lært dönsku og lesið sér til um málfræði, náttúrusögu, landafræði og margt annað sem hann hafði áhuga á.
Brynjúlfur hafði alla tíð verið heilsulítill en um þrítugt veiktist illa með tímanum þurfti hann að hætta allri erfiðisvinnu. Sjálfur kenndi hann um falli af hestbaki. Veikindin sjálf sá hann sem lán í óláni; þar sem hann mátti ekki stunda erfiðisvinnu fékk hann meiri tíma til að mennta sig eins og hann sagði sjálfur í ævisögu sinni:
„Þá er veikindi mín voru að byrja og lengi síðan, áleit ég þau hina mestu ógæfu; en svo hefir guðleg forsjón hagað til, að þau urðu upphaf minna betri daga.“<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Æfisaga mín í tímaritinu Skírni|ár=1914|bls=408}}</ref>
Þegar Brynjúlfi batnaði hóf hann að kenna börnum á veturna til þess að sjá fyrir sér og fékk síðar launað starf hjá Fornleifafélaginu, en [[Sigurður Guðmundsson (málari)|Sigurður Guðmundsson]] málari hafði vakið áhuga hans á fornleifum. Um leið hélt hann stöðugt áfram að lesa sér til og fræðast og tókst að verða vel læs á sænsku, þýsku og ensku auk dönskunnar.
Brynjólfur kvæntist ekki en eignaðist einn son, Dag Brynjúlfsson hreppstjóra í Gaulverjabæ.
== Fornleifarannsóknir ==
Árið 1893 gerðist Brynjúlfur skráningarmaður fyrir Hið íslenzka fornleifafélag og birtust greinar og athugasemdir eftir hann í [[Árbók hins íslenzka fornleifafélags]] allt til ársins 1911<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur að "Saga hugsunar minnar um sjálfann mig og tilveruna" eftir Brynjúlf Jónsson|ár=1997|útgefandi=Hið íslenska bókmenntafélag|bls=xiii}}</ref>. Þrátt fyrir heilsuleysi reið Brynjúlfur um landið í 16 sumur fyrir Fornleifafélagið og [[Þjóðminjasafn Íslands|Forngripasafnið]]. Á ferðum sínum skráði hann lýsingar sögustaða og fornleifa og safnaði gripum fyrir Forngripsafnið<ref>{{bókaheimild|höfundur=Matthías Þórðarson|titill=Um fornfræðistörf Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=15-16}}</ref> .
=== Þjórsárdalur ===
Brynjúlfur skrifaði í þremur ritgerðum lýsingu á Þjórsárdal ásamt uppdráttum af nokkrum bæjarústum. Einungis tvær af þessum ritgerðum hafa varðveist en sú síðasta var skrifuð 1880 og kom út í Árbók fornleifafélagsins 1885<ref>{{bókaheimild|höfundur=Sveinbjörn Rafnsson|titill=Sámsstaðir í Þjórsárdal í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1976|ár=1977|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=43-47}}</ref> .
== Önnur verk ==
Brynjúlfur safnaði þjóðsögum í Árnessýslu sem meðal annars birtust í þjóðsagnasafni Jóns Árnasonar. Einnig skráði hann ''Söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum'' sem er héraðssaga Árnesinga á 19. öld og stundum talin yngsta Íslendingasagan<ref>{{bókaheimild|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=sæmundur, selfossi|bls=Aftan á kápu 5.útgáfu}}</ref> .
Brynjúlfur var líka heimspekilega þenkjandi og gaf út ritið ''Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna'' 1912, tveimur árum áður en hann lést, en hann hafði lengi verið að vinna að þessu riti þar sem hann tekst á við hugmyndir sínar um heimspeki og trú<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur í Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna|ár=1997|útgefandi=Hið íslenzka bókmenntafélag|bls=xiv}}</ref>.
Brynjúlfur lagði einnig stund á kveðskap og orti hann heimspekiljóð, söguljóð og tækifæriskvæði.
== Ævilok ==
Síðustu ár ævi sinnar bjó Brynjúlfur á Eyrarbakka en hann fékk lungnabólgu vorið 1914 og lést 16. maí sama ár<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=8}}</ref>.
== Tenglar ==
<references />
* [https://timarit.is/page/3309880#page/n29/mode/2up ''Heimspekingurinn Brynjúlfur frá Minna Núpi''; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1992]{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}
[[Flokkur:Íslenskir heimspekingar]]
[[Flokkur:Íslenskir rithöfundar]]
{{fd|1838|1914}}
1ej8ztw58qzg37dcnr6awllheogyppp
1959500
1959499
2026-04-10T23:31:18Z
Usutto
107102
/* Tenglar */
1959500
wikitext
text/x-wiki
'''Brynjúlfur Jónsson''' ('''Brynjúlfur frá Minna-Núpi''') ([[26. september]] [[1838]] – [[16. maí]] [[1914]]) var sjálfmenntaður íslenskur alþýðumaður sem lagði stund á [[fornleifafræði]], [[heimspeki]], [[kveðskap]], [[þjóðsagnasöfnun]] og ritstörf. Hans mestu afrek voru á sviði fornleifafræðinnar en hann ferðaðist um landið, rannsakaði fornminjar og skrifaði skýrslur í Árbók hins íslenska fornleifafélags. Hann er einnig þekktur fyrir að hafa skrifað [[sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum]] sem stundum er talin vera yngsta [[Íslendingasögur|Íslendingasagan]]<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=Sæmundur, Selfossi|bls=Kápa}}</ref> .
== Æviskeið ==
Brynjúlfur var frá [[Minni-Núpur|Minna-Núpi]] í [[Gnúpverjahreppur|Gnúpverjahreppi]], [[Árnessýsla|Árnessýslu]], sonur hjónanna Jóns Brynjúlfssonar og Margrétar Jónsdóttur. Hann var elstur af sjö systkinum og ólst upp í fátækt. Brynjúlfur naut engrar skólagöngu fyrir utan að þegar hann var 17 ára var hann í hálfan mánuð hjá presti til að læra grunn í dönsku, reikningi og skrift<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=2}}</ref>. Sama ár fór hann á vetrar[[vertíð]] og var við útróðra á vetrum til þrítugs þrátt fyrir bága heilsu. Á vorin reri hann í Reykjavík og komst þar í kynni við ýmsa menntamenn sem útveguðu honum bækur, svo að hann gat lært dönsku og lesið sér til um málfræði, náttúrusögu, landafræði og margt annað sem hann hafði áhuga á.
Brynjúlfur hafði alla tíð verið heilsulítill en um þrítugt veiktist illa með tímanum þurfti hann að hætta allri erfiðisvinnu. Sjálfur kenndi hann um falli af hestbaki. Veikindin sjálf sá hann sem lán í óláni; þar sem hann mátti ekki stunda erfiðisvinnu fékk hann meiri tíma til að mennta sig eins og hann sagði sjálfur í ævisögu sinni:
„Þá er veikindi mín voru að byrja og lengi síðan, áleit ég þau hina mestu ógæfu; en svo hefir guðleg forsjón hagað til, að þau urðu upphaf minna betri daga.“<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Æfisaga mín í tímaritinu Skírni|ár=1914|bls=408}}</ref>
Þegar Brynjúlfi batnaði hóf hann að kenna börnum á veturna til þess að sjá fyrir sér og fékk síðar launað starf hjá Fornleifafélaginu, en [[Sigurður Guðmundsson (málari)|Sigurður Guðmundsson]] málari hafði vakið áhuga hans á fornleifum. Um leið hélt hann stöðugt áfram að lesa sér til og fræðast og tókst að verða vel læs á sænsku, þýsku og ensku auk dönskunnar.
Brynjólfur kvæntist ekki en eignaðist einn son, Dag Brynjúlfsson hreppstjóra í Gaulverjabæ.
== Fornleifarannsóknir ==
Árið 1893 gerðist Brynjúlfur skráningarmaður fyrir Hið íslenzka fornleifafélag og birtust greinar og athugasemdir eftir hann í [[Árbók hins íslenzka fornleifafélags]] allt til ársins 1911<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur að "Saga hugsunar minnar um sjálfann mig og tilveruna" eftir Brynjúlf Jónsson|ár=1997|útgefandi=Hið íslenska bókmenntafélag|bls=xiii}}</ref>. Þrátt fyrir heilsuleysi reið Brynjúlfur um landið í 16 sumur fyrir Fornleifafélagið og [[Þjóðminjasafn Íslands|Forngripasafnið]]. Á ferðum sínum skráði hann lýsingar sögustaða og fornleifa og safnaði gripum fyrir Forngripsafnið<ref>{{bókaheimild|höfundur=Matthías Þórðarson|titill=Um fornfræðistörf Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=15-16}}</ref> .
=== Þjórsárdalur ===
Brynjúlfur skrifaði í þremur ritgerðum lýsingu á Þjórsárdal ásamt uppdráttum af nokkrum bæjarústum. Einungis tvær af þessum ritgerðum hafa varðveist en sú síðasta var skrifuð 1880 og kom út í Árbók fornleifafélagsins 1885<ref>{{bókaheimild|höfundur=Sveinbjörn Rafnsson|titill=Sámsstaðir í Þjórsárdal í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1976|ár=1977|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=43-47}}</ref> .
== Önnur verk ==
Brynjúlfur safnaði þjóðsögum í Árnessýslu sem meðal annars birtust í þjóðsagnasafni Jóns Árnasonar. Einnig skráði hann ''Söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum'' sem er héraðssaga Árnesinga á 19. öld og stundum talin yngsta Íslendingasagan<ref>{{bókaheimild|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=sæmundur, selfossi|bls=Aftan á kápu 5.útgáfu}}</ref> .
Brynjúlfur var líka heimspekilega þenkjandi og gaf út ritið ''Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna'' 1912, tveimur árum áður en hann lést, en hann hafði lengi verið að vinna að þessu riti þar sem hann tekst á við hugmyndir sínar um heimspeki og trú<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur í Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna|ár=1997|útgefandi=Hið íslenzka bókmenntafélag|bls=xiv}}</ref>.
Brynjúlfur lagði einnig stund á kveðskap og orti hann heimspekiljóð, söguljóð og tækifæriskvæði.
== Ævilok ==
Síðustu ár ævi sinnar bjó Brynjúlfur á Eyrarbakka en hann fékk lungnabólgu vorið 1914 og lést 16. maí sama ár<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=8}}</ref>.
== Tenglar ==
<references />
* [https://timarit.is/page/3309880#page/n29/mode/2up ''Heimspekingurinn Brynjúlfur frá Minna Núpi''; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1992]
[[Flokkur:Íslenskir heimspekingar]]
[[Flokkur:Íslenskir rithöfundar]]
{{fd|1838|1914}}
8k309ti7w6dg2elj3z0dqax5n0jbcff
1959501
1959500
2026-04-10T23:32:25Z
Usutto
107102
/* Tenglar */
1959501
wikitext
text/x-wiki
'''Brynjúlfur Jónsson''' ('''Brynjúlfur frá Minna-Núpi''') ([[26. september]] [[1838]] – [[16. maí]] [[1914]]) var sjálfmenntaður íslenskur alþýðumaður sem lagði stund á [[fornleifafræði]], [[heimspeki]], [[kveðskap]], [[þjóðsagnasöfnun]] og ritstörf. Hans mestu afrek voru á sviði fornleifafræðinnar en hann ferðaðist um landið, rannsakaði fornminjar og skrifaði skýrslur í Árbók hins íslenska fornleifafélags. Hann er einnig þekktur fyrir að hafa skrifað [[sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum]] sem stundum er talin vera yngsta [[Íslendingasögur|Íslendingasagan]]<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=Sæmundur, Selfossi|bls=Kápa}}</ref> .
== Æviskeið ==
Brynjúlfur var frá [[Minni-Núpur|Minna-Núpi]] í [[Gnúpverjahreppur|Gnúpverjahreppi]], [[Árnessýsla|Árnessýslu]], sonur hjónanna Jóns Brynjúlfssonar og Margrétar Jónsdóttur. Hann var elstur af sjö systkinum og ólst upp í fátækt. Brynjúlfur naut engrar skólagöngu fyrir utan að þegar hann var 17 ára var hann í hálfan mánuð hjá presti til að læra grunn í dönsku, reikningi og skrift<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=2}}</ref>. Sama ár fór hann á vetrar[[vertíð]] og var við útróðra á vetrum til þrítugs þrátt fyrir bága heilsu. Á vorin reri hann í Reykjavík og komst þar í kynni við ýmsa menntamenn sem útveguðu honum bækur, svo að hann gat lært dönsku og lesið sér til um málfræði, náttúrusögu, landafræði og margt annað sem hann hafði áhuga á.
Brynjúlfur hafði alla tíð verið heilsulítill en um þrítugt veiktist illa með tímanum þurfti hann að hætta allri erfiðisvinnu. Sjálfur kenndi hann um falli af hestbaki. Veikindin sjálf sá hann sem lán í óláni; þar sem hann mátti ekki stunda erfiðisvinnu fékk hann meiri tíma til að mennta sig eins og hann sagði sjálfur í ævisögu sinni:
„Þá er veikindi mín voru að byrja og lengi síðan, áleit ég þau hina mestu ógæfu; en svo hefir guðleg forsjón hagað til, að þau urðu upphaf minna betri daga.“<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Æfisaga mín í tímaritinu Skírni|ár=1914|bls=408}}</ref>
Þegar Brynjúlfi batnaði hóf hann að kenna börnum á veturna til þess að sjá fyrir sér og fékk síðar launað starf hjá Fornleifafélaginu, en [[Sigurður Guðmundsson (málari)|Sigurður Guðmundsson]] málari hafði vakið áhuga hans á fornleifum. Um leið hélt hann stöðugt áfram að lesa sér til og fræðast og tókst að verða vel læs á sænsku, þýsku og ensku auk dönskunnar.
Brynjólfur kvæntist ekki en eignaðist einn son, Dag Brynjúlfsson hreppstjóra í Gaulverjabæ.
== Fornleifarannsóknir ==
Árið 1893 gerðist Brynjúlfur skráningarmaður fyrir Hið íslenzka fornleifafélag og birtust greinar og athugasemdir eftir hann í [[Árbók hins íslenzka fornleifafélags]] allt til ársins 1911<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur að "Saga hugsunar minnar um sjálfann mig og tilveruna" eftir Brynjúlf Jónsson|ár=1997|útgefandi=Hið íslenska bókmenntafélag|bls=xiii}}</ref>. Þrátt fyrir heilsuleysi reið Brynjúlfur um landið í 16 sumur fyrir Fornleifafélagið og [[Þjóðminjasafn Íslands|Forngripasafnið]]. Á ferðum sínum skráði hann lýsingar sögustaða og fornleifa og safnaði gripum fyrir Forngripsafnið<ref>{{bókaheimild|höfundur=Matthías Þórðarson|titill=Um fornfræðistörf Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=15-16}}</ref> .
=== Þjórsárdalur ===
Brynjúlfur skrifaði í þremur ritgerðum lýsingu á Þjórsárdal ásamt uppdráttum af nokkrum bæjarústum. Einungis tvær af þessum ritgerðum hafa varðveist en sú síðasta var skrifuð 1880 og kom út í Árbók fornleifafélagsins 1885<ref>{{bókaheimild|höfundur=Sveinbjörn Rafnsson|titill=Sámsstaðir í Þjórsárdal í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1976|ár=1977|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=43-47}}</ref> .
== Önnur verk ==
Brynjúlfur safnaði þjóðsögum í Árnessýslu sem meðal annars birtust í þjóðsagnasafni Jóns Árnasonar. Einnig skráði hann ''Söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum'' sem er héraðssaga Árnesinga á 19. öld og stundum talin yngsta Íslendingasagan<ref>{{bókaheimild|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=sæmundur, selfossi|bls=Aftan á kápu 5.útgáfu}}</ref> .
Brynjúlfur var líka heimspekilega þenkjandi og gaf út ritið ''Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna'' 1912, tveimur árum áður en hann lést, en hann hafði lengi verið að vinna að þessu riti þar sem hann tekst á við hugmyndir sínar um heimspeki og trú<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur í Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna|ár=1997|útgefandi=Hið íslenzka bókmenntafélag|bls=xiv}}</ref>.
Brynjúlfur lagði einnig stund á kveðskap og orti hann heimspekiljóð, söguljóð og tækifæriskvæði.
== Ævilok ==
Síðustu ár ævi sinnar bjó Brynjúlfur á Eyrarbakka en hann fékk lungnabólgu vorið 1914 og lést 16. maí sama ár<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=8}}</ref>.
== Tenglar ==
== tilvísanir ==
<references />
* [https://timarit.is/page/3309880#page/n29/mode/2up ''Heimspekingurinn Brynjúlfur frá Minna Núpi''; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1992]
[[Flokkur:Íslenskir heimspekingar]]
[[Flokkur:Íslenskir rithöfundar]]
{{fd|1838|1914}}
klpqj7vfs9mgkx1vvtyomkjafl137wf
1959502
1959501
2026-04-10T23:32:38Z
Usutto
107102
/* tilvísanir */
1959502
wikitext
text/x-wiki
'''Brynjúlfur Jónsson''' ('''Brynjúlfur frá Minna-Núpi''') ([[26. september]] [[1838]] – [[16. maí]] [[1914]]) var sjálfmenntaður íslenskur alþýðumaður sem lagði stund á [[fornleifafræði]], [[heimspeki]], [[kveðskap]], [[þjóðsagnasöfnun]] og ritstörf. Hans mestu afrek voru á sviði fornleifafræðinnar en hann ferðaðist um landið, rannsakaði fornminjar og skrifaði skýrslur í Árbók hins íslenska fornleifafélags. Hann er einnig þekktur fyrir að hafa skrifað [[sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum]] sem stundum er talin vera yngsta [[Íslendingasögur|Íslendingasagan]]<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=Sæmundur, Selfossi|bls=Kápa}}</ref> .
== Æviskeið ==
Brynjúlfur var frá [[Minni-Núpur|Minna-Núpi]] í [[Gnúpverjahreppur|Gnúpverjahreppi]], [[Árnessýsla|Árnessýslu]], sonur hjónanna Jóns Brynjúlfssonar og Margrétar Jónsdóttur. Hann var elstur af sjö systkinum og ólst upp í fátækt. Brynjúlfur naut engrar skólagöngu fyrir utan að þegar hann var 17 ára var hann í hálfan mánuð hjá presti til að læra grunn í dönsku, reikningi og skrift<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=2}}</ref>. Sama ár fór hann á vetrar[[vertíð]] og var við útróðra á vetrum til þrítugs þrátt fyrir bága heilsu. Á vorin reri hann í Reykjavík og komst þar í kynni við ýmsa menntamenn sem útveguðu honum bækur, svo að hann gat lært dönsku og lesið sér til um málfræði, náttúrusögu, landafræði og margt annað sem hann hafði áhuga á.
Brynjúlfur hafði alla tíð verið heilsulítill en um þrítugt veiktist illa með tímanum þurfti hann að hætta allri erfiðisvinnu. Sjálfur kenndi hann um falli af hestbaki. Veikindin sjálf sá hann sem lán í óláni; þar sem hann mátti ekki stunda erfiðisvinnu fékk hann meiri tíma til að mennta sig eins og hann sagði sjálfur í ævisögu sinni:
„Þá er veikindi mín voru að byrja og lengi síðan, áleit ég þau hina mestu ógæfu; en svo hefir guðleg forsjón hagað til, að þau urðu upphaf minna betri daga.“<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Æfisaga mín í tímaritinu Skírni|ár=1914|bls=408}}</ref>
Þegar Brynjúlfi batnaði hóf hann að kenna börnum á veturna til þess að sjá fyrir sér og fékk síðar launað starf hjá Fornleifafélaginu, en [[Sigurður Guðmundsson (málari)|Sigurður Guðmundsson]] málari hafði vakið áhuga hans á fornleifum. Um leið hélt hann stöðugt áfram að lesa sér til og fræðast og tókst að verða vel læs á sænsku, þýsku og ensku auk dönskunnar.
Brynjólfur kvæntist ekki en eignaðist einn son, Dag Brynjúlfsson hreppstjóra í Gaulverjabæ.
== Fornleifarannsóknir ==
Árið 1893 gerðist Brynjúlfur skráningarmaður fyrir Hið íslenzka fornleifafélag og birtust greinar og athugasemdir eftir hann í [[Árbók hins íslenzka fornleifafélags]] allt til ársins 1911<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur að "Saga hugsunar minnar um sjálfann mig og tilveruna" eftir Brynjúlf Jónsson|ár=1997|útgefandi=Hið íslenska bókmenntafélag|bls=xiii}}</ref>. Þrátt fyrir heilsuleysi reið Brynjúlfur um landið í 16 sumur fyrir Fornleifafélagið og [[Þjóðminjasafn Íslands|Forngripasafnið]]. Á ferðum sínum skráði hann lýsingar sögustaða og fornleifa og safnaði gripum fyrir Forngripsafnið<ref>{{bókaheimild|höfundur=Matthías Þórðarson|titill=Um fornfræðistörf Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=15-16}}</ref> .
=== Þjórsárdalur ===
Brynjúlfur skrifaði í þremur ritgerðum lýsingu á Þjórsárdal ásamt uppdráttum af nokkrum bæjarústum. Einungis tvær af þessum ritgerðum hafa varðveist en sú síðasta var skrifuð 1880 og kom út í Árbók fornleifafélagsins 1885<ref>{{bókaheimild|höfundur=Sveinbjörn Rafnsson|titill=Sámsstaðir í Þjórsárdal í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1976|ár=1977|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=43-47}}</ref> .
== Önnur verk ==
Brynjúlfur safnaði þjóðsögum í Árnessýslu sem meðal annars birtust í þjóðsagnasafni Jóns Árnasonar. Einnig skráði hann ''Söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum'' sem er héraðssaga Árnesinga á 19. öld og stundum talin yngsta Íslendingasagan<ref>{{bókaheimild|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=sæmundur, selfossi|bls=Aftan á kápu 5.útgáfu}}</ref> .
Brynjúlfur var líka heimspekilega þenkjandi og gaf út ritið ''Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna'' 1912, tveimur árum áður en hann lést, en hann hafði lengi verið að vinna að þessu riti þar sem hann tekst á við hugmyndir sínar um heimspeki og trú<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur í Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna|ár=1997|útgefandi=Hið íslenzka bókmenntafélag|bls=xiv}}</ref>.
Brynjúlfur lagði einnig stund á kveðskap og orti hann heimspekiljóð, söguljóð og tækifæriskvæði.
== Ævilok ==
Síðustu ár ævi sinnar bjó Brynjúlfur á Eyrarbakka en hann fékk lungnabólgu vorið 1914 og lést 16. maí sama ár<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=8}}</ref>.
== Tenglar ==
== tilvísanir ==
<references />
[[Flokkur:Íslenskir heimspekingar]]
[[Flokkur:Íslenskir rithöfundar]]
{{fd|1838|1914}}
7ezq7nq04e7e5ik96ibcq3zgjiywtw1
1959503
1959502
2026-04-10T23:32:50Z
Usutto
107102
/* Tenglar */
1959503
wikitext
text/x-wiki
'''Brynjúlfur Jónsson''' ('''Brynjúlfur frá Minna-Núpi''') ([[26. september]] [[1838]] – [[16. maí]] [[1914]]) var sjálfmenntaður íslenskur alþýðumaður sem lagði stund á [[fornleifafræði]], [[heimspeki]], [[kveðskap]], [[þjóðsagnasöfnun]] og ritstörf. Hans mestu afrek voru á sviði fornleifafræðinnar en hann ferðaðist um landið, rannsakaði fornminjar og skrifaði skýrslur í Árbók hins íslenska fornleifafélags. Hann er einnig þekktur fyrir að hafa skrifað [[sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum]] sem stundum er talin vera yngsta [[Íslendingasögur|Íslendingasagan]]<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=Sæmundur, Selfossi|bls=Kápa}}</ref> .
== Æviskeið ==
Brynjúlfur var frá [[Minni-Núpur|Minna-Núpi]] í [[Gnúpverjahreppur|Gnúpverjahreppi]], [[Árnessýsla|Árnessýslu]], sonur hjónanna Jóns Brynjúlfssonar og Margrétar Jónsdóttur. Hann var elstur af sjö systkinum og ólst upp í fátækt. Brynjúlfur naut engrar skólagöngu fyrir utan að þegar hann var 17 ára var hann í hálfan mánuð hjá presti til að læra grunn í dönsku, reikningi og skrift<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=2}}</ref>. Sama ár fór hann á vetrar[[vertíð]] og var við útróðra á vetrum til þrítugs þrátt fyrir bága heilsu. Á vorin reri hann í Reykjavík og komst þar í kynni við ýmsa menntamenn sem útveguðu honum bækur, svo að hann gat lært dönsku og lesið sér til um málfræði, náttúrusögu, landafræði og margt annað sem hann hafði áhuga á.
Brynjúlfur hafði alla tíð verið heilsulítill en um þrítugt veiktist illa með tímanum þurfti hann að hætta allri erfiðisvinnu. Sjálfur kenndi hann um falli af hestbaki. Veikindin sjálf sá hann sem lán í óláni; þar sem hann mátti ekki stunda erfiðisvinnu fékk hann meiri tíma til að mennta sig eins og hann sagði sjálfur í ævisögu sinni:
„Þá er veikindi mín voru að byrja og lengi síðan, áleit ég þau hina mestu ógæfu; en svo hefir guðleg forsjón hagað til, að þau urðu upphaf minna betri daga.“<ref>{{bókaheimild|höfundur=Brynjúlfur Jónsson|titill=Æfisaga mín í tímaritinu Skírni|ár=1914|bls=408}}</ref>
Þegar Brynjúlfi batnaði hóf hann að kenna börnum á veturna til þess að sjá fyrir sér og fékk síðar launað starf hjá Fornleifafélaginu, en [[Sigurður Guðmundsson (málari)|Sigurður Guðmundsson]] málari hafði vakið áhuga hans á fornleifum. Um leið hélt hann stöðugt áfram að lesa sér til og fræðast og tókst að verða vel læs á sænsku, þýsku og ensku auk dönskunnar.
Brynjólfur kvæntist ekki en eignaðist einn son, Dag Brynjúlfsson hreppstjóra í Gaulverjabæ.
== Fornleifarannsóknir ==
Árið 1893 gerðist Brynjúlfur skráningarmaður fyrir Hið íslenzka fornleifafélag og birtust greinar og athugasemdir eftir hann í [[Árbók hins íslenzka fornleifafélags]] allt til ársins 1911<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur að "Saga hugsunar minnar um sjálfann mig og tilveruna" eftir Brynjúlf Jónsson|ár=1997|útgefandi=Hið íslenska bókmenntafélag|bls=xiii}}</ref>. Þrátt fyrir heilsuleysi reið Brynjúlfur um landið í 16 sumur fyrir Fornleifafélagið og [[Þjóðminjasafn Íslands|Forngripasafnið]]. Á ferðum sínum skráði hann lýsingar sögustaða og fornleifa og safnaði gripum fyrir Forngripsafnið<ref>{{bókaheimild|höfundur=Matthías Þórðarson|titill=Um fornfræðistörf Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=15-16}}</ref> .
=== Þjórsárdalur ===
Brynjúlfur skrifaði í þremur ritgerðum lýsingu á Þjórsárdal ásamt uppdráttum af nokkrum bæjarústum. Einungis tvær af þessum ritgerðum hafa varðveist en sú síðasta var skrifuð 1880 og kom út í Árbók fornleifafélagsins 1885<ref>{{bókaheimild|höfundur=Sveinbjörn Rafnsson|titill=Sámsstaðir í Þjórsárdal í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1976|ár=1977|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=43-47}}</ref> .
== Önnur verk ==
Brynjúlfur safnaði þjóðsögum í Árnessýslu sem meðal annars birtust í þjóðsagnasafni Jóns Árnasonar. Einnig skráði hann ''Söguna af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum'' sem er héraðssaga Árnesinga á 19. öld og stundum talin yngsta Íslendingasagan<ref>{{bókaheimild|titill=Sagan af Þuríði formanni og Kambsránsmönnum|ár=2010|útgefandi=sæmundur, selfossi|bls=Aftan á kápu 5.útgáfu}}</ref> .
Brynjúlfur var líka heimspekilega þenkjandi og gaf út ritið ''Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna'' 1912, tveimur árum áður en hann lést, en hann hafði lengi verið að vinna að þessu riti þar sem hann tekst á við hugmyndir sínar um heimspeki og trú<ref>{{bókaheimild|höfundur=Haraldur Ingólfsson|titill=Inngangur í Saga hugsunar minnar um sjálfan mig og tilveruna|ár=1997|útgefandi=Hið íslenzka bókmenntafélag|bls=xiv}}</ref>.
Brynjúlfur lagði einnig stund á kveðskap og orti hann heimspekiljóð, söguljóð og tækifæriskvæði.
== Ævilok ==
Síðustu ár ævi sinnar bjó Brynjúlfur á Eyrarbakka en hann fékk lungnabólgu vorið 1914 og lést 16. maí sama ár<ref>{{bókaheimild|höfundur=Valdimar Briem|titill=Æfisaga Brynjúlfs Jónssonar frá Minna-Núpi í Árbók hins íslenska fornleifafélags 1915|ár=1916|útgefandi=Ísafoldarprentsmiðja|bls=8}}</ref>.
== Tenglar ==
* [https://timarit.is/page/3309880#page/n29/mode/2up ''Heimspekingurinn Brynjúlfur frá Minna Núpi''; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1992]
== tilvísanir ==
<references />
[[Flokkur:Íslenskir heimspekingar]]
[[Flokkur:Íslenskir rithöfundar]]
{{fd|1838|1914}}
8hnylwjbtjba699n65alatvolgweudm
One Tree Hill
0
65915
1959513
1914210
2026-04-11T01:29:30Z
TKSnaevarr
53243
1959513
wikitext
text/x-wiki
{{skáletrað}}
{{Sjónvarpsþáttur
|nafn = One Tree Hill
| mynd = One-tree-hill logo.jpg
|myndatexti =
|tegund = Unglingadrama
|skapari = Mark Schwahn
|sjónvarpsstöð =
|kynnir =
|leikarar = [[Chad Michael Murray]]<br>[[James Lafferty]]<br>[[Hilarie Burton]]<br />[[Paul Johansson]]<br />[[Bethany Joy Lenz]]<br />[[Sophia Bush]]<br />[[Barry Corbin]]<br />[[Craig Sheffer]]<br />[[Moira Kelly]]<br />[[Barbara Alyn Woods]]<br />[[Lee Norris]]<br />[[Antwon Tanner]]<br />[[Danneel Harris]]<br />[[Jackson Brundage]]<br />[[Lisa Goldstein]]<br />[[Austin Nichols]]<br />[[Robert Buckley]]<br />[[Shantel VanSanten]]<br />[[Jana Kramer]]<br />[[Stephen Colletti]]<br />[[Tyler Hilton]]
|tungumál = [[Enska]]
|land = [[Bandaríkin]]
|fjöldi_þáttaraða = 9
|fjöldi_þátta = 187
|upphafsstef = "I Don't Want to Be" flutjandi [[Gavin DeGraw]]
|lokastef =
|tónlist = John E. Nordstrom<br />Mark Morgan<br />Mark Snow<br />Grace Potter<br />Matthew Caws
|framleiðslufyrirtæki =
|framleiðandi = Maureen Milligan<br />David Blake Hartley<br />Kelly R. Tenney<br />Les Butler<br />David Strauss<br />Mike Herro<br />Karin Gist<br />Adele Linn<br />R. Lee Fleming Jr.<br />Lynn Raynor<br />John A. Norris<br />Roger Grant
|aðstoðarframleiðandi =
|klipping =
|staðsetning = Wilmington, [[North Carolina]]
|lengd = 42 mínútur
|stöð = [[The WB]] (2003-2006)<br />[[The CW]] (2006-2012)
|myndframsetning = 480i (SDTV)<br>1080i (HDTV)
|hljóðsetning = [[Dolby Digital]]
|fyrsti_þáttur = [[23. september]] [[2003]]
|síðasti_þáttur = [[4. apríl]] [[2012]]
|frumsýning = [[23. september]] [[2003]]
|lokasýning = [[4. apríl]] [[2012]]
|undanfari =
|framhald =
|tengt = Dawson's Creek (1998-2003)
|vefsíða =
|imdb_kenni = 0368530
|tv_com_kenni = one-tree-hill
}}
'''''One Tree Hill''''' er [[Bandaríkin|bandarískur]] [[sjónvarpsþáttur]] búinn til af [[Mark Schwahn]]. Hann var frumsýndur [[23. september]] [[2003]] á stöðinni [[The WB Television Network]] en eftir þriðju þáttaröð var hann sýndur á [[CW Television Network]]. Þátturinn á sér stað í bænum Tree Hill í [[North Carolina]] og þar er fylgst með lífi hálfbræðranna Lucas Scott ([[Chad Michael Murray]]) og Nathan Scott ([[James Lafferty]]). Þeir hafa báðir mikinn áhuga á [[körfubolti|körfubolta]] og er mikið drama á þeim.
Tökur á þættinum voru aðallega í [[Wilmington (North Carolina)|Wilmington]] í [[North Carolina]]. Í fyrstu fjórum þáttaröðunum er fylgst með pérsónum í framhaldsskólanum Tree Hill High, en í lok fjórðu þáttaraðar hafa þær útskrifast úr framhaldsskóla og fara sínar eigin leiðir í lífinu. Hins vegar í fimmtu þáttaröð er farið fjögur ár fram í tímann og er fylgst þá með lífi þeirra eftir háskóla. Þátturinn naut mikilla vinsælda en var hann sýndur á [[SkjárEinn|SkjáEinum]] á [[Ísland]]i.
Í fyrstu fjórum þáttaröðunum var lagið „[[I Don't Want to Be]]“ með [[Gavin DeGraw]]. Frá áttundu þáttaröð var lagið notað aftur sem upphafstef en það var ekki sungið með Gavin DeGraw, heldur mismunandi tónlistarmönnum í hverri viku. Alls voru níu þáttaraðir gerðar en þeirri síðustu lauk [[4. apríl]] [[2012]].
== Söguþráður ==
''One Tree Hill'' fjallar aðallega um samband bræðranna Lucas og Nathan Scott og vina þeirra. Þeir þekktust ekki af því að pabbi þeirra Dan Scott fór frá mömmu Lucasar þegar hún eignaðist hann og hafði ekkert samband við hann meira. En þá giftist hann Deb og átti með henni Nathan en hann ól hann upp og ákvað að hann yrði körfuboltastjarna og ýtti á hann mikið. Samband Lucas og Nathans byrjaði aðallega þegar Lucas ákvað að vera með í framhaldskólaliðið í körfubolta Tree Hill Ravens eftir hjálp frænda Lucasar og Nathans sem ól hann Lucas upp. Þá byrja Nathan og Lucas að rífast mikið, af því að Lucas var hrifinn af kærustunni hans Peyton Sawyer. Og þá byrjar besta vínkona Peyton ([[Brooke Davis]]) að vilja Lucasar og Nathan með bestu vinkonu Lucasar til þess að reyna að særa hann. Eftir það byrjar Karen mamma Lucasar og Deb mamma Nathans að vera miklar vínkonur, og hún Deb byrjar að vera eigandi með Karen af kaffihúsinu hennar. En Dan er illa við það af því að hann vill helst ekki vera í sambandi við hana.
Í fyrstu þáttaröð er fjallað um kynningu á persónunum, og svo líka skólalífið hjá þeim sem nýnemar. Ástarsambandið milli Haley og Nathans, sambandið milli Peyton, Lucas og Brooke flókna sambandið, og svo líka sambandið hjá foreldrunum þeirra.
Í annarri þáttaröð er farið í gegnum annan helminginn á þeirra nýnema árum, og er fyglst með körfuboltabransanum og ný ástarsambönd byrja. Lucas fer í stefnamót við stelpu sem heitir Anna Taggaro og Peyton byrjar með Jake Jegielski. Svo byrjar smá ástarþríhyrningur á milli Felix Taggaro. Brooke og Mouth Mcdadden. Þessi þáttaröð sýnir líka sambandserfiðleika hjá Haley og Nathan út af tónlistarmanninum Chris Keller, og heilsufar Lucasar og Nathan af því að þeir eru með miklar líkur til þess að fá hjartasjúkdóm, eins og faðir þeirra er með. Peyton byrjar með [[eiturlyf]]javandarmál og líka út af vandamálunum á milli hennar og raunverulegu móðir hennar. Karen byrjar með skemmtistað sem heitir Tric og byrjar í ástarsambandi með kennaranum sínum Andy Hargrove, og Deb á í erfiðleikum með eiturlyf.
Í maí 2009 var ákveðið að Chad Michael Murray og Hilarie Burton skyldu ekki halda áfram að leika í sjöundu þáttaröð. Persónur þeirra Lucas Scott og Peyton Sawyer voru þá fluttar úr Tree Hill, en þeim var sagt upp af því að það framleiðendurnir áttu ekki efni á að borga þeim.
== Leikarar ==
*[[Chad Michael Murray]] leikur Lucas Scott
*[[James Lafferty]] leikur Nathan Scott
*[[Hilarie Burton]] leikur Peyton Sawyer (síðar Scott)
*[[Bethany Joy Lenz]] leikur Haley James (síðar Scott)
*[[Sophia Bush]] leikur Brooke Davis (síðar Baker)
*[[Dan Johansson]] leikur Dan Scott
*[[Barry Corbin]] leikur Brian "Whitey" Durham
*[[Craig Sheffer]] leikur Keith Scott
*[[Moira Kelly]] leikur Karen Roe
*[[Barbara Alyn Woods]] leikur Deb Scott
*[[Lee Norris]] leikur Marvin "Mouth" McFadden
*[[Antwon Tanner]] leikur Antwon "Skills" Taylor
*[[Danneel Harris]] leikur Rachel Gatina
*[[Jackson Brundage]] leikur Jamie Scott
*[[Lisa Goldstein]] leikur Millicent Huxtable
*[[Austin Nichols]] leikur Julian Baker
*[[Robert Buckley]] leikur Clayton "Clay" Evans
*[[Shantel VanSanten]] leikur Quinn James (síðar Evans)
{{stubbur|sjónvarp}}
[[Flokkur:Bandarískir sjónvarpsþættir]]
[[Flokkur:Sjónvarpsþættir frumsýndir 2003]]
7s2tn0m8siiultltjx3qsbmwrbfvi8z
Leifur Muller
0
68587
1959471
1959340
2026-04-10T12:02:33Z
Gurkubondinn
11672
/* Sachsenhausen */ +wl, +source fyrir fanganumeri
1959471
wikitext
text/x-wiki
{{Persóna
| nafn = Leifur Muller
| búseta = {{hlist
| Noregur
| Ísland
}}
| fæðingardagur = {{fæðingardagur|1920|09|3}}
| fæðingarstaður = [[Reykjavík]], Ísland
| dánardagur = {{dánardagur og aldur|1988|08|24|1920|09|03}}
| þjóðerni = {{hlist
| [[Noregur|Norskur]]
| [[Ísland|Íslenskur]]
}}
| þekkt_fyrir = {{hlist
| Sjálfsævissögur
| vistveru í fangabúðum nasista
}}
| þekktustu_verk = {{ubl
| Í fangabúðum nasista (1945)
| Býr Íslendingur hér? (1988)
}}
| starf = Verslunarmaður
| börn = {{ubl
| Stefanía (1951)
| Björg og María (1953)
| Leifur (1961)
| Sveinn (1963)
}}
| maki = Birna Sveinsdóttir (1951-1988)
| foreldrar = {{ubl
| [[Lorentz H. Müller]]
| [[Marie Bertelsen]]
}}
| undirskrift =
}}
'''Leifur Muller''' (fæddur '''Müller''' [[3. september]] [[1920]], dáinn [[24. ágúst]] [[1988]])<ref name="heimildin2015">{{Cite news
| url=https://heimildin.is/frett/martrod-leifs-mullers-i-fangabudum-nasista/
| title=Martröð Leifs: „Ég hélt mig vera að dauða kominn“
| author1=Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir
| newspaper=[[Heimildin]]
| date=2015-04-17
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://vefsafn.is/is/20250629034430/https://heimildin.is/frett/martrod-leifs-mullers-i-fangabudum-nasista/
| archive-date=2025-05-29
| url-status=live
}}</ref> var [[Ísland|íslenskur]] kaupmaður, sem tekinn var til fanga af [[Nasismi|Nasistum]] í [[Noregur|Noregi]] haustið [[1942]]. Hann var fangi í {{ill|Sachsenhausen|de|KZ Sachsenhausen|en|Sachsenhausen concentration camp|display=yes}} {{ill|fangabúðir|de|Konzentrationslager|en|Nazi concentration camps|lt=fangabúðunum}} við {{ill|Oranienburg|de}} nálægt [[Berlín]] og var í haldi til stríðsloka. Fanganúmer hans var ''68138''.<ref name="heimildin2015" /><ref name="fanger.no">{{cite web
|url=https://www.fanger.no/persons/23146
|archive-url=https://web.archive.org/web/20260409154618/https://www.fanger.no/persons/23146
|archive-date=9 April 2026
|url-status=live
|title=Leif (Leifur) Holand Müller
|website=Fanger.no
|publisher=[[Falstad Centre]]
|lang=no-nb
|access-date=9 April 2026
}}</ref>
Leifur ritaði fyrst ''Í fangabúðum nasista'' (1945) um dvöl sína í fangabúðunum, og var hún ein af þremur fyrstu bókunum sem var skrifuð um [[Helförin]]a.<ref name="forlagid1">{{cite web
| url=https://www.forlagid.is/vara/i-fangabudum-nazista/
| title=Í fangabúðum nazista
| website=[[Forlagið|Forlagið bókabúð]]
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://web.archive.org/web/20211018191654/https://www.forlagid.is/vara/i-fangabudum-nazista/
| archive-date=2021-10-18
| url-status=bot: unknown
}}</ref><ref name="frettatiminn2015">{{cite news
|url=http://www.frettatiminn.is/pabbi-upplifdi-helviti-jordu/
|title=Pabbi upplifði helvíti á jörðu
|author1=Erla Hlynsdóttir
|work=[[Fréttatíminn]]
|date=2015-04-16
|access-date=2025-08-20
|archive-url=https://vefsafn.is/is/20170509093154/http://www.frettatiminn.is/pabbi-upplifdi-helviti-jordu/
|archive-date=2017-05-09
|url-status=dead
}} ''Viðtal við börn Leifs.''</ref> Síðar er bókin ''Býr Íslendingur hér?'' (1988), skráning [[Garðar Sverrisson|Garðars Sverrirssonar]] á minningum Leifs gefin út.<ref name="ruv2020-bih">{{Cite news
| url=https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/2020-09-15-byr-islendingur-her-minningar-leifs-muller
| title=Býr Íslendingur hér? Minningar Leifs Muller
| newspaper=[[RÚV]]
| date=2020-09-15
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://vefsafn.is/is/20250224173733/https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/2020-09-15-byr-islendingur-her-minningar-leifs-muller
| archive-date=2025-02-22
| url-status=live
}}</ref>
Faðir Leifs var hinn [[Noregur|norskættaði]] ''Lorentz H. Müller'', sem rak íþróttaverslun að [[Austurstræti]] 17 um miðja [[20. öld]]. Móðir hans hét ''Marie Bertelsen'' og var norsk. Þau bjuggu lengi vel á [[Stýrimannastígur|Stýrimannastíg]] 15.<ref name="vis2000">{{Vísindavefurinn
| 498
| Hvaða íþróttaverslun notaði vöruheitið „LH MÜLLER - Reykjavík“?
| dags=2000-06-07
| höfundur=ÞV
}}</ref>
==Barnæska==
Leifur fæddist 3. september 1920 inn í ríka fjölskyldu í Reykjavík. Pabbi hans var af norskum ættum og seldi íþróttabúnað, aðallega skíði. Móðir hans var norsk. Hann gekk í Landakotsskóla<ref name="vis2008">{{Vísindavefurinn
|27245
|Hvað getur þú sagt mér um Leif Müller?
|dags=2008-10-08
|höfundur=Skúli Sæland
}}</ref> og þegar hann var 14 ára komst hann inn í gagnfræðideild í [[Menntaskólinn í Reykjavík|Menntaskólanum í Reykjavík]]. Eftir það tók hann inntökupróf inn í Verzlunarskóla Íslands en komst ekki inn. Síðan ákvað faðir hans að hann skyldi fara í menntaskóla í Noregi.
==Í Noregi==
[[File:Kristian_Augusts_gate_21_rk_162033_IMG_0564.JPG|thumb| right|''Otto Teiders Handelsskole'' í Osló]]
Leifur fór til Noregs sumarið 1939<ref name="vis2008" /> þegar hann var 18 ára og gekk í {{ill|Otto Teiders Handelsskole|no|Treider Fagskoler}} sem var viðskiptaskóli. Hann fór líka á nokkur námskeið í [[Kaupmannahöfn]].<ref name="vis2008" /> Áður en hann var handtekinn vann hann sem afgreiðslumaður og bjó hjá frænku sinni, Idu Bertelsen sem bjó við Bydøy Allé og bjó í Gabels gate 41 í Osló.
Leifur var handtekinn af [[Gestapó]] í Osló árið 1942 eftir að [[Ólafur Pétursson (f. 1919)|Ólafur Pétursson]] sagði til hans, og gert að sök að hafa ætlað að yfirgefa Noreg með ólögmætum hætti.<ref name="frettatiminn2015" /><ref name="vis2008" /><ref name="kikjan2015">{{Cite news
|url=https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/svikinn-i-hendur-nasista
|title=Svikinn í hendur nasista
|author1=[[Egill Helgason]]
|publisher=[[Kiljan (bókmenntaþættir)|Kiljan]]
|date=2015-04-16
|access-date=2025-08-20
|archive-url=https://vefsafn.is/is/20250629034432/https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/svikinn-i-hendur-nasista
|archive-date=2025-06-29
|url-status=live
}} ''Viðtal við Svein, son Leifs.''</ref> Leifur hafði fengið inn í skóla í Svíþjóð og ætlaði að fara þaðan heim til Íslands. <!-- Þarf að bæta við heimild. Hann ætlaði að flýja með samnemanda sínum. Hana grunaði að þau höfðu verið svikin, svo hún fór nokkrum dögum fyrr og slapp. Það er talað um þetta í heimildinni frá Frétímanum. -->
===Møllergaten===
[[File:Møllergata 19 Oslo.jpg|thumb|right|''Møllergata 19'', fyrstu fangabúðirnar sem Leifur var sentur til]]
{{ill|Møllergata 19|en||no}} voru fyrstu fangabúðirnar sem Leifur var settur í.<ref name="vis2008" /> Fanganúmer hans þar var 3665.<ref name="fanger.no"/> Hann kom til ''Møllergaten 19'' þann 21. október 1942 þar sem hann var settur í sóðalegan klefa með tveimur öðrum mönnum. Hann var þar í u.þ.b 3 mánuði frá október til janúar.
Lífið í fangelsinu var hræðilegt. Hann mátti ekki hafa neitt til dægrastyttingar eins og blöð, bækur eða spil. Hann fékk lítið að borða og hann var lokaður inni í klefanum mest allan tíman þar sem hann hafði ekkert að gera nema að veiða kakkalakka.
===Grinir===
[[File:Grini 1941-43.jpg|thumb|right|''Grini'', aðrar fangabúðir sem Leifur var sentur til]]
Hann færðist til {{ill|Grini|en|Grini detention camp|no|Grini fangeleir}} 23. janúar 1943<ref name="vis2008" /> þar sem fanganúmer hans var 6041. Grinir voru allt annað en Mollergata. Hann var látinn vinna allan daginn, svaf í ísköldum skála og fékk næringarlítinn mat svo að hann átti erfitt með að vinna.
Þegar hann var búinn að vera í Grini í 1-2 mánuði fékk hann lungnabólgu þegar það átti að færa hann eina ferðina enn en því var frestað vegna óveðurs.
==Sachsenhausen==
[[File:Sachsenhausen concentration camp airphoto.jpg|thumb|right|Loftmynd af ''Sachsenhausen'', síðustu fangabúðirnar sem Leifur dvaldi í]]
Leifur var fluttur til {{ill|Sachsenhausen|de|KZ Sachsenhausen|en|Sachsenhausen concentration camp|display=yes}} 28. júní 1943. Þegar hann kom þangað var hárið hans rakað af og öll líkamshár. Fanganúmer hans var 68138<ref name="fanger.no"/> og hann var með rauðan þríhyrning sem táknaði að hann var pólitískur fangi.<ref name="heimildin2015" /><ref name="vis2008" /> Hann var heppinn að vera settur í bragga með Norðmönnum af því að Rússarnir, Úkraínumennirnir og Pólverjarnir stálu frá fólki.
Hann vann fyrst við skurðgröft en eftir sjúkralegu fékk hann vinnu sem sjúkraliði sem fólst í aðhlynningu á sjúkradeildinni og fékk þar betri mat. Hann fékk oft pakka frá [[Rauði krossinn|Rauða krossinum]] sem eiginlega hélt honum á lífi. Honum var bjargað af Sænska Rauða krossinum í stríðslok.<ref name="vis2008" />
==Eftir stríð==
Eftir stríðið þegar Leifur var kominn heim til Íslands átti hann erfitt með að segja fólki frá hörmungunum sem hann upplifði. Hann skrifaði bókina ''Í fangabúðum nazista'' og talaði ekki um tilfinningar sínar. Hann breytti líka nafninu sínu frá Müller yfir í Muller til þess að fólk héldi ekki að nafnið væri af þýskum uppruna. Hann giftist Birnu Sveinsdóttur og átti með henni fimm börn, Stefaníu, Björg, Maríu, Leifur og Svein. Hann tók við verslun foreldra sinna eftir andlát föður síns 1952 og stofnaði saumastofu.<ref name="vis2008" />
Leifur dó árið 1988 en átti alltaf erfitt vegna illrar meðferðar í fangabúðunum.<ref name="vis2008" />
== Tilvísanir ==
<div class="references-small"><references/>
</div>
== Tenglar ==
* [http://www.timarit.is/?issueID=423961&pageSelected=3&lang=0 ''Veldi nazista byggðist á fangabúðum'']{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}; grein í Morgunblaðinu 1980
* [https://timarit.is/page/2552887 ''Leifur fyrirgaf aldrei'']; viðtal við Garðar Sverrirsson í Dagblaðinu Vísi 1988
{{fd|1920|1988}}
[[Flokkur:Íslenskir kaupmenn]]
4n89k1laex4o98brdxttaqtsf1px3h5
1959473
1959471
2026-04-10T12:03:20Z
Gurkubondinn
11672
/* Í Noregi */ ritun með 'ø'
1959473
wikitext
text/x-wiki
{{Persóna
| nafn = Leifur Muller
| búseta = {{hlist
| Noregur
| Ísland
}}
| fæðingardagur = {{fæðingardagur|1920|09|3}}
| fæðingarstaður = [[Reykjavík]], Ísland
| dánardagur = {{dánardagur og aldur|1988|08|24|1920|09|03}}
| þjóðerni = {{hlist
| [[Noregur|Norskur]]
| [[Ísland|Íslenskur]]
}}
| þekkt_fyrir = {{hlist
| Sjálfsævissögur
| vistveru í fangabúðum nasista
}}
| þekktustu_verk = {{ubl
| Í fangabúðum nasista (1945)
| Býr Íslendingur hér? (1988)
}}
| starf = Verslunarmaður
| börn = {{ubl
| Stefanía (1951)
| Björg og María (1953)
| Leifur (1961)
| Sveinn (1963)
}}
| maki = Birna Sveinsdóttir (1951-1988)
| foreldrar = {{ubl
| [[Lorentz H. Müller]]
| [[Marie Bertelsen]]
}}
| undirskrift =
}}
'''Leifur Muller''' (fæddur '''Müller''' [[3. september]] [[1920]], dáinn [[24. ágúst]] [[1988]])<ref name="heimildin2015">{{Cite news
| url=https://heimildin.is/frett/martrod-leifs-mullers-i-fangabudum-nasista/
| title=Martröð Leifs: „Ég hélt mig vera að dauða kominn“
| author1=Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir
| newspaper=[[Heimildin]]
| date=2015-04-17
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://vefsafn.is/is/20250629034430/https://heimildin.is/frett/martrod-leifs-mullers-i-fangabudum-nasista/
| archive-date=2025-05-29
| url-status=live
}}</ref> var [[Ísland|íslenskur]] kaupmaður, sem tekinn var til fanga af [[Nasismi|Nasistum]] í [[Noregur|Noregi]] haustið [[1942]]. Hann var fangi í {{ill|Sachsenhausen|de|KZ Sachsenhausen|en|Sachsenhausen concentration camp|display=yes}} {{ill|fangabúðir|de|Konzentrationslager|en|Nazi concentration camps|lt=fangabúðunum}} við {{ill|Oranienburg|de}} nálægt [[Berlín]] og var í haldi til stríðsloka. Fanganúmer hans var ''68138''.<ref name="heimildin2015" /><ref name="fanger.no">{{cite web
|url=https://www.fanger.no/persons/23146
|archive-url=https://web.archive.org/web/20260409154618/https://www.fanger.no/persons/23146
|archive-date=9 April 2026
|url-status=live
|title=Leif (Leifur) Holand Müller
|website=Fanger.no
|publisher=[[Falstad Centre]]
|lang=no-nb
|access-date=9 April 2026
}}</ref>
Leifur ritaði fyrst ''Í fangabúðum nasista'' (1945) um dvöl sína í fangabúðunum, og var hún ein af þremur fyrstu bókunum sem var skrifuð um [[Helförin]]a.<ref name="forlagid1">{{cite web
| url=https://www.forlagid.is/vara/i-fangabudum-nazista/
| title=Í fangabúðum nazista
| website=[[Forlagið|Forlagið bókabúð]]
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://web.archive.org/web/20211018191654/https://www.forlagid.is/vara/i-fangabudum-nazista/
| archive-date=2021-10-18
| url-status=bot: unknown
}}</ref><ref name="frettatiminn2015">{{cite news
|url=http://www.frettatiminn.is/pabbi-upplifdi-helviti-jordu/
|title=Pabbi upplifði helvíti á jörðu
|author1=Erla Hlynsdóttir
|work=[[Fréttatíminn]]
|date=2015-04-16
|access-date=2025-08-20
|archive-url=https://vefsafn.is/is/20170509093154/http://www.frettatiminn.is/pabbi-upplifdi-helviti-jordu/
|archive-date=2017-05-09
|url-status=dead
}} ''Viðtal við börn Leifs.''</ref> Síðar er bókin ''Býr Íslendingur hér?'' (1988), skráning [[Garðar Sverrisson|Garðars Sverrirssonar]] á minningum Leifs gefin út.<ref name="ruv2020-bih">{{Cite news
| url=https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/2020-09-15-byr-islendingur-her-minningar-leifs-muller
| title=Býr Íslendingur hér? Minningar Leifs Muller
| newspaper=[[RÚV]]
| date=2020-09-15
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://vefsafn.is/is/20250224173733/https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/2020-09-15-byr-islendingur-her-minningar-leifs-muller
| archive-date=2025-02-22
| url-status=live
}}</ref>
Faðir Leifs var hinn [[Noregur|norskættaði]] ''Lorentz H. Müller'', sem rak íþróttaverslun að [[Austurstræti]] 17 um miðja [[20. öld]]. Móðir hans hét ''Marie Bertelsen'' og var norsk. Þau bjuggu lengi vel á [[Stýrimannastígur|Stýrimannastíg]] 15.<ref name="vis2000">{{Vísindavefurinn
| 498
| Hvaða íþróttaverslun notaði vöruheitið „LH MÜLLER - Reykjavík“?
| dags=2000-06-07
| höfundur=ÞV
}}</ref>
==Barnæska==
Leifur fæddist 3. september 1920 inn í ríka fjölskyldu í Reykjavík. Pabbi hans var af norskum ættum og seldi íþróttabúnað, aðallega skíði. Móðir hans var norsk. Hann gekk í Landakotsskóla<ref name="vis2008">{{Vísindavefurinn
|27245
|Hvað getur þú sagt mér um Leif Müller?
|dags=2008-10-08
|höfundur=Skúli Sæland
}}</ref> og þegar hann var 14 ára komst hann inn í gagnfræðideild í [[Menntaskólinn í Reykjavík|Menntaskólanum í Reykjavík]]. Eftir það tók hann inntökupróf inn í Verzlunarskóla Íslands en komst ekki inn. Síðan ákvað faðir hans að hann skyldi fara í menntaskóla í Noregi.
==Í Noregi==
[[File:Kristian_Augusts_gate_21_rk_162033_IMG_0564.JPG|thumb| right|''Otto Teiders Handelsskole'' í Osló]]
Leifur fór til Noregs sumarið 1939<ref name="vis2008" /> þegar hann var 18 ára og gekk í {{ill|Otto Teiders Handelsskole|no|Treider Fagskoler}} sem var viðskiptaskóli. Hann fór líka á nokkur námskeið í [[Kaupmannahöfn]].<ref name="vis2008" /> Áður en hann var handtekinn vann hann sem afgreiðslumaður og bjó hjá frænku sinni, Idu Bertelsen sem bjó við Bydøy Allé og bjó í Gabels gate 41 í Osló.
Leifur var handtekinn af [[Gestapó]] í Osló árið 1942 eftir að [[Ólafur Pétursson (f. 1919)|Ólafur Pétursson]] sagði til hans, og gert að sök að hafa ætlað að yfirgefa Noreg með ólögmætum hætti.<ref name="frettatiminn2015" /><ref name="vis2008" /><ref name="kikjan2015">{{Cite news
|url=https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/svikinn-i-hendur-nasista
|title=Svikinn í hendur nasista
|author1=[[Egill Helgason]]
|publisher=[[Kiljan (bókmenntaþættir)|Kiljan]]
|date=2015-04-16
|access-date=2025-08-20
|archive-url=https://vefsafn.is/is/20250629034432/https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/svikinn-i-hendur-nasista
|archive-date=2025-06-29
|url-status=live
}} ''Viðtal við Svein, son Leifs.''</ref> Leifur hafði fengið inn í skóla í Svíþjóð og ætlaði að fara þaðan heim til Íslands. <!-- Þarf að bæta við heimild. Hann ætlaði að flýja með samnemanda sínum. Hana grunaði að þau höfðu verið svikin, svo hún fór nokkrum dögum fyrr og slapp. Það er talað um þetta í heimildinni frá Frétímanum. -->
===Møllergaten===
[[File:Møllergata 19 Oslo.jpg|thumb|right|''Møllergata 19'', fyrstu fangabúðirnar sem Leifur var sentur til]]
{{ill|Møllergata 19|en||no}} voru fyrstu fangabúðirnar sem Leifur var settur í.<ref name="vis2008" /> Fanganúmer hans þar var 3665.<ref name="fanger.no"/> Hann kom til ''Møllergaten 19'' þann 21. október 1942 þar sem hann var settur í sóðalegan klefa með tveimur öðrum mönnum. Hann var þar í u.þ.b 3 mánuði frá október til janúar.
Lífið í fangelsinu var hræðilegt. Hann mátti ekki hafa neitt til dægrastyttingar eins og blöð, bækur eða spil. Hann fékk lítið að borða og hann var lokaður inni í klefanum mest allan tíman þar sem hann hafði ekkert að gera nema að veiða kakkalakka.
===Grinir===
[[File:Grini 1941-43.jpg|thumb|right|''Grini'', aðrar fangabúðir sem Leifur var sentur til]]
Hann færðist til {{ill|Grini|en|Grini detention camp|no|Grini fangeleir}} 23. janúar 1943<ref name="vis2008" /> þar sem fanganúmer hans var 6041. Grinir voru allt annað en Møllergata. Hann var látinn vinna allan daginn, svaf í ísköldum skála og fékk næringarlítinn mat svo að hann átti erfitt með að vinna.
Þegar hann var búinn að vera í Grini í 1-2 mánuði fékk hann lungnabólgu þegar það átti að færa hann eina ferðina enn en því var frestað vegna óveðurs.
==Sachsenhausen==
[[File:Sachsenhausen concentration camp airphoto.jpg|thumb|right|Loftmynd af ''Sachsenhausen'', síðustu fangabúðirnar sem Leifur dvaldi í]]
Leifur var fluttur til {{ill|Sachsenhausen|de|KZ Sachsenhausen|en|Sachsenhausen concentration camp|display=yes}} 28. júní 1943. Þegar hann kom þangað var hárið hans rakað af og öll líkamshár. Fanganúmer hans var 68138<ref name="fanger.no"/> og hann var með rauðan þríhyrning sem táknaði að hann var pólitískur fangi.<ref name="heimildin2015" /><ref name="vis2008" /> Hann var heppinn að vera settur í bragga með Norðmönnum af því að Rússarnir, Úkraínumennirnir og Pólverjarnir stálu frá fólki.
Hann vann fyrst við skurðgröft en eftir sjúkralegu fékk hann vinnu sem sjúkraliði sem fólst í aðhlynningu á sjúkradeildinni og fékk þar betri mat. Hann fékk oft pakka frá [[Rauði krossinn|Rauða krossinum]] sem eiginlega hélt honum á lífi. Honum var bjargað af Sænska Rauða krossinum í stríðslok.<ref name="vis2008" />
==Eftir stríð==
Eftir stríðið þegar Leifur var kominn heim til Íslands átti hann erfitt með að segja fólki frá hörmungunum sem hann upplifði. Hann skrifaði bókina ''Í fangabúðum nazista'' og talaði ekki um tilfinningar sínar. Hann breytti líka nafninu sínu frá Müller yfir í Muller til þess að fólk héldi ekki að nafnið væri af þýskum uppruna. Hann giftist Birnu Sveinsdóttur og átti með henni fimm börn, Stefaníu, Björg, Maríu, Leifur og Svein. Hann tók við verslun foreldra sinna eftir andlát föður síns 1952 og stofnaði saumastofu.<ref name="vis2008" />
Leifur dó árið 1988 en átti alltaf erfitt vegna illrar meðferðar í fangabúðunum.<ref name="vis2008" />
== Tilvísanir ==
<div class="references-small"><references/>
</div>
== Tenglar ==
* [http://www.timarit.is/?issueID=423961&pageSelected=3&lang=0 ''Veldi nazista byggðist á fangabúðum'']{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}; grein í Morgunblaðinu 1980
* [https://timarit.is/page/2552887 ''Leifur fyrirgaf aldrei'']; viðtal við Garðar Sverrirsson í Dagblaðinu Vísi 1988
{{fd|1920|1988}}
[[Flokkur:Íslenskir kaupmenn]]
1ve8n7vp9qyrpdx8jjuo8ol169umths
1959474
1959473
2026-04-10T12:03:51Z
Gurkubondinn
11672
/* Sachsenhausen */ komma og skáletrun
1959474
wikitext
text/x-wiki
{{Persóna
| nafn = Leifur Muller
| búseta = {{hlist
| Noregur
| Ísland
}}
| fæðingardagur = {{fæðingardagur|1920|09|3}}
| fæðingarstaður = [[Reykjavík]], Ísland
| dánardagur = {{dánardagur og aldur|1988|08|24|1920|09|03}}
| þjóðerni = {{hlist
| [[Noregur|Norskur]]
| [[Ísland|Íslenskur]]
}}
| þekkt_fyrir = {{hlist
| Sjálfsævissögur
| vistveru í fangabúðum nasista
}}
| þekktustu_verk = {{ubl
| Í fangabúðum nasista (1945)
| Býr Íslendingur hér? (1988)
}}
| starf = Verslunarmaður
| börn = {{ubl
| Stefanía (1951)
| Björg og María (1953)
| Leifur (1961)
| Sveinn (1963)
}}
| maki = Birna Sveinsdóttir (1951-1988)
| foreldrar = {{ubl
| [[Lorentz H. Müller]]
| [[Marie Bertelsen]]
}}
| undirskrift =
}}
'''Leifur Muller''' (fæddur '''Müller''' [[3. september]] [[1920]], dáinn [[24. ágúst]] [[1988]])<ref name="heimildin2015">{{Cite news
| url=https://heimildin.is/frett/martrod-leifs-mullers-i-fangabudum-nasista/
| title=Martröð Leifs: „Ég hélt mig vera að dauða kominn“
| author1=Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir
| newspaper=[[Heimildin]]
| date=2015-04-17
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://vefsafn.is/is/20250629034430/https://heimildin.is/frett/martrod-leifs-mullers-i-fangabudum-nasista/
| archive-date=2025-05-29
| url-status=live
}}</ref> var [[Ísland|íslenskur]] kaupmaður, sem tekinn var til fanga af [[Nasismi|Nasistum]] í [[Noregur|Noregi]] haustið [[1942]]. Hann var fangi í {{ill|Sachsenhausen|de|KZ Sachsenhausen|en|Sachsenhausen concentration camp|display=yes}} {{ill|fangabúðir|de|Konzentrationslager|en|Nazi concentration camps|lt=fangabúðunum}} við {{ill|Oranienburg|de}} nálægt [[Berlín]] og var í haldi til stríðsloka. Fanganúmer hans var ''68138''.<ref name="heimildin2015" /><ref name="fanger.no">{{cite web
|url=https://www.fanger.no/persons/23146
|archive-url=https://web.archive.org/web/20260409154618/https://www.fanger.no/persons/23146
|archive-date=9 April 2026
|url-status=live
|title=Leif (Leifur) Holand Müller
|website=Fanger.no
|publisher=[[Falstad Centre]]
|lang=no-nb
|access-date=9 April 2026
}}</ref>
Leifur ritaði fyrst ''Í fangabúðum nasista'' (1945) um dvöl sína í fangabúðunum, og var hún ein af þremur fyrstu bókunum sem var skrifuð um [[Helförin]]a.<ref name="forlagid1">{{cite web
| url=https://www.forlagid.is/vara/i-fangabudum-nazista/
| title=Í fangabúðum nazista
| website=[[Forlagið|Forlagið bókabúð]]
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://web.archive.org/web/20211018191654/https://www.forlagid.is/vara/i-fangabudum-nazista/
| archive-date=2021-10-18
| url-status=bot: unknown
}}</ref><ref name="frettatiminn2015">{{cite news
|url=http://www.frettatiminn.is/pabbi-upplifdi-helviti-jordu/
|title=Pabbi upplifði helvíti á jörðu
|author1=Erla Hlynsdóttir
|work=[[Fréttatíminn]]
|date=2015-04-16
|access-date=2025-08-20
|archive-url=https://vefsafn.is/is/20170509093154/http://www.frettatiminn.is/pabbi-upplifdi-helviti-jordu/
|archive-date=2017-05-09
|url-status=dead
}} ''Viðtal við börn Leifs.''</ref> Síðar er bókin ''Býr Íslendingur hér?'' (1988), skráning [[Garðar Sverrisson|Garðars Sverrirssonar]] á minningum Leifs gefin út.<ref name="ruv2020-bih">{{Cite news
| url=https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/2020-09-15-byr-islendingur-her-minningar-leifs-muller
| title=Býr Íslendingur hér? Minningar Leifs Muller
| newspaper=[[RÚV]]
| date=2020-09-15
| access-date=2025-08-20
| archive-url=https://vefsafn.is/is/20250224173733/https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/2020-09-15-byr-islendingur-her-minningar-leifs-muller
| archive-date=2025-02-22
| url-status=live
}}</ref>
Faðir Leifs var hinn [[Noregur|norskættaði]] ''Lorentz H. Müller'', sem rak íþróttaverslun að [[Austurstræti]] 17 um miðja [[20. öld]]. Móðir hans hét ''Marie Bertelsen'' og var norsk. Þau bjuggu lengi vel á [[Stýrimannastígur|Stýrimannastíg]] 15.<ref name="vis2000">{{Vísindavefurinn
| 498
| Hvaða íþróttaverslun notaði vöruheitið „LH MÜLLER - Reykjavík“?
| dags=2000-06-07
| höfundur=ÞV
}}</ref>
==Barnæska==
Leifur fæddist 3. september 1920 inn í ríka fjölskyldu í Reykjavík. Pabbi hans var af norskum ættum og seldi íþróttabúnað, aðallega skíði. Móðir hans var norsk. Hann gekk í Landakotsskóla<ref name="vis2008">{{Vísindavefurinn
|27245
|Hvað getur þú sagt mér um Leif Müller?
|dags=2008-10-08
|höfundur=Skúli Sæland
}}</ref> og þegar hann var 14 ára komst hann inn í gagnfræðideild í [[Menntaskólinn í Reykjavík|Menntaskólanum í Reykjavík]]. Eftir það tók hann inntökupróf inn í Verzlunarskóla Íslands en komst ekki inn. Síðan ákvað faðir hans að hann skyldi fara í menntaskóla í Noregi.
==Í Noregi==
[[File:Kristian_Augusts_gate_21_rk_162033_IMG_0564.JPG|thumb| right|''Otto Teiders Handelsskole'' í Osló]]
Leifur fór til Noregs sumarið 1939<ref name="vis2008" /> þegar hann var 18 ára og gekk í {{ill|Otto Teiders Handelsskole|no|Treider Fagskoler}} sem var viðskiptaskóli. Hann fór líka á nokkur námskeið í [[Kaupmannahöfn]].<ref name="vis2008" /> Áður en hann var handtekinn vann hann sem afgreiðslumaður og bjó hjá frænku sinni, Idu Bertelsen sem bjó við Bydøy Allé og bjó í Gabels gate 41 í Osló.
Leifur var handtekinn af [[Gestapó]] í Osló árið 1942 eftir að [[Ólafur Pétursson (f. 1919)|Ólafur Pétursson]] sagði til hans, og gert að sök að hafa ætlað að yfirgefa Noreg með ólögmætum hætti.<ref name="frettatiminn2015" /><ref name="vis2008" /><ref name="kikjan2015">{{Cite news
|url=https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/svikinn-i-hendur-nasista
|title=Svikinn í hendur nasista
|author1=[[Egill Helgason]]
|publisher=[[Kiljan (bókmenntaþættir)|Kiljan]]
|date=2015-04-16
|access-date=2025-08-20
|archive-url=https://vefsafn.is/is/20250629034432/https://www.ruv.is/frettir/menning-og-daegurmal/svikinn-i-hendur-nasista
|archive-date=2025-06-29
|url-status=live
}} ''Viðtal við Svein, son Leifs.''</ref> Leifur hafði fengið inn í skóla í Svíþjóð og ætlaði að fara þaðan heim til Íslands. <!-- Þarf að bæta við heimild. Hann ætlaði að flýja með samnemanda sínum. Hana grunaði að þau höfðu verið svikin, svo hún fór nokkrum dögum fyrr og slapp. Það er talað um þetta í heimildinni frá Frétímanum. -->
===Møllergaten===
[[File:Møllergata 19 Oslo.jpg|thumb|right|''Møllergata 19'', fyrstu fangabúðirnar sem Leifur var sentur til]]
{{ill|Møllergata 19|en||no}} voru fyrstu fangabúðirnar sem Leifur var settur í.<ref name="vis2008" /> Fanganúmer hans þar var 3665.<ref name="fanger.no"/> Hann kom til ''Møllergaten 19'' þann 21. október 1942 þar sem hann var settur í sóðalegan klefa með tveimur öðrum mönnum. Hann var þar í u.þ.b 3 mánuði frá október til janúar.
Lífið í fangelsinu var hræðilegt. Hann mátti ekki hafa neitt til dægrastyttingar eins og blöð, bækur eða spil. Hann fékk lítið að borða og hann var lokaður inni í klefanum mest allan tíman þar sem hann hafði ekkert að gera nema að veiða kakkalakka.
===Grinir===
[[File:Grini 1941-43.jpg|thumb|right|''Grini'', aðrar fangabúðir sem Leifur var sentur til]]
Hann færðist til {{ill|Grini|en|Grini detention camp|no|Grini fangeleir}} 23. janúar 1943<ref name="vis2008" /> þar sem fanganúmer hans var 6041. Grinir voru allt annað en Møllergata. Hann var látinn vinna allan daginn, svaf í ísköldum skála og fékk næringarlítinn mat svo að hann átti erfitt með að vinna.
Þegar hann var búinn að vera í Grini í 1-2 mánuði fékk hann lungnabólgu þegar það átti að færa hann eina ferðina enn en því var frestað vegna óveðurs.
==Sachsenhausen==
[[File:Sachsenhausen concentration camp airphoto.jpg|thumb|right|Loftmynd af ''Sachsenhausen'', síðustu fangabúðirnar sem Leifur dvaldi í]]
Leifur var fluttur til {{ill|Sachsenhausen|de|KZ Sachsenhausen|en|Sachsenhausen concentration camp|display=yes}} 28. júní 1943. Þegar hann kom þangað var hárið hans rakað af og öll líkamshár. Fanganúmer hans var ''68138'',<ref name="fanger.no"/> og hann var með rauðan þríhyrning sem táknaði að hann var pólitískur fangi.<ref name="heimildin2015" /><ref name="vis2008" /> Hann var heppinn að vera settur í bragga með Norðmönnum af því að Rússarnir, Úkraínumennirnir og Pólverjarnir stálu frá fólki.
Hann vann fyrst við skurðgröft en eftir sjúkralegu fékk hann vinnu sem sjúkraliði sem fólst í aðhlynningu á sjúkradeildinni og fékk þar betri mat. Hann fékk oft pakka frá [[Rauði krossinn|Rauða krossinum]] sem eiginlega hélt honum á lífi. Honum var bjargað af Sænska Rauða krossinum í stríðslok.<ref name="vis2008" />
==Eftir stríð==
Eftir stríðið þegar Leifur var kominn heim til Íslands átti hann erfitt með að segja fólki frá hörmungunum sem hann upplifði. Hann skrifaði bókina ''Í fangabúðum nazista'' og talaði ekki um tilfinningar sínar. Hann breytti líka nafninu sínu frá Müller yfir í Muller til þess að fólk héldi ekki að nafnið væri af þýskum uppruna. Hann giftist Birnu Sveinsdóttur og átti með henni fimm börn, Stefaníu, Björg, Maríu, Leifur og Svein. Hann tók við verslun foreldra sinna eftir andlát föður síns 1952 og stofnaði saumastofu.<ref name="vis2008" />
Leifur dó árið 1988 en átti alltaf erfitt vegna illrar meðferðar í fangabúðunum.<ref name="vis2008" />
== Tilvísanir ==
<div class="references-small"><references/>
</div>
== Tenglar ==
* [http://www.timarit.is/?issueID=423961&pageSelected=3&lang=0 ''Veldi nazista byggðist á fangabúðum'']{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}; grein í Morgunblaðinu 1980
* [https://timarit.is/page/2552887 ''Leifur fyrirgaf aldrei'']; viðtal við Garðar Sverrirsson í Dagblaðinu Vísi 1988
{{fd|1920|1988}}
[[Flokkur:Íslenskir kaupmenn]]
00pqj5i0ugn1zbmvrabk2cghrkm5eqw
Gossip Girl (sjónvarpsþáttur)
0
71980
1959516
1914354
2026-04-11T01:31:58Z
TKSnaevarr
53243
1959516
wikitext
text/x-wiki
{{Sjónvarpsþáttur
| nafn = Gossip Girl
| mynd = Gossip girl titlecard.svg
| myndatexti = Opnunarmynd Gossip Girl
| show_name_2 =
| tegund = Unglingadrama
| handrit =
| leikstjórn =
| þróun = Josh Schwartz
| sjónvarpsstöð = [[The CW]]<br />[[Stöð 2]]
| leikarar = [[Blake Lively]]<br />[[Leighton Meester]]<br />[[Penn Badgley]]<br />[[Chace Crawford]]<br />[[Taylor Momsen]]<br />[[Ed Westwick]]<br />[[Kelly Rutherford]]<br />[[Matthew Settle]]<br />[[Jessica Szohr]]<br />[[Kaylee DeFer]]
| raddsetning =
| yfirlestur = [[Kristen Bell]]
| höfundur_stefs =
| upphafsstef = Trancenders
| lokastef =
| tónlist = Transcenders
| land = {{USA}} [[Bandaríkin]]
| tungumál = [[Enska]]
| fjöldi_þáttaraða = 6
| fjöldi_þátta = 121
| þáttalisti =
| framleiðslufyrirtæki = [[Josh Schwartz]]<br />Stephanie Savage<br />Bob Levy<br />Leslie Morgenstein<br />John Stephens<br />Joshua Safran
| framleiðandi =
| aðstoðarframleiðandi =
| =
| staðsetning = Efri austur hluti Manhattan (e. Upper East Side), New York, N.Y.
| myndataka =
| klipping =
| lengd = 39-44 mínútur
| stöð = [[The CW]]
| myndframsetning = HDTV 1080i
| hljóðframsetning =
| fyrsti_þáttur = 19. september 2007
| frumsýning = [[19. september]] [[2007]]
| síðasti_þáttur = [[17. desember]] [[2012]]
| lokasýning = [[17. desember]] [[2012]]
| undanfari =
| framhald =
| tengt = Valley Girls (2009)
| vefsíða =
| imdb_kenni = 0397442
| tv_com_kenni = gossip-girl
}}
'''Gossip Girl''' er [[Bandaríkin|bandarískur]] unglingadrama [[sjónvarpsþáttur|þáttur]] sem er byggður á samnefndum bókaflokki eftir [[Cecily von Ziegesar]]. Þátturinn var búinn til af [[Josh Schwartz]] og [[Stephanie Savage]] og var hann sýndur á CW-sjónvarpsstöðinni [[19. september]] [[2007]] - [[17. desember]] [[2012]]. Sögumaður þáttanna er hin alvitra ''Blaðurskjóða'' (e. Gossip Girl)og talar [[Kristen Bell]] fyrir hana. Þættirnir fjalla um líf fordekraðra unglinga sem búa í efri Austurhluta [[Manhattan]] í [[New York borg]].
Í upphafi þáttanna snýr vinsælasta stelpan, Serena van der Woodsen ([[Blake Lively]]), til baka úr dularfullri dvöl í heimavistarskóla í [[Cornwall]] í [[Connecticut]]. Blair Waldorf ([[Leighton Meester]]) er drottningin í miðju spilsins og er æskuvinkona Serenu ásamt því að vera drottning félagslífs Constance Billard einkaskólans. Þættirnir fylgjast einnig með Chuck Bass ([[Ed Westwick]]) sem er vandræðadrengur svæðisins, og vonarstjörnunni Nate Archibald ([[Chace Crawford]]) sem er besti vinur Chuck og kærasti Blair til margra ára. Hins vegar hefur samband þeirra verið ótraust síðan Serena hvarf í heimavistarskólann. Aðrar persónur þáttanna eru Dan Humphrey ([[Penn Badgley]]); besta vinkona Dans, Vanessa Abrams ([[Jessica Szohr]]); og systir Dans, Jenny Humphrey ([[Taylor Momsen]]).
Vinsældir ''Gossip Girl'' leiddu til nokkurra þátta í sama dúr utan við Bandaríkin. Þættirnir hafa fengið fjölda verðlaunatilnefninga og hafa unnið 18 Teen Choice verðlaun. CW stöðin endurnýjaði ''Gossip Girl'' fyrir sjöttu og jafnframt síðustu þáttaröðina þann 11. maí 2012. Lokaþáttaröðin samanstóð af 10 þáttum og fór í loftið þann 8. október 2012 og lauk þann 17. desember 2012.
== Framleiðsla ==
=== Þróun ===
Upphaflega átti að þróa ''Gossip Girl'' bókaflokkinn í kvikmynd með [[Lindsay Lohan]] í aðalhlutverki og átti ''[[Gilmore Girls]]'' framleiðandinn [[Amy Sherman-Palladino]] að stjórna verkefninu. Þegar lítið gekk með verkefnið ákváðu Stephanie Savage og Josh Schwartz að taka yfir verkefnið og búa til sjónvarpsþátt. Schwartz byrjaði að vinna að fyrsta þættinum í október 2006 og vildi hann forðast það að gera New York útgáfu af þáttunum ''[[The O.C]]'' sem hann tók einnig þátt í að framleiða. Einenni allra persónanna byggjast á fyrstu ''Gossip Girl'' bókinni.
=== Framleiðsluteymið ===
Josh Schwartz, framleiðandi ''[[The O.C]]'', og höfundurinn Stephanie Savage voru aðalframleiðendur þáttanna. Einnig tóku Bob Levy og Leslie Morgeinstein hjá [[Alloy Entertainment]] þátt í framleiðsluferlinu þegar var verið að þróa bækurnar yfir í sjónvarpsþátt. Í kjölfar velgengni þáttanna var John Stephens ráðinn sem framleiðandi, en hann hafði unnið með Schwartz við ''The O.C.''. Joshua Safran vann í fyrstu sem höfundur og ráðgefandi framleiðandi en varð síðar aðstoðarframleiðandi og loks aðalframleiðandi. Í apríl 2014 yfirgaf hann þættina til að vinna við þáttinn ''[[Smash]]'' á NBC. Sara Goodman tók við starfi hans sem aðalframleiðandi á sjöttu þáttaröðinni. Alexandra Patsavas sem vann með Schwartz við ''The O.C.'' sá um tónlistina. Eric Daman var yfir búningadeildinni, en hann hafði áður aðstoðað Patriciu Field við þættina ''[[Beðmál í borginni]]''.
=== Ráðningar ===
Í þáttunum eru níu aðalpersónur og var meginhluti aðalleikaranna ráðinn í febrúar og fram í apríl 2007. Leighton Meester og Blake Lively, sem byrjuðu í áheyrnaprufum í desember 2006, voru ráðnar fyrstar í febrúar og fengu þær meginhlutverk Blair Waldorf og Serenu van der Woodsen. Penn Badgley, sem hafði áður unnið með Stephanie Savage við ''[[The Mountain]]'', Taylor Momsen, Chace Crawford, [[Kelly Rutherford]] og [[Connor Paolo]] fengu einnig hlutverk í þáttunum í mars, sem og [[Florencia Lozano]] sem lék í fyrsta þættinum en síðar kom [[Margaret Colin]] í hennar stað. Badgley hafði upphaflega hafnað hlutverki Dnas. Leikarar í hlutverk Chuck Bass og Rufus Humphphrey fundust í apríl þegar breski leikarinn [[Ed Westwick]] og [[Matthew Settle]] voru ráðnir. Westwick las fyrst fyrir hlutverk Nates en var síðar beðinn um að lesa fyrir Chuck. Orðrómur um endi þáttanna ''[[Veronica Mars]]'' á CW-stöðinni var staðfestur þegar [[Kristen Bell]], aðalleikona þáttanna, talaði inn á ''Gossip Girl'' þættina. Jessica Szohr var ráðin til að leika aukahlutverk Vanessu Abrams og fékk fastráðningu eftir fjórtánda þátt fyrstu þáttaraðar. [[Kaylee DeFer]] gekk til liðs við leikaraliðið í átjánda þætti fjórðu þáttaraðar og fékk fastráðningu í fimmtu þáttaröðinni.
Eftir lok fjórðu þáttaraðarinnar skildu Momsen og Szohr báðar við þættina. Í gegnum þættina hafði Connor Paolo sífellt neitað að stækka hlutverk sitt sem Eric van der Woodsen og vísaði í persónulegar aðstæður. Eftir að hann náði í fast hlutverk í þáttnunum ''[[Hefnd]]'' á ABC-sjónarpsstöðinni, staðfesti Paolo brottför sína úr þáttunum í ágúst 2011.
Í gegnum þættina birtust fjölmargir gestaleikarar, þ.á m. [[Michelle Trachtenberg]] sem fór með hlutverk Georginu Sparks. Hlutverkið hafði upphaflega verið boðið [[Mischa Barton|Mischu Barton]] sem hafnaði því. [[Francie Swift]] og [[Sam Robards]] tóku að sér foreldrahlutverk Anne og Howard Archibald. [[Caroline Lagerfelt]] lék Celiu "CeCe" Rhodes, ömmu Serenu og Erics. [[Sebastian Stan]] lék í nokkrum þáttum sem Carter Baizen í fyrstu þremur þáttaröðunum.
Níu aðalpersónur eru í þáttunum og var meirihluti leikaraliðsins ráðinn á tímabilinu febrúar - apríl 2007. [[Blake Lively]] og [[Leighton Meester]] voru fyrstu leikkonurnar til að fá hlutverk í febrúar, hlutverk Serenu van der Woodsen og Blair Waldorf. [[Penn Badgley]], [[Taylor Momsen]], [[Chace Crawford]], [[Kelly Rutherford]], [[Connor Paolo]] og [[Florencia Lozano]] (birtist aðeins í fyrsta þættinum; [[Margaret Colin]] tók við af henni) lönduðu síðan hlutverkum í mars. Leikarar fyrir hlutverk Chuck Bass og Rufus Humphrey voru fundnir í apríl þegar enski leikarinn [[Ed Westwick]] og [[Matthew Settle]] voru ráðnir. Þegar orðrómur var uppi um að sjónvarpsstöðin ætlaði að hætta framleiðslu þáttanna [[Veronica Mars]] tilkynnti CW-stöðin að Kirsten Bell, sem talaði yfir fyrsta þátt Gossip Girl, væri titilpersónan í öðrum þætti stöðvarinnar. [[Jessica Szohr]] var ráðin í aukahlutverk sem Vanessa Abrams en varð síðan ein af aðalpersónunum frá og með 14. þætti 1. þáttaraðar. Í gegnum þáttaröðina neitaði Connor Paolo stöðugt að stækka hlutverk sitt sem Eric van der Woodsen og sagði ástæðurnar persónulegar. Jenny Humphrey, leikin af Taylor Momsen, fór í ótímabundið leyfi í fjórðu þáttaröðinni.
Í gegnum þættina hafa komið margar gestastjörnur. [[Michelle Trachtenberg]] lék Georginu Sparks. Francie Swift og Sam Robards tóku að sér hlutverk Anne og Howard Archibald. [[Caroline Lagerfelt]] leikur Celiu "CeCe" Rhodes, ömmu Serenu. [[Sebastian Stan]] birtist nokkrum sinnnum sem Carter Baizen í gegnum fyrstu þrjár þáttaraðirnar.
=== Snið þáttarins ===
Hver þáttur hefst á bloggsíðu Blaðurskjóðunnar með mynd af Serenu úr fyrsta þættinum. Eftir það kemur upprifjun úr undanförnum þáttum sem skiptir máli fyrir framvindu þáttarins. Upprifjunin endar síðan aftur á bloggsíðunni. Í þetta sinn er þó önnur mynd og undir henni er texti sem tengist myndinni.
Sögumaðurinn er Blaðurskjóðan (e. „Gossip Girl“). Hún byrjar upprifjunina á orðunum: „Blaðurskjóðan hér, eina og aðeins eina heimild ykkar inn í skammarleg líf elítunnar á Manhattan“ (e. „Gossip Girl here, your one and only source into the scandalous lives of Manhattan's elite“) og endar venjulega þættina á: „Þið vitið að þið elskið mig, X.O.X.O. Blaðurskjóðan“ (e. „You know you love me. X.O.X.O. Gossip Girl“).
== Persónur og leikendur ==
{{Aðalgrein|Persónur í Gossip Girl}}
Fyrstu þættirnir í fyrstu þáttaröðinni voru að mestu skrifaðir beint upp úr bókunum, þ.e. fylgdist aðallega með lífum fimm ungmenna á menntaskólaárunum. Serenu van der Woodsen ([[Blake Lively]]) er oftast lýst sem „it girl“ (aðalstelpan). Það kemur síðan fram að hún á skammarlega fortíð sem kemur oft aftan að henni og er hún þekkt fyrir mörg „haltu-mér-slepptu-mér“ sambönd við karlpersónurnar og er einnig þekkt fyrir að vera uppreisnargjörn. Dan Humphrey ([[Penn Badgley]]) er útundan sem verður síðan hluti af lífi elítunnar á Manhattan, upprennandi rithöfundur og er hreinn og beinn og er hjartahreinn með góða siðferðiskennd. Blair Waldorf ([[Leighton Meester]]) er fallega drottning Constance Billard skólans en einnig besta vinkona Serenu og einstaka sinum keppinautur hennar. Nate Archibald ([[Chace Crawford]]) er hinn fullkomni „Golden Boy“ (gulldrengur) fína hverfisins og vilja allar stelpur vera með honum. Chuck Bass ([[Ed Westwick]]) er mikill kvennamaður og er elskar veislur og hefur átt erfitt líf með vafasamri fortíð.
Auk þeirra fimm aðalpersóna sem nefndar eru hér að ofan, birtust þrjár aðrar persónur í fyrsta þættinum. Jenny Humphrey ([[Taylor Momsen]]) er yngri systir Dans sem reynir allt sem hún getur til að verða næsta drottning Constance Billard, markmið sem fær hana til að hugsa um hin raunverulegu gildi í lífinu; Lily van der Woodsen ([[Kelly Rutherford]]); og faðir Dans, Rufus Humphrey ([[Matthew Settle]]). Þau eiga rómantíska fortíð sem eltir þau í þáttunum og leiðir að lokum til hjónabands. Humphrey-fjölskyldan verður í kastljósinu þegar þau fara að skoða lífið í efri austurhlutanum og þegar Dan reynir að líta eftir litlu systur sinni þegar hann uppgötvar partýin.
Vanessa Abrams ([[Jessicca Szohr]]) kemur inn í fyrstu þáttaröðina sem fyrrum kærasta Dans og verður regluleg persóna eftir 14. þáttinn. Aðrar persónur eru m.a. Eric van der Woodsen ([[Connor Paolo]]), yngri bróðir Serenu sem er mjög góður og kemur hann út úr skápnum seinni hluta 1. þáttaraðar og verða hann og Jenny mjög náin í kjölfarið. Georgina Sparks ([[Michelle Trachtenberg]]) kemur einstaka sinnum fyrir í þáttunum en hún er aukapersóna. Carter Baizen ([[Sebastian Stan]]) er óvinur Chuck sem á í litlu ástarævintýri við Serenu.
Margar persónur eru gestastjörnur og leika foreldra eða aðra ættingja aðalpersónanna. Eleanor Waldorf-Rose ([[Margaret Colin]]) og Harold Waldorf ([[John Shea]]) leika fráksilda foreldra Blair og Cyrus Rose ([[Wallace Shawn]]) er eiginmaður Eleanor og stjúpfaðir Blair. Dorota Kishlovsky (Zuzanna Szadkowski) er trygg þerna Blair. Anne Archibald (Francie Swift) og Howard „The Captain“ Archibald (Sam Robars) eru stífu foreldrar Nates á meðan William van der Bilt I (James Naughton) og William „Tripp“ van der Bilt III (Aaron Tveit) eru stjórnsamur afi og frændi Nates. Barholomew „Bart“ Bass (Robert John Burke) er látinn fyrrum eiginmaður Lily og kröfuharður faðir Chucks, og Jack Bass (Desmond Harrington) er bróðir Barts og frændi Chucks. Celia „CeCe“ Rhodes (Caroline Lagerfelt) er amma Serenu og Gabriela Abrams (Gina Torres) er móðir Vanessu. Í fjórðu þáttaröðinni er nýr kærasti/unnusti Blair, Prins Louis af [[Mónakó]] ([[Hugo Becker]]).
== Þáttaraðir ==
{{Aðalgrein|Þættir Gossip Girl}}
=== 1. þáttaröð 2007-08 ===
{{Aðalgrein|Gossip Girl (1. þáttaröð)}}
Fyrsta þáttaröðin fylgist aðallega með skyndilegri endurkomu Serenu eftir dularfullt hvarf hennar. Upphaflega var haldið að einnar nætur gaman Serenu með Nate Archibald, kærasta bestu vinkonu Serenu, Blair Waldorf, hafi verið ástæða brottfararinnar. Hins vegar kemur í ljós í kringum enda þáttaraðarinnar að hin sviksama Georgina Sparks, fyrrum vinkona Serenu, kemur til borgarinnar og upp kemst að kvöldið sem Serena svaf hjá Nate endaði ekki þar - Serena fór heim til Georginu og maður dó þar eftir að hafa tekið inn of stóran skammt af eiturlyfjum, á meðan hann var tekinn upp á myndband. Þáttaröðin snýst líka um samband Serenu við hinn utanaðkomandi Dan Humphrey; samband Blair við Nate og framhjáhald hennar með besta vini Nates, Chuck; stutt ástarsamband milli móður Serenu og föður Dans; samband Blair og Jenny; og komu fyrrum besta vinar Dans, Vanessu Abrams. Þáttaröðin endar þegar upp kemst um leyndarmál Serenu og þegar Chuck skilur Blair eftir á flugvellinum, áður en hann fer til Evrópu.
=== 2. þáttaröð 2008-09 ===
{{Aðalgrein|Gossip Girl (2. þáttaröð)}}
[[Mynd:Gossip Girl cast at Seeds of Peace 2009.jpg|250px|thumb|Aðalleikarar 2. þáttaraðarinnar]]
Önnur þáttaröðin fylgist aðallega með síðasta ári flestra persónanna í menntaskóla og hefst hún í Hampton hverfinu og fylgist aðallega með sambandi Blair og Chuck, sem hafa verið merkt "hjarta þáttanna" af lesendum tímaritsins People.
Fyrri hluti þáttaraðarinnar fylgist með því hvað Serena er áberandi í félagslífinu sem dregur að sér athygli Blair og reynir mikið á vináttu þeirra þegar persónan Poppy Lifton ([[Tamara Feldman]]) kemur, yfirstéttarstúlka sem kemur upp á milli Blair og Serenu eftir að hún hvetur Serenu til að taka við hennar stað í sviðsljósinu. Nate horfist í augu við eftirleik glæpasamrar fortíðar föður síns og byrjar ástarsamband með Vanessu, sem dregst enn meira inn í heim fína hverfisins. Jenny heldur áfram að vera uppreisnargjörn og reynir að koma sér áfram sem fatahönnuður, og reynir þar með á uppeldishæfileika Rufusar á meðan vinskapur Dans og Nates og samband Dans við Serenu breyta honum í innanbúðarmann. Fyrri helmingur þáttaraðarinnar kláraðist fyrstu vikuna í desember með dauða Barts Bass.
Seinni helmingur þáttaraðarinnar skýrir ástæður dauðfalls Barts, sem veldur því að persónuleiki Chucks breytist sem síðan leiðir til þess að samband Rufusar og Lilyar vex með opinberun þess að þau eigi son, sem veldur því að Dan og Serena slíta sambandi sínu. [[John Shea]] endurtók hlutverk sitt sem Harold Waldorf í þakkargjörðarþættinum og festist í umsóknarferli Blair inn í Yale. [[Desmond Harris]] kom inn í þættina sem stjórnsamur frændi Chucks, Jack Bass. Feldman sneri aftur í þættina með [[Armie Hammer]] nýju ást Serenu, Gabriel Edwards. [[Michelle Trachtenberg]] sneri aftur sem Georgina Sparks og tók upp atriðin sín í febrúar og kom persónan hennar að ráðgátu þáttaraðarinnar.
Þegar líður á þáttaröðina minnkar hlutverk Blaðurskjóðunnar örlítið. Hún heldur áfram að halda uppi bloggsíðu sinni en heldur mikilvægustu upplýsingunum fyrir sig og gefur þær ekki frá sér fyrr en í lokaþættinum þegar Serena ákveður að komast að því hver Blaðurskjóðan virkilega er, en tekst það þó ekki. Þáttaröðin endaði á kossi milli Blair og Chuck.
=== 3. þáttaröð 2009-10 ===
{{Aðalgrein|Gossip Girl (3. þáttaröð)}}
Þriðja þáttaröðin fylgist með Blair, Dan og Vanessu þegar þau byrja í NYU háskólanum ásamt kvikmyndastjörnunni Oliviu Burke ([[Hilary Duff]]) sem Dan á síðan í ástarsambandi við; Nate sem kemst inn í Columbia háskólann; Serenu sem tekur sér ársfrí frá skóla; Jenny þegar hún verður drottning Constance Billard skólans; og Chuck eftir að hann tekur við stjórntaumunum hjá fjölskyldufyrirtækinu, Bass Industries, ásamt stjúpmóður sinni, Lily van der Woodsen. Fyrstu þættirnir gerast í sumarfríinu, u.þ.b. viku fyrir skólabyrjun. Hlutverk Blaðurskjóðunnar minnkar í þáttaröðinni.
Í þáttaröðinni eru margar gestastjörnur, þ.á.m. [[Joanna García]] sem Bree Buckley, ástarskot Nates; fyrirsætan [[Tyra Banks]] sem Ursula Nyquist, ofurstór kvikmyndastjarna og er Serena fjölmiðlafulltrúi hennar í stuttan tíma; [[William Baldwin]] sem William van der Woodsen, faðir Serenu og Erics, fyrrum eiginmaður Lilyar og mikill óvinur Rufusar; en einnig sjást [[Lady GaGa]], [[Tory Burch]], [[Jimmy Fallon]], [[Plastiscines]], [[Georgina Chapman]] og [[Sonic Youth]] í þáttaröðinni.
Níundi þáttur þáttaraðarinnar olli miklum deilum. Foreldrahópar hvöttu CW-stöðina til að hætta við að sýna þáttinn þar sem hann innihélt þríkant. Stöðin hunsaði þetta og tilkynnti að þátturinn yrði sýndur eins og upphaflega var áætlað.
[[Robert John Burke]] sem lék föður Chucks, Bart Bass, sneri aftur fyrir jóla-tengdan þátt í desember á meðan Desmond Harrington sneri aftur sem frændi Chucks, Jack Bass, og átti hann stóran söguþráð sem tengist öllum persónunum í seinni hluta þáttaraðarinnar sem hefur aftur mikil áhrif á samband Chucks og Blair sem snýst um Jack og fjarverandi móður Chucks, Evelyn Bass Fisher ([[Laura Harring]]).
Þáttaröðin fylgdist mikið með þroskun Jenny Humphrey og hröpun hennar. Hún eyðir miklum tíma þáttaraðarinnar í að slíta sig frá Eric, fyrrum besta vini sínum, og að eltast við Nate, sem er hrifinn af Serenu. Við lok þáttaraðarinnar, vegna einnar nætur gamans með stjúpbróður sínum Chuck Bass og vandamáls með eiturlyf, senda faðir hennar og Lily hana til [[Hudson]], [[New York]] til að búa með móður sinni. Aðrir söguþræðir eru m.a. tilraun Chucks og Blairs og mistök þeirra í að eiga í góðu ástarsambandi; Dan og Vanessa reyna að þróa samband sitt úr vinskap í eitthvað meira; og tilraunir Serenu til að finna sjálfa sig í gegnum nýtt starf og stutt ástarsambönd við Carter, giftan frænda Nates, Tripp og að lokum Nate sjálfan.
=== 4. þáttaröð 2010-11 ===
{{Aðalgrein|Gossip Girl (4. þáttaröð)}}
Aðalráðgáta þáttaraðarinnar snýst um Juliet Sharp ([[Katie Cassidy]]), leyndardómsfulla stúlku með áætlun gegn Serenu sem tengist fortíð hennar. Seinni hluti þáttaraðarinnar byggir á vandræðum nýlegs sambands Serenu við fyrrum kennarann hennar, Ben, Chuck sem reynir að ná aftur stjórn á Bass Industries frá Russell Thorpe ([[Michael Boatman]]) og vaxandi sambandi Dans og Blair. Þáttaröðin fylgist einnig með því þegar fortíðar-svik Lilyar kom aftan að henni; stormasömu sambandi Chuck og Blair eftir að þau hætta saman; minnkandi vináttu Dans og Vanessu; og koma frænku Serenu, Charlie Rhodes ([[Kaylee DeFer]]) í fína hverfið.
Fyrstu tveir þættirnir snerust um Serenu, Blair og Chuck í [[París]]. Á meðan þau eru þar hittir Blair prinsinn Louis Grimaldi sem hún trúlofast við lok þáttaraðarinnar.
Taylor Momsen, sem leikur Jenny Humphrey var fjarverandi meirihluta þáttaraðarinnar en kom þó fram í 4 þáttum.
=== 5. þáttaröð 2011-2012 ===
{{Aðalgrein|Gossip Girl (5. þáttaröð)}}
Samningar voru endurnýjaðir fyrir fimmtu þáttaröðina þann [[26. apríl]] [[2011]].
Þann [[9. maí]] 2011 var tilkynnt að [[Taylor Momsen]] og [[Jessica Szohr]] myndu ekki snúa aftur sem aðalapersónur þrátt fyrir að þeim báðum hafi verið boðið að snúa aftur sem gestaleikarar. [[Kaylee DeFer]] leikur Ivy Dickens sem er borgað af systur Lily, Carol, til að þykjast vera dóttur hennar og frænka Serenu, Charlie Rhodes.
Þáttaröðin hófst í [[Los Angeles]] þegar endurnærðir Chuck og Nate ákveða að heimsækja Serenu. Chuck lifir eftir nýrri lífsspeki og segir "já" við öllu, jafnvel hættulegum áhættuatriðum. Serena heldur áfram að vinna í kvikmyndatökum og er boðið fullt starf í lok fyrsta þáttarins. Nate byrjar ástarsamband við eldri konu, Diönu Payne, sem gæti haft aðrar ástæður fyrir að vera með Nate. Í New York kemst Dan að því að Vanessa hefur gefið út einn kaflann í skáldsögunni hans, og Blair heldur áfram að skipuleggja brúðkaup sitt og Louis en hún kemst líka að því að hún er ólétt. Eftir að hafa áttað sig á því að hún beri enn tilfinningar til Chuck ákveða Blair og Chuck að fara í burtu saman en bíll þeirra lendir í árekstri. Vegna bílslyssins missir Blair barnið og Chuck er við dauðans dyr, og giftist að lokum Louis. Í þáttaröðinni er einnig fylgst með Nate reka dagblaðið "The Spectator", vináttunni sem breytist í ástarsamband á milli Blair og Dan og leit Chuck að raunverulegum foreldrum sínum sem leiðir hann að þeirri uppgötvun að faðir hans, Bart, er enn á lífi, og þau áhrif sem dauði CeCe hefur á hjónaband Rufusar og Lilyar. Við lok þáttaraðarinnar velur Blair á milli Dan og Chuck en Lily gerir það sama á milli Rufusar og Barts. Serena yfirgefur borgina á meðan Dan ákveður að skrifa nýja bók um fína hverfið með hjálp Georginu.
=== 6. þáttaröð: 2013 ===
Þann [[11. maí]] [[2012]] var tilkynnt að Gossip Girl myndi snúa aftur í stuttri sjöttu og síðustu þáttaröð haustið 2012. Þáttaröðin mun samanstanda af 10 þáttum og er búist við því að hún muni enda fyrir jól.
== Heimildir ==
{{wpheimild | tungumál = en | titill = Gossip Girl (TV series)| mánuðurskoðað =október| árskoðað = 2012}}
[[Flokkur:Gossip Girl| ]]
[[Flokkur:Bandarískir sjónvarpsþættir]]
[[Flokkur:Sjónvarpsþættir frumsýndir 2007]]
lenj8hvga8ksx1icfisvdhn8h9mbny5
Úrslit Gettu betur
0
73089
1959492
1958658
2026-04-10T21:03:38Z
~2026-22157-44
115408
úrslit 2026
1959492
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:Úrslit <i>Gettu betur</i>}}
Þetta er listi yfir úrslit í keppninni ''[[Gettu betur]]''.
== 2021-2030 ==
=== [[2026]] ===
27 lið skráðu sig til keppni.
* Úrslit ([[10. apríl]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 - Verzlunarskóli Íslands 35
* Undanúrslit ([[26. mars]] & [[3. apríl|2. apríl]])
# Verzlunarskóli Íslands 46 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 25
* 8-liða úrslit
# Verzlunarskóli Íslands 38 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 11
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27 - [[Borgarholtsskóli]] 15
# Menntaskólinn í Reykjavík 39 - [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 32
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 27 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 14
* 2. umferð ([[19. janúar]] & [[21. janúar]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 15
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 28 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 11 - [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 23 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 14
# Menntaskólinn að Laugarvatni 18 - [[Menntaskólinn við Sund]] 13
# Borgarholtsskóli 13 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 40 - [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 8
# Menntaskólinn í Reykjavík 28 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 26
* 1. umferð ([[5. janúar]] - [[7. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 16 - [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 35 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 13
# Menntaskólinn við Sund 20 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 13
# Menntaskólinn á Akureyri 19 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 14
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 - Kvennaskólinn í Reykjavík 26
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 23 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 12
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 24 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 16
# Borgarholtsskóli 22 - [[Tækniskólinn]] 11
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 17 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra|Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 29 - Menntaskólinn í Kópavogi 25
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 11 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskólinn að Laugarvatni - [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] (VMA gaf)
# Framhaldsskólinn í A-Skaftafellssýslu 15 - [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 11
** Menntaskólinn við Hamrahlíð sat hjá sem meistari fyrra árs.
** Verkmenntaskólinn á Akureyri náði ekki að finna lið í tíma og þurfti að draga sig úr keppninni. Menntaskólinn að Laugarvatni fór sjálfkrafa áfram í 2. umferð.
** Menntaskólinn í Kópavogi og Kvennaskólinn í Reykjavík voru tvö stigahæstu tapliðin og fóru áfram í 2. umferð.
=== [[2025]] ===
25 lið skráðu sig til keppni. Dómarar og spurningahöfundar eru líkt og fyrra ár þau Helga Margrét Höskuldsdóttir, Vilhjálmur B. Bragason og Sigurlaugur Ingólfsson. Kristinn Óli Haraldsson er áfram spyrill.
Sigurlið skipuðu: Atli Ársælsson, Valgerður Birna Magnúsdóttir og Flóki Dagsson.
* [[27. mars]])
# [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 30 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 21
* Undanúrslit ([[6. mars]] & [[13. mars]])
# Menntaskólinn á Akureyri 28 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 25
* Fjórðungsúrslit ([[6. febrúar]] & [[27. febrúar]])
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 30 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
# Menntaskólinn í Reykjavík 40 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 21
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 37 - [[Verzlunarskóli Íslands]] 34
# Menntaskólinn á Akureyri 38 - [[Menntaskólinn við Sund]] 21
* 2. umferð ([[21. janúar]] & [[23. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 28 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 30 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 21
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 23 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 20
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 18 - [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 33 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 11
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 8
# Menntaskólinn við Sund 21 - [[Borgarholtsskóli]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 33 - [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 21
* 1. umferð ([[8. janúar]] - [[13. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 32 - [[Tækniskólinn]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 - Fjölbrautaskólinn við Ármúla 22
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 11 - [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 9
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 20 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 11
# Menntaskólinn við Sund 24 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 14
# Menntaskólinn að Laugarvatni 14 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 29 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 18
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 24 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 9
# Framhaldsskólinn á Húsavík 22 - Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 18
# Kvennaskólinn í Reykjavík 26 - Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 24
# Borgarholtsskóli 10 - [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 4
# Menntaskólinn á Akureyri 23 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 11
** Menntaskólinn við Hamrahlíð sat hjá sem meistari fyrra árs.
** Þrjú stigahæstu tapliðin fóru áfram í næstu umferð, draga þurfti á milli Fjölbrautaskólans í Garðabæ og Framhaldsskólans á Laugum um hvort liðið fengið þriðja sætið og urðu Garðbæingar fyrir valinu.
=== [[2024]] ===
25 lið skráðu sig til keppni. Dómarar og spurningahöfundar voru Helga Margrét Höskuldsdóttir, Vilhjálmur B. Bragason og Sigurlaugur Ingólfsson. Kristinn Óli Haraldsson var nýr spyrill.
Sigurliðið skipuðu: Atli Ársælsson, Una Ragnarsdóttir og Hálfdan Árni Jónsson.
* Úrslit (21. mars)
# [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 32 - [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
* Undanúrslit (7. & 14. mars)
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 - [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 40 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 25
* Fjórðungsúrslit (8. til 29. febrúar)
# Kvennaskólinn í Reykjavík 29 - [[Menntaskólinn við Sund]] 14
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 26
# Verzlunarskóli Íslands 46 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 41 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti ]] 18
* 2. umferð ([[17. janúar]] & [[19. janúar]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 - [[Tækniskólinn]] 11
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 43 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 - [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 15
# Menntaskólinn á Ísafirði 18 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 29 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 12
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 26 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 19
# Menntaskólinn við Sund 17 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 16
* 1. umferð ([[8. janúar]] - [[10. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 23 - Fjölbrautaskólinn við Ármúla 21
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 35 - [[Borgarholtsskóli]] 15
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 16 - [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 12
# Menntaskólinn á Ísafirði 29 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25
# Verzlunarskóli Íslands 35 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Framhaldsskólinn á Laugum 17 - [[Menntaskólinn á Ásbrú]] 6
# Menntaskólinn í Kópavogi 15 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 12
# Menntaskólinn við Sund 26 - Tækniskólinn 21
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 9
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 23 - [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 18 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 15
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá sem meistari fyrra árs
=== [[2023]] ===
25 lið skráðu sig til keppni. Dómarar og spurningahöfundar voru Jóhann Alfreð Kristinsson, Laufey Haraldsdóttir og Helga Margrét Höskuldsdóttir. Kristjana Arnarsdóttir var spyrill í 2. umferð og sjónvarpi en Oddur Þórðarson í fyrstu umferð.
Úrslitaviðureignin fór fram í Hljómahöllinni í Reykjanesbæ. Var það í fyrsta sinn í a.m.k. áratug sem að sjónvarpsviðureign var haldin utan Reykjavíkur.
Sigurliðið skipuðu: Davíð Birgisson, Katla Ólafsdóttir og Steinþór Snær Hálfdánarson
* Úrslit ([[17. mars]])
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 36 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 25
* Undanúrslit ([[3. mars]] - [[10. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 31 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 26
* Fjórðungsúrslit ([[3. febrúar]] - [[24. febrúar]])
# Verkmenntaskóli Austurlands 29 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 - [[Verzlunarskóli Íslands]] 32
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 33 - [[Tækniskólinn]] 23
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 21 - [[Flensborgarskóli]] 14
* 2. umferð ([[16. janúar]] & [[18. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 29 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 20
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 21 - [[Menntaskólinn við Sund]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 18
# Tækniskólinn 26 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 17
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 6
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 25 - [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 18
# Verkmenntaskóli Austurlands 27 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 18
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 21 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 20
* 1. umferð ([[9. janúar]] - [[11. janúar]])
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 20 - [https://www.keilir.net/menntaskolinn Menntaskólinn á Ásbrú] 9
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 25 - Verkmenntaskóli Austurlands 21
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 20 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 15
# Fjölbrautaskóli Norðurlands Vestra 21 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 9
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 29 - [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 8
# Verzlunarskóli Íslands 38 - [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 8
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 24 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Menntaskólinn við Sund 23 - Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 20
# Menntaskólinn á Akureyri 21 - Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 26 - [[Borgarholtsskóli]] 8
# Kvennaskólinn í Reykjavík 22 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 12
# Tækniskólinn 32 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
** Menntaskólinn í Reykjavík situr hjá sem meistarar fyrra árs
=== [[2022]] ===
29 lið voru skráð til keppni. Jóhann Alfreð Kristinsson og Laufey Haraldsdóttir eru sem fyrr spurningahöfundar og dómarar, en Sævar Helgi Bragason þeim til aðstoðar. Kristjana Arnarsdóttir er spyrill.
Sigurlið skipuðu: Oddur Sigurðarson, Ingibjörg Steinunn Einarsdóttir og Katla Ólafsdóttir
* Úrslit ([[18. mars]])
[[Menntaskólinn í Reykjavík]] 31 -[[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 26
* Undanúrslit ([[4. mars]] - [[11. mars]])
*# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 28 - [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 25
*# Menntaskólinn í Reykjavík 35 -[[Verzlunarskóli Íslands]] 33 e. Bráðabana
* 8-liða úrslit ([[4. febrúar]] - [[25. febrúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 30 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 19
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 7
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 23
* 2. umferð ([[17. janúar]] & [[19. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Vesturlands Akranesi 28 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 9
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 39 - [[Tækniskólinn]] 25
# Kvennaskólinn Reykjavík 25 - [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 8
# Verzlunarskóli Íslands 30 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Verkmenntaskóli Austurlands 23 - [[Borgarholtsskóli]] 21
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 14 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 9
* 1. umferð ([[10. janúar]] - [[13. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 26 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 7
# Framhaldsskólinn á Húsavík 19 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 10
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 15
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 22 : [[Menntaskólinn á Ásbrú]] 16
# Tækniskólinn 23 : Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 18
# Fjölbrautaskóli Vesturlands Akranesi 24 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 13
# Menntaskólinn á Tröllaskaga 11 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 7
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 17
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Menntaskólinn við Sund]] 14
# Borgarholtsskóli 13 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 11
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 14 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 2
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Verkmenntaskóli Austurlands 23 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 8
** Verzlunarskóli Íslands situr hjá sem meistarar fyrra árs
=== [[2021]] ===
26 lið voru skráð til keppni. Jóhann Alfreð Kristinsson og Laufey Haraldsdóttir voru nýir spurningahöfundar og dómarar, en Sævar Helgi Bragason er áfram til aðstoðar, auk þess sem að Kristjana Arnarsdóttir er áfram spyrill. Laufey var fyrst kvenna til að sigra í Gettu betur, árið 2011.
Sigurlið skipuðu: Eiríkur Kúld Viktorsson, Sigurbjörg Guðmundsdóttir og Gabríel Máni Ómarsson.
* Úrslit ([[19. mars]])
[[Verzlunarskólinn]] 31 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 17
*Undanúrslit ([[5. mars]] - [[12. mars]])
# Verzlunarskóli Íslands 36 : [[Tækniskólinn]] 29
# Kvennaskólinn í Reykjavík 29 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
* 8-liða úrslit ([[5. febrúar]] - [[26. febrúar]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 21 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Menntaskólinn í Reykjavík 42: [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 27
# Tækniskólinn 28 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 21
# Verzlunarskóli Íslands 24 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 23
* 2. umferð ([[12. janúar]] - [[13. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 28 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 25
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 17
# Kvennaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 14
# Tækniskólinn 28 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 14
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 19 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 13
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Borgarholtsskóli]] 14
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 9
* 1. umferð ([[4. janúar]] - [[7. janúar]])
# Tækniskólinn 29 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 11
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : [[Menntaskólinn í tónlist]] 6
# Kvennaskólinn í Reykjavík 24 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 32 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 3
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 21 : Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Menntaskólinn að Laugarvatni 19 : Menntaskólinn á Ísafirði 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 11
# Borgarholtsskóli 10 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 5
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 22 : [[Menntaskólinn við Sund]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 26 : Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 22
# Verzlunarskóli Íslands 26: [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 14
== 2011-2020 ==
=== [[2020]] ===
28 skólar tóku þátt í keppninni. Í aðra umferð fóru sigurliðin og tvö stigahæstu tapliðin, 16 lið alls.
Dómarar og höfundar spurninga: Ingileif Friðriksdóttir og Vilhelm Anton Jónsson ásamt Sævari Helga Bragasyni.
Spyrill: Kristjana Arnarsdóttir
Sigurlið skipuðu: Birta Líf Breiðfjörð Jónasdóttir, Ármann Leifsson og Víkingur Hjörleifsson
Úrslit
Menntaskólinn í Reykjavík 24 - [[Borgarholtsskóli]] 12
* Undanúrslit
# Borgarholtsskóli 24 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Verzlunarskólinn]] 22
* 8-liða úrslit ([[31. janúar]] - [[21. febrúar]])
# Borgarholtsskóli 26 : [[Tækniskólinn]] 24
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 28 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 20
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 24
# Verzlunarskólinn 32 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 25
* 2. umferð ([[14. janúar]] og [[16. janúar]])
# Menntaskólinn á Ísafirði 19 (23) : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 21 (12) *
# Verzlunarskólinn 25 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 17
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 27 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 23
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21: [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 12
# Borgarholtsskóli 21 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 24 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 18
# Tækniskólinn 19 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 15
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 11
* Úrslitin í viðureign Verkmenntaskóla Austurlands og Menntaskólans á Ísafirði voru ógilt vegna mistaka við framkvæmd keppninnar og liðin látin mætast að nýju.
* 1. umferð ([[6. janúar]] - [[8. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 21 : Menntaskólinn í Kópavogi 19
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 18 : [[Menntaskólinn við Sund]] 8
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 19 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 9
# Verkmenntaskóli Austurlands 25 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 7
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 24 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 10
# Tækniskólinn 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 13
# Verzlunarskólinn 28 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
# Borgarholtsskóli 17 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
# Kvennaskólinn í Reykjavík 23 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 22 : [[Menntaskólinn í tónlist]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 21 : [[Flensborgarskóli]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 16
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 25 : Menntaskólinn á Ísafirði 20
=== [[2019]] ===
28 skólar tóku þátt í keppninni. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komast áfram í 2. umferð ásamt 2 stigahæstu tapliðum.
Dómarar og höfundar spurninga: Ingileif Friðriksdóttir og Vilhelm Anton Jónsson ásamt Sævari Helga Bragasyni.<br>
Spyrill: Kristjana Arnarsdóttir
* Sigurliðið skipuðu: Berglind Bjarnadóttir, Fjóla Ósk Guðmannsdóttir og Hlynur Ólason
* Úrslit ([[15. mars]])
#[[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 30 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 29
Kvennó varð sigurvegari keppninnar í 3. sinn.
*Undanúrslit ([[1. mars]] - [[8. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 32
# Kvennaskólinn í Reykjavík 35 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 19
*8-liða úrslit ([[1. febrúar]] - [[22. febrúar|22. febrúar )]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 25
# Menntaskólinn á Akureyri 29 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 37 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 : [[Borgarholtsskóli]] 24
* 2. umferð ([[14. janúar]] - [[16. janúar|15. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 25 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 17
#Borgarholtsskóli 28 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 21
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 19
#Menntaskólinn á Akureyri 23 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Tækniskólinn]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík 40 : [[Flensborgarskóli]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 6
#Kvennaskólinn í Reykjavík 25 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 17
* 1. umferð ([[7. janúar]] - [[9. janúar]])
# Verkmenntaskóli Austurlands 19 : Framhaldsskólinn á Laugum 16
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 19 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 18 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 12
# Menntaskólinn á Ísafirði 24 : [[Menntaskólinn við Sund]] 9
# Borgarholtsskóli 24 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 8
# Flensborgarskóli 18 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 5
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 27 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 11
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : Tækniskólinn 18
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 10 : [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 7
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 26 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 9
# Verzlunarskóli Íslands 28 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 13
# Menntaskóli Borgarfjarðar 21 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 15
# Menntaskólinn að Laugarvatni 16 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 11
** Framhaldsskólinn á Laugum komst áfram sem stigahæsta taplið á hlutkesti.
=== [[2018]] ===
28 skólar tóku þátt í keppninni. Kvennó sat hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 13 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk liðs Kvennó, MS og stigahæsta tapliðiðs.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Bryndís Björgvinsdóttir]] og Vilhelm Anton Jónsson ásamt Sævari Helga Bragasyni.<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
Sigurliðið, lið Fjölbrautaskólans í Garðabæ: Guðrún Kristín Kristinsdóttir, Gunnlaugur Hans Stephensen og Jóel Ísak Jóelsson.
* Úrslit ([[23. mars]])
# [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 34 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 24
* Undanúrslit ([[16. mars]] - [[17. mars]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 38 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 29
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 40 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 28
* 8-liða úrslit ([[16. febrúar]] - [[9. mars]])
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 39 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 32
# Kvennaskólinn í Reykjavík 46 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 26
# Menntaskólinn í Reykjavík 43 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 20
# Menntaskólinn á Akureyri 41 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 26
* 2. umferð ([[15. janúar]] - [[16. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 41 : [[Borgarholtsskóli]] 17
# Kvennaskólinn í Reykjavík 34 : [[Tækniskólinn]] 21
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 35 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 28
# Menntaskólinn á Akureyri 34 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 28
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 25
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Flensborgarskóli]] 23
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 39 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 37 : [[Menntaskólinn við Sund]] 17
* 1. umferð ([[8. janúar]] - [[11. janúar]])
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 39 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 14
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 30 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 22
# Verkmenntaskóli Austurlands 31 : Menntaskólinn á Ísafirði 29
# Tækniskólinn 23 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Flensborgarskóli 39 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 11
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 45 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 38 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 18
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 34 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 28
# Borgarholtsskóli 31 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 21
# Menntaskólinn á Akureyri 38 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 46 : [[Menntaskólinn í tónlist]] 16
# Framhaldsskólinn á Laugum 17 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 12
=== [[2017]] ===
25 skólar tóku þátt í keppninni. MR sat hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 12 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk liðs MR og þriggja stigahæstu tapliðanna.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Bryndís Björgvinsdóttir]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
Sigurliðið, lið Kvennaskólans í Reykjavík: Fjóla Ósk Guðmannsdóttir, Hlöðver Skúli Hákonarson og Óskar Örn Bragason
* Úrslit ([[31. mars]])
# [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 35 : 31 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
* Undanúrslit ([[23. mars]] - [[25. mars]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 39 : 28 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 40 : 27 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
* 8-liða úrslit ([[24. febrúar]] - [[17. mars]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 31 : 30 [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 32 : 21 [[Flensborgarskóli]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 36 : 19 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : 23 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
* 2. umferð ([[6. febrúar]] - [[7. febrúar]])
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : 22 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : 15 [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 28 : 9 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : 16 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
# Flensborgarskóli 26 : 16 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 35 : 21 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Kvennaskólinn 37 : 21 [[Borgarholtsskóli]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : 19 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
* 1. umferð ([[30. janúar]] - [[2. febrúar]])
# Menntaskólinn á Ísafirði 24 : 18 Verkmenntaskóli Austurlands
# Framhaldsskólinn á Laugum 22 : 16 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 31 : 14 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Borgarholtsskóli 23 : 13 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 23 : 20 Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 31 : 17 [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : 9 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
# Menntaskólinn á Akureyri 36 : 8 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ 15 : 14 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Kvennaskólinn 42 : 14 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : 8 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
# Flensborgarskóli 23 : 21 Fjölbrautaskólinn í Garðabæ
=== [[2016]] ===
29 skólar taka þátt í keppninni. MR situr hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komast áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs og liðs MR.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Bryndís Björgvinsdóttir]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
* Sigurliðið skipuðu: Andri Magnús Eysteinsson, Jón Kristinn Einarsson og Katrín Agla Tómasdóttir
* Úrslit ([[18. mars]])
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 40 : 13 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
MR varð sigurvegari keppninnar í 20. sinn.
* Undanúrslit ([[4. mars]] - [[11. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : 22 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 29 : 22 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
* 8-liða úrslit ([[5. febrúar]] - [[26. febrúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : 15 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : 20 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : 26 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : 25 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
* 2.umferð ([[18. janúar]] - [[19. janúar]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 32 : 15 [[Flensborgarskóli]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 20 : 13 [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Menntaskólinn á Ísafirði 22 : 21 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : 15 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : 21 [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : 12 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Menntaskólinn við Sund 23: 19 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : 26 [[Borgarholtsskóli]]
* 1.umferð ([[11. janúar]] - [[14. janúar]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 37 : 23 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 29 : 23 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]]
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], búfræðideild (LbhÍ gaf keppnina)
# Framhaldsskólinn á Laugum 25 : 21 [[Tækniskólinn]]
# Menntaskólinn við Sund 24 : 23 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : 15 [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Flensborgarskóli 26 : 25 Verzlunarskóli Íslands
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 34 : 9 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Borgarholtsskóli 25 : 16 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 32 : 23 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
# Menntaskólinn á Ísafirði 26 : 17 [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 27 : 15 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 27 : 14 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni 23 : 9 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
=== [[2015]] ===
29 skólar tóku þátt í keppninni. MH sat hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs og liðs MH.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Margrét Erla Maack]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
* Sigurliðið skipuðu: [[Atli Freyr Þorvaldsson]], [[Jón Kristinn Einarsson]] og [[Kristín Káradóttir]]
* Úrslit
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 41 : 18 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
* Undanúrslit
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : 25 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : 19 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
* 8-liða úrslit ([[28. janúar]] - [[18. febrúar]])
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 24 : 23 [[Flensborgarskóli]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25 : 18 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : 25 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 44 : 20 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* 2.umferð ([[19. janúar]] - [[20. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 21 : 16 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 19 : 18 [[Borgarholtsskóli]]
# Menntaskólinn á Akureyri 29 : 15 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 23 : 16 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 35 : 10 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Flensborgarskólinn 22 : 20 [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : 13 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Kvennaskólinn 27 : 9 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
* 1.umferð ([[12. janúar]] - [[15. janúar]])
# Borgarholtsskóli 21 : 16 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Kvennaskólinn 31 : 6 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 27 : 16 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
# Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ 17 : 14 [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 34 : 9 [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], búfræðideild
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 20 : 16 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Verzlunarskóli Íslands 18 : 10 [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn á Akureyri 24: 15 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : 10 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 25 : 14 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Framhaldsskóli Snæfellinga 15 : 10 [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Framhaldsskólinn á Húsavík 20 : 16 [[Tækniskólinn]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 20 : 16 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Flensborgarskólinn 26 : 18 Fjölbrautaskóli Suðurnesja
=== [[2014]] ===
30 skólar tóku þátt í keppninni. Sigurliðin 15 úr fyrstu umferð komast áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs.
Dómarar: [[Margrét Erla Maack]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
* Sigurliðið skipuðu: [[Þórgnýr Albertsson]], [[Leifur Geir Stefánsson]] og [[Kristinn Már Bjarnason]]
*Úrslit ([[15. mars]])
# Borgarholtsskóli 18 : 27 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
*Undanúrslit ([[28. febrúar]] & [[7. mars]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : 27 [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
# Borgarholtsskóli 21 : 14 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
*8 liða úrslit ([[31. janúar]] - [[21. febrúar]])
# Menntaskólinn á Akureyri 22 : 19 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : 18 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Borgarholtsskóli 18 : 16 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : 22 [[Verzlunarskóli Íslands]]
Meðalskor í 8 liða úrslitum var 22 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 25,3 <br>Meðalskor tapliða: 18,8
* 2.umferð ([[25. janúar]] - [[26. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 17 : 13 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 13 : 8 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Borgarholtsskóli 20 : 19 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] (e. bráðabana)
# Kvennaskólinn í Reykjavík 20 : 12 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 16 : 13 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : 12 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
# Menntaskólinn á Akureyri 16 : 4 [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 24 : 7 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
Meðalskor í 2. umferð var 14,9 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 18,9 <br>Meðalskor tapliða: 10,9
* 1.umferð ([[11. janúar]] - [[19. janúar]])
# Verkmenntaskóli Austurlands 20 : 18 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Verzlunarskóli Íslands 21 : 10 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Framhaldsskóli Snæfellinga 12 : 8 [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], búfræðideild
# Fjölbrautaskóli Norðurlands-vestra 7 : 5 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Borgarholtsskóli 23 : 16 [[Flensborgarskóli]]
# Menntaskólinn í Kópavogi 17 : 11 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 21 : 10 [[Tækniskólinn]]
# Menntaskólinn á Ísafirði 12 : 4 [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : 11 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : 7 [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 33 : 14 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Menntaskólinn á Akureyri 27 : 6 [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]]
# Menntaskóli Borgarfjarðar 19 : 10 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 19 : 16 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 25 : 24 Fjölbrautaskóli Vesturlands
Meðalskor í 1. umferð var 14,4 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 19,1 <br>Meðalskor tapliða: 9,7
=== [[2013]] ===
30 skólar tóku þátt í keppninni. Sigurliðin 15 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs.
Dómarar: [[Þórhildur Ólafsdóttir]] og Atli Freyr Steinþórsson sem var í sigurliði MR árin 2002 og 2003.<br>
Spyrill: Edda Hermannsdóttir<br>
* Sigurliðið skipuðu: [[Grétar Guðmundur Sæmundsson]], [[Þorsteinn Gunnar Jónsson]] og [[Grétar Þór Sigurðsson]]<br>
*Úrslit:
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 32 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 27
*Undanúrslit:
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 20
*Fjórðungsúrslit:
Fjögur stigahæstu liðin úr 2. umferð voru dregin á móti stigalægri liðum.
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Borgarholtsskóli]] 25
# Kvennaskólinn í Reykjavík 21 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Verzlunarskólinn 23 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22 eftir bráðabana
Meðalskor í 3. umferð var 23,4 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 25,5 <br>Meðalskor tapliða: 21,3
* 2.umferð
Átta stigahæstu liðin úr 1. umferð voru dregin á móti átta stigalægri liðunum.
# Kvennaskólinn í Reykjavík 21 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 15
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 4
# Menntaskólinn í Reykjavík 21 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 4
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 16 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 7
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 16
# Borgarholtsskóli 25 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 9
# Menntaskólinn á Akureyri 18 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 7
# Verzlunarskólinn 18 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 8
Meðalskor í 2. umferð var 14,8 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 20,8 <br>Meðalskor tapliða: 8,8
* 1.umferð ([[7. janúar]] - [[14. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 5
# Menntaskólinn í Kópavogi 10 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Verzlunarskóli Íslands 22 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 9
# Menntaskólinn á Akureyri 20 : Fjölbrautaskóli Vesturlands 15
# Fjölbrautaskóli Garðabæjar 18 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Ármúla 13 : [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 5
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 9 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 7
# Borgarholtsskóli 18 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 1
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 21 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 9
# Framhaldsskólinn á Húsavík 9 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 3
# Fjölbrautaskóli Snæfellinga 10 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
# Kvennaskólinn í Reykjavík 14 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 8
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 23 : [[Menntaskólinn við Sund]] 12
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 8 : [[Tækniskólinn]] 5
# Verkmenntaskóli Austurlands : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], starfsmenntabraut - LHÍ gaf.
Meðalskor í 1. umferð var 11,8 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 16 <br>Meðalskor tapliða: 7,6
=== [[2012]] ===
29 skólar taka þátt í keppninni. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komast áfram úr fyrstu umferð, eitt lið situr hjá og stigahæsta tapliðið fær einnig sæti í annarri umferð.
Dómarar: Þórhildur Ólafsdóttir <ref>[http://www.visir.is/embaetti-stigavardarins-lagt-nidur-i-gettu-betur/article/2011710179965 Embætti Stigavarðarins lagt niður í Gettu betur]</ref> og Örn Úlfar Sævarsson<br>
Spyrill: Edda Hermannsdóttir<br>
* Sigurliðið skipuðu: [[Ólafur Kjaran Árnason]], [[Jón Áskell Þorbjarnarson]] og [[Stefán Kristinsson]]
<br>
*Úrslit:
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 23 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22
*Undanúrslit:
# Kvennaskólinn í Reykjavík 24 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 21 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 17
*8 liða úrslit í sjónvarpi dagana [[24. febrúar]], [[2. mars|2.]], [[9. mars|9.]] og [[16. mars]]
# Verzlunarskóli Íslands 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 18
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 25
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 19 : [[Borgarholtsskóli]] 14
# Kvennaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20
Meðalskor í 8 liða úrslitum var 23,6 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 28 <br>Meðalskor tapliða: 19,3
* 2. umferð ([[23. janúar|23.]], [[26. janúar|26.]] og [[30. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 11: [[Starfsmenntabraut Hvanneyri]] 6
# Kvennaskólinn í Reykjavík 30: [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 5
# Menntaskólinn á Akureyri 21: [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 10
# Verzlunarskóli Íslands 19: [[Menntaskólinn á Laugarvatni]] 12
# Borgarholtsskóli 20: [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 7
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 23: [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 8
# Menntaskólinn í Reykjavík 23: [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 7
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 16: [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 14
Meðalskor í 2. umferð var 14,5 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 20,4 <br>Meðalskor tapliða: 8,6
* 1.umferð ([[9. janúar]] - [[19. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 21: [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 15: [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 3
# Menntaskólinn í Reykjavík 28: [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 7
# Menntaskólinn að Laugarvatni 10: [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 5
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 8: [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 5
# Menntaskólinn á Ísafirði 8: [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 4
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 17: [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 1
# Menntaskólinn í Kópavogi 10: [[Menntaskólinn við Sund]] 8
# Kvennaskólinn í Reykjavík 26: [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 3
# Verkmenntaskóli Austurlands 10 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 9
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 21: [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 5
# Menntaskólinn á Akureyri 23: [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 8
# Borgarholtsskóli 22: [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25: Fjölbrautaskóli Suðurnesja 16
* Starfsmenntabraut Hvanneyri situr hjá
Meðalskor í 1. umferð var 12,3 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 17,4 <br>Meðalskor tapliða: 7,1
=== [[2011]] ===
30 skólar taka þátt í keppninni. Sigurliðin 15 úr fyrstu umferð komust áfram ásamt stigahæsta tapliðinu. Tími á hraðaspurningar var 90 sekúndur og síðan komu 12 bjölluspurningar og eitt tóndæmi í fyrstu umferð en tvö í annarri umferð.
Dómari: [[Örn Úlfar Sævarsson]]
Spyrill: Edda Hermannsdóttir
Stigavörður: Marteinn Sindri Jónsson
* Úrslit 2. apríl
* [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 21
* Sigurvegari: Kvennaskólinn í Reykjavík
* Sigurliðið skipuðu: Bjarki Freyr Magnússon, Bjarni Lúðvíksson og Laufey Haraldsdóttir en hún er fyrsta stúlkan sem á sæti í sigurliði.<br><br>
* Undanúrslit [[19. mars]] og [[26. mars]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 23 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 15<br><br><br>
* 8 liða úrslit [[19. febrúar|19.]] og [[26. febrúar]] og [[5. mars|5.]] og [[12. mars]]:
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 24
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 20 : [[Borgarholtsskóli]] 17
Meðalskor í 8 liða úrslitum var stig. 22,6 <br>Meðalskor vinningsliða: 26,8 <br>Meðalskor tapliða: 18,5
* 2. umferð ([[9. febrúar]] til [[11. febrúar]])
* Menntaskólinn við Sund komst áfram sem stigahæsta tapliðið
# Kvennaskólinn í Reykjavík 26 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 10
# Borgarholtsskóli 22 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 13 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Verzlunarskóli Íslands 26 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 5
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
Meðalskor í 2. umferð var 17,1 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 21,5 <br>Meðalskor tapliða: 12,6
<br>
* 1.umferð ([[31. janúar]] - [[4. febrúar]])
# Borgarholtsskóli 21 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 13
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 18 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 7
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 16 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 6
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 12 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 6
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 8
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 19 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 6
# Framhaldsskólinn á Húsavík 5 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 2
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 18 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 10 : [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 2
# Kvennaskólinn í Reykjavík 30 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 2
# Menntaskólinn í Reykjavík 21 : [[Menntaskólinn við Sund]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 19 : [[Starfsmenntabraut Hvanneyri]] 9
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 19 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 13
# Menntaskólinn á Ísafirði 17 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 9
# Menntaskólinn í Kópavogi 9 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 8
Meðalskor í 1. umferð var 11,8 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 15,9 <br>Meðalskor tapliða: 7,7
== 2001-2010 ==
=== [[2010]] ===
Þátttökuskólar eru 31 og hafa aldrei verið fleiri. Í 2. umferð var dregið í hverja keppni úr tveimur pottum. Í þeim voru annars vegar 8 stigahæstu sigurliðin úr 1. umferð og hins vegar 7 stigalægstu sigurliðin og Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra (sem sat hjá í 1. umferð). Þannig var þess gætt að stigahæstu liðin úr 1. umferð drægjust ekki hvert gegn öðru í 2. umferð.
*Úrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardaginn [[27. mars]] og kepptu þar [[Verzlunarskóli Íslands]] og [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Lokatölur: 30 : 28
* Sigurliðið skipuðu: [[Elías Karl Guðmundsson]], [[Halldór Kristján Þorsteinsson]] og [[Ólafur Hafstein Pjetursson]]
<br>
* 4 liða úrslit [[13. mars|13.]] og [[20. mars]].
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14<br><br>
* 8 liða úrslit [[13. febrúar|13.]], [[20. febrúar|20.]] og [[27. febrúar]] og [[6. mars]].
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 24 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 28
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 23 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík : 37 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22
<br>
Meðalskor í 8 liða úrslitum: 25,9 stig<br>
Meðalskor vinningsliða: 28,5<br>
Meðalskor tapliða: 23,3<br><br>
* 2. umferð ([[20. janúar]] til [[27. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 36 : [[Borgarholtsskóli]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 8
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 7
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 17 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 22 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 11
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 14
Meðalskor í 2. umferð: 20,1 stig<br>
Meðalskor vinningsliða: 27,0<br>
Meðalskor tapliða: 13,1<br>
* 1. umferð ([[11. janúar|11.]] til [[18. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 20
# Borgarholtsskóli 20 : [[Flensborgarskóli]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 31 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 19 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]] 13
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 12
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 22 : [[Menntaskólinn við Sund]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 20 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 9 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 6
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 11
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 27 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskóli Borgarfjarðar 20 : [[Tækniskólinn]] 12
# Verkmenntaskóli Austurlands 14 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 10
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 14
# Menntaskólinn á Akureyri 27 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
* Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra sat hjá í fyrstu umferð.
<br>
Meðalskor í 1. umferð: 17,8 stig<br>
Meðalskor vinningsliða: 22,9<br>
Meðalskor tapliða: 12,6<br>
Dómari: [[Örn Úlfar Sævarsson]]<br>
Spyrill: [[Eva María Jónsdóttir]]
Stigavörður: [[Ásgeir Erlendsson]]
=== [[2009]] ===
Þátttökuskólar eru 29. Keppnin hófst mánudaginn 12. janúar og var útvarpað beint á Rás2. Fjölbrautaskóli Suðurnesja dróst ekki og sat því hjá í fyrstu umferð. Í útvarpshluta keppninnar voru hraðaspurningar lengdar í 100 sekúndur aftur en voru 90 sekúndur árið 2008.
*Úrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardaginn [[4. apríl]] og kepptu þar [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] og [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurvegari: Menntaskólinn í Reykjavík
* Lokatölur: 28-25 MR í vil.
* Sigurliðið skipuðu Björn Reynir Halldórsson, Vignir Már Lýðsson og [[Elías Karl Guðmundsson]].
* Undanúrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardagana [[21. mars|21.]] og [[28. mars]].
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 25
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Borgarholtsskóli]] 26
* 8 liða úrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardagana [[21. febrúar|21.]] og [[28. febrúar]], [[7. mars|7.]] og [[14. mars]].
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 36 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 18
# Borgarholtsskóli 33 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 28
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 15
* 2. umferð ([[21. janúar]] til [[26. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 28 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 24 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands|Starfsmenntabraut Hvanneyrar]] 5
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 16 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 14
# Kvennaskólinn í Reykjavík 17 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14
# Menntaskólinn í Kópavogi 26 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 21 (23) : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 21 (22) (eftir bráðabana)
# Verzlunarskóli Íslands 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 18
# Borgarholtsskóli 30 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 12
* 1. umferð ([[12. janúar|12.]] til [[19. janúar]])
# Starfsmenntabraut Hvanneyrar 8 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 3
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 15 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 6
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 10
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 18 : [[Tækniskólinn]] 11
# Menntaskólinn í Kópavogi 29 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 17 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 10
# Menntaskólinn á Akureyri 24 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 5
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 24 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
# Borgarholtsskóli 23 (25) : Menntaskólinn á Ísafirði 23 (e. bráðabana) stigahæsta taplið
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 10 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 9
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 18 : [[Flensborgarskóli]] 8
# Verkmenntaskóli Austurlands 8 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 5
Dómari: [[Davíð Þór Jónsson]]<br>
Spyrill: [[Eva María Jónsdóttir]]
Stigavörður: [[Ásgeir Erlendsson]]
=== [[2008]] ===
Sú breyting var gerð á fyrirkomulagi keppninnar í útvarpi að hraðaspurningar voru styttar úr 100 sekúndum í 80 og víxlspurningar felldar niður en í staðinn komu hefðbundnar bjölluspurningar. Í sjónvarpshlutanum varð sú breyting á frá fyrra ári að hraðaspurningar voru styttar úr 100 sekúndum í 90.
1. umferð hófst á [[Rás 2]] þann [[7. janúar]] og stóð út þá viku. Vikuna eftir fór fram 2. umferð, einnig í útvarpinu. Fyrsta sjónvarpskeppni ársins fór fram þann [[8. febrúar]] en úrslitin þann [[14. mars]] en þá kepptu [[Menntaskólinn í Reykjavík]] og [[Menntaskólinn á Akureyri]].
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu: Björn Reynir Halldórsson, Magnús Þorlákur Lúðvíksson og [[Vignir Már Lýðsson]].
* Mótherji í úrslitum: [[Menntaskólinn á Akureyri]], lokatölur 28:26 (e. bráðabana)
* Undanúrslit (6. og 7. mars)
# Menntaskólinn á Akureyri 25 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 24
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Borgarholtsskóli]] 26
* 8 liða úrslit fóru fram í sjónvarpinu föstudagana [[8. febrúar|8.]], [[15. febrúar|15.]], [[22. febrúar|22.]] og [[29. febrúar|29.]] [[febrúar]] [[2008]]
# Menntaskólinn á Akureyri 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 24
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 28 eftir bráðabanann
# Borgarholtsskóli 25 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 23
* 2. umferð ([[14. janúar]] til [[16. janúar]])
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 11
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 24
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 5
# Borgarholtsskóli 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 10
# Kvennaskólinn í Reykjavík 15 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 8
# Menntaskólinn á Akureyri 28 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
* 1. umferð ([[7. janúar|7.]] til [[10. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 7
# Menntaskólinn á Ísafirði 16 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 12
# Menntaskólinn að Laugarvatni 16 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 4
# Verzlunarskóli Íslands 16 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 9
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 6
# Menntaskólinn Hraðbraut 21 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 15
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 6
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 19 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 20 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]] 8
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 22 : Menntaskóli Borgarfjarðar 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 33 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 8
# Borgarholtsskóli 26 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 22 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 13
# Menntaskólinn við Sund 25 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 7
** Menntaskóli Borgarfjarðar komst áfram sem stigahæsta taplið á hlutkesti.
Dómari: [[Páll Ásgeir Ásgeirsson]]<br>
Spyrill: [[Sigmar Guðmundsson]]
===[[2007]]===
1. umferð hófst á [[Rás 2]] þann [[8. janúar]] og stóð út þá viku. Vikuna eftir fór fram 2. umferð, einnig í útvarpinu. Fyrsta sjónvarpskeppni ársins fór fram þann [[23. febrúar]] en úrslitin þann [[30. mars]].
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu: Björn Reynir Halldórsson, Hilmar Þorsteinsson og [[Magnús Þorlákur Lúðvíksson]].
* Mótherji í úrslitum: [[Menntaskólinn í Kópavogi]], lokatölur 29:27 (e. bráðabana)
* Undanúrslit ([[22. mars|22.]] og [[23. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 27
# Menntaskólinn í Kópavogi 33 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 31 (e. bráðabana)
* 8 liða úrslit ([[23. febrúar]] - [[16. mars]]):
# Menntaskólinn í Kópavogi 27 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 17
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 25
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 : [[Menntaskólinn við Sund]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 30 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 20
* 2. umferð ([[16. janúar|16.]] - [[18. janúar|18.]] [[janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 26 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 18
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Borgarholtsskóli]] 16
# Menntaskólinn við Sund 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 19
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 17
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 18 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 20
# Menntaskólinn á Akureyri 24 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 23 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 19
* 1. umferð ([[8. janúar|8.]] til [[12. janúar]])
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 15 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 15 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 17 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 8
# Menntaskólinn við Sund 21 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 11
# Menntaskólinn á Ísafirði 20 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 2
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 8
# Borgarholtsskóli 21 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 18 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 5
# Kvennaskólinn í Reykjavík 19 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 9
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 12
# Menntaskólinn Hraðbraut 13 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 9
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 19 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]] (Búfræðibraut) 6
* Verzlunarskóli Íslands, Menntaskólinn á Akureyri og Menntaskólinn í Reykjavík sátu hjá í fyrstu umferð. Verzlunarskólinn og MA sátu hjá sem liðin sem komust í úrslit árið áður en MR sat hjá eftir drátt milli hinna liðanna í keppninni.
* Dómari: [[Davíð Þór Jónsson]]
* Spyrill: [[Sigmar Guðmundsson]]
===[[2006]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* Sigurlið skipuðu Magni Þór Óskarsson, Ásgeir Berg Matthíasson og Tryggvi Páll Tryggvason.
* Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 34:22.
* Úrslit fóru fram þann [[6. apríl]] að Fiskislóð 45 í Reykjavík.
* Undanúrslit ([[23. mars|23.03]] og [[30. mars|30.03]])
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Borgarholtsskóli]] 18
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 23
* 8-liða úrslit ([[23. febrúar|23.02]] - [[16. mars|16.03]]):
# Borgarholtsskóli 24 : [[Flensborgarskóli]] 21
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Menntaskólinn við Sund]] 19
* 2. umferð ([[23. janúar|23.01]] - [[25. janúar|25.01]])
# Verzlunarskóli Íslands 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 11
# Borgarholtsskóli 20 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 16
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 27
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 13 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 12
# Flensborgarskólinn 20 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 15
* 1.umferð ([[13. janúar|13.01.]] - [[19. janúar|19.01.]]):
# Menntaskólinn við Sund 26 : [[Starfsmenntabrautin Hvanneyri]] 6
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 16 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 14
# Verzlunarskóli Íslands 21 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 17
# Borgarholtsskóli 16 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 8
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 5
# Kvennaskólinn í Reykjavík 9 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 8
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 7
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 10 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 5
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 12 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 12 (13-12 e. bráðabana)
# Framhaldsskólinn á Laugum 21 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 11
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 6
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 20 : Flensborgarskólinn 17
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 16 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 20 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
** Flensborgarskóli komst áfram sem stigahæsta taplið eftir að hafa unnið hlutkesti gegn Hraðbraut.
* Dómari: [[Anna Kristín Jónsdóttir]]
* Spyrill: [[Sigmar Guðmundsson]]
===[[2005]]===
Sigurvegari: [[Borgarholtsskóli]]
* Sigurlið skipuðu Björgólfur Guðni Guðbjörnsson, Steinþór Helgi Arnsteinsson og Baldvin Már Baldvinsson.
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn á Akureyri]], lokatölur 26:23
* Undanúrslit:
# Borgarholtsskóli 38 : [[Menntaskólinn við Sund]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 25 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 18
* 8-liða úrslit
# Menntaskólinn við Sund 21 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 19 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 24 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
# Borgarholtsskóli 26 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 24
* 2.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri 20 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 24 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Framhaldsskólinn á Laugum 17 : [[Flensborgarskóli]] 14
# Borgarholtsskóli 29 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 26
# Menntaskólinn við Sund 20 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 13
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 14
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 22 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 21
* 1.umferð:
# Iðnskólinn í Reykjavík 18 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 17
# Borgarholtsskóli 28 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 12 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 11
# Menntaskólinn á Ísafirði 15 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 14 (e. bráðabana)
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 20 : [[Stýrimannaskólinn]] 9
# Menntaskólinn í Kópavogi 17 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 12
# Framhaldsskólinn á Laugum 12 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 11
# Menntaskólinn við Sund 19 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 8
# Menntaskólinn Hraðbraut 15 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 9
# Verkmenntaskóli Austurlands 18 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 17
# Verzlunarskóli Íslands 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 12 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 10 (e. bráðabana)
# Flensborgarskólinn 19 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 21 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 12
** [[Menntaskólinn á Akureyri]] komst áfram sem stigahæsta taplið
* Dómari: [[Stefán Pálsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2004]]===
Sigurvegari: [[Verzlunarskóli Íslands]]
*Sigurlið skipuðu Hafsteinn Viðar Hafsteinsson, Steinar Örn Jónsson og Björn Bragi Arnarsson.
*Mótherjar í úrslitum: [[Borgarholtsskóli]], lokatölur 23:21 (e. bráðabana)
* Undanúrslit:
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 17
# Borgarholtsskóli 31 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 28
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn Hraðbraut 14 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 12
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 34 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 20
# Borgarholtsskóli 32 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 18
* 2.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 31 : Menntaskólinn við Hamrahlíð 27
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : [[Menntaskólinn við Sund]] 18
# Menntaskólinn í Kópavogi 32 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 8
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 19 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
# Borgarholtsskóli 34 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 27
# Menntaskólinn Hraðbraut 22 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Flensborgarskóli]] 25
** Menntaskólinn við Hamrahlíð komst áfram sem stigahæsta taplið (með fleiri stig úr fyrri umferð en ME)
* 1.umferð:
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 24 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Menntaskólinn á Ísafirði 24 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 23
# Menntaskólinn Hraðbraut 28 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 7
# Framhaldsskólinn á Húsavík 20 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 18 (e. bráðabana)
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 23 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 18 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 17
# Flensborgarskólinn 28 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 17
# Menntaskólinn við Sund 18 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 14
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 18 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 15
# Borgarholtsskóli 33 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 25 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 19
# Verzlunarskóli Íslands 20 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 9
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 12
* Dómari: [[Stefán Pálsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2003]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu Atli Freyr Steinþórsson, Oddur Ástráðsson og Snæbjörn Guðmundsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 35:22
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn við Sund 30 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 29
*8-liða úrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Flensborgarskóli]] 15
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 31 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 25
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 26
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 10
* 2.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 24
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 30
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 26
# Menntaskólinn við Sund 32 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 26
# Flensborgarskólinn 22 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Menntaskólinn á Akureyri 32 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 29
** Fjölbrautaskólinn við Ármúla komst áfram sem stigahæsta taplið
* 1.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri 34 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 24
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Borgarholtsskóli]] 30
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 23 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 20
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 25 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 18 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 10
# Flensborgarskólinn 38 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 17
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 16
# Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 19 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 16
# Framhaldsskólinn á Húsavík 22 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 20
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 30 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 26
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 20 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 13
** 1.umferð: Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá
* Dómari: [[Sveinn H. Guðmarsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2002]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu Atli Freyr Steinþórsson, Oddur Ástráðsson og Snæbjörn Guðmundsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 22:18
* Undanúrslit
# Menntaskólinn í Reykjavík 38: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]19
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 18
* 8-liða úrslit
# Verkmenntaskóli Austurlands 26 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 27 (e. bráðabana)
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 16
*2.umferð:
# Menntaskólinn við Sund 36 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 26
# Verkmenntaskóli Austurlands : [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 11
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri 23 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 22
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ : [[Flensborgarskóli]]
* Menntaskólinn á Akureyri fór áfram sem stigahæsta taplið
* 1.umferð:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verzlunarskóli Íslands 29 : [[Borgarholtsskóli]] 24
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 21 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 17
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Flensborgarskóli]] 26
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 33 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 19
# Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri 29 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Verkmenntaskóli Austurlands : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 6
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
** Flensborgarskólinn fór áfram sem stigahæsta taplið
** Menntaskólinn í Reykjavík og Fjölbrautaskólinn í Breiðholti sátu hjá í fyrstu umferð
* Dómari: [[Eggert Þór Bernharðsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2001]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Hjalti Snær Ægisson]], Svanur Pétursson og Sverrir Teitsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Borgarholtsskóli]], lokatölur 36:35 (e. bráðabana)
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 24
# Borgarholtsskóli 33 : [[Menntaskólinn við Sund]] 27
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn á Akureyri 30 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Menntaskólinn við Sund 28 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 14
# Borgarholtsskóli 36 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Menntaskólinn í Reykjavík 41 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 21
* 2.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Borgarholtsskóli 33 : Fjölbrautaskóli Suðurlands 24
# Verzlunarskóli Íslands 28 : Kvennaskólinn 14
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 18 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 47 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 10
# Menntaskólinn við Sund : Laugar/FG
** Fjölbrautaskóli Suðurlands & Kvennaskólinn komust áfram sem stigahæstu taplið
* 1.umferð:
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 32 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 18
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 19 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
# Verzlunarskóli Íslands 28 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 26
# Kvennaskólinn 14 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 13
# Borgarholtsskóli 32 : [[Fjölbrautaskólinn i Breiðholti]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 20
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 18 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 14
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 24 : [[Flensborgarskóli]] 17
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 24
# [[Framhaldsskólinn á Laugum]] eða [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] :
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá í fyrstu umferð
* Dómari: [[Ármann Jakobsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
== 1991-2000 ==
===[[2000]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Hjalti Snær Ægisson]], Svanur Pétursson og Sverrir Teitsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 32:24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 : [[Borgarholtsskóli]] 27
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28: [[Menntaskólinn við Sund]] 15
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 18
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 32 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 29
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 27
# Borgarholtsskóli 21 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 16
* 2.umferð:
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 29 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 22
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 22
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Borgarholtsskóli 30 : Fjölbrautaskóli Vesturlands 29
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn í Kópavogi 17 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 14
** Fjölbrautaskóli Vesturlands fór áfram sem stigahæsta taplið
* 1.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri 18 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 16
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 28 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 11
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 21 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
# Borgarholtsskóli 27 : [[Flensborgarskóli]] 9
# Kvennaskólinn : [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 30 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 11
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 20 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 20 (22:20 eftir bráðabana)
# Verzlunarskóli Íslands 29 : [[Menntaskólinn við Sund]] 25
# Menntaskólinn að Laugarvatni 34 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 14
# Fjölbrautaskólinn í Ármúla 22 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 23 : [[Verkmenntaskóli Akureyrar]] 17
** Menntaskólinn í Reykjavík og Menntaskólinn í Kópavogi sátu hjá
** Menntaskólinn við Sund komst áfram sem stigahátt taplið
* Dómari: [[Ólína Þorvarðardóttir]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[1999]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Arnar Þór Stefánsson]], [[Hjalti Snær Ægisson]] og Sverrir Guðmundsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 26:24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 22
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Menntaskólinn við Sund]] 31
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Sund 35 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 39 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 27 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
* 2.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Borgarholtsskóli]] 20
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 11
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 10
# Menntaskólinn við Sund 23 : [[Flensborgarskóli]] 20
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : Fjölbrautaskóli Suðurlands 22
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 14 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 11
* Fjölbrautaskóli Suðurlands fór áfram sem stigahæsta taplið.
* 1.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 2
# Borgarholtsskóli 17 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 23 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 13
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 5
# Menntaskólinn á Akureyri 28 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 17
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 28 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 25
# Menntaskólinn á Ísafirði : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Fjölbrautaskólinn í Ármúla]] 13
# Flensborgarskóli 15 : [[Framhaldsskólinn á Skógum]] 4
# Menntaskólinn að Laugarvatni 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 19 (e. bráðabana)
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 14 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] (Hvanneyri gaf keppnina)
* Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá sem sigurvegari fyrra árs.
* Dómari: [[Illugi Jökulsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[1998]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Arnar Þór Stefánsson]], Sverrir Guðmundsson og Viðar Pálsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 32:29
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 21
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : Bænda<nowiki/>skólinn á Hvanneyri 22
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 28 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 20
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 33 : [[Menntaskólinn við Sund]] 24
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 22
# Bændaskólinn á Hvanneyri 24 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 23
* 2. umferð:
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 28 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 19
# Bændaskólinn á Hvanneyri 21 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 17
# Menntaskólinn í Reykjavík 29: [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 7
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27: [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29: Menntaskólinn við Sund 24
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 27: Verzlunarskóli Íslands 20
** Tvö stigahæstu tapliðin komust áfram úr 2. umferð.
* 1. umferð:
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] (FS gaf keppnina)
# Bændaskólinn á Hvanneyri 27 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 15
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 8 : [[Borgarholtsskóli]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 22 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 15
# Menntaskólinn við Sund 33: [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 22
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 24 : [[Flensborgarskóli]] 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 26 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 19
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29: [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 16
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 22 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 20 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 26 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 20
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá í 1. umferð.
* Dómari: [[Gunnsteinn Ólafsson]]
*Spyrill: [[Davíð Þór Jónsson]]
===[[1997]]===
Sigurvegari:[[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu Arnór Hauksson, Sverrir Guðmundsson og Viðar Pálsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 37:29
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 35 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 23 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 21
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 17
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 21 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20 (e. framl.)
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 19 : [[Flensborgarskóli]] 18
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verzlunarskóli Íslands : Menntaskólinn á Akureyri
# Flensborgarskólinn : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 23
** Menntaskólinn á Akureyri komst áfram sem stigahátt taplið
* 1.umferð:
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 7
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Flensborgarskólinn : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum : [[Skógaskóli]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn á Ísafirði : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : Menntaskólinn á Egilsstöðum 24
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá í 1. umferð.
** Menntaskólinn á Egilsstöðum komst áfram sem stigahátt taplið
* Dómari: [[Ragnheiður Erla Bjarnadóttir]]
* Spyrill: [[Davíð Þór Jónsson]]
===[[1996]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
*Sigurlið skipuðu Arnór Hauksson, Guðmundur Björnsson og Kjartan Bjarni Björgvinsson
*Mótherjar í úrslitum: [[Flensborgarskóli]], lokatölur 34:17
* Undanúrslit:
# Flensborgarskólinn 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 23 (e.framl.)
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 18
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Sund 22 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 19
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 22 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 20
# Flensborgarskólinn 30 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 29
* 2.umferð:
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 15 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 11
# Flensborgarskólinn : [[Menntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
** Sex stigahæstu sigurliðin í 2.umferð komust í sjónvarpið, ásamt stigahæsta tapliði úr 1. umferð, [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum|Framhaldsskólanum í Vestmannaeyjum]] og stigahæsta tapliði úr 2. umferð, Menntaskólanum við Hamrahlíð.
* 1.umferð:
# Menntaskólinn við Sund : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Iðnskólinn í Reykjavík]]
# Framhaldsskólinn á Húsavík : [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Bændaskólinn á Hvanneyri : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti : [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn á Akureyri 27 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 18
# Flensborgarskólinn : Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 24
** [[Menntaskólinn í Reykjavík]] & [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] sátu hjá
* Dómari: [[Helgi Ólafsson]]
* Spyrill: [[Davíð Þór Jónsson]]
===[[1995]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
*Sigurlið skipuðu Birgir Andri Briem, Guðmundur Björnsson og [[Stefán Pálsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 39:32
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 49 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 17
# Verzlunarskóli Íslands 48 : [[Flensborgarskóli]] 21
* 8-liða úrslit:
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 29 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 28
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 30 (eftir bráðabana)
# Menntaskólinn í Reykjavík 53 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 18
# Flensborgarskólinn 24 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 17
# Menntaskólinn í Kópavogi 30 : Kvennaskólinn 19
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 17 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16 (eftir bráðabana)
# Flensborgarskólinn : Fjölbrautaskólinn í Garðabæ
# Verzlunarskóli Íslands : Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu
** Kvennaskólinn, Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu og Fjölbrautaskólinn í Garðabæ komust áfram sem stigahá taplið
* 1.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 28 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 19
# Menntaskólinn við Sund 14 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 19 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 17
# Kvennaskólinn : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Flensborgarskólinn 27 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 23
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 15
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] (Iðnskólinn gaf)
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá
*Dómari: [[Ólafur B. Guðnason|Ólafur Bjarni Guðnason]]
* Spyrill: [[Ómar Ragnarsson]]
===[[1994]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Ágúst Hauksson]], [[Ólafur Jóhannes Einarsson]] og [[Sveinn H. Guðmarsson]]
* Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 36:24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 40 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 31
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 26
* 8-liða úrslit:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 18 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 14
# Menntaskólinn að Laugarvatni 30 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 34 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 25
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 16
# Framhaldsskólinn á Húsavík 18 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 26 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 24
# Framhaldsskólinn á Laugum 21 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 14
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 22 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 17
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
* 1.umferð:
# Framhaldsskólinn á Húsavík 28 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 27
# Menntaskólinn við Sund 18 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 17
# Framhaldsskólinn á Laugum : [[Framhaldsskólinn í Reykholti]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Kvennaskólinn 13 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 13 (17:13 eftir bráðabana)
# Bændaskólinn á Hvanneyri 9 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 8
# Verzlunarskóli Íslands 38 : [[Alþýðuskólinn að Eiðum]] 19
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 24 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 20
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 25 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 20
# Menntaskólinn í Kópavogi : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Flensborgarskóli]] 27
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Iðnskólinn í Reykjavík]]
** Menntaskólinn á Egilsstöðum komst áfram sem stigahátt taplið (með jafnmörg stig og [[Flensborgarskóli]] sem sat eftir)
** Menntaskólinn í Reykjavík og Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu sátu hjá
*Dómari: [[Ólafur B. Guðnason|Ólafur Bjarni Guðnason]]
*Spyrill: [[Stefán Jón Hafstein]]
===[[1993]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Ágúst Hauksson]], [[Ólafur Jóhannes Einarsson]] og [[Sveinn H. Guðmarsson]]
*Mótherjar í úrslitum ([[2. apríl|02.04]]): [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 30:26
* Undanúrslit ([[25. mars|25.03]] & [[26. mars|26.03]]):
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 24
# Verzlunarskóli Íslands 32 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 26
* 8-liða úrslit ([[26. febrúar|26.02]] - [[19. mars|19.03]]):
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 27
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 22
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 21
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 30 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 16
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Flensborgarskóli]] 18
# Verzlunarskóli Íslands : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 19 : [[Menntaskólinn við Sund]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 39 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 23
# Menntaskólinn á Akureyri 31 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 24
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Framhaldsskólinn á Laugum : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
* 1.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 20
# Framhaldsskólinn á Húsavík 20 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 13
# Menntaskólinn við Sund 18 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 23 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 11
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 15
# Flensborgarskólinn 22 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 21
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]]
# Menntaskólinn á Ísafirði : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 21 : [[Alþýðuskólinn á Eiðum]] 10
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 20 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 17
** Verkmenntaskólinn á Akureyri og Framhaldsskólinn á Laugum komust áfram sem stigahæstu taplið.
** Menntaskólinn á Akureyri sat hjá í 1. umferð
** Hraðaspurningar í 1. umferð voru 80 sek. vegna mistaka en 2 mín. það sem eftir var
*Dómari: [[Álfheiður Ingadóttir]]
*Spyrill (í sjónvarpi): [[Stefán Jón Hafstein]]
*Spyrill (í útvarpi): [[Sigurður G. Tómasson]]
===[[1992]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn á Akureyri]]
*Sigurlið skipuðu [[Finnur Friðriksson]], [[Magnús Teitsson]] og [[Pálmi Óskarsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]], lokatölur 29:21
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn á Akureyri 38 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 32
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 25 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 21
* 8-liða úrslit:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 26 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Menntaskólinn á Akureyri 32 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 29
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 31 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 30 (e. bráðabana)
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 23
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 39 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 30 : [[Flensborgarskóli]] 22
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 34 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 32
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] eða stigahæsta taplið 1.umferðar
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] eða stigahæsta taplið 1.umferðar
* 1.umferð:
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 27 :Menntaskólinn við Hamrahlíð 24
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 27 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 18
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 34 : [[Menntaskólinn við Sund]] 23
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 15
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Framhaldsskólinn á Húsavík : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Flensborgarskólinn 28 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 21
# Fjölbrautaskóli Vesturlands : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 28 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 23
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
** Menntaskólinn á Akureyri sat hjá í 1. umferð sem sigurvegari fyrra árs
** Framhaldsskólinn á Laugum sat hjá í 1. umferð vegna mistaka RÚV
** Tvö stigahá taplið komust áfram, Menntaskólinn við Hamrahlíð var annað stigahæsta tapliðið
*Dómari: [[Ragnheiður Erla Bjarnadóttir]]
*Spyrill (í sjónvarpi): [[Stefán Jón Hafstein]]
*Spyrill (í útvarpi): [[Sigurður Þór Salvarsson]]
===[[1991]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn á Akureyri]]
*Sigurlið skipuðu [[Finnur Friðriksson]], [[Magnús Teitsson]] og [[Pálmi Óskarsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Flensborgarskóli]], lokatölur 29:15
* Undanúrslit:
# Flensborgarskólinn 27 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 25 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 24 (e.bráðabana)
* 8-liða úrslit ([[22. febrúar|22.02]] - [[15. mars|15.03]])::
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 25
# Menntaskólinn á Akureyri 30 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 18
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 20
# Flensborgarskólinn 31 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 19
* 1.umferð:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
# [[Verzlunarskóli Íslands]] 17 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 15
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 33 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 15
# [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 19 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 12
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 24 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 12
# [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 19 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 16
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 25 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 19
# Flensborgarskólinn 26 : Menntaskólinn við Hamrahlíð 25
# [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 21 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 20 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 18
# [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 15 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Menntaskólinn við Sund 27 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 21
*Átta stigahæstu keppnislið komust í 8-liða úrslit
*Dómari: [[Ragnheiður Erla Bjarnadóttir]]
*Spyrill: [[Stefán Jón Hafstein]]
== 1986-1990 ==
===[[1990]]===
Sigurvegari:[[Menntaskólinn við Sund]]
*Sigurlið skipuðu [[Ármann Jakobsson]], [[Sverrir Jakobsson]] og [[Hrafnkell Kárason]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 39:18
* Undanúrslit:
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 27
# Menntaskólinn við Sund 33 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 18
* 8-liða úrslit:
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 22
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 33
# Menntaskólinn við Sund 40 : [[Flensborgarskóli]] 24
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
* 1.umferð:
# Menntaskólinn við Sund 39 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 13
# Flensborgarskólinn : [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 23
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 17 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 27 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 9
# [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 19 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 9
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 7
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 21 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 23
# [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] (?)
* Átta stigahæstu sigurliðin komust áfram í 8-liða úrslit.
*Dómarar: [[Sonja B. Jónsdóttir]] og [[Magdalena Schram]]
*Spyrill: (í útvarpi og sjónvarpi) [[Steinunn Sigurðardóttir]]
===[[1989]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
*Sigurlið skipuðu [[Flosi Eiríksson]], Gunnar Freysteinsson og Ólafur Ólafsson
*Mótherjar í úrslitum: [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]], lokatölur 32: 24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Kópavogi 34 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 33
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 20 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 12
* 8-liða úrslit ([[3. febrúar|03.02]] - [[24. febrúar|24.02]]):
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Verzlunarskóli Íslands 19 : [[Menntaskólinn við Sund]] 18
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 20 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 30 : [[Flensborgarskóli]] 22
* 2.umferð:
# Menntaskólinn við Sund : [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* MS, sem áttunda stigahæsta sigurlið í 1. umferð, mætti MA í viðureign um lokasætið í sjónvarpi
* 1.umferð ([[9. janúar|09.01]] - [[30. janúar|30.01]]):
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 30 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 10
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 13
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 18 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 15
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 18 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 8
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 21 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 14
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
#[[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 26 : Kvennaskólinn 3
# Menntaskólinn að Laugarvatni 32 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
# Menntaskólinn við Sund 27 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 7
# Menntaskólinn í Kópavogi 28 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 15
# Flensborgarskólinn 34 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
*Átta stigahæstu sigurliðin fóru áfram
*Dómari: [[Páll Lýðsson]]
*Spyrill: [[Vernharður Linnet]]
===[[1988]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
*Sigurlið skipuðu [[Birgir Ármannsson]], [[Björn Friðgeir Björnsson]] og [[Þorsteinn Davíðsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 37:28
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 39 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Menntaskólinn við Sund 40 : [[Flensborgarskóli]] 12
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 28
# Menntaskólinn við Sund 27 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 12
# Flensborgarskólinn 23 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 18
# Menntaskólinn að Laugarvatni 31 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
* 2.umferð:
# Menntaskólinn við Sund 38 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 8
# Menntaskólinn að Laugarvatni 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 21
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 17 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 16
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 19
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 28 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 12
# Flensborgarskólinn 22 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 32 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 19 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 15
* 1.umferð:
# Flensborgarskólinn 14 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 8
# Menntaskólinn í Kópavogi 14 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 7
# Menntaskólinn að Laugarvatni 17 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 10 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 10 (FG sigraði í bráðabana)
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 18 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 7
# Menntaskólinn við Sund 24 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 18 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 20 : [[Íþróttakennaraskóli Íslands]] 9
# Menntaskólinn í Reykjavík 20 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 17
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 17 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 6
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 11 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 10
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 19 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
*Dómari: [[Páll Lýðsson]]
*Spyrlar: [[Kristín Pálsdóttir]] og [[Vernharður Linnet]]
* Einungis úrslitaleikur og undanúrslit í sjónvarpi, aðrar umferðir á Rás 2 í þættinum Ekkert mál!
===[[1987]]===
Sigurvegari: [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
*Sigurlið skipuðu [[Ármann Harri Þorvaldsson]], [[Bjarki Diego]], [[Kjartan Ólafsson]]
*Mótherjar í úrslitum ([[4. apríl|04.04]]) : [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 54:53
* Undanúrslit ([[21. mars|21.03]] & [[28. mars|28.03]]):
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 47 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 32
# Menntaskólinn við Sund 39 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 36
* 8-liða úrslit ([[21. febrúar|21.02]] - [[14. mars|14.03]]):
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 50 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 46
# Menntaskólinn við Sund 52 : [[Flensborgarskóli]] 33
# Menntaskólinn á Akureyri 51 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 42
# Menntaskólinn að Laugarvatni 45 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 31
* 1.umferð (á Rás 1) ([[18. janúar|18.01]] - [[15. febrúar|15.02]]):
# Menntaskólinn við Sund 44 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 20
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 34 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Flensborgarskólinn 39 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 42 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 37 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# [[Verzlunarskóli Íslands]] : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni 43 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn á Akureyri 51 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
* Átta stigahæstu sigurliðin í 1.umferð fóru áfram í sjónvarpið
*Dómari: [[Steinar J. Lúðvíksson]]
*Spyrlar (í sjónvarpi): [[Hermann Gunnarsson]] og [[Elísabet Sveinsdóttir]]
*Spyrill (í útvarpi) : [[Vernharður Linnet]]
===[[1986]]===
Sigurvegari: [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
* Sigurlið skipuðu [[Sveinn Helgason]], [[Lýður Pálsson]] og [[Sigurður Eyþórsson]].
* Mótherjar í úrslitum ([[12. apríl|12.04]]): [[Flensborgarskóli]], lokatölur 43:41
* Undanúrslit ([[29. mars|29.03]] & [[5. apríl|05.03]]):
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Menntaskólinn við Sund]]
# Flensborgarskólinn : [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Einungis úrslitaleikur og undanúrslit í sjónvarpi, aðrar umferðir á Rás 1
*8-liða úrslit ([[2. mars|02.03]] & [[9. mars|09.04]]):
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Flensborgarskólinn : [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* 1.umferð ([[26. janúar|26.01]] - [[16. febrúar|16.02]]):
# Flensborgarskólinn : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ : [[Iðnskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Samvinnuskólinn]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
* Dómari: [[Steinar J. Lúðvíksson]]
* Spyrlar í sjónvarpi: [[Jón Gústafsson]] og [[Þorgeir Ástvaldsson]]
* Spyrill í útvarpi: Jón Gústafsson
== Tilvísanir ==
{{reflist}}
[[Flokkur:Gettu betur]]
[[Flokkur:Keppnir íslenskra framhaldsskóla]]
5m6lwmqb47gyh08nvw4a4rkg8d563ts
1959527
1959492
2026-04-11T09:41:12Z
~2026-22336-77
115419
/* 2026 */
1959527
wikitext
text/x-wiki
{{DISPLAYTITLE:Úrslit <i>Gettu betur</i>}}
Þetta er listi yfir úrslit í keppninni ''[[Gettu betur]]''.
== 2021-2030 ==
=== [[2026]] ===
27 lið skráðu sig til keppni.
* Úrslit ([[10. apríl]])
# [[Verzlunarskóli Íslands]] 35 - [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 26
* Undanúrslit ([[26. mars]] & [[3. apríl|2. apríl]])
# Verzlunarskóli Íslands 46 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 25
* 8-liða úrslit
# Verzlunarskóli Íslands 38 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 11
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27 - [[Borgarholtsskóli]] 15
# Menntaskólinn í Reykjavík 39 - [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 32
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 27 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 14
* 2. umferð ([[19. janúar]] & [[21. janúar]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 15
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 28 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 11 - [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 23 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 14
# Menntaskólinn að Laugarvatni 18 - [[Menntaskólinn við Sund]] 13
# Borgarholtsskóli 13 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 40 - [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 8
# Menntaskólinn í Reykjavík 28 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 26
* 1. umferð ([[5. janúar]] - [[7. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 16 - [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 35 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 13
# Menntaskólinn við Sund 20 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 13
# Menntaskólinn á Akureyri 19 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 14
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 - Kvennaskólinn í Reykjavík 26
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 23 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 12
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 24 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 16
# Borgarholtsskóli 22 - [[Tækniskólinn]] 11
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 17 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra|Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 29 - Menntaskólinn í Kópavogi 25
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 11 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskólinn að Laugarvatni - [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] (VMA gaf)
# Framhaldsskólinn í A-Skaftafellssýslu 15 - [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 11
** Menntaskólinn við Hamrahlíð sat hjá sem meistari fyrra árs.
** Verkmenntaskólinn á Akureyri náði ekki að finna lið í tíma og þurfti að draga sig úr keppninni. Menntaskólinn að Laugarvatni fór sjálfkrafa áfram í 2. umferð.
** Menntaskólinn í Kópavogi og Kvennaskólinn í Reykjavík voru tvö stigahæstu tapliðin og fóru áfram í 2. umferð.
=== [[2025]] ===
25 lið skráðu sig til keppni. Dómarar og spurningahöfundar eru líkt og fyrra ár þau Helga Margrét Höskuldsdóttir, Vilhjálmur B. Bragason og Sigurlaugur Ingólfsson. Kristinn Óli Haraldsson er áfram spyrill.
Sigurlið skipuðu: Atli Ársælsson, Valgerður Birna Magnúsdóttir og Flóki Dagsson.
* [[27. mars]])
# [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 30 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 21
* Undanúrslit ([[6. mars]] & [[13. mars]])
# Menntaskólinn á Akureyri 28 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 25
* Fjórðungsúrslit ([[6. febrúar]] & [[27. febrúar]])
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 30 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
# Menntaskólinn í Reykjavík 40 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 21
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 37 - [[Verzlunarskóli Íslands]] 34
# Menntaskólinn á Akureyri 38 - [[Menntaskólinn við Sund]] 21
* 2. umferð ([[21. janúar]] & [[23. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 28 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 30 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 21
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 23 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 20
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 18 - [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 33 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 11
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 8
# Menntaskólinn við Sund 21 - [[Borgarholtsskóli]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 33 - [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 21
* 1. umferð ([[8. janúar]] - [[13. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 32 - [[Tækniskólinn]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 - Fjölbrautaskólinn við Ármúla 22
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 11 - [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 9
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 20 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 11
# Menntaskólinn við Sund 24 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 14
# Menntaskólinn að Laugarvatni 14 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 29 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 18
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 24 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 9
# Framhaldsskólinn á Húsavík 22 - Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 18
# Kvennaskólinn í Reykjavík 26 - Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 24
# Borgarholtsskóli 10 - [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 4
# Menntaskólinn á Akureyri 23 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 11
** Menntaskólinn við Hamrahlíð sat hjá sem meistari fyrra árs.
** Þrjú stigahæstu tapliðin fóru áfram í næstu umferð, draga þurfti á milli Fjölbrautaskólans í Garðabæ og Framhaldsskólans á Laugum um hvort liðið fengið þriðja sætið og urðu Garðbæingar fyrir valinu.
=== [[2024]] ===
25 lið skráðu sig til keppni. Dómarar og spurningahöfundar voru Helga Margrét Höskuldsdóttir, Vilhjálmur B. Bragason og Sigurlaugur Ingólfsson. Kristinn Óli Haraldsson var nýr spyrill.
Sigurliðið skipuðu: Atli Ársælsson, Una Ragnarsdóttir og Hálfdan Árni Jónsson.
* Úrslit (21. mars)
# [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 32 - [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
* Undanúrslit (7. & 14. mars)
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 - [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 40 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 25
* Fjórðungsúrslit (8. til 29. febrúar)
# Kvennaskólinn í Reykjavík 29 - [[Menntaskólinn við Sund]] 14
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 26
# Verzlunarskóli Íslands 46 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 41 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti ]] 18
* 2. umferð ([[17. janúar]] & [[19. janúar]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 - [[Tækniskólinn]] 11
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 43 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 - [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 15
# Menntaskólinn á Ísafirði 18 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 29 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 12
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 26 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 19
# Menntaskólinn við Sund 17 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 16
* 1. umferð ([[8. janúar]] - [[10. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 23 - Fjölbrautaskólinn við Ármúla 21
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 35 - [[Borgarholtsskóli]] 15
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 16 - [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 12
# Menntaskólinn á Ísafirði 29 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25
# Verzlunarskóli Íslands 35 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Framhaldsskólinn á Laugum 17 - [[Menntaskólinn á Ásbrú]] 6
# Menntaskólinn í Kópavogi 15 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 12
# Menntaskólinn við Sund 26 - Tækniskólinn 21
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 9
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 23 - [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 18 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 15
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá sem meistari fyrra árs
=== [[2023]] ===
25 lið skráðu sig til keppni. Dómarar og spurningahöfundar voru Jóhann Alfreð Kristinsson, Laufey Haraldsdóttir og Helga Margrét Höskuldsdóttir. Kristjana Arnarsdóttir var spyrill í 2. umferð og sjónvarpi en Oddur Þórðarson í fyrstu umferð.
Úrslitaviðureignin fór fram í Hljómahöllinni í Reykjanesbæ. Var það í fyrsta sinn í a.m.k. áratug sem að sjónvarpsviðureign var haldin utan Reykjavíkur.
Sigurliðið skipuðu: Davíð Birgisson, Katla Ólafsdóttir og Steinþór Snær Hálfdánarson
* Úrslit ([[17. mars]])
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 36 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 25
* Undanúrslit ([[3. mars]] - [[10. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 - [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 31 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 26
* Fjórðungsúrslit ([[3. febrúar]] - [[24. febrúar]])
# Verkmenntaskóli Austurlands 29 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 - [[Verzlunarskóli Íslands]] 32
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 33 - [[Tækniskólinn]] 23
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 21 - [[Flensborgarskóli]] 14
* 2. umferð ([[16. janúar]] & [[18. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 29 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 20
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 21 - [[Menntaskólinn við Sund]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 18
# Tækniskólinn 26 - [[Menntaskólinn á Akureyri]] 17
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 6
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 25 - [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 18
# Verkmenntaskóli Austurlands 27 - [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 18
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 21 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 20
* 1. umferð ([[9. janúar]] - [[11. janúar]])
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 20 - [https://www.keilir.net/menntaskolinn Menntaskólinn á Ásbrú] 9
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 25 - Verkmenntaskóli Austurlands 21
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 20 - [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 15
# Fjölbrautaskóli Norðurlands Vestra 21 - [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 9
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 29 - [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 8
# Verzlunarskóli Íslands 38 - [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 8
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 24 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Menntaskólinn við Sund 23 - Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 20
# Menntaskólinn á Akureyri 21 - Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 26 - [[Borgarholtsskóli]] 8
# Kvennaskólinn í Reykjavík 22 - [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 12
# Tækniskólinn 32 - [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
** Menntaskólinn í Reykjavík situr hjá sem meistarar fyrra árs
=== [[2022]] ===
29 lið voru skráð til keppni. Jóhann Alfreð Kristinsson og Laufey Haraldsdóttir eru sem fyrr spurningahöfundar og dómarar, en Sævar Helgi Bragason þeim til aðstoðar. Kristjana Arnarsdóttir er spyrill.
Sigurlið skipuðu: Oddur Sigurðarson, Ingibjörg Steinunn Einarsdóttir og Katla Ólafsdóttir
* Úrslit ([[18. mars]])
[[Menntaskólinn í Reykjavík]] 31 -[[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 26
* Undanúrslit ([[4. mars]] - [[11. mars]])
*# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 28 - [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 25
*# Menntaskólinn í Reykjavík 35 -[[Verzlunarskóli Íslands]] 33 e. Bráðabana
* 8-liða úrslit ([[4. febrúar]] - [[25. febrúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 30 - [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 19
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25 - [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 7
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 - [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 - [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 23
* 2. umferð ([[17. janúar]] & [[19. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Vesturlands Akranesi 28 - [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 9
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 - [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 39 - [[Tækniskólinn]] 25
# Kvennaskólinn Reykjavík 25 - [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 8
# Verzlunarskóli Íslands 30 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Verkmenntaskóli Austurlands 23 - [[Borgarholtsskóli]] 21
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 14 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 - [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 9
* 1. umferð ([[10. janúar]] - [[13. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 26 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 7
# Framhaldsskólinn á Húsavík 19 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 10
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 15
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 22 : [[Menntaskólinn á Ásbrú]] 16
# Tækniskólinn 23 : Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 18
# Fjölbrautaskóli Vesturlands Akranesi 24 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 13
# Menntaskólinn á Tröllaskaga 11 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 7
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 17
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Menntaskólinn við Sund]] 14
# Borgarholtsskóli 13 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 11
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 14 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 2
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Verkmenntaskóli Austurlands 23 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 8
** Verzlunarskóli Íslands situr hjá sem meistarar fyrra árs
=== [[2021]] ===
26 lið voru skráð til keppni. Jóhann Alfreð Kristinsson og Laufey Haraldsdóttir voru nýir spurningahöfundar og dómarar, en Sævar Helgi Bragason er áfram til aðstoðar, auk þess sem að Kristjana Arnarsdóttir er áfram spyrill. Laufey var fyrst kvenna til að sigra í Gettu betur, árið 2011.
Sigurlið skipuðu: Eiríkur Kúld Viktorsson, Sigurbjörg Guðmundsdóttir og Gabríel Máni Ómarsson.
* Úrslit ([[19. mars]])
[[Verzlunarskólinn]] 31 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 17
*Undanúrslit ([[5. mars]] - [[12. mars]])
# Verzlunarskóli Íslands 36 : [[Tækniskólinn]] 29
# Kvennaskólinn í Reykjavík 29 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
* 8-liða úrslit ([[5. febrúar]] - [[26. febrúar]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 21 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Menntaskólinn í Reykjavík 42: [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 27
# Tækniskólinn 28 - [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 21
# Verzlunarskóli Íslands 24 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 23
* 2. umferð ([[12. janúar]] - [[13. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 28 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 25
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 17
# Kvennaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 14
# Tækniskólinn 28 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 14
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 19 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 13
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Borgarholtsskóli]] 14
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 9
* 1. umferð ([[4. janúar]] - [[7. janúar]])
# Tækniskólinn 29 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 11
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : [[Menntaskólinn í tónlist]] 6
# Kvennaskólinn í Reykjavík 24 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 32 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 3
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 21 : Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Menntaskólinn að Laugarvatni 19 : Menntaskólinn á Ísafirði 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 11
# Borgarholtsskóli 10 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 5
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 22 : [[Menntaskólinn við Sund]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 26 : Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 22
# Verzlunarskóli Íslands 26: [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 14
== 2011-2020 ==
=== [[2020]] ===
28 skólar tóku þátt í keppninni. Í aðra umferð fóru sigurliðin og tvö stigahæstu tapliðin, 16 lið alls.
Dómarar og höfundar spurninga: Ingileif Friðriksdóttir og Vilhelm Anton Jónsson ásamt Sævari Helga Bragasyni.
Spyrill: Kristjana Arnarsdóttir
Sigurlið skipuðu: Birta Líf Breiðfjörð Jónasdóttir, Ármann Leifsson og Víkingur Hjörleifsson
Úrslit
Menntaskólinn í Reykjavík 24 - [[Borgarholtsskóli]] 12
* Undanúrslit
# Borgarholtsskóli 24 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Verzlunarskólinn]] 22
* 8-liða úrslit ([[31. janúar]] - [[21. febrúar]])
# Borgarholtsskóli 26 : [[Tækniskólinn]] 24
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 28 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 20
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 24
# Verzlunarskólinn 32 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 25
* 2. umferð ([[14. janúar]] og [[16. janúar]])
# Menntaskólinn á Ísafirði 19 (23) : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 21 (12) *
# Verzlunarskólinn 25 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 17
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 27 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 23
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21: [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 12
# Borgarholtsskóli 21 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 24 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 18
# Tækniskólinn 19 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 15
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 11
* Úrslitin í viðureign Verkmenntaskóla Austurlands og Menntaskólans á Ísafirði voru ógilt vegna mistaka við framkvæmd keppninnar og liðin látin mætast að nýju.
* 1. umferð ([[6. janúar]] - [[8. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 21 : Menntaskólinn í Kópavogi 19
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 18 : [[Menntaskólinn við Sund]] 8
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 19 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 9
# Verkmenntaskóli Austurlands 25 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 7
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 24 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 10
# Tækniskólinn 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 13
# Verzlunarskólinn 28 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
# Borgarholtsskóli 17 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
# Kvennaskólinn í Reykjavík 23 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 22 : [[Menntaskólinn í tónlist]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 21 : [[Flensborgarskóli]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 16
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 25 : Menntaskólinn á Ísafirði 20
=== [[2019]] ===
28 skólar tóku þátt í keppninni. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komast áfram í 2. umferð ásamt 2 stigahæstu tapliðum.
Dómarar og höfundar spurninga: Ingileif Friðriksdóttir og Vilhelm Anton Jónsson ásamt Sævari Helga Bragasyni.<br>
Spyrill: Kristjana Arnarsdóttir
* Sigurliðið skipuðu: Berglind Bjarnadóttir, Fjóla Ósk Guðmannsdóttir og Hlynur Ólason
* Úrslit ([[15. mars]])
#[[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 30 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 29
Kvennó varð sigurvegari keppninnar í 3. sinn.
*Undanúrslit ([[1. mars]] - [[8. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 32
# Kvennaskólinn í Reykjavík 35 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 19
*8-liða úrslit ([[1. febrúar]] - [[22. febrúar|22. febrúar )]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 25
# Menntaskólinn á Akureyri 29 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 37 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 : [[Borgarholtsskóli]] 24
* 2. umferð ([[14. janúar]] - [[16. janúar|15. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 25 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 17
#Borgarholtsskóli 28 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 21
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 19
#Menntaskólinn á Akureyri 23 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Tækniskólinn]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík 40 : [[Flensborgarskóli]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 6
#Kvennaskólinn í Reykjavík 25 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 17
* 1. umferð ([[7. janúar]] - [[9. janúar]])
# Verkmenntaskóli Austurlands 19 : Framhaldsskólinn á Laugum 16
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 19 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 18 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 12
# Menntaskólinn á Ísafirði 24 : [[Menntaskólinn við Sund]] 9
# Borgarholtsskóli 24 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 8
# Flensborgarskóli 18 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 5
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 27 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 11
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : Tækniskólinn 18
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 10 : [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 7
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 26 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 9
# Verzlunarskóli Íslands 28 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 13
# Menntaskóli Borgarfjarðar 21 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 15
# Menntaskólinn að Laugarvatni 16 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 11
** Framhaldsskólinn á Laugum komst áfram sem stigahæsta taplið á hlutkesti.
=== [[2018]] ===
28 skólar tóku þátt í keppninni. Kvennó sat hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 13 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk liðs Kvennó, MS og stigahæsta tapliðiðs.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Bryndís Björgvinsdóttir]] og Vilhelm Anton Jónsson ásamt Sævari Helga Bragasyni.<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
Sigurliðið, lið Fjölbrautaskólans í Garðabæ: Guðrún Kristín Kristinsdóttir, Gunnlaugur Hans Stephensen og Jóel Ísak Jóelsson.
* Úrslit ([[23. mars]])
# [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 34 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 24
* Undanúrslit ([[16. mars]] - [[17. mars]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 38 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 29
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 40 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 28
* 8-liða úrslit ([[16. febrúar]] - [[9. mars]])
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 39 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 32
# Kvennaskólinn í Reykjavík 46 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 26
# Menntaskólinn í Reykjavík 43 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 20
# Menntaskólinn á Akureyri 41 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 26
* 2. umferð ([[15. janúar]] - [[16. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 41 : [[Borgarholtsskóli]] 17
# Kvennaskólinn í Reykjavík 34 : [[Tækniskólinn]] 21
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 35 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 28
# Menntaskólinn á Akureyri 34 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 28
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 25
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Flensborgarskóli]] 23
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 39 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 37 : [[Menntaskólinn við Sund]] 17
* 1. umferð ([[8. janúar]] - [[11. janúar]])
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 39 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 14
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 30 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 22
# Verkmenntaskóli Austurlands 31 : Menntaskólinn á Ísafirði 29
# Tækniskólinn 23 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Flensborgarskóli 39 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 11
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 45 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 38 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 18
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 34 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 28
# Borgarholtsskóli 31 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 21
# Menntaskólinn á Akureyri 38 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 46 : [[Menntaskólinn í tónlist]] 16
# Framhaldsskólinn á Laugum 17 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 12
=== [[2017]] ===
25 skólar tóku þátt í keppninni. MR sat hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 12 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk liðs MR og þriggja stigahæstu tapliðanna.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Bryndís Björgvinsdóttir]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
Sigurliðið, lið Kvennaskólans í Reykjavík: Fjóla Ósk Guðmannsdóttir, Hlöðver Skúli Hákonarson og Óskar Örn Bragason
* Úrslit ([[31. mars]])
# [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 35 : 31 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
* Undanúrslit ([[23. mars]] - [[25. mars]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 39 : 28 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 40 : 27 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
* 8-liða úrslit ([[24. febrúar]] - [[17. mars]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 31 : 30 [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 32 : 21 [[Flensborgarskóli]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 36 : 19 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : 23 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
* 2. umferð ([[6. febrúar]] - [[7. febrúar]])
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : 22 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : 15 [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 28 : 9 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : 16 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
# Flensborgarskóli 26 : 16 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 35 : 21 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Kvennaskólinn 37 : 21 [[Borgarholtsskóli]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : 19 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
* 1. umferð ([[30. janúar]] - [[2. febrúar]])
# Menntaskólinn á Ísafirði 24 : 18 Verkmenntaskóli Austurlands
# Framhaldsskólinn á Laugum 22 : 16 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 31 : 14 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Borgarholtsskóli 23 : 13 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 23 : 20 Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 31 : 17 [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : 9 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
# Menntaskólinn á Akureyri 36 : 8 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ 15 : 14 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Kvennaskólinn 42 : 14 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : 8 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
# Flensborgarskóli 23 : 21 Fjölbrautaskólinn í Garðabæ
=== [[2016]] ===
29 skólar taka þátt í keppninni. MR situr hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komast áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs og liðs MR.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Bryndís Björgvinsdóttir]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
* Sigurliðið skipuðu: Andri Magnús Eysteinsson, Jón Kristinn Einarsson og Katrín Agla Tómasdóttir
* Úrslit ([[18. mars]])
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 40 : 13 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
MR varð sigurvegari keppninnar í 20. sinn.
* Undanúrslit ([[4. mars]] - [[11. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : 22 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 29 : 22 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
* 8-liða úrslit ([[5. febrúar]] - [[26. febrúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : 15 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : 20 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : 26 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : 25 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
* 2.umferð ([[18. janúar]] - [[19. janúar]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 32 : 15 [[Flensborgarskóli]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 20 : 13 [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Menntaskólinn á Ísafirði 22 : 21 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : 15 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : 21 [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : 12 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Menntaskólinn við Sund 23: 19 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : 26 [[Borgarholtsskóli]]
* 1.umferð ([[11. janúar]] - [[14. janúar]])
# Kvennaskólinn í Reykjavík 37 : 23 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 29 : 23 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]]
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], búfræðideild (LbhÍ gaf keppnina)
# Framhaldsskólinn á Laugum 25 : 21 [[Tækniskólinn]]
# Menntaskólinn við Sund 24 : 23 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : 15 [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Flensborgarskóli 26 : 25 Verzlunarskóli Íslands
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 34 : 9 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Borgarholtsskóli 25 : 16 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 32 : 23 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
# Menntaskólinn á Ísafirði 26 : 17 [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 27 : 15 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 27 : 14 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni 23 : 9 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
=== [[2015]] ===
29 skólar tóku þátt í keppninni. MH sat hjá í fyrstu umferð sem sigurlið fyrra árs. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs og liðs MH.
Dómarar og höfundar spurninga: [[Margrét Erla Maack]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
* Sigurliðið skipuðu: [[Atli Freyr Þorvaldsson]], [[Jón Kristinn Einarsson]] og [[Kristín Káradóttir]]
* Úrslit
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 41 : 18 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
* Undanúrslit
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : 25 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 22 : 19 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
* 8-liða úrslit ([[28. janúar]] - [[18. febrúar]])
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 24 : 23 [[Flensborgarskóli]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25 : 18 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : 25 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 44 : 20 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* 2.umferð ([[19. janúar]] - [[20. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 21 : 16 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 19 : 18 [[Borgarholtsskóli]]
# Menntaskólinn á Akureyri 29 : 15 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 23 : 16 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 35 : 10 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Flensborgarskólinn 22 : 20 [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : 13 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Kvennaskólinn 27 : 9 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
* 1.umferð ([[12. janúar]] - [[15. janúar]])
# Borgarholtsskóli 21 : 16 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Kvennaskólinn 31 : 6 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 27 : 16 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
# Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ 17 : 14 [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 34 : 9 [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], búfræðideild
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 20 : 16 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Verzlunarskóli Íslands 18 : 10 [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn á Akureyri 24: 15 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : 10 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 25 : 14 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Framhaldsskóli Snæfellinga 15 : 10 [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Framhaldsskólinn á Húsavík 20 : 16 [[Tækniskólinn]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 20 : 16 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Flensborgarskólinn 26 : 18 Fjölbrautaskóli Suðurnesja
=== [[2014]] ===
30 skólar tóku þátt í keppninni. Sigurliðin 15 úr fyrstu umferð komast áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs.
Dómarar: [[Margrét Erla Maack]] og [[Steinþór Helgi Arnsteinsson]].<br>
Spyrill: [[Björn Bragi Arnarsson]]
* Sigurliðið skipuðu: [[Þórgnýr Albertsson]], [[Leifur Geir Stefánsson]] og [[Kristinn Már Bjarnason]]
*Úrslit ([[15. mars]])
# Borgarholtsskóli 18 : 27 [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
*Undanúrslit ([[28. febrúar]] & [[7. mars]])
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : 27 [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
# Borgarholtsskóli 21 : 14 [[Menntaskólinn á Akureyri]]
*8 liða úrslit ([[31. janúar]] - [[21. febrúar]])
# Menntaskólinn á Akureyri 22 : 19 [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : 18 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Borgarholtsskóli 18 : 16 [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : 22 [[Verzlunarskóli Íslands]]
Meðalskor í 8 liða úrslitum var 22 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 25,3 <br>Meðalskor tapliða: 18,8
* 2.umferð ([[25. janúar]] - [[26. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 17 : 13 [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 13 : 8 [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Borgarholtsskóli 20 : 19 [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] (e. bráðabana)
# Kvennaskólinn í Reykjavík 20 : 12 [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi 16 : 13 [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : 12 [[Menntaskóli Borgarfjarðar]]
# Menntaskólinn á Akureyri 16 : 4 [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 24 : 7 [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]]
Meðalskor í 2. umferð var 14,9 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 18,9 <br>Meðalskor tapliða: 10,9
* 1.umferð ([[11. janúar]] - [[19. janúar]])
# Verkmenntaskóli Austurlands 20 : 18 [[Menntaskólinn við Sund]]
# Verzlunarskóli Íslands 21 : 10 [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Framhaldsskóli Snæfellinga 12 : 8 [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], búfræðideild
# Fjölbrautaskóli Norðurlands-vestra 7 : 5 [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]]
# Borgarholtsskóli 23 : 16 [[Flensborgarskóli]]
# Menntaskólinn í Kópavogi 17 : 11 [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 21 : 10 [[Tækniskólinn]]
# Menntaskólinn á Ísafirði 12 : 4 [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : 11 [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : 7 [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 33 : 14 [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Menntaskólinn á Akureyri 27 : 6 [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]]
# Menntaskóli Borgarfjarðar 19 : 10 [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 19 : 16 [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 25 : 24 Fjölbrautaskóli Vesturlands
Meðalskor í 1. umferð var 14,4 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 19,1 <br>Meðalskor tapliða: 9,7
=== [[2013]] ===
30 skólar tóku þátt í keppninni. Sigurliðin 15 úr fyrstu umferð komust áfram í 2. umferð auk stigahæsta tapliðs.
Dómarar: [[Þórhildur Ólafsdóttir]] og Atli Freyr Steinþórsson sem var í sigurliði MR árin 2002 og 2003.<br>
Spyrill: Edda Hermannsdóttir<br>
* Sigurliðið skipuðu: [[Grétar Guðmundur Sæmundsson]], [[Þorsteinn Gunnar Jónsson]] og [[Grétar Þór Sigurðsson]]<br>
*Úrslit:
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 32 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 27
*Undanúrslit:
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 20
*Fjórðungsúrslit:
Fjögur stigahæstu liðin úr 2. umferð voru dregin á móti stigalægri liðum.
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Borgarholtsskóli]] 25
# Kvennaskólinn í Reykjavík 21 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Verzlunarskólinn 23 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22 eftir bráðabana
Meðalskor í 3. umferð var 23,4 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 25,5 <br>Meðalskor tapliða: 21,3
* 2.umferð
Átta stigahæstu liðin úr 1. umferð voru dregin á móti átta stigalægri liðunum.
# Kvennaskólinn í Reykjavík 21 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 15
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 4
# Menntaskólinn í Reykjavík 21 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 4
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 16 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 7
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 16
# Borgarholtsskóli 25 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 9
# Menntaskólinn á Akureyri 18 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 7
# Verzlunarskólinn 18 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 8
Meðalskor í 2. umferð var 14,8 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 20,8 <br>Meðalskor tapliða: 8,8
* 1.umferð ([[7. janúar]] - [[14. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 5
# Menntaskólinn í Kópavogi 10 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Verzlunarskóli Íslands 22 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 9
# Menntaskólinn á Akureyri 20 : Fjölbrautaskóli Vesturlands 15
# Fjölbrautaskóli Garðabæjar 18 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Ármúla 13 : [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 5
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 9 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 7
# Borgarholtsskóli 18 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 1
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 21 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 9
# Framhaldsskólinn á Húsavík 9 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 3
# Fjölbrautaskóli Snæfellinga 10 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
# Kvennaskólinn í Reykjavík 14 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 8
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 23 : [[Menntaskólinn við Sund]] 12
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 8 : [[Tækniskólinn]] 5
# Verkmenntaskóli Austurlands : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]], starfsmenntabraut - LHÍ gaf.
Meðalskor í 1. umferð var 11,8 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 16 <br>Meðalskor tapliða: 7,6
=== [[2012]] ===
29 skólar taka þátt í keppninni. Sigurliðin 14 úr fyrstu umferð komast áfram úr fyrstu umferð, eitt lið situr hjá og stigahæsta tapliðið fær einnig sæti í annarri umferð.
Dómarar: Þórhildur Ólafsdóttir <ref>[http://www.visir.is/embaetti-stigavardarins-lagt-nidur-i-gettu-betur/article/2011710179965 Embætti Stigavarðarins lagt niður í Gettu betur]</ref> og Örn Úlfar Sævarsson<br>
Spyrill: Edda Hermannsdóttir<br>
* Sigurliðið skipuðu: [[Ólafur Kjaran Árnason]], [[Jón Áskell Þorbjarnarson]] og [[Stefán Kristinsson]]
<br>
*Úrslit:
# [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 23 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22
*Undanúrslit:
# Kvennaskólinn í Reykjavík 24 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 21 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 17
*8 liða úrslit í sjónvarpi dagana [[24. febrúar]], [[2. mars|2.]], [[9. mars|9.]] og [[16. mars]]
# Verzlunarskóli Íslands 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 18
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 25
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 19 : [[Borgarholtsskóli]] 14
# Kvennaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20
Meðalskor í 8 liða úrslitum var 23,6 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 28 <br>Meðalskor tapliða: 19,3
* 2. umferð ([[23. janúar|23.]], [[26. janúar|26.]] og [[30. janúar]])
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 11: [[Starfsmenntabraut Hvanneyri]] 6
# Kvennaskólinn í Reykjavík 30: [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 5
# Menntaskólinn á Akureyri 21: [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 10
# Verzlunarskóli Íslands 19: [[Menntaskólinn á Laugarvatni]] 12
# Borgarholtsskóli 20: [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 7
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 23: [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 8
# Menntaskólinn í Reykjavík 23: [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 7
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 16: [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 14
Meðalskor í 2. umferð var 14,5 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 20,4 <br>Meðalskor tapliða: 8,6
* 1.umferð ([[9. janúar]] - [[19. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 21: [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 15: [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 3
# Menntaskólinn í Reykjavík 28: [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 7
# Menntaskólinn að Laugarvatni 10: [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 5
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 8: [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 5
# Menntaskólinn á Ísafirði 8: [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 4
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 17: [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 1
# Menntaskólinn í Kópavogi 10: [[Menntaskólinn við Sund]] 8
# Kvennaskólinn í Reykjavík 26: [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 3
# Verkmenntaskóli Austurlands 10 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 9
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 21: [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 5
# Menntaskólinn á Akureyri 23: [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 8
# Borgarholtsskóli 22: [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 25: Fjölbrautaskóli Suðurnesja 16
* Starfsmenntabraut Hvanneyri situr hjá
Meðalskor í 1. umferð var 12,3 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 17,4 <br>Meðalskor tapliða: 7,1
=== [[2011]] ===
30 skólar taka þátt í keppninni. Sigurliðin 15 úr fyrstu umferð komust áfram ásamt stigahæsta tapliðinu. Tími á hraðaspurningar var 90 sekúndur og síðan komu 12 bjölluspurningar og eitt tóndæmi í fyrstu umferð en tvö í annarri umferð.
Dómari: [[Örn Úlfar Sævarsson]]
Spyrill: Edda Hermannsdóttir
Stigavörður: Marteinn Sindri Jónsson
* Úrslit 2. apríl
* [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 21
* Sigurvegari: Kvennaskólinn í Reykjavík
* Sigurliðið skipuðu: Bjarki Freyr Magnússon, Bjarni Lúðvíksson og Laufey Haraldsdóttir en hún er fyrsta stúlkan sem á sæti í sigurliði.<br><br>
* Undanúrslit [[19. mars]] og [[26. mars]]
# Kvennaskólinn í Reykjavík 23 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 15<br><br><br>
* 8 liða úrslit [[19. febrúar|19.]] og [[26. febrúar]] og [[5. mars|5.]] og [[12. mars]]:
# Kvennaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 24
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 20 : [[Borgarholtsskóli]] 17
Meðalskor í 8 liða úrslitum var stig. 22,6 <br>Meðalskor vinningsliða: 26,8 <br>Meðalskor tapliða: 18,5
* 2. umferð ([[9. febrúar]] til [[11. febrúar]])
* Menntaskólinn við Sund komst áfram sem stigahæsta tapliðið
# Kvennaskólinn í Reykjavík 26 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 10
# Borgarholtsskóli 22 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 13 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Verzlunarskóli Íslands 26 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 5
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
Meðalskor í 2. umferð var 17,1 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 21,5 <br>Meðalskor tapliða: 12,6
<br>
* 1.umferð ([[31. janúar]] - [[4. febrúar]])
# Borgarholtsskóli 21 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 13
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 18 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 7
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 16 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 6
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 12 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 6
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 8
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 19 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 6
# Framhaldsskólinn á Húsavík 5 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 2
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 18 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 10 : [[Menntaskólinn á Tröllaskaga]] 2
# Kvennaskólinn í Reykjavík 30 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 2
# Menntaskólinn í Reykjavík 21 : [[Menntaskólinn við Sund]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 19 : [[Starfsmenntabraut Hvanneyri]] 9
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 19 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 13
# Menntaskólinn á Ísafirði 17 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 9
# Menntaskólinn í Kópavogi 9 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 8
Meðalskor í 1. umferð var 11,8 stig. <br>Meðalskor vinningsliða: 15,9 <br>Meðalskor tapliða: 7,7
== 2001-2010 ==
=== [[2010]] ===
Þátttökuskólar eru 31 og hafa aldrei verið fleiri. Í 2. umferð var dregið í hverja keppni úr tveimur pottum. Í þeim voru annars vegar 8 stigahæstu sigurliðin úr 1. umferð og hins vegar 7 stigalægstu sigurliðin og Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra (sem sat hjá í 1. umferð). Þannig var þess gætt að stigahæstu liðin úr 1. umferð drægjust ekki hvert gegn öðru í 2. umferð.
*Úrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardaginn [[27. mars]] og kepptu þar [[Verzlunarskóli Íslands]] og [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Lokatölur: 30 : 28
* Sigurliðið skipuðu: [[Elías Karl Guðmundsson]], [[Halldór Kristján Þorsteinsson]] og [[Ólafur Hafstein Pjetursson]]
<br>
* 4 liða úrslit [[13. mars|13.]] og [[20. mars]].
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14<br><br>
* 8 liða úrslit [[13. febrúar|13.]], [[20. febrúar|20.]] og [[27. febrúar]] og [[6. mars]].
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 24 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 28
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 23 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík : 37 [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 22
<br>
Meðalskor í 8 liða úrslitum: 25,9 stig<br>
Meðalskor vinningsliða: 28,5<br>
Meðalskor tapliða: 23,3<br><br>
* 2. umferð ([[20. janúar]] til [[27. janúar]])
# Verzlunarskóli Íslands 36 : [[Borgarholtsskóli]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 8
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 7
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 17
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 17 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 22 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 11
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 14
Meðalskor í 2. umferð: 20,1 stig<br>
Meðalskor vinningsliða: 27,0<br>
Meðalskor tapliða: 13,1<br>
* 1. umferð ([[11. janúar|11.]] til [[18. janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 20
# Borgarholtsskóli 20 : [[Flensborgarskóli]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 31 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 19 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]] 13
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 12
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 22 : [[Menntaskólinn við Sund]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 20 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 9 : [[Framhaldsskólinn í Mosfellsbæ]] 6
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 11
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 27 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskóli Borgarfjarðar 20 : [[Tækniskólinn]] 12
# Verkmenntaskóli Austurlands 14 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 10
# Kvennaskólinn í Reykjavík 28 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 14
# Menntaskólinn á Akureyri 27 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
* Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra sat hjá í fyrstu umferð.
<br>
Meðalskor í 1. umferð: 17,8 stig<br>
Meðalskor vinningsliða: 22,9<br>
Meðalskor tapliða: 12,6<br>
Dómari: [[Örn Úlfar Sævarsson]]<br>
Spyrill: [[Eva María Jónsdóttir]]
Stigavörður: [[Ásgeir Erlendsson]]
=== [[2009]] ===
Þátttökuskólar eru 29. Keppnin hófst mánudaginn 12. janúar og var útvarpað beint á Rás2. Fjölbrautaskóli Suðurnesja dróst ekki og sat því hjá í fyrstu umferð. Í útvarpshluta keppninnar voru hraðaspurningar lengdar í 100 sekúndur aftur en voru 90 sekúndur árið 2008.
*Úrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardaginn [[4. apríl]] og kepptu þar [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] og [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurvegari: Menntaskólinn í Reykjavík
* Lokatölur: 28-25 MR í vil.
* Sigurliðið skipuðu Björn Reynir Halldórsson, Vignir Már Lýðsson og [[Elías Karl Guðmundsson]].
* Undanúrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardagana [[21. mars|21.]] og [[28. mars]].
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 25
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Borgarholtsskóli]] 26
* 8 liða úrslit fóru fram í sjónvarpinu laugardagana [[21. febrúar|21.]] og [[28. febrúar]], [[7. mars|7.]] og [[14. mars]].
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 36 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 18
# Borgarholtsskóli 33 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 28
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 15
* 2. umferð ([[21. janúar]] til [[26. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 28 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 24 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands|Starfsmenntabraut Hvanneyrar]] 5
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 16 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 14
# Kvennaskólinn í Reykjavík 17 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14
# Menntaskólinn í Kópavogi 26 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 21 (23) : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 21 (22) (eftir bráðabana)
# Verzlunarskóli Íslands 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 18
# Borgarholtsskóli 30 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 12
* 1. umferð ([[12. janúar|12.]] til [[19. janúar]])
# Starfsmenntabraut Hvanneyrar 8 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 3
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 15 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 6
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 10
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 18 : [[Tækniskólinn]] 11
# Menntaskólinn í Kópavogi 29 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 17 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 10
# Menntaskólinn á Akureyri 24 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 5
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 24 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
# Borgarholtsskóli 23 (25) : Menntaskólinn á Ísafirði 23 (e. bráðabana) stigahæsta taplið
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 10 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 9
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 18 : [[Flensborgarskóli]] 8
# Verkmenntaskóli Austurlands 8 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 5
Dómari: [[Davíð Þór Jónsson]]<br>
Spyrill: [[Eva María Jónsdóttir]]
Stigavörður: [[Ásgeir Erlendsson]]
=== [[2008]] ===
Sú breyting var gerð á fyrirkomulagi keppninnar í útvarpi að hraðaspurningar voru styttar úr 100 sekúndum í 80 og víxlspurningar felldar niður en í staðinn komu hefðbundnar bjölluspurningar. Í sjónvarpshlutanum varð sú breyting á frá fyrra ári að hraðaspurningar voru styttar úr 100 sekúndum í 90.
1. umferð hófst á [[Rás 2]] þann [[7. janúar]] og stóð út þá viku. Vikuna eftir fór fram 2. umferð, einnig í útvarpinu. Fyrsta sjónvarpskeppni ársins fór fram þann [[8. febrúar]] en úrslitin þann [[14. mars]] en þá kepptu [[Menntaskólinn í Reykjavík]] og [[Menntaskólinn á Akureyri]].
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu: Björn Reynir Halldórsson, Magnús Þorlákur Lúðvíksson og [[Vignir Már Lýðsson]].
* Mótherji í úrslitum: [[Menntaskólinn á Akureyri]], lokatölur 28:26 (e. bráðabana)
* Undanúrslit (6. og 7. mars)
# Menntaskólinn á Akureyri 25 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 24
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Borgarholtsskóli]] 26
* 8 liða úrslit fóru fram í sjónvarpinu föstudagana [[8. febrúar|8.]], [[15. febrúar|15.]], [[22. febrúar|22.]] og [[29. febrúar|29.]] [[febrúar]] [[2008]]
# Menntaskólinn á Akureyri 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 24
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 28 eftir bráðabanann
# Borgarholtsskóli 25 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 23
* 2. umferð ([[14. janúar]] til [[16. janúar]])
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 11
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 24
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Menntaskóli Borgarfjarðar]] 5
# Borgarholtsskóli 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 10
# Kvennaskólinn í Reykjavík 15 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 8
# Menntaskólinn á Akureyri 28 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
* 1. umferð ([[7. janúar|7.]] til [[10. janúar]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 7
# Menntaskólinn á Ísafirði 16 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 12
# Menntaskólinn að Laugarvatni 16 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 4
# Verzlunarskóli Íslands 16 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 9
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 6
# Menntaskólinn Hraðbraut 21 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 15
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 6
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Kvennaskólinn í Reykjavík 19 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 20 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]] 8
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 22 : Menntaskóli Borgarfjarðar 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 33 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 8
# Borgarholtsskóli 26 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands á Akranesi]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 22 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 13
# Menntaskólinn við Sund 25 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 7
** Menntaskóli Borgarfjarðar komst áfram sem stigahæsta taplið á hlutkesti.
Dómari: [[Páll Ásgeir Ásgeirsson]]<br>
Spyrill: [[Sigmar Guðmundsson]]
===[[2007]]===
1. umferð hófst á [[Rás 2]] þann [[8. janúar]] og stóð út þá viku. Vikuna eftir fór fram 2. umferð, einnig í útvarpinu. Fyrsta sjónvarpskeppni ársins fór fram þann [[23. febrúar]] en úrslitin þann [[30. mars]].
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu: Björn Reynir Halldórsson, Hilmar Þorsteinsson og [[Magnús Þorlákur Lúðvíksson]].
* Mótherji í úrslitum: [[Menntaskólinn í Kópavogi]], lokatölur 29:27 (e. bráðabana)
* Undanúrslit ([[22. mars|22.]] og [[23. mars]])
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 27
# Menntaskólinn í Kópavogi 33 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 31 (e. bráðabana)
* 8 liða úrslit ([[23. febrúar]] - [[16. mars]]):
# Menntaskólinn í Kópavogi 27 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 17
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 25
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 : [[Menntaskólinn við Sund]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 30 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 20
* 2. umferð ([[16. janúar|16.]] - [[18. janúar|18.]] [[janúar]])
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 26 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 18
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Borgarholtsskóli]] 16
# Menntaskólinn við Sund 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 19
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 17
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 18 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 20
# Menntaskólinn á Akureyri 24 : [[Flensborgarskólinn í Hafnarfirði]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 23 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 19
* 1. umferð ([[8. janúar|8.]] til [[12. janúar]])
# Flensborgarskólinn í Hafnarfirði 15 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 15 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 17 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 8
# Menntaskólinn við Sund 21 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 11
# Menntaskólinn á Ísafirði 20 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 2
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 8
# Borgarholtsskóli 21 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 18 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 5
# Kvennaskólinn í Reykjavík 19 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 9
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 17 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 12
# Menntaskólinn Hraðbraut 13 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 9
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 19 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Landbúnaðarháskóli Íslands]] (Búfræðibraut) 6
* Verzlunarskóli Íslands, Menntaskólinn á Akureyri og Menntaskólinn í Reykjavík sátu hjá í fyrstu umferð. Verzlunarskólinn og MA sátu hjá sem liðin sem komust í úrslit árið áður en MR sat hjá eftir drátt milli hinna liðanna í keppninni.
* Dómari: [[Davíð Þór Jónsson]]
* Spyrill: [[Sigmar Guðmundsson]]
===[[2006]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* Sigurlið skipuðu Magni Þór Óskarsson, Ásgeir Berg Matthíasson og Tryggvi Páll Tryggvason.
* Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 34:22.
* Úrslit fóru fram þann [[6. apríl]] að Fiskislóð 45 í Reykjavík.
* Undanúrslit ([[23. mars|23.03]] og [[30. mars|30.03]])
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Borgarholtsskóli]] 18
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 23
* 8-liða úrslit ([[23. febrúar|23.02]] - [[16. mars|16.03]]):
# Borgarholtsskóli 24 : [[Flensborgarskóli]] 21
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Menntaskólinn við Sund]] 19
* 2. umferð ([[23. janúar|23.01]] - [[25. janúar|25.01]])
# Verzlunarskóli Íslands 22 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 11
# Borgarholtsskóli 20 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 16
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 27
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 13 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 12
# Flensborgarskólinn 20 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 15
* 1.umferð ([[13. janúar|13.01.]] - [[19. janúar|19.01.]]):
# Menntaskólinn við Sund 26 : [[Starfsmenntabrautin Hvanneyri]] 6
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 16 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 14
# Verzlunarskóli Íslands 21 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 17
# Borgarholtsskóli 16 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 8
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 5
# Kvennaskólinn í Reykjavík 9 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 8
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 7
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 10 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 5
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 12 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 12 (13-12 e. bráðabana)
# Framhaldsskólinn á Laugum 21 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 11
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 6
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 20 : Flensborgarskólinn 17
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 16 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 20 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
** Flensborgarskóli komst áfram sem stigahæsta taplið eftir að hafa unnið hlutkesti gegn Hraðbraut.
* Dómari: [[Anna Kristín Jónsdóttir]]
* Spyrill: [[Sigmar Guðmundsson]]
===[[2005]]===
Sigurvegari: [[Borgarholtsskóli]]
* Sigurlið skipuðu Björgólfur Guðni Guðbjörnsson, Steinþór Helgi Arnsteinsson og Baldvin Már Baldvinsson.
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn á Akureyri]], lokatölur 26:23
* Undanúrslit:
# Borgarholtsskóli 38 : [[Menntaskólinn við Sund]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 25 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 18
* 8-liða úrslit
# Menntaskólinn við Sund 21 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 15
# Verzlunarskóli Íslands 19 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 24 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
# Borgarholtsskóli 26 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 24
* 2.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri 20 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 24 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 12
# Framhaldsskólinn á Laugum 17 : [[Flensborgarskóli]] 14
# Borgarholtsskóli 29 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 26
# Menntaskólinn við Sund 20 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 13
# Menntaskólinn í Kópavogi 22 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 14
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 22 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 21
* 1.umferð:
# Iðnskólinn í Reykjavík 18 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 17
# Borgarholtsskóli 28 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 12 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 11
# Menntaskólinn á Ísafirði 15 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 14 (e. bráðabana)
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 20 : [[Stýrimannaskólinn]] 9
# Menntaskólinn í Kópavogi 17 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 12
# Framhaldsskólinn á Laugum 12 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 30 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 11
# Menntaskólinn við Sund 19 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 8
# Menntaskólinn Hraðbraut 15 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 9
# Verkmenntaskóli Austurlands 18 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 17
# Verzlunarskóli Íslands 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 12 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 10 (e. bráðabana)
# Flensborgarskólinn 19 : [[Fjölbrautaskóli Snæfellinga]] 12
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 21 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 12
** [[Menntaskólinn á Akureyri]] komst áfram sem stigahæsta taplið
* Dómari: [[Stefán Pálsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2004]]===
Sigurvegari: [[Verzlunarskóli Íslands]]
*Sigurlið skipuðu Hafsteinn Viðar Hafsteinsson, Steinar Örn Jónsson og Björn Bragi Arnarsson.
*Mótherjar í úrslitum: [[Borgarholtsskóli]], lokatölur 23:21 (e. bráðabana)
* Undanúrslit:
# Verzlunarskóli Íslands 27 : [[Menntaskólinn Hraðbraut]] 17
# Borgarholtsskóli 31 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 28
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn Hraðbraut 14 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 12
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 34 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 20
# Borgarholtsskóli 32 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 18
* 2.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 31 : Menntaskólinn við Hamrahlíð 27
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 21 : [[Menntaskólinn við Sund]] 18
# Menntaskólinn í Kópavogi 32 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 8
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 19 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
# Borgarholtsskóli 34 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 27
# Menntaskólinn Hraðbraut 22 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 10
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Flensborgarskóli]] 25
** Menntaskólinn við Hamrahlíð komst áfram sem stigahæsta taplið (með fleiri stig úr fyrri umferð en ME)
* 1.umferð:
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 24 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Menntaskólinn á Ísafirði 24 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 23
# Menntaskólinn Hraðbraut 28 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 7
# Framhaldsskólinn á Húsavík 20 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 18 (e. bráðabana)
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 23 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 21
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 18 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 17
# Flensborgarskólinn 28 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 17
# Menntaskólinn við Sund 18 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 14
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 18 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 15
# Borgarholtsskóli 33 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 25 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 19
# Verzlunarskóli Íslands 20 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 9
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 12
* Dómari: [[Stefán Pálsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2003]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu Atli Freyr Steinþórsson, Oddur Ástráðsson og Snæbjörn Guðmundsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 35:22
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 19
# Menntaskólinn við Sund 30 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 29
*8-liða úrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Flensborgarskóli]] 15
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 31 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 25
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 26
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 10
* 2.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 24
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 17 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 30
# Menntaskólinn í Reykjavík 36 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 26
# Menntaskólinn við Sund 32 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 26
# Flensborgarskólinn 22 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Menntaskólinn á Akureyri 32 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 29
** Fjölbrautaskólinn við Ármúla komst áfram sem stigahæsta taplið
* 1.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri 34 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 24
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Borgarholtsskóli]] 30
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 23 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 20
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 25 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 18 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 10
# Flensborgarskólinn 38 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 17
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 16
# Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 19 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 16
# Framhaldsskólinn á Húsavík 22 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 20
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 30 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 26
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 20 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 13
** 1.umferð: Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá
* Dómari: [[Sveinn H. Guðmarsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2002]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu Atli Freyr Steinþórsson, Oddur Ástráðsson og Snæbjörn Guðmundsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 22:18
* Undanúrslit
# Menntaskólinn í Reykjavík 38: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]19
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 18
* 8-liða úrslit
# Verkmenntaskóli Austurlands 26 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 27 (e. bráðabana)
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 16
*2.umferð:
# Menntaskólinn við Sund 36 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 26
# Verkmenntaskóli Austurlands : [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 11
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri 23 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 22
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ : [[Flensborgarskóli]]
* Menntaskólinn á Akureyri fór áfram sem stigahæsta taplið
* 1.umferð:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verzlunarskóli Íslands 29 : [[Borgarholtsskóli]] 24
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 21 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 17
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Flensborgarskóli]] 26
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 33 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 19
# Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri 29 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Verkmenntaskóli Austurlands : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]] 6
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
** Flensborgarskólinn fór áfram sem stigahæsta taplið
** Menntaskólinn í Reykjavík og Fjölbrautaskólinn í Breiðholti sátu hjá í fyrstu umferð
* Dómari: [[Eggert Þór Bernharðsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[2001]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Hjalti Snær Ægisson]], Svanur Pétursson og Sverrir Teitsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Borgarholtsskóli]], lokatölur 36:35 (e. bráðabana)
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 24
# Borgarholtsskóli 33 : [[Menntaskólinn við Sund]] 27
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn á Akureyri 30 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Menntaskólinn við Sund 28 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 14
# Borgarholtsskóli 36 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 16
# Menntaskólinn í Reykjavík 41 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 21
* 2.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Borgarholtsskóli 33 : Fjölbrautaskóli Suðurlands 24
# Verzlunarskóli Íslands 28 : Kvennaskólinn 14
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 18 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 13
# Menntaskólinn í Reykjavík 47 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 10
# Menntaskólinn við Sund : Laugar/FG
** Fjölbrautaskóli Suðurlands & Kvennaskólinn komust áfram sem stigahæstu taplið
* 1.umferð:
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 32 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 18
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 19 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
# Verzlunarskóli Íslands 28 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 26
# Kvennaskólinn 14 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 13
# Borgarholtsskóli 32 : [[Fjölbrautaskólinn i Breiðholti]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 20
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 18 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 14
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 24 : [[Flensborgarskóli]] 17
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 24
# [[Framhaldsskólinn á Laugum]] eða [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] :
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá í fyrstu umferð
* Dómari: [[Ármann Jakobsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
== 1991-2000 ==
===[[2000]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Hjalti Snær Ægisson]], Svanur Pétursson og Sverrir Teitsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 32:24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 38 : [[Borgarholtsskóli]] 27
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 28: [[Menntaskólinn við Sund]] 15
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 18
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 32 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 29
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 27
# Borgarholtsskóli 21 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 16
* 2.umferð:
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 29 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 22
# Menntaskólinn við Sund 31 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 22
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Borgarholtsskóli 30 : Fjölbrautaskóli Vesturlands 29
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn í Kópavogi 17 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 14
** Fjölbrautaskóli Vesturlands fór áfram sem stigahæsta taplið
* 1.umferð:
# Menntaskólinn á Akureyri 18 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 16
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 28 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 11
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 21 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
# Borgarholtsskóli 27 : [[Flensborgarskóli]] 9
# Kvennaskólinn : [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 30 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 11
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 20 : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] 20 (22:20 eftir bráðabana)
# Verzlunarskóli Íslands 29 : [[Menntaskólinn við Sund]] 25
# Menntaskólinn að Laugarvatni 34 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 14
# Fjölbrautaskólinn í Ármúla 22 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 15
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 23 : [[Verkmenntaskóli Akureyrar]] 17
** Menntaskólinn í Reykjavík og Menntaskólinn í Kópavogi sátu hjá
** Menntaskólinn við Sund komst áfram sem stigahátt taplið
* Dómari: [[Ólína Þorvarðardóttir]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[1999]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Arnar Þór Stefánsson]], [[Hjalti Snær Ægisson]] og Sverrir Guðmundsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 26:24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 22
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Menntaskólinn við Sund]] 31
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Sund 35 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 25 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 39 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 15
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 27 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 18
* 2.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Borgarholtsskóli]] 20
# Menntaskólinn í Kópavogi 20 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 11
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 10
# Menntaskólinn við Sund 23 : [[Flensborgarskóli]] 20
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : Fjölbrautaskóli Suðurlands 22
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 14 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 11
* Fjölbrautaskóli Suðurlands fór áfram sem stigahæsta taplið.
* 1.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 2
# Borgarholtsskóli 17 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 12
# Menntaskólinn í Kópavogi 23 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 13
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn við Sund 29 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 5
# Menntaskólinn á Akureyri 28 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 17
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 28 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 25
# Menntaskólinn á Ísafirði : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 16 : [[Fjölbrautaskólinn í Ármúla]] 13
# Flensborgarskóli 15 : [[Framhaldsskólinn á Skógum]] 4
# Menntaskólinn að Laugarvatni 20 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 19 (e. bráðabana)
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 14 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 10
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Landbúnaðarháskólinn á Hvanneyri]] (Hvanneyri gaf keppnina)
* Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá sem sigurvegari fyrra árs.
* Dómari: [[Illugi Jökulsson]]
* Spyrill: [[Logi Bergmann Eiðsson]]
===[[1998]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Arnar Þór Stefánsson]], Sverrir Guðmundsson og Viðar Pálsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 32:29
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 33 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 21
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : Bænda<nowiki/>skólinn á Hvanneyri 22
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 28 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 20
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 33 : [[Menntaskólinn við Sund]] 24
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 29 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 22
# Bændaskólinn á Hvanneyri 24 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 23
* 2. umferð:
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 28 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 19
# Bændaskólinn á Hvanneyri 21 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 17
# Menntaskólinn í Reykjavík 29: [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 7
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 27: [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29: Menntaskólinn við Sund 24
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 27: Verzlunarskóli Íslands 20
** Tvö stigahæstu tapliðin komust áfram úr 2. umferð.
* 1. umferð:
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] (FS gaf keppnina)
# Bændaskólinn á Hvanneyri 27 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 15
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 8 : [[Borgarholtsskóli]] 7
# Verzlunarskóli Íslands 22 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 15
# Menntaskólinn við Sund 33: [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 22
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 24 : [[Flensborgarskóli]] 17
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 26 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 19
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29: [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 16
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 22 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 20 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 19
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 26 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 20
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá í 1. umferð.
* Dómari: [[Gunnsteinn Ólafsson]]
*Spyrill: [[Davíð Þór Jónsson]]
===[[1997]]===
Sigurvegari:[[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu Arnór Hauksson, Sverrir Guðmundsson og Viðar Pálsson
* Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]], lokatölur 37:29
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 35 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 23
# Menntaskólinn í Reykjavík 23 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 21
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 25 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 17
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 21 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 20 (e. framl.)
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 22
# Verzlunarskóli Íslands 19 : [[Flensborgarskóli]] 18
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verzlunarskóli Íslands : Menntaskólinn á Akureyri
# Flensborgarskólinn : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 23
** Menntaskólinn á Akureyri komst áfram sem stigahátt taplið
* 1.umferð:
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 7
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Flensborgarskólinn : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum : [[Skógaskóli]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# Menntaskólinn á Ísafirði : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : Menntaskólinn á Egilsstöðum 24
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá í 1. umferð.
** Menntaskólinn á Egilsstöðum komst áfram sem stigahátt taplið
* Dómari: [[Ragnheiður Erla Bjarnadóttir]]
* Spyrill: [[Davíð Þór Jónsson]]
===[[1996]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
*Sigurlið skipuðu Arnór Hauksson, Guðmundur Björnsson og Kjartan Bjarni Björgvinsson
*Mótherjar í úrslitum: [[Flensborgarskóli]], lokatölur 34:17
* Undanúrslit:
# Flensborgarskólinn 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 23 (e.framl.)
# Menntaskólinn í Reykjavík 27 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 18
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn við Sund 22 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 19
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 22 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 19
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 20
# Flensborgarskólinn 30 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 29
* 2.umferð:
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]]
# [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 15 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 11
# Flensborgarskólinn : [[Menntaskólinn á Akureyri]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
** Sex stigahæstu sigurliðin í 2.umferð komust í sjónvarpið, ásamt stigahæsta tapliði úr 1. umferð, [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum|Framhaldsskólanum í Vestmannaeyjum]] og stigahæsta tapliði úr 2. umferð, Menntaskólanum við Hamrahlíð.
* 1.umferð:
# Menntaskólinn við Sund : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Iðnskólinn í Reykjavík]]
# Framhaldsskólinn á Húsavík : [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]]
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Bændaskólinn á Hvanneyri : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti : [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn á Akureyri 27 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 18
# Flensborgarskólinn : Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum 24
** [[Menntaskólinn í Reykjavík]] & [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] sátu hjá
* Dómari: [[Helgi Ólafsson]]
* Spyrill: [[Davíð Þór Jónsson]]
===[[1995]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
*Sigurlið skipuðu Birgir Andri Briem, Guðmundur Björnsson og [[Stefán Pálsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 39:32
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 49 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 17
# Verzlunarskóli Íslands 48 : [[Flensborgarskóli]] 21
* 8-liða úrslit:
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu 29 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 28
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 30 (eftir bráðabana)
# Menntaskólinn í Reykjavík 53 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 18
# Flensborgarskólinn 24 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 22
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 17
# Menntaskólinn í Kópavogi 30 : Kvennaskólinn 19
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 17 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16 (eftir bráðabana)
# Flensborgarskólinn : Fjölbrautaskólinn í Garðabæ
# Verzlunarskóli Íslands : Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu
** Kvennaskólinn, Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu og Fjölbrautaskólinn í Garðabæ komust áfram sem stigahá taplið
* 1.umferð:
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 28 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 19
# Menntaskólinn við Sund 14 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 19 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 17
# Kvennaskólinn : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti : [[Iðnskólinn í Hafnarfirði]]
# Flensborgarskólinn 27 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 23
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 15
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] (Iðnskólinn gaf)
** Menntaskólinn í Reykjavík sat hjá
*Dómari: [[Ólafur B. Guðnason|Ólafur Bjarni Guðnason]]
* Spyrill: [[Ómar Ragnarsson]]
===[[1994]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Ágúst Hauksson]], [[Ólafur Jóhannes Einarsson]] og [[Sveinn H. Guðmarsson]]
* Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 36:24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 40 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 31
# Verzlunarskóli Íslands 33 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 26
* 8-liða úrslit:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 18 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 14
# Menntaskólinn að Laugarvatni 30 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 34 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 22
# Menntaskólinn í Reykjavík 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 25
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 37 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 16
# Framhaldsskólinn á Húsavík 18 : [[Menntaskólinn við Sund]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 26 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 24
# Framhaldsskólinn á Laugum 21 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 19
# Menntaskólinn á Akureyri 23 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 14
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 22 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 17
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
* 1.umferð:
# Framhaldsskólinn á Húsavík 28 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 27
# Menntaskólinn við Sund 18 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 17
# Framhaldsskólinn á Laugum : [[Framhaldsskólinn í Reykholti]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Kvennaskólinn 13 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 13 (17:13 eftir bráðabana)
# Bændaskólinn á Hvanneyri 9 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 8
# Verzlunarskóli Íslands 38 : [[Alþýðuskólinn að Eiðum]] 19
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 24 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 20
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 25 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 20
# Menntaskólinn í Kópavogi : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Flensborgarskóli]] 27
# Menntaskólinn að Laugarvatni : [[Iðnskólinn í Reykjavík]]
** Menntaskólinn á Egilsstöðum komst áfram sem stigahátt taplið (með jafnmörg stig og [[Flensborgarskóli]] sem sat eftir)
** Menntaskólinn í Reykjavík og Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu sátu hjá
*Dómari: [[Ólafur B. Guðnason|Ólafur Bjarni Guðnason]]
*Spyrill: [[Stefán Jón Hafstein]]
===[[1993]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Sigurlið skipuðu [[Ágúst Hauksson]], [[Ólafur Jóhannes Einarsson]] og [[Sveinn H. Guðmarsson]]
*Mótherjar í úrslitum ([[2. apríl|02.04]]): [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 30:26
* Undanúrslit ([[25. mars|25.03]] & [[26. mars|26.03]]):
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 24
# Verzlunarskóli Íslands 32 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 26
* 8-liða úrslit ([[26. febrúar|26.02]] - [[19. mars|19.03]]):
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 27
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 22
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 21
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 30 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 16
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 35 : [[Flensborgarskóli]] 18
# Verzlunarskóli Íslands : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 19 : [[Menntaskólinn við Sund]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 39 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 23
# Menntaskólinn á Akureyri 31 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 24
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
# Framhaldsskólinn á Laugum : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
* 1.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 20
# Framhaldsskólinn á Húsavík 20 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 13
# Menntaskólinn við Sund 18 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 13
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 23 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 11
# Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 34 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 15
# Flensborgarskólinn 22 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 21
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]]
# Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]]
# Menntaskólinn á Ísafirði : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 21 : [[Alþýðuskólinn á Eiðum]] 10
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 20 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 17
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 23 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 17
** Verkmenntaskólinn á Akureyri og Framhaldsskólinn á Laugum komust áfram sem stigahæstu taplið.
** Menntaskólinn á Akureyri sat hjá í 1. umferð
** Hraðaspurningar í 1. umferð voru 80 sek. vegna mistaka en 2 mín. það sem eftir var
*Dómari: [[Álfheiður Ingadóttir]]
*Spyrill (í sjónvarpi): [[Stefán Jón Hafstein]]
*Spyrill (í útvarpi): [[Sigurður G. Tómasson]]
===[[1992]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn á Akureyri]]
*Sigurlið skipuðu [[Finnur Friðriksson]], [[Magnús Teitsson]] og [[Pálmi Óskarsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]], lokatölur 29:21
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn á Akureyri 38 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 32
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 25 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 21
* 8-liða úrslit:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 26 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 22
# Menntaskólinn á Akureyri 32 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 13
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 29
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 31 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 30 (e. bráðabana)
* 2.umferð:
# Menntaskólinn í Reykjavík 31 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 23
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 39 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 30 : [[Flensborgarskóli]] 22
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 34 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 32
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn við Hamrahlíð : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]]
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] eða stigahæsta taplið 1.umferðar
# Verzlunarskóli Íslands : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] eða stigahæsta taplið 1.umferðar
* 1.umferð:
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 27 :Menntaskólinn við Hamrahlíð 24
# Menntaskólinn í Reykjavík 29 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 19
# Menntaskólinn að Laugarvatni 27 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 18
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 34 : [[Menntaskólinn við Sund]] 23
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 15
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]]
# Framhaldsskólinn á Húsavík : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]]
# Flensborgarskólinn 28 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 21
# Fjölbrautaskóli Vesturlands : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 28 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 23
# Verzlunarskóli Íslands 35 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 9
** Menntaskólinn á Akureyri sat hjá í 1. umferð sem sigurvegari fyrra árs
** Framhaldsskólinn á Laugum sat hjá í 1. umferð vegna mistaka RÚV
** Tvö stigahá taplið komust áfram, Menntaskólinn við Hamrahlíð var annað stigahæsta tapliðið
*Dómari: [[Ragnheiður Erla Bjarnadóttir]]
*Spyrill (í sjónvarpi): [[Stefán Jón Hafstein]]
*Spyrill (í útvarpi): [[Sigurður Þór Salvarsson]]
===[[1991]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn á Akureyri]]
*Sigurlið skipuðu [[Finnur Friðriksson]], [[Magnús Teitsson]] og [[Pálmi Óskarsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Flensborgarskóli]], lokatölur 29:15
* Undanúrslit:
# Flensborgarskólinn 27 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri 25 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 24 (e.bráðabana)
* 8-liða úrslit ([[22. febrúar|22.02]] - [[15. mars|15.03]])::
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 36 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 25
# Menntaskólinn á Akureyri 30 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 18
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 25 : [[Menntaskólinn við Sund]] 20
# Flensborgarskólinn 31 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 19
* 1.umferð:
# Verkmenntaskólinn á Akureyri : [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
# [[Verzlunarskóli Íslands]] 17 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 15
# Fjölbrautaskólinn við Ármúla 33 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 15
# [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 19 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 12
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 24 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 12
# [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 19 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 16
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 25 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 19
# Flensborgarskólinn 26 : Menntaskólinn við Hamrahlíð 25
# [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 21 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 17
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 20 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 18
# [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 15 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 6
# Menntaskólinn við Sund 27 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 21
*Átta stigahæstu keppnislið komust í 8-liða úrslit
*Dómari: [[Ragnheiður Erla Bjarnadóttir]]
*Spyrill: [[Stefán Jón Hafstein]]
== 1986-1990 ==
===[[1990]]===
Sigurvegari:[[Menntaskólinn við Sund]]
*Sigurlið skipuðu [[Ármann Jakobsson]], [[Sverrir Jakobsson]] og [[Hrafnkell Kárason]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Verzlunarskóli Íslands]], lokatölur 39:18
* Undanúrslit:
# Verzlunarskóli Íslands 31 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 27
# Menntaskólinn við Sund 33 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 18
* 8-liða úrslit:
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 22
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 34 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 33
# Menntaskólinn við Sund 40 : [[Flensborgarskóli]] 24
# Menntaskólinn á Akureyri 26 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 17
* 1.umferð:
# Menntaskólinn við Sund 39 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 13
# Flensborgarskólinn : [[Verkmenntaskóli Austurlands]]
# Menntaskólinn í Reykjavík 26 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 23
# Menntaskólinn á Egilsstöðum 17 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja 27 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 9
# [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 19 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 9
# Menntaskólinn á Akureyri 33 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 7
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 21 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 16
# Verzlunarskóli Íslands 25 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 23
# [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] (?)
* Átta stigahæstu sigurliðin komust áfram í 8-liða úrslit.
*Dómarar: [[Sonja B. Jónsdóttir]] og [[Magdalena Schram]]
*Spyrill: (í útvarpi og sjónvarpi) [[Steinunn Sigurðardóttir]]
===[[1989]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
*Sigurlið skipuðu [[Flosi Eiríksson]], Gunnar Freysteinsson og Ólafur Ólafsson
*Mótherjar í úrslitum: [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]], lokatölur 32: 24
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Kópavogi 34 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 33
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 20 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 12
* 8-liða úrslit ([[3. febrúar|03.02]] - [[24. febrúar|24.02]]):
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Verzlunarskóli Íslands 19 : [[Menntaskólinn við Sund]] 18
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 20 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 16
# Menntaskólinn í Kópavogi 30 : [[Flensborgarskóli]] 22
* 2.umferð:
# Menntaskólinn við Sund : [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* MS, sem áttunda stigahæsta sigurlið í 1. umferð, mætti MA í viðureign um lokasætið í sjónvarpi
* 1.umferð ([[9. janúar|09.01]] - [[30. janúar|30.01]]):
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 30 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 10
# Verzlunarskóli Íslands 30 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 13
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 18 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 15
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 18 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 8
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 21 : [[Menntaskólinn á Ísafirði]] 16
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 27 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 14
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 29 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
#[[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 26 : Kvennaskólinn 3
# Menntaskólinn að Laugarvatni 32 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 24
# Menntaskólinn við Sund 27 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 7
# Menntaskólinn í Kópavogi 28 : [[Framhaldsskólinn á Laugum]] 15
# Flensborgarskólinn 34 : [[Framhaldsskólinn í Austur-Skaftafellssýslu]] 8
*Átta stigahæstu sigurliðin fóru áfram
*Dómari: [[Páll Lýðsson]]
*Spyrill: [[Vernharður Linnet]]
===[[1988]]===
Sigurvegari: [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
*Sigurlið skipuðu [[Birgir Ármannsson]], [[Björn Friðgeir Björnsson]] og [[Þorsteinn Davíðsson]]
*Mótherjar í úrslitum: [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 37:28
* Undanúrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 39 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 15
# Menntaskólinn við Sund 40 : [[Flensborgarskóli]] 12
* 8-liða úrslit:
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 28
# Menntaskólinn við Sund 27 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]] 12
# Flensborgarskólinn 23 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 18
# Menntaskólinn að Laugarvatni 31 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]] 14
* 2.umferð:
# Menntaskólinn við Sund 38 : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]] 8
# Menntaskólinn að Laugarvatni 30 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 21
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 17 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]] 16
# Menntaskólinn í Reykjavík 32 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]] 19
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 28 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 12
# Flensborgarskólinn 22 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 15
# Menntaskólinn á Akureyri 32 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 20
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 19 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 15
* 1.umferð:
# Flensborgarskólinn 14 : [[Iðnskólinn í Reykjavík]] 8
# Menntaskólinn í Kópavogi 14 : [[Verzlunarskóli Íslands]] 7
# Menntaskólinn að Laugarvatni 17 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]] 13
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ 10 : [[Bændaskólinn á Hvanneyri]] 10 (FG sigraði í bráðabana)
# Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra 18 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]] 7
# Menntaskólinn við Sund 24 : [[Framhaldsskólinn í Vestmannaeyjum]] 14
# Menntaskólinn við Hamrahlíð 18 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]] 16
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 20 : [[Íþróttakennaraskóli Íslands]] 9
# Menntaskólinn í Reykjavík 20 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 17
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 17 : [[Framhaldsskólinn á Húsavík]] 6
# Verkmenntaskólinn á Akureyri 11 : [[Verkmenntaskóli Austurlands]] 10
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 19 : [[Menntaskólinn á Egilsstöðum]] 17
*Dómari: [[Páll Lýðsson]]
*Spyrlar: [[Kristín Pálsdóttir]] og [[Vernharður Linnet]]
* Einungis úrslitaleikur og undanúrslit í sjónvarpi, aðrar umferðir á Rás 2 í þættinum Ekkert mál!
===[[1987]]===
Sigurvegari: [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
*Sigurlið skipuðu [[Ármann Harri Þorvaldsson]], [[Bjarki Diego]], [[Kjartan Ólafsson]]
*Mótherjar í úrslitum ([[4. apríl|04.04]]) : [[Menntaskólinn við Sund]], lokatölur 54:53
* Undanúrslit ([[21. mars|21.03]] & [[28. mars|28.03]]):
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 47 : [[Menntaskólinn á Akureyri]] 32
# Menntaskólinn við Sund 39 : [[Menntaskólinn að Laugarvatni]] 36
* 8-liða úrslit ([[21. febrúar|21.02]] - [[14. mars|14.03]]):
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 50 : [[Menntaskólinn í Reykjavík]] 46
# Menntaskólinn við Sund 52 : [[Flensborgarskóli]] 33
# Menntaskólinn á Akureyri 51 : [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]] 42
# Menntaskólinn að Laugarvatni 45 : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]] 31
* 1.umferð (á Rás 1) ([[18. janúar|18.01]] - [[15. febrúar|15.02]]):
# Menntaskólinn við Sund 44 : [[Fjölbrautaskóli Norðurlands vestra]] 20
# Menntaskólinn í Reykjavík 42 : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Fjölbrautaskóli Vesturlands 34 : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Flensborgarskólinn 39 : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands 42 : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Fjölbrautaskólinn í Breiðholti 37 : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
# [[Verzlunarskóli Íslands]] : [[Menntaskólinn á Ísafirði]]
# Menntaskólinn að Laugarvatni 43 : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Menntaskólinn á Akureyri 51 : [[Verkmenntaskólinn á Akureyri]]
* Átta stigahæstu sigurliðin í 1.umferð fóru áfram í sjónvarpið
*Dómari: [[Steinar J. Lúðvíksson]]
*Spyrlar (í sjónvarpi): [[Hermann Gunnarsson]] og [[Elísabet Sveinsdóttir]]
*Spyrill (í útvarpi) : [[Vernharður Linnet]]
===[[1986]]===
Sigurvegari: [[Fjölbrautaskóli Suðurlands]]
* Sigurlið skipuðu [[Sveinn Helgason]], [[Lýður Pálsson]] og [[Sigurður Eyþórsson]].
* Mótherjar í úrslitum ([[12. apríl|12.04]]): [[Flensborgarskóli]], lokatölur 43:41
* Undanúrslit ([[29. mars|29.03]] & [[5. apríl|05.03]]):
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Menntaskólinn við Sund]]
# Flensborgarskólinn : [[Menntaskólinn í Reykjavík]]
* Einungis úrslitaleikur og undanúrslit í sjónvarpi, aðrar umferðir á Rás 1
*8-liða úrslit ([[2. mars|02.03]] & [[9. mars|09.04]]):
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Fjölbrautaskóli Suðurnesja]]
# Flensborgarskólinn : [[Verzlunarskóli Íslands]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskólinn í Garðabæ]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Menntaskólinn á Akureyri]]
* 1.umferð ([[26. janúar|26.01]] - [[16. febrúar|16.02]]):
# Flensborgarskólinn : [[Menntaskólinn við Hamrahlíð]]
# Fjölbrautaskóli Suðurnesja : [[Menntaskólinn í Kópavogi]]
# Fjölbrautaskólinn í Garðabæ : [[Iðnskólinn í Reykjavík]]
# Menntaskólinn á Akureyri : [[Fjölbrautaskólinn við Ármúla]]
# Menntaskólinn í Reykjavík : [[Fjölbrautaskólinn í Breiðholti]]
# Fjölbrautaskóli Suðurlands : [[Samvinnuskólinn]]
# Menntaskólinn við Sund : [[Fjölbrautaskóli Vesturlands]]
# Verzlunarskóli Íslands : [[Kvennaskólinn í Reykjavík]]
* Dómari: [[Steinar J. Lúðvíksson]]
* Spyrlar í sjónvarpi: [[Jón Gústafsson]] og [[Þorgeir Ástvaldsson]]
* Spyrill í útvarpi: Jón Gústafsson
== Tilvísanir ==
{{reflist}}
[[Flokkur:Gettu betur]]
[[Flokkur:Keppnir íslenskra framhaldsskóla]]
dtyhdnecd5g1x6dv45jjcz6wnbuc1ml
Bankahrunið á Íslandi
0
73331
1959505
1953508
2026-04-11T00:02:52Z
IseySker3
114681
lagaði stafsetningarvillu
1959505
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:OMXI15.jpg|300px|thumb|[[Úrvalsvísitala kauphallarinnar]] á árunum 1998-2009.]]
'''Bankahrunið á Íslandi''' eða '''Hrunið''' eins og það er oftast kallað í daglegu tali er heiti á [[gjaldþrot]]i þriggja stærstu íslensku [[banki|viðskiptabankanna]] haustið [[2008]] í kjölfar [[efnahagskreppan á Íslandi 2008–2011|efnahagskreppunnar á Íslandi 2008–2011]]. [[Glitnir banki hf.|Glitnir]] (í dag [[Íslandsbanki]]) var tekinn yfir af íslenska ríkinu þann [[29. september]], þann [[6. október]] voru hin svonefndu [[neyðarlögin|neyðarlög]] sett, degi seinna, þann [[7. október]] tók [[Fjármálaeftirlitið]] (FME) yfir rekstur [[Landsbanki Íslands|Landsbanka Íslands]] og tveimur dögum seinna tók FME yfir [[Kaupþing banki|Kaupþing banka]] (í dag [[Arion banki]]).
Gjaldþrot bandaríska bankans [[Lehman Brothers]] í [[september]] [[2008]] setti Glitni í erfiða stöðu þar sem Glitnir reiddi sig á lán frá Lehman Brothers. Í lok september var því lýst yfir að Glitnir yrði [[þjóðnýting|þjóðnýttur]] að meirihluta. Þá fór af stað flókin atburðarrás sem leiddi til hruns hinna tveggja stóru íslensku viðskiptabankanna, [[Landsbanki Íslands|Landsbankans]] og [[Kaupþing]]s á aðeins rétt rúmlega viku. Afleiðingar Hrunsins urðu tilefni að [[Milliríkjadeilur Íslendinga vegna skuldbindinga íslenskra einkabanka erlendis|milliríkjadeilum Íslands við Bretland og Holland]] vegna [[Icesave]]reikninga Landsbankans í þeim löndum.
[[Alþingi]] Íslands skipaði sérstaka [[rannsóknarnefnd Alþingis|rannsóknarnefnd]] sem hafði það hlutverk að komast að því hverjar orsakir hrunsins voru. Rannsóknarnefndin skilaði af sér skýrslu [[12. apríl]] [[2010]] og í kjölfarið var [[Geir Haarde]] kærður til [[landsdómur|landsdóms]] að ákvörðun Alþingis. Landsdómur sakfelldi Geir fyrir vanrækslu í starfi sínu sem forsætisráðherra, en gerði honum þó enga refsingu.
== Þjóðnýting Glitnis (29. september 2008) ==
[[Mynd:Glitnir logo.png|thumb|right|Vörumerki Glitnis.]]
Þann [[29. september]] var tilkynnt að [[Ísland|íslenska]] [[ríki]]ð myndi eignast 75% hlut í [[Glitnir banki hf.|Glitni]] fyrir 600 milljónir [[evra]] eða um 84 milljarða íslenskra króna. Þær ástæður sem gefnar voru fyrir yfirtökunni voru þröng lausafjársstaða Glitnis og erfitt ástand á alþjóðlegum fjármálamörkuðum.<ref>{{vefheimild|url=https://www.forsaetisraduneyti.is/frettir/nr/3018|titill=Samkomulag um að ríkissjóður leggi Glitni til nýtt hlutafé|ár=2008|mánuður=29. september|mánuðurskoðað=12. október|árskoðað=2008}}</ref><ref>{{vefheimild|url=http://www.glitnir.is/um-glitni/frettir/nanar/item14984/Islenska_rikid_kaupir_75_prosent_hlut_i_Glitni_/|titill=Íslenska ríkið kaupir 75 prósent hlut í Glitni|ár=2008|mánuður=29. september|mánuðurskoðað=14. október|árskoðað=2008}}</ref><ref>{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/09/29/rikid_eignast_75_prosent_i_glitni/|titill=Ríkið eignast 75% í Glitni|mánuðurskoðað=10. október|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=29. september}}</ref> [[Davíð Oddsson]] [[seðlabankinn|seðlabankastjóri]] sagði að ef ekki hefði verið gripið til aðgerða þá hefði hlutafé bankans verið 0 og hann farið í [[Gjaldþrot|þrot]].<ref>{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/09/29/glitnir_hefdi_farid_i_throt/|titill=Glitnir hefði farið í þrot|mánuðurskoðað=10. október|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=29. september}}</ref> Talið er að ein meginástæða fyrir erfiðleikum Glitnis hafi verið gjaldþrot bandaríska bankans [[Lehman Brothers]] sem átti í viðskiptum við Glitni. Nánast um leið og þetta var tilkynnt lækkaði alþjóðlega [[matsfyrirtæki]]ð [[Standard & Poor's]] einkunnir sínar fyrir ríkissjóð sem og [[Íbúðalánasjóður|Íbúðalánasjóð]].<ref>{{vefheimild|url=http://www.ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item228768/|titill=Lánshæfiseinkunn ríkissjóðs lækkar|mánuðurskoðað=14. október|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=30. september}}</ref> Lokað var fyrir öll viðskipti með fjármálasjóði Glitnis, og varð þetta til þess að [[Stoðir]] fór í greiðslustöðvun.<ref>{{vefheimild|url=http://www.ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item228881/|titill=Eignir í skuldabréfasjóðum frystar|mánuðurskoðað=14. október|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=30. september}}</ref> Viðskipti með [[peningamarkaðssjóður|peningamarkaðssjóðinn]] Sjóð 9 og skuldabréfasjóðina Sjóð 1 og Sjóð 9 EUR voru til sérstakrar athugunar en opnað var aftur fyrir viðskiptum [[1. október]] en þá hafði endurmat á virði Sjóðs 9 lækkað gengi hans um 7%.<ref>{{vefheimild|url=http://www.glitnir.is/um-glitni/frettir/nanar/item15261/Ovissu_um_sjodi_Glitnis_eytt/|titill=Óvissu um sjóði Glitnis eytt|mánuðurskoðað=14. október|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=1. október}}</ref> Seinna bárust fréttir af því að ríkissjóður hefði greitt 11 milljarða króna inn á Sjóð 9 vegna þess [[Illugi Gunnarsson]], þingmaður Sjálfstæðisflokksins, hafði verið í stjórn Sjóðs 9 frá því í byrjun árs 2008 og sjóðurinn mætti því ekki fara í þrot. Þetta reyndist rangt, hið rétta var að Glitnir hafði keypt skuldabréf Stoða í Sjóð 9 með eigin peningum.<ref>{{vefheimild|url=http://www.illugi.is/w/?p=215|titill=Hvað með sjóð 9?|mánuðurskoðað=3. ágúst|árskoðað=2009|ár=2009|mánuður=26. febrúar}}</ref>
=== Óánægja hluthafa og stjórnenda ===
Daginn eftir voru sýnd viðtöl á [[RÚV]] og á [[Stöð 2]] við [[Jón Ásgeir Jóhannesson]], aðaleiganda [[Stoðir|Stoða]] sem var [[kjölfestufjárfestir]] í Glitni með 32% hlut. Jón sagði erlenda banka hafa lokað fyrir lánum til Glitnis með stuttum fyrirvara og þess vegna hafi verið ákveðið að leita til Seðlabankans eftir lánum gegn [[veð]]um.<ref name="bankaran">{{vefheimild|url=http://www.visir.is/article/20080930/FRETTIR01/277107030/0&SearchID=7333258755902|titill=„Stærsta bankarán Íslandssögunnar“|mánuðurskoðað=10. október|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=30. september|útgefandi=Vísir.is}}</ref> Þá kom einnig fram í viðtali við Þorstein Má Baldvinsson, stjórnarformann Glitnis, að Glitnir hefði boðið tvo ''veðpakka'' gegn láninu; annan metinn á 750 milljónir evra og síðari á 1.340 milljónir evra.<ref>{{vefheimild|url=http://www.vb.is/frett/1/47848/glitnir--budu-fram-ved-i-otilgreindri-eign-i-noregi|titill=Glitnir: Buðu fram veð í ótilgreindri eign í Noregi|ár=2008|mánuður=30. september|mánuðurskoðað=16. október|árskoðað=2008|útgefandi=Viðskiptablaðið}}</ref> Jón gagnrýndi yfirtökuna harkalega sem hann nefndi „''stærsta bankarán Íslandssögunnar''”; hann sagði enn fremur stjórn fyrirtækisins hafa verið „''stillt upp við vegg. Við sögðum fulltrúum ríkisstjórnarinnar að við teldum þessa leið alveg fráleita enda gæti hún haft víðtæk áhrif á allt fjármálakerfið hér á landi og væri í engu samræmi við eignasafn félagsins.''“<ref name="bankaran"/> Jón virtist þar með vera að ýja að því að pólitískar ástæður lægju að baki ákvörðuninni um að ríkið eignaðist hlutaféð á þessu verði.
Samdægurs gaf stjórn Stoða frá sér yfirlýsingu þar sem hún fordæmdi aðgerðir Seðlabankans. Í yfirlýsingunni stóð:
{{tilvitnun2|''Ljóst má vera að Glitnir þurfti á aðstoð Seðlabankans að halda vegna lausafjárvanda sem bar brátt að. Rekstur Glitnis hefur hins vegar verið með ágætum, bankinn skilað góðum hagnaði og eigið fé Glitnis nam um 200 milljörðum króna um mitt þetta ár. Það er mat stjórnar Stoða að Seðlabankinn hafi haft aðra og farsælli kosti í stöðunni en að taka Glitni yfir. Harkalegt inngrip Seðlabankans er ekkert annað en eignaupptaka þar sem hluthafar Glitnis tapa vel á annað hundrað milljörðum króna. Seðlabankinn og ríkisstjórnin stilltu stjórn og stærstu eigendum Glitnis upp við vegg í skjóli nætur og þeir áttu því enga kosti aðra en að samþykkja tillöguna. Atburðarásin var með þeim hætti að ekkert tóm gafst til að leita annarra lausna, frekar en að meta heildaráhrif aðgerðanna á íslenskt fjármálalíf. Stjórn Stoða harmar þessar aðgerðir og lýsir fullri ábyrgð á afleiðingum þeirra á hendur bankastjórnar Seðlabankans.''|Yfirlýsing frá Stoðum<ref>{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/09/29/atelja_hardlega_vinnubrogd_sedlabanka/|titill=Átelja harðlega vinnubrögð Seðlabanka|mánuðurskoðað=10. október|árskoðað=2008}}</ref>}}
Daginn eftir barst nafnlaus ábending um að ekki hefði verið einhugur meðal stjórnar Stoða um yfirlýsinguna.<ref>{{vefheimild|url=http://www.ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item228758/|titill=Stoðir: Ekki einhugur í stjórninni|ár=2008|mánuður=30. september|mánuðurskoðað=10. október|árskoðað=2008|útgefandi=RÚV}}</ref>
== Hætt við viðskipti Landsbankans (1. október 2008) ==
[[Mynd:Landsbanki logo.gif|thumb|right|Vörumerki Landsbankans.]]
Þann [[1. október]] gerði [[Straumur-Burðarás]] kaupsamning við Landsbankann um kaup á þremur dótturfyrirtækjum; ''Landsbankinn Kepler'' með 380 starfsmenn í 7 löndum; Frakklandi, Hollandi, Ítalíu, Spáni, Sviss, Þýskalandi og BNA. ''Landsbankinn Securities'' með 200 starfsmenn í Lundúnum og Edinborg og ''Merrion Landsbanki'' með 100 starfsmenn á Írlandi. Kaupverðið var ákveðið 380 m. evra, eða um 55 ma.k.<ref>{{vefheimild|url=http://www.ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item228984/|titill=Straumur kaupir erlendan rekstur LÍ|ár=2008|mánuður=1. október|mánuðurskoðað=20. október|árskoðað=2008}}</ref> Ekki varð af þessum kaupum vegna þess að þann [[7. október]] yfirtók íslenska ríkið rekstur Landsbankans og því taldi stjórn Straums-Burðaráss ekki lengur vera forsendur fyrir samningnum. Honum var rift þann [[10. október]].<ref>{{vefheimild|url=http://www.straumur.net/en/Investor-Relations/Financial-releases/?xml=PR/200810/1258966.xml%26usercontrol=/Web/Units/PressRelease.ascx|titill=Acquisitions from Landsbanki cancelled|ár=2008|mánuður=10. október}}</ref>
Sama dag rauf gengisvísitala íslensku krónunnar 200 stiga múrinn og hafði þá aldrei verið hærri.<ref>{{vefheimild|url=http://www.ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item229079/|titill=200 stiga múrinn rofinn|ár=2008|mánuður=2. október|mánuðurskoðað=20. október|árskoðað=2008|útgefandi=RÚV}}</ref> Í fréttum kom fram að mögulegar lausnir til þess að koma á jafnvægi í íslensku efnahagslífi væru að selja Kaupþing til sænska bankans [[Skandinaviska Enskilda Banken]], með því að íslenskir [[lífeyrissjóður|lífeyrissjóðir]] seldu erlendar eignir sínar og í þriðja lagi að leita ásjár hjá [[Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn|Alþjóðagjaldeyrissjóðnum]].<ref>{{vefheimild|url=http://www.ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item229281/|titill=Mikil óvissa í íslenska hagkerfinu|ár=2008|mánuður=2. október|mánuðurskoðað=20. október|árskoðað=2008|útgefandi=RÚV}}</ref>
Eftir stífa fundarsetur íslensku ríkisstjórnarinnar með ýmsum hagsmunaaðilum úr einkageiranum tilkynnti [[Geir H. Haarde]] að kvöldi [[5. október]] að samkomulag hefði verið gert við íslensku bankana um að þeir myndu draga úr umsvifum sínum erlendis, með sölu á eignum sínum þar.<ref>{{vefheimild|url=http://www.ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item229777/|titill=Samkomulag við bankana|mánuðurskoðað=14. október|árskoðað=2008}}</ref>
== Neyðarlög (6. október 2008) ==
[[Mynd:Front page of Frettabladid year 18, no 238, 6 October 2018.jpg|thumb|Forsíða Fréttablaðsins 6. október 2008.]]
Daginn eftir ávarpaði Geir H. Haarde, forsætisráðherra, íslensku þjóðina í ávarpi sem var sjónvarpað og útvarpað beint. Hann sagði efnahag íslensku viðskiptabankana nema margfalda landsframleiðslu á við íslenska ríkið sem væri „''svo smátt í samanburði''“.<ref name="geirraeda">{{vefheimild|url=https://www.forsaetisraduneyti.is/radherra/raedurGHH/nr/3034|titill=Ávarp forsætisráðherra vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði|mánuðurskoðað=14. október|árskoðað=2008}}</ref> Hann lagði áherslu á að staða bankanna hefði versnað mikið, mjög hratt, að raunveruleg hætta væri á því að „''íslenska þjóðarbúið myndi, ef allt færi á versta veg, sogast með bönkunum inn í brimrótið og afleiðingin yrði þjóðargjaldþrot''“<ref name="geirraeda"/> og að verkefni stjórnvalda á næstu dögum væri „''að koma í veg fyrir að upplausnarástand skapist, ef íslensku bankarnir verða óstarfhæfir að einhverju marki.''“<ref name="geirraeda"/>
Geir lauk ávarpi sínu á hinum fleygu orðum ''[[Guð blessi Ísland]]''.
Sérstök neyðarlög, ''um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl.''<ref>Til útskýringar kemur fram að: ''Með sérstökum og mjög óvenjulegum aðstæðum á fjármálamarkaði, sbr. 1. mgr., er átt við sérstaka fjárhags- og/eða rekstrarerfiðleika hjá fjármálafyrirtæki, meðal annars líkur á að það geti ekki staðið við skuldbindingar sínar gagnvart viðskiptavinum eða kröfuhöfum, forsendur afturköllunar starfsleyfis séu líklega fyrir hendi eða líkur standi til að það geti ekki uppfyllt kröfur um lágmarks eigið fé og að úrræði Fjármálaeftirlitsins séu ekki líkleg til þess að takmarka tjón eða hættu á tjóni á fjármálamarkaði. Þá er með sérstökum aðstæðum meðal annars átt við ef fjármálafyrirtæki hefur óskað eftir eða fengið heimild til greiðslustöðvunar eða nauðasamninga eða óskað eftir gjaldþrotaskiptum eða verið úrskurðað gjaldþrota.''</ref>, voru samþykkt samdægurs. Lögin heimiluðu fjármálaráðherra „''fyrir hönd ríkissjóðs ... að reiða fram fjármagn til að stofna nýtt fjármálafyrirtæki eða yfirtaka fjármálafyrirtæki eða þrotabú þess í heild eða að hluta.''“<ref name="neydarlog">{{vefheimild|url=https://www.althingi.is/altext/136/s/0085.html|titill=Lög um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl.|mánuðurskoðað=14. október|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=7. október}}</ref> Talsverðar undanþágur frá lögum um [[fjármálafyrirtæki]], starfsmenn þess og viðskipti, voru veittar frá beitingu þessara laga. Að auki var ríkissjóði heimilað að leggja [[sparisjóður|sparisjóði]] til fjárhæð sem nemur 20% af bókfærðu [[eigið fé|eigin fé]].<ref name="neydarlog"/>
Ýmsar breytingar voru gerðar á lögum um fjármálafyrirtæki<ref>{{vefheimild|url=https://www.althingi.is/altext/stjt/2002.161.html|titill=Lög um fjármálafyrirtæki|mánuðurskoðað=23. október|árskoðað=2008|ár=2002|mánuður=20. desember}}</ref>, meðal annars var bætt við nýrri grein, með fyrirsögninni ''Sérstakar ráðstafanir'', þar sem [[Fjármálaeftirlitið|Fjármálaeftirlitinu]] voru veittar umtalsverðar valdheimildir. Með þeim fyrirvara að tilefnið teljist til „''sérstakra aðstæðna eða atvika, í því skyni að takmarka tjón eða hættu á tjóni á fjármálamarkaði''“<ref>Til útskýringar kemur fram að: ''Með sérstökum aðstæðum eða atvikum er átt við sérstaka fjárhags- og/eða rekstrarerfiðleika hjá fjármálafyrirtæki, meðal annars líkur á að það geti ekki staðið við skuldbindingar sínar gagnvart viðskiptavinum eða kröfuhöfum, forsendur afturköllunar starfsleyfis séu líklega fyrir hendi eða líkur standi til að það geti ekki uppfyllt kröfur um lágmarks eigið fé og að önnur úrræði Fjármálaeftirlitsins séu ekki líkleg til þess að bera árangur. Þá er með sérstökum aðstæðum meðal annars átt við ef fjármálafyrirtæki hefur óskað eftir eða fengið heimild til greiðslustöðvunar eða nauðasamninga eða óskað eftir gjaldþrotaskiptum eða verið úrskurðað gjaldþrota.''</ref> var Fjármálaeftirlitinu gert heimilt að stofna til [[hluthafi|hluthafafundar]] hjá fjármálafyrirtæki og eiga þar fulltrúa sem stýrir fundinum, hefur málfrelsi og tillögurétt. Væru aðstæður „''mjög knýjandi''“ hefði sá fulltrúi úrslitavald á fundinum, meðal annars til yfirtöku á rekstri og eignum fyrirtækisins en slíka ákvörðun þyrfti að rökstyðja skriflega til stjórnar fyrirtækisins, og til lögbærra eftirlitsaðila erlendis eftir atvikum.
Lögum um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta<ref name="trlog">{{vefheimild|url=https://www.althingi.is/altext/stjt/2002.161.html|titill=Lög um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta|mánuðurskoðað=23. október|árskoðað=2008|ár=1999|mánuður=27. desember}}</ref> var einnig breytt. Þau lög lúta að [[Tryggingarsjóður innistæðueigenda og fjárfesta|Tryggingarsjóði innistæðueigenda og fjárfesta]] og eiga „''að veita innstæðueigendum í viðskiptabönkum og sparisjóðum og viðskiptavinum fyrirtækja sem nýta sér heimildir laga til að stunda viðskipti með verðbréf lágmarksvernd gegn greiðsluerfiðleikum viðkomandi fyrirtækis í samræmi við ákvæði laga þessara.''“<ref name="trlog"/>Lögum um húsnæðismál var einnig breytt.<ref>{{vefheimild|url=https://www.althingi.is/altext/stjt/1998.044.html|titill=Lög um húsnæðismál|mánuðurskoðað=23. október|árskoðað=2008|ár=1998|mánuður=3. júní}}</ref>
== Fjármálaeftirlitið tekur yfir rekstur Landsbankans (7. október 2008) ==
Þann [[7. október]] tók Fjármálaeftirlitið yfir rekstur Landsbankans, bankastjórar störfuðu eftir sem áður en við stjórn bankans tók sjálfstætt skipuð skilanefnd. Þetta var gert „''til að tryggja áframhaldandi viðskiptabankastarfsemi á Íslandi''”.<ref>{{vefheimild|url=http://www.landsbanki.is/Uploads/Documents/Frettir/fme_tilkynning.pdf|titill=Á grundvelli nýsettra laga grípur Fjármáleftirlitið inn í rekstur Landsbankans til að tryggja áframhaldandi viðskiptabankastarfsemi á Íslandi|mánuðurskoðað=7. nóvember|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=7. október|snið=pdf}}</ref><ref>{{vefheimild|url=http://www.landsbanki.is/umlandsbankann/frettirogutgafuefni/frettir/?GroupID=294&NewsID=13283&y=0&p=2|titill=Starfsemi Landsbankans óbreytt og bankastjórn ber áfram ábyrgð á daglegum rekstri|mánuðurskoðað=7. nóvember|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=7. október}}</ref> Sams konar ferli átti sér stað með rekstur Glitnis, og þar með var fallið frá kaupum ríkisins á 75% hlut í bankanum sem tilkynnt hafði verið um 29. september.<ref>{{vefheimild|url=http://www.fme.is/?PageID=576&NewsID=336|titill=Á grundvelli nýsettra laga grípur Fjármáleftirlitið inn í rekstur Glitnis til að tryggja áframhaldandi viðskiptabankastarfsemi á Íslandi|mánuðurskoðað=7. nóvember|árskoðað=2008|ár=2008|mánuður=7. október|útgefandi=Fjármálaeftirlitið}}</ref> Sama dag var Nýi Landsbanki Íslands hf. stofnaður, hann tók til starfa tveimur dögum seinna.
=== Nýir vinir ===
Þann [[7. október]] tilkynnti [[Seðlabankinn]] að staðfest hefði verið að [[Rússland]] myndi veita [[Ísland]]i lán að upphæð 4 milljarða [[evra]] til þess að styrkja gjaldeyrisforða Íslendinga.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1868|titill=Efling gjaldeyrisforða Seðlabanka Íslands|mánuðurskoðað=11. október|árskoðað=2008}}</ref> Það að Íslendingar skyldu leita til Rússlands um lán kom mörgum á óvart bæði innanlands og utan. [[Geir H. Haarde]] [[forsætisráðherra]] útskýrði stöðu Íslendinga á blaðamannafundi með erlendum blaðamönnum:
{{tilvitnun2|Við höfum allt þetta ár reynt að fá vini okkar til að gera gjaldeyrisskiptasamninga eða að fá annarskonar stuðning undir þessum afar óeðlilegu kringumstæðum. Við höfum ekki fengið þann stuðning, sem við óskuðum eftir frá vinum okkar og þegar þannig stendur á verðum við að leita að nýjum vinum.|Geir Haarde<ref name="vinir">{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/10/07/baksvid_hvada_vinir_brugdust/|titill=Baksvið: Hvaða „vinir" brugðust?|mánuðurskoðað=11. október|árskoðað=2008}}</ref>}}
Forsætisráðherra tók það sérstaklega fram að með þessum ummælum sínum átti hann ekki við [[Norðurlönd|Norðurlandaþjóðirnar]] sem hefðu gert [[gjaldeyrisskiptasamningur|gjaldeyrisskiptasamninga]] við Íslendinga.<ref name="vinir"/>
Skömmu síðar kom fram að engin formleg ósk hafi borist til Rússa frá Íslendingum um lán, að samningaviðræður hafi ekki verið hafnar og að engin ákvörðun hafi verið tekin um að veita Íslendingum lán.<ref>{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/10/07/segir_akvordun_um_lan_ekki_liggja_fyrir/|titill=Segir ákvörðun um lán ekki liggja fyrir|mánuðurskoðað=11. október|árskoðað=2008}}</ref> Seðlabankinn tilkynnti seinna sama dag að Ísland og Rússland myndu hefja viðræður innan fárra daga.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1875|titill=Efling gjaldeyrisforðans|mánuðurskoðað=11. október|árskoðað=2008}}</ref> [[Davíð Oddsson]], bankastjóri sagði í viðtali við [[Bloomberg]] að fréttatilkynning Seðlabankans þess efnis að Íslendingar hafi fengið lán frá Rússum hafi ekki verið rétt og að rétt væri að þjóðirnar tvær ættu nú í viðræðum um hugsanlegt lán.<ref>{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/10/07/sedlabankastjori_vidraedur_standa_yfir_vid_russa/|titill=Seðlabankastjóri: Viðræður standa yfir við Rússa|mánuðurskoðað=11. október|árskoðað=2008}}</ref>
=== Kastljósviðtal við Davíð Oddsson ===
Í viðtali í [[Kastljós]]i sem sýnt var um kvöldið varði Davíð Oddsson seðlabankastjóri yfirtöku Glitnis og í svari hans kom meðal annars fram að „''þegar skuldirnar eru orðnar þannig að íslensku bankarnir þurfa 50-55 milljarða evra á þremur til fjórum árum næstu - og geta ekki útvegað sér það því þeir markaðir eru lokaðir - þá værum við að setja slíkan skuldaklafa á börnin okkar og barnabörnin, að það væri þrældómur fyrir annarra manna sök''“.<ref name="david">{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/frettir/innlent/2008/10/07/rikid_borgi_ekki_skuldir_oreidumanna/|titill=Ríkið borgi ekki skuldir óreiðumanna|ár=2008|mánuður=7. október|mánuðurskoðað=10. október|árskoðað=2008}}</ref><ref>{{vefheimild|url=http://www.mbl.is/mm/frettir/innlent/2008/10/13/hvad_sagdi_david/|titill=Hvað sagði Davíð?|ár=2008|mánuður=13. október|mánuðurskoðað=19. janúar|árskoðað=2009}}</ref> Hann sagði að aðgerðir íslenskra stjórnvalda væru sambærilegar við aðgerðir bandarísku ríkisstjórnarinnar varðandi [[Washington Mutual]] sem er bandarískur sparisjóður sem fór í greiðslustöðvun 25. september 2008. Meðal þeirra sem gagnrýndu Davíð voru [[Richard Portes]], sem áður hafði unnið afar jákvæða skýrslu um íslenskt viðskiptalíf fyrir [[Viðskiptaráð Íslands]], skrifaði grein á vef [[Financial Times]] þann 12. október.<ref>{{vefheimild|url=http://www.ft.com/cms/s/0/80f767e4-9882-11dd-ace3-000077b07658.html?nclick_check=1|titill=The shocking errors of Iceland’s meltdown|höfundur=Richard Portes|ár=2008|mánuður=12. október|mánuðurskoðað=19. janúar|árskoðað=2009}}</ref>
== Tilraunir Seðlabankans til þess að styrkja krónuna ==
Eftir að í ljós hafði komið að yfirlýsing Seðlabankans um lán frá Rússlandi hafi verið á misskilningi byggðar voru fleiri aðferðir reyndar til þess að laga gengi krónunnar gagnvart öðrum gjaldmiðlum.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1871|titill=Unnið að lausn gjaldeyrisvanda|mánuðurskoðað=18. mars|árskoðað=2009}}</ref> Þeirra á meðal reyndi bankinn að festa gengi krónunnar við evru á genginu 131 krónur gagnvart evrunni.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1878|titill=Gjaldeyrismarkaður|mánuðurskoðað=18. mars|árskoðað=2009}}</ref> Í enskri fréttatilkynningu Seðlabankans biðlaði hann til annara banka að styðja sig í þessari viðleitni þar sem gengi krónunar væri óeðlilega lágt.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1879|titill=Foreign exchange market|mánuðurskoðað=18. mars|árskoðað=2009}}</ref> Innan við sólarhringi eftir að þetta var reynt var fallið frá þessari tilraun.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1880|titill=Gjaldeyrismarkaður|mánuðurskoðað=18. mars|árskoðað=2009}}</ref>
Tveimur dögum síðar setti Seðlabankinn gjaldeyrishömlur á íslenskar innlánsstofnanir.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/lisalib/getfile.aspx?itemid=6491|titill=Tímabundin temprun á útflæði gjaldeyris|ár=2008|mánuður=10. október|mánuðurskoðað=18. mars|árskoðað=2009|snið=pdf}}</ref> Meðal þeirra ráðstafana sem gripið var til var takmörkun á úttektarheimildum á [[kreditkort]]um erlendis og beiðnir um erlendan gjaldeyri fóru í gegnum nýtt póstfang Seðlabankans og var vöruflokkum forgangsraðað. Viðskiptabönkum var einnig gert að skila til Seðlabankans sundurliðun á gjaldeyrisviðskiptum í lok hver dags.
Þann 15. október voru stýrivextir Seðlabankans lækkaðir um 3,5%, úr 15,5% í 12%.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1907|titill=Bankastjórn Seðlabanka Íslands samþykkir að lækka stýrivexti um 3,5%|mánuðurskoðað=18. mars|árskoðað=2009}}</ref> Tæpum tveimur vikum seinna voru þeir hækkaðir á ný, um 6% í þetta skiptið í 18%.<ref>{{vefheimild|url=http://www.sedlabanki.is/?PageID=13&NewsID=1937|titill=Seðlabanki Íslands hækkar stýrivexti|ár=2008|mánuður=28. október|mánuðurskoðað=18. mars|árskoðað=2009}}</ref>
{{tilvitnun2|Hvorki ríkisstjórnin né Seðlabanki Íslands virtust vera vel undirbúin. Svo virðist sem ekki hafi verið ráðist í aðrar undirbúningsaðgerðir en gerð neyðarlaganna. Bæði kerfisbundna kreppan og þeir atburðir sem í kjölfarið fylgdu voru fyrirsjáanlegar afleiðingar hruns bankakerfisins.|Jón Daníelsson og Gylfi Zoega<ref>{{vefheimild|url=http://risk.lse.ac.uk/rr/files/i.pdf|titill=Hagkerfi bíður skipbrot|höfundur=Jón Daníelsson og Gylfi Zoega|snið=pdf}}</ref>}}
== Yfirtakan á Kaupþing (9. október 2008)==
Fjármálaeftirlitið tók yfir rekstur Kaupþings 9. október.<ref>{{vefheimild|url=http://www.fme.is/?PageID=14&NewsID=339|titill=Á grundvelli nýsettra laga grípur Fjármáleftirlitið inn í rekstur Kaupþings hf. til að tryggja áframhaldandi viðskiptabankastarfsemi á Íslandi|höfundur=Fjármálaeftirlitið}}</ref><ref>[http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/10/09/fme_yfirtekur_kaupthing/ FME yfirtekur Kaupþing]</ref> Aðgerðir breskra yfirvalda gegn Landsbankanum náðu einnig til Kaupþings þar eð degi áður var [[Kaupthing Singer & Friedlander]], enskur dótturbanki Kaupþings, settur í greiðslustöðvun.<ref>[http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/10/08/kaupthing_i_london_i_greidslustodvun/ Kaupþing í London í greiðslustöðvun]</ref> Ríkið réði í framhaldinu til sín virta breska lögfræðistofu til þess að athuga lagalegan rétt sinn vegna falls Kaupþings.<ref>[http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/10/13/rikid_ihugar_ad_fara_i_mal_vegna_kaupthings/ Ríkið íhugar að fara í mál vegna Kaupþings]</ref> Þá höfðu þrír stærstu viðskiptabankar Íslands fallið. Í fjölmiðlum var rætt um aðkomu [[Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn|Alþjóðagjaldeyrissjóðsins]] að enduruppbyggingu og lánveitingu til Íslands.<ref>[http://www.mbl.is/mm/vidskipti/frettir/2008/10/10/timaspursmal_hvenaer_leitad_verdur_til_imf/ Tímaspursmál hvenær leitað verður til IMF]</ref>
Sigurður Einarsson, þáverandi stjórnarformaður Kaupþings, hefur gefið þá skýringu á falli bankans, að sumarið 2008 hafi [[skuldatryggingarálag]] bankans hækkað þrátt fyrir góða stöðu hans, eins og [[fjármálaeftirlit Bretlands]] hafi staðfest í skýrslu sinni um [[Kaupthing Singer & Friedlander]]. Hann segir rógburði hafi verið dreift um bankann erlendis til þess að hafa áhrif á gengi bankans. Jafnvel að almannatenglar hafi verið ráðnir til þessa.<ref>[http://www.mbl.is/media/00/1200.pdf Opið bréf Sigurðar Einarssonar stílað á vini & vandamenn], 26. janúar 2009</ref> Hann hefur einnig sagt að [[íslenska krónan]] hafi verið of óstöðugur gjaldmiðill fyrir banka af þessari stærðargráðu, að þjóðnýting Glitnis hafi verið mistök og setning [[neyðarlögin|neyðarlaganna]] sömuleiðis. Loks telur hann að Kaupþing hefði átt að ljúka yfirtökunni á hollenska bankanum [[NIBC]] þegar það stóð til fyrr á árinu og flytja höfuðstöðvarnar frá Íslandi og þangað.<ref>[https://www.visir.is/article/20081108/VIDSKIPTI06/779627410 Stærstu mistökin voru að fara ekki úr landi]</ref>
Þetta kvöld sagði [[Sigríður Ingibjörg Ingadóttir]] sig úr bankaráði Seðlabanka Íslands. Með því vildi hún axla ábyrgð sína á hruninu.<ref>{{Cite web |url=http://www.timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=4008516 |title=Segir sig úr Seðlabankaráði |access-date=2009-11-26 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305201213/http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=4008516 |url-status=dead }}</ref> Daginn eftir fór Ingimundur Friðriksson, einn þriggja bankastjóra seðlabankans í veikindafrí. Trúverðugleiki Íslands og íslenskra fyrirtækja var í lágmarki og næstu daga bárust fréttir af erfiðleikum venjulegra borgara, bílaeigenda sem höfðu tekið bílalán í erlendri mynt og stóðu nú frammi fyrir margföldum höfuðstól og inn- og útflutningsfyrirtækjum sem ekki gátu stundað venjuleg viðskipti.<ref>[http://www.mbl.is/mm/frettir/innlent/2008/10/10/borgad_fyrir_ad_yfirtaka_lan/ Borgað fyrir að yfirtaka lán]</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=4008510 |title=Viðskipti fyrirtækja við útlönd liggja niðri |access-date=2009-11-29 |archive-date=2019-09-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190916230848/http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=4008510 |url-status=dead }}</ref> Þrýstingur tók að myndast á stjórn seðlabankans að segja af sér og var krafa Samfylkingarinnar um það opinber. Geir Haarde, sem hafði verið náinn samstarfsmaður Davíðs Oddssonar, vildi hins vegar ekki „persónugera vandann“.<ref>{{Cite web |url=http://www.timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=4008726 |title=Vilja að stjórn Seðlabanka víkji sem fyrst |access-date=2009-11-29 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305193106/http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=4008726 |url-status=dead }}</ref> [[Þorvaldur Gylfason]], hagfræðiprófessor, hvatti ríkisstjórnina til að víkja stjórn seðlabankans.<ref>[http://visir.is/article/20081016/SKODANIR04/350689856/-1 Saklausir vegfarendur]{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}</ref>
== Bækur um hrunið ==
=== Sofandi að feigðarósi ===
Í [[Sofandi að feigðarósi|bókinni,]] sem er gefin út 2009, gerir [[Ólafur Arnarson]] grein fyrir atburaðarásinni sem leiddi til þess að Ísland varð gjaldþrota í október 2008 og rekur hann söguna fram á vorið 2009.<ref>[https://www.forlagid.is/vara/sofandi-ad-feigdarosi/)%C3%BE https://www.forlagid.is/vara/sofandi-ad-feigdarosi/]{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}</ref>
=== Hrunið: Ísland á barmi gjaldþrots og upplausnar ===
Þessi [[Hrunið (bók)|bók]] eftir [[Guðni Th. Jóhannesson|Guðna Th. Jóhannesson]] er fyrsta heildaryfirlitið yfir íslenska efnahagshrunið og eftirmál þess – allt frá því að óveðursský lánsfjárkreppu tóku að hrannast upp erlendis og þar til ríkisstjórnin fór frá völdum. Í bókinni eru áður óbirtir tölvupóstar, símtöl og minnisblöð sem Guðni fléttar saman. Bókin var gefin út árið 2009.<ref>{{Cite web |url=https://www.forlagid.is/vara/hruni%C3%B0/ |title=Geymd eintak |access-date=2024-11-17 |archive-date=2024-12-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241211224401/https://www.forlagid.is/vara/hruni%C3%B0/ |url-status=dead }}</ref>
=== Íslenska efnahagsundrið ===
Þessi [[Íslenska efnahagsundrið|bók]] eftir [[Jón Fjölnir Thoroddsen|Jón Fjölni Thoroddsen]] sem gefin var út 2009, er fyrsta bókin um efnahagshrunið þar sem umfjöllunin afmarkast að mestu við ábyrgð eigenda og stjórnenda bankanna og stærstu fyrirtækja og eignarhaldsfélaga landsins. Í lokaorðum bókarinnar segir hann að það sé ljóst að á Íslandi á liðnum árum hafi hagsmunir heildarinnar vikið fyrir hagsmunum fárra því sérhagsmunir [[Útrásarvíkingur|útrásarvíkinganna]] hafi gengið þvert á hagsmuni þjóðarinnar og því fór sem fór. Umfjöllun Jóns er tilraun til að skýra hvernig þetta gerðist.<ref>https://www.landogsaga.is/section.php?id=12706&id_art=13301</ref>
=== Bringing Down the Banking System : Lessons from Iceland ===
Í [[Bringing Down the Banking System : Lessons from Iceland|bók]] sinni lýsir [[Guðrún Johnsen]] sem vann með [[Rannsóknarnefnd Alþingis]] á bankahruninu niðurstöðum nefndarinnar á því hvernig íslensku bankarnir stigu til metorða en lýsir falli þeirra og fer í saumana á því hvernig það kom til og hvaða afleiðingar það hafði. Bókin var gefin út árið 2014.<ref>http://www.palgrave.com/us/book/9781137358196</ref>
=== Scarcity in Excess – The Built Environment and the Economic Crisis in Iceland ===
Upphaf [[Scarcity in Excess – The Built Environment and the Economic Crisis in Iceland|bókar]] [[Árni Mathiesen|Árna Mathiesen]] má rekja til evrópsks rannsóknarverkefnis „[[Scarcity and Creativity in the Built Environment]]“ eða „Hörgull og sköpun í hinu byggða umhverfi“, þar sem Arkitektaskólinn í [[Osló]] sá um eitt af undirverkefnunum: rannsókn á höfuðborgarsvæði Íslands fyrir og eftir hrun. Í bókinni, sem gefin var út 2014, eru stuttar greinar eftir marga fræðimenn, listamenn, arkitekta, skipulagsfræðinga og aðgerðasinna sem komu að verkefninu beint eða óbeint. Einnig eru birt nemendaverkefni sem rannsaka nýjar framtíðarsýnir í ljósi hrunsins, unnin af nemendum í arkitektadeild [[Listaháskóli Íslands|Listaháskóla Íslands]], skipulagsdeild [[Landbúnaðarháskóli Íslands|Landbúnaðarháskóla Íslands]] og [[EMU]] (evrópskt framhaldsnám meistara í borgarskipulagi).<ref>https://www.hi.is/vidburdir/horgull_i_allsnaegtum_hid_byggda_umhverfi_og_hrunid_a_islandi</ref>
=== Iceland and the International Financial Crisis:Boom, Bust and Recovery ===
[[Eiríkur Bergmann]] útskýrir í [[Iceland and the International Financial Crisis:Boom, Bust and Recovery|bók]] sinni sem gefi var út 2014, hinn einstaka vöxt, hrun og skjóta viðreisn íslensk efnahags. Í niðurstöðum sínum setur hann saman hvaða lærdóm aðarar þjóðir geti dregið af atburðunum.<ref>https://www.palgrave.com/us/book/9781137331991</ref>
== Tilvísanir ==
{{reflist|2}}
== Tengt efni ==
* [[Rannsóknarnefnd Alþingis]]
* [[Listi yfir afskriftir fyrirtækja í kjölfar efnahagshrunsins 2008]]
== Tenglar ==
* [http://eyjan.is/blog/2008/10/06/avarp-geirs-h-haarde/ Eyjan.is: Ávarp Geirs Haarde til þjóðarinnar 6. október 2008] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081010054903/http://eyjan.is/blog/2008/10/06/avarp-geirs-h-haarde/ |date=2008-10-10 }}
* [http://www.island.is/efnahagsvandinn/ Efnahagsvandinn á Island.is] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090127041629/http://www.island.is/efnahagsvandinn/ |date=2009-01-27 }}
* [https://www.iceland.org/ Upplýsingar á ensku á Iceland.org]
* [https://www.forsaetisraduneyti.is/Aaetlun_um_efnahagsstodugleika/ Vefur um áætlun ríkisstjórnarinnar um efnahagsstöðugleika]
* [http://wayback.vefsafn.is/wayback/20081113123119/www.felagsmalaraduneyti.is/upplysingar Upplýsingar á vefsíðu Félagsmálaráðuneytisins vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði]
* [http://www.borgarafundur.org/ Vefsíða Opins Borgarafundar um stöðu þjóðarinnar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090119071921/http://www.borgarafundur.org/ |date=2009-01-19 }}
* [http://www.indefence.is/ Icelanders are NOT terrorists] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081220123815/http://www.indefence.is/ |date=2008-12-20 }}
* [http://wayback.vefsafn.is/wayback/20081117000000/www.ruv.is/heim/frettir/innlendar/efnahagskreppa/ Fréttasíða RÚV um efnahagskreppuna]
* [http://wayback.vefsafn.is/wayback/20081117112355/www.vinnueftirlit.is/vinnueftirlit/is/gagnabrunnur/vinnuumhverfi_a_ovissutimum/ Vinnueftirlitið - Vinnuumhverfi á óvissutímum]
* [http://www.efnahagur.is Wikivefur um íslenskan efnahag, kreppu og úrræði]{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}
* [https://www.althingi.is/altext/136/s/0348.html Lög um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða.]
* [https://www.rannsoknarnefnd.is/ Opinber rannsóknarnefnd um aðdraganda og orsakir falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða]
* [http://www.vi.is/um-vi/frettir/nr/1260/ Skoðun VÍ: Ábyrgð Viðskiptaráðs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305045929/http://www.vi.is/um-vi/frettir/nr/1260/ |date=2016-03-05 }}, skoðun [[Viðskiptaráð Íslands|Viðskiptaráðs Íslands]] á ábyrgð þess á bankahruninu
* [http://risk.lse.ac.uk/rr/files/i.pdf Hagkerfi bíður skipbrot]{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }}, grein eftir hagfræðingana Jón Daníelsson og Gylfa Zoega (einnig [http://www.hi.is/files/skjol/felagsvisindasvid/deildir/hagfraedi/2008_2009/Hagkerfib____ur_skipbrot.pdf hér] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090306053855/http://www.hi.is/files/skjol/felagsvisindasvid/deildir/hagfraedi/2008_2009/Hagkerfib____ur_skipbrot.pdf |date=2009-03-06 }})
* [http://www.sedlabanki.is/lisalib/getfile.aspx?itemid=6794 Ingimundur Friðriksson seðlabankastjóri: Aðdragandi bankahrunsins í október 2008] (pdf-skjal)
* [https://web.archive.org/web/20100904043704/http://www.cbc.ca/doczone/meltdown/ Meltdown], kanadísk heimildarmynd frá kanadíska ríkissjónvarpinu sem fjallar m.a. um bankahrunið á Íslandi og setur það í hnattrænt samhengi
* [https://www.visir.is/article/20090321/FRETTIR01/663970984 ''Sex Sparisjóðir óska eftir aðstoð''; af Vísi.is]
* [http://www.ruv.is/servlet/file/Fundir%20Ã%20London.pdf?ITEM_ENT_ID=256910&COLLSPEC_ENT_ID=32 Fundir í London í febrúar 2008 - trúnaðarmál; af mbl.is]{{Óvirkur hlekkur|bot=InternetArchiveBot }} (pdf-skjal)
* [http://wayback.vefsafn.is/wayback/20091202000000/ruv.is/heim/frettir/frett/store64/item314654/ ''Bankarnir bera mesta ábyrgð''; af Rúv.is 2009]
* [http://wayback.vefsafn.is/wayback/20100106000000/www.ruv.is/heim/vefir/pistlar/sigrund/eldri/store807/item319092/ ''Hrunasagan í stuttu máli''; af Rúv.is 31.12 2009]
* [http://timarit.is/view_page_init.jsp?pageId=4018603 ''Kreppuannáll''; grein í Fréttablaðinu 17. jan. 2009]
* [http://www.ruv.is/frett/26-daemdir-i-samtals-74-ara-fangelsi 26 dæmdir í samtals 74 ára fangelsi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151016013345/http://www.ruv.is/frett/26-daemdir-i-samtals-74-ara-fangelsi |date=2015-10-16 }}
* [https://books.google.com.br/books?id=lCBaEAAAQBAJ Bankahrunið 2008: Útdráttur úr skýrslu], eftir Hannes H. Gissurarson
{{Hrunið}}
[[Flokkur:Efnahagskreppan á Íslandi 2008–2009]]
qej1d6oikq2i5zsyej89dywtzcs8s97
The Big Bang Theory
0
79634
1959514
1953994
2026-04-11T01:30:31Z
TKSnaevarr
53243
1959514
wikitext
text/x-wiki
{{Sjónvarpsþáttur
| nafn = The Big Bang Theory
| mynd = TBBT logo.svg
| mynd_stærð = 250
| myndatexti = Opnunarmynd þáttanna
| nafn2 =
| tegund = Gaman
| skapari = Chuck Lorre<br>Bill Prady
| leikstjórn = James Burrows (1. þátturinn)<br>Mark Cendrowski
| þróun =
| sjónvarpsstöð = [[CBS]]
| leikarar = [[Johnny Galecki]]<br>[[Jim Parsons]]<br>[[Kaley Cuoco]]<br>[[Simon Helberg]]<br>[[Kunal Nayyar]]<br>[[Sara Gilbert]]
| raddsetning =
| yfirlestur =
| höfundur_stefs =
| upphafsstef = „The History of Everything“ - [[Barenaked Ladies]]
| lokastef =
| tónlist =
| land = {{USA}} [[Bandaríkin]]
| tungumál = [[Enska]]
| fjöldi_þáttaraða = 12
| fjöldi_þátta = 279
| þáttalisti =
| framleidslufyrirtæki = [[Chuck Lorre]]<br>Bill Prady<br>Lee Aronsohn
| framleiðandi = Steve Molaro<br>Mike Collier<br>Faye Oshima Belyeu
| aðstoðarframleiðandi =
| klipping = Peter Chakos
| staðsetning =
| myndataka = Multi-camera
| lengd = 21 mín.
| stöð = [[CBS]]
| myndframsetning = 480i (SDTV)<br>1080i (HDTV)
| hljóðsetning = Dolby Surround
| fyrsti_þáttur = [[24. september]] [[2007]]
| frumsýning = [[24. september]] [[2007]]
| síðasti_þáttur = [[16. maí]] [[2019]]
| lokasýning = [[16. maí]] [[2019]]
| undanfari =
| framhald =
| tengt =
| vefsíða = https://www.cbs.com/primetime/thebigbangtheory
| imdb_kenni = 0898266
| tv_com_kenni =
}}
'''''The Big Bang Theory''''' er [[Bandaríkin|bandarískur]] gamanþáttur sem er búinn til og framleiddur af Chuck Lorre og Bill Prady og fór í loftið 24. september 2007.
Þátturinn gerist í [[Pasadena]] í [[Kalifornía|Kaliforníu]] og snýst um líf tveggja karlmanna á þrítugsaldri sem eru eðlisfræðingar. Annar þeirra (Leonard) er tilrauna-[[eðlisfræði]]ngur en hinn (Sheldon) er kennilegur eðlisfræðingur og búa þeir á móti fallegri ljóshærðri þjónustustúlku sem reynir að komast áfram í skemmtanaiðnaðinum (Penny).
Nördaskapur og gáfur Leonards og Sheldons eru langt frá því Penny á að venjast í mannlegri hegðun og almennri skynsemi og er það grundvöllur fyrir skemmtanagildi þáttanna. Tveir álíka nördalegir vinir þeirra, Howard og Rajesh, eru líka aðalpersónur. Þátturinn er framleiddur í samstarfi [[Warner Bros. Television]] og [[Chuck Lorre Productions]]. Í mars 2009 var tilkynnt um að þátturinn hefði verið endurnýjaður fyrir 3. og 4. þáttaraðir. Í ágúst 2009 vann þátturinn TCA verðlaun fyrir bestu gamanþáttaröðina og Jim Parsons vann verðlaun fyrir frammistöðu sína í gamanþáttaröð.
== Aðalpersónur ==
{{Aðalgrein|Persónur í The Big Bang Theory}}
{{Ófullkominn listi}}
* [[Johnny Galecki]] sem '''Doktor Leonard Hofstadter'''. Leonard er tilraunaeðlisfræðingur, með greindarvísitöluna 173 og fékk doktorsgráðuna sína þegar hann var 24 ára. Hann deilir íbúð með vinnufélaga sínum og vini, Sheldon Cooper. Hann er eðlilegasti karlmaðurinn í þáttunum. Handritshöfundarnir hafa leikið sér með rómantík á milli hans og nágrannans, Penny, og er óleyst kynferðisleg spenna á milli þeirra. Þau giftu sig í 9. þáttaröðinni.
* [[Jim Parsons]] sem '''Doktor Sheldon Cooper'''. Upphaflega frá Austur-[[Texas]], var mjög gáfað barn og hóf háskólanám aðeins 11 ára, rétt eftir að hafa klárað 5. bekk. Sem kennilegur eðlisfræðingur er hann með meistaragráðu, tvær doktorsgráður og greindarvísitöluna 187. Hann sýnir sterka hneigð til þess að halda öllu í sömu skorðum og það eru ákveðnir mannlegir hlutir sem hann skilur ekki; hann skilur alls ekki [[kaldhæðni]] og kímnigáfu eða hógværð og lítillæti. Þessi atriði eru aðalatriðin sem gera persónuna fyndna og stundum þungamiðja þáttarins. Sheldon deilir íbúð með samstarfsfélaga sínum og vini, Leonard Hofstadter. Samkvæmt tvíburasystur Sheldons, sendi hann ímynduðu vini sína heim í lok dagsins, þegar þau voru lítil. Sheldon segir þá á móti: „Þeir voru ekki vinir, þeir voru ímyndaðir samstarfsfélagar“.
* [[Kaley Cuoco]] sem '''Penny'''. Hún er vinkona Sheldons og Leonards sem býr í íbúðinni á móti þeim. Hún er þjónustustúlka á veitingastaðnum Cheesecake Factory og er líka að reyna að komast áfram sem leikkona. Hún er eina aðalpersónan sem hefur ekki látið [[ættarnafn]] sitt koma fram. Hún er fædd og uppalin á búgarði í [[Omaha]] í [[Nebraska]] og skilur oft lítið í nördalegu vinum sínum sem búa hinumegin við ganginn. Hún skilur ekkert í Sheldon og eru persónurnar tvær oft látnar tala saman bara til þess að gera þættina fyndnari. Penny varð kærastan Leonards með tíð og tíma, og þau giftu sig í 9. þáttaröðinni.
* [[Simon Helberg]] sem '''Howard Wolowitz'''. Hann er með meistaragráðu í [[verkfræði]]. Hann vinnur sem verkfræðingur og býr hjá móður sinni og eru þau [[gyðingar]]. Ólíkt Sheldon, Leonard og Raj, hefur Howard ekki doktorsgráðu. Hann ver það með því að benda á að hann sé með meistaragráðu í verkfræði frá MIT. Hann finnur upp fáránlegar „pikk-öpp“-línur og telur sjálfan sig vera kvennamann og fær það ekki góð viðbrögð frá Penny, en hann hefur haft velgengni með öðrum konum.
* [[Kunal Nayyar]] sem '''Doktor Rajesh Koothrappali'''. Rajesh, sem kemur frá [[Nýja-Delí|Nýju-Delí]] á [[Indland]]i, vinnur sem [[stjörnufræði]]ngur hjá [[Caltech]]. Hann er oftast mjög feiminn og þorir ekki að tala í kringum fallegar konur; og mörg atriði þáttanna eru með Penny, þá hefur þögn hans oft látið hann gleymast. Aðeins alkóhól og tilraunalyf virðast virka á þögn hans. Í eitt skipti gat hann þó beðið Penny afsökunar án þess að vera á lyfjum eða drukkinn. Foreldrar hans, kynnt sem doktor og frú V.M. Koothrappali, hafa sést í gegnum vefmyndavél; faðir hans er kvensjúkdómalæknir og keyrir um á [[Bentley]] og er það oft notað gegn Raj þegar hann segist hafa alist upp við fátækt á Indlandi.
* [[Mayim Bialik]] sem '''Doktor Amy Farrah Fowler'''. Hún er taugavísindimaður og kærastan Sheldons. Hún er innleidd í 3. þáttaröðinni.
* [[Melissa Rauch]] sem '''Doktor Bernadette Rostenkowski'''. Hún er örverufræðingur og eiginkonan Howards. Hún er innleidd í 3. þáttaröðinni.
* [[Sara Gilbert]] sem '''Doktor Leslie Winkle'''. Hún er tilraunaeðlisfræðingur sem sefur stundum hjá Leonard eða Howard. Henni og Sheldon kemur ekki vel saman og gerir hún oft grín að honum. Hún var hækkuð upp í aðalhlutverk í 2. þáttaröðinni en var lækkuð aftur niður í aukapersónu þegar handritshöfundarnir komust að því að þeir gætu ekki gefið henni góðar línur í hverjum einasta þætti.
* [[Kevin Sussman]] sem '''Stuart Bloom'''. Hann á myndasögubúðina sem Sheldon, Leonard, Howard and Raj fara til.
* [[Laura Spencer]] sem '''Emily Sweeney'''. Hún er húðsjúkdómafræðingur og er kærastan Rajs í 8. og 9. þáttaröðunum.
== Saga ==
{{ófullkominn listi}}
=== 1. þáttaröðin ===
Lífunum eðlisfræðinganna Doktors Leonards Hofstadter og Doktors Sheldons Cooper eru umsnúið þegar aðlaðandi ung upprennandi leikkona frá Omaha, Nebraska nefnd Penny flytur inn í íbúðina yfir forstofuna frá þeirra. Leonard byrjar að verða óvonandi ástfanginn af Penny, á meðan hún finnur bara platónísk ástúð fyrir honum; fyrir vikið, hún finnur sig að þola nánasta og sífelldir til staðar vini hans: herbergisfélagi hans, Sheldon, sem virðist vera með [[áráttu-þráhyggjuröskun]]; verkfræðiofviti Howard Wolowitz, kynvilltur mömmustrákur sem heldur að klæðnaðurinn og hárgreiðslan hans frá [[1961-1970]] geri hann töff; og Doktor Rajesh „Raj“ Koothrappali, sem mun ekki tala til hennar því hann er of feiminn til að tala til kvenna (tilfelli af sértækum stökkbreytingum), nema hann er drukkinn, þegar hann verður slétt-talandi en hábellinn kvennabósi.
Í 1. þáttaröðinni missir Sheldon vinnuna fyrir að blammera nýjan stjórann hans, finnur egóið hans marið af undrabarni, verður ófær um að leggja upp með að vera hluti af lygi sem Leonard hefur sagt, og er alltaf að sækja heiminn við harðskeytta þörf á að fullyrða veldi. Raj lærir í fyrsta skipti að hann getur talað til kvenna, en bara þegar hann er drukkinn, og Penny og Leonard loksins deita í lokaþáttinum. Þessi þáttaröð er einasta þáttaröðin sem er ekki með John Ross Bowie sem endurtekin persóna Barry Kripke og Kevin Sussman sem Stuart Bloom.
=== 2. þáttaröðin ===
2. þáttaröðin byrjar að takast á við persónuþróun, þar með talið að Sheldon verði með meiri og meiri þráhyggjur. Sambandið Leonards og Pennyjar hríðversnar þegar þau hætta saman, en þetta er fljótlega leyst. Fljótlega þróast sambandið þeirra í sterkari vináttu en áður, á meðan vináttan Sheldons og Pennyjar stirðlega byrjar. Í lokaþáttinum gefur Penny í skyn tilfinningar sínar fyrir Leonard. Manngerðin Howards er svipuð og manngerðin hans frá 1. þáttaröðinni varðandi tilraunir hans til að fífla konur, og hann byrjar skammlíft kynferðislegt samband við Leslie Winkle á seinni hluta þáttaröðarinnar. Á meðan, Rajesh tekst að biðja Penny afsökunar á því sem hann gerði í þáttinum „The Griffin Equivalency“ án þess að drekka alkóhol. Barry Kripke (sýndur af [[John Ross Bowie]]) birtist í fyrsta skipti í þessari þáttaröð; hann birtist í þáttinum „The Killer Robot Instability“.
=== 3. þáttaröðin ===
Penny kastar sér á Leonard eftir hann snýr aftur frá norðurheimskautinu eftir þrjá mánuði, og þau byrja samband sem stendur í mest af þáttaröðinni. Penny og Sheldon byrja einkennilega vináttu (þótt hún getur ennþá ergt hann). Wil Wheaton byrjar að birtast sem erkióvinur Sheldons. Howard byrjar að deita Bernadette Rostenkowski. Sheldon hittir Amy Farrah Fowler í lok þáttaraðarinnar.
=== 4. þáttaröðin ===
Penny deitar nokkra menn þar á meðal heimskan Zack sem nýtur „vísindagæja“, Sheldon byrjar platónískt samband við Amy, Howard tengist aftur við Bernadette og biður henni með tíð og tíma að giftast honum, Leonard byrjar að deita Priyu (systir Rajs), og Penny verður vinkona Amyar og lýsir eftirsjá yfir því að hafa brotist upp með Leonard.
=== 5. þáttaröðin ===
Penny sér eftir að hafa sofið hjá Raj, en það kemur í ljós að þau höfðu ekki kynmök. Leonard brýtur upp með Priyu, Amy hvetur Sheldon í sambandinu þeirra og þau verða kærustu með tíð og tíma, Penny og hinar konurnar verða nánar vinkonur, Howard útbýr sig undir giftingina hans og ferðina hans til alþjóðlegu geimstöðarinnar, og Leonard spyr út Penny sem þau byrja „Leonard og Penny 2,0“.
==Heimildir==
{{wpheimild | tungumál = en | titill = The Big Bang Theory | mánuðurskoðað = janúar| árskoðað = 2010 }}
[[Flokkur:Bandarískir sjónvarpsþættir]]
[[Flokkur:Sitcomþættir]]
[[Flokkur:Sjónvarpsþættir frumsýndir 2007]]
adacp8cdoulynleymmq7fws37ydk3sq
1959515
1959514
2026-04-11T01:31:00Z
TKSnaevarr
53243
1959515
wikitext
text/x-wiki
{{Sjónvarpsþáttur
| nafn = The Big Bang Theory
| mynd = TBBT logo.svg
| mynd_stærð = 250
| myndatexti = Opnunarmynd þáttanna
| nafn2 =
| tegund = Gaman
| skapari = Chuck Lorre<br>Bill Prady
| leikstjórn = James Burrows (1. þátturinn)<br>Mark Cendrowski
| þróun =
| sjónvarpsstöð = [[CBS]]
| leikarar = [[Johnny Galecki]]<br>[[Jim Parsons]]<br>[[Kaley Cuoco]]<br>[[Simon Helberg]]<br>[[Kunal Nayyar]]<br>[[Sara Gilbert]]
| raddsetning =
| yfirlestur =
| höfundur_stefs =
| upphafsstef = „The History of Everything“ - [[Barenaked Ladies]]
| lokastef =
| tónlist =
| land = {{USA}} [[Bandaríkin]]
| tungumál = [[Enska]]
| fjöldi_þáttaraða = 12
| fjöldi_þátta = 279
| þáttalisti =
| framleidslufyrirtæki = [[Chuck Lorre]]<br>Bill Prady<br>Lee Aronsohn
| framleiðandi = Steve Molaro<br>Mike Collier<br>Faye Oshima Belyeu
| aðstoðarframleiðandi =
| klipping = Peter Chakos
| staðsetning =
| myndataka = Multi-camera
| lengd = 21 mín.
| stöð = [[CBS]]
| myndframsetning = 480i (SDTV)<br>1080i (HDTV)
| hljóðsetning = Dolby Surround
| fyrsti_þáttur = [[24. september]] [[2007]]
| frumsýning = [[24. september]] [[2007]]
| síðasti_þáttur = [[16. maí]] [[2019]]
| lokasýning = [[16. maí]] [[2019]]
| undanfari =
| framhald =
| tengt =
| vefsíða = https://www.cbs.com/primetime/thebigbangtheory
| imdb_kenni = 0898266
| tv_com_kenni =
}}
'''''The Big Bang Theory''''' er [[Bandaríkin|bandarískur]] gamanþáttur sem er búinn til og framleiddur af Chuck Lorre og Bill Prady og fór í loftið 24. september 2007.
Þátturinn gerist í [[Pasadena]] í [[Kalifornía|Kaliforníu]] og snýst um líf tveggja karlmanna á þrítugsaldri sem eru eðlisfræðingar. Annar þeirra (Leonard) er tilrauna-[[eðlisfræði]]ngur en hinn (Sheldon) er kennilegur eðlisfræðingur og búa þeir á móti fallegri ljóshærðri þjónustustúlku sem reynir að komast áfram í skemmtanaiðnaðinum (Penny).
Nördaskapur og gáfur Leonards og Sheldons eru langt frá því Penny á að venjast í mannlegri hegðun og almennri skynsemi og er það grundvöllur fyrir skemmtanagildi þáttanna. Tveir álíka nördalegir vinir þeirra, Howard og Rajesh, eru líka aðalpersónur. Þátturinn er framleiddur í samstarfi [[Warner Bros. Television]] og [[Chuck Lorre Productions]]. Í mars 2009 var tilkynnt um að þátturinn hefði verið endurnýjaður fyrir 3. og 4. þáttaraðir. Í ágúst 2009 vann þátturinn TCA verðlaun fyrir bestu gamanþáttaröðina og Jim Parsons vann verðlaun fyrir frammistöðu sína í gamanþáttaröð.
== Aðalpersónur ==
{{Aðalgrein|Persónur í The Big Bang Theory}}
{{Ófullkominn listi}}
* [[Johnny Galecki]] sem '''Doktor Leonard Hofstadter'''. Leonard er tilraunaeðlisfræðingur, með greindarvísitöluna 173 og fékk doktorsgráðuna sína þegar hann var 24 ára. Hann deilir íbúð með vinnufélaga sínum og vini, Sheldon Cooper. Hann er eðlilegasti karlmaðurinn í þáttunum. Handritshöfundarnir hafa leikið sér með rómantík á milli hans og nágrannans, Penny, og er óleyst kynferðisleg spenna á milli þeirra. Þau giftu sig í 9. þáttaröðinni.
* [[Jim Parsons]] sem '''Doktor Sheldon Cooper'''. Upphaflega frá Austur-[[Texas]], var mjög gáfað barn og hóf háskólanám aðeins 11 ára, rétt eftir að hafa klárað 5. bekk. Sem kennilegur eðlisfræðingur er hann með meistaragráðu, tvær doktorsgráður og greindarvísitöluna 187. Hann sýnir sterka hneigð til þess að halda öllu í sömu skorðum og það eru ákveðnir mannlegir hlutir sem hann skilur ekki; hann skilur alls ekki [[kaldhæðni]] og kímnigáfu eða hógværð og lítillæti. Þessi atriði eru aðalatriðin sem gera persónuna fyndna og stundum þungamiðja þáttarins. Sheldon deilir íbúð með samstarfsfélaga sínum og vini, Leonard Hofstadter. Samkvæmt tvíburasystur Sheldons, sendi hann ímynduðu vini sína heim í lok dagsins, þegar þau voru lítil. Sheldon segir þá á móti: „Þeir voru ekki vinir, þeir voru ímyndaðir samstarfsfélagar“.
* [[Kaley Cuoco]] sem '''Penny'''. Hún er vinkona Sheldons og Leonards sem býr í íbúðinni á móti þeim. Hún er þjónustustúlka á veitingastaðnum Cheesecake Factory og er líka að reyna að komast áfram sem leikkona. Hún er eina aðalpersónan sem hefur ekki látið [[ættarnafn]] sitt koma fram. Hún er fædd og uppalin á búgarði í [[Omaha]] í [[Nebraska]] og skilur oft lítið í nördalegu vinum sínum sem búa hinumegin við ganginn. Hún skilur ekkert í Sheldon og eru persónurnar tvær oft látnar tala saman bara til þess að gera þættina fyndnari. Penny varð kærastan Leonards með tíð og tíma, og þau giftu sig í 9. þáttaröðinni.
* [[Simon Helberg]] sem '''Howard Wolowitz'''. Hann er með meistaragráðu í [[verkfræði]]. Hann vinnur sem verkfræðingur og býr hjá móður sinni og eru þau [[gyðingar]]. Ólíkt Sheldon, Leonard og Raj, hefur Howard ekki doktorsgráðu. Hann ver það með því að benda á að hann sé með meistaragráðu í verkfræði frá MIT. Hann finnur upp fáránlegar „pikk-öpp“-línur og telur sjálfan sig vera kvennamann og fær það ekki góð viðbrögð frá Penny, en hann hefur haft velgengni með öðrum konum.
* [[Kunal Nayyar]] sem '''Doktor Rajesh Koothrappali'''. Rajesh, sem kemur frá [[Nýja-Delí|Nýju-Delí]] á [[Indland]]i, vinnur sem [[stjörnufræði]]ngur hjá [[Caltech]]. Hann er oftast mjög feiminn og þorir ekki að tala í kringum fallegar konur; og mörg atriði þáttanna eru með Penny, þá hefur þögn hans oft látið hann gleymast. Aðeins alkóhól og tilraunalyf virðast virka á þögn hans. Í eitt skipti gat hann þó beðið Penny afsökunar án þess að vera á lyfjum eða drukkinn. Foreldrar hans, kynnt sem doktor og frú V.M. Koothrappali, hafa sést í gegnum vefmyndavél; faðir hans er kvensjúkdómalæknir og keyrir um á [[Bentley]] og er það oft notað gegn Raj þegar hann segist hafa alist upp við fátækt á Indlandi.
* [[Mayim Bialik]] sem '''Doktor Amy Farrah Fowler'''. Hún er taugavísindimaður og kærastan Sheldons. Hún er innleidd í 3. þáttaröðinni.
* [[Melissa Rauch]] sem '''Doktor Bernadette Rostenkowski'''. Hún er örverufræðingur og eiginkonan Howards. Hún er innleidd í 3. þáttaröðinni.
* [[Sara Gilbert]] sem '''Doktor Leslie Winkle'''. Hún er tilraunaeðlisfræðingur sem sefur stundum hjá Leonard eða Howard. Henni og Sheldon kemur ekki vel saman og gerir hún oft grín að honum. Hún var hækkuð upp í aðalhlutverk í 2. þáttaröðinni en var lækkuð aftur niður í aukapersónu þegar handritshöfundarnir komust að því að þeir gætu ekki gefið henni góðar línur í hverjum einasta þætti.
* [[Kevin Sussman]] sem '''Stuart Bloom'''. Hann á myndasögubúðina sem Sheldon, Leonard, Howard and Raj fara til.
* [[Laura Spencer]] sem '''Emily Sweeney'''. Hún er húðsjúkdómafræðingur og er kærastan Rajs í 8. og 9. þáttaröðunum.
== Saga ==
{{ófullkominn listi}}
=== 1. þáttaröðin ===
Lífunum eðlisfræðinganna Doktors Leonards Hofstadter og Doktors Sheldons Cooper eru umsnúið þegar aðlaðandi ung upprennandi leikkona frá Omaha, Nebraska nefnd Penny flytur inn í íbúðina yfir forstofuna frá þeirra. Leonard byrjar að verða óvonandi ástfanginn af Penny, á meðan hún finnur bara platónísk ástúð fyrir honum; fyrir vikið, hún finnur sig að þola nánasta og sífelldir til staðar vini hans: herbergisfélagi hans, Sheldon, sem virðist vera með [[áráttu-þráhyggjuröskun]]; verkfræðiofviti Howard Wolowitz, kynvilltur mömmustrákur sem heldur að klæðnaðurinn og hárgreiðslan hans frá [[1961-1970]] geri hann töff; og Doktor Rajesh „Raj“ Koothrappali, sem mun ekki tala til hennar því hann er of feiminn til að tala til kvenna (tilfelli af sértækum stökkbreytingum), nema hann er drukkinn, þegar hann verður slétt-talandi en hábellinn kvennabósi.
Í 1. þáttaröðinni missir Sheldon vinnuna fyrir að blammera nýjan stjórann hans, finnur egóið hans marið af undrabarni, verður ófær um að leggja upp með að vera hluti af lygi sem Leonard hefur sagt, og er alltaf að sækja heiminn við harðskeytta þörf á að fullyrða veldi. Raj lærir í fyrsta skipti að hann getur talað til kvenna, en bara þegar hann er drukkinn, og Penny og Leonard loksins deita í lokaþáttinum. Þessi þáttaröð er einasta þáttaröðin sem er ekki með John Ross Bowie sem endurtekin persóna Barry Kripke og Kevin Sussman sem Stuart Bloom.
=== 2. þáttaröðin ===
2. þáttaröðin byrjar að takast á við persónuþróun, þar með talið að Sheldon verði með meiri og meiri þráhyggjur. Sambandið Leonards og Pennyjar hríðversnar þegar þau hætta saman, en þetta er fljótlega leyst. Fljótlega þróast sambandið þeirra í sterkari vináttu en áður, á meðan vináttan Sheldons og Pennyjar stirðlega byrjar. Í lokaþáttinum gefur Penny í skyn tilfinningar sínar fyrir Leonard. Manngerðin Howards er svipuð og manngerðin hans frá 1. þáttaröðinni varðandi tilraunir hans til að fífla konur, og hann byrjar skammlíft kynferðislegt samband við Leslie Winkle á seinni hluta þáttaröðarinnar. Á meðan, Rajesh tekst að biðja Penny afsökunar á því sem hann gerði í þáttinum „The Griffin Equivalency“ án þess að drekka alkóhol. Barry Kripke (sýndur af [[John Ross Bowie]]) birtist í fyrsta skipti í þessari þáttaröð; hann birtist í þáttinum „The Killer Robot Instability“.
=== 3. þáttaröðin ===
Penny kastar sér á Leonard eftir hann snýr aftur frá norðurheimskautinu eftir þrjá mánuði, og þau byrja samband sem stendur í mest af þáttaröðinni. Penny og Sheldon byrja einkennilega vináttu (þótt hún getur ennþá ergt hann). Wil Wheaton byrjar að birtast sem erkióvinur Sheldons. Howard byrjar að deita Bernadette Rostenkowski. Sheldon hittir Amy Farrah Fowler í lok þáttaraðarinnar.
=== 4. þáttaröðin ===
Penny deitar nokkra menn þar á meðal heimskan Zack sem nýtur „vísindagæja“, Sheldon byrjar platónískt samband við Amy, Howard tengist aftur við Bernadette og biður henni með tíð og tíma að giftast honum, Leonard byrjar að deita Priyu (systir Rajs), og Penny verður vinkona Amyar og lýsir eftirsjá yfir því að hafa brotist upp með Leonard.
=== 5. þáttaröðin ===
Penny sér eftir að hafa sofið hjá Raj, en það kemur í ljós að þau höfðu ekki kynmök. Leonard brýtur upp með Priyu, Amy hvetur Sheldon í sambandinu þeirra og þau verða kærustu með tíð og tíma, Penny og hinar konurnar verða nánar vinkonur, Howard útbýr sig undir giftingina hans og ferðina hans til alþjóðlegu geimstöðarinnar, og Leonard spyr út Penny sem þau byrja „Leonard og Penny 2,0“.
==Heimildir==
{{wpheimild | tungumál = en | titill = The Big Bang Theory | mánuðurskoðað = janúar| árskoðað = 2010 }}
{{DEFAULTSORT:Big Bang Theory, The}}
[[Flokkur:Bandarískir sjónvarpsþættir]]
[[Flokkur:Sitcomþættir]]
[[Flokkur:Sjónvarpsþættir frumsýndir 2007]]
0nzuj1bhnufa64290qohirdk1zd00rv
Leikfangasaga 3
0
95174
1959530
1948892
2026-04-11T10:28:27Z
TKSnaevarr
53243
1959530
wikitext
text/x-wiki
{{kvikmynd
| nafn = Leikfangasaga 3
| upprunalegt heiti= Toy Story 3
| plagat = 183-toy story 3 2010.jpg
| stærð = 300 px
| caption = Auglýsingaplakat myndarinnar
| leikstjóri = [[Lee Unkrich]]
| handritshöfundur =
| framleiðandi = [[Darla K. Anderson]]<br />
[[John Lasseter]]<br />
[[Nicole Paradis Grindle]]
| leikarar = [[Tom Hanks]]<br />
[[Tim Allen]]<br />
[[Joan Cusack]]<br />
[[Ned Beatty]]<br />
[[Don Rickles]]<br />
[[Michael Keaton]]<br />
[[Wallace Shawn]]<br />
[[John Ratzenberger]]<br />
[[Estelle Harris]]<br />
[[Jodi Beson]]<br />
[[Blake Clark]]
| útgáfudagur = {{USA}} [[18. júní]] [[2010]]<br />
{{ISL}} [[16. júní]] [[2010]]
| sýningartími = 108 mín.
| aldurstakmark = Leyfð
| tungumál = [[Enska]]
| ráðstöfunarfé = $200,000,000
| framhald af = [[Leikfangasaga 2]]
| framhald =
| verðlaun =
| imdb_id = http://www.imdb.com/title/tt0435761/
}}
'''''Leikfangasaga 3''''' ([[Enska]]: ''Toy Story 3'') er [[Bandaríkin|bandarísk]] teiknimynd frá árinu [[2010]].
== Leikarar ==
{| class="wikitable"
! colspan="2"|Ensk talsetning
! colspan="2"|Íslensk talsetning
|-
!Hlutverk
!Leikari
!Hlutverk
!Leikari<ref>{{cite web|url=https://www.non-disneyinternationaldubbingcredits.com/leikfangasaga-3--toy-story-3-icelandic-voice-cast.html|title=Leikfangasaga 3 / Toy Story 3 Icelandic Voice Cast|last=|first=|date=|website=WILLDUBGURU|language=en|archive-url=|archive-date=|access-date=2021-02-10}}</ref>
|-
|Woody
|[[Tom Hanks]]
|Viddi
|[[Felix Bergsson]]
|-
|[[Bósi Ljósár|Buzz Lightyear]]
|[[Tim Allen]]
|[[Bósi Ljósár]]
|[[Magnús Jónsson (f. 1965)|Magnús Jónsson]]
|-
|Jessie
|[[Joan Cusack]]
|Dísa
|[[Eline McKay]]
|-
|Lotso
|[[Ned Beatty]]
|Rosi
|[[Þórhallur Sigurðsson]]
|-
|Mr. Potato Head
|[[Don Rickles]]
|Hr. Kartöfluhaus
|[[Arnar Jónsson]]
|-
|Mrs. Potato Head
|[[Estelle Harris]]
|Frú Kartöfluhaus
|[[Ragnheiður Steindórsdóttir]]
|-
|Hamm
|[[John Ratzenberger]]
|Hammi
|[[Karl Ágúst Úlfsson]]
|-
|Slinky Dog
|[[Blake Clark]]
|Slinkur
|[[Steinn Ármann Magnússon]]
|-
|Rex
|[[Wallace Shawn]]
|Rex
|[[Hjálmar Hjálmarsson]]
|-
|Sarge
|[[R. Lee Ermey]]
|Liðþjálfi
|[[Björn Ingi Hilmarsson]]
|-
|Andy
|[[John Morris (leikari)|John Morris]]
|Addi
|[[Sigurbjartur Atlason]]
|-
|Andy's mom
|[[Laurie Metcalf]]
|Mamma Adda
|[[Inga María Valdimarsdóttir]]
|-
|Molly
|[[Beatrice Miller]]
|
|
|-
|Bonnie
|[[Emily Hahn]]
|Oddný
|[[Kolbrún María Másdóttir]]
|-
|Bonnie's mom
|[[Lori Alan]]
|Mamma Oddnýjar
|[[Inga María Valdimarsdóttir]]
|-
|[[Barbie]]
|[[Jodi Benson]]
|[[Barbie|Barbí]]
|[[Esther Talia Casey|Esther Talía Casey]]
|-
|[[Ken (dúkka)|Ken]]
|[[Michael Keaton]]
|[[Ken (dúkka)|Ken]]
|[[Valur Freyr Einarsson]]
|-
|Aliens
|[[Jeff Pidgeon]]
|Geimverur
|
|-
|Sid
|[[Erik von Detten]]
|
|
|-
|Stretch
|[[Whoopi Goldberg]]
|
|
|-
|Chunk
|[[Jack Angel]]
|
|
|-
|Sparks
|[[Jan Rabson]]
|
|
|-
|Twitch
|[[John Cygan]]
|Vipra
|[[Valdimar Örn Flygenring]]
|-
|Chatter Telephone
|[[Teddy Newton]]
|
|
|-
|Bookworm
|[[Richard Kind]]
|
|
|-
|Trixie
|[[Kristen Schall]]
|Trixí
|[[Edda Björg Eyjólfsdóttir]]
|-
|Buttercup
|[[Jeff Garlin]]
|Brekkufífill
|[[Egill Ólafsson]]
|-
|Mr. Pricklepants
|[[Timothy Dalton]]
|Hr. Broddbuxi
|[[Stefán Jónsson (f. 1964)|Stefán Jónsson]]
|-
|Dolly
|[[Bonnie Hunt]]
|Dúkka
|[[Katla Margrét Þorgeirsdóttir]]
|-
|Peas in a Pod
|Charlie Bright<br/>Amber Kroner<br/>Brianna Maiwand
|
|
|-
|Chuckles
|[[Bud Luckey]]
|Glettir
|[[Ólafur Darri Ólafsson]]
|}
=== Lög í myndinni ===
{| class="wikitable"
! colspan="2"|Ensk talsetning
! colspan="2"|Íslensk talsetning
|-
!Titill
!Söngvari
!Titill
!Söngvari
|-
|You've Got a Friend in Me
|[[Randy Newman]]
|Ég er vinur þinn
|[[Kristján Kristjánsson (f. 1956)|Kristján Kristjánsson]]
|}
== Talsetningarstarfsmenn ==
{| class="wikitable"
!Starf
!Nafn
|-
|Leikstjórn
|[[Júlíus Agnarsson]]
|-
|Þýðing
|[[Ágúst Guðmundsson]]
|-
|Söngstjórn
|[[Björn Thorarensen]]
|-
|Söngtextar
|[[Ágúst Guðmundsson]]
|-
|Upptökustjórn
|[[Júlíus Agnarsson]]
|-
|Aðstoð við framleiðslu
|[[Rakel Dröfn Sigurðardóttir]]
|-
|Hljóðblöndun
|[[Shepperton International]]
|-
|Framkvæmdastjórn
|[[Kirsten Saabye]]
|-
|Hljóðupptaka
|[[Stúdíó eitt]]
|}
==Tenglar==
* ''[[Leikfangasaga]]''
* ''[[Leikfangasaga 2]]''
* ''[[Leikfangasaga 4]]''
== Tilvísanir ==
<references />
[[Flokkur:Pixar-kvikmyndir]]
[[Flokkur:Kvikmyndir frumsýndar 2010]]
[[Flokkur:Óskarsverðlaunin 2011]]
[[Flokkur:Óskarsverðlaunamyndir í flokki bestu teiknimyndarinnar]]
6zrxkgsueubs2h72lp38q7th5cufc4s
Litli Kjúllinn
0
95243
1959489
997633
2026-04-10T19:02:53Z
EmausBot
13659
Vélmenni: Lagfæri tvöfalda tilvísun → [[Litli kjúllinn]]
1959489
wikitext
text/x-wiki
#tilvísun [[Litli kjúllinn]]
pqviu8w62kd705qg81wwm4x3yj3qwx9
John Wilkes Booth
0
96612
1959475
1874552
2026-04-10T12:35:12Z
TKSnaevarr
53243
1959475
wikitext
text/x-wiki
{{Persóna
| nafn = John Wilkes Booth
| mynd = John Wilkes Booth-portrait.jpg
| myndatexti =Booth í kringum 1865.
| fæðingardagur = {{fæðingardagur|1838|5|18}}
| fæðingarstaður = [[Bel Air]], [[Maryland]], [[Bandaríkin|Bandaríkjunum]]
| dauðadagur = {{Dánardagur og aldur|1865|4|26|1838|5|18}}
| dauðastaður = [[Port Royal (Virginía)|Port Royal]], [[Virginía|Virginíu]], Bandaríkjunum
| þekkt_fyrir = [[Morðið á Abraham Lincoln]]
| starf = Leikari
| faðir = [[Junius Brutus Booth]]
| móðir =Mary Ann Holmes
| undirskrift = John Wilkes Booth autograph.svg
}}
'''John Wilkes Booth''' ([[10. maí]] [[1838]] – [[26. apríl]] [[1865]]) var bandarískur leikari sem [[Morðið á Abraham Lincoln|myrti]] [[Abraham Lincoln]] þegar hann skaut hann til bana þann [[15. apríl]] [[1865]] í leikhúsinu Ford Theatre, þar sem Lincoln var á leikritinu ''My American Cousin''.
John Wilkes Booth stóð með Suðurríkjunum í [[Þrælastríðið|þrælastríðinu]].<ref>{{Tímarit.is|1354350|Þegar Lincoln var myrtur|blað=[[Morgunblaðið]]|höfundur=Thorolf Smith|útgáfudagsetning=26. nóvember 1963|blaðsíða=17; 19}}</ref>
==Tilvísanir==
<references/>
{{stubbur|æviágrip|saga|Bandaríkin}}
{{fd|1838|1865}}
{{DEFAULTSORT:Booth, John Wilkes}}
[[Flokkur:Bandarískir morðingjar]]
[[Flokkur:Bandarískir leikarar|Booth, John Wilkes]]
[[Flokkur:Fólk tengt þrælastríðinu]]
hs0qf4cr60x7a9tlbtnzsf8r9834758
The Royal Albert Dock
0
114159
1959518
1955150
2026-04-11T04:00:17Z
Berserkur
10188
Berserkur færði [[Albert Dock]] á [[The Royal Albert Dock]]: Algengari titill
1955150
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Albert Dock Liverpool 7.jpg|thumb|300px|Albert Dock með Royal Liver Building í baksýn]]
'''Albert Dock''' er heiti á hafnlægi og pakkhúsum í ensku borginni [[Liverpool]]. Pakkhúsin eru á [[heimsminjaskrá UNESCO]] og eru þau jafnframt stærsta samstæða friðaðra húsa í [[Bretland]]i.
== Saga ==
=== Upphaf ===
[[Mynd:Jesse Hartley.jpg|thumb|Athafnamaðurinn Jesse Hartley]]
Saga hafnlægisins nær aftur til ársins [[1837]] en þá fór athafnamaðurinn Jesse Hertley að gera áætlanir um að reisa samstæðu hafnlægis og pakkhúsa. Hugmyndin var sú að skipin leggðust að bryggju og vörur úr þeim væri hægt að setja beint í húsin, án þess að flytja þurfi þær um lengri veg. Hugmyndin þótti svo framúrstefnuleg að framkvæmdir við hana hófust ekki fyrr en [[1841]]. Þá voru hundruðir verkamanna fengnir til að grafa fyrir skipalæginu, eftir að nokkur minni hús voru látin víkja. Húsin voru aðeins gerð úr efnum sem ekki voru eldfim, enda eldhætta ávallt mikil í pakkhúsum. Þau voru gerð úr málmsteypu, tígulsteinum, sandsteini og [[granít]]i. Þetta voru fyrstu pakkhúsin í [[England]]i sem þannig voru reist. Höfnin var opnuð [[1845]], en þá lagðist fyrsta skipið að. Pakkhúsin voru þá enn í byggingu. Þau urðu fimm talsins, allt tröllauknar byggingar sem röðuðu sér umhverfis hafnlægið. Það var Albert, eiginmaður [[Viktoría Bretadrottning|Viktoríu drottningar]], sem opnaði samstæðuna formlega [[1846]] og heitir hún því eftir honum (Albert Dock). Þetta var einnig í fyrsta sinn sem opinber konungsheimsókn fór fram í Liverpool. Dagur þessi var meiriháttar hátíðisdagur í borginni. Samstæðan var þó ekki fullkláruð fyrr en ári síðar. [[1848]] voru vökvakranar teknir í notkun á bryggjunni, þeir fyrstu í heimi. Á næstu áratugum var nokkrum húsum bætt við, svo sem hús fyrir hafnarstjórann. Á þessum tíma voru gríðarlega miklar siglingar til og frá Liverpool. Pakkhúsin voru mikið notuð, ekki síst fyrir viðkvæmar vörur, svo sem [[áfengi]], [[baðmull]], [[te]], [[silki]], [[tóbak]], [[fílabein]] og [[sykur]].
=== Hnignun ===
Þrátt fyrir mikil umsvif fyrstu tvo áratugi, fór að halla undan fæti fyrir Albert Dock. Þegar leið á öldina fóru færri skip að venja komur sínar í hafnlægið. Ástæðan var aðallega breytingar á skipum. Seglskipin breyttust yfir í [[gufuskip]], en þau voru oft búin eigin krönum. Gufuskipin urðu líka stærri en seglskipin og því komust þau ekki eins auðveldlega inn í hið þrönga hafnlægi í Albert Dock. Viðskiptin minnkuðu því talsvert, en farþegaskip til [[Ameríka|Ameríku]] sigldu enn þaðan. Margir [[Ísland|Íslendingar]] sem fluttu til Vesturheims á [[19. öldin|19. öld]] hafa því staðið á bryggjunni og gengið um borð í skip. Albert Dock var þó áfram í notkun út öldina. [[1899]] var hluti af nyrðri húsunum breytt í kælihús fyrir viðkvæm matvæli. Í upphafi [[20. öldin|20. aldar]] minnkuðu umsvifin enn. Þegar komið var frá á þriðja áratuginn voru skip hætt að nota hafnlægið, en pakkhúsin voru þó enn í notkun.
=== Styrjöld og eftirstríðsárin ===
[[Mynd:Albert Dock Panorama2.jpg|thumb|300px|Víðmynd af Albert Dock]]
Þegar [[heimstyrjöldin síðari]] hófst [[1939]] tók breski herinn Albert Dock yfir. Hafnlægið var notað fyrir [[Kafbátur|kafbáta]] og minni herskip, og sum pakkhúsin fyrir hergögn. [[Þýskaland|Þjóðverjar]] gerðu miklar loftárásir á Liverpool og við það eyðilögðust nokkur herskip og nokkur húsanna, sérstaklega í árásunum í [[maí]] [[1941]]. Í stríðslok var 15% flatarmáls húsanna skemmdur eftir sprengjur. Þegar herinn yfirgaf Liverpool voru framtíðarhorfur Albert Dock dökkar. Eigendurnir ákváðu að láta ekki gera við pakkhúsin enda fóru nýjar hafnir að taka við. Samt sem áður var ákveðið að friða húsin [[1952]]. En skuldir söfnuðust upp og íhuguðu eigendur að rífa samstæðuna niður og reisa nútímaleg hús á reitnum. Samningar við fyrirtækið Oldham Estates um að reisa háhýsi og verslunarhús runnu þó að lokum út í sandinn á áttunda áratugnum. [[1972]] var Albert Dock endanlega lokað, enda blasti gjaldþrot við. Næstu árin voru uppi ýmsar áætlanir um nýtingu svæðisins, svo sem landfylling, háskóli og annað. En ekkert af þessu varð að veruleika.
=== Ný uppbygging ===
[[Mynd:Albert Docks Liverpool.jpg|thumb|Albert Dock endurskapað]]
[[1981]] tók nýtt félag við Albert Dock, MDC (Merseyside Development Corporation). Fljótlega hófst það handa við að laga skipalægið, skipta um sjávarlokur og endurnýja göngubrýr. Húsin sjálf voru í góðu ásigkomulagi en laga þurfti það sem skemmdist í stríðinu. [[1984]] fóru tveir stórviðburðir fram við [[Mersey]]: Seglskipasýning og alþjóðleg garðasýning. 3,5 milljónir manna sóttu viðburðina heim og skoðuðu margir þeirra Albert Dock. Þetta var slík hvatning fyrir MDC að ákveðið var að lappa upp á pakkhúsin. [[1986]] var fyrsta húsið tekið í notkun á ný sem sjóminjasafn. Í öðrum húsum var verslunum komið fyrir, skrifstofuaðstöðu og íbúðum. Fyrstu íbúðirnar voru fullkláraðar [[1988]] og ruku út á mettíma. Albert Dock var formlega opnuð á ný [[1988]] af [[Karl Bretaprins|Karli Bretaprins]], afkomanda Alberts sem opnaði Albert Dock 142 árum áður. Samtímis var Tate-safnið opnað á staðnum. [[1990]] opnaði Bítlasafn sem reyndist gríðarlega vinsælt. Síðan þá hafa fleiri fyrirtæki og söfn opnað í Albert Dock, svo sem þrælasafn, hótel. [[2003]] var síðasta auða svæðið í pakkhúsunum leigt út sem hótel, þannig að pakkhúsin eru fullnýtt. Albert Dock er einn allra vinsælasti ferðamannastaður í Liverpool í dag og mest sótti fjölnota ferðamannastaður Bretlands utan [[London]]-svæðisins. Árlega sækja fjórar milljónir manna staðinn heim. Húsin og höfnin eru friðuð og eru jafnframt á heimsminjaskrá UNESCO.
== Söfn ==
=== Sjóminjasafnið ===
Sjóminjasafnið (Merseyside Maritime Museum) var opnað 1980 og stækkað 1986. Í safninu gefur að líta á siglingasögu Liverpool í gegnum tíðina og mikilvægi hafnarinnar fyrir landið og umheiminn. Þar er einnig greint frá þrælasölunni, vesturferðir Evrópumanna, kaupskipaflotann og farþegaskipið [[Titanic (skip)|Titanic]] sem skráð var í Liverpool.
=== Bítlasafnið ===
[[Mynd:The Beatles Story.jpg|thumb|Inngangur að Bítlasafninu í einu pakkhúsanna]]
Bítlasafnið (The Beatles Story) opnaði 1990 og fjallar um [[Bítlarnir|Bítlana]]. Meðlimir hljómsveitarinnar eru allir fæddir í Liverpool og hófu feril sinn í borginni. Meðal þess sem hægt er að sjá er fyrsti gítar [[George Harrison]]s, áður óútgefnar ljósmyndir og eftirlíking af [[Cavern Club]], tónlistarklúbbnum þar sem Bítlanir spiluðu í þrjú ár. Gestir fá heyrnartól sem útskýrir ýmislegt í safninu, en röddinn sem heyrist tilheyrir Júlíu, systur [[John Lennon]]s. Bítlasafnið er fyrsta safnið í heimi sem eingöngu helgar sig Bítlunum.
=== Tate-safnið ===
Tate-safnið (Tate Liverpool) er útibú frá [[Tate Modern]] í London. Það opnaði í Albert Dock 1988 og var þá stærsta safn nýlistasafnið í Bretlandi utan London. Að öðru leyti er í safninu listaverk frá Bretlandi allt frá árinu [[1500]] til dagsins í dag. Bæði er hér um fastar sýningar að ræða og farandsýningar. [[1998]] var safnið stækkað og [[2007]] var andyrið endurbætt. Síðan þá fara þar fram gjörningar (live events).
== Heimildir ==
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=Albert Dock|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=The Beatles Story|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=Merseyside Maritime Museum|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
== Linkar ==
* [https://www.liverpoolmuseums.org.uk/maritime/ Heimasíða sjóminjasafnsins]
* [https://www.beatlesstory.com/ Heimasíða Bítlasafnsins]
* [http://www.tate.org.uk/liverpool/ Heimasíða Tate Liverpool] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120214233516/http://www.tate.org.uk/liverpool/ |date=2012-02-14 }}
[[Flokkur:Liverpool]]
76b3dw34627l8ari48w245hb7of7vhs
1959520
1959518
2026-04-11T04:02:43Z
Berserkur
10188
Uppfæri
1959520
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Albert Dock Liverpool 7.jpg|thumb|300px|Albert Dock með Royal Liver Building í baksýn]]
'''The Royal Albert Dock''' er heiti á hafnlægi og pakkhúsum í ensku borginni [[Liverpool]]. Pakkhúsin voru á [[heimsminjaskrá UNESCO]] 2004 til 2021. Þau eru stærsta samstæða friðaðra húsa í [[Bretland]]i.
== Saga ==
=== Upphaf ===
[[Mynd:Jesse Hartley.jpg|thumb|Athafnamaðurinn Jesse Hartley]]
Saga hafnlægisins nær aftur til ársins [[1837]] en þá fór athafnamaðurinn Jesse Hertley að gera áætlanir um að reisa samstæðu hafnlægis og pakkhúsa. Hugmyndin var sú að skipin leggðust að bryggju og vörur úr þeim væri hægt að setja beint í húsin, án þess að flytja þurfi þær um lengri veg. Hugmyndin þótti svo framúrstefnuleg að framkvæmdir við hana hófust ekki fyrr en [[1841]]. Þá voru hundruðir verkamanna fengnir til að grafa fyrir skipalæginu, eftir að nokkur minni hús voru látin víkja. Húsin voru aðeins gerð úr efnum sem ekki voru eldfim, enda eldhætta ávallt mikil í pakkhúsum. Þau voru gerð úr málmsteypu, tígulsteinum, sandsteini og [[granít]]i. Þetta voru fyrstu pakkhúsin í [[England]]i sem þannig voru reist. Höfnin var opnuð [[1845]], en þá lagðist fyrsta skipið að. Pakkhúsin voru þá enn í byggingu. Þau urðu fimm talsins, allt tröllauknar byggingar sem röðuðu sér umhverfis hafnlægið. Það var Albert, eiginmaður [[Viktoría Bretadrottning|Viktoríu drottningar]], sem opnaði samstæðuna formlega [[1846]] og heitir hún því eftir honum (Albert Dock). Þetta var einnig í fyrsta sinn sem opinber konungsheimsókn fór fram í Liverpool. Dagur þessi var meiriháttar hátíðisdagur í borginni. Samstæðan var þó ekki fullkláruð fyrr en ári síðar. [[1848]] voru vökvakranar teknir í notkun á bryggjunni, þeir fyrstu í heimi. Á næstu áratugum var nokkrum húsum bætt við, svo sem hús fyrir hafnarstjórann. Á þessum tíma voru gríðarlega miklar siglingar til og frá Liverpool. Pakkhúsin voru mikið notuð, ekki síst fyrir viðkvæmar vörur, svo sem [[áfengi]], [[baðmull]], [[te]], [[silki]], [[tóbak]], [[fílabein]] og [[sykur]].
=== Hnignun ===
Þrátt fyrir mikil umsvif fyrstu tvo áratugi, fór að halla undan fæti fyrir Albert Dock. Þegar leið á öldina fóru færri skip að venja komur sínar í hafnlægið. Ástæðan var aðallega breytingar á skipum. Seglskipin breyttust yfir í [[gufuskip]], en þau voru oft búin eigin krönum. Gufuskipin urðu líka stærri en seglskipin og því komust þau ekki eins auðveldlega inn í hið þrönga hafnlægi í Albert Dock. Viðskiptin minnkuðu því talsvert, en farþegaskip til [[Ameríka|Ameríku]] sigldu enn þaðan. Margir [[Ísland|Íslendingar]] sem fluttu til Vesturheims á [[19. öldin|19. öld]] hafa því staðið á bryggjunni og gengið um borð í skip. Albert Dock var þó áfram í notkun út öldina. [[1899]] var hluti af nyrðri húsunum breytt í kælihús fyrir viðkvæm matvæli. Í upphafi [[20. öldin|20. aldar]] minnkuðu umsvifin enn. Þegar komið var frá á þriðja áratuginn voru skip hætt að nota hafnlægið, en pakkhúsin voru þó enn í notkun.
=== Styrjöld og eftirstríðsárin ===
[[Mynd:Albert Dock Panorama2.jpg|thumb|300px|Víðmynd af Albert Dock]]
Þegar [[heimstyrjöldin síðari]] hófst [[1939]] tók breski herinn Albert Dock yfir. Hafnlægið var notað fyrir [[Kafbátur|kafbáta]] og minni herskip, og sum pakkhúsin fyrir hergögn. [[Þýskaland|Þjóðverjar]] gerðu miklar loftárásir á Liverpool og við það eyðilögðust nokkur herskip og nokkur húsanna, sérstaklega í árásunum í [[maí]] [[1941]]. Í stríðslok var 15% flatarmáls húsanna skemmdur eftir sprengjur. Þegar herinn yfirgaf Liverpool voru framtíðarhorfur Albert Dock dökkar. Eigendurnir ákváðu að láta ekki gera við pakkhúsin enda fóru nýjar hafnir að taka við. Samt sem áður var ákveðið að friða húsin [[1952]]. En skuldir söfnuðust upp og íhuguðu eigendur að rífa samstæðuna niður og reisa nútímaleg hús á reitnum. Samningar við fyrirtækið Oldham Estates um að reisa háhýsi og verslunarhús runnu þó að lokum út í sandinn á áttunda áratugnum. [[1972]] var Albert Dock endanlega lokað, enda blasti gjaldþrot við. Næstu árin voru uppi ýmsar áætlanir um nýtingu svæðisins, svo sem landfylling, háskóli og annað. En ekkert af þessu varð að veruleika.
=== Ný uppbygging ===
[[Mynd:Albert Docks Liverpool.jpg|thumb|Albert Dock endurskapað]]
[[1981]] tók nýtt félag við Albert Dock, MDC (Merseyside Development Corporation). Fljótlega hófst það handa við að laga skipalægið, skipta um sjávarlokur og endurnýja göngubrýr. Húsin sjálf voru í góðu ásigkomulagi en laga þurfti það sem skemmdist í stríðinu. [[1984]] fóru tveir stórviðburðir fram við [[Mersey]]: Seglskipasýning og alþjóðleg garðasýning. 3,5 milljónir manna sóttu viðburðina heim og skoðuðu margir þeirra Albert Dock. Þetta var slík hvatning fyrir MDC að ákveðið var að lappa upp á pakkhúsin. [[1986]] var fyrsta húsið tekið í notkun á ný sem sjóminjasafn. Í öðrum húsum var verslunum komið fyrir, skrifstofuaðstöðu og íbúðum. Fyrstu íbúðirnar voru fullkláraðar [[1988]] og ruku út á mettíma. Albert Dock var formlega opnuð á ný [[1988]] af [[Karl Bretaprins|Karli Bretaprins]], afkomanda Alberts sem opnaði Albert Dock 142 árum áður. Samtímis var Tate-safnið opnað á staðnum. [[1990]] opnaði Bítlasafn sem reyndist gríðarlega vinsælt. Síðan þá hafa fleiri fyrirtæki og söfn opnað í Albert Dock, svo sem þrælasafn, hótel. [[2003]] var síðasta auða svæðið í pakkhúsunum leigt út sem hótel, þannig að pakkhúsin eru fullnýtt. Albert Dock er einn allra vinsælasti ferðamannastaður í Liverpool í dag og mest sótti fjölnota ferðamannastaður Bretlands utan [[London]]-svæðisins. Árlega sækja fjórar milljónir manna staðinn heim. Húsin og höfnin eru friðuð og eru jafnframt á heimsminjaskrá UNESCO.
== Söfn ==
=== Sjóminjasafnið ===
Sjóminjasafnið (Merseyside Maritime Museum) var opnað 1980 og stækkað 1986. Í safninu gefur að líta á siglingasögu Liverpool í gegnum tíðina og mikilvægi hafnarinnar fyrir landið og umheiminn. Þar er einnig greint frá þrælasölunni, vesturferðir Evrópumanna, kaupskipaflotann og farþegaskipið [[Titanic (skip)|Titanic]] sem skráð var í Liverpool.
=== Bítlasafnið ===
[[Mynd:The Beatles Story.jpg|thumb|Inngangur að Bítlasafninu í einu pakkhúsanna]]
Bítlasafnið (The Beatles Story) opnaði 1990 og fjallar um [[Bítlarnir|Bítlana]]. Meðlimir hljómsveitarinnar eru allir fæddir í Liverpool og hófu feril sinn í borginni. Meðal þess sem hægt er að sjá er fyrsti gítar [[George Harrison]]s, áður óútgefnar ljósmyndir og eftirlíking af [[Cavern Club]], tónlistarklúbbnum þar sem Bítlanir spiluðu í þrjú ár. Gestir fá heyrnartól sem útskýrir ýmislegt í safninu, en röddinn sem heyrist tilheyrir Júlíu, systur [[John Lennon]]s. Bítlasafnið er fyrsta safnið í heimi sem eingöngu helgar sig Bítlunum.
=== Tate-safnið ===
Tate-safnið (Tate Liverpool) er útibú frá [[Tate Modern]] í London. Það opnaði í Albert Dock 1988 og var þá stærsta safn nýlistasafnið í Bretlandi utan London. Að öðru leyti er í safninu listaverk frá Bretlandi allt frá árinu [[1500]] til dagsins í dag. Bæði er hér um fastar sýningar að ræða og farandsýningar. [[1998]] var safnið stækkað og [[2007]] var andyrið endurbætt. Síðan þá fara þar fram gjörningar (live events).
== Heimildir ==
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=Albert Dock|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=The Beatles Story|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=Merseyside Maritime Museum|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
== Linkar ==
* [https://www.liverpoolmuseums.org.uk/maritime/ Heimasíða sjóminjasafnsins]
* [https://www.beatlesstory.com/ Heimasíða Bítlasafnsins]
* [http://www.tate.org.uk/liverpool/ Heimasíða Tate Liverpool] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120214233516/http://www.tate.org.uk/liverpool/ |date=2012-02-14 }}
[[Flokkur:Liverpool]]
0pmbvrricd3ims6j4nlhmm8lihjel7r
1959521
1959520
2026-04-11T04:05:22Z
Berserkur
10188
/* Ný uppbygging */
1959521
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Albert Dock Liverpool 7.jpg|thumb|300px|Albert Dock með Royal Liver Building í baksýn]]
'''The Royal Albert Dock''' er heiti á hafnlægi og pakkhúsum í ensku borginni [[Liverpool]]. Pakkhúsin voru á [[heimsminjaskrá UNESCO]] 2004 til 2021. Þau eru stærsta samstæða friðaðra húsa í [[Bretland]]i.
== Saga ==
=== Upphaf ===
[[Mynd:Jesse Hartley.jpg|thumb|Athafnamaðurinn Jesse Hartley]]
Saga hafnlægisins nær aftur til ársins [[1837]] en þá fór athafnamaðurinn Jesse Hertley að gera áætlanir um að reisa samstæðu hafnlægis og pakkhúsa. Hugmyndin var sú að skipin leggðust að bryggju og vörur úr þeim væri hægt að setja beint í húsin, án þess að flytja þurfi þær um lengri veg. Hugmyndin þótti svo framúrstefnuleg að framkvæmdir við hana hófust ekki fyrr en [[1841]]. Þá voru hundruðir verkamanna fengnir til að grafa fyrir skipalæginu, eftir að nokkur minni hús voru látin víkja. Húsin voru aðeins gerð úr efnum sem ekki voru eldfim, enda eldhætta ávallt mikil í pakkhúsum. Þau voru gerð úr málmsteypu, tígulsteinum, sandsteini og [[granít]]i. Þetta voru fyrstu pakkhúsin í [[England]]i sem þannig voru reist. Höfnin var opnuð [[1845]], en þá lagðist fyrsta skipið að. Pakkhúsin voru þá enn í byggingu. Þau urðu fimm talsins, allt tröllauknar byggingar sem röðuðu sér umhverfis hafnlægið. Það var Albert, eiginmaður [[Viktoría Bretadrottning|Viktoríu drottningar]], sem opnaði samstæðuna formlega [[1846]] og heitir hún því eftir honum (Albert Dock). Þetta var einnig í fyrsta sinn sem opinber konungsheimsókn fór fram í Liverpool. Dagur þessi var meiriháttar hátíðisdagur í borginni. Samstæðan var þó ekki fullkláruð fyrr en ári síðar. [[1848]] voru vökvakranar teknir í notkun á bryggjunni, þeir fyrstu í heimi. Á næstu áratugum var nokkrum húsum bætt við, svo sem hús fyrir hafnarstjórann. Á þessum tíma voru gríðarlega miklar siglingar til og frá Liverpool. Pakkhúsin voru mikið notuð, ekki síst fyrir viðkvæmar vörur, svo sem [[áfengi]], [[baðmull]], [[te]], [[silki]], [[tóbak]], [[fílabein]] og [[sykur]].
=== Hnignun ===
Þrátt fyrir mikil umsvif fyrstu tvo áratugi, fór að halla undan fæti fyrir Albert Dock. Þegar leið á öldina fóru færri skip að venja komur sínar í hafnlægið. Ástæðan var aðallega breytingar á skipum. Seglskipin breyttust yfir í [[gufuskip]], en þau voru oft búin eigin krönum. Gufuskipin urðu líka stærri en seglskipin og því komust þau ekki eins auðveldlega inn í hið þrönga hafnlægi í Albert Dock. Viðskiptin minnkuðu því talsvert, en farþegaskip til [[Ameríka|Ameríku]] sigldu enn þaðan. Margir [[Ísland|Íslendingar]] sem fluttu til Vesturheims á [[19. öldin|19. öld]] hafa því staðið á bryggjunni og gengið um borð í skip. Albert Dock var þó áfram í notkun út öldina. [[1899]] var hluti af nyrðri húsunum breytt í kælihús fyrir viðkvæm matvæli. Í upphafi [[20. öldin|20. aldar]] minnkuðu umsvifin enn. Þegar komið var frá á þriðja áratuginn voru skip hætt að nota hafnlægið, en pakkhúsin voru þó enn í notkun.
=== Styrjöld og eftirstríðsárin ===
[[Mynd:Albert Dock Panorama2.jpg|thumb|300px|Víðmynd af Albert Dock]]
Þegar [[heimstyrjöldin síðari]] hófst [[1939]] tók breski herinn Albert Dock yfir. Hafnlægið var notað fyrir [[Kafbátur|kafbáta]] og minni herskip, og sum pakkhúsin fyrir hergögn. [[Þýskaland|Þjóðverjar]] gerðu miklar loftárásir á Liverpool og við það eyðilögðust nokkur herskip og nokkur húsanna, sérstaklega í árásunum í [[maí]] [[1941]]. Í stríðslok var 15% flatarmáls húsanna skemmdur eftir sprengjur. Þegar herinn yfirgaf Liverpool voru framtíðarhorfur Albert Dock dökkar. Eigendurnir ákváðu að láta ekki gera við pakkhúsin enda fóru nýjar hafnir að taka við. Samt sem áður var ákveðið að friða húsin [[1952]]. En skuldir söfnuðust upp og íhuguðu eigendur að rífa samstæðuna niður og reisa nútímaleg hús á reitnum. Samningar við fyrirtækið Oldham Estates um að reisa háhýsi og verslunarhús runnu þó að lokum út í sandinn á áttunda áratugnum. [[1972]] var Albert Dock endanlega lokað, enda blasti gjaldþrot við. Næstu árin voru uppi ýmsar áætlanir um nýtingu svæðisins, svo sem landfylling, háskóli og annað. En ekkert af þessu varð að veruleika.
=== Ný uppbygging ===
[[Mynd:Albert Docks Liverpool.jpg|thumb|Albert Dock endurskapað]]
[[1981]] tók nýtt félag við Albert Dock, MDC (Merseyside Development Corporation). Fljótlega hófst það handa við að laga skipalægið, skipta um sjávarlokur og endurnýja göngubrýr. Húsin sjálf voru í góðu ásigkomulagi en laga þurfti það sem skemmdist í stríðinu. [[1984]] fóru tveir stórviðburðir fram við [[Mersey]]: Seglskipasýning og alþjóðleg garðasýning. 3,5 milljónir manna sóttu viðburðina heim og skoðuðu margir þeirra Albert Dock. Þetta var slík hvatning fyrir MDC að ákveðið var að lappa upp á pakkhúsin. [[1986]] var fyrsta húsið tekið í notkun á ný sem sjóminjasafn. Í öðrum húsum var verslunum komið fyrir, skrifstofuaðstöðu og íbúðum. Fyrstu íbúðirnar voru fullkláraðar [[1988]] og ruku út á mettíma. Albert Dock var formlega opnuð á ný [[1988]] af [[Karl Bretaprins|Karli Bretaprins]], afkomanda Alberts sem opnaði Albert Dock 142 árum áður. Samtímis var Tate-safnið opnað á staðnum. [[1990]] opnaði Bítlasafn sem reyndist gríðarlega vinsælt. Síðan þá hafa fleiri fyrirtæki og söfn opnað í Albert Dock, svo sem þrælasafn, hótel. [[2003]] var síðasta auða svæðið í pakkhúsunum leigt út sem hótel, þannig að pakkhúsin eru fullnýtt. Albert Dock er einn allra vinsælasti ferðamannastaður í Liverpool í dag og mest sótti fjölnota ferðamannastaður Bretlands utan [[London]]-svæðisins. {{Heimild vantar}}
== Söfn ==
=== Sjóminjasafnið ===
Sjóminjasafnið (Merseyside Maritime Museum) var opnað 1980 og stækkað 1986. Í safninu gefur að líta á siglingasögu Liverpool í gegnum tíðina og mikilvægi hafnarinnar fyrir landið og umheiminn. Þar er einnig greint frá þrælasölunni, vesturferðir Evrópumanna, kaupskipaflotann og farþegaskipið [[Titanic (skip)|Titanic]] sem skráð var í Liverpool.
=== Bítlasafnið ===
[[Mynd:The Beatles Story.jpg|thumb|Inngangur að Bítlasafninu í einu pakkhúsanna]]
Bítlasafnið (The Beatles Story) opnaði 1990 og fjallar um [[Bítlarnir|Bítlana]]. Meðlimir hljómsveitarinnar eru allir fæddir í Liverpool og hófu feril sinn í borginni. Meðal þess sem hægt er að sjá er fyrsti gítar [[George Harrison]]s, áður óútgefnar ljósmyndir og eftirlíking af [[Cavern Club]], tónlistarklúbbnum þar sem Bítlanir spiluðu í þrjú ár. Gestir fá heyrnartól sem útskýrir ýmislegt í safninu, en röddinn sem heyrist tilheyrir Júlíu, systur [[John Lennon]]s. Bítlasafnið er fyrsta safnið í heimi sem eingöngu helgar sig Bítlunum.
=== Tate-safnið ===
Tate-safnið (Tate Liverpool) er útibú frá [[Tate Modern]] í London. Það opnaði í Albert Dock 1988 og var þá stærsta safn nýlistasafnið í Bretlandi utan London. Að öðru leyti er í safninu listaverk frá Bretlandi allt frá árinu [[1500]] til dagsins í dag. Bæði er hér um fastar sýningar að ræða og farandsýningar. [[1998]] var safnið stækkað og [[2007]] var andyrið endurbætt. Síðan þá fara þar fram gjörningar (live events).
== Heimildir ==
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=Albert Dock|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=The Beatles Story|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
* {{wpheimild|tungumál=en|titill=Merseyside Maritime Museum|mánuðurskoðað=27. janúar|árskoðað=2013}}
== Linkar ==
* [https://www.liverpoolmuseums.org.uk/maritime/ Heimasíða sjóminjasafnsins]
* [https://www.beatlesstory.com/ Heimasíða Bítlasafnsins]
* [http://www.tate.org.uk/liverpool/ Heimasíða Tate Liverpool] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120214233516/http://www.tate.org.uk/liverpool/ |date=2012-02-14 }}
[[Flokkur:Liverpool]]
d3v2vtfeykgjo2oq7mkg65oxrym5xlb
Salish-haf
0
123087
1959497
1595472
2026-04-10T23:10:43Z
Feedmepaperr
110851
skipti út myndinni sem var ekki í góðu lagi
1959497
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Vancouver Island by Aqua, 2020-07-26 (cropped to Salish Sea).jpg|thumb|right|Gervinhattarmynd af Salish-hafi]]
'''Salish-haf''' er heiti á [[sund (landslagsþáttur)|sundunum]] sunnan við [[Breska Kólumbía|Bresku Kólumbíu]] í [[Kanada]] og norðan við [[Washington-fylki]] í [[BNA|Bandaríkjunum]]. Þau helstu eru [[Georgíusund]], [[Juan de Fuca-sund]] og [[Puget-sund]]. Það nær frá [[Desolation-sund]]i í norðri að [[Oakland-flói|Oakland-flóa]] í suðurenda Puget-sunds. Sundin njóta skjóls af [[Vancouver-eyja|Vancouver-eyju]] og [[Ólympíuskagi|Ólympíuskaga]]. Helstu hafnarborgir við sundin eru [[Seattle]], [[Vancouver]], [[Tacoma]], [[Bellingham]] og [[Victoria (Bresku Kólumbíu)|Victoria]].
Bandaríski sjávarlíffræðingurinn Bert Webber stakk upp á þessu nafni yfir öll sundin í heild sinni árið 1988. Hann taldi að það myndi vekja athygli á nauðsyn þess að vernda vistkerfi svæðisins. Nafnið er dregið af heiti [[salish-indíánar|salish-indíána]] sem búa við sundin.
{{höf jarðar}}
{{stubbur|landafræði}}
[[Flokkur:Kyrrahaf]]
[[Flokkur:Höf við Kanada]]
[[Flokkur:Landafræði Bandaríkjanna]]
ovr8lfxs20x493b6px6ckle0d2cv9pk
F.C. Internazionale Milano
0
125294
1959490
1914686
2026-04-10T19:08:20Z
~2026-22151-76
115402
Photo
1959490
wikitext
text/x-wiki
{{Knattspyrnulið
| Fullt nafn = Inter Mílanó
| Mynd = FC Internazionale Milano 2021.svg
| Gælunafn = I Nerazzurri (''Þeir Svörtu og Bláu'')
| Stytt nafn = Inter
| Stofnað = 1908
| Leikvöllur = [[San Siro]]
| Stærð = 80.018
| Knattspyrnustjóri = {{ITA}} [[Simone Inzaghi]]
| Deild = [[Ítalska A-deildin|Serie A]]
| Tímabil = 2023/24
| Staðsetning = 1. sæti
| pattern_la1 = _internazionale2425h
| pattern_b1 = _internazionale2425h
| pattern_ra1 = _internazionale2425h
| pattern_sh1 = _internazionale2425h
| pattern_so1 = _internazionale2425hl
| leftarm1 = 0041FF
| body1 = 000000
| rightarm1 = 000000
| shorts1 = 000000
| socks1 = 000000
| pattern_la2 = _internazionale2425a
| pattern_b2 = _internazionale2425a
| pattern_ra2 = _internazionale2425a
| pattern_sh2 = _internazionale2425a
| pattern_so2 = _internazionale2425al
| leftarm2 = F1F6F7
| body2 = F1F6F7
| rightarm2 = F1F6F7
| shorts2 = F1F6F7
| socks2 = F1F6F7
| pattern_la3 = _internazionale2425t
| pattern_b3 = _internazionale2425t
| pattern_ra3 = _internazionale2425t
| pattern_sh3 = _internazionale2425t
| pattern_so3 = _internazionale2425tl
| leftarm3 = ffcc00
| body3 = ffcc00
| rightarm3 = ffcc00
| shorts3 = 000050
| socks3 = ffcc00
}}
'''F.C. Internazionale Milano''', oft kallað '''Inter Mílanó''' alþjóðlega, er [[Ítalía|ítalskt]] [[knattspyrna|knattspyrnufélag]] frá [[Mílanó]] sem spilar í [[Ítalska A-deildin|Serie A]]. Liðið varð meistari síðast 2023-2024.
== Titlar ==
* '''[[Ítalska A-deildin]]: (20)'''
1909/10, 1919/20, 1929/30, 1937/38, 1939/40, 1952/53, 1953/54, 1962/63, 1964/65, 1965/66 1970/71, 1979/80, 1988/89, 2005/06, 2006/07, 2007/08, 2008/09, 2009/10, 2020/2021, 2023/2024
* '''[[Coppa Italia]]: (9)'''
1938/39, 1977/78, 1981/82, 2004/05, 2005/06, 2009/10, 2010/11,2021/22, 2022/23
* '''[[Supercoppa italiana di calcio]]: (5)'''
1989, 2005, 2006, 2008, 2010
* '''[[Meistaradeild Evrópu]]: (3)'''
1963/64, 1964/65, 2009/10
* '''[[Intercontinental Cup]]: (2)'''
1964, 1965
* '''HM félagsliða''': (1)
2010
* '''[[Evrópukeppni félagsliða í knattspyrnu|Evrópukeppni félagsliða ]]:''' (3)
1990-91, 1993-94, 1997-98
[[Flokkur:Ítölsk knattspyrnufélög]]
[[Flokkur:stofnað 1908]]
[[Flokkur:Mílanó]]
3qebl6apkoq28wkkwb7qavx3uy47u3m
Yes
0
133927
1959525
1950356
2026-04-11T08:59:00Z
Berserkur
10188
/* Breiðskífur */
1959525
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Yes concert.jpg|thumb|Yes árið 1973.]]
[[Mynd:Jon Anderson, 1973.jpg|thumb|Jon Anderson með Yes árið 1973.]]
'''Yes''' er [[framsækið rokk|framsækin rokkhljómsveit]] frá [[England]]i. Hún var stofnuð var árið [[1968]] af bassaleikaranum [[Chris Squire]] og söngvaranum [[Jon Anderson]]. Yes voru á hátindi sínum á 8. áratugnum og voru þekktir fyrir langar og flóknar lagasmíðar. Með virtari plötum sveitarinnar er ''[[Close to the Edge]]'' (1972). Ýmsar mannabreytingar hafa verið á sveitinni en meðal kjarnameðlima hafa verið Jon Anderson, [[Steve Howe]] gítarleikari og [[Rick Wakeman]] hljómborðsleikari. Á 9. áratugnum tóku Yes upp meiri [[popp]]stíl og áttu slagarann ''Owner of a Lonely Heart'' frá þeim tíma.
==Breiðskífur==
*Yes (1969)
*Time and a Word (1970)
*The Yes Album (1971)
*Fragile (1971)
*Close to the Edge (1972)
*Tales from Topographic Oceans (1973)
*Relayer (1974)
*Going for the One (1977)
*Tormato (1978)
*Drama (1980)
*90125 (1983)
*Big Generator (1987)
*Union (1991)
*Talk (1994)
*Keys to Ascension (1996)
*Keys to Ascension 2 (1997)
*Open Your Eyes (1997)
*The Ladder (1999)
*Magnification (2001)
*Fly from Here (2011)
*Heaven & Earth (2014)
*The Quest (2021)
*Mirror to the Sky (2023)
*Aurora (2026)
==Tengill==
*[https://www.allmusic.com/artist/yes-mn0000685647#biography Yes á [[Allmusic]]]
==Tilvísanir==
{{s|1968}}
[[Flokkur:Enskar hljómsveitir]]
pyodco3mp3i34mm8b5xoo3op597bayd
Orrustan við Rocroi
0
140264
1959485
1569656
2026-04-10T14:59:22Z
TKSnaevarr
53243
1959485
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Rocroi.jpg|thumb|right|Loðvík hertogi af Enghien í orrustunni við Rocroi.]]
'''Orrustan við Rocroi''' var orrusta í [[Stríð Spánar og Frakklands|Stríði Spánar og Frakklands]] sem var hluti af [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðinu]] milli herja [[Spánn|Spánar]] og [[Frakkland]]s [[19. maí]] [[1643]], aðeins fimm dögum eftir að [[Loðvík 14.]] tók við konungdómi í Frakklandi. Orrustunni lauk með sigri Frakka. Hún er af sumum talin marka upphafið að endalokum [[Spænska gullöldin|spænsku gullaldarinnar]] þar sem spænski atvinnuherinn, sem af mörgum var talinn ósigrandi, var í fyrsta sinn sigraður. Eftir orrustuna hætti spænski herinn að skipa fótgönguliðum í stóra ferninga (''tercios'') og tók upp línufylkingar líkt og Frakkar.
Hinn frægi [[Flæmski herinn|flæmski her]] Spánar beið afhroð í orrustunni og eftir hana dró spænska ríkið stöðugt úr fjárframlögum til hans. Orrustan markar því upphafið að endalokum spænskra hernaðaryfirburða í Evrópu. Foringi Frakka, [[Loðvík, hinn mikli Condé|Loðvík af Enghien]], varð gríðarvinsæll í Frakklandi og lenti við það brátt upp á kant við [[Mazarin kardináli|Mazarin kardinála]] og [[Anna af Austurríki|Önnu drottningu]].
== Aðdragandi ==
Hinir [[spænsku Habsborgarar]], undir [[Filippus 4. Spánarkonungur|Filippusi 4. Spánarkonungi]], höfðu barist við mótmælendafursta í [[Þýskaland]]i frá 1618. Frakkar óttuðust aukin áhrif Spánverja og hófu því beina þátttöku í stríðinu árið 1635. Frakkar gengu í lið með mótmælendum þrátt fyrir að landið væri að stærstum hluta kaþólskt og að [[uppreisn húgenotta]] hefði verið barin niður með hörku fáum árum fyrr. Eftir misheppnaða innrás í [[Spænsku Niðurlönd]] hafði franski herinn að mestu haldið sig innan frönsku landamæranna.
Þann 4. desember 1642 lést [[Richelieu kardináli]], helsti ráðgjafi konungs, og snemma vorið eftir veiktist [[Loðvík 13.]] Hann lést 14. maí 1643 og fimm ára sonur hans tók við sem Loðvík 14. Þrátt fyrir tilraunir til að semja um frið ákváðu ráðgjafar hins nýja konungs að halda áfram hernaði í [[Franche-Comté]], [[Katalónía|Katalóníu]] og Spænsku Niðurlöndum.
Árið áður, þann 26. maí 1642, hafði flæmski herinn ráðist á þann franska við [[Orrustan við Honnecourt|Honnecourt-sur-Escaut]] til að draga úr þrýstingi Frakka á öðrum vígstöðvum, einkum í Katalóníu. Í orrustunni felldu Spánverjar um 40% af franska Champagne-hernum. Herforingi Spánverja, [[Francisco de Melo]], ákvað samt að sækja ekki lengra inn í Frakkland. Ári síðar hugðust þeir leika sama leikinn og héldu með 23.050 menn inn í Norður-Frakkland. Loðvík, hertoga af Enghien, sem var foringi herliðsins í [[Amiens]], var skipað að stöðva innrásina. Franski heraflinn á svæðinu taldi 22.000 menn. Loðvík var þá 21 árs en samt töluvert reyndur hermaður og með hæfa undirmenn eins og [[Jean de Gassion]], [[Frakklandsmarskálkur|Frakklandsmarskálk]].
== Undirbúningur ==
Her Francisco de Melo settist um víggirta bæinn [[Rocroi]] í [[Ardennafjöll]]um þar sem nokkur hundruð franskir hermenn voru til varnar. Rocroi var mikilvægt vígi á leiðinni til árdals [[Oise]]-fljóts. Loðvík hertogi fylgdist náið með ferðum spænska hersins. Þann 17. maí frétti hann lát konungs en hélt því leyndu fyrir hernum.
Brátt frétti Loðvík af því að 6.000 manna spænskur liðsauki væri á leið til Rocroi. Hann brást hratt við og bjó her sinn til orrustu áður en liðsaukinn kæmist á staðinn.
Francisco de Melo frétti af viðbúnaði Frakka og ákvað að mæta þeim í orrustu fremur en halda við umsátrinu um Rocroi þar sem her hans var eilítið stærri en franski herinn. Hann leit á orrustu sem tækifæri til að vinna afgerandi sigur á Frökkum. Hann skildi lítið lið eftir við Rocroi, til að koma í veg fyrir aðgerðir af hálfu setuliðsins þar, og bjó her sinn til orrustu.
Loðvík hélt með her sinn eftir ánni Oise og skipaði honum á hæðarhrygg með útsýni yfir Rocroi. Spánverjar skipuðu sér hratt á milli bæjarins og hryggsins. Franski herinn var með tvær raðir fótgönguliða í miðjunni, riddaralið við hvorn enda og mjóa línu stórskotaliðs fyrir framan. Spænska hernum var skipað á svipaðan hátt nema hvað fótgönguliðunum var raðað í ferninga. Herirnir hófu skothríð kvöldið 18. maí en orrustan hófst ekki fyrr en daginn eftir.
== Orrustan ==
Við sólarupprás hófst orrustan á því að frönsku fótgönguliðarnir gerðu misheppnaða árás á spænsku ferningana. Vinstra riddaraliðið hélt fram, gegn skipunum Loðvíks, og neyddist brátt til að hörfa. Spænska riddaraliðið gerði vel heppnaða gagnárás og tókst næstum að hrekja franska riddaraliðið á flótta en franskt varalið hélt þá til móts við spænska liðið og tókst að stöðva það. Franska miðjan og vinstri vængurinn voru því í uppnámi í upphafi orrustunnar.
Á meðan tókst hægri væng franska hersins, undir stjórn [[Jean de Gassion]], að hleypa upp spænska riddaraliðinu gegnt þeim. Loðvík tókst að nýta sér þetta til að ráðast gegn berskjölduðum vinstri væng spænska fótgönguliðsins. Báðir herir höfðu því náð árangri á hægri væng en tapað á vinstri væng.
=== Snilldarhugmynd Loðvíks ===
Loðvík vissi að miðjan og vinstri vængurinn væru í hættu en ákvað að besta leiðin væri ekki að hörfa og aðstoða þá, heldur nýta tækifærið og sækja fram á hægri vængnum. Hann skipaði riddaraliðinu að umkringja hluta spænska hersins með því að sækja aftur fyrir hann. Þeim tókst þannig að ráðast með riddaraliðið aftan að fótgönguliðunum sem enn börðust við varalið Frakka.
Þetta tókst og var síðar kallað „snilldarhugmynd sem gerði út um daginn“ (''illumination de génie décide du sort de la journée''). Eftir þetta var litið á Loðvík sem herstjórnarsnilling í Frakklandi.
Spænska riddaraliðið flúði þannig að fótgönguliðið neyddist til að berjast við Frakka frá öllum hliðum. Stórskotaliðið flúði líka og skildi fallbyssurnar eftir. Franski herinn hafði náð yfirburðastöðu.
=== Lokaorrustan ===
Frakkar gerðu tvö áhlaup á spænsku ferningana en þeim var báðum hrundið. Ferningarnir neyddust samt til að þétta raðirnar til að nota löngu spjótin gegn Frökkum. Loðvík stillti þá upp stórskotaliði sínu og fallbyssunum sem hann nafði náð frá Spánverjum og hóf skothríð á fótgönguliðið.
Brátt brast flótti á lið Vallóna og Þjóðverja í spænska fótgönguliðinu. Spánverjarnir héldu stöðu sinni ásamt foringja sínum og hrundu fjórum riddaraliðsáhlaupum í viðbót án þess að fylkingin riðlaðist, þrátt fyrir stórskotahríð. Að lokum bauð Loðvík þeim uppgjafarskilmála, svipaða þeim sem varnarlið í virki hefði fengið. Spánverjarnir samþykktu skilmálana og leifar fótgönguliðsins fengu að hörfa af vígvellinum með búnað sinn og fána.
Frakkar misstu um 4.000 menn í orrustunni. Melo sagði að 6.000 menn sínir hefðu dáið og 4.000 verið teknir höndum í skýrslu til Madrídar tveimur dögum síðar. Talið er að mannfall Spánverjana hafi verið á bilinu 4.000-8.000. Af 7.000 fótgönguliðum náðu aðeins 390 yfirmenn og 1.386 hermenn að snúa aftur til Spænsku Niðurlanda. Í bók sinni um Þrjátíu ára stríðið telur William P. Guthrie að 3.400 hafi látist, 2.000 verið teknir höndum og 1.600 flúið af spænsku fótgönguliðunum. Mest mannfallið var í spænska fótgönguliðinu, meðan riddaraliðið og stórskotaliðið náðu að flýja.
== Eftirmálar ==
Þótt Frakkar hefðu sigrað við Rocroi og létt umsátrinu af bænum höfðu þeir ekki nægjanlegan styrk til að ráðast inn í Spænsku Niðurlönd. Spánverjar náðu fljótt að tryggja aftur stöðu sína við landamærin. Árinu 1643 lauk með pattstöðu sem frá sjónarhóli Frakklands var betra en áður. Þrátt fyrir þetta hafði orrustan gríðarmikla þýðingu þar sem orðspor flæmska hersins hafði skaðast til frambúðar. Spænska fótgönguliðið var ekki lengur álitið ósigrandi. Í skýrslu sinni segir Melo að þetta hafi verið „umtalsverðasti ósigur sem orðið hefur í þessum héruðum“.
Frökkum hafði hins vegar tekist að sýna fram á styrk sinn sem var mikilvægt í upphafi ríkisára hins barnunga konungs. Litið var á sigurinn sem góðan fyrirboða og hann styrkti stöðu Mazarins kardinála og Önnu drottningar. Hinn ítalski Mazarin hafði tekið við sem ráðherra drottningar fyrir hönd konungsins. Hann tók því við stöðunni sem Richelieu hafði gegnt fyrir Loðvík 13. og breytti í engu um áherslur í utanríkisstefnu Frakka. Stríðinu lauk 16 árum síðar með [[Pýreneasáttmálinn|Pýreneasáttmálanum]].
[[Flokkur:Stríð Spánar og Frakklands]]
[[Flokkur:Orrustur í þrjátíu ára stríðinu|Rocroi]]
[[Flokkur:1643]]
[[Flokkur:Orrustur Spánar]]
[[Flokkur:Orrustur Frakklands]]
ggnnrk8jnmwqixumbjrbt18ac70oaxf
FK Žalgiris
0
151781
1959533
1946839
2026-04-11T11:21:29Z
Makenzis
56151
* {{flagicon|LTU}} [[Nerijus Mačiulis (1983)|Nerijus Mačiulis]] (2026 – )<ref>[https://fkzalgiris.lt/permainos-zalgirio-trenerio-poste/ Permainos „Žalgirio“ trenerio poste]</ref>
1959533
wikitext
text/x-wiki
{{Knattspyrnulið|núverandi=
|Fullt nafn=Futbolo klubas Žalgiris
|mynd=
|Gælunafn=žalgiriečiai (grænn-hvítur)
|Stytt nafn=FK Žalgiris
|Stofnað=1947 FK Dinamo <br /> 2009 VMFD Žalgiris
|Leikvöllur=FK Žalgiris namų stadionas|Stærð=5,400
|Stjórnarformaður= {{LTU}} Mindaugas Kasperūnas
|Knattspyrnustjóri= {{LTU}} [[Nerijus Mačiulis (1983)|Nerijus Mačiulis]] (2026 – )<ref>[https://fkzalgiris.lt/permainos-zalgirio-trenerio-poste/ Permainos „Žalgirio“ trenerio poste]</ref>
|Deild=[[TOPLYGA]]
|Tímabil=2025
|Staðsetning= '''3.''' ''([[A lyga]])''
| pattern_la1 =
| pattern_b1 = _rioave1819h
| pattern_ra1 =
| pattern_sh1 = _nikeblack
| pattern_so1 = _nikeblack
| leftarm1 = FFFFFF
| body1 = FFFFFF
| rightarm1 = FFFFFF
| shorts1 = FFFFFF
| socks1 = FFFFFF
| pattern_la2 =
| pattern_b2 = _rioave1819h
| pattern_ra2 =
| pattern_sh2 = _nikewhite
| pattern_so2 = _nikewhite
| leftarm2 = 00A650
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = 00A650
| shorts2 = 00A650
| socks2 = 00A650
| pattern_la3 =
| pattern_b3 =
| pattern_ra3 =
| pattern_sh3 = _nikewhite
| pattern_so3 = _nikewhite
| leftarm3 = 880000
| body3 = 880000
| rightarm3 = 880000
| shorts3 = 880000
| socks3 = 880000
}}
[[File:Gdansk autokar Zalgiris Vilnius.jpg|thumb|FK Žalgiris]]
[[File:LFF2 by Augustas Didzgalvis.jpg|thumb|250px|right|FK Žalgiris]]
[[File:Fans of Zalgiris Vilnius.JPG|300px|thumb|Pietų IV]]
'''Futbolo klubas Žalgiris''' er lið sem er í [[A lyga|litáísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu]]. Liðið var stofnað árið 1947. Núverandi völlur [[FK Žalgiris namų stadionas]] tekur tæp 5.400 í sæti.
== Nafn breytingaskrá ==
* 1947: FK Dinamo
* 1948–1962: FK Spartakas
* 1962–1993: FK Žalgiris
* 1993–1995: FK Žalgiris-EBSW
* 1995–2009: FK Žalgiris
* 2009–2015: VMFD Žalgiris
* 2015–....: FK Žalgiris
==Titlar==
*''Meistarar i [[A lyga]]'' (11): 1991, 1992, 1999, 2013, 2014, 2015, 2016, 2020, 2021, 2022, 2024
*''LFF taurė'' (14): 1991, 1993, 1994, 1997, 2003 (r), 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 (p), 2016 (r), 2018, 2021, 2022
*''LFF Supertaurė'' (8): 2003, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2020, 2023
== Árangur (2009–...) ==
{|class="wikitable"
! Tímabil
!
! Deild
! Staðsetning
! Tilvísanir
|-
| bgcolor="#F4DC93" style="text-align:center;"| 2009
| bgcolor="#F4DC93" style="text-align:center;"| 2.
| bgcolor="#F4DC93" style="text-align:center;"| [[Pirma lyga]]
| bgcolor="#F5F5F5" style="text-align:center;"| 6.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito09.html#1lyga</ref>
|-
|||||||
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2010
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#F5F5F5" style="text-align:center;"| 3.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2010.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2011
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2011.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2012
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2012.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2013
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2013.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2014
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2014.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2015
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2015.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2016
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2016.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2017
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2017.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2018
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2018.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2019
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2019.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2020
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2020.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2021
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2021.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2022
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2022.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2023
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2023.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2024
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2025
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#DEB678" style="text-align:center;"| 3.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2025.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2026
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[TOPLYGA]]
| bgcolor="#F5F5F5" style="text-align:center;"| .
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2026.html#alyga</ref>
|-
|}
== Leikmenn ==
Uppfært: [[18. febrúar]] 2026.
{{Fs start}}
{{Fs player|no= 1|nat=VEN|pos=GK|name=[[Carlos Olses]]}}
{{Fs player|no=12|nat=LTU|name=[[Vincentas Šarkauskas]]|pos=GK}}
{{Fs player|no=95|nat=LTU|name=Dominykas Čekavičius|pos=GK}}
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
{{Fs player|no=60|nat=LTU|pos=DF|name=[[Tomas Bakšys]]}}
{{Fs player|no=5|nat=ROM|name=[[Grigore Turda]]|pos=DF}}
{{Fs player|no=13|nat=LTU|pos=DF|name=[[Klaudijus Upstas]]}}
{{Fs player|no=15|nat=CRO|pos=DF|name=[[Petar Bosančić]]}}
{{Fs player|no=23|nat=GEO|name=[[Saba Mamatsashvili]]|pos=DF}}
{{Fs player|no=25|nat=LTU|name=[[Vytis Pavilonis]]|pos=DF}}
{{Fs player|no=26|nat=FRA|pos=DF|name=[[Younn Zahary]]}}
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
{{Fs player|no= 6|nat=CRO|pos=MF|name=[[Marko Capan]]}}
{{Fs player|no= 7|nat=SRB|pos=MF|name=[[Nemanja Mihajlović]]}}
{{Fs player|no=17|nat=LTU|pos=MF|name=[[Giedrius Matulevičius]]}}
{{fs player|no=18|nat=LTU|pos=MF|name=[[Deividas Šešplaukis]]}}
{{Fs player|no=22|pos=MF|nat=LTU|name=[[Ovidijus Verbickas]]}}
{{Fs player|no=29|pos=MF|nat=LTU|name=[[Kajus Bička]]}}
{{Fs player|no=33|nat=LTU|pos=MF|name=[[Nedas Klimavičius]]}}
{{Fs player|no=77|pos=MF|nat=BLR|name=[[Jurij Kendyš]]}}
{{Fs player|no=88|pos=MF|nat=LTU|name=Dariuš Stankevičius}}
{{Fs player|no=99|nat=LTU|pos=MF|name=[[Gustas Jarusevičius]]}}
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
{{Fs player|no= 8|nat=ROM|pos=FW|name=[[Liviu Antal]]}}
{{Fs player|no=11|nat=SRB|pos=FW|name=[[Nikola Petković]]}}
{{Fs player|no=44|nat=LTU|pos=FW|name=[[Patrik Matyžonok]]}}
{{Fs player|no=90|pos=FW|nat=FRA|name=[[Bryan Teixeira]]}}
{{Fs end}}
==Tilvísanir==
{{reflist}}
== Tenglar ==
* [http://fkzalgiris.lt FK Žalgiris]
* [https://int.soccerway.com/teams/lithuania/fk-zalgiris-vilnius/1406/ SOCCERWAY]
* [https://www.flashscore.com/team/zalgiris/fuLOijFI/ FLASHSCORE]
* [https://www.transfermarkt.com/zalgiris-vilnius/startseite/verein/602 Transfermarkt]
* [https://toplyga.lt/komanda/zalgiris toplyga.lt (FK Žalgiris)]
* [https://globalsportsarchive.com/team/soccer/fk-zalgiris-vilnius/15837/ Globalsportsarchive]
{{DEFAULTSORT:Žalgiris}}
[[Flokkur:Litáísk knattspyrnufélög]]
nwf36hqsvmf1gwofke6gaw4a703mtrk
1959535
1959533
2026-04-11T11:23:17Z
Makenzis
56151
1959535
wikitext
text/x-wiki
{{Knattspyrnulið|núverandi=
|Fullt nafn=Futbolo klubas Žalgiris
|mynd=
|Gælunafn=žalgiriečiai (grænn-hvítur)
|Stytt nafn=FK Žalgiris
|Stofnað=1947 FK Dinamo <br /> 2009 VMFD Žalgiris
|Leikvöllur=FK Žalgiris namų stadionas|Stærð=5,400
|Stjórnarformaður= {{LTU}} Mindaugas Kasperūnas
|Knattspyrnustjóri= {{LTU}} [[Nerijus Mačiulis (1983)|Nerijus Mačiulis]]<ref>[https://fkzalgiris.lt/permainos-zalgirio-trenerio-poste/ Permainos „Žalgirio“ trenerio poste]</ref>
|Deild=[[TOPLYGA]]
|Tímabil=2025
|Staðsetning= '''3.''' ''([[A lyga]])''
| pattern_la1 =
| pattern_b1 = _rioave1819h
| pattern_ra1 =
| pattern_sh1 = _nikeblack
| pattern_so1 = _nikeblack
| leftarm1 = FFFFFF
| body1 = FFFFFF
| rightarm1 = FFFFFF
| shorts1 = FFFFFF
| socks1 = FFFFFF
| pattern_la2 =
| pattern_b2 = _rioave1819h
| pattern_ra2 =
| pattern_sh2 = _nikewhite
| pattern_so2 = _nikewhite
| leftarm2 = 00A650
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = 00A650
| shorts2 = 00A650
| socks2 = 00A650
| pattern_la3 =
| pattern_b3 =
| pattern_ra3 =
| pattern_sh3 = _nikewhite
| pattern_so3 = _nikewhite
| leftarm3 = 880000
| body3 = 880000
| rightarm3 = 880000
| shorts3 = 880000
| socks3 = 880000
}}
[[File:Gdansk autokar Zalgiris Vilnius.jpg|thumb|FK Žalgiris]]
[[File:LFF2 by Augustas Didzgalvis.jpg|thumb|250px|right|FK Žalgiris]]
[[File:Fans of Zalgiris Vilnius.JPG|300px|thumb|Pietų IV]]
'''Futbolo klubas Žalgiris''' er lið sem er í [[A lyga|litáísku úrvalsdeildinni í knattspyrnu]]. Liðið var stofnað árið 1947. Núverandi völlur [[FK Žalgiris namų stadionas]] tekur tæp 5.400 í sæti.
== Nafn breytingaskrá ==
* 1947: FK Dinamo
* 1948–1962: FK Spartakas
* 1962–1993: FK Žalgiris
* 1993–1995: FK Žalgiris-EBSW
* 1995–2009: FK Žalgiris
* 2009–2015: VMFD Žalgiris
* 2015–....: FK Žalgiris
==Titlar==
*''Meistarar i [[A lyga]]'' (11): 1991, 1992, 1999, 2013, 2014, 2015, 2016, 2020, 2021, 2022, 2024
*''LFF taurė'' (14): 1991, 1993, 1994, 1997, 2003 (r), 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 (p), 2016 (r), 2018, 2021, 2022
*''LFF Supertaurė'' (8): 2003, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2020, 2023
== Árangur (2009–...) ==
{|class="wikitable"
! Tímabil
!
! Deild
! Staðsetning
! Tilvísanir
|-
| bgcolor="#F4DC93" style="text-align:center;"| 2009
| bgcolor="#F4DC93" style="text-align:center;"| 2.
| bgcolor="#F4DC93" style="text-align:center;"| [[Pirma lyga]]
| bgcolor="#F5F5F5" style="text-align:center;"| 6.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito09.html#1lyga</ref>
|-
|||||||
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2010
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#F5F5F5" style="text-align:center;"| 3.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2010.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2011
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2011.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2012
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2012.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2013
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2013.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2014
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2014.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2015
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2015.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2016
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2016.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2017
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2017.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2018
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2018.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2019
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2019.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 2020
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#ddffdd" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2020.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2021
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2021.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2022
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2022.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2023
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#BBBBBB" style="text-align:center;"| 2.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2023.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2024
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#FFFF00" style="text-align:center;"| 1.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2025
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[A lyga]]
| bgcolor="#DEB678" style="text-align:center;"| 3.
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2025.html#alyga</ref>
|-
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 2026
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| 1.
| bgcolor="#DDFFDD" style="text-align:center;"| [[TOPLYGA]]
| bgcolor="#F5F5F5" style="text-align:center;"| .
| <ref>http://www.rsssf.com/tablesl/lito2026.html#alyga</ref>
|-
|}
== Leikmenn ==
Uppfært: [[18. febrúar]] 2026.
{{Fs start}}
{{Fs player|no= 1|nat=VEN|pos=GK|name=[[Carlos Olses]]}}
{{Fs player|no=12|nat=LTU|name=[[Vincentas Šarkauskas]]|pos=GK}}
{{Fs player|no=95|nat=LTU|name=Dominykas Čekavičius|pos=GK}}
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
{{Fs player|no=60|nat=LTU|pos=DF|name=[[Tomas Bakšys]]}}
{{Fs player|no=5|nat=ROM|name=[[Grigore Turda]]|pos=DF}}
{{Fs player|no=13|nat=LTU|pos=DF|name=[[Klaudijus Upstas]]}}
{{Fs player|no=15|nat=CRO|pos=DF|name=[[Petar Bosančić]]}}
{{Fs player|no=23|nat=GEO|name=[[Saba Mamatsashvili]]|pos=DF}}
{{Fs player|no=25|nat=LTU|name=[[Vytis Pavilonis]]|pos=DF}}
{{Fs player|no=26|nat=FRA|pos=DF|name=[[Younn Zahary]]}}
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
{{Fs player|no= 6|nat=CRO|pos=MF|name=[[Marko Capan]]}}
{{Fs player|no= 7|nat=SRB|pos=MF|name=[[Nemanja Mihajlović]]}}
{{Fs player|no=17|nat=LTU|pos=MF|name=[[Giedrius Matulevičius]]}}
{{fs player|no=18|nat=LTU|pos=MF|name=[[Deividas Šešplaukis]]}}
{{Fs player|no=22|pos=MF|nat=LTU|name=[[Ovidijus Verbickas]]}}
{{Fs player|no=29|pos=MF|nat=LTU|name=[[Kajus Bička]]}}
{{Fs player|no=33|nat=LTU|pos=MF|name=[[Nedas Klimavičius]]}}
{{Fs player|no=77|pos=MF|nat=BLR|name=[[Jurij Kendyš]]}}
{{Fs player|no=88|pos=MF|nat=LTU|name=Dariuš Stankevičius}}
{{Fs player|no=99|nat=LTU|pos=MF|name=[[Gustas Jarusevičius]]}}
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
{{Fs player|no= 8|nat=ROM|pos=FW|name=[[Liviu Antal]]}}
{{Fs player|no=11|nat=SRB|pos=FW|name=[[Nikola Petković]]}}
{{Fs player|no=44|nat=LTU|pos=FW|name=[[Patrik Matyžonok]]}}
{{Fs player|no=90|pos=FW|nat=FRA|name=[[Bryan Teixeira]]}}
{{Fs end}}
==Tilvísanir==
{{reflist}}
== Tenglar ==
* [http://fkzalgiris.lt FK Žalgiris]
* [https://int.soccerway.com/teams/lithuania/fk-zalgiris-vilnius/1406/ SOCCERWAY]
* [https://www.flashscore.com/team/zalgiris/fuLOijFI/ FLASHSCORE]
* [https://www.transfermarkt.com/zalgiris-vilnius/startseite/verein/602 Transfermarkt]
* [https://toplyga.lt/komanda/zalgiris toplyga.lt (FK Žalgiris)]
* [https://globalsportsarchive.com/team/soccer/fk-zalgiris-vilnius/15837/ Globalsportsarchive]
{{DEFAULTSORT:Žalgiris}}
[[Flokkur:Litáísk knattspyrnufélög]]
a8hfg7qbthkeykbsit22ud9yb8m6p0t
Ævar Þór Benediktsson
0
161652
1959472
1959469
2026-04-10T12:02:44Z
Berserkur
10188
Tók aftur breytingu frá [[Special:Contributions/~2026-21974-60|~2026-21974-60]] ([[User talk:~2026-21974-60|spjall]]), til baka í síðustu útgáfu frá [[User:Friðþjófur|Friðþjófur]]
1932549
wikitext
text/x-wiki
'''Ævar Þór Benediktsson''' (f. 9. des. 1984) er íslenskur leikari og rithöfundur sem einkum hefur skapað efni fyrir börn, meðal annars fræðsluþættina ''Ævar vísindamaður'' sem sýndir voru á RÚV. Ævar hefur ritað barnabækur, meðal annars bókaflokkana ''Bernskubrek Ævars vísindamanns'' og ''Þín eigin''-bækurnar en þær síðarnefndu eru [[leikbók|leikbækur]] þar sem lesendur velja sér leið í gegnum textann. Hann er einnig höfundur leikrita með sama sniði þar sem áhorfendur hafa áhrif á framrás sögunnar.
Fyrsta sjónvarpshlutverk Ævars var Óðinn, ástmaður [[Georg Bjarnfreðarson|Georgs Bjarnfreðarsonar]] í [[Dagvaktin]]ni.<ref>{{Vefheimild|höfundur=Tómas Valgeirsson|url=https://www.dv.is/fokus/2018/08/13/staersta-hlutverkid-blasir-vid-hja-aevari-thor-thegar-mistokin-koma-verdur-madur-bara-ad-laera-af-theim/|titill=Ævar Þór: „Þegar mistökin eiga sér stað verður þú að læra af þeim“|árskoðað=2021|mánuðurskoðað=31. janúar|ár=2018|mánuður=13. ágúst|útgefandi=[[dv.is]]}}</ref> Hann hefur leikið hlutverk í íslenskri talsetningu ýmissa teiknimynda.<ref>{{Vefheimild|höfundur=Oddur Ævar Gunnarsson|url=https://www.frettabladid.is/lifid/aevar-or-gerir-ferum-vivart-um-nja-hvolpasveitaraetti/|titill=Ævar Þór gerir feðrum viðvart um nýja Hvolpasveitarþætti||útgefandi=Fréttablaðið|dags=25. febrúar, 2019}}</ref>
Árin 2014–2019 stóð Ævar fyrir lestrarátaki Ævars vísindamanns.<ref>{{vefheimild|höfundur=Ingunn Lára Kristjánsdóttir|dags=20. mars, 2019|titill=Met slegið í hinsta lestrarátaki Ævars vísindamanns|útgefandi=Fréttablaðið|url=https://www.frettabladid.is/frettir/met-slegi-i-hinsta-lestrarataki-aevars-visindamanns/}}</ref> Árið 2020 tók hann við stöðu sendiherra [[Barnahjálp Sameinuðu þjóðanna|barnahjálpar Sameinuðu þjóðanna]], UNICEF. Í því starfi vinnur hann að réttindum barna til menntunar.<ref>{{vefheimild|höfundur=Arnhildur Hálfdánardóttir|dags=24. janúar, 2021|útgefandi=RÚV|titill=Ævar Þór fyrsti sendiherra UNICEF á Íslandi|url=https://www.ruv.is/frett/2021/01/24/aevar-thor-fyrsti-sendiherra-unicef-a-islandi}}</ref>
==Verk==
===Leikverk===
* Þitt eigið leikrit: Goðsaga (2019)<ref>Leikdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Silja Björk Huldudóttir|titill=Í höndum áhorfenda|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=6. febrúar, 2019|url=https://www.mbl.is/greinasafn/grein/1713238/|url-access=subscription}}</ref><ref>Leikdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Brynhildur Björnsdóttir|titill=Leikhús 2.0|ritverk=RÚV|dagsetning=26. febrúar, 2019|url=https://www.ruv.is/frett/leikhus-20}}</ref><ref>Leikdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Sigríður Jónsdóttir|titill=Ferðalag án ákvörðunarstaðar|ritverk=Fréttablaðið|dagsetning=7. febrúar, 2019|url=https://timarit.is/page/7043993}}</ref>
* Þitt eigið leikrit II: Tímaferðalag (2020)<ref>Leikdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Þorgeir Tryggvason|titill=Tíminn vinnur á endanum|ritver=Morgunblaðið|dagsetning=9. febrúar, 2020|url=https://www.mbl.is/greinasafn/grein/1745979/}}</ref><ref>Leikdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Sigríður Jónsdóttir|titill=Tímalaus leit að innri styrk|ritverk=Fréttablaðið|dagsetning=24. febrúar, 2020|url=https://timarit.is/page/7215443}}</ref><ref>Leikdómur: {{fréttaheimild|höfundur=María Kristjánsdóttir|titill=Allt er þegar þrennt er|ritverk=RÚV|dagsetning=28. febrúar, 2020|url=https://www.ruv.is/frett/allt-er-thegar-thrennt-er}}</ref>
* ''Forspil að framtíð'' ''(2023)''
* ''Kafteinn Frábær (einleikur) (2025)''
===Þín eigin-bækurnar===
* ''Þín eigin þjóðsaga'' (2014)<ref>Bókin hlaut Bókaverðlaun barnanna: {{fréttaheimild|höfundur=Andri Steinn Hilmarsson|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=24. apríl, 2015|titill=Bókaormurinn má ekki deyja út|url=https://timarit.is/page/6339166}}</ref><ref>Bókin var valin besta íslenska barnabókin af starfsfólki bókaverslana 2014. {{fréttaheimild|titill=Öræfi valin besta íslenska skáldsagan|ritverk=mbl.is|url=https://www.mbl.is/greinasafn/grein/1535594/|dagsetning=18. desember, 2014}}</ref>
* ''Þín eigin goðsaga'' (2015)
* ''Þín eigin hrollvekja'' (2016)<ref>Ritdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Vilhjálmur A. Kjartansson|titill=Þar sem þú ræður för|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=24. desember, 2016|url=https://timarit.is/page/6816329}}</ref>
* ''Þitt eigið ævintýri'' (2017)<ref>Bókin var tilnefnd til Íslensku bókmenntaverðlaunanna 2017: {{fréttaheimild|url=https://www.ruv.is/frett/islensku-bokmenntaverdlaunin-tilnefningar-0|titill=Íslensku bókmenntaverðlaunin - tilnefningar|höfundur=Davíð Kjartan Gestsson|dagsetning=1. desember, 2017|ritverk=RÚV}}</ref>
* ''Þitt eigið tímaferðalag'' (2018)<ref>Ritdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Guðrún Erlingsdóttir|titill=Ævintýraleg fjölbreytni á tímaflakki|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=9. janúar, 2019|url=https://www.mbl.is/greinasafn/grein/1710291/}}</ref>
* ''Þinn eigin tölvuleikur'' (2019)
* ''Þín eigin undirdjúp'' (2020)
* Þín eigin ráðgáta (2021)
===Þín eigin-léttlestrarbækurnar===
* ''Þín eigin saga 1: Búkolla'' (2018)
* ''Þín eigin saga 2: Börn Loka'' (2018)
* ''Þín eigin saga 3: Draugagangur'' (2019)
* ''Þín eigin saga 4: Piparkökuhúsið'' (2019)
* ''Þín eigin saga 5: Risaeðlur (2020)
* Þín eigin saga 6: Knúsípons (2020)
* Þín eigin saga 7: Rauðhetta (2021)
* Þín eigin saga 8: Sæskrímsli (2022)
* Þín eigin saga 9: Veiðiferðin (2023)
* Þín eigin saga 10: Nýi nemandinn (2024)
''
===Bernskubrek Ævars vísindamanns===
* ''Risaeðlur í Reykjavík'' (2015)
* ''Vélmennaárásin'' (2016)
* ''Gestir utan úr geimnum'' (2017)<ref>Ritdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Ingveldur Geirsdóttir|titill=Sprellfjörug og æsispennandi|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=20. júní, 2017|url=https://timarit.is/page/6902032}}</ref>
* ''Ofurhetjuvíddin'' (2018)<ref>Ritdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Silja Björk Huldudóttir|titill=Frásögn sem fer á flug|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=22. desember, 2018|url=https://www.mbl.is/greinasafn/grein/1708710/}}</ref>
* ''Óvænt endalok'' (2019)
===Aðrar bækur===
* ''Glósubók Ævars vísindamanns'' (2011)
* ''Umhverfis Ísland í 30 tilraunum'' (2014)<ref>Ritdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Ingveldur Geirsdóttir|titill=Sprellfjörug fræðibók|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=25. október, 2014|url=https://timarit.is/page/6086162}}</ref>
* ''Sleipnir og stórhættulega fjölskyldutréð'' (2019)
* ''Stórhættulega stafrófið'' (2019)
* ''Hryllilega stuttar hrollvekjur'' (2020)<ref>Ritdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Kolbrún Bergþórsdóttir|titill=Draumalesning fyrir unga töffara|ritverk=Fréttablaðið|dagsetning=11. júní, 2020|url=https://timarit.is/page/7255459}}</ref><ref>Ritdómur: {{fréttaheimild|höfundur=Ragnhildur Þrastardóttir|titill=Hræðir unga sem aldna|ritverk=Morgunblaðið|dagsetning=2. júlí, 2020|url=https://www.mbl.is/greinasafn/grein/1756072/}}</ref>
* ''Fleiri Hryllilega stuttar hrollvekjur" (2021)
* ''Skólaslit'' (2022)
* ''Drengurinn Með Ljáinn'' (2022)
* ''Stranded! A Mostly True Story From Iceland'' (2023)
* ''Strandaglópar! Næstum Því Sönn Saga Frá Íslandi'' (2023)
* "Skólaslit 2: Dauð Viðvörun" (2023)''
* ''Skólaslit 3: Öskurdagur'' ''(2024)''
* ''Skólastjórinn'' ''(2025)''
==Tilvísanir==
[[Flokkur:Íslenskir rithöfundar]]
[[Flokkur:Íslenskir leikarar]]
[[Flokkur:Íslenskir barnabókahöfundar]]
[[Flokkur:Stúdentar úr Menntaskólanum á Akureyri]]
3u3ghv0r25l0f2fprgm20j6b2knhcz8
Hrollaugseyjar
0
162552
1959491
1824486
2026-04-10T20:24:56Z
Usutto
107102
1959491
wikitext
text/x-wiki
[[File:Hrollaugseyar.jpg|thumb|''Ósar Jökulsár á Breiðamerkursandi & Hrollaugseyar'']]
'''''Hrollaugseyjar''' eru þrjár eyjar austur af [[Breiðamerkursandur|Breiðamerkursandi]], væntanlega nefndar eftir [[Hrollaugur Rögnvaldsson|Hrollaug Rögnvaldssyni]] hálfbróður Göngu-Hrólfs. Á austustu eyjunni sem jafnframt er sú stærsta er viti byggður árið 1954.''
Hrollaugseyjar eru á [[náttúruminjaskrá|Náttúruminjaskrá]] þ.e. þær eru friðaðar.
[[Flokkur:Eyjar við Ísland]]
[[Flokkur:Sveitarfélagið Hornafjörður]]
tmd9mku9olonecczowr3yuxgyt78qhh
Orrustan á Kolbergerheiði
0
162827
1959484
1945781
2026-04-10T14:58:41Z
TKSnaevarr
53243
1959484
wikitext
text/x-wiki
'''Sjóorrustan á Kolbergerheiði''' (da. Søslaget på Kolberger Heide) fór fram þann [[1. júlí]] árið [[1644]] og þar töpuðu [[Svíþjóð|Svíar]] fyrir [[Danmörk|Dönum]]. Orrustan var hluti af landvinningatilraunum Svía í [[Þrjátíu ára stríðið|þrjátíu ára stríðinu]]. Claes Fleming stýrði sænska flotanum en konungurinn [[Kristján 4.]] þeim danska. Danakonungur féll við þegar hann fékk sprengjuflís í höfuðið og menn hans héldu fyrst að hann væri fallinn, en hann reis upp blóði drifinn, hvatti menn sína til dáða og vann sigur. Konunglegi danski þjóðsöngurinn, ''[[Kong Christian stod ved højen mast]]'', hefst á því hvað konungur hafi staðið sig hetjulega í þessari orrustu.
Danski (eða dansk-norski) flotinn taldi 40 skip með 927 fallbyssur og missti um 200 menn fallna og særða. Svíar höfðu 41 skip og 1018 fallbyssur og misstu 101 mann fallinn og særðan.
Segja má að Kolbergerheiðarorrusta hafi fyrst og fremst verið taktískur sigur fyrir Dani, en ekki strategískur, því þeim tókst að hindra sænska flotann í að komast út úr [[Kílarfjörður|Kílarfirði]]. Hins vegar losnuðu Svíar úr herkvínni nokkrum mánuðum seinna og í [[Orrustan við Femern|annarri sjóorrustu]] þann [[13. október]] sama ár gersigruðu Svíar danska flotann með aðstoð hollensks leiguflota.
[[Flokkur:Saga Danmerkur]]
[[Flokkur:Saga Svíþjóðar]]
[[Flokkur:Sjóorrustur|Kolbergerheiði]]
[[Flokkur:Orrustur í þrjátíu ára stríðinu|Kolbergerheiði]]
{{stubbur|saga|danmörk}}
lx0ag8jtpi8znc6m0rxiyfrmp33koon
Skáldskaparmjöður
0
177295
1959522
1839571
2026-04-11T07:38:47Z
Sylgja
1773
Mjöðurinn heitir skáldamjöður í eldri heimildum
1959522
wikitext
text/x-wiki
[[Image:Processed SAM mjodr.jpg|thumb|vinstri|250px|Eltur af [[Suttungur|Suttungi]], spýr [[Óðinn]] miðinum í nokkur ílát. Nokkur hluti gengur út hinn veginn. Mynd eftir Jakob Sigurðsson, úr 18 aldar handriti ("SÁM 66")]]
'''Skáldskaparmjöður''' eða '''skáldamjöður'''er mjöður sem bruggaður var úr blóði [[Kvasir|Kvasis]] og hafði þá náttúru að þeir sem hann drukku, höfðu skáldskapargáfu. Var hann gerður af dvergunum [[Fjalar (norræn goðafræði)|Fjalari]] og [[Galar]]<nowiki/>i, en þeir höfðu myrt Kvasi og látið blóð hans renna í kerin [[Són (norræn goðafræði)|Són]] og [[Boðn]] og ketilinn [[Óðrerir|Óðreri]].<ref>Skáldskaparmál 5 kafli</ref> Þurftu þeir síðar að gjalda Suttungi fyrir dauða foreldra hans, og geymdi hann mjöðinn í [[Hnitbjörg|Hnitbjörgum]] undir eftirliti dóttur hans [[Gunnlöð (norræn goðafræði)|Gunnlöðu]]. Tókst [[Óðinn|Óðni]] að ræna miðinum með hjálp Gunnlaðar og [[Baugi|Bauga]] bróður Suttungs.
Í Hávamálum er sögnin nokkru frábrugðin og eru t.d. Hnitbjörg ekki nefnd eða arnarhamur Óðins, og Óðreri er kenninafn á miðinum sjálfum en ekki ílátinu.<ref>{{Cite book|title=Lexikon der germanischen Mythologie|last=Simek|first=Rudolf|date=2006|publisher=Alfred Kröner|isbn=978-3-520-36803-4|edition=3., völlig überarbeitete Aufl|series=Kröners Taschenausgabe|location=Stuttgart}}</ref>
[[File:Louis Huard - Giant Suttung and the Dwarfs.jpg|[[Suttungur]] ógnar dvergum|thumb|hægri|200px]]
==Tilvísanir==
{{reflist}}
{{Norræn goðafræði}}
{{Stubbur}}
[[Flokkur:Gripir í norrænni goðafræði]]
pbkz53ltot06gue0qa1tomrxeiexvsd
1959523
1959522
2026-04-11T07:39:01Z
Sylgja
1773
1959523
wikitext
text/x-wiki
[[Image:Processed SAM mjodr.jpg|thumb|vinstri|250px|Eltur af [[Suttungur|Suttungi]], spýr [[Óðinn]] miðinum í nokkur ílát. Nokkur hluti gengur út hinn veginn. Mynd eftir Jakob Sigurðsson, úr 18 aldar handriti ("SÁM 66")]]
'''Skáldskaparmjöður''' eða '''skáldamjöður''' er mjöður sem bruggaður var úr blóði [[Kvasir|Kvasis]] og hafði þá náttúru að þeir sem hann drukku, höfðu skáldskapargáfu. Var hann gerður af dvergunum [[Fjalar (norræn goðafræði)|Fjalari]] og [[Galar]]<nowiki/>i, en þeir höfðu myrt Kvasi og látið blóð hans renna í kerin [[Són (norræn goðafræði)|Són]] og [[Boðn]] og ketilinn [[Óðrerir|Óðreri]].<ref>Skáldskaparmál 5 kafli</ref> Þurftu þeir síðar að gjalda Suttungi fyrir dauða foreldra hans, og geymdi hann mjöðinn í [[Hnitbjörg|Hnitbjörgum]] undir eftirliti dóttur hans [[Gunnlöð (norræn goðafræði)|Gunnlöðu]]. Tókst [[Óðinn|Óðni]] að ræna miðinum með hjálp Gunnlaðar og [[Baugi|Bauga]] bróður Suttungs.
Í Hávamálum er sögnin nokkru frábrugðin og eru t.d. Hnitbjörg ekki nefnd eða arnarhamur Óðins, og Óðreri er kenninafn á miðinum sjálfum en ekki ílátinu.<ref>{{Cite book|title=Lexikon der germanischen Mythologie|last=Simek|first=Rudolf|date=2006|publisher=Alfred Kröner|isbn=978-3-520-36803-4|edition=3., völlig überarbeitete Aufl|series=Kröners Taschenausgabe|location=Stuttgart}}</ref>
[[File:Louis Huard - Giant Suttung and the Dwarfs.jpg|[[Suttungur]] ógnar dvergum|thumb|hægri|200px]]
==Tilvísanir==
{{reflist}}
{{Norræn goðafræði}}
{{Stubbur}}
[[Flokkur:Gripir í norrænni goðafræði]]
i692cu1d7yxt5wyyilk8w15z3brn03s
Galar
0
177302
1959488
1959405
2026-04-10T19:02:43Z
EmausBot
13659
Vélmenni: Lagfæri tvöfalda tilvísun → [[Fjalar og Galar]]
1959488
wikitext
text/x-wiki
#tilvísun [[Fjalar og Galar]]
8157t9izwo2zhre73qgkujtk24p9jnr
Jóhannes postuli
0
185088
1959531
1952134
2026-04-11T11:09:49Z
TKSnaevarr
53243
/* Myndverk */
1959531
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:VA23Oct10 096-crop.jpg|thumb|alt=Örn, tákn Jóhannes guðspjallamanns. Fílabeinsskurður frá tíma Karlunga|Örn, tákn Jóhannes guðspjallamanns. Fílabeinsskurður frá tíma [[Karlungaveldið|Karlunga]]]]
'''Jóhannes postuli'''<ref>{{Vefheimild|url=https://www.visindavefur.is/svar.php?id=62548|titill=Hvað hétu lærisveinar Jesú?|höfundur=Einar Sigurbjörnsson|útgefandi=Vísindavefur|mánuður=September|ár=2012}}</ref> ([[hebreska]] יהוחנן (Y''əhôḥānān'', „Drottinn er náðugur“), [[forngríska]] Ιωάννης (''Iōánnēs''), [[latína]] (''Ioannes'')), einnig nefndur '''Jón postuli''', var einn af tólf [[Postuli|postulum]] [[Jesús|Jesú]] samkvæmt [[Nýja testamentið|Nýja testamentinu]]. Jóhannes var bróðir [[Jakob postuli|Jakobs]] sem var annar af postulunum tólf. Þeir voru synir Sebedeusar og Salóme. Þeir bræður voru eins og [[Pétur postuli|Pétur]] og [[Andrés postuli|Andrés]] fiskimenn frá [[Galílea|Galíleu]]. Bræðurnir Jakob og Jóhannes hlutu viðurnefnið Boanerges eða þrumusynir.
Þeir bræður og Pétur postuli mynduðu eins konar innsta hring postulanna í kringum Jesú og hann kallaði þá til að fylgja sér í grasgarðinn [[Getsemane]]. Jóhannes er sennilega líka sá sem í Jóhannesarguðpjalli er nefndur ''lærisveinninn sem Jesús elskaði'' og hallaðist að brjósti hans við hina [[Síðasta kvöldmáltíðin|síðustu kvöldmáltíð]].
[[Mynd:Johannesminne BNM.jpg|thumb|alt=Jóhannes og Jesú. Þýsk tréstytta frá 14. öld|Jóhannes og Jesú. Þýsk tréstytta frá 14. öld]]
Jóhannes postuli er af hefð talinn vera höfundur [[Jóhannesarguðspjall|Jóhannesarguðspjallsins]], [[Opinberunarbókin|Opinberunarbókinnar]] og þeirra þriggja bréfa sem kennd eru við hann í Nýja testamentinu. Minnihluti nútíma sagnfræðinga og guðfræðinga telja að hann hafi skrifað guðspjallið,<ref>{{Bókaheimild|titill=Understanding the Bible: a Reader's Introduction|höfundur=Harris, Stephen L.|útgefandi=Palo Alto: Mayfield.|ár=1985|bls=355|ISBN=978-0-87484-696-6}}</ref> og margir álykta að hann hafi ekki skrifað neitt af verkunum sem kennd eru við hann. <ref>{{Bókaheimild|titill=Canon Revisited: Establishing the Origins and Authority of the New Testament Books.|höfundur=Kruger, Michael J.|útgefandi=Crossway.|bls=272|ár=2012|ISBN=9781433530814}}</ref>Á sama veg og með önnur guðspjöll er enginn höfundur upphaflega skráður fyrir guðspjalli Jóhannesar. Kirkjuhefðin vill gjarnan líta á Jóhannes sem höfund því það gerir það að verkum að guðspjallið gæti þá verið skrifað af sjónarvotti. En flestir fræðimenn eru sammála um að öll þrjú bréfin hafi verið skrifuð af sama höfundi og að bréfin hafi ekki haft sama höfund og Opinberunarbókin. Umdeilt er hins vegar hvort guðspjallið hafi sama höfund og bréfin. Nútíma biblíufræðingar álíta að ekki sé hægt að tengja neinn sérstakan einstakling sem höfund guðspjalls Jóhannesar.<ref>{{Bókaheimild|titill=The New Testament|höfundur=Ehrman, Bart D.|útgefandi=Oxford University Press,|ár=2004|bls=58–59|ISBN=0-19-515462-2}}</ref>
Jóhannesarguðspjall er til orðið meira en hálfri öld eftir dauða og upprisu Jesú og áreiðanlega eftir að Rómverjar bældu niður uppreisn Gyðinga og eyðilögðu musterið í Jerúsalem árið 70 e. Kr. Upp frá því var þeim Gyðingum, sem orðnir voru lærisveinar Jesú, bannað að sækja samkundurnar. Jóhannes nefnir þetta á þremur stöðum í guðspjallinu (9.22-23; 12.42; 16.1).<ref>{{Vefheimild|url=https://biblian.is/fraedsla/ritskyring/johannesargudspjall-inngangur/|titill=Jóhannesarguðspjall}}</ref>
Kristin myndlist sýnir Jóhannes venjulega sem ungan mann, þar á meðal þegar hann stendur við hlið Maríu undir krossi Jesú eða liggur við hlið Jesú í síðustu kvöldmáltíðinni. Hann er sá eini af lærisveinunum sem er sýndur skegglaus. Sem guðspjallamaður er hann hins vegar sýndur sem gamall maður enda segir kirkjuhefðin að hann hafa skrifað guðspjallið í Efesu í hárri elli.
Einkenni Jóhannesar er [[Örn (fugl)|örn]].
Óvíst er um örlög Jóhannesar, helgisögur segja Jóhannes hafa náð mjög háum aldri og verið biskup í [[Efesos|Efesus]] þar sem hann endaði ævi sína sem píslarvottur í ofsókn [[Dómitíanus|Dómitíuanus]]<nowiki/>ar keisara á 10. áratug fyrstu aldar.
Hátíð Jóhannesar er 27. desember, '''Jónsdagur''' eða '''Jónsmessa í jólum'''.
==Myndverk==
<gallery class="center" widths="175px" heights="200px" caption="Jóhannes postuli">
Mynd:KellsFol291vPortJohn.jpg|Mynd úr [[Kellsbók]], c. 800
Mynd:John the Apostle from The-Last-Supper-Restored-Da-Vinci 32x16.jpg|Hluti af verki Leonardo da Vinci, Síðast kvöldmáltíðin,<br>c. 1400s
Mynd:San Juan Evangelista y San Francisco El Greco.jpg |''Jóhannes postuli og [[Frans frá Assisi]]'' eftir [[El Greco]], c. 1600–1614
Mynd:Martyrdom of Saint John the Evangelist by Master of the Winkler Epitaph.jpg|''Píslardauði Jóhannes guðspjallamans''
Mynd:Valentin de boulogne, John and Jesus.jpg|[[Valentin de Boulogne]], ''Jóhannes og Jesus''
Mynd:Simone Cantarini - São João Batista em Meditação.jpg|''Hugleiðsla guðspjallamannsins Jóhannes'' eftir [[Simone Cantarini]] (1612–1648), Bologna
Mynd:El Greco - St. John - Google Art Project.jpg|''Heilagur Jóhannes og eiturbikarinn'' eftir El Greco, c. 1610–1614
Mynd:Anônimo - A Última Ceia.jpg|''Síðasta kvöldmáltíðin'' , óþekktur listamaður
</gallery>
== Tilvísanir ==
{{Reflist}}
{{Postularnir tólf}}
[[Flokkur:Postular]]
tfu4shrx2lzpnimycix4pki0jtp5nge
Ralph Fiennes
0
190347
1959507
1951334
2026-04-11T01:04:44Z
TKSnaevarr
53243
1959507
wikitext
text/x-wiki
{{Leikari
| nafn = Ralph Fiennes
| mynd = Ralph Fiennes 2024.jpg
| mynd_texti = Ralph Fiennes árið 2024.
| fæðingarnafn = Ralph Nathaniel Twisleton-Wykeham-Fiennes
| fæðingardagur = {{fæðingardagur og aldur|1962|12|22}}
| fæðingarstaður = [[Ipswich]], [[Suffolk]], [[England]]i
| þjóðerni = [[England|Enskur]]
| ár = 1985–
| maki = {{gifting|Alex Kingston|1993|1997}}
| börn =
| vefsíða =
| undirskrift =
| helstu_hlutverk =
<!-- Verðlaun -->
| óskarsverðlaun =
| emmy-verðlaun =
| tony-verðlaun =
| gg-verðlaun =
| bafta-verðlaun =
| sag-verðlaun =
| cesar-verðlaun =
| goya-verðlaun =
| afi-verðlaun =
| olivier-verðlaun =
| edduverðlaun =
| grammy-verðlaun =
}}
'''Ralph Nathaniel Twisleton-Wykeham-Fiennes''' (f. 22. desember 1962) er enskur leikari og leikstjóri. Hann er þekktur fyrir hlutverk sín bæði í leikhúsi og kvikmyndum og hefur hlotið fjölda verðlauna, meðal annars [[BAFTA-verðlaunin|BAFTA-verðlaun]], [[Tony-verðlaunin|Tony-verðlaun]] og þrjár tilnefningar til [[Óskarsverðlaunin|Óskarsverðlauna]], sjö [[Golden Globe-verðlaunin|Golden Globe-verðlauna]] og [[Emmy-verðlaunin|Emmy-verðlauna]].
Fiennes fæddist í [[Ipswich]] í [[Suffolk]] og útskrifaðist úr leiklistarnámi við konunglega listaháskólann [[Royal Academy of Dramatic Art]] árið 1985. Fiennes lagði fyrir sig hlutverk í [[William Shakespeare|Shakespeare-leikritum]] og vakti athygli með sviðshlutverkum sínum hjá [[Royal National Theatre|Konunglega þjóðleikhúsinu]] og síðan hjá [[Royal Shakespeare Company|Konunglega Shakespeare-félaginu]]. Árið 1995 birtist Fiennes í fyrsta sinn í [[Broadway]]-leikriti í aðalhlutverkinu í uppsetningu á ''[[Hamlet]]'' og vann fyrir það [[Tony-verðlaunin|Tony-verðlaun]] sem besti sviðsleikarinn. Hann var síðar tilnefndur til Tony-verðlauna fyrir leik sinn í leikritinu ''[[Líknarinn]]'' eftir [[Brian Friel]] (2006).
Fyrsta kvikmyndahlutverk Fiennes var sem Heathcliff í myndinni ''[[Fýkur yfir hæðir (kvikmynd frá 1992)|Fýkur yfir hæðir]]'' árið 1992. Hann hefur þrisvar sinnum verið tilnefndur til Óskarsverðlauna, fyrir leik sinn í myndunum ''[[Listi Schindlers (kvikmynd)|Listi Schindlers]]'', ''[[Enski sjúklingurinn]]'' (1996) og ''[[Conclave]]'' (2024). Meðal annarra mynda Fiennes má nefna ''[[Gettu betur (kvikmynd)|Gettu betur]]'' (1994), ''[[Þerna á Manhattan]]'' (2002), ''[[Staðfasti garðyrkjumaðurinn]]'' (2005), ''[[Í Brugge]]'', ''[[Lesarinn (kvikmynd)|Lesarinn]]'' (2008), ''[[Hertogaynjan]]'' (2008), ''[[Sprengjusveitin]]'' (2009), ''[[The Grand Budapest Hotel]]'' (2014), ''[[A Bigger Splash]]'' (2015), ''[[Hail, Caesar!]]'' (2016), ''[[The King's Man]]'' (2021), ''[[The Menu]]'' (2022) og tvær myndir í kvikmyndaröðinni ''[[28 Days Later]]'' (2025–2026).
Fiennes varð sér í lagi frægur fyrir að leika illmennið [[Voldemort]] í [[Harry Potter (kvikmyndaröð)|Harry Potter-kvikmyndunum]] (2005–2011) og njósnaforingjann [[M (James Bond)|Gareth Mallory / M]] í [[James Bond]]-kvikmyndunum (2012–2021). Hann hefur talsett hlutverk í teiknimyndunum ''[[Egypski prinsinn]]'' (1998), ''[[Wallace & Gromit: Bölvun vígakanínunnar]]'' (2005), ''[[Kubo og strengirnir tveir]]'' (2016) og ''[[Lego Batman myndin]]'' (2017). Hann leikstýrði jafnframt og lék aðalhlutverkin í kvikmyndunum ''[[Kóríólanus (kvikmynd)|Kóríólanus]]'' (2011) og ''[[Ósýnilega konan (kvikmynd frá 2013)|Ósýnilega konan]]'' (2013).<ref>{{Cite web|title=Coriolanus, review|url=https://www.telegraph.co.uk/culture/film/filmreviews/9025942/Coriolanus-review.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/culture/film/filmreviews/9025942/Coriolanus-review.html |archive-date=10 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|access-date=4 February 2021|website=The Telegraph|date=21 January 2012 |language=en-GB}}{{cbignore}}</ref> Auk leikhlutverka sinna er Fiennes heiðursmeðlimur í [[London Film School|Kvikmyndaskólanum í London]]<ref>{{cite news |title=Richard Linklater, Ralph Fiennes, Kate Kinninmont Become Honorary Associates At Lfs Annual Show|url=https://lfs.org.uk/content/richard-linklater-ralph-fiennes-kate-kinninmont-become-honorary-associates-lfs-annual-show|access-date=15 March 2019|agency=[[London Film School]]|archive-date=19 April 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200419181228/https://lfs.org.uk/content/richard-linklater-ralph-fiennes-kate-kinninmont-become-honorary-associates-lfs-annual-show|url-status=live}}</ref> og hefur verið sendifulltrúi fyrir [[UNICEF]] í Bretlandi frá árinu 1999.
Fiennes hlaut heiðursríkisborgararétt í [[Serbía|Serbíu]] árið 2017 í þakkarskyni fyrir að koma landinu á framfæri við umheiminn.<ref>{{Vefheimild|titill= Ralph Fiennes orðinn Serbi|url=https://www.mbl.is/folk/frettir/2017/09/24/ralph_fiennes_ordinn_serbi/|útgefandi=[[mbl.is]]|dags= 24. september 2017|skoðað=11. apríl 2026}}</ref>
== Kvikmyndaskrá ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! Ár
! Titill
! Hlutverk
! class="unsortable" | Athugasemdir
|-
| 1992
| ''[[Fýkur yfir hæðir (kvikmynd frá 1992)|Fýkur yfir hæðir]]'' (''Wuthering Heights'')
| [[Heathcliff]]
|
|-
| rowspan=2 | 1993
| ''[[The Baby of Mâcon]]''
| Biskupssonur
|
|-
| ''[[Listi Schindlers (kvikmynd)|Listi Schindlers]]'' (''Schindler's List'')
| [[Amon Göth]]
|
|-
| 1994
| ''[[Gettu betur (kvikmynd)|Gettu betur]]'' (''Quiz Show'')
| [[Charles Van Doren]]
|
|-
| 1995
| ''[[Skrýtnir dagar]]'' (''Strange Days'')
| Lenny Nero
|
|-
| 1996
| ''[[Enski sjúklingurinn]]'' (''The English Patient'')
| [[László Almásy|László de Almássy greifi]]
|
|-
| 1997
| ''[[Oscar og Lucinda (kvikmynd)|Oscar og Lucinda]]'' (''Oscar and Lucinda'')
| Oscar Hopkins
|
|-
| rowspan=2 | 1998
| ''[[Hefnendurnir (kvikmynd frá 1998)|Hefnendurnir]]'' (''The Avengers'')
| John Steed
|
|-
| ''[[Egypski prinsinn]]'' (''The Prince of Egypt'')
| [[Ramses 2.|Ramses]]
| Talsetning<ref name="btva">{{cite web |title=Ralph Fiennes (visual voices guide) |url=http://www.behindthevoiceactors.com/Ralph-Fiennes/ |access-date=December 22, 2023 |publisher=Behind The Voice Actors |archive-date=14 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230914194625/https://www.behindthevoiceactors.com/Ralph-Fiennes/ |url-status=live }} A green check mark indicates that a role has been confirmed using a screenshot (or collage of screenshots) of a title's list of voice actors and their respective characters found in its credits or other reliable sources of information.</ref>
|-
| rowspan="3" | 1999
| ''[[Sólskin (kvikmynd frá 1999)|Sólskin]]'' (''Sunshine'')
| Ignatz Sonnenschein / Adam Sors / Ivan Sors
|
|-
| ''[[Onegín (kvikmynd frá 1999)|Onegín]]'' (''Onegin'')
| [[Jevgeníj Onegín]]
| Einnig aðalframleiðandi
|-
| ''[[Leiðarlok (kvikmynd frá 1999)|Leiðarlok]]'' (''The End of the Affair'')
| Maurice Bendrix
|
|-
| 2000
| ''[[Kraftaverkamaðurinn]]'' (''The Miracle Maker'')
| [[Jesús]]
| Talsetning<ref name="btva" />
|-
| rowspan=4 | 2002
| ''[[Köngulóin]]'' (''Spider'')
| Dennis „Spider“ Cleg
|
|-
| ''[[Miskunnsami þjófurinn]]'' (''The Good Thief'')
| Tony Angel
| Ekki á kreditlista
|-
| ''[[Rauði drekinn (kvikmynd)|Rauði drekinn]]'' (''Red Dragon'')
| [[Francis Dolarhyde]]
|
|-
| ''[[Þerna á Manhattan]]'' (''Maid in Manhattan'')
| Christopher Marshall
|
|-
| rowspan=6 | 2005
| ''[[Úthverfamartröð]]'' (''The Chumscrubber'')
| Michael Ebbs borgarstjóri
|
|-
| ''[[Chromophobia (kvikmynd)|Chromophobia]]''
| Stephen Tulloch
|
|-
| ''[[Staðfasti garðyrkjumaðurinn]]'' (''The Constant Gardener'')
| Justin Quayle
|
|-
| ''[[Wallace & Gromit: Bölvun vígakanínunnar]]'' (''Wallace & Gromit: The Curse of the Were-Rabbit'')
| Victor Quartermaine lávarður
| Talsetning<ref name="btva" />
|-
| ''[[The White Countess]]''
| Todd Jackson
|
|-
| ''[[Harry Potter og eldbikarinn (kvikmynd)|Harry Potter og eldbikarinn]]'' (''Harry Potter and the Goblet of Fire'')
| [[Voldemort]]
|
|-
| 2006
| ''[[Land of the Blind]]''
| Joe
|
|-
| 2007
| ''[[Harry Potter og Fönixreglan (kvikmynd)|Harry Potter og Fönixreglan]]'' (''Harry Potter and the Order of the Phoenix'')
| Voldemort
|
|-
| rowspan=3 | 2008
| ''[[Í Brugge]]'' (''In Bruges'')
| Harry Waters
|
|-
| ''[[Hertogaynjan]]'' (''The Duchess'')
| [[William Cavendish, 5. hertoginn af Devonshire|William Cavendish]]
|
|-
| ''[[Lesarinn (kvikmynd)|Lesarinn]]'' (''The Reader'')
| Michael Berg (eldri)
|
|-
| rowspan=2 | 2009
| ''[[Sprengjusveitin]]'' (''The Hurt Locker'')
| Teymisstjóri
|
|-
| ''[[Harry Potter og blendingsprinsinn (kvikmynd)|Harry Potter og blendingsprinsinn]]'' (''Harry Potter and the Half-Blood Prince'')
| Voldemort
| Myndefni úr safni
|-
| rowspan=5 | 2010
| ''[[Cemetery Junction (film)|Cemetery Junction]]''
| Hr. Kendrick
|
|-
| ''[[Clash of the Titans (kvikmynd frá 2010)|Clash of the Titans]]''
| [[Hades]]
|
|-
| ''[[Nanny McPhee and the Big Bang]]''
| Gray lávarður
|
|-
| ''[[The Wildest Dream]]''
| [[George Mallory]]
| Heimildarmynd
|-
| ''[[Harry Potter og dauðadjásnin - 1. hluti]]'' (''Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 1'')
| rowspan=2 | Voldemort
|
|-
| rowspan=2 | 2011
| ''[[Harry Potter og dauðadjásnin - 2. hluti]]'' (''Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2'')
|
|-
| ''[[Kóríolanus (kvikmynd)|Kóríolanus]]'' (''Coriolanus'')
| [[Gnaeus Marcius Coriolanus|Kóríolanus]]
| Einnig leikstjóri og framleiðandi
|-
| rowspan=3 | 2012
| ''[[Wrath of the Titans]]''
| Hades
|
|-
| ''[[Skyfall]]''
| [[M (James Bond)|Gareth Mallory / M]]
|
|-
| ''[[Glæstar vonir (kvikmynd frá 2012)|Glæstar vonir]]'' (''Great Expectations'')
| Abel Magwitch
|
|-
| 2013
| ''[[Ósýnilega konan (kvikmynd frá 2013)|Ósýnilega konan]]'' (''The Invisible Woman'')
| [[Charles Dickens]]
| Einnig leikstjóri
|-
| rowspan=2 | 2014
| ''[[The Grand Budapest Hotel]]''
| Monsieur Gustave H.
|
|-
| ''[[Two Women (kvikmynd frá 2014)|Two Women]]''
| M.A. Rakitin
|
|-
| rowspan=2 | 2015
| ''[[A Bigger Splash (kvikmynd frá 2015)|A Bigger Splash]]''
| Harry Hawkes
|
|-
| ''[[Spectre]]''
| Gareth Mallory / M
|
|-
| rowspan=2 | 2016
| ''[[Hail, Caesar!]]''
| Laurence Laurentz
|
|-
| ''[[Kubo og strengirnir tveir]]'' (''Kubo and the Two Strings'')
| Mánakóngurinn / Raiden
| rowspan=2 | Talsetning
|-
| rowspan=2 | 2017
| ''[[Lego Batman myndin]]'' (''The Lego Batman Movie'')
| [[Alfred Pennyworth]]<ref name="btva" />
|-
| ''[[Sea Sorrow]]''
| [[Prosperó]]
| Heimildarmynd
|-
| rowspan=2 | 2018
| ''[[The White Crow]]''
| [[Aleksandr Púshkín (ballettdansari)|Aleksandr Púshkín]]
| Einnig leikstjóri og framleiðandu
|-
| ''[[Holmes & Watson]]''
| [[Moriarty prófessor]] / Jacob Musgrave
|
|-
| rowspan=2 | 2019
| ''[[Official Secrets (kvikmynd)|Official Secrets]]''
| [[Ben Emmerson]]
|
|-
| ''[[Lego myndin 2]]'' (''The Lego Movie 2: The Second Part'')
| Alfred Pennyworth
| Talsetning; smáhlutverk<ref name="btva" />
|-
| 2020
| ''[[Dagfinnur dýralæknir (kvikmynd frá 2020)|Dagfinnur dýralæknir]]'' (''Dolittle'')
| Barry
| Talsetning<ref name="btva" />
|-
| rowspan=4 | 2021
| ''[[The Dig (kvikmynd frá 2021)|The Dig]]''
| [[Basil Brown]]
|
|-
| ''[[Enginn tími til að deyja]]'' (''No Time to Die'')
| Gareth Mallory / M
|
|-
| ''[[The Forgiven (kvikmynd frá 2021)|The Forgiven]]''
| David Henninger
|
|-
| ''[[The King's Man]]''
| Orlando, hertoginn af Oxford
| Einnig aðalframleiðandi
|-
| 2022
| ''[[The Menu]]''
| Julian Slowik kokkur
|
|-
| rowspan=5| 2023
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar (kvikmynd)|The Wonderful Story of Henry Sugar]]''
| [[Roald Dahl]] / Lögregluþjónninn
| rowspan="5"|Stuttmynd
|-
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar and Three More|The Swan]]''
| Roald Dahl
|-
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar and Three More|The Rat Catcher]]''
| Roald Dahl / Rottukarlinn
|-
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar and Three More|Poison]]''
| Roald Dahl
|-
| ''Coast''
| Hann sjálfur
|-
| rowspan="3"| 2024
| ''Macbeth: Ralph Fiennes & Indira Varma''
| Makbeð
| Upptaka af sviði<ref>{{Cite web|url=https://themontrealeronline.com/2024/04/macbeth-starring-ralph-fiennes-indira-varma-select-cineplex-locations-may-2-5-2024/|title=Macbeth starring Ralph Fiennes & Indira Varma – select Cineplex locations – May 2 & 5, 2024|date=24 April 2024|website=themontrealeronline.com|access-date=1 May 2024|archive-date=1 May 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240501123557/https://themontrealeronline.com/2024/04/macbeth-starring-ralph-fiennes-indira-varma-select-cineplex-locations-may-2-5-2024/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://dctheaterarts.org/2024/04/26/macbeth-the-film-to-screen-at-shakespeare-theatre-company/|title='Macbeth' as movie to screen at Shakespeare Theatre Company|date=26 April 2024 |website=dctheaterarts.org|access-date=1 May 2024}}</ref>
|-
| ''[[Conclave]]''
| Thomas Lawrence kardináli
| Einnig aðalframleiðandi
|-
| ''[[The Return (kvikmynd frá 2024)|The Return]]''
| [[Ódysseifur]]
|
|-
| rowspan=2|2025
| ''[[28 Years Later]]''
| Dr. Ian Kelson
|
|-
| ''[[The Choral]]''
| Dr. Guthrie
|
|-
| rowspan=2| 2026
| ''[[28 Years Later: The Bone Temple]]''
| Dr. Ian Kelson
|
|-
| ''[[The Hunger Games: Sunrise on the Reaping]]''
| [[Coriolanus Snow]] forseti
| Í eftirframleiðslu<ref>{{Cite tweet|user=ninajacobson|number=1994435238823383165|title=Now it's a wrap|website=X|access-date=2025-12-07}}</ref>
|}
==Tilvísanir==
<references/>
{{stubbur|æviágrip|leikari}}
{{DEFAULTSORT:Fiennes, Ralph}}
{{f|1962}}
[[Flokkur:Enskir leikarar]]
[[Flokkur:Breskir kvikmyndaleikstjórar]]
16ukqnxuik2tfga9aoipds0i6cr3ntm
1959529
1959507
2026-04-11T10:25:12Z
TKSnaevarr
53243
/* Kvikmyndaskrá */
1959529
wikitext
text/x-wiki
{{Leikari
| nafn = Ralph Fiennes
| mynd = Ralph Fiennes 2024.jpg
| mynd_texti = Ralph Fiennes árið 2024.
| fæðingarnafn = Ralph Nathaniel Twisleton-Wykeham-Fiennes
| fæðingardagur = {{fæðingardagur og aldur|1962|12|22}}
| fæðingarstaður = [[Ipswich]], [[Suffolk]], [[England]]i
| þjóðerni = [[England|Enskur]]
| ár = 1985–
| maki = {{gifting|Alex Kingston|1993|1997}}
| börn =
| vefsíða =
| undirskrift =
| helstu_hlutverk =
<!-- Verðlaun -->
| óskarsverðlaun =
| emmy-verðlaun =
| tony-verðlaun =
| gg-verðlaun =
| bafta-verðlaun =
| sag-verðlaun =
| cesar-verðlaun =
| goya-verðlaun =
| afi-verðlaun =
| olivier-verðlaun =
| edduverðlaun =
| grammy-verðlaun =
}}
'''Ralph Nathaniel Twisleton-Wykeham-Fiennes''' (f. 22. desember 1962) er enskur leikari og leikstjóri. Hann er þekktur fyrir hlutverk sín bæði í leikhúsi og kvikmyndum og hefur hlotið fjölda verðlauna, meðal annars [[BAFTA-verðlaunin|BAFTA-verðlaun]], [[Tony-verðlaunin|Tony-verðlaun]] og þrjár tilnefningar til [[Óskarsverðlaunin|Óskarsverðlauna]], sjö [[Golden Globe-verðlaunin|Golden Globe-verðlauna]] og [[Emmy-verðlaunin|Emmy-verðlauna]].
Fiennes fæddist í [[Ipswich]] í [[Suffolk]] og útskrifaðist úr leiklistarnámi við konunglega listaháskólann [[Royal Academy of Dramatic Art]] árið 1985. Fiennes lagði fyrir sig hlutverk í [[William Shakespeare|Shakespeare-leikritum]] og vakti athygli með sviðshlutverkum sínum hjá [[Royal National Theatre|Konunglega þjóðleikhúsinu]] og síðan hjá [[Royal Shakespeare Company|Konunglega Shakespeare-félaginu]]. Árið 1995 birtist Fiennes í fyrsta sinn í [[Broadway]]-leikriti í aðalhlutverkinu í uppsetningu á ''[[Hamlet]]'' og vann fyrir það [[Tony-verðlaunin|Tony-verðlaun]] sem besti sviðsleikarinn. Hann var síðar tilnefndur til Tony-verðlauna fyrir leik sinn í leikritinu ''[[Líknarinn]]'' eftir [[Brian Friel]] (2006).
Fyrsta kvikmyndahlutverk Fiennes var sem Heathcliff í myndinni ''[[Fýkur yfir hæðir (kvikmynd frá 1992)|Fýkur yfir hæðir]]'' árið 1992. Hann hefur þrisvar sinnum verið tilnefndur til Óskarsverðlauna, fyrir leik sinn í myndunum ''[[Listi Schindlers (kvikmynd)|Listi Schindlers]]'', ''[[Enski sjúklingurinn]]'' (1996) og ''[[Conclave]]'' (2024). Meðal annarra mynda Fiennes má nefna ''[[Gettu betur (kvikmynd)|Gettu betur]]'' (1994), ''[[Þerna á Manhattan]]'' (2002), ''[[Staðfasti garðyrkjumaðurinn]]'' (2005), ''[[Í Brugge]]'', ''[[Lesarinn (kvikmynd)|Lesarinn]]'' (2008), ''[[Hertogaynjan]]'' (2008), ''[[Sprengjusveitin]]'' (2009), ''[[The Grand Budapest Hotel]]'' (2014), ''[[A Bigger Splash]]'' (2015), ''[[Hail, Caesar!]]'' (2016), ''[[The King's Man]]'' (2021), ''[[The Menu]]'' (2022) og tvær myndir í kvikmyndaröðinni ''[[28 Days Later]]'' (2025–2026).
Fiennes varð sér í lagi frægur fyrir að leika illmennið [[Voldemort]] í [[Harry Potter (kvikmyndaröð)|Harry Potter-kvikmyndunum]] (2005–2011) og njósnaforingjann [[M (James Bond)|Gareth Mallory / M]] í [[James Bond]]-kvikmyndunum (2012–2021). Hann hefur talsett hlutverk í teiknimyndunum ''[[Egypski prinsinn]]'' (1998), ''[[Wallace & Gromit: Bölvun vígakanínunnar]]'' (2005), ''[[Kubo og strengirnir tveir]]'' (2016) og ''[[Lego Batman myndin]]'' (2017). Hann leikstýrði jafnframt og lék aðalhlutverkin í kvikmyndunum ''[[Kóríólanus (kvikmynd)|Kóríólanus]]'' (2011) og ''[[Ósýnilega konan (kvikmynd frá 2013)|Ósýnilega konan]]'' (2013).<ref>{{Cite web|title=Coriolanus, review|url=https://www.telegraph.co.uk/culture/film/filmreviews/9025942/Coriolanus-review.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/culture/film/filmreviews/9025942/Coriolanus-review.html |archive-date=10 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live|access-date=4 February 2021|website=The Telegraph|date=21 January 2012 |language=en-GB}}{{cbignore}}</ref> Auk leikhlutverka sinna er Fiennes heiðursmeðlimur í [[London Film School|Kvikmyndaskólanum í London]]<ref>{{cite news |title=Richard Linklater, Ralph Fiennes, Kate Kinninmont Become Honorary Associates At Lfs Annual Show|url=https://lfs.org.uk/content/richard-linklater-ralph-fiennes-kate-kinninmont-become-honorary-associates-lfs-annual-show|access-date=15 March 2019|agency=[[London Film School]]|archive-date=19 April 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200419181228/https://lfs.org.uk/content/richard-linklater-ralph-fiennes-kate-kinninmont-become-honorary-associates-lfs-annual-show|url-status=live}}</ref> og hefur verið sendifulltrúi fyrir [[UNICEF]] í Bretlandi frá árinu 1999.
Fiennes hlaut heiðursríkisborgararétt í [[Serbía|Serbíu]] árið 2017 í þakkarskyni fyrir að koma landinu á framfæri við umheiminn.<ref>{{Vefheimild|titill= Ralph Fiennes orðinn Serbi|url=https://www.mbl.is/folk/frettir/2017/09/24/ralph_fiennes_ordinn_serbi/|útgefandi=[[mbl.is]]|dags= 24. september 2017|skoðað=11. apríl 2026}}</ref>
== Kvikmyndaskrá ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! Ár
! Titill
! Hlutverk
! class="unsortable" | Athugasemdir
|-
| 1992
| ''[[Fýkur yfir hæðir (kvikmynd frá 1992)|Fýkur yfir hæðir]]'' (''Wuthering Heights'')
| [[Heathcliff]]
|
|-
| rowspan=2 | 1993
| ''[[The Baby of Mâcon]]''
| Biskupssonur
|
|-
| ''[[Listi Schindlers (kvikmynd)|Listi Schindlers]]'' (''Schindler's List'')
| [[Amon Göth]]
|
|-
| 1994
| ''[[Gettu betur (kvikmynd)|Gettu betur]]'' (''Quiz Show'')
| [[Charles Van Doren]]
|
|-
| 1995
| ''[[Skrýtnir dagar]]'' (''Strange Days'')
| Lenny Nero
|
|-
| 1996
| ''[[Enski sjúklingurinn]]'' (''The English Patient'')
| [[László Almásy|László de Almássy greifi]]
|
|-
| 1997
| ''[[Oscar og Lucinda (kvikmynd)|Oscar og Lucinda]]'' (''Oscar and Lucinda'')
| Oscar Hopkins
|
|-
| rowspan=2 | 1998
| ''[[Hefnendurnir (kvikmynd frá 1998)|Hefnendurnir]]'' (''The Avengers'')
| John Steed
|
|-
| ''[[Egypski prinsinn]]'' (''The Prince of Egypt'')
| [[Ramses 2.|Ramses]]
| Talsetning<ref name="btva">{{cite web |title=Ralph Fiennes (visual voices guide) |url=http://www.behindthevoiceactors.com/Ralph-Fiennes/ |access-date=December 22, 2023 |publisher=Behind The Voice Actors |archive-date=14 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230914194625/https://www.behindthevoiceactors.com/Ralph-Fiennes/ |url-status=live }} A green check mark indicates that a role has been confirmed using a screenshot (or collage of screenshots) of a title's list of voice actors and their respective characters found in its credits or other reliable sources of information.</ref>
|-
| rowspan="3" | 1999
| ''[[Sólskin (kvikmynd frá 1999)|Sólskin]]'' (''Sunshine'')
| Ignatz Sonnenschein / Adam Sors / Ivan Sors
|
|-
| ''[[Onegín (kvikmynd frá 1999)|Onegín]]'' (''Onegin'')
| [[Jevgeníj Onegín]]
| Einnig aðalframleiðandi
|-
| ''[[Leiðarlok (kvikmynd frá 1999)|Leiðarlok]]'' (''The End of the Affair'')
| Maurice Bendrix
|
|-
| 2000
| ''[[Kraftaverkamaðurinn]]'' (''The Miracle Maker'')
| [[Jesús]]
| Talsetning<ref name="btva" />
|-
| rowspan=4 | 2002
| ''[[Köngulóin]]'' (''Spider'')
| Dennis „Spider“ Cleg
|
|-
| ''[[Miskunnsami þjófurinn]]'' (''The Good Thief'')
| Tony Angel
| Ekki á kreditlista
|-
| ''[[Rauði drekinn (kvikmynd)|Rauði drekinn]]'' (''Red Dragon'')
| [[Francis Dolarhyde]]
|
|-
| ''[[Þerna á Manhattan]]'' (''Maid in Manhattan'')
| Christopher Marshall
|
|-
| rowspan=6 | 2005
| ''[[Úthverfamartröð]]'' (''The Chumscrubber'')
| Michael Ebbs borgarstjóri
|
|-
| ''[[Chromophobia (kvikmynd)|Chromophobia]]''
| Stephen Tulloch
|
|-
| ''[[Staðfasti garðyrkjumaðurinn]]'' (''The Constant Gardener'')
| Justin Quayle
|
|-
| ''[[Wallace & Gromit: Bölvun vígakanínunnar]]'' (''Wallace & Gromit: The Curse of the Were-Rabbit'')
| Victor Quartermaine lávarður
| Talsetning<ref name="btva" />
|-
| ''[[The White Countess]]''
| Todd Jackson
|
|-
| ''[[Harry Potter og eldbikarinn (kvikmynd)|Harry Potter og eldbikarinn]]'' (''Harry Potter and the Goblet of Fire'')
| [[Voldemort]]
|
|-
| 2006
| ''[[Land of the Blind]]''
| Joe
|
|-
| 2007
| ''[[Harry Potter og Fönixreglan (kvikmynd)|Harry Potter og Fönixreglan]]'' (''Harry Potter and the Order of the Phoenix'')
| Voldemort
|
|-
| rowspan=3 | 2008
| ''[[Í Brugge]]'' (''In Bruges'')
| Harry Waters
|
|-
| ''[[Hertogaynjan]]'' (''The Duchess'')
| [[William Cavendish, 5. hertoginn af Devonshire|William Cavendish]]
|
|-
| ''[[Lesarinn (kvikmynd)|Lesarinn]]'' (''The Reader'')
| Michael Berg (eldri)
|
|-
| rowspan=2 | 2009
| ''[[Sprengjusveitin]]'' (''The Hurt Locker'')
| Teymisstjóri
|
|-
| ''[[Harry Potter og blendingsprinsinn (kvikmynd)|Harry Potter og blendingsprinsinn]]'' (''Harry Potter and the Half-Blood Prince'')
| Voldemort
| Myndefni úr safni
|-
| rowspan=5 | 2010
| ''[[Cemetery Junction (film)|Cemetery Junction]]''
| Hr. Kendrick
|
|-
| ''[[Clash of the Titans (kvikmynd frá 2010)|Clash of the Titans]]''
| [[Hades]]
|
|-
| ''[[Nanny McPhee and the Big Bang]]''
| Gray lávarður
|
|-
| ''[[The Wildest Dream]]''
| [[George Mallory]]
| Heimildarmynd
|-
| ''[[Harry Potter og dauðadjásnin - 1. hluti]]'' (''Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 1'')
| rowspan=2 | Voldemort
|
|-
| rowspan=2 | 2011
| ''[[Harry Potter og dauðadjásnin - 2. hluti]]'' (''Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2'')
|
|-
| ''[[Kóríólanus (kvikmynd)|Kóríólanus]]'' (''Coriolanus'')
| [[Gnaeus Marcius Coriolanus|Kóríólanus]]
| Einnig leikstjóri og framleiðandi
|-
| rowspan=3 | 2012
| ''[[Wrath of the Titans]]''
| Hades
|
|-
| ''[[Skyfall]]''
| [[M (James Bond)|Gareth Mallory / M]]
|
|-
| ''[[Glæstar vonir (kvikmynd frá 2012)|Glæstar vonir]]'' (''Great Expectations'')
| Abel Magwitch
|
|-
| 2013
| ''[[Ósýnilega konan (kvikmynd frá 2013)|Ósýnilega konan]]'' (''The Invisible Woman'')
| [[Charles Dickens]]
| Einnig leikstjóri
|-
| rowspan=2 | 2014
| ''[[The Grand Budapest Hotel]]''
| Monsieur Gustave H.
|
|-
| ''[[Two Women (kvikmynd frá 2014)|Two Women]]''
| M.A. Rakitin
|
|-
| rowspan=2 | 2015
| ''[[A Bigger Splash (kvikmynd frá 2015)|A Bigger Splash]]''
| Harry Hawkes
|
|-
| ''[[Spectre]]''
| Gareth Mallory / M
|
|-
| rowspan=2 | 2016
| ''[[Hail, Caesar!]]''
| Laurence Laurentz
|
|-
| ''[[Kubo og strengirnir tveir]]'' (''Kubo and the Two Strings'')
| Mánakóngurinn / Raiden
| rowspan=2 | Talsetning
|-
| rowspan=2 | 2017
| ''[[Lego Batman myndin]]'' (''The Lego Batman Movie'')
| [[Alfred Pennyworth]]<ref name="btva" />
|-
| ''[[Sea Sorrow]]''
| [[Prosperó]]
| Heimildarmynd
|-
| rowspan=2 | 2018
| ''[[The White Crow]]''
| [[Aleksandr Púshkín (ballettdansari)|Aleksandr Púshkín]]
| Einnig leikstjóri og framleiðandu
|-
| ''[[Holmes & Watson]]''
| [[Moriarty prófessor]] / Jacob Musgrave
|
|-
| rowspan=2 | 2019
| ''[[Official Secrets (kvikmynd)|Official Secrets]]''
| [[Ben Emmerson]]
|
|-
| ''[[Lego myndin 2]]'' (''The Lego Movie 2: The Second Part'')
| Alfred Pennyworth
| Talsetning; smáhlutverk<ref name="btva" />
|-
| 2020
| ''[[Dagfinnur dýralæknir (kvikmynd frá 2020)|Dagfinnur dýralæknir]]'' (''Dolittle'')
| Barry
| Talsetning<ref name="btva" />
|-
| rowspan=4 | 2021
| ''[[The Dig (kvikmynd frá 2021)|The Dig]]''
| [[Basil Brown]]
|
|-
| ''[[Enginn tími til að deyja]]'' (''No Time to Die'')
| Gareth Mallory / M
|
|-
| ''[[The Forgiven (kvikmynd frá 2021)|The Forgiven]]''
| David Henninger
|
|-
| ''[[The King's Man]]''
| Orlando, hertoginn af Oxford
| Einnig aðalframleiðandi
|-
| 2022
| ''[[The Menu]]''
| Julian Slowik kokkur
|
|-
| rowspan=5| 2023
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar (kvikmynd)|The Wonderful Story of Henry Sugar]]''
| [[Roald Dahl]] / Lögregluþjónninn
| rowspan="5"|Stuttmynd
|-
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar and Three More|The Swan]]''
| Roald Dahl
|-
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar and Three More|The Rat Catcher]]''
| Roald Dahl / Rottukarlinn
|-
| ''[[The Wonderful Story of Henry Sugar and Three More|Poison]]''
| Roald Dahl
|-
| ''Coast''
| Hann sjálfur
|-
| rowspan="3"| 2024
| ''Macbeth: Ralph Fiennes & Indira Varma''
| Makbeð
| Upptaka af sviði<ref>{{Cite web|url=https://themontrealeronline.com/2024/04/macbeth-starring-ralph-fiennes-indira-varma-select-cineplex-locations-may-2-5-2024/|title=Macbeth starring Ralph Fiennes & Indira Varma – select Cineplex locations – May 2 & 5, 2024|date=24 April 2024|website=themontrealeronline.com|access-date=1 May 2024|archive-date=1 May 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240501123557/https://themontrealeronline.com/2024/04/macbeth-starring-ralph-fiennes-indira-varma-select-cineplex-locations-may-2-5-2024/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://dctheaterarts.org/2024/04/26/macbeth-the-film-to-screen-at-shakespeare-theatre-company/|title='Macbeth' as movie to screen at Shakespeare Theatre Company|date=26 April 2024 |website=dctheaterarts.org|access-date=1 May 2024}}</ref>
|-
| ''[[Conclave]]''
| Thomas Lawrence kardináli
| Einnig aðalframleiðandi
|-
| ''[[The Return (kvikmynd frá 2024)|The Return]]''
| [[Ódysseifur]]
|
|-
| rowspan=2|2025
| ''[[28 Years Later]]''
| Dr. Ian Kelson
|
|-
| ''[[The Choral]]''
| Dr. Guthrie
|
|-
| rowspan=2| 2026
| ''[[28 Years Later: The Bone Temple]]''
| Dr. Ian Kelson
|
|-
| ''[[The Hunger Games: Sunrise on the Reaping]]''
| [[Coriolanus Snow]] forseti
| Í eftirframleiðslu<ref>{{Cite tweet|user=ninajacobson|number=1994435238823383165|title=Now it's a wrap|website=X|access-date=2025-12-07}}</ref>
|}
==Tilvísanir==
<references/>
{{stubbur|æviágrip|leikari}}
{{DEFAULTSORT:Fiennes, Ralph}}
{{f|1962}}
[[Flokkur:Enskir leikarar]]
[[Flokkur:Breskir kvikmyndaleikstjórar]]
np06ulem5gqtv88nlrwyguk4jiow7jm
Artemis II
0
190587
1959524
1959332
2026-04-11T07:59:52Z
Berserkur
10188
1959524
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Artemis_II_Launch_(NHQ20260401_admin_0025).jpg|thumb|Artemis II skotið á loft frá [[Kennedy-geimmiðstöðin|Kennedy-geimmiðstöðinni]] í [[Flórída]].]]
[[Mynd:Artemis_2_Crew_Portrait.jpg|thumb|Áhöfn Artemis II. Réttsælis frá vinstri: [[Christina Koch|Koch]], [[Victor Glover|Glover]], [[Jeremy Hansen|Hansen]] og [[Reid Wiseman|Wiseman]].]]
'''Artemis II''' var mannað [[geimflug]] til [[Tunglið|tunglsins]] á vegum [[Geimferðastofnun Bandaríkjanna|Geimferðastofnunar Bandaríkjanna]] (NASA). Lagt var af stað frá jörðu [[1. apríl]] [[2026]]. Geimfarið flaug umhverfis tunglið 6. apríl<ref>[https://www.ruv.is/frettir/erlent/2026-04-06-hapunkti-artemis-leidangursins-nad-i-dag-thegar-geimfarid-flygur-umhverfis-tunglid-471818 Hápunkti Artemis-leiðangursins náð í dag þegar geimfarið flýgur umhverfis tunglið] Rúv, sótt 7. apríl 2026</ref> og sneri aftur til jarðar 10. apríl. <ref>[https://www.ruv.is/frettir/erlent/2026-04-11-geimfar-artemis-ii-leidangursins-er-lent-i-kyrrahafi-472453 Geimfar Artemis II-leiðangursins er lent í Kyrrahafi] Rúv, sótt 11. apríl 2026</ref> Í áhöfn þess voru fjórir [[Geimfari|geimfarar]], þau [[Reid Wiseman]], [[Victor Glover]], og [[Christina Koch]] á vegum NASA og [[Jeremy Hansen]] frá [[Geimferðastofnun Kanada]]. Geimfararnir æfðu sig á [[Miðhálendið|íslenska hálendinu]] fyrir leiðangurinn. <ref>[https://science.nasa.gov/missions/artemis/nasas-artemis-ii-crew-uses-iceland-terrain-for-lunar-training/ NASA’s Artemis II Crew Uses Iceland Terrain for Lunar Training] NASA Science, sótt 8. apríl, 2026</ref>
Geimferðin var hluti af [[Artemis-áætlunin|Artemis-áætluninni]] sem miðar að því að lenda mönnuðu geimfari á tunglinu árið [[2028]] og hefja svo byggingu á varanlegri bækistöð þar. Notast er við [[Orion-geimfar]] sem skotið var á loft með [[Space Launch System]] (SLS) eldflaug.
Ferðin er merkileg af ýmsum ástæðum. Frá því að [[Apollo-geimferðaáætlunin|Appollo-áætluninni]] lauk árið [[1972]] með tunglferð [[Appollo 17]] hafði enginn maður farið lengra frá jörðu en á [[Lág sporbraut jarðar|lága sporbraut]], þ.e. innan við 2000 km frá yfirborði jarðar. Þar sem tunglið var statt lengra frá jörðu nú en í öllum Appollo-ferðunum urðu geimfararnir þær manneskjur sem hafa farið lengst allra frá jörðu.<ref>{{Vefheimild|titill= Lengra frá jörðinni en nokkru sinni áður|url=https://www.mbl.is/frettir/erlent/2026/04/06/lengra_fra_jordinni_en_nokkru_sinni_adur/|útgefandi=mbl.is|skoðað=7. apríl 2026|dags=6. apríl 2026}}</ref> Christina Koch varð fyrsta konan til að fara að tunglinu, Victor Glover fyrsti blökkumaðurinn og Jeremy Hansen sá fyrsti af öðru þjóðerni en bandarísku.
<gallery>
Earth From the Perspective of Artemis II.jpg|Ljósmynd titluð ''Hello World'' (2. apríl)
Earthset (art002e009288).jpg|Ljósmynd titluð ''Earthset'' (6. apríl).
Artemis II in Eclipse.jpg|Tunglmyrkvi séður úr geimfarinu (6. apríl).
</gallery>
==Tilvísanir==
<references/>
[[Flokkur:Verkefni NASA]]
[[Flokkur:2026]]
c7i4n4dryf7w2cmymb02n8gs450to9o
Guðmundur Haraldsson, slökkviliðsmaður
0
190619
1959476
1959361
2026-04-10T12:35:39Z
Alvaldi
71791
Tiltekt
1959476
wikitext
text/x-wiki
{{hreingera}}
{{heimildir vantar}}
{{Persóna
| nafn = Guðmundur Haraldsson
| mynd = Guðmundur Haraldsson.png
| mynd_alt =
| mynd_texti =
| fæðingarnafn =
| fæðingardagur = {{fæðingardagur og aldur|1939|10|8}}
| fæðingarstaður =
| dánardagur = <!-- {{dánardagur og aldur|ÁÁÁÁ|MM|DD|ÁÁÁÁ|MM|DD}} (dánardagur fyrst) -->
| dánarstaður =
| starf = Slökkviliðsmaður
| ár =
| þekkt_fyrir =
| þekktustu_verk =
| maki = Guðfinna Sigurðardóttir
| börn = 4
}}
'''Guðmundur Haraldsson''' (fæddur 8. október 1939) er íslenskur fyrrum slökkviliðsmaður. Hann vann stærstan hluta starfsferils síns á sviði brunamála.<ref>{{cite news |title=Afmæli: Guðmundur Haraldsson |page=26 |url=https://timarit.is/page/2990583#page/n25/mode/2up |accessdate=20 August 2019 |work=[[Dagblaðið Vísir]] |date=1999-10-08|date_access=2026-04-10|language=Icelandic|via=[[Tímarit.is]]}}</ref>
Guðmundur er sonur hjónanna Ragnheiðar Sigríðar Erlendsdóttur frá Hlíðarenda í Fljótshlíð og Haraldar Kristjánssonar skipstjóra frá Miklholtsseli í Eyjahreppi á Snæfellsnesi. Hann er kvæntur Guðfinnu Sigurðardóttur, fyrrverandi talsímakonu. Þau eiga fjórar dætur og 11 barnabörn.
Guðmundur er yngstur systkina frá Uppsölum í Sandgerði. Systkini hans voru Marinella Ragnheiður Haraldsdóttir, Kristján Erlendur Haraldsson og Þórður Haraldsson, tvíburabróðir hans. Eldri hálfbræður hans voru Gunnar Hámundur Valdimarsson og Valdimar Ragnar Valdimarsson.
== Starfsferill ==
Guðmundur hóf störf 13 ára gamall við verkamannastörf og fiskvinnslu. Á árunum 1963 til 1967 starfaði hann við bólstrun og lauk hann meistaraprófi í húsgagnabólstrun árið 1967.
Guðmundur hóf feril sinn í brunamálum sem slökkviliðsmaður á Keflavíkurflugvelli árið 1967 og starfaði þar til 1975. Sama ár hóf hann störf hjá Brunamálastofnun ríkisins, þar sem hann starfaði til ársins 2009, þegar hann lét af störfum sjötugur að aldri.
Hjá Brunamálastofnun ríkisins sinnti Guðmundur þjálfun og uppbyggingu slökkviliða víða um land. Hann beitti sér meðal annars fyrir uppsetningu æfingagáma sem fluttir voru milli staða og nýttir til þjálfunar slökkviliðsmanna og annarra sem þurftu fræðslu og þjálfun á sviði brunavarna. Hann vann einnig að úttekt á brunavörnum varðskipa [[Landhelgisgæsla Íslands|Landhelgisgæslunnar]] og setti upp námskeið sem haldin voru fyrir Landhelgisgæsluna hjá slökkviliðum Keflavíkurflugvallar og Reykjavíkurflugvallar árin 1985 og 1986.
[[Mynd:Guðmundur Haraldsson og Haraldur Stefánsson.png|alt=Slökkviliðsstjórinn á Keflvíkurflugvelli, Haraldur Stefánsson, afhendir Guðmundi Haraldssyni gjöf til skólans frá slökkviliðinu við stofnun Brunamálaskólans.|thumb|Slökkviliðsstjórinn á Keflvíkurflugvelli, Haraldur Stefánsson, afhendir Guðmundi Haraldssyni gjöf til skólans frá slökkviliðinu við stofnun Brunamálaskólans.]]
Guðmundur var skólastjóri Brunamálaskólans frá 1994 til 2003. Samhliða því starfaði hann við eldvarnareftirlit í skólum og stærri byggingum og sinnti eldvarnarfræðslu og æfingum í mörgum framhaldsskólum landsins.
== Félagsstörf ==
Guðmundur var starfandi í [[Frímúrarareglan á Íslandi|Frímúrareglunni]] frá 1973 og var mjög virkur félagi í þrjá áratugi.
Hann var virkur í Félagi húsgagnabólstrara á árunum 1962 til 1963.
=== Brunamál ===
Guðmundur var einn af stofnendum Starfsmannafélags slökkviliðsmanna á Keflavíkurflugvelli árið 1967. Árið 1973 var hann einn af stofnendum Landssambands slökkviliðsmanna og var kjörinn fyrsti formaður þess.<ref>{{cite news |title=Tímamótaárið 1994: Samningur, löggilding, skóli |page=33 |url=https://timarit.is/page/7246808?iabr=on#page/n32/mode/1up |accessdate=20 August 2019 |work=Slökkviliðsmaðurinn |date=2013-06-01|date_access=2026-04-10|language=Icelandic|via=[[Tímarit.is]]}}</ref> Þá var hann einnig einn af stofnendum Félags tæknimanna í brunamálum árið 1978 og var kjörinn fyrsti formaður þess.
=== Fimleikar ===
Guðmundur lét til sín taka í fimleikahreyfingunni. Hann var varaformaður [[Fimleikasamband Íslands|Fimleikasambands Íslands]] á árunum 1990 til 1994 og [https://fimleikasamband.is/formannatal/?utm_source=chatgpt.com formaður] þess frá 1994 til 1996. Þá var hann varaformaður Norræna fimleikasambandsins á árunum 1993 til 1995.
=== Stjórnmál ===
Guðmundur gegndi formennsku í Alþýðuflokksfélagi Reykjavíkur á árunum 1980 til 1983. Hann sat í fulltrúaráði Alþýðuflokksins og síðar [[Samfylkingin|Samfylkingarinnar]] á árunum 1980 til 1999.
Hann var fulltrúi [[Alþýðuflokkurinn|Alþýðuflokksins]] við myndun [[R-listinn|R-listans]]. Með honum í þeim hópi voru meðal annars [[Kristín Ástgeirsdóttir|Kristín Ágeirsdóttir]], Valdimar K. Jónsson, [[Stefán Jón Hafstein]] og [[Ingibjörg Sólrún Gísladóttir]]. Í framhaldinu varð Guðmundur formaður fjáröflunarnefndar R-listans fyrir sveitarstjórnarkosningarnar 1994.
Hann sat í stjórn [[Sorpa|Sorpu]] árin 1997 til 1998. Árið 2002 var hann skipaður í skipulags- og bygginganefnd Reykjavíkur fyrir Alþýðuflokkinn og Samfylkinguna. Hann starfaði einnig í Umferðarnefnd Reykjavíkur á árunum 2005 til 2008.
== Viðurkenningar ==
*Guðmundur var sæmdur þýskri orðu árið 1974 fyrir samskipti við slökkviliðsmenn í Seelenberg í Hessen í Þýskalandi.
*Gullmerki [[Íþrótta- og Ólympíusamband Íslands|Íþróttasambands Íslands]] árið 1995.
*Gullmerki [[Glímufélagið Ármann|Glímufélagsins Ármanns]] árið 1999.
*Viðurkenningu frá finnska fimleikasambandinu árið 2000.
*Gullmerki Brunatæknifélags Íslands árið 2012.
*Árið 2017 hlaut hann Samfélagsverðlaun [[Fréttablaðið|Fréttablaðsins]] fyrir störf sín að brunamálum.
*Sama ár var hann gerður að heiðursfélaga Fimleikasambands Íslands og hlaut gullmerki sambandsins.<ref>{{cite news |title=Heiðursfélagar FSÍ|url=https://fimleikasamband.is/heidursfelagar/ |accessdate=2026-04-10 |work=[[Fimleikasamband Íslands]]|language=Icelandic}}</ref>
== Ritverk ==
Meðal útgefinna verka Guðmundar eru:
* Saga Slökkviliðs Keflavíkurflugvallar (2018)
* Saga brunavarna á Íslandi (2025)
* Saga erlendra samskipta Fimleikasambands Íslands, unnin í samvinnu við aðra fyrrverandi stjórnarmenn sambandsins
==Tilvísanir==
{{reflist}}
{{f|1939}}
3exawcse63zm0gn2bwox9tr0utmv9mj
1959477
1959476
2026-04-10T12:37:33Z
Alvaldi
71791
Tiltekt
1959477
wikitext
text/x-wiki
{{hreingera}}
{{heimildir vantar}}
{{Persóna
| nafn = Guðmundur Haraldsson
| mynd = Guðmundur Haraldsson.png
| mynd_alt =
| mynd_texti =
| fæðingarnafn =
| fæðingardagur = {{fæðingardagur og aldur|1939|10|8}}
| fæðingarstaður =
| dánardagur = <!-- {{dánardagur og aldur|ÁÁÁÁ|MM|DD|ÁÁÁÁ|MM|DD}} (dánardagur fyrst) -->
| dánarstaður =
| starf = Slökkviliðsmaður
| ár =
| þekkt_fyrir =
| þekktustu_verk =
| maki = Guðfinna Sigurðardóttir
| börn = 4
}}
'''Guðmundur Haraldsson''' (fæddur 8. október 1939) er íslenskur fyrrum slökkviliðsmaður. Hann vann stærstan hluta starfsferils síns á sviði brunamála. Hann var hann einn af stofnendum Landssambands slökkviliðsmanna og fyrsti formaður þess<ref>{{cite news |title=Afmæli: Guðmundur Haraldsson |page=26 |url=https://timarit.is/page/2990583#page/n25/mode/2up |accessdate=20 August 2019 |work=[[Dagblaðið Vísir]] |date=1999-10-08|date_access=2026-04-10|language=Icelandic|via=[[Tímarit.is]]}}</ref>
==Fjölskylda==
Guðmundur er sonur hjónanna Ragnheiðar Sigríðar Erlendsdóttur frá Hlíðarenda í Fljótshlíð og Haraldar Kristjánssonar skipstjóra frá Miklholtsseli í Eyjahreppi á Snæfellsnesi. Hann er kvæntur Guðfinnu Sigurðardóttur, fyrrverandi talsímakonu. Þau eiga fjórar dætur og 11 barnabörn.
Guðmundur er yngstur systkina frá Uppsölum í Sandgerði. Systkini hans voru Marinella Ragnheiður Haraldsdóttir, Kristján Erlendur Haraldsson og Þórður Haraldsson, tvíburabróðir hans. Eldri hálfbræður hans voru Gunnar Hámundur Valdimarsson og Valdimar Ragnar Valdimarsson.
== Starfsferill ==
Guðmundur hóf störf 13 ára gamall við verkamannastörf og fiskvinnslu. Á árunum 1963 til 1967 starfaði hann við bólstrun og lauk hann meistaraprófi í húsgagnabólstrun árið 1967.
Guðmundur hóf feril sinn í brunamálum sem slökkviliðsmaður á Keflavíkurflugvelli árið 1967 og starfaði þar til 1975. Sama ár hóf hann störf hjá Brunamálastofnun ríkisins, þar sem hann starfaði til ársins 2009, þegar hann lét af störfum sjötugur að aldri.
Hjá Brunamálastofnun ríkisins sinnti Guðmundur þjálfun og uppbyggingu slökkviliða víða um land. Hann beitti sér meðal annars fyrir uppsetningu æfingagáma sem fluttir voru milli staða og nýttir til þjálfunar slökkviliðsmanna og annarra sem þurftu fræðslu og þjálfun á sviði brunavarna. Hann vann einnig að úttekt á brunavörnum varðskipa [[Landhelgisgæsla Íslands|Landhelgisgæslunnar]] og setti upp námskeið sem haldin voru fyrir Landhelgisgæsluna hjá slökkviliðum Keflavíkurflugvallar og Reykjavíkurflugvallar árin 1985 og 1986.
[[Mynd:Guðmundur Haraldsson og Haraldur Stefánsson.png|alt=Slökkviliðsstjórinn á Keflvíkurflugvelli, Haraldur Stefánsson, afhendir Guðmundi Haraldssyni gjöf til skólans frá slökkviliðinu við stofnun Brunamálaskólans.|thumb|Slökkviliðsstjórinn á Keflvíkurflugvelli, Haraldur Stefánsson, afhendir Guðmundi Haraldssyni gjöf til skólans frá slökkviliðinu við stofnun Brunamálaskólans.]]
Guðmundur var skólastjóri Brunamálaskólans frá 1994 til 2003. Samhliða því starfaði hann við eldvarnareftirlit í skólum og stærri byggingum og sinnti eldvarnarfræðslu og æfingum í mörgum framhaldsskólum landsins.
== Félagsstörf ==
Guðmundur var starfandi í [[Frímúrarareglan á Íslandi|Frímúrareglunni]] frá 1973 og var mjög virkur félagi í þrjá áratugi.
Hann var virkur í Félagi húsgagnabólstrara á árunum 1962 til 1963.
=== Brunamál ===
Guðmundur var einn af stofnendum Starfsmannafélags slökkviliðsmanna á Keflavíkurflugvelli árið 1967. Árið 1973 var hann einn af stofnendum Landssambands slökkviliðsmanna og var kjörinn fyrsti formaður þess.<ref>{{cite news |title=Tímamótaárið 1994: Samningur, löggilding, skóli |page=33 |url=https://timarit.is/page/7246808?iabr=on#page/n32/mode/1up |accessdate=20 August 2019 |work=Slökkviliðsmaðurinn |date=2013-06-01|date_access=2026-04-10|language=Icelandic|via=[[Tímarit.is]]}}</ref> Þá var hann einnig einn af stofnendum Félags tæknimanna í brunamálum árið 1978 og var kjörinn fyrsti formaður þess.
=== Fimleikar ===
Guðmundur lét til sín taka í fimleikahreyfingunni. Hann var varaformaður [[Fimleikasamband Íslands|Fimleikasambands Íslands]] á árunum 1990 til 1994 og [https://fimleikasamband.is/formannatal/?utm_source=chatgpt.com formaður] þess frá 1994 til 1996. Þá var hann varaformaður Norræna fimleikasambandsins á árunum 1993 til 1995.
=== Stjórnmál ===
Guðmundur gegndi formennsku í Alþýðuflokksfélagi Reykjavíkur á árunum 1980 til 1983. Hann sat í fulltrúaráði Alþýðuflokksins og síðar [[Samfylkingin|Samfylkingarinnar]] á árunum 1980 til 1999.
Hann var fulltrúi [[Alþýðuflokkurinn|Alþýðuflokksins]] við myndun [[R-listinn|R-listans]]. Með honum í þeim hópi voru meðal annars [[Kristín Ástgeirsdóttir|Kristín Ágeirsdóttir]], Valdimar K. Jónsson, [[Stefán Jón Hafstein]] og [[Ingibjörg Sólrún Gísladóttir]]. Í framhaldinu varð Guðmundur formaður fjáröflunarnefndar R-listans fyrir sveitarstjórnarkosningarnar 1994.
Hann sat í stjórn [[Sorpa|Sorpu]] árin 1997 til 1998. Árið 2002 var hann skipaður í skipulags- og bygginganefnd Reykjavíkur fyrir Alþýðuflokkinn og Samfylkinguna. Hann starfaði einnig í Umferðarnefnd Reykjavíkur á árunum 2005 til 2008.
== Viðurkenningar ==
*Guðmundur var sæmdur þýskri orðu árið 1974 fyrir samskipti við slökkviliðsmenn í Seelenberg í Hessen í Þýskalandi.
*Gullmerki [[Íþrótta- og Ólympíusamband Íslands|Íþróttasambands Íslands]] árið 1995.
*Gullmerki [[Glímufélagið Ármann|Glímufélagsins Ármanns]] árið 1999.
*Viðurkenningu frá finnska fimleikasambandinu árið 2000.
*Gullmerki Brunatæknifélags Íslands árið 2012.
*Árið 2017 hlaut hann Samfélagsverðlaun [[Fréttablaðið|Fréttablaðsins]] fyrir störf sín að brunamálum.
*Sama ár var hann gerður að heiðursfélaga Fimleikasambands Íslands og hlaut gullmerki sambandsins.<ref>{{cite news |title=Heiðursfélagar FSÍ|url=https://fimleikasamband.is/heidursfelagar/ |accessdate=2026-04-10 |work=[[Fimleikasamband Íslands]]|language=Icelandic}}</ref>
== Ritverk ==
Meðal útgefinna verka Guðmundar eru:
* Saga Slökkviliðs Keflavíkurflugvallar (2018)
* Saga brunavarna á Íslandi (2025)
* Saga erlendra samskipta Fimleikasambands Íslands, unnin í samvinnu við aðra fyrrverandi stjórnarmenn sambandsins
==Tilvísanir==
{{reflist}}
{{f|1939}}
bvoj3xjgtzgnu7aqz442hqf5cxgkje5
1959478
1959477
2026-04-10T12:38:30Z
Alvaldi
71791
/* Tilvísanir */
1959478
wikitext
text/x-wiki
{{hreingera}}
{{heimildir vantar}}
{{Persóna
| nafn = Guðmundur Haraldsson
| mynd = Guðmundur Haraldsson.png
| mynd_alt =
| mynd_texti =
| fæðingarnafn =
| fæðingardagur = {{fæðingardagur og aldur|1939|10|8}}
| fæðingarstaður =
| dánardagur = <!-- {{dánardagur og aldur|ÁÁÁÁ|MM|DD|ÁÁÁÁ|MM|DD}} (dánardagur fyrst) -->
| dánarstaður =
| starf = Slökkviliðsmaður
| ár =
| þekkt_fyrir =
| þekktustu_verk =
| maki = Guðfinna Sigurðardóttir
| börn = 4
}}
'''Guðmundur Haraldsson''' (fæddur 8. október 1939) er íslenskur fyrrum slökkviliðsmaður. Hann vann stærstan hluta starfsferils síns á sviði brunamála. Hann var hann einn af stofnendum Landssambands slökkviliðsmanna og fyrsti formaður þess<ref>{{cite news |title=Afmæli: Guðmundur Haraldsson |page=26 |url=https://timarit.is/page/2990583#page/n25/mode/2up |accessdate=20 August 2019 |work=[[Dagblaðið Vísir]] |date=1999-10-08|date_access=2026-04-10|language=Icelandic|via=[[Tímarit.is]]}}</ref>
==Fjölskylda==
Guðmundur er sonur hjónanna Ragnheiðar Sigríðar Erlendsdóttur frá Hlíðarenda í Fljótshlíð og Haraldar Kristjánssonar skipstjóra frá Miklholtsseli í Eyjahreppi á Snæfellsnesi. Hann er kvæntur Guðfinnu Sigurðardóttur, fyrrverandi talsímakonu. Þau eiga fjórar dætur og 11 barnabörn.
Guðmundur er yngstur systkina frá Uppsölum í Sandgerði. Systkini hans voru Marinella Ragnheiður Haraldsdóttir, Kristján Erlendur Haraldsson og Þórður Haraldsson, tvíburabróðir hans. Eldri hálfbræður hans voru Gunnar Hámundur Valdimarsson og Valdimar Ragnar Valdimarsson.
== Starfsferill ==
Guðmundur hóf störf 13 ára gamall við verkamannastörf og fiskvinnslu. Á árunum 1963 til 1967 starfaði hann við bólstrun og lauk hann meistaraprófi í húsgagnabólstrun árið 1967.
Guðmundur hóf feril sinn í brunamálum sem slökkviliðsmaður á Keflavíkurflugvelli árið 1967 og starfaði þar til 1975. Sama ár hóf hann störf hjá Brunamálastofnun ríkisins, þar sem hann starfaði til ársins 2009, þegar hann lét af störfum sjötugur að aldri.
Hjá Brunamálastofnun ríkisins sinnti Guðmundur þjálfun og uppbyggingu slökkviliða víða um land. Hann beitti sér meðal annars fyrir uppsetningu æfingagáma sem fluttir voru milli staða og nýttir til þjálfunar slökkviliðsmanna og annarra sem þurftu fræðslu og þjálfun á sviði brunavarna. Hann vann einnig að úttekt á brunavörnum varðskipa [[Landhelgisgæsla Íslands|Landhelgisgæslunnar]] og setti upp námskeið sem haldin voru fyrir Landhelgisgæsluna hjá slökkviliðum Keflavíkurflugvallar og Reykjavíkurflugvallar árin 1985 og 1986.
[[Mynd:Guðmundur Haraldsson og Haraldur Stefánsson.png|alt=Slökkviliðsstjórinn á Keflvíkurflugvelli, Haraldur Stefánsson, afhendir Guðmundi Haraldssyni gjöf til skólans frá slökkviliðinu við stofnun Brunamálaskólans.|thumb|Slökkviliðsstjórinn á Keflvíkurflugvelli, Haraldur Stefánsson, afhendir Guðmundi Haraldssyni gjöf til skólans frá slökkviliðinu við stofnun Brunamálaskólans.]]
Guðmundur var skólastjóri Brunamálaskólans frá 1994 til 2003. Samhliða því starfaði hann við eldvarnareftirlit í skólum og stærri byggingum og sinnti eldvarnarfræðslu og æfingum í mörgum framhaldsskólum landsins.
== Félagsstörf ==
Guðmundur var starfandi í [[Frímúrarareglan á Íslandi|Frímúrareglunni]] frá 1973 og var mjög virkur félagi í þrjá áratugi.
Hann var virkur í Félagi húsgagnabólstrara á árunum 1962 til 1963.
=== Brunamál ===
Guðmundur var einn af stofnendum Starfsmannafélags slökkviliðsmanna á Keflavíkurflugvelli árið 1967. Árið 1973 var hann einn af stofnendum Landssambands slökkviliðsmanna og var kjörinn fyrsti formaður þess.<ref>{{cite news |title=Tímamótaárið 1994: Samningur, löggilding, skóli |page=33 |url=https://timarit.is/page/7246808?iabr=on#page/n32/mode/1up |accessdate=20 August 2019 |work=Slökkviliðsmaðurinn |date=2013-06-01|date_access=2026-04-10|language=Icelandic|via=[[Tímarit.is]]}}</ref> Þá var hann einnig einn af stofnendum Félags tæknimanna í brunamálum árið 1978 og var kjörinn fyrsti formaður þess.
=== Fimleikar ===
Guðmundur lét til sín taka í fimleikahreyfingunni. Hann var varaformaður [[Fimleikasamband Íslands|Fimleikasambands Íslands]] á árunum 1990 til 1994 og [https://fimleikasamband.is/formannatal/?utm_source=chatgpt.com formaður] þess frá 1994 til 1996. Þá var hann varaformaður Norræna fimleikasambandsins á árunum 1993 til 1995.
=== Stjórnmál ===
Guðmundur gegndi formennsku í Alþýðuflokksfélagi Reykjavíkur á árunum 1980 til 1983. Hann sat í fulltrúaráði Alþýðuflokksins og síðar [[Samfylkingin|Samfylkingarinnar]] á árunum 1980 til 1999.
Hann var fulltrúi [[Alþýðuflokkurinn|Alþýðuflokksins]] við myndun [[R-listinn|R-listans]]. Með honum í þeim hópi voru meðal annars [[Kristín Ástgeirsdóttir|Kristín Ágeirsdóttir]], Valdimar K. Jónsson, [[Stefán Jón Hafstein]] og [[Ingibjörg Sólrún Gísladóttir]]. Í framhaldinu varð Guðmundur formaður fjáröflunarnefndar R-listans fyrir sveitarstjórnarkosningarnar 1994.
Hann sat í stjórn [[Sorpa|Sorpu]] árin 1997 til 1998. Árið 2002 var hann skipaður í skipulags- og bygginganefnd Reykjavíkur fyrir Alþýðuflokkinn og Samfylkinguna. Hann starfaði einnig í Umferðarnefnd Reykjavíkur á árunum 2005 til 2008.
== Viðurkenningar ==
*Guðmundur var sæmdur þýskri orðu árið 1974 fyrir samskipti við slökkviliðsmenn í Seelenberg í Hessen í Þýskalandi.
*Gullmerki [[Íþrótta- og Ólympíusamband Íslands|Íþróttasambands Íslands]] árið 1995.
*Gullmerki [[Glímufélagið Ármann|Glímufélagsins Ármanns]] árið 1999.
*Viðurkenningu frá finnska fimleikasambandinu árið 2000.
*Gullmerki Brunatæknifélags Íslands árið 2012.
*Árið 2017 hlaut hann Samfélagsverðlaun [[Fréttablaðið|Fréttablaðsins]] fyrir störf sín að brunamálum.
*Sama ár var hann gerður að heiðursfélaga Fimleikasambands Íslands og hlaut gullmerki sambandsins.<ref>{{cite news |title=Heiðursfélagar FSÍ|url=https://fimleikasamband.is/heidursfelagar/ |accessdate=2026-04-10 |work=[[Fimleikasamband Íslands]]|language=Icelandic}}</ref>
== Ritverk ==
Meðal útgefinna verka Guðmundar eru:
* Saga Slökkviliðs Keflavíkurflugvallar (2018)
* Saga brunavarna á Íslandi (2025)
* Saga erlendra samskipta Fimleikasambands Íslands, unnin í samvinnu við aðra fyrrverandi stjórnarmenn sambandsins
==Tilvísanir==
{{reflist}}
{{f|1939}}
[[flokkur:íslenskir slökkviliðsmenn]]
hrcje1rnvadwg3qu7m2zacensdghneq
Flokkur:Orrustur í þrjátíu ára stríðinu
14
190628
1959481
2026-04-10T14:54:58Z
TKSnaevarr
53243
Bjó til síðu með „[[Flokkur:Orrustur eftir stríðum|Þrjátíu ára stríðið]] [[Flokkur:Þrjátíu ára stríðið]]“
1959481
wikitext
text/x-wiki
[[Flokkur:Orrustur eftir stríðum|Þrjátíu ára stríðið]]
[[Flokkur:Þrjátíu ára stríðið]]
tqjb75a22d243rd48akeyto8b8ogfvd
Auburn University at Montgomery
0
190629
1959493
2026-04-10T22:33:16Z
IseySker3
114681
setti inn tilvísun
1959493
wikitext
text/x-wiki
'''Auburn-háskóli í Montgomery''' ([[enska]]: ''Auburn University at Montgomery'') er opinber [[háskóli]] í [[Montgomery (Alabama)|Montgomery]] í [[Alabama]] í [[Bandaríkin|Bandaríkjunum]]. Skólinn var stofnaður með lögum frá [[Löggjafarþing|löggjafarþingi]] Alabama árið [[1967]]. Háskólinn býður upp á meira en 90 námsleiðir. <ref>{{Citation |title=Auburn University at Montgomery |date=2026-03-16 |work=Wikipedia |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Auburn_University_at_Montgomery&oldid=1343771045 |access-date=2026-04-10 |language=en}}</ref>
0u4tqzjbzqfh4ji2yy1jgneibfgwktv
1959494
1959493
2026-04-10T22:47:14Z
IseySker3
114681
Ég setti inn mynd af skólasvæði háskólans
1959494
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:Auburn University Montgomery.JPG|thumb|Skólasvæði háskólans, ]]
'''Auburn-háskóli í Montgomery''' ([[enska]]: ''Auburn University at Montgomery'') er opinber [[háskóli]] í [[Montgomery (Alabama)|Montgomery]] í [[Alabama]] í [[Bandaríkin|Bandaríkjunum]]. Skólinn var stofnaður með lögum frá [[Löggjafarþing|löggjafarþingi]] Alabama árið [[1967]]. Háskólinn býður upp á meira en 90 námsleiðir. <ref>{{Citation |title=Auburn University at Montgomery |date=2026-03-16 |work=Wikipedia |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Auburn_University_at_Montgomery&oldid=1343771045 |access-date=2026-04-10 |language=en}}</ref>
ah6rbb4ore7muyyyk562yfcs3toqldg
847
0
190630
1959498
2026-04-10T23:11:55Z
Akigka
183
Bjó til síðu með „{{Ár nav}} '''847''' (DCCCXLVII í [[rómverskar tölur|rómverskum tölum]]) var 47. ár 9. aldar og [[almennt ár]] sem hófst á [[laugardagur|laugardegi]] samkvæmt [[júlíska tímatalið|júlíska tímatalinu]]. == Atburðir == * [[10. apríl]] - [[Leó 4.]] tók við embætti sem 103. páfinn í Róm. * [[Nominoe]] hertogi af [[Bretagne]] mútaði dönskum [[víkingar|víkingum]] til að hverfa frá héraðinu. * Víkingar herjuðu á [[Rínarlönd]]. * S...“
1959498
wikitext
text/x-wiki
{{Ár nav}}
'''847''' (DCCCXLVII í [[rómverskar tölur|rómverskum tölum]]) var 47. ár 9. aldar og [[almennt ár]] sem hófst á [[laugardagur|laugardegi]] samkvæmt [[júlíska tímatalið|júlíska tímatalinu]].
== Atburðir ==
* [[10. apríl]] - [[Leó 4.]] tók við embætti sem 103. páfinn í Róm.
* [[Nominoe]] hertogi af [[Bretagne]] mútaði dönskum [[víkingar|víkingum]] til að hverfa frá héraðinu.
* Víkingar herjuðu á [[Rínarlönd]].
* Serkneski herforinginn [[Kalfun]] lagði [[Barí]] á Ítalíu undir sig og stofnaði þar [[Emíratið Barí]].
== Fædd ==
* [[Aðalráður 1. af Wessex]] (d. [[871]]).
* [[Al-Mu'tazz]], kalífi Abbasída (d. [[869]]).
* [[Karl barn]], konungur Akvitaníu (d. [[866]]).
* [[Miyoshi Kiyotsura]], japanskur fræðimaður (d. [[918]]).
* [[Wang Jian (keisari)|Wang Jian]], keisari Fyrra Shu (d. [[918]]).
== Dáin ==
* [[27. janúar]] - [[Sergíus 2.]] páfi (f. [[790]]).
* [[1. júní]] - [[Xiao keisaraekkja]].
* [[10. ágúst]] - [[al-Wathiq]], kalífi Abbasída.
[[Flokkur:847]]
[[Flokkur:841-850]]
fhlnwnch78vydhnap6vwswqya3m7bpq
Draft:Suð (hljómsveit)
0
190631
1959506
2026-04-11T00:20:23Z
Maggidallas
115411
Ný grein um hljómsveitina Suð
1959506
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox musical artist
| name = Suð
| origin = Ísland
| genre = Indie rock, noise rock
| years_active = 1990s–, með hléum
}}
'''Suð''' er íslensk hljómsveit sem var stofnuð á tíunda áratug 20. aldar.
== Saga ==
Suð gaf út sína fyrstu plötu, ''Hugsanavélin'', árið 1998 og var tilnefnd til Íslensku tónlistarverðlaunanna sem efnilegasta hljómsveitin.<ref>{{Cite web|url=https://ismus.is/tonlist/hopar/474/|title=Suð – Ísmús}}</ref>
Eftir hlé sneri hljómsveitin aftur með útgáfur á árunum 2016, 2020 og 2022.<ref>{{Cite web|url=https://www.mbl.is/folk/frettir/2020/04/18/snua_aftur_ur_sjalfskipadri_rokksottkvi/|title=Snúa aftur úr sjálfskipaðri rokksóttkví}}</ref>
Árið 2022 gaf hún út plötuna ''Save the Swimmers'' sem fékk umfjöllun bæði á Íslandi og erlendis.<ref>{{Cite web|url=https://grapevine.is/icelandic-culture/2022/04/13/suds-indie-noise-track-by-track/|title=Suð’s Indie Noise – Track by Track}}</ref>
== Meðlimir ==
* Helgi Benediktsson – söngur, gítar
* Kjartan Benediktsson – bassi, bakraddir
* Magnús Magnússon – trommur, slagverk
== Diskógrafía ==
* ''Hugsanavélin'' (1998)
* ''444 gátur'' (EP, 2001)
* ''Suð'' (2016)
* ''Meira Suð'' (2020)
* ''Save the Swimmers'' (2022)
== Vinsældir ==
Lagið „Made“ komst í annað sæti á X-Dominos listanum.<ref>{{Cite web|url=https://www.visir.is/g/20222204605d/fyrsta-rokklag-arsins-|title=Fyrsta rokklag ársins?}}</ref>
== Heimildir ==
<references />
6dkza7v4avcdn0cyviluxtc8nco9zkj
Flokkur:Sjónvarpsþættir frumsýndir 2003
14
190632
1959509
2026-04-11T01:27:49Z
TKSnaevarr
53243
Bjó til síðu með „[[Flokkur:2003]] [[Flokkur:Sjónvarpsþættir eftir frumsýningarárum|2003]]“
1959509
wikitext
text/x-wiki
[[Flokkur:2003]]
[[Flokkur:Sjónvarpsþættir eftir frumsýningarárum|2003]]
jiidt6182auqzs8v01okufdo7nwc1jb
1959510
1959509
2026-04-11T01:27:57Z
TKSnaevarr
53243
1959510
wikitext
text/x-wiki
[[Flokkur:2003]]
[[Flokkur:Sjónvarpsþættir eftir frumsýningarári|2003]]
pogayeuz1lyyq307lc7fcu4ex474nao
Albert Dock
0
190633
1959519
2026-04-11T04:00:17Z
Berserkur
10188
Berserkur færði [[Albert Dock]] á [[The Royal Albert Dock]]: Algengari titill
1959519
wikitext
text/x-wiki
#tilvísun [[The Royal Albert Dock]]
4qk2cfzlgzvrmquzfv0chpxmxb8h0oh
Artemis 2
0
190634
1959528
2026-04-11T10:11:37Z
Bjarki S
9
Tilvísun á [[Artemis II]]
1959528
wikitext
text/x-wiki
#tilvísun [[Artemis II]]
tj1ovok847hxnwn1iatsor1sfbyn84v
Anthony Kim
0
190635
1959532
2026-04-11T11:19:54Z
~2026-22265-68
115421
Skrifaði færsluna frá grunni.
1959532
wikitext
text/x-wiki
Anthony Ha-Jin Kim (f. 19. júní, 1985) er bandarískur atvinnukylfingur sem spilar á LIV-mótaröðinni. Hann spilaði áður á PGA-mótaröðinni, þar sem hann vann þrjú mót og var valinn í lið Bandaríkjanna í Ryder-bikarnum 2008 og Forsetabikarnum 2009. Hann meiddist á hásin árið 2012 og spilaði ekki golf á atvinnumannastigi í um tólf ár, eða þar til 2024. Árið 2026 vann Kim til sigurs á LIV Golf Adelaide-mótinu í Ástralíu, sem var hans fyrsti atvinnumannasigur í hartnær 16 ár.
== Æska og áhugamannaferill ==
Kim er kóreks-amerískur og fæddist í Los Angeles í Kaliforníu, 19. júní, 1985. Hann gekk í La Quinta-menntaskóla í La Quinta í Kaliforníu. Að námi loknu þar stundaði hann nám í Háskólanum í Oklahoma í þrjú ár og kynntist þar kylfusveini sínum, Brodie Flanders. Árið 2005 unnu Bandaríkin sigur í Walker-bikarnum, með Kim innan sinna raða.
== Atvinnumannaferill ==
=== 2006-2011: Fyrstu árin á PGA-mótaröðinni ===
Kim gerðist atvinnumaður árið 2006 og á sínu fyrsta móti á PGA-mótaröðinni, Valero Texas Open það ár, endaði hann jafn í öðru sæti. Hann vann sér inn fullan þátttökurétt á mótaröðinni keppnistímabilið 2007. Hann var fljótur að sanna sig og var kominn í efstu hundrað sæti á heimslista karl í golfi strax í maí 2007 eftir að hafa fjórum sinnum endað í efstu tíu sætunum á PGA-mótum það ár. Á opna bandaríska meistaramótinu (U.S. Open) árið 2007 spilaði hann lokahringinn á 67 höggum og endaði jafn í 20. sæti og kleif heil 37. sæti á lokadegi mótsins. Það skor var það besta meðal allra keppenda þann daginn og það næstbesta í mótinu öllu.
Í maí 2008 vann Kim Wachovia-meistaramótið, hans fyrsti sigur á PGA-mótaröðinni. Kim fékk í sinn hlut $1.152.000 og stökk upp í 16. sæti heimslistans í kjölfarið.
Í júlí 2008 vann Kim sitt annað mót á PGA, AT&T National, með lokahring upp á 65 högg. Sigurinn hafði þeim mun meiri þýðingu fyrir Kim þar sem gestgjafi mótsins var Tiger Woods. Kim varð með sigrinum sá fyrsti undir 25 ára aldri til að vinna tvívegis á PGA-mótaröðinni, síðan Woods sjálfur gerði það árið 2000. Með sigrinum kleif hann tvö sæti á heimslistanum og upp í það 14. Með góðum árangri í lok tímabilsins 2008 stökk hann upp í 6. sæti heimslistans.
Kim var lykilmaður í sigri Bandaríkjamanna á liði Evrópu í Ryder-bikarnum árið 2008, sem haldinn var á Valhalla í Kentucky í Bandaríkjunum. Hann hafði sigurorð af Ryder-kempunni Sergio Garcia frá Spáni 5&4 á lokadegi mótsins. Seinna þetta ár öðlaðist Kim þátttökurétt á Evrópumótaröðinni.
Á Masters-mótinu árið 2009 fékk Kim ellefu fugla á einum hring og sló þarmeð met Nick Price sem staðið hafði síðan 1986.
Í Forsetabikarnum árið 2009 vann Kim til 3 stiga en tapaði einu, sem þykir góður árangur, meðal annars með 5&3 sigri á Robert Allenby á lokadegi mótsins.
Kim laut í lægra haldi fyrir Ross Fisher í úrslitaviðureign Volvo-heimsmeistaramótsins í holukeppni í október 2009, 4&3, hafandi unnið Robert Allenby í undanúrslitum.
Í apríl 2010 vann Kim opna Shell Houston-mótið á PGA-mótaröðinni, þegar hann hafði betur gegn Vaugn Taylor í umspili. Hann komst í fámennan hóp fimm atvinnukylfinga, sem unnið hafa þrjú mót fyrir 25 ára aldur; hinir eru þeir Tiger Woods, Phil Mickelson, Sergio Garcia og Adam Scott. Skömmu síðar náði hann sínum besta árangri á Masters með því að enda í þriðja sæti eftir lokahring upp á 65 högg. Skömmu fyrir mótið hafði hann meiðst á þumli og þurfti í aðgerð vegna þessa í maí 2010. Hann missti af nokkrum mánuðum á tímabilinu það ár og var ekki valinn í Ryder-lið Bandaríkjanna árið 2010, sem laut í lægra haldi gegn úrvalsliði Evrópu á Celtic Manor-vellinum í Wales.
=== 2012-2023: Meiðsli og hlé ===
Í júní 2012 gekkst Kim undir aðgerð vegna meiðsla á vinstri hásin og gert var ráð fyrir að hann yrði frá keppni í níu til tólf mánuði. Kim hafði þátttökurétt á PGA-mótaröðinni árið 2013 en tók ekki þátt í neinu móti.
Í apríl 2014 greindi Golf Channel frá því að Kim spilaði ekki lengur golf, ekki einu sinni til dægrastyttingar. Sá kvittur komst á kreik það ár að hann hafi verið tryggður fyrir meiðslum sem bundið gætu enda á feril hans og að hann hafi fengið $10-20 milljónir dollara úr tryggingum. Kim spilaði í nokkrum góðgerðarmótum árið 2016 en sagðist við þau tilefni ekki tilbúinn að spila aftur í atvinnumannamótum. Hann bar fyrir sig fjölda aðgerða sem hann varð að gangast undir og sjúkraþjálfun í kjölfar þeirra.
Í apríl 2019 á Kim að hafa sagt við aðdáanda, sem hitti hann á förnum vegi í Kaliforníu, að hann spilaði ekki golf lengur.
=== 2024-fram til dagsins í dag: Snýr aftur í atvinnumannagolf ===
Í febrúar 2024 var það tilkynnt að Kim hygðist snúa aftur á atvinnumannastig og taka þátt í LIV-mótaröðinni. Hann var valinn án þess að hafa öðlast þátttökurétt með spilamennsku sinni.
Kim tók þátt í sínu fyrsta móti á LIV í Jeddah í Sádi-Arabíu í mars 2024. Þá hafði hann ekki tekið þátt í atvinnumannamóti síðan 2012. Hann endaði í síðasta sæti á 16 höggum yfir pari, eða 33 höggum á eftir sigurvegaranum Joaquín Niemann. Kim endaði í 56. sæti stigalistans í lok tímabilsins af 57 kylfingum. Hann hélt þó þátttökurétti sínum fyrir næsta tímabil en endaði þá í 55. sæti, utan 48. sæta niðurskurðarmarkinu, og féll því af LIV-mótaröðinni. Í 23 mótum var hans besti árangur að enda jafn í 25. sæti á LIV Golf Dallas-mótinu árið 2025.
Í nóvember 2025 lék Kim á sex höggum undir pari, 64, án þess að fá skolla á PIF Saudi International-mótinu í Sádi-Arabíu. Þetta var hans besta skor síðan hann lék á 64 höggum á opna Barclays-mótinu í Singapúr árið 2011. Hann endaði fimmsti í mótinu, sem var í fyrsta í 14 ár sem hann endaði mót í efstu tíu sætunum. Kim endaði í 3. sæti á úrtökumóti yfir LIV-mótaröðina í janúar 2026 og öðlaðist hann þarmeð þátttökurétt á mótaröðinni fyrir keppnistímabilið 2026.
Í febrúar 2026 vann Kim til sigurs á LIV Golf Adelaide-mótinu í Ástralíu. Það var hans fyrsti sigur á atvinnumannamóti í næstum 16 ár. Hann hóf lokahringinn fimm höggum á eftir forystumönnunum Bryson DeChambeau og Jon Rahm en spilaði á níu höggum undir pari, 63, og vann mótið með þremur höggum.
== Einkalíf ==
Kim á eina dóttur með eiginkonu sinni Emili Kim (áður Stanley). Þau búa í Dallas í Texas.
Kim hefur verið edrú síðan árið 2023. Í mörg ár glímdi hann við áfengis- og eiturlyfjafíkn. Kim segist hafa glímt við sjálfsvígshugsanir í um tvo áratugi, jafnvel á meðan hann spilaði á PGA-mótaröðinni. Þegar Kim fór í meðferð við fíkn sinni sagði hann að líkami hans væri við það að gefast upp. Hann segist hafa „fundið trúna, sjálfsást, virðingu og tilgang“ í meðferðinni. Hann segist hafa öðlast styrk til að sigrast á fíkninni með hjálp eiginkonu og dóttur. Vegna fyrri áfalla lýsti fyrrverandi kylfingur og fyrrverandi framkvæmdastjóri LIV-mótaraðarinna, Greg Norman, sigri Kims á LIV-mótaröðinni í febrúar 2026 sem „mestu endurkomu sem sést hefur í golfi“.
== Áhugamannatitlar ==
''Athugasemd: Þessi listi gæti verið ókláraður.''
* 2004: Northeast Amateur
== Atvinnumannatitlar ==
=== Sigrar á PGA-mótaröðinni ===
{| class="wikitable"
|+
!Nr.
!Dagsetnning
!Mót
!Skor
!+/- par
!Munur
!Annað sæti
|-
|1
|4. maí, 2008
|Wachovia Championship
|70-67-66-69=272
| -16
|5 högg
|Ben Curtis
|-
|2
|6. júlí, 2008
|AT&T National
|67-67-69-65=268
| -12
|2 högg
|Freddie Jacobson
|-
|3
|4. apríl 2010
|Shell Houston Open
|68-69-69-70=276
| -12
|Umspil
|Vaughn Taylor
|}
=== Sigrar á LIV-mótaröðinni ===
{| class="wikitable"
|+
!Nr.
!Dagsetning
!Mót
!Skor
!+/- par
!Munur
!Annað sæti
|-
|1
|15. febrúar, 2026
|LIV Gold Adelaide
|67-67-68-63=265
| -23
|3 högg
|Jon Rahm
|}
=== Aðrir sigrar ===
{| class="wikitable"
!Nr.
!Dagsetning
!Mót
!Skor
!+/- par
!Munur
!Annað sæti
|-
|1
|6. júlí, 2008
|Kiwi Challenge
|71-66=137
| -5
|Umspil
|Sean O'Hair
|}
=== Gengi í risamótum ===
{| class="wikitable"
!Mót
!2007
!2008
!2009
!2010
!2011
|-
|Masters
|
|
|T20
|3
|CUT
|-
|Opna bandaríska
|T20
|T26
|T16
|
|T54
|-
|Opna breska
|
|T7
|CUT
|
|T5
|-
|PGA-meistaramótið
|T50
|T55
|T51
|CUT
|CUT
|}
== Þátttaka fyrir hönd Bandaríkjanna ==
'''Sem áhugamaður'''
* Walker-bikarinn: 2005 (sigur)
'''Sem atvinnumaður'''
* Ryder-bikarinn: 2008 (sigur)
* Forsetabikarinn: 2009 (sigur)
lic098n9wfq20bwr4urbqc64ih7qwf9
1959534
1959532
2026-04-11T11:22:41Z
~2026-22265-68
115421
Bætti við mynd
1959534
wikitext
text/x-wiki
[[Mynd:PGA Championship - 2009 - Anthony Kim on 9 (3815895710) (cropped).jpg|thumb|Kim á PGA-meistaramótinu árið 2009.]]
'''Anthony Ha-Jin Kim''' (f. 19. júní, 1985) er bandarískur atvinnukylfingur sem spilar á LIV-mótaröðinni. Hann spilaði áður á PGA-mótaröðinni, þar sem hann vann þrjú mót og var valinn í lið Bandaríkjanna í Ryder-bikarnum 2008 og Forsetabikarnum 2009. Hann meiddist á hásin árið 2012 og spilaði ekki golf á atvinnumannastigi í um tólf ár, eða þar til 2024. Árið 2026 vann Kim til sigurs á LIV Golf Adelaide-mótinu í Ástralíu, sem var hans fyrsti atvinnumannasigur í hartnær 16 ár.
== Æska og áhugamannaferill ==
Kim er kóreks-amerískur og fæddist í Los Angeles í Kaliforníu, 19. júní, 1985. Hann gekk í La Quinta-menntaskóla í La Quinta í Kaliforníu. Að námi loknu þar stundaði hann nám í Háskólanum í Oklahoma í þrjú ár og kynntist þar kylfusveini sínum, Brodie Flanders. Árið 2005 unnu Bandaríkin sigur í Walker-bikarnum, með Kim innan sinna raða.
== Atvinnumannaferill ==
=== 2006-2011: Fyrstu árin á PGA-mótaröðinni ===
Kim gerðist atvinnumaður árið 2006 og á sínu fyrsta móti á PGA-mótaröðinni, Valero Texas Open það ár, endaði hann jafn í öðru sæti. Hann vann sér inn fullan þátttökurétt á mótaröðinni keppnistímabilið 2007. Hann var fljótur að sanna sig og var kominn í efstu hundrað sæti á heimslista karl í golfi strax í maí 2007 eftir að hafa fjórum sinnum endað í efstu tíu sætunum á PGA-mótum það ár. Á opna bandaríska meistaramótinu (U.S. Open) árið 2007 spilaði hann lokahringinn á 67 höggum og endaði jafn í 20. sæti og kleif heil 37. sæti á lokadegi mótsins. Það skor var það besta meðal allra keppenda þann daginn og það næstbesta í mótinu öllu.
Í maí 2008 vann Kim Wachovia-meistaramótið, hans fyrsti sigur á PGA-mótaröðinni. Kim fékk í sinn hlut $1.152.000 og stökk upp í 16. sæti heimslistans í kjölfarið.
Í júlí 2008 vann Kim sitt annað mót á PGA, AT&T National, með lokahring upp á 65 högg. Sigurinn hafði þeim mun meiri þýðingu fyrir Kim þar sem gestgjafi mótsins var Tiger Woods. Kim varð með sigrinum sá fyrsti undir 25 ára aldri til að vinna tvívegis á PGA-mótaröðinni, síðan Woods sjálfur gerði það árið 2000. Með sigrinum kleif hann tvö sæti á heimslistanum og upp í það 14. Með góðum árangri í lok tímabilsins 2008 stökk hann upp í 6. sæti heimslistans.
Kim var lykilmaður í sigri Bandaríkjamanna á liði Evrópu í Ryder-bikarnum árið 2008, sem haldinn var á Valhalla í Kentucky í Bandaríkjunum. Hann hafði sigurorð af Ryder-kempunni Sergio Garcia frá Spáni 5&4 á lokadegi mótsins. Seinna þetta ár öðlaðist Kim þátttökurétt á Evrópumótaröðinni.
Á Masters-mótinu árið 2009 fékk Kim ellefu fugla á einum hring og sló þarmeð met Nick Price sem staðið hafði síðan 1986.
Í Forsetabikarnum árið 2009 vann Kim til 3 stiga en tapaði einu, sem þykir góður árangur, meðal annars með 5&3 sigri á Robert Allenby á lokadegi mótsins.
Kim laut í lægra haldi fyrir Ross Fisher í úrslitaviðureign Volvo-heimsmeistaramótsins í holukeppni í október 2009, 4&3, hafandi unnið Robert Allenby í undanúrslitum.
Í apríl 2010 vann Kim opna Shell Houston-mótið á PGA-mótaröðinni, þegar hann hafði betur gegn Vaugn Taylor í umspili. Hann komst í fámennan hóp fimm atvinnukylfinga, sem unnið hafa þrjú mót fyrir 25 ára aldur; hinir eru þeir Tiger Woods, Phil Mickelson, Sergio Garcia og Adam Scott. Skömmu síðar náði hann sínum besta árangri á Masters með því að enda í þriðja sæti eftir lokahring upp á 65 högg. Skömmu fyrir mótið hafði hann meiðst á þumli og þurfti í aðgerð vegna þessa í maí 2010. Hann missti af nokkrum mánuðum á tímabilinu það ár og var ekki valinn í Ryder-lið Bandaríkjanna árið 2010, sem laut í lægra haldi gegn úrvalsliði Evrópu á Celtic Manor-vellinum í Wales.
=== 2012-2023: Meiðsli og hlé ===
Í júní 2012 gekkst Kim undir aðgerð vegna meiðsla á vinstri hásin og gert var ráð fyrir að hann yrði frá keppni í níu til tólf mánuði. Kim hafði þátttökurétt á PGA-mótaröðinni árið 2013 en tók ekki þátt í neinu móti.
Í apríl 2014 greindi Golf Channel frá því að Kim spilaði ekki lengur golf, ekki einu sinni til dægrastyttingar. Sá kvittur komst á kreik það ár að hann hafi verið tryggður fyrir meiðslum sem bundið gætu enda á feril hans og að hann hafi fengið $10-20 milljónir dollara úr tryggingum. Kim spilaði í nokkrum góðgerðarmótum árið 2016 en sagðist við þau tilefni ekki tilbúinn að spila aftur í atvinnumannamótum. Hann bar fyrir sig fjölda aðgerða sem hann varð að gangast undir og sjúkraþjálfun í kjölfar þeirra.
Í apríl 2019 á Kim að hafa sagt við aðdáanda, sem hitti hann á förnum vegi í Kaliforníu, að hann spilaði ekki golf lengur.
=== 2024-fram til dagsins í dag: Snýr aftur í atvinnumannagolf ===
Í febrúar 2024 var það tilkynnt að Kim hygðist snúa aftur á atvinnumannastig og taka þátt í LIV-mótaröðinni. Hann var valinn án þess að hafa öðlast þátttökurétt með spilamennsku sinni.
Kim tók þátt í sínu fyrsta móti á LIV í Jeddah í Sádi-Arabíu í mars 2024. Þá hafði hann ekki tekið þátt í atvinnumannamóti síðan 2012. Hann endaði í síðasta sæti á 16 höggum yfir pari, eða 33 höggum á eftir sigurvegaranum Joaquín Niemann. Kim endaði í 56. sæti stigalistans í lok tímabilsins af 57 kylfingum. Hann hélt þó þátttökurétti sínum fyrir næsta tímabil en endaði þá í 55. sæti, utan 48. sæta niðurskurðarmarkinu, og féll því af LIV-mótaröðinni. Í 23 mótum var hans besti árangur að enda jafn í 25. sæti á LIV Golf Dallas-mótinu árið 2025.
Í nóvember 2025 lék Kim á sex höggum undir pari, 64, án þess að fá skolla á PIF Saudi International-mótinu í Sádi-Arabíu. Þetta var hans besta skor síðan hann lék á 64 höggum á opna Barclays-mótinu í Singapúr árið 2011. Hann endaði fimmsti í mótinu, sem var í fyrsta í 14 ár sem hann endaði mót í efstu tíu sætunum. Kim endaði í 3. sæti á úrtökumóti yfir LIV-mótaröðina í janúar 2026 og öðlaðist hann þarmeð þátttökurétt á mótaröðinni fyrir keppnistímabilið 2026.
Í febrúar 2026 vann Kim til sigurs á LIV Golf Adelaide-mótinu í Ástralíu. Það var hans fyrsti sigur á atvinnumannamóti í næstum 16 ár. Hann hóf lokahringinn fimm höggum á eftir forystumönnunum Bryson DeChambeau og Jon Rahm en spilaði á níu höggum undir pari, 63, og vann mótið með þremur höggum.
== Einkalíf ==
Kim á eina dóttur með eiginkonu sinni Emili Kim (áður Stanley). Þau búa í Dallas í Texas.
Kim hefur verið edrú síðan árið 2023. Í mörg ár glímdi hann við áfengis- og eiturlyfjafíkn. Kim segist hafa glímt við sjálfsvígshugsanir í um tvo áratugi, jafnvel á meðan hann spilaði á PGA-mótaröðinni. Þegar Kim fór í meðferð við fíkn sinni sagði hann að líkami hans væri við það að gefast upp. Hann segist hafa „fundið trúna, sjálfsást, virðingu og tilgang“ í meðferðinni. Hann segist hafa öðlast styrk til að sigrast á fíkninni með hjálp eiginkonu og dóttur. Vegna fyrri áfalla lýsti fyrrverandi kylfingur og fyrrverandi framkvæmdastjóri LIV-mótaraðarinna, Greg Norman, sigri Kims á LIV-mótaröðinni í febrúar 2026 sem „mestu endurkomu sem sést hefur í golfi“.
== Áhugamannatitlar ==
''Athugasemd: Þessi listi gæti verið ókláraður.''
* 2004: Northeast Amateur
== Atvinnumannatitlar ==
=== Sigrar á PGA-mótaröðinni ===
{| class="wikitable"
|+
!Nr.
!Dagsetnning
!Mót
!Skor
!+/- par
!Munur
!Annað sæti
|-
|1
|4. maí, 2008
|Wachovia Championship
|70-67-66-69=272
| -16
|5 högg
|Ben Curtis
|-
|2
|6. júlí, 2008
|AT&T National
|67-67-69-65=268
| -12
|2 högg
|Freddie Jacobson
|-
|3
|4. apríl 2010
|Shell Houston Open
|68-69-69-70=276
| -12
|Umspil
|Vaughn Taylor
|}
=== Sigrar á LIV-mótaröðinni ===
{| class="wikitable"
|+
!Nr.
!Dagsetning
!Mót
!Skor
!+/- par
!Munur
!Annað sæti
|-
|1
|15. febrúar, 2026
|LIV Gold Adelaide
|67-67-68-63=265
| -23
|3 högg
|Jon Rahm
|}
=== Aðrir sigrar ===
{| class="wikitable"
!Nr.
!Dagsetning
!Mót
!Skor
!+/- par
!Munur
!Annað sæti
|-
|1
|6. júlí, 2008
|Kiwi Challenge
|71-66=137
| -5
|Umspil
|Sean O'Hair
|}
=== Gengi í risamótum ===
{| class="wikitable"
!Mót
!2007
!2008
!2009
!2010
!2011
|-
|Masters
|
|
|T20
|3
|CUT
|-
|Opna bandaríska
|T20
|T26
|T16
|
|T54
|-
|Opna breska
|
|T7
|CUT
|
|T5
|-
|PGA-meistaramótið
|T50
|T55
|T51
|CUT
|CUT
|}
== Þátttaka fyrir hönd Bandaríkjanna ==
'''Sem áhugamaður'''
* Walker-bikarinn: 2005 (sigur)
'''Sem atvinnumaður'''
* Ryder-bikarinn: 2008 (sigur)
* Forsetabikarinn: 2009 (sigur)
j79a6txio9hyxt96f177nbogw8ay0ts