វិគីភីឌា kmwiki https://km.wikipedia.org/wiki/%E1%9E%91%E1%9F%86%E1%9E%96%E1%9F%90%E1%9E%9A%E1%9E%8A%E1%9E%BE%E1%9E%98 MediaWiki 1.47.0-wmf.2 first-letter មេឌា ពិសេស ការពិភាក្សា អ្នកប្រើប្រាស់ ការពិភាក្សារបស់អ្នកប្រើប្រាស់ វិគីភីឌា ការពិភាក្សាអំពីវិគីភីឌា ឯកសារ ការពិភាក្សាអំពីឯកសារ មេឌាវិគី ការពិភាក្សាអំពីមេឌាវិគី ទំព័រគំរូ ការពិភាក្សាអំពីទំព័រគំរូ ជំនួយ ការពិភាក្សាអំពីជំនួយ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម ការពិភាក្សាអំពីចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 2861 335271 285700 2026-05-15T01:29:02Z ~2026-29112-50 50970 335271 wikitext text/x-wiki {{coord|8|41|35|N|106|36|34|E|type:isle_region:CAM|display=title}} {{Location map many|Cambodia | caption = <b>ប្លង់នៃស្រុកកំពង់សៀម</b> | width= 500 | float= top | label1 = <b> [[ស្រុកកំពង់សៀម]]</b> | pos1 = top | mark1size = 8 | lat1_deg = 12.05 | lon1_deg = 105.25 | label2 = <b> </b> | pos2 = top | mark2size = 10 | lat2_deg = | lon2_deg = }}​ =រដ្ឋបាល= {{pagename}} ('''{{lang-en|Kampong Siem District}}''') ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅ [[ខេត្តកំពង់ចាម ]] ដែលមានរដ្ឋបាល ១៥ឃុំ និង ១១២ភូមិ<ref name="NCDD-gZ">{{Cite web |url=http://db.ncdd.gov.kh/gazetteer |title= Cambodia Gazetteer Database Online |date=2019 |publisher= គណៈកម្មាធិការជាតិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យនៅថ្នាក់ក្រោមជាតិ (គ.ជ.អ.ប) |access-date= 2019-08-27}}</ref>÷ {| class="wikitable" ! colspan="4" |{{pagename}} |- ! លេខកូដឃុំ ! ឈ្មោះឃុំជាអក្សរខ្មែរ ! ឈ្មោះឃុំជាអក្សរអង់គ្លេស ! ចំនួនភូមិ |- |០៣០៦០១ |[[ឃុំអំពិល |ឃុំអំពិល ]] |Ampil Commune |១២ |- |០៣០៦០២ |[[ឃុំហាន់ជ័យ |ឃុំហាន់ជ័យ ]] |Hanchey Commune |៤ |- |០៣០៦០៣ |[[ឃុំកៀនជ្រៃ |ឃុំកៀនជ្រៃ ]] |Kien Chrey Commune |៣ |- |០៣០៦០៤ |[[ឃុំគគរ |ឃុំគគរ ]] |Kokor Commune |៦ |- |០៣០៦០៥ |[[ឃុំកោះមិត្ត |ឃុំកោះមិត្ត ]] |Kaoh Mitt Commune |៩ |- |០៣០៦០៦ |[[ឃុំកោះរកា |ឃុំកោះរកា ]] |Kaoh Roka Commune |៧ |- |០៣០៦០៧ |[[ឃុំកោះសំរោង |ឃុំកោះសំរោង ]] |Kaoh Samraong Commune |៨ |- |០៣០៦០៨ |[[ឃុំកោះទន្ទឹម |ឃុំកោះទន្ទឹម ]] |Kaoh Tontuem Commune |៥ |- |០៣០៦០៩ |[[ឃុំក្រឡា |ឃុំក្រឡា ]] |Krala Commune |១៣ |- |០៣០៦១០ |[[ឃុំអូរស្វាយ |ឃុំអូរស្វាយ ]] |Ou Svay Commune |៧ |- |០៣០៦១១ |[[ឃុំរអាង |ឃុំរអាង ]] |Ro'ang Commune |៨ |- |០៣០៦១២ |[[ឃុំរំចេក |ឃុំរំចេក ]] |Rumchek Commune |៤ |- |០៣០៦១៣ |[[ឃុំស្រក |ឃុំស្រក ]] |Srak Commune |៤ |- |០៣០៦១៤ |[[ឃុំទ្រាន |ឃុំទ្រាន ]] |Trean Commune |១២ |- |០៣០៦១៥ |[[ឃុំវិហារធំ |ឃុំវិហារធំ ]] |Vihear Thum Commune |៩ |- ! colspan="3"|ចំនួនភូមិសរុប |១១២ |} *យោងតាម ប្រកាសលេខ ៤៩៣ ប្រ.ក របស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ '''ព្រំប្រទល់នៃ{{pagename}}''' {|class="wikitable" |+ !rowspan="3" style="background:#000080;color:white;"|{{pagename}} !colspan="4" style="background:#000080;color:white;"|ទិស |- ! |ខាងកើត (E) ! |ខាងលិច (W) ! |ខាងត្បូង (S) ! |ខាងជើង (N) |- | | | | |} '''ស្រុកកំពង់សៀម''' រួមមាន ១៥ ឃុំ ៖ * [[ឃុំអំពិល]] * [[ឃុំហាន់ជ័យ(ស្រុកកំពង់សៀម)|ឃុំហាន់ជ័យ]] * [[ឃុំកៀនជ្រៃ]] * [[ឃុំគគរ]] * [[ឃុំកោះមិត្ត]] * [[ឃុំកោះរកា(ស្រុកកំពង់សៀម)|ឃុំកោះរកា]] * [[ឃុំកោះសំរោង]] * [[ឃុំកោះទន្ទឹម(ស្រុកកំពង់សៀម)|ឃុំកោះទន្ទឹម]] * [[ឃុំក្រឡា]] * [[ឃុំអូរស្វាយ(ស្រុកកំពង់សៀម)|ឃុំអូរស្វាយ]] * [[ឃុំរអាង]] * [[ឃុំរំចេក(ស្រុកកំពង់សៀម)|ឃុំរំចេក]] * [[ឃុំស្រក]] * [[ឃុំប្រទាន]] * [[ឃុំវិហារធំ]] =អប់រំ= ==បឋមសិក្សាអនុវត្តន៍ហ៊ុនសែន== ==អនុវិទ្យាល័យ== =មណ្ឌលសុភាព= =មន្ត្រី= ==មន្ត្រីស្រុក៣៥ ==មន្ត្រីឃុំ=៩៨ ==មន្ត្រីប៉ុស្ដិ៍== =សាសនា= ==ព្រះពុទ្ធសាសនា== ===វត្ត=== * [[វត្ត​នគរបាជ័យ]] * [[វត្តហាន់ជ័យ]] =ផ្សារ= •ផ្សារភ្នំ ផ្សារត្រើង ផ្សារគ្រលុគ =តំបន់ទេសចរណ៍= *[[ភ្នំហាន់ជ័យ]] ==តំណក្រៅ== *[http://www.cambodia.gov.kh/unisql1/egov/english/province/kampong_cham.html វិបសាយគ្រប់គ្រងភូមិបាល] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090210173438/http://cambodia.gov.kh/unisql1/egov/english/province/kampong_cham.html |date=2009-02-10 }} ==ឯកសារពិគ្រោះ== *[http://www.necelect.org.kh/Khmer/ElecResult.htm គណកម្មការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100911034133/http://www.necelect.org.kh/Khmer/ElecResult.htm |date=2010-09-11 }} {{ខេត្តក្រុងខ្មែរ}} {{ខេត្តកំពង់ចាម}} [[Category:ខេត្តកំពង់ចាម]] p8tbzjyhpzx525fcvea4ooy4f8hzdnb 0 3581 335270 327331 2026-05-14T21:54:56Z TheWikipedian1250 27346 /* */ 335270 wikitext text/x-wiki {{អត្ថបទដែលគួរកែលម្អ}} {{cleanup-rewrite}} {{ប្រអប់ព័ត៌មាន ភាសា |name=ភាសាអង់គ្លេស |nativename=English |pronunciation={{IPAc-en|ˈ|ɪ|ŋ|ɡ|l|ɪ|ʃ}}{{sfn|OxfordLearner'sDictionary|2015|loc=Entry: [http://www.oxfordlearnersdictionaries.com/us/pronunciation/english/english_1 English – Pronunciation]}} |region=Originally [[England]]<br />now worldwide (see [[#Geographical distribution|Geographical distribution, below]]) |speakers=៣៦០ - ៤០០ លាននាក់ |date=២០០៦ |ref={{sfn|Crystal|2006|pp=424–426}} |speakers2=[[ភាសាទីពីរ]]: ៤០០{{nbsp}}លាននាក់;<br>ជា[[ភាសាបរទេស]]: ៦០០ - ៧០០&nbsp;លាននាក់{{sfn|Crystal|2006|pp=424–426}} |familycolor =Indo-European |fam2=[[Germanic languages|Germanic]] |fam3=[[West Germanic languages|West Germanic]] |fam4=[[Anglo-Frisian languages|Anglo-Frisian]] |fam5=[[Anglic languages|Anglic]] |ancestor=[[Old English]] |ancestor2=[[Middle English]] |ancestor3=[[Early Modern English]] |script={{plainlist| * [[Latin script]] ([[English alphabet]]) * [[English Braille]], [[Unified English Braille]] }} |map=Anglospeak (subnational version).svg }} [[ឯកសារ:Anglosaxonrunes.svg|right|thumb|[[អក្សររូនីក]] ជាអក្សររបស់ភាសា[[អង់គ្លេសបុរាណ]]។]] [[File:Beowulf Cotton MS Vitellius A XV f. 132r.jpg|right|thumb|[[បេវូលហ្វ]] (Beowulf) គឺជាកំណាព្យមួយក្នុងចំណោមកំណាព្យដំបូងគេដែលសរសេរជាភាសាអង់គ្លេស ([[ភាសាអង់គ្លេសចាស់]])។]] '''ភាសាអង់គ្លេស''' ('''English''') ជាភាសានៅ[[ទ្វីបអឺរ៉ុប]] ដែលបានចាប់ផ្តើមវិវត្តនៅ[[ប្រទេសអង់គ្លេស]]នៅ[[សតវត្សរ៏ទី៥]] គ.ស. ។​ នៅពេលនេះមានប្រទេសច្រើន ដែលនិយាយភាសាអង់គ្លេសដូចភាសាកំណើត ជាពិសេស ប្រទេសអង់គ្លេស ប្រទេស[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] និង ប្រទេសអូស្រ្តាលី និងមានប្រទេសទៀត ដែលនិយាយភាសាអង់គ្លេសដូច ភាសាទីពីរ ដូចជា​ [[ប្រទេសហ្វីលីពីន]] និង [[ប្រទេសឥណ្ឌា]] ។ ភាសាអង់គ្លេស ជាភាសាសំខាន់នៅពិភកលោក ជាពិសេស នៅ ជំនួញអន្តរជាតិ ។​ ភាសានេះនៅក្រុង[[ភាសាវិទ្យា]] របស់[[ភាសាអាឡឺម៉ង់]] ។​នៅ[[សតវត្សរ៏ទី១៨]] ស.ក. ប្រទេសអង់គ្លេស បានយក [[អាណានិកគម]]ច្រើន នៅទី្វបទាំងអស់ ដូច្នេះ ភាសាអង់គ្លេស បានចាប់ផ្តើមមានការសំខាន់។ នៅ[[សតវត្សរ៏ទី២០]] ជាសហរដ្ឋអាមេរីក ប្រទេសដែលយកអំណាចនៅពិភកលោក ដូច្នេះ ភាសាអង់គ្លេសបន្ត ជា[[ភាសាអន្តរជាតិ]]។​ របស់[[ភាសាឡាតាំង]] ហើយនិង គេអត់ប្រើ អក្សររបស់ខ្លួន ដែលជា [[អក្សររូនីក]] (បុរាណកាលរបស់អង់គ្លេស)យោងទៅតាមស្រាវជ្រា។ == ប្រវត្ដិភាសា == ភាសាអង់គេ្លសជាភាសារបស់ជនជាតិអាឡឺម៉ង់ភាគខាងលិច​ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ពីមនុស្សដែលនិយាយភាសា[[Anglo]] និង​មនុស្សចាស់បុរាណ​ហើយត្រូវបានគេនាំយកទៅអង់គេ្លសដោយ អ្នកដែលមានភូមិលំនៅ​ នៅទីនោះតាំងពីមុនមកម្លេះដែលមានរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃនេះ​ ហើយមាននៅ[[អាឡឺម៉ង់ខាងលិច]] [[ប្រទេសដានឺម៉ាក]] និងប្រទេស [[ប្រទេសហូឡង់]]។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក​ នៅក្នុងប្រទេសរ៉ូម កំនើនប្រជាជនត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថា​ នឹងនិយាយភាសានោះរហូតដែលជាភាសាឡាតាំង។ មួនក្នុងចំនោមចំនូលទាំងអស់នេះ​ ពួលកុលស័ម្ពដែលជាជនជាតិអាឡឺម៉ង់ គឺជាជនជាតិអង់គ្លេស​​ដែលមានជំនឿទៅលើ​ការតាំងលំនៅថ្មីពិតមែន ឈ្មោះថា[[ប្រទេសអង់គ្លេស]] ដែលមកពីពាក្យថា Engla land ដែលជាដីរបស់អង់គ្លេស ហើយ [[English]]. <!--- needs to be translated: and English (Old English Englisc[31]) are derived from the name of this tribe—but Saxons, Jutes and a range of Germanic peoples from the coasts of Frisia, Lower Saxony, Jutland and Southern Sweden also moved to Britain in this era.[32][33][34] Initially, Old English was a diverse group of dialects, reflecting the varied origins of the Anglo-Saxon kingdoms of Great Britain[35] but one of these dialects, Late West Saxon, eventually came to dominate, and it is in this that the poem Beowulf is written. Old English was later transformed by two waves of invasion. The first was by speakers of the North Germanic language branch when Halfdan Ragnarsson and Ivar the Boneless started the conquering and colonisation of northern parts of the British Isles in the 8th and 9th centuries (see Danelaw). The second was by speakers of the Romance language Old Norman in the 11th century with the Norman conquest of England. Norman developed into Anglo-Norman, and then Anglo-French - and introduced a layer of words especially via the courts and government. As well as extending the lexicon with Scandinavian and Norman words these two events also simplified the grammar and transformed English into a borrowing language—more than normally open to accept new words from other languages. ---> ==​ មើលផងដែរ == * [[វេយ្យាករណ៍ភាសាអង់គ្លេស]] * [[អក្សរសាស្ត្រអង់គ្លេស]] == ឯកសារយោង == {{Reflist}} {{ភាសាជាផ្លូវការប្រើនៅអសប}} {{ខ្លី}} [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភាសា|អង់គ្លេស]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភាសាអង់គ្លេស]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភាសាអឺរ៉ុប]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សហរដ្ឋអាមេរិក]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រទេសអង់គ្លេស]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រទេសអូស្រ្ដាលី]] j1tlc0ucoeykxu4tse124mzukts6m0a 0 6412 335258 25094 2026-05-14T19:21:40Z ~2026-29205-89 50967 335258 wikitext text/x-wiki បច្ច័យ២៤ ដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់សម្តែងក្នុងគម្ពីរមហាបដ្ឋាន [អភិធម្មបិដក] ប្រែថាគ្រឿងអាស្រ័យនៃធម៌ទាំងឡាយមានដូចតទៅ៖ [1] ហេតុប្បច្ច័យ (Root Condition), [2] អារម្មណប្បច្ច័យ (Object Condition), [3] អធិបតិប្បច្ច័យ (Predominance Condition), [4] អនន្តរប្បច្ច័យ (Proximity Condition), [5] សមនន្តរប្បច្ច័យ (Contiguity Condition), [6] សហជាតប្បច្ច័យ (Co-nascence Condition), [7] អញ្ញមញ្ញប្បច្ច័យ (Mutuality Condition), [8] និស្សយប្បច្ច័យ (Dependence Condition), [9] ឧបនិស្សយប្បច្ច័យ (Decisive Dependence Condition), [10] បុរេជាតប្បច្ច័យ (Pre-existence Condition), [11] បច្ឆាជាតប្បច្ច័យ (Post-existence Condition), [12] អាសេវនប្បច្ច័យ (Repetition Condition), [13] កម្មប្បច្ច័យ (Kamma Condition), [14] វិបាកប្បច្ច័យ (Resultant Condition), [15] អាហារប្បច្ច័យ (Nutriment Condition), [16] ឥន្រ្ទិយប្បច្ច័យ (Faculty Condition), [17] ឈានប្បច្ច័យ (Jhana/Meditation Condition), [18] មគ្គប្បច្ច័យ (Path Condition), [19] សម្បយុត្តប្បច្ច័យ (Association Condition), [20] វិប្បយុត្តប្បច្ច័យ (Dissociation Condition), [21] អត្ថិប្បច្ច័យ (Presence Condition), [22] នត្ថិប្បច្ច័យ (Absence Condition), [23] វិគតប្បច្ច័យ (Disappearance Condition), [24] អវិគតប្បច្ច័យ (Non-disappearance Condition)។ == ហេតុប្បច្ច័យ == == អារម្មណប្បច្ច័យ == == អធិបតិប្បច្ច័យ == == អនន្តរប្បច្ច័យ == == សមនន្តរប្បច្ច័យ == == សហជាតប្បច្ច័យ == == អញ្ញមញ្ញប្បច្ច័យ == == និស្សយប្បច្ច័យ == == ឧបនិស្សយប្បច្ច័យ == == បុរេជាតប្បច្ច័យ == == បច្ឆាជាតប្បច្ច័យ == == អាសេវនប្បច្ច័យ == == កម្មប្បច្ច័យ == == វិបាកប្បច្ច័យ == == អាហារប្បច្ច័យ == == ឥន្រ្ទិយប្បច្ច័យ == == ឈានប្បច្ច័យ == == មគ្គប្បច្ច័យ == == សម្បយុត្តប្បច្ច័យ == == វិប្បយុត្តប្បច្ច័យ == == អត្ថិប្បច្ច័យ == == នត្ថិប្បច្ច័យ == == វិគតប្បច្ច័យ == == អវិគតប្បច្ច័យ == [[Category:ព្រះពុទ្ធសាសនា]] r9ajaxov40c92s3gcvbwn561z9tkmsh 335259 335258 2026-05-14T19:25:58Z ~2026-29205-89 50967 335259 wikitext text/x-wiki បច្ច័យ២៤ ដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់សម្តែងក្នុងគម្ពីរមហាបដ្ឋាន [អភិធម្មបិដក] ប្រែថាគ្រឿងអាស្រ័យនៃធម៌ទាំងឡាយមានដូចតទៅ៖ [1] ហេតុប្បច្ច័យ (Root Condition), [2] អារម្មណប្បច្ច័យ (Object Condition), [3] អធិបតិប្បច្ច័យ (Predominance Condition), [4] អនន្តរប្បច្ច័យ (Proximity Condition), [5] សមនន្តរប្បច្ច័យ (Contiguity Condition), [6] សហជាតប្បច្ច័យ (Co-nascence Condition), [7] អញ្ញមញ្ញប្បច្ច័យ (Mutuality Condition), [8] និស្សយប្បច្ច័យ (Dependence Condition), [9] ឧបនិស្សយប្បច្ច័យ (Decisive Dependence Condition), [10] បុរេជាតប្បច្ច័យ (Pre-existence Condition), [11] បច្ឆាជាតប្បច្ច័យ (Post-existence Condition), [12] អាសេវនប្បច្ច័យ (Repetition Condition), [13] កម្មប្បច្ច័យ (Kamma Condition), [14] វិបាកប្បច្ច័យ (Resultant Condition), [15] អាហារប្បច្ច័យ (Nutriment Condition), [16] ឥន្រ្ទិយប្បច្ច័យ (Faculty Condition), [17] ឈានប្បច្ច័យ (Jhana/Meditation Condition), [18] មគ្គប្បច្ច័យ (Path Condition), [19] សម្បយុត្តប្បច្ច័យ (Association Condition), [20] វិប្បយុត្តប្បច្ច័យ (Dissociation Condition), [21] អត្ថិប្បច្ច័យ (Presence Condition), [22] នត្ថិប្បច្ច័យ (Absence Condition), [23] វិគតប្បច្ច័យ (Disappearance Condition), [24] អវិគតប្បច្ច័យ (Non-disappearance Condition)។ == សេចក្តីពន្យល់លម្អិតអំពីបច្ច័យ ២៤ == [1] ហេតុប្បច្ច័យ (Root Condition): ប្រៀបដូចជាឫសនៃដើមឈើ ដែលផ្តល់នូវការទ្រទ្រង់ និងធ្វើឱ្យដុះដាល។ សំដៅលើហេតុ ៦ គឺ៖ លោភៈ ទោសៈ មោហៈ (អកុសលហេតុ) និង អលោភៈ អទោសៈ អមោហៈ (កុសលហេតុ/អព្យាក្រឹត) ដែលជាអ្នកកំណត់សភាពចិត្ត និងសកម្មភាពកាយវាចា។ [2] អារម្មណប្បច្ច័យ (Object Condition): ប្រៀបដូចជាមនុស្សចាស់ទប់ឈើច្រត់។ ចិត្តនិងចេតសិកមិនអាចកើតឡើងបានទេ បើគ្មានអារម្មណ៍ (វត្ថុសម្រាប់ដឹង)។ រួមមាន រូប សំឡេង ក្លិន រស ផោដ្ឋព្វៈ និងធម្មារម្មណ៍ (គំនិត/ព្រះនិព្វាន)។ [3] អធិបតិប្បច្ច័យ (Predominance Condition): ប្រៀបដូចជាស្តេច ឬមេដឹកនាំ។ សំដៅលើធម៌ដែលជាធំក្នុងការដឹកនាំចិត្តឱ្យសម្រេចគោលដៅ មាន ៤ គឺ៖ ឆន្ទៈ (សេចក្តីប្រាថ្នា), វីរិយៈ (សេចក្តីព្យាយាម), ចិត្តៈ (ការយកចិត្តទុកដាក់) និង វិមំសា (ការពិចារណា/បញ្ញា)។ [4] អនន្តរប្បច្ច័យ (Proximity Condition): ប្រៀបដូចជាការសោយរាជ្យបន្តគ្នានៃព្រះរាជា។ សំដៅលើសភាពដែលចិត្តដួងមុនរលត់ទៅ ដើម្បីឱ្យចិត្តដួងបន្ទាប់កើតឡើងភ្លាមៗ ដោយគ្មានចន្លោះ។ [5] សមនន្តរប្បច្ច័យ (Contiguity Condition): មានន័យប្រហាក់ប្រហែលនឹង អនន្តរប្បច្ច័យ ដែរ ប៉ុន្តែសង្កត់ធ្ងន់លើការកើតបន្តគ្នានៃចិត្តយ៉ាងមានរបៀបរៀបរយបំផុត និងមិនមានអ្វីមកជ្រែកកណ្តាលបាន។ [6] សហជាតប្បច្ច័យ (Co-nascence Condition): ប្រៀបដូចជាអណ្តាតភ្លើង និងពន្លឺនៃចង្កៀង។ សំដៅលើធម៌ទាំងឡាយដែលកើតឡើងព្រមគ្នា ហើយជួយឧបត្ថម្ភគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងខណៈជាមួយគ្នានោះ (ដូចជា មហាភូតរូបទាំង ៤ ជាដើម)។ [7] អញ្ញមញ្ញប្បច្ច័យ (Mutuality Condition): ប្រៀបដូចជាឈើបីដើមដែលបញ្ឈរផ្អែកគ្នាទៅវិញទៅមក ទើបអាចឈរទៅបាន។ សំដៅលើធម៌ដែលមិនត្រឹមតែកើតព្រមគ្នាទេ ប៉ុន្តែត្រូវតែអាស្រ័យគ្នាទៅវិញទៅមកជាដាច់ខាត ទើបអាចមានវត្តមានបាន។ [8] និស្សយប្បច្ច័យ (Dependence Condition): ប្រៀបដូចជាផែនដីដែលទ្រទ្រង់ដើមឈើ ឬផ្ទាំងក្រណាត់ដែលទ្រទ្រង់រូបគំនូរ។ សំដៅលើរូបធម៌ ឬនាមធម៌ដែលជាទីតាំង ឬជាទីអាស្រ័យឱ្យដួងចិត្តកើតឡើង (ដូចជា ចក្ខុប្រសាទ ជាទីអាស្រ័យនៃចក្ខុវិញ្ញាណ)។ [9] ឧបនិស្សយប្បច្ច័យ (Decisive Dependence Condition): ប្រៀបដូចជាភ្លៀងខ្លាំងដែលធ្វើឱ្យដំណាំដុះលូតលាស់។ គឺជាការអាស្រ័យដែលមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា រួមមានទម្លាប់ពីអតីតកាល សេចក្តីប្រាថ្នាខ្លាំងក្លា ឬសូម្បីតែធាតុអាកាស និងអាហារ ដែលមានឥទ្ធិពលខ្លាំងលើសភាពចិត្តបច្ចុប្បន្ន។ [10] បុរេជាតប្បច្ច័យ (Pre-existence Condition): ប្រៀបដូចជាពន្លឺព្រះអាទិត្យដែលកើតមុនពន្លឺដែលយើងឃើញ។ សំដៅលើរូបធម៌ (ដូចជា ភ្នែក ឬរូបារម្មណ៍) ដែលត្រូវតែកើតឡើងមុន ទើបចិត្តដែលដឹងរូបនោះអាចកើតឡើងតាមក្រោយបាន។ [11] បច្ឆាជាតប្បច្ច័យ (Post-existence Condition): ប្រៀបដូចជាសេចក្តីឃ្លានអាហារដែលកើតក្រោយ ប៉ុន្តែជួយទ្រទ្រង់រាងកាយដែលកើតមុនឱ្យរស់នៅបាន។ សំដៅលើចិត្តដែលកើតក្រោយៗ ដែលជួយឧបត្ថម្ភទ្រទ្រង់ដល់រូបកាយដែលកើតមុនឱ្យមានកម្លាំងរស់នៅតទៅទៀត។ [12] អាសេវនប្បច្ច័យ (Repetition Condition): ប្រៀបដូចជាសិស្សដែលសូត្រមេរៀនដដែលៗដើម្បីឱ្យចាំ។ សំដៅលើការធ្វើដដែលៗនៃចិត្ត (ក្នុងជវនចិត្ត) ដែលធ្វើឱ្យចិត្តដួងបន្ទាប់ៗមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា និងស្ទាត់ជំនាញឡើង។ [13] កម្មប្បច្ច័យ (Kamma Condition): ប្រៀបដូចជាគ្រាប់ពូជ។ គឺសំដៅលើ "ចេតនា" ដែលជាអ្នកតាក់តែង និងបង្កើតនូវផល។ វាពន្យល់ពីរបៀបដែលបំណងប្រាថ្នារបស់យើងនាំឱ្យមានផល (វិបាក) ក្នុងពេលអនាគត។ [14] វិបាកប្បច្ច័យ (Resultant Condition): ប្រៀបដូចជាខ្យល់ត្រជាក់ដែលបក់មកក្នុងម្លប់ឈើ។ សំដៅលើសភាពចិត្តដែលជា "ផល" នៃកម្មពីអតីតកាល។ វាជាសភាពចិត្តដែលស្ងប់ មិនបាច់ប្រឹងប្រែង ព្រោះវាជាផលដែលទុំជោរមកពីអំពើមុនៗ។ [15] អាហារប្បច្ច័យ (Nutriment Condition): ប្រៀបដូចជាសសរដែលទ្រទ្រង់ដំបូលផ្ទះ។ មានអាហារ ៤ យ៉ាង៖ អាហារដែលជាពំនូត (ទ្រទ្រង់រាងកាយ) និងអាហារផ្លូវចិត្ត ៣ ទៀត (ផស្សៈ, មនោសញ្ចេតនា, និងវិញ្ញាណ) ដែលទ្រទ្រង់ជីវិត។ [16] ឥន្រ្ទិយប្បច្ច័យ (Faculty Condition): ប្រៀបដូចជាសេនាបតីដែលគ្រប់គ្រងតាមព្រំដែន។ សំដៅលើធម៌ ២២ យ៉ាង (ដូចជា ភ្នែក, សតិ, ឬបញ្ញា) ដែលធ្វើជាធំ ឬជាអ្នកត្រួតត្រាក្នុងមុខងាររៀងៗខ្លួន។ [17] ឈានប្បច្ច័យ (Jhana/Meditation Condition): ប្រៀបដូចជាមនុស្សដែលឈរមើលពីលើកំពូលភ្នំ។ សំដៅលើអង្គធម៌ (ដូចជា វិតក្ក វិចារ បីតិ សុខ ឯកគ្គតា) ដែលធ្វើឱ្យចិត្តសម្លឹងទៅលើអារម្មណ៍យ៉ាងជិតដិត ឬជ្រមុជចុះក្នុងអារម្មណ៍។ [18] មគ្គប្បច្ច័យ (Path Condition): ប្រៀបដូចជាផែនទី ឬផ្លូវ។ សំដៅលើអង្គធម៌ទាំងឡាយ (ដូចជា សម្មាទិដ្ឋិ ឬសម្មាវាយាមៈ) ដែលជាផ្លូវនាំសត្វទៅកាន់ទីដៅណាមួយ មិនថាទៅកាន់សេចក្តីរុករាលដាល ឬទៅកាន់ការត្រាស់ដឹងឡើយ។ [19] សម្បយុត្តប្បច្ច័យ (Association Condition): ប្រៀបដូចជាទឹកដោះគោ និងទឹកដែលលាយចូលគ្នា។ សំដៅលើនាមធម៌ (ចិត្តនិងចេតសិក) ដែលកើតព្រមគ្នា រលត់ព្រមគ្នា មានអារម្មណ៍ជាមួយគ្នា និងមានទីអាស្រ័យជាមួយគ្នា រហូតបំបែកគ្នាមិនដាច់។ [20] វិប្បយុត្តប្បច្ច័យ (Dissociation Condition): ប្រៀបដូចជាទឹកនៅលើស្លឹកឈូក។ សំដៅលើធម៌ដែលជួយឧបត្ថម្ភគ្នា ប៉ុន្តែមានសភាពខុសគ្នា (ដូចជា នាមធម៌ជួយរូបធម៌ ឬរូបធម៌ជួយនាមធម៌ គឺវានៅជាមួយគ្នា ប៉ុន្តែមិនលាយឡំគ្នា)។ [21] អត្ថិប្បច្ច័យ (Presence Condition): ប្រៀបដូចជាពន្លឺដែលមានវត្តមានដរាបណាមានចង្កៀង។ សំដៅលើធម៌ដែល "កំពុងមានវត្តមាន" ទើបអាចជួយឧបត្ថម្ភដល់ធម៌ដទៃទៀតឱ្យកើតឡើងបាន។ [22] នត្ថិប្បច្ច័យ (Absence Condition): ប្រៀបដូចជាចង្កៀងដែលរលត់ទៅ ទើបភាពងងឹតអាចលេចឡើងបាន។ សំដៅលើចិត្តដែល "មិនមានវត្តមាន" (គឺត្រូវតែរលត់ទៅសិន) ទើបចិត្តដួងបន្ទាប់អាចកើតឡើងបាន។ [23] វិគតប្បច្ច័យ (Disappearance Condition): ប្រៀបដូចជាការរលាយបាត់ទៅនៃពន្លឺព្រះអាទិត្យ ធ្វើឱ្យគេឃើញពន្លឺផ្កាយ។ មានន័យដូចនឹង នត្ថិប្បច្ច័យ ដែរ ដោយសង្កត់ធ្ងន់លើការ "ចាកចេញទៅ" នៃធម៌មុន។ [24] អវិគតប្បច្ច័យ (Non-disappearance Condition): ប្រៀបដូចជាមហាសមុទ្រដែលមិនរីងស្ងួត ទើបត្រីអាចរស់នៅបាន។ មានន័យដូចនឹង អត្ថិប្បច្ច័យ ដែរ ដោយសង្កត់ធ្ងន់ថា ដរាបណាធម៌ជាបច្ច័យ "មិនទាន់រលាយបាត់ទៅ" ទេ នោះធម៌ជាផលនៅតែអាចកើតមានបាន។ [[Category:ព្រះពុទ្ធសាសនា]] e5o9qt1udqza5bgt72avga0j5i01328 335260 335259 2026-05-14T19:31:53Z ~2026-29205-89 50967 335260 wikitext text/x-wiki == សេចក្ដី​សង្ខេប == បច្ច័យ២៤ ដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់សម្តែងក្នុងគម្ពីរមហាបដ្ឋាន [អភិធម្មបិដក] ប្រែថាគ្រឿងអាស្រ័យនៃធម៌ទាំងឡាយមានដូចតទៅ៖ [1] ហេតុប្បច្ច័យ (Root Condition), [2] អារម្មណប្បច្ច័យ (Object Condition), [3] អធិបតិប្បច្ច័យ (Predominance Condition), [4] អនន្តរប្បច្ច័យ (Proximity Condition), [5] សមនន្តរប្បច្ច័យ (Contiguity Condition), [6] សហជាតប្បច្ច័យ (Co-nascence Condition), [7] អញ្ញមញ្ញប្បច្ច័យ (Mutuality Condition), [8] និស្សយប្បច្ច័យ (Dependence Condition), [9] ឧបនិស្សយប្បច្ច័យ (Decisive Dependence Condition), [10] បុរេជាតប្បច្ច័យ (Pre-existence Condition), [11] បច្ឆាជាតប្បច្ច័យ (Post-existence Condition), [12] អាសេវនប្បច្ច័យ (Repetition Condition), [13] កម្មប្បច្ច័យ (Kamma Condition), [14] វិបាកប្បច្ច័យ (Resultant Condition), [15] អាហារប្បច្ច័យ (Nutriment Condition), [16] ឥន្រ្ទិយប្បច្ច័យ (Faculty Condition), [17] ឈានប្បច្ច័យ (Jhana/Meditation Condition), [18] មគ្គប្បច្ច័យ (Path Condition), [19] សម្បយុត្តប្បច្ច័យ (Association Condition), [20] វិប្បយុត្តប្បច្ច័យ (Dissociation Condition), [21] អត្ថិប្បច្ច័យ (Presence Condition), [22] នត្ថិប្បច្ច័យ (Absence Condition), [23] វិគតប្បច្ច័យ (Disappearance Condition), [24] អវិគតប្បច្ច័យ (Non-disappearance Condition)។ == សេចក្តីពន្យល់លម្អិតអំពីបច្ច័យ ២៤ == [1] ហេតុប្បច្ច័យ (Root Condition): ប្រៀបដូចជាឫសនៃដើមឈើ ដែលផ្តល់នូវការទ្រទ្រង់ និងធ្វើឱ្យដុះដាល។ សំដៅលើហេតុ ៦ គឺ៖ លោភៈ ទោសៈ មោហៈ (អកុសលហេតុ) និង អលោភៈ អទោសៈ អមោហៈ (កុសលហេតុ/អព្យាក្រឹត) ដែលជាអ្នកកំណត់សភាពចិត្ត និងសកម្មភាពកាយវាចា។ [2] អារម្មណប្បច្ច័យ (Object Condition): ប្រៀបដូចជាមនុស្សចាស់ទប់ឈើច្រត់។ ចិត្តនិងចេតសិកមិនអាចកើតឡើងបានទេ បើគ្មានអារម្មណ៍ (វត្ថុសម្រាប់ដឹង)។ រួមមាន រូប សំឡេង ក្លិន រស ផោដ្ឋព្វៈ និងធម្មារម្មណ៍ (គំនិត/ព្រះនិព្វាន)។ [3] អធិបតិប្បច្ច័យ (Predominance Condition): ប្រៀបដូចជាស្តេច ឬមេដឹកនាំ។ សំដៅលើធម៌ដែលជាធំក្នុងការដឹកនាំចិត្តឱ្យសម្រេចគោលដៅ មាន ៤ គឺ៖ ឆន្ទៈ (សេចក្តីប្រាថ្នា), វីរិយៈ (សេចក្តីព្យាយាម), ចិត្តៈ (ការយកចិត្តទុកដាក់) និង វិមំសា (ការពិចារណា/បញ្ញា)។ [4] អនន្តរប្បច្ច័យ (Proximity Condition): ប្រៀបដូចជាការសោយរាជ្យបន្តគ្នានៃព្រះរាជា។ សំដៅលើសភាពដែលចិត្តដួងមុនរលត់ទៅ ដើម្បីឱ្យចិត្តដួងបន្ទាប់កើតឡើងភ្លាមៗ ដោយគ្មានចន្លោះ។ [5] សមនន្តរប្បច្ច័យ (Contiguity Condition): មានន័យប្រហាក់ប្រហែលនឹង អនន្តរប្បច្ច័យ ដែរ ប៉ុន្តែសង្កត់ធ្ងន់លើការកើតបន្តគ្នានៃចិត្តយ៉ាងមានរបៀបរៀបរយបំផុត និងមិនមានអ្វីមកជ្រែកកណ្តាលបាន។ [6] សហជាតប្បច្ច័យ (Co-nascence Condition): ប្រៀបដូចជាអណ្តាតភ្លើង និងពន្លឺនៃចង្កៀង។ សំដៅលើធម៌ទាំងឡាយដែលកើតឡើងព្រមគ្នា ហើយជួយឧបត្ថម្ភគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងខណៈជាមួយគ្នានោះ (ដូចជា មហាភូតរូបទាំង ៤ ជាដើម)។ [7] អញ្ញមញ្ញប្បច្ច័យ (Mutuality Condition): ប្រៀបដូចជាឈើបីដើមដែលបញ្ឈរផ្អែកគ្នាទៅវិញទៅមក ទើបអាចឈរទៅបាន។ សំដៅលើធម៌ដែលមិនត្រឹមតែកើតព្រមគ្នាទេ ប៉ុន្តែត្រូវតែអាស្រ័យគ្នាទៅវិញទៅមកជាដាច់ខាត ទើបអាចមានវត្តមានបាន។ [8] និស្សយប្បច្ច័យ (Dependence Condition): ប្រៀបដូចជាផែនដីដែលទ្រទ្រង់ដើមឈើ ឬផ្ទាំងក្រណាត់ដែលទ្រទ្រង់រូបគំនូរ។ សំដៅលើរូបធម៌ ឬនាមធម៌ដែលជាទីតាំង ឬជាទីអាស្រ័យឱ្យដួងចិត្តកើតឡើង (ដូចជា ចក្ខុប្រសាទ ជាទីអាស្រ័យនៃចក្ខុវិញ្ញាណ)។ [9] ឧបនិស្សយប្បច្ច័យ (Decisive Dependence Condition): ប្រៀបដូចជាភ្លៀងខ្លាំងដែលធ្វើឱ្យដំណាំដុះលូតលាស់។ គឺជាការអាស្រ័យដែលមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា រួមមានទម្លាប់ពីអតីតកាល សេចក្តីប្រាថ្នាខ្លាំងក្លា ឬសូម្បីតែធាតុអាកាស និងអាហារ ដែលមានឥទ្ធិពលខ្លាំងលើសភាពចិត្តបច្ចុប្បន្ន។ [10] បុរេជាតប្បច្ច័យ (Pre-existence Condition): ប្រៀបដូចជាពន្លឺព្រះអាទិត្យដែលកើតមុនពន្លឺដែលយើងឃើញ។ សំដៅលើរូបធម៌ (ដូចជា ភ្នែក ឬរូបារម្មណ៍) ដែលត្រូវតែកើតឡើងមុន ទើបចិត្តដែលដឹងរូបនោះអាចកើតឡើងតាមក្រោយបាន។ [11] បច្ឆាជាតប្បច្ច័យ (Post-existence Condition): ប្រៀបដូចជាសេចក្តីឃ្លានអាហារដែលកើតក្រោយ ប៉ុន្តែជួយទ្រទ្រង់រាងកាយដែលកើតមុនឱ្យរស់នៅបាន។ សំដៅលើចិត្តដែលកើតក្រោយៗ ដែលជួយឧបត្ថម្ភទ្រទ្រង់ដល់រូបកាយដែលកើតមុនឱ្យមានកម្លាំងរស់នៅតទៅទៀត។ [12] អាសេវនប្បច្ច័យ (Repetition Condition): ប្រៀបដូចជាសិស្សដែលសូត្រមេរៀនដដែលៗដើម្បីឱ្យចាំ។ សំដៅលើការធ្វើដដែលៗនៃចិត្ត (ក្នុងជវនចិត្ត) ដែលធ្វើឱ្យចិត្តដួងបន្ទាប់ៗមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា និងស្ទាត់ជំនាញឡើង។ [13] កម្មប្បច្ច័យ (Kamma Condition): ប្រៀបដូចជាគ្រាប់ពូជ។ គឺសំដៅលើ "ចេតនា" ដែលជាអ្នកតាក់តែង និងបង្កើតនូវផល។ វាពន្យល់ពីរបៀបដែលបំណងប្រាថ្នារបស់យើងនាំឱ្យមានផល (វិបាក) ក្នុងពេលអនាគត។ [14] វិបាកប្បច្ច័យ (Resultant Condition): ប្រៀបដូចជាខ្យល់ត្រជាក់ដែលបក់មកក្នុងម្លប់ឈើ។ សំដៅលើសភាពចិត្តដែលជា "ផល" នៃកម្មពីអតីតកាល។ វាជាសភាពចិត្តដែលស្ងប់ មិនបាច់ប្រឹងប្រែង ព្រោះវាជាផលដែលទុំជោរមកពីអំពើមុនៗ។ [15] អាហារប្បច្ច័យ (Nutriment Condition): ប្រៀបដូចជាសសរដែលទ្រទ្រង់ដំបូលផ្ទះ។ មានអាហារ ៤ យ៉ាង៖ អាហារដែលជាពំនូត (ទ្រទ្រង់រាងកាយ) និងអាហារផ្លូវចិត្ត ៣ ទៀត (ផស្សៈ, មនោសញ្ចេតនា, និងវិញ្ញាណ) ដែលទ្រទ្រង់ជីវិត។ [16] ឥន្រ្ទិយប្បច្ច័យ (Faculty Condition): ប្រៀបដូចជាសេនាបតីដែលគ្រប់គ្រងតាមព្រំដែន។ សំដៅលើធម៌ ២២ យ៉ាង (ដូចជា ភ្នែក, សតិ, ឬបញ្ញា) ដែលធ្វើជាធំ ឬជាអ្នកត្រួតត្រាក្នុងមុខងាររៀងៗខ្លួន។ [17] ឈានប្បច្ច័យ (Jhana/Meditation Condition): ប្រៀបដូចជាមនុស្សដែលឈរមើលពីលើកំពូលភ្នំ។ សំដៅលើអង្គធម៌ (ដូចជា វិតក្ក វិចារ បីតិ សុខ ឯកគ្គតា) ដែលធ្វើឱ្យចិត្តសម្លឹងទៅលើអារម្មណ៍យ៉ាងជិតដិត ឬជ្រមុជចុះក្នុងអារម្មណ៍។ [18] មគ្គប្បច្ច័យ (Path Condition): ប្រៀបដូចជាផែនទី ឬផ្លូវ។ សំដៅលើអង្គធម៌ទាំងឡាយ (ដូចជា សម្មាទិដ្ឋិ ឬសម្មាវាយាមៈ) ដែលជាផ្លូវនាំសត្វទៅកាន់ទីដៅណាមួយ មិនថាទៅកាន់សេចក្តីរុករាលដាល ឬទៅកាន់ការត្រាស់ដឹងឡើយ។ [19] សម្បយុត្តប្បច្ច័យ (Association Condition): ប្រៀបដូចជាទឹកដោះគោ និងទឹកដែលលាយចូលគ្នា។ សំដៅលើនាមធម៌ (ចិត្តនិងចេតសិក) ដែលកើតព្រមគ្នា រលត់ព្រមគ្នា មានអារម្មណ៍ជាមួយគ្នា និងមានទីអាស្រ័យជាមួយគ្នា រហូតបំបែកគ្នាមិនដាច់។ [20] វិប្បយុត្តប្បច្ច័យ (Dissociation Condition): ប្រៀបដូចជាទឹកនៅលើស្លឹកឈូក។ សំដៅលើធម៌ដែលជួយឧបត្ថម្ភគ្នា ប៉ុន្តែមានសភាពខុសគ្នា (ដូចជា នាមធម៌ជួយរូបធម៌ ឬរូបធម៌ជួយនាមធម៌ គឺវានៅជាមួយគ្នា ប៉ុន្តែមិនលាយឡំគ្នា)។ [21] អត្ថិប្បច្ច័យ (Presence Condition): ប្រៀបដូចជាពន្លឺដែលមានវត្តមានដរាបណាមានចង្កៀង។ សំដៅលើធម៌ដែល "កំពុងមានវត្តមាន" ទើបអាចជួយឧបត្ថម្ភដល់ធម៌ដទៃទៀតឱ្យកើតឡើងបាន។ [22] នត្ថិប្បច្ច័យ (Absence Condition): ប្រៀបដូចជាចង្កៀងដែលរលត់ទៅ ទើបភាពងងឹតអាចលេចឡើងបាន។ សំដៅលើចិត្តដែល "មិនមានវត្តមាន" (គឺត្រូវតែរលត់ទៅសិន) ទើបចិត្តដួងបន្ទាប់អាចកើតឡើងបាន។ [23] វិគតប្បច្ច័យ (Disappearance Condition): ប្រៀបដូចជាការរលាយបាត់ទៅនៃពន្លឺព្រះអាទិត្យ ធ្វើឱ្យគេឃើញពន្លឺផ្កាយ។ មានន័យដូចនឹង នត្ថិប្បច្ច័យ ដែរ ដោយសង្កត់ធ្ងន់លើការ "ចាកចេញទៅ" នៃធម៌មុន។ [24] អវិគតប្បច្ច័យ (Non-disappearance Condition): ប្រៀបដូចជាមហាសមុទ្រដែលមិនរីងស្ងួត ទើបត្រីអាចរស់នៅបាន។ មានន័យដូចនឹង អត្ថិប្បច្ច័យ ដែរ ដោយសង្កត់ធ្ងន់ថា ដរាបណាធម៌ជាបច្ច័យ "មិនទាន់រលាយបាត់ទៅ" ទេ នោះធម៌ជាផលនៅតែអាចកើតមានបាន។ == ឯកសារយោង == នេះគឺជាប្រភពឯកសារយោង និងមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃសេចក្តីពន្យល់លម្អិតអំពីបច្ច័យ ២៤ ខាងលើ៖ ១. គម្ពីរមហាបដ្ឋាន (ប្រភពដើមក្នុងព្រះត្រៃបិដក) បញ្ជីឈ្មោះបច្ច័យទាំង ២៤ នេះ មានប្រភពដើមចេញពី គម្ពីរមហាបដ្ឋាន ដែលជាគម្ពីរទី ៧ និងជាគម្ពីរចុងក្រោយនៃ អភិធម្មបិដក។ នៅក្នុងខ្លឹមសារដើម ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់សម្តែងពីទំនាក់ទំនងតក្កវិជ្ជារវាងធម៌ និងធម៌ ប៉ុន្តែសេចក្តីពន្យល់បែបឧបមា (ដូចជា "ឫសឈើ" ឬ "ឈើច្រត់") ត្រូវបានពង្រីកសេចក្តីបន្ថែមដោយព្រះអដ្ឋកថាចារ្យ ដើម្បីឱ្យអ្នកសិក្សាងាយយល់។ ២. គម្ពីរវិសុទ្ធិមគ្គ (The Path of Purification) តាក់តែងដោយ ព្រះពុទ្ធឃោសាចារ្យ (Achariya Buddhaghosa) ក្នុងសតវត្សទី ៥។ នេះគឺជាប្រភពដ៏សំខាន់បំផុតនៃ "សេចក្តីឧបមា" ដែលប្រើក្នុងសេចក្តីពន្យល់ខាងលើ៖ បរិច្ឆេទទី ១៧ (បញ្ញាភូមិនិទ្ទេស): គឺជាផ្នែកដ៏សំខាន់បំផុត ដែលព្រះអង្គបានពន្យល់អំពីបដិច្ចសមុប្បាទ និងបច្ច័យ ២៤ ដោយប្រើការឧបមាផ្សេងៗ (ដូចជា ស្តេច, ពន្លឺចង្កៀង, ផែនទី) ដើម្បីបញ្ជាក់ពីលក្ខណៈនៃតក្កវិជ្ជាដ៏ស្មុគស្មាញរបស់មហាបដ្ឋាន។ ៣. គម្ពីរអភិធម្មត្ថសង្គហៈ (Manual of Abhidhamma) តាក់តែងដោយ ព្រះអនុរុទ្ធាចារ្យ (ប្រហែលសតវត្សទី ១១-១២)។ គម្ពីរនេះគឺជាសៀវភៅគោលសម្រាប់សិស្សដែលរៀនអភិធម្មនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ថៃ និងភូមា។ បរិច្ឆេទទី ៨ (បច្ច័យសង្គហៈ): ផ្នែកនេះបានបូកសរុប និងបែងចែកក្រុមបច្ច័យទាំង ២៤ ឱ្យងាយយល់ និងងាយចងចាំ ដែលគ្រូឧទ្ទេសចារ្យសម័យទំនើបតែងតែយកមកប្រើប្រាស់ក្នុងការបង្រៀន។ ៤. ព្រះត្រៃបិដកខ្មែរ និងឯកសារស្រាវជ្រាវរបស់មហាថេរខ្មែរ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ចំណេះដឹងទាំងនេះត្រូវបានរក្សាទុកយ៉ាងល្អតាមរយៈ៖ ព្រះត្រៃបិដកខ្មែរ (ភាគ ៨០ ដល់ ៨៥): ដែលជាផ្នែកមហាបដ្ឋាន រួមជាមួយសេចក្តីពន្យល់ក្នុងមហាអដ្ឋកថា។ វចនានុក្រមខ្មែរ និងសៀវភៅធម៌របស់សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត: ព្រមទាំងព្រះមហាថេរ និងអ្នកប្រាជ្ញខ្មែរដទៃទៀត ដែលបានសម្រាយន័យបាលីមកជាភាសាខ្មែរ ដោយផ្អែកលើការឧបមាបែបបុរាណ ដើម្បីឱ្យពុទ្ធបរិស័ទងាយយល់នូវ "ធម៌ជម្រៅ" ទាំងនេះ។ សេចក្តីសន្និដ្ឋាននៃប្រភពនៃការឧបមា៖ ឫសឈើ (ហេតុ): មកពីគម្ពីរវិសុទ្ធិមគ្គ និងអដ្ឋសាលិនី។ ឈើបីដើមផ្អែកគ្នា (អញ្ញមញ្ញៈ): មកពីគម្ពីរវិសុទ្ធិមគ្គ (ឧបមាអំពី តិទណ្ឌៈ)។ ចង្កៀង និងពន្លឺ (សហជាតៈ): មកពីគម្ពីរដីកា (សេចក្តីពន្យល់បន្ថែមលើអដ្ឋកថា)។ សិស្សទន្ទេញមេរៀន (អាសេវនៈ): ជាការឧបមាដ៏ពេញនិយមក្នុងសៀវភៅអភិធម្មត្ថសង្គហៈ។ [[Category:ព្រះពុទ្ធសាសនា]] fi7x1xjnyae0v2efqzuzlwldo7jc8lf 0 20723 335273 304737 2026-05-15T07:43:27Z Too Classy for This World 42868 335273 wikitext text/x-wiki {{Not Khmer}} {{about|ភាសាកម្មវិធីមួយ||ស៊ី-ទ្រុងជ្រូក (អសង្សយកម្ម)}} {{DISPLAYTITLE:C# (programming language)}} {{Use mdy dates|date=October 2012}} {{Correct title| title = C# (ភាសាកម្មវិធី)|reason= #}} <!-- Per ECMA, "C#" (i.e. not "C♯") is the standard spelling of the name of the language. See "Language name" section and talk page. --> {{Infobox programming language |name = ស៊ីឝាប (C#) |logo = [[ឯកសារ:C Sharp Logo 2023.svg|150px]] |year = ២០០០, ១៦ ឆ្នាំកន្លងទៅ |designer = [[ម៉ៃក្រូសប]] |developer = [[ម៉ៃក្រូសប]] |paradigm = [[ភាសាកម្មវិធីពហុគំរូ|ពហុគំរូ]]: [[កម្មវិធីកិច្ចមានរចនាសម្ព័ន្ធ|មានរចនាសម្ព័ន្ធ]] [[កម្មវិធីកិច្ចអាជ្ញាបញ្ជា|អាជ្ញា]] [[កម្មវិធីកិច្ចតម្រង់កម្មវត្ថុ|តម្រង់កម្មវត្ថុ]] [[កម្មវិធីកិច្ចបើកព្រឹត្តិការណ៍|បើកព្រឹត្តិការណ៍]] [[កម្មវិធីកិច្ចមុខងារ|មុខងារ]] [[កម្មវិធីកិច្ចប្រភេទ|ប្រភេទ]] [[កម្មវិធីកិច្ចឆ្លុះបញ្ចាំង|ឆ្លុះបញ្ចាំង]] | family = [[បញ្ជីភាសាកម្មវិធីអំបូរ C|C]] |latest release version = ៥.០ |latest release date = {{start date and age|2012|08|15}} |turing-complete = Yes |implementations = [[ម៉ៃក្រូសបវីស៊្យូអ៊ែលស៊ីឝាប|វីស៊្យូអ៊ែលC#]] [[.ណេតភ្វ្រែមវ៉ឺខ]] [[ម៉ូណូ]] [[ដតហ៊្គ្នូ]] |typing = [[ការដាក់ប្រភេទឋិតិវន្ត|ឋិតិវន្ត]] [[ការដាក់ប្រភេទជាថាមវន្ត|ថាមវន្ត]]<ref name="dynamic" /> [[ប្រព័ន្ធប្រភេទ#ការដាក់ប្រភេទខ្លាំងនិងខ្សោយ|ខ្លាំង]] [[ប្រព័ន្ធប្រភេទ#ប្រព័ន្ធដាក់ប្រភេទសុវត្ថិភាពនិងអសុវត្ថិភាព|សុវត្ថិភាព]] [[ប្រព័ន្ធប្រភេទធម្មតា|ធម្មតា]] [[សន្និដ្ឋានភាពប្រភេទ|សន្និដ្ឋានអន្លើៗ]] |platform = [[ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធភាសាសាមញ្ញ]] |operating system = [[Cross-platform]] |versions = See [[#Versions|§ Versions]] |influenced_by = [[C++]] <ref name="influenced by CPP" /> [[អេផ្វផ្វល (ភាសាកម្មវិធី)|អេផ្វផ្វល]] [[ជ្វា (ភាសាកម្មវិធី)|ជ្វា]]<ref name="gosling"/> [[ម៉ដជូឡេ-៣]] [[ប៉ាស់ស្កាល់វត្ថុ]]<ref name="influenced by op" /> |influenced = [[ឌី (ភាសាកម្មវិធី)|D]] [[អ៊ែផ្វឝាប (ភាសាកម្មវិធី)|F#]]<ref name="influenced" /> [[ណេមម៉្រល]] [[វ៉ាល់ឡា (ភាសាកម្មវិធី)|វ៉ាល់ឡា]] |dialects = [[ស៊ីអូមីហ៊្គាំរ|Cω]] [[ស្ប៉ិកឝាប|ស្ប៉ិក#]] [[ស៊ីឝាបពហុសព្ទ|C#ពហុសព្ទ]] |license = [[ពេលរត់ភាសាសាមញ្ញ|ព.ភ.ស.]]គឺជាកម្មសិទ្ធិករ អ្នកចងក្រង[[ម៉ូណូ (វាំរទន់)|ម៉ូណូ]]គឺជា[[អ.ស.ទ.ក៣]]ទ្វេគុណ [[អាជ្ញាបណ្ណវ.ប.ម.|MIT/X១១]]និងបណ្ណាល័យជា[[អ.ស.ទ.ត.]]កំ២ [[ដតហ៊្គ្នូ]]គឺជា[[អ.ស.ទ.]]ទ្វេគុណនិង[[អ.ស.ទ.ត.]]កំ២ |file_ext = .cs (ដតស៊ីអ៊ែស) |website = <!-- Not to be confused with the website of [[Microsoft Visual C Sharp]] --> |wikibooks = កម្មវិធីកិច្ចស៊ីឝាប }} '''C#'''<ref group="note">By convention, a [[Number sign|hash sign]] is used for the second character in normal text; in artistic representations, sometimes a true [[♯|sharp sign]] is used: C♯.</ref> (បញ្ចេញសំឡេង ''ស៊ីឝាប'')គឺជាភាសាកម្មវិធីពហុគំរូមួយដែលដាក់បញ្ចូលក្បួនកម្មវិធីកិច្ច[[ការដាក់ប្រភេទខ្លាំង]] [[កម្មវិធីកិច្ចអាជ្ញាបញ្ជា|អាជ្ញាបញ្ជា]] [[កម្មវិធីកិច្ចប្រតិវេទ|ប្រតិវេទ]]<!--e.g. attributes--> [[កម្មវិធីកិច្ចមុខងារ|មុខងារ]] [[កម្មវិធីកិច្ចប្រភេទ|ប្រភេទ]] [[កម្មវិធីកិច្ចតម្រង់កម្មវត្ថុ|តម្រង់កម្មវត្ថុ]] [[ថ្នាក់ (វិទ្យាសាស្ត្រគណិតូបករណ៍)|ពឹងផ្អែកថ្នាក់]] និង[[វិស្វកម្មវាំរទន់ផ្អែកលើសមាសភាគ|តម្រង់ទៅសមាសភាគ]]។ វាត្រូវបានអភិវឌ្ឍដោយ[[ម៉ៃក្រូសប]]ក្នុង[[.ណេតផ្វ្រេមវ៉ឺខ|.NET (ដតណិត)]]ដែលផ្ដើមនិងក្រោយមកបានយល់ស្របថាជាមាត្រដ្ឋានដោយ[[ស.ស.គ.អ.អន្តរជាតិ|ស.ស.គ.អ. រឺ Ecma]] (ECMA-៣៣៤) និង[[អង្គការមាត្រដ្ឋានអន្តរជាតិ|អ.ម.អ. រឺ ISO]] (ISO/IEC 23270:2006)។ C# គឺជាមួយក្នុងចំណោមភាសាកម្មវិធីដេលបានរចនាសម្រាប់[[ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធភាសាសាមញ្ញ]]។ C# ត្រូវបានទុកបម្រុងជាភាសាកម្មវិធីធម្មតា ទំនើប គោលបំណងទូទៅ តម្រែតម្រង់កម្មវត្ថុមួយ។<ref name="ECMA-334"/> ក្រុមអភិវឌ្ឍន៍របស់វាគឺដឹកនាំដោយលោក[[អានណឺស ហាអ៊ិចស្ពាំក|អានណឺស-ហាអ៊ិចស្ពាំក]]។ កំណែថ្មីបំផុតគឺ[[ស៊ីឝាប៥.០|C#៥.០]] ដែលត្រូវបានដាក់ឱ្យប្រើឡើងវិញនៅថ្ងៃ ១៥សីហា ២០១២។ == គោលដៅរចនា == មាត្រដ្ឋានស.ស.គ.អ.ចុះបញ្ជីគោលដៅរចនាទាំងនេះសម្រាប់C#:<ref name="ECMA-334">{{cite book |url= http://www.ecma-international.org/publications/files/ECMA-ST/Ecma-334.pdf |title= C# Language Specification |publisher= [[Ecma International]] |edition= 4th |month= June |year= 2006 |accessdate= January 26, 2012 }}</ref> * ភាសាC#ត្រូវទុកសម្រាប់ជាភាសាកម្មវិធីធម្មតា ទំនើប គោលបំណងទូទៅ តម្រែតម្រង់កម្មវត្ថុ។ * ភាសានេះ និងប្រតិបត្តិកម្មក្នុងនោះ គួរតែផ្ដល់ជំនួយសម្រាប់បថបវិធានវិស្វកម្មវាំរទន់ដូចជា ការពិនិត្យប្រភេទខ្លាំង [[ការពិនិត្យព្រំ]]លំដាប់ជួរ អង្កេតកម្មនៃការព្យាយាមដើម្បីប្រើអថេរអនាទិនីយកម្ម និង[[សមូហកម្មសំណល់ (វិទ្យាសាស្ត្រគណិតូបករណ៍)|សមូហកម្មសំណល់]]។ ភាពមាំមួនវាំរទន់ ថេរភាព និងផលិតភាពអ្នកកម្មវិធីគឺសំខាន់។ * ភាសានេះត្រូវបានគេបម្រុងសម្រាប់ប្រើក្នុងការអភិវឌ្ឍ[[សមាសភាពវាំរទន់]]ដែលសាកសមសម្រាប់ការពន្លាតទៅក្នុងបរិស្ថានដែលបានចែកចាយហើយ។ * ភាពអាចយកតាមបានក្រមប្រភពគឺសំខាន់ណាស់ ក៏ដូចជាភាពអាចយកតាមបានរបស់អ្នកកម្មវិធី ជាពិសេសចំពោះពួកអ្នកកម្មវិធីទាំងនោះដែលថ្នឹករួចហើយជាមួយស៊ី (C) និង ស៊ីបូកបូក (C++)។ *ទ្រទ្រង់ដល់[[អន្តរជាតូបនីយកម្មនិងឋានូបនីយកម្ម|អន្តរជាតូបនីយកម្ម]]គឺមានសារៈសំខាន់ណាស់។ * C# is intended to be suitable for writing applications for both hosted and [[embedded system]]s, ranging from the very large that use sophisticated [[operating system]]s, down to the very small having dedicated functions. * Although C# applications are intended to be economical with regard to memory and [[processing power]] requirements, the language was not intended to compete directly on performance and size with C or assembly language. == ឈ្មោះ == [[ឯកសារ:C Sharp wordmark.svg|រូបភាពតូច|100px|ស្តាំ|[[C♯ (musical note)|C-sharp musical note]] (left)]] The name "C sharp" was inspired by musical notation where a [[Sharp (music)|sharp]] indicates that the written note should be made a [[semitone]] higher in [[Pitch (music)|pitch]].<ref>{{cite web |url= http://www.jameskovacs.com/blog/CNETHistoryLesson.aspx |title= C#/.NET History Lesson |first= James |last= Kovacs |date= September 7, 2007 |accessdate= June 18, 2009 |archivedate= មីនា 6, 2009 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20090306073219/http://jameskovacs.com/blog/CNETHistoryLesson.aspx |url-status= dead }}</ref> This is similar to the language name of [[C++]], where "++" indicates that a variable should be incremented by 1. Due to technical limitations of display (standard fonts, browsers, etc.) and the fact that the sharp symbol ({{unichar|266F|MUSIC SHARP SIGN|html=|nlink=Sharp (music)}}) is not present on the standard keyboard, the [[number sign]] ({{unichar|0023|NUMBER SIGN|html=}}) was chosen to represent the sharp symbol in the written name of the programming language.<ref name="MS CSharp FAQ">{{cite web |url= http://msdn.microsoft.com/vcsharp/previous/2002/FAQ/default.aspx |title= Microsoft C# FAQ |publisher= [[Microsoft]] |accessdate= March 25, 2008 |archivedate= មិថុនា 14, 2004 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20040614042912/http://msdn.microsoft.com/vcsharp/previous/2002/FAQ/default.aspx |url-status= dead }}</ref> This convention is reflected in the ECMA-334 C# Language Specification.<ref name="ECMA-334"/> However, when it is practical to do so (for example, in advertising or in box art<ref>{{cite web |url= http://www.microsoft.com/presspass/images/gallery/boxshots/web/visual-c-sharp03.jpg |title= Visual C#.net Standard |date= September 4, 2003 |publisher= [[Microsoft]] |format= JPEG |accessdate= June 18, 2009 }}</ref>), Microsoft uses the intended musical symbol. The "sharp" suffix has been used by a number of other .NET languages that are variants of existing languages, including [[J Sharp|J#]] (a .NET language also designed by Microsoft that is derived from Java 1.1), [[A Sharp (.NET)|A#]] (from [[Ada (programming language)|Ada]]), and the [[functional programming]] language [[F Sharp (programming language)|F#]].<ref name="MS FSharp FAQ">{{cite web |url= http://research.microsoft.com/en-us/um/cambridge/projects/fsharp/faq.aspx |title= F# FAQ |publisher= Microsoft Research |accessdate= June 18, 2009 |archivedate= កុម្ភៈ 18, 2009 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20090218222543/http://research.microsoft.com/en-us/um/cambridge/projects/fsharp/faq.aspx |url-status= dead }}</ref> The original implementation of [[EiffelStudio|Eiffel for .NET]] was called Eiffel#,<ref>{{cite web |url= http://msdn.microsoft.com/en-us/library/ms973898.aspx |title= Full Eiffel on the .NET Framework |month= June |year= 2002 |first1= Raphael |last1= Simon |first2= Emmanuel |last2= Stapf |first3= Bertrand |last3= Meyer |publisher= [[Microsoft]] |accessdate= June 18, 2009 }}</ref> a name retired since the full [[Eiffel (programming language)|Eiffel]] language is now supported. The suffix has also been used for [[Library (computing)|libraries]], such as [[Gtk Sharp|Gtk#]] (a .NET [[Wrapper pattern|wrapper]] for [[GTK+]] and other [[GNOME]] libraries), [[Cocoa Sharp|Cocoa#]] (a wrapper for [[Cocoa (API)|Cocoa]]) and [[Qt Sharp|Qt#]] (a .NET language binding for the [[Qt (toolkit)|Qt toolkit]]). == Syntax == {{Main|C Sharp syntax}} {{See also|Syntax (programming languages)}} C# មានវាក្យសម្ព័ន្ធដូចខាងក្រោម៖ * Semicolons are used to denote the end of a statement. * [[Curly braces]] are used to group statements. Statements are commonly grouped into methods (functions), methods into classes, and classes into namespaces. * Variables are assigned using an [[equals sign]], but compared using [[==|two consecutive equals signs]]. * [[Square brackets]] are used with [[Array data structure|arrays]], both to declare them and to get a value at a given index in one of them. <!-- I tried to make this overview easily readable for people other than computer scientists. Sorry that it was nowhere near inclusive enough, but I lacked adequate time to finish it.--> === Distinguishing features === :''Note: The following description is based on the language standard and other documents listed in the "[[#External links|External links]]" section.'' By design, C# is the programming language that most directly reflects the underlying [[Common Language Infrastructure]]&nbsp;(CLI).{{citation needed|date=May 2012}} Most of its intrinsic types correspond to value-types implemented by the CLI framework. However, the language specification does not state the code generation requirements of the compiler: that is, it does not state that a C# compiler must target a Common Language Runtime, or generate [[Common Intermediate Language]] (CIL), or generate any other specific format. Theoretically, a C# compiler could generate machine code like traditional compilers of C++ or [[Fortran]]. Some notable features of C# that distinguish it from C and C++ (and Java, where noted) are: * វាមិនមានអថេរ ឬមុខងារសកលទេ។ All methods and members must be declared within classes. Static members of public classes can substitute for global variables and functions. * Local variables cannot shadow variables of the enclosing block, unlike C and C++. <!--NOTE TO EDITORS: Classes do NOT *NEED* to go in a Namespace. Check the spec or try it out yourself before stating otherwise.--> * C# supports a strict [[Boolean data type]], {{C sharp|bool}}. Statements that take conditions, such as {{C sharp|while}} and {{C sharp|if}}, require an expression of a type that implements the {{C sharp|true}} operator, such as the boolean type. While C++ also has a boolean type, it can be freely converted to and from integers, and expressions such as {{C sharp|if(a)}} require only that {{C sharp|a}} is convertible to bool, allowing {{C sharp|a}} to be an int, or a pointer. C# disallows this "integer meaning true or false" approach, on the grounds that forcing programmers to use expressions that return exactly {{C sharp|bool}} can prevent certain types of common programming mistakes in C or C++ such as {{C sharp|if}} <code>(a = b)</code> (use of assignment <code>=</code> instead of equality <code>==</code>). * In C#, memory address pointers can only be used within blocks specifically marked as ''unsafe'', and programs with unsafe code need appropriate permissions to run. Most object access is done through safe object references, which always either point to a "live" object or have the well-defined [[Nullable type|null]] value; it is impossible to obtain a reference to a "dead" object (one that has been garbage collected), or to a random block of memory. An unsafe pointer can point to an instance of a value-type, array, string, or a block of memory allocated on a stack. Code that is not marked as unsafe can still store and manipulate pointers through the {{C sharp|System.IntPtr}} type, but it cannot dereference them. * Managed memory cannot be explicitly freed; instead, it is automatically garbage collected. Garbage collection addresses the problem of [[memory leak]]s by freeing the programmer of responsibility for releasing memory that is no longer needed. * In addition to the {{C sharp|try...catch}} construct to [[exception handling|handle exceptions]], C# has a {{C sharp|try...finally}} construct to guarantee execution of the code in the {{C sharp|finally}} block, whether an exception occurs or not. * [[Multiple inheritance]] is not supported, although a class can implement any number of interfaces. This was a design decision by the language's lead architect to avoid complication and simplify architectural requirements throughout CLI. * C#, like C++, but unlike Java, supports [[operator overloading]]. <!-- It's entirely arguable whether or not the restrictions listed below make C# "safer" --> * C# is more [[Type safety|type safe]] than C++. The only implicit conversions by default are those that are considered safe, such as widening of integers. This is enforced at compile-time, during [[Just-in-time compilation|JIT]], and, in some cases, at runtime. No implicit conversions occur between booleans and integers, nor between enumeration members and integers (except for literal 0, which can be implicitly converted to any enumerated type). Any user-defined conversion must be explicitly marked as explicit or implicit, unlike C++ [[copy constructor]]s and conversion operators, which are both implicit by default. Starting with version 4.0, C# supports a "dynamic" data type that enforces type checking at runtime only. * [[enumerated type|Enumeration]] members are placed in their own [[Scope (programming)|scope]]. * C# provides [[property (programming)|properties]] as [[syntactic sugar]] for a common pattern in which a pair of methods, [[Mutator method|accessor (getter) and mutator (setter)]] encapsulate operations on a single [[Attribute (computing)|attribute]] of a class. No redundant method signatures for the getter/setter implementations need be written, and the property may be accessed using attribute syntax rather than more verbose method calls. * [[Checked exceptions]] are not present in C# (in contrast to Java). This has been a conscious decision based on the issues of scalability and versionability.<ref>{{cite web | url = http://www.artima.com/intv/handcuffs.html | title = The Trouble with Checked Exceptions | first1=Bill | last1=Venners | first2=Bruce | last2=Eckel | date = August 18, 2003 | accessdate = March 30, 2010 }}</ref> * Though primarily an imperative language, since C# 3.0 it supports functional programming techniques through [[first-class function]] objects and [[Anonymous function|lambda expressions]]. == ប្រព័ន្ធប្រភេទសាមញ្ញ == C# has a ''unified type system''. This unified type system is called [[Common Type System]] (CTS).<ref name="insidecsharpp2ch4">{{cite book| last = Archer| first = Tom| title = Inside C#| year = 2001| publisher = Microsoft Press|location=Redmond, Washington|isbn=0-7356-1288-9|chapter=Part 2, Chapter 4: The Type System}}</ref> A unified type system implies that all types, including primitives such as integers, are subclasses of the {{C sharp|System.Object}} class. For example, every type inherits a {{C sharp|ToString()}} method. === ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុមប្រភេទទិន្នន័យ === CTS separates data types into two categories:<ref name="insidecsharpp2ch4" /> # Value types # Reference types Instances of value types do not have referential identity nor referential comparison semantics - equality and inequality comparisons for value types compare the actual data values within the instances, unless the corresponding operators are overloaded. Value types are derived from {{C sharp|System.ValueType}}, always have a default value, and can always be created and copied. Some other limitations on value types are that they cannot derive from each other (but can implement interfaces) and cannot have an explicit default (parameterless) constructor. Examples of value types are all primitive types, such as {{C sharp|int}} (a signed 32-bit integer), {{C sharp|float}} (a 32-bit IEEE floating-point number), {{C sharp|char}} (a 16-bit Unicode code unit), and {{C sharp|System.DateTime}} (identifies a specific point in time with nanosecond precision). Other examples are {{C sharp|enum}} (enumerations) and {{C sharp|struct}} (user defined structures). In contrast, reference types have the notion of referential identity - each instance of a reference type is inherently distinct from every other instance, even if the data within both instances is the same. This is reflected in default equality and inequality comparisons for reference types, which test for referential rather than structural equality, unless the corresponding operators are overloaded (such as the case for {{C sharp|System.String}}). In general, it is not always possible to create an instance of a reference type, nor to copy an existing instance, or perform a value comparison on two existing instances, though specific reference types can provide such services by exposing a public constructor or implementing a corresponding interface (such as {{C sharp|ICloneable}} or {{C sharp|IComparable}}). Examples of reference types are {{C sharp|object}} (the ultimate base class for all other C# classes), {{C sharp|System.String}} (a string of Unicode characters), and {{C sharp|System.Array}} (a base class for all C# arrays). Both type categories are extensible with user-defined types. === Boxing and unboxing === ''Boxing'' is the operation of converting a value-type object into a value of a corresponding reference type.<ref name="insidecsharpp2ch4" /> Boxing in C# is implicit. ''Unboxing'' is the operation of converting a value of a reference type (previously boxed) into a value of a value type.<ref name="insidecsharpp2ch4" /> Unboxing in C# requires an explicit [[Type conversion|type cast]]. A boxed object of type T can only be unboxed to a T (or a nullable T).<ref>{{cite web|last=Lippert |first=Eric |url=http://blogs.msdn.com/b/ericlippert/archive/2009/03/19/representation-and-identity.aspx |title=Representation and Identity |work=Fabulous Adventures In Coding |publisher=Blogs.msdn.com |date=March 19, 2009 |accessdate=October 4, 2012}}</ref> Example: <syntaxhighlight lang="CSharp"> int foo = 42; // Value type. object bar = foo; // foo is boxed to bar. int foo2 = (int)bar; // Unboxed back to value type. </syntaxhighlight> === Generics === [[Generic programming|Generics]] were added to version 2.0 of the C# language. Generics use type parameters, which make it possible to design classes and methods that do not specify the type used until the class or method is instantiated. The main advantage is that one can use generic type parameters to create classes and methods that can be used without incurring the cost of runtime casts or boxing operations, as shown here:<ref>{{cite web| title = Generics (C# Programming Guide)| url = http://msdn.microsoft.com/en-us/library/512aeb7t.aspx| publisher = Microsoft| accessdate = August 7, 2011}}</ref> <syntaxhighlight lang="CSharp"> // Declare the generic class. public class GenericList<T> { void Add(T input) { } } class TestGenericList { private class ExampleClass { } static void Main() { // Declare a list of type int. GenericList<int> list1 = new GenericList<int>(); // Declare a list of type string. GenericList<string> list2 = new GenericList<string>(); // Declare a list of type ExampleClass. GenericList<ExampleClass> list3 = new GenericList<ExampleClass>(); } } </syntaxhighlight> == Preprocessor == C# features "preprocessor directives"<ref>{{cite web | url = http://msdn.microsoft.com/en-us/library/ed8yd1ha.aspx | title = C# Preprocessor Directives | work = C# Language Reference | publisher = [[Microsoft]] | accessdate = June 18, 2009 }}</ref> (though it does not have an actual preprocessor) based on the [[C preprocessor]] that allow programmers to define [[Symbol (programming)|symbols]], but not macros. Conditionals such as {{C sharp|#if}}, {{C sharp|#endif}}, and {{C sharp|#else}} are also provided. Directives such as {{C sharp|#region}} give hints to editors for [[code folding]]. <syntaxhighlight lang="CSharp"> public class Foo { #region Constructors public Foo() {} public Foo(int firstParam) {} #endregion #region Procedures public void IntBar(int firstParam) {} public void StrBar(string firstParam) {} public void BoolBar(bool firstParam) {} #endregion } </syntaxhighlight> == Code comments == C# utilizes a double slash ({{C sharp|//}}) to indicate the rest of the line is a [[Comment (computer programming)|comment]]. This is inherited from [[C++]]. <syntaxhighlight lang="CSharp"> public class Foo { // a comment public static void Bar(int firstParam) {} // also a comment } </syntaxhighlight> Multi-line comments can start with slash-asterisk ({{C sharp|/*}}) and end asterisk-slash ({{C sharp|*/}}). This is inherited from standard [[C (programming language)|C]]. <syntaxhighlight lang="CSharp"> public class Foo { /* A Multi-Line comment */ public static void Bar(int firstParam) {} } </syntaxhighlight> == XML documentation system == C#'s documentation system is similar to Java's [[Javadoc]], but based on [[Extensible Markup Language|XML]]. Two methods of documentation are currently supported by the C# [[compiler]]. Single-line documentation comments, such as those commonly found in [[Microsoft Visual Studio|Visual Studio]] generated code, are indicated on a line beginning with {{C sharp|///}}. <syntaxhighlight lang="CSharp"> public class Foo { /// <summary>A summary of the method.</summary> /// <param name="firstParam">A description of the parameter.</param> /// <remarks>Remarks about the method.</remarks> public static void Bar(int firstParam) {} } </syntaxhighlight> Multi-line documentation comments, while defined in the version 1.0 language specification, were not supported until the [[.NET Framework|.NET]] 1.1 release.<ref>{{cite web | url = http://blogs.msdn.com/ansonh/archive/2006/09/11/750056.aspx | title = C# XML documentation comments FAQ | first = Anson | last = Horton | date = September 11, 2006 | accessdate = December 11, 2007 }}</ref> These comments start with slash-asterisk-asterisk ({{C sharp|/**}}) and end asterisk-slash ({{C sharp|*/}}).<ref name="Delimiters for Documentation Tags">{{cite web | url = http://msdn.microsoft.com/en-us/library/5fz4y783(VS.71).aspx | title = Delimiters for Documentation Tags | date = January 1, 1970 GMT | work = C# Programmer's Reference | publisher = [[Microsoft]] | accessdate = June 18, 2009 }}</ref> <syntaxhighlight lang="CSharp"> public class Foo { /** <summary>A summary of the method.</summary> * <param name="firstParam">A description of the parameter.</param> * <remarks>Remarks about the method.</remarks> */ public static void Bar(int firstParam) {} } </syntaxhighlight> Note there are some stringent criteria regarding white space and XML documentation when using the slash/asterisk/asterisk ({{C sharp|/**}}) technique. This code block: <syntaxhighlight lang="CSharp"> /** * <summary> * A summary of the method.</summary>*/ </syntaxhighlight> produces a different XML comment from this code block:<ref name="Delimiters for Documentation Tags"/> <syntaxhighlight lang="CSharp"> /** * <summary> A summary of the method.</summary>*/ </syntaxhighlight> Syntax for documentation comments and their [[XML]] markup is defined in a non-normative annex of the [[Ecma International|ECMA]] C# standard. The same standard also defines rules for processing of such comments, and their transformation to a plain [[XML]] document with precise rules for mapping of [[Common Language Infrastructure|CLI]] identifiers to their related documentation elements. This allows any C# [[Integrated development environment|IDE]] or other development tool to find documentation for any symbol in the code in a certain well-defined way. == Libraries == The C# specification details a minimum set of types and class libraries that the compiler expects to have available. In practice, C# is most often used with some implementation of the [[Common Language Infrastructure]] (CLI), which is standardized as ECMA-335 ''Common Language Infrastructure (CLI)''. == "Hello world" ឧទារហណ៍ == The following is a very simple C# program, a version of the classic "[[Hello world]]" example: <syntaxhighlight lang="CSharp"> using System; class Program { static void Main() { Console.WriteLine("Hello world!"); } } </syntaxhighlight> The effect is to write the following text to the output console: Hello world! បន្ទាត់នីមួយៗមានគោលបំណង៖ <syntaxhighlight lang="CSharp"> using System; </syntaxhighlight> The above line of code tells the compiler to use <code>System</code> as a candidate prefix for types used in the source code. In this case, when the compiler sees use of the <code>Console</code> type later in the source code, it tries to find a type named <code>Console</code>, first in the current assembly, followed by all referenced assemblies. In this case the compiler fails to find such a type, since the name of the type is actually <code>System.Console</code>. The compiler then attempts to find a type named <code>System.Console</code> by using the <code>System</code> prefix from the {{C sharp|using}} statement, and this time it succeeds. The {{C sharp|using}} statement allows the programmer to state all candidate prefixes to use during compilation instead of always using full type names. <syntaxhighlight lang="CSharp"> class Program </syntaxhighlight> Above is a [[Class (computer science)|class]] definition. Everything between the following pair of braces describes {{C sharp|Program}}. <syntaxhighlight lang="CSharp"> static void Main() </syntaxhighlight> This declares the class member method where the program begins execution. The .NET runtime calls the {{C sharp|Main}} method. (Note: {{C sharp|Main}} may also be called from elsewhere, like any other method, e.g. from another method of {{C sharp|Program}}.) The {{C sharp|static}} keyword makes the method accessible without an instance of {{C sharp|Program}}. Each console application's {{C sharp|Main}} entry point must be declared {{C sharp|static}}. Otherwise, the program would require an instance, but any instance would require a program. To avoid that irresolvable [[circular dependency]], C# compilers processing [[console application]]s (like that above) report an error, if there is no {{C sharp|static Main}} method. The {{C sharp|void}} keyword declares that {{C sharp|Main}} has no [[return value]]. <syntaxhighlight lang="CSharp"> Console.WriteLine("Hello world!"); </syntaxhighlight> This line writes the output. {{C sharp|Console}} is a static class in the {{C sharp|System}} namespace. It provides an interface to the standard input, output, and error streams for console applications. The program calls the {{C sharp|Console}} method {{C sharp|WriteLine}}, which displays on the console a line with the argument, the string {{C sharp|"Hello world!"}}. A [[GUI]] example: <syntaxhighlight lang="CSharp"> using System.Windows.Forms; class Program { static void Main() { MessageBox.Show("Hello world!"); } } </syntaxhighlight> This example is similar to the previous example, except that it generates a [[dialog box]] that contains the message "Hello world!" instead of writing it to the console. == Standardization and licensing == In August 2000, Microsoft Corporation, Hewlett-Packard and Intel Corporation co-sponsored the submission of specifications for C# as well as the Common Language Infrastructure (CLI) to the standards organization [[Ecma International]]. In December 2001, ECMA released ECMA-334 ''C# Language Specification''. C# became an [[ISO]] standard in 2003 (ISO/IEC 23270:2003 - ''Information technology — Programming languages — C#''). ECMA had previously adopted equivalent specifications as the 2nd edition of C#, in December 2002. In June 2005, ECMA approved edition 3 of the C# specification, and updated ECMA-334. Additions included partial classes, anonymous methods, nullable types, and [[Generic programming|generics]] (similar to C++ [[template (programming)|templates]]). In July 2005, ECMA submitted the standards and related TRs to ISO/IEC JTC 1 via the latter's Fast-Track process. This process usually takes 6–9 months. The C# language definition and the [[Common Language Infrastructure|CLI]] are standardized under [[ISO]] and [[Ecma]] standards that provide [[Reasonable and Non Discriminatory Licensing|reasonable and non-discriminatory licensing]] protection from patent claims. However, Microsoft uses C# and the CLI in its [[Base Class Library]] (BCL) that is the foundation of its proprietary .NET framework, and which provides a variety of non-standardized classes (extended [[Input/output|I/O]], [[Windows Forms|GUI]], [[Web service]]s, etc.). Some cases where Microsoft patents apply to standards used in the .NET framework are documented by Microsoft and the applicable patents are available on either RAND terms or through Microsoft's [[Microsoft Open Specification Promise|Open Specification Promise]] that releases patent rights to the public,<ref>{{cite web| url = http://www.microsoft.com/interop/principles/default.mspx| title = Interoperability Principles}}</ref> but there is some concern and debate as to whether there are additional aspects patented by Microsoft that are not covered, which may deter independent implementations of the full framework. Microsoft has agreed not to sue open source developers for violating patents in non-profit projects for the part of the framework that is covered by the OSP.<ref>{{cite web| url = http://www.microsoft.com/interop/principles/osspatentpledge.mspx| title = Patent Pledge for Open Source Developers}}</ref> Microsoft has also agreed not to enforce patents relating to [[Novell]] products against Novell's paying customers<ref>{{cite web | url = http://www.microsoft.com/interop/msnovellcollab/patent_agreement.mspx | title = Patent Cooperation Agreement - Microsoft & Novell Interoperability Collaboration | date = November 2, 2006 | publisher = [[Microsoft]] | accessdate = July 5, 2009 | quote = Microsoft, on behalf of itself and its Subsidiaries (collectively "Microsoft"), hereby covenants not to sue Novell's Customers and Novell's Subsidiaries' Customers for infringement under Covered Patents of Microsoft on account of such a Customer's use of specific copies of a Covered Product as distributed by Novell or its Subsidiaries (collectively "Novell") for which Novell has received Revenue (directly or indirectly) for such specific copies; provided the foregoing covenant is limited to use by such Customer (i) of such specific copies that are authorized by Novell in consideration for such Revenue, and (ii) within the scope authorized by Novell in consideration for such Revenue. }}</ref> with the exception of a list of products that do not explicitly mention C#, .NET or Novell's implementation of .NET ([[Mono (software)|The Mono Project]]).<ref>{{cite web | url = http://www.microsoft.com/interop/msnovellcollab/definitions2.aspx | title = Definitions | date = November 2, 2006 | publisher = [[Microsoft]] | accessdate = July 5, 2009 }}</ref> However, Novell maintains that Mono does not infringe any Microsoft patents.<ref>{{cite web | url = http://www.novell.com/linux/microsoft/faq_opensource.html | title = Novell Answers Questions from the Community | first = Justin | last = Steinman | date = November 7, 2006 | accessdate = July 5, 2009 | quote = We maintain that Mono does not infringe any Microsoft patents. }}</ref> Microsoft has also made a specific agreement not to enforce patent rights related to the [[Moonlight (runtime)|Moonlight browser plugin]], which depends on Mono, provided it is obtained through [[Novell]].<ref name="MsCovenant">{{cite web | url = http://www.microsoft.com/interop/msnovellcollab/moonlight.mspx | title = Covenant to Downstream Recipients of Moonlight - Microsoft & Novell Interoperability Collaboration | publisher = [[Microsoft]] | quote = "Downstream Recipient" means an entity or individual that uses for its intended purpose a Moonlight Implementation obtained directly from Novell or through an Intermediate Recipient… Microsoft reserves the right to update (including discontinue) the foregoing covenant… "Moonlight Implementation" means only those specific portions of Moonlight 1.0 or Moonlight 1.1 that run only as a plug-in to a browser on a Personal Computer and are not licensed under GPLv3 or a Similar License. | date = September 28, 2007 | accessdate = March 8, 2008}}</ref> In a note posted on the [[Free Software Foundation]]'s news website in June 2009, [[Richard Stallman]] warned that he believes that "Microsoft is probably planning to force all free C# implementations underground some day using software patents", and recommended that developers avoid taking what he described as the "gratuitous risk" associated with "depend[ing] on the free C# implementations".<ref>{{cite web | title = Why free software shouldn't depend on Mono or C# | url = http://www.fsf.org/news/dont-depend-on-mono | last=Stallman| first = Richard | publisher = [[Free Software Foundation]] | date = June 26, 2009 | quote = The danger is that Microsoft is probably planning to force all free C# implementations underground some day using software patents. ... We should systematically arrange to depend on the free C# implementations as little as possible. In other words, we should discourage people from writing programs in C#. Therefore, we should not include C# implementations in the default installation of GNU/Linux distributions, and we should distribute and recommend non-C# applications rather than comparable C# applications whenever possible. | accessdate = July 2, 2009}}</ref> The [[Free Software Foundation]] later reiterated its warnings,<ref>{{cite web | title = Microsoft's Empty Promise | url = http://www.fsf.org/news/2009-07-mscp-mono | publisher = [[Free Software Foundation]] | date = July 16, 2009 | quote = Until that happens, free software developers still should not write software that depends on Mono. C# implementations can still be attacked by Microsoft's patents: the Community Promise is designed to give the company several outs, if it wants them. We don't want to see developers' hard work lost to the community, if we lose the ability to use Mono, and until we eliminate software patents altogether, using another language is the best way to prevent that from happening. | accessdate = 2009-078-03}}</ref> claiming that the extension of [[Microsoft Community Promise]] to the C# and the [[#Common Language Infrastructure|CLI]] ECMA specifications<ref>{{cite web | title = The ECMA C# and CLI Standards | url = http://port25.technet.com/archive/2009/07/06/the-ecma-c-and-cli-standards.aspx | date = July 6, 2009 | accessdate = 2009-078-03 | archivedate = កក្កដា 9, 2009 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20090709232640/http://port25.technet.com/archive/2009/07/06/the-ecma-c-and-cli-standards.aspx | url-status = dead }}</ref> would not prevent Microsoft from harming free implementations of C#, because many specific Windows libraries included with .NET or [[Mono (software)|Mono]] were not covered by this promise. == Implementations == The reference C# compiler is [[Microsoft Visual C Sharp|Microsoft Visual C#]], which is closed-source. Other C# compilers exist, often including an implementation of the [[Common Language Infrastructure]] and the .NET class libraries up to .NET 2.0: * The [[Mono (software)|Mono]] project provides an [[open source]] C# compiler, a complete open source implementation of the Common Language Infrastructure including the required framework libraries as they appear in the ECMA specification, and a nearly complete implementation of the Microsoft proprietary .NET class libraries up to .NET 3.5. As of Mono 2.6, no plans exist to implement [[Windows Presentation Foundation|WPF]]; [[Windows Workflow Foundation|WF]] is planned for a later release; and there are only partial implementations of [[Language Integrated Query#LINQ to SQL|LINQ to SQL]] and [[Windows Communication Foundation|WCF]].<ref>{{cite web|url=http://www.mono-project.com/Compatibility |title=Compatibility - Mono |publisher=Mono-project.com |date=December 19, 2011 |accessdate=October 4, 2012}}</ref> * The [[DotGNU]] project also provides an open source C# compiler, a nearly complete implementation of the Common Language Infrastructure including the required framework libraries as they appear in the ECMA specification, and subset of some of the remaining Microsoft proprietary .NET class libraries up to .NET 2.0 (those not documented or included in the ECMA specification, but included in Microsoft's standard .NET Framework distribution). * Microsoft's Rotor project (currently called [[Shared Source Common Language Infrastructure]]) (licensed for educational and research use only) provides a [[shared source]] implementation of the CLR runtime and a C# compiler, and a subset of the required [[Common Language Infrastructure]] framework libraries in the ECMA specification (up to C# 2.0, and supported on Windows XP only). == សូមមើលផងដែរ == {{Portal|Computer programming}} {{Multicol}} ;C# topics * [[C Sharp syntax|C# syntax]] * [[Comparison of C Sharp and Java|Comparison of C# and Java]] ;Implementations * [[Microsoft Visual C Sharp|Microsoft Visual C#]] * [[Oxygene (programming language)|Oxygene]] * [[Sing sharp|Sing#]] {{Multicol-break}} ;IDEs * [[Microsoft Visual Studio]] * [[Microsoft Visual Studio Express]] ([[freeware]]) * [[MonoDevelop]] * [[Morfik]] * [[SharpDevelop]] * [[Turbo C Sharp]] {{Multicol-end}} {{Clear}} == កំណត់ == {{Reflist|group="note"}} == ឯកសារយោង == {{Reflist|30em|refs= <ref name="dynamic">{{cite web |url = http://code.msdn.microsoft.com/csharpfuture/Release/ProjectReleases.aspx?ReleaseId=1686 |title = New features in C# 4.0 |first = Mads |last = Torgersen |date = October 27, 2008 |publisher = [[Microsoft]] |accessdate = October 28, 2008 |archivedate = មករា 3, 2012 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20120103195731/http://code.msdn.microsoft.com/csharpfuture/Release/ProjectReleases.aspx?ReleaseId=1686 |url-status = dead }}</ref> <ref name="influenced by CPP">{{cite journal |last = Naugler |first = David |year = 2007 |month = May |title = C# 2.0 for C++ and Java programmer: conference workshop |journal = Journal of Computing Sciences in Colleges |volume = 22 |issue = 5 |quote = Although C# has been strongly influenced by Java it has also been strongly influenced by C++ and is best viewed as a descendant of both C++ and Java. }}</ref> <ref name="influenced by op">{{cite web |url = http://www.computerworld.com.au/article/261958/a-z_programming_languages_c_/?pp=7 |title = The A-Z of Programming Languages: C# |date = October 1, 2008 |publisher = [[Computerworld]] |first = Naomi |last = Hamilton |accessdate = February 12, 2010 |quote = We all stand on the shoulders of giants here and every language builds on what went before it so we owe a lot to C, C++, Java, Delphi, all of these other things that came before us. ([[Anders Hejlsberg]]) |archivedate = មីនា 24, 2010 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20100324124903/http://www.computerworld.com.au/article/261958/a-z_programming_languages_c_/?pp=7 |url-status = dead }}</ref> /<ref name="influenced">{{cite web |url = http://www.barrycornelius.com/papers/java5/onefile/ |title = Java 5 catches up with C# |date = December 1, 2005 |publisher = [[University of Oxford]] Computing Services |first = Barry |last = Cornelius |accessdate = June 18, 2009 |quote = In my opinion, it is C# that has caused these radical changes to the Java language. ([[Barry Cornelius]]) }}</ref> }} == អំណានបន្ថែម == * {{cite book | title = C# Language Pocket Reference| first1=Peter | last1=Drayton | first2=Ben | last2=Albahari | first3=Ted | last3=Neward| year=2002| publisher = O'Reilly| isbn=0-596-00429-X}} * {{cite book | title = Programming Microsoft Windows with C#| last=Petzold| first=Charles| year=2002| publisher = Microsoft Press| isbn=0-7356-1370-2}} == តំណភ្ជាប់ក្រៅ == {{Wikibooks|C Sharp Programming}} * [http://go.microsoft.com/fwlink/?LinkId=199552 C# Language Specification (from MSDN)] * [http://en.csharp-online.net/CSharp_Language_Specification C# Language Specification (hyperlinked, C# Online.NET)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100211165237/http://en.csharp-online.net/CSharp_Language_Specification |date=កុម្ភៈ 11, 2010 }} * [http://msdn2.microsoft.com/en-us/library/67ef8sbd.aspx C# Programming Guide (MSDN)] * [http://www.microsoft.com/express/Downloads/ Download C# Express] * [http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/c042926_ISO_IEC_23270_2006(E).zip ISO C# Language Specification]. * [http://msdn.microsoft.com/en-us/vcsharp/default.aspx Microsoft Visual C# .NET] * [http://www.quitecode.com QuiteCode C# Development] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121109082338/http://www.quitecode.com/ |date=វិច្ឆិកា 9, 2012 }} {{.NET}} {{Ecma International Standards}} {{ISO standards}} ci52gg7axdstc75tsyhq8x7h0e9k5zy 0 24163 335268 302747 2026-05-14T21:41:21Z TheWikipedian1250 27346 335268 wikitext text/x-wiki {{ប្រអប់ព័ត៌មាន ភាសា |name = ភាសាហេព្រើរ |nativename = {{lang|he|עִבְרִית}}'' {{transl|he|ʿIvrit}}'' |pronunciation = {{IPA|[(ʔ)ivˈʁit]}} - {{IPA|[(ʔ)ivˈɾit]}}{{#tag:ref|Standard Israeli ([[Sephardi Hebrew|Sephardi]]) {{IPA|[ʕivˈɾit]}}; Iraqi {{IPA|[ʕibˈriːθ]}}; [[Yemenite Hebrew|Yemenite]] {{IPA|[ʕivˈriːθ]}}; [[Ashkenazi Hebrew language|Ashkenazi]] {{IPA|[ˈivʀis]}}|group="note"}} |states = Israel, Jewish settlements in the West Bank;<ref>{{cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2098.html?countryName=&countryCode=&regionCode=o |title=CIA's World Fact Book |publisher=Cia.gov |date= |accessdate=2013-04-25 |archivedate=2014-07-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140708235858/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2098.html?countryName=&countryCode=&regionCode=o |url-status=dead }}</ref> used globally as a [[liturgical language]] for [[Judaism]] |speakers = 5.3 លាននាក់ |date = 1998 |ref=e17 |familycolor = អាហ្វ្រូ-អាស៊ី |fam2 = [[អំបូរភាសាសេមីត|សេមីត]] |fam3 = [[អំបូរភាសាសេមីតកណ្ដាល|សេមីតកណ្ដាល]] |fam4 = [[អំបូរភាសាសេមីតខាងពាយព្យ|សេមីតខាងពាយព្យ]] |fam5 = [[Canaanite languages|Canaanite]] |script = [[Hebrew alphabet]]<br>[[Hebrew Braille]] |nation = {{flag|Israel}} |minority = {{POL}}<ref name="efnil">{{Cite web |url=http://www.efnil.org/documents/conference-publications/dublin-2009/16-Dublin-Pisarek-Mother.pdf |title=ច្បាប់ចម្លងប័ណ្ណសារ |access-date=2013-09-05 |archivedate=2019-12-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191214104352/http://www.efnil.org/documents/conference-publications/dublin-2009/16-Dublin-Pisarek-Mother.pdf |url-status=dead }}</ref> |agency = [[Academy of the Hebrew Language]]<br />{{lang|he|האקדמיה ללשון העברית}} ({{transl|he|''HaAkademia LaLashon HaʿIvrit''}}) |iso1=he |iso2=heb |lc1=heb |ld1=[[Modern Hebrew]] |lc2=hbo |ld2=[[Biblical Hebrew language|Ancient Hebrew]] |lingua = 12-AAB-a |notice=IPA }} {{Css Image Crop |Image = Simtat_Aluf_Batslut.JPG |bSize = 360px |cWidth = 240 |cHeight = 100 |oTop = 82 |oLeft = 44 |Location = right |Description = Hebrew [[street sign]], above in [[Hebrew alphabet]], below in [[Romanization of Hebrew|Latin letter transliteration]]. ''Aluf Batslut veAluf Shum''[[:he:אלוף בצלות ואלוף שום|^(he)]] ("The Onion Champion and the Garlic Champion") is a [[maqama]] by [[Hayyim Nahman Bialik]]. }} [[File:Israel in Hebrew.svg|thumb|អ៊ីស្រាអែល នៅអក្សរហេព្រេីរ]] '''ភាសាហេព្រេីរ'''ឬ'''ហេប្រ៊ូ''' ({{lang-en|Hebrew language}} បារាំង៖ Hébreu ហេព្រេីរ៖ עִבְרִית ''អីវ្រីត'' ) គឺជាភាសាសេមិតិក់[[ភាសាសេមីទិក]]. វាជាភាសាកំណើតរបស់ [[ជនជាតិសេដាង|ជនជាតិយូដា]]។ [[បណ្ឌិត្យសភាភាសាហេព្រើរ]] គឺជាស្ថាប័នកំពូលនៃភាសាហេព្រើរ។ ភាសានេះត្រូវបាននិយាយដោយ[[ជនជាតិអ៊ីស្រាអែល]]ជាយូរយារណាស់មកហើយ តាំងតែពីសម័យនៃ[[ព្រះគម្ពីរ]]មកម្ល៉េះ។ After [[Judah]] was conquered by [[Babylonia]], the [[Jew]]s were taken captive to [[Babylon]] and started speaking [[Aramaic]]. Hebrew was no longer used as much in day-to-day life, but it was still known by Jews who studied religious books. In the [[20th century]], many Jews decided to make Hebrew into a spoken language again. តាំងពីឆ្នាំ ១៩៤៨ ភាសាហេព្រេីរជាភាសាផ្លូវការនៅក្នុងប្រទេសអីស្រាអែលនិងមានលោកច្រេីនដែលមកពីប្រទេសផ្សិងៗមកដល់ប្រទេសនោះនិងបានរៀនភាសាហេព្រេីរដេីម្បីនិយាយជាមួយគ្នា។ Also everyone who wishes to become a Christian [[priest]] must learn Hebrew in order to be able to read the [[Bible]] in original language.{{fact|date=December 2012}} ភាសាហេព្រេីរជាជាតិភាសាអារាប់។ Hebrew words are made by combining a root with a pattern. In Israeli Hebrew, some words are translated from European languages like English, French, German, and Russian. Many words from the [[Old Testament]] were given new meanings in Israeli Hebrew. People learning Hebrew need to study the [[grammar]] first in order to read correctly without vowels. In Israeli Hebrew, there is no verb "to be" in the [[present tense]], only in the [[future tense|future]] and the [[past tense]]s. In Biblical Hebrew, there are no tenses but only two "aspects": ''imperfect'' and ''perfect''. The ''imperfect'' is something like the future and the present tenses. The ''perfect'' is something like the past tense. ''Mishnaic Hebrew'' is the Hebrew spoken as well as [[Judeo-Aramaic]] in the time of [[Jesus]] and in the time of the Bar-Kokhba revolt ([[2nd century]] AD), until the [[Byzantine Empire]] of [[Justinian]] ([[6th century]] AD). == អក្សរក្រម == The Hebrew [[alphabet]] has 22 letters. Five of these letters change when they are at the end of a word. The Hebrew language is read from right to left. The Hebrew alphabet is an ''abjad'' which means that only the consonants are written out and the reader must supply the vowels himself. Since this is pretty difficult, the vowels can be marked as dots called ''niqqud'' (plural ''niqqudim''). In Modern Hebrew, some letters can denote vowels. These are called ''matres lectionis'' (mothers of the reading) as they help the reading a lot. {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" style="text-align:center;" class="wikitable" |- !'''[[Aleph]] អាលេហ្វ'''||'''[[Bet (letter)|Bet]] បេត'''||'''[[Gimel]] ហ្គីមេល'''||'''[[Dalet]] ដាលេត'''||'''[[He (letter)|He]] ហេ'''||'''[[Waw (letter)|Waw]] អួាអូ'''||'''[[Zayin]] ហ្សាយិន'''||'''[[Het]] ហេត'''||'''[[Tet]] តេត'''||'''[[Yod]] យុដ'''||'''[[Kaf]] កាហ្វ''' |- | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|א | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ב | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ג | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ד | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ה | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ו | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ז | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ח | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ט | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|י | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|כ |- |style="font-size:300%; font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman" height=40 valign=top|ך |- !'''[[Lamed]] លាមេដ'''||'''[[Mem]] មិម'''||'''[[Nun (letter)|Nun]] នូន'''||'''[[Samekh]] សាមេហ'''||'''[[Ayin]] អាយិន'''||'''Pe/Fe ពេ'''||'''[[Tsadi]] ត្សាដិ'''||'''[[Kuf]] កុហ្វ'''||'''[[Resh]] រេឝ'''||'''Shin/Sin ឝិន'''||'''[[Tav]] តាវ''' |- | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ל | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|מ | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|נ | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ס | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ע | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|פ | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|צ | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ק | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ר | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ש | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ת |- | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ם | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ן |style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ף |style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ץ |} ==កំណត់ចំណាំ== {{Reflist|group=note}} ==ឯកសារយោង== {{InterWiki|code=he}} {{wikibookspar||Hebrew}} {{reflist}} [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភាសា| ]] bex3jshnass6nfwyrda2q5kyzkfhqba 335269 335268 2026-05-14T21:43:31Z TheWikipedian1250 27346 335269 wikitext text/x-wiki {{ប្រអប់ព័ត៌មាន ភាសា |name = ភាសាហេព្រើរ |nativename = {{lang|he|עִבְרִית}}'' {{transl|he|ʿIvrit}}'' |pronunciation = {{IPA|[(ʔ)ivˈʁit]}} - {{IPA|[(ʔ)ivˈɾit]}}{{#tag:ref|Standard Israeli ([[Sephardi Hebrew|Sephardi]]) {{IPA|[ʕivˈɾit]}}; Iraqi {{IPA|[ʕibˈriːθ]}}; [[Yemenite Hebrew|Yemenite]] {{IPA|[ʕivˈriːθ]}}; [[Ashkenazi Hebrew language|Ashkenazi]] {{IPA|[ˈivʀis]}}|group="note"}} |states = Israel, Jewish settlements in the West Bank;<ref>{{cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2098.html?countryName=&countryCode=&regionCode=o |title=CIA's World Fact Book |publisher=Cia.gov |date= |accessdate=2013-04-25 |archivedate=2014-07-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140708235858/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2098.html?countryName=&countryCode=&regionCode=o |url-status=dead }}</ref> used globally as a [[liturgical language]] for [[Judaism]] |speakers = 5.3 លាននាក់ |date = 1998 |ref=e17 |familycolor = អាហ្វ្រូ-អាស៊ី |fam2 = [[អំបូរភាសាសេមីត|សេមីត]] |fam3 = [[អំបូរភាសាសេមីតកណ្ដាល|សេមីតកណ្ដាល]] |fam4 = [[អំបូរភាសាសេមីតខាងពាយព្យ|សេមីតខាងពាយព្យ]] |fam5 = [[Canaanite languages|Canaanite]] |script = [[Hebrew alphabet]]<br>[[Hebrew Braille]] |nation = {{flag|Israel}} |minority = {{POL}}<ref name="efnil">{{Cite web |url=http://www.efnil.org/documents/conference-publications/dublin-2009/16-Dublin-Pisarek-Mother.pdf |title=ច្បាប់ចម្លងប័ណ្ណសារ |access-date=2013-09-05 |archivedate=2019-12-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191214104352/http://www.efnil.org/documents/conference-publications/dublin-2009/16-Dublin-Pisarek-Mother.pdf |url-status=dead }}</ref> |agency = [[Academy of the Hebrew Language]]<br />{{lang|he|האקדמיה ללשון העברית}} ({{transl|he|''HaAkademia LaLashon HaʿIvrit''}}) |iso1=he |iso2=heb |lc1=heb |ld1=[[Modern Hebrew]] |lc2=hbo |ld2=[[Biblical Hebrew language|Ancient Hebrew]] |lingua = 12-AAB-a |notice=IPA }} {{Css Image Crop |Image = Simtat_Aluf_Batslut.JPG |bSize = 360px |cWidth = 240 |cHeight = 100 |oTop = 82 |oLeft = 44 |Location = right |Description = Hebrew [[street sign]], above in [[Hebrew alphabet]], below in [[Romanization of Hebrew|Latin letter transliteration]]. ''Aluf Batslut veAluf Shum''[[:he:אלוף בצלות ואלוף שום|^(he)]] ("The Onion Champion and the Garlic Champion") is a [[maqama]] by [[Hayyim Nahman Bialik]]. }} [[File:Israel in Hebrew.svg|thumb|អ៊ីស្រាអែល នៅអក្សរហេព្រេីរ]] '''ភាសាហេព្រេីរ'''ឬ'''ហេប្រ៊ូ''' ({{lang-en|Hebrew language}} បារាំង៖ Hébreu ហេព្រេីរ៖ עִבְרִית ''អីវ្រីត'' ) គឺជាភាសាសេមិតិក់[[ភាសាសេមីទិក]]. វាជាភាសាកំណើតរបស់ [[ជនជាតិភូមា (មនុស្ស)|ជនជាតិយូដា]]។ [[បណ្ឌិត្យសភាភាសាហេព្រើរ]] គឺជាស្ថាប័នកំពូលនៃភាសាហេព្រើរ។ ភាសានេះត្រូវបាននិយាយដោយ[[ជនជាតិអ៊ីស្រាអែល]]ជាយូរយារណាស់មកហើយ តាំងតែពីសម័យនៃ[[ព្រះគម្ពីរ]]មកម្ល៉េះ។ After [[Judah]] was conquered by [[Babylonia]], the [[Jew]]s were taken captive to [[Babylon]] and started speaking [[Aramaic]]. Hebrew was no longer used as much in day-to-day life, but it was still known by Jews who studied religious books. In the [[20th century]], many Jews decided to make Hebrew into a spoken language again. តាំងពីឆ្នាំ ១៩៤៨ ភាសាហេព្រេីរជាភាសាផ្លូវការនៅក្នុងប្រទេសអីស្រាអែលនិងមានលោកច្រេីនដែលមកពីប្រទេសផ្សិងៗមកដល់ប្រទេសនោះនិងបានរៀនភាសាហេព្រេីរដេីម្បីនិយាយជាមួយគ្នា។ Also everyone who wishes to become a Christian [[priest]] must learn Hebrew in order to be able to read the [[Bible]] in original language.{{fact|date=December 2012}} ភាសាហេព្រេីរជាជាតិភាសាអារាប់។ Hebrew words are made by combining a root with a pattern. In Israeli Hebrew, some words are translated from European languages like English, French, German, and Russian. Many words from the [[Old Testament]] were given new meanings in Israeli Hebrew. People learning Hebrew need to study the [[grammar]] first in order to read correctly without vowels. In Israeli Hebrew, there is no verb "to be" in the [[present tense]], only in the [[future tense|future]] and the [[past tense]]s. In Biblical Hebrew, there are no tenses but only two "aspects": ''imperfect'' and ''perfect''. The ''imperfect'' is something like the future and the present tenses. The ''perfect'' is something like the past tense. ''Mishnaic Hebrew'' is the Hebrew spoken as well as [[Judeo-Aramaic]] in the time of [[Jesus]] and in the time of the Bar-Kokhba revolt ([[2nd century]] AD), until the [[Byzantine Empire]] of [[Justinian]] ([[6th century]] AD). == អក្សរក្រម == The Hebrew [[alphabet]] has 22 letters. Five of these letters change when they are at the end of a word. The Hebrew language is read from right to left. The Hebrew alphabet is an ''abjad'' which means that only the consonants are written out and the reader must supply the vowels himself. Since this is pretty difficult, the vowels can be marked as dots called ''niqqud'' (plural ''niqqudim''). In Modern Hebrew, some letters can denote vowels. These are called ''matres lectionis'' (mothers of the reading) as they help the reading a lot. {| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" style="text-align:center;" class="wikitable" |- !'''[[Aleph]] អាលេហ្វ'''||'''[[Bet (letter)|Bet]] បេត'''||'''[[Gimel]] ហ្គីមេល'''||'''[[Dalet]] ដាលេត'''||'''[[He (letter)|He]] ហេ'''||'''[[Waw (letter)|Waw]] អួាអូ'''||'''[[Zayin]] ហ្សាយិន'''||'''[[Het]] ហេត'''||'''[[Tet]] តេត'''||'''[[Yod]] យុដ'''||'''[[Kaf]] កាហ្វ''' |- | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|א | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ב | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ג | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ד | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ה | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ו | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ז | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ח | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ט | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|י | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|כ |- |style="font-size:300%; font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman" height=40 valign=top|ך |- !'''[[Lamed]] លាមេដ'''||'''[[Mem]] មិម'''||'''[[Nun (letter)|Nun]] នូន'''||'''[[Samekh]] សាមេហ'''||'''[[Ayin]] អាយិន'''||'''Pe/Fe ពេ'''||'''[[Tsadi]] ត្សាដិ'''||'''[[Kuf]] កុហ្វ'''||'''[[Resh]] រេឝ'''||'''Shin/Sin ឝិន'''||'''[[Tav]] តាវ''' |- | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ל | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|מ | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|נ | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ס | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ע | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|פ | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|צ | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ק | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ר | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ש | rowspan="2" align="center"; style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ת |- | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ם | style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ן |style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ף |style="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ץ |} ==កំណត់ចំណាំ== {{Reflist|group=note}} ==ឯកសារយោង== {{InterWiki|code=he}} {{wikibookspar||Hebrew}} {{reflist}} [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភាសា| ]] ol4zubbxt8vjn0dzmnk8c0gtp66phdy 0 35044 335261 325950 2026-05-14T20:41:22Z TheWikipedian1250 27346 /* */ 335261 wikitext text/x-wiki '''សាតាំង''' ([[ភាសាអង់គ្លេស]]: Satan, [[ភាសាហេប្រឺ]]: שָׂטָן, [[ភាសាក្រិច]]: Σατανάς) ជាអ្នកនាំសេចក្ដីអាក្រក់ និងការល្បួង ហើយត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអ្នកបោកបញ្ឆោត ដែលនាំមនុស្សឲ្យវង្វេង។  វាជាទូតសួគ៌ដែលធ្លាប់គោរពព្រះយ៉ាងខ្លាំង ហើយមានរូបឆោមស្រស់ស្អាតទៀតផង ប៉ុន្តែវាបានធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌ ដោយសារតែអំណួត ទាំងនាំមនុស្សទៅក្នុងផ្លូវនៃសេចក្ដីកុហក និងបាប ហើយវាមានអំណាចនៅក្នុងពិភពលោកនេះទៀតផង។ [[ឯកសារ:Satan_Plunges_Into_The_River_Styx_from_French_Ed_of_Paradise_Lost_POSTER_(453x640).jpg|រូបភាពតូច|ការបង្ហាញនូវទស្សនីយភាពមួយ នៅក្នុងបទកាព្យដែលមានឈ្មោះថា ''[[Paradise Lost]]'' ជាស្នាដៃរបស់[[John Milton]]'',''ត្រង់កន្លែងដែលសាតាំងធ្លាក់ទៅក្នុងទន្លេ Styx ([[Hate]]) គូរដោយ Darodes ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៨ (Illustration of a scene from [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]],'' wherein Satan falls into the river [[Styx]] ([[Hate]]) by Darodes, c. 1868)]] [[ឯកសារ:GustaveDoreParadiseLostSatanProfile.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពដ៏សំខាន់មួយដែលពិពណ៌នាអំពីសាតាំង នៅក្នុងបទកាព្យ ''[[Paradise Lost]]'' ដែលជាស្នាដៃរបស់ [[John Milton]] គូរដោយ​ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៦ ([[Gustave Doré]], ''Depiction of Satan,'' a central figure in [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' c. 1866)]] [[ឯកសារ:Demonic Figure With Horns And Fiery Background.png|thumb|250px|]] សាតាំង (ភាសាហេព្រើរ שָּׂטָן‎‎ មានន័យថា "សត្រូវ" ឬ "បច្ចាមិត្រ"<ref name="1906 Jewish Encyclopedia">http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan "Term used in the Bible with the general connotation of "adversary", being applied (1) to an enemy in war (I Kings v. 18 [A. V. 4]; xi. 14, 23, 25), from which use is developed the concept of a traitor in battle (I Sam. xxix. 4); (2) to an accuser before the judgment-seat (Ps. cix. 6); and (3) to any opponent (II Sam. xix. 23 [A. V. 22]). The word is likewise used to denote an antagonist who puts obstacles in the way, as in Num. xxii. 32, where the angel of God is described as opposing Balaam in the guise of a satan or adversary; so that the concept of Satan as a distinct being was not then known."</ref><ref>''Merriam-Webster's Encyclopedia of World Religions'', page 290, Wendy Doniger</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=kQFtlva3HaYC&pg=PA347#v=onepage&f=false|title=The Oxford Companion to World Mythology|last=Leeming|first=David Adams|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2005|isbn=978-0-19-515669-0|page=347}}</ref>។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរភាសាហេព្រើរ និងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងគឺជាអ្នកចោទប្រកាន់ និងជាសត្រូវដ៏ធំមួយ ជាអ្នកព្យាបាទដ៏ច្បាស់ក្រឡែត ហើយក៏ត្រូវបានហៅថាអារក្សដែរ។ វាមានភាពគួរឲ្យស្អប់ខ្ពើម។<ref>Contemporary Religious Satanisim: A Critical Reader, Jesper Aagaard Petersen – 2009</ref><ref>''Who's ? Right: Mankind, Religions and the End Times'', page 35, Kelly Warman-Stallings – 2012</ref><ref>ed. [[George Arthur Buttrick|Buttrick, George Arthur]]; ''The Interpreter's Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia''</ref><ref>Crenshaw, James L. ''Harper Collins Study Bible'' (NRSV), 1989</ref><ref>Stephen M. Hooks – 2007 "As in Zechariah 3:1–2 the term here carries the definite article (has'satan="the satan") and functions not as a...the only place in the Hebrew Bible where the term "Satan" is unquestionably used as a proper name is [[Books of Chronicles|1 Chronicles 21:1]]."</ref><ref name="ReferenceA">Coogan, Michael D.; ''A Brief Introduction to the Old Testament: The Hebrew Bible in Its Context'', Oxford University Press, 2009</ref><ref>Rachel Adelman ''The Return of the Repressed: Pirqe De-Rabbi Eliezer'' p65 "However, in the parallel versions of the story in Chronicles, it is Satan (without the definite article),"</ref><ref>Septuagint 108:6 κατάστησον ἐπ᾽ αὐτὸν ἁμαρτωλόν καὶ διάβολος στήτω ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ</ref><ref>Ruth R. Brand Adam and Eve p88 – 2005 "Later, however, King Hadad 1 Kings 11:14) and King Rezon (verses 23, ... Numbers 22:22, 23 does not use the definite article but identifies the angel of YHWH as "a satan."</ref> ==== កណ្ឌគម្ពីរយ៉ូប ==== នៅដើមកណ្ឌគម្ពីរនេះ យ៉ូបជាមនុស្សល្អម្នាក់ "គាត់ជាអ្នកគោរពកោតខ្លាចព្រះ ហើយបែរចេញពីសេចក្ដីអាក្រក់" (យ៉ូប 1:1), ដូច្នេះហើយបានជាគាត់ទទួលបានរង្វាន់ពីព្រះ។ នៅពេលដែលទូតសួគ៌បង្ហាញខ្លួននៅចំពោះព្រះ សាតាំងក៏មកបង្ហាញខ្លួនដែរ។ ព្រះបានប្រាប់សាតាំងអំពីភាពឥតកន្លែងបន្ទោសបានរបស់យ៉ូប ដែលជាចរិកទៀងត្រង់របស់គាត់។ នៅចន្លោះយ៉ូប 1:9–10 និង 2:4–5, សាតាំងលើកឡើងថា ព្រះបានប្រទានដល់យ៉ូបនូវអ្វីៗគ្រប់បែបយ៉ាងដែលមនុស្សចង់បាន ដូច្នេះហើយបានជាយ៉ូបស្មោះត្រង់ដល់ព្រះ; សាតាំងនិយាយថា ជំនឿរបស់យ៉ូបអាចធ្លាក់ចុះប្រសិនបើអ្វីៗទាំងអស់(សូម្បីតែសុខភាពរបស់គាត់) ដែលព្រះប្រទានឲ្យ ត្រូវបានយកចេញពីគាត់។ ដូច្នេះព្រះក៏អនុញ្ញាតឲ្យសាតាំងល្បងលយ៉ូប។<ref>''HarperCollins Study Bible'' (NRSV)</ref> ទីបំផុតយ៉ូបនៅតែមានជំនឿ ហើយនៅតែសុចរិត ហើយសាតាំងត្រូវអាម៉ាសក្នុងការបរាជ័យរបស់វា។<ref>{{cite journal|last1=Steinmann|first1=AE|title=The structure and message of the Book of Job|journal=Vetus Testamentum}}</ref><ref>Jeffrey Burton Russell, ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive ...1977, page 102 "This conflict between truth and the lie was one of the main sources of Zarathushtra's dualism: the prophet perceived Angra Mainyu, the lord of evil, as the personification of the lie. For Zoroastrians (as for the Egyptians), the lie was the essence ... "''</ref><ref>Peter Clark, ''Zoroastrianism: An Introduction to Ancient Faith'' 1998, page 152 "There are so many features that Zoroastrianism seems to share with the Judeo-Christian tradition that it would be difficult to ... Historically the first point of contact that we can determine is when the Achaemenian Cyrus conquered Babylon ..539 BC"</ref><ref>{{cite book|title=Heaven, heroes, and happiness : the Indo-European roots of Western ideology.|last=Winn|first=Shan M.M.|publisher=University press of America|year=1995|isbn=0819198609|location=Lanham, Md.|page=203}}</ref><ref>Henry Ansgar Kelly ''Satan: a biography'' 2006 "However, for Hadad and Rezon they left the Hebrew term untranslated and simply said ''satan''.. in the three passages in which a supra-Human satan appears: namely, Numbers, Job, Zechariah</ref><ref name="Jackson,2">{{cite book|title=Enochic Judaism|last=Jackson|first=David R.|publisher=T&T Clark International|year=2004|isbn=0826470890|location=London|pages=2–4}}</ref><ref name="Oxford,651" /><ref>[[2 Enoch]] 18:3. On this tradition, see A. Orlov, "The Watchers of Satanael: The Fallen Angels Traditions in 2 (Slavonic) Enoch," in: A. Orlov, ''Dark Mirrors: Azazel and Satanael in Early Jewish Demonology'' (Albany: SUNY, 2011) 85–106.</ref><ref>"And I threw him out from the height with his angels, and he was flying in the air continuously above the bottomless" – [[2 Enoch]] 29:4</ref><ref>"The devil is the evil spirit of the lower places, as a fugitive he made Sotona from the heavens as his name was Satanail, thus he became different from the angels, but his nature did not change his intelligence as far as his understanding of righteous and sinful things" – [[2 Enoch]] 31:4</ref><ref>See [https://books.google.com/books?id=TR0iC8EVUT0C&lpg=PA120&ots=lxUhG5NbYP&dq=satan%20book%20of%20wisdom&pg=PA27#v=onepage&q=devil%20death&f=false The Book of Wisdom: With Introduction and Notes, p. 27, ''Object of the book'', by A. T. S. Goodrick].</ref><ref>[ Introduction to the Book of Jubilees, ''15. Theology. Some of our Author's Views: Demonology,'' by R.H. Charles.</ref><ref>Based on the [[Jewish exegesis]] of 1 Samuel 29:4 and 1 Kings 5:18 – [https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false Oxford dictionary of the Jewish religion, 2011, p. 651] "Satan is rarely mentioned in tannaitic literature; later, chiefly Babylonian, aggadah enlarges the scope of his influence and activities. Perhaps because of the influential presence of Satan as a name or character in the New Testament and the"</ref><ref name="jewishencyc">{{cite web|title=Satan|work=Jewish Encyclopedia|url=http://www.jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|date=|access-date=14 March 2017}}</ref><ref name="Oxford,651">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false|title=The Oxford dictionary of the Jewish religion|last=Berlin|first=editor in chief, Adele|publisher=Oxford University Press|year=2011|isbn=0199730040|edition=2nd|location=New York|page=651}}</ref><ref name="Jackson,2" /><ref>{{cite book|title=Fallen angels : soldiers of satan's realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|publisher=Jewish Publ. Soc. of America|year=2006|isbn=0827607970|edition=1. paperback|location=Philadelphia, Pa.|page=148,149}}</ref><ref>Robert Eisen Associate Professor of Religious Studies George Washington University ''The Book of Job in Medieval Jewish Philosophy'' 2004 p120 "Moreover, Zerahfiiah gives us insight into the parallel between the Garden of Eden story and the Job story alluded to ... both Satan and Job's wife are metaphors for the evil inclination, a motif Zerahfiiah seems to identify with the imagination."</ref><ref>The Dictionary of Angels" by Gustav Davidson, © 1967</ref><ref>http://www.beliefnet.com/faiths/2001/06/what-reform-jews-believe.aspx</ref><ref>http://www.myjewishlearning.com/article/satan-the-adversary/</ref><ref>http://www.sefaria.org/Berakhot.46a.6?lang=bi</ref><ref>https://web.archive.org/web/20160518194809/http://www.yonanewman.org/kizzur/kizzur44.html</ref> សាសនាគ្រីស្ទ ជាធម្មតា សាតាំងត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាសត្វពស់ ដែលបានល្បួងនាងអេវ៉ា ឲ្យហូបផ្លែឈើដែលព្រះបានហាមមិនឲ្យហូប<ref>{{cite web|url=http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|title=SATAN - JewishEncyclopedia.com|work=jewishencyclopedia.com}}</ref> ដូច្នេះសាតាំងតែងតែត្រូវបានពិពណ៌នាថាជាសត្វពស់។ យើងអាចឃើញនូវការយល់ស្របគ្នារបស់គ្រីស្ទាន ចំពោះរឿងរនេះ នៅក្នុងស្នាដៃរបស់ [[Justin Martyr]], ជំពូក ៤៥ និង ៧៩ នៅក្នុងការសន្ទនាជាមួយ''[[Dialogue with Trypho|Trypho]]'', ដែល Justin ប្រដូចសាតាំងនឹងសត្វពស់។<ref name=":0">Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;176. ISBN&nbsp;978-0-521-84339-3.</ref> ក្រុមជំនុំដើមដំបូងពីមុនៗផ្សេងទៀតក៏បានលើកឡើងអំពីកំណត់សម្គាល់នេះដែរ មានដូចជា [[Theophilus of Antioch|Theophilus]] និង [[Tertullian|Tertullian។]]<ref>Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;177. ISBN 978-0-521-84339-3.</ref> ចាប់តាំងពីសតវត្សទី៤ លូស៊ីហ៊្វើ ([[Lucifer]]) ជួនកាល ត្រូវបានប្រើនៅក្នុងទេវវិទ្យាគ្រីស្ទាន សំដៅលើសាតាំង, ដែលគេស្គាល់តាមរយៈកណ្ឌគម្ពីរអេសាយ ១៤:១២ និយាយអំពីផ្កាយព្រឹកដែលធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌។ ចំពោះគ្រីស្ទានជាច្រើន ជឿថាសាតាំងគឺជាទូតសួគ៌មួយរូប ដែលបានបះបោលប្រឆាំងនឹងព្រះ។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងត្រូវបានហៅថា "មេអារក្ស" "មេគ្រប់គ្រងនៃពិភពលោក", និងត្រូវបានហៅថា "ព្រះនៃពិភពលោកនេះ" កណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈពិពណ៌នាអំពីរបៀបដែលសាតាំងត្រូវបានបណ្ដេញចេញពីស្ថានសួគ៌ ទាំងមានកំហឹងយ៉ាងខ្លាំង ព្រមទាំងបានធ្វើសង្គ្រាមប្រឆាំងនឹងពួកអ្នកដែលស្ដាប់តាមបទបញ្ជារបស់ព្រះទៀតផង។ ទីបំផុត សាតាំងនឹងត្រូវបោះទៅក្នុងបឹងភ្លើង<ref>{{bibleref2|Revelation|20:10}}</ref> ក្រុមជំនុំគ្រីស្ទានពីមុន បានទទួលនូវការប្រឆាំងពីពួកដែលមិនជឿងព្រះ ដូចជាពួក [[Celsus]] ជាដើម ដែលបានអះអាងថា "ការដែលនិយាយថាព្រះដ៏ធំឧត្ដមបំផុត មានសត្រូវមួយដែលរារាំងសមត្ថភាពរបស់ព្រះអង្គមិនឲ្យធ្វើល្អ ជាការប្រមាថដល់ព្រះ" ហើយថាគ្រីស្ទាន "បែងចែកអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដោយបង្កើតឲ្យមានការបះបោរនៅក្នុងអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដែលហាក់បីដូចជាមានក្រុមប្រឆាំង នៅក្នុងចំណោមអង្គស្ថានសួគ៌ រួមទាំងម្នាក់ដែលជាសត្រូវនឹងព្រះទៀតផង"<ref>{{cite book|url=http://www.earlychristianwritings.com/text/origen166.html|title=Contra Celsum|at=Book 6. Ch 42|author=Origen}}</ref> [[ឯកសារ:Paradise_Lost_12.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពបង្ហាញពីការធ្លាក់ចុះរបស់លូស៊ីហ៊្វើ និងការវិវឌ្ឍន៍កាន់តែអាក្រក់របស់វា ទៅជាសាតាំង គូរដោយ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៨៦ (Illustration for [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' by [[Gustave Doré]], (1886) showing Lucifer's descent and his deterioration into Satan)]] === វាក្យសព្ទ === នៅក្នុងសាសនាគ្រីស្ទ មានពាក្យន័យដូចជាច្រើន សម្រាប់ពាក្យ «សាតាំង»។ ពាក្យដែលគេតែងតែប្រើច្រើនបំផុត ហើយមានន័យដូចនឹងពាក្យ "សាតាំង" គឺ "[[devil|មារ]]"។ ពាក្យនេះមានដើមកំណើតពី [[Middle English]] ''devel,'' ពី [[Old English]] ''dēofol,'' ដែលត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យឡាតាំង "''diabolus''"។ ពាក្យនេះផងដែលក៏ត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យក្រិក ''diabolos'' មានន័យថា "អ្នកមួលបង្កាច់", ចេញពីពាក្យ ''diaballein'' មានន័យថា "មួលបង្កាច់": ''dia មានន័យថា'' "ឆ្លងកាត់ ឬ តាមរយៈ" + ''ballein'' មានន័យថា"ក្រវាត់"។<ref>{{cite web|url=http://www.bartleby.com/61/94/D0179400.html|title=American Heritage Dictionary: Devil|accessdate=2006-05-31}}</ref> នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី ពាក្យ "សាតាំង" មានប្រើជាង៣០ដង អមមកជាមួយនឹងពាក្យ ''diabolos'', ដែលមានន័យថា អ្នកមួលបង្កាច់, សំដៅលើបុគ្គលដដែល ឬ អ្វីមួយដែលជាសាតាំង។<ref>{{bibleref2|Revelation|12:9}}</ref><ref>[https://books.google.com/books?id=yCkRz5pfxz0C&printsec=frontcover&dq=dictionary+of+deities+and+demons+in+the+bible&source=bl&ots=aFuwiVr__w&sig=dgryS2h8rvfnVFSI1tdAHwDWl50&hl=en&ei=mP09TdbpGcPBcYit3IUH&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=9&ved=0CFwQ6AEwCA#v=onepage&q=Baalzebub&f=false K. van der Toorn, Bob Becking, Pieter Willem van der Horst, ''Baalzebub'', "Dictionary of deities and demons in the Bible", p. 155]</ref> នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យ​ "សាតាំង" មានប្រើពីរដង សំដៅលើ "សត្វនាគ ដែលជាសត្វពស់កាលពីបុរាណ ហើយត្រូវបានគេហៅថា មារ ឬសាតាំង (12:9, 20:2). នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យនេះក៏សំដៅលើ "អ្នកបោកបញ្ឆោត" ដែរ។<ref>{{cite web|url=http://www.mun.ca/rels/restmov/texts/bjohnson/hg1/PNT27-20.HTM|title=The Revelation of John. Chapter XX. The Millennium.|author=B. W. Johnson|date=1891|work=The People's New Testament|publisher=[[Memorial University of Newfoundland]]|accessdate=November 30, 2009}}</ref> <ref>Tafsir al-Qur'an al-adhim (Interpretation of the Great Qur'an) - [[Ibn Kathir]] - commentary of surat al baqarah</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I</ref> <ref>Adapted from http://islamqa.info/ar/8976</ref><ref>Amira El-Zein ''Islam, Arabs, and Intelligent World of the Jinn'' Syracuse University Press 2009 ISBN 9780815650706 page 46</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I, also the Koranic commentary of the same author</ref><ref>{{quran-usc|17|62}}</ref> <ref>{{quran-usc|17|63–64}}</ref> <ref>{{quran-usc|7|20–22}}</ref><ref>Adapted from ''[[A History of God]]'', Karen Armstrong</ref><ref>Adapted from ''[[No god but God]]'', Reza Aslan</ref> <ref>''"The Greater Satan"'', [[Javad Nurbakhsh]]</ref><ref name="journeytothesea.com">{{cite web|url=http://journeytothesea.com/disobedience-iblis-sufism/|title=The Disobedience of Iblis in Sufism - Journey to the Sea|work=journeytothesea.com}}</ref><ref name="journeytothesea.com" /><ref>''Al insan Al Kamel'' (the perfect human), Abdul Karim Jili</ref><ref>Charles Mathewes ''Understanding Religious Ethics''John Wiley & Sons ISBN 978-1-405-13351-7 page 249</ref> <ref>Michael Anthony Sells. ''Early Islamic Mysticism: Sufi, Qurʼan, Miraj, Poetic and Theological Writings''. Paulist Press, 1996. ISBN 978-0-809-13619-3. page 143</ref><ref>Drower, E.S. ''The Peacock Angel. Being Some Account of Votaries of a Secret Cult and Their Sanctuaries''. London: John Murray, 1941. [http://www.avesta.org/yezidi/peacock.htm]</ref> <ref>Birgül Açikyildiz ''The Yezidis: The History of a Community, Culture and Religion'' I.B.Tauris 2014 ISBN 978-0-857-72061-0 page 74</ref><ref>{{cite book|url=http://reference.bahai.org/en/t/ab/PUP/pup-97.html|title=The Promulgation of Universal Peace|authorlink=`Abdu'l-Bahá|publisher=Bahá'í Publishing Trust|year=1982|origyear=1912|isbn=0-87743-172-8|location=Wilmette, Illinois, USA|pages=294–295|author=ʻAbduʾl-Bahá}}</ref><ref name="Psmith">{{cite book|title=A Concise Encyclopedia of the Bahá'í Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Oneworld|year=2000|isbn=1-85168-184-1|pages=135–136, 304|place=Oxford, UK}}</ref> <ref name="Psmith112">{{cite book|title=An Introduction to the Baha'i Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Cambridge University Press|year=2008|isbn=0-521-86251-5|page=112|place=Cambridge}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.bbc.com/news/magazine-29448079|title=Cerro Rico: Devil worship on the man-eating mountain|work=BBC News}}</ref><ref name="autogenerated6">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=g05THJPH5xUC&printsec=frontcover&dq=The+Re-enchantment+of+the+West&lr=&sig=BmuWhU0n3TzA3fd4NfIBDPuCFjo#PPP1,M1|title=The Re-enchantment of the West|last=Partridge|first=Christopher Hugh|accessdate=2008-05-12|year=2004|page=82}}</ref><ref>''Satanism and Demonology'', by Lionel & Patricia Fanthorpe, [[Dundurn Press]], 8 Mar 2011, [https://books.google.com/books?id=vXs7AgAAQBAJ&lpg=PT74&dq=Theistic%20satanism&pg=PT74#v=onepage&q&f=false p. 74, "If, as theistic Satanists believe, the devil is an intelligent, self-aware entity..." "Theistic Satanism then becomes explicable in terms of Lucifer's ambition to be the supreme god and his rebellion against Yahweh. &#x5B;...&#x5D; This simplistic, controntational view is modified by other theistic Satanists who do not regard their hero as evil: far from it. For them he is a freedom fighter..."]</ref> <ref name="mlo_interview">{{cite web|url=http://www.angelfire.com/extreme/slayermagazine/interview_mlo2.html|title=Interview_MLO|publisher=Angelfire.com|accessdate=2011-11-30}}</ref> <ref>''Cinema of the Occult: New Age, Satanism, Wicca, and Spiritualism in Film'', Carrol Lee Fry, Associated University Presse, 2008, [https://books.google.com/books?id=LylaC3ZxSbAC&lpg=PA93&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA92#v=onepage&q&f=false pp. 92–98]</ref><ref name="EncycUrbLeg">''Encyclopedia of Urban Legends, Updated and Expanded Edition'', by Jan Harold Brunvand, ABC-CLIO, 31 Jul 2012 [https://books.google.com/books?id=ubT7rPmPdpoC&lpg=PT555&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PT694#v=onepage&q&f=false pp. 694–695]</ref><ref name="Ellis">Raising the Devil: Satanism, New Religions, and the Media'', by Bill Ellis, University Press of Kentucky [https://books.google.com/books?id=oLcqlypMCe8C&lpg=PA303&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA125#v=onepage&q&f=false p. 125] In discussing myths about groups accused of Satanism, "...such myths are already pervasive in Western culture, and the development of the modern "Satanic Scare" would be impossible to explain without showing how these myths helped organize concerns and beliefs". Accusations of Satanism are traced from the witch hunts, to the Illuminati, to the Satanic Ritual Abuse panic in the 1980s, with a distinction made between what modern Satanists believe and what is believed about Satanists.''</ref><ref name="SatAm">''Satan in America: The Devil We Know'', by W. Scott Poole, [[Rowman & Littlefield]] Publishers, 16 Nov 2009, [https://books.google.com/books?id=UdppzaWFREgC&lpg=PA42&dq=satan%20physical%20panic&pg=PA42#v=onepage&q&f=false pp. 42–43]</ref> <ref name="EncycUrbLeg" /><ref name="Ellis" /> <ref name="SatAm" /><ref>{{cite web|url=http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|title=An Introduction to LaVeyan Satanism and the Church of Satan|author=Catherine Beyer|work=About.com Religion & Spirituality|access-date=2017-06-09|archivedate=2015-04-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150405143547/http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/WhatTheDevil.html|title=What, The Devil?|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/_FAQ03.html|title=F.A.Q. Fundamental Beliefs|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>[http://www.churchofsatan.com/home.html] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120701104244/http://www.churchofsatan.com/home.html|date=July 1, 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/ChaplainsHandbook.html|title=Religious Requirements and Practices - churchofsatan.com|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>''Contemporary religious Satanism: a critical anthology'', page 45, Jesper Aagaard Petersen, 2009</ref> <ref>{{cite web|url=http://churchofsatan.com/satanism-the-feared-religion.php|title=Satanism: The Feared Religion|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite av media|url=https://www.youtube.com/watch?v=LAjKXnsC_4A|title=The Church of Satan [History Channel]|date=12 January 2012|work=YouTube}}</ref> == ឯកសារយោង == {{reflist|colwidth=30em}} {{refbegin}} * {{cite book|title=Fallen Angels: Soldiers of Satan's Realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|authorlink=Bernard J. Bamberger|publisher=Jewish Publication Society of America|year=2006|isbn=0-8276-0797-0}} * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: I. In the Old Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 1 (Jan., 1913), pp.&nbsp;29–33 [http://www.jstor.org/stable/3142352 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: II. Satan in Extra-Biblical Apocalyptical Literature", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 2 (Feb., 1913), pp.&nbsp;98–102 [http://www.jstor.org/stable/3142425 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: III. In the New Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 3 (Mar., 1913), pp.&nbsp;167–172 [http://www.jstor.org/stable/3142755 in JSTOR] * Empson, William. ''Milton's God'' (1966) * {{cite book|title=The Old Enemy: Satan & the Combat Myth|last=Forsyth|first=Neil|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-01474-4}} * {{cite book|title=The Satanic Epic|last=Forsyth|first=Neil|authorlink=|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-11339-4}} * {{cite book|title=The Beast of Revelation|last=Gentry|first=Kenneth L. Jr|authorlink=Kenneth L. Jr. Gentry|publisher=American Vision|year=2002|isbn=0-915815-41-9}} * {{cite book|title=Biography of Satan: Exposing the Origins of the Devil|last=Graves|first=Kersey|authorlink=Kersey Graves|publisher=Book Tree|year=1995|isbn=1-885395-11-6}} * ‘’The Interpreter’s Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia’’;ed. Buttrick, George Arthur; Abingdon Press 1962 * Jacobs, Joseph, and Ludwig Blau. "Satan," ''The Jewish Encyclopedia'' (1906) [http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid=270&letter=S&search=Satan#ixzz0UQlw0zPS online] pp 68–71 * Kelly, Henry Ansgar. ''Satan: A Biography.'' (2006). 360 pp. [https://books.google.com/books?id=gPIpQg0lRbMC&pg=PA12&dq=intitle:satan+inauthor:kelly&lr=&as_drrb_is=q&as_minm_is=0&as_miny_is=&as_maxm_is=0&as_maxy_is=&num=30&as_brr=3#v=onepage&q=&f=false excerpt and text search] ISBN 0-521-60402-8, a study of the Bible and Western literature * Kent, William. "Devil." ''The Catholic Encyclopedia'' (1908) Vol. 4. [http://www.newadvent.org/cathen/04764a.htm online older article] * Osborne, B. A. E. "Peter: Stumbling-Block and Satan," ''Novum Testamentum,'' Vol. 15, Fasc. 3 (Jul., 1973), pp.&nbsp;187–190 [http://www.jstor.org/stable/1560340 in JSTOR] on "Get thee behind me, Satan!" * {{cite book|title=The Origin of Satan|last=Pagels|first=Elaine|authorlink=Elaine Pagels|publisher=Vintage; Reprint edition|year=1995|isbn=0-679-72232-7}} * Rebhorn Wayne A. "The Humanist Tradition and Milton's Satan: The Conservative as Revolutionary," ''Studies in English Literature, 1500–1900,'' Vol. 13, No. 1, The English Renaissance (Winter, 1973), pp.&nbsp;81–93 [http://www.jstor.org/stable/449871 in JSTOR] * {{cite book|title=The Devil in Legend and Literature|last=Rudwin|first=Maximilian|authorlink=Maximilian Rudwin|publisher=Open Court|year=1970|isbn=0-87548-248-1}} * Russell, Jeffrey Burton. ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive Christianity'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494095 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Satan: The Early Christian Tradition'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494133 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Lucifer: The Devil in the Middle Ages'' (1986) [http://www.amazon.com/dp/080149429X excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Mephistopheles: The Devil in the Modern World'' (1990) [http://www.amazon.com/dp/0801497183 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''The Prince of Darkness: Radical Evil and the Power of Good in History'' (1992) [http://www.amazon.com/dp/0801480566 excerpt and text search] * Schaff, D. S. "Devil" in ''New Schaff–Herzog Encyclopedia of Religious Knowledge'' (1911), [[Mainline Protestant]]; vol 3 pp 414–417 [http://www.ccel.org/ccel/schaff/encyc03.d.iii.html online] * Scott, Miriam Van. ''The Encyclopedia of Hell'' (1999) [http://www.amazon.com/dp/0312244428 excerpt and text search] comparative religions; also popular culture * Wray, T. J. and Gregory Mobley. ''The Birth of Satan: Tracing the Devil's Biblical Roots'' (2005) [http://www.amazon.com/dp/1403969337 excerpt and text search] su9qb1fbsr8sm43urqjh3pavyksmuvy 335262 335261 2026-05-14T20:42:32Z TheWikipedian1250 27346 /* */ 335262 wikitext text/x-wiki '''សាតាំង''' ([[ភាសាអង់គ្លេស]]: Satan, [[ភាសាហេប្រឺ]]: שָׂטָן, [[ភាសាក្រិច]]: Σατανάς) ជាអ្នកនាំសេចក្ដីអាក្រក់ និងការល្បួង ហើយត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអ្នកបោកបញ្ឆោត ដែលនាំមនុស្សឲ្យវង្វេង។  វាជាទូតសួគ៌ដែលធ្លាប់គោរពព្រះយ៉ាងខ្លាំង ហើយមានរូបឆោមស្រស់ស្អាតទៀតផង ប៉ុន្តែវាបានធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌ ដោយសារតែអំណួត ទាំងនាំមនុស្សទៅក្នុងផ្លូវនៃសេចក្ដីកុហក និងបាប ហើយវាមានអំណាចនៅក្នុងពិភពលោកនេះទៀតផង។ [[ឯកសារ:Satan_Plunges_Into_The_River_Styx_from_French_Ed_of_Paradise_Lost_POSTER_(453x640).jpg|រូបភាពតូច|ការបង្ហាញនូវទស្សនីយភាពមួយ នៅក្នុងបទកាព្យដែលមានឈ្មោះថា ''[[Paradise Lost]]'' ជាស្នាដៃរបស់[[John Milton]]'',''ត្រង់កន្លែងដែលសាតាំងធ្លាក់ទៅក្នុងទន្លេ Styx ([[Hate]]) គូរដោយ Darodes ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៨ (Illustration of a scene from [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]],'' wherein Satan falls into the river [[Styx]] ([[Hate]]) by Darodes, c. 1868)]] [[ឯកសារ:GustaveDoreParadiseLostSatanProfile.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពដ៏សំខាន់មួយដែលពិពណ៌នាអំពីសាតាំង នៅក្នុងបទកាព្យ ''[[Paradise Lost]]'' ដែលជាស្នាដៃរបស់ [[John Milton]] គូរដោយ​ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៦ ([[Gustave Doré]], ''Depiction of Satan,'' a central figure in [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' c. 1866)]] [[ឯកសារ:Demonic Figure With Horns And Fiery Background.png|thumb|250px|ការតំណាងសិល្បៈរបស់សាតាំង។]] សាតាំង (ភាសាហេព្រើរ שָּׂטָן‎‎ មានន័យថា "សត្រូវ" ឬ "បច្ចាមិត្រ"<ref name="1906 Jewish Encyclopedia">http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan "Term used in the Bible with the general connotation of "adversary", being applied (1) to an enemy in war (I Kings v. 18 [A. V. 4]; xi. 14, 23, 25), from which use is developed the concept of a traitor in battle (I Sam. xxix. 4); (2) to an accuser before the judgment-seat (Ps. cix. 6); and (3) to any opponent (II Sam. xix. 23 [A. V. 22]). The word is likewise used to denote an antagonist who puts obstacles in the way, as in Num. xxii. 32, where the angel of God is described as opposing Balaam in the guise of a satan or adversary; so that the concept of Satan as a distinct being was not then known."</ref><ref>''Merriam-Webster's Encyclopedia of World Religions'', page 290, Wendy Doniger</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=kQFtlva3HaYC&pg=PA347#v=onepage&f=false|title=The Oxford Companion to World Mythology|last=Leeming|first=David Adams|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2005|isbn=978-0-19-515669-0|page=347}}</ref>។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរភាសាហេព្រើរ និងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងគឺជាអ្នកចោទប្រកាន់ និងជាសត្រូវដ៏ធំមួយ ជាអ្នកព្យាបាទដ៏ច្បាស់ក្រឡែត ហើយក៏ត្រូវបានហៅថាអារក្សដែរ។ វាមានភាពគួរឲ្យស្អប់ខ្ពើម។<ref>Contemporary Religious Satanisim: A Critical Reader, Jesper Aagaard Petersen – 2009</ref><ref>''Who's ? Right: Mankind, Religions and the End Times'', page 35, Kelly Warman-Stallings – 2012</ref><ref>ed. [[George Arthur Buttrick|Buttrick, George Arthur]]; ''The Interpreter's Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia''</ref><ref>Crenshaw, James L. ''Harper Collins Study Bible'' (NRSV), 1989</ref><ref>Stephen M. Hooks – 2007 "As in Zechariah 3:1–2 the term here carries the definite article (has'satan="the satan") and functions not as a...the only place in the Hebrew Bible where the term "Satan" is unquestionably used as a proper name is [[Books of Chronicles|1 Chronicles 21:1]]."</ref><ref name="ReferenceA">Coogan, Michael D.; ''A Brief Introduction to the Old Testament: The Hebrew Bible in Its Context'', Oxford University Press, 2009</ref><ref>Rachel Adelman ''The Return of the Repressed: Pirqe De-Rabbi Eliezer'' p65 "However, in the parallel versions of the story in Chronicles, it is Satan (without the definite article),"</ref><ref>Septuagint 108:6 κατάστησον ἐπ᾽ αὐτὸν ἁμαρτωλόν καὶ διάβολος στήτω ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ</ref><ref>Ruth R. Brand Adam and Eve p88 – 2005 "Later, however, King Hadad 1 Kings 11:14) and King Rezon (verses 23, ... Numbers 22:22, 23 does not use the definite article but identifies the angel of YHWH as "a satan."</ref> ==== កណ្ឌគម្ពីរយ៉ូប ==== នៅដើមកណ្ឌគម្ពីរនេះ យ៉ូបជាមនុស្សល្អម្នាក់ "គាត់ជាអ្នកគោរពកោតខ្លាចព្រះ ហើយបែរចេញពីសេចក្ដីអាក្រក់" (យ៉ូប 1:1), ដូច្នេះហើយបានជាគាត់ទទួលបានរង្វាន់ពីព្រះ។ នៅពេលដែលទូតសួគ៌បង្ហាញខ្លួននៅចំពោះព្រះ សាតាំងក៏មកបង្ហាញខ្លួនដែរ។ ព្រះបានប្រាប់សាតាំងអំពីភាពឥតកន្លែងបន្ទោសបានរបស់យ៉ូប ដែលជាចរិកទៀងត្រង់របស់គាត់។ នៅចន្លោះយ៉ូប 1:9–10 និង 2:4–5, សាតាំងលើកឡើងថា ព្រះបានប្រទានដល់យ៉ូបនូវអ្វីៗគ្រប់បែបយ៉ាងដែលមនុស្សចង់បាន ដូច្នេះហើយបានជាយ៉ូបស្មោះត្រង់ដល់ព្រះ; សាតាំងនិយាយថា ជំនឿរបស់យ៉ូបអាចធ្លាក់ចុះប្រសិនបើអ្វីៗទាំងអស់(សូម្បីតែសុខភាពរបស់គាត់) ដែលព្រះប្រទានឲ្យ ត្រូវបានយកចេញពីគាត់។ ដូច្នេះព្រះក៏អនុញ្ញាតឲ្យសាតាំងល្បងលយ៉ូប។<ref>''HarperCollins Study Bible'' (NRSV)</ref> ទីបំផុតយ៉ូបនៅតែមានជំនឿ ហើយនៅតែសុចរិត ហើយសាតាំងត្រូវអាម៉ាសក្នុងការបរាជ័យរបស់វា។<ref>{{cite journal|last1=Steinmann|first1=AE|title=The structure and message of the Book of Job|journal=Vetus Testamentum}}</ref><ref>Jeffrey Burton Russell, ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive ...1977, page 102 "This conflict between truth and the lie was one of the main sources of Zarathushtra's dualism: the prophet perceived Angra Mainyu, the lord of evil, as the personification of the lie. For Zoroastrians (as for the Egyptians), the lie was the essence ... "''</ref><ref>Peter Clark, ''Zoroastrianism: An Introduction to Ancient Faith'' 1998, page 152 "There are so many features that Zoroastrianism seems to share with the Judeo-Christian tradition that it would be difficult to ... Historically the first point of contact that we can determine is when the Achaemenian Cyrus conquered Babylon ..539 BC"</ref><ref>{{cite book|title=Heaven, heroes, and happiness : the Indo-European roots of Western ideology.|last=Winn|first=Shan M.M.|publisher=University press of America|year=1995|isbn=0819198609|location=Lanham, Md.|page=203}}</ref><ref>Henry Ansgar Kelly ''Satan: a biography'' 2006 "However, for Hadad and Rezon they left the Hebrew term untranslated and simply said ''satan''.. in the three passages in which a supra-Human satan appears: namely, Numbers, Job, Zechariah</ref><ref name="Jackson,2">{{cite book|title=Enochic Judaism|last=Jackson|first=David R.|publisher=T&T Clark International|year=2004|isbn=0826470890|location=London|pages=2–4}}</ref><ref name="Oxford,651" /><ref>[[2 Enoch]] 18:3. On this tradition, see A. Orlov, "The Watchers of Satanael: The Fallen Angels Traditions in 2 (Slavonic) Enoch," in: A. Orlov, ''Dark Mirrors: Azazel and Satanael in Early Jewish Demonology'' (Albany: SUNY, 2011) 85–106.</ref><ref>"And I threw him out from the height with his angels, and he was flying in the air continuously above the bottomless" – [[2 Enoch]] 29:4</ref><ref>"The devil is the evil spirit of the lower places, as a fugitive he made Sotona from the heavens as his name was Satanail, thus he became different from the angels, but his nature did not change his intelligence as far as his understanding of righteous and sinful things" – [[2 Enoch]] 31:4</ref><ref>See [https://books.google.com/books?id=TR0iC8EVUT0C&lpg=PA120&ots=lxUhG5NbYP&dq=satan%20book%20of%20wisdom&pg=PA27#v=onepage&q=devil%20death&f=false The Book of Wisdom: With Introduction and Notes, p. 27, ''Object of the book'', by A. T. S. Goodrick].</ref><ref>[ Introduction to the Book of Jubilees, ''15. Theology. Some of our Author's Views: Demonology,'' by R.H. Charles.</ref><ref>Based on the [[Jewish exegesis]] of 1 Samuel 29:4 and 1 Kings 5:18 – [https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false Oxford dictionary of the Jewish religion, 2011, p. 651] "Satan is rarely mentioned in tannaitic literature; later, chiefly Babylonian, aggadah enlarges the scope of his influence and activities. Perhaps because of the influential presence of Satan as a name or character in the New Testament and the"</ref><ref name="jewishencyc">{{cite web|title=Satan|work=Jewish Encyclopedia|url=http://www.jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|date=|access-date=14 March 2017}}</ref><ref name="Oxford,651">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false|title=The Oxford dictionary of the Jewish religion|last=Berlin|first=editor in chief, Adele|publisher=Oxford University Press|year=2011|isbn=0199730040|edition=2nd|location=New York|page=651}}</ref><ref name="Jackson,2" /><ref>{{cite book|title=Fallen angels : soldiers of satan's realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|publisher=Jewish Publ. Soc. of America|year=2006|isbn=0827607970|edition=1. paperback|location=Philadelphia, Pa.|page=148,149}}</ref><ref>Robert Eisen Associate Professor of Religious Studies George Washington University ''The Book of Job in Medieval Jewish Philosophy'' 2004 p120 "Moreover, Zerahfiiah gives us insight into the parallel between the Garden of Eden story and the Job story alluded to ... both Satan and Job's wife are metaphors for the evil inclination, a motif Zerahfiiah seems to identify with the imagination."</ref><ref>The Dictionary of Angels" by Gustav Davidson, © 1967</ref><ref>http://www.beliefnet.com/faiths/2001/06/what-reform-jews-believe.aspx</ref><ref>http://www.myjewishlearning.com/article/satan-the-adversary/</ref><ref>http://www.sefaria.org/Berakhot.46a.6?lang=bi</ref><ref>https://web.archive.org/web/20160518194809/http://www.yonanewman.org/kizzur/kizzur44.html</ref> សាសនាគ្រីស្ទ ជាធម្មតា សាតាំងត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាសត្វពស់ ដែលបានល្បួងនាងអេវ៉ា ឲ្យហូបផ្លែឈើដែលព្រះបានហាមមិនឲ្យហូប<ref>{{cite web|url=http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|title=SATAN - JewishEncyclopedia.com|work=jewishencyclopedia.com}}</ref> ដូច្នេះសាតាំងតែងតែត្រូវបានពិពណ៌នាថាជាសត្វពស់។ យើងអាចឃើញនូវការយល់ស្របគ្នារបស់គ្រីស្ទាន ចំពោះរឿងរនេះ នៅក្នុងស្នាដៃរបស់ [[Justin Martyr]], ជំពូក ៤៥ និង ៧៩ នៅក្នុងការសន្ទនាជាមួយ''[[Dialogue with Trypho|Trypho]]'', ដែល Justin ប្រដូចសាតាំងនឹងសត្វពស់។<ref name=":0">Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;176. ISBN&nbsp;978-0-521-84339-3.</ref> ក្រុមជំនុំដើមដំបូងពីមុនៗផ្សេងទៀតក៏បានលើកឡើងអំពីកំណត់សម្គាល់នេះដែរ មានដូចជា [[Theophilus of Antioch|Theophilus]] និង [[Tertullian|Tertullian។]]<ref>Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;177. ISBN 978-0-521-84339-3.</ref> ចាប់តាំងពីសតវត្សទី៤ លូស៊ីហ៊្វើ ([[Lucifer]]) ជួនកាល ត្រូវបានប្រើនៅក្នុងទេវវិទ្យាគ្រីស្ទាន សំដៅលើសាតាំង, ដែលគេស្គាល់តាមរយៈកណ្ឌគម្ពីរអេសាយ ១៤:១២ និយាយអំពីផ្កាយព្រឹកដែលធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌។ ចំពោះគ្រីស្ទានជាច្រើន ជឿថាសាតាំងគឺជាទូតសួគ៌មួយរូប ដែលបានបះបោលប្រឆាំងនឹងព្រះ។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងត្រូវបានហៅថា "មេអារក្ស" "មេគ្រប់គ្រងនៃពិភពលោក", និងត្រូវបានហៅថា "ព្រះនៃពិភពលោកនេះ" កណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈពិពណ៌នាអំពីរបៀបដែលសាតាំងត្រូវបានបណ្ដេញចេញពីស្ថានសួគ៌ ទាំងមានកំហឹងយ៉ាងខ្លាំង ព្រមទាំងបានធ្វើសង្គ្រាមប្រឆាំងនឹងពួកអ្នកដែលស្ដាប់តាមបទបញ្ជារបស់ព្រះទៀតផង។ ទីបំផុត សាតាំងនឹងត្រូវបោះទៅក្នុងបឹងភ្លើង<ref>{{bibleref2|Revelation|20:10}}</ref> ក្រុមជំនុំគ្រីស្ទានពីមុន បានទទួលនូវការប្រឆាំងពីពួកដែលមិនជឿងព្រះ ដូចជាពួក [[Celsus]] ជាដើម ដែលបានអះអាងថា "ការដែលនិយាយថាព្រះដ៏ធំឧត្ដមបំផុត មានសត្រូវមួយដែលរារាំងសមត្ថភាពរបស់ព្រះអង្គមិនឲ្យធ្វើល្អ ជាការប្រមាថដល់ព្រះ" ហើយថាគ្រីស្ទាន "បែងចែកអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដោយបង្កើតឲ្យមានការបះបោរនៅក្នុងអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដែលហាក់បីដូចជាមានក្រុមប្រឆាំង នៅក្នុងចំណោមអង្គស្ថានសួគ៌ រួមទាំងម្នាក់ដែលជាសត្រូវនឹងព្រះទៀតផង"<ref>{{cite book|url=http://www.earlychristianwritings.com/text/origen166.html|title=Contra Celsum|at=Book 6. Ch 42|author=Origen}}</ref> [[ឯកសារ:Paradise_Lost_12.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពបង្ហាញពីការធ្លាក់ចុះរបស់លូស៊ីហ៊្វើ និងការវិវឌ្ឍន៍កាន់តែអាក្រក់របស់វា ទៅជាសាតាំង គូរដោយ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៨៦ (Illustration for [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' by [[Gustave Doré]], (1886) showing Lucifer's descent and his deterioration into Satan)]] === វាក្យសព្ទ === នៅក្នុងសាសនាគ្រីស្ទ មានពាក្យន័យដូចជាច្រើន សម្រាប់ពាក្យ «សាតាំង»។ ពាក្យដែលគេតែងតែប្រើច្រើនបំផុត ហើយមានន័យដូចនឹងពាក្យ "សាតាំង" គឺ "[[devil|មារ]]"។ ពាក្យនេះមានដើមកំណើតពី [[Middle English]] ''devel,'' ពី [[Old English]] ''dēofol,'' ដែលត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យឡាតាំង "''diabolus''"។ ពាក្យនេះផងដែលក៏ត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យក្រិក ''diabolos'' មានន័យថា "អ្នកមួលបង្កាច់", ចេញពីពាក្យ ''diaballein'' មានន័យថា "មួលបង្កាច់": ''dia មានន័យថា'' "ឆ្លងកាត់ ឬ តាមរយៈ" + ''ballein'' មានន័យថា"ក្រវាត់"។<ref>{{cite web|url=http://www.bartleby.com/61/94/D0179400.html|title=American Heritage Dictionary: Devil|accessdate=2006-05-31}}</ref> នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី ពាក្យ "សាតាំង" មានប្រើជាង៣០ដង អមមកជាមួយនឹងពាក្យ ''diabolos'', ដែលមានន័យថា អ្នកមួលបង្កាច់, សំដៅលើបុគ្គលដដែល ឬ អ្វីមួយដែលជាសាតាំង។<ref>{{bibleref2|Revelation|12:9}}</ref><ref>[https://books.google.com/books?id=yCkRz5pfxz0C&printsec=frontcover&dq=dictionary+of+deities+and+demons+in+the+bible&source=bl&ots=aFuwiVr__w&sig=dgryS2h8rvfnVFSI1tdAHwDWl50&hl=en&ei=mP09TdbpGcPBcYit3IUH&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=9&ved=0CFwQ6AEwCA#v=onepage&q=Baalzebub&f=false K. van der Toorn, Bob Becking, Pieter Willem van der Horst, ''Baalzebub'', "Dictionary of deities and demons in the Bible", p. 155]</ref> នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យ​ "សាតាំង" មានប្រើពីរដង សំដៅលើ "សត្វនាគ ដែលជាសត្វពស់កាលពីបុរាណ ហើយត្រូវបានគេហៅថា មារ ឬសាតាំង (12:9, 20:2). នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យនេះក៏សំដៅលើ "អ្នកបោកបញ្ឆោត" ដែរ។<ref>{{cite web|url=http://www.mun.ca/rels/restmov/texts/bjohnson/hg1/PNT27-20.HTM|title=The Revelation of John. Chapter XX. The Millennium.|author=B. W. Johnson|date=1891|work=The People's New Testament|publisher=[[Memorial University of Newfoundland]]|accessdate=November 30, 2009}}</ref> <ref>Tafsir al-Qur'an al-adhim (Interpretation of the Great Qur'an) - [[Ibn Kathir]] - commentary of surat al baqarah</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I</ref> <ref>Adapted from http://islamqa.info/ar/8976</ref><ref>Amira El-Zein ''Islam, Arabs, and Intelligent World of the Jinn'' Syracuse University Press 2009 ISBN 9780815650706 page 46</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I, also the Koranic commentary of the same author</ref><ref>{{quran-usc|17|62}}</ref> <ref>{{quran-usc|17|63–64}}</ref> <ref>{{quran-usc|7|20–22}}</ref><ref>Adapted from ''[[A History of God]]'', Karen Armstrong</ref><ref>Adapted from ''[[No god but God]]'', Reza Aslan</ref> <ref>''"The Greater Satan"'', [[Javad Nurbakhsh]]</ref><ref name="journeytothesea.com">{{cite web|url=http://journeytothesea.com/disobedience-iblis-sufism/|title=The Disobedience of Iblis in Sufism - Journey to the Sea|work=journeytothesea.com}}</ref><ref name="journeytothesea.com" /><ref>''Al insan Al Kamel'' (the perfect human), Abdul Karim Jili</ref><ref>Charles Mathewes ''Understanding Religious Ethics''John Wiley & Sons ISBN 978-1-405-13351-7 page 249</ref> <ref>Michael Anthony Sells. ''Early Islamic Mysticism: Sufi, Qurʼan, Miraj, Poetic and Theological Writings''. Paulist Press, 1996. ISBN 978-0-809-13619-3. page 143</ref><ref>Drower, E.S. ''The Peacock Angel. Being Some Account of Votaries of a Secret Cult and Their Sanctuaries''. London: John Murray, 1941. [http://www.avesta.org/yezidi/peacock.htm]</ref> <ref>Birgül Açikyildiz ''The Yezidis: The History of a Community, Culture and Religion'' I.B.Tauris 2014 ISBN 978-0-857-72061-0 page 74</ref><ref>{{cite book|url=http://reference.bahai.org/en/t/ab/PUP/pup-97.html|title=The Promulgation of Universal Peace|authorlink=`Abdu'l-Bahá|publisher=Bahá'í Publishing Trust|year=1982|origyear=1912|isbn=0-87743-172-8|location=Wilmette, Illinois, USA|pages=294–295|author=ʻAbduʾl-Bahá}}</ref><ref name="Psmith">{{cite book|title=A Concise Encyclopedia of the Bahá'í Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Oneworld|year=2000|isbn=1-85168-184-1|pages=135–136, 304|place=Oxford, UK}}</ref> <ref name="Psmith112">{{cite book|title=An Introduction to the Baha'i Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Cambridge University Press|year=2008|isbn=0-521-86251-5|page=112|place=Cambridge}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.bbc.com/news/magazine-29448079|title=Cerro Rico: Devil worship on the man-eating mountain|work=BBC News}}</ref><ref name="autogenerated6">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=g05THJPH5xUC&printsec=frontcover&dq=The+Re-enchantment+of+the+West&lr=&sig=BmuWhU0n3TzA3fd4NfIBDPuCFjo#PPP1,M1|title=The Re-enchantment of the West|last=Partridge|first=Christopher Hugh|accessdate=2008-05-12|year=2004|page=82}}</ref><ref>''Satanism and Demonology'', by Lionel & Patricia Fanthorpe, [[Dundurn Press]], 8 Mar 2011, [https://books.google.com/books?id=vXs7AgAAQBAJ&lpg=PT74&dq=Theistic%20satanism&pg=PT74#v=onepage&q&f=false p. 74, "If, as theistic Satanists believe, the devil is an intelligent, self-aware entity..." "Theistic Satanism then becomes explicable in terms of Lucifer's ambition to be the supreme god and his rebellion against Yahweh. &#x5B;...&#x5D; This simplistic, controntational view is modified by other theistic Satanists who do not regard their hero as evil: far from it. For them he is a freedom fighter..."]</ref> <ref name="mlo_interview">{{cite web|url=http://www.angelfire.com/extreme/slayermagazine/interview_mlo2.html|title=Interview_MLO|publisher=Angelfire.com|accessdate=2011-11-30}}</ref> <ref>''Cinema of the Occult: New Age, Satanism, Wicca, and Spiritualism in Film'', Carrol Lee Fry, Associated University Presse, 2008, [https://books.google.com/books?id=LylaC3ZxSbAC&lpg=PA93&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA92#v=onepage&q&f=false pp. 92–98]</ref><ref name="EncycUrbLeg">''Encyclopedia of Urban Legends, Updated and Expanded Edition'', by Jan Harold Brunvand, ABC-CLIO, 31 Jul 2012 [https://books.google.com/books?id=ubT7rPmPdpoC&lpg=PT555&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PT694#v=onepage&q&f=false pp. 694–695]</ref><ref name="Ellis">Raising the Devil: Satanism, New Religions, and the Media'', by Bill Ellis, University Press of Kentucky [https://books.google.com/books?id=oLcqlypMCe8C&lpg=PA303&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA125#v=onepage&q&f=false p. 125] In discussing myths about groups accused of Satanism, "...such myths are already pervasive in Western culture, and the development of the modern "Satanic Scare" would be impossible to explain without showing how these myths helped organize concerns and beliefs". Accusations of Satanism are traced from the witch hunts, to the Illuminati, to the Satanic Ritual Abuse panic in the 1980s, with a distinction made between what modern Satanists believe and what is believed about Satanists.''</ref><ref name="SatAm">''Satan in America: The Devil We Know'', by W. Scott Poole, [[Rowman & Littlefield]] Publishers, 16 Nov 2009, [https://books.google.com/books?id=UdppzaWFREgC&lpg=PA42&dq=satan%20physical%20panic&pg=PA42#v=onepage&q&f=false pp. 42–43]</ref> <ref name="EncycUrbLeg" /><ref name="Ellis" /> <ref name="SatAm" /><ref>{{cite web|url=http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|title=An Introduction to LaVeyan Satanism and the Church of Satan|author=Catherine Beyer|work=About.com Religion & Spirituality|access-date=2017-06-09|archivedate=2015-04-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150405143547/http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/WhatTheDevil.html|title=What, The Devil?|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/_FAQ03.html|title=F.A.Q. Fundamental Beliefs|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>[http://www.churchofsatan.com/home.html] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120701104244/http://www.churchofsatan.com/home.html|date=July 1, 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/ChaplainsHandbook.html|title=Religious Requirements and Practices - churchofsatan.com|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>''Contemporary religious Satanism: a critical anthology'', page 45, Jesper Aagaard Petersen, 2009</ref> <ref>{{cite web|url=http://churchofsatan.com/satanism-the-feared-religion.php|title=Satanism: The Feared Religion|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite av media|url=https://www.youtube.com/watch?v=LAjKXnsC_4A|title=The Church of Satan [History Channel]|date=12 January 2012|work=YouTube}}</ref> == ឯកសារយោង == {{reflist|colwidth=30em}} {{refbegin}} * {{cite book|title=Fallen Angels: Soldiers of Satan's Realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|authorlink=Bernard J. Bamberger|publisher=Jewish Publication Society of America|year=2006|isbn=0-8276-0797-0}} * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: I. In the Old Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 1 (Jan., 1913), pp.&nbsp;29–33 [http://www.jstor.org/stable/3142352 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: II. Satan in Extra-Biblical Apocalyptical Literature", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 2 (Feb., 1913), pp.&nbsp;98–102 [http://www.jstor.org/stable/3142425 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: III. In the New Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 3 (Mar., 1913), pp.&nbsp;167–172 [http://www.jstor.org/stable/3142755 in JSTOR] * Empson, William. ''Milton's God'' (1966) * {{cite book|title=The Old Enemy: Satan & the Combat Myth|last=Forsyth|first=Neil|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-01474-4}} * {{cite book|title=The Satanic Epic|last=Forsyth|first=Neil|authorlink=|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-11339-4}} * {{cite book|title=The Beast of Revelation|last=Gentry|first=Kenneth L. Jr|authorlink=Kenneth L. Jr. Gentry|publisher=American Vision|year=2002|isbn=0-915815-41-9}} * {{cite book|title=Biography of Satan: Exposing the Origins of the Devil|last=Graves|first=Kersey|authorlink=Kersey Graves|publisher=Book Tree|year=1995|isbn=1-885395-11-6}} * ‘’The Interpreter’s Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia’’;ed. Buttrick, George Arthur; Abingdon Press 1962 * Jacobs, Joseph, and Ludwig Blau. "Satan," ''The Jewish Encyclopedia'' (1906) [http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid=270&letter=S&search=Satan#ixzz0UQlw0zPS online] pp 68–71 * Kelly, Henry Ansgar. ''Satan: A Biography.'' (2006). 360 pp. [https://books.google.com/books?id=gPIpQg0lRbMC&pg=PA12&dq=intitle:satan+inauthor:kelly&lr=&as_drrb_is=q&as_minm_is=0&as_miny_is=&as_maxm_is=0&as_maxy_is=&num=30&as_brr=3#v=onepage&q=&f=false excerpt and text search] ISBN 0-521-60402-8, a study of the Bible and Western literature * Kent, William. "Devil." ''The Catholic Encyclopedia'' (1908) Vol. 4. [http://www.newadvent.org/cathen/04764a.htm online older article] * Osborne, B. A. E. "Peter: Stumbling-Block and Satan," ''Novum Testamentum,'' Vol. 15, Fasc. 3 (Jul., 1973), pp.&nbsp;187–190 [http://www.jstor.org/stable/1560340 in JSTOR] on "Get thee behind me, Satan!" * {{cite book|title=The Origin of Satan|last=Pagels|first=Elaine|authorlink=Elaine Pagels|publisher=Vintage; Reprint edition|year=1995|isbn=0-679-72232-7}} * Rebhorn Wayne A. "The Humanist Tradition and Milton's Satan: The Conservative as Revolutionary," ''Studies in English Literature, 1500–1900,'' Vol. 13, No. 1, The English Renaissance (Winter, 1973), pp.&nbsp;81–93 [http://www.jstor.org/stable/449871 in JSTOR] * {{cite book|title=The Devil in Legend and Literature|last=Rudwin|first=Maximilian|authorlink=Maximilian Rudwin|publisher=Open Court|year=1970|isbn=0-87548-248-1}} * Russell, Jeffrey Burton. ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive Christianity'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494095 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Satan: The Early Christian Tradition'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494133 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Lucifer: The Devil in the Middle Ages'' (1986) [http://www.amazon.com/dp/080149429X excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Mephistopheles: The Devil in the Modern World'' (1990) [http://www.amazon.com/dp/0801497183 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''The Prince of Darkness: Radical Evil and the Power of Good in History'' (1992) [http://www.amazon.com/dp/0801480566 excerpt and text search] * Schaff, D. S. "Devil" in ''New Schaff–Herzog Encyclopedia of Religious Knowledge'' (1911), [[Mainline Protestant]]; vol 3 pp 414–417 [http://www.ccel.org/ccel/schaff/encyc03.d.iii.html online] * Scott, Miriam Van. ''The Encyclopedia of Hell'' (1999) [http://www.amazon.com/dp/0312244428 excerpt and text search] comparative religions; also popular culture * Wray, T. J. and Gregory Mobley. ''The Birth of Satan: Tracing the Devil's Biblical Roots'' (2005) [http://www.amazon.com/dp/1403969337 excerpt and text search] fxk381ec4x4xjkplb47s5pfbyrq484q 335263 335262 2026-05-14T20:58:02Z TheWikipedian1250 27346 /* */ 335263 wikitext text/x-wiki '''សាតាំង''' ([[ភាសាអង់គ្លេស]]: Satan, [[ភាសាហេប្រឺ]]: שָׂטָן, [[ភាសាក្រិច]]: Σατανάς) ជាអ្នកនាំសេចក្ដីអាក្រក់ និងការល្បួង ហើយត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអ្នកបោកបញ្ឆោត ដែលនាំមនុស្សឲ្យវង្វេង។  វាជាទូតសួគ៌ដែលធ្លាប់គោរពព្រះយ៉ាងខ្លាំង ហើយមានរូបឆោមស្រស់ស្អាតទៀតផង ប៉ុន្តែវាបានធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌ ដោយសារតែអំណួត ទាំងនាំមនុស្សទៅក្នុងផ្លូវនៃសេចក្ដីកុហក និងបាប ហើយវាមានអំណាចនៅក្នុងពិភពលោកនេះទៀតផង។ [[ឯកសារ:Satan_Plunges_Into_The_River_Styx_from_French_Ed_of_Paradise_Lost_POSTER_(453x640).jpg|រូបភាពតូច|ការបង្ហាញនូវទស្សនីយភាពមួយ នៅក្នុងបទកាព្យដែលមានឈ្មោះថា ''[[Paradise Lost]]'' ជាស្នាដៃរបស់[[John Milton]]'',''ត្រង់កន្លែងដែលសាតាំងធ្លាក់ទៅក្នុងទន្លេ Styx ([[Hate]]) គូរដោយ Darodes ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៨ (Illustration of a scene from [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]],'' wherein Satan falls into the river [[Styx]] ([[Hate]]) by Darodes, c. 1868)]] [[ឯកសារ:GustaveDoreParadiseLostSatanProfile.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពដ៏សំខាន់មួយដែលពិពណ៌នាអំពីសាតាំង នៅក្នុងបទកាព្យ ''[[Paradise Lost]]'' ដែលជាស្នាដៃរបស់ [[John Milton]] គូរដោយ​ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៦ ([[Gustave Doré]], ''Depiction of Satan,'' a central figure in [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' c. 1866)]] [[ឯកសារ:Demonic Figure With Horns And Fiery Background.png|thumb|250px|ការតំណាងដោយរូបភាពរបស់សាតាំងដែលបង្កើតឡើងដោយ AI។]] សាតាំង (ភាសាហេព្រើរ שָּׂטָן‎‎ មានន័យថា "សត្រូវ" ឬ "បច្ចាមិត្រ"<ref name="1906 Jewish Encyclopedia">http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan "Term used in the Bible with the general connotation of "adversary", being applied (1) to an enemy in war (I Kings v. 18 [A. V. 4]; xi. 14, 23, 25), from which use is developed the concept of a traitor in battle (I Sam. xxix. 4); (2) to an accuser before the judgment-seat (Ps. cix. 6); and (3) to any opponent (II Sam. xix. 23 [A. V. 22]). The word is likewise used to denote an antagonist who puts obstacles in the way, as in Num. xxii. 32, where the angel of God is described as opposing Balaam in the guise of a satan or adversary; so that the concept of Satan as a distinct being was not then known."</ref><ref>''Merriam-Webster's Encyclopedia of World Religions'', page 290, Wendy Doniger</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=kQFtlva3HaYC&pg=PA347#v=onepage&f=false|title=The Oxford Companion to World Mythology|last=Leeming|first=David Adams|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2005|isbn=978-0-19-515669-0|page=347}}</ref>។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរភាសាហេព្រើរ និងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងគឺជាអ្នកចោទប្រកាន់ និងជាសត្រូវដ៏ធំមួយ ជាអ្នកព្យាបាទដ៏ច្បាស់ក្រឡែត ហើយក៏ត្រូវបានហៅថាអារក្សដែរ។ វាមានភាពគួរឲ្យស្អប់ខ្ពើម។<ref>Contemporary Religious Satanisim: A Critical Reader, Jesper Aagaard Petersen – 2009</ref><ref>''Who's ? Right: Mankind, Religions and the End Times'', page 35, Kelly Warman-Stallings – 2012</ref><ref>ed. [[George Arthur Buttrick|Buttrick, George Arthur]]; ''The Interpreter's Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia''</ref><ref>Crenshaw, James L. ''Harper Collins Study Bible'' (NRSV), 1989</ref><ref>Stephen M. Hooks – 2007 "As in Zechariah 3:1–2 the term here carries the definite article (has'satan="the satan") and functions not as a...the only place in the Hebrew Bible where the term "Satan" is unquestionably used as a proper name is [[Books of Chronicles|1 Chronicles 21:1]]."</ref><ref name="ReferenceA">Coogan, Michael D.; ''A Brief Introduction to the Old Testament: The Hebrew Bible in Its Context'', Oxford University Press, 2009</ref><ref>Rachel Adelman ''The Return of the Repressed: Pirqe De-Rabbi Eliezer'' p65 "However, in the parallel versions of the story in Chronicles, it is Satan (without the definite article),"</ref><ref>Septuagint 108:6 κατάστησον ἐπ᾽ αὐτὸν ἁμαρτωλόν καὶ διάβολος στήτω ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ</ref><ref>Ruth R. Brand Adam and Eve p88 – 2005 "Later, however, King Hadad 1 Kings 11:14) and King Rezon (verses 23, ... Numbers 22:22, 23 does not use the definite article but identifies the angel of YHWH as "a satan."</ref> ==== កណ្ឌគម្ពីរយ៉ូប ==== នៅដើមកណ្ឌគម្ពីរនេះ យ៉ូបជាមនុស្សល្អម្នាក់ "គាត់ជាអ្នកគោរពកោតខ្លាចព្រះ ហើយបែរចេញពីសេចក្ដីអាក្រក់" (យ៉ូប 1:1), ដូច្នេះហើយបានជាគាត់ទទួលបានរង្វាន់ពីព្រះ។ នៅពេលដែលទូតសួគ៌បង្ហាញខ្លួននៅចំពោះព្រះ សាតាំងក៏មកបង្ហាញខ្លួនដែរ។ ព្រះបានប្រាប់សាតាំងអំពីភាពឥតកន្លែងបន្ទោសបានរបស់យ៉ូប ដែលជាចរិកទៀងត្រង់របស់គាត់។ នៅចន្លោះយ៉ូប 1:9–10 និង 2:4–5, សាតាំងលើកឡើងថា ព្រះបានប្រទានដល់យ៉ូបនូវអ្វីៗគ្រប់បែបយ៉ាងដែលមនុស្សចង់បាន ដូច្នេះហើយបានជាយ៉ូបស្មោះត្រង់ដល់ព្រះ; សាតាំងនិយាយថា ជំនឿរបស់យ៉ូបអាចធ្លាក់ចុះប្រសិនបើអ្វីៗទាំងអស់(សូម្បីតែសុខភាពរបស់គាត់) ដែលព្រះប្រទានឲ្យ ត្រូវបានយកចេញពីគាត់។ ដូច្នេះព្រះក៏អនុញ្ញាតឲ្យសាតាំងល្បងលយ៉ូប។<ref>''HarperCollins Study Bible'' (NRSV)</ref> ទីបំផុតយ៉ូបនៅតែមានជំនឿ ហើយនៅតែសុចរិត ហើយសាតាំងត្រូវអាម៉ាសក្នុងការបរាជ័យរបស់វា។<ref>{{cite journal|last1=Steinmann|first1=AE|title=The structure and message of the Book of Job|journal=Vetus Testamentum}}</ref><ref>Jeffrey Burton Russell, ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive ...1977, page 102 "This conflict between truth and the lie was one of the main sources of Zarathushtra's dualism: the prophet perceived Angra Mainyu, the lord of evil, as the personification of the lie. For Zoroastrians (as for the Egyptians), the lie was the essence ... "''</ref><ref>Peter Clark, ''Zoroastrianism: An Introduction to Ancient Faith'' 1998, page 152 "There are so many features that Zoroastrianism seems to share with the Judeo-Christian tradition that it would be difficult to ... Historically the first point of contact that we can determine is when the Achaemenian Cyrus conquered Babylon ..539 BC"</ref><ref>{{cite book|title=Heaven, heroes, and happiness : the Indo-European roots of Western ideology.|last=Winn|first=Shan M.M.|publisher=University press of America|year=1995|isbn=0819198609|location=Lanham, Md.|page=203}}</ref><ref>Henry Ansgar Kelly ''Satan: a biography'' 2006 "However, for Hadad and Rezon they left the Hebrew term untranslated and simply said ''satan''.. in the three passages in which a supra-Human satan appears: namely, Numbers, Job, Zechariah</ref><ref name="Jackson,2">{{cite book|title=Enochic Judaism|last=Jackson|first=David R.|publisher=T&T Clark International|year=2004|isbn=0826470890|location=London|pages=2–4}}</ref><ref name="Oxford,651" /><ref>[[2 Enoch]] 18:3. On this tradition, see A. Orlov, "The Watchers of Satanael: The Fallen Angels Traditions in 2 (Slavonic) Enoch," in: A. Orlov, ''Dark Mirrors: Azazel and Satanael in Early Jewish Demonology'' (Albany: SUNY, 2011) 85–106.</ref><ref>"And I threw him out from the height with his angels, and he was flying in the air continuously above the bottomless" – [[2 Enoch]] 29:4</ref><ref>"The devil is the evil spirit of the lower places, as a fugitive he made Sotona from the heavens as his name was Satanail, thus he became different from the angels, but his nature did not change his intelligence as far as his understanding of righteous and sinful things" – [[2 Enoch]] 31:4</ref><ref>See [https://books.google.com/books?id=TR0iC8EVUT0C&lpg=PA120&ots=lxUhG5NbYP&dq=satan%20book%20of%20wisdom&pg=PA27#v=onepage&q=devil%20death&f=false The Book of Wisdom: With Introduction and Notes, p. 27, ''Object of the book'', by A. T. S. Goodrick].</ref><ref>[ Introduction to the Book of Jubilees, ''15. Theology. Some of our Author's Views: Demonology,'' by R.H. Charles.</ref><ref>Based on the [[Jewish exegesis]] of 1 Samuel 29:4 and 1 Kings 5:18 – [https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false Oxford dictionary of the Jewish religion, 2011, p. 651] "Satan is rarely mentioned in tannaitic literature; later, chiefly Babylonian, aggadah enlarges the scope of his influence and activities. Perhaps because of the influential presence of Satan as a name or character in the New Testament and the"</ref><ref name="jewishencyc">{{cite web|title=Satan|work=Jewish Encyclopedia|url=http://www.jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|date=|access-date=14 March 2017}}</ref><ref name="Oxford,651">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false|title=The Oxford dictionary of the Jewish religion|last=Berlin|first=editor in chief, Adele|publisher=Oxford University Press|year=2011|isbn=0199730040|edition=2nd|location=New York|page=651}}</ref><ref name="Jackson,2" /><ref>{{cite book|title=Fallen angels : soldiers of satan's realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|publisher=Jewish Publ. Soc. of America|year=2006|isbn=0827607970|edition=1. paperback|location=Philadelphia, Pa.|page=148,149}}</ref><ref>Robert Eisen Associate Professor of Religious Studies George Washington University ''The Book of Job in Medieval Jewish Philosophy'' 2004 p120 "Moreover, Zerahfiiah gives us insight into the parallel between the Garden of Eden story and the Job story alluded to ... both Satan and Job's wife are metaphors for the evil inclination, a motif Zerahfiiah seems to identify with the imagination."</ref><ref>The Dictionary of Angels" by Gustav Davidson, © 1967</ref><ref>http://www.beliefnet.com/faiths/2001/06/what-reform-jews-believe.aspx</ref><ref>http://www.myjewishlearning.com/article/satan-the-adversary/</ref><ref>http://www.sefaria.org/Berakhot.46a.6?lang=bi</ref><ref>https://web.archive.org/web/20160518194809/http://www.yonanewman.org/kizzur/kizzur44.html</ref> សាសនាគ្រីស្ទ ជាធម្មតា សាតាំងត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាសត្វពស់ ដែលបានល្បួងនាងអេវ៉ា ឲ្យហូបផ្លែឈើដែលព្រះបានហាមមិនឲ្យហូប<ref>{{cite web|url=http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|title=SATAN - JewishEncyclopedia.com|work=jewishencyclopedia.com}}</ref> ដូច្នេះសាតាំងតែងតែត្រូវបានពិពណ៌នាថាជាសត្វពស់។ យើងអាចឃើញនូវការយល់ស្របគ្នារបស់គ្រីស្ទាន ចំពោះរឿងរនេះ នៅក្នុងស្នាដៃរបស់ [[Justin Martyr]], ជំពូក ៤៥ និង ៧៩ នៅក្នុងការសន្ទនាជាមួយ''[[Dialogue with Trypho|Trypho]]'', ដែល Justin ប្រដូចសាតាំងនឹងសត្វពស់។<ref name=":0">Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;176. ISBN&nbsp;978-0-521-84339-3.</ref> ក្រុមជំនុំដើមដំបូងពីមុនៗផ្សេងទៀតក៏បានលើកឡើងអំពីកំណត់សម្គាល់នេះដែរ មានដូចជា [[Theophilus of Antioch|Theophilus]] និង [[Tertullian|Tertullian។]]<ref>Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;177. ISBN 978-0-521-84339-3.</ref> ចាប់តាំងពីសតវត្សទី៤ លូស៊ីហ៊្វើ ([[Lucifer]]) ជួនកាល ត្រូវបានប្រើនៅក្នុងទេវវិទ្យាគ្រីស្ទាន សំដៅលើសាតាំង, ដែលគេស្គាល់តាមរយៈកណ្ឌគម្ពីរអេសាយ ១៤:១២ និយាយអំពីផ្កាយព្រឹកដែលធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌។ ចំពោះគ្រីស្ទានជាច្រើន ជឿថាសាតាំងគឺជាទូតសួគ៌មួយរូប ដែលបានបះបោលប្រឆាំងនឹងព្រះ។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងត្រូវបានហៅថា "មេអារក្ស" "មេគ្រប់គ្រងនៃពិភពលោក", និងត្រូវបានហៅថា "ព្រះនៃពិភពលោកនេះ" កណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈពិពណ៌នាអំពីរបៀបដែលសាតាំងត្រូវបានបណ្ដេញចេញពីស្ថានសួគ៌ ទាំងមានកំហឹងយ៉ាងខ្លាំង ព្រមទាំងបានធ្វើសង្គ្រាមប្រឆាំងនឹងពួកអ្នកដែលស្ដាប់តាមបទបញ្ជារបស់ព្រះទៀតផង។ ទីបំផុត សាតាំងនឹងត្រូវបោះទៅក្នុងបឹងភ្លើង<ref>{{bibleref2|Revelation|20:10}}</ref> ក្រុមជំនុំគ្រីស្ទានពីមុន បានទទួលនូវការប្រឆាំងពីពួកដែលមិនជឿងព្រះ ដូចជាពួក [[Celsus]] ជាដើម ដែលបានអះអាងថា "ការដែលនិយាយថាព្រះដ៏ធំឧត្ដមបំផុត មានសត្រូវមួយដែលរារាំងសមត្ថភាពរបស់ព្រះអង្គមិនឲ្យធ្វើល្អ ជាការប្រមាថដល់ព្រះ" ហើយថាគ្រីស្ទាន "បែងចែកអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដោយបង្កើតឲ្យមានការបះបោរនៅក្នុងអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដែលហាក់បីដូចជាមានក្រុមប្រឆាំង នៅក្នុងចំណោមអង្គស្ថានសួគ៌ រួមទាំងម្នាក់ដែលជាសត្រូវនឹងព្រះទៀតផង"<ref>{{cite book|url=http://www.earlychristianwritings.com/text/origen166.html|title=Contra Celsum|at=Book 6. Ch 42|author=Origen}}</ref> [[ឯកសារ:Paradise_Lost_12.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពបង្ហាញពីការធ្លាក់ចុះរបស់លូស៊ីហ៊្វើ និងការវិវឌ្ឍន៍កាន់តែអាក្រក់របស់វា ទៅជាសាតាំង គូរដោយ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៨៦ (Illustration for [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' by [[Gustave Doré]], (1886) showing Lucifer's descent and his deterioration into Satan)]] === វាក្យសព្ទ === នៅក្នុងសាសនាគ្រីស្ទ មានពាក្យន័យដូចជាច្រើន សម្រាប់ពាក្យ «សាតាំង»។ ពាក្យដែលគេតែងតែប្រើច្រើនបំផុត ហើយមានន័យដូចនឹងពាក្យ "សាតាំង" គឺ "[[devil|មារ]]"។ ពាក្យនេះមានដើមកំណើតពី [[Middle English]] ''devel,'' ពី [[Old English]] ''dēofol,'' ដែលត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យឡាតាំង "''diabolus''"។ ពាក្យនេះផងដែលក៏ត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យក្រិក ''diabolos'' មានន័យថា "អ្នកមួលបង្កាច់", ចេញពីពាក្យ ''diaballein'' មានន័យថា "មួលបង្កាច់": ''dia មានន័យថា'' "ឆ្លងកាត់ ឬ តាមរយៈ" + ''ballein'' មានន័យថា"ក្រវាត់"។<ref>{{cite web|url=http://www.bartleby.com/61/94/D0179400.html|title=American Heritage Dictionary: Devil|accessdate=2006-05-31}}</ref> នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី ពាក្យ "សាតាំង" មានប្រើជាង៣០ដង អមមកជាមួយនឹងពាក្យ ''diabolos'', ដែលមានន័យថា អ្នកមួលបង្កាច់, សំដៅលើបុគ្គលដដែល ឬ អ្វីមួយដែលជាសាតាំង។<ref>{{bibleref2|Revelation|12:9}}</ref><ref>[https://books.google.com/books?id=yCkRz5pfxz0C&printsec=frontcover&dq=dictionary+of+deities+and+demons+in+the+bible&source=bl&ots=aFuwiVr__w&sig=dgryS2h8rvfnVFSI1tdAHwDWl50&hl=en&ei=mP09TdbpGcPBcYit3IUH&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=9&ved=0CFwQ6AEwCA#v=onepage&q=Baalzebub&f=false K. van der Toorn, Bob Becking, Pieter Willem van der Horst, ''Baalzebub'', "Dictionary of deities and demons in the Bible", p. 155]</ref> នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យ​ "សាតាំង" មានប្រើពីរដង សំដៅលើ "សត្វនាគ ដែលជាសត្វពស់កាលពីបុរាណ ហើយត្រូវបានគេហៅថា មារ ឬសាតាំង (12:9, 20:2). នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យនេះក៏សំដៅលើ "អ្នកបោកបញ្ឆោត" ដែរ។<ref>{{cite web|url=http://www.mun.ca/rels/restmov/texts/bjohnson/hg1/PNT27-20.HTM|title=The Revelation of John. Chapter XX. The Millennium.|author=B. W. Johnson|date=1891|work=The People's New Testament|publisher=[[Memorial University of Newfoundland]]|accessdate=November 30, 2009}}</ref> <ref>Tafsir al-Qur'an al-adhim (Interpretation of the Great Qur'an) - [[Ibn Kathir]] - commentary of surat al baqarah</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I</ref> <ref>Adapted from http://islamqa.info/ar/8976</ref><ref>Amira El-Zein ''Islam, Arabs, and Intelligent World of the Jinn'' Syracuse University Press 2009 ISBN 9780815650706 page 46</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I, also the Koranic commentary of the same author</ref><ref>{{quran-usc|17|62}}</ref> <ref>{{quran-usc|17|63–64}}</ref> <ref>{{quran-usc|7|20–22}}</ref><ref>Adapted from ''[[A History of God]]'', Karen Armstrong</ref><ref>Adapted from ''[[No god but God]]'', Reza Aslan</ref> <ref>''"The Greater Satan"'', [[Javad Nurbakhsh]]</ref><ref name="journeytothesea.com">{{cite web|url=http://journeytothesea.com/disobedience-iblis-sufism/|title=The Disobedience of Iblis in Sufism - Journey to the Sea|work=journeytothesea.com}}</ref><ref name="journeytothesea.com" /><ref>''Al insan Al Kamel'' (the perfect human), Abdul Karim Jili</ref><ref>Charles Mathewes ''Understanding Religious Ethics''John Wiley & Sons ISBN 978-1-405-13351-7 page 249</ref> <ref>Michael Anthony Sells. ''Early Islamic Mysticism: Sufi, Qurʼan, Miraj, Poetic and Theological Writings''. Paulist Press, 1996. ISBN 978-0-809-13619-3. page 143</ref><ref>Drower, E.S. ''The Peacock Angel. Being Some Account of Votaries of a Secret Cult and Their Sanctuaries''. London: John Murray, 1941. [http://www.avesta.org/yezidi/peacock.htm]</ref> <ref>Birgül Açikyildiz ''The Yezidis: The History of a Community, Culture and Religion'' I.B.Tauris 2014 ISBN 978-0-857-72061-0 page 74</ref><ref>{{cite book|url=http://reference.bahai.org/en/t/ab/PUP/pup-97.html|title=The Promulgation of Universal Peace|authorlink=`Abdu'l-Bahá|publisher=Bahá'í Publishing Trust|year=1982|origyear=1912|isbn=0-87743-172-8|location=Wilmette, Illinois, USA|pages=294–295|author=ʻAbduʾl-Bahá}}</ref><ref name="Psmith">{{cite book|title=A Concise Encyclopedia of the Bahá'í Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Oneworld|year=2000|isbn=1-85168-184-1|pages=135–136, 304|place=Oxford, UK}}</ref> <ref name="Psmith112">{{cite book|title=An Introduction to the Baha'i Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Cambridge University Press|year=2008|isbn=0-521-86251-5|page=112|place=Cambridge}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.bbc.com/news/magazine-29448079|title=Cerro Rico: Devil worship on the man-eating mountain|work=BBC News}}</ref><ref name="autogenerated6">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=g05THJPH5xUC&printsec=frontcover&dq=The+Re-enchantment+of+the+West&lr=&sig=BmuWhU0n3TzA3fd4NfIBDPuCFjo#PPP1,M1|title=The Re-enchantment of the West|last=Partridge|first=Christopher Hugh|accessdate=2008-05-12|year=2004|page=82}}</ref><ref>''Satanism and Demonology'', by Lionel & Patricia Fanthorpe, [[Dundurn Press]], 8 Mar 2011, [https://books.google.com/books?id=vXs7AgAAQBAJ&lpg=PT74&dq=Theistic%20satanism&pg=PT74#v=onepage&q&f=false p. 74, "If, as theistic Satanists believe, the devil is an intelligent, self-aware entity..." "Theistic Satanism then becomes explicable in terms of Lucifer's ambition to be the supreme god and his rebellion against Yahweh. &#x5B;...&#x5D; This simplistic, controntational view is modified by other theistic Satanists who do not regard their hero as evil: far from it. For them he is a freedom fighter..."]</ref> <ref name="mlo_interview">{{cite web|url=http://www.angelfire.com/extreme/slayermagazine/interview_mlo2.html|title=Interview_MLO|publisher=Angelfire.com|accessdate=2011-11-30}}</ref> <ref>''Cinema of the Occult: New Age, Satanism, Wicca, and Spiritualism in Film'', Carrol Lee Fry, Associated University Presse, 2008, [https://books.google.com/books?id=LylaC3ZxSbAC&lpg=PA93&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA92#v=onepage&q&f=false pp. 92–98]</ref><ref name="EncycUrbLeg">''Encyclopedia of Urban Legends, Updated and Expanded Edition'', by Jan Harold Brunvand, ABC-CLIO, 31 Jul 2012 [https://books.google.com/books?id=ubT7rPmPdpoC&lpg=PT555&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PT694#v=onepage&q&f=false pp. 694–695]</ref><ref name="Ellis">Raising the Devil: Satanism, New Religions, and the Media'', by Bill Ellis, University Press of Kentucky [https://books.google.com/books?id=oLcqlypMCe8C&lpg=PA303&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA125#v=onepage&q&f=false p. 125] In discussing myths about groups accused of Satanism, "...such myths are already pervasive in Western culture, and the development of the modern "Satanic Scare" would be impossible to explain without showing how these myths helped organize concerns and beliefs". Accusations of Satanism are traced from the witch hunts, to the Illuminati, to the Satanic Ritual Abuse panic in the 1980s, with a distinction made between what modern Satanists believe and what is believed about Satanists.''</ref><ref name="SatAm">''Satan in America: The Devil We Know'', by W. Scott Poole, [[Rowman & Littlefield]] Publishers, 16 Nov 2009, [https://books.google.com/books?id=UdppzaWFREgC&lpg=PA42&dq=satan%20physical%20panic&pg=PA42#v=onepage&q&f=false pp. 42–43]</ref> <ref name="EncycUrbLeg" /><ref name="Ellis" /> <ref name="SatAm" /><ref>{{cite web|url=http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|title=An Introduction to LaVeyan Satanism and the Church of Satan|author=Catherine Beyer|work=About.com Religion & Spirituality|access-date=2017-06-09|archivedate=2015-04-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150405143547/http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/WhatTheDevil.html|title=What, The Devil?|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/_FAQ03.html|title=F.A.Q. Fundamental Beliefs|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>[http://www.churchofsatan.com/home.html] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120701104244/http://www.churchofsatan.com/home.html|date=July 1, 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/ChaplainsHandbook.html|title=Religious Requirements and Practices - churchofsatan.com|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>''Contemporary religious Satanism: a critical anthology'', page 45, Jesper Aagaard Petersen, 2009</ref> <ref>{{cite web|url=http://churchofsatan.com/satanism-the-feared-religion.php|title=Satanism: The Feared Religion|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite av media|url=https://www.youtube.com/watch?v=LAjKXnsC_4A|title=The Church of Satan [History Channel]|date=12 January 2012|work=YouTube}}</ref> == ឯកសារយោង == {{reflist|colwidth=30em}} {{refbegin}} * {{cite book|title=Fallen Angels: Soldiers of Satan's Realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|authorlink=Bernard J. Bamberger|publisher=Jewish Publication Society of America|year=2006|isbn=0-8276-0797-0}} * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: I. In the Old Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 1 (Jan., 1913), pp.&nbsp;29–33 [http://www.jstor.org/stable/3142352 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: II. Satan in Extra-Biblical Apocalyptical Literature", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 2 (Feb., 1913), pp.&nbsp;98–102 [http://www.jstor.org/stable/3142425 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: III. In the New Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 3 (Mar., 1913), pp.&nbsp;167–172 [http://www.jstor.org/stable/3142755 in JSTOR] * Empson, William. ''Milton's God'' (1966) * {{cite book|title=The Old Enemy: Satan & the Combat Myth|last=Forsyth|first=Neil|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-01474-4}} * {{cite book|title=The Satanic Epic|last=Forsyth|first=Neil|authorlink=|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-11339-4}} * {{cite book|title=The Beast of Revelation|last=Gentry|first=Kenneth L. Jr|authorlink=Kenneth L. Jr. Gentry|publisher=American Vision|year=2002|isbn=0-915815-41-9}} * {{cite book|title=Biography of Satan: Exposing the Origins of the Devil|last=Graves|first=Kersey|authorlink=Kersey Graves|publisher=Book Tree|year=1995|isbn=1-885395-11-6}} * ‘’The Interpreter’s Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia’’;ed. Buttrick, George Arthur; Abingdon Press 1962 * Jacobs, Joseph, and Ludwig Blau. "Satan," ''The Jewish Encyclopedia'' (1906) [http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid=270&letter=S&search=Satan#ixzz0UQlw0zPS online] pp 68–71 * Kelly, Henry Ansgar. ''Satan: A Biography.'' (2006). 360 pp. [https://books.google.com/books?id=gPIpQg0lRbMC&pg=PA12&dq=intitle:satan+inauthor:kelly&lr=&as_drrb_is=q&as_minm_is=0&as_miny_is=&as_maxm_is=0&as_maxy_is=&num=30&as_brr=3#v=onepage&q=&f=false excerpt and text search] ISBN 0-521-60402-8, a study of the Bible and Western literature * Kent, William. "Devil." ''The Catholic Encyclopedia'' (1908) Vol. 4. [http://www.newadvent.org/cathen/04764a.htm online older article] * Osborne, B. A. E. "Peter: Stumbling-Block and Satan," ''Novum Testamentum,'' Vol. 15, Fasc. 3 (Jul., 1973), pp.&nbsp;187–190 [http://www.jstor.org/stable/1560340 in JSTOR] on "Get thee behind me, Satan!" * {{cite book|title=The Origin of Satan|last=Pagels|first=Elaine|authorlink=Elaine Pagels|publisher=Vintage; Reprint edition|year=1995|isbn=0-679-72232-7}} * Rebhorn Wayne A. "The Humanist Tradition and Milton's Satan: The Conservative as Revolutionary," ''Studies in English Literature, 1500–1900,'' Vol. 13, No. 1, The English Renaissance (Winter, 1973), pp.&nbsp;81–93 [http://www.jstor.org/stable/449871 in JSTOR] * {{cite book|title=The Devil in Legend and Literature|last=Rudwin|first=Maximilian|authorlink=Maximilian Rudwin|publisher=Open Court|year=1970|isbn=0-87548-248-1}} * Russell, Jeffrey Burton. ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive Christianity'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494095 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Satan: The Early Christian Tradition'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494133 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Lucifer: The Devil in the Middle Ages'' (1986) [http://www.amazon.com/dp/080149429X excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Mephistopheles: The Devil in the Modern World'' (1990) [http://www.amazon.com/dp/0801497183 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''The Prince of Darkness: Radical Evil and the Power of Good in History'' (1992) [http://www.amazon.com/dp/0801480566 excerpt and text search] * Schaff, D. S. "Devil" in ''New Schaff–Herzog Encyclopedia of Religious Knowledge'' (1911), [[Mainline Protestant]]; vol 3 pp 414–417 [http://www.ccel.org/ccel/schaff/encyc03.d.iii.html online] * Scott, Miriam Van. ''The Encyclopedia of Hell'' (1999) [http://www.amazon.com/dp/0312244428 excerpt and text search] comparative religions; also popular culture * Wray, T. J. and Gregory Mobley. ''The Birth of Satan: Tracing the Devil's Biblical Roots'' (2005) [http://www.amazon.com/dp/1403969337 excerpt and text search] kblldc14y5f2ewxs88mt8i6oh3vd5gs 335264 335263 2026-05-14T21:24:58Z TheWikipedian1250 27346 /* */ 335264 wikitext text/x-wiki '''សាតាំង''' ([[ភាសាអង់គ្លេស]]: Satan, [[ភាសាហេប្រឺ]]: שָׂטָן, [[ភាសាក្រិច]]: Σατανάς) ជាអ្នកនាំសេចក្ដីអាក្រក់ និងការល្បួង ហើយត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអ្នកបោកបញ្ឆោត ដែលនាំមនុស្សឲ្យវង្វេង។  វាជាទូតសួគ៌ដែលធ្លាប់គោរពព្រះយ៉ាងខ្លាំង ហើយមានរូបឆោមស្រស់ស្អាតទៀតផង ប៉ុន្តែវាបានធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌ ដោយសារតែអំណួត ទាំងនាំមនុស្សទៅក្នុងផ្លូវនៃសេចក្ដីកុហក និងបាប ហើយវាមានអំណាចនៅក្នុងពិភពលោកនេះទៀតផង។ [[ឯកសារ:Satan_Plunges_Into_The_River_Styx_from_French_Ed_of_Paradise_Lost_POSTER_(453x640).jpg|រូបភាពតូច|ការបង្ហាញនូវទស្សនីយភាពមួយ នៅក្នុងបទកាព្យដែលមានឈ្មោះថា ''[[Paradise Lost]]'' ជាស្នាដៃរបស់[[John Milton]]'',''ត្រង់កន្លែងដែលសាតាំងធ្លាក់ទៅក្នុងទន្លេ Styx ([[Hate]]) គូរដោយ Darodes ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៨ (Illustration of a scene from [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]],'' wherein Satan falls into the river [[Styx]] ([[Hate]]) by Darodes, c. 1868)]] [[ឯកសារ:GustaveDoreParadiseLostSatanProfile.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពដ៏សំខាន់មួយដែលពិពណ៌នាអំពីសាតាំង នៅក្នុងបទកាព្យ ''[[Paradise Lost]]'' ដែលជាស្នាដៃរបស់ [[John Milton]] គូរដោយ​ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៦ ([[Gustave Doré]], ''Depiction of Satan,'' a central figure in [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' c. 1866)]] [[ឯកសារ:Demonic Figure With Horns And Fiery Background.png|thumb|250px|ការតំណាងដោយរូបភាពរបស់សាតាំងដែលបង្កើតឡើងដោយ [[បញ្ញាសិប្បនិម្មិត]]]] សាតាំង (ភាសាហេព្រើរ שָּׂטָן‎‎ មានន័យថា "សត្រូវ" ឬ "បច្ចាមិត្រ"<ref name="1906 Jewish Encyclopedia">http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan "Term used in the Bible with the general connotation of "adversary", being applied (1) to an enemy in war (I Kings v. 18 [A. V. 4]; xi. 14, 23, 25), from which use is developed the concept of a traitor in battle (I Sam. xxix. 4); (2) to an accuser before the judgment-seat (Ps. cix. 6); and (3) to any opponent (II Sam. xix. 23 [A. V. 22]). The word is likewise used to denote an antagonist who puts obstacles in the way, as in Num. xxii. 32, where the angel of God is described as opposing Balaam in the guise of a satan or adversary; so that the concept of Satan as a distinct being was not then known."</ref><ref>''Merriam-Webster's Encyclopedia of World Religions'', page 290, Wendy Doniger</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=kQFtlva3HaYC&pg=PA347#v=onepage&f=false|title=The Oxford Companion to World Mythology|last=Leeming|first=David Adams|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2005|isbn=978-0-19-515669-0|page=347}}</ref>។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរភាសាហេព្រើរ និងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងគឺជាអ្នកចោទប្រកាន់ និងជាសត្រូវដ៏ធំមួយ ជាអ្នកព្យាបាទដ៏ច្បាស់ក្រឡែត ហើយក៏ត្រូវបានហៅថាអារក្សដែរ។ វាមានភាពគួរឲ្យស្អប់ខ្ពើម។<ref>Contemporary Religious Satanisim: A Critical Reader, Jesper Aagaard Petersen – 2009</ref><ref>''Who's ? Right: Mankind, Religions and the End Times'', page 35, Kelly Warman-Stallings – 2012</ref><ref>ed. [[George Arthur Buttrick|Buttrick, George Arthur]]; ''The Interpreter's Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia''</ref><ref>Crenshaw, James L. ''Harper Collins Study Bible'' (NRSV), 1989</ref><ref>Stephen M. Hooks – 2007 "As in Zechariah 3:1–2 the term here carries the definite article (has'satan="the satan") and functions not as a...the only place in the Hebrew Bible where the term "Satan" is unquestionably used as a proper name is [[Books of Chronicles|1 Chronicles 21:1]]."</ref><ref name="ReferenceA">Coogan, Michael D.; ''A Brief Introduction to the Old Testament: The Hebrew Bible in Its Context'', Oxford University Press, 2009</ref><ref>Rachel Adelman ''The Return of the Repressed: Pirqe De-Rabbi Eliezer'' p65 "However, in the parallel versions of the story in Chronicles, it is Satan (without the definite article),"</ref><ref>Septuagint 108:6 κατάστησον ἐπ᾽ αὐτὸν ἁμαρτωλόν καὶ διάβολος στήτω ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ</ref><ref>Ruth R. Brand Adam and Eve p88 – 2005 "Later, however, King Hadad 1 Kings 11:14) and King Rezon (verses 23, ... Numbers 22:22, 23 does not use the definite article but identifies the angel of YHWH as "a satan."</ref> ==== កណ្ឌគម្ពីរយ៉ូប ==== នៅដើមកណ្ឌគម្ពីរនេះ យ៉ូបជាមនុស្សល្អម្នាក់ "គាត់ជាអ្នកគោរពកោតខ្លាចព្រះ ហើយបែរចេញពីសេចក្ដីអាក្រក់" (យ៉ូប 1:1), ដូច្នេះហើយបានជាគាត់ទទួលបានរង្វាន់ពីព្រះ។ នៅពេលដែលទូតសួគ៌បង្ហាញខ្លួននៅចំពោះព្រះ សាតាំងក៏មកបង្ហាញខ្លួនដែរ។ ព្រះបានប្រាប់សាតាំងអំពីភាពឥតកន្លែងបន្ទោសបានរបស់យ៉ូប ដែលជាចរិកទៀងត្រង់របស់គាត់។ នៅចន្លោះយ៉ូប 1:9–10 និង 2:4–5, សាតាំងលើកឡើងថា ព្រះបានប្រទានដល់យ៉ូបនូវអ្វីៗគ្រប់បែបយ៉ាងដែលមនុស្សចង់បាន ដូច្នេះហើយបានជាយ៉ូបស្មោះត្រង់ដល់ព្រះ; សាតាំងនិយាយថា ជំនឿរបស់យ៉ូបអាចធ្លាក់ចុះប្រសិនបើអ្វីៗទាំងអស់(សូម្បីតែសុខភាពរបស់គាត់) ដែលព្រះប្រទានឲ្យ ត្រូវបានយកចេញពីគាត់។ ដូច្នេះព្រះក៏អនុញ្ញាតឲ្យសាតាំងល្បងលយ៉ូប។<ref>''HarperCollins Study Bible'' (NRSV)</ref> ទីបំផុតយ៉ូបនៅតែមានជំនឿ ហើយនៅតែសុចរិត ហើយសាតាំងត្រូវអាម៉ាសក្នុងការបរាជ័យរបស់វា។<ref>{{cite journal|last1=Steinmann|first1=AE|title=The structure and message of the Book of Job|journal=Vetus Testamentum}}</ref><ref>Jeffrey Burton Russell, ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive ...1977, page 102 "This conflict between truth and the lie was one of the main sources of Zarathushtra's dualism: the prophet perceived Angra Mainyu, the lord of evil, as the personification of the lie. For Zoroastrians (as for the Egyptians), the lie was the essence ... "''</ref><ref>Peter Clark, ''Zoroastrianism: An Introduction to Ancient Faith'' 1998, page 152 "There are so many features that Zoroastrianism seems to share with the Judeo-Christian tradition that it would be difficult to ... Historically the first point of contact that we can determine is when the Achaemenian Cyrus conquered Babylon ..539 BC"</ref><ref>{{cite book|title=Heaven, heroes, and happiness : the Indo-European roots of Western ideology.|last=Winn|first=Shan M.M.|publisher=University press of America|year=1995|isbn=0819198609|location=Lanham, Md.|page=203}}</ref><ref>Henry Ansgar Kelly ''Satan: a biography'' 2006 "However, for Hadad and Rezon they left the Hebrew term untranslated and simply said ''satan''.. in the three passages in which a supra-Human satan appears: namely, Numbers, Job, Zechariah</ref><ref name="Jackson,2">{{cite book|title=Enochic Judaism|last=Jackson|first=David R.|publisher=T&T Clark International|year=2004|isbn=0826470890|location=London|pages=2–4}}</ref><ref name="Oxford,651" /><ref>[[2 Enoch]] 18:3. On this tradition, see A. Orlov, "The Watchers of Satanael: The Fallen Angels Traditions in 2 (Slavonic) Enoch," in: A. Orlov, ''Dark Mirrors: Azazel and Satanael in Early Jewish Demonology'' (Albany: SUNY, 2011) 85–106.</ref><ref>"And I threw him out from the height with his angels, and he was flying in the air continuously above the bottomless" – [[2 Enoch]] 29:4</ref><ref>"The devil is the evil spirit of the lower places, as a fugitive he made Sotona from the heavens as his name was Satanail, thus he became different from the angels, but his nature did not change his intelligence as far as his understanding of righteous and sinful things" – [[2 Enoch]] 31:4</ref><ref>See [https://books.google.com/books?id=TR0iC8EVUT0C&lpg=PA120&ots=lxUhG5NbYP&dq=satan%20book%20of%20wisdom&pg=PA27#v=onepage&q=devil%20death&f=false The Book of Wisdom: With Introduction and Notes, p. 27, ''Object of the book'', by A. T. S. Goodrick].</ref><ref>[ Introduction to the Book of Jubilees, ''15. Theology. Some of our Author's Views: Demonology,'' by R.H. Charles.</ref><ref>Based on the [[Jewish exegesis]] of 1 Samuel 29:4 and 1 Kings 5:18 – [https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false Oxford dictionary of the Jewish religion, 2011, p. 651] "Satan is rarely mentioned in tannaitic literature; later, chiefly Babylonian, aggadah enlarges the scope of his influence and activities. Perhaps because of the influential presence of Satan as a name or character in the New Testament and the"</ref><ref name="jewishencyc">{{cite web|title=Satan|work=Jewish Encyclopedia|url=http://www.jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|date=|access-date=14 March 2017}}</ref><ref name="Oxford,651">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=hKAaJXvUaUoC&pg=PA651&lpg=PA651&dq=Berlin+Grossman%22misinterpretation+of+is%22&source=bl&ots=d8F76bcDpU&sig=NjFhmaLG71fErwgVMcTV0rT-gDI&hl=en&sa=X&ei=yvwEUMupK8fs2QXJ17yaBQ&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=Berlin%20Grossman%22misinterpretation%20of%20is%22&f=false|title=The Oxford dictionary of the Jewish religion|last=Berlin|first=editor in chief, Adele|publisher=Oxford University Press|year=2011|isbn=0199730040|edition=2nd|location=New York|page=651}}</ref><ref name="Jackson,2" /><ref>{{cite book|title=Fallen angels : soldiers of satan's realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|publisher=Jewish Publ. Soc. of America|year=2006|isbn=0827607970|edition=1. paperback|location=Philadelphia, Pa.|page=148,149}}</ref><ref>Robert Eisen Associate Professor of Religious Studies George Washington University ''The Book of Job in Medieval Jewish Philosophy'' 2004 p120 "Moreover, Zerahfiiah gives us insight into the parallel between the Garden of Eden story and the Job story alluded to ... both Satan and Job's wife are metaphors for the evil inclination, a motif Zerahfiiah seems to identify with the imagination."</ref><ref>The Dictionary of Angels" by Gustav Davidson, © 1967</ref><ref>http://www.beliefnet.com/faiths/2001/06/what-reform-jews-believe.aspx</ref><ref>http://www.myjewishlearning.com/article/satan-the-adversary/</ref><ref>http://www.sefaria.org/Berakhot.46a.6?lang=bi</ref><ref>https://web.archive.org/web/20160518194809/http://www.yonanewman.org/kizzur/kizzur44.html</ref> សាសនាគ្រីស្ទ ជាធម្មតា សាតាំងត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាសត្វពស់ ដែលបានល្បួងនាងអេវ៉ា ឲ្យហូបផ្លែឈើដែលព្រះបានហាមមិនឲ្យហូប<ref>{{cite web|url=http://jewishencyclopedia.com/articles/13219-satan|title=SATAN - JewishEncyclopedia.com|work=jewishencyclopedia.com}}</ref> ដូច្នេះសាតាំងតែងតែត្រូវបានពិពណ៌នាថាជាសត្វពស់។ យើងអាចឃើញនូវការយល់ស្របគ្នារបស់គ្រីស្ទាន ចំពោះរឿងរនេះ នៅក្នុងស្នាដៃរបស់ [[Justin Martyr]], ជំពូក ៤៥ និង ៧៩ នៅក្នុងការសន្ទនាជាមួយ''[[Dialogue with Trypho|Trypho]]'', ដែល Justin ប្រដូចសាតាំងនឹងសត្វពស់។<ref name=":0">Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;176. ISBN&nbsp;978-0-521-84339-3.</ref> ក្រុមជំនុំដើមដំបូងពីមុនៗផ្សេងទៀតក៏បានលើកឡើងអំពីកំណត់សម្គាល់នេះដែរ មានដូចជា [[Theophilus of Antioch|Theophilus]] និង [[Tertullian|Tertullian។]]<ref>Kelly, Harry Ansgar (2007). ''Satan: a Biography''. Cambridge: Cambridge University Press. p.&nbsp;177. ISBN 978-0-521-84339-3.</ref> ចាប់តាំងពីសតវត្សទី៤ លូស៊ីហ៊្វើ ([[Lucifer]]) ជួនកាល ត្រូវបានប្រើនៅក្នុងទេវវិទ្យាគ្រីស្ទាន សំដៅលើសាតាំង, ដែលគេស្គាល់តាមរយៈកណ្ឌគម្ពីរអេសាយ ១៤:១២ និយាយអំពីផ្កាយព្រឹកដែលធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌។ ចំពោះគ្រីស្ទានជាច្រើន ជឿថាសាតាំងគឺជាទូតសួគ៌មួយរូប ដែលបានបះបោលប្រឆាំងនឹងព្រះ។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងត្រូវបានហៅថា "មេអារក្ស" "មេគ្រប់គ្រងនៃពិភពលោក", និងត្រូវបានហៅថា "ព្រះនៃពិភពលោកនេះ" កណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈពិពណ៌នាអំពីរបៀបដែលសាតាំងត្រូវបានបណ្ដេញចេញពីស្ថានសួគ៌ ទាំងមានកំហឹងយ៉ាងខ្លាំង ព្រមទាំងបានធ្វើសង្គ្រាមប្រឆាំងនឹងពួកអ្នកដែលស្ដាប់តាមបទបញ្ជារបស់ព្រះទៀតផង។ ទីបំផុត សាតាំងនឹងត្រូវបោះទៅក្នុងបឹងភ្លើង<ref>{{bibleref2|Revelation|20:10}}</ref> ក្រុមជំនុំគ្រីស្ទានពីមុន បានទទួលនូវការប្រឆាំងពីពួកដែលមិនជឿងព្រះ ដូចជាពួក [[Celsus]] ជាដើម ដែលបានអះអាងថា "ការដែលនិយាយថាព្រះដ៏ធំឧត្ដមបំផុត មានសត្រូវមួយដែលរារាំងសមត្ថភាពរបស់ព្រះអង្គមិនឲ្យធ្វើល្អ ជាការប្រមាថដល់ព្រះ" ហើយថាគ្រីស្ទាន "បែងចែកអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដោយបង្កើតឲ្យមានការបះបោរនៅក្នុងអាណាចក្ររបស់ព្រះ ដែលហាក់បីដូចជាមានក្រុមប្រឆាំង នៅក្នុងចំណោមអង្គស្ថានសួគ៌ រួមទាំងម្នាក់ដែលជាសត្រូវនឹងព្រះទៀតផង"<ref>{{cite book|url=http://www.earlychristianwritings.com/text/origen166.html|title=Contra Celsum|at=Book 6. Ch 42|author=Origen}}</ref> [[ឯកសារ:Paradise_Lost_12.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពបង្ហាញពីការធ្លាក់ចុះរបស់លូស៊ីហ៊្វើ និងការវិវឌ្ឍន៍កាន់តែអាក្រក់របស់វា ទៅជាសាតាំង គូរដោយ [[Gustave Doré]] ក្នុងឆ្នាំ ១៨៨៦ (Illustration for [[John Milton]]'s ''[[Paradise Lost]]'' by [[Gustave Doré]], (1886) showing Lucifer's descent and his deterioration into Satan)]] === វាក្យសព្ទ === នៅក្នុងសាសនាគ្រីស្ទ មានពាក្យន័យដូចជាច្រើន សម្រាប់ពាក្យ «សាតាំង»។ ពាក្យដែលគេតែងតែប្រើច្រើនបំផុត ហើយមានន័យដូចនឹងពាក្យ "សាតាំង" គឺ "[[devil|មារ]]"។ ពាក្យនេះមានដើមកំណើតពី [[Middle English]] ''devel,'' ពី [[Old English]] ''dēofol,'' ដែលត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យឡាតាំង "''diabolus''"។ ពាក្យនេះផងដែលក៏ត្រូវបានខ្ចីពីពាក្យក្រិក ''diabolos'' មានន័យថា "អ្នកមួលបង្កាច់", ចេញពីពាក្យ ''diaballein'' មានន័យថា "មួលបង្កាច់": ''dia មានន័យថា'' "ឆ្លងកាត់ ឬ តាមរយៈ" + ''ballein'' មានន័យថា"ក្រវាត់"។<ref>{{cite web|url=http://www.bartleby.com/61/94/D0179400.html|title=American Heritage Dictionary: Devil|accessdate=2006-05-31}}</ref> នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី ពាក្យ "សាតាំង" មានប្រើជាង៣០ដង អមមកជាមួយនឹងពាក្យ ''diabolos'', ដែលមានន័យថា អ្នកមួលបង្កាច់, សំដៅលើបុគ្គលដដែល ឬ អ្វីមួយដែលជាសាតាំង។<ref>{{bibleref2|Revelation|12:9}}</ref><ref>[https://books.google.com/books?id=yCkRz5pfxz0C&printsec=frontcover&dq=dictionary+of+deities+and+demons+in+the+bible&source=bl&ots=aFuwiVr__w&sig=dgryS2h8rvfnVFSI1tdAHwDWl50&hl=en&ei=mP09TdbpGcPBcYit3IUH&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=9&ved=0CFwQ6AEwCA#v=onepage&q=Baalzebub&f=false K. van der Toorn, Bob Becking, Pieter Willem van der Horst, ''Baalzebub'', "Dictionary of deities and demons in the Bible", p. 155]</ref> នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យ​ "សាតាំង" មានប្រើពីរដង សំដៅលើ "សត្វនាគ ដែលជាសត្វពស់កាលពីបុរាណ ហើយត្រូវបានគេហៅថា មារ ឬសាតាំង (12:9, 20:2). នៅក្នុងកណ្ឌគម្ពីរវិវរណៈ ពាក្យនេះក៏សំដៅលើ "អ្នកបោកបញ្ឆោត" ដែរ។<ref>{{cite web|url=http://www.mun.ca/rels/restmov/texts/bjohnson/hg1/PNT27-20.HTM|title=The Revelation of John. Chapter XX. The Millennium.|author=B. W. Johnson|date=1891|work=The People's New Testament|publisher=[[Memorial University of Newfoundland]]|accessdate=November 30, 2009}}</ref> <ref>Tafsir al-Qur'an al-adhim (Interpretation of the Great Qur'an) - [[Ibn Kathir]] - commentary of surat al baqarah</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I</ref> <ref>Adapted from http://islamqa.info/ar/8976</ref><ref>Amira El-Zein ''Islam, Arabs, and Intelligent World of the Jinn'' Syracuse University Press 2009 ISBN 9780815650706 page 46</ref> <ref>The Beginning and the End - [[Ibn Kathir]] - Volume I, also the Koranic commentary of the same author</ref><ref>{{quran-usc|17|62}}</ref> <ref>{{quran-usc|17|63–64}}</ref> <ref>{{quran-usc|7|20–22}}</ref><ref>Adapted from ''[[A History of God]]'', Karen Armstrong</ref><ref>Adapted from ''[[No god but God]]'', Reza Aslan</ref> <ref>''"The Greater Satan"'', [[Javad Nurbakhsh]]</ref><ref name="journeytothesea.com">{{cite web|url=http://journeytothesea.com/disobedience-iblis-sufism/|title=The Disobedience of Iblis in Sufism - Journey to the Sea|work=journeytothesea.com}}</ref><ref name="journeytothesea.com" /><ref>''Al insan Al Kamel'' (the perfect human), Abdul Karim Jili</ref><ref>Charles Mathewes ''Understanding Religious Ethics''John Wiley & Sons ISBN 978-1-405-13351-7 page 249</ref> <ref>Michael Anthony Sells. ''Early Islamic Mysticism: Sufi, Qurʼan, Miraj, Poetic and Theological Writings''. Paulist Press, 1996. ISBN 978-0-809-13619-3. page 143</ref><ref>Drower, E.S. ''The Peacock Angel. Being Some Account of Votaries of a Secret Cult and Their Sanctuaries''. London: John Murray, 1941. [http://www.avesta.org/yezidi/peacock.htm]</ref> <ref>Birgül Açikyildiz ''The Yezidis: The History of a Community, Culture and Religion'' I.B.Tauris 2014 ISBN 978-0-857-72061-0 page 74</ref><ref>{{cite book|url=http://reference.bahai.org/en/t/ab/PUP/pup-97.html|title=The Promulgation of Universal Peace|authorlink=`Abdu'l-Bahá|publisher=Bahá'í Publishing Trust|year=1982|origyear=1912|isbn=0-87743-172-8|location=Wilmette, Illinois, USA|pages=294–295|author=ʻAbduʾl-Bahá}}</ref><ref name="Psmith">{{cite book|title=A Concise Encyclopedia of the Bahá'í Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Oneworld|year=2000|isbn=1-85168-184-1|pages=135–136, 304|place=Oxford, UK}}</ref> <ref name="Psmith112">{{cite book|title=An Introduction to the Baha'i Faith|last=Smith|first=Peter|publisher=Cambridge University Press|year=2008|isbn=0-521-86251-5|page=112|place=Cambridge}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.bbc.com/news/magazine-29448079|title=Cerro Rico: Devil worship on the man-eating mountain|work=BBC News}}</ref><ref name="autogenerated6">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=g05THJPH5xUC&printsec=frontcover&dq=The+Re-enchantment+of+the+West&lr=&sig=BmuWhU0n3TzA3fd4NfIBDPuCFjo#PPP1,M1|title=The Re-enchantment of the West|last=Partridge|first=Christopher Hugh|accessdate=2008-05-12|year=2004|page=82}}</ref><ref>''Satanism and Demonology'', by Lionel & Patricia Fanthorpe, [[Dundurn Press]], 8 Mar 2011, [https://books.google.com/books?id=vXs7AgAAQBAJ&lpg=PT74&dq=Theistic%20satanism&pg=PT74#v=onepage&q&f=false p. 74, "If, as theistic Satanists believe, the devil is an intelligent, self-aware entity..." "Theistic Satanism then becomes explicable in terms of Lucifer's ambition to be the supreme god and his rebellion against Yahweh. &#x5B;...&#x5D; This simplistic, controntational view is modified by other theistic Satanists who do not regard their hero as evil: far from it. For them he is a freedom fighter..."]</ref> <ref name="mlo_interview">{{cite web|url=http://www.angelfire.com/extreme/slayermagazine/interview_mlo2.html|title=Interview_MLO|publisher=Angelfire.com|accessdate=2011-11-30}}</ref> <ref>''Cinema of the Occult: New Age, Satanism, Wicca, and Spiritualism in Film'', Carrol Lee Fry, Associated University Presse, 2008, [https://books.google.com/books?id=LylaC3ZxSbAC&lpg=PA93&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA92#v=onepage&q&f=false pp. 92–98]</ref><ref name="EncycUrbLeg">''Encyclopedia of Urban Legends, Updated and Expanded Edition'', by Jan Harold Brunvand, ABC-CLIO, 31 Jul 2012 [https://books.google.com/books?id=ubT7rPmPdpoC&lpg=PT555&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PT694#v=onepage&q&f=false pp. 694–695]</ref><ref name="Ellis">Raising the Devil: Satanism, New Religions, and the Media'', by Bill Ellis, University Press of Kentucky [https://books.google.com/books?id=oLcqlypMCe8C&lpg=PA303&dq=satanic%20lore%20christian%20urban%20legends&pg=PA125#v=onepage&q&f=false p. 125] In discussing myths about groups accused of Satanism, "...such myths are already pervasive in Western culture, and the development of the modern "Satanic Scare" would be impossible to explain without showing how these myths helped organize concerns and beliefs". Accusations of Satanism are traced from the witch hunts, to the Illuminati, to the Satanic Ritual Abuse panic in the 1980s, with a distinction made between what modern Satanists believe and what is believed about Satanists.''</ref><ref name="SatAm">''Satan in America: The Devil We Know'', by W. Scott Poole, [[Rowman & Littlefield]] Publishers, 16 Nov 2009, [https://books.google.com/books?id=UdppzaWFREgC&lpg=PA42&dq=satan%20physical%20panic&pg=PA42#v=onepage&q&f=false pp. 42–43]</ref> <ref name="EncycUrbLeg" /><ref name="Ellis" /> <ref name="SatAm" /><ref>{{cite web|url=http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|title=An Introduction to LaVeyan Satanism and the Church of Satan|author=Catherine Beyer|work=About.com Religion & Spirituality|access-date=2017-06-09|archivedate=2015-04-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150405143547/http://altreligion.about.com/od/alternativereligionsaz/a/satanism.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/WhatTheDevil.html|title=What, The Devil?|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/_FAQ03.html|title=F.A.Q. Fundamental Beliefs|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>[http://www.churchofsatan.com/home.html] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120701104244/http://www.churchofsatan.com/home.html|date=July 1, 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.churchofsatan.com/Pages/ChaplainsHandbook.html|title=Religious Requirements and Practices - churchofsatan.com|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>''Contemporary religious Satanism: a critical anthology'', page 45, Jesper Aagaard Petersen, 2009</ref> <ref>{{cite web|url=http://churchofsatan.com/satanism-the-feared-religion.php|title=Satanism: The Feared Religion|author=High Priest, Magus Peter H. Gilmore|work=churchofsatan.com}}</ref><ref>{{cite av media|url=https://www.youtube.com/watch?v=LAjKXnsC_4A|title=The Church of Satan [History Channel]|date=12 January 2012|work=YouTube}}</ref> == ឯកសារយោង == {{reflist|colwidth=30em}} {{refbegin}} * {{cite book|title=Fallen Angels: Soldiers of Satan's Realm|last=Bamberger|first=Bernard J.|authorlink=Bernard J. Bamberger|publisher=Jewish Publication Society of America|year=2006|isbn=0-8276-0797-0}} * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: I. In the Old Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 1 (Jan., 1913), pp.&nbsp;29–33 [http://www.jstor.org/stable/3142352 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: II. Satan in Extra-Biblical Apocalyptical Literature", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 2 (Feb., 1913), pp.&nbsp;98–102 [http://www.jstor.org/stable/3142425 in JSTOR] * Caldwell, William. "The Doctrine of Satan: III. In the New Testament", ''The Biblical World'', Vol. 41, No. 3 (Mar., 1913), pp.&nbsp;167–172 [http://www.jstor.org/stable/3142755 in JSTOR] * Empson, William. ''Milton's God'' (1966) * {{cite book|title=The Old Enemy: Satan & the Combat Myth|last=Forsyth|first=Neil|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-01474-4}} * {{cite book|title=The Satanic Epic|last=Forsyth|first=Neil|authorlink=|publisher=Princeton University Press; Reprint edition|year=1987|isbn=0-691-11339-4}} * {{cite book|title=The Beast of Revelation|last=Gentry|first=Kenneth L. Jr|authorlink=Kenneth L. Jr. Gentry|publisher=American Vision|year=2002|isbn=0-915815-41-9}} * {{cite book|title=Biography of Satan: Exposing the Origins of the Devil|last=Graves|first=Kersey|authorlink=Kersey Graves|publisher=Book Tree|year=1995|isbn=1-885395-11-6}} * ‘’The Interpreter’s Dictionary of the Bible, An illustrated Encyclopedia’’;ed. Buttrick, George Arthur; Abingdon Press 1962 * Jacobs, Joseph, and Ludwig Blau. "Satan," ''The Jewish Encyclopedia'' (1906) [http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid=270&letter=S&search=Satan#ixzz0UQlw0zPS online] pp 68–71 * Kelly, Henry Ansgar. ''Satan: A Biography.'' (2006). 360 pp. [https://books.google.com/books?id=gPIpQg0lRbMC&pg=PA12&dq=intitle:satan+inauthor:kelly&lr=&as_drrb_is=q&as_minm_is=0&as_miny_is=&as_maxm_is=0&as_maxy_is=&num=30&as_brr=3#v=onepage&q=&f=false excerpt and text search] ISBN 0-521-60402-8, a study of the Bible and Western literature * Kent, William. "Devil." ''The Catholic Encyclopedia'' (1908) Vol. 4. [http://www.newadvent.org/cathen/04764a.htm online older article] * Osborne, B. A. E. "Peter: Stumbling-Block and Satan," ''Novum Testamentum,'' Vol. 15, Fasc. 3 (Jul., 1973), pp.&nbsp;187–190 [http://www.jstor.org/stable/1560340 in JSTOR] on "Get thee behind me, Satan!" * {{cite book|title=The Origin of Satan|last=Pagels|first=Elaine|authorlink=Elaine Pagels|publisher=Vintage; Reprint edition|year=1995|isbn=0-679-72232-7}} * Rebhorn Wayne A. "The Humanist Tradition and Milton's Satan: The Conservative as Revolutionary," ''Studies in English Literature, 1500–1900,'' Vol. 13, No. 1, The English Renaissance (Winter, 1973), pp.&nbsp;81–93 [http://www.jstor.org/stable/449871 in JSTOR] * {{cite book|title=The Devil in Legend and Literature|last=Rudwin|first=Maximilian|authorlink=Maximilian Rudwin|publisher=Open Court|year=1970|isbn=0-87548-248-1}} * Russell, Jeffrey Burton. ''The Devil: Perceptions of Evil from Antiquity to Primitive Christianity'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494095 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Satan: The Early Christian Tradition'' (1987) [http://www.amazon.com/dp/0801494133 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Lucifer: The Devil in the Middle Ages'' (1986) [http://www.amazon.com/dp/080149429X excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''Mephistopheles: The Devil in the Modern World'' (1990) [http://www.amazon.com/dp/0801497183 excerpt and text search] * Russell, Jeffrey Burton. ''The Prince of Darkness: Radical Evil and the Power of Good in History'' (1992) [http://www.amazon.com/dp/0801480566 excerpt and text search] * Schaff, D. S. "Devil" in ''New Schaff–Herzog Encyclopedia of Religious Knowledge'' (1911), [[Mainline Protestant]]; vol 3 pp 414–417 [http://www.ccel.org/ccel/schaff/encyc03.d.iii.html online] * Scott, Miriam Van. ''The Encyclopedia of Hell'' (1999) [http://www.amazon.com/dp/0312244428 excerpt and text search] comparative religions; also popular culture * Wray, T. J. and Gregory Mobley. ''The Birth of Satan: Tracing the Devil's Biblical Roots'' (2005) [http://www.amazon.com/dp/1403969337 excerpt and text search] 9itjbx3o51zary9dkcrep0ir51k9s0u 0 41867 335279 334026 2026-05-15T11:49:13Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* អំពីគោរមងារឃុន ម៉ម និង អ្នកម្នាង */ 335279 wikitext text/x-wiki [[File:Royal_arms_of_Cambodia.svg|thumb|ព្រះរាជសង្ហារ]] [[File:Royal_Standard_of_The_Monarchy_of_Cambodia.png|thumb|ទង់ជាតិព្រះមហាក្សត្រ]] [[File:Norodom Monineath Sihanouk (cropped 3x2).jpg|thumb|សម្ដេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្ដម មុនិនាថ សីហនុ ព្រះវររាជមាតាជាតិខ្មែរក្នុងសេរីភាព សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ និង សុភមង្គល]] ==ទំនៀមលំដាប់ថ្នាក់ព្រះយសព្រះភរិយានិងបាទបរិចារិកាព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ== ជាទំនៀមទម្លាប់តាំងពីសម័យបុរាណកាលមកក្រៅអំពីព្រះអគ្គមហេសីដែលជាព្រះភរិយាធំហើយនោះព្រះមហាក្សត្រស្តេចទ្រង់ទទួលនូវបណ្តាស្ត្រីផ្សេងៗទៀតជាអនុភរិយាឬភរិយាតូចតាមការសព្វព្រះរាជហឫទ័យឬតាមរយៈការបង្គំទូលថ្វាយពីសេនាបតីឬក៏ជាការផ្សំផ្គុំថ្វាយពីសំណាក់ព្រះរាជជនកនិងព្រះរាជជននីជាដើម។ខាងក្រោមនេះគឺជាការបែងចែកលំដាប់ថ្នាក់បណ្តាព្រះភរិយានិងបាទបរិចារិកាទាំង ១០ ថ្នាក់នៃអង្គព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាយើងនាសម័យបុរាណដែលត្រូវបានរៀបចំឲ្យមានជាក្រឹត្យក្រមឡើងវិញនៅក្នុងរជ្ជកាល[[រាមាធិបតីទី៤|ព្រះបាទអង្គដួង]] ៖ ០១. ព្រះមហេសី តំណែងព្រះមហេសី គឺជាតំណែងដែលខ្ពង់ខ្ពស់ជាងគេបង្អស់នៅក្នុងចំណោមបណ្តាតំណែងព្រះភរិយាទាំងឡាយនៃព្រះមហាក្សត្រហើយក៏ជាតំណែងដែលនៅក្នុងព្រះនគរអាចមានតែមួយអង្គប៉ុណ្ណោះដើម្បីជាគូស្វាមីភរិយានឹងអង្គរាជា។យើងអាចហៅតំណែងនេះជាភាសាសាមញ្ញបានថាជា'''ព្រះភរិយាធំ'''នៃព្រះមហាក្សត្រ។ស្ត្រីដែលនឹងគ្រងឋានៈជាព្រះមហេសីនេះបានលុះត្រាតែមានជាតិកំណើតជាខត្តិយកញ្ញាហើយត្រូវតែជាព្រះរាជវង្សជាន់ខ្ពស់ផងដែរ។ពាក្យសម្រាប់ហៅនាំមុខតំណែងព្រះមហេសីជាទូទៅត្រូវបានបែងចែកចេញជា ០៣ គឺព្រះរាជអគ្គមហេសី ព្រះអគ្គមហេសី និង ព្រះមហេសីតាមរយៈការកំណត់ពីបុរាណមកប្រសិនបើខត្តិយស្ត្រីរូបណាដែលបានរៀបមង្គលអភិសេកជាមួយនឹងអង្គព្រះរាជាមានធ្វើពីធីដោយព្រាហ្មណ៍មានថ្វាយទឹកក្លស់ទឹកស័ង្ខតាមទំនៀមហើយមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមផងនោះតម្រូវឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះរាជអគ្គមហេសី'''។ប្រសិនបើអភិសេកដោយផ្ទាល់ព្រះអង្គជាមួយនឹងព្រះរាជាមិនមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមទេឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះអគ្គមហេសី'''។រីឯខត្តិយស្ត្រីណាដែលអភិសេកនឹងព្រះរាជាហើយតែពុំទាន់បានទទួលពិធីពីព្រាហ្មណ៍ទេលោកឲ្យមានព្រះយសត្រឹមជា'''ព្រះមហេសី'''។ ០២. ព្រះទេពី តំណែងព្រះទេពី គឺជាតំណែងបន្ទាប់ពីតំណែងព្រះមហេសីឬដែលយើងអាចហៅជាភាសាសាមញ្ញបានថាជា'''ភរិយារង'''នៃព្រះមហាក្សត្រ។នៅក្នុងមួយរជ្ជកាលរបស់ព្រះមហាក្សត្រអាចមានតំណែងព្រះទេពីនេះ ០១ អង្គក៏បាន ០២ អង្គក៏បានអាស្រ័យតាមព្រះរាជអធ្យាស្រ័យរបស់ព្រះអង្គដោយគេបែងចែកងារនៃតំណែងនេះជា ០២ គឺព្រះមង្គលទេវីនិងព្រះទេពីមង្គល។ស្ត្រីដែលអាចគ្រងឋានៈជាព្រះទេពីបានលុះត្រាតែមានជាតិកំណើតខ្ពង់ខ្ពស់ជាបុត្រីនៃព្រះបរមវង្សានុវង្សព្រះញាតិវង្សនៃអង្គព្រះមហាក្សត្រ។រីឯការកំណត់ព្រះយសពាក្យសម្រាប់នាំមុខព្រះឋានៈក៏ត្រូវបានបែងចែកជា ០៣ ដូចគ្នានឹងតំណែងព្រះមហេសីដែរគឺព្រះបរមរាជ ព្រះបរម និង ព្រះរាជ។ប្រសិនបើព្រះទេពីនោះបានរៀបមង្គលអភិសេកដោយមានការចូលរួមពីព្រះមាតាបិតាហើយមានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកក្លស់ទឹកស័ង្ខនោះឲ្យមានព្រះយសជា'''ព្រះបរមរាជ'''(ព្រះបរមរាជទេពីមង្គល/ព្រះបរមរាជមង្គលទេវី)។តែប្រសិនបើមិនមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមពិធីអភិសេកទេឲ្យហៅយសជា'''ព្រះបរម'''។រីឯព្រះទេពីណាដែលអភិសេកដោយមិនទាន់មានពិធីព្រាហ្មណ៍លោកឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះរាជ'''សិន។ ០៣. តំណែងព្រះបិយោ តំណែងព្រះបិយោ គឺជាតំណែងសម្រាប់ព្រះភរិយាដែលមានជាតិកំណើតជារាស្ត្រសាមញ្ញតែតម្រូវសម្រាប់តែបុត្រីនៃសេនាបតីជាន់ខ្ពស់តែប៉ុណ្ណោះ។ព្រះមហាក្សត្រអាចមានព្រះបិយោបានច្រើននាក់និងអាចប្រទានជាគោរម្យងារផ្សេងៗពីគ្នាបាន។សម្រាប់ពាក្យព្រះយសនាំមុខតំណាងព្រះបិយោនេះគេបែងចែកជា ០៣ ដូចតំណែងទាំង ០២ ខាងលើដែរគឺព្រះបរម ព្រះរាជ និង ព្រះ។តាមការកំណត់មកថាប្រសិនបើស្ត្រីជាបុត្រីអគ្គមហាសេនាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ណាបានរៀបមង្គលអភិសេកនឹងអង្គព្រះរាជាដោយមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមហើយមានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកស័ង្ខនោះឲ្យមានយសជា'''ព្រះបរម'''។ប្រសិនបើមិនមានព្រះមាតាបិតាមកចូលរួមពិធីទេឲ្យមានយសជា'''ព្រះរាជ'''។ដោយឡែកប្រសិនបើស្ត្រីទទួលអភិសេកដោយផ្ទាល់ពីព្រះរាជាតែមិនទាន់មានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកស័ង្ខទេឲ្យមានយសជា'''ព្រះបិយោ'''ធម្មតាសិន។ ០៤. ព្រះមេយុវ ឬ ព្រះម៉ែយុវ តំណែងព្រះមេយុវ គឺជាតំណែងសម្រាប់ព្រះភរិយាដែលមានជាតិកំណើតជារាស្ត្រសាមញ្ញតែតម្រូវឲ្យត្រូវតែជាបុត្រីរបស់អស់លោកមន្ត្រីរាជការ។ព្រះមហាក្សត្រអាចមានព្រះមេយុវបានច្រើននាក់និងអាចប្រទានជាគោរម្យងារផ្សេងៗពីគ្នា។សម្រាប់ពាក្យព្រះយសនាំមុខតំណែងព្រះមេយុវនេះគេបែងចែកជា ០៣ ហើយមានការកំណត់ដូចតំណែងព្រះបិយោដែរគឺ ព្រះបរម ព្រះរាជ និង ព្រះ។ ០៥. ព្រះមេនាង ឬ ព្រះម៉ែនាង (ម្នាង) តំណែងព្រះមេនាង គឺជាតំណែងព្រះស្នំដែលជាបុត្រីនៃអស់លោកមន្ត្រីរាជការបានថ្វាយខ្លួនជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីនឹងអង្គព្រះរាជា។តំណែងព្រះមេនាងអាចមានច្រើនរូបនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៦. ព្រះស្នំ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីមន្ត្រីខ្ញុំរាជការជាបាទបរិចារិកាហើយមិនទាន់រួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីមន្ត្រីតំណែងព្រះពញាជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីហើយលោកឲ្យបុត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះស្នំហៅងារជា'''អ្នកព្រះនាង'''ឬ'''ព្រះនាង'''។តំណែងនេះអាចមានច្រើនរូបស្របតាមព្រះរាជហឫទ័យនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៧. ព្រះស្រឹង្គារ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកមានត្រកូលជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីព្រះពញាជាបាទបរិចារិកាហើយមិនបានរួមប្រវេណីឲ្យស្ត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះស្រឹង្គារមានងារជា'''អ្នកនាង'''។តំណែងនេះអាចមានច្រើនរូបនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៨. ព្រះក្រមការ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកមានត្រកូលជាបាទបរិចារិកាហើយពុំទាន់បានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកងារជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឲ្យស្ត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះក្រមការ។តំណែងព្រះក្រមការនេះអាចមានច្រើនអ្នកនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៩. ព្រះស្រីការ តំណែងព្រះស្រីការ គឺជាតំណែងរបស់ស្ត្រីដែលព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនខ្ញុំបម្រើជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកងារជាបាទបរិចារិកាហើយពុំទាន់បានរួមប្រវេណី។ ១០. ព្រះបម្រើ តំណែងព្រះបម្រើ គឺជាតំណែងរបស់ស្ត្រីដែលព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនខ្ញុំបម្រើជាបាទបរិចារិកាហើយមិនទាន់បានរួមប្រវេណី។<ref>https://www.facebook.com/share/p/1D8D2TzCFo/</ref> ==អំពីគោរមងារឃុន ម៉ម និង អ្នកម្នាង== * ពាក្យ'''ឃុន'''នៅក្នុងសម័យបុរាណហៅបានតែចំពោះបុរសដែលមានបណ្ដាស័ក្ដិបួនហ៊ូពាន់តែប៉ុណ្ណោះ(មានអំណាចត្រួតពលបានបួនពាន់នាក់)លុះមកដល់រជ្ជកាល[[រាមាធិបតីទី៤|ព្រះបាទអង្គដួង]]រៀងមកគោរមងារនេះត្រូវបានហ្លួងប្រទានឲ្យទាំងបុរសទាំងស្ត្រីណាដែលជាអ្នកផ្តល់ជាប្រយោជន៍ចំពោះស្ដេចផែនដីមានគ្រូរបាំ គ្រូតន្ត្រី បាទបរិចាកា និង ព្រះញាតិវង្សនៃហ្លួង។បើគោរមងារឃុនបន្ថែមពាក្យចៅនៅពីមុខទៅជា'''ចៅឃុន'''គោរមងារនេះនឹងឡើងខ្ពស់ជាងឃុនទទេ។ * ពាក្យ'''ម៉ម''' គឺជាគោរមងាដែលហ្លួងស្តេចសព្វព្រះរាជហឫទ័យប្រទានឲ្យចំពោះតែស្ត្រីដែលជាបាទបរិចារិកានៃហ្លួង ។គោរមងារម៉មនេះមានឋានៈខ្ពស់ជាងអ្នកម្នាងតែទាបជាងឃុននិងប្រើតាំងតែពីរជ្ជកាលបរមបុរាណរាងមក។ * ពាក្យ'''អ្នកម្នាង''' គឺជាគោរមងារថ្នាក់ទី ០៥ នៅក្នុងលំដាប់ចៅចមទាំង ០៦ ថ្នាក់។គោរមងារនេះមានប្រើតាំងតែពីបរមបុរាណរៀងមកហើយទៀតសោតហ្លួងប្រទានចំពោះតែស្ត្រីដែលជារាស្ត្រសាមញ្ញហើយត្រូវបានហ្លួងលើកជាបាទបរិចារិកា។គោរមងារអ្នកម្នាងមានឋានៈទាបជាងម៉ម។<ref>https://www.facebook.com/share/1Jhz85pc83/</ref> ==គោរមងារចៅជិតចៅចមទាំង ០៦ ថ្នាក់នៅក្នុងរាជសំណាក់ក្រុងកម្ពុជានាផែនដីបរមបុរាណជាន់ចាស់== '''ចៅជិតចៅចម''' គឺជារាជស័ព្ទប្រើសម្រាប់ហៅចំពោះរាល់ស្ត្រីដែលមានវង្សត្រកូលជាតិជារាស្ត្រសាមញ្ញហើយត្រូវបានហ្លួងសព្វព្រះរាជហឫទ័យតែងតាំងជាបាទបរិចារិកាគឺសម្តៅទៅលើស្ត្រីដែលហ្លួងទ្រង់រើសយកមកឲ្យធ្វើការងារផ្សេងៗឬធ្វើជាព្រះជាយា។នៅក្នុងក្បួនព្រះរាជស័ព្ទនារាជសំណាក់ក្រុងកម្ពុជាធិបតីចៅជិតចៅចមចែកជា ០៦ ថ្នាក់ដែលមានដូចជា ៖ * ថ្នាក់ទី ០១ គឺ'''ព្រះបិយោ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះបរម'''ដែលជាថ្នាក់ខ្ពស់បំផុត * ថ្នាក់ទី ០២ គឺ'''ព្រះស្នំ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះម្នាង'''។ព្រះស្នំនេះទៀតសោតបើហ្លួងសព្វព្រះរាជហឫទ័យនាងណាខ្លាំងទ្រង់លើកជាធំគឺឯកនោះបានន័យថានាងនោះគឺជាព្រះស្នំដែលមានអំណាចលើសអស់ស្នំដទៃៗទៀត * ថ្នាក់ទី ០៣ គឺ'''ព្រះស្រឹង្គារ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះម៉ែនាង''' * ថ្នាក់ទី ០៤ គឺ'''ព្រះក្រមការ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះនាង''' * ថ្នាក់ទី ០៥ គឺ'''ព្រះស្រីការ'''ដែលមានតំណែងជា'''អ្នកម្នាង''' * ថ្នាក់ទី ០៦ គឺ'''ព្រះកំណាន់'''ដែលមានតំណែងជា'''អ្នកនាង'''។<ref>https://www.facebook.com/share/1CRMtL1f9P/</ref> ==ព្រះរាជអគ្គមហេសីនៃព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាគ្រប់សម័យកាល== ===[[ហ៊្វូណន|សម័យនគរវ្នំ ឬ នគរភ្នំ ឬ ហ្វូណន]] (៥០-៥៥០)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[សោមា|កុរុងសោមា ឬ លីវយី ឬ នាងនាគ]] [[File:Statue_of_Kaundinya_I_and_Queen_Soma.jpg|thumb]] | | [[កៅណ្ឌិន្យទី១|កុរុងកៅណ្ឌិន្យទី ១ ឬ ហ៊ុនទៀន ឬ ព្រះថោង]][[File:Statue_of_Kaundinya_I_and_Queen_Soma.jpg|thumb]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហ៊ុនប៉ានហួង|កុរុងហ៊ុនផានឃ័ង ឬ ហ៊ុនផានហួង ឬ ផានហួងវម៌្ម]]​ |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហ៊ុនប៉ាងប៉ាង|កុរុងហ៊ុនប៉ាងប៉ាង]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រីមារញ|កុរុងស្រីមារៈ ឬ ហ្វាន់ចេម៉ាន់]]​​ |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ផ្វានជិនឝឹង|កុរុងគិនចេង]]​ |- | ០៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្ម (ភ្វូណាន)|កុរុងហ្វាន់ឆាន]]​ |- | ០៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ផ្វានឆាង|កុរុងហ្វាន់ឆាង]]​ |- | ០៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[អស្សាជយ|កុរុងហ្វាន់ស៊ីយុន]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធៀនឈូ ឆានតាន|កុរុងធៀនឈូឆានតាន]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[កៅណ្ឌិន្យទី២|កុរុងគាវឆេនយូ ឬ កៅឆេយូ ឬ កៅណ្ឌិន្យទី ២ ឬ ស្រុតវម៌្ម]] |- | ១១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីឥន្ទ្រវរ្ម័ន|កុរុងឆេលីតោប៉ាម៉ោ ឬ ស្រីឥន្ទ្រវម៌្ម ឬ ស្រេស្ឋវម្ម៌]] |- | rowspan="2" | ១២ | [[កុលប្រភាវតី|ព្រះនាងកុលប្រភាវតី]] | | rowspan="2" | [[កៅណ្ឌិន្យជ័យវរ្ម័ន|កុរុងចោយេប៉ាម៉ោ ឬ កៅណ្ឌិន្យជ័យវម៌្ម ឬ ជ័យវម៌្ម ឬ កៅឌិញ្ញវម៌្ម]] |- | មិនស្គាល់ព្រះនាម | |- | ១៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[គុណវរ្ម័ន|កុរុងហ្វាន់ថាងចឹង ឬ គុណវម៌្ម]] |- | ១៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[រុទ្រវម៌្ម (ហ៊្វូណន)|កុរុងលីវតោប៉ាម៉ោ ឬ រុន្ទ្រវម្ម៌ ឬ សាវ៌ភៅម]] |- |} ===[[ចេនឡា|សម័យចេនឡា ឬ កម្វុជ]] (៥៥០-៨០២)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[មេរា|ព្រះនាងទេពអប្សរមេរា]] | | [[កម្វុ|ឥសីកម្វុស្វយម្ភុវ]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រុតវម៌្ម (ចេនឡា)|ព្រះបាទស្រុតវម៌្ម]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រេឝ្ឋវម៌្ម|ព្រះបាទស្រេស្ឋវម្ម៌]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ប្រថិវេន្ទ្រវម៌្ម|កុរុងប្រថិវេន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[វីរវម៌្ម|ព្រះបាទវីរវម៌្ម]] |- | ០៦ | [[កម្វុជរាជលក្ឝ្មី (ចេនឡា)|ព្រះនាងកម្វុជរាជលក្ស្មី]] | | [[ភវវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទភវវម៌្មទី ១]] |- | ០៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[មហេន្ទ្រវម៌្ម (ក្សត្រចេនឡា)|ព្រះបាទចិត្រសេន ឬ ចិត្រសេនា ឬ មហិន្ទ្រវម្ម៌ ឬ មហេន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ០៨ | [[សករមន្ជរិ|ព្រះនាងសករមន្ជរិ]] | | [[ឦសានវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឦសានវម៌្មទី ១]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ភវវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទភវវម្ម៌ទី ២]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ១]] |- | ១១ | [[ជ័យទេវី|ធូលីជេងវ្រះកម្រតាងអញស្រីជ័យទេវី]] | | មិនស្គាល់ព្រះនាម |- | colspan="4" |[[ចេនឡាទឹកលិច]] |- | colspan="4" |[[ចេនឡាដីគោក]] |- |} ===[[អាណាចក្រខ្មែរ|សម័យអង្គរ ឬ ចក្រភពខ្មែរ]] (៨០២-១៤៣១)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | rowspan="2" | ០១ | [[ហង្សអម្រិត|ព្រះនាងហង្សអម្រិត]] | | rowspan="2" | [[ជ័យវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ២]] |- | [[ធរណីន្ទ្រទេវី|ព្រះនាងធរណីន្ទ្រទេវី]] | |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទជ័យវធ៌ន ឬ ជ័យវម្ម៌ទី ៣]] |- | ០៣ | [[ឥន្ទ្រទេវី (សតវត្សទី៩)|ព្រះនាងឥន្ទ្រទេវី]] | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឥន្ទ្រវម្ម៌ទី ១]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[យឝោវម៌្មទី១|ព្រះបាទយសោវធ៌ន ឬ យសោវម៌្មទី ១]] |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី១|ព្រះបាទហស៌វម្ម៌ទី ១]] |- | ០៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឦឝានវម៌្មទី២|ព្រះបាទឦសានវម៌្មទី ២]] |- | ០៧ | [[ព្រះនាងជ័យទេវី (សតវត្សរ៍ទី ០៩)|ព្រះនាងជ័យទេវី]] | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៤|ព្រះបាទជ័យវម្ម៌ទី ៤]] |- | ០៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី២|ព្រះបាទហស៌វម្ម៌ទី ២]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[រាជេន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទរាជេន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៥|ព្រះបាទជ័យវម្ម៌ទី ៥]] |- | ១១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឧទ័យទិត្យវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឧទយាទិត្យវម៌្មទី ១]] |- | ១២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវីរៈវរ្ម័ន|ព្រះបាទជ័យវីរវម៌្ម]] |- | ១៣ | [[វីរលក្ឝ្មី|ព្រះនាងវីរលក្ស្មី]] | | [[សូរ្យវរ្ម័ន​ទី១|ព្រះបាទសូរ្យវម្ម៌ទី ១]] |- | ១៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឧទ័យទិត្យវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទឧទយាទិត្យវម្ម៌ទី ២]] |- | ១៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទហស៌វម្ម៌ទី ៣]] |- | ១៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ន្ឫបតីន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទនឫតីន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ១៧ | rowspan="2" | [[វិជយេន្ទ្រលក្ឝ្មី|ព្រះនាងវិជយេន្ទ្រលក្ស្មី]] | | [[ជយវម៌្មទី៦|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី៦]] |- | ១៨ | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្មទី១|ព្រះបាទធរណីន្ទ្រវម៌្មទី ១]] |- | ១៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[សូយ៌្យវម៌្មទី២|ព្រះបាទសូរ្យវម៌្មទី ២]] [[File:Suryavarman_II_Angkor_Wat_0869.jpg|thumb]] |- | ២០ | [[ឝ្រីជយរាជចូឌាមណី|ព្រះនាងស្រីជ័យរាជចូឌាមណី]] | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទធរណីន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ២១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[យសោវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទយសោវម៌្មទី ២]] |- | ២២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ត្រិភុវនាទិត្យវម៌្ម|ព្រះបាទត្រិភូវនាទិត្យវម៌្ម]] |- | rowspan="2" | ២៣ | [[ជយរាជទេវី|ព្រះនាងជ័យរាជទេវី]] [[File:Jayadevi,_Preah_Khan,_Cambodia.jpg|thumb]] | | rowspan="2" | [[ជ័យវរ្ម័នទី៧|ព្រះបាទជ័យវធ៌ន ឬ ជ័យវម្ម៌ទី ៧]] [[File:JayavarmanVII.jpg|thumb]] |- | [[ឥន្ទ្រទេវី (សតវត្សទី១៣)|ព្រះនាងឥន្ទ្រទេវី]] [[File:Lakshmi_Shrine_Preah_Khan_Angkor0978.jpg|thumb]] | |- | ២៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទឥន្ទ្រវម្ម៌ទី ២]] |- | ២៥ | [[ចក្រវាទីរាជទេវី|ព្រះនាងចក្រវ៌តិរាជទេវី]] | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៨|ព្រះបាទជ័យវម្ម៌ទី ៨]] |- | ២៦ | [[ឝ្រីន្ទ្រភូបេឝ្វរចូឌា|ព្រះនាងស្រីន្ទ្រភូបេស្វរចូឌា]] | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទស្រីស្រ្ទវម្ម៌ ឬ ឥន្ទ្រវម្ម៌ទី៣]] |- | ២៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រីន្ទ្រជយវម៌្ម|ព្រះបាទស្រីន្រ្ទជ័យវម្ម៌]] |- | ២៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៩|ព្រះបាទជ័យវម៌ាទិបរមេស្វរៈ ឬ ជ័យវម្ម៌ទី ៩]] |- | ២៩ | [[ច័ន្ទតារាវត្តី|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីចន្រ្ទាមហាក្សត្រី ឬ ព្រះចន្ទ្រាវតី]] | | [[អង្គជ័យ|ព្រះបាទត្រសក់ផ្អែម ឬ អង្គជ័យ ឬ ពញាជ័យ]] |- | ៣០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាជារាមាធិបតី|ព្រះបាទពញាសួស]] |- | ៣១ | [[គន្ធបទុម|អ្នកព្រះម្នាងគន្ធបទុម]] | | [[សិរីវីចក្រ|ព្រះបាទសិរីរតន៍ ឬ សិរីវីចក្រ]] |- | ៣២ | [[ព្រះក្សត្រី|សម្ដេចភគវតីព្រះមហាក្សត្រីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះក្សត្រី]] | | [[លំពង្ស|ព្រះបាទលំពង់ ឬ លំពង្ស]] |- | ៣៣ | [[មង្គលក្សត្រី|សម្ដេចព្រះភគវតីមង្គលក្សត្រីសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះមង្គលក្សត្រី]] | | [[ព្រះរាជឱង្ការ|ព្រះបាទឱង្ការ ឬ ព្រះរាជឱង្ការ]] |- | ៣៤ | [[មន្ទាពិសី|សម្ដេចព្រះភគវតីមន្ទាពិសីព្រះសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះអង្គមន្ទាពិសី]] | | [[b:ឯកសារមហាបុរសខ្មែរ/ផែនដីព្រះសុរិយោពណ៌|ព្រះបាទសុរិយោពណ៌]] |- | ៣៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមនិពាន្វបទ|ព្រះបាទនិព្វានចក្រ ឬ និព្វានបាទ ឬ និព្វានបទ]] |- | ៣៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទសិទ្ធានរាជា|ព្រះបាទសុទ្ធានរាជា ឬ សិទ្ធានរាជា]] |- | ៣៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[លំពង្សរាជា|ព្រះបាទលំពង់រាជា ឬ លំពង្សរាជា]] |- | ៣៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីសុរិយោវង្ស|ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី ១]] |- | ៣៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាធិបតី|ព្រះបាទបរមរាមា]] |- | ៤០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធម្មាសោករាជ|ព្រះបាទធម្មាសោករាជ]] |- | ៤១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី២|ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី ២]] |- | ៤២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទបរមសុខា]] |- | rowspan="4" | ៤៣ | [[អ្នកម្នាងទេវី|សម្ដេចព្រះមាលាទេវី]] | | rowspan="4" | [[បរមរាជាទី១|ព្រះបាទបរមរាជាទី ១ ឬ ពញាយ៉ាត]] |- | [[បទុមកេសរទី៣|អ្នកម្នាងបទុមកេសរ]] | |- | [[អ្នកម្នាងច័ន្ទ|អ្នកម្នាងច័ន្ទ ឬ ចាន់]] | |- | [[ស៊ីសៈងាម|ព្រះមេនាងសៀមស្រងៀម ឬ ស៊ីសាងាម]] | |- |} ===[[កម្ពុជាសម័យចតុមុខ|សម័យចតុមុខ]]=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[អ្នកម្នាងកែវទី២|អ្នកម្នាងកែវ]] | | [[នរាយណ៍រាមា|ព្រះបាទនរាយណ៍រាជា ឬ នារាយណ៍រាជា ឬ នរាយណ៍រាមាធិបតី]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីរាជា|ព្រះបាទស្រីរាជា ឬ សិរីរាជា ឬ សេរីរាជា]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីសុរិយោទ័យ|ព្រះបាទស្រីសុរិយោទ័យ]] |- | rowspan="2" |០៤ |[[សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីទេពទេវីនារីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីទេពទេវីនារីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះវង្សក្សត្រី]] | | rowspan="2" |[[ធម្មរាជាទី២|ព្រះបាទធម្មរាជាទី ១]] |- | [[ទេពបុប្ផា|ព្រះមែយ្យទេពបុប្ផា]] | |- | ០៦ | [[កេសរបុប្ផា|អ្នកព្រះម្នាងកេសរបុប្ផា ឬ នាងស ឬ នាងពៅ]] | | [[ឝ្រីឝៅគន្ធបទ|ព្រះបាទស្រីសុគន្ធបទ ឬ ចៅពញាដំខត្តិយរាជា]] |- | ០១ | [[អ្នកម្នាងជាលែង|អ្នកព្រះម្នាងផាលែង]] | | rowspan="1" | [[ស្រីជេដ្ឋា|ព្រះបាទស្រីជេដ្ឋា ឬ ស្ដេចកន]] |- |} ===[[បន្ទាយលង្វែក|សម័យលង្វែក]] === {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | rowspan="2" | ០១ | [[សិរីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះក្សត្រីព្រះវង្សធំ]] | | rowspan="2" | [[ចន្ទរាជា|ព្រះបាទបរមរាជាទី ២ ឬ អង្គច័ន្ទទី ១ ឬ ច័ន្ទរាជា]] |- | [[បទុមបុប្ផា|អ្នកព្រះម្នាងបទុមបុប្ផា]] | |- | rowspan="5" | ០២ | [[ស្រីទេពធីតា|ព្រះភគវតីស្រីទេពធីតាមហាចក្រពត្តិឧត្ដមបរមរតនារាជធានីសោភីលក្ខណាមហាក្សត្រី ឬ ព្រះម្នាងទេពបុប្ផា]] | | rowspan="5" | [[បរមិន្ទរាជា|ព្រះបាទបរមរាជាទី ៣ ឬ បរមិន្ទរាជា ឬ បរមេន្ទរាជា]] |- | [[សុជាតិក្សត្រី|សម្ដេចព្រះភគវតី សិរីរតន៍រាជទេវី ឬ ព្រះសុជាតិក្សត្រី]] | |- | [[កេសរមាលា|ព្រះនាងកេសរមាលា]] | |- | [[អ្នកព្រះម៉ែនាងវង]] | |- | [[អ្នកម្នាងកេសរ (លង្វែក)|អ្នកម្នាងកេសរ]] | |- | rowspan="2" | ០៣ | [[សម្ដេចព្រះភគវតីស្រីចក្រពត្រាធិរាជ|សម្ដេចព្រះភគវតីស្រីចក្រពត្រាធិរាជ ឬ ពៅភិវង្សធំ]] | | rowspan="2" | [[ព្រះសត្ថាទី១|ព្រះបាទបរមរាជាទី ៤ ឬ សត្ថាទី ១]] |- | [[អ្នកម្នាងពេជម៉ែលាវ]] | |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យជេស្ឋាទី១|ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី ១]] |- |} ===[[សម័យស្រីសន្ធរ]]=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាទី២|ព្រះបាទរាមាជើងព្រៃ]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាជាទី៣|ព្រះបាទពញាតន់]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាទី៣|ព្រះបាទពញាអន]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះកែវហ្វាទី១|ព្រះបាទពញាញោម]] |- |} ===[[សម័យឧដុង្គ]] (១៦២០-១៨៦៣)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | | [[សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីចក្រពត្តិ ឬ សម្ដេចព្រះក្សត្រី]] | | [[បរមរាជាទី៤|ព្រះបាទស្រីសុរិយោពណ៌]] |- | rowspan="5" | | [[សម្ដេចព្រះភគវតី វីរក្សត្រី អង្គចូវ|សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីវរស្ត្រី ឬ សម្ដេចព្រះទាវធីតាមហារាជជននី ឬ អង្គចូវ ឬ ង្វៀង ផុក ង៉ុក វ៉ាង]] | | rowspan="5" | [[ជ័យជេស្ឋាទី២|ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី ២]] |- | [[អ្នកម្នាងសុខ]] | |- | [[អ្នកម្នាងនង]] | |- | [[អ្នកម្នាងប៊ុន]] | |- | [[អ្នកនាងទន់]] | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | [[ស្រីសុរិយោពណ៌ទី២|ព្រះអង្គមុីក្សត្រី]] [[File:Ang_Mei,_Queen_of_Cambodia.jpeg|thumb]] | | មិនស្គាល់ព្រះនាម |- | rowspan="34" | | colspan="3" |[[អង្គឌួង|ព្រះបាទហរិរក្សរាមាឥស្សរាធិបតី ឬ អង្គឌួង]] [[File:Ang Duong (cropped).jpg|thumb]] |- | colspan="3" |ព្រះទេពី |- | [[អ្នកម្នាងឃ្លិច]] | colspan="2" | ព្រះមង្គលទេវី |- | មិនស្គាល់ព្រះនាម | colspan="2" | ព្រះទេពីមង្គល |- | colspan="3" |ព្រះបិយោ |- | [[សម្តេចព្រះវររាជនី ប៉ែន|អ្នកម៉ែនាងប៉ែន]] | colspan="2" | ព្រះបរមជាតិក្សត្រី |- | [[អ្នកម៉ែនាងណុប]] | colspan="2" | ព្រះបរមស្រីកញ្ញា |- | [[អ្នកម៉ែនាងពៅ (ព្រះរៀមរបស់អ្នកម៉ែនាងប៉ែន)|អ្នកម៉ែនាងពៅ]] | colspan="2" | ព្រះបរមទេវធីតា |- | [[អ្នកម៉ែនាងពៅ]] | colspan="2" | ព្រះបរមអច្ឆរិយាអប្សរ |- | colspan="3" |ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះសុជាតិនារី]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះស្រីកញ្ញា|ព្រះស្រីកញ្ញា ឬ សិរីកញ្ញា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះទេពលក្ខិណា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះឥរិយាអប្សរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | colspan="3" |ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងស្រីបុប្ផា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងមាលាបវរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងបុប្ផាកេសរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងគន្ធបទុម]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | colspan="3" |ព្រះស្នំ |- | [[អ្នកព្រះនាង ផល ទិព្វ សុវណ្ណ|អ្នកព្រះនាងផលទិព្វសុវណ្ណ]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងសុគន្ធរស]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងពិដោរសេយ្យភាស]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងសិរីយសសេយ្យា]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | colspan="3" |ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងជាតិកិន្នរី]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងស្រីកិន្នរា]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងកិន្នរីសោភា]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងកិន្នរាកៃឡាស]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | colspan="3" |ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកឆវីសោភ័ណ]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកសុវណ្ណសោភា]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកសោភមង្សា]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកកល្យាកេសី]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- |} === សម័យអាណានិគមនិយមបារាំង === ==== ២.[[នរោត្តម|ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្ដេចព្រះនរោត្តម​ ព្រហ្មបរិរក្ស​ បរមរាមទេវាវតារ]] ==== នេះគឺ'''ព្រះនាមព្រះមហេសី និងនាម ចៅចម ម៉ម អ្នកម្នាង នៃព្រះបាទសម្តេចព្រះនរោត្តម ព្រហ្មបរិរក្ស បរមរាមាទេវតា'''៖ {| class="wikitable sortable" ! colspan="5" |សម្តេចព្រះអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |១ |សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី តារាការា |បុត្រីនៃព្រះមហាឧបរាជ អង្គ អ៊ិម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៤៣ សោយពិរាល័យនៅក្រុងឧត្តុង្គ ១៩៦៨ <br /> |១៨៥៨ | * សម្តេចចៅហ្វ៊ា នរោត្តម ចន្ទរក្សអម្ពរ |- ! colspan="5" |ព្រះមហេសី |- ! colspan="2" |ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |២ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ផាត់ចុនី <br /> |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) ម្ចាស់ក្សត្រីនៃ ប្រទេសសសៀម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨២៧ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |មុនឆ្នាំ១៨៤៨ | |- |៣ |សម្តេចក្សត្រី អង្គ ស្ងួន <br /> |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទ អង្គ ចន្ទទី២ ,បានតែងតាំងជា <nowiki>'' សម្តេច ''</nowiki> នៅថ្ងៃទី០៩ មករា ១៩៣៥ យួនបានហៅថា តាប់នីញគួនគួន |១៨៤៨ | |- |៤ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អង្គដួង ឧបុល <br /> |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទអង្គដួង និង ចៅឃុនបុស្បា កេសរ៉ា |១៨៦៣ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ករណ្ណិកាកែវ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភីយ |- |៥ |[[ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ អគ្គនារី|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អគ្គនារី ឯក ណ]] |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ ប្រទេសសសៀម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៥០ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ <br /> |១៨៧១ | |- |៦ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សោមអង្គ |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) ជាកូនស្រីរបស់រដ្ឋមន្រ្តីរដ្ឋសៀមប្រហែលជារាជវង្ស​ ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៧៧ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩<br /> |១៨៩២ | |- ! colspan="5" | ==== ព្រះស្នំ ==== |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចូលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៧ |ព្រះនាងទិត្យាចៅមណ្ឌា នុម |បុត្រីជនជាតិចិន ( ចិនកុកងឺ) |១៨៥០ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កម្ពុជាសុដាដួង|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម កម្ពុជាសុដាដួង]] (សម្តេចព្រះអង្គយ្យ៉ៃ ) * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភួងកម្ពុជារតនៈ|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ភួងកម្ពុជារតនៈ]] (សម្តេចព្រះអង្គណយ) |- |៨ |ព្រះនាងចៅផល្លាទេវីសុទ្ធចន្រ្ទា ពោះ |បុត្រីជនជាតិចិនកុកងឺ កើតឆ្នាំ១៨៤០ ទទួលអនិច្ចកម្មនៅភ្នំពេញ ឆ្នាំ១៩២៥ |១៨៥៧ | * [[យុគន្ធរ|សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម អារុណយុគន្ធរ ព្រះរាជឱរសបុត្រាចន្ទ]] |- |៩ |ព្រះនាងកន្ធិយា មាលី ពួក | |១៨៥៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប៉ាក |- |១០ |ព្រះនាងចៅសុកក្នានារី អេប |ជាស្ត្រីជនជាតិចិនកុកងឺ |១៨៥៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភោគ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មយូរ៉ា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មយូរ៉េត |- |១១ |ព្រះនាងគន្ធររតនា នារី | |១៨៥៨ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ចម្រើនឬទ្ធិ]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប្រាថមម៉េត * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រដ្ឋានេត្រ]] |- |១២ |ព្រះនាងឃុនចៅសុទ្ធាដួងបណី ដុង ផាន់ |បុត្រីជនជាតិសៀម | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ផាន់តាវង្ស]] |- |១៣ |ព្រះនាងចម ឧរៃទេវីអប្សរី | |១៨៦៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ដួងសាម៉ន |- |១៤ |ព្រះនាងចម សិរី ទេវីអប្សរី | |១៨៧២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុម៉ាលី * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ក្រៃសុង សារីវង្ស]] |- |១៥ |ព្រះនាងសុទ្ធា បវរ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម វិជាវរតនា |- |១៦ |ព្រះនាងចៅ ស្មាម | |១៨៩២ | |- |១៧ |ឃុនព្រះម្នាងចមសុជាតិបុប្ផានួន ( ឃុន ថាន់) |អតីតស្នំនៃព្រះបាទអង្គ ដួង |១៨៦១ | * [[ឌួង ចក្រ|ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឌួងចក្រ]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កុយ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម យាយកន្ថា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មគ្គវណ្ណ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សោម៉ាវត្តី * [[សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម ភាណុវង្ស]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម យផាន់ថា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ស្រីសុម៉ា * [[នរោត្តម ផាង៉ាម|សម្តេចព្រះរាជអយ្យិកាខត្តិយកល្យាណរាជសុដាភគវត្តី នរោត្តម ផង៉ាង៉ាម]] |- |១៨ |ឃុនព្រះអ្នក ញឹក |ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៦៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុដាវត្តី * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ផាត់ថាម៉ា * សម្តេចព្រះស្វាង្គវឌ្ឍនារាជកន្និដ្ឋាចម្រើនរដ្ឋ នរោត្តម មល្លិកា |- |១៩ |ឃុនចម បុស្សា |ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ | | |- |២០ |ឃុន ធីម | | | |- |២១ |ឃុន សង្វាន | |១៨៩២ | |- |២២ |ឃុន វរ៉ា ( ម៉ម វ៉ាន់ ឫ ម៉ម វូ ) |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៥៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កុសុម៉ា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម វណ្ណា<br /> |- |២៣ |ចៅចមមាតា អៀម បុស្បា |បុត្រីនៃចៅពញ្ញាអភ័យវង្សធិបតី ញ៉ុញ និងលោកជំទាវ ថាប់ធីម ប៊ុននាគ កើតឆ្នាំ១៨៦៤ ទទួលអនិច្ចកម្មនៅ ឆ្នាំ១៩៤៤ |១៨៦៤ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កេតុសារ៉ា]] * [[នរោត្តម សុធារស|សម្តេចព្រះរាជអយ្យកោ ក្រុមព្រះវរចក្ររណឬទ្ធិ នរោត្តម សុធារស]] <br /> |- |២៤ |អ្នកព្រះម្នាងសិរីទេវី កញ្ញា ទេព កែវណារ៉ា |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៦៤ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ត្រឡុច |- |២៥ |អ្នកមហាហង្សា យ៉េង |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៦២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហេមរ៉ា * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សាលវណ្ណ]] |- |២៦ |អ្នក នូ |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៦៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ម៉ារី |- |២៧ |អ្នក អាន |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម |១៨៦២ | |- |២៨ |អ្នក ផ្ទាល់ | |១៨៧១ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កេត្តដា |- |២៩ |ព្រះម្នាង កន្នថារាបុស្បា ម៉ាក ភួង |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៧៤ | * [[សម្តេចក្រុមព្រះ អគ្គមហាសេនាបតី នរោត្តម សុទ្ធាវង្ស]] |- |៣០ |អ្នកម្នាងភក្សា ពក | |១៨៦៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុគន្ធបទ |- |៣១ |អ្នកម្នាង សោម | |១៨៦៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រយ៉ា<br /> |- |៣២ |អ្នកម្នាង ជ័យ |ជាស្ត្រីដើមកំណើតម៉ាឡេ ត្រូវមានទោសប្រហារជីវិតនៅឆ្នាំ១៨៧៥ ដោយសារអំពើរផិតក្បត់ |១៨៦៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កញ្ចនារី * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រ៉ាយ៉ា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ម័តតារី |- |៣៣ |អ្នកម្នាង ម៉ម |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៦៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប្រាថាម៉ាន |- |៣៤ |អ្នកម្នាង កុលាប |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៧០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ក្រាក់ចាង |- |៣៥ |អ្នកម្នាង ផាយ៉ូ |បុត្រីរបស់រដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុ | | |- |៣៦ |អ្នកម្នាង នឹម រៀមឥសរ | |១៨៧១ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឧម៉ា |- |៣៧ |អ្នកម្នាង នឹម ក្រុងពាន | |១៨៧៣ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម នីមនង្គលក្ខណ៍ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សក្ខិរិយាវង្ស |- |៣៨ |អ្នកម្នាង មុត |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៧៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុផាណា |- |៣៩ |អ្នកម្នាង អៀម ចាបុី | | | |- |៤០ |អ្នកម្នាង អៀម ស្រីកញ្ញា | | | |- |៤១ |ម៉ម ក្រាង |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៥៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភួងមាលី |- |៤២ |ម៉ម តាត |កូនស្រីលោកម៉ុងឃុនដែលជាជនជាតិចិនដើមកំណើតសៀម |១៨៩២ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ចន្ទលេខា]] |- |៤៣ |ម៉ម យាយ | |១៨៥៧ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ]] |- |៤៤ |ម៉ម ឈីវ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កញ្ចនារី |- |៤៥ |ម៉ម ចេវ | | | |- |៤៦ |ម៉ម នុម៉ាន |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម |១៨៨៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុម៉ាម៉ាន |- |៤៧ |ម៉ម សោម | |១៨៩២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឆ្លើមខ្វាន់ |} ==== ៣.[[ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ ស៊ីសុវត្ថិ]] ==== '''នេះគឺព្រះនាមព្រះមហេសី និងព្រះស្នំ នៃព្រះបាទសម្តេចព្រះស៊ីសុវត្ថិ​ ចមចក្រពង្ស៖''' {| class="wikitable" |+ ! ! colspan="4" |ព្រះអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !អភិសេក |- |១ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អង្គដួង ចង្កុលណី |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទអង្គដួង និងសម្តេចព្រះបិយោ ព្រះបរមជាតិក្សត្រី អ្នកម៉ែនាង ប៉ែន ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣៦ សុគត ១៩០៦ <br /> |១៨៥៨ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ឥស្សរាវង្ស]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កន្តួច​ |- |២ |សម្តេចព្រះអគ្គមហេសី សាម៉រ រតនធីតាវរ៉ាមិត្ត |ព្រះនាមដ់ើមព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សាម៉រ ព្រះរាជបុត្រីទីពីរនៃសម្តេចព្រះស្រីជ័យជេដ្ឋាមហាឧបរាជ អ៊ិម ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣១ សុគត ១៩១៥ |លែងលះ ១៩១០ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ លំពង់ឥស្សរា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ស៊ីសាវភ័ក្ត្រ * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កេន្នរ៉ា |- |៣ |សម្តេចព្រះរាជទេវីស្រីវរាក្សត្រី អ៊ូ |ព្រះរាជបុត្រីទីបីនៃព្រះបាទអង្គដួង និងអ្នក អ៊ុង ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣០ សុគត ១៩៦៦នាខែត្របាត់ដំបង |១៨៤០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ត្រឡុច * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ រក្សសាស្រ្តា * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ប៉ែង * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ណាន * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សត្ថាណា * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សុឡារស្មី |- ! ! colspan="4" |ព្រះស្នំ |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចួលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៤ |ម៉មយាយ នាម |កូនស្រីសាមញ្ញជនជាជនជាតិថៃ អនិច្ចកម្មនៅខែមករា ១៨៦៥ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ វរ៉ាសាវឌី]] |- |៥ |អ្នកម្នាង ពុយ | | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ វឌ្ឍនាវង្ស]] |- |៦ |អ្នកម្នាង កែស |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ រដ្ឋនី]] |- |៧ |អ្នកម្នាង កេស |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ នព្វកៅ]] |- |៨ |អ្នកម្នាង ខេន | | | |- |៩ |អ្នកម្នាង យ៉េង | | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ខត្តិយារក្ស]] |- |១០ |អ្នកម្នាង អុីម |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉ា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សម្ភឌី |- |១១ |សម្តេចព្រះវររាជនី វ៉ាន់ |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ សុគត ថ្ងៃទី១៥ កញ្ញា ១៩៣០ | | * ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] |- |១២ |នាង សោមជីន |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ ឌួងលក្ខិណា]] |- |១៣ |នាង ស្រគំ |កូនស្រីសាមញ្ញជន | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ កន្នារក្ស]] |- |១៤ |ឃុនព្រះម៉ែម្នាង គន្ធបុប្ផាសុី ម៉ៈហ្វឿង |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ អ្នកភូមិក្រាំងលាវ | | * [[សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ សុផានុវង្ស]] * សម្តេចព្រះរតនរាជធីតា ព្រះស្រីសុន្ទរភក្រ្តអគ្គនិករអមរមកុដក្សត្រិយ៍ [[ស៊ីសុវត្ថិ ពិន្តរាសុដាររេត]] |- |១៥ |អ្នកម្នាង សំរឹទ្ធ | | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ វង្សខាត់]] |- |១៦ |នាង ម្លិះ |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កេតុសុដារ៉ាក់ |- |១៧ |អ្នកម្នាង ឡាញ់ឈី |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សុភាភ័ក្ត្រ |- |១៨ |អ្នកម្នាង ព្រីម |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ លក្ខណាឈុម |- |១៩ |អ្នកម្នាង មិត្ត |ជាបុត្រីទីពីរលោកបួរ និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ផាន់វីឡាត បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ | | |- |២០ |អ្នកម្នាង សោម |ជាបុត្រីទីបីរលោកបួរ និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ផាន់វីឡាត បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ | | |} ==== ៤.[[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស|ព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] ==== '''នេះគឺព្រះនាមព្រះមហេសី និងនាម ព្រះស្នំ នៃព្រះបាទសម្តេចស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស ចមចក្រពង្ស៖''' {| class="wikitable" |+ ! ! colspan="4" |ព្រះរាជអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |១ |[[នរោត្តម កានវិមាន នរល័ក្ខទេវី|សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី មហាក្សត្រី នរោត្តម កាញ្ចនវិមាន នរលក្ខណ៍ទេវី]] | |១៨៩៤ | *ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ពិនណូរ៉េត * សម្តេចព្រះរៀម ស៊ីសុវត្ថិ ថាវ៉េតរង្សីនារីវង្ស * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ សារីលេតលក្ខណ៍ * សម្តេច​ព្រះមហាក្សត្រីយានី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស កុសុមៈនារីរ័ត្ន សិរី​វឌ្ឍនា * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ នារីរក្ស * [[សម្តេច​ក្រុម​ព្រះ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីរ៉េត]] * [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីពង្ស|សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ មុនីពង្ស]] |- ! ! colspan="4" |ព្រះមហេសី |- |២ |អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម បុប្ផាភួង | | | |- |៣ |អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សុីសុវត្ថិ សុីសុដា | |១៩០០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សុដារង្សី |- ! ! colspan="4" |ព្រះស្នំ |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចួលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៤ |អ្នកម្នាង គឹម ហូ | |១៩២២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជាតិ |- |៥ |ឃុនព្រះម្នាងសុវត្ថិឆោមនរលក្ខ័ មាឃ (ឡុង មាឃ) | |១៩២៥ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ កុស្សរៈ]] |- |៦ |ឃុនព្រះម្នាងបុប្ផានរលក្ខ័បវរ សៅ ខន | |១៩២៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សតារារ៉ាក់ |- |៧ |ឃុនព្រះម្នាងអនង្គលក្ខិណា បាន យ៉េន | |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ វង្សមុនី |- |៨ |ឃុនព្រះម្នាងបុប្ផានរលក្ខ័ តាត (យិន តាត) |ប្រសូត្រគ.ស.១៩០៥ អនិច្ចកម្ម០១ តុលា ១៩៦៨ ជាបុត្រីនៃលោក យិន នៅភូមិ បឹង ខាងលិចភ្នំជ្រៃហូរព្នៅ ស្រុកគងពិសី ខែត្រ កំពង់ស្ពឺ |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីកេសន * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សាមានវរពង្ស * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ វង្សជីវន្ត័ * [[ស៊ីសុវត្ថិ ជីវន្ត័​មុនីរក្ស|សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ ជីវន្ត័​មុនីរក្ស]] |- |៩ |ឃុនព្រះម្នាងកេសរមាលី ណាត (ឯក ណាត) |ប្រសូត្រ០១​ កញ្ញា គ.ស.១៩០៩ អនិច្ចកម្ម គ.ស.១៩៩៣ ជាបុត្រីនៃលោក ឯក និងលោកស្រី វ៉ាន់ |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សសានមុនី * សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ មុនីលក្ខិណា |- |១០ |ឃុនព្រះម្នាងនារីកេសរ យឹម​ (ត្រយ៉ង់ យឺម) | |១៩២៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ រិន្រ្ទមុនី * [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជីវ័ន្ត|ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជីវ័ន្ត]] |- |១១ |អ្នកម្នាងបវរមាលី ពាង | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សាម៉ានរក្ស |- |១២ |ឃុនព្រះម្នាងនារិន្រ្ទកេតសារី អុល (នេត្រ អុល) | |១៩៣០ | * សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ រដ្ឋមុនី |- |១៣ |អ្នកម្នាង នារី​បុប្ផា ភាព | | | * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ សុភាពនារីរក្ស |- |១៤ |អ្នកម្នាង ម៉ម កានីន | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ភួងមុនី |- |១៥ |អ្នកម្នាង ឆវី កេសរ សាមូ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ លម្អកេសរ |- |១៦ |ម៉ម ឌួងមុនីរក្ស អុស | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ឌួងជីវិន |- |១៧ |អ្នកម្នាង នារី សុីសាម៉ន | |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ នារីប៊ុង្ង៉ា |- |១៨ |អ្នកម្នាង សាឡុត សារ៉េង | |១៩៣៤ | |- |១៩ |អ្នកម្នាង នេត្រ ដាច់ | | | |} ==== ៥.[[នរោត្តម សុរាម្រិត | ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្តម សុរាម្រិត]] ==== {| class="wikitable" ! style="background-color:#F0DC82" width=10% | តំណែង ! style="background-color:#F0DC82" width=20% | ព្រះនាម ! style="background-color:#F0DC82" width=25% | វង្សត្រកូល ! style="background-color:#F0DC82" width=20% | ព្រះរាជបុត្រ |- | align="center" | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | align="center" | [[ស៊ីសុវត្ថិ កុសមៈ|សម្តេចមហាក្សត្រីយានី ស៊ីសុវត្ថិ​​ មុនីវង្ស កុសមៈនារិរតន៍ សិរីវឌ្ឍនា]] | align="center" | ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេច [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] និង​[[នរោត្តម កានវិមាន នរល័ក្ខទេវី|សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី មហាក្សត្រីយ៍ នរោត្តម កាញ្ចនវិមាន នរលក្ខណ៍ទេវី]] | align="center" | * ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ [[នរោត្ដម សីហនុ|នរោត្តម សីហនុ]] |- | align="center" | ព្រះជាយា | align="center" | អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉េត | align="center" | ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៩៦ ជាព្រះបុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉ា | align="center" | |- | align="center" | ព្រះស្នំឯក |ឃុន​ទេពកញ្ញាសោភា គឹម​អាន យៀប |បុត្រីនៃលោក គឹំម អាន និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ទូច | * សម្តេច នរោត្តម ​វជរ៉ា * សម្តេច​ [[នរោត្តម សិរីវុឌ្ឍ]] * ស្តេចក្រុមឃុន នរោត្តម ប្រិ៍យសោភ័ណ |}<ref>https://cambodiagyl.wordpress.com/2013/12/14/%E1%9E%94%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9E%9C%E1%9E%8F%E1%9F%92%E1%9E%8F%E1%9E%B7%E1%9E%96%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9F%87%E1%9E%94%E1%9E%B6%E1%9E%91-%E1%9E%93%E1%9E%9A%E1%9F%84%E1%9E%8F%E1%9F%92%E1%9E%8F%E1%9E%98/</ref> ==== ៦.[[នរោត្ដម សីហនុ| ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្ដម សីហនុ]] ==== {| class="toccolours" width="100%" | colspan="4" style="background: #F4AF09 " align="center" |សម្តេចព្រះមហេសីនឹងព្រះស្នំនៃ[[នរោត្ដម សីហនុ|ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ]] |- ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ព្រះនាម ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ប្រសូត ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ចូលទិវង្គត ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[ផាត់ កាញ៉ុល |អ្នកម្នាង ផាត់ កាញ៉ុល]]''' (គ.ស. ១៩២០ - ១ កុម្ភៈ គ.ស. ១៩៦៩) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤២ / ក្រោយមកលែងលះ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''[[នរោត្តម បុប្ផាទេវី| សម្តេចរាជបុត្រីព្រះរាម នរោត្តម បុប្ផាទេវី]]''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០១៩ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៦ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស ២០២១ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៧ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''[[ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សានមុនី|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សានមុនី]]''' ( ម្ចាស់ ម៉ោង ) (២៦ មករា គ.ស. ១៩២៩ - ៥ ធ្នូ គ.ស.១៩៧៤) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤២ / លែងលះ: គ.ស. ១៩៥១ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចព្រះបរមរាមា នរោត្តម យុវនាថ''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០២១ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៧ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រ៉ាវីវង្សសីហនុ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៣ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៩ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចព្រះមហិស្សរា នរោត្តម ចក្រពង្ស''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស.​ ១៩៤៥ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៥ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម សូរិយារង្សី | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៧ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៩ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម គន្ធបុប្ផា | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៨ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥២ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |០៤ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ខេមានុរក្សសីហនុ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៩ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៥ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៣៣ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |[[នរោត្តម បទុមបុប្ផា|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម បទុមបុប្ផា]] | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥១ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៥ ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីកេសន''' ( ម្ចាស់ ដូង ) (៦ មេសា គ.ស. ១៩២៩ - ១៧ កុម្ភៈ គ.ស. ១៩៤៦) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៤ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម នរៈទីប៉ោ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៦ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៣០ ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''សម្តេចព្រះរាជកន្និដ្ឋា នរោត្តម នរលក្ខណ៍''' (២៩ កញ្ញា គ.ស. ១៩២៧- ០៤ កុម្ភៈ គ.ស. ២០១៧) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៦ ផ្លូវការ: ៤ មីនា​ ១៩៥៥ |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[ម៉ានីវណ្ណ ផានីវង្ស |ម៉ម ម៉ានីវ៉ាន់ ផានីវង្ស]]''' ( ម៉ម លាវ ) (១៩៣៤ - ១៩ មេសា គ.ស. ១៩៧៥) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៩ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម សុជាតិវត្តិយ៉ា | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៥ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២២ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចរាជបុត្រីព្រះអនុជ នរោត្តម អរុណរស្មី''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៥ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៦៤ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ | សម្តេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ]]''' ( ប៉ូលម៉ូនិច អ៊ីហ្ស៊ី ) (១៨ មិថុនា គ.ស.​ ១៩៣៦ - បច្ចុប្បន្ន) អភិសេក: គ.ស. ១៩៥២ ផ្លូវ: គ.ស. ១៩៥៥ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''ព្រះបាទសម្តេចព្រះបរបមនាថ [[នរោត្ដម សីហមុនី]]''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៦៦ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |សម្តេច នរោត្តម នរិន្រ្ទៈពង្ស | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០០៣ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៤៩ ព្រះវស្សា |} ==== ៧.[[នរោត្តម សីហមុនី | ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្តម សីហមុនី]] ==== *មិនបានរៀបអភិសេក === [[ឯកសារមហាបុរសខ្មែរ]] === {| width=100% class="wikitable" |- ! width=15% | លេខរៀង ! width=15% | ព្រះនាម ! width=5% | ព្រះរាជឥស្សរិយយស ! width=10% | ព្រះស្វាមី ! width=10% | រាជ្យ |- | rowspan="1" | ០១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម<br/>(មាតាព្រះរាជបុត្រី ព្រះនាង[[ធារាវត្តី (នាងនាគ)|ធារាវត្តី]]) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | [[កម្ពុជនាគរាជ|ព្រះបាទកម្ពុជនាគរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស. ?-២៦៧ |- | rowspan="1" | ០២ | ព្រះនាង[[ធារាវត្តី (នាងនាគ)|ធារាវត្តី]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | [[កុម៉ែរាជ (រឿងនិទាន)|សម្ដេចព្រះកុម៉ែរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ២៦៧-១៩១ |- | rowspan="1" | ០៣ | [[អ្នកម្នាងទេស]] | សម្តេចព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[វិរោរាជ|ព្រះបាទវិរោរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ១៩១-១៤១ |- | rowspan="2" | ០៤ | [[អ្នកម្នាងកេសរ (រឿងនិទាន)|អ្នកម្នាងកេសរ]]<br/>( មាតា[[សុវណ្ណបទុម|ព្រះបាទសុវណ្ណបទុម]] ) | សម្តេចព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ឧទ័យ|ព្រះបាទឧទ័យ]] | rowspan="2" | ម.គ.ស ១៣៧-៧៧ |- | [[អ្នកម្នាងទារ]] | សម្តេចព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[សុវណ្ណបទុម|ព្រះបាទសុវណ្ណបទុម]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ៧៨-២១ |- | rowspan="1" | ០៦ | [[សុវណ្ណមាលា]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ប្រទេសរាជ|ព្រះបាទប្រទេសរាជ]]<br/> | rowspan="1" | ម.គ.ស ២១-គ.ស ១ |- | rowspan="1" | ០៧ | [[នាងទាវ (រឿងនិទាន)|សម្ដេចព្រះមហាក្សត្រី អ្នកម៉ែនាងទាវ]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ទេវង្សអស្ចារ្យ|ព្រះបាទទេវង្សអស្ចារ្យ]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ១-៧៨ |- | rowspan="4" | ០៨ | អ្នកម៉ែនាង[[នាងពៅ]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="4" | [[អរិដ្ឋពលពាហនោ|ព្រះបាទអរិដ្ឋពលពាហនោ រឺ កេតុមាលា]]<br/> | rowspan="4" | គ.ស ៧៨-៤៦៨ |- | ព្រះនាង[[ពិនសុវណ្ណ]] | ព្រះមហេសី |- | ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី[[កោសុមកេស្សរា]] | ព្រះមហេសី |- | អ្នកម្នាង[[មាលាបទុម]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ០៩ | ព្រះនាង[[ច័ន្ទបុប្ផា]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[សហស្សរង្សី]] ([[ពង្សាវតារសម្ដេចវាំងជួន|វាំងជួន]])<br/> | rowspan="1" | ប្រហែល គ.ស ៤៦៥-៥១១ រឺ គ.ស ៤៦៨-៥១៤ |- | rowspan="1" | ០៩ | អគ្គមហេសី[[​នាងនាគទី២|នាងនាគ]] រឺ ក្មួយស្រីព្រះកេតុមាលា (ពង្សាវតារវត្តកោកកាក) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[បទុមវរវង្ស]] ([[ពង្សាវតារវត្តកោកកាក|វត្តកោកកាក]])<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៥៦០-៦២១ |- | rowspan="2" | ០៩ | ព្រះនាង[[បទុមមាលា]] (ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="2" | ព្រះបាទ[[ធនញ្ជ័យគោរពរាជ្យ]] ([[ពង្សាវតារសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជទៀត|សង្ឃរាជទៀង]])<br/> | rowspan="2" | |- | ព្រះនាង[[គន្ធមាលី]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១០ | ព្រះអគ្គមហេសី[[បទុមកេសរ]] | ព្រះអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ជ័យវុទ្ធីវង្ស|ព្រះបាទជ័យវុទ្ធីវង្ស]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៥១១-៥៦០ |- | rowspan="1" | ១០ | អ្នកព្រះម៉ែនាង[[បទុមកេសរទី២|បទុមកេសរ]] | ព្រះអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[បទុមសុរិយវង្ស]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៦២១-៧២៩ |- | rowspan="1" | ១០ | ព្រះនាង[[ភគវត្តី]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[ជ័យជេដ្ឋ]] | rowspan="1" | គ.ស ៧៩៤-៨៥៣ |- | rowspan="2" | ១១ | ព្រះនាង[[មៃ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[អឡស្សរាជ|ព្រះបាទអឡស្សរាជ]] | rowspan="2" | គ.ស ១០៧១-១១១១ |- | អ្នកម្នាង[[វិសេសនារី]] ([[ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល]]) | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="2" | ១២ | [[អ្នកម្នាងស្វាយ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[ព្រះបាទបក្សីចាំក្រុង]] (ពង្សាវតារសម្ដេចទៀង) | rowspan="2" | គ.ស ១០២៨-១០៧១ |- | ព្រះនាង[[ពៅពិសី]] | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="2" | ១២ | ព្រះនាង[[តារាវត្តី]] | ព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ជេដ្ឋាជ័យ|ព្រះបាទជេដ្ឋាជ័យ]] | rowspan="2" | គ.ស ៨៥៣-៩១៦ |- | ព្រះម្នាង[[មាលាវត្តី]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១៣ | [[ព្រះនាងកើត]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ស័ង្ខចក្រ|ព្រះបាទស័ង្ខចក្រ]] | rowspan="1" | គ.ស ៩១៦-៩៧២ |- | rowspan="2" | ១៤ | [[អ្នកម្នាងកែវ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ចក្រព័ត្រ|ព្រះបាទចក្រព័ត្រ]] | rowspan="2" | គ.ស ៩៧២-១០០១ |- | [[អ្នកម្នាងទង]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១៥ | ព្រះនាង[[សយបុប្ផា]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[គោត្តមអមរទេវរាជ|ព្រះបាទគោត្តមអមរទេវរាជ រឺ ដំបងគ្រញូង]] | rowspan="1" | គ.ស ១០០១-១០០៨ |- | rowspan="1" | ១៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិន្ធពអមរិន្ទ|ព្រះបាទសិន្ធពអមរិន្ទ]] | rowspan="1" | គ.ស ១០០៨-១០២៨ |- | rowspan="2" | ១៧ | ព្រះនាង[[មៃ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[អឡស្សរាជ|ព្រះបាទអឡស្សរាជ]] | rowspan="2" | គ.ស ១០៧១-១១១១ |- | អ្នកម្នាង[[វិសេសនារី]] ([[ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល]]) | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="1" | ១៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[វុឌ្ឍិយា|ព្រះបាទ​វុឌ្ឍិយា​ រឺ ស្ដេចពំនោល]] | rowspan="1" | គ.ស ១១១១-១១៤៧ |- | rowspan="1" | ១៩ | [[ព្រះនាងពៅ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិង្ខក័ង្ខា|ព្រះបាទសិង្ខក័ង្ខា]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៤៧-១១៩៥ |- | rowspan="1" | ២០ | ព្រះនាង[[រតនបុប្ផា]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សុនក្ខរិន្ទរាជា|ព្រះបាទសុនក្ខរិន្ទរាជា]] | rowspan="1" | គ.ស ?-? |- | rowspan="1" | ២០ | [[ព្រះនាងយស]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សែណ្ណ័ករាជ|ព្រះបាទសែណ្ណ័ករាជ]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៩៥-១២៣៨ |- | rowspan="1" | ២១ | ព្រះនាងកែសនី | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ព្រហ្មចក្រព័ត្រាធិរាជ|ព្រះបាទព្រហ្មចក្រព័ត្រាធិរាជ រឺ តាព្រហ្មឈ្មួញគោ]] | rowspan="1" | គ.ស ៩៥១-៩៥៩ |- | rowspan="1" | ២២ | អ្នកព្រះម្នាង[[គន្ធបទុម]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិរីវីចក្រ|ព្រះបាទសិរីវីចក្រ]] | rowspan="1" | គ.ស ១០៩៩-១១៦៣ |- | rowspan="1" | ២៣ | សម្ដេចព្រះភគវតី ព្រះមហាក្សត្រី ចក្រពត្តិ | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[លំពង្ស|ព្រះបាទលំពង្ស]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៦៣-១១១៨ |- | rowspan="1" | ២៤ | ព្រះនាង[[មង្គលក្សត្រី]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[រាជឱង្ការ|ព្រះបាទរាជឱង្ការ]] | rowspan="1" | គ.ស ១២១៧-១២៧៥ |- | rowspan="1" | ២៥ | [[មន្ទាពិសី|សម្ដេចព្រះភគវតី មន្ទាពិសី ព្រះសិរីចក្រពត្តិ ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ស្រីសុរិយោពណ៌ទី១|ព្រះបាទស្រីសុរិយោពណ៌ទី១]] | rowspan="1" | គ.ស ១២៧៥-១៣៤០ |- |} == ឯកសារយោង == [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រីខ្មែរ]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រីនៃកម្វុជទេឝ|*]] 2bzqevh3cyoou62fikhfa1apjvoid44 335280 335279 2026-05-15T11:57:38Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* សម័យចេនឡា ឬ កម្វុជ (៥៥០-៨០២) */ 335280 wikitext text/x-wiki [[File:Royal_arms_of_Cambodia.svg|thumb|ព្រះរាជសង្ហារ]] [[File:Royal_Standard_of_The_Monarchy_of_Cambodia.png|thumb|ទង់ជាតិព្រះមហាក្សត្រ]] [[File:Norodom Monineath Sihanouk (cropped 3x2).jpg|thumb|សម្ដេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្ដម មុនិនាថ សីហនុ ព្រះវររាជមាតាជាតិខ្មែរក្នុងសេរីភាព សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ និង សុភមង្គល]] ==ទំនៀមលំដាប់ថ្នាក់ព្រះយសព្រះភរិយានិងបាទបរិចារិកាព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ== ជាទំនៀមទម្លាប់តាំងពីសម័យបុរាណកាលមកក្រៅអំពីព្រះអគ្គមហេសីដែលជាព្រះភរិយាធំហើយនោះព្រះមហាក្សត្រស្តេចទ្រង់ទទួលនូវបណ្តាស្ត្រីផ្សេងៗទៀតជាអនុភរិយាឬភរិយាតូចតាមការសព្វព្រះរាជហឫទ័យឬតាមរយៈការបង្គំទូលថ្វាយពីសេនាបតីឬក៏ជាការផ្សំផ្គុំថ្វាយពីសំណាក់ព្រះរាជជនកនិងព្រះរាជជននីជាដើម។ខាងក្រោមនេះគឺជាការបែងចែកលំដាប់ថ្នាក់បណ្តាព្រះភរិយានិងបាទបរិចារិកាទាំង ១០ ថ្នាក់នៃអង្គព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាយើងនាសម័យបុរាណដែលត្រូវបានរៀបចំឲ្យមានជាក្រឹត្យក្រមឡើងវិញនៅក្នុងរជ្ជកាល[[រាមាធិបតីទី៤|ព្រះបាទអង្គដួង]] ៖ ០១. ព្រះមហេសី តំណែងព្រះមហេសី គឺជាតំណែងដែលខ្ពង់ខ្ពស់ជាងគេបង្អស់នៅក្នុងចំណោមបណ្តាតំណែងព្រះភរិយាទាំងឡាយនៃព្រះមហាក្សត្រហើយក៏ជាតំណែងដែលនៅក្នុងព្រះនគរអាចមានតែមួយអង្គប៉ុណ្ណោះដើម្បីជាគូស្វាមីភរិយានឹងអង្គរាជា។យើងអាចហៅតំណែងនេះជាភាសាសាមញ្ញបានថាជា'''ព្រះភរិយាធំ'''នៃព្រះមហាក្សត្រ។ស្ត្រីដែលនឹងគ្រងឋានៈជាព្រះមហេសីនេះបានលុះត្រាតែមានជាតិកំណើតជាខត្តិយកញ្ញាហើយត្រូវតែជាព្រះរាជវង្សជាន់ខ្ពស់ផងដែរ។ពាក្យសម្រាប់ហៅនាំមុខតំណែងព្រះមហេសីជាទូទៅត្រូវបានបែងចែកចេញជា ០៣ គឺព្រះរាជអគ្គមហេសី ព្រះអគ្គមហេសី និង ព្រះមហេសីតាមរយៈការកំណត់ពីបុរាណមកប្រសិនបើខត្តិយស្ត្រីរូបណាដែលបានរៀបមង្គលអភិសេកជាមួយនឹងអង្គព្រះរាជាមានធ្វើពីធីដោយព្រាហ្មណ៍មានថ្វាយទឹកក្លស់ទឹកស័ង្ខតាមទំនៀមហើយមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមផងនោះតម្រូវឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះរាជអគ្គមហេសី'''។ប្រសិនបើអភិសេកដោយផ្ទាល់ព្រះអង្គជាមួយនឹងព្រះរាជាមិនមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមទេឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះអគ្គមហេសី'''។រីឯខត្តិយស្ត្រីណាដែលអភិសេកនឹងព្រះរាជាហើយតែពុំទាន់បានទទួលពិធីពីព្រាហ្មណ៍ទេលោកឲ្យមានព្រះយសត្រឹមជា'''ព្រះមហេសី'''។ ០២. ព្រះទេពី តំណែងព្រះទេពី គឺជាតំណែងបន្ទាប់ពីតំណែងព្រះមហេសីឬដែលយើងអាចហៅជាភាសាសាមញ្ញបានថាជា'''ភរិយារង'''នៃព្រះមហាក្សត្រ។នៅក្នុងមួយរជ្ជកាលរបស់ព្រះមហាក្សត្រអាចមានតំណែងព្រះទេពីនេះ ០១ អង្គក៏បាន ០២ អង្គក៏បានអាស្រ័យតាមព្រះរាជអធ្យាស្រ័យរបស់ព្រះអង្គដោយគេបែងចែកងារនៃតំណែងនេះជា ០២ គឺព្រះមង្គលទេវីនិងព្រះទេពីមង្គល។ស្ត្រីដែលអាចគ្រងឋានៈជាព្រះទេពីបានលុះត្រាតែមានជាតិកំណើតខ្ពង់ខ្ពស់ជាបុត្រីនៃព្រះបរមវង្សានុវង្សព្រះញាតិវង្សនៃអង្គព្រះមហាក្សត្រ។រីឯការកំណត់ព្រះយសពាក្យសម្រាប់នាំមុខព្រះឋានៈក៏ត្រូវបានបែងចែកជា ០៣ ដូចគ្នានឹងតំណែងព្រះមហេសីដែរគឺព្រះបរមរាជ ព្រះបរម និង ព្រះរាជ។ប្រសិនបើព្រះទេពីនោះបានរៀបមង្គលអភិសេកដោយមានការចូលរួមពីព្រះមាតាបិតាហើយមានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកក្លស់ទឹកស័ង្ខនោះឲ្យមានព្រះយសជា'''ព្រះបរមរាជ'''(ព្រះបរមរាជទេពីមង្គល/ព្រះបរមរាជមង្គលទេវី)។តែប្រសិនបើមិនមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមពិធីអភិសេកទេឲ្យហៅយសជា'''ព្រះបរម'''។រីឯព្រះទេពីណាដែលអភិសេកដោយមិនទាន់មានពិធីព្រាហ្មណ៍លោកឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះរាជ'''សិន។ ០៣. តំណែងព្រះបិយោ តំណែងព្រះបិយោ គឺជាតំណែងសម្រាប់ព្រះភរិយាដែលមានជាតិកំណើតជារាស្ត្រសាមញ្ញតែតម្រូវសម្រាប់តែបុត្រីនៃសេនាបតីជាន់ខ្ពស់តែប៉ុណ្ណោះ។ព្រះមហាក្សត្រអាចមានព្រះបិយោបានច្រើននាក់និងអាចប្រទានជាគោរម្យងារផ្សេងៗពីគ្នាបាន។សម្រាប់ពាក្យព្រះយសនាំមុខតំណាងព្រះបិយោនេះគេបែងចែកជា ០៣ ដូចតំណែងទាំង ០២ ខាងលើដែរគឺព្រះបរម ព្រះរាជ និង ព្រះ។តាមការកំណត់មកថាប្រសិនបើស្ត្រីជាបុត្រីអគ្គមហាសេនាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ណាបានរៀបមង្គលអភិសេកនឹងអង្គព្រះរាជាដោយមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមហើយមានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកស័ង្ខនោះឲ្យមានយសជា'''ព្រះបរម'''។ប្រសិនបើមិនមានព្រះមាតាបិតាមកចូលរួមពិធីទេឲ្យមានយសជា'''ព្រះរាជ'''។ដោយឡែកប្រសិនបើស្ត្រីទទួលអភិសេកដោយផ្ទាល់ពីព្រះរាជាតែមិនទាន់មានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកស័ង្ខទេឲ្យមានយសជា'''ព្រះបិយោ'''ធម្មតាសិន។ ០៤. ព្រះមេយុវ ឬ ព្រះម៉ែយុវ តំណែងព្រះមេយុវ គឺជាតំណែងសម្រាប់ព្រះភរិយាដែលមានជាតិកំណើតជារាស្ត្រសាមញ្ញតែតម្រូវឲ្យត្រូវតែជាបុត្រីរបស់អស់លោកមន្ត្រីរាជការ។ព្រះមហាក្សត្រអាចមានព្រះមេយុវបានច្រើននាក់និងអាចប្រទានជាគោរម្យងារផ្សេងៗពីគ្នា។សម្រាប់ពាក្យព្រះយសនាំមុខតំណែងព្រះមេយុវនេះគេបែងចែកជា ០៣ ហើយមានការកំណត់ដូចតំណែងព្រះបិយោដែរគឺ ព្រះបរម ព្រះរាជ និង ព្រះ។ ០៥. ព្រះមេនាង ឬ ព្រះម៉ែនាង (ម្នាង) តំណែងព្រះមេនាង គឺជាតំណែងព្រះស្នំដែលជាបុត្រីនៃអស់លោកមន្ត្រីរាជការបានថ្វាយខ្លួនជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីនឹងអង្គព្រះរាជា។តំណែងព្រះមេនាងអាចមានច្រើនរូបនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៦. ព្រះស្នំ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីមន្ត្រីខ្ញុំរាជការជាបាទបរិចារិកាហើយមិនទាន់រួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីមន្ត្រីតំណែងព្រះពញាជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីហើយលោកឲ្យបុត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះស្នំហៅងារជា'''អ្នកព្រះនាង'''ឬ'''ព្រះនាង'''។តំណែងនេះអាចមានច្រើនរូបស្របតាមព្រះរាជហឫទ័យនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៧. ព្រះស្រឹង្គារ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកមានត្រកូលជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីព្រះពញាជាបាទបរិចារិកាហើយមិនបានរួមប្រវេណីឲ្យស្ត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះស្រឹង្គារមានងារជា'''អ្នកនាង'''។តំណែងនេះអាចមានច្រើនរូបនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៨. ព្រះក្រមការ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកមានត្រកូលជាបាទបរិចារិកាហើយពុំទាន់បានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកងារជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឲ្យស្ត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះក្រមការ។តំណែងព្រះក្រមការនេះអាចមានច្រើនអ្នកនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៩. ព្រះស្រីការ តំណែងព្រះស្រីការ គឺជាតំណែងរបស់ស្ត្រីដែលព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនខ្ញុំបម្រើជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកងារជាបាទបរិចារិកាហើយពុំទាន់បានរួមប្រវេណី។ ១០. ព្រះបម្រើ តំណែងព្រះបម្រើ គឺជាតំណែងរបស់ស្ត្រីដែលព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនខ្ញុំបម្រើជាបាទបរិចារិកាហើយមិនទាន់បានរួមប្រវេណី។<ref>https://www.facebook.com/share/p/1D8D2TzCFo/</ref> ==អំពីគោរមងារឃុន ម៉ម និង អ្នកម្នាង== * ពាក្យ'''ឃុន'''នៅក្នុងសម័យបុរាណហៅបានតែចំពោះបុរសដែលមានបណ្ដាស័ក្ដិបួនហ៊ូពាន់តែប៉ុណ្ណោះ(មានអំណាចត្រួតពលបានបួនពាន់នាក់)លុះមកដល់រជ្ជកាល[[រាមាធិបតីទី៤|ព្រះបាទអង្គដួង]]រៀងមកគោរមងារនេះត្រូវបានហ្លួងប្រទានឲ្យទាំងបុរសទាំងស្ត្រីណាដែលជាអ្នកផ្តល់ជាប្រយោជន៍ចំពោះស្ដេចផែនដីមានគ្រូរបាំ គ្រូតន្ត្រី បាទបរិចាកា និង ព្រះញាតិវង្សនៃហ្លួង។បើគោរមងារឃុនបន្ថែមពាក្យចៅនៅពីមុខទៅជា'''ចៅឃុន'''គោរមងារនេះនឹងឡើងខ្ពស់ជាងឃុនទទេ។ * ពាក្យ'''ម៉ម''' គឺជាគោរមងាដែលហ្លួងស្តេចសព្វព្រះរាជហឫទ័យប្រទានឲ្យចំពោះតែស្ត្រីដែលជាបាទបរិចារិកានៃហ្លួង ។គោរមងារម៉មនេះមានឋានៈខ្ពស់ជាងអ្នកម្នាងតែទាបជាងឃុននិងប្រើតាំងតែពីរជ្ជកាលបរមបុរាណរាងមក។ * ពាក្យ'''អ្នកម្នាង''' គឺជាគោរមងារថ្នាក់ទី ០៥ នៅក្នុងលំដាប់ចៅចមទាំង ០៦ ថ្នាក់។គោរមងារនេះមានប្រើតាំងតែពីបរមបុរាណរៀងមកហើយទៀតសោតហ្លួងប្រទានចំពោះតែស្ត្រីដែលជារាស្ត្រសាមញ្ញហើយត្រូវបានហ្លួងលើកជាបាទបរិចារិកា។គោរមងារអ្នកម្នាងមានឋានៈទាបជាងម៉ម។<ref>https://www.facebook.com/share/1Jhz85pc83/</ref> ==គោរមងារចៅជិតចៅចមទាំង ០៦ ថ្នាក់នៅក្នុងរាជសំណាក់ក្រុងកម្ពុជានាផែនដីបរមបុរាណជាន់ចាស់== '''ចៅជិតចៅចម''' គឺជារាជស័ព្ទប្រើសម្រាប់ហៅចំពោះរាល់ស្ត្រីដែលមានវង្សត្រកូលជាតិជារាស្ត្រសាមញ្ញហើយត្រូវបានហ្លួងសព្វព្រះរាជហឫទ័យតែងតាំងជាបាទបរិចារិកាគឺសម្តៅទៅលើស្ត្រីដែលហ្លួងទ្រង់រើសយកមកឲ្យធ្វើការងារផ្សេងៗឬធ្វើជាព្រះជាយា។នៅក្នុងក្បួនព្រះរាជស័ព្ទនារាជសំណាក់ក្រុងកម្ពុជាធិបតីចៅជិតចៅចមចែកជា ០៦ ថ្នាក់ដែលមានដូចជា ៖ * ថ្នាក់ទី ០១ គឺ'''ព្រះបិយោ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះបរម'''ដែលជាថ្នាក់ខ្ពស់បំផុត * ថ្នាក់ទី ០២ គឺ'''ព្រះស្នំ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះម្នាង'''។ព្រះស្នំនេះទៀតសោតបើហ្លួងសព្វព្រះរាជហឫទ័យនាងណាខ្លាំងទ្រង់លើកជាធំគឺឯកនោះបានន័យថានាងនោះគឺជាព្រះស្នំដែលមានអំណាចលើសអស់ស្នំដទៃៗទៀត * ថ្នាក់ទី ០៣ គឺ'''ព្រះស្រឹង្គារ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះម៉ែនាង''' * ថ្នាក់ទី ០៤ គឺ'''ព្រះក្រមការ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះនាង''' * ថ្នាក់ទី ០៥ គឺ'''ព្រះស្រីការ'''ដែលមានតំណែងជា'''អ្នកម្នាង''' * ថ្នាក់ទី ០៦ គឺ'''ព្រះកំណាន់'''ដែលមានតំណែងជា'''អ្នកនាង'''។<ref>https://www.facebook.com/share/1CRMtL1f9P/</ref> ==ព្រះរាជអគ្គមហេសីនៃព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាគ្រប់សម័យកាល== ===[[ហ៊្វូណន|សម័យនគរវ្នំ ឬ នគរភ្នំ ឬ ហ្វូណន]] (៥០-៥៥០)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[សោមា|កុរុងសោមា ឬ លីវយី ឬ នាងនាគ]] [[File:Statue_of_Kaundinya_I_and_Queen_Soma.jpg|thumb]] | | [[កៅណ្ឌិន្យទី១|កុរុងកៅណ្ឌិន្យទី ១ ឬ ហ៊ុនទៀន ឬ ព្រះថោង]][[File:Statue_of_Kaundinya_I_and_Queen_Soma.jpg|thumb]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហ៊ុនប៉ានហួង|កុរុងហ៊ុនផានឃ័ង ឬ ហ៊ុនផានហួង ឬ ផានហួងវម៌្ម]]​ |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហ៊ុនប៉ាងប៉ាង|កុរុងហ៊ុនប៉ាងប៉ាង]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រីមារញ|កុរុងស្រីមារៈ ឬ ហ្វាន់ចេម៉ាន់]]​​ |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ផ្វានជិនឝឹង|កុរុងគិនចេង]]​ |- | ០៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្ម (ភ្វូណាន)|កុរុងហ្វាន់ឆាន]]​ |- | ០៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ផ្វានឆាង|កុរុងហ្វាន់ឆាង]]​ |- | ០៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[អស្សាជយ|កុរុងហ្វាន់ស៊ីយុន]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធៀនឈូ ឆានតាន|កុរុងធៀនឈូឆានតាន]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[កៅណ្ឌិន្យទី២|កុរុងគាវឆេនយូ ឬ កៅឆេយូ ឬ កៅណ្ឌិន្យទី ២ ឬ ស្រុតវម៌្ម]] |- | ១១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីឥន្ទ្រវរ្ម័ន|កុរុងឆេលីតោប៉ាម៉ោ ឬ ស្រីឥន្ទ្រវម៌្ម ឬ ស្រេស្ឋវម្ម៌]] |- | rowspan="2" | ១២ | [[កុលប្រភាវតី|ព្រះនាងកុលប្រភាវតី]] | | rowspan="2" | [[កៅណ្ឌិន្យជ័យវរ្ម័ន|កុរុងចោយេប៉ាម៉ោ ឬ កៅណ្ឌិន្យជ័យវម៌្ម ឬ ជ័យវម៌្ម ឬ កៅឌិញ្ញវម៌្ម]] |- | មិនស្គាល់ព្រះនាម | |- | ១៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[គុណវរ្ម័ន|កុរុងហ្វាន់ថាងចឹង ឬ គុណវម៌្ម]] |- | ១៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[រុទ្រវម៌្ម (ហ៊្វូណន)|កុរុងលីវតោប៉ាម៉ោ ឬ រុន្ទ្រវម្ម៌ ឬ សាវ៌ភៅម]] |- |} ===[[ចេនឡា|សម័យចេនឡា ឬ កម្វុជ]] (៥៥០-៨០២)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[មេរា|ព្រះនាងទេពអប្សរមេរា]] | | [[កម្វុ|ឥសីកម្វុស្វយម្ភុវ]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រុតវម៌្ម (ចេនឡា)|ព្រះបាទស្រុតវម៌្ម]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រេឝ្ឋវម៌្ម|ព្រះបាទស្រេស្ឋវម៌្ម]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ប្រថិវេន្ទ្រវម៌្ម|កុរុងប្រថិវេន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[វីរវម៌្ម|ព្រះបាទវីរវម៌្ម]] |- | ០៦ | [[កម្វុជរាជលក្ឝ្មី (ចេនឡា)|ព្រះនាងកម្វុជរាជលក្ស្មី]] | | [[ភវវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទភវវម៌្មទី ១]] |- | ០៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[មហេន្ទ្រវម៌្ម (ក្សត្រចេនឡា)|ព្រះបាទចិត្រសេន ឬ ចិត្រសេនា ឬ មហិន្ទ្រវម៌្ម ឬ មហេន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ០៨ | [[សករមន្ជរិ|ព្រះនាងសករមន្ជរិ]] | | [[ឦសានវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឦសានវម៌្មទី ១]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ភវវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទភវវម៌្មទី ២]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ១]] |- | ១១ | [[ជ័យទេវី|ធូលីជេងវ្រះកម្រតាងអញស្រីជ័យទេវី]] | | មិនស្គាល់ព្រះនាម |- | colspan="4" |[[ចេនឡាទឹកលិច]] |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | colspan="4" |[[ចេនឡាដីគោក]] |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- |} ===[[អាណាចក្រខ្មែរ|សម័យអង្គរ ឬ ចក្រភពខ្មែរ]] (៨០២-១៤៣១)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | rowspan="2" | ០១ | [[ហង្សអម្រិត|ព្រះនាងហង្សអម្រិត]] | | rowspan="2" | [[ជ័យវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ២]] |- | [[ធរណីន្ទ្រទេវី|ព្រះនាងធរណីន្ទ្រទេវី]] | |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទជ័យវធ៌ន ឬ ជ័យវម៌្មទី ៣]] |- | ០៣ | [[ឥន្ទ្រទេវី (សតវត្សទី៩)|ព្រះនាងឥន្ទ្រទេវី]] | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឥន្ទ្រវម៌្មទី ១]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[យឝោវម៌្មទី១|ព្រះបាទយសោវធ៌ន ឬ យសោវម៌្មទី ១]] |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី១|ព្រះបាទហស៌វម៌្មទី ១]] |- | ០៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឦឝានវម៌្មទី២|ព្រះបាទឦសានវម៌្មទី ២]] |- | ០៧ | [[ព្រះនាងជ័យទេវី (សតវត្សរ៍ទី ០៩)|ព្រះនាងជ័យទេវី]] | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៤|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ៤]] |- | ០៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី២|ព្រះបាទហស៌វម៌្មទី ២]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[រាជេន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទរាជេន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៥|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ៥]] |- | ១១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឧទ័យទិត្យវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឧទយាទិត្យវម៌្មទី ១]] |- | ១២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវីរៈវរ្ម័ន|ព្រះបាទជ័យវីរវម៌្ម]] |- | ១៣ | [[វីរលក្ឝ្មី|ព្រះនាងវីរលក្ស្មី]] | | [[សូរ្យវរ្ម័ន​ទី១|ព្រះបាទសូរ្យវម៌្មទី ១]] |- | ១៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឧទ័យទិត្យវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទឧទយាទិត្យវម៌្មទី ២]] |- | ១៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទហស៌វម៌្មទី ៣]] |- | ១៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ន្ឫបតីន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទនឫតីន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ១៧ | rowspan="2" | [[វិជយេន្ទ្រលក្ឝ្មី|ព្រះនាងវិជយេន្ទ្រលក្ស្មី]] | | [[ជយវម៌្មទី៦|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី៦]] |- | ១៨ | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្មទី១|ព្រះបាទធរណីន្ទ្រវម៌្មទី ១]] |- | ១៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[សូយ៌្យវម៌្មទី២|ព្រះបាទសូរ្យវម៌្មទី ២]] [[File:Suryavarman_II_Angkor_Wat_0869.jpg|thumb]] |- | ២០ | [[ឝ្រីជយរាជចូឌាមណី|ព្រះនាងស្រីជ័យរាជចូឌាមណី]] | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទធរណីន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ២១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[យសោវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទយសោវម៌្មទី ២]] |- | ២២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ត្រិភុវនាទិត្យវម៌្ម|ព្រះបាទត្រិភូវនាទិត្យវម៌្ម]] |- | rowspan="2" | ២៣ | [[ជយរាជទេវី|ព្រះនាងជ័យរាជទេវី]] [[File:Jayadevi,_Preah_Khan,_Cambodia.jpg|thumb]] | | rowspan="2" | [[ជ័យវរ្ម័នទី៧|ព្រះបាទជ័យវធ៌ន ឬ ជ័យវម៌្មទី ៧]] [[File:JayavarmanVII.jpg|thumb]] |- | [[ឥន្ទ្រទេវី (សតវត្សទី១៣)|ព្រះនាងឥន្ទ្រទេវី]] [[File:Lakshmi_Shrine_Preah_Khan_Angkor0978.jpg|thumb]] | |- | ២៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទឥន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ២៥ | [[ចក្រវាទីរាជទេវី|ព្រះនាងចក្រវ៌តិរាជទេវី]] | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៨|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ៨]] |- | ២៦ | [[ឝ្រីន្ទ្រភូបេឝ្វរចូឌា|ព្រះនាងស្រីន្ទ្រភូបេស្វរចូឌា]] | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទស្រីស្រ្ទវម៌្ម ឬ ឥន្ទ្រវម៌្មទី៣]] |- | ២៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រីន្ទ្រជយវម៌្ម|ព្រះបាទស្រីន្រ្ទជ័យវម៌្ម]] |- | ២៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៩|ព្រះបាទជ័យវម៌ាទិបរមេស្វរៈ ឬ ជ័យវម៌្មទី ៩]] |- | ២៩ | [[ច័ន្ទតារាវត្តី|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីចន្រ្ទាមហាក្សត្រី ឬ ព្រះចន្ទ្រាវតី]] | | [[អង្គជ័យ|ព្រះបាទត្រសក់ផ្អែម ឬ អង្គជ័យ ឬ ពញាជ័យ]] |- | ៣០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាជារាមាធិបតី|ព្រះបាទពញាសួស]] |- | ៣១ | [[គន្ធបទុម|អ្នកព្រះម្នាងគន្ធបទុម]] | | [[សិរីវីចក្រ|ព្រះបាទសិរីរតន៍ ឬ សិរីវីចក្រ]] |- | ៣២ | [[ព្រះក្សត្រី|សម្ដេចភគវតីព្រះមហាក្សត្រីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះក្សត្រី]] | | [[លំពង្ស|ព្រះបាទលំពង់ ឬ លំពង្ស]] |- | ៣៣ | [[មង្គលក្សត្រី|សម្ដេចព្រះភគវតីមង្គលក្សត្រីសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះមង្គលក្សត្រី]] | | [[ព្រះរាជឱង្ការ|ព្រះបាទឱង្ការ ឬ ព្រះរាជឱង្ការ]] |- | ៣៤ | [[មន្ទាពិសី|សម្ដេចព្រះភគវតីមន្ទាពិសីព្រះសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះអង្គមន្ទាពិសី]] | | [[b:ឯកសារមហាបុរសខ្មែរ/ផែនដីព្រះសុរិយោពណ៌|ព្រះបាទសុរិយោពណ៌]] |- | ៣៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមនិពាន្វបទ|ព្រះបាទនិព្វានចក្រ ឬ និព្វានបាទ ឬ និព្វានបទ]] |- | ៣៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទសិទ្ធានរាជា|ព្រះបាទសុទ្ធានរាជា ឬ សិទ្ធានរាជា]] |- | ៣៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[លំពង្សរាជា|ព្រះបាទលំពង់រាជា ឬ លំពង្សរាជា]] |- | ៣៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីសុរិយោវង្ស|ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី ១]] |- | ៣៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាធិបតី|ព្រះបាទបរមរាមា]] |- | ៤០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធម្មាសោករាជ|ព្រះបាទធម្មាសោករាជ]] |- | ៤១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី២|ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី ២]] |- | ៤២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទបរមសុខា]] |- | rowspan="4" | ៤៣ | [[អ្នកម្នាងទេវី|សម្ដេចព្រះមាលាទេវី]] | | rowspan="4" | [[បរមរាជាទី១|ព្រះបាទបរមរាជាទី ១ ឬ ពញាយ៉ាត]] |- | [[បទុមកេសរទី៣|អ្នកម្នាងបទុមកេសរ]] | |- | [[អ្នកម្នាងច័ន្ទ|អ្នកម្នាងច័ន្ទ ឬ ចាន់]] | |- | [[ស៊ីសៈងាម|ព្រះមេនាងសៀមស្រងៀម ឬ ស៊ីសាងាម]] | |- |} ===[[កម្ពុជាសម័យចតុមុខ|សម័យចតុមុខ]]=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[អ្នកម្នាងកែវទី២|អ្នកម្នាងកែវ]] | | [[នរាយណ៍រាមា|ព្រះបាទនរាយណ៍រាជា ឬ នារាយណ៍រាជា ឬ នរាយណ៍រាមាធិបតី]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីរាជា|ព្រះបាទស្រីរាជា ឬ សិរីរាជា ឬ សេរីរាជា]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីសុរិយោទ័យ|ព្រះបាទស្រីសុរិយោទ័យ]] |- | rowspan="2" |០៤ |[[សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីទេពទេវីនារីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីទេពទេវីនារីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះវង្សក្សត្រី]] | | rowspan="2" |[[ធម្មរាជាទី២|ព្រះបាទធម្មរាជាទី ១]] |- | [[ទេពបុប្ផា|ព្រះមែយ្យទេពបុប្ផា]] | |- | ០៦ | [[កេសរបុប្ផា|អ្នកព្រះម្នាងកេសរបុប្ផា ឬ នាងស ឬ នាងពៅ]] | | [[ឝ្រីឝៅគន្ធបទ|ព្រះបាទស្រីសុគន្ធបទ ឬ ចៅពញាដំខត្តិយរាជា]] |- | ០១ | [[អ្នកម្នាងជាលែង|អ្នកព្រះម្នាងផាលែង]] | | rowspan="1" | [[ស្រីជេដ្ឋា|ព្រះបាទស្រីជេដ្ឋា ឬ ស្ដេចកន]] |- |} ===[[បន្ទាយលង្វែក|សម័យលង្វែក]] === {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | rowspan="2" | ០១ | [[សិរីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះក្សត្រីព្រះវង្សធំ]] | | rowspan="2" | [[ចន្ទរាជា|ព្រះបាទបរមរាជាទី ២ ឬ អង្គច័ន្ទទី ១ ឬ ច័ន្ទរាជា]] |- | [[បទុមបុប្ផា|អ្នកព្រះម្នាងបទុមបុប្ផា]] | |- | rowspan="5" | ០២ | [[ស្រីទេពធីតា|ព្រះភគវតីស្រីទេពធីតាមហាចក្រពត្តិឧត្ដមបរមរតនារាជធានីសោភីលក្ខណាមហាក្សត្រី ឬ ព្រះម្នាងទេពបុប្ផា]] | | rowspan="5" | [[បរមិន្ទរាជា|ព្រះបាទបរមរាជាទី ៣ ឬ បរមិន្ទរាជា ឬ បរមេន្ទរាជា]] |- | [[សុជាតិក្សត្រី|សម្ដេចព្រះភគវតី សិរីរតន៍រាជទេវី ឬ ព្រះសុជាតិក្សត្រី]] | |- | [[កេសរមាលា|ព្រះនាងកេសរមាលា]] | |- | [[អ្នកព្រះម៉ែនាងវង]] | |- | [[អ្នកម្នាងកេសរ (លង្វែក)|អ្នកម្នាងកេសរ]] | |- | rowspan="2" | ០៣ | [[សម្ដេចព្រះភគវតីស្រីចក្រពត្រាធិរាជ|សម្ដេចព្រះភគវតីស្រីចក្រពត្រាធិរាជ ឬ ពៅភិវង្សធំ]] | | rowspan="2" | [[ព្រះសត្ថាទី១|ព្រះបាទបរមរាជាទី ៤ ឬ សត្ថាទី ១]] |- | [[អ្នកម្នាងពេជម៉ែលាវ]] | |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យជេស្ឋាទី១|ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី ១]] |- |} ===[[សម័យស្រីសន្ធរ]]=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាទី២|ព្រះបាទរាមាជើងព្រៃ]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាជាទី៣|ព្រះបាទពញាតន់]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាទី៣|ព្រះបាទពញាអន]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះកែវហ្វាទី១|ព្រះបាទពញាញោម]] |- |} ===[[សម័យឧដុង្គ]] (១៦២០-១៨៦៣)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | | [[សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីចក្រពត្តិ ឬ សម្ដេចព្រះក្សត្រី]] | | [[បរមរាជាទី៤|ព្រះបាទស្រីសុរិយោពណ៌]] |- | rowspan="5" | | [[សម្ដេចព្រះភគវតី វីរក្សត្រី អង្គចូវ|សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីវរស្ត្រី ឬ សម្ដេចព្រះទាវធីតាមហារាជជននី ឬ អង្គចូវ ឬ ង្វៀង ផុក ង៉ុក វ៉ាង]] | | rowspan="5" | [[ជ័យជេស្ឋាទី២|ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី ២]] |- | [[អ្នកម្នាងសុខ]] | |- | [[អ្នកម្នាងនង]] | |- | [[អ្នកម្នាងប៊ុន]] | |- | [[អ្នកនាងទន់]] | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | [[ស្រីសុរិយោពណ៌ទី២|ព្រះអង្គមុីក្សត្រី]] [[File:Ang_Mei,_Queen_of_Cambodia.jpeg|thumb]] | | មិនស្គាល់ព្រះនាម |- | rowspan="34" | | colspan="3" |[[អង្គឌួង|ព្រះបាទហរិរក្សរាមាឥស្សរាធិបតី ឬ អង្គឌួង]] [[File:Ang Duong (cropped).jpg|thumb]] |- | colspan="3" |ព្រះទេពី |- | [[អ្នកម្នាងឃ្លិច]] | colspan="2" | ព្រះមង្គលទេវី |- | មិនស្គាល់ព្រះនាម | colspan="2" | ព្រះទេពីមង្គល |- | colspan="3" |ព្រះបិយោ |- | [[សម្តេចព្រះវររាជនី ប៉ែន|អ្នកម៉ែនាងប៉ែន]] | colspan="2" | ព្រះបរមជាតិក្សត្រី |- | [[អ្នកម៉ែនាងណុប]] | colspan="2" | ព្រះបរមស្រីកញ្ញា |- | [[អ្នកម៉ែនាងពៅ (ព្រះរៀមរបស់អ្នកម៉ែនាងប៉ែន)|អ្នកម៉ែនាងពៅ]] | colspan="2" | ព្រះបរមទេវធីតា |- | [[អ្នកម៉ែនាងពៅ]] | colspan="2" | ព្រះបរមអច្ឆរិយាអប្សរ |- | colspan="3" |ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះសុជាតិនារី]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះស្រីកញ្ញា|ព្រះស្រីកញ្ញា ឬ សិរីកញ្ញា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះទេពលក្ខិណា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះឥរិយាអប្សរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | colspan="3" |ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងស្រីបុប្ផា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងមាលាបវរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងបុប្ផាកេសរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងគន្ធបទុម]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | colspan="3" |ព្រះស្នំ |- | [[អ្នកព្រះនាង ផល ទិព្វ សុវណ្ណ|អ្នកព្រះនាងផលទិព្វសុវណ្ណ]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងសុគន្ធរស]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងពិដោរសេយ្យភាស]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងសិរីយសសេយ្យា]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | colspan="3" |ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងជាតិកិន្នរី]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងស្រីកិន្នរា]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងកិន្នរីសោភា]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងកិន្នរាកៃឡាស]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | colspan="3" |ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកឆវីសោភ័ណ]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកសុវណ្ណសោភា]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកសោភមង្សា]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកកល្យាកេសី]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- |} === សម័យអាណានិគមនិយមបារាំង === ==== ២.[[នរោត្តម|ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្ដេចព្រះនរោត្តម​ ព្រហ្មបរិរក្ស​ បរមរាមទេវាវតារ]] ==== នេះគឺ'''ព្រះនាមព្រះមហេសី និងនាម ចៅចម ម៉ម អ្នកម្នាង នៃព្រះបាទសម្តេចព្រះនរោត្តម ព្រហ្មបរិរក្ស បរមរាមាទេវតា'''៖ {| class="wikitable sortable" ! colspan="5" |សម្តេចព្រះអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |១ |សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី តារាការា |បុត្រីនៃព្រះមហាឧបរាជ អង្គ អ៊ិម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៤៣ សោយពិរាល័យនៅក្រុងឧត្តុង្គ ១៩៦៨ <br /> |១៨៥៨ | * សម្តេចចៅហ្វ៊ា នរោត្តម ចន្ទរក្សអម្ពរ |- ! colspan="5" |ព្រះមហេសី |- ! colspan="2" |ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |២ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ផាត់ចុនី <br /> |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) ម្ចាស់ក្សត្រីនៃ ប្រទេសសសៀម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨២៧ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |មុនឆ្នាំ១៨៤៨ | |- |៣ |សម្តេចក្សត្រី អង្គ ស្ងួន <br /> |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទ អង្គ ចន្ទទី២ ,បានតែងតាំងជា <nowiki>'' សម្តេច ''</nowiki> នៅថ្ងៃទី០៩ មករា ១៩៣៥ យួនបានហៅថា តាប់នីញគួនគួន |១៨៤៨ | |- |៤ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អង្គដួង ឧបុល <br /> |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទអង្គដួង និង ចៅឃុនបុស្បា កេសរ៉ា |១៨៦៣ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ករណ្ណិកាកែវ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភីយ |- |៥ |[[ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ អគ្គនារី|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អគ្គនារី ឯក ណ]] |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ ប្រទេសសសៀម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៥០ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ <br /> |១៨៧១ | |- |៦ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សោមអង្គ |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) ជាកូនស្រីរបស់រដ្ឋមន្រ្តីរដ្ឋសៀមប្រហែលជារាជវង្ស​ ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៧៧ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩<br /> |១៨៩២ | |- ! colspan="5" | ==== ព្រះស្នំ ==== |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចូលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៧ |ព្រះនាងទិត្យាចៅមណ្ឌា នុម |បុត្រីជនជាតិចិន ( ចិនកុកងឺ) |១៨៥០ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កម្ពុជាសុដាដួង|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម កម្ពុជាសុដាដួង]] (សម្តេចព្រះអង្គយ្យ៉ៃ ) * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភួងកម្ពុជារតនៈ|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ភួងកម្ពុជារតនៈ]] (សម្តេចព្រះអង្គណយ) |- |៨ |ព្រះនាងចៅផល្លាទេវីសុទ្ធចន្រ្ទា ពោះ |បុត្រីជនជាតិចិនកុកងឺ កើតឆ្នាំ១៨៤០ ទទួលអនិច្ចកម្មនៅភ្នំពេញ ឆ្នាំ១៩២៥ |១៨៥៧ | * [[យុគន្ធរ|សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម អារុណយុគន្ធរ ព្រះរាជឱរសបុត្រាចន្ទ]] |- |៩ |ព្រះនាងកន្ធិយា មាលី ពួក | |១៨៥៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប៉ាក |- |១០ |ព្រះនាងចៅសុកក្នានារី អេប |ជាស្ត្រីជនជាតិចិនកុកងឺ |១៨៥៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភោគ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មយូរ៉ា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មយូរ៉េត |- |១១ |ព្រះនាងគន្ធររតនា នារី | |១៨៥៨ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ចម្រើនឬទ្ធិ]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប្រាថមម៉េត * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រដ្ឋានេត្រ]] |- |១២ |ព្រះនាងឃុនចៅសុទ្ធាដួងបណី ដុង ផាន់ |បុត្រីជនជាតិសៀម | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ផាន់តាវង្ស]] |- |១៣ |ព្រះនាងចម ឧរៃទេវីអប្សរី | |១៨៦៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ដួងសាម៉ន |- |១៤ |ព្រះនាងចម សិរី ទេវីអប្សរី | |១៨៧២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុម៉ាលី * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ក្រៃសុង សារីវង្ស]] |- |១៥ |ព្រះនាងសុទ្ធា បវរ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម វិជាវរតនា |- |១៦ |ព្រះនាងចៅ ស្មាម | |១៨៩២ | |- |១៧ |ឃុនព្រះម្នាងចមសុជាតិបុប្ផានួន ( ឃុន ថាន់) |អតីតស្នំនៃព្រះបាទអង្គ ដួង |១៨៦១ | * [[ឌួង ចក្រ|ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឌួងចក្រ]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កុយ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម យាយកន្ថា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មគ្គវណ្ណ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សោម៉ាវត្តី * [[សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម ភាណុវង្ស]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម យផាន់ថា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ស្រីសុម៉ា * [[នរោត្តម ផាង៉ាម|សម្តេចព្រះរាជអយ្យិកាខត្តិយកល្យាណរាជសុដាភគវត្តី នរោត្តម ផង៉ាង៉ាម]] |- |១៨ |ឃុនព្រះអ្នក ញឹក |ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៦៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុដាវត្តី * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ផាត់ថាម៉ា * សម្តេចព្រះស្វាង្គវឌ្ឍនារាជកន្និដ្ឋាចម្រើនរដ្ឋ នរោត្តម មល្លិកា |- |១៩ |ឃុនចម បុស្សា |ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ | | |- |២០ |ឃុន ធីម | | | |- |២១ |ឃុន សង្វាន | |១៨៩២ | |- |២២ |ឃុន វរ៉ា ( ម៉ម វ៉ាន់ ឫ ម៉ម វូ ) |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៥៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កុសុម៉ា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម វណ្ណា<br /> |- |២៣ |ចៅចមមាតា អៀម បុស្បា |បុត្រីនៃចៅពញ្ញាអភ័យវង្សធិបតី ញ៉ុញ និងលោកជំទាវ ថាប់ធីម ប៊ុននាគ កើតឆ្នាំ១៨៦៤ ទទួលអនិច្ចកម្មនៅ ឆ្នាំ១៩៤៤ |១៨៦៤ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កេតុសារ៉ា]] * [[នរោត្តម សុធារស|សម្តេចព្រះរាជអយ្យកោ ក្រុមព្រះវរចក្ររណឬទ្ធិ នរោត្តម សុធារស]] <br /> |- |២៤ |អ្នកព្រះម្នាងសិរីទេវី កញ្ញា ទេព កែវណារ៉ា |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៦៤ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ត្រឡុច |- |២៥ |អ្នកមហាហង្សា យ៉េង |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៦២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហេមរ៉ា * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សាលវណ្ណ]] |- |២៦ |អ្នក នូ |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៦៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ម៉ារី |- |២៧ |អ្នក អាន |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម |១៨៦២ | |- |២៨ |អ្នក ផ្ទាល់ | |១៨៧១ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កេត្តដា |- |២៩ |ព្រះម្នាង កន្នថារាបុស្បា ម៉ាក ភួង |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៧៤ | * [[សម្តេចក្រុមព្រះ អគ្គមហាសេនាបតី នរោត្តម សុទ្ធាវង្ស]] |- |៣០ |អ្នកម្នាងភក្សា ពក | |១៨៦៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុគន្ធបទ |- |៣១ |អ្នកម្នាង សោម | |១៨៦៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រយ៉ា<br /> |- |៣២ |អ្នកម្នាង ជ័យ |ជាស្ត្រីដើមកំណើតម៉ាឡេ ត្រូវមានទោសប្រហារជីវិតនៅឆ្នាំ១៨៧៥ ដោយសារអំពើរផិតក្បត់ |១៨៦៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កញ្ចនារី * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រ៉ាយ៉ា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ម័តតារី |- |៣៣ |អ្នកម្នាង ម៉ម |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៦៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប្រាថាម៉ាន |- |៣៤ |អ្នកម្នាង កុលាប |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៧០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ក្រាក់ចាង |- |៣៥ |អ្នកម្នាង ផាយ៉ូ |បុត្រីរបស់រដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុ | | |- |៣៦ |អ្នកម្នាង នឹម រៀមឥសរ | |១៨៧១ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឧម៉ា |- |៣៧ |អ្នកម្នាង នឹម ក្រុងពាន | |១៨៧៣ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម នីមនង្គលក្ខណ៍ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សក្ខិរិយាវង្ស |- |៣៨ |អ្នកម្នាង មុត |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៧៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុផាណា |- |៣៩ |អ្នកម្នាង អៀម ចាបុី | | | |- |៤០ |អ្នកម្នាង អៀម ស្រីកញ្ញា | | | |- |៤១ |ម៉ម ក្រាង |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៥៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភួងមាលី |- |៤២ |ម៉ម តាត |កូនស្រីលោកម៉ុងឃុនដែលជាជនជាតិចិនដើមកំណើតសៀម |១៨៩២ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ចន្ទលេខា]] |- |៤៣ |ម៉ម យាយ | |១៨៥៧ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ]] |- |៤៤ |ម៉ម ឈីវ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កញ្ចនារី |- |៤៥ |ម៉ម ចេវ | | | |- |៤៦ |ម៉ម នុម៉ាន |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម |១៨៨៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុម៉ាម៉ាន |- |៤៧ |ម៉ម សោម | |១៨៩២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឆ្លើមខ្វាន់ |} ==== ៣.[[ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ ស៊ីសុវត្ថិ]] ==== '''នេះគឺព្រះនាមព្រះមហេសី និងព្រះស្នំ នៃព្រះបាទសម្តេចព្រះស៊ីសុវត្ថិ​ ចមចក្រពង្ស៖''' {| class="wikitable" |+ ! ! colspan="4" |ព្រះអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !អភិសេក |- |១ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អង្គដួង ចង្កុលណី |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទអង្គដួង និងសម្តេចព្រះបិយោ ព្រះបរមជាតិក្សត្រី អ្នកម៉ែនាង ប៉ែន ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣៦ សុគត ១៩០៦ <br /> |១៨៥៨ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ឥស្សរាវង្ស]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កន្តួច​ |- |២ |សម្តេចព្រះអគ្គមហេសី សាម៉រ រតនធីតាវរ៉ាមិត្ត |ព្រះនាមដ់ើមព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សាម៉រ ព្រះរាជបុត្រីទីពីរនៃសម្តេចព្រះស្រីជ័យជេដ្ឋាមហាឧបរាជ អ៊ិម ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣១ សុគត ១៩១៥ |លែងលះ ១៩១០ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ លំពង់ឥស្សរា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ស៊ីសាវភ័ក្ត្រ * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កេន្នរ៉ា |- |៣ |សម្តេចព្រះរាជទេវីស្រីវរាក្សត្រី អ៊ូ |ព្រះរាជបុត្រីទីបីនៃព្រះបាទអង្គដួង និងអ្នក អ៊ុង ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣០ សុគត ១៩៦៦នាខែត្របាត់ដំបង |១៨៤០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ត្រឡុច * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ រក្សសាស្រ្តា * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ប៉ែង * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ណាន * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សត្ថាណា * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សុឡារស្មី |- ! ! colspan="4" |ព្រះស្នំ |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចួលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៤ |ម៉មយាយ នាម |កូនស្រីសាមញ្ញជនជាជនជាតិថៃ អនិច្ចកម្មនៅខែមករា ១៨៦៥ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ វរ៉ាសាវឌី]] |- |៥ |អ្នកម្នាង ពុយ | | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ វឌ្ឍនាវង្ស]] |- |៦ |អ្នកម្នាង កែស |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ រដ្ឋនី]] |- |៧ |អ្នកម្នាង កេស |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ នព្វកៅ]] |- |៨ |អ្នកម្នាង ខេន | | | |- |៩ |អ្នកម្នាង យ៉េង | | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ខត្តិយារក្ស]] |- |១០ |អ្នកម្នាង អុីម |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉ា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សម្ភឌី |- |១១ |សម្តេចព្រះវររាជនី វ៉ាន់ |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ សុគត ថ្ងៃទី១៥ កញ្ញា ១៩៣០ | | * ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] |- |១២ |នាង សោមជីន |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ ឌួងលក្ខិណា]] |- |១៣ |នាង ស្រគំ |កូនស្រីសាមញ្ញជន | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ កន្នារក្ស]] |- |១៤ |ឃុនព្រះម៉ែម្នាង គន្ធបុប្ផាសុី ម៉ៈហ្វឿង |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ អ្នកភូមិក្រាំងលាវ | | * [[សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ សុផានុវង្ស]] * សម្តេចព្រះរតនរាជធីតា ព្រះស្រីសុន្ទរភក្រ្តអគ្គនិករអមរមកុដក្សត្រិយ៍ [[ស៊ីសុវត្ថិ ពិន្តរាសុដាររេត]] |- |១៥ |អ្នកម្នាង សំរឹទ្ធ | | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ វង្សខាត់]] |- |១៦ |នាង ម្លិះ |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កេតុសុដារ៉ាក់ |- |១៧ |អ្នកម្នាង ឡាញ់ឈី |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សុភាភ័ក្ត្រ |- |១៨ |អ្នកម្នាង ព្រីម |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ លក្ខណាឈុម |- |១៩ |អ្នកម្នាង មិត្ត |ជាបុត្រីទីពីរលោកបួរ និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ផាន់វីឡាត បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ | | |- |២០ |អ្នកម្នាង សោម |ជាបុត្រីទីបីរលោកបួរ និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ផាន់វីឡាត បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ | | |} ==== ៤.[[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស|ព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] ==== '''នេះគឺព្រះនាមព្រះមហេសី និងនាម ព្រះស្នំ នៃព្រះបាទសម្តេចស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស ចមចក្រពង្ស៖''' {| class="wikitable" |+ ! ! colspan="4" |ព្រះរាជអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |១ |[[នរោត្តម កានវិមាន នរល័ក្ខទេវី|សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី មហាក្សត្រី នរោត្តម កាញ្ចនវិមាន នរលក្ខណ៍ទេវី]] | |១៨៩៤ | *ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ពិនណូរ៉េត * សម្តេចព្រះរៀម ស៊ីសុវត្ថិ ថាវ៉េតរង្សីនារីវង្ស * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ សារីលេតលក្ខណ៍ * សម្តេច​ព្រះមហាក្សត្រីយានី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស កុសុមៈនារីរ័ត្ន សិរី​វឌ្ឍនា * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ នារីរក្ស * [[សម្តេច​ក្រុម​ព្រះ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីរ៉េត]] * [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីពង្ស|សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ មុនីពង្ស]] |- ! ! colspan="4" |ព្រះមហេសី |- |២ |អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម បុប្ផាភួង | | | |- |៣ |អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សុីសុវត្ថិ សុីសុដា | |១៩០០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សុដារង្សី |- ! ! colspan="4" |ព្រះស្នំ |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចួលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៤ |អ្នកម្នាង គឹម ហូ | |១៩២២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជាតិ |- |៥ |ឃុនព្រះម្នាងសុវត្ថិឆោមនរលក្ខ័ មាឃ (ឡុង មាឃ) | |១៩២៥ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ កុស្សរៈ]] |- |៦ |ឃុនព្រះម្នាងបុប្ផានរលក្ខ័បវរ សៅ ខន | |១៩២៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សតារារ៉ាក់ |- |៧ |ឃុនព្រះម្នាងអនង្គលក្ខិណា បាន យ៉េន | |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ វង្សមុនី |- |៨ |ឃុនព្រះម្នាងបុប្ផានរលក្ខ័ តាត (យិន តាត) |ប្រសូត្រគ.ស.១៩០៥ អនិច្ចកម្ម០១ តុលា ១៩៦៨ ជាបុត្រីនៃលោក យិន នៅភូមិ បឹង ខាងលិចភ្នំជ្រៃហូរព្នៅ ស្រុកគងពិសី ខែត្រ កំពង់ស្ពឺ |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីកេសន * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សាមានវរពង្ស * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ វង្សជីវន្ត័ * [[ស៊ីសុវត្ថិ ជីវន្ត័​មុនីរក្ស|សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ ជីវន្ត័​មុនីរក្ស]] |- |៩ |ឃុនព្រះម្នាងកេសរមាលី ណាត (ឯក ណាត) |ប្រសូត្រ០១​ កញ្ញា គ.ស.១៩០៩ អនិច្ចកម្ម គ.ស.១៩៩៣ ជាបុត្រីនៃលោក ឯក និងលោកស្រី វ៉ាន់ |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សសានមុនី * សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ មុនីលក្ខិណា |- |១០ |ឃុនព្រះម្នាងនារីកេសរ យឹម​ (ត្រយ៉ង់ យឺម) | |១៩២៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ រិន្រ្ទមុនី * [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជីវ័ន្ត|ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជីវ័ន្ត]] |- |១១ |អ្នកម្នាងបវរមាលី ពាង | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សាម៉ានរក្ស |- |១២ |ឃុនព្រះម្នាងនារិន្រ្ទកេតសារី អុល (នេត្រ អុល) | |១៩៣០ | * សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ រដ្ឋមុនី |- |១៣ |អ្នកម្នាង នារី​បុប្ផា ភាព | | | * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ សុភាពនារីរក្ស |- |១៤ |អ្នកម្នាង ម៉ម កានីន | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ភួងមុនី |- |១៥ |អ្នកម្នាង ឆវី កេសរ សាមូ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ លម្អកេសរ |- |១៦ |ម៉ម ឌួងមុនីរក្ស អុស | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ឌួងជីវិន |- |១៧ |អ្នកម្នាង នារី សុីសាម៉ន | |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ នារីប៊ុង្ង៉ា |- |១៨ |អ្នកម្នាង សាឡុត សារ៉េង | |១៩៣៤ | |- |១៩ |អ្នកម្នាង នេត្រ ដាច់ | | | |} ==== ៥.[[នរោត្តម សុរាម្រិត | ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្តម សុរាម្រិត]] ==== {| class="wikitable" ! style="background-color:#F0DC82" width=10% | តំណែង ! style="background-color:#F0DC82" width=20% | ព្រះនាម ! style="background-color:#F0DC82" width=25% | វង្សត្រកូល ! style="background-color:#F0DC82" width=20% | ព្រះរាជបុត្រ |- | align="center" | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | align="center" | [[ស៊ីសុវត្ថិ កុសមៈ|សម្តេចមហាក្សត្រីយានី ស៊ីសុវត្ថិ​​ មុនីវង្ស កុសមៈនារិរតន៍ សិរីវឌ្ឍនា]] | align="center" | ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេច [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] និង​[[នរោត្តម កានវិមាន នរល័ក្ខទេវី|សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី មហាក្សត្រីយ៍ នរោត្តម កាញ្ចនវិមាន នរលក្ខណ៍ទេវី]] | align="center" | * ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ [[នរោត្ដម សីហនុ|នរោត្តម សីហនុ]] |- | align="center" | ព្រះជាយា | align="center" | អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉េត | align="center" | ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៩៦ ជាព្រះបុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉ា | align="center" | |- | align="center" | ព្រះស្នំឯក |ឃុន​ទេពកញ្ញាសោភា គឹម​អាន យៀប |បុត្រីនៃលោក គឹំម អាន និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ទូច | * សម្តេច នរោត្តម ​វជរ៉ា * សម្តេច​ [[នរោត្តម សិរីវុឌ្ឍ]] * ស្តេចក្រុមឃុន នរោត្តម ប្រិ៍យសោភ័ណ |}<ref>https://cambodiagyl.wordpress.com/2013/12/14/%E1%9E%94%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9E%9C%E1%9E%8F%E1%9F%92%E1%9E%8F%E1%9E%B7%E1%9E%96%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9F%87%E1%9E%94%E1%9E%B6%E1%9E%91-%E1%9E%93%E1%9E%9A%E1%9F%84%E1%9E%8F%E1%9F%92%E1%9E%8F%E1%9E%98/</ref> ==== ៦.[[នរោត្ដម សីហនុ| ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្ដម សីហនុ]] ==== {| class="toccolours" width="100%" | colspan="4" style="background: #F4AF09 " align="center" |សម្តេចព្រះមហេសីនឹងព្រះស្នំនៃ[[នរោត្ដម សីហនុ|ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ]] |- ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ព្រះនាម ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ប្រសូត ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ចូលទិវង្គត ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[ផាត់ កាញ៉ុល |អ្នកម្នាង ផាត់ កាញ៉ុល]]''' (គ.ស. ១៩២០ - ១ កុម្ភៈ គ.ស. ១៩៦៩) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤២ / ក្រោយមកលែងលះ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''[[នរោត្តម បុប្ផាទេវី| សម្តេចរាជបុត្រីព្រះរាម នរោត្តម បុប្ផាទេវី]]''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០១៩ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៦ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស ២០២១ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៧ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''[[ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សានមុនី|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សានមុនី]]''' ( ម្ចាស់ ម៉ោង ) (២៦ មករា គ.ស. ១៩២៩ - ៥ ធ្នូ គ.ស.១៩៧៤) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤២ / លែងលះ: គ.ស. ១៩៥១ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចព្រះបរមរាមា នរោត្តម យុវនាថ''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០២១ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៧ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រ៉ាវីវង្សសីហនុ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៣ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៩ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចព្រះមហិស្សរា នរោត្តម ចក្រពង្ស''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស.​ ១៩៤៥ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៥ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម សូរិយារង្សី | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៧ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៩ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម គន្ធបុប្ផា | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៨ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥២ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |០៤ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ខេមានុរក្សសីហនុ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៩ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៥ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៣៣ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |[[នរោត្តម បទុមបុប្ផា|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម បទុមបុប្ផា]] | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥១ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៥ ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីកេសន''' ( ម្ចាស់ ដូង ) (៦ មេសា គ.ស. ១៩២៩ - ១៧ កុម្ភៈ គ.ស. ១៩៤៦) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៤ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម នរៈទីប៉ោ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៦ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៣០ ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''សម្តេចព្រះរាជកន្និដ្ឋា នរោត្តម នរលក្ខណ៍''' (២៩ កញ្ញា គ.ស. ១៩២៧- ០៤ កុម្ភៈ គ.ស. ២០១៧) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៦ ផ្លូវការ: ៤ មីនា​ ១៩៥៥ |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[ម៉ានីវណ្ណ ផានីវង្ស |ម៉ម ម៉ានីវ៉ាន់ ផានីវង្ស]]''' ( ម៉ម លាវ ) (១៩៣៤ - ១៩ មេសា គ.ស. ១៩៧៥) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៩ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម សុជាតិវត្តិយ៉ា | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៥ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២២ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចរាជបុត្រីព្រះអនុជ នរោត្តម អរុណរស្មី''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៥ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៦៤ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ | សម្តេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ]]''' ( ប៉ូលម៉ូនិច អ៊ីហ្ស៊ី ) (១៨ មិថុនា គ.ស.​ ១៩៣៦ - បច្ចុប្បន្ន) អភិសេក: គ.ស. ១៩៥២ ផ្លូវ: គ.ស. ១៩៥៥ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''ព្រះបាទសម្តេចព្រះបរបមនាថ [[នរោត្ដម សីហមុនី]]''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៦៦ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |សម្តេច នរោត្តម នរិន្រ្ទៈពង្ស | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០០៣ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៤៩ ព្រះវស្សា |} ==== ៧.[[នរោត្តម សីហមុនី | ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្តម សីហមុនី]] ==== *មិនបានរៀបអភិសេក === [[ឯកសារមហាបុរសខ្មែរ]] === {| width=100% class="wikitable" |- ! width=15% | លេខរៀង ! width=15% | ព្រះនាម ! width=5% | ព្រះរាជឥស្សរិយយស ! width=10% | ព្រះស្វាមី ! width=10% | រាជ្យ |- | rowspan="1" | ០១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម<br/>(មាតាព្រះរាជបុត្រី ព្រះនាង[[ធារាវត្តី (នាងនាគ)|ធារាវត្តី]]) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | [[កម្ពុជនាគរាជ|ព្រះបាទកម្ពុជនាគរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស. ?-២៦៧ |- | rowspan="1" | ០២ | ព្រះនាង[[ធារាវត្តី (នាងនាគ)|ធារាវត្តី]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | [[កុម៉ែរាជ (រឿងនិទាន)|សម្ដេចព្រះកុម៉ែរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ២៦៧-១៩១ |- | rowspan="1" | ០៣ | [[អ្នកម្នាងទេស]] | សម្តេចព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[វិរោរាជ|ព្រះបាទវិរោរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ១៩១-១៤១ |- | rowspan="2" | ០៤ | [[អ្នកម្នាងកេសរ (រឿងនិទាន)|អ្នកម្នាងកេសរ]]<br/>( មាតា[[សុវណ្ណបទុម|ព្រះបាទសុវណ្ណបទុម]] ) | សម្តេចព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ឧទ័យ|ព្រះបាទឧទ័យ]] | rowspan="2" | ម.គ.ស ១៣៧-៧៧ |- | [[អ្នកម្នាងទារ]] | សម្តេចព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[សុវណ្ណបទុម|ព្រះបាទសុវណ្ណបទុម]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ៧៨-២១ |- | rowspan="1" | ០៦ | [[សុវណ្ណមាលា]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ប្រទេសរាជ|ព្រះបាទប្រទេសរាជ]]<br/> | rowspan="1" | ម.គ.ស ២១-គ.ស ១ |- | rowspan="1" | ០៧ | [[នាងទាវ (រឿងនិទាន)|សម្ដេចព្រះមហាក្សត្រី អ្នកម៉ែនាងទាវ]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ទេវង្សអស្ចារ្យ|ព្រះបាទទេវង្សអស្ចារ្យ]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ១-៧៨ |- | rowspan="4" | ០៨ | អ្នកម៉ែនាង[[នាងពៅ]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="4" | [[អរិដ្ឋពលពាហនោ|ព្រះបាទអរិដ្ឋពលពាហនោ រឺ កេតុមាលា]]<br/> | rowspan="4" | គ.ស ៧៨-៤៦៨ |- | ព្រះនាង[[ពិនសុវណ្ណ]] | ព្រះមហេសី |- | ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី[[កោសុមកេស្សរា]] | ព្រះមហេសី |- | អ្នកម្នាង[[មាលាបទុម]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ០៩ | ព្រះនាង[[ច័ន្ទបុប្ផា]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[សហស្សរង្សី]] ([[ពង្សាវតារសម្ដេចវាំងជួន|វាំងជួន]])<br/> | rowspan="1" | ប្រហែល គ.ស ៤៦៥-៥១១ រឺ គ.ស ៤៦៨-៥១៤ |- | rowspan="1" | ០៩ | អគ្គមហេសី[[​នាងនាគទី២|នាងនាគ]] រឺ ក្មួយស្រីព្រះកេតុមាលា (ពង្សាវតារវត្តកោកកាក) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[បទុមវរវង្ស]] ([[ពង្សាវតារវត្តកោកកាក|វត្តកោកកាក]])<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៥៦០-៦២១ |- | rowspan="2" | ០៩ | ព្រះនាង[[បទុមមាលា]] (ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="2" | ព្រះបាទ[[ធនញ្ជ័យគោរពរាជ្យ]] ([[ពង្សាវតារសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជទៀត|សង្ឃរាជទៀង]])<br/> | rowspan="2" | |- | ព្រះនាង[[គន្ធមាលី]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១០ | ព្រះអគ្គមហេសី[[បទុមកេសរ]] | ព្រះអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ជ័យវុទ្ធីវង្ស|ព្រះបាទជ័យវុទ្ធីវង្ស]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៥១១-៥៦០ |- | rowspan="1" | ១០ | អ្នកព្រះម៉ែនាង[[បទុមកេសរទី២|បទុមកេសរ]] | ព្រះអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[បទុមសុរិយវង្ស]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៦២១-៧២៩ |- | rowspan="1" | ១០ | ព្រះនាង[[ភគវត្តី]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[ជ័យជេដ្ឋ]] | rowspan="1" | គ.ស ៧៩៤-៨៥៣ |- | rowspan="2" | ១១ | ព្រះនាង[[មៃ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[អឡស្សរាជ|ព្រះបាទអឡស្សរាជ]] | rowspan="2" | គ.ស ១០៧១-១១១១ |- | អ្នកម្នាង[[វិសេសនារី]] ([[ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល]]) | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="2" | ១២ | [[អ្នកម្នាងស្វាយ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[ព្រះបាទបក្សីចាំក្រុង]] (ពង្សាវតារសម្ដេចទៀង) | rowspan="2" | គ.ស ១០២៨-១០៧១ |- | ព្រះនាង[[ពៅពិសី]] | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="2" | ១២ | ព្រះនាង[[តារាវត្តី]] | ព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ជេដ្ឋាជ័យ|ព្រះបាទជេដ្ឋាជ័យ]] | rowspan="2" | គ.ស ៨៥៣-៩១៦ |- | ព្រះម្នាង[[មាលាវត្តី]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១៣ | [[ព្រះនាងកើត]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ស័ង្ខចក្រ|ព្រះបាទស័ង្ខចក្រ]] | rowspan="1" | គ.ស ៩១៦-៩៧២ |- | rowspan="2" | ១៤ | [[អ្នកម្នាងកែវ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ចក្រព័ត្រ|ព្រះបាទចក្រព័ត្រ]] | rowspan="2" | គ.ស ៩៧២-១០០១ |- | [[អ្នកម្នាងទង]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១៥ | ព្រះនាង[[សយបុប្ផា]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[គោត្តមអមរទេវរាជ|ព្រះបាទគោត្តមអមរទេវរាជ រឺ ដំបងគ្រញូង]] | rowspan="1" | គ.ស ១០០១-១០០៨ |- | rowspan="1" | ១៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិន្ធពអមរិន្ទ|ព្រះបាទសិន្ធពអមរិន្ទ]] | rowspan="1" | គ.ស ១០០៨-១០២៨ |- | rowspan="2" | ១៧ | ព្រះនាង[[មៃ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[អឡស្សរាជ|ព្រះបាទអឡស្សរាជ]] | rowspan="2" | គ.ស ១០៧១-១១១១ |- | អ្នកម្នាង[[វិសេសនារី]] ([[ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល]]) | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="1" | ១៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[វុឌ្ឍិយា|ព្រះបាទ​វុឌ្ឍិយា​ រឺ ស្ដេចពំនោល]] | rowspan="1" | គ.ស ១១១១-១១៤៧ |- | rowspan="1" | ១៩ | [[ព្រះនាងពៅ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិង្ខក័ង្ខា|ព្រះបាទសិង្ខក័ង្ខា]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៤៧-១១៩៥ |- | rowspan="1" | ២០ | ព្រះនាង[[រតនបុប្ផា]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សុនក្ខរិន្ទរាជា|ព្រះបាទសុនក្ខរិន្ទរាជា]] | rowspan="1" | គ.ស ?-? |- | rowspan="1" | ២០ | [[ព្រះនាងយស]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សែណ្ណ័ករាជ|ព្រះបាទសែណ្ណ័ករាជ]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៩៥-១២៣៨ |- | rowspan="1" | ២១ | ព្រះនាងកែសនី | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ព្រហ្មចក្រព័ត្រាធិរាជ|ព្រះបាទព្រហ្មចក្រព័ត្រាធិរាជ រឺ តាព្រហ្មឈ្មួញគោ]] | rowspan="1" | គ.ស ៩៥១-៩៥៩ |- | rowspan="1" | ២២ | អ្នកព្រះម្នាង[[គន្ធបទុម]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិរីវីចក្រ|ព្រះបាទសិរីវីចក្រ]] | rowspan="1" | គ.ស ១០៩៩-១១៦៣ |- | rowspan="1" | ២៣ | សម្ដេចព្រះភគវតី ព្រះមហាក្សត្រី ចក្រពត្តិ | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[លំពង្ស|ព្រះបាទលំពង្ស]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៦៣-១១១៨ |- | rowspan="1" | ២៤ | ព្រះនាង[[មង្គលក្សត្រី]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[រាជឱង្ការ|ព្រះបាទរាជឱង្ការ]] | rowspan="1" | គ.ស ១២១៧-១២៧៥ |- | rowspan="1" | ២៥ | [[មន្ទាពិសី|សម្ដេចព្រះភគវតី មន្ទាពិសី ព្រះសិរីចក្រពត្តិ ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ស្រីសុរិយោពណ៌ទី១|ព្រះបាទស្រីសុរិយោពណ៌ទី១]] | rowspan="1" | គ.ស ១២៧៥-១៣៤០ |- |} == ឯកសារយោង == [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រីខ្មែរ]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រីនៃកម្វុជទេឝ|*]] laftlbhzx5k98cv1zhsri6hm1wuhy3a 335281 335280 2026-05-15T11:58:55Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* សម័យនគរវ្នំ ឬ នគរភ្នំ ឬ ហ្វូណន (៥០-៥៥០) */ 335281 wikitext text/x-wiki [[File:Royal_arms_of_Cambodia.svg|thumb|ព្រះរាជសង្ហារ]] [[File:Royal_Standard_of_The_Monarchy_of_Cambodia.png|thumb|ទង់ជាតិព្រះមហាក្សត្រ]] [[File:Norodom Monineath Sihanouk (cropped 3x2).jpg|thumb|សម្ដេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្ដម មុនិនាថ សីហនុ ព្រះវររាជមាតាជាតិខ្មែរក្នុងសេរីភាព សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ និង សុភមង្គល]] ==ទំនៀមលំដាប់ថ្នាក់ព្រះយសព្រះភរិយានិងបាទបរិចារិកាព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ== ជាទំនៀមទម្លាប់តាំងពីសម័យបុរាណកាលមកក្រៅអំពីព្រះអគ្គមហេសីដែលជាព្រះភរិយាធំហើយនោះព្រះមហាក្សត្រស្តេចទ្រង់ទទួលនូវបណ្តាស្ត្រីផ្សេងៗទៀតជាអនុភរិយាឬភរិយាតូចតាមការសព្វព្រះរាជហឫទ័យឬតាមរយៈការបង្គំទូលថ្វាយពីសេនាបតីឬក៏ជាការផ្សំផ្គុំថ្វាយពីសំណាក់ព្រះរាជជនកនិងព្រះរាជជននីជាដើម។ខាងក្រោមនេះគឺជាការបែងចែកលំដាប់ថ្នាក់បណ្តាព្រះភរិយានិងបាទបរិចារិកាទាំង ១០ ថ្នាក់នៃអង្គព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាយើងនាសម័យបុរាណដែលត្រូវបានរៀបចំឲ្យមានជាក្រឹត្យក្រមឡើងវិញនៅក្នុងរជ្ជកាល[[រាមាធិបតីទី៤|ព្រះបាទអង្គដួង]] ៖ ០១. ព្រះមហេសី តំណែងព្រះមហេសី គឺជាតំណែងដែលខ្ពង់ខ្ពស់ជាងគេបង្អស់នៅក្នុងចំណោមបណ្តាតំណែងព្រះភរិយាទាំងឡាយនៃព្រះមហាក្សត្រហើយក៏ជាតំណែងដែលនៅក្នុងព្រះនគរអាចមានតែមួយអង្គប៉ុណ្ណោះដើម្បីជាគូស្វាមីភរិយានឹងអង្គរាជា។យើងអាចហៅតំណែងនេះជាភាសាសាមញ្ញបានថាជា'''ព្រះភរិយាធំ'''នៃព្រះមហាក្សត្រ។ស្ត្រីដែលនឹងគ្រងឋានៈជាព្រះមហេសីនេះបានលុះត្រាតែមានជាតិកំណើតជាខត្តិយកញ្ញាហើយត្រូវតែជាព្រះរាជវង្សជាន់ខ្ពស់ផងដែរ។ពាក្យសម្រាប់ហៅនាំមុខតំណែងព្រះមហេសីជាទូទៅត្រូវបានបែងចែកចេញជា ០៣ គឺព្រះរាជអគ្គមហេសី ព្រះអគ្គមហេសី និង ព្រះមហេសីតាមរយៈការកំណត់ពីបុរាណមកប្រសិនបើខត្តិយស្ត្រីរូបណាដែលបានរៀបមង្គលអភិសេកជាមួយនឹងអង្គព្រះរាជាមានធ្វើពីធីដោយព្រាហ្មណ៍មានថ្វាយទឹកក្លស់ទឹកស័ង្ខតាមទំនៀមហើយមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមផងនោះតម្រូវឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះរាជអគ្គមហេសី'''។ប្រសិនបើអភិសេកដោយផ្ទាល់ព្រះអង្គជាមួយនឹងព្រះរាជាមិនមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមទេឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះអគ្គមហេសី'''។រីឯខត្តិយស្ត្រីណាដែលអភិសេកនឹងព្រះរាជាហើយតែពុំទាន់បានទទួលពិធីពីព្រាហ្មណ៍ទេលោកឲ្យមានព្រះយសត្រឹមជា'''ព្រះមហេសី'''។ ០២. ព្រះទេពី តំណែងព្រះទេពី គឺជាតំណែងបន្ទាប់ពីតំណែងព្រះមហេសីឬដែលយើងអាចហៅជាភាសាសាមញ្ញបានថាជា'''ភរិយារង'''នៃព្រះមហាក្សត្រ។នៅក្នុងមួយរជ្ជកាលរបស់ព្រះមហាក្សត្រអាចមានតំណែងព្រះទេពីនេះ ០១ អង្គក៏បាន ០២ អង្គក៏បានអាស្រ័យតាមព្រះរាជអធ្យាស្រ័យរបស់ព្រះអង្គដោយគេបែងចែកងារនៃតំណែងនេះជា ០២ គឺព្រះមង្គលទេវីនិងព្រះទេពីមង្គល។ស្ត្រីដែលអាចគ្រងឋានៈជាព្រះទេពីបានលុះត្រាតែមានជាតិកំណើតខ្ពង់ខ្ពស់ជាបុត្រីនៃព្រះបរមវង្សានុវង្សព្រះញាតិវង្សនៃអង្គព្រះមហាក្សត្រ។រីឯការកំណត់ព្រះយសពាក្យសម្រាប់នាំមុខព្រះឋានៈក៏ត្រូវបានបែងចែកជា ០៣ ដូចគ្នានឹងតំណែងព្រះមហេសីដែរគឺព្រះបរមរាជ ព្រះបរម និង ព្រះរាជ។ប្រសិនបើព្រះទេពីនោះបានរៀបមង្គលអភិសេកដោយមានការចូលរួមពីព្រះមាតាបិតាហើយមានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកក្លស់ទឹកស័ង្ខនោះឲ្យមានព្រះយសជា'''ព្រះបរមរាជ'''(ព្រះបរមរាជទេពីមង្គល/ព្រះបរមរាជមង្គលទេវី)។តែប្រសិនបើមិនមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមពិធីអភិសេកទេឲ្យហៅយសជា'''ព្រះបរម'''។រីឯព្រះទេពីណាដែលអភិសេកដោយមិនទាន់មានពិធីព្រាហ្មណ៍លោកឲ្យហៅព្រះយសជា'''ព្រះរាជ'''សិន។ ០៣. តំណែងព្រះបិយោ តំណែងព្រះបិយោ គឺជាតំណែងសម្រាប់ព្រះភរិយាដែលមានជាតិកំណើតជារាស្ត្រសាមញ្ញតែតម្រូវសម្រាប់តែបុត្រីនៃសេនាបតីជាន់ខ្ពស់តែប៉ុណ្ណោះ។ព្រះមហាក្សត្រអាចមានព្រះបិយោបានច្រើននាក់និងអាចប្រទានជាគោរម្យងារផ្សេងៗពីគ្នាបាន។សម្រាប់ពាក្យព្រះយសនាំមុខតំណាងព្រះបិយោនេះគេបែងចែកជា ០៣ ដូចតំណែងទាំង ០២ ខាងលើដែរគឺព្រះបរម ព្រះរាជ និង ព្រះ។តាមការកំណត់មកថាប្រសិនបើស្ត្រីជាបុត្រីអគ្គមហាសេនាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ណាបានរៀបមង្គលអភិសេកនឹងអង្គព្រះរាជាដោយមានព្រះមាតាបិតាចូលរួមហើយមានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកស័ង្ខនោះឲ្យមានយសជា'''ព្រះបរម'''។ប្រសិនបើមិនមានព្រះមាតាបិតាមកចូលរួមពិធីទេឲ្យមានយសជា'''ព្រះរាជ'''។ដោយឡែកប្រសិនបើស្ត្រីទទួលអភិសេកដោយផ្ទាល់ពីព្រះរាជាតែមិនទាន់មានព្រាហ្មណ៍ធ្វើពិធីថ្វាយទឹកស័ង្ខទេឲ្យមានយសជា'''ព្រះបិយោ'''ធម្មតាសិន។ ០៤. ព្រះមេយុវ ឬ ព្រះម៉ែយុវ តំណែងព្រះមេយុវ គឺជាតំណែងសម្រាប់ព្រះភរិយាដែលមានជាតិកំណើតជារាស្ត្រសាមញ្ញតែតម្រូវឲ្យត្រូវតែជាបុត្រីរបស់អស់លោកមន្ត្រីរាជការ។ព្រះមហាក្សត្រអាចមានព្រះមេយុវបានច្រើននាក់និងអាចប្រទានជាគោរម្យងារផ្សេងៗពីគ្នា។សម្រាប់ពាក្យព្រះយសនាំមុខតំណែងព្រះមេយុវនេះគេបែងចែកជា ០៣ ហើយមានការកំណត់ដូចតំណែងព្រះបិយោដែរគឺ ព្រះបរម ព្រះរាជ និង ព្រះ។ ០៥. ព្រះមេនាង ឬ ព្រះម៉ែនាង (ម្នាង) តំណែងព្រះមេនាង គឺជាតំណែងព្រះស្នំដែលជាបុត្រីនៃអស់លោកមន្ត្រីរាជការបានថ្វាយខ្លួនជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីនឹងអង្គព្រះរាជា។តំណែងព្រះមេនាងអាចមានច្រើនរូបនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៦. ព្រះស្នំ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីមន្ត្រីខ្ញុំរាជការជាបាទបរិចារិកាហើយមិនទាន់រួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីមន្ត្រីតំណែងព្រះពញាជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីហើយលោកឲ្យបុត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះស្នំហៅងារជា'''អ្នកព្រះនាង'''ឬ'''ព្រះនាង'''។តំណែងនេះអាចមានច្រើនរូបស្របតាមព្រះរាជហឫទ័យនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៧. ព្រះស្រឹង្គារ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកមានត្រកូលជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកបុត្រីព្រះពញាជាបាទបរិចារិកាហើយមិនបានរួមប្រវេណីឲ្យស្ត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះស្រឹង្គារមានងារជា'''អ្នកនាង'''។តំណែងនេះអាចមានច្រើនរូបនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៨. ព្រះក្រមការ កាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកមានត្រកូលជាបាទបរិចារិកាហើយពុំទាន់បានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកងារជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឲ្យស្ត្រីនោះមានតំណែងជាព្រះក្រមការ។តំណែងព្រះក្រមការនេះអាចមានច្រើនអ្នកនិងមានងារផ្សេងៗពីគ្នា។ ០៩. ព្រះស្រីការ តំណែងព្រះស្រីការ គឺជាតំណែងរបស់ស្ត្រីដែលព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនខ្ញុំបម្រើជាបាទបរិចារិកាហើយបានរួមប្រវេណីឬកាលបើព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនអ្នកងារជាបាទបរិចារិកាហើយពុំទាន់បានរួមប្រវេណី។ ១០. ព្រះបម្រើ តំណែងព្រះបម្រើ គឺជាតំណែងរបស់ស្ត្រីដែលព្រះរាជាជាម្ចាស់ផែនដីយកកូនខ្ញុំបម្រើជាបាទបរិចារិកាហើយមិនទាន់បានរួមប្រវេណី។<ref>https://www.facebook.com/share/p/1D8D2TzCFo/</ref> ==អំពីគោរមងារឃុន ម៉ម និង អ្នកម្នាង== * ពាក្យ'''ឃុន'''នៅក្នុងសម័យបុរាណហៅបានតែចំពោះបុរសដែលមានបណ្ដាស័ក្ដិបួនហ៊ូពាន់តែប៉ុណ្ណោះ(មានអំណាចត្រួតពលបានបួនពាន់នាក់)លុះមកដល់រជ្ជកាល[[រាមាធិបតីទី៤|ព្រះបាទអង្គដួង]]រៀងមកគោរមងារនេះត្រូវបានហ្លួងប្រទានឲ្យទាំងបុរសទាំងស្ត្រីណាដែលជាអ្នកផ្តល់ជាប្រយោជន៍ចំពោះស្ដេចផែនដីមានគ្រូរបាំ គ្រូតន្ត្រី បាទបរិចាកា និង ព្រះញាតិវង្សនៃហ្លួង។បើគោរមងារឃុនបន្ថែមពាក្យចៅនៅពីមុខទៅជា'''ចៅឃុន'''គោរមងារនេះនឹងឡើងខ្ពស់ជាងឃុនទទេ។ * ពាក្យ'''ម៉ម''' គឺជាគោរមងាដែលហ្លួងស្តេចសព្វព្រះរាជហឫទ័យប្រទានឲ្យចំពោះតែស្ត្រីដែលជាបាទបរិចារិកានៃហ្លួង ។គោរមងារម៉មនេះមានឋានៈខ្ពស់ជាងអ្នកម្នាងតែទាបជាងឃុននិងប្រើតាំងតែពីរជ្ជកាលបរមបុរាណរាងមក។ * ពាក្យ'''អ្នកម្នាង''' គឺជាគោរមងារថ្នាក់ទី ០៥ នៅក្នុងលំដាប់ចៅចមទាំង ០៦ ថ្នាក់។គោរមងារនេះមានប្រើតាំងតែពីបរមបុរាណរៀងមកហើយទៀតសោតហ្លួងប្រទានចំពោះតែស្ត្រីដែលជារាស្ត្រសាមញ្ញហើយត្រូវបានហ្លួងលើកជាបាទបរិចារិកា។គោរមងារអ្នកម្នាងមានឋានៈទាបជាងម៉ម។<ref>https://www.facebook.com/share/1Jhz85pc83/</ref> ==គោរមងារចៅជិតចៅចមទាំង ០៦ ថ្នាក់នៅក្នុងរាជសំណាក់ក្រុងកម្ពុជានាផែនដីបរមបុរាណជាន់ចាស់== '''ចៅជិតចៅចម''' គឺជារាជស័ព្ទប្រើសម្រាប់ហៅចំពោះរាល់ស្ត្រីដែលមានវង្សត្រកូលជាតិជារាស្ត្រសាមញ្ញហើយត្រូវបានហ្លួងសព្វព្រះរាជហឫទ័យតែងតាំងជាបាទបរិចារិកាគឺសម្តៅទៅលើស្ត្រីដែលហ្លួងទ្រង់រើសយកមកឲ្យធ្វើការងារផ្សេងៗឬធ្វើជាព្រះជាយា។នៅក្នុងក្បួនព្រះរាជស័ព្ទនារាជសំណាក់ក្រុងកម្ពុជាធិបតីចៅជិតចៅចមចែកជា ០៦ ថ្នាក់ដែលមានដូចជា ៖ * ថ្នាក់ទី ០១ គឺ'''ព្រះបិយោ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះបរម'''ដែលជាថ្នាក់ខ្ពស់បំផុត * ថ្នាក់ទី ០២ គឺ'''ព្រះស្នំ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះម្នាង'''។ព្រះស្នំនេះទៀតសោតបើហ្លួងសព្វព្រះរាជហឫទ័យនាងណាខ្លាំងទ្រង់លើកជាធំគឺឯកនោះបានន័យថានាងនោះគឺជាព្រះស្នំដែលមានអំណាចលើសអស់ស្នំដទៃៗទៀត * ថ្នាក់ទី ០៣ គឺ'''ព្រះស្រឹង្គារ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះម៉ែនាង''' * ថ្នាក់ទី ០៤ គឺ'''ព្រះក្រមការ'''ដែលមានតំណែងជា'''ព្រះនាង''' * ថ្នាក់ទី ០៥ គឺ'''ព្រះស្រីការ'''ដែលមានតំណែងជា'''អ្នកម្នាង''' * ថ្នាក់ទី ០៦ គឺ'''ព្រះកំណាន់'''ដែលមានតំណែងជា'''អ្នកនាង'''។<ref>https://www.facebook.com/share/1CRMtL1f9P/</ref> ==ព្រះរាជអគ្គមហេសីនៃព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាគ្រប់សម័យកាល== ===[[ហ៊្វូណន|សម័យនគរវ្នំ ឬ នគរភ្នំ ឬ ហ្វូណន]] (៥០-៥៥០)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[សោមា|កុរុងសោមា ឬ លីវយី ឬ នាងនាគ]] [[File:Statue_of_Kaundinya_I_and_Queen_Soma.jpg|thumb]] | | [[កៅណ្ឌិន្យទី១|កុរុងកៅណ្ឌិន្យទី ១ ឬ ហ៊ុនទៀន ឬ ព្រះថោង]][[File:Statue_of_Kaundinya_I_and_Queen_Soma.jpg|thumb]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហ៊ុនប៉ានហួង|កុរុងហ៊ុនផានឃ័ង ឬ ហ៊ុនផានហួង ឬ ផានហួងវម៌្ម]]​ |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហ៊ុនប៉ាងប៉ាង|កុរុងហ៊ុនប៉ាងប៉ាង]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រីមារញ|កុរុងស្រីមារៈ ឬ ហ្វាន់ចេម៉ាន់]]​​ |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ផ្វានជិនឝឹង|កុរុងគិនចេង]]​ |- | ០៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្ម (ភ្វូណាន)|កុរុងហ្វាន់ឆាន]]​ |- | ០៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ផ្វានឆាង|កុរុងហ្វាន់ឆាង]]​ |- | ០៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[អស្សាជយ|កុរុងហ្វាន់ស៊ីយុន]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធៀនឈូ ឆានតាន|កុរុងធៀនឈូឆានតាន]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[កៅណ្ឌិន្យទី២|កុរុងគាវឆេនយូ ឬ កៅឆេយូ ឬ កៅណ្ឌិន្យទី ២ ឬ ស្រុតវម៌្ម]] |- | ១១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីឥន្ទ្រវរ្ម័ន|កុរុងឆេលីតោប៉ាម៉ោ ឬ ស្រីឥន្ទ្រវម៌្ម ឬ ស្រេស្ឋវម៌្ម]] |- | rowspan="2" | ១២ | [[កុលប្រភាវតី|ព្រះនាងកុលប្រភាវតី]] | | rowspan="2" | [[កៅណ្ឌិន្យជ័យវរ្ម័ន|កុរុងចោយេប៉ាម៉ោ ឬ កៅណ្ឌិន្យជ័យវម៌្ម ឬ ជ័យវម៌្ម ឬ កៅឌិញ្ញវម៌្ម]] |- | មិនស្គាល់ព្រះនាម | |- | ១៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[គុណវរ្ម័ន|កុរុងហ្វាន់ថាងចឹង ឬ គុណវម៌្ម]] |- | ១៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[រុទ្រវម៌្ម (ហ៊្វូណន)|កុរុងលីវតោប៉ាម៉ោ ឬ រុន្ទ្រវម៌្ម ឬ សាវ៌ភៅម]] |- |} ===[[ចេនឡា|សម័យចេនឡា ឬ កម្វុជ]] (៥៥០-៨០២)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[មេរា|ព្រះនាងទេពអប្សរមេរា]] | | [[កម្វុ|ឥសីកម្វុស្វយម្ភុវ]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រុតវម៌្ម (ចេនឡា)|ព្រះបាទស្រុតវម៌្ម]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រេឝ្ឋវម៌្ម|ព្រះបាទស្រេស្ឋវម៌្ម]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ប្រថិវេន្ទ្រវម៌្ម|កុរុងប្រថិវេន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[វីរវម៌្ម|ព្រះបាទវីរវម៌្ម]] |- | ០៦ | [[កម្វុជរាជលក្ឝ្មី (ចេនឡា)|ព្រះនាងកម្វុជរាជលក្ស្មី]] | | [[ភវវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទភវវម៌្មទី ១]] |- | ០៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[មហេន្ទ្រវម៌្ម (ក្សត្រចេនឡា)|ព្រះបាទចិត្រសេន ឬ ចិត្រសេនា ឬ មហិន្ទ្រវម៌្ម ឬ មហេន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ០៨ | [[សករមន្ជរិ|ព្រះនាងសករមន្ជរិ]] | | [[ឦសានវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឦសានវម៌្មទី ១]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ភវវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទភវវម៌្មទី ២]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ១]] |- | ១១ | [[ជ័យទេវី|ធូលីជេងវ្រះកម្រតាងអញស្រីជ័យទេវី]] | | មិនស្គាល់ព្រះនាម |- | colspan="4" |[[ចេនឡាទឹកលិច]] |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | colspan="4" |[[ចេនឡាដីគោក]] |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- |} ===[[អាណាចក្រខ្មែរ|សម័យអង្គរ ឬ ចក្រភពខ្មែរ]] (៨០២-១៤៣១)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | rowspan="2" | ០១ | [[ហង្សអម្រិត|ព្រះនាងហង្សអម្រិត]] | | rowspan="2" | [[ជ័យវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ២]] |- | [[ធរណីន្ទ្រទេវី|ព្រះនាងធរណីន្ទ្រទេវី]] | |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទជ័យវធ៌ន ឬ ជ័យវម៌្មទី ៣]] |- | ០៣ | [[ឥន្ទ្រទេវី (សតវត្សទី៩)|ព្រះនាងឥន្ទ្រទេវី]] | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឥន្ទ្រវម៌្មទី ១]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[យឝោវម៌្មទី១|ព្រះបាទយសោវធ៌ន ឬ យសោវម៌្មទី ១]] |- | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី១|ព្រះបាទហស៌វម៌្មទី ១]] |- | ០៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឦឝានវម៌្មទី២|ព្រះបាទឦសានវម៌្មទី ២]] |- | ០៧ | [[ព្រះនាងជ័យទេវី (សតវត្សរ៍ទី ០៩)|ព្រះនាងជ័យទេវី]] | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៤|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ៤]] |- | ០៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី២|ព្រះបាទហស៌វម៌្មទី ២]] |- | ០៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[រាជេន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទរាជេន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ១០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៥|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ៥]] |- | ១១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឧទ័យទិត្យវរ្ម័នទី១|ព្រះបាទឧទយាទិត្យវម៌្មទី ១]] |- | ១២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវីរៈវរ្ម័ន|ព្រះបាទជ័យវីរវម៌្ម]] |- | ១៣ | [[វីរលក្ឝ្មី|ព្រះនាងវីរលក្ស្មី]] | | [[សូរ្យវរ្ម័ន​ទី១|ព្រះបាទសូរ្យវម៌្មទី ១]] |- | ១៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឧទ័យទិត្យវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទឧទយាទិត្យវម៌្មទី ២]] |- | ១៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ហស៌វរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទហស៌វម៌្មទី ៣]] |- | ១៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ន្ឫបតីន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទនឫតីន្ទ្រវម៌្ម]] |- | ១៧ | rowspan="2" | [[វិជយេន្ទ្រលក្ឝ្មី|ព្រះនាងវិជយេន្ទ្រលក្ស្មី]] | | [[ជយវម៌្មទី៦|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី៦]] |- | ១៨ | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្មទី១|ព្រះបាទធរណីន្ទ្រវម៌្មទី ១]] |- | ១៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[សូយ៌្យវម៌្មទី២|ព្រះបាទសូរ្យវម៌្មទី ២]] [[File:Suryavarman_II_Angkor_Wat_0869.jpg|thumb]] |- | ២០ | [[ឝ្រីជយរាជចូឌាមណី|ព្រះនាងស្រីជ័យរាជចូឌាមណី]] | | [[ធរណីន្ទ្រវម៌្មទី២|ព្រះបាទធរណីន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ២១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[យសោវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទយសោវម៌្មទី ២]] |- | ២២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ត្រិភុវនាទិត្យវម៌្ម|ព្រះបាទត្រិភូវនាទិត្យវម៌្ម]] |- | rowspan="2" | ២៣ | [[ជយរាជទេវី|ព្រះនាងជ័យរាជទេវី]] [[File:Jayadevi,_Preah_Khan,_Cambodia.jpg|thumb]] | | rowspan="2" | [[ជ័យវរ្ម័នទី៧|ព្រះបាទជ័យវធ៌ន ឬ ជ័យវម៌្មទី ៧]] [[File:JayavarmanVII.jpg|thumb]] |- | [[ឥន្ទ្រទេវី (សតវត្សទី១៣)|ព្រះនាងឥន្ទ្រទេវី]] [[File:Lakshmi_Shrine_Preah_Khan_Angkor0978.jpg|thumb]] | |- | ២៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី២|ព្រះបាទឥន្ទ្រវម៌្មទី ២]] |- | ២៥ | [[ចក្រវាទីរាជទេវី|ព្រះនាងចក្រវ៌តិរាជទេវី]] | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៨|ព្រះបាទជ័យវម៌្មទី ៨]] |- | ២៦ | [[ឝ្រីន្ទ្រភូបេឝ្វរចូឌា|ព្រះនាងស្រីន្ទ្រភូបេស្វរចូឌា]] | | [[ឥន្ទ្រវរ្ម័នទី៣|ព្រះបាទស្រីស្រ្ទវម៌្ម ឬ ឥន្ទ្រវម៌្មទី៣]] |- | ២៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ឝ្រីន្ទ្រជយវម៌្ម|ព្រះបាទស្រីន្រ្ទជ័យវម៌្ម]] |- | ២៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យវរ្ម័នទី៩|ព្រះបាទជ័យវម៌ាទិបរមេស្វរៈ ឬ ជ័យវម៌្មទី ៩]] |- | ២៩ | [[ច័ន្ទតារាវត្តី|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីចន្រ្ទាមហាក្សត្រី ឬ ព្រះចន្ទ្រាវតី]] | | [[អង្គជ័យ|ព្រះបាទត្រសក់ផ្អែម ឬ អង្គជ័យ ឬ ពញាជ័យ]] |- | ៣០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាជារាមាធិបតី|ព្រះបាទពញាសួស]] |- | ៣១ | [[គន្ធបទុម|អ្នកព្រះម្នាងគន្ធបទុម]] | | [[សិរីវីចក្រ|ព្រះបាទសិរីរតន៍ ឬ សិរីវីចក្រ]] |- | ៣២ | [[ព្រះក្សត្រី|សម្ដេចភគវតីព្រះមហាក្សត្រីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះក្សត្រី]] | | [[លំពង្ស|ព្រះបាទលំពង់ ឬ លំពង្ស]] |- | ៣៣ | [[មង្គលក្សត្រី|សម្ដេចព្រះភគវតីមង្គលក្សត្រីសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះមង្គលក្សត្រី]] | | [[ព្រះរាជឱង្ការ|ព្រះបាទឱង្ការ ឬ ព្រះរាជឱង្ការ]] |- | ៣៤ | [[មន្ទាពិសី|សម្ដេចព្រះភគវតីមន្ទាពិសីព្រះសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះអង្គមន្ទាពិសី]] | | [[b:ឯកសារមហាបុរសខ្មែរ/ផែនដីព្រះសុរិយោពណ៌|ព្រះបាទសុរិយោពណ៌]] |- | ៣៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមនិពាន្វបទ|ព្រះបាទនិព្វានចក្រ ឬ និព្វានបាទ ឬ និព្វានបទ]] |- | ៣៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទសិទ្ធានរាជា|ព្រះបាទសុទ្ធានរាជា ឬ សិទ្ធានរាជា]] |- | ៣៧ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[លំពង្សរាជា|ព្រះបាទលំពង់រាជា ឬ លំពង្សរាជា]] |- | ៣៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីសុរិយោវង្ស|ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី ១]] |- | ៣៩ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាធិបតី|ព្រះបាទបរមរាមា]] |- | ៤០ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ធម្មាសោករាជ|ព្រះបាទធម្មាសោករាជ]] |- | ៤១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី២|ព្រះបាទស្រីសុរិយោវង្សទី ២]] |- | ៤២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះបាទបរមសុខា]] |- | rowspan="4" | ៤៣ | [[អ្នកម្នាងទេវី|សម្ដេចព្រះមាលាទេវី]] | | rowspan="4" | [[បរមរាជាទី១|ព្រះបាទបរមរាជាទី ១ ឬ ពញាយ៉ាត]] |- | [[បទុមកេសរទី៣|អ្នកម្នាងបទុមកេសរ]] | |- | [[អ្នកម្នាងច័ន្ទ|អ្នកម្នាងច័ន្ទ ឬ ចាន់]] | |- | [[ស៊ីសៈងាម|ព្រះមេនាងសៀមស្រងៀម ឬ ស៊ីសាងាម]] | |- |} ===[[កម្ពុជាសម័យចតុមុខ|សម័យចតុមុខ]]=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | [[អ្នកម្នាងកែវទី២|អ្នកម្នាងកែវ]] | | [[នរាយណ៍រាមា|ព្រះបាទនរាយណ៍រាជា ឬ នារាយណ៍រាជា ឬ នរាយណ៍រាមាធិបតី]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីរាជា|ព្រះបាទស្រីរាជា ឬ សិរីរាជា ឬ សេរីរាជា]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ស្រីសុរិយោទ័យ|ព្រះបាទស្រីសុរិយោទ័យ]] |- | rowspan="2" |០៤ |[[សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីទេពទេវីនារីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីទេពទេវីនារីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះវង្សក្សត្រី]] | | rowspan="2" |[[ធម្មរាជាទី២|ព្រះបាទធម្មរាជាទី ១]] |- | [[ទេពបុប្ផា|ព្រះមែយ្យទេពបុប្ផា]] | |- | ០៦ | [[កេសរបុប្ផា|អ្នកព្រះម្នាងកេសរបុប្ផា ឬ នាងស ឬ នាងពៅ]] | | [[ឝ្រីឝៅគន្ធបទ|ព្រះបាទស្រីសុគន្ធបទ ឬ ចៅពញាដំខត្តិយរាជា]] |- | ០១ | [[អ្នកម្នាងជាលែង|អ្នកព្រះម្នាងផាលែង]] | | rowspan="1" | [[ស្រីជេដ្ឋា|ព្រះបាទស្រីជេដ្ឋា ឬ ស្ដេចកន]] |- |} ===[[បន្ទាយលង្វែក|សម័យលង្វែក]] === {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | rowspan="2" | ០១ | [[សិរីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីសិរីចក្រពត្តិ ឬ ព្រះក្សត្រីព្រះវង្សធំ]] | | rowspan="2" | [[ចន្ទរាជា|ព្រះបាទបរមរាជាទី ២ ឬ អង្គច័ន្ទទី ១ ឬ ច័ន្ទរាជា]] |- | [[បទុមបុប្ផា|អ្នកព្រះម្នាងបទុមបុប្ផា]] | |- | rowspan="5" | ០២ | [[ស្រីទេពធីតា|ព្រះភគវតីស្រីទេពធីតាមហាចក្រពត្តិឧត្ដមបរមរតនារាជធានីសោភីលក្ខណាមហាក្សត្រី ឬ ព្រះម្នាងទេពបុប្ផា]] | | rowspan="5" | [[បរមិន្ទរាជា|ព្រះបាទបរមរាជាទី ៣ ឬ បរមិន្ទរាជា ឬ បរមេន្ទរាជា]] |- | [[សុជាតិក្សត្រី|សម្ដេចព្រះភគវតី សិរីរតន៍រាជទេវី ឬ ព្រះសុជាតិក្សត្រី]] | |- | [[កេសរមាលា|ព្រះនាងកេសរមាលា]] | |- | [[អ្នកព្រះម៉ែនាងវង]] | |- | [[អ្នកម្នាងកេសរ (លង្វែក)|អ្នកម្នាងកេសរ]] | |- | rowspan="2" | ០៣ | [[សម្ដេចព្រះភគវតីស្រីចក្រពត្រាធិរាជ|សម្ដេចព្រះភគវតីស្រីចក្រពត្រាធិរាជ ឬ ពៅភិវង្សធំ]] | | rowspan="2" | [[ព្រះសត្ថាទី១|ព្រះបាទបរមរាជាទី ៤ ឬ សត្ថាទី ១]] |- | [[អ្នកម្នាងពេជម៉ែលាវ]] | |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ជ័យជេស្ឋាទី១|ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី ១]] |- |} ===[[សម័យស្រីសន្ធរ]]=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | ០១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាទី២|ព្រះបាទរាមាជើងព្រៃ]] |- | ០២ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាជាទី៣|ព្រះបាទពញាតន់]] |- | ០៣ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[បរមរាមាទី៣|ព្រះបាទពញាអន]] |- | ០៤ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | | [[ព្រះកែវហ្វាទី១|ព្រះបាទពញាញោម]] |- |} ===[[សម័យឧដុង្គ]] (១៦២០-១៨៦៣)=== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! លេខរៀង ! ព្រះនាម ! តំណែង ! ព្រះស្វាមី |- | | [[សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីចក្រពត្តិ|សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីចក្រពត្តិ ឬ សម្ដេចព្រះក្សត្រី]] | | [[បរមរាជាទី៤|ព្រះបាទស្រីសុរិយោពណ៌]] |- | rowspan="5" | | [[សម្ដេចព្រះភគវតី វីរក្សត្រី អង្គចូវ|សម្ដេចព្រះភគវតីព្រះស្រីវរស្ត្រី ឬ សម្ដេចព្រះទាវធីតាមហារាជជននី ឬ អង្គចូវ ឬ ង្វៀង ផុក ង៉ុក វ៉ាង]] | | rowspan="5" | [[ជ័យជេស្ឋាទី២|ព្រះបាទជ័យជេដ្ឋាទី ២]] |- | [[អ្នកម្នាងសុខ]] | |- | [[អ្នកម្នាងនង]] | |- | [[អ្នកម្នាងប៊ុន]] | |- | [[អ្នកនាងទន់]] | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | | | |- | | [[ស្រីសុរិយោពណ៌ទី២|ព្រះអង្គមុីក្សត្រី]] [[File:Ang_Mei,_Queen_of_Cambodia.jpeg|thumb]] | | មិនស្គាល់ព្រះនាម |- | rowspan="34" | | colspan="3" |[[អង្គឌួង|ព្រះបាទហរិរក្សរាមាឥស្សរាធិបតី ឬ អង្គឌួង]] [[File:Ang Duong (cropped).jpg|thumb]] |- | colspan="3" |ព្រះទេពី |- | [[អ្នកម្នាងឃ្លិច]] | colspan="2" | ព្រះមង្គលទេវី |- | មិនស្គាល់ព្រះនាម | colspan="2" | ព្រះទេពីមង្គល |- | colspan="3" |ព្រះបិយោ |- | [[សម្តេចព្រះវររាជនី ប៉ែន|អ្នកម៉ែនាងប៉ែន]] | colspan="2" | ព្រះបរមជាតិក្សត្រី |- | [[អ្នកម៉ែនាងណុប]] | colspan="2" | ព្រះបរមស្រីកញ្ញា |- | [[អ្នកម៉ែនាងពៅ (ព្រះរៀមរបស់អ្នកម៉ែនាងប៉ែន)|អ្នកម៉ែនាងពៅ]] | colspan="2" | ព្រះបរមទេវធីតា |- | [[អ្នកម៉ែនាងពៅ]] | colspan="2" | ព្រះបរមអច្ឆរិយាអប្សរ |- | colspan="3" |ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះសុជាតិនារី]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះស្រីកញ្ញា|ព្រះស្រីកញ្ញា ឬ សិរីកញ្ញា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះទេពលក្ខិណា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែយុវ |- | [[ព្រះឥរិយាអប្សរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | colspan="3" |ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងស្រីបុប្ផា]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងមាលាបវរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងបុប្ផាកេសរ]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | [[ព្រះម៉ែនាងគន្ធបទុម]] | colspan="2" | ព្រះម៉ែនាង |- | colspan="3" |ព្រះស្នំ |- | [[អ្នកព្រះនាង ផល ទិព្វ សុវណ្ណ|អ្នកព្រះនាងផលទិព្វសុវណ្ណ]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងសុគន្ធរស]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងពិដោរសេយ្យភាស]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | [[អ្នកព្រះនាងសិរីយសសេយ្យា]] | colspan="2" | ព្រះស្នំឯកឆ្វេង |- | colspan="3" |ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងជាតិកិន្នរី]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងស្រីកិន្នរា]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងកិន្នរីសោភា]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | [[អ្នកនាងកិន្នរាកៃឡាស]] | colspan="2" | ព្រះស្រឹង្គារ |- | colspan="3" |ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកឆវីសោភ័ណ]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកសុវណ្ណសោភា]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកសោភមង្សា]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- | [[អ្នកកល្យាកេសី]] | colspan="2" | ព្រះក្រមការ |- |} === សម័យអាណានិគមនិយមបារាំង === ==== ២.[[នរោត្តម|ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្ដេចព្រះនរោត្តម​ ព្រហ្មបរិរក្ស​ បរមរាមទេវាវតារ]] ==== នេះគឺ'''ព្រះនាមព្រះមហេសី និងនាម ចៅចម ម៉ម អ្នកម្នាង នៃព្រះបាទសម្តេចព្រះនរោត្តម ព្រហ្មបរិរក្ស បរមរាមាទេវតា'''៖ {| class="wikitable sortable" ! colspan="5" |សម្តេចព្រះអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |១ |សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី តារាការា |បុត្រីនៃព្រះមហាឧបរាជ អង្គ អ៊ិម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៤៣ សោយពិរាល័យនៅក្រុងឧត្តុង្គ ១៩៦៨ <br /> |១៨៥៨ | * សម្តេចចៅហ្វ៊ា នរោត្តម ចន្ទរក្សអម្ពរ |- ! colspan="5" |ព្រះមហេសី |- ! colspan="2" |ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |២ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ផាត់ចុនី <br /> |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) ម្ចាស់ក្សត្រីនៃ ប្រទេសសសៀម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨២៧ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |មុនឆ្នាំ១៨៤៨ | |- |៣ |សម្តេចក្សត្រី អង្គ ស្ងួន <br /> |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទ អង្គ ចន្ទទី២ ,បានតែងតាំងជា <nowiki>'' សម្តេច ''</nowiki> នៅថ្ងៃទី០៩ មករា ១៩៣៥ យួនបានហៅថា តាប់នីញគួនគួន |១៨៤៨ | |- |៤ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អង្គដួង ឧបុល <br /> |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទអង្គដួង និង ចៅឃុនបុស្បា កេសរ៉ា |១៨៦៣ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ករណ្ណិកាកែវ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភីយ |- |៥ |[[ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ អគ្គនារី|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អគ្គនារី ឯក ណ]] |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ ប្រទេសសសៀម ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៥០ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ <br /> |១៨៧១ | |- |៦ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សោមអង្គ |( ភរិយាថ្នាក់ទី ២ ) ជាកូនស្រីរបស់រដ្ឋមន្រ្តីរដ្ឋសៀមប្រហែលជារាជវង្ស​ ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៧៧ សុគត ក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩<br /> |១៨៩២ | |- ! colspan="5" | ==== ព្រះស្នំ ==== |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចូលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៧ |ព្រះនាងទិត្យាចៅមណ្ឌា នុម |បុត្រីជនជាតិចិន ( ចិនកុកងឺ) |១៨៥០ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កម្ពុជាសុដាដួង|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម កម្ពុជាសុដាដួង]] (សម្តេចព្រះអង្គយ្យ៉ៃ ) * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភួងកម្ពុជារតនៈ|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ភួងកម្ពុជារតនៈ]] (សម្តេចព្រះអង្គណយ) |- |៨ |ព្រះនាងចៅផល្លាទេវីសុទ្ធចន្រ្ទា ពោះ |បុត្រីជនជាតិចិនកុកងឺ កើតឆ្នាំ១៨៤០ ទទួលអនិច្ចកម្មនៅភ្នំពេញ ឆ្នាំ១៩២៥ |១៨៥៧ | * [[យុគន្ធរ|សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម អារុណយុគន្ធរ ព្រះរាជឱរសបុត្រាចន្ទ]] |- |៩ |ព្រះនាងកន្ធិយា មាលី ពួក | |១៨៥៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប៉ាក |- |១០ |ព្រះនាងចៅសុកក្នានារី អេប |ជាស្ត្រីជនជាតិចិនកុកងឺ |១៨៥៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភោគ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មយូរ៉ា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មយូរ៉េត |- |១១ |ព្រះនាងគន្ធររតនា នារី | |១៨៥៨ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ចម្រើនឬទ្ធិ]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប្រាថមម៉េត * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រដ្ឋានេត្រ]] |- |១២ |ព្រះនាងឃុនចៅសុទ្ធាដួងបណី ដុង ផាន់ |បុត្រីជនជាតិសៀម | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ផាន់តាវង្ស]] |- |១៣ |ព្រះនាងចម ឧរៃទេវីអប្សរី | |១៨៦៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ដួងសាម៉ន |- |១៤ |ព្រះនាងចម សិរី ទេវីអប្សរី | |១៨៧២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុម៉ាលី * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ក្រៃសុង សារីវង្ស]] |- |១៥ |ព្រះនាងសុទ្ធា បវរ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម វិជាវរតនា |- |១៦ |ព្រះនាងចៅ ស្មាម | |១៨៩២ | |- |១៧ |ឃុនព្រះម្នាងចមសុជាតិបុប្ផានួន ( ឃុន ថាន់) |អតីតស្នំនៃព្រះបាទអង្គ ដួង |១៨៦១ | * [[ឌួង ចក្រ|ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឌួងចក្រ]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កុយ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម យាយកន្ថា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម មគ្គវណ្ណ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សោម៉ាវត្តី * [[សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម ភាណុវង្ស]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម យផាន់ថា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ស្រីសុម៉ា * [[នរោត្តម ផាង៉ាម|សម្តេចព្រះរាជអយ្យិកាខត្តិយកល្យាណរាជសុដាភគវត្តី នរោត្តម ផង៉ាង៉ាម]] |- |១៨ |ឃុនព្រះអ្នក ញឹក |ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៦៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុដាវត្តី * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ផាត់ថាម៉ា * សម្តេចព្រះស្វាង្គវឌ្ឍនារាជកន្និដ្ឋាចម្រើនរដ្ឋ នរោត្តម មល្លិកា |- |១៩ |ឃុនចម បុស្សា |ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ | | |- |២០ |ឃុន ធីម | | | |- |២១ |ឃុន សង្វាន | |១៨៩២ | |- |២២ |ឃុន វរ៉ា ( ម៉ម វ៉ាន់ ឫ ម៉ម វូ ) |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៥៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កុសុម៉ា * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម វណ្ណា<br /> |- |២៣ |ចៅចមមាតា អៀម បុស្បា |បុត្រីនៃចៅពញ្ញាអភ័យវង្សធិបតី ញ៉ុញ និងលោកជំទាវ ថាប់ធីម ប៊ុននាគ កើតឆ្នាំ១៨៦៤ ទទួលអនិច្ចកម្មនៅ ឆ្នាំ១៩៤៤ |១៨៦៤ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កេតុសារ៉ា]] * [[នរោត្តម សុធារស|សម្តេចព្រះរាជអយ្យកោ ក្រុមព្រះវរចក្ររណឬទ្ធិ នរោត្តម សុធារស]] <br /> |- |២៤ |អ្នកព្រះម្នាងសិរីទេវី កញ្ញា ទេព កែវណារ៉ា |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៦៤ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ត្រឡុច |- |២៥ |អ្នកមហាហង្សា យ៉េង |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៦២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហេមរ៉ា * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សាលវណ្ណ]] |- |២៦ |អ្នក នូ |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៦៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ម៉ារី |- |២៧ |អ្នក អាន |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម |១៨៦២ | |- |២៨ |អ្នក ផ្ទាល់ | |១៨៧១ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កេត្តដា |- |២៩ |ព្រះម្នាង កន្នថារាបុស្បា ម៉ាក ភួង |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៧៤ | * [[សម្តេចក្រុមព្រះ អគ្គមហាសេនាបតី នរោត្តម សុទ្ធាវង្ស]] |- |៣០ |អ្នកម្នាងភក្សា ពក | |១៨៦៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុគន្ធបទ |- |៣១ |អ្នកម្នាង សោម | |១៨៦៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រយ៉ា<br /> |- |៣២ |អ្នកម្នាង ជ័យ |ជាស្ត្រីដើមកំណើតម៉ាឡេ ត្រូវមានទោសប្រហារជីវិតនៅឆ្នាំ១៨៧៥ ដោយសារអំពើរផិតក្បត់ |១៨៦៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កញ្ចនារី * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រ៉ាយ៉ា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ម័តតារី |- |៣៣ |អ្នកម្នាង ម៉ម |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៦៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ប្រាថាម៉ាន |- |៣៤ |អ្នកម្នាង កុលាប |ជាស្ត្រីជនជាតិចិន |១៨៧០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ក្រាក់ចាង |- |៣៥ |អ្នកម្នាង ផាយ៉ូ |បុត្រីរបស់រដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុ | | |- |៣៦ |អ្នកម្នាង នឹម រៀមឥសរ | |១៨៧១ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឧម៉ា |- |៣៧ |អ្នកម្នាង នឹម ក្រុងពាន | |១៨៧៣ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម នីមនង្គលក្ខណ៍ * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សក្ខិរិយាវង្ស |- |៣៨ |អ្នកម្នាង មុត |កូនស្រីសាមញ្ញជន |១៨៧៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុផាណា |- |៣៩ |អ្នកម្នាង អៀម ចាបុី | | | |- |៤០ |អ្នកម្នាង អៀម ស្រីកញ្ញា | | | |- |៤១ |ម៉ម ក្រាង |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម ទទួលអនិច្ចកម្មក្រោយឆ្នាំ ១៩០៩ |១៨៥៦ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ភួងមាលី |- |៤២ |ម៉ម តាត |កូនស្រីលោកម៉ុងឃុនដែលជាជនជាតិចិនដើមកំណើតសៀម |១៨៩២ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ចន្ទលេខា]] |- |៤៣ |ម៉ម យាយ | |១៨៥៧ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ]] |- |៤៤ |ម៉ម ឈីវ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម កញ្ចនារី |- |៤៥ |ម៉ម ចេវ | | | |- |៤៦ |ម៉ម នុម៉ាន |ជាស្ត្រីជនជាតិសៀម |១៨៨៥ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សុម៉ាម៉ាន |- |៤៧ |ម៉ម សោម | |១៨៩២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ឆ្លើមខ្វាន់ |} ==== ៣.[[ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ ស៊ីសុវត្ថិ]] ==== '''នេះគឺព្រះនាមព្រះមហេសី និងព្រះស្នំ នៃព្រះបាទសម្តេចព្រះស៊ីសុវត្ថិ​ ចមចក្រពង្ស៖''' {| class="wikitable" |+ ! ! colspan="4" |ព្រះអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !អភិសេក |- |១ |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី អង្គដួង ចង្កុលណី |ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះបាទអង្គដួង និងសម្តេចព្រះបិយោ ព្រះបរមជាតិក្សត្រី អ្នកម៉ែនាង ប៉ែន ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣៦ សុគត ១៩០៦ <br /> |១៨៥៨ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ឥស្សរាវង្ស]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កន្តួច​ |- |២ |សម្តេចព្រះអគ្គមហេសី សាម៉រ រតនធីតាវរ៉ាមិត្ត |ព្រះនាមដ់ើមព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សាម៉រ ព្រះរាជបុត្រីទីពីរនៃសម្តេចព្រះស្រីជ័យជេដ្ឋាមហាឧបរាជ អ៊ិម ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣១ សុគត ១៩១៥ |លែងលះ ១៩១០ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ លំពង់ឥស្សរា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ស៊ីសាវភ័ក្ត្រ * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កេន្នរ៉ា |- |៣ |សម្តេចព្រះរាជទេវីស្រីវរាក្សត្រី អ៊ូ |ព្រះរាជបុត្រីទីបីនៃព្រះបាទអង្គដួង និងអ្នក អ៊ុង ប្រសូត្រឆ្នាំ១៨៣០ សុគត ១៩៦៦នាខែត្របាត់ដំបង |១៨៤០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ត្រឡុច * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ រក្សសាស្រ្តា * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ប៉ែង * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ណាន * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សត្ថាណា * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សុឡារស្មី |- ! ! colspan="4" |ព្រះស្នំ |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចួលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៤ |ម៉មយាយ នាម |កូនស្រីសាមញ្ញជនជាជនជាតិថៃ អនិច្ចកម្មនៅខែមករា ១៨៦៥ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ វរ៉ាសាវឌី]] |- |៥ |អ្នកម្នាង ពុយ | | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ វឌ្ឍនាវង្ស]] |- |៦ |អ្នកម្នាង កែស |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ រដ្ឋនី]] |- |៧ |អ្នកម្នាង កេស |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ នព្វកៅ]] |- |៨ |អ្នកម្នាង ខេន | | | |- |៩ |អ្នកម្នាង យ៉េង | | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ខត្តិយារក្ស]] |- |១០ |អ្នកម្នាង អុីម |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉ា]] * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សម្ភឌី |- |១១ |សម្តេចព្រះវររាជនី វ៉ាន់ |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ សុគត ថ្ងៃទី១៥ កញ្ញា ១៩៣០ | | * ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] |- |១២ |នាង សោមជីន |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ ឌួងលក្ខិណា]] |- |១៣ |នាង ស្រគំ |កូនស្រីសាមញ្ញជន | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ កន្នារក្ស]] |- |១៤ |ឃុនព្រះម៉ែម្នាង គន្ធបុប្ផាសុី ម៉ៈហ្វឿង |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ អ្នកភូមិក្រាំងលាវ | | * [[សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ សុផានុវង្ស]] * សម្តេចព្រះរតនរាជធីតា ព្រះស្រីសុន្ទរភក្រ្តអគ្គនិករអមរមកុដក្សត្រិយ៍ [[ស៊ីសុវត្ថិ ពិន្តរាសុដាររេត]] |- |១៥ |អ្នកម្នាង សំរឹទ្ធ | | | * [[សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ វង្សខាត់]] |- |១៦ |នាង ម្លិះ |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ កេតុសុដារ៉ាក់ |- |១៧ |អ្នកម្នាង ឡាញ់ឈី |ឈាបនកិច្ចសពក្នុងឆ្នាំ ១៩០៤ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សុភាភ័ក្ត្រ |- |១៨ |អ្នកម្នាង ព្រីម |កូនស្រីជនជាតិចិនកុកងឺ | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ លក្ខណាឈុម |- |១៩ |អ្នកម្នាង មិត្ត |ជាបុត្រីទីពីរលោកបួរ និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ផាន់វីឡាត បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ | | |- |២០ |អ្នកម្នាង សោម |ជាបុត្រីទីបីរលោកបួរ និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម ផាន់វីឡាត បុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ហស្សកណ្ឌ | | |} ==== ៤.[[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស|ព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] ==== '''នេះគឺព្រះនាមព្រះមហេសី និងនាម ព្រះស្នំ នៃព្រះបាទសម្តេចស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស ចមចក្រពង្ស៖''' {| class="wikitable" |+ ! ! colspan="4" |ព្រះរាជអគ្គមហេសី |- ! !ព្រះនាម !វង្សត្រកូល !អភិសេក !ព្រះរាជបុត្រ |- |១ |[[នរោត្តម កានវិមាន នរល័ក្ខទេវី|សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី មហាក្សត្រី នរោត្តម កាញ្ចនវិមាន នរលក្ខណ៍ទេវី]] | |១៨៩៤ | *ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ពិនណូរ៉េត * សម្តេចព្រះរៀម ស៊ីសុវត្ថិ ថាវ៉េតរង្សីនារីវង្ស * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ សារីលេតលក្ខណ៍ * សម្តេច​ព្រះមហាក្សត្រីយានី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស កុសុមៈនារីរ័ត្ន សិរី​វឌ្ឍនា * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ នារីរក្ស * [[សម្តេច​ក្រុម​ព្រះ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីរ៉េត]] * [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីពង្ស|សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ មុនីពង្ស]] |- ! ! colspan="4" |ព្រះមហេសី |- |២ |អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី នរោត្តម បុប្ផាភួង | | | |- |៣ |អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី សុីសុវត្ថិ សុីសុដា | |១៩០០ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សុដារង្សី |- ! ! colspan="4" |ព្រះស្នំ |- ! !នាម !ជាតិកំណើត !ចួលជាស្នំ !ព្រះរាជបុត្រ |- |៤ |អ្នកម្នាង គឹម ហូ | |១៩២២ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជាតិ |- |៥ |ឃុនព្រះម្នាងសុវត្ថិឆោមនរលក្ខ័ មាឃ (ឡុង មាឃ) | |១៩២៥ | * [[ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ កុស្សរៈ]] |- |៦ |ឃុនព្រះម្នាងបុប្ផានរលក្ខ័បវរ សៅ ខន | |១៩២៧ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សតារារ៉ាក់ |- |៧ |ឃុនព្រះម្នាងអនង្គលក្ខិណា បាន យ៉េន | |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ វង្សមុនី |- |៨ |ឃុនព្រះម្នាងបុប្ផានរលក្ខ័ តាត (យិន តាត) |ប្រសូត្រគ.ស.១៩០៥ អនិច្ចកម្ម០១ តុលា ១៩៦៨ ជាបុត្រីនៃលោក យិន នៅភូមិ បឹង ខាងលិចភ្នំជ្រៃហូរព្នៅ ស្រុកគងពិសី ខែត្រ កំពង់ស្ពឺ |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីកេសន * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ​ សាមានវរពង្ស * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ វង្សជីវន្ត័ * [[ស៊ីសុវត្ថិ ជីវន្ត័​មុនីរក្ស|សម្តេច ស៊ីសុវត្ថិ ជីវន្ត័​មុនីរក្ស]] |- |៩ |ឃុនព្រះម្នាងកេសរមាលី ណាត (ឯក ណាត) |ប្រសូត្រ០១​ កញ្ញា គ.ស.១៩០៩ អនិច្ចកម្ម គ.ស.១៩៩៣ ជាបុត្រីនៃលោក ឯក និងលោកស្រី វ៉ាន់ |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សសានមុនី * សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ មុនីលក្ខិណា |- |១០ |ឃុនព្រះម្នាងនារីកេសរ យឹម​ (ត្រយ៉ង់ យឺម) | |១៩២៩ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ រិន្រ្ទមុនី * [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជីវ័ន្ត|ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ មុនីជីវ័ន្ត]] |- |១១ |អ្នកម្នាងបវរមាលី ពាង | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ សាម៉ានរក្ស |- |១២ |ឃុនព្រះម្នាងនារិន្រ្ទកេតសារី អុល (នេត្រ អុល) | |១៩៣០ | * សម្តេចក្រុមហ្លួង ស៊ីសុវត្ថិ រដ្ឋមុនី |- |១៣ |អ្នកម្នាង នារី​បុប្ផា ភាព | | | * សម្តេចព្រះរាជធីតា ស៊ីសុវត្ថិ សុភាពនារីរក្ស |- |១៤ |អ្នកម្នាង ម៉ម កានីន | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ភួងមុនី |- |១៥ |អ្នកម្នាង ឆវី កេសរ សាមូ | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ លម្អកេសរ |- |១៦ |ម៉ម ឌួងមុនីរក្ស អុស | | | * ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ឌួងជីវិន |- |១៧ |អ្នកម្នាង នារី សុីសាម៉ន | |១៩២៨ | * ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ នារីប៊ុង្ង៉ា |- |១៨ |អ្នកម្នាង សាឡុត សារ៉េង | |១៩៣៤ | |- |១៩ |អ្នកម្នាង នេត្រ ដាច់ | | | |} ==== ៥.[[នរោត្តម សុរាម្រិត | ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្តម សុរាម្រិត]] ==== {| class="wikitable" ! style="background-color:#F0DC82" width=10% | តំណែង ! style="background-color:#F0DC82" width=20% | ព្រះនាម ! style="background-color:#F0DC82" width=25% | វង្សត្រកូល ! style="background-color:#F0DC82" width=20% | ព្រះរាជបុត្រ |- | align="center" | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | align="center" | [[ស៊ីសុវត្ថិ កុសមៈ|សម្តេចមហាក្សត្រីយានី ស៊ីសុវត្ថិ​​ មុនីវង្ស កុសមៈនារិរតន៍ សិរីវឌ្ឍនា]] | align="center" | ព្រះរាជបុត្រីនៃព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេច [[ស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស]] និង​[[នរោត្តម កានវិមាន នរល័ក្ខទេវី|សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី មហាក្សត្រីយ៍ នរោត្តម កាញ្ចនវិមាន នរលក្ខណ៍ទេវី]] | align="center" | * ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ [[នរោត្ដម សីហនុ|នរោត្តម សីហនុ]] |- | align="center" | ព្រះជាយា | align="center" | អ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉េត | align="center" | ប្រសូត្រឆ្នាំ ១៨៩៦ ជាព្រះបុត្រីនៃព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ដួងមធុរ៉ា | align="center" | |- | align="center" | ព្រះស្នំឯក |ឃុន​ទេពកញ្ញាសោភា គឹម​អាន យៀប |បុត្រីនៃលោក គឹំម អាន និងអ្នកអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ទូច | * សម្តេច នរោត្តម ​វជរ៉ា * សម្តេច​ [[នរោត្តម សិរីវុឌ្ឍ]] * ស្តេចក្រុមឃុន នរោត្តម ប្រិ៍យសោភ័ណ |}<ref>https://cambodiagyl.wordpress.com/2013/12/14/%E1%9E%94%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9E%9C%E1%9E%8F%E1%9F%92%E1%9E%8F%E1%9E%B7%E1%9E%96%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9F%87%E1%9E%94%E1%9E%B6%E1%9E%91-%E1%9E%93%E1%9E%9A%E1%9F%84%E1%9E%8F%E1%9F%92%E1%9E%8F%E1%9E%98/</ref> ==== ៦.[[នរោត្ដម សីហនុ| ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្ដម សីហនុ]] ==== {| class="toccolours" width="100%" | colspan="4" style="background: #F4AF09 " align="center" |សម្តេចព្រះមហេសីនឹងព្រះស្នំនៃ[[នរោត្ដម សីហនុ|ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ]] |- ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ព្រះនាម ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ប្រសូត ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ចូលទិវង្គត ! style="background: #FFD700; color: #000000;" |ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[ផាត់ កាញ៉ុល |អ្នកម្នាង ផាត់ កាញ៉ុល]]''' (គ.ស. ១៩២០ - ១ កុម្ភៈ គ.ស. ១៩៦៩) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤២ / ក្រោយមកលែងលះ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''[[នរោត្តម បុប្ផាទេវី| សម្តេចរាជបុត្រីព្រះរាម នរោត្តម បុប្ផាទេវី]]''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០១៩ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៦ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស ២០២១ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៧ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''[[ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សានមុនី|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ ពង្សានមុនី]]''' ( ម្ចាស់ ម៉ោង ) (២៦ មករា គ.ស. ១៩២៩ - ៥ ធ្នូ គ.ស.១៩៧៤) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤២ / លែងលះ: គ.ស. ១៩៥១ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចព្រះបរមរាមា នរោត្តម យុវនាថ''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០២១ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៧ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម រ៉ាវីវង្សសីហនុ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៣ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៩ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចព្រះមហិស្សរា នរោត្តម ចក្រពង្ស''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស.​ ១៩៤៥ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៧៥ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម សូរិយារង្សី | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៧ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៩ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម គន្ធបុប្ផា | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៨ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥២ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |០៤ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម ខេមានុរក្សសីហនុ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៩ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៥ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៣៣ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |[[នរោត្តម បទុមបុប្ផា|ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម បទុមបុប្ផា]] | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥១ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២៥ ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី ស៊ីសុវត្ថិ មុនីកេសន''' ( ម្ចាស់ ដូង ) (៦ មេសា គ.ស. ១៩២៩ - ១៧ កុម្ភៈ គ.ស. ១៩៤៦) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៤ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម នរៈទីប៉ោ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៤៦ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៦ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៣០ ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |'''សម្តេចព្រះរាជកន្និដ្ឋា នរោត្តម នរលក្ខណ៍''' (២៩ កញ្ញា គ.ស. ១៩២៧- ០៤ កុម្ភៈ គ.ស. ២០១៧) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៦ ផ្លូវការ: ៤ មីនា​ ១៩៥៥ |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[ម៉ានីវណ្ណ ផានីវង្ស |ម៉ម ម៉ានីវ៉ាន់ ផានីវង្ស]]''' ( ម៉ម លាវ ) (១៩៣៤ - ១៩ មេសា គ.ស. ១៩៧៥) អភិសេក: គ.ស. ១៩៤៩ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ នរោត្តម សុជាតិវត្តិយ៉ា | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៧៥ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |២២ ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''សម្តេចរាជបុត្រីព្រះអនុជ នរោត្តម អរុណរស្មី''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៥ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៦៤ព្រះវស្សា |- | colspan="4" style="background: #FFFACD" align="center" |''' [[នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ | សម្តេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ]]''' ( ប៉ូលម៉ូនិច អ៊ីហ្ស៊ី ) (១៨ មិថុនា គ.ស.​ ១៩៣៦ - បច្ចុប្បន្ន) អភិសេក: គ.ស. ១៩៥២ ផ្លូវ: គ.ស. ១៩៥៥ |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |'''ព្រះបាទសម្តេចព្រះបរបមនាថ [[នរោត្ដម សីហមុនី]]''' | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៣ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |បច្ចុប្បន្ន | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៦៦ព្រះវស្សា |- | style="background: #FFFFFF" valign="top" |សម្តេច នរោត្តម នរិន្រ្ទៈពង្ស | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ១៩៥៤ | style="background: #FFFFFF" align="center" valign="top" |គ.ស. ២០០៣ | style="background: #FFFFFF" align="right" valign="top" |៤៩ ព្រះវស្សា |} ==== ៧.[[នរោត្តម សីហមុនី | ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្តម សីហមុនី]] ==== *មិនបានរៀបអភិសេក === [[ឯកសារមហាបុរសខ្មែរ]] === {| width=100% class="wikitable" |- ! width=15% | លេខរៀង ! width=15% | ព្រះនាម ! width=5% | ព្រះរាជឥស្សរិយយស ! width=10% | ព្រះស្វាមី ! width=10% | រាជ្យ |- | rowspan="1" | ០១ | មិនស្គាល់ព្រះនាម<br/>(មាតាព្រះរាជបុត្រី ព្រះនាង[[ធារាវត្តី (នាងនាគ)|ធារាវត្តី]]) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | [[កម្ពុជនាគរាជ|ព្រះបាទកម្ពុជនាគរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស. ?-២៦៧ |- | rowspan="1" | ០២ | ព្រះនាង[[ធារាវត្តី (នាងនាគ)|ធារាវត្តី]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | [[កុម៉ែរាជ (រឿងនិទាន)|សម្ដេចព្រះកុម៉ែរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ២៦៧-១៩១ |- | rowspan="1" | ០៣ | [[អ្នកម្នាងទេស]] | សម្តេចព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[វិរោរាជ|ព្រះបាទវិរោរាជ]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ១៩១-១៤១ |- | rowspan="2" | ០៤ | [[អ្នកម្នាងកេសរ (រឿងនិទាន)|អ្នកម្នាងកេសរ]]<br/>( មាតា[[សុវណ្ណបទុម|ព្រះបាទសុវណ្ណបទុម]] ) | សម្តេចព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ឧទ័យ|ព្រះបាទឧទ័យ]] | rowspan="2" | ម.គ.ស ១៣៧-៧៧ |- | [[អ្នកម្នាងទារ]] | សម្តេចព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ០៥ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[សុវណ្ណបទុម|ព្រះបាទសុវណ្ណបទុម]] | rowspan="1" | ម.គ.ស ៧៨-២១ |- | rowspan="1" | ០៦ | [[សុវណ្ណមាលា]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ប្រទេសរាជ|ព្រះបាទប្រទេសរាជ]]<br/> | rowspan="1" | ម.គ.ស ២១-គ.ស ១ |- | rowspan="1" | ០៧ | [[នាងទាវ (រឿងនិទាន)|សម្ដេចព្រះមហាក្សត្រី អ្នកម៉ែនាងទាវ]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ទេវង្សអស្ចារ្យ|ព្រះបាទទេវង្សអស្ចារ្យ]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ១-៧៨ |- | rowspan="4" | ០៨ | អ្នកម៉ែនាង[[នាងពៅ]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="4" | [[អរិដ្ឋពលពាហនោ|ព្រះបាទអរិដ្ឋពលពាហនោ រឺ កេតុមាលា]]<br/> | rowspan="4" | គ.ស ៧៨-៤៦៨ |- | ព្រះនាង[[ពិនសុវណ្ណ]] | ព្រះមហេសី |- | ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រី[[កោសុមកេស្សរា]] | ព្រះមហេសី |- | អ្នកម្នាង[[មាលាបទុម]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ០៩ | ព្រះនាង[[ច័ន្ទបុប្ផា]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[សហស្សរង្សី]] ([[ពង្សាវតារសម្ដេចវាំងជួន|វាំងជួន]])<br/> | rowspan="1" | ប្រហែល គ.ស ៤៦៥-៥១១ រឺ គ.ស ៤៦៨-៥១៤ |- | rowspan="1" | ០៩ | អគ្គមហេសី[[​នាងនាគទី២|នាងនាគ]] រឺ ក្មួយស្រីព្រះកេតុមាលា (ពង្សាវតារវត្តកោកកាក) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[បទុមវរវង្ស]] ([[ពង្សាវតារវត្តកោកកាក|វត្តកោកកាក]])<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៥៦០-៦២១ |- | rowspan="2" | ០៩ | ព្រះនាង[[បទុមមាលា]] (ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល) | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី | rowspan="2" | ព្រះបាទ[[ធនញ្ជ័យគោរពរាជ្យ]] ([[ពង្សាវតារសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជទៀត|សង្ឃរាជទៀង]])<br/> | rowspan="2" | |- | ព្រះនាង[[គន្ធមាលី]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១០ | ព្រះអគ្គមហេសី[[បទុមកេសរ]] | ព្រះអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | [[ជ័យវុទ្ធីវង្ស|ព្រះបាទជ័យវុទ្ធីវង្ស]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៥១១-៥៦០ |- | rowspan="1" | ១០ | អ្នកព្រះម៉ែនាង[[បទុមកេសរទី២|បទុមកេសរ]] | ព្រះអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[បទុមសុរិយវង្ស]]<br/> | rowspan="1" | គ.ស ៦២១-៧២៩ |- | rowspan="1" | ១០ | ព្រះនាង[[ភគវត្តី]] | សម្តេចព្រះរាជអគ្គមហេសី<br/> | rowspan="1" | ព្រះបាទ[[ជ័យជេដ្ឋ]] | rowspan="1" | គ.ស ៧៩៤-៨៥៣ |- | rowspan="2" | ១១ | ព្រះនាង[[មៃ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[អឡស្សរាជ|ព្រះបាទអឡស្សរាជ]] | rowspan="2" | គ.ស ១០៧១-១១១១ |- | អ្នកម្នាង[[វិសេសនារី]] ([[ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល]]) | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="2" | ១២ | [[អ្នកម្នាងស្វាយ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[ព្រះបាទបក្សីចាំក្រុង]] (ពង្សាវតារសម្ដេចទៀង) | rowspan="2" | គ.ស ១០២៨-១០៧១ |- | ព្រះនាង[[ពៅពិសី]] | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="2" | ១២ | ព្រះនាង[[តារាវត្តី]] | ព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ជេដ្ឋាជ័យ|ព្រះបាទជេដ្ឋាជ័យ]] | rowspan="2" | គ.ស ៨៥៣-៩១៦ |- | ព្រះម្នាង[[មាលាវត្តី]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១៣ | [[ព្រះនាងកើត]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ស័ង្ខចក្រ|ព្រះបាទស័ង្ខចក្រ]] | rowspan="1" | គ.ស ៩១៦-៩៧២ |- | rowspan="2" | ១៤ | [[អ្នកម្នាងកែវ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="2" | [[ចក្រព័ត្រ|ព្រះបាទចក្រព័ត្រ]] | rowspan="2" | គ.ស ៩៧២-១០០១ |- | [[អ្នកម្នាងទង]] | ព្រះមហេសី |- | rowspan="1" | ១៥ | ព្រះនាង[[សយបុប្ផា]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[គោត្តមអមរទេវរាជ|ព្រះបាទគោត្តមអមរទេវរាជ រឺ ដំបងគ្រញូង]] | rowspan="1" | គ.ស ១០០១-១០០៨ |- | rowspan="1" | ១៦ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិន្ធពអមរិន្ទ|ព្រះបាទសិន្ធពអមរិន្ទ]] | rowspan="1" | គ.ស ១០០៨-១០២៨ |- | rowspan="2" | ១៧ | ព្រះនាង[[មៃ]] | ព្រះមហេសី<br/> | rowspan="2" | [[អឡស្សរាជ|ព្រះបាទអឡស្សរាជ]] | rowspan="2" | គ.ស ១០៧១-១១១១ |- | អ្នកម្នាង[[វិសេសនារី]] ([[ពង្សាវតារវត្តទឹកវិល]]) | ព្រះមហេសី<br/> |- | rowspan="1" | ១៨ | មិនស្គាល់ព្រះនាម | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[វុឌ្ឍិយា|ព្រះបាទ​វុឌ្ឍិយា​ រឺ ស្ដេចពំនោល]] | rowspan="1" | គ.ស ១១១១-១១៤៧ |- | rowspan="1" | ១៩ | [[ព្រះនាងពៅ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិង្ខក័ង្ខា|ព្រះបាទសិង្ខក័ង្ខា]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៤៧-១១៩៥ |- | rowspan="1" | ២០ | ព្រះនាង[[រតនបុប្ផា]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សុនក្ខរិន្ទរាជា|ព្រះបាទសុនក្ខរិន្ទរាជា]] | rowspan="1" | គ.ស ?-? |- | rowspan="1" | ២០ | [[ព្រះនាងយស]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សែណ្ណ័ករាជ|ព្រះបាទសែណ្ណ័ករាជ]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៩៥-១២៣៨ |- | rowspan="1" | ២១ | ព្រះនាងកែសនី | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ព្រហ្មចក្រព័ត្រាធិរាជ|ព្រះបាទព្រហ្មចក្រព័ត្រាធិរាជ រឺ តាព្រហ្មឈ្មួញគោ]] | rowspan="1" | គ.ស ៩៥១-៩៥៩ |- | rowspan="1" | ២២ | អ្នកព្រះម្នាង[[គន្ធបទុម]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[សិរីវីចក្រ|ព្រះបាទសិរីវីចក្រ]] | rowspan="1" | គ.ស ១០៩៩-១១៦៣ |- | rowspan="1" | ២៣ | សម្ដេចព្រះភគវតី ព្រះមហាក្សត្រី ចក្រពត្តិ | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[លំពង្ស|ព្រះបាទលំពង្ស]] | rowspan="1" | គ.ស ១១៦៣-១១១៨ |- | rowspan="1" | ២៤ | ព្រះនាង[[មង្គលក្សត្រី]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[រាជឱង្ការ|ព្រះបាទរាជឱង្ការ]] | rowspan="1" | គ.ស ១២១៧-១២៧៥ |- | rowspan="1" | ២៥ | [[មន្ទាពិសី|សម្ដេចព្រះភគវតី មន្ទាពិសី ព្រះសិរីចក្រពត្តិ ]] | ព្រះមហេសី | rowspan="1" | [[ស្រីសុរិយោពណ៌ទី១|ព្រះបាទស្រីសុរិយោពណ៌ទី១]] | rowspan="1" | គ.ស ១២៧៥-១៣៤០ |- |} == ឯកសារយោង == [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រីខ្មែរ]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រីនៃកម្វុជទេឝ|*]] our194ru82m3l0kqw2qh1knykhcxgo7 0 48955 335254 294939 2026-05-14T15:38:04Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 សុត្តន្ត សិរីហ្វុង បានប្ដូរទីតាំង ទំព័រ [[ក្រូអិនឡង់]] ទៅ [[ហ្គ្រីនឡែន]] 294939 wikitext text/x-wiki '''ក្រូអិនឡង់ ឬ ហ្គ្រីនលែន''' គឺជាប្រទេសកោះមួយនៅអាមេរិកខាងជើង ដែល​ជា​ផ្នែក​នៃ​[[​ព្រះរាជាណាចក្រ​ដាណឺម៉ាក|ព្រះរាជាណាចក្រ​ដាណឺម៉ាក]]។ វាស្ថិតនៅចន្លោះ[[មហាសមុទ្រអាកទិក]] និង [[មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក]] នៅភាគខាងកើតនៃ[[ប្រជុំកោះអាកទិក]]របស់កាណាដា។ ក្រូអិនឡង់ គឺជាកោះធំជាងគេបំផុតរបស់ពិភពលោក។ វាជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមប្រទេសចំនួនបីដែលបង្កើតបានជា[[ព្រះរាជាណាចក្រដាណឺម៉ាក]] មួយទៀតគឺ [[ដាណឺម៉ាក]] និង [[កោះហ្វារ៉ូ]]។ ពលរដ្ឋនៃប្រទេសទាំងនេះគឺជាពលរដ្ឋនៃប្រទេសដាណឺម៉ាក និងនៃសហភាពអឺរ៉ុប។ រដ្ឋធានីក្រូអិនឡង់គឺ [[នូក]] ។ ប្រទេសនេះមានផ្ទៃក្រឡា ២ ១៦៦ ០៨៦ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។ [[ឯកសារ:Flag of Greenland.svg|រូបភាពតូច|ទង់ជាតិក្រូអិនឡង់]] ទោះបីជាជាផ្នែកមួយនៃ[[ទ្វីបអាមេរិកខាងជើង]]ក៏ដោយក្រូអិនឡង់មានទំនាក់ទំនងនយោបាយ និងវប្បធម៌ជាមួយអឺរ៉ុប (ជាពិសេស[[ន័រវែស]] និង[[ដាណឺម៉ាក]] ដែលជាមហាអំណាចអាណានិគម) អស់រយៈពេលជាងមួយសហស្សវត្សរ៍ ដោយចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ៩៨៦ ។ ក្រូអិនឡង់ ត្រូវបានរស់នៅតាមចន្លោះពេលយ៉ាងហោចណាស់ ៤៥០០ឆ្នាំចុងក្រោយដោយជនជាតិអាកទិក ដែលបុព្វបុរសបានធ្វើចំណាកស្រុកនៅទីនោះពីអ្វីដែលឥឡូវនេះជាប្រទេសកាណាដា។ ន័រសមេន បានតាំងលំនៅនៅផ្នែកខាងត្បូងដែលគ្មានមនុស្សរស់នៅនៃក្រូអិនឡង់ ចាប់ផ្តើមនៅសតវត្សទី១០ ដោយបានតាំងលំនៅនៅអ៊ីស្លង់ពីមុន។ អ៊ីនុតបានមកដល់សតវត្សទី១៣។ ទោះបីជាស្ថិតនៅក្រោមឥទ្ធិពលជាបន្តរបស់ន័រវេស និងន័រវេសក៏ដោយក្រូអិនឡង់មិនស្ថិតនៅក្រោមមកុដន័រវេសជាផ្លូវការទេរហូតដល់ឆ្នាំ១២៦១។ អាណានិគមន័រសបានបាត់ខ្លួននៅចុងសតវត្សទី១៥ បន្ទាប់ពីន័រវែសត្រូវបានវាយប្រហារដោយ[[មរណៈខ្មៅ]] និងបានធ្លាក់ចូលយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ [[ឯកសារ:Greenland on the globe (Greenland centered).svg|រូបភាពតូច|ទីតាំងនៃក្រូអិនឡង់លើពិភពលោក (ពណ៌ក្រហម) ]] នៅដើមសតវត្សទី១៧ អ្នករុករក ដាណូ ន័រវេកហ្គៀន បានទៅដល់ក្រូអិនឡង់ម្តងទៀត។ នៅពេលដែលប្រទេសដាណឺម៉ាក និងន័រវែសបានបំបែកក្រូអិនឡង់ក្លាយជាដាណឺម៉ាកនៅឆ្នាំ១៨១៤ ហើយត្រូវបានរួមបញ្ចូលយ៉ាងពេញលេញនៅក្នុងរដ្ឋដាណឺម៉ាកនៅឆ្នាំ១៩៥៣ ក្រោមរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃប្រទេសដាណឺម៉ាក ដែលបានធ្វើឱ្យប្រជាជននៅក្រូអិនឡង់ជាពលរដ្ឋនៃប្រទេសដាណឺម៉ាក។ នៅឆ្នាំ១៩៧៩ ដាណឺម៉ាកបានផ្តល់ការគ្រប់គ្រងផ្ទះដល់ក្រូអិនឡង់។ នៅក្នុងឆ្នាំ២០០៨ ក្រូអិនឡង់បានបោះឆ្នោតឱ្យច្បាប់គ្រប់គ្រងស្វ័យភាព ដែលបានផ្ទេរអំណាចបន្ថែមពីរដ្ឋាភិបាលដាណឺម៉ាកទៅឱ្យរដ្ឋាភិបាលក្រូអិនឡង់ក្នុងតំបន់។ នៅក្រោមរចនាសម្ព័ន្ធថ្មី ក្រូអិនឡង់បានទទួលខុសត្រូវបន្តិចម្តងៗសម្រាប់សេវាកម្មរដ្ឋាភិបាល និងផ្នែកខ្លះនៃសមត្ថកិច្ច។ រដ្ឋាភិបាលដាណឺម៉ាករក្សាការគ្រប់គ្រងលើសញ្ជាតិ គោលនយោបាយរូបិយវត្ថុ និងកិច្ចការបរទេស រួមទាំងវិស័យការពារជាតិផងដែរ។ អ្នករស់នៅក្រូអិនឡង់ ភាគច្រើនគឺ អ៊ីនុត។ ចំនួនប្រជាជនត្រូវបានប្រមូលផ្តុំជាចម្បងនៅលើឆ្នេរសមុទ្រភាគនិរតី ហើយនៅសល់នៃកោះនេះមានប្រជាជនតិច។ បីភាគបួននៃហ្គ្រីនឡែនត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយផ្ទាំងទឹកកកអចិន្ត្រៃយ៍តែមួយគត់នៅខាងក្រៅអង់តាក់ទិក។ ជាមួយនឹងចំនួនប្រជាជន ៥៦ ០៨១ (គិតត្រឹម២០២០) ក្រូអិនឡង់ គឺជាតំបន់ដែលមានប្រជាជនតិចបំផុតនៅលើពិភពលោក។ ៦៧% នៃផលិតកម្មអគ្គិសនីរបស់វាបានមកពីថាមពលកកើតឡើងវិញ ដែលភាគច្រើនបានមកពីថាមពលវារីអគ្គិសនី។<ref>ដកស្រង់ចេញពីប្រភពឯកសារបរទេស</ref> == ឯកសារយោង == aleatpxvu5thng8s2gkuqxpe76s17bw 0 50011 335266 326688 2026-05-14T21:30:20Z TheWikipedian1250 27346 /* */ 335266 wikitext text/x-wiki [[ឯកសារ:Artificial neural network.svg|រូបភាពតូច|បណ្ដាញណឺរ៉ូន​សិប្បនិមិ្មត (neural networks)]] [[ឯកសារ:KI Wikipedia.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពគំនិតនៃបញ្ញាសិប្បនិម្មិតដែលបង្កើតឡើងដោយម៉ាស៊ីនបង្កើតរូបភាពបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI image generator)]] '''បញ្ញាសិប្បនិម្មិត''' ([[ភាសាអង់គ្លេស|អង់គ្លេស]]: artificial intelligence) ឬហៅថា AI គឺជាភាពវៃឆ្លាតរបស់ម៉ាស៊ីន ឬ សូហ្វវែរ ដែលផ្ទុយពីភាពវៃឆ្លាតរបស់ភាវៈមានជីវិតដទៃទៀតជាពិសេសគឺមនុស្ស។ វាជាមុខវិជ្ជាសិក្សាផ្នែក[[វិទ្យាសាស្ត្រកុំព្យូទ័រ]]ដែលអភិវឌ្ឍ និងសិក្សាអំពីម៉ាស៊ីនឆ្លាតវៃ។ ម៉ាស៊ីនបែបនេះអាចត្រូវបានគេហៅថា AIs។ បច្ចេកវិទ្យា AI ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅទូទាំងវិស័យឧស្សាហកម្ម រដ្ឋាភិបាល និងវិទ្យាសាស្ត្រ។ ការប្រើប្រាស់ល្បីល្បាញមួយចំនួនមានដូចជា៖ ម៉ាស៊ីនស្វែងរកគេហទំព័រ (ឧ. [[ហ្គូហ្គលស្វែងរក|Google Search]] ) ប្រព័ន្ធណែនាំ (ប្រើដោយ [[យូ ធូប|YouTube]], Amazon និង [[ណិតហ្វ្លិច|Netflix]] ) ការទំនាក់ទំនង[[ការស្វែងយល់ពីភាសា|តាមរយៈការនិយាយរបស់មនុស្ស]] (ដូចជា Google Assistant, Siri, និង Alexa ), រថយន្តបើកបរដោយខ្លួនឯង (ឧទាហរណ៍ Waymo ) ឧបករណ៍បង្កើតនិងច្នៃប្រឌិត (ChatGPT) ការលេងនិងការវិភាគនៅក្នុងហ្គេមយុទ្ធសាស្ត្រ (ដូចជា អុក និង Go)។<ref>[https://wildoftech.com/alphago-google-deepmind "AlphaGo – Google DeepMind"]. [https://web.archive.org/web/20160310191926/https://wildoftech.com/alphago-google-deepmind/ Archived] from the original on 10 March 2016.</ref> [[អាឡាន ធួរីង|លោក Alan Turing]] គឺជាមនុស្សដំបូងគេដែលធ្វើការស្រាវជ្រាវយ៉ាងច្រើននៅក្នុងវិស័យដែលគាត់ហៅថា បញ្ញាម៉ាស៊ីន (machine intelligence)។ <ref name="turing">{{Cite book|title=The Essential Turing: the ideas that gave birth to the computer age|publisher=Clarendon Press|year=2004|isbn=0-19-825079-7|editor-last=Copeland|editor-first=J.|location=Oxford, England|language=en}}</ref> បញ្ញាសិប្បនិម្មិតត្រូវបានរកឃើញជាផ្នែកសិក្សាមួយនៅឆ្នាំ 1956។ <ref name="Dartmouth workshop"> [[:en:Dartmouth_workshop|Dartmouth workshop]]: • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=18}} • {{Harvtxt|McCorduck|2004|pp=111–136}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=200–201}} The proposal: •{{Harvtxt|McCarthy|Minsky|Rochester|Shannon|1955}} </ref> វិស័យនេះបានជួបនូវគំនិតសុទិដ្ឋិនិយមជាច្រើន <ref name="AI in the 60s"> Successful programs the 1960s: </ref> <ref name="AI in the 80s"> Funding initiatives in the early 1980s: [[:en:Fifth_Generation_Project|Fifth Generation Project]] (Japan), [[:en:Alvey|Alvey]] (UK), [[:en:Microelectronics_and_Computer_Technology_Corporation|Microelectronics and Computer Technology Corporation]] (US), [[:en:Strategic_Computing_Initiative|Strategic Computing Initiative]] (US): • {{Harvtxt|McCorduck|2004|pp=426–441}} • {{Harvtxt|Crevier|1993|pp=161–162, 197–203, 211, 240}} • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=23}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=210–211}} • {{Harvtxt|Newquist|1994|pp=235–248}} </ref> បន្តបន្ទាប់ដោយរយៈពេលនៃការខកចិត្ត និងការបាត់បង់មូលនិធិ ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា រដូវរងា AI ។ <ref name="First AI winter"> First [[:en:AI_Winter|AI Winter]], [[:en:Lighthill_report|Lighthill report]], [[:en:Mansfield_Amendment|Mansfield Amendment]] • {{Harvtxt|Crevier|1993|pp=115–117}} • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|pp=21–22}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=212–213}} • {{Harvtxt|Howe|1994}} • {{Harvtxt|Newquist|1994|pp=189–201}} </ref> <ref name="Second AI winter"> Second [[:en:AI_Winter|AI Winter]]: • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=24}} • {{Harvtxt|McCorduck|2004|pp=430–435}} • {{Harvtxt|Crevier|1993|pp=209–210}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=214–216}} • {{Harvtxt|Newquist|1994|pp=301–318}} </ref> ការផ្តល់មូលនិធិ និងការប្រាក់បានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងបន្ទាប់ពីឆ្នាំ 2012 នៅពេលដែលការសិក្សាស៊ីជម្រៅ (deep learning) មានសមត្ថភាពលើសពីបច្ចេកទេស AI ពីមុនទាំងអស់ <ref name="Deep learning revolution"> [[:en:Deep_learning|Deep learning]] revolution, [[:en:AlexNet|AlexNet]]: • {{Harvtxt|Goldman|2022}} • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=26}} • {{harvtxt|McKinsey|2018}} </ref> និងបន្ទាប់ពីឆ្នាំ 2017 ហេតុការណ៍នេះកើតឡើងដូចគ្នាចំពេាះ​ transformer architecture ។<ref>Toews, Rob (3 September 2023). [https://www.forbes.com/sites/robtoews/2023/09/03/transformers-revolutionized-ai-what-will-replace-them/ "Transformers Revolutionized AI. What Will Replace Them?"]. ''Forbes''. Retrieved 8 December 2023.</ref> នេះបាននាំឱ្យឈានទៅដល់ និទាឃរដូវ AI នៃដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 2020 ជាមួយនឹងក្រុមហ៊ុន សាកលវិទ្យាល័យ និងមន្ទីរពិសោធន៍ជាច្រើននៅសហរដ្ឋអាមេរិកបានបង្កើតរបបគំហើញសំខាន់ៗនៅក្នុងវិស័យបញ្ញាសិប្បនិម្មិត។<ref>Frank, Michael (22 September 2023). [https://thediplomat.com/2023/09/us-leadership-in-artificial-intelligence-can-shape-the-21st-century-global-order/ "US Leadership in Artificial Intelligence Can Shape the 21st Century Global Order"]. ''[[:en:The_Diplomat|The Diplomat]]''. Retrieved 8 December 2023. <q>Instead, the United States has developed a new area of dominance that the rest of the world views with a mixture of awe, envy, and resentment: artificial intelligence... From AI models and research to cloud computing and venture capital, U.S. companies, universities, and research labs – and their affiliates in allied countries – appear to have an enormous lead in both developing cutting-edge AI and commercializing it. The value of U.S. venture capital investments in AI start-ups exceeds that of the rest of the world combined.</q></ref> កំណើននៃការប្រើប្រាស់បញ្ញាសិប្បនិម្មិតក្នុងសតវត្សទី 21 កំពុងជះឥទ្ធិពលដល់ការផ្លាស់ប្តូររបស់សង្គម និងសេដ្ឋកិច្ច ឆ្ពោះទៅរកការបង្កើនស្វ័យប្រវត្តិកម្ម ការសម្រេចចិត្តផ្អែកលើទិន្នន័យ និង ការរួមបញ្ចូលប្រព័ន្ធ AI ទៅក្នុងផ្នែកផ្សេងៗនៃជីវិត ដែលប៉ះពាល់ទៅដល់ទីផ្សារការងារ ការថែទាំសុខភាព រដ្ឋាភិបាល ឧស្សាហកម្ម និងវិស័យអប់រំ។ នេះបង្កើតជាសំណួរអំពីផលប៉ះពាល់ខាងសីលធម៌និងហានិភ័យនៃ AI ដែលជំរុញឱ្យមានការពិភាក្សាអំពីគោលនយោបាយបទប្បញ្ញត្តិ ដើម្បីធានាសុវត្ថិភាពនិងអត្ថប្រយោជន៍នៃបច្ចេកវិទ្យា។<ref>[[:en:Artificial_general_intelligence|Artificial general intelligence]]: • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|pp=32–33, 1020–1021}} Proposal for the modern version: • {{Harvtxt|Pennachin|Goertzel|2007}} Warnings of overspecialization in AI from leading researchers: • {{Harvtxt|Nilsson|1995}} • {{Harvtxt|McCarthy|2007}} • {{Harvtxt|Beal|Winston|2009}}</ref> == ឯកសារយោង == <references /> 3vdb85rk3h5kgx1b3l9i13zv7q1r6if 335267 335266 2026-05-14T21:32:00Z TheWikipedian1250 27346 /* */ 335267 wikitext text/x-wiki [[ឯកសារ:Artificial neural network.svg|រូបភាពតូច|បណ្ដាញណឺរ៉ូន​សិប្បនិមិ្មត (neural networks)]] [[ឯកសារ:KI Wikipedia.jpg|រូបភាពតូច|រូបភាពគំនិតនៃបញ្ញាសិប្បនិម្មិតដែលបង្កើតឡើងដោយម៉ាស៊ីនបង្កើតរូបភាពបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI image generator)]] '''បញ្ញាសិប្បនិម្មិត''' ([[ភាសាអង់គ្លេស|អង់គ្លេស]]: artificial intelligence) ឬហៅថា '''AI''' គឺជាភាពវៃឆ្លាតរបស់ម៉ាស៊ីន ឬ សូហ្វវែរ ដែលផ្ទុយពីភាពវៃឆ្លាតរបស់ភាវៈមានជីវិតដទៃទៀតជាពិសេសគឺមនុស្ស។ វាជាមុខវិជ្ជាសិក្សាផ្នែក[[វិទ្យាសាស្ត្រកុំព្យូទ័រ]]ដែលអភិវឌ្ឍ និងសិក្សាអំពីម៉ាស៊ីនឆ្លាតវៃ។ ម៉ាស៊ីនបែបនេះអាចត្រូវបានគេហៅថា AIs។ បច្ចេកវិទ្យា AI ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅទូទាំងវិស័យឧស្សាហកម្ម រដ្ឋាភិបាល និងវិទ្យាសាស្ត្រ។ ការប្រើប្រាស់ល្បីល្បាញមួយចំនួនមានដូចជា៖ ម៉ាស៊ីនស្វែងរកគេហទំព័រ (ឧ. [[ហ្គូហ្គលស្វែងរក|Google Search]] ) ប្រព័ន្ធណែនាំ (ប្រើដោយ [[យូ ធូប|YouTube]], Amazon និង [[ណិតហ្វ្លិច|Netflix]] ) ការទំនាក់ទំនង[[ការស្វែងយល់ពីភាសា|តាមរយៈការនិយាយរបស់មនុស្ស]] (ដូចជា Google Assistant, Siri, និង Alexa ), រថយន្តបើកបរដោយខ្លួនឯង (ឧទាហរណ៍ Waymo ) ឧបករណ៍បង្កើតនិងច្នៃប្រឌិត (ChatGPT) ការលេងនិងការវិភាគនៅក្នុងហ្គេមយុទ្ធសាស្ត្រ (ដូចជា អុក និង Go)។<ref>[https://wildoftech.com/alphago-google-deepmind "AlphaGo – Google DeepMind"]. [https://web.archive.org/web/20160310191926/https://wildoftech.com/alphago-google-deepmind/ Archived] from the original on 10 March 2016.</ref> [[អាឡាន ធួរីង|លោក Alan Turing]] គឺជាមនុស្សដំបូងគេដែលធ្វើការស្រាវជ្រាវយ៉ាងច្រើននៅក្នុងវិស័យដែលគាត់ហៅថា បញ្ញាម៉ាស៊ីន (machine intelligence)។ <ref name="turing">{{Cite book|title=The Essential Turing: the ideas that gave birth to the computer age|publisher=Clarendon Press|year=2004|isbn=0-19-825079-7|editor-last=Copeland|editor-first=J.|location=Oxford, England|language=en}}</ref> បញ្ញាសិប្បនិម្មិតត្រូវបានរកឃើញជាផ្នែកសិក្សាមួយនៅឆ្នាំ 1956។ <ref name="Dartmouth workshop"> [[:en:Dartmouth_workshop|Dartmouth workshop]]: • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=18}} • {{Harvtxt|McCorduck|2004|pp=111–136}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=200–201}} The proposal: •{{Harvtxt|McCarthy|Minsky|Rochester|Shannon|1955}} </ref> វិស័យនេះបានជួបនូវគំនិតសុទិដ្ឋិនិយមជាច្រើន <ref name="AI in the 60s"> Successful programs the 1960s: </ref> <ref name="AI in the 80s"> Funding initiatives in the early 1980s: [[:en:Fifth_Generation_Project|Fifth Generation Project]] (Japan), [[:en:Alvey|Alvey]] (UK), [[:en:Microelectronics_and_Computer_Technology_Corporation|Microelectronics and Computer Technology Corporation]] (US), [[:en:Strategic_Computing_Initiative|Strategic Computing Initiative]] (US): • {{Harvtxt|McCorduck|2004|pp=426–441}} • {{Harvtxt|Crevier|1993|pp=161–162, 197–203, 211, 240}} • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=23}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=210–211}} • {{Harvtxt|Newquist|1994|pp=235–248}} </ref> បន្តបន្ទាប់ដោយរយៈពេលនៃការខកចិត្ត និងការបាត់បង់មូលនិធិ ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា រដូវរងា AI ។ <ref name="First AI winter"> First [[:en:AI_Winter|AI Winter]], [[:en:Lighthill_report|Lighthill report]], [[:en:Mansfield_Amendment|Mansfield Amendment]] • {{Harvtxt|Crevier|1993|pp=115–117}} • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|pp=21–22}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=212–213}} • {{Harvtxt|Howe|1994}} • {{Harvtxt|Newquist|1994|pp=189–201}} </ref> <ref name="Second AI winter"> Second [[:en:AI_Winter|AI Winter]]: • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=24}} • {{Harvtxt|McCorduck|2004|pp=430–435}} • {{Harvtxt|Crevier|1993|pp=209–210}} • {{Harvtxt|NRC|1999|pp=214–216}} • {{Harvtxt|Newquist|1994|pp=301–318}} </ref> ការផ្តល់មូលនិធិ និងការប្រាក់បានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងបន្ទាប់ពីឆ្នាំ 2012 នៅពេលដែលការសិក្សាស៊ីជម្រៅ (deep learning) មានសមត្ថភាពលើសពីបច្ចេកទេស AI ពីមុនទាំងអស់ <ref name="Deep learning revolution"> [[:en:Deep_learning|Deep learning]] revolution, [[:en:AlexNet|AlexNet]]: • {{Harvtxt|Goldman|2022}} • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|p=26}} • {{harvtxt|McKinsey|2018}} </ref> និងបន្ទាប់ពីឆ្នាំ 2017 ហេតុការណ៍នេះកើតឡើងដូចគ្នាចំពេាះ​ transformer architecture ។<ref>Toews, Rob (3 September 2023). [https://www.forbes.com/sites/robtoews/2023/09/03/transformers-revolutionized-ai-what-will-replace-them/ "Transformers Revolutionized AI. What Will Replace Them?"]. ''Forbes''. Retrieved 8 December 2023.</ref> នេះបាននាំឱ្យឈានទៅដល់ និទាឃរដូវ AI នៃដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 2020 ជាមួយនឹងក្រុមហ៊ុន សាកលវិទ្យាល័យ និងមន្ទីរពិសោធន៍ជាច្រើននៅសហរដ្ឋអាមេរិកបានបង្កើតរបបគំហើញសំខាន់ៗនៅក្នុងវិស័យបញ្ញាសិប្បនិម្មិត។<ref>Frank, Michael (22 September 2023). [https://thediplomat.com/2023/09/us-leadership-in-artificial-intelligence-can-shape-the-21st-century-global-order/ "US Leadership in Artificial Intelligence Can Shape the 21st Century Global Order"]. ''[[:en:The_Diplomat|The Diplomat]]''. Retrieved 8 December 2023. <q>Instead, the United States has developed a new area of dominance that the rest of the world views with a mixture of awe, envy, and resentment: artificial intelligence... From AI models and research to cloud computing and venture capital, U.S. companies, universities, and research labs – and their affiliates in allied countries – appear to have an enormous lead in both developing cutting-edge AI and commercializing it. The value of U.S. venture capital investments in AI start-ups exceeds that of the rest of the world combined.</q></ref> កំណើននៃការប្រើប្រាស់បញ្ញាសិប្បនិម្មិតក្នុងសតវត្សទី 21 កំពុងជះឥទ្ធិពលដល់ការផ្លាស់ប្តូររបស់សង្គម និងសេដ្ឋកិច្ច ឆ្ពោះទៅរកការបង្កើនស្វ័យប្រវត្តិកម្ម ការសម្រេចចិត្តផ្អែកលើទិន្នន័យ និង ការរួមបញ្ចូលប្រព័ន្ធ AI ទៅក្នុងផ្នែកផ្សេងៗនៃជីវិត ដែលប៉ះពាល់ទៅដល់ទីផ្សារការងារ ការថែទាំសុខភាព រដ្ឋាភិបាល ឧស្សាហកម្ម និងវិស័យអប់រំ។ នេះបង្កើតជាសំណួរអំពីផលប៉ះពាល់ខាងសីលធម៌និងហានិភ័យនៃ AI ដែលជំរុញឱ្យមានការពិភាក្សាអំពីគោលនយោបាយបទប្បញ្ញត្តិ ដើម្បីធានាសុវត្ថិភាពនិងអត្ថប្រយោជន៍នៃបច្ចេកវិទ្យា។<ref>[[:en:Artificial_general_intelligence|Artificial general intelligence]]: • {{Harvtxt|Russell|Norvig|2021|pp=32–33, 1020–1021}} Proposal for the modern version: • {{Harvtxt|Pennachin|Goertzel|2007}} Warnings of overspecialization in AI from leading researchers: • {{Harvtxt|Nilsson|1995}} • {{Harvtxt|McCarthy|2007}} • {{Harvtxt|Beal|Winston|2009}}</ref> == ឯកសារយោង == <references /> lzhunptdvjaskhobxvwrl2e419wagzj 0 53415 335251 335250 2026-05-14T15:12:40Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី */ 335251 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមភូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហាហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីវូ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតកៃន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតកៃន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] | |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == 6n32um66ul2p3j74ukfh3lck35ctlea 335252 335251 2026-05-14T15:20:15Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី */ 335252 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីវូ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតកៃន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតកៃន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] | |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == 5wvd2p9icmzrm4uemitevnr7knw8hun 335253 335252 2026-05-14T15:27:24Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* ដែនដីក្រៅប្រទេស */ 335253 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីវូ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ស្កុត បេស]] | [[តំបន់រ៉ូស]] | [[File:Flag of the Ross Dependency (unofficial).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតកៃន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតកៃន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] | |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == tuaq9wj07e9qx77hq1m62hoc6wp87ke 335256 335253 2026-05-14T15:41:24Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* ដែនដីក្រៅប្រទេស */ 335256 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | [[ទ័រស្សាវន៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្វារ៉ូ]] | [[File:Flag_of_the_Faroe_Islands.svg|border|center|x40px]] | |- | [[នូក]] | [[ហ្គ្រីនឡែន]] | [[File:Flag_of_Greenland.svg|border|center|x40px]] | |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីវូ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ស្កុត បេស]] | [[តំបន់រ៉ូស]] | [[File:Flag of the Ross Dependency (unofficial).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតកៃន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតកៃន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] | |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == cwb6q5ubqlroujxrr17letwceccq70l 335257 335256 2026-05-14T15:44:55Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* ដែនដីក្រៅប្រទេស */ 335257 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | [[ទ័រស្សាវន៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្វារ៉ូ]] | [[File:Flag_of_the_Faroe_Islands.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[នូក]] | [[ហ្គ្រីនឡែន]] | [[File:Flag_of_Greenland.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីវូ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ស្កុត បេស]] | [[តំបន់រ៉ូស]] | [[File:Flag of the Ross Dependency (unofficial).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតកៃន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតកៃន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] | |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == 3d1uc686c5xwwqqhyuw4xwrzt28k7h9 335274 335257 2026-05-15T08:31:40Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* ដែនដីក្រៅប្រទេស */ 335274 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | [[ទ័រស្សាវន៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្វារ៉ូ]] | [[File:Flag_of_the_Faroe_Islands.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[នូក]] | [[ហ្គ្រីនឡែន]] | [[File:Flag_of_Greenland.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីវូ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ស្កុត បេស]] | [[តំបន់រ៉ូស]] | [[File:Flag of the Ross Dependency (unofficial).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតខៀន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតខៀន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] |​​ អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] |​ អាហ្វ្រិក |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == b1zcaioi63rn7vkw2z9nc5yml95ttyd 335275 335274 2026-05-15T08:54:11Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* ដែនដីក្រៅប្រទេស */ 335275 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | [[ទ័រស្សាវន៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្វារ៉ូ]] | [[File:Flag_of_the_Faroe_Islands.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[នូក]] | [[ហ្គ្រីនឡែន]] | [[File:Flag_of_Greenland.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ព្យែរ រីយូនីញ៉ុង|សាំង-ព្យែរ]], [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[ដែនដីបារាំងខាងត្បូង និង អង់តាក់ទិក]] | [[File:Flag_of_the_French_Southern_and_Antarctic_Lands.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីវូ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ស្កុត បេស]] | [[តំបន់រ៉ូស]] | [[File:Flag of the Ross Dependency (unofficial).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតខៀន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតខៀន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] |​​ អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] |​ អាហ្វ្រិក |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == 5eyyqla1uoz62sgxkbbbfachp74pa07 335276 335275 2026-05-15T09:03:13Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* ដែនដីក្រៅប្រទេស */ 335276 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | | | |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | [[ទ័រស្សាវន៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្វារ៉ូ]] | [[File:Flag_of_the_Faroe_Islands.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[នូក]] | [[ហ្គ្រីនឡែន]] | [[File:Flag_of_Greenland.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ព្យែរ, រីយូនីញ៉ុង]] | [[ដែនដីបារាំងខាងត្បូង និង អង់តាកទិក]] | [[File:Flag_of_the_French_Southern_and_Antarctic_Lands.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីយូអេ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ស្កុត បេស]] | [[តំបន់រ៉ូស]] | [[File:Flag of the Ross Dependency (unofficial).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតខៀន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតខៀន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] |​​ អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] |​ អាហ្វ្រិក |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == 6scqca73klxl7bsklzbs16zqc9x4hm6 335277 335276 2026-05-15T09:20:56Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 /* ដែនដីក្រៅប្រទេស */ 335277 wikitext text/x-wiki == បញ្ជីរាយឈ្មោះរាជធានីឬរដ្ឋធានី == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ប្រទេស ! ទ្វីប |- | [[ស៊ូឃូមី]] | {{flagicon|Abkhazia}}<br>[[អាបាខាហ្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[កាប៊ុល]] | {{flagicon|Afghanistan}}<br>[[អាហ្វហ្កានីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ទីរ៉ាណា]] | {{flagicon|Albania}}<br>[[អាល់បានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាល់ហ្សែរ]] | {{flagicon|Algeria}}<br>[[អាល់ហ្សេរី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ដូរ៉ា ឡា វេឡា]] | {{flagicon|Andorra}}<br>[[អង់ដូរ៉ា]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូអង់ដា]] | {{flagicon|Angola}}<br>[[អង់ហ្គោឡា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាំង ចនស៍, អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Antigua and Barbuda}}<br>[[អង់ទីហ្គា និង បាប៊ូដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយណូស៊ែរ]] | {{flagicon|Argentina}}<br>[[អាហ្សង់ទីន]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[យេរេវ៉ាន]] | {{flagicon|Armenia}}<br>[[អាមេនី]] | អាសុី |- | [[កង់បេរ៉ា]] | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] | អូសេអានី |- | [[វីយែន]] | {{flagicon|Austria}}<br>[[អូទ្រីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[បាគូ (ទីក្រុង)|បាគូ]] | {{flagicon|Azerbaijan}}<br>[[អាស៊ែបៃសង់|អាស៊ែបៃហ្សង់]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ណាសៅ]] | {{flagicon|The Bahamas}}<br>[[បាហាម៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Bahrain}}<br>[[បារ៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, បង់ក្លាដែស|ដាកា]] | {{flagicon|Bangladesh}}<br>[[បង់ក្លាដែស]] | អាស៊ី |- | [[ប្រ៊ីជថោន]] | {{flagicon|Barbados}}<br>[[បាបាដូស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[មីនស្កិ៍]] | {{flagicon|Belarus}}<br>[[បេឡារុស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ព្រុចសែល]] | {{flagicon|Belgium}}<br>[[បែលហ្ស៊ិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែលម៉ូប៉ាន]] | {{flagicon|Belize}}<br>[[បេលីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ព័រតូ-ណូវ៉ូ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូតូណូ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Benin}}<br>[[បេនីន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ធីមប៊ូ]] | {{flagicon|Bhutan}}<br>[[ប៊ូតាន]] | អាស៊ី |- | [[ស៊ូក្រេ]] ''(រដ្ឋធម្មនុញ្ញ)'', [[ឡា ប៉ាស]] ''(រដ្ឋបាល)'' | {{flagicon|Bolivia}}<br>[[បូលីវី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[សារ៉ាយេវ៉ូ]] | {{flagicon|Bosnia and Herzegovina}}<br>[[បូស្នៀ និង ហឺហ្សេហ្គោវីណា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហ្គាបូរ៉ូន]] | {{flagicon|Botswana}}<br>[[បុតស្វាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាស៊ីលីយ៉ា]] | {{flagicon|Brazil}}<br>[[ប្រេស៊ីល]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[បង់ដាសេរីបេហ្គាវ៉ាន់]] | {{flagicon|Brunei}}<br>[[ប្រ៊ុយណេ]] | អាស៊ី |- | [[សូហ្វីយ៉ា]] | {{flagicon|Bulgaria}}<br>[[ប៊ុលហ្គារី]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូហ្គាឌូហ្គូ]] | {{flagicon|Burkina Faso}}<br>[[បូគីណាហ្វាសូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គីតេហ្គា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់),'' [[ប៊ូជុមប៊ូរ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Burundi}}<br>[[ប៊ូរុនឌី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាយ៉ា]] | {{flagicon|Cape Verde}}<br>[[កាប់វែរ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ភ្នំពេញ]] | {{flagicon|Cambodia}}<br>[[កម្ពុជា]] | អាសុី |- | [[យ៉ាអូនដេ]] | {{flagicon|Cameroon}}<br>[[កាមេរូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អូតាវ៉ា]] | {{flagicon|Canada}}<br>[[កាណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[បាងហ្គី]] | {{flagicon|Central African Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អុិនចាមីណា]] | {{flagicon|Chad}}<br>[[ឆាដ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ត្យាហ្គោ]] | {{flagicon|Chile}}<br>[[ឈីលី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ប៉េកាំង]] | {{flagicon|China}}<br>[[ចិន]] | អាសុី |- | [[បូហ្គោតា]] | {{flagicon|Colombia}}<br>[[កូឡុំប៊ី]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ូរ៉ូនី]] | {{flagicon|Comoros}}<br>[[កូម៉ូរ៉ូស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប្រាហ្សាវីល]] | {{flagicon|Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាន់ ហូសេ]] | {{flagicon|Costa Rica}}<br>[[កូស្តារីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[យ៉ាមូស៊ូក្រូ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាប៊ីចាន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Ivory Coast}}<br>[[កូតឌីវ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្សាហ្គ្រេប]] | {{flagicon|Croatia}}<br>[[ក្រូអាត]] | អាស៊ី |- | [[ហាវ៉ាណា]] | {{flagicon|Cuba}}<br>[[គុយបា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | rowspan="2" | [[នីកូស៊ី]] | {{flagicon|Cyprus}}<br>[[ស៊ីប]] | rowspan="2" | អឺរ៉ុប |- | {{flagicon|Northern Cyprus}}<br>[[ស៊ីបខាងជើង]] |- | [[ប្រាក]] | {{flagicon|Czech Republic}}<br>[[ឆែក]] | អឺរ៉ុប |- | [[គីនសាសា]] | {{flagicon|Democratic Republic of the Congo}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូបុិនហេហ្គិន]] | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងជីប៊ូទី|ជីប៊ូទី]] | {{flagicon|Djibouti}}<br>[[ជីប៊ូទី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រ៉ូសូ]] | {{flagicon|Dominica}}<br>[[ដូមីនីកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាន់តូ ដូមីងហ្គោ]] | {{flagicon|Dominican Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[គីតូ]] | {{flagicon|Ecuador}}<br>[[អេក្វាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[គែរ]] | {{flagicon|Egypt}}<br>[[អេហ្ស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក & អាស៊ី |- | [[សាន់ សាល់វ៉ាឌ័រ]] | {{flagicon|El Salvador}}<br>[[អែលសាល់វ៉ាឌ័រ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស៊ីយូដាដ ដឺ ឡា ប៉ាស]] | {{flagicon|Equatorial Guinea}}<br>[[ហ្គីណេអេក្វាទ័រ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាស្មារ៉ា]] | {{flagicon|Eritrea}}<br>[[អេរីទ្រា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[តាលីន]] | {{flagicon|Estonia}}<br>[[អេស្តូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាបាបាន]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឡូបាំបា]] ''(រាជវង្ស & នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|Eswatini}}<br>[[អេសវ៉ាទីនី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាឌីស អាបាបា]] | {{flagicon|Ethiopia}}<br>[[អេត្យូពី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ស៊ូវ៉ា]] | {{flagicon|Fiji}}<br>[[ហ្វីជី]] | អូសេអានី |- | [[ហែលស៊ីនគី]] | {{flagicon|Finland}}<br>[[ហ្វាំងឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៉ារីស]] | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីប្រេវីល]] | {{flagicon|Gabon}}<br>[[ហ្គាបុង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បានជូល]] | {{flagicon|Gambia}}<br>[[ហ្គាំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីប៊ីលីស៊ី]] | {{flagicon|Georgia (country)}}<br>[[ហ្សកហ្ស៊ី]] | អាសុី & អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ែរឡាំង]] | {{flagicon|Germany}}<br>[[អាល្លឺម៉ង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាក្រា]] | {{flagicon|Ghana}}<br>[[ហ្គាណា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាតែន]] | {{flagicon|Greece}}<br>[[ក្រិក]] | អឺរ៉ុប |- | [[សាំង ចចស៍, ហ្គ្រេណាដា|សាំង ចចស៍]] | {{flagicon|Grenada}}<br>[[ហ្គ្រេណាដា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទីក្រុងហ្គាតេម៉ាឡា|ហ្គាតេម៉ាឡា]] | {{flagicon|Guatemala}}<br>[[ហ្គាតេម៉ាឡា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កូណាគ្រី]] | {{flagicon|Guinea}}<br>[[ហ្គីណេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៊ីស្សូ]] | {{flagicon|Guinea-Bissau}}<br>[[ហ្គីណេ-ប៊ីស្សូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, ហ្គីយ៉ាណា|ចចថោន]] | {{flagicon|Guyana}}<br>[[ហ្គីយ៉ាណា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត-អ៊ូ-ព្រីនស៍]] | {{flagicon|Haiti}}<br>[[ហៃទី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តេហ្គូស៊ីហ្គាល់ប៉ា]] | {{flagicon|Honduras}}<br>[[ហុងឌូរ៉ាស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៊ុយដាប៉ែស]] | {{flagicon|Hungary}}<br>[[ហុងគ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ៃចាវីក]] | {{flagicon|Iceland}}<br>[[អ៊ីស្លង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ញូវដេលី]] | {{flagicon|India}}<br>[[ឥណ្ឌា]] | អាស៊ី |- | [[ហ្សាការតា]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'', [[នូសាន់តារា]] | {{flagicon|Indonesia}}<br>[[ឥណ្ឌូនេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[តេហេរ៉ង់]] | {{flagicon|Iran}}<br>[[អ៊ីរ៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[បាកដាដ]] | {{flagicon|Iraq}}<br>[[អ៊ីរ៉ាក់]] | អាស៊ី |- | [[ឌុប្លីន]] | {{flagicon|Ireland}}<br>[[អៀរឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[យេរូសាឡឹម]] | {{flagicon|Israel}}<br>[[អ៊ីស្រាអែល]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូម]] | {{flagicon|Italy}}<br>[[អ៊ីតាលី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ឃីងស្តុន, ចាម៉ៃកា|ឃីងស្តុន]] | {{flagicon|Jamaica}}<br>[[ចាម៉ៃកា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[តូក្យូ]] | {{flagicon|Japan}}<br>[[ជប៉ុន]] | អាស៊ី |- | [[អាម៉ាន់]] | {{flagicon|Jordan}}<br>[[ហ្សកដានី]] | អាស៊ី |- | [[អាស្តាណា]] | {{flagicon|Kazakhstan}}<br>[[កាហ្សាក់ស្ថាន]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ណៃរ៉ូប៊ី]] | {{flagicon|Kenya}}<br>[[កេនយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងគុយវ៉ែត|គុយវ៉ែត]] | {{flagicon|Kuwait}}<br>[[គុយវ៉ែត]] | អាសុី |- | [[ប៊ីស្កេក]] | {{flagicon|Kyrgyzstan}}<br>[[កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[តារ៉ាវ៉ា អាតូល]] | {{flagicon|Kiribati}}<br>[[គីរីបាទី]] | អូសេអានី |- | [[ព្រីស្ទីណា]] | {{flagicon|Kosovo}}<br>[[កូសូវ៉ូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វៀងចន្ទន៍]] | {{flagicon|Laos}}<br>[[ឡាវ|លាវ]] | អាស៊ី |- | [[រីហ្គា]] | {{flagicon|Latvia}}<br>[[ឡេតូនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[បេរូត]] | {{flagicon|Lebanon}}<br>[[លីបង់]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាសេរូ]] | {{flagicon|Lesotho}}<br>[[ឡេសូតូ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ុនរ៉ូវីយ៉ា]] | {{flagicon|Liberia}}<br>[[លីបេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទ្រីប៉ូលី]] | {{flagicon|Libya}}<br>[[លីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឌុហ្ស]] | {{flagicon|Liechtenstein}}<br>[[លីចថេនស្តាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[វីលនីយូស]] | {{flagicon|Lithuania}}<br>[[លីទុយអានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងលុចហ្សំបួរ|លុចហ្សំបួរ]] | {{flagicon|Luxembourg}}<br>[[លុចហ្សំបួរ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អង់តាណាណារីវ៉ូ]] | {{flagicon|Madagascar}}<br>[[ម៉ាដាហ្គាស្ការ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[លីឡុងវេ]] | {{flagicon|Malawi}}<br>[[ម៉ាឡាវី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[កូឡាឡាំពួរ]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់ នីតិបញ្ញត្តិ & រាជវង្ស)'', [[បុត្រាជ័យ]] ''(រដ្ឋបាល & តុលាការ)'' | {{flagicon|Malaysia}}<br>[[ម៉ាឡេស៊ី]] | អាស៊ី |- | [[ម៉ាឡេ]] | {{flagicon|Maldives}}<br>[[ម៉ាល់ឌីវ]] | អាស៊ី |- | [[បាម៉ាកូ]] | {{flagicon|Mali}}<br>[[ម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[វ៉ាឡេតា]] | {{flagicon|Malta}}<br>[[ម៉ាល់តា]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាជូរ៉ូ]] | {{flagicon|Marshall Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះម៉ាស្សល]] | អូសេអានី |- | [[នូអាកឆត]] | {{flagicon|Mauritania}}<br>[[ម៉ូរីតានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ផត ល្វីស]] | {{flagicon|Mauritius}}<br>[[ម៉ូរីស]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងម៉ិកស៊ីក|ម៉ិកស៊ិក]] | {{flagicon|Mexico}}<br>[[ម៉ិកស៊ិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាលីគីរ]] | {{flagicon|Micronesia}}<br>[[មីក្រូណេស៊ី]] | អូសេអានី |- | [[ឈីស៊ីណូ]] | {{flagicon|Moldova}}<br>[[ម៉ុលដាវី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ទីក្រុងម៉ូណាកូ|ម៉ូណាកូ]] | {{flagicon|Monaco}}<br>[[ម៉ូណាកូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[អ៊ូឡង់បាទ័រ]] | {{flagicon|Mongolia}}<br>[[ម៉ុងហ្គោលី]] | អាស៊ី |- | [[ផតហ្គោរីកា]] | {{flagicon|Montenegro}}<br>[[ម៉ុងតេណេក្រូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[រ៉ាបាត]] | {{flagicon|Morocco}}<br>[[ម៉ារ៉ុក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ម៉ាពូតូ]] | {{flagicon|Mozambique}}<br>[[មូហ្សំប៊ិក]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ណៃពិដោ]] | {{flagicon|Myanmar}}<br>[[មីយ៉ាន់ម៉ា|ភូមា]] | អាសុី |- | [[វីនដ៍ហុក]] | {{flagicon|Namibia}}<br>[[ណាមីប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[យ៉ារ៉េន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Nauru}}<br>[[ណូរូ]] | អូសេអានី |- | [[កដ្ឋមណ្ឌូ]] | {{flagicon|Nepal}}<br>[[នេប៉ាល់]] | អាស៊ី |- | [[វែលលីងតុន]]​ ''(ផ្លូវការ)'', [[ឡាអេ]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាំស្ទែរដាំ]] | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ាណាហ្គា]] | {{flagicon|Nicaragua}}<br>[[នីការ៉ាហ្គា]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[នីអាមី]] | {{flagicon|Niger}}<br>[[នីហ្សេ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អាប៊ូចា]] | {{flagicon|Nigeria}}<br>[[នីហ្សេរីយ៉ា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្យុងយ៉ាង]] | {{flagicon|North Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងជើង]] | អាស៊ី |- | [[ស្កុបជេ]] | {{flagicon|North Macedonia}}<br>[[ម៉ាសេដូនីខាងជើង]] | អឺរ៉ុប |- | [[អូស្លូ]] | {{flagicon|Norway}}<br>[[ន័រវែស]] | អឺរ៉ុប |- | [[មូស្កាត]] | {{flagicon|Oman}}<br>[[អូម៉ង់]] | អាស៊ី |- | [[អ៊ីស្លាម៉ាបាដ]] | {{flagicon|Pakistan}}<br>[[ប៉ាគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ងឺរូលមូដ]] | {{flagicon|Palau}}<br>[[ប៉ាឡូ]] | អូសេអានី |- | [[យេរូសាឡឹម]], [[រ៉ាំអាឡា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Palestine}}<br>[[ប៉ាឡេស្ទីន]] | អាស៊ី |- | [[ទីក្រុងប៉ាណាម៉ា|ប៉ាណាម៉ា]] | {{flagicon|Panama}}<br>[[ប៉ាណាម៉ា]] | អាមេរិកខាងជើង & អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ផត ម៉ូរេសប៊ី]] | {{flagicon|Papua New Guinea}}<br>[[ប៉ាពួញូវហ្គីណេ]] | អូសេអានី |- | [[អាសង់ស្យុង]] | {{flagicon|Paraguay}}<br>[[ប៉ារ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[លីម៉ា]] | {{flagicon|Peru}}<br>[[ប៉េរូ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ម៉ានីល]] | {{flagicon|Philippines}}<br>[[ហ្វីលីពីន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាសូវី]] | {{flagicon|Poland}}<br>[[ប៉ូឡូញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[លីស្បោន]] | {{flagicon|Portugal}}<br>[[ព័រទុយហ្គាល់]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដូហា]] | {{flagicon|Qatar}}<br>[[កាតា]] | អាស៊ី |- | [[ប៊ុយការ៉េស]] | {{flagicon|Romania}}<br>[[រ៉ូម៉ានី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ូស្គូ]] | {{flagicon|Russia}}<br>[[រុស្ស៊ី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[គីហ្គាលី]] | {{flagicon|Rwanda}}<br>[[រវ៉ាន់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាសែតឺរ]] | {{flagicon|Saint Kitts and Nevis}}<br>[[សាំងគីត និង ណេវីស]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[កាស្ទ្រីស]] | {{flagicon|Saint Lucia}}<br>[[សាំងលូស៊ី]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឃីងស្តោន]] | {{flagicon|Saint Vincent and the Grenadines}}<br>[[សាំងវីនសិន និង ហ្គ្រេណាឌីន]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាភីយ៉ា]] | {{flagicon|Samoa}}<br>[[សាម័រ]] | អូសេអានី |- | [[ទីក្រុងសាន់ ម៉ារីណូ|សាន់ ម៉ារីណូ]] | {{flagicon|San Marino}}<br>[[សាន់ម៉ារីណូ]] | អឺរ៉ុប |- | [[សៅ តូមេ]] | {{flagicon|Sao Tome and Principe}}<br>[[សៅតូមេ និង ប្រាំងស៊ីប]] | អាហ្វ្រិក |- | [[រីយ៉ាដ]] | {{flagicon|Saudi Arabia}}<br>[[អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត]] | អាស៊ី |- | [[ដាកា, សេណេហ្គាល់|ដាកា]] | {{flagicon|Senegal}}<br>[[សេណេហ្គាល់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បែលក្រាដ]] | {{flagicon|Serbia}}<br>[[ស៊ែប៊ី]] | អឺរ៉ុប |- | [[វិចតូរីយ៉ា, សីស្ហែល|វិចតូរីយ៉ា]] | {{flagicon|Seychelles}}<br>[[សីស្ហែល]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្វ្រីថោន]] | {{flagicon|Sierra Leone}}<br>[[សៀរ៉ាឡេអូន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ទីក្រុងសិង្ហបុរី|សិង្ហបុរី]] | {{flagicon|Singapore}}<br>[[សិង្ហបុរី]] | អាស៊ី |- | [[ប្រាទីស្លាវ៉ា]] | {{flagicon|Slovakia}}<br>[[ស្លូវ៉ាគី]] | អឺរ៉ុប |- | [[លូបលីយ៉ាណា]] | {{flagicon|Slovenia}}<br>[[ស្លូវេនី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ហូនីអារ៉ា]] | {{flagicon|Solomon Islands}}<br>[[ប្រជុំកោះសូឡូម៉ុន]] | អូសេអានី |- | [[ម៉ូហ្គាឌីស៊ូ]] | {{flagicon|Somalia}}<br>[[សូម៉ាលី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារហ្គីសា]] | {{flagicon|Somaliland}}<br>[[សូម៉ាលីឡែន]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ព្រីតូរីយ៉ា]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ)'', [[ប៊្លូមហ្វុនទីន]] ''(តុលាការ)'', [[ខេប ថោន]] ''(នីតិបញ្ញត្តិ)'' | {{flagicon|South Africa}}<br>[[អាហ្វ្រិកខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សេអ៊ូល]] | {{flagicon|South Korea}}<br>[[កូរ៉េខាងត្បូង]] | អាស៊ី |- | [[ជូបា]] | {{flagicon|South Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់ខាងត្បូង]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឈីនវ៉ាលី]] | {{flagicon|South Ossetia}}<br>[[អូសេទីខាងត្បូង]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[ម៉ាឌ្រីដ]] | {{flagicon|Spain}}<br>[[អេស្ប៉ាញ]] | អឺរ៉ុប |- | [[ស្រីជ័យវធ៌នបុរ⁠កូត្តេ]] ''(ផ្លូវការ)'', [[កូឡុំបូ]] ''(នីតិប្រតិបត្តិ & តុលាការ)'' | {{flagicon|Sri Lanka}}<br>[[ស្រីលង្កា]] | អាស៊ី |- | [[ខាទូម]] | {{flagicon|Sudan}}<br>[[ស៊ូដង់]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ប៉ារ៉ាម៉ារីបូ]] | {{flagicon|Suriname}}<br>[[ស៊ូរីណាម]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ស្តុកហូម]] | {{flagicon|Sweden}}<br>[[ស៊ុយអែត]] | អឺរ៉ុប |- | [[ប៊ើន]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Switzerland}}<br>[[ស្វីស]] | អឺរ៉ុប |- | [[ដាម៉ាស់]] | {{flagicon|Syria}}<br>[[ស៊ីរី]] | អាស៊ី |- | [[តៃប៉ិ]] | {{flagicon|Taiwan}}<br>[[តៃវ៉ាន់]] | អាស៊ី |- | [[ឌូសានបេ]] | {{flagicon|Tajikistan}}<br>[[តាជីគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ដូដូម៉ា]] | {{flagicon|Tanzania}}<br>[[តង់ហ្សានី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[បាងកក]] | {{flagicon|Thailand}}<br>[[ថៃ|សៀម]] | អាស៊ី |- | [[ឌីលី]] | {{flagicon|Timor Leste}}<br>[[ទីម័រខាងកើត]] | អាស៊ី |- | [[ឡូមេ]] | {{flagicon|Togo}}<br>[[តូហ្គោ]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូគូ​ អាឡូហ្វា]] | {{flagicon|Tonga}}<br>[[តុងហ្គា]] | អូសេអានី |- | [[ទីរ៉ាសប៉ូល]] | {{flagicon|Transnistria}}<br>[[ត្រាននីស្ទ្រី]] | អឺរ៉ុប |- | [[ផត អហ្វ ស្ប៉េន]] | {{flagicon|Trinidad and Tobago}}<br>[[ទ្រីនីដាដ និង តូបាហ្គោ]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ទុយនីស]] | {{flagicon|Tunisia}}<br>[[ទុយនីស៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[អង់ការ៉ា]] | {{flagicon|Turkey}}<br>[[តួកគី]] | អាស៊ី & អឺរ៉ុប |- | [[អាសហ្គាបាត]] | {{flagicon|Turkmenistan}}<br>[[តួកមេនីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[ហ្វូណាហ្វូទី]] | {{flagicon|Tuvalu}}<br>[[ទូវ៉ាលូ]] | អូសេអានី |- | [[កាំប៉ាឡា]] | {{flagicon|Uganda}}<br>[[អ៊ូហ្គង់ដា]] | អាហ្វ្រិក |- | [[គៀវ]] | {{flagicon|Ukraine}}<br>[[អ៊ុយក្រែន]] | អឺរ៉ុប |- | [[អាប៊ូដាប៊ី]] | {{flagicon|United Arab Emirates}}<br>[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]] | អាស៊ី |- | [[ឡុងដ៍]] | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] | អឺរ៉ុប |- | [[វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី]] | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ុងតេវីដេអូ]] | {{flagicon|Uruguay}}<br>[[អ៊ុយរ៉ាហ្គាយ]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[តាស្កិនត៍]] | {{flagicon|Uzbekistan}}<br>[[អ៊ូសបេគីស្ថាន]] | អាស៊ី |- | [[វ៉ាទីកង់]] | {{flagicon|Vatican City}}<br>[[បុរីវ៉ាទីកង់]] | អាស៊ី |- | [[ផត វីឡា]] | {{flagicon|Vanuatu}}<br>[[វ៉ានូអាទូ]] | អូសេអានី |- | [[ការ៉ាកាស]] | {{flagicon|Venezuela}}<br>[[វេណេហ្ស៊ុយអេឡា]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហាណូយ]] | {{flagicon|Vietnam}}<br>[[វៀតណាម|យួន]] | អាស៊ី |- | [[ឡាយ៉ូន]] ''(ប្រកាសជាផ្លូវការ)'', [[ទីហ្វារីទី]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | {{flagicon|Sahrawi Arab Democratic Republic}}<br>[[សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់សារ៉ាវី|សាហារ៉ាខាងលិច]] | អាហ្វ្រិក |- | [[សាណា]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[អាដិន]]​ ''(តាមការជាក់ស្ដែង &​ បណ្ដោះអាសន្ន)'' | {{flagicon|Yemen}}<br>[[យេម៉ែន]] | អាស៊ី |- | [[លូសាកា]] | {{flagicon|Zambia}}<br>[[ហ្សំប៊ី]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហារ៉ារ៉េ]] | {{flagicon|Zimbabwe}}<br>[[ហ្ស៊ីមបាវ៉េ]] | អាហ្វ្រិក |} == ដែនដីក្រៅប្រទេស == {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ទីក្រុង ! ដែនដី !​ ទង់ជាតិ ! ទ្វីប |- | colspan="4" | {{flagicon|Australia}}<br>[[អូស្ត្រាលី]] |- | | [[ដែនដីអង់តាកទិកអូស្ត្រាលី]] | [[File:Flag_of_Australia_(converted).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ហ្វ្លាយីង ហ្វីស ខូវ]] | [[កោះ​គ្រីស្មាស]] | [[File:Flag_of_Christmas_Island.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[វេសត៍ អាយឡែន, កោះកូកូស (គីលីង)|វេសត៍ អាយឡែន]] | [[ប្រជុំកោះកូកូស (គីលីង)]] | [[File:Flag_of_the_Cocos_(Keeling)_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ឃីងស្តុន, កោះន័រហ្វក|ឃីងស្តុន]] | [[កោះន័រហ្វក]] | [[File:Flag_of_Norfolk_Island.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Denmark}}<br>[[ដាណឺម៉ាក]] |- | [[ទ័រស្សាវន៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្វារ៉ូ]] | [[File:Flag_of_the_Faroe_Islands.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[នូក]] | [[ហ្គ្រីនឡែន]] | [[File:Flag_of_Greenland.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|France}}<br>[[បារាំង]] |- | [[កៃយ៉េន]] | [[ហ្គីយ៉ាណាបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Guiana.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ប៉ាពីតេ]] | [[ប៉ូលីណេស៊ីបារាំង]] | [[File:Flag_of_French_Polynesia.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ព្យែរ, រីយូនីញ៉ុង]] | [[ដែនដីបារាំងខាងត្បូង និង អង់តាកទិក]] | [[File:Flag_of_the_French_Southern_and_Antarctic_Lands.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[បាស-ទែរ]] | [[ហ្គាដឺលូប]] | [[File:Flag_of_Guadeloupe_(local)_variant.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហ្វ័រ-ដឺ-ហ្វ្រង់]] | [[ម៉ាទីនីក]] | [[File:Flag-of-Martinique.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាមូដហ៊្សូ]] | [[ម៉ាយ៉ូត]] | [[File:Flag_of_Mayotte_(local).svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[នូមេអា]] | [[ញូវកាឡេដូនី]] | [[File:Flag_of_FLNKS.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាំង-ដេនីស, រីយូញ៉ុង|សាំង-ដេនីស]] | [[រីយូនីញ៉ុង]] | [[File:Proposed_flag_of_R%C3%A9union_(VAR).svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ហ្គូស្តាវីយ៉ា]] | [[សាំងបាតេលេមី]] | [[File:Flag_of_Saint_Barthelemy_(local).svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ារីហ្គោត សាំងម៉ាទីន,|ម៉ារីហ្គោត]] | [[សមូហភាពនៃសាំងម៉ាទីន]] | [[File:Local_flag_of_the_Collectivity_of_Saint_Martin.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[សាំង ព្យែរ, សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង|សាំង ព្យែរ]] | [[សាំងព្យែរ និង មីឃ្យូឡុង]] | [[File:Flag_of_Saint-Pierre_and_Miquelon.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ម៉ាតា អ៊ូទូ]] | [[វ៉ាលីស និង ហ្វូទូណា]] | [[File:Flag_of_Wallis_and_Futuna.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|Netherlands}}<br>[[ហូឡង់]] |- | [[អូរ៉ានជេស្តាដ]] | [[អារូបា]] | [[File:Flag_of_Aruba.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[វីឡេមស្តាដ]] | [[គូរ៉ាសៅ]] | [[File:Flag_of_Cura%C3%A7ao.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហ្វីលីពស្បឺក, ស៊ីនម៉ាទីន|ហ្វីលីពស្បឺក]] | [[ស៊ីនម៉ាទីន]] | [[File:Flag_of_Sint_Maarten.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|New Zealand}}<br>[[នូវែលហ្សេឡង់]] |- | [[អាវ៉ារូអា]] | [[ប្រជុំកោះឃុក]] | [[File:Flag_of_the_Cook_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[អាឡូហ្វី]] | [[នីយូអេ]] | [[File:Flag_of_Niue.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ស្កុត បេស]] | [[តំបន់រ៉ូស]] | [[File:Flag of the Ross Dependency (unofficial).svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[អាតាហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[នូគូណូនូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'', [[ហ្វាកាវហ្វូ]] ''(រដ្ឋបាលកោះអាតូល)'' | [[តូកេឡូ]] | [[File:Flag_of_Tokelau.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | colspan="4" | {{flagicon|United Kingdom}}<br>[[ចក្រភពអង់គ្លេស]] |- | [[អេពីស្កូពី ខេនថូនមិនត៍]] | [[អាក្រូទីរី និង​ ដេកេលីយ៉ា]] | [[File:Flag of the United Kingdom.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[ដឹ វ៉ាល់លី, អង់ហ្គីឡា|ដឹ វ៉ាល់លី]] | [[អង់ហ្គីឡា]] | [[File:Flag of Anguilla.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ហាមីលតុន, ប៊ឺមូដា|ហាមីលតុន]] | [[ប៊ឺមូដា]] | [[File:Flag of Bermuda.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ថានីយ៍ស្រាវជ្រាវរ៉ូធើរ៉ា|រ៉ូធើរ៉ា]] | [[ដែនដីអង់តាកទិកអង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Antarctic Territory.svg|border|center|x40px]] | អង់តាកទិក |- | [[ឡុងដ៍]] ''(រដ្ឋបាល)'', [[ឌីអេហ្គោ ហ្គាស៊ីយ៉ា]] ''(តាមការជាក់ស្ដែង)'' | [[ដែនដីមហាសមុទ្រឥណ្ឌារបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the Commissioner of the British Indian Ocean Territory.svg|border|center|x40px]] | អាស៊ី |- | [[រ៉ូដ ថោន]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់អង់គ្លេស]] | [[File:Flag of the British Virgin Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ចច ថោន, ប្រជុំកោះកៃម៉ាន|ចច ថោន]] | [[ប្រជុំកោះកៃម៉ាន]] | [[File:Flag of the Cayman Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ស្ទែនលី, ប្រជុំកោះហ្វកឡែន|ស្ទែនលី]] | [[ប្រជុំកោះហ្វកឡែន]] | [[File:Flag of the Falkland Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[ហ្គីប្រាលតា|ហ្គីប្រាលតា]] | [[ហ្គីប្រាលតា]] | [[File:Flag of Gibraltar.svg|border|center|x40px]] | អឺរ៉ុប |- | [[ភ្លីមុត, ម៉ុងសេរ៉ាត|ភ្លីមុត]] ''(តាមផ្លូវច្បាប់)'', [[ប្រេដស៍]] ''(តាមការជាក់ស្តែង)'' | [[ម៉ុងសេរ៉ាត]] | [[File:Flag of Montserrat.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[អាដាមស៍ថោន, ប្រជុំកោះភីតខៀន|អាដាមស៍ថោន]] | [[ប្រជុំកោះភីតខៀន]] | [[File:Flag of the Pitcairn Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ជេមស៍ថោន, សាំងហេលេណា|ជេមស៍ថោន]] | [[សាំងហេលេណា]] | [[File:Flag of Saint Helena.svg|border|center|x40px]] |​​ អាហ្វ្រិក |- | [[ចចថោន, កោះអាសេនសិន|ចចថោន]] | [[កោះអាសេនសិន]] | [[File:Flag of Ascension Island.svg|border|center|x40px]] |​ អាហ្វ្រិក |- | [[អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន ស៊ីស៍|អេឌីនបឺក អហ្វ ដឹ សេវិន សុីស៍]] | [[ទ្រីស្ថាន ដា គុនហា]] | [[File:Flag of Tristan da Cunha.svg|border|center|x40px]] | អាហ្វ្រិក |- | [[ឃីង អេដវឺដ ផញត៍]] | [[ប្រជុំកោះហ្សកហ្ស៊ីខាងត្បូង និង ប្រជុំកោះសាំងវិចខាងត្បូង]] | [[File:Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងត្បូង |- | [[កូកប៊ើន ថោន]] | [[ប្រជុំកោះទួក និង កៃកូស]] | [[File:Flag of the Turks and Caicos Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | colspan="4" | {{flagicon|United States of America}}<br>[[សហរដ្ឋអាមេរិក]] |- | [[ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ, សាម័រអាមេរិកាំង|ប៉ាហ្គោ ប៉ាហ្គោ]] | [[សាម័រអាមេរិកាំង]] | [[File:Flag_of_American_Samoa.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[ហាហ្គាតញ៉ា, កោះហ្គាំ|ហាហ្គាតញ៉ា]] | [[កោះហ្គាំ]] | [[File:Flag_of_Guam.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សៃប៉ាន, ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង|សៃប៉ាន]] | [[ប្រជុំកោះម៉ារីយ៉ាណាខាងជើង]] | [[File:Flag_of_the_Northern_Mariana_Islands.svg|border|center|x40px]] | អូសេអានី |- | [[សាន់ ហួន, ព័រតូរីកូ|សាន់ ហួន]] | [[ព័រតូរីកូ]] | [[File:Flag_of_Puerto_Rico.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |- | [[ឆាឡុត អាម៉ាលី, ប្រជុំកោះវឺជីនសហរដ្ឋអាមេរិក|ឆាឡុត អាម៉ាលី]] | [[ប្រជុំកោះវឺជីនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក]] | [[File:Flag_of_the_United_States_Virgin_Islands.svg|border|center|x40px]] | អាមេរិកខាងជើង |} == មើលផងដែរ == * [[:en:List of countries with multiple capitals|List of countries with multiple capitals]] * [[:en:List of purpose-built national capitals|List of purpose-built national capitals]] == ឯកសារយោង == 69q53697kldqmbbmxl47aol5eledv6i 0 53651 335272 335205 2026-05-15T03:55:44Z TheRandomGoober 27248 /* ផ្ទៃរឿង */ 335272 wikitext text/x-wiki {{Redirect|សង្គ្រាមសហរដ្ឋអាមេរិក–អ៊ីរ៉ង់|ជម្លោះក្នុងឆ្នាំ២០២៥|សង្គ្រាមដប់ពីរថ្ងៃ}} {{ប្រអប់ព័ត៌មាន ជម្លោះយោធា | conflict = សង្ក្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦ | partof = [[វិបត្តិមជ្ឈិមបូព៌ា (២០២៣–បច្ចុប្បន្ន)]] | image = [[File:2026 Iran war collage.jpg|300px]] | caption = '''មើលពីលើចុះក្រោមតាមត្រនិចនាឡិកា៖'''<br/>{{bulleted list | | ក្រុមនាវាចម្បាំងនាមអេប្រាហាម លីនខឹននៅសមុទ្រអារ៉ាប់, ៦ កុម្ភៈ ២០២៦ | យន្តហោះចម្បាំង ''Super Hornet'' ហោះចេញពីនាវាដឹកយន្តហោះ ''[[យូអេសអេស អេប្រាហាម លីនខឹន (CVN-៧២)|អេប្រាហាម លីនខឹន]]'', ២៧ កុម្ភៈ ២០២៦ | យន្តហោះចម្បាំង F-១៦ របស់អ៊ីស្រាអែលមួយកង កំពុងហោះសម្ដៅទៅអ៊ីរ៉ង់, ៤ មីនា ២០២៦ | ហាយនភាពនៃកីឡដ្ឋានក្នុងសាលអាហ្សាឌីនៅរដ្ឋធានីតេហេរ៉ង់, ៥ មីនា ២០២៦ | សំណល់អគារបាក់បែងក្នុងក្រុង[[ឃើម៉ាន់ឆាហ៍]], ៣ មីនា ២០២៦ | ទិដ្ឋភាពសាលារៀនមួយនៅ[[មីណាប]]ក្រោយ[[ការវាយប្រហារផ្លូវអាកាសលើសាលារៀនមីណាប|រងគ្រាប់មីស៊ីល]], ២៨ កុម្ភៈ ២០២៦ | ផ្សែងក្រមៅហើរឡើងចូលបរិយាកាសនៅតេហេរ៉ង់, ៣ មីនា ២០២៦ | មីស៊ីលតូម៉ាហក (''Tomahawk'') ហោះចេញពីនាវាចម្បាំង ''[[យូអេសអេស ឌែលប៊ឺត ឌី. ប៊្លែក|ឌែលប៊ឺត ឌី. ប៊្លែក]]'', ២៨ កុម្ភៈ ២០២៦ }} | date = ២៨ កុម្ភៈ ២០២៦ – បច្ចុប្បន្ន | place = {{hlist | [[អាស៊ីខាងលិច]] | [[មហាសមុទ្រឥណ្ឌា]] }} | status = គាំងដំណើរ<ref>{{Cite news|url=https://www.straitstimes.com/world/middle-east/us-reviews-latest-iranian-proposal-to-end-war-stalemate|title=US reviews latest Iranian proposal to end war stalemate|date=April 28, 2026|agency=[[រ៉យទ័រ|Reuters]]|work=The Straits Times}}</ref> <br>{{bulleted list|[[បទឈប់បាញ់សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦|បទឈប់បាញ់បណ្ដោះអាសន្ន]]|[[វិបត្តិច្រកសមុទ្រហ័រមូហ្ស៍ឆ្នាំ២០២៦|វិបត្តិច្រកសមុទ្រហ័រមូហ្ស៍]]|[[សង្គ្រាមលីបង់ឆ្នាំ២០២៦|ការវិវត្តនៃជម្លោះអ៊ីស្រាអែល–ហេស្បុលឡា]]|[[ផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចពីសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦|សេដ្ឋកិច្ចសកលត្រូវរំខាន]]រួមទាំង[[វិបត្តឥន្ធនៈសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦|វិបត្តិឥន្ធនៈ]]}} | combatant1 = {{tree list}} * {{flag|សហរដ្ឋអាមេរិក}} * {{flag|អ៊ីស្រាអែល}} {{tree list/end}} |combatant1a = {{tree list}} {{collapsible list|title=ភាគីដទៃ៖ |{{flag|កាតា}} |{{flag|គុយវ៉ែត}} |{{flag|តួកគី}} |{{flag|បារ៉ែន}} |{{flag|លីបង់}} |{{flag|សហរាជាណាចក្រ}} * {{flagicon image|Flag of the British Indian Ocean Territory 2026.svg}} [[ដែនដីអង់គ្លេសនៅមហាសមុទ្រឥណ្ឌា]] * {{flagicon|សហរាជាណាចក្រ}} [[អាក្រូទីរី និងដេកេលី]] |{{flag|ស៊ីរី}} |{{flag|ហ្សកដានី}} |{{flag|អ៊ីរ៉ាក់}} * {{flagicon image|Flag of Kurdistan.svg}} [[តំបន់ឃឺឌីស្ថាន]] |{{flag|អារ៉ាប៊ីសាអ៊ូឌីត}} |{{flag|អាស៊ែបៃសង់}} |{{flag|អូម៉ង់}} |{{flag|អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម}} }} {{tree list/end}} | combatant2 = {{tree list}} * {{flag|អ៊ីរ៉ង់}} * {{flagicon image|Flag of Hezbollah (thumbnail placeholder).svg}} [[ហេស្បុលឡា]] * {{flagicon image|Slogan of the Houthi Movement.svg}} [[ហ៊ូទី]]<ref>{{cite news |last1=Fabian |first1=Emanuel |title=Joining war, Yemen’s Houthis launch ballistic missile attack on southern Israel |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/joining-war-yemens-houthis-launch-ballistic-missile-attack-on-southern-israel/ |access-date=12 May 2026 |work=The Times of Israel |date=28 March 2026}}</ref> * {{flagicon image|Flag of the Amal Movement.svg}} [[ចលនាអាម៉ាល់]]{{refn|ចលនាអាម៉ាល់បានដើរតួនាទីយ៉ាងសកម្មនៅក្នុង[[សង្គ្រាមលីបង់]]រួមជាមួយក្រុមហេស្បុលឡា។<ref>{{Cite web |date=5 April 2026 |title=Involvement of the Amal Movement in the Fighting Against Israel Alongside Hezbollah |url=https://israel-alma.org/involvement-of-the-amal-movement-in-the-fighting-against-israel-alongside-hezbollah/ |access-date=12 May 2026 |website=Alma Research and Education Center}}</ref>|group=ស}} * {{flagicon image|PMF infobox.png}} [[កងកម្លាំងប្រជាកំណែន]]<ref>{{cite web|title=US embassy in Baghdad attacked as US-Israel war on Iran escalates|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/7/us-embassy-in-baghdad-attacked-as-us-israel-war-on-iran-escalates|date=7 March 2026|access-date=12 May 2026|website=Al Jazeera English}}</ref> * {{flagicon image|Shiite Resistance flag.svg}} [[ចលនាតស៊ូឥស្លាមនៅអ៊ីរ៉ាក់]] {{tree list/end}} |combatant2a = {{tree list}} {{collapsible list|title=ភាគីដទៃ៖ |{{flag|លីបង់}} |{{flag|អ៊ីរ៉ាក់}}<ref>{{Cite web |last=Sancha |first=Natalia |date=2026-03-27 |title=Iraq mourns its dead after worst strike against its army since the start of the war: ‘Why did the Americans attack us?’ |url=https://english.elpais.com/international/2026-03-27/iraq-mourns-its-dead-after-worst-strike-against-its-army-since-the-start-of-the-war-why-did-the-americans-attack-us.html |access-date=2026-05-12 |website=EL PAÍS English }}</ref> |{{flagicon image|Flag of the Muslim Brotherhood.svg}} [[ក្រុមឥស្លាម (លីបង់)|ក្រុមឥស្លាម]]<ref name=MuslimBrothers>{{cite​ news |url=https://www.jpost.com/middle-east/article-888730|title=Lebanon Islamic Group claims headquarters targeted by IDF strikes|work=The Jerusalem Post|author=Seth J. Frantzman|date=March 4, 2026|access-date=May 12, 2026}}</ref> |{{flag|ហាម៉ាស់}}<ref>{{cite web|date=2026-03-05|title=Israel strikes Beirut, Hamas official reportedly killed|url=https://english.alarabiya.net/News/middle-east/2026/03/05/israel-strikes-beirut-lebanon-state-media-says-hamas-official-killed|archive-url=https://web.archive.org/web/20260308031532/https://english.alarabiya.net/News/middle-east/2026/03/05/israel-strikes-beirut-lebanon-state-media-says-hamas-official-killed|archive-date=2026-03-08|access-date=2026-05-12|website=Al Arabiya English}}</ref> |{{flagicon image|InfoboxPIJ.svg}} [[ជីហាដឥស្លាមប៉ាឡេស្ទីន]]<ref>{{cite web|date=2 March 2026|title=Palestinian Islamic Jihad armed wing says Lebanon commander killed in Israeli strikes|url=https://today.lorientlejour.com/article/1496991/palestinian-islamic-jihad-armed-wing-says-lebanon-commander-killed-in-israeli-strikes.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411183622/https://today.lorientlejour.com/article/1496991/palestinian-islamic-jihad-armed-wing-says-lebanon-commander-killed-in-israeli-strikes.html|archive-date=11 April 2026|access-date=12 May 2026|website=L'Orient Today}}</ref> }} {{tree list/end}} | commander1 = {{plainlist}} * {{flagdeco|សហរដ្ឋ}} [[ដូណាល់ ត្រាំ]] * {{flagdeco|សហរដ្ឋ}} [[ភីត ហេកសិត]] * {{flagdeco|សហរដ្ឋ}} [[ដាន​ ខេន]] * {{flagdeco|សហរដ្ឋ}} [[ប្រាដ ឃូពើរ (ឧត្តមនាវីឯក)|ប្រាដ ឃូពើរ]] * {{flagdeco|អ៊ីស្រាអែល}} [[ប៊ីនយ៉ាមីន ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ]] * {{flagdeco|អ៊ីស្រាអែល}} [[ អ៊ីស្រាអែល កាត់ហ្ស៍]] * {{flagdeco|អ៊ីស្រាអែល}} [[អីយ៉ាល់ ហ្សាមៀរ]] {{endplainlist}} | commander2 = {{plainlist}} * {{flagdeco|អ៊ីរ៉ង់}} [[អាលី ហាមេនៃ]]{{Assassinated|ឃាតកម្មនៃអាលី ហាមីនៃ}} * {{flagdeco|អ៊ីរ៉ង់}} [[មោជតាបា ហាមេនៃ]]<ref>{{Cite news |last=Smith |first=Helena |date=2026-03-11 |title=Mojtaba Khamenei was hurt in strike that killed his father, Iran’s Cyprus ambassador confirms |url=https://www.theguardian.com/world/2026/mar/11/mojtaba-khamenei-was-hurt-in-strike-that-killed-his-father-irans-cyprus-ambassador-confirms |access-date=2026-05-12 |work=The Guardian |issn=0261-3077}}</ref> * {{flagdeco|អ៊ីរ៉ង់}} [[អាលី ឡារីយ៉ានី]]{{Assassinated|ឃាតកម្មនៃអាលី ឡារីយ៉ានី}} * {{flagdeco|អ៊ីរ៉ង់}} [[ម៉ាស៊ូត ប៉េហ្សេស្សខ្ចន់]] * {{flagdeco|អ៊ីរ៉ង់}} [[អាប់ដុលរ៉ាហ៊ីម មូសាវី]]{{KIA}} * {{flagdeco|អ៊ីរ៉ង់}} [[អាហ្ស៊ីស ណាស៊ាហ្សាដេហ៍]]{{KIA}} * {{flagdeco|អ៊ីរ៉ង់}} [[អាលីរ៉េហ្សា តាងស៊ីរី]]{{KIA}} * {{flagicon image|Slogan of the Houthi Movement.svg}} [[អាប់ឌុលម៉ាលីគ អាល់ហ៊ូទី]] * {{flagicon image|Flag of Hezbollah (thumbnail placeholder).svg}} [[ណាអ៊ីម កាស្ស៊ែម]] {{endplainlist}} | casualties1 = {{indented plainlist}} * '''ផ្អែកតាមអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែល''' ** {{flagu|សហរដ្ឋអាមេរិក}}៖ *** ទាហាន ១៥ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត *** បុគ្គលិកយោធា ៥៣៨ នាក់បានរងរបួស *** ទីតាំង ១២+ កន្លែងបានរងការខូចខាត<ref>{{cite web|url=https://www.nytimes.com/interactive/2026/03/11/world/middleeast/iran-us-military-bases-strikes-map.html|title=At Least 17 U.S. Sites Damaged in War With Iran, Analysis Shows|date=11 March 2026|access-date=12 May 2026|work=The New York Times}}</ref> ** {{flagu|អ៊ីស្រាអែល}}៖ *** ទាហាន ១៩ នាក់ និងអ្នកម៉ៅការ ១ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត *** ប្រជាជនស៊ីវិល ២៨ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត *** របួស ៨,៥៩៨ នាក់ (រួមមានបុគ្គលិកយោធា ៧៦៤ នាក់) {{endplainlist}} | casualties2 = {{plainlist}} * '''ផ្អែកតាមអ៊ីរ៉ង់''' ** {{flagu|អ៊ីរ៉ង់}}៖ ** ៣,៤៦៨ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត ** ២៦,៥០០​ នាក់បានទទួលរងរបួស * '''ផ្អែកតាមប្រភពក្នុងស្រុក''' ** {{flagicon image|Flag of Hezbollah (thumbnail placeholder).svg}} ហេស្បុលឡា៖ ** យុទ្ធជន ១,០០០+ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត<ref>{{cite news |last1=Astih |first1=Paula |title=Hezbollah Tallies Its Dead from Israel War, Estimates Exceed 1,000 |url=https://infoweb-newsbank-com.srv-proxy1.library.tamu.edu/apps/news/document-view?p=AWNB&docref=news/1A7909E3F07F63D8 |access-date=12 May 2026 |work=Al-Sharq al-Awsat |agency=NewsBank: Access World News Research Collection |date=17 April 2026}}</ref> ** {{flagicon image|Flag of the Amal Movement.svg}} ចលនាអាម៉ាល់៖ ** វេជ្ជបណ្ឌិតសង្គ្រោះបន្ទាន់ ៦ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត<ref>{{cite web |title=NNA: Two paramedics from the Islamic Risala Scout Association – Civil Defense and the Islamic Health Authority have been killed in an airstrike on Sawwana |url=https://www.mtv.com.lb/en/news/Local/1666035/nna--two-paramedics-from-the-islamic-risala-scout-association---civil-defense-and-the-islamic-health-authority-have-been-killed-in-an-airstrike-on-sawwana |website=MTV Lebanon |access-date=12 May 2026 |date=13 March 2026}}</ref><ref>{{cite web |title=(ជាភាសាអារ៉ាប់) The "Al-Risala Scouts" mourned their five martyred paramedics in the Zawtar raid. |url=https://www.nna-leb.gov.lb/ar/news/423125/%D9%83%D8%B4%D8%A7%D9%81%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%84%D8%A9-%D9%86%D8%B9%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%A1%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%B9%D9%81%D9%8A%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%AE%D9%85%D8%B3%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%BA%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D8%B2%D9%88%D8%B7%D8%B1-2 |website=NNA |access-date=12 May 2026 |date=28 March 2026}}</ref> ** {{flagicon image|flag of Hamas.svg}} ហាម៉ាស់៖ ** សមាជិក ៣ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត<ref>{{Cite web|url=https://www.longwarjournal.org/archives/2026/03/israel-eliminates-3-hamas-members-operating-in-lebanon.php|title=Israel eliminates 3 Hamas members operating in Lebanon|first=Joe|last=Truzman|date=22 March 2026}}</ref> ** {{flagicon image|PMF infobox.png}} កងកម្លាំងប្រជាកំណែន៖ ** យុទ្ធជន ៨០ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និង​ ២៧០ នាក់បានរងរបួស<ref>{{cite news|url=https://saba.ye/en/news3682770.htm|title=Popular Mobilization Forces in Iraq: 80 Martyrs & over 270 injured in Israeli–U.S. aggression}}</ref> {{endplainlist}} ---- {{plainlist}} * '''ផ្អែកតាម[[សកម្មជនសិទ្ធិមនុស្សនៅអ៊ីរ៉ង់]]៖'''<br>៣,៦៣៦ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត (រួមមាន បុគ្គលិកយោធា ១,២២១ នាក់, ប្រជាជនស៊ីវិល ១,៧០១ នាក់, និង ៧១៤ នាក់ទៀតមិនបញ្ជាក់)<ref>{{cite web|date=7 April 2026|title=Day 39 of U.S. and Israeli Attacks on Iran: Extensive Damage to the Rail Network and Roads|url=https://www.en-hrana.org/day-39-of-u-s-and-israeli-attacks-on-iran-extensive-damage-to-the-rail-network-and-roads/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260409042630/https://www.en-hrana.org/day-39-of-u-s-and-israeli-attacks-on-iran-extensive-damage-to-the-rail-network-and-roads/|archive-date=9 April 2026|access-date=12 May 2026|website=HRANA (en-hrana.org)}}</ref> {{endplainlist}} ---- {{indented plainlist}} * '''ផ្អែកតាមអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែល''' ** {{flagu|អ៊ីរ៉ង់}}៖ ** បុគ្គលិកយោធា ៦,០០០+ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត<ref name="Bohbot150326>{{cite news|last1=Bohbot|first1=Amir|title= Over 6,000 IRGC members killed, 15,000 wounded since the start of Operation Roaring Lion, IDF says|url=https://www.jpost.com/middle-east/iran-news/article-889964|access-date=15 March 2026|publisher=The Jerusalem Post|date=15 March 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260315115157/https://www.jpost.com/middle-east/iran-news/article-889964|archive-date=12 May 2026}}</ref> ** បុគ្គលិកយោធា ~១៥,០០០ នាក់បានរងរបួស<ref name="Bohbot150326"/> ** ឧបករណ៍បាញ់មីស៊ីលបាលីស្ទិក ១៩០+ គ្រឿងបានកម្ទេច<ref name=MakoBelieve>{{cite news|title=(ជាភាសាហេប្រឺ)בכיר צבאי: "האמריקנים לא האמינו שנצליח בעריפה; איראן סופרת מעל 10,000 נפגעים"|url=https://www.mako.co.il/news-military/2026_q1/Article-f92fae09426ec91027.htm?Partner=searchResults|access-date=2026-05-12}}</ref> ** នាវាចម្បាំង ១៥៥ គ្រឿងបានកម្ទេច ឬខូចខាត<ref>{{cite web|url=https://www.businessinsider.com/us-war-with-iran-by-numbers-energy-drinks-to-targets-2026-4|title=Epic Fury strikes on Iran were fueled by 2 million energy drinks, about a million gallons of coffee, and nicotine, top general says}}</ref> ** {{flagicon image|Flag of Hezbollah (thumbnail placeholder).svg}} ហេស្បុលឡា៖ ** យុទ្ធជន ១,៩០០ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត<ref>{{cite news|url=https://www.timesofisrael.com/idf-soldier-severely-wounded-as-hezbollah-drones-target-troops-in-southern-lebanon/|title=IDF soldier severely wounded as Hezbollah drones target troops in southern Lebanon}}</ref> {{endplainlist}} | casualties3 = <div style="text-align: centre;"> លីបង់៖ មនុស្ស ២,៧៥៩ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និង ៨,៥១២ នាក់បានរងរបួស<ref>{{Cite web|date=8 May 2026 |title=Death toll from Israeli attacks on Lebanon nears 2,760 — Health Ministry|url=https://tass.com/world/2128625|archive-url=https://web.archive.org/web/20260509020136/https://tass.com/world/2128625|archive-date=9 May 2026|website=Tass}}</ref><br>អ៊ីរ៉ាក់៖ ទាហាន ២៦ នាក់និងប្រជាជនស៊ីវិល ២៣ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និងមនុស្ស ១៨០ នាក់បានរងរបួស <br>ប៉ាឡេស្ទីន៖ មនុស្ស ១៤ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និង ១៥ នាក់បានរងរបួស<ref>{{Cite news |first1=Imad |last1=Isseid |first2=Melanie |last2=Lidman |date=8 March 2026 |url=https://apnews.com/article/israel-palestinians-west-bank-settlers-violence-900ad24fd46e0ca5ae0de07c0328c960 |title=3 Palestinians killed in West Bank clash, bringing toll from week of violence to 6 |work=Associated Press}}</ref><ref>{{Cite news |date=15 March 2026 |url=https://www.npr.org/2026/03/15/g-s1-113834/israeli-soldiers-fire-on-family-car-in-occupied-west-bank-killing-4 |title=Israeli soldiers fire on family car in occupied West Bank, killing 4 |work=NPR}}</ref><ref>{{Cite news |last=Lee |first=David D. |date=19 March 2026 |title=Four Palestinian women killed during Iranian missile attack in West Bank |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/19/three-palestinian-women-killed-during-iranian-missile-attack-in-west-bank |access-date=12 May 2026 |work=Al Jazeera English |archive-date=19 March 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260319152352/https://www.aljazeera.com/news/2026/3/19/three-palestinian-women-killed-during-iranian-missile-attack-in-west-bank |url-status=live}}</ref> <br>អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម៖ ទាហាន ២ នាក់ និងប្រជាជនស៊ីវិល ១១ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត,{{refn|group=ស|<ref>{{cite news |title=Fatalities in the UAE |url=https://www.khaleejtimes.com/uae/day-18-israel-us-iran-war-live-updates#blogCarde8acf01e-a59b-4710-bc38-6378ec82b68c |access-date=12 May 2026 |work=Khaleej Times |date=17 March 2026}}</ref><ref>{{cite web|url=https://english.alarabiya.net/News/gulf/2026/03/24/uae-defense-ministry-says-civilian-contractor-killed-in-bahrain|title=UAE defense ministry says civilian contractor killed in Bahrain|date=March 24, 2026|website=Al Arabiya English}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.nytimes.com/2026/03/26/world/middleeast/iran-missile-strikes-abu-dhabi.html|title=Two Killed in Abu Dhabi as Gulf States Face Fresh Attacks|first=Ismaeel|last=Naar|location=Dubai, United Arab Emirates|date=March 26, 2026|website=NYTimes.com}}</ref>}} ២២៧ នាក់បានរងរបួស<ref>{{Cite web|url=https://www.khaleejtimes.com/uae/uae-intercepts-17-ballistic-missiles-35-drones-april-8|archive-url=https://web.archive.org/web/20260409124738/https://www.khaleejtimes.com/uae/uae-intercepts-17-ballistic-missiles-35-drones-april-8|title=UAE intercepts 17 ballistic missiles, 35 drones after US-Iran ceasefire|archive-date=April 9, 2026|website=Khaleej Times}}</ref><ref>{{cite news|url=https://gulfnews.com/uae/three-injured-in-drone-attack-at-fujairah-oil-zone-1.500528878|title=Three injured in drone attack at Fujairah oil zone}}</ref> <br>គុយវ៉ែត៖ ទាហាន ៤ នាក់ និងប្រជាជនស៊ីវិល ៦ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត, ទាហាន ៧៧ នាក់ និងប្រជាជនស៊ីវិល ៣២ នាក់បានរងរបួស <br>[[កងកម្លាំងអង្គការសហប្រជាជាតិបណ្ដោះអាសន្ននៅលីបង់]]៖ ៦ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត{{refn|group=ស|រួមមានជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ីចំនួន ៤ នាក់ និងបារាំងចំនួន ២ នាក់<ref name="AP24042026">{{Cite news |last1=Ahmed |first1=Munir |last2=Gambrell |first2=Jon |last3=Keaten |first3=Jamey |date=24 April 2026 |title=Trump dispatches Witkoff and Kushner to Pakistan for new talks with Iran's foreign minister |url=https://apnews.com/article/us-iran-war-hormuz-israel-pakistan-ceasefire-april-24-2026-313e19ff213738620abe31c96eb38368 |work=Associated Press |access-date=12 May 2026 }}</ref>|name="UNIFIL killed"}} និង ១១ នាក់បានរងរបួស{{refn|រួមមានជនជាតិហ្កាណា ៤ នាក់,<ref name="BBC09032026">{{Cite news |last=Nunoo |first=Favour |date=9 March 2026 |title=Ghana calls on Commonwealth to condemn attack on its peacekeepers in Lebanon |url=https://www.bbc.com/news/articles/cwyg07vqdrdo |work=BBC |access-date=12 May 2026}}</ref> ឥណ្ឌូណេស៊ី ៤ នាក់,<ref name="AJ30032026">{{Cite news |date=30 March 2026 |title=Two more UN peacekeepers killed in explosion in southern Lebanon: UNIFIL |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/30/two-more-un-peacekeepers-killed-in-southern-lebanon-unifil |work=Al Jazeera English}}</ref><ref name="UNNews">{{Cite news |date=30 March 2026 |title=UN condemns killing of two more peacekeepers in Lebanon |url=https://news.un.org/en/story/2026/03/1167222 |work=UN News}}</ref><ref name="AP24042026" /> និងបារាំង ៣ នាក់។<ref name="AP-18042026">{{Cite news |last1=Mroue |first1=Bassem |last2=Petrequin |first2=Samuel |date=18 April 2026 |title=French soldier killed and 3 others wounded in an attack on peacekeepers in Lebanon, Macron says |url=https://apnews.com/article/lebanon-israel-france-peacekeepers-5856353ddea6c1654c38c8aadf803ed7 |work=Associated Press |access-date=12 May 2026}}</ref><ref name="f24-22april">{{Cite news |date=22 April 2026 |title=French soldier dies of wounds after attack on UN force in Lebanon |url=https://www.france24.com/en/french-soldier-dies-of-wounds-after-attack-on-un-force-in-lebanon |work=France 24 |access-date=12 May 2026}}</ref>|group=ស|name="UNIFIL injured"}}<ref name="tayyar.org">{{Cite news |date=14 March 2026 |title=(ជាភាសាអារ៉ាប់) UNIFIL: One of our soldiers was injured after our position near the town of Mays al-Jabal was targeted. |url= https://www.tayyar.org/news/Lebanon/711208/%D8%A7%D9%84%D9%8A%D9%88%D9%86%D9%8A%D9%81%D9%8A%D9%84-%D8%A5%D8%B5%D8%A7%D8%A8%D8%A9-%D8%A3%D8%AD%D8%AF-%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%AF%D9%86%D8%A7-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%87%D8%AF%D8%A7%D9%81-%D9%85%D9%88%D9%82%D8%B9-%D9%84%D9%86%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A8-%D8%A8%D9%84%D8%AF%D8%A9-%D9%85%D9%8A%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A8%D9%84 |website=tayyar.org }}</ref> <br>បារ៉ែន៖ ៣ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និង ៤២ នាក់បានរងរបួស{{refn|<ref name="Stepansky-2026">{{Cite web|first1=Joseph|last1=Stepansky|first2=Zaid|last2=Sabah|title=US, Israel attack Iran live: Trump vows to avenge 3 American soldiers|date=2 March 2026|url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/3/2/us-israel-attack-iran-live|access-date=12 May 2026|website=Al Jazeera English}}</ref><ref>{{cite web|date=2026-03-09|title=At least 32 injured in Bahrain after drone attack - state media|url=https://www.bbc.com/news/live/cz0g2yg3579t?post=asset%3A58cf09e3-4413-41d4-ad38-c6d229cbe729#post|access-date=2026-05-12|website=BBC News}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://qna.org.qa/en/news/news-details?id=bahraini-ministry-of-interior-says-four-injured-from-falling-debris-of-intercepted-iranian-drone&date=4/04/2026|title=Bahraini Ministry of Interior Says Four Injured from Falling Debris of Intercepted Iranian Drone|date=April 4, 2026|website=Qatar news agency}}</ref>|group=ស}} <br>អារ៉ាប៊ីសាអ៊ូឌីត៖ ៣ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និង ២៣ នាក់បានរងរបួស{{refn|<ref>{{cite news|title=Two killed, 12 injured after projectile fell on residential location in Saudi Arabia|url=https://www.reuters.com/world/middle-east/two-killed-12-injured-after-projectile-fell-residential-location-saudi-arabia-2026-03-08/|access-date=12 May 2026|publisher=Reuters|date=8 March 2026}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/4/9/saudi-arabia-says-operational-activities-halted-at-several-energy-sites|archive-url=https://web.archive.org/web/20260410010538/https://www.aljazeera.com/news/2026/4/9/saudi-arabia-says-operational-activities-halted-at-several-energy-sites|title=Saudi Arabia says operational activities halted at several energy sites|archive-date=10 April 2026}}</ref>|group=ស}} <br>អូម៉ង់៖ ៣ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និង ១៧ នាក់បានរងរបួស<ref name=hindustan260302>{{Cite news|date=2 March 2026|title=3 Indians killed in Iranian attacks off Oman; 20 injured across West Asia|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/3-indians-killed-in-iranian-attacks-off-oman-20-injured-across-west-asia-101772473983914.html|access-date=12 May 2026|work=Hindustan Times}}</ref><ref name="aj260305">{{Cite news |title=US-Israel attacks on Iran: Death toll and injuries live tracker |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/1/us-israel-attacks-on-iran-death-toll-and-injuries-live-tracker |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301150802/https://www.aljazeera.com/news/2026/3/1/us-israel-attacks-on-iran-death-toll-and-injuries-live-tracker |archive-date=1 March 2026 |access-date=12 May 2026 |work=Al Jazeera English }}</ref><ref name="Oman">{{Cite web |date=13 March 2026 |title=Two drones crash in Oman, killing two workers amid U.S.-Israeli-Iran conflict |url=https://sana.sy/en/international/2302291/ |website=Syrian Arab News Agency}}</ref> <br>បារាំង៖ ទាហាន ១ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត{{refn|មិនរាប់បញ្ចូលទាហានបារាំងពីរនាក់នៃកងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាពបណ្តោះអាសន្ននៃអង្គការសហប្រជាជាតិនៅប្រទេសលីបង់ឡើយ។|group=ស|name="France"}} និង ៧ នាក់បានរងរបួស{{refn|group=ស|name="France"}}<ref name="trt13march">{{Cite news |date=13 March 2026 |title=Drone attack in Iraq's Erbil region kills 1, injures 7 French soldiers at military base |url=https://www.trtworld.com/article/b846f9d0d45d |work=TRT World |access-date=12 May 2026}}</ref> <br>ស៊ីរី៖ ១​ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត<ref>{{cite news|url=https://english.alarabiya.net/News/middle-east/2026/04/04/syria-says-israeli-tank-fire-kills-man-in-country-s-south|archive-url=https://web.archive.org/web/20260407080953/https://english.alarabiya.net/News/middle-east/2026/04/04/syria-says-israeli-tank-fire-kills-man-in-country-s-south|title=Syria says Israeli tank fire kills man in country’s south|archive-date=7 April 2026}}</ref> <br>កាតា៖ ២០ នាក់បានរងរបួស<ref name="The Peninsula Newspaper-2026">{{cite web|date=1 March 2026|title=Ministry of Interior announces 8 new injuries resulting from Iranian attack|url=https://thepeninsulaqatar.com/article/01/03/2026/ministry-of-interior-announces-8-new-injuries-resulting-from-iranian-attack|access-date=12 May 2026|website=The Peninsula Newspaper|agency=QNA}}</ref><ref>{{cite news|url=https://gulfnews.com/world/gulf/qatar/qatar-4-injured-including-child-after-debris-from-iranian-missile-falls-in-residential-area-1.500499559|archive-url=https://web.archive.org/web/20260407230957/https://gulfnews.com/world/gulf/qatar/qatar-4-injured-including-child-after-debris-from-iranian-missile-falls-in-residential-area-1.500499559|title=Qatar: 4 injured, including child, after debris from Iranian missile falls in residential area|archive-date=7 April 2026}}</ref> <br>ហ្សកដានី៖ ១៩ នាក់បានរងរបួស<ref>{{cite​ news|title=Army says Iran fired 119 missiles, drones in one week directly targeting Jordan|url=http://en.royanews.tv/news/68214|access-date=12 May 2026|work=Roya TV|date=7 March 2026}}</ref> <br>អាស៊ែបៃសង់៖ ៤ នាក់បានរងរបួស<ref name=ynet260305>{{cite news|title=Azerbaijan says Iran fired two drones at its territory, injuring two people|url=https://www.ynetnews.com/article/rjo00ualfbl|access-date=12 May 2026|publisher=Ynet|date=5 March 2026}}</ref> }} ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ [[សហរដ្ឋអាមេរិក]] និង[[អ៊ីស្រាអែល]]បានចូលដៃគ្នាប្រឡូកក្នុងសង្គ្រាមជាមួយប្រទេស[[អ៊ីរ៉ង់]] ក៏ដូចជាសម្ព័ន្ធមិត្តនៅក្នុងតំបន់របស់ខ្លួន។ ជម្លោះនេះបានចាប់ផ្ទុះឡើងនៅពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែលបើកការវាយប្រហារតាមអាកាសសម្ដៅលើប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ដោយកំណត់គោលដៅលើទីតាំងយោធានិងរដ្ឋាភិបាល ហើយថែមទាំង[[បញ្ជីរាយនាមមន្ត្រីអ៊ីរ៉ង់ដេលបានស្លាប់កំឡុងសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦|ធ្វើឃាតមន្ត្រីអ៊ីរ៉ង់ជាច្រើននាក់]]ទៀតផង រួមមានមេដឹកនាំកំពូល[[អាលី ហាមេនៃ]]ជាដើម។ ការវាយប្រហារដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលនោះត្រូវបានប្រព្រឹត្តិធ្វើឡើងស្របគ្នានឹងពេលដែលអ៊ីរ៉ង់ និងសហរដ្ឋអាមេរិកកំពុងជាប់ចរចាទាក់ទងនឹង[[កម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរអ៊ីរ៉ង់|កម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែររបស់អ៊ីរ៉ង់]]។ អ៊ីរ៉ង់បានប្រតិកម្មវិញដោយបាញ់ប្រហារមីស៊ីល និងយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក (ដ្រូន) ទៅលើប្រទេសអ៊ីស្រាអែល មូលដ្ឋានទ័ពអាមេរិក និងបណ្ដាប្រទេសអារ៉ាប់ដែលជាសម្ព័ន្ធមិត្តអាមេរិកនៅក្នុងតំបន់[[អាស៊ីខាងលិច]]។ អ៊ីរ៉ង់ក៏ថែមទាំងបានប្រើកម្លាំង[[វិបត្តិច្រកសមុទ្រហ័រមូហ្ស៍ឆ្នាំ២០២៦|បិទច្រកសមុទ្រហ័រមូហ្ស៍]]ផងដែរ ដែលបង្កជាការរំខានដល់ពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក។ បន្ទាប់ពី[[វិបត្តិមជ្ឈិមបូព៌ា (២០២៣–បច្ចុប្បន្ន)|វិបត្តិមជ្ឈិមបូព៌ា]]បានផ្ទុះឡើងនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់និងអ៊ីស្រាអែលបាន[[ជម្លោះអ៊ីរ៉ង់–អ៊ីស្រាអែលឆ្នាំ២០២៤|បាញ់មីស៊ីលប្រហារគ្នាទៅវិញទៅមក]]នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ហើយម្តងទៀតនៅក្នុង[[សង្គ្រាមដប់ពីរថ្ងៃ]]នៅខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ ដោយលើកទីពីរនេះ សហរដ្ឋអាមេរិកបានចេញមុខវាយប្រហារលើទីតាំងនុយក្លេអ៊ែររបស់អ៊ីរ៉ង់។ នៅក្នុងខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ កងកម្លាំងសន្តិសុខអ៊ីរ៉ង់បាន[[ការសម្លាប់រង្គាលនៅអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦|សម្លាប់ផ្ដាច់ជីវិតប្រជាជនស៊ីវិលខ្លួនរាប់ពាន់នាក់]]ក្នុងយុទ្ធនាការបង្ក្រាបលើ[[បាតុកម្មអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៥–២០២៦|ហ្វូងពួកបាតុករតវ៉ាប្រឆាំងដ៏ធំបំផុត]]ដែលមិនធ្លាប់មាននៅអ៊ីរ៉ង់ចាប់តាំងពី[[បដិវត្តន៍អ៊ីរ៉ង់|ឆ្នាំ១៩៧៩]] មកម៉្លេះ។ ជាលទ្ធផលនៃសកម្មភាពសម្លាប់បាតុករដោយកម្លាំងសន្តិសុខអ៊ីរ៉ង់នេះ ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក[[ដូណាល់ ត្រាំ]]បានឆ្លើយតបដោយព្រមាននឹងប្រើកម្លាំងយោធា ហើយបន្ទាប់មក លោកក៏បានដាក់បញ្ជាឱ្យយោធាអាមេរិកចល័តប្រមូលកម្លាំងរបស់ខ្លួននៅក្នុងតំបន់ ដែលត្រូវជាការចល័តទ័ពដ៏ធំបំផុតនៅក្នុងតំបន់នេះចាប់តាំងពី[[ការឈ្លានពានអ៊ីរ៉ាក់ឆ្នាំ២០០៣|ការឈ្លានពានប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់កាលឆ្នាំ២០០៣]] មក។<ref>{{cite news |date=26 February 2026 |title=US-Iran talks end with no deal but potential signs of progress |url=https://www.reuters.com/world/middle-east/us-iran-nuclear-talks-resume-geneva-against-backdrop-military-threat-2026-02-26/ |access-date=12 May 2026 |work=Reuters}}</ref> ការវាយប្រហារតាមអាកាសដោយអាមេរិក–អ៊ីស្រាអែលបានបង្កការខូចខាតដល់មូលដ្ឋានយោធា អគាររដ្ឋាភិបាល​ សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ និងទីតំបន់បេតិកភណ្ឌជាច្រើនកន្លែង ហើយបានបណ្តាលឱ្យប្រជាជនស៊ីវិលស្លាប់ និងរបួសជាច្រើននាក់ផងដែរ។<ref>{{cite web |last1=Brown |first1=Paul |last2=Sardarizadeh |first2=Shayan |last3=Murphy |first3=Matt |title=Iranian schools, hospital and landmarks among civilian sites hit during US-Israeli strikes |url=https://www.bbc.com/news/articles/cpw004xqxnjo |access-date=12 May 2026 |website=BBC Verify |date=6 March 2026}}</ref> ជាប្រតិកម្ម អ៊ីរ៉ង់បានបាញ់មីស៊ីលផ្លោងរាប់រយគ្រាប់ និងយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក (ដ្រូន) ជាច្រើនគ្រឿងចូលទៅក្នុងប្រទេសអ៊ីស្រាអែល មូលដ្ឋានយោធាអាមេរិកនៅក្នុងតំបន់ និងបណ្ដាប្រទេសអារ៉ាប់ជិតខាងរួមមាន ប្រទេស[[កាតា]] [[គុយវ៉ែត]] [[បារ៉ែន]] [[ហ្សកដានី]] [[អារ៉ាប៊ីសាអ៊ូឌីត]] [[អូម៉ង់]] និង[[អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម]]។<ref>{{cite news |last1=Piper |first1=Imogen |last2=Kelly |first2=Meg |last3=Ley |first3=Jarrett |last4=Ducroquet |first4=Simon |date=28 February 2026 |title=See where U.S., Israeli strikes have hit Iran and where Iran has retaliated |url=https://www.washingtonpost.com/investigations/2026/02/28/where-us-attack-iran-images-video/ |access-date=12 May 2026 |newspaper=The Washington Post |issn=0190-8286 |url-access=subscription}}</ref> អ៊ីរ៉ង់ និង​ក្រុមបក្សពួកសម្ព័ន្ធមិត្ត​របស់ខ្លួន​ក៏បាន​បើក​ការបាញ់ប្រហារ​លើ​[[តំបន់​ឃឺឌីស្ថាន]]​ក្នុងប្រទេស​អ៊ីរ៉ាក់ផងដែរ។ ដ្រូន ឬ​គ្រាប់មីស៊ីលអ៊ីរ៉ង់ត្រូវបានគេសង្កេតឃើញ​ហោះសម្ដៅ​​ទៅក្នុង​ប្រទេស​[[អាស៊ែបៃសង់]] [[តួកគី]] និង​មូលដ្ឋាន​យោធាអាក្រូទីរីរបស់ចក្រភព​អង់គ្លេស​នៅ​ប្រទេស​ស៊ីបទៀតផង​។<ref>{{cite news |date=5 March 2026 |title=Azerbaijan threatens to respond after Iranian drones hit airport and near school |url=https://www.timesofisrael.com/azerbaijan-threatens-to-respond-after-iranian-drones-hit-airport-and-near-school/ |work=The Times of Israel}}</ref><ref>{{cite news |date=2 March 2026 |title=Two drones intercepted heading for RAF base, Cyprus says |url=https://www.bbc.com/news/articles/cm2r0q310e3o |access-date=12 May 2026 |work=BBC News }}</ref> នៅដំណាលគ្នានេះ [[ជម្លោះហេស្បុលឡា–អ៊ីស្រាអែល (២០២៣–បច្ចុប្បន្ន)|ជម្លោះរវាងក្រុមហេស្បុលឡា និងអ៊ីស្រាអែល]]បានវិវត្តកើតទៅជា[[សង្គ្រាមលីបង់ឆ្នាំ២០២៦|សង្គ្រាមលីបង់]] ដោយបានសម្លាប់ផ្ដាច់ជីវិតប្រជាជនស៊ីវិល និងសមាជិកពួកសកម្មប្រយុទ្ធជាង ២,០០០ នាក់។<ref>{{cite news |date=2 March 2026 |title=Hezbollah claims responsibility for attack on Israel |url=https://aje.news/wwomw4?update=4353584 |access-date=12 May 2026 |work=Al Jazeera English}}</ref> [[អាណត្តិប្រធានាធិបតីដូណាល់ ត្រាំទីពីរ|រដ្ឋបាលត្រាំ]]បានផ្តល់សេចក្ដីពន្យល់ផ្សេងៗគ្នាជុំវិញមូលហេតុនៃការផ្តើមសង្គ្រាមនេះឡើង ដោយក្នុងនោះរួមមាន ដើម្បីទប់ស្កាត់ប្រតិកម្មរបស់អ៊ីរ៉ង់បន្ទាប់ពីអ៊ីស្រាអែលបានបើកការវាយប្រហាររំពឹងមុន កម្ទេចធនធានមីស៊ីលអ៊ីរ៉ង់ រារាំងអ៊ីរ៉ង់កុំឱ្យកសាង[[អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ]] រឹបអូស[[ធនធានប្រេងបម្រុងអ៊ីរ៉ង់|ធនធានប្រេងរបស់អ៊ីរ៉ង់]] ឬផ្លាស់ប្តូររបបដឹកនាំអ៊ីរ៉ង់។ [[ទីភ្នាក់ងារថាមពលបរមាណូអន្តរជាតិ]]បានថ្លែងថា ខណៈដែលអ៊ីរ៉ង់បានបដិសេធមិនអនុញ្ញាតឱ្យមានការចុះត្រួតពិនិត្យទីតាំងនុយក្លេអ៊ែរដែលរងខូចខាតកាលពី[[សង្គ្រាមដប់ពីរថ្ងៃ|សង្គ្រាមក្នុងឆ្នាំ២០២៥]] នោះមែន ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្នគឺគ្មានភស្តុតាងណាមួយដែលបានបញ្ជាក់ពីដំណើរការនៃកម្មវិធីអាវុធនុយក្លេអ៊ែរអ៊ីរ៉ង់ឡើយ។<ref>{{cite news |date=2 March 2026 |title=Iran Has No Structured Program to Build Nuclear Weapons, IAEA Says |url=https://www.wsj.com/livecoverage/iran-israel-us-strikes-2026/card/iaea-chief-says-iran-has-no-structured-program-to-build-nuclear-weapons-currently-1IYdJPyg8uIZqlGS8Gni |access-date=12 May 2026 |work=The Wall Street Journal​ }}</ref> អគ្គលេខាធិការ[[អង្គការសហប្រជាជាតិ]] លោក[[អាន់តូនីអូ ហ្គូតេរ៉េស]] និងប្រទេសដែលមិនពាក់ព័ន្ធមួយចំនួន បានថ្កោលទោសសកម្មភាពវាយប្រហារដោយសហរដ្ឋអាមេរិក–អ៊ីស្រាអែល ខណៈ[[ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ]]វិញបានអនុម័ត[[សេចក្ដីសម្រេចក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិលេខ ២៨១៧|សេចក្តីសម្រេចមួយ]]ថ្កោលទោសការវាយប្រហាររបស់អ៊ីរ៉ង់ទៅលើរដ្ឋឈូងសមុទ្រ។<ref>{{cite news |date=28 February 2026 |title=How the world has reacted to US and Israeli strikes on Iran |url=https://www.bbc.com/news/articles/c5yj9kr31y7o |access-date=12 May 2026 |work=BBC News}}</ref> អ្នករិះគន់សង្គ្រាម រួមទាំងអ្នកជំនាញផ្នែកច្បាប់ និងទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ បានសម្ដៅលើការវាយប្រហាររបស់សហរដ្ឋអាមេរិកថាជាអំពើខុសច្បាប់ក្រោមច្បាប់សហរដ្ឋអាមេរិក ជាទង្វើ[[ចក្រពត្តិនិយម]]<ref>{{Cite web |last1=Martin|first1=Peter|last2=Martin|first2=Eric|date=1 March 2026|title=Trump's Iran Strikes Usher in an Era of Unrestrained American Power|url=https://www.bloomberg.com/news/features/2026-03-01/iran-attack-khamenei-killing-maduro-capture-begin-trump-imperialism-era|website=Bloomberg}}</ref> និង​ជាការរំលោភ​លើ​អធិបតេយ្យភាព​របស់​អ៊ីរ៉ង់​ក្រោម​ច្បាប់​អន្តរជាតិ។<ref name="guardian2march">{{cite news |last=Siddique |first=Haroon |date=2 March 2026 |title=What is the legality of the US and Israeli attacks on Iran? |url=https://www.theguardian.com/law/2026/mar/02/legality-us-israel-attacks-iran-uk |access-date=12 May 2026 |work=The Guardian |issn=0261-3077}}</ref> [[ផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចពីសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦|ផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចនៃសង្គ្រាម]]នេះរួមមាន ការរំខានដ៏ធ្ងន់ធ្ងរបំផុតដល់ប្រព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់នៅក្នុងទីផ្សារប្រេងសកល ក៏ដូចជាការរំខានដល់ឧស្សាហកម្មឧស្ម័នធម្មជាតិ ជីជីវជាតិ អាកាសចរណ៍ និងទេសចរណ៍ ព្រមទាំងបម្រែបម្រួលនៅក្នុងទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុផងដែរ។ ការដឹកជញ្ជូនប្រេងនិងឧស្ម័នត្រូវបានរំខានដោយការបិទច្រកសមុទ្រហ័រមូហ្ស៍ដោយអ៊ីរ៉ង់ ហើយការវាយប្រហាររបស់អ៊ីស្រាអែលនិងអ៊ីរ៉ង់ទៅលើបណ្ដារោងចក្រថាមពលនៅក្នុងតំបន់។<ref name="uf">{{cite web |last=Nevitt |first=Mark |date=15 March 2026 |title=Legal and Operational Issues in the Strait of Hormuz: Transit Passage Under Fire |url=https://www.justsecurity.org/133996/legal-operational-strait-hormuz-transit-passage/ |access-date=13 May 2026 |website=Just Security }}</ref> នៅថ្ងៃទី១៩ ខែមីនា ការចំណាយលើសង្គ្រាមរបស់យោធាអាមេរិកត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណថាមានចំនួន ១៨ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក<ref name="guardianCost">{{cite news |url=https://www.theguardian.com/world/ng-interactive/2026/mar/19/us-iran-war-cost |title=The war on Iran cost the US $12.7bn by day six. Here's how it's been spent – in charts |date=19 March 2026 |access-date=13 May 2026 |work=The Guardian |issn=0261-3077}}</ref> ហើយ[[មន្ទីរបញ្ចកោណ]]បានស្នើតម្រូវការ ២០០ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិកបន្ថែមទៀត។<ref name="i598">{{cite news |title=White House seeks $200bn in military funding in wake of Iran war |work=BBC News |date=19 March 2026 |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c5y73gwk1qdo |access-date=12 May 2026}}</ref> គិតត្រឹមថ្ងៃទី៣១ ខែមីនា ការចំណាយលើប្រទេសអារ៉ាប់ត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណថាមានចំនួនជាង ១២០ ពាន់លានដុល្លារ។<ref name="arabCountriesCost">{{cite news |title=One month of war on Iran cost Arab countries up to $194bn: UNDP |work=Al Jazeera English |date=31 March 2026 |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/31/one-month-of-war-in-middle-east-cost-arab-states-up-to-194bn-undp |access-date=13 May 2026}}</ref> រដ្ឋាភិបាលអ៊ីរ៉ង់បានវាយតម្លៃការខូចខាតសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនដោយមានតម្លៃយ៉ាងតិចស្មើ ៣០០ ពាន់លានដុល្លារ ហើយអាចបន្តឡើងរហូតដល់ ១ ទ្រីលានដុល្លារគិតត្រឹមថ្ងៃទី១១ ខែមេសា។<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2026/04/11/world/middleeast/iran-economy-war.html |title=Iran Tries to Grasp Economic Devastation of War, and Find a Way Past It |newspaper=The New York Times |date=11 April 2026}}</ref> លោកត្រាំបានអះអាងថាខ្លួនបានទទួលជ័យជម្នះជាច្រើនលើកច្រើនសារ ហើយបានអះអាងបន្ថែមថា អ៊ីរ៉ង់គឺ "គ្មានសល់អ្វីនៅក្នុងជួរយោធាទៀតទេ"។<ref>{{cite news |title=Trump says "the war is very complete," and he's considering taking over Strait of Hormuz |url=https://www.cbsnews.com/news/trump-iran-cbs-news-the-war-is-very-complete-strait-hormuz/ |work=CBS News |date=9 March 2026}}</ref> អ៊ីរ៉ង់ សហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែល បានយល់ព្រមលើ[[បទឈប់បាញ់សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦|បទឈប់បាញ់រយៈពេលពីរសប្តាហ៍]] ដែលបានសម្របសម្រួលដោយប្រទេសប៉ាគីស្ថាន ហើយបានចូលជាធរមាននៅថ្ងៃទី៨ ខែមេសា<ref name="Pager-2026">{{Cite news |last= |date=7 April 2026 |title=U.S., Iran and Israel Agree to Cease-Fire |url=https://www.nytimes.com/live/2026/04/07/world/iran-war-trump-news/f1657559-8135-50c9-ad7f-63636e6a5106?smid=url-share |access-date=13 May 2026 |work=The New York Times |issn=0362-4331}}</ref> ខណៈ[[បទឈប់បាញ់លីបង់–អ៊ីស្រាអែលឆ្នាំ២០២៦|បទឈប់បាញ់នៅលីបង់]]វិញបានចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមេសា។ បទឈប់បាញ់នៃសង្គ្រាមនេះបានឈានចូលដល់ភាពតានតឹង នៅពេលដែលអ៊ីរ៉ង់បានបដិសេធមិនព្រមបើកច្រកសមុទ្រហ័រមូហ្ស៍ឡើងវិញ លុះត្រាតែអ៊ីស្រាអែលបញ្ឈប់ប្រតិបត្តិការវាយលុករបស់គេនៅក្នុងប្រទេសលីបង់។ បន្ទាប់ពី[[កិច្ចចរចាទីក្រុងឥស្លាម៉ាបាដ|កិច្ចចរចាក្រុងឥស្លាម៉ាបាដ]]បានបរាជ័យ លោកត្រាំបាននិយាយថា ខ្លួនលោកលែងខ្វល់ពីការចរចាអ្វីទៀតហើយ រួចលោកក៏បានប្រកាសបិទផ្លូវទឹកអ៊ីរ៉ង់ចាប់ពីថ្ងៃទី១៣ ខែមេសាតទៅ<ref>{{cite news |title=Trump says US will blockade strait of Hormuz after Iran peace talks fail |url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/12/trump-says-us-will-blockade-strait-of-hormuz-as-iran-peace-talks-fail |access-date=13 May 2026 |work=The Guardian |date=12 April 2026}}</ref> ដែលជាហេតុនាំឱ្យមានការបិទផ្លូវទឹកពីរផ្នែក ដោយកម្លាំងជើងទឹកអាមេរិកបានកំពុងបិទផ្លូវទឹកអ៊ីរ៉ង់ ហើយអ៊ីរ៉ង់កំពុងបិទ[[ឈូងសមុទ្រពែរ្ស]]។ ទោះជាយ៉ាងណា ត្រាំបានបន្តពន្យារបទឈប់បាញ់ដោយគ្មានកំណត់រយៈពេល ប៉ុន្តែការបាញ់ប្រហារគ្នាតាមផ្លូវអាកាសនៅតែបន្តកើតឡើងដដែរ។ ==ផ្ទៃរឿង== {{Further|វិបត្តិមជ្ឈិមបូព៌ា (២០២៣–បច្ចុប្បន្ន)}} ===ទំនាក់ទំនងអ៊ីរ៉ង់ជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែល=== {{Further|ទំនាក់ទំនងសហរដ្ឋអាមេរិក–អ៊ីរ៉ង់|ទំនាក់ទំនងអ៊ីរ៉ង់–អ៊ីស្រាអែល}} ដោយសារតែគោលនយោបាយ[[ជាតូបនីយកម្មនៃឧស្សាហកម្មប្រេងអ៊ីរ៉ង់|ជាតូបនីយកម្មនៃឧស្សាហកម្មប្រេងកាត]]ក្រោមនាយករដ្ឋមន្ត្រីលោក[[ម៉ូហាម៉ាដ ម៉ូសាដឌេក]] ដូចនេះ សហរដ្ឋអាមេរិកនិងអង់គ្លេសក៏បានផ្តួចផ្ដើមគាំទ្រ[[រដ្ឋប្រហារអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ១៩៥៣|រដ្ឋប្រហារ]]ទម្លាក់រូបលោកនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៥៣ ហើយអំណាចត្រូវបានបង្វែរទៅ[[ម៉ូហាម៉ាដ រ៉េហ្សា​ ប៉ាហ្លាវី]] ដែលត្រូវជាព្រះរាជាពែរ្សនាពេលនោះ។ ដោយឃើញព្រះមហាក្សត្ររបស់ខ្លួនអត់ឱនលំទោនបំពេញផលប្រយោជន៍ឱ្យលោកខាងលិចដូច្នេះ ក៏ដូចជាត្រូវរស់នៅក្រោមរបបផ្តាច់ការរបស់ព្រះអង្គទៀតនោះ មហាជនអ៊ីរ៉ង់ក៏បានរើបម្រះបះបោរបន្ទុះចេញជា[[បដិវត្តន៍អ៊ីរ៉ង់|បដិវត្តន៍នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៧៩]] ដោយផ្ដួលរំលំរបបប៉ាហ្លាវី ហើយជំនួសមកវិញដោយរបប[[សាធារណរដ្ឋឥស្លាម]]។<ref>{{Cite web |last=Hourcade |first=Bernard |date=March 2026 |title=What prospects for a new Iran? |url=https://mondediplo.com/2026/03/04iran |access-date=13 May 2026 |website=Le Monde diplomatique }}</ref> ជាលទ្ធផល អ៊ីរ៉ង់បានកាត់ផ្ដាច់ទំនាក់ទំនងការទូតជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែលចោល បង្កើតបានជា[[វិបត្តិចំណាប់ខ្មាំងអ៊ីរ៉ង់|វិបត្តិការទូត]]ដែលបានអូសបន្លាយពេលជាងមួយឆ្នាំ។<ref name="News1828">{{cite news |date=28 February 2026 |title=From 1953 Coup To 2026 Strikes: The Long Road To US-Iran War |url=https://www.news18.com/world/from-1953-coup-to-2026-strikes-the-long-road-to-us-iran-war-ws-l-9935056.html |access-date=13 May 2026 |work=News18}}</ref> ក្នុងកំឡុង[[សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់–អ៊ីរ៉ាក់]] សហរដ្ឋអាមេរិកបានប្រកាសគាំទ្រអ៊ីរ៉ាក់ ហើយនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៨៨ នាវាចម្បាំងអាមេរិកមួយគ្រឿងត្រូវទទួលរងការខូចខាតដោយសារមីនក្រោមសមុទ្ររបស់អ៊ីរ៉ង់។ សហរដ្ឋអាមេរិកបានប្រតិកម្មវិញដោយធ្វើ[[ប្រតិបត្តិការផ្រេយីងមែនធីស|ការវាយប្រហារលើកងនាវា]]របស់អ៊ីរ៉ង់។ ប៉ុន្មានខែក្រោយមក សហរដ្ឋអាមេរិកបានបាញ់ទម្លាក់នូវ[[ជើងហោះហើរអាកាសចរណ៍អ៊ីរ៉ង់លេខ ៦៥៥|យន្តហោះស៊ីវិលអ៊ីរ៉ង់]]មួយគ្រឿងដោយអចេតនា។<ref name="MacFarquhar1926">{{cite news |last1=MacFarquhar |first1=Neil |title=A Timeline of the Tensions Between the Islamic Republic of Iran and the U.S. |url=https://www.nytimes.com/2026/03/15/world/middleeast/united-states-iran-history.html |access-date=13 May 2026 |work=The New York Times |date=15 March 2026}}</ref> ដើម្បីទប់ស្កាត់ការវាយប្រហារដោយមីស៊ីលរបស់អ៊ីរ៉ាក់មកលើទីប្រជុំជនរបស់ខ្លួន អ៊ីរ៉ង់ក៏បានប្ដេជ្ញាចាប់ផ្តើមកម្មវិធីផលិតមីស៊ីលបាលីស្ទិក។<ref name="Al-MarashiCon">{{cite web |last=Al-Marashi |first=Ibrahim |date=2 March 2026 |title=Iran and the US have been at war for decades – and there's no end in sight |url=https://theconversation.com/iran-and-the-us-have-been-at-war-for-decades-and-theres-no-end-in-sight-277284 |access-date=13 May 2026 |website=The Conversation }}</ref> ចាប់ផ្តើមនៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៨០ ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់បានចាប់ផ្តើមប្រឡូកចូលក្នុងជម្លោះតំណាងនៅទូទាំងមជ្ឈិមបូព៌ា។ នៅក្នុងនោះ អ៊ីរ៉ង់បានគាំទ្រក្រុម[[ហេស្បុលឡា]]នៅប្រទេសលីបង់ប្រឆាំងនឹងអ៊ីស្រាអែលក្នុងកំឡុង និងក្រោយ[[សង្គ្រាមស៊ីវិលលីបង់]]។ ក្នុងកំឡុង[[សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ាក់]] អ៊ីរ៉ង់បានគាំទ្រក្រុមកងជីវពលដែលជាគូបដិបក្ខនឹងសហរដ្ឋអាមេរិក។ ដោយគួបផ្សំជាមួយក្រុម[[ហ៊ូទី]]នៅយេម៉ែន និងក្រុមប្រដាប់អាវុធដទៃទៀតនៅស៊ីរីនិងប៉ាឡេស្ទីន អ៊ីរ៉ង់បានបង្កើតប្រព័ន្ធសម្ព័ន្ធមិត្តដែលប្តេជ្ញាប្រឆាំងនឹងឥទ្ធិពលរបស់អាមេរិក អ៊ីស្រាអែល អារ៉ាប៊ីសាអ៊ូឌីត និងអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួមនៅក្នុងតំបន់។ នៅក្នុងឆ្នាំ២០០២ ដំណើរពង្រីកកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរដោយសម្ងាត់របស់អ៊ីរ៉ង់ត្រូវបានទម្លាយចេញជាសាធារណៈ។ ចូលមកដល់ឆ្នាំ២០០៦ [[ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ]]ទីបំផុតបានចេញប្រតិកម្មដោយប្រកាសអនុវត្ត[[ទណ្ឌកម្មអន្តរជាតិប្រឆាំងអ៊ីរ៉ង់|ទណ្ឌកម្មប្រឆាំងនឹងអ៊ីរ៉ង់]] ខណៈសហរដ្ឋអាមេរិកបានប្រកាស[[ទណ្ឌកម្មសហរដ្ឋអាមេរិកប្រឆាំងអ៊ីរ៉ង់|ទណ្ឌកម្មផ្ទាល់ខ្លួន]]ផងដែរប្រឆាំងនឹងអ៊ីរ៉ង់។ ==កំណត់សម្គាល់== {{reflist|group=ស}} ==ឯកសារយោង== {{reflist}} ==តំណភ្ជាប់ក្រៅ== {{Sister project links|auto=yes|d=Q138503695|m=yes}} '''''ជាភាសាអង់គ្លេស''''' * {{cite news |date=28 February 2026 |title=What we know about the US-Israeli attack on Iran and Tehran's retaliation |url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk |access-date=28 February 2026 |work=CNN}} * [https://www.rfi.fr/km/%E1%9E%96%E1%9E%B6%E1%9E%80%E1%9F%92%E1%9E%99%E1%9E%82%E1%9E%93%E1%9F%92%E1%9E%9B%E1%9E%B9%E1%9F%87/%E1%9E%9F%E1%9E%84%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9F%92%E1%9E%82%E1%9E%B6%E1%9E%98%E1%9E%A2%E1%9F%8A%E1%9E%B8%E1%9E%9A%E1%9F%89%E1%9E%84%E1%9F%8B/ អានព័ត៌មានអំពីសង្គ្រាមហ្កាហ្សានៅ RFI ខេមរភាសា] * [https://www.c-span.org/liveEvent/?Iran U.S. and Israeli Strikes on Iran], [[C-SPAN]] * [https://www.marinetraffic.com/en/ais/home/centerx:56.4/centery:26.5/zoom:9 Tracking of traffic in the Strait of Hormuz] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ឆ្នាំ២០២៦]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អាស៊ីក្នុងឆ្នាំ២០២៦]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ជម្លោះក្នុងឆ្នាំ២០២៦]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ជម្លោះអ៊ីរ៉ង់–អ៊ីស្រាអែល]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ទំនាក់ទំនងយោធាសហរដ្ឋអាមេរិក–អ៊ីរ៉ង់]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ទំនាក់ទំនងយោធាសហរដ្ឋអាមេរិក–អ៊ីស្រាអែល]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:វិបត្តិមជ្ឈិមបូព៌ា (២០២៣–បច្ចុប្បន្ន)]] [[ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អាណត្តិប្រធានាធិបតីដូណាល់ ត្រាំទីពីរ]] 37lntt73ve2eaxtwtemxsz7fa7m44fz 0 53652 335278 335194 2026-05-15T11:17:22Z CJKPro2026 50318 335278 wikitext text/x-wiki [[File:Blackboard bold on a blackboard.jpg|thumb|ក្ដារខៀនដិត <math>\C</math> និង <math>\R</math> សរសេរនៅលើក្ដារខៀន]] '''ក្ដារខៀនដិត'''គឺជារចនាប័ទ្មនៃការសរសេរនិមិត្តសញ្ញាដិតនៅលើក្ដារខៀនដោយបង្កើនចំនួនបន្ទាត់ជាក់លាក់ទ្វេដង ដែលត្រូវបានគេប្រើជាទូទៅនៅក្នុងការបង្រៀនគណិតវិទ្យា និងរចនាប័ទ្មអក្សរដែលទាញយកបានដែលប្រើក្នុងអត្ថបទគណិតវិទ្យាដែលបានបោះពុម្ព។ រចនាប័ទ្មនេះត្រូវបានគេប្រើជាទូទៅបំផុតដើម្បីតំណាងឱ្យសំណុំចំនួន <math>\N</math> (natural numbers), <math>\Z</math> (integers), <math>\Q</math> (rational numbers), <math>\R</math> (real numbers) និង <math>\C</math> (complex numbers)។ ====ការប្រើប្រាស់==== តារាងខាងក្រោមបង្ហាញតួអក្សរដិតទាំងអស់នៅលើក្ដារខៀនយូនីកូដ។ ជួរឈរទីមួយបង្ហាញអក្សរដែលបង្ហាញជាធម្មតាដោយប្រព័ន្ធសម្គាល់ LaTeX។ ជួរឈរទីពីរបង្ហាញចំណុចកូដយូនីកូដ។ ជួរឈរទីបីបង្ហាញនិមិត្តសញ្ញាយូនីកូដខ្លួនឯង (ដែលនឹងបង្ហាញបានត្រឹមត្រូវតែលើកម្មវិធីរុករកដែលគាំទ្រយូនីកូដ និងមានលទ្ធភាពចូលប្រើពុម្ពអក្សរសមរម្យ)។ ជួរឈរទីបួនពិពណ៌នាអំពីការប្រើប្រាស់ធម្មតាមួយចំនួននៅក្នុងអត្ថបទគណិតវិទ្យា។ និមិត្តសញ្ញាមួយចំនួន (ជាពិសេស <math>\mathbb{C}, \mathbb{Q}, \mathbb{R}</math> និង <math>\mathbb{Z}</math>) គឺស្ទើរតែជាសកលក្នុងការបកស្រាយរបស់ពួកគេ ខណៈពេលដែលនិមិត្តសញ្ញាផ្សេងទៀតមានការប្រើប្រាស់ចម្រុះជាង។ {| class=wikitable style="max-width:50em;" ! scope="col" style="width: 4em;" | LaTeX ! scope="col" style="width: 6.5em;" | Unicode code point {{nobold|1=(hex)}} ! scope="col" style="width: 4em;" | Unicode symbol !'''ការប្រើប្រាស់គណិតវិទ្យា''' |- ! colspan="4" | អក្សរធំឡាតាំង |- |<math>\mathbb{A}</math> |<code>U+1D538</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝔸}} | |- |<math>\mathbb{B}</math> |<code>U+1D539</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝔹}} | |- |<math>\mathbb{C}</math> |<code>U+2102</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℂ}} |វារួមបញ្ចូលទាំងចំនួនពិត និងចំនួននិម្មិត (ប្រភេទ <math>a + bi</math>)។ |- |<math>\mathbb{D}</math> |<code>U+1D53B</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝔻}} | |- |<math>\mathbb{E}</math> |<code>U+1D53C</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝔼}} |តម្លៃដែលរំពឹងទុក |- |<math>\mathbb{F}</math> |<code>U+1D53D</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝔽}} | |- |<math>\mathbb{G}</math> |<code>U+1D53E</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝔾}} | |- |<math>\mathbb{H}</math> |<code>U+210D</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℍ}} | |- |<math>\mathbb{I}</math> |<code>U+1D540</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕀}} | |- |<math>\mathbb{J}</math> |<code>U+1D541</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕁}} | |- |<math>\mathbb{K}</math> |<code>U+1D542</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕂}} | |- |<math>\mathbb{L}</math> |<code>U+1D543</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕃}} | |- |<math>\mathbb{M}</math> |<code>U+1D544</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕄}} | |- |<math>\mathbb{N}</math> |<code>U+2115</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℕ}} |ប្រើដើម្បីតំណាងឱ្យចំនួនគត់វិជ្ជមាន (ជួនកាលរួមបញ្ចូល ០ អាស្រ័យលើនិយមន័យសៀវភៅសិក្សា)។ |- |<math>\mathbb{O}</math> |<code>U+1D546</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕆}} | |- |<math>\mathbb{P}</math> |<code>U+2119</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℙ}} |ប្រូបាប៊ីលីតេ |- |<math>\mathbb{Q}</math> |<code>U+211A</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℚ}} |វាតំណាងឱ្យចំនួនទាំងអស់ដែលអាចសរសេរជាប្រភាគ (ប្រភេទ <math>\tfrac{p}{q}</math>)។ |- |<math>\mathbb{R}</math> |<code>U+211D</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℝ}} |ចំណុចទាំងអស់នៅលើបន្ទាត់ចំនួន រួមមានទាំងចំនួនសមហេតុផល និងចំនួនអសមហេតុផល។ |- |<math>\mathbb{S}</math> |<code>U+1D54A</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕊}} | |- |<math>\mathbb{T}</math> |<code>U+1D54B</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕋}} | |- |<math>\mathbb{U}</math> |<code>U+1D54C</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕌}} | |- |<math>\mathbb{V}</math> |<code>U+1D54D</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕍}} |ចំនួន​នៃ​បំរែបំរួល |- |<math>\mathbb{W}</math> |<code>U+1D54E</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕎}} | |- |<math>\mathbb{X}</math> |<code>U+1D54F</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕏}} | |- |<math>\mathbb{Y}</math> |<code>U+1D550</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕐}} | |- |<math>\mathbb{Z}</math> |<code>U+2124</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℤ}} |វារួមបញ្ចូលទាំងចំនួនគត់វិជ្ជមាន ចំនួនគត់អវិជ្ជមាន និងសូន្យ។ |- ! colspan="4" |អក្សរតូចឡាតាំង |- | rowspan="10" |{{efn|ការបង្ហាញ LaTeX នៅលើតារាងនេះអាចប្រើបានសម្រាប់តែអក្សររ៉ូម៉ាំងអក្សរធំប៉ុណ្ណោះ ពីព្រោះការអនុវត្តរបស់វិគីភីឌាប្រើពុម្ពអក្សរក្ដារខៀនដិតលើក្ដារខៀន AMSFonts ដែលមិនគាំទ្រតួអក្សរផ្សេងទៀត និងដោយសារតែអក្សរក្ដារខៀនដិតលើក្ដារខៀន LaTeX បច្ចុប្បន្នមិនដំណើរការជាមួយលេខទេ ដោយសារតែកំហុសក្នុងការបង្ហាញរបស់ MediaWiki។|name=latex}} |<code>U+1D552</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕒}} | |- |<code>U+1D553</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕓}} | |- |<code>U+1D554</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕔}} | |- |<code>U+1D555</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕕}} | |- |<code>U+1D556</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕖}} | |- |<code>U+1D557</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕗}} | |- |<code>U+1D558</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕘}} | |- |<code>U+1D559</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕙}} | |- |<code>U+1D55A</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕚}} | |- |<code>U+1D55B</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕛}} | |- |<math>\mathbb{k}</math> |<code>U+1D55C</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕜}} | |- | rowspan="15" |{{efn|name=latex}} |<code>U+1D55D</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕝}} | |- |<code>U+1D55E</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕞}} | |- |<code>U+1D55F</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕟}} | |- |<code>U+1D560</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕠}} | |- |<code>U+1D561</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕡}} | |- |<code>U+1D562</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕢}} | |- |<code>U+1D563</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕣}} | |- |<code>U+1D564</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕤}} | |- |<code>U+1D565</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕥}} | |- |<code>U+1D566</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕦}} | |- |<code>U+1D567</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕧}} | |- |<code>U+1D568</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕨}} | |- |<code>U+1D569</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕩}} | |- |<code>U+1D56A</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕪}} | |- |<code>U+1D56B</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝕫}} | |- ! colspan="4" |អក្សរទ្រេត ឡាតាំង |- | rowspan="5" |{{efn|name=latex}} |<code>U+2145</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ⅅ}} | |- |<code>U+2146</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ⅆ}} | |- |<code>U+2147</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ⅇ}} | |- |<code>U+2148</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ⅈ}} | |- |<code>U+2149</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ⅉ}} | |- ! colspan="4" |ក្រិក |- | rowspan="5" |{{efn|name=latex}} |<code>U+213E</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℾ}} | |- |<code>U+213D</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℽ}} | |- |<code>U+213F</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℿ}} | |- |<code>U+213C</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|ℼ}} | |- |<code>U+2140</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|⅀}} | |- ! colspan="4" |ខ្ទង់ |- | rowspan="10" |{{efn|name=latex}} |<code>U+1D7D8</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟘}} |នៅក្នុងពិជគណិតនៃសំណើឡូជីខល វាតំណាងឱ្យភាពផ្ទុយគ្នា ឬភាពមិនពិត។ |- |<code>U+1D7D9</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟙}} | |- |<code>U+1D7DA</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟚}} | |- |<code>U+1D7DB</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟛}} | |- |<code>U+1D7DC</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟜}} | |- |<code>U+1D7DD</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟝}} | |- |<code>U+1D7DE</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟞}} | |- |<code>U+1D7DF</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟟}} | |- |<code>U+1D7E0</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟠}} | |- |<code>U+1D7E1</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𝟡}} | |- ! colspan="4" |ភាសាអារ៉ាប់ |- | rowspan="25" |{{efn|name=latex}} |<code>U+1EEA1</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺡}} | |- |<code>U+1EEA2</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺢}} | |- |<code>U+1EEA3</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺣}} | |- |<code>U+1EEA5</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺥}} | |- |<code>U+1EEA6</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺦}} | |- |<code>U+1EEA7</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺧}} | |- |<code>U+1EEA8</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺨}} | |- |<code>U+1EEA9</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺩}} | |- |<code>U+1EEAB</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺫}} | |- |<code>U+1EEAC</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺬}} | |- |<code>U+1EEAD</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺭}} | |- |<code>U+1EEAE</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺮}} | |- |<code>U+1EEAF</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺯}} | |- |<code>U+1EEB0</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺰}} | |- |<code>U+1EEB1</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺱}} | |- |<code>U+1EEB2</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺲}} | |- |<code>U+1EEB3</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺳}} | |- |<code>U+1EEB4</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺴}} | |- |<code>U+1EEB5</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺵}} | |- |<code>U+1EEB6</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺶}} | |- |<code>U+1EEB7</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺷}} | |- |<code>U+1EEB8</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺸}} | |- |<code>U+1EEB9</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺹}} | |- |<code>U+1EEBA</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺺}} | |- |<code>U+1EEBB</code> |style="font-size: 105%"|{{not a typo|𞺻}} | |} លើសពីនេះ <math>\boldsymbol\mu_n</math> ដែល​មាន​អក្សរដិត​លើ​ក្ដារខៀន (រកមិនឃើញ​នៅក្នុង Unicode ឬ {{code|amsmath}} LaTeX) ជួនកាល​ត្រូវបាន​ប្រើ​ដោយ​អ្នកទ្រឹស្តី​ចំនួន និង​ធរណីមាត្រ​ពិជគណិត ដើម្បីកំណត់​គ្រោងការណ៍​ក្រុម​នៃ <math>n</math>-th នៃ​ឯកភាព។ == កំណត់ចំណាំ == {{notelist}} {{citation}} 8wy81iq43fftwbb31og22gt3tr2a231 0 53668 335255 2026-05-14T15:38:04Z សុត្តន្ត សិរីហ្វុង 44959 សុត្តន្ត សិរីហ្វុង បានប្ដូរទីតាំង ទំព័រ [[ក្រូអិនឡង់]] ទៅ [[ហ្គ្រីនឡែន]] 335255 wikitext text/x-wiki #បញ្ជូនបន្ត [[ហ្គ្រីនឡែន]] ml7ohmqus69quqnwm8bm7x04pfoxq5e 10 53669 335265 2026-05-14T21:25:04Z ~2026-29136-88 50969 បានបង្កើតទំព័រដែលផ្ដើមដោយ Jjj 335265 wikitext text/x-wiki Jjj 813pxfjx3mz2u7t2efcfqzs50c82lyp