Wikipedia kvwiki https://kv.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D1%88%D3%A7%D1%80_%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%82_%D0%B1%D0%BE%D0%BA MediaWiki 1.46.0-wmf.24 first-letter Медиа Отсасян Сёрнитанiн Пырысь Пырыськӧд сёрнитанiн Википедия Википедия донъялӧм Файл Файл донъялӧм МедиаВики МедиаВики донъялӧм Шаблон Шаблон донъялӧм Справка Обсуждение справки Категория Обсуждение категории TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk 0 10290 148916 126208 2026-04-21T02:39:32Z InternetArchiveBot 12028 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 148916 wikitext text/x-wiki '''Ниуэ кыв''' (''ko e vagahau Niuē'') — тайӧ Ниуэ ді вылын малай-полинезия кыв, [[Англичан кыв|англичанкӧд]] официал кыв. Анбур — латин. == Ниуэ анбур == <big>Aa, Āā, Ee, Ēē, Ff, Gg, Hh, Ii, Īī, Kk, Ll, Mm, Nn, Oo, Ōō, Pp, Ss, Tt, Uu, Ūū, Vv, Rr</big> == Морта нимвежтасъяс == {| class="wikitable" |- ! Ӧтка лыд !! Вуджӧдӧм !! Кыка лыд !! Вуджӧдӧм !! Уна лыд !! Вуджӧдӧм |- | au || ме ||taua (тэкӧд), maua (тэтӧг) || ми (кыкнан) || tautolu (тэкӧд), mautolu (тэтӧг) || ми |- | koe || тэ || mua || ті (кыкнан) || mutolu || ті |- | ia || сійӧ || laua || найӧ (кыкнан) || lautolu || найӧ |} == Лыдакывъяс == :0 - nakai :1 - taha :2 - ua :3 - tolu :4 - fa :5 - lima :6 - ono :7 - fitu :8 - valu :9 - hiva :10 - hogofulu :11 - hogofulu ma taha :20 - uafulu :30 - tolugofulu :100 - taha e teau :1000 - taha e afe == Ыстӧдъяс == * [https://web.archive.org/web/20100513224942/http://learnniue.com/ Learn to speak Niue - Vagahau Niue - the Niuean Language. www.learnniue.com is a teaching resource for everyone one wishes to learn the Niuean Language. www.learnniue.com incorporates graded units and online audio. www.learniue.com is a New Zealand Ministry of Pacific Island Affairs project] * [http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=niu Ethnologue Entry for Niuean] * [http://language.psy.auckland.ac.nz/austronesian/language.php?id=00247 Niuean Basic Vocabulary List] * [http://akoniue.wordpress.com/ Daily Learning of the Niue Language] {{Stub}} [[Категория:Кыв]] [[Категория:Австронезия кывъяс]] o2f0194qsy3x0piouio9vbxzdju88w8 0 10527 148917 146287 2026-04-21T05:46:57Z KUTKIN 12727 148917 wikitext text/x-wiki {{Му |Коми ним=Сӧветскӧй Социалистическӧй Республикаяслӧн Союз |Оригинал ним=Союз Советских Социалистических Республик |Дӧрапас=Flag of the Soviet Union.svg |Канпас=Coat of arms of the Soviet Union 1.svg <!-- |Вместо герба= --> |Девиз= |Кып ним= <!-- |Аудио= --> |Веськӧдлан ног=Сӧветскӧй республика |Каналан эскӧм= абу |Мусерпас=Union of Soviet Socialist Republics (orthographic projection).svg |Кыв=[[Роч кыв|роч]] |Дата независимости/Канму панӧм= <!-- |Независимость от= --> <!-- |Дата ликвидации= --> <!-- |Причина ликвидации= --> |Юркар=[[Мӧскуа]] |Медыджыд каръяс=[[Мӧскуа]], [[Петыркар|Ленинград]], [[Новосибирск]] |Должности руководителей= |Юралысьяс= |Страны-соседи= |Этнохороним= |Место по территории= |Мувывтор=22 402 200 |Ва процент= |Место по населению= |Йӧзлӧн лыд=293 047 571 |Год переписи=1989 |Олысь лыд= |СПВ= |Год расчёта СПВ= |Место по СПВ= |СПВ морт вылад= <!-- |ИРЧП= --> <!-- |Год расчёта ИРЧП= --> <!-- |Место по ИРЧП= --> <!-- |Авиакомпания= --> |Сьӧм= |Домен=.su <!--|ISO=--> |Телефон код=7 |Час кытш=+2…+12 <!-- |Пасйӧдъяс= --> <!-- |Без флага и герба=* --> <!-- |Без гимна=* --> }} '''Сӧветскӧй Социалистическӧй Республикаяслӧн Союз''' ({{lang-ru|Союз Советских Социалистических Республик}}) — ыджыд государство, коді вӧлі [[Европа]]ын да [[Азия]]ын [[1922]]-ӧд восянь [[1991]] воӧдз. Дженьыдджыка нӧшта шуӧны: Сӧветскӧй Союз, ССРС, СССР. == География == Сӧветскӧй Союз мирын вӧлі медыджыд государствоӧн. Сылӧн ыдждаыс — 22 400 000 кв.км. Шылькнитчис мулӧн квайтӧд юкӧн вылас. ССРС-лӧн кузьтаыс асыввывсянь рытыввылӧдз — 10 000 км (11 час вӧнь), войвывсянь лунвылӧдз — 7200 км. Страналӧн мутасын вӧлі вит климат зона. Сӧветскӧй Союзлӧн вӧлі мирын медкузь су (границу) (60 000 км сайӧ). ССРС-лӧн вӧлі ӧтувъя су татшӧм странаяскӧд: [[АӦШ]], [[Афганистан]], [[Китай]], Чехословакия, [[Финляндия]], [[Венгрия]], [[Иран]], [[Монголия]], [[Корея Войтыр Демократия Республика|Войвыв Корея]], [[Норвегия]], [[Польша]], [[Румыния]] да [[Турция]] (1945—1991 воясӧ). == История == [[1922 во]]ся [[29 ӧшым|ӧшым тӧлысь 29 лунӧ]] РСФСР, Украина ССР, Беларусь ССР да Кавказсайса СФСР Сӧветъяссянь съезд делегацияяслӧн конференция вылын вӧлі кырымалӧма ССРС лӧсьӧдӧм йылысь сёрнитчӧм. Тайӧ документ вӧлі вынсьӧдӧма [[1922 во]]ся [[30 ӧшым|ӧшым тӧлысь 30 лунӧ]] Сӧветъяслӧн I-дза Ставсоюзса съездӧн да кырымалӧма делегацияяслӧн веськӧдлысьясӧн. Тайӧ луныс и лыддьысьӧ ССРС артмӧдан лунӧн, кӧть и ССРС-лысь Народнӧй Комиссаръяслӧн сӧвет (Веськӧдлан котыр) да наркоматъяс (министерствояс) вӧлі лӧсьӧдӧма сӧмын [[1923 во]]ся [[6 сора|сора тӧлысь 6 лунӧ]]. == Юклӧм == Сӧветскӧй Союзлӧн ӧтувъя ыдждаыс [[1991 во]]ся [[моз тӧлысь]]ӧ вӧлі 22,4 млн км². Медводдза кадас, ССРС лӧсьӧдӧм йылысь Сёрнитчӧм серти, мый вӧлі кырымалӧма [[1922 во]]ся [[30 ӧшым|ӧшым тӧлысь 30 лунӧ]], ССРС-ӧ пырисны: * Рочмуса Социалистическӧй Федеративнӧй Сӧветскӧй Республика (дженьыда: РСФСР) * Украина Социалистическӧй Сӧветскӧй Республика * Беларусь Социалистическӧй Сӧветскӧй Республика * Кавказсайса Социалистическӧй Федеративнӧй Сӧветскӧй Республика {|border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background:#f0f0f0; border: 1px 0 solid; border-collapse:collapse; text-align:right;" class="sortable" |+ССРС юлӧм |-style="background:#d0d0d0" !align=center|республика !ыджда,<br /> сюрс км² !олысь лыд,<br />сюрс морт ([[1966]]) !олысь лыд,<br />сюрс морт ([[1989]]) ![[кар]]<br />лыд !карсяма посёлок<br />лыд !Веськӧдлан шӧрин |- !align=left|РСФСР |17075,4||126561||147386||932||1786||[[Москва]] |- !align=left|Украина ССР |601,0||45516||51704||370||829||[[Киев]] |- !align=left|Беларусь ССР |207,6||8633||10200||74||126||[[Минск]] |- !align=left|Узбек ССР |449,6||10581||19906||37||78||[[Ташкент]] |- !align=left|Казах ССР |2715,1||12129||16538||62||165||[[Алматы|Алма-Ата]] |- !align=left|Грузия ССР |69,7||4548||5449||45||54||[[Тбилиси]] |- !align=left|Азербайджан ССР |86,6||4660||7029||45||116||[[Баку]] |- !align=left|Литва ССР |65,2||2986||3690||91||23||[[Вильнюс]] |- !align=left|Молдова ССР |33,7||3368||4341||20||29||[[Кишинёв]] |- !align=left|Латвия ССР |63,7||2262||2681||54||35||[[Рига]] |- !align=left|Киргиз ССР |198,5||2652||4291||15||32||[[Бишкек|Фрунзе]] |- !align=left|Таджик ССР |143,1||2579||5112||17||30||[[Душанбе]] |- !align=left|Армян ССР |29,8||2194||3283||23||27||[[Ереван]] |- !align=left|Туркмен ССР |488,1||1914||3534||14||64||[[Ашхабад]] |- !align=left|Эст ССР |45,1||1285||1573||33||24||[[Таллинн|Таллин]] |-class="sortbottom" !align=center|ССРС !22402,2||231868||286717||1832||3418||[[Москва]] |} == Олысь лыд == {|border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background:#f0f0f0; border: 1px 0 solid; border-collapse:collapse; text-align:right;" class="sortable" |+ССРС республикаясын олысь лыд вежласьӧм (сюрс морт) |-style="background:#d0d0d0" !align=center|республика ![[1913]]!![[1926]]!![[1939]]!![[1950]]!![[1959]]!![[1966]]!![[1970]]!![[1973]]!![[1979]]!![[1987]]!![[1989]]!![[1991]] |- !align=left|РСФСР |89902||92737||108379||101438||117534||126561||130079||132151||137410||145311||147386||148548 |- !align=left|Украина ССР |35210||29515||40469||36906||41869||45516||47127||48243||49609||51201||51704||51944 |- !align=left|Беларусь ССР |6899||4983||8910||7745||8055||8633||9002||9202||9533||10078||10200||10260 |- !align=left|Узбек ССР |4366||4660||6440||6314||8261||10581||11960||12902||15389||19026||19906||20708 |- !align=left|Казах ССР |5565||6037||5990||6703||9154||12129||12849||13705||14684||16244||16538||16793 |- !align=left|Грузия ССР |2601||2677||3540||3528||4044||4548||4686||4838||4993||5266||5449||5464 |- !align=left|Азербайджан ССР |2339||2314||3205||2896||3698||4660||5117||5420||6027||6811||7029||7137 |- !align=left|Литва ССР |2028||~||2880||2573||2711||2986||3128||3234||3392||3641||3690||3728 |- !align=left|Молдова ССР |2056||~||2452||2290||2885||3368||3569||3721||3950||4185||4341||4366 |- !align=left|Латвия ССР |2493||1857||1885||1943||2093||2262||2364||2430||2503||2647||2681||2681 |- !align=left|Кыргыз ССР |864||1002||1458||1740||2066||2652||2933||3145||3523||4143||4291||4422 |- !align=left|Таджик ССР |1034||1032||1484||1532||1981||2579||2900||3194||3806||4807||5112||5358 |- !align=left|Армян ССР |1000||881||1282||1354||1763||2194||2492||2672||3037||3412||3283||3376 |- !align=left|Туркмен ССР |1042||998||1252||1211||1516||1914||2159||2364||2765||3361||3534||3576 |- !align=left|Эст ССР |954||1117||1052||1101||1197||1285||1356||1405||1465||1556||1573||1582 |-class="sortbottom" !align=center|ССРС !156297||147028||190678||179274||208827||231868||241720||248626||262085||281689||286717||289943 |} == Ӧшмӧсъяс == * [http://www.mining-enc.ru/s/soyuz-sovetskix-socialisticheskix-respublik/ Сӧветскӧй Социалистическӧй Республикаяслӧн Союз // Горнӧй энциклопедия (рочӧн)] * [https://web.archive.org/web/20200804052749/http://www.praviteli.org/ Рочмуса да Сӧветскӧй Союзса веськӧдлысьяс (рочӧн)] * [https://web.archive.org/web/20121116081335/http://www.sovietera.net/ ССРС йылысь сайт (рочӧн)] * [https://web.archive.org/web/20131114044555/http://www.soviethistory.ru/sovhist/ ССРС-лӧн история (рочӧн)] * [http://www.cccp-here.blogspot.com СССР-лӧн эмторъяс да оласног йылысь блог (рочӧн)] * [http://souz.info/ SouzInfo — аудиодокументъяс да политическӧй литературалӧн бибилиотека (рочӧн)] * [http://www.sovunion.info ССРС 1920-ӧд да 1930-ӧд воясӧ (рочӧн)] * [http://muzey-factov.ru/tag/ussr ССРС йылысь колана юӧръяс // Музей фактов (рочӧн)] * [https://web.archive.org/web/20130930040056/http://www.sovworld.ru/ 1940-ӧд — 1980-ӧд воясся Сӧветскӧй Союзысь да суйӧрсайса странаясысь каръяслӧн снимокъяс (рочӧн) ] == Ыстӧдъяс == <references/> [[Категория:СССР]] 8y9g7mrfp8ajsvok1tkv7qpga8r65cb 0 17350 148915 133911 2026-04-21T02:30:32Z InternetArchiveBot 12028 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 148915 wikitext text/x-wiki {{Персоналия}} '''Налимова Эмилия Алексеевна''' ([[1937-ӧд во|1937]]—[[2019-ӧд во|2019]]) — [[Коми-Зыряна|коми]] [[Коми войтыр (ӧтмунӧм)|ӧтмунӧмын]] да культураын водзмӧстчысь, [[Коми Республикаса нимӧдана уджалысь]]. == Олан туй == Эмилия Налимова чужӧма [[1937-ӧд во|1937-ӧд вося]] [[косму тӧлысь 15-ӧд лун]]ӧ.<ref>[https://web.archive.org/web/20200116124452/http://www.kzsrk.ru/news/1052/ Деркаева Я. Эмилия Налимова, символ Выльгорта // «Красное знамя Севера» (2012.04.12-ӧд лун; рочӧн)]</ref> [[1962]]—[[1970-ӧд во]]ясын директоралӧма Сыктывдін районса культура керкаын, [[1970]]—[[1982-ӧд во]]ясын — Шӧр библиотекаын, [[1982]]—[[1998-ӧд во]] ясын — веськӧдлӧма Сыктывдін районса администрацияын культура юкӧнӧн. Эмилия Налимоваӧс шуӧны '''Сыктывдін районса история да культура музей''' восьтӧмын водзмӧстчысьӧн. [[2017-ӧд во]]ын сылысь нимсӧ сетӧма тайӧ музейыслы. Водзмӧстчӧма «Налимов лыддьысьӧмъяс» конференция котыртӧмын да нуӧдӧмын. Кулӧма [[2019-ӧд во]]ся [[ӧшым тӧлысь 9-ӧд лун]]ӧ [[Выльгорт (Сыктывдін район)|Выльгортын]].<ref>[https://komiinform.ru/news/190026 Морохина В. Ушла из жизни основательница Музея истории и культуры Сыктывдина Эмилия Налимова // «Комиинформ» юӧр сетан агентство (2019.12.09 лун; рочӧн)]</ref> == Общественнӧй удж == Нуӧдӧма ыджыд общественнӧй удж. Сизим созыв чӧж вӧлӧма сикт сӧветса депутатӧн. Уна во чӧж веськӧдлӧма Сыктывдін районса культура уджалысьяслӧн профсоюзса комитетӧн, районса аньяслӧн Сӧветӧн. Кызь гӧгӧр во водзмӧстчӧма [[Коми войтыр (ӧтмунӧм)|«Коми войтыр» ӧтмунӧмса]] Сыктывдін представительствоын. == Ошканпасъяс == === Рочмуса === * «Уджвывса ветеран» медаль * «1941–1945 воясса Айму вӧсна Ыджыд тышын бур уджысь» медаль * Рочмуса нывбаба котырлӧн казьтылана медаль * «Доблестнӧй уджысь (Тышса доблесьтысь). Владимир Ильич Ленин чужӧмсянь 100 во тыригкежлӧ» казьтылан медаль * Рочмуса культура министерстволӧн «Культураын вермӧмъясысь» морӧсын новлӧдлана пас === Коми === * [[Коми Республикаса нимӧдана уджалысь]] * Сыктывдін районса Почёта гражданин * Выльгорт сиктса Почёта гражданин == Ӧшмӧсъяс == == Ыстӧдъяс == <references/> [[Категория:Персоналия анбурӧд]] [[Категория:Персоналия:Коми]] [[Категория:Выльгорт сикт овмӧдчӧмин]] [[Категория:Чужисны 1937 воын]] [[Категория:Чужисны косму тӧлысь 15-ӧд лунӧ]] [[Категория:Кулісны 2019 воын]] [[Категория:Кулісны ӧшым тӧлысь 9-ӧд лунӧ]] [[Категория:Коми войтырын водзмӧстчысьяс]] mrda2fmt97zfpdtrmwwz7w40064le32 10 23227 148910 2026-04-20T14:06:09Z Frhdkazan 6358 Лӧсьӧдӧма "Lupa Capitolina, Rome.jpg"-а лист бок 148910 wikitext text/x-wiki Lupa Capitolina, Rome.jpg bibtcvba6pwxfs5w6brj46ovu7w74u6 10 23228 148911 2026-04-20T14:11:43Z Frhdkazan 6358 Лӧсьӧдӧма "Tampines West.Singapore Skyline.Earth Hour 2016. - Time Lapse 19th March 2016 -.webm"-а лист бок 148911 wikitext text/x-wiki Tampines West.Singapore Skyline.Earth Hour 2016. - Time Lapse 19th March 2016 -.webm t4af61th75tflx8bxlx6csgr38z1lcs