Википедия:Жамаат порталы

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ky">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедия</sitename>
    <dbname>kywiki</dbname>
    <base>https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D1%8B_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.22</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Атайын</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Талкуу</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Колдонуучу</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Колдонуучунун баарлашуулары</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедия</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Википедияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Файлды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">МедиаВики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">МедиаВикини талкуулоо</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Калып</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Калыпты талкуулоо</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Жардам</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Жардамды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Категория</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Категорияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">Макала долбоору</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">Макала долбоорун талкуулоо</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Модулду талкуулоо</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Википедия:Жамаат порталы</title>
    <ns>4</ns>
    <id>3352</id>
    <revision>
      <id>643014</id>
      <parentid>642728</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T17:11:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>8554</id>
      </contributor>
      <comment>/* Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) */ жаңы бөлүм</comment>
      <origin>643014</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="152335" sha1="he4wb2xqdiqtf7rzb6xh4iolvk5fi7k" xml:space="preserve">{{Index box}}
{{Жамааттын калыбы||[[Кыргыз Википедиясы|Кыргыз Википедиясынын]] катышуучуларынын жамаатына кош келдиңиз! 

[[Уикипедия:Талкуу баракчалары#Тартыштардын эрежелери|Талкуу эрежелери]] менен таанышып койсоңуз жакшы болот. Эски талкууларды [[Википедия:Форум/Архив|архивден]] көрүүгө болот. Жеке суроолор тиешелүү баракчаларда талкууланмакчы. Сураныч, талкууларда мындай &quot;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&quot; төрт белгини колдонуу менен, өз колтамгаңызды коюуну унутпаңыз.|УП:Ж|[[Атайын:Recentchangeslinked/Калып:Жамааттын калыбы|Тийиштүү оңдоолор]]}}

&lt;!-- ЖАҢЫ ТЕМА БАШТОО --&gt;
&lt;div style=&quot;text-align:center; margin:10px auto; &quot; class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
'''&lt;big&gt;&lt;big&gt;[[Image:Fairytale right blue.png|24px|→]][[Image:Fairytale right blue.png|24px|→]] [{{fullurl:Wikipedia:Жамаат порталы|action=edit&amp;section=new}} Жаңы тема баштоо]  [[Image:Fairytale left blue.png|24px|←]][[Image:Fairytale left blue.png|24px|←]]&lt;/big&gt;&lt;/big&gt;'''&lt;br/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;rad&quot; id=&quot;TOC&quot; valign=&quot;right&quot; style=&quot;float:right; margin-left:.1em; margin-top:.1em; padding:1px;background-color:transparent;&quot;&gt;__TOC__
&lt;/div&gt;

== Википедия Азия айы 2025 вики-марафонунун аяктоосуна 14 күн калды == 

Урматтуу википедиячылар! 

Сиздерди 1–30-ноябрь аралыгында өтө турган [[Википедия:Азия айы 2025|Википедия Азия айы 2025]] вики-марафонуна катышууга чакырабыз. Жеңүүчүлөр Кыргызстандагы жергиликтүү дүкөндөрдөн &lt;u&gt;белек сертификаттарына&lt;/u&gt; ээ болушат! 🛍 

🏆 Сыйлыктар:
* 🥇 1-орун — 5 000 сом
* 🥈 2-орун — 4 000 сом
* 🥉 3-орун — 2 000 сом

Бул вики-марафон Кыргыз Википедиясында экинчи ирет өткөрүлүп жатат. Азырынча бир эле катышуучу бар, ошондуктан Азияга байланыштуу макала жазып, марафонду колдоп коюуңузду суранат элек. ''Вики-марафондун аяктоосуна 14 күн гана калды! ''

Толук маалымат Википедия Азия айы 2025 барагында: 

'''[[Википедия:Азия айы 2025]]'''

🧭 Жаңы түзгөн ар бир макалаларды Fountain куралына каттоону унутпаңыз: https://fountain.toolforge.org/editathons/asian-month-ky-2025

Ошондой эле, [https://www.instagram.com/p/DQ8jAOhCNvl/ 17-ноябрь саат 14.00до Технопаркта] википедиячылардын жолугушуусу болот, келип тажрыйбаңыз менен бөлүшүп кетиңиз! 

Урматтоо менен,

Уюштуруучу топтун атынан [[Колдонуучу:Adamboluu|Adamboluu]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Adamboluu|баарлашуу]]) 11:24, 16 ноябрь 2025 (UTC)

== Чечим кабыл алуучу статусун киргизүү ==

Урматтуу википедиячылар! Мен бир сунуш киргизейин дегенмин. Бизде статус алгандан жокко эсе ошондуктан статустарды алып википедиячыларды кичине болсо да википедияга кызыктырыш керек. Бул статустар башка тилдерде колдонот. Бул статустарга шайланууну эрежелерин кыска кылып өзүбүздүн саясатыбызга ыңгайлаштырып алып өтүшүбүз керек. Мисалга [[Википедия:Чечим кабыл алуучу]] деген статус бар бул жыйынтык же болбосо чечим чыгаруучу болот. Бул статусу бар колдонуучу википедияга 6 айдан көп салым кошкон активдуу колдонуучуга берилет. Бул ар түрдү энциклопедиялык мааниге ээ эмес макалаларды өчүрөт. Мындан сырткары макаланы  калыбына келтирүүчү rollback деген статус бар. Бул викидеги вандализмге каршы күрөшөт жана ушул сыяктуу администраторго чейинки баскычтарды басып өтүүчү статустарды киргизсек. Ушуга эмне дейсинер. Анан биргеликте жакшы макала, мыкты макала жана тандалган макала сыяктуу макалалардын даражаларын белгилөөчү эрежелерди да иштеп чыксак.

Мен азыр Чечим кабыл алуучу статусун алуу үчүн эмнелер кылыш керек ошого байланыштуу баракты кыскача кылып түзүп койдум. Андагы кемчилик же каталар болсо, ошондой эле аталышын өзгөртүү керек деп ойлосоңүз талкуу баракчасында ой-пикириңизди жазсаңыз болот. &lt;span style=&quot;background:#f2ecdf;border:solid 1px;border-radius:7px;&quot;&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;'''[[Колдонуучу:Mirzoulug'bek|Mirzoulug'bek]]'''&amp;nbsp;&amp;#124;'''[[Колдонуучунун баарлашуулары:Mirzoulug'bek|@]]'''&amp;nbsp;&lt;/span&gt; 07:40, 14 январь 2025 (UTC)

:# {{Макул|Колдоймун}}. Саламатсызбы! Мен колдойм! [[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] 09:03, 14 январь 2025 (UTC)
:# {{Макул|Колдоймун}}. Колдойм! [[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Janabaevazizbek|баарлашуу]]) 22:31, 14 январь 2025 (UTC)
:# {{Макул|Колдойм}}. [[User:Incall|Incall]] &lt;sup&gt;[[User talk:Incall|talk]]&lt;/sup&gt; 02:04, 15 январь 2025 (UTC)
:# {{Макул|Колдоймун}}. Саламатсыздарбы! Абдан туура сунуш бергенсиз жана эртерээк бул макамды киргизүү керек деп эсептеймин. Анткени болуп жаткан вандализмдерге каршы күрөшүүгө жакшы бир каражат болот деп ишенем. [[Колдонуучу:Элдин беги|Элдин беги]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Элдин беги|баарлашуу]]) 09:54, 14 май 2025 (UTC)
:# {{Макул|Колдойм}}.[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 15:09, 14 май 2025 (UTC)
:# {{Макул|Колдойм}}.[[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Aiyanakk|баарлашуу]]) 14:53, 26 май 2025 (UTC)
:# {{Макул|Колдойм}}. Саламатсызбы, мен да колдойм! [[Колдонуучу:Adamboluu|Adamboluu]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Adamboluu|баарлашуу]]) 11:32, 16 ноябрь 2025 (UTC)

=== Натыйжа ===
2025-жыл 18-ноябрьда «Чечим кабыл алуучу» жана «Кайтаруучу» колдонуучу топтору түзүлдү.

== Launching! Join Us for Wiki Loves Ramadan 2025! ==

Dear All,

We’re happy to announce the launch of [[m:Wiki Loves Ramadan 2025|Wiki Loves Ramadan 2025]], an annual international campaign dedicated to celebrating and preserving Islamic cultures and history through the power of Wikipedia. As an active contributor to the Local Wikipedia, you are specially invited to participate in the launch. 

This year’s campaign will be launched for you to join us write, edit, and improve articles that showcase the richness and diversity of Islamic traditions, history, and culture.

* Topic: [[m:Event:Wiki Loves Ramadan 2025 Campaign Launch|Wiki Loves Ramadan 2025 Campaign Launch]]
* When: Jan 19, 2025 
* Time: 16:00 Universal Time UTC and runs throughout Ramadan (starting February 25, 2025).
* Join Zoom Meeting: https://us02web.zoom.us/j/88420056597?pwd=NdrpqIhrwAVPeWB8FNb258n7qngqqo.1 
* Zoom meeting hosted by [[m:Wikimedia Bangladesh|Wikimedia Bangladesh]]

To get started, visit the [[m:Wiki Loves Ramadan 2025|campaign page]] for details, resources, and guidelines: Wiki Loves Ramadan 2025.

Add [[m:Wiki Loves Ramadan 2025/Participant|your community here]], and organized Wiki Loves Ramadan 2025 in your local language.

Whether you’re a first-time editor or an experienced Wikipedian, your contributions matter. Together, we can ensure Islamic cultures and traditions are well-represented and accessible to all.

Feel free to invite your community and friends too. Kindly reach out if you have any questions or need support as you prepare to participate.

Let’s make Wiki Loves Ramadan 2025 a success!

For the [[m:Wiki Loves Ramadan 2025/Team|International Team]] 12:08, 16 январь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=27568454 --&gt;

== Universal Code of Conduct annual review: provide your comments on the UCoC and Enforcement Guidelines ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 3 February 2025. This is the first step of several to be taken for the annual review.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 01:11, 24 январь 2025 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=27746256 --&gt;

== Feminism and Folklore 2025 starts soon ==

&lt;div style=&quot;border:8px maroon ridge;padding:6px;&gt;

[[Файл:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;center&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/center&gt;

Dear Wiki Community,

You are humbly invited to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025]]''' writing competition from February 1, 2025, to March 31, 2025 on your local Wikipedia. This year, Feminism and Folklore will focus on feminism, women's issues, and gender-focused topics for the project, with a [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025|Wiki Loves Folklore]] gender gap focus and a folk culture theme on Wikipedia.
 
You can help Wikipedia's coverage of folklore from your area by writing or improving articles about things like folk festivals, folk dances, folk music, women and queer folklore figures, folk game athletes, women in mythology, women warriors in folklore, witches and witch hunting, fairy tales, and more. Users can help create new articles, expand or translate from a generated list of suggested articles.
 
Organisers are requested to work on the following action items to sign up their communities for the project:
# Create a page for the contest on the local wiki.
# Set up a campaign on '''CampWiz''' tool.
# Create the local list and mention the timeline and local and international prizes.
# Request local admins for site notice.
# Link the local page and the CampWiz link on the [[:m:Feminism and Folklore 2025/Project Page|meta project page]].

This year, the Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced two new tools to enhance support for the campaign. These tools include the '''Article List Generator by Topic''' and '''CampWiz'''. The Article List Generator by Topic enables users to identify articles on the English Wikipedia that are not present in their native language Wikipedia. Users can customize their selection criteria, and the tool will present a table showcasing the missing articles along with suggested titles. Additionally, users have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Notably, the CampWiz tool will be employed for the project for the first time, empowering users to effectively host the project with a jury. Both tools are now available for use in the campaign. [https://tools.wikilovesfolklore.org/ '''Click here to access these tools''']

Learn more about the contest and prizes on our [[:m:Feminism and Folklore 2025|project page]]. Feel free to contact us on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2025/Project Page|meta talk page]] or by email us if you need any assistance.
 
We look forward to your immense coordination.
 
Thank you and Best wishes,

'''[[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]]'''

::::Stay connected [[Файл:B&amp;W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&amp;nbsp; [[Файл:B&amp;W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]

&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
--[[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 02:36, 29 январь 2025 (UTC)

== Wiki Loves Folklore is back! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

{{int:please-translate}}

[[Файл:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]

Dear Wiki Community,
You are humbly invited to participate in the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025|Wiki Loves Folklore 2025]]''' an international media contest organized on Wikimedia Commons to document folklore and intangible cultural heritage from different regions, including, folk creative activities and many more. It is held every year from the '''1st till the 31st''' of March.

You can help in enriching the folklore documentation on Commons from your region by taking photos, audios, videos, and [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:UploadWizard&amp;campaign=wlf_2025 submitting] them in this commons contest.

You can also [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025/Organize|organize a local contest]] in your country and support us in translating the [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2025/Translations|project pages]] to help us spread the word in your native language.

Feel free to contact us on our [[:c:Commons talk:Wiki Loves Folklore 2025|project Talk page]] if you need any assistance. 

'''Kind regards,'''

'''Wiki loves Folklore International Team'''
--[[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 02:36, 29 январь 2025 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&amp;oldid=26503019 --&gt;

== &quot;Макала долбоору&quot; мейкиндигин орнотуу ==

Арыбаңыздар. [[Википедия:Добуш берүү/&quot;Макала долбоору&quot; мейкиндигин орнотуу|&quot;Макала долбоору&quot; мейкиндигин орнотуу боюнча талкуу башталды]]. Мындан кийин дагы ушундай талкууларды өткөрүү пландалууда.

@[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]], @[[Колдонуучу:Aiylchy|Aiylchy]], @[[Колдонуучу:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]], @[[Колдонуучу:Элдин беги|Элдин беги]], @[[Колдонуучу:AAkhmedova (WMF)|AAkhmedova (WMF)]], @[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]], @[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]], @[[Колдонуучу:Kairat Zamirbekov|Kairat Zamirbekov]], @[[Колдонуучу:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]], @[[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]], @[[Колдонуучу:Adamboluu|Adamboluu]], @[[Колдонуучу:Mamatkazy|Mamatkazy]] @[[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]], @[[Колдонуучу:Kmaksat|Kmaksat]], @[[Колдонуучу:Chorobek|Chorobek]] [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 16:49, 29 январь 2025 (UTC)

== Reminder: first part of the annual UCoC review closes soon ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

This is a reminder that the first phase of the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines will be closing soon. You can make suggestions for changes through [[d:Q614092|the end of day]], 3 February 2025. This is the first step of several to be taken for the annual review.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. After review of the feedback, proposals for updated text will be published on Meta in March for another round of community review. 

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 00:48, 3 февраль 2025 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28198931 --&gt;

== Айрым мейкиндиктердин кыскартмаларын орнотуу ==

Арыбаңыздар. [[Википедия:Добуш берүү/Айрым мейкиндиктердин кыскартмаларын орнотуу|'''Жаңы талкуу башталды''']]. @[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]], @[[Колдонуучу:Aiylchy|Aiylchy]], @[[Колдонуучу:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]], @[[Колдонуучу:Элдин беги|Элдин беги]], @[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]], @[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]], @[[Колдонуучу:Kairat Zamirbekov|Kairat Zamirbekov]], @[[Колдонуучу:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]], @[[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 17:51, 10 февраль 2025 (UTC)

== Айрым талаштуу маселелер ==

Урматтуу википедиячылар! Менде Википедиябыздагы талаштуу маселелер боюнча бир нече сунуштар бар эле. 

1. Жыл күндөрү макалаларында (мисалы [[13-январь]]) талаштуу маселелер бар. Ушул эле макаланы карасак &quot;'''Төрөлгөндөр'''&quot; бөлүмүнө адамдын аты-жөнү, туулган жылы эле жазылбастан, &quot;''төрөлгөн''&quot; сөзү кошуп жазылган. Ошондой эле туулган жылын жазгандан кийин дефис (—) белгиси коюлбастан, &quot;'''жылы'''&quot; деп жазылган. Менин оюмча бул ашыкчалык болуп эсептелет. Башка викилердин тажрыйбасын карап көрсөк, бизге окшоп жазгандарды көрбөйбүз. Аларда баары жөнөкөйлөштүрүлгөн жана түшүнүктүү. (мисалга жогоруда келтиргеним макала [https://w.wiki/D8vc Орус Википедиясында] жана [https://w.wiki/8q3o Англис Википедиясында]) 

2. Экинчи маселе бул жалпылап айтканда бир гана Кыргыз Википедиясында колдонулуп жаткан &quot;'''Аба майдан'''&quot; сөзү. Эгерде бул [https://el-sozduk.kg/%D0%B0%D1%8D%D1%80%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D1%80%D1%82/ булакты] карап көрсөк &quot;'''Аэропорт'''&quot; сөзү кыргыз тилине &quot;'''Аба майдан'''&quot; деп которулганын көрбөйбүз. Дагы бир кызыктуу факт Кыргызстандын эң чоң аба майданы болгон &quot;'''[[Манас (аба майдан)|Манас эл аралык аба майданынын]]'''&quot; кире беришине &quot;Манас эл аралык '''аэропорту'''&quot; деп жазылып турат. Жадагалса [http://www.airport.kg/ расмий сайтында] дагы '''Аба майдан''' деген сөз иштетилген эмес. ММКны карап көрсөм, көпчүлүгү ''[https://www.azattyk.org/a/33290386.html аэропорт]'' деп колдонушат экен.

Айтайын дегеним ушулар. Пикириңиздерди угууга ачыкмын. [[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] 13:05, 20 февраль 2025 (UTC)

:@[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]]
:1.1. '''Колдойм'''. &quot;Төрөлгөндөр&quot; бөлүмүндө &quot;төрөлгөн&quot; деп жазганыбыз чын эле ашыкча. Контексттен түшүнүктүү.
:1.2. Жылдарды &quot;1900-ж.&quot; кыскартып көрсөкчү? Адабий тилибизде жылдар дайыма жазылчудай.
:Айтор, ал макалада &quot;Америкалык&quot; → &quot;америкалык&quot;, &quot;Англиялык&quot; → &quot;англиялык&quot;, &quot;Орусиялык&quot; → &quot;орусиялык&quot;, &quot;Орус&quot; → &quot;орус&quot; деп оңдоп коюш керек экен. Бул ката көп кездешүүдө. Ошол эле &quot;кыргызстандыкты&quot; эмнегедир баш тамгадан жазышат.
:2. '''Колдойм'''. Айтканыңыз туура. [[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Bosogo|баарлашуу]]) 14:01, 20 февраль 2025 (UTC)
::@[[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]]
:: 1.2. боюнча айткандарыңызга кошулам. Чынында сиз айткандай кылсак болот. [[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] 16:52, 20 февраль 2025 (UTC)
:Саламатсыздарбы! Мен [[Википедия:Жамаат порталы|бул маселе]] боюнча кайрылганыма 1 айдын жүзү болуп калыптыр. Бирок ушул аралыктын ичинде мен бир эле жооп (пикир) алганга жетиштим. Ойлошумча убакытты текке кетирбей, жогоруда айткандарымды иш жүзүндө аткара берсем. Себеби кээбир макалаларды окуп башым айланып калып жатат. Бирөөсүндө '''аэропорт''', башкасында болсо '''аба майдан'''. Башка бирөөсүндө болсо аталышы '''аэропорт''', макаланын ичинде '''аба майдан''' сөзү колдонулган. Мындай болбошу керек. Ушундай себептерден улам жогоруда келтиргеним булактарга таянып, '''аба майдан''' сөзүн '''аэропорт''' деп өзгөртүрөмүн. Албетте каалоочулар болсо алар да өзгөртүрсө болот. Рахмат! [[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] 20:11, 18 март 2025 (UTC)
:@[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] Саламатсызбы.
:Убагында бул маселелерди байкабай калыптырмын, кеч болсо да оюмду билдирип коюууну туура көрдүм.
:# Биринчи маселе боюнча, жылды толук жазып жана окуя менен «—» белгиси аркылуу ажыратуу туура болчудай.  Окуялар [[1989-жыл]] — Бишкек шаарындагы троллейбустар кыймылы токтотулду. Төрөлгөндөр [[1989-жыл]] — Баланча уулу . Каза болгондор [[1989-жыл]] — Төкөнчө кызы Баланча.
:# Экинчи маселе боюнча маалыматтар өтө эле чар-жайыт, жада калса «Эркин-Тоо» мамлекеттик расмий гезитинин расмий сайтында да эки вариант тең колдонулган ([https://erkin-too.kg/kerben-aba-majdany-ke%D2%A3ejtilip-rekonstrukcziyalanat/?ysclid=m8wsk5wwtq337280178 «Кербен» аба майданы кеңейтилип, реконструкцияланат], [https://erkin-too.kg/osh-aeroportundagy-uchaktardyn-konuusuna-kirgizilgen-chekt%d3%a9%d3%a9-alyndy/ «Ош» аэропортундагы учактардын конуусуна киргизилген чектөө алынды]). Тил комиссиясынын сайтындагы «Котормо кызматы» барагында да «Аба майдан» жана «Аэропорт» сөздөрү бар, алар орус тилине аэропорт деп которулуп жатат. Толугу менен тактоо үчүн Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Мамлекеттик тил жана тил саясаты боюнча улуттук комиссиясына кат жолдоп көрсөк болчудай. 
:[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 08:46, 31 март 2025 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt; Upcoming Language Community Meeting (Feb 28th, 14:00 UTC) and Newsletter&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Hello everyone!
[[Файл:WP20Symbols WIKI INCUBATOR.svg|right|frameless|150x150px|alt=An image symbolising multiple languages]]
We’re excited to announce that the next '''Language Community Meeting''' is happening soon, '''February 28th at 14:00 UTC'''! If you’d like to join, simply sign up on the '''[[mw:Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community_meetings#28_February_2025|wiki page]]'''.

This is a participant-driven meeting where we share updates on language-related projects, discuss technical challenges in language wikis, and collaborate on solutions. In our last meeting, we covered topics like developing language keyboards, creating the Moore Wikipedia, and updates from the language support track at Wiki Indaba.

'''Got a topic to share?''' Whether it’s a technical update from your project, a challenge you need help with, or a request for interpretation support, we’d love to hear from you! Feel free to '''reply to this message''' or add agenda items to the document '''[[etherpad:p/language-community-meeting-feb-2025|here]]'''.

Also, we wanted to highlight that the sixth edition of the Language &amp; Internationalization newsletter (January 2025) is available here: [[:mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January|Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January]]. This newsletter provides updates from the October–December 2024 quarter on new feature development, improvements in various language-related technical projects and support efforts, details about community meetings, and ideas for contributing to projects. To stay updated, you can subscribe to the newsletter on its wiki page: [[:mw:Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter|Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter]].

We look forward to your ideas and participation at the language community meeting, see you there!
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 08:29, 22 февраль 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:SSethi (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28217779 --&gt;

== Universal Code of Conduct annual review: proposed changes are available for comment ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
My apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}.

I am writing to you to let you know that [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|proposed changes]] to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct (UCoC) Enforcement Guidelines]] and [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter]] are open for review. '''[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/Proposed_Changes|You can provide feedback on suggested changes]]''' through the [[d:Q614092|end of day]] on Tuesday, 18 March 2025. This is the second step in the annual review process, the final step will be community voting on the proposed changes.
[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review|Read more information and find relevant links about the process on the UCoC annual review page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] 18:51, 7 март 2025 (UTC)

&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28307738 --&gt;

== An improved dashboard for the Content Translation tool ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
{{Int:hello}} Wikipedians,

Apologies as this message is not in your language, {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Wikimedia_Language_and_Product_Localization|Language and Product Localization team]] has improved the [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&amp;filter-type=automatic&amp;filter-id=previous-edits&amp;active-list=suggestions&amp;from=en&amp;to=es Content Translation dashboard] to create a consistent experience for all contributors using mobile and desktop devices. The improved translation dashboard allows all logged-in users of the tool to enjoy a consistent experience regardless of their type of device.

With a harmonized experience, logged-in desktop users now have access to the capabilities shown in the image below.
[[Файл:Content_Translation_new-dashboard.png|alt=|center|thumb|576x576px|Notice that in this screenshot, the new dashboard allows: Users to adjust suggestions with the &quot;For you&quot; and &quot;...More&quot; buttons to select general topics or community-created collections (like the example of Climate topic).  Also, users can use translation to create new articles (as before) and expand existing articles section by section. You can see how suggestions are provided in the new dashboard  in two groups (&quot;Create new pages&quot; and &quot;Expand with new sections&quot;)-one for each activity.]]
[[Файл:Content_Translation_dashboard_on_desktop.png|alt=|center|thumb|577x577px|In the current dashboard, you will notice that you can't adjust suggestions to select topics or community-created collections. Also, you can't expand on existing articles by translating new sections.]]
We will implement [[mw:Special:MyLanguage/Content translation#Improved translation experience|this improvement]] on your wiki '''on Monday, March 17th, 2025''' and remove the current dashboard '''by May 2025'''.
Please reach out with any questions concerning the dashboard in this thread. 

Thank you!

On behalf of the Language and Product Localization team.
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 02:56, 13 март 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_CX_Unified_dashboard_announcement_list_1&amp;oldid=28382282 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Your wiki will be in read-only soon&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;server-switch&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Read this message in another language]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FServer+switch&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]

The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers. This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.

All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2025-03-19|en}}'''. The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2025-03-19T14:00|en}} {{#time:H:i e|2025-03-19T14:00}}]'''.

Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made. We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future. 

A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens. This banner will remain visible until the end of the operation. 

'''You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.'''

*You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2025-03-19|en}}.
*If you try to edit or save during these times, you will see an error message. We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it. If you see the error message, then please wait until everything is back to normal. Then you should be able to save your edit. But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.

''Other effects'':

*Background jobs will be slower and some may be dropped. Red links might not be updated as quickly as normal. If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual. Some long-running scripts will have to be stopped.
* We expect the code deployments to happen as any other week. However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.
* [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.

This project may be postponed if necessary. You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]]. Any changes will be announced in the schedule. 

'''Please share this information with your community.'''&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;server-switch&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 23:14, 14 март 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=28307742 --&gt;

== Final proposed modifications to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter now posted ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
The proposed modifications to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]] and the U4C Charter [[m:Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Proposed_Changes|are now on Meta-wiki for community notice]] in advance of the voting period. This final draft was developed from the previous two rounds of community review. Community members will be able to vote on these modifications starting on 17 April 2025. The vote will close on 1 May 2025, and results will be announced no later than 12 May 2025. The U4C election period, starting with a call for candidates, will open immediately following the announcement of the review results. More information will be posted on [[m:Special:MyLanguage//Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election|the wiki page for the election]] soon.

Please be advised that this process will require more messages to be sent here over the next two months. 

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community so they can participate as well.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 02:04, 4 апрель 2025 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28469465 --&gt;

== Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025: Invitation ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[Файл:UCDM 2025 general.png|180px|right]]
{{int:please-translate}}

Hello, dear Wikipedians!&lt;br/&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the fifth edition of writing challenge &quot;'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''&quot;, which lasts from '''14th April''' until '''16th May 2025'''. The campaign is dedicated to famous Ukrainian artists of cinema, music, literature, architecture, design, and cultural phenomena of Ukraine that are now part of world heritage. We accept contributions in every language! 

The most active contesters will receive prizes.

If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.
&lt;br/&gt;

We invite you to take part and help us improve the coverage of Ukrainian culture on Wikipedia in your language! Also, we plan to set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|banner]] to notify users of the possibility to participate in such a challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]])
&lt;/div&gt;

16:11, 16 апрель 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Hide on Rosé@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&amp;oldid=28552112 --&gt;

== Vote now on the revised UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines (&quot;UCoC EG&quot;) and the UCoC's Coordinating Committee Charter is open now through the end of 1 May (UTC) ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Voter_information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.

The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review of the EG and Charter was planned and implemented by the U4C. Further information will be provided in the coming months about the review of the UCoC itself. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community so they can participate as well.

In cooperation with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 00:34, 17 апрель 2025 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28469465 --&gt;

== Sub-referencing: User testing ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[Файл:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]]
&lt;small&gt;''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''&lt;/small&gt;

Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further:

#'''Try it out and share your feedback'''
#:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher. 
#'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs'''
#:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''.

We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well.

Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! &lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])&lt;/bdi&gt; 15:03, 28 апрель 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&amp;oldid=28628657 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote on proposed modifications to the UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter closes on 1 May 2025 at 23:59 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki.

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]].

Please share this message with members of your community in your language, as appropriate, so they can participate as well.

In cooperation with the U4C -- &lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 03:41, 29 апрель 2025 (UTC)&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== We will be enabling the new Charts extension on your wiki soon! ==

''(Apologies for posting in English)''

Hi all! We have good news to share regarding the ongoing problem with graphs and charts affecting all wikis that use them.

As you probably know, the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|old Graph extension]] was disabled in 2023 [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/EWL4AGBEZEDMNNFTM4FRD4MHOU3CVESO/|due to security reasons]]. We’ve worked in these two years to find a solution that could replace the old extension, and provide a safer and better solution to users who wanted to showcase graphs and charts in their articles. We therefore developed the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Charts extension]], which will be replacing the old Graph extension and potentially also the [[:mw:Extension:EasyTimeline|EasyTimeline extension]].

After successfully deploying the extension on Italian, Swedish, and Hebrew Wikipedia, as well as on MediaWiki.org, as part of a pilot phase, we are now happy to announce that we are moving forward with the next phase of deployment, which will also include your wiki.

The deployment will happen in batches, and will start from '''May 6'''. Please, consult [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project#Deployment Timeline|our page on MediaWiki.org]] to discover when the new Charts extension will be deployed on your wiki. You can also [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|consult the documentation]] about the extension on MediaWiki.org.

If you have questions, need clarifications, or just want to express your opinion about it, please refer to the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension_talk:Chart/Project|project’s talk page on Mediawiki.org]], or ping me directly under this thread. If you encounter issues using Charts once it gets enabled on your wiki, please report it on the [[:mw:Extension_talk:Chart/Project|talk page]] or at [[phab:tag/charts|Phabricator]].

Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:07, 6 май 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=28663781 --&gt;

== Registration for the Wikimedia CEE Meeting 2025 is open ==

Dear all,              

The Organising Committee of the [[metawiki:Wikimedia CEE Meeting 2025|Wikimedia CEE Meeting 2025]] is delighted to announce the opening of the registration for this year's conference.

Affiliation and community delegates can register for the meeting until '''June 15th'''. All other self-funded participants can register until July 31st.

The registration and scholarship application form which runs on Pretix, a free, open-sourced third-party platform that helps organize and manage events, can be found [https://pretix.eu/wikimedia-events/wmcee-2025/ here].

Details on how to select delegates and the selection process can be found on the [[metawiki:Wikimedia CEE Meeting 2025/Registration|registration page]].

Please keep in mind that the official language of the conference is English and interpreting services will not be available.

If you encounter any issues while registering, or have questions about the registration process, feel free to contact the coordination team via [mailto:wmceem2025@wikimedia.gr wmceem2025@wikimedia.gr].

Your swift replies will be appreciated, as they will help us conduct an efficient booking process.

Best regards,       

On behalf of

'''Wikimedia CEE Meeting 2025 Organising Team'''

[[Колдонуучу:MARKELLOS|MARKELLOS]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MARKELLOS|баарлашуу]]) 18:49, 12 май 2025 (UTC)

== Викимедиа Борбордук жана Чыгыш Европа 2025 жолугушуусуна катышуу (Wikimedia CEE Meeting 2025) ==

Саламатсыздарбы, урматтуу Кыргыз Википедиясынын жамааты жана активдүү колдонуучулары!

Кыргыз Википедиясында иш алып барганыма бир жарым жыл болуп калыптыр.
Бул убакыттын ичинде көп нерсени үйрөндүм, бир катар оңдоп-түзөөлөрдү [https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%82%D0%B0%D0%B9%D1%8B%D0%BD:Contributions/Baydastann жүргүздүм] жана бир нече жаңы, актуалдуу макалаларды [https://pageviews.wmcloud.org/userviews/?project=ky.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;namespace=0&amp;redirects=0&amp;start=2023-11-16&amp;end=2025-05-13&amp;user=Baydastann&amp;sort=views&amp;direction=1&amp;view=list&amp;user=Baydastann жараттым].

Эми өзүм билбеген көптөгөн нерселерди үйрөнүү, тажрыйба топтоо жана болгон билимимди дагы да тереңдетүү максатында быйыл [[Салоники]] (Фессалоники) шаарында өтө турган [https://w.wiki/E7S3 Wikimedia CEE Meeting] жыйынына катышуу үчүн арыз тапшырып көрүүгө ниеттенип жатам. Арыз тапшырууга дагы бир себеп жамааттын айрым мүчөлөрүнүн (@[[Колдонуучу:Mamatkazy|Mamatkazy]], @[[Колдонуучу:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]], @[[Колдонуучу:Элдин беги|Элдин беги]]) колдоосу болуп жатат.

Бул жылкы жыйын мурункулардан айырмаланып, жалпы талкууларга жана воркшопторго өзгөчө көңүл бурулары күтүлүүдө. Анда жасалма интеллект менен иштөө, жаштар менен иштешүү, техникалык маселелер, гранттык мүмкүнчүлүктөр жана жамаатты өнүктүрүү ж.б.у. сыяктуу бүгүнкү күндүн актуалдуу темалары [https://w.wiki/E7TH каралат].

Катышуу мен үчүн гана эмес, жамаат үчүн да пайдалуу болот деп ойлойм — топтолгон билим жана тажрыйба менен албетте бөлүшөмүн.

Бардык сунуш жана пикирлерге ачыкмын. Урматтоо менен, [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 05:21, 14 май 2025 (UTC)

:@[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]]
:{{Макул|Колдоймун}} — Салам,
:Эң сонун! Колдойм. [[Колдонуучу:Mamatkazy|Mamatkazy]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Mamatkazy|баарлашуу]]) 06:20, 14 май 2025 (UTC)
:{{Макул|Колдоймун}} — Мен да @[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]]дын талапкерлигин колдоймун. Жаңы нерселерди үйрөнүп, кыргыз викимедиа жамааты үчүн жакшы жаңылыктарды алып келет деп ишенем. Ийгилик! [[Колдонуучу:Элдин беги|Элдин беги]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Элдин беги|баарлашуу]]) 13:34, 14 май 2025 (UTC)
:{{Макул|Колдоймун}} — Мен википедияга салым кошкон ар бир адамды терең урматтаймын жана колдойм. Baydastann да азыркы учурда википедияда эң жакшы салым кошуп аткан википедиячылардан бири. &lt;span style=&quot;background:#f2ecdf;border:solid 1px;border-radius:7px;&quot;&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;'''[[Колдонуучу:Mirzoulug'bek|Mirzoulug'bek]]'''&amp;nbsp;&amp;#124;'''[[Колдонуучунун баарлашуулары:Mirzoulug'bek|@]]'''&amp;nbsp;&lt;/span&gt; 06:53, 15 май 2025 (UTC)
:{{Макул|Колдоймун}} — [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 08:47, 15 май 2025 (UTC)

===== Ыраазычылык =====
Арыбаңыздар! Билдирилген пикирлер жана колдооңуздар үчүн ыраазылык билдирем. --[[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 14:30, 26 май 2025 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Call for Candidates for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
The results of voting on the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter is [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025#Results|available on Meta-wiki]].

You may now [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Candidates|submit your candidacy to serve on the U4C]] through 29 May 2025 at 12:00 UTC. Information about [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|eligibility, process, and the timeline are on Meta-wiki]]. Voting on candidates will open on 1 June 2025 and run for two weeks, closing on 15 June 2025 at 12:00 UTC.

If you have any questions, you can ask on [[m:Talk:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|the discussion page for the election]]. -- in cooperation with the U4C, &lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|талкуу]])&lt;/bdi&gt; 22:07, 15 май 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== RfC ongoing regarding Abstract Wikipedia (and your project) ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
''(Apologies for posting in English, if this is not your first language)''

Hello all! We opened a discussion on Meta about a very delicate issue for the development of [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]]: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. Since some of the hypothesis involve your project, we wanted to hear your thoughts too. 

We want to make the decision process clear: we do not yet know which option we want to use, which is why we are consulting here. We will take the arguments from the Wikimedia communities into account, and we want to consult with the different communities and hear arguments that will help us with the decision. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation.

You can read the various hypothesis and have your say at [[:m:Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|&lt;span class=&quot;signature-talk&quot;&gt;{{int:Talkpagelinktext}}&lt;/span&gt;]]) 15:26, 22 май 2025 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=28768453 --&gt;

== Proposal to enable the &quot;Contribute&quot; entry point in Kyrgyz Wikipedia ==

{{Int:Hello}} Kyrgyz Wikipedians,

Apologies as this message is not in your language. {{Int:please-translate}}.

The [[mediawikiwiki:Wikimedia_Language_and_Product_Localization|WMF Language and Product Localization]] team proposes enabling an entry point called &quot;Contribute&quot; to your Wikipedia.

The [[:bn:বিশেষ:Contribute|Contribute]] entry point is based on collaborative work with other product teams in the Wikimedia Foundation on [[mediawikiwiki:Edit_Discovery|Edit discovery]], which validated the entry point as a persistent and constant path that contributors took to discover ways to contribute content in Wikipedia.

Therefore, enabling this entry point in your Wikipedia will help contributors quickly discover available tools and immediately click to start using them. This entry point is designed to be a central point for discovering contribution tools in Kirgyz Wikipedia.

'''Who can access it'''

Once it is enabled in your Wikipedia, newcomers can access the entry point automatically by just logging into their account, click on the User drop-down menu and choose the &quot;Contribute&quot; icon, which takes you to another menu where you will find a self-guided description of what you can do to contribute content, as shown in the image below. An option to &quot;view contributions&quot; is also available to access the list of your contributions.

[[Файл:Mobile_Contribute_Page.png|Mobile Contribute Page]]                             [[Файл:Mobile_contribute_menu_(detailed).png|Mobile contribute menu (detailed)]]

For experienced contributors, the Contribute icon is not automatically shown in their User drop-down menu. They will still see the &quot;Contributions&quot; option unless they change it to the &quot;Contribute&quot; manually.

We have gotten valuable feedback that helped us improve its discoverability. Now, it is ready to be enabled in other Wikis. One major improvement was to [[phab:T369041|make the entry point optional for experienced contributors]] who still want to have the &quot;Contributions&quot; entry point as default.          

We plan to enable it '''on mobile''' for Wikis, where the Section translation tool is enabled. In this way, we will provide a main entry point to the mobile translation dashboard, and the exposure can still be limited by targeting only the mobile platform for now. If there are no objections to having the entry point for mobile users from your community, we will enable it by 10th June 2025.

We welcome your feedback and questions in this thread on our proposal to enable it here. Suppose there are no objections, we will deploy the &quot;Contribute&quot; entry point in your Wikipedia.

We look forward to your response soon.

Thank you!

On behalf of the WMF Language and Product Localization team.

[[Колдонуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:UOzurumba (WMF)|баарлашуу]]) 23:55, 27 май 2025 (UTC)

:Hello,
:Thank you for the explanation. We support enabling the “Contribute” entry point on Kyrgyz Wikipedia. It seems like a useful tool to help new and experienced contributors find ways to add and improve content more easily.
:We have no objections to activating this feature, including on mobile devices.
:Looking forward to seeing it in action.
:Best regards, [[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Aiyanakk|баарлашуу]]) 01:55, 7 июнь 2025 (UTC)
::Thank you @[[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]], for your feedback. We will be enabling the Contribute menu to your Wiki soon. [[Колдонуучу:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:UOzurumba (WMF)|баарлашуу]]) 01:47, 10 июнь 2025 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 Selection &amp; Call for Questions&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]''

Dear all,

This year, the term of 2 (two) Community- and Affiliate-selected Trustees on the Wikimedia Foundation Board of Trustees will come to an end [1]. The Board invites the whole movement to participate in this year’s selection process and vote to fill those seats.

The Elections Committee will oversee this process with support from Foundation staff [2]. The Governance Committee, composed of trustees who are not candidates in the 2025 community-and-affiliate-selected trustee selection process (Raju Narisetti, Shani Evenstein Sigalov, Lorenzo Losa, Kathy Collins, Victoria Doronina and Esra’a Al Shafei) [3], is tasked with providing Board oversight for the 2025 trustee selection process and for keeping the Board informed. More details on the roles of the Elections Committee, Board, and staff are here [4].

Here are the key planned dates:

* May 22 – June 5: Announcement (this communication) and call for questions period [6]
* June 17 – July 1, 2025: Call for candidates
* July 2025: If needed, affiliates vote to shortlist candidates if more than 10 apply [5]
* August 2025: Campaign period
* August – September 2025: Two-week community voting period
* October – November 2025: Background check of selected candidates
* Board’s Meeting in December 2025: New trustees seated

Learn more about the 2025 selection process - including the detailed timeline, the candidacy process, the campaign rules, and the voter eligibility criteria - on this Meta-wiki page [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025|[link]]].

'''Call for Questions'''

In each selection process, the community has the opportunity to submit questions for the Board of Trustees candidates to answer. The Election Committee selects questions from the list developed by the community for the candidates to answer. Candidates must answer all the required questions in the application in order to be eligible; otherwise their application will be disqualified. This year, the Election Committee will select 5 questions for the candidates to answer. The selected questions may be a combination of what’s been submitted from the community, if they’re alike or related. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates|[link]]]

'''Election Volunteers'''

Another way to be involved with the 2025 selection process is to be an Election Volunteer. Election Volunteers are a bridge between the Elections Committee and their respective community. They help ensure their community is represented and mobilize them to vote. Learn more about the program and how to join on this Meta-wiki page [[m:Wikimedia_Foundation_elections/2025/Election_volunteers|[link].]]

Thank you!

[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2022/Results

[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter

[3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Committee_Membership,_December_2024

[4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles

[5] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/FAQ

[6] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates

Best regards,

Victoria Doronina

Board Liaison to the Elections Committee

Governance Committee&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 03:07, 28 май 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28618011 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;  Upcoming Deployment of the CampaignEvents Extension&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Hello everyone,  

''(Apologies for posting in English if English is not your first language. Please help translate to your language.)''

The Campaigns Product Team is planning a global deployment of the '''[[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]]''' to all Wikipedias, including this wiki, during the '''week of June 23rd'''.

This extension is designed to help organizers plan and manage events, WikiProjects, and other on-wiki collaborations - and to make these efforts more discoverable.

The three main features of this extension are:

* '''[[:m:Event_Center/Registration|Event Registration]]''': A simple way to sign up for events on the wiki.
*  '''[[:m:CampaignEvents/Collaboration_list|Collaboration List]]''': A global list of events and a local list of WikiProjects, accessible at '''[[:m:Special:AllEvents|Special:AllEvents]]'''.
*  '''[[:m:Campaigns/Foundation_Product_Team/Invitation_list|Invitation Lists]]''': A tool to help organizers find editors who might want to join, based on their past contributions.

'''Note''': The extension comes with a new user right called '''&quot;Event Organizer&quot;''', which will be managed by administrators on this wiki. Organizer tools like Event Registration and Invitation Lists will only work if someone is granted this right. The Collaboration List is available to everyone immediately after deployment.

The extension is already live on several wikis, including '''Meta, Wikidata, English Wikipedia''', and more ( [[m:CampaignEvents/Deployment_status#Current_Deployment_Status_for_CampaignEvents_extension| See the full deployment list]])

If you have any questions, concerns, or feedback, please feel free to share them on the [[m:Talk:CampaignEvents| extension talkpage]]. We’d love to hear from you before the rollout.

Thank you! &lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Udehb-WMF|Udehb-WMF]] ([[User talk:Udehb-WMF|талкуу]]) 16:47, 29 май 2025 (UTC)&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Udehb-WMF@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Udehb-WMF/sandbox/deployment_audience&amp;oldid=28803829 --&gt;

== Vote now in the 2025 U4C Election ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English.
{{Int:Please-translate}}

Eligible voters are asked to participate in the 2025 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2025|2025 Election information page]]. The vote closes on 17 June 2025 at [https://zonestamp.toolforge.org/1750161600 12:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 1 July 2025. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 23:00, 13 июнь 2025 (UTC) &lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28848819 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Wikimedia Foundation Board of Trustees 2025 - Call for Candidates&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
:''&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates}}&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]&lt;/div&gt;
Hello all,

The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|call for candidates for the 2025 Wikimedia Foundation Board of Trustees selection is now open]] from June 17, 2025 – July 2, 2025 at 11:59 UTC [1]. The Board of Trustees oversees the Wikimedia Foundation's work, and each Trustee serves a three-year term [2]. This is a volunteer position.

This year, the Wikimedia community will vote in late August through September 2025 to fill two (2) seats on the Foundation Board. Could you – or someone you know – be a good fit to join the Wikimedia Foundation's Board of Trustees? [3]

Learn more about what it takes to stand for these leadership positions and how to submit your candidacy on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidate application|this Meta-wiki page]] or encourage someone else to run in this year's election.

Best regards,

Abhishek Suryawanshi&lt;br /&gt;
Chair of the Elections Committee

On behalf of the Elections Committee and Governance Committee

[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Call_for_candidates

[2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Bylaws#(B)_Term.

[3] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Resources_for_candidates&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 17:44, 17 июнь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=28866958 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Sister Projects Task Force reviews Wikispore and Wikinews&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;message&quot;/&gt;
Dear Wikimedia Community,

The [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Community Affairs Committee (CAC)]]  of the Wikimedia Foundation Board of Trustees assigned [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Sister Projects Task Force|the Sister Projects Task Force (SPTF)]] to update and implement a procedure for assessing the lifecycle of Sister Projects – wiki [[m:Wikimedia projects|projects supported by Wikimedia Foundation (WMF)]].

A vision of relevant, accessible, and impactful free knowledge has always guided the Wikimedia Movement. As the ecosystem of Wikimedia projects continues to evolve, it is crucial that we periodically review existing projects to ensure they still align with our goals and community capacity.

Despite their noble intent, some projects may no longer effectively serve their original purpose. '''Reviewing such projects is not about giving up – it's about responsible stewardship of shared resources'''. Volunteer time, staff support, infrastructure, and community attention are finite, and the non-technical costs tend to grow significantly as our ecosystem has entered a different age of the internet than the one we were founded in. Supporting inactive projects or projects that didn't meet our ambitions can unintentionally divert these resources from areas with more potential impact.

Moreover, maintaining projects that no longer reflect the quality and reliability of the Wikimedia name stands for, involves a reputational risk. An abandoned or less reliable project affects trust in the Wikimedia movement.

Lastly, '''failing to sunset or reimagine projects that are no longer working can make it much harder to start new ones'''. When the community feels bound to every past decision – no matter how outdated – we risk stagnation. A healthy ecosystem must allow for evolution, adaptation, and, when necessary, letting go. If we create the expectation that every project must exist indefinitely, we limit our ability to experiment and innovate.

Because of this, SPTF reviewed two requests concerning the lifecycle of the Sister Projects to work through and demonstrate the review process. We chose Wikispore as a case study for a possible new Sister Project opening and Wikinews as a case study for a review of an existing project. Preliminary findings were discussed with the CAC, and a community consultation on both proposals was recommended.

=== Wikispore ===

The [[m:Wikispore|application to consider Wikispore]] was submitted in 2019. SPTF decided to review this request in more depth because rather than being concentrated on a specific topic, as most of the proposals for the new Sister Projects are, Wikispore has the potential to nurture multiple start-up Sister Projects.

After careful consideration, the SPTF has decided '''not to recommend''' Wikispore as a Wikimedia Sister Project. Considering the current activity level, the current arrangement allows '''better flexibility''' and experimentation while WMF provides core infrastructural support. 

We acknowledge the initiative's potential and seek community input on what would constitute a sufficient level of activity and engagement to reconsider its status in the future.

As part of the process, we shared the decision with the Wikispore community and invited one of its leaders, Pharos, to an SPTF meeting.

Currently, we especially invite feedback on measurable criteria indicating the project's readiness, such as contributor numbers, content volume, and sustained community support. This would clarify the criteria sufficient for opening a new Sister Project, including possible future Wikispore re-application. However, the numbers will always be a guide because any number can be gamed.

=== Wikinews ===

We chose to review Wikinews among existing Sister Projects because it is the one for which we have observed the highest level of concern in multiple ways.

Since the SPTF was convened in 2023, its members have asked for the community's opinions during conferences and community calls about Sister Projects that did not fulfil their promise in the Wikimedia movement.[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WCNA_2024._Sister_Projects_-_opening%3F_closing%3F_merging%3F_splitting%3F.pdf &lt;nowiki&gt;[1]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Community_Affairs_Committee/Sister_Projects_Task_Force#Wikimania_2023_session_%22Sister_Projects:_past,_present_and_the_glorious_future%22 &lt;nowiki&gt;[2]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F &lt;nowiki&gt;[3]&lt;/nowiki&gt;] Wikinews was the leading candidate for an evaluation because people from multiple language communities proposed it. Additionally, by most measures, it is the least active Sister Project, with the greatest drop in activity over the years.

While the Language Committee routinely opens and closes language versions of the Sister Projects in small languages, there has never been a valid proposal to close Wikipedia in major languages or any project in English. This is not true for Wikinews, where there was a proposal to close English Wikinews, which gained some traction but did not result in any action[https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_English_Wikinews &lt;nowiki&gt;[4]&lt;/nowiki&gt;][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F &lt;nowiki&gt;[5]&lt;/nowiki&gt;, see section 5] as well as a draft proposal to close all languages of Wikinews[https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Proposals_for_closing_projects/Archive_2#Close_Wikinews_completely,_all_languages? &lt;nowiki&gt;[6]&lt;/nowiki&gt;].

[[:c:File:Sister Projects Taskforce Wikinews review 2024.pdf|Initial metrics]] compiled by WMF staff also support the community's concerns about Wikinews.

Based on this report, SPTF recommends a community reevaluation of Wikinews. We conclude that its current structure and activity levels are the lowest among the existing sister projects. SPTF also recommends pausing the opening of new language editions while the consultation runs.

SPTF brings this analysis to a discussion and welcomes discussions of alternative outcomes, including potential restructuring efforts or integration with other Wikimedia initiatives.

'''Options''' mentioned so far (which might be applied to just low-activity languages or all languages) include but are not limited to:
*Restructure how Wikinews works and is linked to other current events efforts on the projects,
*Merge the content of Wikinews into the relevant language Wikipedias, possibly in a new namespace,
*Merge content into compatibly licensed external projects,
*Archive Wikinews projects.
Your insights and perspectives are invaluable in shaping the future of these projects. We encourage all interested community members to share their thoughts on the relevant discussion pages or through other designated feedback channels.

=== Feedback and next steps ===

We'd be grateful if you want to take part in a conversation on the future of these projects and the review process. We are setting up two different project pages: [[m:Public consultation about Wikispore|Public consultation about Wikispore]] and [[m:Public consultation about Wikinews|Public consultation about Wikinews]]. Please participate between 27 June 2025 and 27 July 2025, after which we will summarize the discussion to move forward. You can write in your own language.

I will also host a community conversation 16th July Wednesday 11.00 UTC and 17th July Thursday 17.00 UTC (call links to follow shortly) and will be around at Wikimania for more discussions. 
&lt;section end=&quot;message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Victoria|Victoria]] on behalf of the Sister Project Task Force, 20:56, 27 июнь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Sister_project_MassMassage_on_behalf_of_Victoria/Target_list&amp;oldid=28911188 --&gt;

== Айларды жана күндөрдү (дата) жазуу форматы ==

Саламатсыздарбы!

Кыргыз Википедиясындагы даталар боюнча маселени көтөрүү туура деп чечтим. Сиздер менен биргеликте бул маселени тактап чыгып, кабыл алынган чечимдин негизинде өзгөртүүлөрдү киргизүүнү максат кылып жатам. Кыргыз тилинин эрежелеринин же Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын арасынан даталардын жазылышы жана айлардын кыргызча аталыштарын колдонуу тууралуу так талаптарды же расмий документтерди таба албай койдум.

Ток этер жерин айтканда, төмөнкүдөй суроолор жаралууда:

* Кыргыз тилинде даталарды кандай формада жазуу туура? Айлардын эл аралык (мисалы, март, апрель) аталыштарын колдонуу керекпи же кыргызча (Жалган куран, Чын куран) аталыштарын колдонуу зарылбы? Мисалы, англис тилиндеги March макаласынан кыргыз тилиндеги баракка өткөндө, ал Март деп аталышы керекпи же Жалган куран деп аталышы керекпи?
* Даталарды жазууда кайсы форма туура:
** 8-март
** Жалган курандын 8-и
** Жалган курандын сегизи

Бул маселе кыргызча энциклопедиялык, илимий жана расмий тексттердин бир түрдүүлүгүн камсыз кылуу үчүн маанилүү деп эсептейм. ([[Калып:Июль календары|Июль календары]] ж.б.у.с. калыптардан 24 -июль (теке) форматтын дагы кездештирсе болот).

Азыркы учурда мамлекеттик интернет булактарында, расмий документтерде жана Жогорку Кеңеш тарабынан кабыл алынган чечимдерде даталар эл аралык стандартта көрсөтүлөт — мисалы, 15-октябрь, январь жана башка. (мисалдар: [https://mamtil.gov.kg/ky Тил комиссиясынын сайтындагы даталар], [https://www.kenesh.kg/bills/667893 ЖК документтер])

'''Бул маселени бир стандартка келтирүүдө сиздерден сунуш-пикирлер маанилүү. Ойлоруңуздар менен бөлүшө кетсеңиздер.'''

Талкуунун жыйынтыгында, жыйынтыктын негизинде Википедиядагы даталарды жана айлардын аталыштарын бир стандартка келтирүүгө аракет кылам.

[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:58, 8 июль 2025 (UTC)

== Wikidata Item and Property labels soon displayed in Wiki Watchlist/Recent Changes ==

''(Apologies for posting in English, you can help by translating into your language)''

Hello everyone, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Wikidata For Wikimedia Projects]] team is excited to announce an upcoming change in how Wikidata edit changelogs are displayed in your [[Special:Watchlist|Watchlists]] and [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] lists. If an edit is made on Wikidata that affects a page in another Wikimedia Project, the changelog will contain some information about the nature of the edit. This can include a QID (or Q-number), a PID (or P-number) and a value (which can be text, numbers, dates, or also QID or PID’s). Confused by these terms? See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Glossary|Wikidata:Glossary]] for further explanations.

The upcoming change is scheduled for '''17.07.2025''', between '''1300 - 1500 UTC'''.
The change will display the label (item name) alongside any QID or PIDs, as seen in the image below:
[[Файл:Apr10 edit summary on Wikidata.png|An edit sum entry on Wikidata, labels display alongside their P- and Q-no.'s]]

These changes will only be visible if you have Wikidata edits enabled in your User Preferences for Watchlists and Recent Changes, or have the active filter ‘Wikidata edits’ checkbox toggled on, directly on the Watchlist and Recent Changes pages.

Your bot and gadget may be affected! There are thousands of bots, gadgets and user-scripts and whilst we have researched potential effects to many of them, we cannot guarantee there won’t be some that are broken or affected by this change.

Further information and context about this change, including how your bot may be affected can be found on this [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|project task page]]. We welcome your questions and feedback, please write to us on this dedicated [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Talk page]].

Thank you, - [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] on behalf of the Wikidata For Wikimedia Projects Team. [[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 12:45, 14 июль 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=28981877 --&gt;

== Категориялардагы каталар жана аларды оңдоо зарылдыгы ==
*[[Википедия:Сурамжылоо/Категорияларды стандартташтыруу]] 
Урматтуу @[[Колдонуучу:Элдин беги|Элдин беги]], @[[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]], @[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]], @[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]], @[[Колдонуучу:Maksat|Maksat]], @[[Колдонуучу:Incall|Incall]] жана башка колдонуучулар  талкууга активдүү катышып, сунуштарыңызды билдириңиздер! Силерди терең урматтоо менен, &lt;span style=&quot;background:#f2ecdf;border:solid 1px;border-radius:7px;&quot;&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;'''[[Колдонуучу:Mirzoulug'bek|Mirzoulug'bek]]'''&amp;nbsp;&amp;#124;'''[[Колдонуучунун баарлашуулары:Mirzoulug'bek|@]]'''&amp;nbsp;&lt;/span&gt; 16:51, 24 июль 2025 (UTC)

== Жамаат порталдардын барагын өчүрөм ==

Саламатсыздарбы Кыргыз Википедиянын катышуучуларына! Эгер каршы болбосоңуздар, мен дээрлик бардык бош жана керексиз форум барактарын өчүрүп, бул барактан башкасын кайрадан жазсам болобу? @[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] @[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] @[[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] @[[Колдонуучу:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] @[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]] [[User:Incall|Incall]] &lt;sup&gt;[[User talk:Incall|talk]]&lt;/sup&gt; 19:24, 12 август 2025 (UTC)

:@[[Колдонуучу:Incall|Incall]], керексиз форум барактарын дегенде эмнени айтып жатасыз. Негизи мазмуну жагынан (техникалык, жалпы сунуштар) өз алдынча форум барактары болушу керек. Бизде бардык сунуштар/маселелер Жамаат порталында каралат. --[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Раскольниковдун иниси]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Janabaevazizbek|баарлашуу]]) 08:37, 13 август 2025 (UTC)
:: Мисалы: ''[[ВП:Суроо]], [[ВП:Добуш берүү]]'', бардык билдирүүлөрдү архивге көчүрөм. [[User:Incall|Incall]] &lt;sup&gt;[[User talk:Incall|talk]]&lt;/sup&gt; 09:11, 13 август 2025 (UTC)
:::Негизи, ушул барактарды Википедия:Форум/... деп атасак болот, толуп кеткендерин архивдеш керек. Анан ушундай форум барактарын топтоп коюп, сол тараптагы каптал панельге Форум деп койсок болот. Ошондо, Жамаат порталы менен Форум барактарын тапканга оңой болот деп ойлойм. Бул боюнча Орус Википедиясын мисал кылып алсак болот.
:::Анан, Кеңеш, Суроо, Добуш берүү, Котормолорду талкуулоо ж.б.у.с. барактарды да мазмунунан келип чыгып, тиешелүү барактарга көчүрүп коюш керек деп ойлойм. --[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Раскольниковдун иниси]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Janabaevazizbek|баарлашуу]]) 14:28, 14 август 2025 (UTC)
:Саламатсызбы... Негизи ирээтеп койсок бир кыйла ыңгайлуулук түзүлмөк, бирок барактарды архивтөө эң туура багыт, толук түрдө өчүрүүгө каршымын, арасында ушул күнгө чейин ой-пикир алмашкандары бар, алардын салымдарын эске алганыбыз жакшы [[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Абдырашит Сатылганов|баарлашуу]]) 15:33, 15 август 2025 (UTC)
:Саламатсызбы! Мен өчүрүүгө каршымын. Дагы бир маселе Орус Википедиясынан айрым элементтерди көчүрүп алуудан, же алардыкына окшотуудан качсак! Өзү көптөгөн макалалар Орус Википедиясынын макалаларынын стилине окшойт. Аларды өзгөртүп жетише албай жатабыз… [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 17:17, 15 август 2025 (UTC)

== Калып:Которулган жок ==

Сиздин оюңузча, кайсы калып Кыргыз Википедиясы үчүн коозураак көрүнөт — [[:en:Template:Interlanguage link]] же [[:ru:Ш:Не переведено]]? @[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] @[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] @[[Колдонуучу:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] @[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]] @[[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] [[User:Incall|Incall]] &lt;sup&gt;[[User talk:Incall|talk]]&lt;/sup&gt; 13:57, 15 август 2025 (UTC)

:Саламатсызбы... Калыпты кайсыл учурда колдонууга карап которуу туура болсо керек мисалы. Эгер орус тилинен түзмө-түз которсок анда &quot;которулган эмес&quot;, ал эми аңглис тилинен которсок, менимче &quot;тилдер аралык байланыш&quot; болуп которулса керек.....Ошондуктан алгач калыптын мазмунун билүү керек, которууга мүмкүн эмес болсо, аңглис тилинде калтыруу бир кыйла ыңгайлуу... Бизде көп колдонулбаган ички калыптар аңглис тилинде түзүлгөн. [[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Абдырашит Сатылганов|баарлашуу]]) 15:26, 15 август 2025 (UTC)
:Саламатсызбы! Англисче калып жакшы.Чоң рахмат! [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 17:14, 15 август 2025 (UTC)

== Кыргыз тилинин тыныш белгилери – тырмакча ==

Википедиядагы көптөгөн барактарда тырмакчалар ар кандай форматта колдонулут келет: “ ” же &quot; &quot;. Макала жазууда же толуктоодо кыргыз тилинин орфографиялык эрежелерин сактап, бирдиктүү үлгүдөгү белгилерди пайдаланууну сунуштайын. Кыргыз тилинин эрежелерине ылайык, тырмакча коюуда негизги форма катары « » белгилери колдонуулуга тийиш.

Булак: Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясы. Аскар Турсунов. [https://kmborboru.su/wp-content/uploads/2014/07/tynysh_belgiler.pdf КЫРГЫЗ ТИЛИНИН ТЫНЫШ БЕЛГИЛЕРИ. Оӊдолуп, толукталып экинчи басылышы] [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 07:56, 25 август 2025 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Temporary accounts will be rolled out soon&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;body&quot;/&gt;
Hello, we are the Wikimedia Foundation [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity|Product Safety and Integrity]] team. We would like to announce that '''we plan to enable [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] for this wiki in the week of September 1'''.

Temporary accounts are successfully live on 30 wikis, including many large ones like German, Japanese, and French. The change they bring is especially relevant to logged-out editors, who this feature is designed to protect. But it is also relevant to community members like mentors, patrollers, and admins – anyone who reverts edits, blocks users, or otherwise interacts with logged-out editors as part of keeping the wikis safe and accurate. 

'''Why we are building temporary accounts'''

Our wikis should be safer to edit by default for logged-out editors. Temporary accounts allow people to continue editing the wikis without creating an account, while avoiding publicly tying their edits to their IP address. We believe this is in the best interest of our logged-out editors, who make valuable contributions to the wikis and who may later create accounts and grow our community of editors, admins, and other roles. Even though the wikis do warn logged-out editors that their IP address will be associated with their edit, many people may not understand what an IP address is, or that it could be used to connect them to other information about them in ways they might not expect. 

Additionally, our moderation software and tools rely too heavily on network origin (IP addresses) to identify users and patterns of activity, especially as IP addresses themselves are becoming less stable as identifiers. Temporary accounts allow for more precise interactions with logged-out editors, including more precise blocks, and can help limit how often we unintentionally end up blocking good-faith users who use the same IP addresses as bad-faith users.

'''How temporary accounts work'''
[[Файл:Temporary account banner and empty talk page.png|thumb]]
Any time a logged-out user publishes an edit on this wiki, a cookie will be set in this user's browser, and a temporary account tied with this cookie will be automatically created. This account's name will follow the pattern: &lt;code dir=ltr&gt;~2025-12345-67&lt;/code&gt; (a tilde, current year, a number). On pages like Recent Changes or page history, this name will be displayed. The cookie will expire 90 days after its creation. As long as it exists, all edits made from this device will be attributed to this temporary account. It will be the same account even if the IP address changes, unless the user clears their cookies or uses a different device or web browser. A record of the IP address used at the time of each edit will be stored for 90 days after the edit. However, only some logged-in users will be able to see it.

'''What does this mean for different groups of users?'''

'''For logged-out editors'''

* This increases privacy: currently, if you do not use a registered account to edit, then everybody can see the IP address for the edits you made, even after 90 days. That will no longer be possible on this wiki.
* If you use a temporary account to edit from different locations in the last 90 days (for example at home and at a coffee shop), the edit history and the IP addresses for all those locations will now be recorded together, for the same temporary account. Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the relevant requirements]] will be able to view this data. If this creates any personal security concerns for you, please contact talktohumanrights at wikimedia.org for advice.

'''For community members interacting with logged-out editors'''

* A temporary account is uniquely linked to a device. In comparison, an IP address can be shared with different devices and people (for example, different people at school or at work might have the same IP address).
* Compared to the current situation, it will be safer to assume that a temporary user's talk page belongs to only one person, and messages left there will be read by them. As you can see in the screenshot, temporary account users will receive notifications. It will also be possible to thank them for their edits, ping them in discussions, and invite them to get more involved in the community.

'''For users who use IP address data to moderate and maintain the wiki'''

* '''For patrollers''' who track persistent abusers, investigate violations of policies, etc.: Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the requirements]] will be able to reveal temporary users' IP addresses and all contributions made by temporary accounts from a specific IP address or range ([[Special:IPContributions]]). They will also have access to useful information about the IP addresses thanks to the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/IP Info|IP Info]] feature. Many other pieces of software have been built or adjusted to work with temporary accounts, including AbuseFilter, global blocks, Global User Contributions, and more. (For information for volunteer developers on how to update the code of your tools – see the last part of the message.)
* '''For admins blocking logged-out editors''':
** It will be possible to block many abusers by just blocking their temporary accounts. A blocked person won't be able to create new temporary accounts quickly if the admin selects the [[mw:Special:MyLanguage/Autoblock|autoblock]] option.
** It will still be possible to block an IP address or IP range.
* Temporary accounts will not be retroactively applied to contributions made before the deployment. On Special:Contributions, you will be able to see existing IP user contributions, but not new contributions made by temporary accounts on that IP address. Instead, you should use Special:IPContributions for this.

'''Our requests for you, and next steps'''

* If you know of any tools, bots, gadgets etc. using data about IP addresses or being available for logged-out users, you may want to test if they work on [[testwiki:Main_Page|testwiki]] or [[test2wiki:Main_Page|test2wiki]]. If you are a volunteer developer, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|read our documentation for developers]], and in particular, the section on [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers#How should I update my code?|how your code might need to be updated]].
* If you want to test the temporary account experience, for example just to check what it feels like, go to testwiki or test2wiki and edit without logging in.
* Tell us if you know of any difficulties that need to be addressed. We will try to help, and if we are not able, we will consider the available options.
* Look at our [[m:Meta:Babel#Temporary_Accounts:_access_to_IP_addresses_and_next_steps|previous message]] about requirements for users without extended rights who may need access to IP addresses.

To learn more about the project, check out [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/FAQ|our FAQ]] – you will find many useful answers there. You may also [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|look at the updates]] (we have just posted one) and [[mw:Newsletter:Product Safety and Integrity|subscribe to our new newsletter]]. If you'd like to talk to me (Szymon) off-wiki, you will find me on Discord and Telegram. Thank you!&lt;section end=&quot;body&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[m:user:NKohli (WMF)|NKohli (WMF)]], [[m:user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]]&lt;/bdi&gt; 21:36, 26 август 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox6&amp;oldid=29181713 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Server switch - Your wiki will be read-only for a short time soon&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;server-switch&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Read this message in another language]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FServer+switch&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]

The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers. This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.

All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2025-09-24|en}}'''. The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2025-09-24T15:00|en}} {{#time:H:i e|2025-09-24T15:00}}]'''.

Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made. We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future. 

A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens. This banner will remain visible until the end of the operation. 
You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&amp;task=view&amp;language=&amp;filter=&amp;action=translate translation or proofreading] of this banner text.

'''You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.'''

*You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2025-09-24|en}}.
*If you try to edit or save during these times, you will see an error message. We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it. If you see the error message, then please wait until everything is back to normal. Then you should be able to save your edit. But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.

''Other effects'':

*Background jobs will be slower and some may be dropped. Red links might not be updated as quickly as normal. If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual. Some long-running scripts will have to be stopped.
* We expect the code deployments to happen as any other week. However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.
* [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.

This project may be postponed if necessary. You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]]. Any changes will be announced in the schedule. 

'''Please share this information with your community.'''&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;server-switch&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;span dir=ltr&gt;[[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] ([[m:User talk:Trizek (WMF)|{{int:talk}}]])&lt;/span&gt; 15:41, 18 сентябрь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29170715 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Migration to Parsoid&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]&lt;/em&gt;

Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier.

If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation.

There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Confidence_Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki.

To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]].
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]&lt;/bdi&gt;  19:49, 2 октябрь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ABreault (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2025-10-06_Wikipedias&amp;oldid=29381387 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Have your say: vote for the 2025 Board of Trustees&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Hello all,

The voting period for the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|2025 Board of Trustees election]] is now open. Candidates are running for two (2) seats on the Board.

To check your voter eligibility, please visit the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Voter eligibility guidelines|voter eligibility page]].

Learn more about them by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidates|reading their application statements and watch their candidacy videos]].

When you are ready, go to the [[m:Special:SecurePoll/vote/405|SecurePoll voting page to vote]].

'''The vote is open from October 8 at 00:00 UTC to October 22 at 23:59 UTC.'''

Best regards,

Abhishek Suryawanshi&lt;br /&gt;Chair, Elections Committee&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 04:48, 9 октябрь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29360896 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;function1&quot;/&gt;
{{int:Hello}}. Please help pick a name for the new Abstract Wikipedia wiki project. This project will be a wiki that will enable users to combine functions from [[:f:|Wikifunctions]] and data from Wikidata in order to generate natural language sentences in any supported languages. These sentences can then be used by any Wikipedia (or elsewhere).

There will be two rounds of voting, each followed by legal review of candidates, with votes beginning on 20 October and 17 November 2025. Our goal is to have a final project name selected on mid-December 2025. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
&lt;section end=&quot;function1&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:43, 20 октябрь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29432175 --&gt;

== Бот желегин алуу боюнча  ==

Саламатсыздарбы! Кыргыз Википедиясында [[ВП:Бот макамына арыз берүү#Учурдагы_арыздар|ботту иштетүүнү]] чечиш үчүн мага коомчулуктун добушу керек, колдоочу же каршы добуш бериңиз. Актив катышуучуларды добуш берүүгө чакырам. @[[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]], @[[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]], @[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]], @[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]], @[[Колдонуучу:Incall|Incall]], @[[Колдонуучу:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]], 

Бот желегин алган учурда [[Википедия:Жамаат порталы#Категориялардагы_каталар_жана_аларды_оңдоо_зарылдыгы]] (консенсус менен бирге кабылданса) жана башка ушул сыяктуу маселелер боюнча да иштейт. --[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Раскольниковдун иниси]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Janabaevazizbek|баарлашуу]]) 09:43, 27 октябрь 2025 (UTC)

:@[[Колдонуучу:Janabaevazizbek|Janabaevazizbek]] Саламатсызбы.
:Добуш бердим [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 10:04, 27 октябрь 2025 (UTC)
:{{Макул|Колдойм}} - &lt;span style=&quot;background:#f2ecdf;border:solid 1px;border-radius:7px;&quot;&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;'''[[Колдонуучу:Mirzoulug'bek|Mirzoulug'bek]]'''&amp;nbsp;&amp;#124;'''[[Колдонуучунун баарлашуулары:Mirzoulug'bek|@]]'''&amp;nbsp;&lt;/span&gt; 11:05, 27 октябрь 2025 (UTC)
:{{Макул}} [[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Абдырашит Сатылганов|баарлашуу]]) 16:02, 27 октябрь 2025 (UTC) 
:{{Макул}} [[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Aiyanakk|баарлашуу]]) 18:20, 27 октябрь 2025 (UTC)
:{{Макул|Колдойм}} --[[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 14:02, 2 ноябрь 2025 (UTC)

=== Натыйжа ===
Колдооңар үчүн чоң рахмат, бот желеги алынды.

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Seeking volunteers to join several of the movement’s committees&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Each year, typically from October through December, several of the movement’s committees seek new volunteers. 

Read more about the committees on their Meta-wiki pages:
* [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|Affiliations Committee (AffCom)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|Ombuds commission (OC)]]
* [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Case Review Committee (CRC)]]

Applications for the committees open on October 30, 2025. Applications for the Affiliations Committee, Ombuds commission and the Case Review Committee close on December 11, 2025. Learn how to apply by [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments|visiting the appointment page on Meta-wiki]]. Post to the talk page or email cst[[Файл:At sign.svg|16x16px|link=|(_AT_)]]wikimedia.org with any questions you may have.

For the Committee Support team,
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

-[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] 14:12, 30 октябрь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:MKaur (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29517125 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Reminder: Help us decide the name of the new Abstract Wikipedia project&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;function2&quot;/&gt;
{{int:Hello}}. Reminder: Please help to choose name for the new Abstract Wikipedia wiki project. The finalist vote starts today. The finalists for the name are: &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki&lt;/span&gt;. If you would like to participate, then '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|please learn more and vote now]]''' at meta-wiki.
{{Int:Feedback-thanks-title}}
&lt;section end=&quot;function2&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:22, 20 ноябрь 2025 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29583860 --&gt;

== Администраторлорго кайрылуу ==

Урматтуу администраторлор!
Сиздерден Кыргыз футбол клубдарынын, [[Кыргызстан Жогорку Лигасы|Кыргызстан Жогорку Лигасынын]], Кыргыз Футбол Биримдигинин логотиптерин Кыргыз Википедиясына киргизип берүүңүздөрдү суранам. Макалаларга аябай керек болуп жатат. Азыр файл кылып бир гана админдер киргизе алышат экен. [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 19:09, 7 январь 2026 (UTC)

:Арыбаңыздар! Кайрылууга кошулам. Урматтуу администраторлор, эгер сиздерде файл киргизүүгө убакытыңыздар же каалооңуздар жок болсо, сураныч, файл киргизүү укугун мага бериңиздер. Мен орус Википедиясына футболго байланыштуу бир топ логотиптерди [https://ru.wikipedia.org/wiki/Служебная:Список_файлов/Arsensky киргизгем]. Футболго байланыштуу дагы көптөгөн макалалар жазылат, буюрса. [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 08:31, 10 январь 2026 (UTC)

== Спорттук мелдештер жөнүндө макалалардын аталышы ==

Урматтуу Википедиячылар! Бизге спорттук мелдештер жөнүндө макалалардын аталышы боюнча чогу бир консенсуска келиш керек болуп жатат. Буга чейин @[[Колдонуучу:Baydastann|Baydastann]] коллега экөөбүз [[Футбол боюнча 2026-жылкы дүйнө чемпиондугу|быйыл өтө турчу футбол боюнча дүйнө чемпионаты]] жөнүндө макаланын туура аталышы жөнүндө [https://ky.wikipedia.org/wiki/Талкуу:Футбол_боюнча_2026-жылкы_дүйнө_чемпиондугу талкуу кылдык], бирок бир чечимге али келген жокпуз. Ошондуктан чогу талкуу кылып, бир консенсуска келгенге аракет кылалы. 

=== Чемпиондук же чемпионат ===
Baydastann коллегабыз &quot;чемпионат&quot; десек туура болот деп эсептеди, менин оюмча &quot;чемпиондук&quot; туура болот. Мисалы: ''&quot;Кыргызстан футбол чемпиондугу&quot;''.

=== &quot;Футбол боюнча&quot; же жөн эле &quot;футбол&quot; ===
Менин оюмча &quot;боюнча&quot; деген сөздү макаланын аталышынан алып салсак болот.
М: [[Кыргызстан улуттук футбол курамасы]], «Манчестер Сити» футбол клубу, Футбол дүйнө чемпиондугу, Испания футбол кубогу, Германия футбол суперкубогу ж.б.

=== Аталыштагы жылдын саны ===
Англис тилинде жылдын саны башында жазылат (мисал: ''2026 FIFA World Cup''), ал эми орус тилинде — аягында (''Чемпионат мира по футболу 2026''). Менин жеке оюм боюнча жылдын санын башында жазган оң. Себеби дегенде толук аталышы 2026-жылкы футбол боюнча дүйнө чемпионаты болот. Кыскартыш үчүн &quot;жылкы&quot; деген сөздү алып салсак ''&quot;2026 Футбол дүйнө чемпиондугу&quot;'' десек туура болот деп ойлойм.
----
Дагы башка мелдештердин аталыштары:
* 2026 Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары
* 2028 Жайкы олимпиада (же олимпиялык?) оюндары
* 2025/2026 УЕФА Чемпиондор лигасы
* 2025 Күрөш дүйнө чемпиондугу
* 2027 АФК Азия кубогу (же 2026 Футбол Азия кубогу)
* 2026 23-жашка чейинки АФК Азия кубогу

Мен өзүмдүм оюмду туп-туура деп айта албайм, ошондуктан сиздерди талкууга чакырам. Баарыбыз биригип, бир чечимге келели. [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 08:57, 13 январь 2026 (UTC)

===Пикирлер===
*:Саламатсызбы!
:Жакшы макалаларды жазып, активдүү салым кошуп жатканыңыз байкалып турат, ийгилик каалайм!
:Негизи кыргыз тилинин сөз жасоо логикасына ылайык «футбол чемпиондугу» формасы кыргызча туура жана табигый угулат. Айрым булактарда «чемпионаты» деген түрү да кездешкени менен, кыргыз тилинин нормасына көбүрөөк туура келгендиктен «чемпиондугу» деген аталышты колдоону туура деп эсептейм.
:«Боюнча» деген сөздү макаланын аталышынан алып салса да болот, анткени спорттун түрү так көрсөтүлүп турат.
:Жылдын аталыштын башында турушу кыргыз тилинин грамматикалык нормасына туура келет, ошондуктан бул сунушту толук колдойм.
:Жыйынтык: 2026 Футбол дүйнө чемпиондугу [[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Aiyanakk|баарлашуу]]) 12:56, 16 январь 2026 (UTC)


* Урматтуу акылдуу википедиячылар! Мен футболдун ичинде жүргөн адам катары түшүндүрүүгө аракет кылып көрөйүн. Морфологиялык жана грамматикалык маанилерин да жазайын.

Бүгүнкү күндө, жок негизи эле “'''Чемпиондугу'''” деп аталбайт. Өзү “'''чемпиондугу'''” деген сөз “'''Чемпион'''” сөзүнөн жасалган, -''дугу'' мүчөсү абалды, наамды билдирет. Негизги мааниси болсо: Чемпион болуу абалын, жетишкендигин билдирет. Мисалга: ''Ал клуб өлкө чемпиондугун утту''. Бул жерде маани ошол чемпионаттын чемпиондугун утуп турганында. Ал эми “'''Чемпионат'''” болсо — белгилүү бир спорт түрү боюнча уюштурулган расмий мелдештердин жыйындысы. Мисалга: ''Жакында өлкө чемпионаты башталат''. Эгер муну өлкө чемпиондугу башталат десек, кантип өлкө чемпиондугу башталышы мүмкүн, өлкө чемпиондугу колго киритилет, чемпиондукка жетишилет. Түшүндүрө алдым деген ойдомун.

Дагы бир маселе, “'''боюнча'''” көмөкчү сөзү кошулуусу же алынуусу жөнүндө. Бул ышарат сөз, эч качанда алынбайт. Бул кыргыз тилинин эрежелеринде жазылган. Эч ким аны өз башымча буза албайт. Боюнча көмөкчү сөзү кошулбаса, сүйлөмдөгү, же аталыштагы маани толук берилбейт. Мен түшүнбөдүм, эмнеге '''боюнча''' сөзүн алып салуу боюнча талкууга коштуңуздар, эмне кыргыз тилинин эрежелерине каршы чыгууну каалап турасыздарбы? Эгерде ушунчалык маанилүү болсо, Тил комиссиясына кайрылыңыздар, анык жооп аласыздар. 

Менин тандоом: '''2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты'''. --[[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 14:52, 16 январь 2026 (UTC)

:Ошондо ''Кыргызстан футбол боюнча улуттук курамасы'' болобу? [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 16:30, 16 январь 2026 (UTC)
::''«Барселона» футбол боюнча клубу'' болобу? Же кандай? [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 16:32, 16 январь 2026 (UTC)
:::Билбейм, сиз атайын каршы тургандай сезим калтырып жатасыз. Талкуунун өзүнө жараша эрежелери бар. Сиз азыр өзүңүз анык билип турасыз, мен “'''боюнча'''” көмөкчү сөзүн “'''Футбол боюнча дүйнө чемпионаты'''” темасына байланыштырып жазганымды. Кыскасы, эмнени ойлосоңуздар, ошону жасай бериңиздер. Мен өзүмдүн жеке оюмду жазып койдум, түшүнүктүү кылып. [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 16:38, 16 январь 2026 (UTC)
::::Албетте жок, сиз менден караганда кыргыз тил эрежелерин көбүрөөк билгендей сезилди. Орой мамиле кылгандай көрүнсөм, кечирим сурайм. Сизден кандай туура болорун сурап жатам. Сиздин айтышыңыз боюнча ''көмөкчү сөз эч качанда алынбайт.'' Ушул жерде алыныш керек эмеспи деген ой пайда болду. [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 16:45, 16 январь 2026 (UTC)
::Бул жерде '''Кыргызстан улуттук футбол курамасы''' кала берет. [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 16:32, 16 январь 2026 (UTC)

* '''Сунуш:''' Чемпионат эмес, '''биринчилик''' деген сөздү колдонсок кандай болот? Мисал: ''2026 Футбол (боюнча) дүйнө биринчилиги.'' [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 16:38, 16 январь 2026 (UTC)
*:Кыргыз Википедиясынын [https://t.me/Kyrgyz_wikipedia телеграм] тайпасы бар. Бир кирип көрүңүз, ал жерге кыргыз энциклопедиясы китебинен маалыматтар жөнөтүлдү, фото түрүндө. Окуп көрүңүз. [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 16:41, 16 январь 2026 (UTC)

===== Mirzoulugʻbekтин сунушу =====
Урматтуу википедиячылар, спорттук мелдештердин аталышы боюнча жүрүп жаткан талкууга маанилүү тарыхый жана илимий далилди кошкум келет. 
Биз ММКлардагы же Google Translate сыяктуу куралдардагы тилдик каталардан оолак болушубуз керек. Бул маселеде эң ишенимдүү булак катары [[Кыргыз Совет энциклопедиясы|Кыргыз Совет Энциклопедиясын]] (КСЭ) алууну сунуштайм. [[Кыргыз Совет энциклопедиясы|КСЭнин]] 6-томунун 374-бетинде «Чемпион» жана «Чемпионат» деген атайын макалалар берилген. Бул терминдер кыргыз тилинин энциклопедиялык деңгээлинде расмий бекитилген. Аталган энциклопедияда «Кыргызстандын чемпионаты жана кубогу 1936-жылы болгон» деп жазылган. (Футбол макаласы) Бул «чемпионат» сөзү кыргыз тилинде дээрлик бир кылымдан бери колдонулуп келе жаткандыгынын далили.

«Чемпиондук» же «биринчилик» деген терминдер бул контекстте КСЭдеги расмий терминдерге караганда алсыздык кылат. «Чемпиондук» — бул наам (статус), ал эми «Чемпионат» — бул мелдештин (процесстин) аталышы.

Википедиядагы спорттук мелдештердин аталышын КСЭнин нормаларына ылайык, «Чемпионаты» деп колдонууну консенсус катары кабыл алалы.

'''Мисалы:''' «2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты».

Бул биздин макалалардын сапаттык деңгээлин жогорулатат жана тилдик башаламандыкка чекит коёт. --&lt;span style=&quot;background:#f2ecdf;border:solid 1px;border-radius:7px;&quot;&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;'''[[Колдонуучу:Mirzoulug'bek|Mirzoulug'bek]]'''&amp;nbsp;&amp;#124;'''[[Колдонуучунун баарлашуулары:Mirzoulug'bek|@]]'''&amp;nbsp;&lt;/span&gt; 09:16, 29 январь 2026 (UTC)

:Чоң ыракмат! [[Колдонуучу:Arsensky|Arsensky]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Arsensky|баарлашуу]]) 10:26, 29 январь 2026 (UTC)

== Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 ==

Dear Wikimedia communities,

We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year.

''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.''

In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects.

We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community.

📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]]

If you have questions about the project, please refer to the FAQs:  
* [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]]
* [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]]

''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]'''''

''Stay connected and receive updates:''  
* [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel]  
* [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list]

We look forward to collaborating with you and your community.


'''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 19:45, 16 январь 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29879549 --&gt;

== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==

&lt;div style=&quot;border:8px maroon ridge;padding:6px;&quot;&gt;

[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 

Dear Wiki Community,

We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.

The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.

;About the Campaign 
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.

;What Can Participants Write About? 
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:

* Folk festivals, rituals, and celebrations  
* Folk dances, music, and traditional performances  
* Women and queer figures in folklore  
* Women in mythology and oral traditions  
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives  
* Fairy tales, folk stories, and legends  
* Folk games, sports, and cultural practices  

Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.

;How to Sign Up as an Organizer 
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:

# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] 
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool  
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline  
#* Local and international prizes  
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]  
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''

;Campaign Tools

The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:

* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.

Both tools are now available for use in the campaign.  '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''

;Learn More &amp; Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.

If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.

;Join Us 
We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia.

Thank you and best wishes,
  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''

----

''Stay connected:''  
[[File:B&amp;W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&amp;nbsp;
[[File:B&amp;W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

== Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]
Hello everyone,

We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe.

;About Wiki Loves Folklore 

'''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight:
* Folk traditions and rituals  
* Cultural festivals and celebrations  
* Traditional attire and crafts 
* Performing arts, music, and dance  
* Everyday practices rooted in folk heritage  

Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world.

[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] 

; Host a Local Edition 

As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to:
* Increase visibility of your region’s folk culture  
* Engage new contributors in your community  
* Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content  

'''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:'''  

If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know.

If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region.

;Get in Touch 
If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via:

* The project Talk pages  
* Email: '''support@wikilovesfolklore.org'''

We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail.

Warm regards,  

'''The Wiki Loves Folklore International Team'''
&lt;/div&gt;
[[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 13:21, 18 январь 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&amp;oldid=29228188 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

21:01, 19 январь 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;

== Инсандар тууралуу макалалардын энциклопедиялык баалуулугу ==

Салам!
Википедияга жеке адамдар жөнүндө макалаларды кошуу боюнча сиздердин пикириңиздерди билгим келет. Кеп коомчулук алдында анча чоң эмес эмгеги бар же айрым уюмдардан анча маанилүү эмес сыйлыктарын алган, бирок ошого карабастан алар тууралуу өзүнчө баракчалар ачылып жаткан адамдар жөнүндө болуп жатат.
Сиздердин оюңуздарча, бул Википедиянын эрежелерине канчалык туура келет жана мунун чыныгы энциклопедиялык баалуулугу барбы? Ушундай инсандардын иштерин же илимий иштеринин маанилүүлүгүн тастыктоого аракет кылдым: ар кандай булактарды, анын ичинде илимий басылмаларды жана маанилүү жетишкендиктер тууралуу материалдарды изилдеп чыктым, бирок кошкон салымдарын тастыктаган жетиштүү маалымат таба алган жокмун.
Мындай макалалар энциклопедиянын жалпы сапатына терс таасирин тийгизиши мүмкүн деген кооптонуу бар. Эгерде жеке же анча белгилүү эмес уюмдан кичинекей сыйлык алган ар бир адам жөнүндө макала түзүлө берсе, бул маанилүүлүк критерийлеринин жоголуп кетишине алып келет жана энциклопедиялык мазмундун сапатын сактоону татаалдаштырат. 
Мисалдары:
[[Элина Каракулова]] – Интерньюстун Кыргызстандагы өкүлчүлүгүнүн директору жана коомчулукка тараган эмгектери жок.
[[Асел Ногойбаева]] – белгилүү жеке персона эмес, бул адам жабырлануучу.
[[Рада Валентина кызы]] – урбанистика багытында иштейт жана кандайдыр бир ири ачылыш же ири жанылык азырынча жарата элек. 
[[Мээрим Толепберген]] – &quot; &quot;Инстаграм&quot; социалдык тармагында миллиондогон каталуучулары бар белгилүү блогер&quot; деп жазылган, коомчулукта кандайдыр бир пайдалуу, жаратман иштери менен белгилүү эмес жана Википедиянын эрежелерине туура келбеген барак.
[[Семетей кызы Айгүл]] – коомчулукка таанылган илимий иштери же ачылыштары жок.

Ар бир мектептен алтын медаль алган, ЖОЖдон кызыл диплом алган адамдардын дипломдук иштерин илимий иш катары кабыл алып же жеке коммециялык багыттагы компаниялардын ээлерин жаза берсек Кыргыз Википедиясынын наркы кетет.

Урматтуу администраторлор (@[[Колдонуучу:Bosogo|Bosogo]], @[[Колдонуучу:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]], @[[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]]), мындай барактарды өчүрүүгө сунуштайт элем. [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:29, 23 март 2026 (UTC)

:Салам, @[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]]! Өзүңүз кыргыз Википедиясының эң активдүү колдонуучуларынан бирисиз. Ошондуктан эң жок дегенде [[Википедия:Чечим кабыл алуучу|Чечим кабыл алуучу]] статусын алып койсоңуз жакшы болот экен. Ошондо энциклопедиялык мааниси болбогон макалаларды өзүңүз эле өчүрүп отурасыз. Учурда администраторлор анча актив эмес. Ийгилик! --[[Колдонуучу:Kvazimodo|Раскольниковдун иниси]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Kvazimodo|баарлашуу]]) 22:33, 23 март 2026 (UTC)
:Салам [[Колдонуучу:Artelow|Artelow]]! Пикириңизге толук түрдө кошулам. Бул маселе тууралуу сиз белгилеп кеткен макалалар жазылып жатканда эле макаланы киргизип жаткан колдонуучулар менен мен нары-бериге барганмын, бирок аягына чыккан эмесмин. Баштаган ишиңиздин аягына чыгышыңызга тилектешмин. [[Колдонуучу:Baydastann|&lt;span style=&quot;color:black&quot; class=&quot;skin-invert&quot;&gt;'''Baydastann '''&lt;/span&gt;]] &lt;small&gt;([[Колдонуучунун баарлашуулары:Baydastann|'''талкуу''']])&lt;/small&gt; 03:51, 24 март 2026 (UTC)
:Саламатсызбы! Пикириңиз үчүн рахмат. Көтөрүлгөн маселе абдан маанилүү. Википедияда макала түзүүдө инсандын энциклопедиялык маанилүүлүгү жана ишенимдүү, көз карандысыз булактар менен тастыкталышы негизги талап болуп саналат.
:Акыркы учурда категориясыз барактар арасында ушуга окшош макалалар көбөйүп жатканы байкалууда. Бул маселени жөнгө салуу жана талаптарга жооп бербеген барактарды карап чыгуу боюнча иштер жүргүзүлүп жатат.
:Рахмат. [[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Aiyanakk|баарлашуу]]) 21:14, 24 март 2026 (UTC)

== Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]]
{{int:please-translate}}

Dear Wikipedians!

[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge &quot;'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''&quot;, which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''.

The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences.

🧩'''How to participate?'''

Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine.

🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''.

'''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.'''

If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&amp;messages=&amp;language=en&amp;x=D banner] into your own language.

Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! 

[[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&amp;oldid=28552112 --&gt;

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Колдонуучу:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:MediaWiki message delivery|баарлашуу]]) 17:11, 3 апрель 2026 (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29941252 --&gt;</text>
      <sha1>he4wb2xqdiqtf7rzb6xh4iolvk5fi7k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гвинея</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6707</id>
    <revision>
      <id>643034</id>
      <parentid>553955</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T02:26:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>130</id>
      </contributor>
      <comment>Replacing Sekou_Toure_usgov-83-08641.jpg with [[File:Ahmed_Sékou_Touré_usgov-83-08641.jpg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]:).</comment>
      <origin>643034</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15417" sha1="1xmr5qviv07vldkmcu93ejgyu97p4rf" xml:space="preserve">{{Адаштырба|Гвинея-Бисау}} 
[[Файл:Guinea (orthographic projection).svg|thumb|Гвинея.]]
[[Файл:Flag of Guinea.svg|thumb|Гвинея желеги]]
[[Файл:Guinea sat.png|thumb|атлас Гвинея]]
'''Гвинея''', Гвинея Республикасы – [[Батыш Африка|Батыш Африкадагы]] мамлекет. Түштүгү менен түштүкбатышынан [[Либерия]] жана [[Сьерра-Леоне]], чыгышынан [[Кот-д’Ивуар]], түндүк-батышынан [[Гвинея-Бисау]], түндүгүнөн [[Сенегал]], түндүк жана түндүк-чыгышынан Мали менен чектешет. Батышын Атлантика океаны чулгайт. Аянты 245,9 миң км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;. Калкы 8,1 млн (2006, башка маалыматтар боюнча 9,5 млн). Борбору [[Конакри]] шаары Мамлекеттик тили француз тили. Акча бирдиги гвинея франкы. Административдик жактан 33 префектурага жана 1 өзгөчө зонага (Конакри) бөлүнөт (к. таблицаны). Гвинея БУУнун (1958), Африка союзунун (1963), Эл-аралык валюта фондунун (1963), Эл-аралык реконструкциялоо жана өнүгүү банкынын (1963), Эл-аралык соода уюмунун (1995) мүчөсү.
Администрациялык-аймактык бөлүнүшү (2006).

== Мамлекеттик түзүлүшү ==
Гвинея унитардык мамлекет. Конституциясы 1990-ж. 23-декабрда кабыл алынган. Башкаруу формасы президенттик республика Мамлекет жана өкмөт башчысы президент. Мыйзам чыгаруу бийлигинин жогорку органы бир палаталуу парламент (Улуттук чогулуш). Саясий партиялары: Гвинея элинин биримдиги, Жаңылануу жана прогресс партиясы, Гвинея элинин союзу жана башка Гвинеянын аймагы дээрлик субэкватордук алкакта. Рельефинде (батышындагы 50 км жээк тилкесинен тышкары) орто бийиктеги жапыз тоолор жана түзөңдүү платолор көп. Атлантика океанынын жээктери түзөң. Өлкөнүн түндүк-батышында жана Борбордук бөлүгүндө Түндүк Гвинея жана Фута-Жаллон (Тамге тоосу, 1538 м) дөңсөөлөрү орун алган. Алардан суусу мол дарыялар (Гамбия, Бафинг, Нигер жана башка) башталат. Түштүк-чыгыш бөлүгүн Гвинеядагы эң бийик чокусу (Нимба тоосу, 1752 м) бар Түндүк Гвинея дөңсөөсү ээлеп жатат. Кенбайлыктарынан боксит, темир, алтын, алмаз, уран, никель, хром, ильменит, циркон, рутил, монацит, графит жана башка бар. Климаты субэкватордук-муссондук, ысык. Жайы нымдуужаанчыл (7-10 ай), кышы кургакчыл-чаңдуу. Эң ысык айынын температурасы 27-30°С (март же апрель), эң салкын айыныкы (август) 18-26°С. Жылдын орто температурасы 26°С. Жээктерде жана Конакри шаарынын чөлкөмүндө жаан-чачындын жылдык өлчөмү 4000 ммден ашат. Негизги дарыялары Гамбия, Бафинг, Нигер, Конкуре. Башка жерлеринде орто эсеп менен 1200-1400 мм. Мурдагы жыш токой азыр ар кайсы жерде гана сакталган. Түштүк жана Борбордук аймактарында сейрек токой жана токой аралаш саванналар көп. Кыртышы көбүнчө кызыл топурактуу. Жээк бойлоп мангр токою өсөт. Гвинея айбанаттар дүйнөсүнө (Африка пили, гиппопотам, антилопа, каман, кабылан, гепард) бай. Куштар 522 түрү кездешет. Бирок аң уулоонун кесепетинен алардын саны азаюуда. Ошого байланышгуу Гвинеяда 1 млн га аянтты ээлеген 164 коргоого алынган аймак түзүлгөн (Массив-ду-Зиама жана Бодиар биосфералык резерваты; Бүткүл дүйнөлүк мурастын тизмесине кирген Мон-Нимба резерваты; Эл-аралык маанидеги 6 нымдуу-саздуу аймактары жана башка).

== Калкы ==
Гвинеянын калкынын улуттук курамынын негизин манде тилинде сүйлөгөндөр (фульбе 38,3%, малинке 28,9%, сусу 12%, [[кисси (эл)|кисси]] 4,5%) жана башка майда этностук топтор түзөт. Расмий тили француз тили болгону менен манде (54,3%) жана атлантика тилдериндеги жергиликтүү диалект үстөмдүк кылат. Калкынын жашынын орто узактыгы 49,5 жаш (эркектериники 48,3; аялдарыныкы 50,7). Калкынын көбү суннит тобундагы мусулмандар (&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;/&lt;sub&gt;3 &lt;/sub&gt;бөлүгү). Жергиликтүү диний ишенимдерди калктын 715%и тутат. Ошондой эле христиандар (8% негизинен католиктер) бар. Эмгекке жарамдуу калк 3 млнго жакын (1989), анын 80%и айыл чарбада, 20%и өнөржай менен тейлөө кызматында иштейт. Калкынын орто жыштыгы 1 км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; жерге 33 киши. Ири шаарлары: Конакри, Канкан, Лабе жана башка.

== Тарыхы ==
[[Файл:Ahmed Sékou Touré usgov-83-08641.jpg|thumb|upright|Секу Туре (1982).]]
Гвинеянын аймагында адам неолит доорунда жашагандыгы белгилүү. Анын азыркы аймагы о. кылымдагы Гана, Мали империяларына караган. Мали мамлекетинин ыдырашына байланыштуу Гвинея жеринде майда мамлекеттер пайда болгон. 18-кылымдын 70-жылдарында Фута-Жаллон аймагында көчмөн малчы фульба калкынын аскердик-теократиялык мамлекети түзүлгөн. 15кылымдын орто ченинде Гвинеяга европ-тар келишип, 19кылымга чейин кул соодалашкан. 19-кылымдын аяк ченинде Гвинея европалык ири өлкөлөрдүн ортосунда талашка түшкөн. Француздар бир нече жолу «Түштүк дарыялар өлкөсүнө» (19-кылымга чейин Гвинеянын аймагы ушундайча аталган) согуштук экспедицияларды уюштурган. Гвинея аймагын ээлөө үчүн Улуу Британия менен Германия күрөшкө чыккан. Натыйжада Франция жеңип чыгып, француздар Фута-Жаллондун альмамилери (башкаруучулары) менен протекторат тууралуу келишимдерге кол койгон. 1895-ж. Гвинея Франциянын Сенегал колониясынан өзүнчө колония болуп бөлүнөт. 1904-58-ж. Франция Гвинеясы деп аталат. 1958-ж. 28-сентябрда элдик референдумда шайлоочулардын 95,4% Гвинеянын көзкаранды эместиги үчүн добуш берет. 1958-ж. 2-октябрда Гвинея көзкаранды эмес республика болуп жарыяланат. [[Ахмад Секу Туре]] өлкөнүн президенти болуп шайланат. Гвинея 1958-ж. 12-декабрда БУУга кабыл алынган. Кийинки жылдары республика социалдык-экономикалык жана саясий жактан кайра куруу жолуна өттү. Эмгекчилерге акы төлөнүүчү отпуск, пенсия берилип, жер реформалары жана башка чаралар жүзөгө ашырылган. Француз франкынын ордуна улуттук валюта киргизилген. аралы С. Туре дүйнөдөн кайткандан кийин, 1984-ж. бийликке полковник Конте жетектеген аскер адамдары келген. 1990-ж. конституция кабыл алынып, өлкөдө президенттик башкаруу, бир палаталуу парламент жана көп партиялык система киргизилген. 1993, 1998-ж. шайлоодо Конте жеңишке жетишкен. 2001-ж. референдум президентин мөөнөтүн 2003-жылдан тарта дагы 7 жылга узарткан. 2003-ж. Конте үчүнчү мөөнөткө кайра шайланган.

== Маданияты ==
Гвинея — тоо-кен өнөржайы бир аз өнүккөн агрардык өлкө. Экономикасы сырткы соодага көзкаранды. Гвинея кенбайлыктардын зор запасына ээ болуусуна карабастан кедей мамлекеттердин катарына кирет. ИДПнин көлөмү 18,99 млрд доллар, анын 23,7%ин айыл чарба, 36,2%ин өнөржайы, 40,1%ин тейлөө кызматы түзөт, киши башына бөлүшгүргөндө 2000 долларддан туура келет. Экспорттун көлөмү 726 млн доллар, импорттуку 646 млн доллар (2003). Гвинеянын айыл чарбасы (балык улоо жана токой өстүрүү менен) ИДПнин 40%ин өндүрөт. Шалы, кофе, банан, ананас, манго, маниок, жүгөрү, батат, балкамыш, жержаңгак, цитрус өсүмдүктөрү ж.б. өстүрүлөт. Өнөржайында (ИДПнин 27%) тоокен өндүрүшү өнүккөн. Боксит (жылына 20 млн о), алтын (17 о), алмаз (53,5 миң карат), алюминийди (боксит менен алюминий экспорттун жарымынан көбүн түзөт) экспорттойт. Кайра иштетүү өнөржайы начар өнүккөнү менен колөнөрчүлүгү кеңири тараган (темир усталык, карапачылык, тери иштетүү жана башка). Ошондой эле электр энергияны өндүрөт (775 млн кВт&lt;math&gt;\bullet &lt;/math&gt;с).&lt;math&gt;&lt;/math&gt; Темиржолунун жалпы узундугу 837 км, автомобиль жолунуку 44,3 миң км (4,3 миң км таштуу). Негизги соода шериктештери: Франция, Кот-д’Ивуар, АКШ, Бельгия, Улуу Британия, Швейцария, Украина жана башка 16 аэропорту, (Эл-аралык аэропорту Конакриде) бар. Өлкөнүн негизги порттору: Конакри, Камсар жана башка.

Билим берүүсү 7 жаштан 12 жашка чейин милдеттүү жана акысыз. Кесиптик техникалык билим берүү эки типтеги окуу жайларды камтыйт: 9-класстын базасында жана орто билим алгандар. Алар адистештирилген жумушчуларды даярдайт. Унмверситеттер, политехникалык инстититут, Улуттук искусство мектеби, Айыл чарба инстититуту жана башка окуу жайлары, Улуттук китепкана, Улуттук музей бар. Мамлекеттик күндө жарык көрүүчү гезит, журналдар, мамлекеттик телерадио компаниясы, 5 радиостанциясы иштейт. Гвинеяда алгач фольклор (жомок, тамсил, макал-лакап жана башка) күчтүү өнүккөн. Жазма адабият француз тилинде. Жергиликтүү стилде салынган туракжайлар тегерек формада. Шаарларда европалыктар келгенден баштап террасалары менен тик бурчтуу үйлөр салына баштаган. Элдик оюу-кесүү өнөрлөрүнөн ар түрдүү бет кеп, адам менен айбанаттардын таш жана жыгач статуяларын жасоо өнүккөн. 1960-жылдары профессионал сүрөтчүлөр пайда болгон. Гвинеядагы музыка дүйнөсү Батыш Африка элдеринин мадты менен байланыштуу. 1960-ж. Улуттук балет, 1965-ж бий менен пантомималарды камтыган «Жалиба» ансамбли түзүлгөн. 

== галерея ==
&lt;gallery&gt;
File:Dame de Mali Guinée.jpg|[[w:fr:Mont Loura|Dame de Mali]]
File:Chute de Tabouna à Kindia 01.jpg|[[w:fr:Chute de Tabouna|Chute de Tabouna]] à [[w:fr:Kindia|Kindia]]
File:Chute de Saala vue à 360° Labé.jpg|[[w:fr:Chute de Saala|Chute de Saala]] [[w:fr:Labé|Labé]]
File:Chimpanzé de Bossou 33.jpg|Chimpanzé de Bossou
File:Plage de Roume.jpg|Plage sur les [[w:fr:Îles de Loos|Ile de Loos]]
&lt;/gallery&gt;

== Колдонулган адабияттар ==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 3-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2011. 784 бет, илл. ISBN 978 9967-14-074-5
{{Африка өлкөлөрү}}
[[Категория:Мамлекеттер арип боюнча]]
[[Категория:Гвинея| ]]</text>
      <sha1>1xmr5qviv07vldkmcu93ejgyu97p4rf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Өмүралиев, Төлөбек Эсенгулович</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12472</id>
    <revision>
      <id>643035</id>
      <parentid>555386</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:00:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643035</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3737" sha1="pcgyj4hk762iuqdtafhdbodpqpf85cr" xml:space="preserve">'''Өмүралиев Төлөбек Эсенгулович''' (4. 4. 1947-жылы туулган, [[Нарын району|Нарын ооданы]], Куланак айылы) — мамлекеттик ишмер. &lt;br&gt;
Юридика илимдеринин кандидаты. 1970-жылы [[Кыргызстан]] айыл чарба институтун бүткөн.&lt;br&gt;
1970—73 жылдары [[Нарын]] ооданынын &quot;Куланак&quot; жана &quot;Коммунизм&quot; колхоздору«да зоотехник-селекционер, башкы зоотехник, оодандык айыл чарба башкармасында улук зоотехник.&lt;br&gt;
1973—77 жылдары комсомолдун [[Тянь-Шань]] оодан комитетинин 1-катчысы; 1977—78 жылдары Тянь-Шань райаткомунун жооптуу катчысы; 1978—82 жылдары [[Кыргызстан]] КП Нарын дубан комитетинин инструктору, айыл чарба бөлүм башчысы; 1982—86 жылдары Тогуз-Торо оодан аткаруу комитетинин төрагасы кызматын аркалаган.  

1986—89 жылдары [[КПСС|КБКП]] БКга караштуу Коомдук ИАнын аспиранты, 1989—90 жылдары партиянын [[Ысык-Көл]] дубан комитетинин инспектору;

1989-жылы укук илимдери жаатындагы кандидаттык диссертациясын Маскөөдө жактаган.&lt;ref&gt;https://lawtheses.com/demokratizatsiya-upravleniya-v-agropromyshlennom-komplekse-strany&lt;/ref&gt; 

 1990—92 жылдары Тянь-Шань оодан аткаруу комитетинин төрагасынын 1-орун басары, төрагасы; 1992—94 жылдары Тянь-Шань оодандык мамлекеттик акимдик башчысы.&lt;br&gt;

1994-жылдан [[Кыргыз Республикасы|Кыргыз Республикасынын]] Президентинин Акимдигинде бөлүм башчы жана ошол эле учурда 1996-жылдан Кыргыз Республикасынын Президентинин жардамчысы, республиканын өзүн-өзү башкаруу ассоциациясынын төрагасы. &quot;Ардак Белгиси&quot; ордени жана медалдар менен сыйланган.&lt;br&gt;

== Адабият ==
* Нарын дубаны: Энциклопедия / Башкы редактору А.Карыпкулов; Ред. Кеңештин төрагасы академик Үсөн Асанов. – Бишкек: Кыргыз Энциклопедиясынын Башкы редакциясы, 1998. – 420 бет, илл. - ISBN 5-89750-100-9.

== Интернеттеги шилтемелер ==
* https://www.azattyk.org/a/1211778.html
* https://www.azattyk.org/a/1219831.html
* http://www.science-journal.kg/media/Papers/ivk/2018/5/70-72.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240713031855/http://www.science-journal.kg/media/Papers/ivk/2018/5/70-72.pdf |date=2024-07-13 }}
* http://www.municipalitet.kg/upload/archive/1482326376_47003900.pdf

== Ички шилтемелер ==
[[Категория:Мамлекеттик ишмерлер]]
[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Нарын облусу]]
[[Категория:Нарын районунда төрөлгөндөр]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:XX кылым]]
[[Категория:XXI кылым]]
[[Категория:Саясат таануу]]</text>
      <sha1>pcgyj4hk762iuqdtafhdbodpqpf85cr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Суваналиев, Исак</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14965</id>
    <revision>
      <id>643067</id>
      <parentid>642912</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T10:09:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Túrelio</username>
        <id>6683</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:Duplicate|Duplicate]]: [[File:Фото нагрудных знаков Суваналиева Исака.jpg]] → [[File:Фото Орденов и медалей.jpg]] Exact or scaled-down duplicate: [[c::File:Фото Орденов и медалей.jpg]]</comment>
      <origin>643067</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24867" sha1="asyy5p3uy2rdh9pqoskzvhxshxly422" xml:space="preserve">&lt;ref&gt;https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0&lt;/ref&gt;'''Суваналиев Исак —''' [[Кыргыз ССР Жогорку Советинин]] депутаты. [[Улуу Ата Мекендик согуштун]] ардагери.&lt;br&gt;1926-жылы [[Киров]] районундагы [[Крупская]] (азыркы [[Ак-Жар (Кара-Буура району)|Ак-Жар]], Кара-Буура району) айылында туулган. 
[[Файл:Суваналиев Исак фото на день победы.jpg|thumb|Суваналиев Исак]]
[[Файл:Фото Суваналиева И. 9 мая день победы.jpg|thumb|'''Суваналиев И. 9 май''' ]]
1949-жылы [[Фрунзедеги]] айыл чарба окуу жайын бүткөн.1940-1944-жылы [[Талас]] облусунун Киров районунун Крупская атындагы колхоздо колхозчу, башкарманын орун басары, парткомдун катчысы, 1955-1970-жылы партиянын Талас, Киров райкомдорунун катчысы, 2-катчысы, ошондой эле райондордун эмгекчилер депутаттарынын райондук кеңешинин төрагасынын орун басары, 1970-1973-жылдары Тогуз-Торо районунда  эмгекчилер депутаттардын райондук кеңешинин төрагасы, 1973-1978 [[Тогуз-Торо]] райкомунун 1-катчысы, 1978-жылдан Киров райондук айыл чарба  башкармасынын башчысы болуп иштеген.&lt;br&gt;[[Эмгек Кызыл Туу ордени]],  Ардак белгиси ордени, КССР Жогорку Советинин Президиумунун [[“Эрдиги үчүн”]] медалы, КССР Жогорку Советинин Ардак грамотасы, Бүткүл Союздук айыл чарба көргөзмөсүнүн коло жана күмүш медалдары менен сыйланган.

'''Толук чоо-жайын тактоочу (кененирээк) маалымат:'''
[[Файл:Фото Суваналиева Исака.jpg|thumb|'''Суваналиев Исак 9 майга карата''']]
[[Файл:Семейное фото на День победы.jpg|thumb|Исак Суваналиев ]]
Исак Суваналиевич Суваналиев 1926-жылы 8-майда Кыргыз АССРинин Киров районундагы Крупская атындагы айылда дыйкандын үй-бүлөсүндө туулган. Анын өмүрү жана эмгек жолу Улуу Ата Мекендик согуш жылдарындагы эмгек фронтунан башталып, Кыргыз ССРинин айыл чарбасында жана партиялык-советтик системасындагы жооптуу кызматтарда өткөн көп жылдык иши менен аяктаган, Ата Мекенге кошкон кызматынын жаркын үлгүсү болуп эсептелет.&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt;

[[Файл:Ордена и медали.jpg|thumb|Суваналиев Исактын ордендери жана медалдары]]

== &lt;ref&gt;https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y&lt;/ref&gt;Эмгек жолу ==
·       '''1940-1944-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун колхозчусу. Согуштун эң оор жылдарында орукта эмгектенип фронтту азык-түлүк менен камсыз кылууга салым кошкон.&lt;ref&gt;https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y&lt;/ref&gt;

·       '''1944-1945-жж.:''' Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу. 1-Белорус фронтунун 3-армиясынын 269-аткычтар дивизиясынын 1020-аткычтар полкунун солдаты болуп кызмат кылган. Согуш жолунан өтүп, Европаны нацизмден бошотууга катышкан.&lt;ref&gt;https://podvignaroda.ru/?#id=1006292494&amp;tab=navDetailManCard&lt;/ref&gt;

·       '''1945-1946-жж.:''' Демобилизациядан кийин туулган жерине кайтып келип, колхоздо эсепчи болуп иштеген.&lt;ref&gt;https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y&lt;/ref&gt;

·       '''1946-1947-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасынын орун басары.

·       '''1947-1949-жж.:''' Квалификациясын жогорулатуу максатында Кант районундагы Фрунзе айыл чарба окуу жайына окууга жиберилип, аны «айыл чарбаны уюштуруучу-техник» адистиги боюнча бүтүргөн.

·       '''1949-1951-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасы.

·       '''1951-1952-жж.:''' Киров районундагы Калинин атындагы колхоздун  парторгу.

·       '''1952-1955-жж.:''' Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектебинин угуучусу.

·       '''1955-1957-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин МТС зонасы боюнча катчысы  (Талас ш.).

·       '''1957-1958-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин катчысы (Талас ш.).

·       '''1958-1961-жж.:''' Талас райондук эмгекчилердин депутаттар кеңешинин төрагасынын орун басары.

·       '''1961-1962-жж.:''' Талас району боюнча айыл чарба азыктарын сатып алуу боюнча мамлекеттик башкы инспектор.
[[Файл:Фото Орденов и медалей.jpg|thumb|Исак Суваналиевтин медалдары]]
·       '''1962-1963-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Киров райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы.

·       '''1963-1964-жж.:''' Талас райондук аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары (Талас ш.).
[[Файл:Фото нагрудных знаков.jpg|thumb|И. Суваналиевтин медалдары]]
·       '''1964-1966-жж.:''' Киров районунун айыл чарба өндүрүш башкармасынын башчысынын орун басары.

·       '''1966-1970-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы (г. Талас).

·       '''1970-1973-жж.:''' Тогуз-Торо райондук аткаруу комитетинин төрагасы (Казарман айылы). Республиканын агроклиматтык шарттары боюнча эң эле алыскы жана татаал райондордун бирин жетектеген.

·       '''1973-1978-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Тогуз-Торо райондук комитетинин биринчи катчысы (Казарман айылы). Бул кызматта өтө күчтүү уюштуруучу жана жетекчи болуп көрсөтүлүп, бийик тоолуу райондун социалдык-экономикалык өнүгүшүнө зор салым кошкон.

·       '''1978-1983-жж.:''' Киров районунун айыл чарба башкармалыгынын башчысы (Киров айылы).

·       '''1983-1985-жж.:''' Киров районундагы «Плодопитомник» совхозунун директору.

== Билими ==
Билим алууга жана кесипкөй өсүшкө тынымсыз умтулган:

·       Фрунзе эки жылдык айыл чарба окуу жайы (1947-1949), айыл чарбаны уюштуруучу-техник.

·       Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектеби (1952-1955).

·       Фрунзе айыл чарба техникуму (сырттан окуу, 1955-1957), кенже агроном.

·       Скрябин атындагы Кыргыз айыл чарба институту (сырттан окуу, 1959-1965), илимий агроном. 

== Саясий ишмердүүлүгү ==
И. С. Суваналиевдин активдүү коомдук-саясий ишмердүүлүгү партиянын жана элдин жогорку ишеними менен белгиленген:

·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Талас райондук комитетинин  мүчөсү (1966).

·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Нарын облустук  комитетинин мүчөсү (1973).

·       Кыргыз ССРинин Жогорку Кеңешинин IX чакырылышынын депутаты (1975). Бул анын республикага көрсөткөн кызматынын эң жогорку таанылышы болгон.&lt;ref&gt;https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0&lt;/ref&gt;

·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Ревизиялык комиссиясынын мүчөсү (1976).&lt;ref&gt;https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0&lt;/ref&gt;

== Сыйлыктары ==

=== '''Ордендер''' ===
• Эмгек Кызыл Туу ордени (орден № 497480, 30.04.1966-ж.).

• «Ардак Белгиси» ордени (орден № 553735, 21.04.1971-ж.).

• I даражадагы Ата Мекендик согуш ордени (орден № 486965, 11.03.1985-ж.).&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_yubileinaya_kartoteka1113349947/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt; 

=== Айырмалоо белгилери ===
• «Гвардия» белгиси. 

=== Согуштук медалдар ===
• «Согуштагы артыкчылыгы үчүн» медалы (Сыйлык барагы № 3, 29.09.1945-ж.).&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt;

• «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн» медалы (Р № 288830, 03.06.1946-ж.).&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt;

• «Берлинди алгандыгы үчүн» медалы.

• «Каармандыгы үчүн» медалы (Ж № 425569, 25.11.1966-ж.).&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt;

=== СССРдин эмгек жана юбилейлик медалдары ===
• «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуш мезгилиндеги каарман эмгеги үчүн» медалы (АЗ № 164463, 17.12.1946-ж.).&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt;

• «Эмгек ардагери» медалы (31.12.1982-ж.).

• «Узак жылдык ак ниет эмгеги үчүн» медалы.

• «СССРдин эл чарбасындагы жетишкендиктери үчүн» медалы (жалпы 4 даана).&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt;

=== СССР Куралдуу Күчтөрүнүн юбилейлик медалдары ===
• «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл» (1968-ж.).

• «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 60 жыл» (1978-ж.). 

=== Жеңиштин юбилейлик медалдары ===
• «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 20 жыл» (1965-ж.).&lt;ref&gt;https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&amp;&lt;/ref&gt;

• «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 25 жыл» (1970-ж.).

• «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 30 жыл» (1975-ж.).

• «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 40 жыл» (1985-ж.). 

=== Юбилейлик жана аймактык сыйлыктар ===
• «В. И. Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгы» (1970-ж.).

• «Фрунзе шаары 1878–1978».

• «Кыргыз ССР – 50 жыл». 

== Кыргызстандын өнүгүшүнө кошкон салымы ==
Исак Суваналиевич Суваналиев согуштан кийинки мезгилде жана өнүккөн социализм доорунда Кыргызстандын айыл чарбасын көтөрүп, аймактарды башкарган куруучулар муунуна таандык. Жөнөкөй колхозчудaн тарта райондук комитеттин биринчи катчысына жана Жогорку Кеңештин депутатына чейинки жолду басып өтүп, ал төмөндөгүлөргө чоң салым кошкон:

• Агрардык секторду өнүктүрүү: ар түрдүү деңгээлдеги жетекчи катары, ал Талас, Нарын  жана Чүй  облустарындагы колхоздордун жана совхоздордун экономикасын бекемдөөгө, ошондой эле жаны агротехникалык ыкмаларды киргизүүгө өбөлгө түзгөн.

• Башкаруу жана партиялык курулуш: Анын партиялык жана советтик бир катар маанилүү кызматтардагы иши тапшырылган аймактарда туруктуулукту жана эл чарбасынын пландaрын ишке ашырууну камсыз кылган.

• Алыскы аймактардын социалдык өнүгүшү: Бийик тоо аймактарынын өзгөчөлүктөрүн түшүнүүнү жана атайын мамиле талап кылган Тогуз-Тороу районун башкаруу анын өмүр баянындагы эң жаркын барактардын бири болуп саналат. 

Эмгектен башталып, жетекчилик кызматтарда аяктаган анын өмүрү Кыргызстандын тарыхындагы бүтүн бир доорду өзүндө чагылдырып, ишке берилгендик жана жөнөкөй адам катарында үлгү болуп келет.

Талас облусунун Айтматов районунун борбору Кызыл-Адыр айылында  көчөгө жана ошондой эле Аманбаев айыл аймагынын Ак-Жар айылында көчөгө Исак Суваналиевич Суваналиевдин ысмы ыйгарылган.

== Адабияттар ==
Асанов.У, Асаналиев.З, Атабаев.А “Нарын обласына 70 жыл.Энциклопедия”-,Бишкек, 2009

== Булактар ==
[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Илим]]
[[Категория:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>asyy5p3uy2rdh9pqoskzvhxshxly422</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Skype</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16335</id>
    <revision>
      <id>643066</id>
      <parentid>640645</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T08:29:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643066</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="51564" sha1="bd3ravmiwqhapufrwky6yfxt1h8aq0w" xml:space="preserve">{{Программа карточкасы
|name                   = Skype
|logo                   = [[Файл:Skype logo2.svg.png|200px|Skype логотиби]]
|screenshot             = [[Файл:Skype-о.g.png|300px|Skype в Windows 7]]
|caption                = Skype - [[Windows 7]]
|genre                  = [[VoIP]]-[[Коомдук тармак сервистери|сервис]], [[софтфон]], [[IM]]
|developer              = [[Microsoft]] (мурун [[Skype Limited]])
|programming_language   = [[Delphi (өндүрүлгөн чөйрөсү)|CodeGear Delphi]] / [[Objective-C]] ([[Mac OS X]]/[[iPhone]]/[[Nintendo DSi]]) / [[C++]] с [[Qt4]] ([[Linux]])
|operating_system       = Эки операциялык системаны колдонгон программа
|latest_release_version = &lt;!-- http://blogs.skype.com/garage/windows/ --&gt;
5.8.66.156&lt;ref&gt;[http://community.skype.com/t5/Windows/New-Version-5-8-0-154-Released/td-p/471401 New Version 5.8.0.154 Gold Released - Skype Support Network&lt;!-- Бот кошту --&gt;]&lt;/ref&gt;  — [[2-феврал]] [[2012-жыл]] ([[Windows]]),&lt;br /&gt;
5.5.32.124 - [[13-октябр]] [[2011-жыл]] (Бизнес-үлгүсү [[Windows]]), &lt;br /&gt;
5.3.0.1093 &lt;ref&gt;[http://www.skype.com/intl/ru/get-skype/on-your-computer/macosx/ Загрузка Skype™ 5.3 для Mac OS X ]&lt;/ref&gt; — [[1-сентябр]] [[2011-жыл]] ([[Mac OS X]]),&lt;br /&gt;
2.6.0.95 — [[13-декабр]] [[2011-жыл]] ([[Android]]),&lt;br /&gt;
2.0.0.6 — [[21-апрел]] [[2011-жыл]] ([[Symbian OS|Symbian³]]),&lt;br /&gt;
3.5.118 — [[28-сентябр]] [[2011-жыл]] ([[Apple iOS|iOS]]),&lt;br /&gt;
3.0.0.256 — [[29-июн]] [[2009-жыл]] ([[Windows Mobile]]),&lt;br /&gt;
3.90 — [[31-январ]] [[2008-жыл]] ([[PSP]])
|latest_release_date    =
|latest_preview_version =
| latest_release_version   = 5.9.66.114 — ([[Windows]]) ,&lt;br /&gt;
2.2.0.35 Beta — ([[Linux]] x86),&lt;br /&gt;
5.6.0.143 Beta&lt;ref&gt;[http://www.skype.com/intl/ru/get-skype/on-your-computer/macosx/beta/ Skype 5.4 Beta для Mac OS X - Теперь с интеграцией с Facebook]&lt;/ref&gt; — ([[Mac OS X]])
|latest_preview_date    =
|license                = [[Freeware]]
|website                = [http://www.skype.com skype.com]
}}
'''Skype''' ― Niklas Zennström негиздеген жана 2011-жылдан баштап Microsoft тарабынан ээленген проприетардык VoIP кызмат жана програмдык жабдык.

Бул кызмат колдонуучуларга бири-бири менен интернет аркылуу үн, видео жана чат жардамы менен байланышууга мүмкүнчүлүк берет. Кадимки телефон тармактарынын абоненттерине да чалууларды аткарса болот. Skype кызмат ичинде чалуулар акысыз, бирок бекитилген жана мобилдик телефондорго чалуулар дебит негизинде иштеген колдонуучу эсеп системасы аркылуу эсептелет. Ошондой эле, Skype өзүнүн кошумча мүмкүнчүлүктөрү менен популярдуу болгон, алардын ичинде файл жиберүү жана видео-конференция уюштуруу. Атаандаштарына SIP жана H.323 негизинде иштеген Empathy, Linphone, Ekiga жана Google Talk кызматтары кирет.

Skype'тын катталган колдонуучуларынын саны 2011 жылдын аяк оонасында 663 миллионду түздү &lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.telecompaper.com/news/skype-grows-fy-revenues-20-reaches-663-mln-users
 | title=Skype grows FY revenues 20%, reaches 663 mln users
}}&lt;/ref&gt;. Тармак азыр Microsoft тарабынан иштетилет, анын Skype бөлүмүнүн башкеңсеси Люксембургда жайгашкан. Иштетүүчүлөр (eng.: developers) тайпасынын көпчүлүгү жана бөлүмдүн жалпы жумушчулардын 44% Эстониядагы Таллин жана Тарту шаарларында жайгашкан.

Көптөгөн башка VoIP кызматтардан айрымаланып, Skype peer-to-peer (котормосу: тең укуктуу түйүндөр) жана кардар-сервер гибрид системасы болуп эсептелет, жана компьютерге орнотулганда көмүскөдө иштейт; баштапкы аты&amp;nbsp;– Sky peer-to-peer&amp;nbsp;– ушуну түшүндүрөт. 

Кээ бир тармак администраторлор Skype'ты колдонууга корпоративдик, мамлекеттик, үй, жана билим берүү мекемелери деңгээлинде тыйуу салган, ресурстарды одоно көп колдонот, каналдарды трафик менен толтурат, жана коопсуздук суроолору менен байланыштуу деген себептер менен.

== Мүмкүнчүлүктөрү ==
Skype'тын катталган колдонуучуларынын кимдиги кайталангыс Skype аттары менен аныкталат, жана алар Skype колдонуучулар китебине киргизилет. Skype катталган колдонуучуларына чат жана үн байланыш аркылуу баарлашканга мүмкүнчүлүк берет. Үн байланыш мүмкүнчүлүгү эки колдонуучу ортосунда телефон чалуу, конференц-чалууларды аткарууга мүмкүнчүлүк берет; проприетардык аудио кодегин колдонот. Skype'тын чат кардары топ ичинде кат алмашуу, быйтыктарды колдонуу, чат тарыхын сактоо жана мурун жиберилген каттарды түзөө мүмкүнчүлүктөрүн колдойт. Каттарды оффлайнда жөнөтүү 5-версияда киргизилген, бирок бир нече аптадан кийин эскертүүсүз алынган. Кадимки IM колдонуучуларына тааныш болгон мүмкүнчүлүктөр — колдонуучу профили, статус көрсөткүчү, жана башкалар&amp;nbsp;— ошондой эле камтылган.

''Онлайн номер'' , ошондой эле SkypeIn аты менен белгилүү болгон кызмат Skype колдонуучуларына  компьютерлерине чалууларды кадимки телефондордон жергиликтүү Skype номерине кабыл алууга мүмкүнчүлүк берет; жергиликтүү номер Австралия, Бельгия, Чили, Колумбия, Дания, Доминикан Республикасы, Эстония, Финляндия, Франция, Германия, Гонк Конг, Венгрия, Ирландия, Италия, Жапония, Мексиак, Жаңы Зеландия, Польша, Румыния, Түштүк Африка, Түштүк Корея, Швеция, Швецария, Түркия, Нидерланддар, Түндүк Ирландия жана Улуу Британия Бириккен Падышалыгында, жана Америка Кошмо Штаттарында жеткиликтүү. Skype колдонуучулар ушул өлкөлөрдүн биринде жергиликтүү номер алса болот, ал номерлерге чалуулар ошол өлкөнүн бекитилген номерлерине аткарылган чалуулардай эсептелет.

Эки колдонуучунун ортосунда аткарылган видео конференция мүмкүнчүлүгү 2006-жылдын Үчтүн айында Windows жана Mac OS X платформаларынын кардарлары үчүн чыгарылган. Linux үчүн Skype 2.0 2008-жылдын Жалган куран айынын 13-дө чыгып, видео конференция мүмкүнчүлүгүнүн колдой баштаган. Windows үчүн чыгарылган 5-версиянын 1-бетасы 2010-жылдын Бугу айынын 13-чүндө чыккан, беш колдонуучуга чейин катыша алган акысыз конференц чалуу мүмкүнчүлүнүн сунуш кылган.

Windows үчүн Skype, 3.6.0.216 версиясынан баштап &quot;Жогорку сапаттагы видеону&quot; колдойт, орто класстагы видео конференция системаларындагыдай, толук экран жана экранда экран абалдары сыяктуу сапаттарды жана мүмкүнчүлүктөрдү колдойт. Skype аудио конференция мүмкүнчүлүгү азыркы учурда, уюштуруучуну эсептегенде, бир убакта 25 адамды колдойт.

Skype, АКШ жана Канададагы 911, Түндүк Ирландия жана Улуу Британия Бириккен Падышалыгындагы жана башка көптөгөн өлкөлөрдөгү 999, Жаңы Зеландиядагы 111, Автсралиядагы 000 же Европадагы 112 сыяктуу тез жардам кызматтарына чалуу мүмкүнчүлүгүн бербейт. АКШнын Федералдык Коммуникация Комиссиясы (FCC), Телекоммуникация Актынын 255 беренесине ылайык, Skype &quot;интерконнекттүү VoIP провайдер&quot; эмес деп бекиткен. Натыйжада, АКШнын Улуттук Тез Жардам Номер Ассоциациясы VoIP колдонуучулары резерв катары аналог сызыгын колдонууну сунуштаган.

2011-жылы, Skype Comcast менен өнөктөшүп Comcast абоненттерине видео чат кызматын HDTV жабдуулары аркылуу колдонуу мүмкүнчүлүгүн бере баштаган.

== Тарыхы ==
Skype 2003-жылы Даниялык Janus Friis жана Швециялык Niklas Zennström тарабынан негизделген. Skype программасы Эстониялык Ahti Heinla, Priit Kasesalu, жана Jaan Tallinn тарабынан жазылган, алар Janus жана Niklas менен бирге peer-to-peer файл бөлүшүү Kazaa программасын да жазышкан. 2003-жылы Баш оона айында биринчи бета версиясы чыгарылган.

=== Microsoft тарабынан сатып алуу ===
2011-жылдын Бугу айынын 10-да, Microsoft Корпорациясы Skype Communications, S.à r.l компаниясын  8.5 миллиард АКШ долларына сатып алууга макулдугун берген. Компания Microsoft'тун бөлүмү катары кошулган, жана Microsoft компаниянын бардык технологияларына сатып алуу менен кошо ээ болгон. Бул процесс 2011-жылдын Тогуздун айынын 13-дө аяктаган.

== Колдонуу жана трафик ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! Дата
! Колдонуучу&lt;br&gt;&lt;span style=&quot;font-weight:normal&quot;&gt;(миллион)&lt;/span&gt;
! Активдүү колдонуучулар, daily use&lt;br&gt;&lt;span style=&quot;font-weight:normal&quot;&gt;(миллион)&lt;/span&gt;
! Skype'тан Skype'ка мүнөттөр&lt;br&gt;&lt;span style=&quot;font-weight:normal&quot;&gt;(миллиард) &lt;/span&gt;
! SkypeOut мүнөттөр&lt;br&gt;&lt;span style=&quot;font-weight:normal&quot;&gt;(миллиард)&lt;/span&gt;
! Түшкөн акча USD&lt;br&gt;&lt;span style=&quot;font-weight:normal&quot;&gt;(миллион)&lt;/span&gt;
|-
|  4-квартал&amp;nbsp;2005 
|  74,7 
|  10,8 
|  {{N/A}} 
|  {{N/A}} 
|  {{N/A}}
|-
|  1-квартал 2006 
|  94,6 
|  15,2 
|  6,9 
|  0,7 
|  35
|-
|  2-квартал 2006 
|  113,1 
|  16,6 
|  7,1 
|  0,8 
|  44
|-
|  3-квартал 2006 
|  135,9 
|  18,7 
|  6,6 
|  1,1 
|  50
|-
|  4-квартал 2006 
|  171,2 
|  21,2 
|  7,6 
|  1,5 
|  66
|-
|  1-квартал 2007 
|  195,5 
|  23,2 
|  7,7 
|  1,3 
|  79
|-
|  2-квартал 2007 
|  219,6 
|  23,9 
|  7,1 
|  1,3 
|  90
|-
|  3-квартал 2007 
|  245,7 
|  24,2 
|  6,1 
|  1,4 
|  98
|-
|  4-квартал 2007 
|  276,3 
|  27,0 
|  11,9 
|  1,6 
|  115
|-
|  1-квартал 2008 
|  309,3 
|  31,3 
|  14,2 
|  1,7 
|  126
|-
|  2-квартал 2008 
|  338,2 
|  32,0 
|  14,8 
|  1,9 
|  136
|-
|  3-квартал 2008 
|  370 
|  33,7 
|  16,0 
|  2,2 
|  143
|-
|  4-квартал 2008 
|  405 
|  36,5 
|  20,5 
|  2,6 
|  145
|-
|  1-квартал 2009 
|  443 
|  42,2 
|  23,6 
|  2,9 
|  153
|-
|  2-квартал 2009 
|  483 
|  {{?}} 
|  25,5 
|  3,0 
|  170
|-
|  3-квартал 2009 
|  521 
|  {{?}} 
|  27,7 
|  3,1 
|  185
|-
|  4-квартал 2009 
|  560 
|  {{?}} 
|  36,1 
|  {{?}} 
|  {{?}}
|-
|  1-квартал 2010 
|  {{?}} 
|  {{?}} 
|  190 
|  12,8 
|  860
|}

Колдонуучулар бирден көп эсепке ээ болушу мүмкүн; колдонуучулардын санын аныктоо мүмкүн эмес, эсептерди гана болот.

Skype аркылуу өткөн эл аралык трафик көлөмү бир кыйла көп. Ал эң чоң эл аралык үн өткөргүч оператор болду (чалуулардын минуталары боюнча).

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!Жыл
!Эл аралык чалуулар базар энчиси
|-
| 2005
| 2.9%&lt;ref name=&quot;tele1&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.telegeography.com/cu/article.php?article_id=15656&amp;email=html |title=International carriers' traffic grows despite Skype popularity |author= |publisher=TeleGeography Report and Database |accessdate=7 December 2006 |archivedate=2010-03-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100324094732/http://www.telegeography.com/cu/article.php?article_id=15656&amp;email=html }}&lt;/ref&gt;
|-
| 2006
| 4.4%&lt;ref name=&quot;tele1&quot;&gt;&lt;/ref&gt;
|-
| 2008
| 8%&lt;ref name=&quot;networkworld.com&quot;&gt;&lt;/ref&gt;
|-
| 2009
| 12%&lt;ref name=&quot;GigaOm2009q4&quot;&gt;&lt;/ref&gt;
|-
| 2010
| 13%&lt;ref name=&quot;inquis&quot;&gt;{{cite web
 | title=Skype Commands 13 Percent of International Phone Calls
 | publisher=The Inquisitr
 | date=3 May 2010
 | accessdate=4 May 2010
 | url=http://www.inquisitr.com/71802/skype-commands-13-percent-of-international-calls
 | archivedate=2010-05-07
 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20100507030302/http://www.inquisitr.com/71802/skype-commands-13-percent-of-international-calls/
 }}&lt;/ref&gt;
|-
|}

2011-жылдын Үчтүн айында, iPhone кардарында видео чалуу жеткиликтүү болгондо, Skype бир убакытта онлайн болгон колдонуучулардын саны рекорддук 27 миллионду түзгөн.&lt;ref name=&quot;engadget2&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.engadget.com/2011/01/11/skype-hits-new-record-of-27-million-simultaneous-users-in-wake-o/ | title=Skype Hits New Record of 27 Million Simultaneous Users | accessdate=11 January 2011}}&lt;/ref&gt; Бул рекорд 2011-жылдын бирдин айынын 21-де 29 миллион бир убакытта онлайн болгон колдонуучулар менен,&lt;ref name=&quot;29milusers&quot;&gt;{{cite web | url=http://blogs.skype.com/en/2011/02/29_million_people_online.html | title=29 million people online on Skype | accessdate=23 February 2011 | archivedate=2011-02-24 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20110224074348/http://blogs.skype.com/en/2011/02/29_million_people_online.html }}&lt;/ref&gt; жана кайрадан 2011-жылдын жалган куран айынын 28-де 30 миллион бир убакытта онлайн болгон колдонуучулар менен бузулган.&lt;ref name=&quot;30milusers&quot;&gt;{{cite web | url=http://blogs.skype.com/en/2011/03/30_million_people_online.html | title=30 million people online on Skype | accessdate=28 March 2011 | archivedate=2011-03-30 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20110330131020/http://blogs.skype.com/en/2011/03/30_million_people_online.html }}&lt;/ref&gt; 2012-жылдын жалган куран айынын 25-де, Skype колдонуучулар саны 32 миллиондон биринчи жолу ашты деп жарыялады. Мурунку статистикага караганда, буга чейин эч качан Skype'ка катталган колдонуучулардын саны 32 миллион болгон эмес.&lt;ref name=&quot;32milusers&quot;&gt;{{cite web | url=http://techcask.com/internet/skype-reaches-milestone-32-million | title=Skype reaches new milestone with 32 million users | accessdate=26 February 2012 | archivedate=2012-03-16 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120316221326/http://techcask.com/internet/skype-reaches-milestone-32-million }}&lt;/ref&gt;.
2012-жылдын жалган куран айынын 5-де, бир убакытта онлайн болгон колдонуучулардын саны 35 миллион болуп кетти.&lt;ref name=&quot;35milusers&quot;&gt;{{cite web | url=http://blogs.skype.com/en/2012/03/35_million_people_concurrently.html | title=35 Million People Concurrently Online on Skype | accessdate=08 March 2012 | archivedate=2012-03-08 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120308033805/http://blogs.skype.com/en/2012/03/35_million_people_concurrently.html }}&lt;/ref&gt;

== Кардарлык колдонмолор жана жабдыктар ==
Skype бир нече платформаларда иштейт, жана 2007-жылдын тогуздун айынын 29-да Skype өзүнүн 3 Skypephone аттуу BREW OS'инде иштеген мобилдик телефонун чыгарган. Башка расмий түрдө колдонулган платформалар:
* 2008-жылы болжол менен 50 мобилдик телефон колдогон
* Maemo курчоосунда иштеген Nokia N800, N810 жана N900 интернет планшеттери
* Sony mylo COM-1 жана COM-2 эки модели тең
* PlayStation Portable Slim жана Lite сериялары; бирок колдонуучу атайын жасалган перифериялык микрофон сатып алыш керек. PSP-3000'дын камтылган микрофону бар, ал Skype перифериялык жабдыксыз эле баарлашууга мүмкүнчүлүк берет. PSP Go камтылган микрофонунан тышкары, Skype колдонмосу менен Bluetooth байланышын колдоно алат.
* Windows Mobile менен иштеген мобилдик жабдыктар; 2010-жылдын бирдин айында Skype Windows Mobile үчүн Skype'ты иштетүүнү токтоткондугу жөнүндө жарыялады. 2010-жылдын бугу айында, Skype Windows Phone 7 үчүн Skype версиясын иштетип чыгуудан баш тартканын жарыялады. Бирок MIX 11 окуясында, Skype Windows Phone 7 үчүн чыгарылат деп жарыяланган, жана бета версиясы 2/27/2012 ж. чыккан.
* Symbian; Азыркы версиясы: 2.0 Чыккан датасы: 2011-жылдын чын куран айынын 21-де.
* X-Series 3 деген уюк байланыш оператору менен. Бирок бул Skype'тын шлюзуна туташуу үчүн, мобилдик интернет эмес, жөнөкөй уюкфон чалууларын жана iSkoot'ту колдонот. Башка компаниялар WiFi аркылуу туташуучу атайын Skype телефондорун чыгарат.
* Расмий колдонмо менен келген iOS 2009-жылдын жалган куран айынын 31-де чыккан. 2.x версиясынан баштап, iPhone үчүн жасалган колдонмо чалууларды 3G жана EDGE тармактары аркылуу аткара алат. Skype биринчи 2011-жылдын башында бул мүмкүнчүлүк үчүн ар-айлык төлөм алаарын жарыялаган, бирок бул жободон бара-бара баш тарткан. Бештин айынын 29-да, Skype iOS колдонмосун 3.0 версиясына чейин жаңылап, видео чалууларды аткарууга мүмкүнчүлүк бере баштады. 2011-жылдын баш оона айынын 2-де, Skype расмий түрдө 'iPad үчүн Skype' аттуу, iPad 2-нин бетки жана арткы камераларын колдонуп, видео чалууларды аткарууга мүмкүнчүлүк берген iPad колдонмосун чыгарган. Башында iPad чалууларды аткарууга мүмкүнчүлүк берген, бирок бир гана үн чалууларды: видео камерасы бар маектеш киши видео чалуу аткарганда iPad видеону кабыл ала алчу,бирок жибере алчу эмес.
* Verizon Wireless Skype mobile кызматы аркылуу түрлүү BlackBerry жана Android 3G смартфондору. Кардарлар Skype чалууларды, чат каттарды кабыл алуу жана досунун бар-жоктугун билип туруу мүмкүнчүлүктөрүнө ар дайым телефон иштеп турган учурда ээ болот. Skype менен колдонуп, башка Skype эсепке (Skype'тан Skype'ка) чалуу, Verizon Wireless ар-айлык минуталар лимитининен эсептелинбейт. АКШда кардарлар АКШнын бекитилген же уюк телефон номерлерине чалуу аткарганда, өздөрүнүн тарифтик планы боюнча төлөшөт.

Кээ бир жабдыктар Skype менен иштөө үчүн компьютердин Skype кардарына кайрылат же камтылган Skype программасын колдонот. Алар көбүнчө компьютерге туташуучу же Wi-Fi хот-споту аркылуу чалууларды аткаруу үчүн камтылган Wi-Fi кардары бар Netgear SPH101 Skype Wi-Fi телефону,SMC WSKP100 Skype Wi-Fi телефону, Belkin F1PP000GN-SK Wi-Fi Skype телефону, Panasonic KX-WP1050 Wi-Fi Phone for Skype Executive Travel Set жабдуусу, Skype үчүн IPEVO So-20 Wi-Fi телефону жана Linksys CIT200 Wi-Fi телефону сыяктуулар. Ошондой эле DECT технологиясынын негизинде жасалган зымсыз Skype телефондор бар, алар компьютерге туташууну талап кылбайт, мисалы RTX компаниясынын DUALphone 3088 телефону. Netgear жана SMC'нин Wi-Fi телефондору базардагы эң негизги атаандаштар катары эсептелет, Wi-Fi телефондор сынактары алардын тартуу сапатына бирдей баа берет.

Skype Wi-Fi телефон - бул зымсыз интернет байланыш аркылуу, колдонуучуларга Skype чалууларын аткарууга мүмкүнчүлүк берген мобилдик телефон. Skype Wi-Fi телефондо экран менюсу бар, ал Skype колдонуучуларына компьютердегидей ким онлайн жана сүйлөшө алат деген маалыматты көрсөтө алат. Аны Skype'тык эмес колдонуучулар менен сүйлөшүү үчүн да колдонсо болот. SkypeOut мүнөттөрүнүн жардамы менен каалаган номерлерге чалууларды арзан баада жана ар-айлык төлөмсүз аткарса болот. Skype Wi-Fi телефонунда веб-браузер жок, жана веб негизинде логин же аутентификацияны талап кылган хот-споттордо иштей албайт.

Truphone, Nimbuzz IM жана Fring сыяктуу үчүнчү тарап иштетүүчүлөр Skype'ка, бир катар башка атаандаш VoIP/IM тармактары менен кошо, Symbian жана Java курчоосунда жарыш иштөөгө уруксат берген (Truphone жана Nimbuzz truphoneOut жана NimbuzzOut деген акылуу атаандаш кызматтарын көрсөтүшөт). Nimbuzz Skype'ты BlackBerry колдонуучулары үчүн жеткиликтүү кылган. Бирок, 2010-жылдын теке айында, Skype өзү жетки берүүнү токтотту деп айтуу менен, Fring  колдонуучуларга Skype'ка жетки алуу мүмкүнчүлүгүн берүүнү токтоткон; Fring ага чейин Skype аркылуу мобилдик видео чалууларын сунуш кылып келаткан жана Android платформасын да колдогон. Skype'тын суранычынын негизинде Nimbuzz 2010-жылдын тогуздун айынан баштап колдоону токтоткон.

2010-жылдын жетинин айына чейин, кээ бир гана Samsung жана Panasonic телевизорлору Skype видео кызматын сунуш кылып келген.

== Система жана программа ==
=== Протокол ===
Skype &quot;Skype протокол&quot; аттуу проприетардык интернет телефония (VoIP) тармагын колдонот. Протокол Skype тарабынан жалпыга жеткиликтүү кылынган эмес жана бул протоколду колдонгон расмий колдонмолор жабык булактуулар (closed-source). Skype технологиясынын бир бөлүгү Joltid Ltd корпорациясына таандык Global Index P2P протоколун колдонот. Skype менен стандарттык VoIP кардарларынын негизги айрымачылыгы (айтып кетмекчи, эң популярдуу VoIP'нин SIP модели да peer-to-peer, бирок Skype сыяктуу эле, колдонууда серверден каттоо өтүш керек), кардар-сервер моделинен айрымаланып, Skype'тын peer-to-peer моделин колдонгондугунда туюнтулат (Kazaa программасынан баш алат).

=== Протоколду таануу жана башкаруу ===
Көптөгөн тармак жана коопсуздук компаниялар Skype'тын протоколун, өнөр жайлык жана оператордук ишкердик максаттарында, таанып жана башкарып жаткандыгын белгилешет. Бул компаниялар колдонгон таануунун спецификалык ыкмалары жашыруун болот, ал эми &quot;Пирсондун хи-квадрат критерийи боюнча текшерүүсү&quot; жана &quot;Байестин жөнөкөйлөштүрүлгөн алгоритм классификациясы&quot; - 2007-жылы публикацияланган эки ыкма. Пайдалуу жүк (байт жыштыгы жана алгачкы байт ырааттуулугу сыяктуу) касиеттерин өлчөө статистикасы менен агым (пакет өлчөмү жана пакет багыттары сыяктуу) касиеттерин бириктирүү дагы өзүн Skype'тын TCP жана UDP негизинде иштеген протоколунун кимдигин ырастоочу эффективдүү метод катары көрсөттү.

=== Аудио кодектер ===
Skype G.729 жана SVOPC камтыган көптөгөн түрлүү аудио компрессиялоочу ыкмаларын колдонот. Skype Windows үчүн чыгарылган Skype 4.0'дө жана башка  кардарларында Skype тарабынан жаратылган SILK кодегин кошкон. SILK &quot;жеңил жана камтылымдуу&quot; болуш үчүн жаратылган.

=== Видео кодектер ===
VP7 Skype 5.5'ке чейинки версияларында колдонулган.

5.7-чи версиясында топтук жана жекеме-жеке стандарттык дааналык видео чатта VP8, жана 720p жана 1080p жогорку дааналык топтук жана жекеме-жеке видео чатта H264 колдонулат.

=== Кардар ===
Кардарлар Microsoft Windows (2000, XP, Vista, 7, Mobile), iOS (iPad, iPhone, iPod Touch), Mac OS X (Intel, PPC), Symbian S60, Sony PlayStation Portable (PSP), Linux (Android, Maemo'лорду кошкондо), жана 2010-жылдан баштап чыккан LG, Panasonic, жана Samsung телевизорлору үчүн жеткиликтүү, бирок бул телевизорлорго атайын веб-камера орнотуш керек.

{{Gallery
|lines = 3
|File:Skype-new-default.png| Windows XP'де демейки көрүнүштө иштеп жаткан Skype 4
|File:Skype_4_Default_View.png| Windows Vista'да демейки көрүнүштө иштеп жаткан Skype 4
|File:Skype_Default.png|Windows 7'де демейки көрүнүштө иштеп жаткан Skype 5.3.0.111
|File:Skype_for_Windows_Mobile.png|Windows Mobile 6 жабдыгында иштеп жаткан Skype 2.2
|File:Skype_MacOSX.png|Mac OS X Leopard'да иштеп жаткан Skype 2.7
|File:Skype_5.1_MacOSX.png|Mac OS X Snow Leopard'да иштеп жаткан Skype 5.1 
|File:Mac_Skype_Version_5.1.0.935.jpg|Mac OS X Snow Leopard'да иштеп жаткан Skype 5.1.0.935
|File:Skype_iPhone_screenshot.png|iPhone'до иштеп жаткан Skype 1.0.2
|File:Skype_Android.png|Android жабдуусунда иштеп жаткан Skype 2.6
|File:Skype_Verizon.png|Verizon 1.6 Android 2.2 жабдуусунда иштеп жаткан Skype Mobile
|File:Skype-2-1-0-81beta-linux.png|Linux'та иштеп жаткан Skype 2.2 beta
}}

Microsoft сатып алганга чейин жана сатып алуу учурунда, Skype бир нече Skype айкалышуучу программалык жана аппараттык өндүрүмдөрүн чыгаруучу үчүнчү тараптардан лицензияларын кайтарып алган. Digium'дун &quot;Asterisk үчүн Skype&quot; өндүрүмү &quot;мындан ары сатылбайт&quot; болуп жабылган. &quot;Senao SN358+&quot; алыстан тарткан(10–15&amp;nbsp;км) зымсыз телефондору, Skype тармагынын катышуучусунун лицензиясынан ажыраган соң, чыгарылбай калган. Ушул эки өндүрүм кошулуп, дурус хендоверлүү зымсыз &quot;чырмалган&quot; тармактарды түзүүгө мүмкүнчүлүк берип келген.

== Коопсуздук жана жекелик ==
{{Негизги макала|Skype security}}
Skype коопсуз байланыш деп эсептелет; шифрлөөсүн токтотуу мүмкүн эмес, жана ал колдонуучуга көрүнбөйт. Skype коомчулукка жеткиликтүү документтелген, көпчүлүк ишенген шифрлөө ыкмаларын колдоноору айтылат: RSA - ачкычтардын катташуусу үчүн жана Advanced Encryption Standard - сүйлөшүүлөрдү шифрлөө үчүн. Бирок, бул алгоритмдер туура, толук жана ар дайым колдонулаарын текшерүү мүмкүн эмес, анткени протоколдун спецификациясы жана/же программанын булак коду жок сыноо мүмкүн эмес. Skype кимдиги ырасталбаган колдонуучуларды текшерилбөөчү катталуу системасы менен камсыз кылат. Лакап аттарды эркин тандоо, системаны өзүнүн кимдигин башка колдонуучуларга билдирбей колдонууга жол берет. Каалаган атты колдонуп эсеп ачуу абдан оңой; көрсөтүлүүчү чалуучунун аты анын аутенттүүлүгүнүн (чындыгынын) кепилдиги эмес. Skype коопсуздугунун жана методологиясын иликтеген үчүнчү тарап баяндамасы &quot;Black Hat Europe 2006&quot; окуясында презенттелген. Ал Skype'ты иликтеген жана учурдагы коопсуздук моделдин бир нече коопсуздук көйгөйлөрүн таап чыккан.

Skype, эреже катары өзүнүн трафигин жашырган, бир нече функцияларды өзүнө камтыйт, бирок ал атайын трафик иликтөөсүнө каршы туруштук берүү үчүн жаратылган эмес жана ошондуктан аноним баарлашуу менен камсыз кыла албайт. Кээ бир изилдөөчүлөрдүн, анонимдөөчү тармак аркылуу өткөндөн кийин да идентификациялануучу болсун үчүн, трафикке &quot;суу белгисин&quot; тагууга колу келген. 

Kurt Sauer, Skype'тын Коопсуздук боюнча башкы ишкери, интервьюда мындай деген, &quot;Биз коопсуз байланыш мүмкүнчүлүгүн беребиз. Биз уга алабыз же уга албайбыз деп мен айтпайм.&quot; Skype'тын кардары документтелбеген жана проприетардык протоколду колдонот. Free Software Foundation (FSF) колдонуучунун жекелигине байланыштуу, проприетардык программалар жана протоколдорду колдонуудан келип чыгуучу, көйгөйлөр боюнча тынчсызданууда жана Skype'ты алмаштырууну өзүнүн приоритеттүү долбоорлорунун бирине кошкон. Коопсуздук изилдөөчүлөр Biondi жана Desclaux, Skype өчүк абалында деле трафик жөнөтөөр соң жана Skype трафигин жана программанын иштөөсүн бүдөмүктөө үчүн өтө чоң чараларды көргөн соң, Skype'тын &quot;жашыруун жетки жолу&quot; бар экени жөнүндө ойлорун айтышкан,  2008-жылы, кулжа айынын 25-де өткөн &quot;IP негизинде иштеген кызматтарды мыйзам чегинде тинтүү&quot; жолугушуусунда, Австриялык ички иштер министрлигине тиешелүү чоң кызмат ээлеген аты аталбаган мамлекеттик кызматкерлер, Skype баарлашууларын көйгөйсүз уга алышаарын айтышкандыгы жөнүндө бир нече медиа булактар баяндаган. Австриялык ORF коомдук телерадио кызматы, жолугушуунун протоколунан цитаталарды келтирүүдө, &quot;Австриялык полиция Skype баарлашууларын уга алат&quot; деп баяндады. Skype баяндамаларга жорум берүүдөн баш тартты.

АКШнын Федералдык Коммуникация Коммиссиясы (FCC) &quot;Мыйзамды Аткаруудагы Коммуникациянын Жардамы Актын&quot; (CALEA), санариптик телефон тармактарын, эгерде ФТБ (FBI) ордери берилген болсо, башка телефон тармактарын сыяктуу эле, &quot;тыңшоого&quot; укук берет деп чечмеледи. 2009-жылдын бирдин айында, Skype, телефон зымдарына ээ болбогон телефон компания болбогондуктан, CALEA жана башка АКШ телефон компанияларын жөнгө салган окшош мыйзамдардан бошотулгандыгы, жана негизи Skype'ты каалаган учурда да тыңшоо мүмкүндүгү шектүү экендиги жөнүндө айткан.
Америкалык Жарандык Эркиндиктерди Коргоо Биримдигине (ACLU) ылайык, айтылган Акт АКШнын Конституциясынын төртүнчү түзөтүүсү менен сыйышпас келет; жакында эле, ACLU FCC Актты туура эмес чечмелегендиги жөнүндө тынчсызданып жаткандыгын билдирди.

2009-жылдын бирдин айынын 20-да Европа Биримдигинин Евроюст (Eurojust) агенттиги, Евроюсттун Италиялык Кеңсеси &quot;Skype сыяктуу интернет телефония системалары (VoIP) менен байланышкан тергөөлөрдү бир ыңтайга келтирүүдө жана өнөктөштүрүүдө негизги роль ойнойт&quot; деп жарыялады. ... Евроюсттун бир ыңтайга келтирүү ролунун максаты - бул, ар кандай берилиштерди коргоо эрежелерин жана жарандык укуктарды эске алуу менен, интернет телефония системаларын тинтүүдөгү техникалык жана юридикалык тоскоолдуктарын жеңүү&quot;.

=== Кытай Элдик Республикасында кызматтын көрсөтүлүшү ===
2007-жылдын аяк оона айында, Skype программалык кардарын түшүрүп алуу аракеттерин жасаган Кытайлык колдонуучулар TOM Online, Кытайлык зымсыз оператор менен Skype биргелешип түзгөн компаниянын, программанын модификацияланган Кытайлык версиясын түшүрүп алуу мүмкүнчүлүгүн берген сайтына кайра даректелген. TOM кардары, Кытай ичиндеги Skype колдонуучулары бири бири менен алмашкан жана өлкөдөн тышкаркы колдонуучулар менен алмашкан текст кабарларды мониторлоочу, Кытайдын Интернетти Цензуралоо программасына катышат. Ошол убакытта Skype'тын Башкы аткаруучу директору болуп турган Niklas Zennström, репортёрлорго кийинкини айткан: &quot;TOM'го ал базарда баары киргизген текст фильтири орнотулган.  Токтом ушундай&quot;. Ошондой эле, ал &quot;Бир нерсеге толугу менен ишенсеңер болот - ал нерселер  башка колдонуучулардын бирөөсүнүн да жекелигине же коопсуздугуна коркунуч туудурбайт&quot; деп айтты.&quot; 2008-жылдын тогуздун айында, болжол менен &quot;Тибет&quot;, &quot;Falun Gong&quot;, &quot;Тайвань көзкарандысыздыгы&quot;, жана &quot;Кытай Коммунисттик Партиясы&quot; деген сөздөрдү өзүнө камтыган маектерге көңүл буруп, TOM, кээ бир Skype текст маектеринин мазмунун толугу менен өзүнүн серверлерине сактап келатканы жөнүндө айтылган. Сакталган кабарлар жиберүүчүлөрдүн жана кабыл алуучулардын инсандыгын аныктоого мүмкүнчүлүк берген маалыматты, ошондой эле, IP даректерди, колдонуучу аттарын, бекитилген телефон номерлерин, жана текст кабарларынын толук мазмуну менен ар бир жөнөтүлгөн кабардын убакытын жана датасын камтыйт. Кытайдан тышкары жайгашкан TOM-Skype колдонуучулары менен баарлашкан Skype колдонуучулары жөнүндө да маалымат сакталып турган. Сервер туура эмес конфигурациялангандан улам, бул лог файлдар коомчулук үчүн убактылуу жеткиликтүү болуп калган.

== Кардарларды тейлөө ==
2012-жылдын бирдин айын алганда, Skype колдоону өзүнүн веб-порталы, колдоо жамааты, Twitter'де @skypesupport, жана Facebook'тагы Skype бети аркылуу көрсөтөт. Алардын веб-колдоо порталынан email жана чат аркылуу түз байланышуу мүмкүн. Чат аркылуу колдоо бул Skype Premium жана дагы башка акча төлөөчү колдонуучуларга жеткиликтүү премиум мүмкүнчүлүк. 

2010-жылдын үчтүн айында, Skype, 180 күн жигерсиз болгон (акылуу чалуу аткарбаган) Skype эсептеринин балансындагы акчаларды алып коюу саясатынан баш тарткан. Бул топтук доодон (орусча: &quot;групповой иск&quot;) кийин келип чыккан чечим. Топтук доого кошулгандарга 4 АКШ долларына чейинки суммадагы акча каражат төлөнгөн.

Skype'тын акча кайтаруу саясаты боюнча, эгерде кардар Skype Credit'инин 1 евродон азыраак каражатын колдонгон болсо, акча каражат толугу менен кайтарылат. &quot;Сурам туура тапшырылган соң, Skype сизге акчаңызды, Өндүрүмдү колдонбогон күндөр үчүн пропорционалдык негизде кайтарып берет&quot;.

== Skype'ты билим алуу/берүү максаттарында колдонуу ==
Skype коммерциялык өндүрүм болгону менен, анын акысыз версиясы дүйнөлүк билим берүү долбоорлоруна кызыккан мугалимдер жана мектептер арасында уламдан-улам көбүрөөк колдонулууда.

== Бузулуп жана иштебей туруп калган учурлары ==
2007-жылдын баш оона айынын 16-да, Skype өзүнүн колдонуучуларынын көпчүлүгүнө жеткиликсиз болуп калган. Windows'тун стандарттык жаңылоо процедурасынан кийин миллиондогон колдонуучулар бир убакытта кирүү аракетин жасаган, ал peer-to-peer системасына ашыра күч келтирген. Бул көрүнүш болжол менен эки күнгө созулган.

2010-жылдын бештин айынын 22-де, Skype бузулууга кабылып, болжол менен 8 миллион аткарылбай калган чалуулардын себеби болгон. Skype администраторлору кийинки кабарды өздөрүнүн Twitter бетине жайгаштырган: &quot;Кээ бирөөңөр Skype'ка кирүүдө кыйынчылыкка учурашыңыз мүмкүн -- биз бул суроону изилдеп жатабыз, жана маектериңер үзгүлтүккө учурап жаткан үчүн кечирим сурайбыз...инженерлер жана сайт операторлору баардыгы мурункудай түзүк иштөөсү үчүн үзгүлтүксүз иштеп жатышат&quot;. Көйгөй, Skype'тын кээ бир версияларына таасирин тийгизген, &quot;супертүйүндөрдүн&quot; убактылуу жеткиликтүү болбой калышынан келип чыккан. Ошол күнү кечирээк, Skype'тын Башкы аткаруучу кызматкери (CEO), Tony Bates, кечиримин публикациялаган. Ал, окуя олутуу түрдө каралганы жана толугу менен изилденип жаткандыгы жөнүндө айткан. Ал, көйгөйдүн себеби катары кара ниеттенгендер тарабынан коюлган чабуул каралышы четке кагылган эмес деп айтты, жана аткарылбай калган чалуулардын саны 10 миллиондун тегерегиндеги санды түзөт деп болжолдоду. 2010-жылы бештин айынын 23-дө, Tony Bates Skype'тын блогуна, YouTube'га жаздырылган видео түрүндө, Skype'тын иштебей калгандыгы үчүн дагы бир кечирим публикациялаган. Көйгөй Түндүк Америкада, Латын Америкада, Европада жана Азияда сакталып турган. Көйгөй 20:30-да жоголо баштаган; бирок, колдонуучуларга, программа кайрадан толугу менен ишке жарамдуу болушу үчүн бир нече саат керек болот деген эскертүү берилген. Бештин айынын 23-дө, саат 9:27 (UTC) колдонуучулардын көбү кайрадан кирүүгө мүмкүнчүлүк алган, бирок кээ бирөөлөр кире алган эмес деп айтылган. Бирок, бейшембиде, убакыт алкагына карата күтүлгөн трафиктин болгону үчтөн бири гана Skype'ты колдонгон. 2010-жылдын бештин айынын 23-дө, Skype өзүнүн блогунда система туруктууланганы жөнүндө жазган, жана инциденттин маңыздуу түшүндүрмөсү алты күндөн кийин жазылган. Bates Pay As You Go жана Pre-Pay кардарларына компенсация катары каалаган бекитилген номерге акысыз чалууну сунуш кылган. Жазылма кардарлар жазылуусу бир жумага узартылган.

== Атаандаштары жана теңтайлашуучулары ==
=== Тез катташуу системалары ===
Skype башка тез катташуу тармактар (eng: Instant Messaging Networks) жана колдонмолор менен атаандашат. Көптөгөн тез катташуу колдонмолор жана башка VoIP телефония программалары кошумча функция катары видеоконференция мүмкүнчүлүгүн камтыйт.
* AOL Instant Messenger
* Facetime (Mac)
* Google Talk
* Google Voice
* ICQ
* iChat
* IBM Lotus Sametime
* Oovoo
* Tencent QQ
* Yahoo! Messenger
* Windows Live Messenger

=== VoIP жана телефония ===
* Vonage
* Google Voice
* ooVoo
* Ekiga (Linux жана Windows)
* Grasshopper
* Tango
* Tinychat
* Vbuzzer
* Viber
* VoxOx
* MagicJack

== Дагы окуганга ==
* [[Тез катташуу кардарларын салыштыруу]]
* [[Тез катташуу протоколдорун салыштыруу]]
* [[VoIP програмдарын салыштыруу]]
* [[Мобилдик VoIP]]
* [[Бар-жок маалыматы]]
* [[Коопсуз байланышуу]]
* [[Унификацияланган коммуникациялар]]
* [[Чалуучунун номурунун алмаштыруу]]

== Колдонулган адабият ==
== Тышкы шилтемелер ==
* [http://www.skype.com Skype расмий сайты]
* [http://www1.cs.columbia.edu/~salman/skype/index.html Compilation of research and technology articles involving Skype]
* [http://saikat.guha.cc/pub/iptps06-skype.pdf An Experimental Study of the Skype Peer-to-Peer VoIP System]
* [http://www.nytimes.com/2010/08/10/technology/10skype.html?hpw &quot;Skype, Going Public, Hopes for $100 Million From First Offering&quot;] Eric Pfanner, ''The New York Times'' , 9 August 2010
* ''[http://skypejournal.com Skype Journal],''  an independent blog covering Skype since its 2003 launch. 
* [http://bigbusinessideas.org/skype-history/ A Brief History Of Skype] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120402141557/http://bigbusinessideas.org/skype-history/ |date=2012-04-02 }} - The &quot;Skype Idea&quot;, early development and history.

[[Категория:Интернет]]
[[Категория:Кыргыз тилиндеги жаңы терминдер]]

[[be-x-old:Skype]]</text>
      <sha1>bd3ravmiwqhapufrwky6yfxt1h8aq0w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Макаров тапанчасы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41547</id>
    <revision>
      <id>643058</id>
      <parentid>569022</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T06:43:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20785-31</username>
        <id>47122</id>
      </contributor>
      <comment>техникалык каталарды оңдолду</comment>
      <origin>643058</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23332" sha1="rkcrc0bwpiam5h2rw6q9kvdl0ry9ddr" xml:space="preserve">{| class=&quot;toccolours&quot; style=&quot;float:right; margin:0 0 0.5em 1em; width:20em; clear:right;&quot;
|-
|align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;lightsteelblue&quot; colspan=2 style=&quot;font-size: small&quot; |'''Макаров тапанчасы''' 
|-
|colspan=2 style=&quot;text-align:center;&quot;  &lt;br /&gt;|
[[Файл:Пистолет Макарова.png|300px|thumbnail|center|МТ]]
|-
|'''Түрү:''' || Өзү октолуучу [[тапанча]]
|-
|'''Өлкө:''' || {{Өлкө желеги|СССР}}
|-
|align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;lightsteelblue&quot; colspan=2 style=&quot;font-size: small&quot; |'''Кызмат тарыхы'''
|-
|'''Колдонулган:''' || [[СССР]], [[Орусия]], [[Германия]], [[Болгария]], [[Вьетнам]] ж.б.
|-
|'''[[Согуш]]тар жана коогалаңдар:''' || [[ 1956-жылдагы Вьетнам көтөрүлүшү]], [[Ооган согуш]]у, [[Вьетнам согуш]]у ж.б.
|-
|align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;lightsteelblue&quot; colspan=2 style=&quot;font-size: small&quot; |'''Өндүрүү тарыхы'''
|-
|'''Конструктору:''' || [[Макаров, Николай Фёдорович|Николай Макаров]]
|-
|'''Конструкторлонгон:''' || [[1948-жыл]]
|-
|'''Өндүрүүчү:''' ||  [[Ижевск механикалык заводу]]
|-
|'''Өндүрүү кези:''' || [[1951-жыл]]дан тарта
|-
|'''Өндүрүлгөн:''' || бир нече млн даана 
|-
|align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;lightsteelblue&quot; colspan=2 style=&quot;font-size: small&quot; |'''Мүнөздөмө'''
|-
|'''Масса кг:''' || 0,73 (оксуз) &lt;br /&gt; 0,81 (октолуу)
|-
|'''Узундугу мм:''' || 161,5
|-
|'''[[Ствол]]дун узундугу мм:''' || 93,5
|-
|'''Ээни мм:''' || 30,5
|-
|'''Бийиктиги мм:''' || 126,75
|- 
|'''[[Патрон]]:''' || [[9×18 мм ПМ]]
|-
|'''[[Калибр]]и мм:''' || сызыктарынан — 9,27 ±0,075 &lt;br /&gt; арты — 9,00 ±0,06 &lt;br /&gt; 4 сызык ээнинен-4,5 ±0,2 &lt;br /&gt; сызык кадамы — 260 ±20
|-
|'''Иштөө принциби:''' || бош кайтаруу
|-
|'''Атуу ылдамдыгы:''' || 1 мүнөттө 30 атуу
|-
|'''Баштапкы ылдамдыгы:''' || 315 метр/секундасына
|-
|'''Максималдуу алыстыгы:''' || 50 метр (эффективдүү) &lt;br /&gt; 200 метр (ушул аралыкка чейин күчүн сактайт) 
|-
|'''Патрон менен жабдуу түрү:''' || 8 октуу ок салгыч
|-
|'''Мээлөө түрү:''' || ачык
|}

'''9-ммдүү Макаров тапанчасы''' (МТ, индекс ГАУ — 56-А-125) — өзү октолуучу тапанча,1948-жылы совет конструктору [[Николай Фёдорович Макаров]] тарабынан ойлоп табылып . 1951-жылдан тарта пайдаланууга бериләген.Макаров тапанчасы совет өлкөсүнүн, ал таркаганда анын курамында турган [[Орусия]], [[Казакстан]], [[Украина]], [[Кыргызстан]] ж.б өлкөлөрдүн  куралдуу күчтөрүнүн жана укук коргоо органдарынын коргонуу жана чабуул коюу үчүн кызматтык тапанчасы.&lt;ref&gt;[https://propistolet.ru/makarova Пил Макаров ПМ: тарых, дизайн, сүрөт жана видео сереп]&lt;/ref&gt;

== Өндүрүү тарыхы ==

[[Файл:Никоай Макаров Фдорович.jpg|300px|thumbnail|left|Макаров, Николай Фёдорович  (1914-1988) Макаров тапанчасынын конструктору]]
1947-1948 жылдары [[СССР]]де Срвет армиясынын улуу командалык составына жаңы,тыгыз тапанчага конкурс өткөрүлүп жаткан. ТТ тапанчасы жана Наган револьвери эскирип калган түрү болчу. Армияга тапанчанын эки түрүн: офицерлер үчүн узун стволдуу автоматтуу (Стечкин автоматтуу тапанчасы жараган) жана кичигабариттүү- улуу офицерлерге жана тынчтык кездин куралы катары киргизүүнү чечишкен. Конкурстун шарттары боюнча эркин затвордуу жана өзү октолуучу '''ударно-спусковой механизми''' менен тапанча иштеп чыгуу керек эле. Үлгү катары ошол кездеги жакшы куралдардын бири, 1929-жылдан тарта чыгарылчу '''[[Вальтер ПП]]''' тапанчасы көрсөтүлгөн. Алгач 7,65 мм жана 9 ммдүү калибр менен эки үлгүнү көрсөтүү талап кылынган. Кийинчерээк  9-мм патрондун негизинде жасалган,  '''[[Вальтер ПП]]''' тапанчасында колдонулган 9×17 мм патронунан күчтүүрөк (октун күчү 300 дж)  9×18 мм ПМ патронуна токтошкон. Бул патрондун огу,кубаттулугу аз болгондугуна карабастан, 7,62×25 мм ТТ патронунун огуна караганда  мыктыраак токтотуучу касиетине ээ. Патрондун меелүндүгү конструкцияны кыймылсыз затвор жана эркин затвор менен колдонууга мүмкүнчүлүк берет. 


Конкурска өзүнүн эмгектерин [[Ф. В. Токарев]], [[С. Г. Симонов]], [[С. А. Коровин]], [[И. Я. Стечкин]], [[К. А. Барышев]], [[П. В. Воеводин]], [[И. И. Раков]], [[А. А. Климов]], [[Г. В. Севрюгин]], [[А. И. Лобанов]], [[Н. Ф. Макаров]] көрсөтүшкөн. Бардык конструкциялар өлчөмү, компоновкасы жана түзүлүштөрү боюнча немецтин прототипине окшош болгон. Конкурстук программа боюнча совтеттик эмгектерден тышкары [[Walther PP]], [[Mauser HSc]], [[Sauer 38H]], [[Beretta M1934]] жана [[FN Browning model 1910/22]] сыноодон өткөрүлгөн. Мүнөздөмөсү боюнча Макаровтун тапанчасы көптөгөн талаптарга жооп берген. Бирок конструкцияга  өзгөртүүлөрдү жасоо сунушу берилген. 1951-жылы Макаров тапанчасы ПМ (пистолет Макарова) кыскача белгилөө менен армияны жана укук коргоо органдарынын куралдануусуна алынган. 


[[Николай Фёдорович Макаров]] тапанчанын үстүндө күнү-түнү иштеген. Конструктордун эскерүүлөрүнөн:
{{цитата|Достаточно сказать, что я в то время работал ежедневно, практически без выходных дней, с восьми часов утра и до двух-трёх часов ночи, в результате чего я дорабатывал и расстреливал образцов в два, а то и в три раза больше, чем мои соперники, что, безусловно, дало возможность в совершенстве отработать надёжность и живучесть.}}


Макаров тапанчасынын жалпы компоновкасы «Вальтер ПП» тапанчасына окшош болгон. Бирок Макаров тапанчасы Вальтера ПП тапанчасынан бир нече: жөнөкөйлүүгү, конструкцисы, өзгөчө кырдаалдарда ишенимдүү иштөөсү ж.б критерийлер боюнча алдыга оозуп турган. Макаров тапанчасы 1991-жылы [[СССР]] тараган соң да куралдуу күчтөрдүн куралы катары кала берген.Өзүнүн жөнөкөйлүгү жана ишенимдүүлүгү үчүн МТ азыркы учурда да мурунку [[СССР]]дин курамында турган өлкөлөрдүн куралдуу күчтөрүнүн куралы болуп келет. Азыркы учурда  МТнын моддификацияларын [[Орусия]], [[Кытай]] жана [[Болгария]]да өңдүрүшөт. 


== Тапанчаны бөлүтөрүн ажыратуу/чогултуу ==

[[Файл:Кобура333.jpg|240px|thumbnail|left|МТ кабы]]

Тапанчанын бөлүтөрүн ажыратуунун эки: толук эмес жана толук ажыратуу түрү бар.
Толук эмес ажыратуу тапанчаны тазалоо, майлоо жана текшерүү үчүн аткарылат.
Толук эмес ажыратуудан кийин чогултуу тескеринче тартипте аткарылат.
Толук ажыратуу тапчаны кар жана сууда калып калганда тазалоо үчүн,башка майлоо түрүнө өтөөрдө жана оңдоодо аткарылат.
Толук ажыратуудан кийин чогултуу тескери тартипте аткарылат.
Толук ажыратуу бат-бат аткаруусуна жол беришпейт, анткени бөлүктөрүнүн бат жарактан чыгышына алып келет. 

 
== Модификациялар ==
Макаров тапанчасынын үлгүсүндө көптөгөн согуштук, кызматтык жана граждандык модификациялар түзүлгөн.

=== [[СССР]] ===
* '''Макаров тапанчасы (МТ)'''
* ''ТКБ-023'' — полимердүү рамка, тажрыйбалуу үлгү.1960-жылдын баштарында Макаров тапнчасынын үлгүсүндө [[Тульский КБ Приборостроения]]да чыгарылган. Сериялык өндүрүлбөйт(полимердүү рамкасынын касиеттери заказ берүүчүнүн талаптарына жооп бербеген).

=== [[Орусия]] ===
* '''ИЖ70''' (9×18 мм,8 патрондуу ок салгыч, түздөлүүчү  мээлөө) — коммерциялык варианты,1990-жылдардын башында «спорттук-машыгуучу тапанча» катары чыгарылган. 
:* '''ИЖ70-17A''' ([[.380 ACP]], 8 патрондуу ок салгыч, түздөлүүчү  мээлөө)
:* '''ИЖ70-17AS''' (.380 ACP, 8 патрондуу ок салгыч, түздөлүүчү  мээлөө, хромордук жасалгалоо, от алдыруучу пластик пружина)
:* '''ИЖ70-17AH''' (.380 ACP, HiCap, түздөлүүчү  мээлөө)
:* '''ИЖ70-18A''' (9×18 мм,  8 патрондуу ок салгыч, түздөлүүчү  мээлөө)
:* '''ИЖ70-18AS''' (9×18 мм, 8 патрондуу ок салгыч, түздөлүүчү  мээлөө, хромордук жасалгалоо)
:* '''ИЖ70-18AH''' (9×18 мм, HiCap, коммерциялык түрү, түздөлүүчү  мээлөө)
:* '''ИЖ71-18''' (9×18 мм, HiCap, түздөлбөөчү мээлөө)
:* '''ИЖ71-17''' (.380 ACP, HiCap, түздөлбөөчү мээлөө)
* '''Байкал 442''' (9×18 мм патрондуу спорттук тапанча, 8-, 10- же 12-октуу ок салгыч, ок салгыч бекиткичи менен заманбап ММТ(модернизацияланган Макаров тапанчасы) түрү.
* '''[[ММТ (тапанча)|ММТ]]''' (модернизацияланган Макаров тапанчасы) 1990-жылы күчтүүрөк 9×18 мм ММТ патронуна чыгарылган, 12 октуу ок салгычы менен. 1994-жылы куралданууга алынган.
* '''ИЖ-71''' — [[9×17 мм]] патронуна чыгарылган кызматтык тапанча, 1994-жылы чыгарылган, 1996-жылдан 2008-жылга чейин сериялуу чыгарылган, андан ары  '''МР-71''' атында чыгарыла баштаган. 
* '''ИЖ-71-100''' — [[9×17 мм]]патронуна чыгарылган кызматтык тапанча, 10 октуу ок салгыч менен  ИЖ-71дин  модификациясы, 2008-жылдын [[Аяк оона]] айынан тарта '''MP-71Н''' аты менен чыгарылат. 
* '''[[MP-448 «Скиф»]]''' — полимердүү рамкасы менен модификация
[[Файл:Иж 79-8.jpg|300px|thumbnail|right|Иж 79-8 газ тапанчасы]]
* '''6П42-9''' — 9-мм [[газ тапанчасы]] түздөлүүчү  мээлөө.
* '''6П42-7.6''' — ТК-024 7,6-мм патронуна газ тапанчасы
* '''ИЖ-79-8''' ([[индекс]] — '''6П42''') — [[калибр]]и 8 мм [[газ тапанча]]
* '''ИЖ-79-9''' — 9-мм газ/[[травматикалык тапанча]]
* '''[[Макарыч|MP-471]]''' — служебный травматический пистолет под патрон [[10×23 мм|10х23 мм Т]] патронуна ылайыкталып чыгарылган кызматтык тапанча, 2004-жылы чыгарылган.
* [[Макарыч|'''ИЖ-79-9Т «Макарыч»''']] — 9 мм P.A аптронуна ылайыкталып чыгарылган, резина ок менен атуу мүмкүнүлүгү бар газ тапанчасы.
* '''MP-80-13T''' — травматический пистолет под патрон .45 Rubber патронуна ылайыкталып чынарылган травматикалык тапанча.
* '''МТ-Т''' —9 мм P.A патронуна ылайыкталып чыгарылган травматикалык тапанча. Чыгаруучу ЗиД, баары 5 миң чыгарылган.
* '''Байкал [[МР-654К]]''' — 4,5-мм [[Пневматикалык курал|пневматикалык газобаллондуу]], тапанча, [[реплика]] MP-71Н.
:* '''Байкал MP654KS''' (хромордуу MP654K)
* '''МР-371''' —  «Жевело» жана КВ21 капсюлуна ылайыкталып чыгарылган сигнал берүүчү тапанча,ИЖ-79-9Т түзүлүшүнө окшош,бүт баардык түзүлүшү болоттон.
*'''ПМФ-1''' — 4-мм 5-октуу тапанча, (фактикалык револьвер) [[Флобера патрону]]на ылайыкталып чыгарылган.

=== [[ГДР]] ===
[[Файл:Mak compl.jpg|thumb|300px|Pistole M — Германия чыгарган Макаров тапанчасы]]
* '''Pistole M''' —9×18 мм патронуна ылайыкталып чыгарылган стандарттуу Макаров тапанчасы. 1956-жылы [[СССР]]ден лицензия алгандан кийин, 1957-жылы биринчи тапанчалар чыгарылган, 1958-жылда тарта сериялык чыгарууу башталган.
* '''Pistole Mk''' — .380 ACP, эксперименттүү

=== [[Германия]] ===
* '''Pistole Simson-Suhl Makarov''' — коммерциялык модели, Германиянын бириккенинен кийин чыгарыла баштаган.
* '''LEGENDS MAKAROV''' - 6-ммдүү пневматикалык газобаллондуу тапанча, Umarex немец компаниясы чыгарат.

=== [[Болгария]] ===
* Makarov — лицензионная копия ПМ под патрон 9×18 мм патронуна ылайыкталып чыгарылган Макаров тапчасынын лицензиондук көчүрмөсү(эки версиясы бар — согуштук жана көлдүк),Казанлык шаарындагы №10 заводдо чыгарылчу.
* '''Arsenal Р-М01''' — 1990-жылдын модификациясы. Эки вариантта чыгарылып келген:
:* Miltex Special Edition — 9×18 мм патронуна ылайыкталып чыгарылган тапанчанын комерциялык варианты,
:* Miltex Special Edition Sporting Pistol —9×18 мм жана .380 ACP патрондоруна ылайыкталып чыгарылган тапанчанын комерциялык варианты.(хромдолгон жана жылтыратылган версиясы)
:* Arsenal Brand Sporting Pistol —  9×18 мм жана .380 ACP патрондоруна ылайыкталып чыгарылган спорттук тапанча.
* '''Б-1300''' — вариант с уменьшенной длиной рукояти и изменёнными накладками на рукоять&lt;ref&gt;А. Б. Жук. Энциклопедия стрелкового оружия: револьверы, пистолеты, винтовки, пистолеты-пулемёты, автоматы. — М.: Воениздат, 2002. стр.296-297&lt;/ref&gt;

=== [[Кытай]] ===
* '''Type 59''' (согуштук версиясы) — 1959-жылы чыгарыла баштаган.
* '''Norinco Sporting Pistol''' (экспорттук версиясы)

=== [[Украина]] ===
* [[травматикалык тапанча]] '''«Вий»'''  9 мм Р. А. патронуна ылайыкталып чыгарылат.(Чыгаруучу — ООО «СОБР») сериялык Макаров тапанчаларын кайрадан башкача жасоо менен өндүрүлөт. Стволду алмаштыруу менен кайрадан жасалат. 
* травматикалык тапанча '''ПМ-Т'''  9 мм Р. А. патронуна ылайыкталып чыгарылат.(Чыгаруучу — ООО «Эрма-Интер»)
* травматикалык тапанча '''ПМ-РФ''' 9 мм Р. А. патронуна ылайыкталып чыгарылат.(Чыгаруучу  — [[НПО «Форт»]])

== Колдонуучу өлкөлөр ==
* {{Өлкө желеги|Албания}} 
* {{Өлкө желеги|Ангола}} 
* {{Өлкө желеги|Армения}} 
* {{Өлкө желеги|Азербайжан}}
* {{Өлкө желеги|Болгария}} 
* {{Өлкө желеги|Беларусия}} 
* {{Өлкө желеги|Кытай}}
* {{Өлкө желеги|Куба}} 
* {{Өлкө желеги|Казакстан}}
* {{Өлкө желеги|Кыргызстан}}
* {{Өлкө желеги|Лаос}} 
* {{Өлкө желеги|Эфиопия}} 
* {{Өлкө желеги|Эритрея}} 
* {{Өлкө желеги|Эстония}} 
* {{Өлкө желеги|Латвия}} 
* {{Өлкө желеги|Литва}}      
* {{Өлкө желеги|Македония}}    
* {{Өлкө желеги|Мальта}}      
* {{Өлкө желеги|Молдавия}}     
* {{Өлкө желеги|Моңголстан}}    
* {{Өлкө желеги|Мозамбик}}     
* {{Өлкө желеги|Никарагуа}}   
* {{Өлкө желеги|Ирак}} 
* {{Өлкө желеги|Грузия}} 
* {{Өлкө желеги|Өзбекстан}} 
* {{Өлкө желеги|Польша}}
* {{Өлкө желеги|СССР}}
* {{Өлкө желеги|Орусия}}
* {{Өлкө желеги|Ооганстан}} 
* {{Өлкө желеги|Сирия}}        
* {{Өлкө желеги|Тажикстан}}     
* {{Өлкө желеги|Түркмөнстан}} 
* {{Өлкө желеги|Түндүк корея}}
* {{Өлкө желеги|Украина}}

== Кызыктуу фактылар ==

*Макаров тапанчасы [[Восток]] корабльнин [[космонавт]]тарынын буюмдарында болгон, башкача айтканда Макаров тапанчасы ачык мейкиндикте биринчилерден болгон ок атуу куралы.
*«Макаров» кинофильминин сюжети Макаров тапанчасынын айланасында, башкача айтканда Макаров тапанчасы негизги рольду жаратат.
*[[Финляндия]]да практикалык атуу курстанрында Макаров тапанчасы, 4 милдеттүү түрдө үйрөнө турган куралдардын арасына кирет.

== Адабият ==

*Болотин Д. Н. История советского оружия и патронов. — СПб.: Полигон, 1995
*А. Б. Жук. Энциклопедия стрелкового оружия: револьверы, пистолеты, винтовки, пистолеты-пулеметы, автоматы. М., АСТ — Воениздат, 2002
*Неизвестный Макаров. // журнал «Оружие», № 10, 2004 (специальный выпуск)
*М. Драгунов. В честной борьбе. // журнал «Калашников. Оружие, боеприпасы, снаряжение», № 1, 2008. с. 14-25

== Шилтемелер == 
{{Commons категория|Makarov PM}}
*[http://www.armoury-online.ru/articles/pistols/russia/pm/ Макаров тапанчасынын тарыхы]
*[http://makarov.com/ makarov.com]
*[http://gunanimation.ucoz.com/mov/makarov_PM.swf Макаров тапанчасына мүнөздөмө]
*[http://shooting-ua.com/arm-books/arm_book_11.11.htm Макаров тапанчасын колдонуу боюнча жардам]
*[http://world.guns.ru/handguns/hg/rus/makarov-pm-pmm-r.html Макаров тапанчасы МТ]

== Көрмө ==
{{Булактар}}
*[http://www.youtube.com/watch?v=OSOfMIxG5pE&amp;feature=related Тапанча менен атуу]
*[http://www.youtube.com/watch?v=KyPuZ4SU_UQ&amp;feature=related Тапанчаны толук эмес чачып чогултуу]
*[http://www.youtube.com/watch?v=xpQplCSIG28&amp;feature=related Окуу куралы]
*[http://www.youtube.com/watch?v=-5H2GYOhKtM&amp;feature=related Макаров тапанчасынын кабы]


[[Категория:Өзү октолуучу тапанча]]
[[Категория:СССР тапанчалары]]
[[Категория:СССР куралдары]]</text>
      <sha1>rkcrc0bwpiam5h2rw6q9kvdl0ry9ddr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Коргон (шаар)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41801</id>
    <revision>
      <id>643029</id>
      <parentid>526513</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:36:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Курган]]&quot; барагын &quot;[[Коргон (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>526513</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4663" sha1="m903hfd3zdqtdys9fr9hsooy9jr0u4z" xml:space="preserve">{{ОЖ                         
 |статусу                     = Шаар
 |кыргызча аталышы            = Курган
 |расмий аталышы              = Курган
 |баш ийгени                  = Мамлекеттик денгээлдеги шаар
 |өлкө                        = Орусия
 |област                      = Курган облусу
 |герб                        = Kurgan_coat_of_arms.png
 |гербдин туурасы             = 130
 |желек                       = Flag of Kurgan (Kurgan oblast).svg
 |желектин туурасы            = 150
  |lat_deg =55 |lat_min =26 |lat_sec = 27
  |lon_deg =65 |lon_min =20 |lon_sec = 28
  |CoordAddon = type:city(361500)_region:RU
  |CoordScale = 200000
 |ЯндексКарта                 = http://maps.yandex.ru/map_search.xml?map=5&amp;lay=28&amp;id=2586
 |өлкө картасынын өлчөмү      = 300
 |убакыт аралыгы              = 
 |DST                         = 
 |област түрү                 = 
 |област                      =  Курган облусу
 |баш ийгени                  = 
 |ички бөлүнүшү               = 
 |башчысынын түрү             = Башчы
 |башчысы                     = Елена Вячеславовна Ситникова
 |негизделген күнү            = 1629
 |биринчи белгиленген         = 
 |мурунку аталышы             = Царёво Городище,&lt;br /&gt; Курганская слобода
 |берилген статусу            = 1782
 |аймагы                      = 393
 |бийиктиги                   = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги     = 75
 |климаты                     = кескин континенталдуу
 |расмий тили                 = орус тили
 |расмий тили-ref             = орус тили
  |калкы                      = 309 285
  |элди каттоо жылы           = 2021-жыл
  |жыштыгы                    =  
  |агломерация                =  ≈ 418 000  ([[Кетово (Курганская область)|Кетово]], [[Варгаши]], …) (2010)
  |улуттук курамы             = {{nobr|[[орустар]] 95,33%}}, &lt;br /&gt;{{nobr|[[украиндиктер]] 1,27%}},&lt;br /&gt; {{nobr|[[татарлар]] 0,59%}},&lt;br /&gt; {{nobr|[[беларустар]] 0,41%}},&lt;br /&gt; {{nobr|[[казактар]] 0,3%}}
  |этнохороним                = кургандык,&lt;br /&gt; кургандыктар
 |убакыт аралыгы              = +5
 |телефон коду                = 3522
 |почта индекси               =  640000—640032
 |автомобиль коду             = 45
 |Commons түрмөгүндө          = Kurgan, Kurgan Oblast
 |сайты                       = http://www.kurgan-city.ru
 |сайтынын тили               = ru
 |сайтынын тили 2             = 
 }}

Курган (1679-жылы негизделген;  1738-жылга чейин — Царёво Городи́ще;  1782-жылга чейин — Курга́нская слобода́) — Орусия Федерациясынын ири шаары, [[Курган облусту]]нун административдик борбору. [[Урал Федеративдик округу]]нда, Тобол дарыясынын жээгинде (өзгөчө сол жээк тарабында) жайгашкан.
Шаар калкы — 325 565 [http://www.gks.ru/free_doc/doc_2013/bul_dr/mun_obr2013.rar]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131012013314/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2013/bul_dr/mun_obr2013.rar |date=2013-10-12 }} адам (2013). Шаар тегерек чети менен  (Кетово, Варгаши жана башка ож) 418 000 [http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110707072355/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls |date=2011-07-07 }} адамдан турган шаардык агломерацияны түзөт.

Курган — экономикалык маанилүү, илимий жана [[УрФО]]нун маданий борбору, ири транспорттук бөлүк. Өнөр жай борбору (машина куруу, химиялык, жеңил жана тамак-аш өнөр жайы, аскер-өнөр жай комплекси).

== Эскертүү ==
{{Булактар}}</text>
      <sha1>m903hfd3zdqtdys9fr9hsooy9jr0u4z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643031</id>
      <parentid>643029</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:37:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643031</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4695" sha1="chlgqqy2fw5jp756lu9utvblyizx0su" xml:space="preserve">{{ОЖ                         
 |статусу                     = Шаар
 |кыргызча аталышы            = Коргон
 |расмий аталышы              = Курган
 |баш ийгени                  = Мамлекеттик денгээлдеги шаар
 |өлкө                        = Орусия
 |област                      = Курган облусу
 |герб                        = Kurgan_coat_of_arms.png
 |гербдин туурасы             = 130
 |желек                       = Flag of Kurgan (Kurgan oblast).svg
 |желектин туурасы            = 150
  |lat_deg =55 |lat_min =26 |lat_sec = 27
  |lon_deg =65 |lon_min =20 |lon_sec = 28
  |CoordAddon = type:city(361500)_region:RU
  |CoordScale = 200000
 |ЯндексКарта                 = http://maps.yandex.ru/map_search.xml?map=5&amp;lay=28&amp;id=2586
 |өлкө картасынын өлчөмү      = 300
 |убакыт аралыгы              = 
 |DST                         = 
 |област түрү                 = 
 |област                      =  Курган облусу
 |баш ийгени                  = 
 |ички бөлүнүшү               = 
 |башчысынын түрү             = Башчы
 |башчысы                     = Елена Вячеславовна Ситникова
 |негизделген күнү            = 1629
 |биринчи белгиленген         = 
 |мурунку аталышы             = Царёво Городище,&lt;br /&gt; Курганская слобода
 |берилген статусу            = 1782
 |аймагы                      = 393
 |бийиктиги                   = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги     = 75
 |климаты                     = кескин континенталдуу
 |расмий тили                 = орус тили
 |расмий тили-ref             = орус тили
  |калкы                      = 309 285
  |элди каттоо жылы           = 2021-жыл
  |жыштыгы                    =  
  |агломерация                =  ≈ 418 000  ([[Кетово (Курганская область)|Кетово]], [[Варгаши]], …) (2010)
  |улуттук курамы             = {{nobr|[[орустар]] 95,33%}}, &lt;br /&gt;{{nobr|[[украиндиктер]] 1,27%}},&lt;br /&gt; {{nobr|[[татарлар]] 0,59%}},&lt;br /&gt; {{nobr|[[беларустар]] 0,41%}},&lt;br /&gt; {{nobr|[[казактар]] 0,3%}}
  |этнохороним                = кургандык,&lt;br /&gt; кургандыктар
 |убакыт аралыгы              = +5
 |телефон коду                = 3522
 |почта индекси               =  640000—640032
 |автомобиль коду             = 45
 |Commons түрмөгүндө          = Kurgan, Kurgan Oblast
 |сайты                       = http://www.kurgan-city.ru
 |сайтынын тили               = ru
 |сайтынын тили 2             = 
 }}

'''Коргон''' ({{lang-ru|Курган}}; 1679-жылы негизделген;  1738-жылга чейин — Царёво Городи́ще;  1782-жылга чейин — Курга́нская слобода́) — Орусия Федерациясынын ири шаары, [[Курган облусту]]нун административдик борбору. [[Урал Федеративдик округу]]нда, Тобол дарыясынын жээгинде (өзгөчө сол жээк тарабында) жайгашкан.
Шаар калкы — 325 565 [http://www.gks.ru/free_doc/doc_2013/bul_dr/mun_obr2013.rar]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131012013314/http://www.gks.ru/free_doc/doc_2013/bul_dr/mun_obr2013.rar |date=2013-10-12 }} адам (2013). Шаар тегерек чети менен  (Кетово, Варгаши жана башка ож) 418 000 [http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110707072355/http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls |date=2011-07-07 }} адамдан турган шаардык агломерацияны түзөт.

Курган — экономикалык маанилүү, илимий жана [[УрФО]]нун маданий борбору, ири транспорттук бөлүк. Өнөр жай борбору (машина куруу, химиялык, жеңил жана тамак-аш өнөр жайы, аскер-өнөр жай комплекси).

== Эскертүү ==
{{Булактар}}</text>
      <sha1>chlgqqy2fw5jp756lu9utvblyizx0su</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Учкун (Нарын району)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42869</id>
    <revision>
      <id>643059</id>
      <parentid>544719</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T07:04:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20704-27</username>
        <id>47123</id>
      </contributor>
      <comment>uchkun.html</comment>
      <origin>643059</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10931" sha1="osc7s1jarxo604dxqz5jdtf1xggssxk" xml:space="preserve">{{Маанилер|Учкун айылы}}{{ОЖ 
 |статусу                    = Айыл
 |кыргызча аталышы           = Учкун
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                       = Кыргызстан
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           =
|lat_dir = N|lat_deg = 41.3802|lat_min =   |lat_sec =  
|lon_dir = E|lon_deg = 75.3624|lon_min =   |lon_sec =  
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale      
 |ЯндексКарта=
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  =  
 |областын картасынын өлчөмү = 
 |аймактын картасынын өлчөмү = 
 |областын түрү              = област
 |област                     = Нарын областы 
 |таблицадагы област         = 
 |аймактын түрү              = Район{{!}}Район 
 |аймак                      = Нарын району
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башычысынын түрү           = 
 |башчысы                    = 
 |негизделген күнү           = 
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = 
 |берилген статусу           = 
 |аймагы                     =  
 |бийиктиги                  =  
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 
 |климаты                    =
 |расмий тили                = 
 |расмий тили2              = 
  |калкы                     = 2367 &lt;ref name=&quot;2009 census&quot;/&gt;
  |элди каттоо жылы          = 2009
  |жыштыгы                   = 
  |агломерация               = 
  |улуттук курамы            = 
  |диний курамы              = 
  |этнохороним               =
 |убакыт аралыгы             = +6
 |телефон коду               = 
 |почта индекси              =
 |Commons түрмөгүндө         = 
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили              = 
 |сайтынын тили 2            = 
}}
'''Учкун''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Нарын облусу|Нарын облусунун]] [[Нарын району|Нарын районундагы]] айыл. [[Учкун айыл аймагы|Учкун айыл аймагына]] кирет. Деңиз деңгээлинен 1800 метр бийиктикте, Нарын дарыясынын боюнда, Байбиче жана Жаман тоо кыркаларынын этегинде жайгашкан айыл.

Район жана облустун борборунан 45 чакырым күн баытш тарабында жайгашкан. Нарын-Баетово автожолунун так ортосунда жайгашкан.&lt;ref&gt;uchkun.html&lt;/ref&gt;

== Калкы ==
Калкы ― 2367 киши (2009-жылы)&lt;ref name=&quot;2009 census&quot;&gt;{{cite web|title=2009 Population and Housing Census|work=The National Statistical Committee of the Kyrgyz Republic|accessdate=12 November 2013|url=http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110810173103/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf|archivedate=2011-08-10|location=Bishkek|language=Russian|year=2010|dead-url=no}}&lt;/ref&gt;.

== '''Учкун айылынан чыккан белгилүү инсандар''' ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|'''№'''
|'''ФАА'''
|'''Туулган жылы жана жери'''
|'''Кесиби / ишмердүүлүгү'''
|'''Кыскача биография / жетишкендиктери'''
|'''Эскертүүлөр / булактар'''
|-
|1
|Кумондор Абылов
|Учкун айылы, Нарын району (т. 1958)
|Актёр, Кыргыз Республикасынын Эл артисти
|Кыргыз Республикасынын Эл артисти, театр жана кино актёру
|Кыргыз Республикасынын маданият министрлиги, БАА
|-
|2
|Чоро Кожомжаров
|Учкун айылы (1942-1981)
|Эстрада ырчысы
|Кыргыз Республикасынын Арттыктуу артисти, биринчи кыргыз эстрадасынын уюштуруучусу
|ky.wikipedia.org
|-
|3
|Токтогул Имаш уулу
|Учкун айылы (1936-2015)
|Ырчы, котормочу, журналист
|Ырлардын жана котормолордун автору, Кыргыз Республикасынын Жазуучулар союзунун мүчөсү
|ky.wikipedia.org, Кыргыз Республикасынын маданият ишмери
|-
|4
|Токтоналиев Жапаркул
|Учкун айылы (1926-2018)
|Коомдук ишмер, жазуучу
|Кыргыз Республикасынын Арттыктуу куруучу, тарыхый китептердин автору
|ky.wikipedia.org
|-
|5
|Абдылдаева Расия
|Кара-Ой айылы, кийин Учкун (1924-1998)
|Социалисттик Эмгектин Баатыры СССР
|Ленин совхозунан (Учкун) Куланак району, Тянь-Шань аймагы
|ru.wikipedia.org
|-
|6
|Мадраимов Абдыкадыр
|Учкун айылы (1919-1974)
|Коомдук ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышуучу
|Устные булактар (Кызыл жылдыз ордени менен, Жогорку Кеңештин Почёт грамотасынын ээси)
|-
|7
|Курманов Султангазы
|Учкун айылы (1912-1994)
|Коомдук жергиликтүү ишмер
|Ленин совхозунан (Учкун) Куланак району, Тянь-Шань облусу
|Оозеки булактар (Эмгек кызыл туу жана Ардак белгиси ордендеринин ээси)
|-
|8
|Эшбай Токсобаев
|Учкун айылы (1899-1976)
|Билим берүү ишмери
|Коомдук активдүүлүк
|ky.wikipedia.org, Ленин ордени 1952, Эмгек кызыл туу ордени, СССРдин билим берүү отличниги
|-
|9
|Казиев Мамыткан
|Учкун айылы (т. 1937)
|Дарыгер, саламаттык сактоо ишмери
|Нарын облусунун Туберкулёз диспансеринин башкы дарыгери
|Оозеки булактар, Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасынын ээси
|-
|10
|Рыспаев Мамбет
|Учкун айылы (1939-2011)
|Жергиликтүү ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышуучу
|Жергиликтүү булактар, Кыргыз ССР Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасынын ээси
|-
|11
|Аманкулов Токтогазы
|Учкун айылы (т. 1939)
|Илимий ишмер
|КУУ им. Ж. Баласагына программалык инженерия жана инновациялык технология кафедрасынын доценти
|who.ca-news.org, Кыргыз Республикасынын илим жана техника мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты 2006, техникалык илимдердин профессору
|-
|12
|Токтосейитов Сүйөрбек
|Учкун айылы (1943-2025)
|Билим берүү ишмери
|Тарых мугалими, Нарын району Э.Токсобаев атындагы мектепте иштеген
|Кыргыз Республикасынын Эмгек сиңирген мугалими 2013, персоналдык пенсионер
|-
|13
|Омуралиева Дамира Кемеловна
|Учкун айылы (т. 1966)
|Илимий ишмер
|Нарын мамлекеттик университетинин ректору (2019), Евразия университетинин ректору, экономика илимдеринин доктору, профессор
|centrasia.org, 2003, 2008 – Нарын областтык мамлекеттик администрациясынын Ардак грамотасы; «Кыргыз Республикасынын билим берүүнүн отличниги» жана «Кыргыз Республикасынын экономикалык кызматтын отличниги» наамдары
|-
|14
|Дайракунов Сталбек
|Учкун айылы (1952-2013)
|Саламаттык сактоо ишмери
|ГКБ №1 башкы дарыгердин орун басары
|Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы, Кыргыз Республикасынын саламаттык сактоосунун отличниги
|-
|15
|Байбосунов Карыбек
|Учкун айылы (т. 1956)
|Коомдук жана илимий ишмер
|Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын башчысы 2000, КУУ Ж. Баласагын ат. ИЭФ доценти, философия илимдеринин кандидаты
|Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы 2004, глобализация проблемаларын изилдөө борборунун төрагасы
|-
|16
|Орозобеков Адамата
|Учкун айылы (1946-2000)
|Коомдук ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышкан, ар кандай жетекчилик кызматтарда иштеген
|Жергиликтүү оозеки булактар, Кыргыз ССР Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасынын ээси
|-
|17
|Шабданов Акматбек
|Учкун айылы (1940-2015)
|Коомдук ишмер
|Нарын механизацияланган колонунун башчысы, АО «Кыргызэлектросетьстрой»
|Кыргыз Республикасынын өнөр жай тармагында эмгек сиңирген ишмер 2000
|}

== Булактар ==
{{Булактар}}
{{Нарын районунун калкконуштары}}

[[Категория:Учкун айыл аймагы]]
[[Категория:Айылдар]]</text>
      <sha1>osc7s1jarxo604dxqz5jdtf1xggssxk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643060</id>
      <parentid>643059</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T07:05:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20704-27</username>
        <id>47123</id>
      </contributor>
      <comment>катаны оңдоо</comment>
      <origin>643060</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10931" sha1="cw4g3go64ifa697vnovbwg5ejc6db80" xml:space="preserve">{{Маанилер|Учкун айылы}}{{ОЖ 
 |статусу                    = Айыл
 |кыргызча аталышы           = Учкун
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                       = Кыргызстан
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           =
|lat_dir = N|lat_deg = 41.3802|lat_min =   |lat_sec =  
|lon_dir = E|lon_deg = 75.3624|lon_min =   |lon_sec =  
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale      
 |ЯндексКарта=
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  =  
 |областын картасынын өлчөмү = 
 |аймактын картасынын өлчөмү = 
 |областын түрү              = област
 |област                     = Нарын областы 
 |таблицадагы област         = 
 |аймактын түрү              = Район{{!}}Район 
 |аймак                      = Нарын району
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башычысынын түрү           = 
 |башчысы                    = 
 |негизделген күнү           = 
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = 
 |берилген статусу           = 
 |аймагы                     =  
 |бийиктиги                  =  
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 
 |климаты                    =
 |расмий тили                = 
 |расмий тили2              = 
  |калкы                     = 2367 &lt;ref name=&quot;2009 census&quot;/&gt;
  |элди каттоо жылы          = 2009
  |жыштыгы                   = 
  |агломерация               = 
  |улуттук курамы            = 
  |диний курамы              = 
  |этнохороним               =
 |убакыт аралыгы             = +6
 |телефон коду               = 
 |почта индекси              =
 |Commons түрмөгүндө         = 
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили              = 
 |сайтынын тили 2            = 
}}
'''Учкун''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Нарын облусу|Нарын облусунун]] [[Нарын району|Нарын районундагы]] айыл. [[Учкун айыл аймагы|Учкун айыл аймагына]] кирет. Деңиз деңгээлинен 1800 метр бийиктикте, Нарын дарыясынын боюнда, Байбиче жана Жаман тоо кыркаларынын этегинде жайгашкан айыл.

Район жана облустун борборунан 45 чакырым күн батыш тарабында жайгашкан. Нарын-Баетово автожолунун так ортосунда жайгашкан.&lt;ref&gt;uchkun.html&lt;/ref&gt;

== Калкы ==
Калкы ― 2367 киши (2009-жылы)&lt;ref name=&quot;2009 census&quot;&gt;{{cite web|title=2009 Population and Housing Census|work=The National Statistical Committee of the Kyrgyz Republic|accessdate=12 November 2013|url=http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110810173103/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf|archivedate=2011-08-10|location=Bishkek|language=Russian|year=2010|dead-url=no}}&lt;/ref&gt;.

== '''Учкун айылынан чыккан белгилүү инсандар''' ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|'''№'''
|'''ФАА'''
|'''Туулган жылы жана жери'''
|'''Кесиби / ишмердүүлүгү'''
|'''Кыскача биография / жетишкендиктери'''
|'''Эскертүүлөр / булактар'''
|-
|1
|Кумондор Абылов
|Учкун айылы, Нарын району (т. 1958)
|Актёр, Кыргыз Республикасынын Эл артисти
|Кыргыз Республикасынын Эл артисти, театр жана кино актёру
|Кыргыз Республикасынын маданият министрлиги, БАА
|-
|2
|Чоро Кожомжаров
|Учкун айылы (1942-1981)
|Эстрада ырчысы
|Кыргыз Республикасынын Арттыктуу артисти, биринчи кыргыз эстрадасынын уюштуруучусу
|ky.wikipedia.org
|-
|3
|Токтогул Имаш уулу
|Учкун айылы (1936-2015)
|Ырчы, котормочу, журналист
|Ырлардын жана котормолордун автору, Кыргыз Республикасынын Жазуучулар союзунун мүчөсү
|ky.wikipedia.org, Кыргыз Республикасынын маданият ишмери
|-
|4
|Токтоналиев Жапаркул
|Учкун айылы (1926-2018)
|Коомдук ишмер, жазуучу
|Кыргыз Республикасынын Арттыктуу куруучу, тарыхый китептердин автору
|ky.wikipedia.org
|-
|5
|Абдылдаева Расия
|Кара-Ой айылы, кийин Учкун (1924-1998)
|Социалисттик Эмгектин Баатыры СССР
|Ленин совхозунан (Учкун) Куланак району, Тянь-Шань аймагы
|ru.wikipedia.org
|-
|6
|Мадраимов Абдыкадыр
|Учкун айылы (1919-1974)
|Коомдук ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышуучу
|Устные булактар (Кызыл жылдыз ордени менен, Жогорку Кеңештин Почёт грамотасынын ээси)
|-
|7
|Курманов Султангазы
|Учкун айылы (1912-1994)
|Коомдук жергиликтүү ишмер
|Ленин совхозунан (Учкун) Куланак району, Тянь-Шань облусу
|Оозеки булактар (Эмгек кызыл туу жана Ардак белгиси ордендеринин ээси)
|-
|8
|Эшбай Токсобаев
|Учкун айылы (1899-1976)
|Билим берүү ишмери
|Коомдук активдүүлүк
|ky.wikipedia.org, Ленин ордени 1952, Эмгек кызыл туу ордени, СССРдин билим берүү отличниги
|-
|9
|Казиев Мамыткан
|Учкун айылы (т. 1937)
|Дарыгер, саламаттык сактоо ишмери
|Нарын облусунун Туберкулёз диспансеринин башкы дарыгери
|Оозеки булактар, Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасынын ээси
|-
|10
|Рыспаев Мамбет
|Учкун айылы (1939-2011)
|Жергиликтүү ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышуучу
|Жергиликтүү булактар, Кыргыз ССР Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасынын ээси
|-
|11
|Аманкулов Токтогазы
|Учкун айылы (т. 1939)
|Илимий ишмер
|КУУ им. Ж. Баласагына программалык инженерия жана инновациялык технология кафедрасынын доценти
|who.ca-news.org, Кыргыз Республикасынын илим жана техника мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты 2006, техникалык илимдердин профессору
|-
|12
|Токтосейитов Сүйөрбек
|Учкун айылы (1943-2025)
|Билим берүү ишмери
|Тарых мугалими, Нарын району Э.Токсобаев атындагы мектепте иштеген
|Кыргыз Республикасынын Эмгек сиңирген мугалими 2013, персоналдык пенсионер
|-
|13
|Омуралиева Дамира Кемеловна
|Учкун айылы (т. 1966)
|Илимий ишмер
|Нарын мамлекеттик университетинин ректору (2019), Евразия университетинин ректору, экономика илимдеринин доктору, профессор
|centrasia.org, 2003, 2008 – Нарын областтык мамлекеттик администрациясынын Ардак грамотасы; «Кыргыз Республикасынын билим берүүнүн отличниги» жана «Кыргыз Республикасынын экономикалык кызматтын отличниги» наамдары
|-
|14
|Дайракунов Сталбек
|Учкун айылы (1952-2013)
|Саламаттык сактоо ишмери
|ГКБ №1 башкы дарыгердин орун басары
|Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы, Кыргыз Республикасынын саламаттык сактоосунун отличниги
|-
|15
|Байбосунов Карыбек
|Учкун айылы (т. 1956)
|Коомдук жана илимий ишмер
|Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын башчысы 2000, КУУ Ж. Баласагын ат. ИЭФ доценти, философия илимдеринин кандидаты
|Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы 2004, глобализация проблемаларын изилдөө борборунун төрагасы
|-
|16
|Орозобеков Адамата
|Учкун айылы (1946-2000)
|Коомдук ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышкан, ар кандай жетекчилик кызматтарда иштеген
|Жергиликтүү оозеки булактар, Кыргыз ССР Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасынын ээси
|-
|17
|Шабданов Акматбек
|Учкун айылы (1940-2015)
|Коомдук ишмер
|Нарын механизацияланган колонунун башчысы, АО «Кыргызэлектросетьстрой»
|Кыргыз Республикасынын өнөр жай тармагында эмгек сиңирген ишмер 2000
|}

== Булактар ==
{{Булактар}}
{{Нарын районунун калкконуштары}}

[[Категория:Учкун айыл аймагы]]
[[Категория:Айылдар]]</text>
      <sha1>cw4g3go64ifa697vnovbwg5ejc6db80</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643061</id>
      <parentid>643060</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T07:12:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20704-27</username>
        <id>47123</id>
      </contributor>
      <comment>каталар оңдолду</comment>
      <origin>643061</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11106" sha1="0fjnzpgb1qiskaiel202h3l53im49u4" xml:space="preserve">{{Маанилер|Учкун айылы}}{{ОЖ 
 |статусу                    = Айыл
 |кыргызча аталышы           = Учкун
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                       = Кыргызстан
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           =
|lat_dir = N|lat_deg = 41.3802|lat_min =   |lat_sec =  
|lon_dir = E|lon_deg = 75.3624|lon_min =   |lon_sec =  
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale      
 |ЯндексКарта=
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  =  
 |областын картасынын өлчөмү = 
 |аймактын картасынын өлчөмү = 
 |областын түрү              = област
 |област                     = Нарын областы 
 |таблицадагы област         = 
 |аймактын түрү              = Район{{!}}Район 
 |аймак                      = Нарын району
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башычысынын түрү           = 
 |башчысы                    = 
 |негизделген күнү           = 
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = 
 |берилген статусу           = 
 |аймагы                     =  
 |бийиктиги                  =  
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 
 |климаты                    =
 |расмий тили                = 
 |расмий тили2              = 
  |калкы                     = 2367 &lt;ref name=&quot;2009 census&quot;/&gt;
  |элди каттоо жылы          = 2009
  |жыштыгы                   = 
  |агломерация               = 
  |улуттук курамы            = 
  |диний курамы              = 
  |этнохороним               =
 |убакыт аралыгы             = +6
 |телефон коду               = 
 |почта индекси              =
 |Commons түрмөгүндө         = 
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили              = 
 |сайтынын тили 2            = 
}}
'''Учкун''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Нарын облусу|Нарын облусунун]] [[Нарын району|Нарын районундагы]] айыл. [[Учкун айыл аймагы|Учкун айыл аймагына]] кирет. Деңиз деңгээлинен 1800 метр бийиктикте, Нарын дарыясынын боюнда, Байбиче жана Жаман тоо кыркаларынын этегинде жайгашкан айыл.

Район жана облустун борборунан 45 чакырым күн батыш тарабында жайгашкан. Нарын-Баетово автожолунун так ортосунда жайгашкан.&lt;ref&gt;uchkun.html&lt;/ref&gt;

== Калкы ==
Калкы ― 2367 киши (2009-жылы)&lt;ref name=&quot;2009 census&quot;&gt;{{cite web|title=2009 Population and Housing Census|work=The National Statistical Committee of the Kyrgyz Republic|accessdate=12 November 2013|url=http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110810173103/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9D%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf|archivedate=2011-08-10|location=Bishkek|language=Russian|year=2010|dead-url=no}}&lt;/ref&gt;.

== '''Учкун айылынан чыккан белгилүү инсандар''' ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|'''№'''
|'''ФАА'''
|'''Туулган жылы жана жери'''
|'''Кесиби / ишмердүүлүгү'''
|'''Кыскача биография / жетишкендиктери'''
|'''Эскертүүлөр / булактар'''
|-
|1
|Кумондор Абылов
|Учкун айылы, Нарын району (т. 1958)
|Актёр, Кыргыз Республикасынын Эл артисти
|Кыргыз Республикасынын Эл артисти, театр жана кино актёру, куудул, композитор
|Кыргыз Республикасынын маданият министрлигинин сайты
|-
|2
|Чоро Кожомжаров
|Учкун айылы (1942-1981)
|Эстрада ырчысы
|Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген артисти, биринчи кыргыз эстрадасынын уюштуруучу, түптөөчүсү
|ky.wikipedia.org
|-
|3
|Токтогул Имаш уулу
|Учкун айылы (1936-2015)
|Ырчы, котормочу, журналист
|Ырлардын жана котормолордун автору, Кыргыз Республикасынын Жазуучулар союзунун мүчөсү
|ky.wikipedia.org, Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер
|-
|4
|Токтоналиев Жапаркул
|Учкун айылы (1926-2018)
|Коомдук ишмер, жазуучу
|Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген куруучусу, тарыхый китептердин автору
|ky.wikipedia.org
|-
|5
|Абдылдаева Расия
|Кара-Ой айылы, кийин Учкун (1924-1998)
|Социалисттик Эмгектин Баатыры СССР
|Ленин совхозунан (Учкун) Куланак району, Тянь-Шань аймагы
|ru.wikipedia.org
|-
|6
|Мадраимов Абдыкадыр
|Учкун айылы (1919-1974)
|Коомдук ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышуучу
|ООзеки булактар (Кызыл жылдыз ордени менен, Кыргыз ССР Жогорку Советинин Ардак грамотасынын ээси)
|-
|7
|Курманов Султангазы
|Учкун айылы (1912-1994)
|Коомдук жергиликтүү ишмер
|Ленин совхозунан (Учкун) Куланак району, Тянь-Шань облусу
|Оозеки булактар (Эмгек кызыл туу жана Ардак белгиси ордендеринин ээси)
|-
|8
|Эшбай Токсобаев
|Учкун айылы (1899-1976)
|Билим берүү ишмери
|Коомдук активдүүлүк
|ky.wikipedia.org, Ленин ордени 1952, Эмгек кызыл туу орденинин ээси, СССРдин билим берүү отличниги
|-
|9
|Казиев Мамыткан
|Учкун айылы (т. 1937)
|Дарыгер, саламаттык сактоо ишмери
|Нарын облусунун Туберкулёз диспансеринин башкы дарыгери
|Оозеки булактар, Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасынын ээси
|-
|10
|Рыспаев Мамбет
|Учкун айылы (1939-2011)
|Жергиликтүү ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышуучу
|Жергиликтүү булактар, Кыргыз ССР Жогорку Советинин Ардак грамотасынын ээси
|-
|11
|Аманкулов Токтогазы
|Учкун айылы (т. 1939)
|Илимий ишмер
|КУУ им. Ж. Баласагына программалык инженерия жана инновациялык технология кафедрасынын доценти
|who.ca-news.org, Кыргыз Республикасынын илим жана техника жаатындагы мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты 2006, техникалык илимдердин профессору
|-
|12
|Токтосейитов Сүйөрбек
|Учкун айылы (1943-2025)
|Билим берүү ишмери
|Тарых мугалими, Нарын району Э.Токсобаев атындагы мектепте иштеген
|Кыргыз Республикасынын Эмгек сиңирген мугалими 2013, персоналдык пенсионер
|-
|13
|Омуралиева Дамира Кемеловна
|Учкун айылы (т. 1966)
|Илимий ишмер
|Нарын мамлекеттик университетинин ректору (2019), Евразия университетинин ректору, экономика илимдеринин доктору, профессор
|centrasia.org, 2003, 2008 – Нарын областтык мамлекеттик администрациясынын Ардак грамотасы; «Кыргыз Республикасынын билим берүүнүн отличниги» жана «Кыргыз Республикасынын экономикалык кызматтын отличниги» наамдары
|-
|14
|Дайракунов Сталбек
|Учкун айылы (1952-2013)
|Саламаттык сактоо ишмери
|ГКБ №1 башкы дарыгердин орун басары
|Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы, Кыргыз Республикасынын саламаттык сактоосунун отличниги
|-
|15
|Байбосунов Карыбек
|Учкун айылы (т. 1956)
|Коомдук жана илимий ишмер
|Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын башчысы 2000, КУУ Ж. Баласагын ат. ИЭФ доценти, философия илимдеринин кандидаты
|Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы 2004, глобализация проблемаларын изилдөө борборунун төрагасы
|-
|16
|Орозобеков Адамата
|Учкун айылы (1946-2000)
|Коомдук ишмер
|Коомдук долбоорлордо активдүү катышкан, ар кандай жетекчилик кызматтарда иштеген
|Жергиликтүү оозеки булактар, Кыргыз ССР Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасынын ээси
|-
|17
|Шабданов Акматбек
|Учкун айылы (1940-2015)
|Коомдук ишмер
|Нарын механизацияланган колонунун башчысы, АО «Кыргызэлектросетьстрой»
|Кыргыз Республикасынын өнөр жай тармагында эмгек сиңирген ишмер 2000
|}

== Булактар ==
{{Булактар}}
{{Нарын районунун калкконуштары}}

[[Категория:Учкун айыл аймагы]]
[[Категория:Айылдар]]</text>
      <sha1>0fjnzpgb1qiskaiel202h3l53im49u4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Көлөп (шаар)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>53371</id>
    <revision>
      <id>643022</id>
      <parentid>543698</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:33:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Көлоб]]&quot; барагын &quot;[[Көлөп (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>543698</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2214" sha1="3dxfoxvcon64kisu6koejrb19tdi5c4" xml:space="preserve">'''Кулоб''', тарыхый кыргыз аталуусу '''Көлөп'''&lt;ref&gt;Кыргыз макалы: Казак кайың сааганда, Кыргыз Ысар, Көлөпкө киргенде&lt;/ref&gt; — [[Тажикстан|Тажикстандын]] түштүк бөлүгүндөгү шаар. Хатлон облусунун Яхсу дарыясынынын (Пянждын алабы) өрөөнүндө, Хазратишох кырка тоосунун этегинде жайгашкан. Калкы 85,5 миң (2009; калкынын саны боюнча өлкөдөгү Зшаар). темир жол бекети. Аэропорту бар. Болжолу биздин заманга чейинки 8—7-кылымдарда пайда болгон. Биздин замандын 9—12-кылымдарынан Улуу Жибек жолунда Искандар деген ат менен белгилүү. 1934-жылы шаар статусун алган. 
[[Файл:Location of Kulob District in Tajikistan.png | thumb | 220x124px | right | Кулоб нохиясу, [[Тажикстан]]]]
Шаардын чегинде археологиялык эстеликтер, коло дооруна таандык бейиттер (биздин заманга чейинки 15—10-кылым), Мир-Сайид-Хамадони мавзолейи (14—17-кылым) сакталган. Аккумулятор өндүрүшү, пахта тазалоочу заводу, текстиль, тамак-аш, курулуш материалдар өнөр жай ишканалары иштейт. Университет, китепкана, театр, музейлер (анын ичинде тарых-край таануу ж. б.), тажик акыны С. Вали-заденин үй-музейи бар.
[[Категория:Шаарлар]]

==Колдонулган адабияттар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 4-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2012. 832 бет, илл. ISBN 978 9967-14-104 -9</text>
      <sha1>3dxfoxvcon64kisu6koejrb19tdi5c4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мүнстер (Дибург)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57707</id>
    <revision>
      <id>643049</id>
      <parentid>610923</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:55:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнстер (Дибург)]]&quot; барагын &quot;[[Мүнстер (Дибург)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>610923</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4430" sha1="45peajsk9fxbk6pscvkt34gt1vdunsk" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = муниципалитет 
 |кыргызча аталышы           = Мюнстер (Дибург) 
 |расмий аталышы            = Münster (bei Dieburg) 
 |сүрөтү                   = [[Сүрөт:Umgebungskarte Münster (bei Dieburg).png|330px]] 
 |баш ийгени                = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = Wappen Münster (bei Dieburg).png 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                   = 
  |lat_dir=N |lat_deg=49 |lat_min=55 |lat_sec=0 
  |lon_dir=E |lon_deg=8 |lon_min=52 |lon_sec=0 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Гессен 
 |таблицадагы облус         = Гессен 
 |район түрү              = Германия району{{!}}Району
 |район                  = Дармштадт-Дибург 
 |таблицадагы район         = Дармштадт-Дибург (район){{!}}Дармштадт-Дибург 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           =  
 |башчысынын түрү           = 
 |башчысы                  = Йоахим Шлетт
 |негизделген күнү         = 
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = 
 |статустун берилиши             = 
 |аймагы              = 20,74 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 137 
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                = 14 201 
  |элди каттоо жылы             = 2010 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 06071 
 |почта индекси           = 64839 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = DA 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 06 4 32 015 
 |Commons түрмөгүндө     = Münster (bei Dieburg) 
 |сайты                   = http://www.muenster-hessen.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
}} 
'''Мюнстер (Дибург)''' ({{lang-de|Münster (bei Dieburg)}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Гессен]] [[Германия жерлери|жеринде]] жайгашкан [[муниципалитет]].  [[Дармштадт-Дибург (район)|Дармштадт-Дибург]] районуна кирет.

Калкы — 14 201 киши(2013-ж.). .&lt;ref&gt;[http://www.statistik-hessen.de/static/publikationen/A/AI2_AII_AIII_AV_10-1hj_pdf.zip Bevölkerung der hessischen Gemeinden am 31. Dezember 2010]&lt;/ref&gt; Аянты — 20,74 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''06 4 32 015''. Муниципалитеттин башчысы — Вальтер Бланк.

== Булактар ==
{{Булактар}}

==Тышкы шилтемелер==
* [http://www.muenster-hessen.de/ Расмий сайты]

{{Гессен райондору}}
{{Германия:Дармштадт-Дибург району:Шаарлар}}
{{Hesse-geo-stub}}

[[Категория:Гессен шаарлары]]</text>
      <sha1>45peajsk9fxbk6pscvkt34gt1vdunsk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643051</id>
      <parentid>643049</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:55:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643051</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4430" sha1="q9xzr3o9clzjw1a4xv9fxftsfons4i6" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = муниципалитет 
 |кыргызча аталышы           = Мүнстер (Дибург) 
 |расмий аталышы            = Münster (bei Dieburg) 
 |сүрөтү                   = [[Сүрөт:Umgebungskarte Münster (bei Dieburg).png|330px]] 
 |баш ийгени                = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = Wappen Münster (bei Dieburg).png 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                   = 
  |lat_dir=N |lat_deg=49 |lat_min=55 |lat_sec=0 
  |lon_dir=E |lon_deg=8 |lon_min=52 |lon_sec=0 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Гессен 
 |таблицадагы облус         = Гессен 
 |район түрү              = Германия району{{!}}Району
 |район                  = Дармштадт-Дибург 
 |таблицадагы район         = Дармштадт-Дибург (район){{!}}Дармштадт-Дибург 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           =  
 |башчысынын түрү           = 
 |башчысы                  = Йоахим Шлетт
 |негизделген күнү         = 
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = 
 |статустун берилиши             = 
 |аймагы              = 20,74 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 137 
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                = 14 201 
  |элди каттоо жылы             = 2010 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 06071 
 |почта индекси           = 64839 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = DA 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 06 4 32 015 
 |Commons түрмөгүндө     = Münster (bei Dieburg) 
 |сайты                   = http://www.muenster-hessen.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
}} 
'''Мүнстер (Дибург)''' ({{lang-de|Münster (bei Dieburg)}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Гессен]] [[Германия жерлери|жеринде]] жайгашкан [[муниципалитет]].  [[Дармштадт-Дибург (район)|Дармштадт-Дибург]] районуна кирет.

Калкы — 14 201 киши(2013-ж.). .&lt;ref&gt;[http://www.statistik-hessen.de/static/publikationen/A/AI2_AII_AIII_AV_10-1hj_pdf.zip Bevölkerung der hessischen Gemeinden am 31. Dezember 2010]&lt;/ref&gt; Аянты — 20,74 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''06 4 32 015''. Муниципалитеттин башчысы — Вальтер Бланк.

== Булактар ==
{{Булактар}}

==Тышкы шилтемелер==
* [http://www.muenster-hessen.de/ Расмий сайты]

{{Гессен райондору}}
{{Германия:Дармштадт-Дибург району:Шаарлар}}
{{Hesse-geo-stub}}

[[Категория:Гессен шаарлары]]</text>
      <sha1>q9xzr3o9clzjw1a4xv9fxftsfons4i6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мюнхен</title>
    <ns>0</ns>
    <id>61136</id>
    <redirect title="Мүнхен" />
    <revision>
      <id>643036</id>
      <parentid>629415</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:45:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>«[[Мүнхен]]» барагына багытталды</comment>
      <origin>643036</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="pcvllpulo8ik4kv3kmyb29m5ft7aiqz" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Мүнхен]]</text>
      <sha1>pcvllpulo8ik4kv3kmyb29m5ft7aiqz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мүнхенбернсдорф</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64976</id>
    <revision>
      <id>643038</id>
      <parentid>640139</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:50:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнхенбернсдорф]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхенбернсдорф]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>640139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4406" sha1="hjm3h57xqu3q21qzsqgqpoh0c62q05j" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = шаар 
 |кыргызча аталышы           = Мюнхенбернсдорф 
 |расмий аталышы            = Münchenbernsdorf 
 |сурөтү                   =  
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = DEU Münchenbernsdorf COA.svg 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir=N |lat_deg=50 |lat_min=49 |lat_sec=0 
  |lon_dir=E |lon_deg=11 |lon_min=56 |lon_sec=0 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Тюрингия 
 |таблицадагы облус         = Тюрингия 
 |район түрү              = Германиянын райондору{{!}}Район 
 |район                  = Грайц 
 |таблицадагы район         = Грайц (район){{!}}Грайц 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           = 3 ички район 
 |башчысынын түрү           = 
 |башчысы                  = Йөрг Райнхардт 
 |негизделген күнү         = 
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = 
 |статустун берилиши             = 
 |аймагы              = 15,43 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 325 
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                = 3031 
  |элди каттоо жылы             = 2010 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 036604 
 |почта индекси           = 7589 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = GRZ 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 16 0 76 049 
 |Commons түрмөгүндө     = Münchenbernsdorf 
 |сайты                   = http://www.muenchenbernsdorf.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
}} 
'''Мюнхенбернсдорф''' ({{lang-de|Münchenbernsdorf}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Тюрингия|Тюрингия жеринде]]  жайгашкан [[Шаар]].  [[Грайц (район)|Грайц]] районуна кирет.

Калкы — 3031 киши (31-декабрь, 2010).&lt;ref&gt;[http://www.statistik.thueringen.de/datenbank/TabAnzeige.asp?tabelle=gg000102%7C%7C Thüringer Landesamt für Statistik – Bevölkerung nach Gemeinden, erfüllenden Gemeinden und Verwaltungsgemeinschaften]&lt;/ref&gt; Болжолдуу аянты — 15,43 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''16 0 76 049''. Мэр — Йөрг Райнхардт.

Шаар административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.

==Шилтемелер==
{{Булактар}}

==Тышкы шилтемелер==
* [http://www.muenchenbernsdorf.de/ Расмий сайты]

{{Тюрингия райондору}}
{{Германия:Грайц Район:Шаарлар}}
{{Thuringia-geo-stub}}

[[Категория:Тюрингия шаарлары]]</text>
      <sha1>hjm3h57xqu3q21qzsqgqpoh0c62q05j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643040</id>
      <parentid>643038</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:50:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643040</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4406" sha1="4zq5h4kc779jefb3p487py1pfy5enwj" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = шаар 
 |кыргызча аталышы           = Мүнхенбернсдорф 
 |расмий аталышы            = Münchenbernsdorf 
 |сурөтү                   =  
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = DEU Münchenbernsdorf COA.svg 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir=N |lat_deg=50 |lat_min=49 |lat_sec=0 
  |lon_dir=E |lon_deg=11 |lon_min=56 |lon_sec=0 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Тюрингия 
 |таблицадагы облус         = Тюрингия 
 |район түрү              = Германиянын райондору{{!}}Район 
 |район                  = Грайц 
 |таблицадагы район         = Грайц (район){{!}}Грайц 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           = 3 ички район 
 |башчысынын түрү           = 
 |башчысы                  = Йөрг Райнхардт 
 |негизделген күнү         = 
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = 
 |статустун берилиши             = 
 |аймагы              = 15,43 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 325 
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                = 3031 
  |элди каттоо жылы             = 2010 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 036604 
 |почта индекси           = 7589 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = GRZ 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 16 0 76 049 
 |Commons түрмөгүндө     = Münchenbernsdorf 
 |сайты                   = http://www.muenchenbernsdorf.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
}} 
'''Мүнхенбернсдорф''' ({{lang-de|Münchenbernsdorf}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Тюрингия|Тюрингия жеринде]]  жайгашкан [[Шаар]].  [[Грайц (район)|Грайц]] районуна кирет.

Калкы — 3031 киши (31-декабрь, 2010).&lt;ref&gt;[http://www.statistik.thueringen.de/datenbank/TabAnzeige.asp?tabelle=gg000102%7C%7C Thüringer Landesamt für Statistik – Bevölkerung nach Gemeinden, erfüllenden Gemeinden und Verwaltungsgemeinschaften]&lt;/ref&gt; Болжолдуу аянты — 15,43 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''16 0 76 049''. Мэр — Йөрг Райнхардт.

Шаар административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.

==Шилтемелер==
{{Булактар}}

==Тышкы шилтемелер==
* [http://www.muenchenbernsdorf.de/ Расмий сайты]

{{Тюрингия райондору}}
{{Германия:Грайц Район:Шаарлар}}
{{Thuringia-geo-stub}}

[[Категория:Тюрингия шаарлары]]</text>
      <sha1>4zq5h4kc779jefb3p487py1pfy5enwj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мүнхен келишими</title>
    <ns>0</ns>
    <id>66925</id>
    <revision>
      <id>643044</id>
      <parentid>456247</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:52:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнхен макулдашуусу (1938)]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхен макулдашуусу (1938)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>456247</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3563" sha1="qurpuih3so3l9sdkg4t259jryhkxwmu" xml:space="preserve">'''Мюнхен макулдашуусу (1938)''' – [[Чехословакия|Чехословакияны]] бөлүү жөнүндө 1938-жылы 29-сентябрда [[Мүнхен|Мюнхенде]] жетишилген макулдашуу. Ага [[Улуу Британия|Улуу Британиянын]] премьер-министри И. Чемберлен, [[Франция|Франциянын]] премьер-министри Э. Даладье, Германия жана Италиянын фашисттик диктаторлору А. Гитлер жана
[[Бенито Муссолини|Б.Муссолини]] кол койгон. Аны [[АКШ]] толук колдоп, Чехословакиянын буржуазиялык өкмөтү да кабыл алган. Мюнхен макулдашуусу боюнча Улуу Британия жана Франция өкмөттөрү Чехословакиянын Судет облусунун 1938-жылдын 1-октябрынан 10-октябрына чейин Германияга кошулганына макул болушуп, Германиянын Чехословакияны толук басып алышына, андан соң [[Экинчи дүйнөлүк согуш|Экинчи дүйнөлүк согушту]] баштоосуна мүмкүнчүлүк берген. Улуу державалардан [[СССР|Советтер Союзу]] гана Мюнхен макулдашуусуна каршы чыгып, Чехословакиянын көз карандысыздыгын жана улуттук укугун жактаган. Совет өкмөтү агрессияга сокку уруу максатында (1935-жылдагы совет-чехословак пактысына ылайык) аскер жагынан да жардам берүүгө даяр экенин билдирген. Бирок Чехословакия өкмөтү буржуазиянын кызыкчылыгын көздөп, СССРге жардам сурап кайрылбай, баскынчыларга баш ийип берген. 30-сентябрда Чехословакия өкмөтү мамлекеттик улуттук чогулуштун макулдугусуз эле мюнхендик диктатты кабыл алган. Мюнхен макулдашуусу аркылуу Улуу Британия жана Франция [[Нацисттик Германия|
фашисттик Германия]] менен макулдашып, фашисттик агрессияны Батыштан алыстатып, Чыгышты көздөй, алгач СССРге каршы багыттоого аракеттенишкен. Кийин «Мюнхен» деген сөз агрессияга дем берүүчү тышкы саясат багытын туюндурган ылакап сөзгө айланган. Чехословакия жана [[Германия|Германия Федеративдик Республикасы]]
келишими (1973, декабрь) боюнча Мюнхен макулдашуусу жокко чыгарылган.
[[Категория:Тарых]]

==Колдонулган адабияттар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7</text>
      <sha1>qurpuih3so3l9sdkg4t259jryhkxwmu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643046</id>
      <parentid>643044</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:52:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мүнхен макулдашуусу (1938)]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхен келишими]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>456247</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3563" sha1="qurpuih3so3l9sdkg4t259jryhkxwmu" xml:space="preserve">'''Мюнхен макулдашуусу (1938)''' – [[Чехословакия|Чехословакияны]] бөлүү жөнүндө 1938-жылы 29-сентябрда [[Мүнхен|Мюнхенде]] жетишилген макулдашуу. Ага [[Улуу Британия|Улуу Британиянын]] премьер-министри И. Чемберлен, [[Франция|Франциянын]] премьер-министри Э. Даладье, Германия жана Италиянын фашисттик диктаторлору А. Гитлер жана
[[Бенито Муссолини|Б.Муссолини]] кол койгон. Аны [[АКШ]] толук колдоп, Чехословакиянын буржуазиялык өкмөтү да кабыл алган. Мюнхен макулдашуусу боюнча Улуу Британия жана Франция өкмөттөрү Чехословакиянын Судет облусунун 1938-жылдын 1-октябрынан 10-октябрына чейин Германияга кошулганына макул болушуп, Германиянын Чехословакияны толук басып алышына, андан соң [[Экинчи дүйнөлүк согуш|Экинчи дүйнөлүк согушту]] баштоосуна мүмкүнчүлүк берген. Улуу державалардан [[СССР|Советтер Союзу]] гана Мюнхен макулдашуусуна каршы чыгып, Чехословакиянын көз карандысыздыгын жана улуттук укугун жактаган. Совет өкмөтү агрессияга сокку уруу максатында (1935-жылдагы совет-чехословак пактысына ылайык) аскер жагынан да жардам берүүгө даяр экенин билдирген. Бирок Чехословакия өкмөтү буржуазиянын кызыкчылыгын көздөп, СССРге жардам сурап кайрылбай, баскынчыларга баш ийип берген. 30-сентябрда Чехословакия өкмөтү мамлекеттик улуттук чогулуштун макулдугусуз эле мюнхендик диктатты кабыл алган. Мюнхен макулдашуусу аркылуу Улуу Британия жана Франция [[Нацисттик Германия|
фашисттик Германия]] менен макулдашып, фашисттик агрессияны Батыштан алыстатып, Чыгышты көздөй, алгач СССРге каршы багыттоого аракеттенишкен. Кийин «Мюнхен» деген сөз агрессияга дем берүүчү тышкы саясат багытын туюндурган ылакап сөзгө айланган. Чехословакия жана [[Германия|Германия Федеративдик Республикасы]]
келишими (1973, декабрь) боюнча Мюнхен макулдашуусу жокко чыгарылган.
[[Категория:Тарых]]

==Колдонулган адабияттар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7</text>
      <sha1>qurpuih3so3l9sdkg4t259jryhkxwmu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643048</id>
      <parentid>643046</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:54:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643048</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3524" sha1="ct636qand1y0qa6oe97lv3hxpv18zoe" xml:space="preserve">'''Мүнхен келишими''' – [[Чехословакия|Чехословакияны]] бөлүү жөнүндө 1938-жылы 29-сентябрда [[Мүнхен|Мүнхенде]] жетишилген келишим. Ага [[Улуу Британия|Улуу Британиянын]] премьер-министри И. Чемберлен, [[Франция|Франциянын]] премьер-министри Э. Даладье, Германия жана Италиянын фашисттик диктаторлору А. Гитлер жана
[[Бенито Муссолини|Б.Муссолини]] кол койгон. Аны [[АКШ]] толук колдоп, Чехословакиянын буржуазиялык өкмөтү да кабыл алган. Мюнхен макулдашуусу боюнча Улуу Британия жана Франция өкмөттөрү Чехословакиянын Судет облусунун 1938-жылдын 1-октябрынан 10-октябрына чейин Германияга кошулганына макул болушуп, Германиянын Чехословакияны толук басып алышына, андан соң [[Экинчи дүйнөлүк согуш|Экинчи дүйнөлүк согушту]] баштоосуна мүмкүнчүлүк берген. Улуу державалардан [[СССР|Кеңеш Бирлиги]] гана Мүнхен келишимине каршы чыгып, Чехословакиянын көз карандысыздыгын жана улуттук укугун жактаган. Совет өкмөтү агрессияга сокку уруу максатында (1935-жылдагы совет-чехословак пактысына ылайык) аскер жагынан да жардам берүүгө даяр экенин билдирген. Бирок Чехословакия өкмөтү буржуазиянын кызыкчылыгын көздөп, КСРБге жардам сурап кайрылбай, баскынчыларга баш ийип берген. 30-сентябрда Чехословакия өкмөтү мамлекеттик улуттук чогулуштун макулдугусуз эле мүнхендик диктатты кабыл алган. Мүнхен макулдашуусу аркылуу Улуу Британия жана Франция [[Нацисттик Германия|
фашисттик Германия]] менен макулдашып, фашисттик агрессияны Батыштан алыстатып, Чыгышты көздөй, алгач КСРБге каршы багыттоого аракеттенишкен. Кийин «Мүнхен» деген сөз агрессияга дем берүүчү тышкы саясат багытын туюндурган ылакап сөзгө айланган. Чехословакия жана [[Германия|Германия Федеративдик Республикасы]]
келишими (1973, декабрь) боюнча Мүнхен келишими жокко чыгарылган.
[[Категория:Тарых]]

==Колдонулган адабияттар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7</text>
      <sha1>ct636qand1y0qa6oe97lv3hxpv18zoe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Салабат Жолой уулу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>80382</id>
    <revision>
      <id>643018</id>
      <parentid>453407</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T19:19:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Салават Юлаев]]&quot; барагын &quot;[[Салабат Жолой уулу]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>453407</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1629" sha1="trne3dhbz4wh29wtdiqoeexzmjwu8gp" xml:space="preserve">'''Салават Юлаев''' ({{Lang-ba|Салауат Юлай улы}}, 5 (16). 6.1752, Текеево кыш., азыркы Башкыртстан, Салават району -26. 9(8. 10). 1800, Балтикадагы Рогервик порту, азыркы Эстон ССРи, Палдиски ш.) - [[Башкырлар|башкырт]] элинин улуттук [[Баатыр|баатыры]], Пугачёв башында турган [[Дыйкан|дыйкандар]] согушунда (1773-75) башкырт отрядынын жетекчиси, [[төкмө акын]].
 
1773-ж. октябрда башкырт отрядын (2 мин адам) баштан, Пугачёв таранга өткөн.
1774-ж. 24-ноябрда колго түшүп, Рогервик чебине (Эстон ССРи) өмүр бою абакка салынган.
Анын ырлары эл оозунда сакталган. Салават Юлаевдин ысмында Салават ш. аталган, [[адабият]] жана искусство жаатындагы эң жакшы чыгармалар үчүн [[Башкырт АССРи|Башкырт АССР]] мамлекеттик сыйлыгы  белгиленген

== Колдонулган адабияттар ==
* Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.

[[Категория:Башкырт тарыхы]]</text>
      <sha1>trne3dhbz4wh29wtdiqoeexzmjwu8gp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эрназарова Бактыгүл Кочкорбаевна</title>
    <ns>0</ns>
    <id>81609</id>
    <revision>
      <id>643013</id>
      <parentid>638763</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T16:48:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643013</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20078" sha1="se93sne4ac9uj8uno1zw8lkkcfgcx15" xml:space="preserve">{{Илимпоз
 |Ысымы                    = Бактыгүл Эрназарова
 |Расмий ысымы             = Эрназарова Бактыгүл Кочкорбаевна
 |Сүрөт                    = Ernazarova Baktygul Kochkorbaevna.png
 |Туурасы                  = 200
 |Сүрөттүн аталышы         = Эрназарова Бактыгүл
 |Туулган жылы             = 22-декабрь, 1975-жыл
 |Туулган жери             = [[Чаткал району]], [[Шекафтар|Шекафтар айылы]]
 |Каза болгон жылы         = 
 |Каза болгон жери         = 
 |Жарандыгы                = [[Кыргызстан]]
 |Илимий чөйрөсү           = фармация жана химия илимдери
 |Иштеген жери             = 
 |Илимий даражасы          = химия илимдеринин доктору
 |Илимий наамы             =доцент 
 |Альма-матер              = 
 |Илимий жетекчиси         = 
 |Белгилүү окуучулары      = 
 |Белгилүү болгондугу      = физиологиялык активдүү заттарды синтездөө боюнча адис
 |Сыйлыктары               = КР билим берүүнүн отличниги
 |Кол тамгасы              = 
 |Кол тамгасынын туурасы   = 
 |Сайты                    = 
 }}
'''Эрназарова Бактыгүл Кочкорбаевна''' (22-декабрь 1975-жыл. с, [[Шекафтар|Шекафтар айылы]]) - окумуштуу, химия [[Илимдер кандидаты|илимдеринин кандидаты]]&lt;ref&gt;[http://cslnaskr.krena.kg/collections/uploads/%D0%AD%D1%80%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0%20%D0%91%D0%B0%D0%BA%D1%82%D1%8B%D0%B3%D1%83%D0%BB%D1%8C%20%D0%9A%D0%BE%D1%87%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%B1%D0%B0%D0%B5%D0%B2%D0%BD%D0%B0.pdf Синтез производных гликозилмочевин на основе реакций перемидирование нитрозокарбамидов]&lt;/ref&gt;, [[Илимдер доктору|доктору]] (2023), [[доцент]] (2011).

== Өмүр таржымалы ==
Бактыгүл Эрназарова - 1975-жылдын 22-декабрында азыркы Жалал-Абад облусунун Чаткал районундагы Шекафтар айылында төрөлгөн. 1993-жылы &quot;Чаткал&quot; орто мектебин аяктаган соң, [[Жалал-Абад мамлекеттик университети|Жалал-Абад мамлекеттик университетине]] тапшырып, 1997-жылы [[химия]] мугалими адистиги боюнча бакалавр академиялык даражасына ээ болгон.  Илимий жолун ушул эле университетте улантып, химия окутуучусу боюнча жогорку билимдүү адис (1999), аспирант (2000-2003), докторант (2008-2011) илимий даражаларына ээ болгон.

== Эмгек жолу ==

* [[Жалал-Абад мамлекеттик университети|Жалал-Абад мамлекеттик университетинин]] (ЖАМУ) химия кафедрасында ага лаборант (1997-1999);
* [[Жалал-Абад мамлекеттик университети|ЖАМУнун]] химия кафедрасында үйрөнчүк окутуучу (1999-2000);
* [[Жалал-Абад мамлекеттик университети|ЖАМУнун]] химия кафедрасынын кафедра башчысы (2011-2016);
* ЖАМУнун аспирантура жана илим бөлүмүнүн жетекчиси, окумуштуу катчы (2003-2008);
* ЖАМУнун медицина факультетинин медициналык-биологиялык дисциплиналар кафедрасынын жетекчиси (2016-2020);
* ЖАМУнун медицина факультетинин фармация кафедрасынын жетекчиси (2020-2023);
* [[АДАМ университети|АДАМ университетинин]] Жогорку медицина мектебинин медициналык-биологиялык дисциплиналар департаментинин жетекчиси (2023-2024);
* [[Kыргыз мамлекеттик медициналык академиясы|Иса Ахунбаев атындагы КММАнын]] Үзгүлтүксүз билим берүү жана дистанттык окутуу борборунун директору (2024);
* ЖАМУнун бүтүрүүчүлөр Ассоциациясынын президенти  (2012-2023) болуп эмгектенген.

== Илимий ишмердүүлүгү ==
Эрназарова Бактыгүл — физиологиялык активдүү заттарды синтездөө боюнча адис. Гликозиламиддештирүү ыкмасынын негизинде дары заттардын уулулугун азайтуу, активдүүлүгүн жогорулатуу, дары-дармектерди фармакологиялык жана токсикологиялык эффектилерин   компьютердик конструкциялоо, кадары-дармектердин модификацияланган жаңы түрүн иштеп чыгуу, өсүмдүк заттарынын химиясы өӊдүү илимдеги багыттарда эмгектенип келет. 80 ден ашык илимий эмгеги, анын ичинен  1 монография,  3 окуу китеби, 6 автордук ойлоп табуу. Бир нече сертификаттардын жана квалификацияны жогорулатуучу күбөлүктөрдүн ээси.

=== Илимий ачылыштары: ===

# Антигельминттик активдүүлүктү  көрсөткөн - N-(β-D-галактопиранозилкарбамоил) диэтилендиамин. [Б. К. Эрназарова,  Ж. А. Джаманбаев, В. С. Дермугин ж.б.] &lt;ref&gt;[https://base.patent.kg/d/iz/pp/PPPDF/PP573.pdf &lt;nowiki&gt;Антигельминттик активдүүлүктү  көрсөткөн - N-(β-D-галактопиранозилкарбамоил) диэтилендиамин. [Б. К. Эрназарова,  Ж. А. Джаманбаев, В. С. Дермугин ж.б.] // - Б. № 20020009.1; өтүнмө  28.02.2002; жарыяланган  30.04.2003, Бюл. № 5,  - 6 б.&lt;/nowiki&gt;]&lt;/ref&gt;. Ойлоп табуу. КРнын Патенти. № 517. 
# Глюкопиранозилнафтилтиомочевина, антигельминттик активдүүлүккө ээ.  /  [Ж. А. Джаманбаев, Ю.А. Абдурашитова, В. С. Дермугин Б. К. Эрназарова  ж.б.] Ойлоп табуу. КРнын Патенти № 617. &lt;ref&gt;[https://base.patent.kg/d/iz/pp/PPPDF/PP617.pdf &lt;nowiki&gt;Ойлоп табуу. КРнын Патенти № 617. Глюкопиранозилнафтилтиомочевина, антигельминттик активдүүлүккө ээ. [Текст] /  [Ж. А. Джаманбаев, Ю.А. Абдурашитова, В. С. Дермугин Б. К. Эрназарова  ж.б.] // - Б. № 20030050.1; өтүнмө  13.05.2003; жарыяланган  31.12.2003, Бюл. № 1,  - 6 б.&lt;/nowiki&gt;]&lt;/ref&gt;
# Гликозилметилтиомочевины алуу ыкмасы [Текст] /  [Ж. А. Джаманбаев, В. С. Дермугин, А. А. Бакирова, Б. К. Эрназарова и др.] Ойлоп табуу. КРнын Патенти  №1251&lt;ref&gt;[http://patent.kg &lt;nowiki&gt;Ойлоп табуу. КРнын Патенти  №1251. Гликозилметилтиомочевины алуу ыкмасы [Текст] /  [Ж. А. Джаманбаев, В. С. Дермугин, А. А. Бакирова, Б. К. Эрназарова и др.] //      - Б. № 20090042.1; өтүнмө 16.04.2009; жарыланган 31.04.2010, Бюл. № 4,  - 6 б.&lt;/nowiki&gt;]&lt;/ref&gt; 
# Галактопиранозилтиосемикарбазид антибактериалдык активдүүлүккө ээ. [Б. К. Эрназарова, А. А. Бакирова, В. С. Дермугин ж-а др.]&lt;ref&gt;[http://patent.kg &lt;nowiki&gt;Ойлоп табуу. КРнын Патенти №1785 Кыргызская Республика. Галактопиранозилтиосемикарбазид антибактериалдык активдүүлүккө ээ [Текст] / [Б. К. Эрназарова, А. А. Бакирова, В. С. Дермугин ж-а др.]; - Б., - 20140064.1; өтүнмө 13.06.2014; жарыяланган 30.10.2015. Бюл. № 10,  -7 б.&lt;/nowiki&gt;]&lt;/ref&gt; Ойлоп табуу. КРнын Патенти №1785 
# 1-[N-(β-D-ксилопиранозил)-тиокарбамоил]-3,5-диметилпиразола алуу жолу. [Б. К. Эрназарова, А. А. Бакирова, А. Т. Бечелова].  Ойлоп табуу. КРнын Патенти  № 2042&lt;ref&gt;[http://patent.kg &lt;nowiki&gt;Ойлоп табуу. КРнын Патенти  № 2042. 1-[N-(β-D-ксилопиранозил)-тиокарбамоил]-3,5-диметилпиразола алуу жолу [Текст] / Б. К. Эрназарова, А. А. Бакирова, А. Т. Бечелова;  - Б., - № 20170019.1; өтүнмө 15.02.2017; жарыяланган 28.04.2018, Бюл. № 4,  -10 б.&lt;/nowiki&gt;]&lt;/ref&gt; .
# N-(b-D-галактопиранозил-1)-2-никотиноил-семикарбазид жана  N-(b-D-галактопиранозил-1)-2-изоникотиноил-семикарбазид заттарын  алуу жолу.  [Б. К. Эрназарова, А. А. Бакирова А. Т. Бечелова]. Ойлоп табуу. КРнын Патенти № 2147. &lt;ref&gt;http://patent.kg&lt;/ref&gt;

=== '''Негизги эмгектери:''' ===

# '''Эрназарова, Б. К.''' LR реагенти гликозилметилмочевины  тиондооштуруу катары колдонулушу / Б. К. Эрназарова, А. А. Бакирова, Ж. А. Джаманбаев // “Табигый жана математикалык илимдердин теориялык жана практикалык аспектилери” эл аралык илимий-практикалык конференция - Новосибирск, 2012. -  Б. 137-144 .&lt;ref&gt;[https://www.elibrary.ru/item.asp?id=19432104 LR реагенти гликозилметилмочевины  тиондооштуруу катары колдонулушу]&lt;/ref&gt;
# '''Эрназарова, Б. К.''' Кант карбамиддерин тиондоо үчүн  Lawesson′s реактивин (LR) колдонуу мүмкүнчүлүгү жөнүндө  / Б. К. Эрназарова // Илимий жетишкендиктер - Новосибирск, 2013. -  № 3. - Б. 174-177. &lt;ref&gt;[https://www.elibrary.ru/item.asp?id=20387248 Кант карбамиддерин тиондоо үчүн  Lawesson′s реактивин (LR) колдонуу мүмкүнчүлүгү жөнүндө]&lt;/ref&gt;
# Потенциалдуу шишикке каршы кошулмалар катары карбамиддердин гликозиддик туундулары [Текст] / [Б. К. Эрназарова,  А. Е. Бармашов, Г. Н. Апрышко и др.] // Россиялык  биотерапевтикалык  журнал. -М., 2018. - Т. 17,  № 5. - Б. 87-88.&lt;ref&gt;[https://www.elibrary.ru/item.asp?id=34966791 Потенциалдуу шишикке каршы кошулмалар катары карбамиддердин гликозиддик туундулары]&lt;/ref&gt;
# '''Эрназарова, Б. К.''' Углевод фрагменти бар аминокислоталардын туундуларын синтездөө / Б. К. Эрназарова, А. Т. Бечелова // КР УИА Кабарлары. - 2018. - Б. 205-210. &lt;ref&gt;[https://naskr.kg/files/izvestiya_2018.pdf Углевод фрагменти бар аминокислоталардын туундуларын синтездөө]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
# '''Эрназарова, Б. К.''' Пиразолдун углеводдук туундуларынын уулуу таасирин in silico ыкмасы аркылуу алдын ала болжолдоо / Б. К. Эрназарова, А. З. Джуманазарова, Г. Н. Апрышко // Кыргызстандын илим, жаңы технология жана  инновациясы . - 2019. - № 2. - Б. 47-52.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Пиразолдун углеводдук туундуларынын уулуу таасирин in silico ыкмасы аркылуу алдын ала болжолдоо |url=http://science-journal.kg/media/Papers/nntiik/2019/2/47-52.pdf |accessdate=2024-09-30 |archivedate=2024-11-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241106140621/http://science-journal.kg/media/Papers/nntiik/2019/2/47-52.pdf }}&lt;/ref&gt;
# Мочевинанын жаңы углеводдуу туундуларынан шишик оорусуна каршы касиеттерди издөө / [Б. К. Эрназарова, А. З. Джуманазарова, А. Е. Бармашов и др.] // Россия  биотерапевтикалык  журнал. - Москва, 2019. - Т. 18. - № 3. - Б. 31-38.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Мочевинанын жаңы углеводдуу туундуларынан шишик оорусуна каршы касиеттерди издөө |url=https://bioterapevt.elpub.ru/jour/article/view/1168/1154 |accessdate=2024-09-30 |archivedate=2023-10-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231002235111/https://bioterapevt.elpub.ru/jour/article/view/1168/1154 }}&lt;/ref&gt;
# Эрназарова, Б. К. Шишикке каршы касиеттери бар (тио)мочевиналардын углеводуу туундуларын in silico жана  in vitro ыкмалары менен изилдөө / [Б. К. Эрназарова, А. А. Бакирова, А. З. Джуманазарова и др.]  // Таджик улуттук университетинин Жарчысы. Табигий илимдер сериясы . - Душанбе, 2019. - № 2. - Б. 240-245. &lt;ref&gt;[http://es.vestnik-tnu.com/vestnik/2019/Vestnik_2019_2.pdf Шишикке каршы касиеттери бар (тио)мочевиналардын углеводуу туундуларын in silico жана  in vitro ыкмалары менен изилдөө]&lt;/ref&gt;
# Эрназарова, Б. К. Гликозилмочевина жана карбамид канттарынын тиондоштуруу ыкмасы / [Б. Эрназарова, А. Бакирова, А. Джуманазарова  ж.б.] // Эл аралык органикалык химия журналы. 2020, -Б.10. - № 3. -Б. 111-122.&lt;ref&gt;[https://www.scirp.org/journal/paperinformation.aspx?paperid=102912 Эрназарова, Б. К. Гликозилмочевина жана карбамид канттарынын тиондоштуруу ыкмасы]&lt;/ref&gt;
# N-(b-D-гликопиранозил)-тиосемикарбазиддерди синтездөө жана алардын биологиялык активдүүлүгүн жана уулуулугун аныктоо. [Б. Эрназарова, А. Бакирова, А. Джуманазарова  ж.б.] // &lt;sup&gt; &lt;/sup&gt; Эл аралык органикалык химия журналы. -2020, - Б. 10. - № 4, - Б. 159-169. &lt;ref&gt;[https://www.scirp.org/journal/paperinformation?paperid=%20104651 Эл аралык органикалык химия журналы. -2020, - Б. 10. - № 4, - Б. 159-169.]&lt;/ref&gt;
# '''Эрназарова,  Б.'''  Тиосемикарбазиддердин углеводдуу туундуларынын биологиялык активдүүлүгүн жана уулуулугун in silico, in vitro жана in vivo методдору менен изилдөө [Text] / Эрназарова, А. Бакирова, А. Джуманазарова  ж.б // Айыл чарба химиясы жана айлана-чөйрөнү коргоо журналы. -2022, Б. 11, N.1.- Б. 15-23. &lt;ref&gt; [https://www.scirp.org/journal/paperinformation.aspx?paperid=114738 Тиосемикарбазиддердин углеводдуу туундуларынын биологиялык активдүүлүгүн жана уулуулугун in silico, in vitro жана in vivo методдору менен изилдөө / Эрназарова, А. Бакирова, А. Джуманазарова  ж.б // Айыл чарба химиясы жана айлана-чөйрөнү коргоо журналы. -2022, Б. 11, N.1.- Б. 15-23.]&lt;/ref&gt;

== Сыйлыктары ==

* 2010-жылы Кыргыз Республикасынын жаш окумуштуулар Форумунда эң мыкты илимий иштери үчүн  «Ардак грамота» менен сыйланган.
* 2012-жылы «Билим берүүнүн мыктысы» төш белгиси менен сыйланган.
* · 2016-жылы 8-апрелде Кыргызпатент тарабынан ойлоп табуучулукту активдештирүүгө кошкон салымы үчүн сыйланган акчалай сыйлык жана “Ардак грамота” алган.
* 2016-жылы илимге кошкон салымы жана коп жылдык үзүрлүү эмгеги үчүн  КР Улуттук илимдер академиясынын “Ардак Грамотасы” менен сыйланган.
* 2017-жылы Кыргыз Республикасынын ойлоп табуучулук ишмердүүлүгүнө кошкон салымы үчүн Кыргызпатент тарабынан “Ардак грамотага” татыктуу болгон.
* 2015-жылы Корея мамлекетиндеги  Сеул шаарында  болуп өткөн  «Бүткүл дүйнөлүк аялдардын ойлоп табууларынын эл аралык көргөзмөсүндө» илимий иштеринин ойлоп табууларынын жыйынтыгында  химия тармагы боюнча “Алтын», медалга татыктуу болгон. &lt;ref&gt;https://www.ifia.com/korean-international-women-invention-exposition/&lt;/ref&gt;
* 2019-жылы Жалал-Абад мэриясынын &quot;Ардак Грамотасы&quot;.
* 2020-жылы Жалал-Абадской областык администрациясынын &quot;Ардак грамотасы&quot;.
* 2021-жылы КРнын  Жогорку Кенешинин “Ардак грамотасына” татыктуу болгон.

== Колдонулган адабияттар ==
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6

[[Категория:Чаткал району]]
[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Окумуштуулар]]
[[Категория:Химия окумуштуулары]]</text>
      <sha1>se93sne4ac9uj8uno1zw8lkkcfgcx15</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мүнхен техникалык университети</title>
    <ns>0</ns>
    <id>96636</id>
    <revision>
      <id>643041</id>
      <parentid>322674</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:51:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнхен техникалык университети]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхен техникалык университети]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>322674</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1185" sha1="scyu7sfcmtuh1mh1mvfcxik812144hh" xml:space="preserve">[[Файл:Technische Universitaet Muenchen-1.jpg|thumb|Мюнхен техникалык университет.]]
'''Мюнхен техникалык университет''' ('''ТУМ''', {{lang-de|Technische Universität München}}) - изилдөө жогорку окуу жай болуп саналат. Анын кампустары [[Мюнхен|Мюнхенде]], Гархингде жана Фрайзинге-Вайенштефте жайгашкан. Ал TU9, [[Германия|Германиядагы]] белгилүү жана ири технология институттарынын коомдук бирикмесинин мүчөсү болуп саналат. 

ТУМдун бүтүрүүчүлөрү 13 [[Нобель сыйлыгы|Нобель сыйлыгынын]] лауреаттары, 18 Лейбниц премиясын утуучулары жана 10 IEEE мүчөсү болуп киргендер бар.

== Тарыхы ==

== Кампустары ==

== Жетекчилиги ==

== Шилтемелер ==

[[Категория:Германия]]
[[Категория:университеттер]]
[[Категория:1868-жыл]]</text>
      <sha1>scyu7sfcmtuh1mh1mvfcxik812144hh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643043</id>
      <parentid>643041</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T03:51:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643043</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1185" sha1="cpimvvhj8xykkm5809gw7b9x2iz07q3" xml:space="preserve">[[Файл:Technische Universitaet Muenchen-1.jpg|thumb|Мүнхен техникалык университет.]]
'''Мүнхен техникалык университет''' ('''ТУМ''', {{lang-de|Technische Universität München}}) - изилдөө жогорку окуу жай болуп саналат. Анын кампустары [[Мүнхен|Мүнхенде]], Гархингде жана Фрайзинге-Вайенштефте жайгашкан. Ал TU9, [[Германия|Германиядагы]] белгилүү жана ири технология институттарынын коомдук бирикмесинин мүчөсү болуп саналат. 

ТУМдун бүтүрүүчүлөрү 13 [[Нобель сыйлыгы|Нобель сыйлыгынын]] лауреаттары, 18 Лейбниц премиясын утуучулары жана 10 IEEE мүчөсү болуп киргендер бар.

== Тарыхы ==

== Кампустары ==

== Жетекчилиги ==

== Шилтемелер ==

[[Категория:Германия]]
[[Категория:университеттер]]
[[Категория:1868-жыл]]</text>
      <sha1>cpimvvhj8xykkm5809gw7b9x2iz07q3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эрвин Панофский</title>
    <ns>0</ns>
    <id>111166</id>
    <revision>
      <id>643057</id>
      <parentid>505309</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T06:39:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>130</id>
      </contributor>
      <comment>Removing [[:c:File:Panofsky_(cropped).jpg|Panofsky_(cropped).jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Krd|Krd]] because: No permission since 27 March 2026.</comment>
      <origin>643057</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3738" sha1="tmtqggfkm205yvz0516vdsbqc04y61d" xml:space="preserve">'''Эрвин Панофский''', фамилиясы '''Панофски''' деп да айтылат ([[Немис тили|нем.]] Erwin Panofsky; 1892-жыл 30-март, Ганновер - 1968-жыл 14-март, Принстон) - немис жана америкалык [[искусство]] [[Тарыхчы|тарыхчысы]] жана теоретиги. 1920-жж. искусство тууралуу немис илиминин жана 1930-жж. - 1960-жж. Америка искусство таануу мектебинин көрүнүктүү өкүлдөрүнүн бири.

== Өмүр таржымалы ==

== Илимий ишмердиги ==

Ишмердигинин немис доорунда Г. Велфлин, А. Ригл жана А. Варбургдардын идеяларын улай көркөм чыгармаларды иконологиялык метод менен изилдөөнүн негиздерин түзгөн, искусство таануунун бир катар негизги категорияларын түптөгөн. Көз караштарын &quot;Идея. Өткөндүн искусство теориясында түшүнүктөрдүн тарыхы жөнүндө&quot;(1924) деген китебинде баяндаган. Гуманизм темасын өнүктүрүүгө анын &quot;Иконология боюнча изилдөөлөр. Реннессанс искусствосундагы гуманисттик темалар&quot; (1939) китеби жана Пристон университетинин окумуштуулары даярдаган &quot;Гуманизмдин максаты&quot; (1940) аттуу жыйнак үчүн жазылган &quot;Искусство тарыхы гуманисттик дисциплина катары&quot; аттуу макаласы арналган. Согуштан кийинки жылдары 1947-1948-жж. Гарвард университетинде окуган лекцияларынын негизинде &quot;Эрте Нидерланд живописи&quot; аттуу китеп чыгарган (1953, 1-2-т.), гот архитектурасы менен алектенген, Дүрердин чыгармачылыгын изилдөөнү уланткан (анын жашоосун жана чыгармачылыгын изилдеген ири окумуштуу болуп калган), &quot;Көркөм сынчы катары Галилей&quot; (1954) аттуу эссе жазган. 

Э. Панофскийдин иштөө методу &quot;чечмелөө жадыбалдары&quot; деп аталган бир нече варианттарда көрүнөт. Мында объект, түр, каражат жана искусство чыгармасын чечмелөө принциби талданат. Бул метод &quot;Көрмө искусстводо маани&quot; (1950) жыйнагында жана &quot;Батыш искусствосунда ренессанс жана &quot;ренессанстар&quot;&quot; (1960, 1-2-т.) китебинде жана башка көптөгөн эмгектеринде өнүктүрүлгөн. Э. Панофскийдин эмгектери Пъер Бурдьенин искусствонун социологиялык концепциясына таасир эткен.

== Сыйлыктары ==

== Шилтемелер ==

{{DEFAULTSORT:Панофский, Эрвин}}
[[Категория:АКШ окумуштуулары]]
[[Категория:Германия окумуштуулары]]
[[Категория:Тарыхчылар‎]]
[[Категория:Туулгандар 1892-жылы]]
[[Категория:Өлгөндөр 1968-жылы]]</text>
      <sha1>tmtqggfkm205yvz0516vdsbqc04y61d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>COVID-19 пандемиясы менен байланышкан конспирологиялык (кутум) теориялар</title>
    <ns>0</ns>
    <id>122621</id>
    <revision>
      <id>643056</id>
      <parentid>493707</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T05:31:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643056</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31808" sha1="f2xwli6dea51rj91op7clk2eorv43k8" xml:space="preserve">'''Конспирологиялык теория''' ({{тил|en|conspiracy theory – «кутум [[теория]]сы»}}) — кырдаалды көзөмөлдөп, өздөрүнүн жеке максаттары үчүн гана аракет кылган белгилүү бир адамдар тобунун кутумунун натыйжасы катары кайсы бир бир кырдаалды, окуяны түшүндүргөн концепция. Ал эми башка түшүндүрмөлөр чындыкка жакын болушу мүмкүн.[https://en.wikipedia.org/wiki/Conspiracy_theory#cite_ref-BrothertonFrench2013_4-0][https://en.wikipedia.org/wiki/Conspiracy_theory#cite_ref-3&amp;#x20;]    

2020-жылдын апрель айында, [[Кыргызстан]]да COVID-19 таажы вирус жугуштуу илдети пандемиясы  учурунда COVID-19, анын келип чыгышы, дарылоо ыкмалары жана башка жагдайлары жөнүндө ар кандай кутум теориялары жана туура эмес маалыматтар тарай баштады. 

Коомдук тармактар, мессенджерлер, айрым ата мекендик ЖМКлар да мындай маалыматтарды таратууга аянтча болуп беришти. Вирус биологиялык курал;[https://factcheck.kg/informacziya-o-zaderzhanii-billa-gejtsa-kak-sozdatelya-koronavirusa-fejk/] же калктын санын көзөмөлдөө каражаты; вирус [[Билл Гейтс]] тарабынан түзүлгөн;[https://www.kp.kg/daily/27083.5/4155093/]   5G уюк мунаралары вирустун жайылышын күчөтөт  деген жана башка ушул сыяктуу ырастоолор кеңири тарады.[https://factcheck.kg/informacziya-o-zaderzhanii-billa-gejtsa-kak-sozdatelya-koronavirusa-fejk/] 

== Пандемиянын кутум теориялары ==

=== [[Кытай]]дын [[Ухань]] лабораториясынан чыккан биологиялык куралы ===
2020-жылы январь айында Би-Би-Си Washington Times гезитинин эки макаласына шилтеме жасап, COVID-19 вирусу - Ухань Вирусология институтунда жүргүзүлүүчү Кытайдын биологиялык курал программасынын бөлүгү деп жарыялаган.[https://www.bbc.com/news/blogs-trending-51271037]  Кийинчерээк Washington Post гезити Ухань институту эмне үчүн бул аскердик максатка ылайыксыз экендигин түшүндүргөн америкалык эксперттерге шилтеме жасап, бул теорияны жокко чыгарган макала чыгарды. 

Көпчүлүк өлкөлөр да биологиялык курал программаларын ийгиликсиз деп четке кагып, вирус генетикалык жактан иштелип чыккандыгына эч кандай далил жок экендигин билдиришти.[https://www.washingtonpost.com/world/2020/01/29/experts-debunk-fringe-theory-linking-chinas-coronavirus-weapons-research/]  

Январь айында англиялык Zero Hedge бизнес блогу COVID-19 Ухань институтунун окумуштуулары тарабынан иштелип чыккандыгын так далили жок жоромолдогон. Zero Hedge бул окуяга жооптуу делген окумуштуу жөнүндө анын жеке маалыматтары менен кошо баардык маалыматтарды жарыялап, пандемиянын чоо-жайын билгиси келгендерди илимпоз менен байланышууга үндөдү. Кийинчерээк Twitter веб-сайтты тескөө саясатына байланыштуу блогдун аккаунтун биротоло жапты.[https://www.theverge.com/2020/1/31/21117663/twitter-zero-hedge-suspended-platform-manipulation-policy-doxxing-coronavirus]  

2020-жылы январда америкалык Buzzfeed News жаңылыктар сайты Ухань институтунун WIV логотиби менен Resident Evil видео оюндар түрмөгүндөгү зомби апокалипсис вирусун иштеп чыккан улуттар аралык корпорация Umbrella Corporation ортосундагы байланыш жөнүндө кутум теориясын жарыялады. Бул теория “ Racoon” (Resident Evilдин борбору) менен “ Corona” анаграммасы (вирустун аталышы) ортосунда да байланыш бар деп тапкан. Кийинчерээк Snopes.com сайты логотип Ухань институтуна эмес, Шанхайдагы Бао Ху Сан-Биотех Лимитед компаниясына таандык экендигин далилдеп, Resident Evilдеги шаардын туура аталышы Раккун-Сити экендигин да билдирген.[https://www.snopes.com/fact-check/resident-evil-umbrella-coronavirus/]  

The Inverse Bot Sentinelдин негиздөөчүсү Кристофер Бузи Inverse үчүн Twitterди талдап, онлайн боттор көптөгөн жалган маалыматтарды таратып жаткандыгын аныктаган. Аталган боттор Кытай вирусту атайын жараткан, ал биологиялык курал, демократтар Дональд Трампка зыян келтирүү коркунучун апыртып жатышат ж.б. деп ырасташкан.[https://www.inverse.com/mind-body/coronavirus-usa-2020]  

The South China Morning Post (SCMP) гезити WIV изилдөөчүлөрүнүн бири Ши Чжэнлиге кытайлык социалдык тармактарда чабуул коюлганын, анын жарганаттардан алып жасалган вирустарды иликтөөсү COVID-19дун булагы деп айтып жатышкандыгын билдирди. Ши өз кезегинде: «Мен керт башым менен ант берем – [вирустун] лабораторияга эч кандай тиешеси жок», – деп жооп берди. SCMP бул чабуул жөнүндө түшүндүрүп берүүнү өтүнгөндө, Ши: «Менин убактым мындан маанилүү нерселерге жумшалышы керек», – деп жооп берди.[https://www.scmp.com/news/china/society/article/3049397/bat-ladys-cave-exploits-offer-hope-beat-virus-sneakier-sars]  

16-апрелде америкалык Fox News телекомпаниясы өз булактарына таянып, «таажы вирус» менен ооруган «алгачкы» бейтап Ухандагы лабораторияда иштегендигин кабарлаган.[https://www.ntv.ru/novosti/2324202/]  

21-апрелде The Guardian Дүйнөлүк саламаттыкты сактоо уюмунун расмий өкүлү Фадела Чайб менен биргеликте COVID-19 атайын жасалган эмес жана лабораторияларда чыгарылбаган деген макала жарыялаган. Анын айтымында, COVID-19дун баштапкы булагы азырынча белгисиз, бирок вирус адамдарга жарганаттардан ортодогу зат аркылуу жуккан деп болжолдонууда.[https://ru.sputnik.kg/world/20200421/1047969258/koronavirus-proiskhozhdenie-pervoistochnik.html] 

=== Билл Гейтс, «чиптөө» жана калктын санын көзөмөлдөө ===
Коронавирус пандемиясына байланыштуу көптөгөн кутум теориялары жана фейк жаңылыктар америкалык мультимиллионер Билл Гейтстин жана анын Билл жана Мелинда Гейтс Фондусунун аты менен байланыштуу чыкты. Буга чейин, 2015-жылы TED конференциясында Гейтс жугуштуу оорулардын кооптуулугун айтып, аларды адамзат үчүн эң чоң коркунуч экенин айтып, буга эч кандай даярдык жок деген.[https://www.ted.com/talks/bill_gates_the_next_outbreak_we_re_not_ready/transcript?languageөru]  

Бүгүнкү күнгө чейин Гейтс саламаттыкты сактоо тармагына жана жугуштуу ооруларга каршы долбоорлорго ири суммадагы акча жумшады, атап айтканда,  COVID-19 вакциналарын иштеп чыгууга 250 миллион доллардан ашуун каражат бөлдү жана алдыда мындан да көп каражат сарптайм деп убада кылды.

2019-жылдын октябрь айында Билл жана Мелинда Гейтс Фонду эпидемиялык вирусту изилдөөгө арналган «Окуя -201» иш-чарасына демөөрчүлүк кылды. Бул белгилүү бир COVID-19 вирусуна байланыштуу болбогон жана келечекте курман болгондордун конкреттүү бир санын божомолдогон эмес.[https://www.businessinsider.com/gates-foundation-spending-additional-150-million-on-coronavirus-aid-2020-4]  

Ар кандай кутум теорияларында Гейтс эмдөөлөрдү шылтоолоп, «чиптөө» аркылуу Жердин калкынын санын азайтууга же адамдардын жүрүм-турумун тескөөгө аракет кылып жатат деп айтылууда. Технологиялык өнүгүүнүн азыркы баскычында организмде жашыруун «чиптөө» жана, баарынан да, анын жардамы менен жүрүм-турумду башкаруу мүмкүн эмес. Аталган «чиптөө» теориясы Гейтстин Reddit конференциясында таажы вирус жуккан бейтаптарды «санариптик шайкеш келтирүү» тууралуу билдирүүсүнө байланышкан.[https://www.theguardian.com/media/2020/may/12/vaccines-5g-bill-gates-why-are-australians-gathering-to-spread-coronavirus-conspiracy-theories] 

2020-жылдын январь айында, YouTube блоггери, эмдөөгө каршы кыймылдын тарапкери Джордан Сатер Гейтстин калктын санын азайтуу максатында COVID-19дун пайда болушуна катыштыгы бар экендигинин далили катары анын эпидемия жөнүндө айткандарын келтирген.[https://www.buzzfeednews.com/article/ryanhatesthis/qanon-supporters-and-anti-vaxxers-are-spreading-a-hoax-that]  Zignal Labs компаниясынын маалыматы боюнча, 2020-жылдын апрель айынын ортосунда Facebook Гейтс жөнүндө аны COVID-19 менен байланыштырган болжол менен 16000 билдирүү жана 900000ден ашуун көрүү жана жактыруу (лайк) түрүндөгү жооп кылууну чогулткан. Дүйнө жүзү боюнча нааразылык акцияларында Билл Гейтстин аты аталган. 

Кыргызстанда 20-апрелде Argument.kg New York Times гезитине шилтеме жасап, «Таажы вирусун жаратуучу камакка алынды» деген аталышта жаңылык жарыялады. Макалада Билл Гейтстин бизнесин өнүктүрүү, ошондой эле өнөкөт оорулары бар адамдардан кутулуу максатында вирус жаратканы үчүн камакка алынганы жөнүндө сөз болот.[https://argument.kg/?pө52894] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210128032042/https://argument.kg/?p%D3%A952894 |date=2021-01-28 }}  Бирок эртеси күнү FactCheck.kg порталында бул кабарды төгүндөгөн материал чыкты.[https://factcheck.kg/informacziya-o-zaderzhanii-billa-gejtsa-kak-sozdatelya-koronavirusa-fejk/]  Көрсө, алар шилтеме кылган New York Times гезитинин материалында камакка алуу жөнүндө маалымат жок экен, а болгону учурда таажы вирусу тууралуу жалган маалыматтардын эң көп жайылганы Гейтс жөнүндөгү жалган маалымат гана деп айтылыптыр.[https://www.nytimes.com/2020/04/17/technology/bill-gates-virus-conspiracy-theories.html] 

Гейтс өзү Би-Би-Сиге берген маегинде бул теориялардын бар экенине «бир аз тынчсыздангандыгын» жана «бир аз таң калгандыгын» айтты. Ал эл вакциналоодон коркуп калат деген кооптонуусун билдирди. Ал вакциналоодон өткөн адамдарды өз ыктыяры менен каттоо маанилүү деп эсептээрин ырастап, бирок кеп «чиптерде» эмес экендигин баса белгиледи. Жакыр өлкөлөрдө каттоо кагаз жүзүндө жүргүзүлөт, ал эми Индияда маалыматтарды уюк телефондордо сактоо программасын сынактан өткөрүп жатышат.[https://www.bbc.com/russian/features-52878763] 

=== Таажы вирусу мурун деле болгон деген теория ===
Lysol сыяктуу дезинфекциялоочу каражаттар кээ бир өкмөттөр таажы вирусу тууралуу 2019-2020-жылдардагы пандемияга чейин эле билгендигин далилдейт деген теориялар бар, анткени бул каражаттардын таңгактарында алардын «адамдын таажы вирусуна» каршы таасири айтылган. Lysol таңгактарында 1960-жылдардын башынан бери ушуга окшогон нерселер айтылып келген, демек, теория ушул мезгилге чейин өкмөттөр таажы вирусун мурда эле билген деп болжолдойт. 

Lysol брендинин ээси, британиялык Reckitt Benckiser компаниясы таажы вирустары илгертен келе жаткан вирустардын түркүмүнө кирерин жана алардын өнүмү жаңы пайда болгон COVID-19 менен күрөшүүгө арналган эмес деп жооп берди.[https://factcheck.afp.com/lysol-product-labels-are-not-evidence-novel-coronavirus-conspiracy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200328053231/https://factcheck.afp.com/lysol-product-labels-are-not-evidence-novel-coronavirus-conspiracy |date=2020-03-28 }}  

Кыргызстанда 70-жылдардын ортосуна таандык делген советтик гезиттин макаласынын сканери социалдык желелерде тарап, анда жугуштуу ооруларды, атап айтканда, таажы вирусту дарылоого жарайт делген дарылардын тизмеси берилет. Factcheck.kg порталы бул билдирүүнүн аныктыгын жокко чыгарган материал жарыялаган жана гезит 2000-жылдарга чейин чыгышы мүмкүн эмес экендигин далилдеген. 

Анын шрифти менен сапаты да ушуну тастыктайт, ал эми материалда айтылган Рибомунил дарысы жаңы кылымдын башына чейин Россиянын аймагында болгон эмес; Мындан тышкары, таажы вирусу 1965-жылы эле аныкталгандыгына карабастан, 2000-жылдардын башына чейин ал ЖМКнын гана эмес, илимий изилдөөчүлөрдүн да көңүлүн бурган эмес. Ал тууралуу иш жүзүндө бир дагы маалымат жарыяланбаган. Алар ал жөнүндө 2002-2003-жылдары Кытайда SARS-CoV вирусунан улам пайда болгон типтүү эмес пневмония оорусунан кийин айта башташкан.

=== Таажы вирусунун таралышына 5Gнын  таасири ===
2020-жылы февралда BBC News таажы вирусту 5G технологиясына байланыштырган кутум теориялары социалдык тармактарда жайыла баштагандыгын билдирди. Бул теория Ухандагы вирустун дүрт этишине электромагниттик талаалар жана 5G жана зымсыз технологиялар таасир эткен деп түшүндүрөт.[https://www.bbc.com/news/technology-51646309]  

2020-жылы март айында, Калифорниянын медициналык кеңешинде сыноо мөөнөтүндө иштеп жаткан Томас Коуэн, Африка өлкөлөрү 5G аймагы болбогондуктан, пандемия анча жайылбады деген сөздөргө таянып, COVID-19га 5G себеп болгон деп айткан.[https://www.newsweek.com/youtube-video-suggests-5g-internet-causes-coronavirus-people-are-falling-it-1493321]  Коуэн ошондой эле тарыхый вирус пандемиялары радиотехника жаатындагы ири жетишкендиктер менен дал келет деп ырастаган.[https://www.cbc.ca/news/technology/fact-check-viral-video-coronavirus-1.5506595] 

Бул материалдан бир аз мурдараак, 2020-жылы 22-январда, Het Laatste Nieuws анча деле белгилүү эмес терапевт Крис ван Керховендин уюк мунаралар ден соолукка зыян келтирет жана COVID-19 пандемиясы кайсы бир даражада 5G менен байланышы бар деп ырастаган маегин жарыялаган. Кабарчы өз кезегинде 2019-жылы Ухань шаарынын айланасында 5G мунараларынын желеси орнотулгандыгын, инфекциянын биринчи очогу ошол жер болгон деп белгиледи.[https://www.wired.co.uk/article/5g-coronavirus-conspiracy-theory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210131143741/https://www.wired.co.uk/article/5g-coronavirus-conspiracy-theory |date=2021-01-31 }}  Маектин электрондук түрү өчүрүлгөнүнө карабастан, бул маектешүү 5G антенналары адамдын иммундук тутумун начарлатат, вирусту жуктурат же адам организмин вируска туруксуз кылат деген көптөгөн кутум теорияларын жаратты.

Айрым белгилүү адамдар да, атап айтканда: мушкер Амир Хан, ырчылар Анн-Мари менен Кери Хилсон, актер Вуди Харрельсон жана башкалар ушул теорияны жактап чыгышты. Change.org сайтындагы 5Gге каршы петиция таанымал теле алып баруучу Аманда ага «жаңылыштык» менен шилтеме жасап, бөлүшүп жибергенден кийин 110 000 добуш алды.

Апрелдин башында Улуу Британияда, негизинен Бирмингемдин жана Уэст-Мидлендин айланасында 20 уюлдук мунара өрттөлгөн же дагы башка жол менен бүлүндүрүлгөн. Операторлордун айтымында, өрттөлгөн мунаралардын көпчүлүгү 5G түзмөктөрүн күйгүзүшкөн да эмес эле, ал эми жабдууларды оңдоого катышкандарды жарандар коркутуп-үркүтүшкөн.[https://www.theguardian.com/technology/2020/apr/06/at-least-20-uk-phone-masts-vandalised-over-false-5g-coronavirus-claims][https://www.theguardian.com/technology/2020/apr/03/broadband-engineers-threatened-due-to-5g-coronavirus-conspiracies]    Нидерландыда дагы төрт мунара өрттөлдү.[https://nos.nl/artikel/2330065-brand-bij-vier-zendmasten-heel-sterk-vermoeden-van-brandstichting.html]  

Аталган теория Кыргызстанда да кеңири кулач жайды. Фейсбукта «Ушул себептен 5G кооптуу» деген аталыштагы видео тарап, анда далил катары 2018-жылы Нидерландыдагы канаттуулардын жапырт өлүмүнө 5Gдин зыяны тийгенин мисал келтирет. Бул видео жасалма болуп чыкты, Factcheck.kg басылмасы Snope фактыларды текшерүүчү агенттиктин материалдарына таянып, төгүндөө жарыялады. [https://factcheck.kg/koronavirus-v-kyrgyzstane-i-gibel-ptiz-iz-za-5g-fejk/&amp;#x20;&amp;#x20;https://www.snopes.com/fact-check/5g-cellular-test-birds/]

== Эпидемиянын масштабы жөнүндө маалыматтын бурмаланышы ==

=== Медайымдан маалыматты ачыкка чыгарышы ===
24-январда интернетте видео тарап, анда Хубей провинциясынан Цзинь Хуэй  аттуу медайым Ухандагы абал кытай чиновниктери билдиргенден алда канча оор экендигин маалымдаган.[https://theinitium.com/article/20200130-repost-pansci-2019ncov-misinformation/] Анын айтымында, Кытайда 90 000ден ашуун адамга вирус жуккан жана вирус бир адамдан 14 адамга тарашы мүмкүн жана ал экинчи мутацияны башташы ыктымал.[https://www.vox.com/recode/2020/1/31/21115589/coronavirus-wuhan-china-myths-hoaxes-facebook-social-media-tiktok-twitter-wechat]  Кийинчерээк Би-Би-Си англис субтитрлерине карабастан, видеодогу аял медайым же дарыгер болушу мүмкүн эмес экендигин белгилеген, анткени анын костюму жана беткабы Хубэйдеги медициналык кызматкерлер кийип жүргөн кийимге дал келбейт.[https://www.bbc.com/news/blogs-trending-51271037] 

=== Маалыматтын чыгып кетиш болжолу ===
2020-жылдын 25-февралында Taiwan News кытайлык Tencent инвестициялык компаниясы Кытайда каза болгондордун жана вирус жуккандардын чыныгы санын кокустан жарыялаганын ырастаган макала чыгарган.

Taiwan News гезитиндеги макалага ылайык, Tencent Epidemic Situation Tracker кырдаал борбору кыска убакыт ичинде таажы вирусу жуккан жана андан өлүмгө дуушар болгондордун расмий маалыматтарына караганда бир нече эсе жогору санынын диаграммамасы бар скриншотту көрсөттү. Бул тууралуу маалымат 38 жаштагы тайвандык Хироки Лонун Фейсбуктагы билдирүүсүнөн жана тайвандык белгисиз интернет колдонуучудан алынган. 

Taiwan Newsтун макаласына Daily Mail сыяктуу башка да маалымат каражаттары шилтеме жасап, ал Твиттерде, Фейсбукта, 4chanда кеңири тараган жана кутум маалыматтардын эпкинин пайда кылган. Джонс Хопкинс университетинин Коомдук саламаттыкты сактоо мектебинин адүюнкт-профессору Джастин Лесслер бул «чыгып кетти» делген сандар чындыкка дал келбейт деп ырастайт. Tencentдин өкүлү Taiwan News постундагы сүрөт жасалма экендигин жана анда «биз эч качан жарыялабаган жалган маалыматтар камтылгандыгын» айтты.[https://newbloommag.net/2020/02/12/coronavirus-taiwan-news/]  

== Маалыматтын бурмаланышына каршы күрөшүү чаралары ==
2020-жылдын 2-февралында Дүйнөлүк саламаттыкты сактоо уюму (ДСУ) вирус жөнүндө таркатылган жалган маалыматтардын көптүгүнө көңүл бурган. Ал «адамдарга зарыл учурда ишеничтүү булактарды жана ишеничтүү сунуштарды табууга тоскоолдук кыларын» белгилеп, «массалык инфодемия» (башкача айтканда, «жалган маалыматтын эпидемиясы») тууралуу билдирген.

Ошондой эле ДСУнун маалыматына ылайык, 24 саат бою иштеген «шашылыш байланыш» түзүлүп, коммуникация жана социалдык желелердин адистери вирус тууралуу туура эмес маалыматтарды көзөмөлдөп, ДСУнун веб-сайты жана социалдык желелердеги баракчалар аркылуу жооп кылып турушат.

ДСУ социалдык желелерде тараган айрым жалган имиштерди төгүндөдү. Мисалы, адам таажы вирустун барлыгын дем чыгарбай туруп текшерсе; сууну көп ичүү менен вирустан коргонсо же тамакты туздуу суу менен чайкап, айыкса болот деген.[https://www.cnn.com/2020/03/16/us/coronavirus-myths-debunking-holding-breath-10-seconds-trnd/index.html&amp;#x20;&amp;#x20;&amp;#x20;&amp;#x20;https://www.nytimes.com/2020/02/06/health/coronavirus-misinformation-social-media.html]  

Facebook, Твиттер жана Googleв сыяктуу ири желелер жалган маалыматтарга каршы күрөшүү максатында кызматташууда ДСУга кол кабыш кылышты. Facebook өз блогунда «тулку-бойлук зыянга» алып келген маалыматты бурмалоого байланыштуу саламаттыкты сактоо уюмунун жана жергиликтүү бийликтин саясатын бузган материалдарды алып салабыз деп билдирген. Facebook ошондой эле ДСУ үчүн акысыз жарнама кызматын көрсөтөт.[https://www.nytimes.com/2020/02/06/health/coronavirus-misinformation-social-media.html] [https://www.reuters.com/article/us-china-health-facebook-idUSKBN1ZV388]  

2020-жылдын февраль айынын аягында Amazon интернет дүкөнү каталогунан таажы вирусун айыктырат же коргойт деп мүнөздөлгөн миллиондон ашык өнүмдү, ошондой эле он миңдеген ашыкча бааланган медициналык буюмдарды алып салды.[https://www.bbc.co.uk/news/technology-51675183]  

Материалдарына акы төлөп жазылуучу The New York Times жана Bloomberg өңдүү көптөгөн гезиттер, расмий сайттарында жайгаштырылган таажы вирусу темасындагы акы төлөнүүчү материалдарын бекер кылышты. Көптөгөн илимий басылмалар эпидемияга байланыштуу илимий макалаларын жалпыга жеткиликтүү жарыялашкан. Nature Medicine SARS-CoV-2 вирусу жасалма жол менен жаратылган деген кутум теориясын жокко чыгарган макаласын жарыялады.[https://wellcome.ac.uk/press-release/sharing-research-data-and-findings-relevant-novel-coronavirus-covid-19-outbreak] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200401224556/https://wellcome.ac.uk/press-release/sharing-research-data-and-findings-relevant-novel-coronavirus-covid-19-outbreak |date=2020-04-01 }}  

COVID-19 жөнүндө бир нече онлайн платформаларда маалыматтар бурмаланган миллиондогон учурлар байкалган. Фейк жаңылыктарды изилдөөчүлөр айрым имиштер Кытайдан чыгып, кийин ошол эле имиштердин көпчүлүгү башка өлкөлөргө тарагандыгын белгилешет. Бул Кореядагы бир нече университеттерди интернеттеги ырастоолорго жооп кылуу үчүн көп тилдүү «имиштен мурда факты» өнөктүгүн баштоого түрттү.[https://www.ibs.re.kr/cop/bbs/BBSMSTR_000000000739/selectBoardArticle.do?nttIdө18241]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}  

[[Категория:Теориялар]]
[[Категория:COVID-19 пандемиясы]]</text>
      <sha1>f2xwli6dea51rj91op7clk2eorv43k8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Egov.Press</title>
    <ns>0</ns>
    <id>133350</id>
    <revision>
      <id>643065</id>
      <parentid>640383</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T07:51:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643065</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20941" sha1="nif9veu6dsjdvhraeh7bnbpz0j0u1j5" xml:space="preserve">{{Сайт маалыматты|аталышы=Egov.Press|логотип=EPSVG.svg|URL={{URL|https://polites.news}}|коммерциялыкпы=Жок|тилдери=[[Казак_тили|Казак]], [[Орус_тили|Орус]], [[Англис_тили|Англис]]|Программалык тилдер=[[PHP|PHP]], [[JavaScript|JavaScript]], [[HTML|HTML]]|ачылган күнү=[[2020|2020]]|жайгашкан жери={{желек|Казакстан}} [[Казакстан|Казакстан]]|сайттын түрү=Петиция сайты|автору=Казакстан Республикасынын белгисиз жарандары}}

'''Egov.Press''' (''егов пресс'') – 2020-жылы ачылган казакстандык өкмөттүк эмес [[Петитция|петиция]] сайты. Долбоорду мамлекетте петиция институтун өнүктүрүү максатында [[Казакстан|Казакстандын]] беш жараны өз каражаты менен түзүшкөн. Алар коопсуздук үчүн аты-жөнүн ачык көргүсү келбейт. Казакстанда egov.press сайтындагы петициялар коомчулуктун нааразычылыгын пайда кылуу үчүн колдонулат, анткени көтөрүлгөн демилгелер юридикалык күчкө ээ эмес.&lt;ref&gt;[https://alash.online/uploads/rules.html Сайт жөнүндө маалымат]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://spik.kz/1775-peticii-na-sajte-alash-online-prakticheski-ni-na-chto-ne-vlijajut-tak-li-jeto.html Петиции на сайте ALASH online практически ни на что не влияют. Так ли это?]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://liter.kz/petitsii-v-kazakhstane-rabotaiut-no-ne-tak-kak-my-schitaem-1643696504/ Создают все, кому не лень: стоит ли верить петициям в Казахстане?]&lt;/ref&gt; Сайттагы биринчи петиция 2021-жылдын октябрында жарыяланган. 2022-жылдын 25-июлунан 8-ноябрына чейин сайтка 539,7 миңден ашык адам кирген.&lt;ref&gt;[https://informburo.kz/kaz/elaynasy/qazaqstanda-onlain-peticiya-nege-natize-bermeidi Қазақстанда онлайн-петиция неге нәтиже бермейді?]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Proceedings of the 12th International Scientific and Practical Conference «Science and Practice: Implementation to Modern Society» |url=https://archive.interconf.center/index.php/conference-proceeding/issue/view/6-8.05.2022 |accessdate=2024-02-19 |archivedate=2024-02-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240218142210/https://archive.interconf.center/index.php/conference-proceeding/issue/view/6-8.05.2022 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://aikyn.kz/181297/petitsiya-aytar-datym-bar Петиция: айтар датым бар!]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://zhanaqorgan-tynysy.kz/pdf/19612-14-8518-19-apan-2022-zhyl.html №14 (8518) 19 ақпан 2022 жыл]&lt;/ref&gt; Бул аралыкта бийлик сайтта жарыяланган социалдык маанидеги он кайрылуунун бешөөнү жарым-жартылай канааттандырган.&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;[http://rmebrk.kz/assets/pdfjs2/web/viewer.html?file=/journals/7972/2619.pdf Казахстан-спектр. Научный журнал]&lt;/ref&gt;

egov.press жана alash.online сайттарында Казакстандын [[Жаматтык коопсуздук жөнүндө келишим уюму|ЖККУдан]] чыгышы,&lt;ref&gt;[https://asia.nikkei.com/Politics/Kazakhstan-reforms-meet-skepticism-in-shadow-of-Russia-s-war Kazakhstan reforms meet skepticism in shadow of Russia's war]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-3-031-43440-2_6 The Shift in Kazakhstan Citizens’ Political Participation: Pre and Post the 2019 Political Transition]&lt;/ref&gt; баңгилерди «Метадон» менен дарылоого каршы,&lt;ref&gt;[https://jied.lse.ac.uk/articles/10.31389/jied.208 Stalled Scale-Up of Opioid Agonist Therapies for HIV Prevention in Kazakhstan: History, Policy, and Recommendations for Change]&lt;/ref&gt; майыптарга жөлөк пулдун көлөмүн көбөйтүү, казак тили борборлорун ачуу тууралуу петициялар&lt;ref&gt;[https://journalsr.kubsu.ru/article/view/183 Языковая политика Республики Казахстан как механизм конструирования новой национальной идентичности {{!}} Южно-российский журнал социальных наук]&lt;/ref&gt; дагы эле журналдарда, китептерде талкууланууда.&lt;ref&gt;[https://books.google.kz/books?id=uQvjEAAAQBAJ&amp;newbks=0&amp;hl=ru&amp;redir_esc=y Producing Cultural Change in Political Communities: The Impact of Populism and Extremism on the International Security Environment]&lt;/ref&gt;

2022-жылы петиция сайты Казакстандын аймагында соттун чечими менен жабылып, андан кийин egov.press сайты alash.online жаңы доменине өткөн.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[https://www.gov.kz/memleket/entities/mam/report-internet-content?lang=kk Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігі]&lt;/ref&gt;

Massaget.kz версиясы боюнча alash.online сайтында жарыяланган петициялар Казакстандагы эң популярдуу бешөөнүн катарына кирди.&lt;ref&gt;[https://massaget.kz/basty-zhaalytar-438/87994/ Ең көп дауыс жинаған петициялар және олар мәселенің шешімі бола алды ма?]&lt;/ref&gt; 2022-жылдын 22-январында сайтта Казакстанда окуучу кыздарга жоолук салынууга уруксат берүүнү талап кылган петиция пайда болгон. Бир күндө бул демилгеге 20 250 кол топтолуп, 2 күндөн кийин белгисиз себептер менен сайттан өчүрүлгөн.&lt;ref&gt;[https://adilet-gazeti.kz/%d0%bf%d0%b5%d1%82%d0%b8%d1%86%d0%b8%d1%8f-%d0%ba%d2%af%d0%bd-%d1%81%d0%b0%d0%b9%d1%8b%d0%bd-%d0%b1%d1%96%d1%80-%d1%88%d0%b0%d2%93%d1%8b%d0%bc-%d0%b6%d0%b0%d0%b7%d1%8b%d0%bb%d0%b0%d0%b4%d1%8b/ ПЕТИЦИЯ! КҮН САЙЫН БІР ШАҒЫМ ЖАЗЫЛАДЫ]&lt;/ref&gt;

== Петициялар ==

=== Казакстандын борбору жөнүндө ===
Казакстандын борбору Нур-Султанды [[Астана|Астанага]] өзгөртүү боюнча петицияга 223 101 адам кол койду.&lt;ref&gt;[https://drfl.kz/assets/pdf/ru-presentation-final_compressed.pdf Специальный отчет «Qazaqstan Shutdown 2022»]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://iwpr.net/global-voices/kazakstan-will-nur-sultan-city-be-renamed Kazakstan: Will Nur-Sultan City Be Renamed?]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://cabar.asia/en/nur-sultan-and-nazarbayev-avenues-doubtful-intangible-heritage-of-the-first-president Nur-Sultan and Nazarbayev Avenues. Doubtful Intangible Heritage of the First President]&lt;/ref&gt; Кайрылуудан кийин 2022-жылдын 15-сентябрында шаардык кеңеш бул сунушту колдоп, депутаттар атын өзгөртүү боюнча добуш беришкен. 2022-жылдын 17-сентябрында президент борбордун атын өзгөртүү боюнча мыйзам долбооруна кол койгон. Сураныч толугу менен канааттандырылды.&lt;ref&gt;[https://www.rbc.ru/politics/13/09/2022/63204b199a79476d21128e58 Токаев согласился переименовать столицу Казахстана обратно в Астану]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://akorda.kz/ru/o-pereimenovanii-goroda-nur-sultana-stolicy-respubliki-kazahstan-v-gorod-astanu-stolicu-respubliki-kazahstan-1782457 О переименовании города Нур-Султана – столицы Республики Казахстан в город Астану – столицу Республики Казахстан]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:02&quot; /&gt;

=== Аялдардын пенсия курагы жөнүндө ===
2021-жылдын 30-октябрында Казакстандын жарандары аялдардын пенсияга чыгуу курагын 55-58 жашка чейин кыскартуу өтүнүчү менен кайрылышкан.&lt;ref&gt;[https://alash.online/942-pensiya.html Инициатива за снижение пенсионного возраста женщин до 55-58 лет в Казахстане]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; Демилгеге 863 миңден ашуун кол топтолуп, аялдар кыймылы түзүлүп, пенсия [[Реформа|реформасын]] талап кылган бир нече митингдер өткөрүлдү.&lt;ref&gt;[https://vlast.kz/obsshestvo/51687-vlasti-dovodat-zensin-do-gneva.html «Власти доводят женщин до гнева»]&lt;/ref&gt; Петициядан кийин 2022-жылдын 1-сентябрында президент [[Касым-Жоомарт Токоев|Касым-Жомарт Токаев]] аялдардын пенсияга чыгуу курагы 2028-жылга чейин 61 жаш деп белгилене турганын билдирген.&lt;ref name=&quot;:02&quot; /&gt;

=== Экс-президенттин кол тийбестиги ===
[[Файл:Nursultan Nazarbayev (2020-03-10).jpg|thumb|Казакстандын экс-президенти Нурсултан Назарбаев.]]2022-жылдын 18-январында egov.press сайтында Казакстандын биринчи президенти [[Нурсултан Назарбаев|Нурсултан Назарбаевди]] кол тийбестиктен ажыратууну талап кылган петиция жарыяланган.&lt;ref&gt;[https://eurasianet.org/kazakhstan-parliament-strips-nazarbayev-of-lifetime-sinecures Kazakhstan: Parliament strips Nazarbayev of lifetime sinecures]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://ria.ru/20220119/nazarbaev-1768518054.html В Казахстане создали петицию о лишении Назарбаева неприкосновенности]&lt;/ref&gt; Петициядан кийин 2023-жылдын 15-февралында президент [[Касым-Жоомарт Токоев|Касым-Жомарт Токаев]] Казакстандын биринчи президентин кол тийбестиктен ажыратуу боюнча конституциялык мыйзамга кол койгон.&lt;ref&gt;[https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2022-01-21/kazakhstan-work-starts-dismantling-nazarbayev-system Kazakhstan: work starts on dismantling the Nazarbayev system]&lt;/ref&gt;

=== Алматынын мэринин отставкага кетиши жөнүндө ===
[[Файл:Erbolat Dosaev (2018-05-10).jpg|thumb|Алматынын акими Ерболат Досаев.]]2023-жылдын 6-июлунда шаар тургундары Ерболат Досаевди сындап, анын кызматтан кетүүсүн талап кылган петицияны сайтка жарыялашкан. Петицияны 12 556 адам колдосо, 9 947 адам каршы чыкты. Бир мүнөттүн ичинде кызматтан кетүүнү колдогондордун саны азайып, 10 017 адам каршы кол койгон. egov.press авторлору [[Орусия|Орусиядан]] атайын бот чабуулу болгонун кабарлашты.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=«Поток ботов из России»: вокруг акима Алматы Досаева разгорелся скандал |url=https://press.kz/novosti/potok-botov-iz-rossii-vokrug-akima-almaty-dosaeva-razgorelsya-skandal |accessdate=2024-02-19 |archivedate=2023-07-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230713140802/https://press.kz/novosti/potok-botov-iz-rossii-vokrug-akima-almaty-dosaeva-razgorelsya-skandal }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.ktk.kz/ru/news/video/2023/07/26/248070/ Досаев предположил, что за его отставку голосовали боты]&lt;/ref&gt; Казак саясат таануучусу Антон Морозов петицияны колдогон адамдарды «боттор» деп атады. Анын айтымында, эки адам он миңдеген колдонуучулардын активдүү көрүнүшүн оңой түзө алат.&lt;ref&gt;[https://www.zakon.kz/obshestvo/6401438-57-tysyach-onlaynbotov-v-stroyu-ili-tekhnologii-na-sluzhbe-u-provokatorov.html 57 тысяч онлайн-ботов в строю, или технологии на службе у провокаторов]&lt;/ref&gt;

=== Майыптыгы боюнча жөлөкпулдар жөнүндө ===
Жамбыл облусунун 47 жаштагы тургуну egov.press сайтына Казакстандын президентинен майыптыгы боюнча жөлөк пулду 100 пайызга көтөрүүнү суранган петиция жарыялады.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Тысячи подписей собрала петиция с требованием повысить пособия по инвалидности в Казахстане |url=https://kaztag.info/ru/news/tysyachi-podpisey-sobrala-petitsiya-s-trebovaniem-povysit-posobiya-po-invalidnosti-v-kazakhstane |accessdate=2024-02-19 |archivedate=2024-02-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240218090803/https://kaztag.info/ru/news/tysyachi-podpisey-sobrala-petitsiya-s-trebovaniem-povysit-posobiya-po-invalidnosti-v-kazakhstane }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://bullaw.enu.kz/index.php/main/article/view/121 Проблемы правового регулирования индексации пособий лицам с ограниченными возможностями в Казахстане]&lt;/ref&gt; Петицияга 7 миңдей кол топтолду. Бир нече убакыттан кийин Казакстандын президенти [[Касым-Жоомарт Токоев|Касым-Жомарт Токаев]] 2023-жылдын 1-сентябрынан тарта өзгөчө муктаждыктары бар адамдарга жөлөкпулдарды 14,5 пайызга көтөрүүнү буйруган.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Токаев поручил с 1 сентября на 14,5% повысить пособия для лиц с особыми потребностями |url=https://kaztag.info/ru/news/tokaev-poruchil-s-1-sentyabrya-na-14-5-povysit-posobiya-dlya-lits-s-osobymi-potrebnostyami |accessdate=2024-02-19 |archivedate=2024-02-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240218000150/https://kaztag.info/ru/news/tokaev-poruchil-s-1-sentyabrya-na-14-5-povysit-posobiya-dlya-lits-s-osobymi-potrebnostyami }}&lt;/ref&gt;

=== Таштанды үчүн төлөм жөнүндө ===
2021-жылдын 31-октябрында башталган таштандыдан алынуучу салыкты толугу менен алып салуу боюнча петицияга 130 000 кол чогултулду.&lt;ref&gt;[https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/vopros-petitsii-kazahstantsev-utilsboru-otvetil-ministr-454331/ На вопрос о петиции казахстанцев по утильсбору ответил министр экологии]&lt;/ref&gt; Петициядан кийин 2022-жылдын 11-январында Казакстандын президенти «Оператор РОП» компаниясын сынга алган. 2022-жылдын октябрында Парламент «Оператор РОП» компаниясын коммуналдык төлөм алуу укугун жокко чыгарган мыйзамды кабыл алган.&lt;ref name=&quot;:02&quot; /&gt;

=== Украинанын Казакстандагы элчиси жөнүндө ===
2022-жылдын 22-августунда [[Украина|Украинанын]] элчиси Петр Врублевскийди чуулгандуу билдирүүлөрү үчүн депортациялоо боюнча петицияга 42 миң кол топтолгон.&lt;ref&gt;[https://esquire.kz/ubit-kak-mozhno-bolshe-russkih-posla-ukraina-v-kazahstane-obvinjajut-v-razzhiganii-mezhnacionalnoj-rozni/ «Убить как можно больше русских». Посла Украины в Казахстане обвиняют в разжигании межнациональной розни]&lt;/ref&gt; Арыздан кийин украин тарап менен түзүлгөн келишимге ылайык, Петр Врублевский өз каалоосу менен Казакстандан Украинанын Казакстандагы элчиси кызматын токтотуп, кайра чакыртылды.&lt;ref name=&quot;:02&quot; /&gt;

=== Баланы багуу боюнча жөлөкпул жөнүндө ===
2022-жылдын 18-январында бала багуу боюнча жөлөкпулдарды үч жылга чейин узартуу боюнча петицияга 125 миң кол чогултулган.&lt;ref&gt;[https://el.kz/ru/kakie-petitsii-kazahstantsev-izmenili-resheniya-vlastey_100045/ Какие петиции казахстанцев изменили решения властей]&lt;/ref&gt; Кайрылуудан кийин 2022-жылдын 1-сентябрында президент [[Касым-Жоомарт Токоев|Касым-Жомарт Токаев]] 2023-жылдын 1-январынан тарта бала багуу боюнча жөлөкпул бир жарым жылга чейин узартыла турганын билдирген.&lt;ref name=&quot;:02&quot; /&gt;

== Сын жана цензура ==
Astana TV egov.press сайтында жарыяланган «жасалма петициялар» тууралуу репортаж жасап, ата мекендик платформа түзүүгө чакырды.&lt;ref&gt;[https://astanatv.kz/ru/news/66308/ Липовые петиции запускают в Казахстане - журналисты]&lt;/ref&gt;

2022-жылы казак журналисти Юрий Масанов egov.press петиция сайтын фейк деп атаган макала жазган.&lt;ref&gt;[https://www.inform.kz/ru/pora-sdelat-oficial-nuyu-ploschadku-dlya-peticiy-grazhdan-zhurnalist-yuriy-masanov_a3893841 Пора сделать официальную площадку для петиций граждан - журналист Юрий Масанов]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Казахстанский журналист обвинил сайт петиций в накрутке |url=https://baigenews.kz/kazakhstanskiy_zhurnalist_obvinil_sayt_petitsiy_v_nakrutke_126317/ |accessdate=2024-02-17 |archivedate=2024-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240213194358/https://baigenews.kz/kazakhstanskiy_zhurnalist_obvinil_sayt_petitsiy_v_nakrutke_126317/ }}&lt;/ref&gt; Журналисттин макаласы жарыялангандан кийин egov.press сайты Казакстандын сотунун чечими менен 2022-жылдын 20-июнунда жабылган.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; Тыюу салынгандан кийин egov.press петиция сайты жаңы alash.online доменине өттү.

2023-жылдын июнь айында сөз эркиндигин коргоо боюнча эл аралык «Адилет сөз» фонду egov.press сайтын Казакстандагы сөз эркиндигин бузгандардын тизмесине киргизген.&lt;ref&gt;[https://adilsoz.kz/monthly-monitoring/narusheniya-svobody-slova-v-kazahstane-iyun-2023-goda.html Нарушения свободы слова в Казахстане. Июнь 2023 года]&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
{{Булактар}}

== Шилтемелер ==
* [https://egov.press Расмий сайт]

== Расмий баракчалар ==
* [https://t.me/egovpress Telegram каналы]
* [https://instagram.com/egovpress Instagram баракчасы]
* [https://tiktok.com/@egovpress TikTok баракчасы]
[[Категория:Сайттар]]</text>
      <sha1>nif9veu6dsjdvhraeh7bnbpz0j0u1j5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Үтрехт университети</title>
    <ns>0</ns>
    <id>135100</id>
    <revision>
      <id>643020</id>
      <parentid>538205</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T19:23:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643020</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16609" sha1="94a3qjyv9s001p6cyofuu0x0qajm9d5" xml:space="preserve">{{Университет карточкасы|кыскартуу=UU|сүрөт=Academiegebouw-utrecht-the-netherlands.png|негизделген=1636|эл аралык=Utrecht University|түрү=Мамлекеттик|студенттери=30 374 (2015)|чет-өлкөлүк студенттери=1683 (2015)|жайгашкан жери={{flagicon|Netherlands}} [[Үтрехт]], [[Нидерланд]]|сайты=http://www.uu.nl/|аталышы=Утрехт Университети}}

'''Үтрехт университети''' ('''UU'''; {{Lang-nl|Universiteit Utrecht}}, мурда ''Rijksuniversiteit Utrecht'') — [[Утрехт|Нидерланддын]] [[Үтрехт]] шаарындагы коомдук изилдөө университети. Университет 1636-жылдын 26-мартында түзүлгөн, ал Нидерланддагы эң эски университеттердин бири болуп эсептелинет. 2023-жылы 39 769 студент окуган жана 8929 окутуучу жана кызматкер иштеген. 400дөн ашуун Докторлук даражасы дипломдор берилип, 7765 илимий макала жарыяланган. Университеттин 2023-жылдагы бюджети 2,8 миллиард евро&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; (үчүнчү жактар тарабынан тапшырылган жумуштан түшкөн киреше 319 миллион евро) жана Утрехт университетинин Медициналык борбору үчүн 1,643 миллиард евро бөлүнгөн.

Университеттин дисциплиналар аралык изилдөөлөрү жашоо илимдерине, туруктуулукка карай жолдорго, жаштардын динамикасына жана ачык коомдор үчүн мекемелерге багытталган. Окутууда жана изилдөөлөрдө теңчиликти, ар түрдүүлүктү жана инклюзияны баалоого басым жасалат. Үтрехт университетинин [[Тарбиялануучу|бүтүрүүчүлөрү]] жана окутуучулары арасында бир катар атактуу окумуштуулары бар, анын ичинде 12 [[Нобель сыйлыгы|Нобель Сыйлыгы]], 1 Пулитцер Сыйлыгы, 2 Вольф Сыйлыгы, 2 [[Улуттук илимий медал|Илимдин улуттук медалы]], 21 Спиноза Сыйлыгы жана 3 Стивен Сыйлыгынын лауреаты. Университеттин бүтүрүүчүлөрүнүн арасында бир нече мамлекет жана өкмөт башчылары бар, анын ичинде: 4  Голландия падышалык үйүнүн мүчөсү, Нидерланддын 6 Премьер-министри, Американы Негиздөөчү Ата жана [[Америка Кошмо Штаттары]] Конституциясына кол коюучу Хью Уильямсон, 1 Улуу Британия жана Ирландиянын Бириккен Падышалыгынын премьер-министри Уильям Питт (Биринчи), 4 чет элдик мамлекет же өкмөт башчылары жана 35 Нидерланд Өкмөтүнүн Министрлери. Эркин рыноктун алгачкы жактоочуларынын бири болгон англис экономисти Николас Барбон Утрехт университетинде окуган.&lt;ref name=&quot;100 Notable alumni&quot;&gt;{{Cite web|url=https://edurank.org/uni/utrecht-university/alumni/|title=UU alumni|publisher=edu rank}}&lt;/ref&gt; Аналитикалык геометриянын ыкмаларын иштеп чыккан француз философу, окумуштуусу жана математиги [[Рене Декарт|Рене Декартка]] Утрехт университетинин медицина профессору Генрик Режиус физикадан сабак берген&lt;ref name=&quot;Rene Decrates&quot;&gt;{{Cite web|url=https://plato.stanford.edu/entries/descartes/|title=Rene Decrates|publisher=plato.stanford.edu}}&lt;/ref&gt;.

Үтрехт университетинин бүтүрүүчүлөрү жалпысынан 13 алтын Олимпиадалык медал утуп алган&lt;ref name=&quot;DUB&quot;&gt;{{Cite web|url=https://dub.uu.nl/en/depth/meet-uu-students-who-will-compete-paris-olympics|title=DUB|publisher=DUB}}&lt;/ref&gt;.

Үтрехт университетин Хенк Куммелинг ([[Ректор|Ректор Магнификус]]), Антон Пижперс (төрага), Маргот ван дер Старре (Вице-төрага) жана Нильс Врисвейктен (Студенттик баалоочу) турган университеттин кеңеши жетектейт. Коимбра тобуна (Coimbra Group), Европа изилдөө университеттеринин лигасына (League of European Research Universities), Үтрехт тармагына (Utrecht Network) жана Европа университеттер ассоциациясына (European University Association) мүчөлүгү аркылуу эл аралык деңгээлдеги башка институттар менен тыгыз байланышы бар.

== Тарыхы ==
[[Файл:Gable_decoration_at_the_Utrecht_University_headquarter_building_(academiegebouw)_Utrecht_-_panoramio.jpg|left|thumb| Университет залынын имаратында габель жасалгасы (''Academiegebouw [nl]'' ).]]
[[Файл:Portret_van_Bernardus_Schotanus,_RP-P-OB-16.079.jpg|right|thumb| Бернардус Шотанус, университеттин биринчи [[Ректор|ректору]], укук жана математика профессору]]
Үтрехт университети 1636-жылы 26-мартта негизделген&lt;ref name=&quot;History&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.uu.nl/en/organisation/profile/tradition-and-history/history|title=The History of Utrecht University|publisher=Utrecht University|accessdate=2024-09-13|archivedate=2020-06-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200622202143/https://www.uu.nl/en/organisation/profile/tradition-and-history/history}}&lt;/ref&gt;.  Алгач университетте ондогон гана студент окуган. Жети профессор төрт факультетте (философия, теология, медицина жана укук) иштеген. Бардык студенттерге башталгыч билимди философия факультетинен алган. 

Үтрехт университети XVII кылымда гүлдөп, Лейден (1575) жана [[Гронинген университети|Гронинген]] (1614) сыяктуу эски университеттер менен болгон атаандаштыкка карабастан Нидерландынын &quot;Алтын дооруна&quot; олуттуу салым кошкон. Лейден, атап айтканда, ушул күнгө чейин атаандаштыгын далилдеп келет. Азыркы Сонненборг обсерваториясынын базасында [[ботаникалык бак]] курулган жана үч жылдан кийин [[:nl:Bestand:Smeetoren Utrecht.jpg|Смееторен]] астрономиялык обсерваторияны кошкон. Университетке чет өлкөлөрдөн (өзгөчө Германиядан, Англиядан жана Шотландиядан) көптөгөн студенттер келген. Алар жаңы философиянын жактоочулары ([[Рене Декарт]] Үтрехтте бир нече жыл жашаган) менен катаал [[Кальвинизм|реформатор]] теолог Воэтиустун жактоочуларынын ортосундагы интеллектуалдык жана теологиялык күрөшкө күбө болушкан. Алар ошондой эле атактуу голландиялык юрист, университеттин бүтүрүүчүсү жана укук профессору Йоханнес Воеттин окууларына күбө болушту. 
[[Файл:RooseveltUtrecht1948.jpg|left|thumb| Элеонора Рузвельтке 1948-жылы укук илимдеринин ардактуу доктору наамы ыйгарылган.]]
1806-жылы Нидерланддын француз оккупациялык бийлиги Утрехт университетинин рейтингин ''école secondaire'' (орто мектеп) деңгээлине түшүргөн, бирок 1813-жылы Нидерланддын Бириккен Королдугу түзүлгөндөн кийин ал мурдагы статусуна ээ болгон&lt;ref name=&quot;History&quot;/&gt;. Лейден, Лөвен, Гронинген, Үтрехт жана [[Гент университети|Гент]] жаңы мамлекеттин беш университети ({{Lang-nl|hoge scholen}}) болуп эсептелген. Эки университет (Левен жана Гент) 1830-жылы жаңы [[Бельгия]] мамлекетинин курамына кирген. Натыйжада Үтрехт университети Нидерланддын үч университетинин бири болуп калган. Француз оккупациясынын учурунда Луи Наполеон Утрехттин борборунда сарай курууга буйрук берген, ал акыры шаар борборундагы университеттин китепканасына айланган&lt;ref name=&quot;History&quot; /&gt;. 

Үтрехт университети Нидерланддын &quot;Алтын доордо&quot; илимдин өнүгүүсүндө маанилүү роль ойногон. Улуттук ветеринардык мектеп (нидерл. ''Rijks Veeartsenijschool'') 1918-жылы Утрехт университетинин ветеринардык медицина факультети болуп өзгөрүлгөн.

Университеттин өсүшү менен тарыхый шаардын борборундагы академиялык имараттар университеттин мейкиндикке болгон муктаждыгын канааттандыра алган жок. Ошондуктан, 1960-жылдардан баштап, университеттин бир кыйла бөлүгү шаардын эң чыгыш бөлүгүн ээлеген жана Де Билттин түштүгүндө жайгашкан де Аутхоф кампусуна көчүрүлгөн. Бирок университет өзүнүн имараттарын жана тарыхый шаардын борборундагы катышуусун сактап калган.

== Түзүлүшү ==
[[Файл:Utrecht_Academiegebouw.jpg|right|thumb| Үтрехт университетинин залы (''Academiegebouw[nl]''), 1894-жылы курулган]]
Университет 58 бакалавр жана 150дөн ашуун аспирантура программаларын сунуш кылган жети [[Факультет|факультеттен]] турат&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.uu.nl/en/organisation/governance-and-organisation/faculties|title=Faculties – Organisation|publisher=Utrecht University}}&lt;/ref&gt;. 
{| class=&quot;wikitable&quot;
! align=&quot;left&quot; |Факультет
! align=&quot;left&quot; | Бөлүм
|-
| Геология факультети
|
* Жер илимдери бөлүмү
* [[Физикалык география]] кафедрасы
* Туруктуу өнүгүү бөлүмү (Коперник институту)
* [[Антропогеография|Адам географиясы]] жана мейкиндикти пландаштыруу бөлүмү
|-
| Гуманитардык факультет
|
* [[Тарых]] жана [[Искусство таануу|искусство тарыхы]] бөлүмү
* [[Тил|Тилдер]], [[адабият]] жана коммуникация бөлүмү
* Медиа жана маданият таануу бөлүмү
* [[Философия]] жана дин таануу бөлүмү
|-
| Укук, экономика жана башкаруу факультети&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.uu.nl/faculty/leg/en/pages/default.aspx|title=Faculty of Law, Economics and Governance|publisher=Utrecht University}}&lt;/ref&gt;
|
* Утрехт университетинин [[укук]] факультети
* Утрехт университетинин Экономика мектеби (USE)
* Утрехт университетинин башкаруу мектеби (USG)
|-
| [[Медицина]] факультети
|-
| Илим факультети
|
* [[Биология]] кафедрасы
* [[Химия]] кафедрасы
* Маалымат жана эсептөө илимдери бөлүмү
* [[Математика]] кафедрасы
* [[Фармация|Фармацевтика илимдери]] бөлүмү
* Физика жана [[астрономия]] кафедрасы
|-
| Социалдык жана жүрүм турум илимдери факультети
|
* [[Педагогика|Билим берүү жана педагогика]] бөлүмү
* Социалдык илимдер кафедрасы
* [[Психология]] кафедрасы
|-
| [[Ветеринария]] факультети
|}
Ошондой эле үч факультеттер аралык бөлүмдөр бар:

* Үтрехт Университетинин Колледжи
* Рузвельт Университетинин Колледжи
* Билим берүү жана окутуу борбору 

== Кампус ==
Гуманитардык жана укук жана башкаруунун эки чоң факультети Үтрехт шаарында жайгашкан. Калган беш факультет жана административдик кызматтардын көбү шаардын четинде жайгашкан. Үтрехт университетинин колледжи, Үтрехт Экономика мектеби менен бирге Нидерланддын мурдагы аскер базасы болгон Кромхут Казернеде жайгашкан. Рузвельт университетинин колледжи Нидерланддын түштүк-батышындагы Мидделбург шаарында жайгашкан.&lt;gallery&gt;
Файл:De_Uithof_(nouveau_campus_de_l'Université_d'Utrecht).JPG|alt=Utrecht Science Park| Утрехт Илимий паркы
Файл:UtrechtUCgebouw.jpg|alt=University College|Университет колледжи
Файл:Minnaertgebouw3.jpg|alt=Minnaert Building|Minnaert имараты
Файл:Juridische_Bibliotheek_(Bibliothèque_de_Droit_et_d'Economie).JPG|alt=Juridische Bibliotheek (former law library)|Juridische Bibliotheek (мурдагы укук китепканасы)
Файл:Vie_étudiante_à_Utrecht.JPG|alt=Student life, Neude square, Utrecht city centre|Студенттик жашоо, Neude аянты, Утрехт шаарынын борбору
Файл:FortHoofddijk01.jpg|alt=Utrecht University Botanic Gardens| Утрехт университетинин ботаникалык бакчасы
Файл:David-de-Wied-gebouw_Leuvenlaan-4_De-Uithof_Utrecht_Nederland.JPG|alt=David de Wied building|David de Wied имараты
&lt;/gallery&gt;
== Булактар ==
{{Булактар}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [http://profs.library.uu.nl/index.php/info/info_english Catalogus Professorum Academiae Rheno-Traiectinae] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201021191048/http://profs.library.uu.nl/index.php/info/info_english |date=2020-10-21 }} – Catalogue listing all professors who have held chairs at Utrecht University
* [https://dataverse.nl/dataverse/UU Utrecht University datasets] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190818042438/https://dataverse.nl/dataverse/UU |date=2019-08-18 }}</text>
      <sha1>94a3qjyv9s001p6cyofuu0x0qajm9d5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>136776</id>
    <revision>
      <id>643006</id>
      <parentid>642916</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T12:02:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>643006</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24612" sha1="ehll2e2yxojosd1qvoi7cqrsxecx5ab" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:Chaoborus|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chaoborus&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 2 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 3 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13442}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 4 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12794}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 5 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12127}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 6 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:10986}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 7 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7956}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 8 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 9 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 10 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 11 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5256}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 12 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 13 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4943}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 14 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 15 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4451}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 16 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 17 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 18 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 19 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 20 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 21 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 22 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 23 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 24 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 25 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 26 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 27 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 28 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 29 || [[User:Kairat Zamirbekov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kairat Zamirbekov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 30 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1422}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 31 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 32 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 33 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 34 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 35 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 36 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 37 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 38 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 39 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 40 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 41 || [[User:Элдин беги|Элдин беги]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 42 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 43 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 44 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 45 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 46 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 47 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 48 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 49 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 50 || [[User:Incall|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Incall&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}}
|-
| 51 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 52 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 53 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 54 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 55 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 56 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 57 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 58 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:561}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 59 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 60 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 61 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 62 || [[User:Makenzis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makenzis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:523}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 63 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 64 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 65 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 66 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 67 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 68 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 69 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 70 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 71 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 72 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 73 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 74 || [[User:Pathoschild|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Pathoschild&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 75 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 76 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 77 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 78 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 79 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 80 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 81 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 82 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 83 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 84 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 85 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 86 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 87 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 88 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 89 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 90 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 91 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 92 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 93 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 94 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 95 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 96 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 97 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 98 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 99 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 100 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 101 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
|-
| 102 || [[User:Janyzak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Janyzak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}}
|-
| 103 || [[User:Машъал|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Машъал&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Машъал|{{formatnum:254}}]] || {{Permissions|Машъал}}
|-
| 104 || [[User:Fatim|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fatim&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fatim|{{formatnum:253}}]] || {{Permissions|Fatim}}
|-
| 105 || [[User:Баха Исаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Баха Исаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Баха Исаев|{{formatnum:249}}]] || {{Permissions|Баха Исаев}}
|-
| 106 || [[User:Noloun|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Noloun&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Noloun|{{formatnum:248}}]] || {{Permissions|Noloun}}
|-
| 107 || [[User:Чоко Бой|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чоко Бой&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чоко Бой|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Чоко Бой}}
|-
| 108 || [[User:Tynchtykbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Tynchtykbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Tynchtykbek|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Tynchtykbek}}
|-
| 109 || [[User:Dutcman|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dutcman&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dutcman|{{formatnum:242}}]] || {{Permissions|Dutcman}}
|-
| 110 || [[User:Ulan A|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ulan A&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ulan A|{{formatnum:239}}]] || {{Permissions|Ulan A}}
|-
| 111 || [[User:DragonBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DragonBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:235}}]] || {{Permissions|DragonBot}}
|-
| 112 || [[User:Таалай Берен|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Таалай Берен&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Таалай Берен|{{formatnum:231}}]] || {{Permissions|Таалай Берен}}
|-
| 113 || [[User:Adilet15|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adilet15&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adilet15|{{formatnum:223}}]] || {{Permissions|Adilet15}}
|-
| 114 || [[User:Dostojewskij|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dostojewskij&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dostojewskij|{{formatnum:219}}]] || {{Permissions|Dostojewskij}}
|-
| 115 || [[User:MauritsBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MauritsBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MauritsBot|{{formatnum:218}}]] || {{Permissions|MauritsBot}}
|-
| 116 || [[User:タチコマ robot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;タチコマ robot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:216}}]] || {{Permissions|タチコマ robot}}
|-
| 117 || [[User:Adamboluu|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamboluu&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamboluu|{{formatnum:213}}]] || {{Permissions|Adamboluu}}
|-
| 118 || [[User:Dr.atakulov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dr.atakulov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dr.atakulov|{{formatnum:211}}]] || {{Permissions|Dr.atakulov}}
|-
| 119 || [[User:Kyrgyzchala|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kyrgyzchala&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kyrgyzchala|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Kyrgyzchala}}
|-
| 120 || [[User:Dinamik-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dinamik-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Dinamik-bot}}
|-
| 121 || [[User:Anara|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Anara&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Anara|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Anara}}
|-
| 122 || [[User:UlutSoft2|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft2&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft2|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|UlutSoft2}}
|-
| 123 || [[User:YFdyh-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YFdyh-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|YFdyh-bot}}
|-
| 124 || [[User:A.djan|A.djan]] || [[Special:Contributions/A.djan|{{formatnum:206}}]] || {{Permissions|A.djan}}
|-
| 125 || [[User:Robbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Robbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Robbot}}
|-
| 126 || [[User:Chingis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chingis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chingis|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Chingis}}
|-
| 127 || [[User:Foggy kub|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Foggy kub&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Foggy kub|{{formatnum:204}}]] || {{Permissions|Foggy kub}}
|-
| 128 || [[User:Чръный человек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чръный человек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чръный человек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Чръный человек}}
|-
| 129 || [[User:Мыктыбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мыктыбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мыктыбек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Мыктыбек}}
|-
| 130 || [[User:Adamantine|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamantine&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamantine|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|Adamantine}}
|-
| 131 || [[User:BakytTalas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BakytTalas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BakytTalas|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|BakytTalas}}
|-
| 132 || [[User:Zorrobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zorrobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:200}}]] || {{Permissions|Zorrobot}}
|-
| 133 || [[User:Мастер теней|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мастер теней&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мастер теней|{{formatnum:198}}]] || {{Permissions|Мастер теней}}
|-
| 134 || [[User:Amirobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amirobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:197}}]] || {{Permissions|Amirobot}}
|-
| 135 || [[User:HerculeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HerculeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:195}}]] || {{Permissions|HerculeBot}}
|-
| 136 || [[User:GhalyBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;GhalyBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:187}}]] || {{Permissions|GhalyBot}}
|-
| 137 || [[User:DARIO SEVERI|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DARIO SEVERI&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DARIO SEVERI|{{formatnum:172}}]] || {{Permissions|DARIO SEVERI}}
|-
| 138 || [[User:Temir21|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Temir21&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Temir21|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Temir21}}
|-
| 139 || [[User:Nasihat.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nasihat.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nasihat.kg|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Nasihat.kg}}
|-
| 140 || [[User:Vasit|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vasit&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vasit|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Vasit}}
|-
| 141 || [[User:CarsracBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;CarsracBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|CarsracBot}}
|-
| 142 || [[User:HiW-Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HiW-Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|HiW-Bot}}
|-
| 143 || [[User:JYBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JYBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:162}}]] || {{Permissions|JYBot}}
|-
| 144 || [[User:NKOzi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;NKOzi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/NKOzi|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|NKOzi}}
|-
| 145 || [[User:Кичинекей Поллианна|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кичинекей Поллианна&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кичинекей Поллианна|{{formatnum:158}}]] || {{Permissions|Кичинекей Поллианна}}
|-
| 146 || [[User:Sampo.Kuusi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Sampo.Kuusi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Sampo.Kuusi|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Sampo.Kuusi}}
|-
| 147 || [[User:Samatq|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Samatq&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Samatq|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Samatq}}
|-
| 148 || [[User:Azamat Omar|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Azamat Omar&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Azamat Omar|{{formatnum:155}}]] || {{Permissions|Azamat Omar}}
|-
| 149 || [[User:Kaiyr|Kaiyr]] || [[Special:Contributions/Kaiyr|{{formatnum:154}}]] || {{Permissions|Kaiyr}}
|-
| 150 || [[User:Darkicebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Darkicebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Darkicebot|{{formatnum:153}}]] || {{Permissions|Darkicebot}}
{{/end}}</text>
      <sha1>ehll2e2yxojosd1qvoi7cqrsxecx5ab</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча боттор тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137589</id>
    <revision>
      <id>643008</id>
      <parentid>642918</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T12:02:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>643008</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6916" sha1="6ax1y0yha07kgoma94l00ktvdtjwv02" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:113670}}]]
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]]
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:34960}}]]
|-
| 4 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8475}}]]
|-
| 5 || [[User:Xqbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Xqbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]]
|-
| 6 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]]
|-
| 7 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]]
|-
| 8 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]]
|-
| 9 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]]
|-
| 10 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]]
|-
| 11 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3048}}]]
|-
| 12 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]]
|-
| 13 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]]
|-
| 14 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]]
|-
| 15 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]]
|-
| 16 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]]
|-
| 17 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]]
|-
| 18 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]]
|-
| 19 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1107}}]]
|-
| 20 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]]
|-
| 21 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]]
|-
| 22 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]]
|-
| 23 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:812}}]]
|-
| 24 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]]
|-
| 25 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]]
|-
| 26 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]]
|-
| 27 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]]
|-
| 28 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]]
|-
| 29 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]]
|-
| 30 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]]
|-
| 31 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]]
|-
| 32 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]]
|-
| 33 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]]
|-
| 34 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]]
|-
| 35 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]]
|-
| 36 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]]
|-
| 37 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]]
|-
| 38 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]]
|-
| 39 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]]
|-
| 40 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]]
|-
| 41 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]]
|-
| 42 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]]
|-
| 43 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]]
|-
| 44 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]]
|-
| 45 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 46 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 47 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]]
|-
| 48 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]]
|-
| 49 || [[User:BotMultichill|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BotMultichill&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:233}}]]
|-
| 50 || [[User:PixelBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PixelBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:106}}]]
|-
| 51 || [[User:Loveless|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Loveless&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:99}}]]
|-
| 52 || [[User:MediaWiki default|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MediaWiki default&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MediaWiki default|{{formatnum:21}}]]
|-
| 53 || [[User:Maintenance script|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maintenance script&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maintenance script|{{formatnum:13}}]]
|-
| 54 || [[User:Flow talk page manager|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Flow talk page manager&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Flow talk page manager|{{formatnum:8}}]]
{{/end}}</text>
      <sha1>6ax1y0yha07kgoma94l00ktvdtjwv02</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси (боттор менен бирге)</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137601</id>
    <revision>
      <id>643007</id>
      <parentid>642917</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T12:02:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>643007</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24204" sha1="ctdnzkvgvub83qk1oo0y8i5lc2omv4y" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:113670}}]] || {{Permissions|JigildikBot}}
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] || {{Permissions|ChoRusBot}}
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:34960}}]] || {{Permissions|InternetArchiveBot}}
|-
| 4 || [[User:Chaoborus|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chaoborus&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 5 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 6 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13442}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 7 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12794}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 8 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12127}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 9 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:10986}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 10 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8475}}]] || {{Permissions|EmausBot}}
|-
| 11 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7956}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 12 || [[User:Xqbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Xqbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]] || {{Permissions|Xqbot}}
|-
| 13 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] || {{Permissions|VertexBot}}
|-
| 14 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 15 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 16 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 17 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5256}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 18 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] || {{Permissions|MerlIwBot}}
|-
| 19 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 20 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4943}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 21 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 22 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4451}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 23 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 24 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 25 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 26 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 27 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] || {{Permissions|VolkovBot}}
|-
| 28 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 29 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 30 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 31 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] || {{Permissions|Legobot}}
|-
| 32 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] || {{Permissions|TXiKiBoT}}
|-
| 33 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 34 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3048}}]] || {{Permissions|CommonsDelinker}}
|-
| 35 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] || {{Permissions|SieBot}}
|-
| 36 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] || {{Permissions|Luckas-bot}}
|-
| 37 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 38 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 39 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 40 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 41 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] || {{Permissions|ZéroBot}}
|-
| 42 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] || {{Permissions|WikitanvirBot}}
|-
| 43 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 44 || [[User:Kairat Zamirbekov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kairat Zamirbekov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 45 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] || {{Permissions|Addbot}}
|-
| 46 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] || {{Permissions|ArthurBot}}
|-
| 47 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1422}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 48 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 49 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] || {{Permissions|JAnDbot}}
|-
| 50 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 51 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 52 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 53 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1107}}]] || {{Permissions|MediaWiki message delivery}}
|-
| 54 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 55 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] || {{Permissions|Escarbot}}
|-
| 56 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 57 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 58 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 59 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] || {{Permissions|MelancholieBot}}
|-
| 60 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] || {{Permissions|FoxBot}}
|-
| 61 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 62 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 63 || [[User:Элдин беги|Элдин беги]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 64 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 65 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:812}}]] || {{Permissions|Jembot}}
|-
| 66 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] || {{Permissions|TjBot}}
|-
| 67 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 68 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 69 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 70 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 71 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|AlleborgoBot}}
|-
| 72 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 73 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] || {{Permissions|Thijs!bot}}
|-
| 74 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 75 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] || {{Permissions|Idioma-bot}}
|-
| 76 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 77 || [[User:Incall|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Incall&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}}
|-
| 78 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 79 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 80 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|RedBot}}
|-
| 81 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 82 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 83 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 84 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 85 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 86 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:561}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 87 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 88 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 89 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] || {{Permissions|JackieBot}}
|-
| 90 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 91 || [[User:Makenzis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makenzis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:523}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 92 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 93 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] || {{Permissions|MastiBot}}
|-
| 94 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 95 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] || {{Permissions|Synthebot}}
|-
| 96 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] || {{Permissions|Mjbmrbot}}
|-
| 97 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 98 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 99 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 100 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 101 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] || {{Permissions|HRoestBot}}
|-
| 102 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 103 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] || {{Permissions|Ripchip Bot}}
|-
| 104 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 105 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 106 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 107 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] || {{Permissions|Alexbot}}
|-
| 108 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 109 || [[User:Pathoschild|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Pathoschild&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 110 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 111 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] || {{Permissions|AvocatoBot}}
|-
| 112 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 113 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] || {{Permissions|KamikazeBot}}
|-
| 114 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 115 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 116 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|LaaknorBot}}
|-
| 117 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 118 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 119 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 120 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 121 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] || {{Permissions|Movses-bot}}
|-
| 122 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 123 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 124 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 125 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Rubinbot}}
|-
| 126 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 127 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 128 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|YiFeiBot}}
|-
| 129 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|PipepBot}}
|-
| 130 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 131 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 132 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 133 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 134 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Vagobot}}
|-
| 135 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 136 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] || {{Permissions|AvicBot}}
|-
| 137 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 138 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 139 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 140 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|SilvonenBot}}
|-
| 141 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|Gerakibot}}
|-
| 142 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 143 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] || {{Permissions|Purbo T}}
|-
| 144 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] || {{Permissions|Makecat-bot}}
|-
| 145 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 146 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 147 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 148 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 149 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
|-
| 150 || [[User:Janyzak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Janyzak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}}
{{/end}}</text>
      <sha1>ctdnzkvgvub83qk1oo0y8i5lc2omv4y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ысар (шаар)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137878</id>
    <revision>
      <id>643024</id>
      <parentid>609423</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:35:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Гиссар]]&quot; барагын &quot;[[Ысар (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>609423</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10758" sha1="pznz8qwq01k3ea4etekyp2skwgca7jt" xml:space="preserve">{{Маанилер}} 
{{ОЖ
|макамы                    = Шаар 
 |кыргызча аталышы           = Гиссар 
 |расмий аталышы             = {{lang-tg|Ҳисор}}
 |сүрөт                      = Hisor-Tajikistan1.jpg
 |сүрөт ачыктамасы           =
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                       = Тажикстан 
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү        = 
 |желектин сүрөттөлүшү       = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           =
|lat_deg                  = 38
|lat_min                  = 31
|lat_sec                  = 35
|lon_deg                  = 68
|lon_min                  = 32
|lon_sec                  = 17
| CoordAddon = 
| CoordScale = 25000
 |өлкө картасынын өлчөмү  = 320
 |облус картасынын өлчөмү = 320
 |район картасынын өлчөмү = 320
 |облус түрү              = 
 |облус                     =
 |таблицадагы облус        = 
 |район түрү              = 
 |район                      = 
 |таблицадагы район          = 
 |коомдун түрү               = Аймак 
 |коом                       = Тажикстандын республикага баш ийген райондору{{!}}ТРР
 |таблицадагы коом           = 
 |ички бөлүнүшү             =
 |башчысынын түрү            = Мэр 
 |башчысы                    =  Жаббор Носирзода
 |негизделген күнү           = 
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = 
 |макамдын берилиши         = 1993
 |аймагы                     = 9,6
 |бийиктиктин түрү           = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 799-824
 |климаты                    = кескин континенталдуу 
 |расмий тили                = Тажик тили 
 |расмий тили2               = 
  |калкы                     =  32 100
  |элди каттоо жылы          = 2022
  |жыштыгы                   = 
  |агломерация               = 331 400
  |улуттук курамы            = Тажиктер
  |диний курамы              = Мусулмандар
  |этнохороним               =
 |убакыт аралыгы             = +5
 |DST                        = 
 |телефон коду               = +992 3139 
 |почта индекси              = 	734000
 |почта индекстери           = 
 |автоунаа коду              = 05 TJ
 |идентификатордун түрү      = 
 |цифралык идентификатор     = 
 |Commons түрмөгүндө         = Hisor
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили              =
}}

'''Гиссар''' (1929-жылга чейин — Ханака ; {{lang-tg|Ҳисор}}) — [[Тажикстан|Тажикстандагы]] Ханака дарыясынын ([[Кафирниган]] дарыясынын куймасы) менен Гиссар каналынын кесилишинде жайгашкан шаар. 2016-жылга чейин Гиссар районунун административдик борбору болгон.

Тажикстан Республикасынын өкмөтүнүн 2016-жылдын 2-февралындагы №29 чечими жана Тажикстан Республикасынын Жогорку жыйналышындагы улуттук кеңешинин 2016-жылдын [[3-март|3-мартындагы]] №204 токтому менен Гиссар шаар тибиндеги поселогу бүткүл [[Хисар району|Гиссар району]] менен шаар тибиндеги поселогуна шаар макамы ыйгарылган&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;{{Cite web}}&lt;/ref&gt;.

Гиссар шаары буга чейин 1993-жылдын 26-июнунда Тажикстан Республикасынын Жогорку кеңешинин токтомунун негизинде шаар макамын алган, бирок 2005-жылы бул макамдан ажыратылып, кайрадан айыл болуп жарыяланган.

== Географиясы ==
[[Файл:Гиссарская_крепость_и_ближайшие_окрестности_03.jpg|left|thumb]]
Гиссар республиканын батыш бөлүгүндө жана [[Ысар өрөөнү|Гиссар өрөөнүндө]], мурдагы Гиссар районунун борборунда, [[Душанбе|Душанбе шаарынан]] 20 км батышта жана Душанбе эл аралык аэропортунан 30 км алыстыкта жайгашкан. Гиссар аркылуу Ханака дарыясы жана Чоң Гиссар каналы агат.

== Тарыхы ==
Гиссар өрөөнү тарыхый булактардан [[Улуу жибек жолу|Улуу жибек]] жолунун кербен соода жолу өткөн аймак катары белгилүү. Арабтар келгенге чейин бул аймакта Ахарун жана [[Хисар району|Шуман]] мамлекеттик түзүмдөрү болгон.

Бул жер зороастризмдердин ыйык китеби «[[Авеста|Авестада]]» «Шумон» деп айтылат.  XI кылымда «Хисар» («Гиссар») сөзү биринчи жолу айылдын, райондун же административдик бирдиктин аталышы катары жазылган&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://samarkandtours.com/ru/tajikistan/hissar/|title=Гиссар - Туры в Таджикистан 2020-2021|accessdate=2025-11-30|archivedate=2021-04-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210410150221/https://samarkandtours.com/ru/tajikistan/hissar/}}&lt;/ref&gt;.

[[Араб халифаты|Араб халифатынын]] тушунда жергиликтүү калк ислам динин кабыл алган. IX—X кылымдарда Саманиддер империясынын курамында болгон. XI кылымдан XIX кылымдын башына чейин шаар түрк-монгол мамлекеттеринин курамында болсо, XIX-XX кылымдын башында Бухара эмиратынын курамына кирген. Гиссарда медресе (азыркы музей) сакталып жана Гиссар чебинин урандылары калган.
1929-жылы Гиссар районунун борбору болгон Ханака айылы &quot;Гисар&quot; деп аталган&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web}}&lt;/ref&gt;.
1953-жылы Гиссар [[Кыштак|айылы]] шаар тибиндеги айыл макамын алган. 1987-жылы Гисар айылдык кеңешинин курамына Белайдуз, Правда Востока, Пахтаабад (мурдагы Каганович) айылдары берилген.

== Мал чарбасы ==
Гисар шаары [[Гиссар кою|койлордун гисар породасы]] менен белгилүү. «Гисар кой» ({{Lang-tg|гӯсфанди ҳисорӣ}}) — эт багытындагы койлордун бир түрү, колго үйрөтүлгөн койлордун эң ириси. Бул порода [[Орто Азия|Борбордук Азияда]], биринчи кезекте Тажикстанда таралган. Аталышы Тажикстандын батышында жайгашкан [[Ысар|Гисар кырка]] тоосунан келип чыккан.

[[Гиссар кою|Гиссар кой породасы]] Гисардын тоолуу [[Жайыт|жайыттарында]] салттуу селекция жолу менен өстүрүлгөн. Гиссар кочкорлору семиз куйруктуу койлордун өзгөчө породасы болуп эсептелет. Мындай өзгөчөлүк бул кочкорлордун башка породалардан толук обочолонгондугунан жана породаны өстүрүүчү аймактагы уникалдуу жаратылыш шартынан улам келип чыккан.

== Калкы ==
[[2019-жыл|2019-жылдын]] [[1-январь|1-январына]] карата шаардын калкынын саны 28 700 адамды түзөт. Улуттук курамы&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.hisor.tj/|title=Гиссар}}&lt;/ref&gt; :

* 96,0% — [[тажиктер]]
* 1,5% — [[орустар]]
* 0,5% — [[татарлар]]
* 2,0% — башка улуттар жана этностор

Гиссарда борбордук [[оорукана]], поликлиника жана бир катар медициналык мекемелер бар.

== Башчылары ==
* Косим Рохбар (27.1.2022—15.04.2024)
* [[Носирзода, Джаббор|Жаббор Носирзода]] (15.04.2024—)

== Айылдары ==
Калктын саны 2022-жылдын 1-июлуна карата &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.hisor.tj/archives/1933|title=Ҷамоати шаҳраки Ҳисор – hisor.tj|lang=tj}}&lt;/ref&gt; :

* Сохтмончиён - 1189 адам.
* Хамадони - 1945 адам 
* Рудаки - 1918 адам 
* Пахтаобод – 1870 адам.
* Шарк - 1310 адам.
* Мирзо-Ризо - 718 адам.
* Юсупов - 1240 адам.
* Гафуров - 2772 адам.
* Гагарин - 1305 адам. 
* Белайдуз - 3302 адам.
* Омузгор – 1960 адам.
* Айни - 3107 адам.
* К.Хужанди – 3521 адам.
* А.Беруни – 2622 адам.
* Боки Рахимзода - 1490 адам.
* А.Каримов – 1009 адам
* Нуриддин Каюмов - 204 адам.

== Климаты ==
Климаты кескин континенталдуу, жылдык орточо жаан-чачыны 230 мм ашат.

== Дагы караңыз ==
* [[Гиссар (айыл)]] 
== Булактар ==
{{Булактар}} 
== Шилтемелер  ==
* [http://www.hisor.tj Айылдын сайты]

[[Категория:Тажикстан шаарлары]]</text>
      <sha1>pznz8qwq01k3ea4etekyp2skwgca7jt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643028</id>
      <parentid>643024</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:35:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643028</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10754" sha1="a4rse6st7fdvusmpm784l3rac4fhdt0" xml:space="preserve">{{Маанилер}} 
{{ОЖ
|макамы                    = Шаар 
 |кыргызча аталышы           = Ысар 
 |расмий аталышы             = {{lang-tg|Ҳисор}}
 |сүрөт                      = Hisor-Tajikistan1.jpg
 |сүрөт ачыктамасы           =
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                       = Тажикстан 
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү        = 
 |желектин сүрөттөлүшү       = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           =
|lat_deg                  = 38
|lat_min                  = 31
|lat_sec                  = 35
|lon_deg                  = 68
|lon_min                  = 32
|lon_sec                  = 17
| CoordAddon = 
| CoordScale = 25000
 |өлкө картасынын өлчөмү  = 320
 |облус картасынын өлчөмү = 320
 |район картасынын өлчөмү = 320
 |облус түрү              = 
 |облус                     =
 |таблицадагы облус        = 
 |район түрү              = 
 |район                      = 
 |таблицадагы район          = 
 |коомдун түрү               = Аймак 
 |коом                       = Тажикстандын республикага баш ийген райондору{{!}}ТРР
 |таблицадагы коом           = 
 |ички бөлүнүшү             =
 |башчысынын түрү            = Мэр 
 |башчысы                    =  Жаббор Носирзода
 |негизделген күнү           = 
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = 
 |макамдын берилиши         = 1993
 |аймагы                     = 9,6
 |бийиктиктин түрү           = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 799-824
 |климаты                    = кескин континенталдуу 
 |расмий тили                = Тажик тили 
 |расмий тили2               = 
  |калкы                     =  32 100
  |элди каттоо жылы          = 2022
  |жыштыгы                   = 
  |агломерация               = 331 400
  |улуттук курамы            = Тажиктер
  |диний курамы              = Мусулмандар
  |этнохороним               =
 |убакыт аралыгы             = +5
 |DST                        = 
 |телефон коду               = +992 3139 
 |почта индекси              = 	734000
 |почта индекстери           = 
 |автоунаа коду              = 05 TJ
 |идентификатордун түрү      = 
 |цифралык идентификатор     = 
 |Commons түрмөгүндө         = Hisor
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили              =
}}

'''Гиссар''' (1929-жылга чейин — Ханака ; {{lang-tg|Ҳисор}}) — [[Тажикстан|Тажикстандагы]] Ханака дарыясынын ([[Кафирниган]] дарыясынын куймасы) менен Гиссар каналынын кесилишинде жайгашкан шаар. 2016-жылга чейин Гиссар районунун административдик борбору болгон.

Тажикстан Республикасынын өкмөтүнүн 2016-жылдын 2-февралындагы №29 чечими жана Тажикстан Республикасынын Жогорку жыйналышындагы улуттук кеңешинин 2016-жылдын [[3-март|3-мартындагы]] №204 токтому менен Гиссар шаар тибиндеги поселогу бүткүл [[Хисар району|Гиссар району]] менен шаар тибиндеги поселогуна шаар макамы ыйгарылган&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;{{Cite web}}&lt;/ref&gt;.

Гиссар шаары буга чейин 1993-жылдын 26-июнунда Тажикстан Республикасынын Жогорку кеңешинин токтомунун негизинде шаар макамын алган, бирок 2005-жылы бул макамдан ажыратылып, кайрадан айыл болуп жарыяланган.

== Географиясы ==
[[Файл:Гиссарская_крепость_и_ближайшие_окрестности_03.jpg|left|thumb]]
Гиссар республиканын батыш бөлүгүндө жана [[Ысар өрөөнү|Гиссар өрөөнүндө]], мурдагы Гиссар районунун борборунда, [[Душанбе|Душанбе шаарынан]] 20 км батышта жана Душанбе эл аралык аэропортунан 30 км алыстыкта жайгашкан. Гиссар аркылуу Ханака дарыясы жана Чоң Гиссар каналы агат.

== Тарыхы ==
Гиссар өрөөнү тарыхый булактардан [[Улуу жибек жолу|Улуу жибек]] жолунун кербен соода жолу өткөн аймак катары белгилүү. Арабтар келгенге чейин бул аймакта Ахарун жана [[Хисар району|Шуман]] мамлекеттик түзүмдөрү болгон.

Бул жер зороастризмдердин ыйык китеби «[[Авеста|Авестада]]» «Шумон» деп айтылат.  XI кылымда «Хисар» («Гиссар») сөзү биринчи жолу айылдын, райондун же административдик бирдиктин аталышы катары жазылган&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://samarkandtours.com/ru/tajikistan/hissar/|title=Гиссар - Туры в Таджикистан 2020-2021|accessdate=2025-11-30|archivedate=2021-04-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210410150221/https://samarkandtours.com/ru/tajikistan/hissar/}}&lt;/ref&gt;.

[[Араб халифаты|Араб халифатынын]] тушунда жергиликтүү калк ислам динин кабыл алган. IX—X кылымдарда Саманиддер империясынын курамында болгон. XI кылымдан XIX кылымдын башына чейин шаар түрк-монгол мамлекеттеринин курамында болсо, XIX-XX кылымдын башында Бухара эмиратынын курамына кирген. Гиссарда медресе (азыркы музей) сакталып жана Гиссар чебинин урандылары калган.
1929-жылы Гиссар районунун борбору болгон Ханака айылы &quot;Гисар&quot; деп аталган&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web}}&lt;/ref&gt;.
1953-жылы Гиссар [[Кыштак|айылы]] шаар тибиндеги айыл макамын алган. 1987-жылы Гисар айылдык кеңешинин курамына Белайдуз, Правда Востока, Пахтаабад (мурдагы Каганович) айылдары берилген.

== Мал чарбасы ==
Гисар шаары [[Гиссар кою|койлордун гисар породасы]] менен белгилүү. «Гисар кой» ({{Lang-tg|гӯсфанди ҳисорӣ}}) — эт багытындагы койлордун бир түрү, колго үйрөтүлгөн койлордун эң ириси. Бул порода [[Орто Азия|Борбордук Азияда]], биринчи кезекте Тажикстанда таралган. Аталышы Тажикстандын батышында жайгашкан [[Ысар|Гисар кырка]] тоосунан келип чыккан.

[[Гиссар кою|Гиссар кой породасы]] Гисардын тоолуу [[Жайыт|жайыттарында]] салттуу селекция жолу менен өстүрүлгөн. Гиссар кочкорлору семиз куйруктуу койлордун өзгөчө породасы болуп эсептелет. Мындай өзгөчөлүк бул кочкорлордун башка породалардан толук обочолонгондугунан жана породаны өстүрүүчү аймактагы уникалдуу жаратылыш шартынан улам келип чыккан.

== Калкы ==
[[2019-жыл|2019-жылдын]] [[1-январь|1-январына]] карата шаардын калкынын саны 28 700 адамды түзөт. Улуттук курамы&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.hisor.tj/|title=Гиссар}}&lt;/ref&gt; :

* 96,0% — [[тажиктер]]
* 1,5% — [[орустар]]
* 0,5% — [[татарлар]]
* 2,0% — башка улуттар жана этностор

Гиссарда борбордук [[оорукана]], поликлиника жана бир катар медициналык мекемелер бар.

== Башчылары ==
* Косим Рохбар (27.1.2022—15.04.2024)
* [[Носирзода, Джаббор|Жаббор Носирзода]] (15.04.2024—)

== Айылдары ==
Калктын саны 2022-жылдын 1-июлуна карата &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.hisor.tj/archives/1933|title=Ҷамоати шаҳраки Ҳисор – hisor.tj|lang=tj}}&lt;/ref&gt; :

* Сохтмончиён - 1189 адам.
* Хамадони - 1945 адам 
* Рудаки - 1918 адам 
* Пахтаобод – 1870 адам.
* Шарк - 1310 адам.
* Мирзо-Ризо - 718 адам.
* Юсупов - 1240 адам.
* Гафуров - 2772 адам.
* Гагарин - 1305 адам. 
* Белайдуз - 3302 адам.
* Омузгор – 1960 адам.
* Айни - 3107 адам.
* К.Хужанди – 3521 адам.
* А.Беруни – 2622 адам.
* Боки Рахимзода - 1490 адам.
* А.Каримов – 1009 адам
* Нуриддин Каюмов - 204 адам.

== Климаты ==
Климаты кескин континенталдуу, жылдык орточо жаан-чачыны 230 мм ашат.

== Дагы караңыз ==
* [[Гиссар (айыл)]] 
== Булактар ==
{{Булактар}} 
== Шилтемелер  ==
* [http://www.hisor.tj Айылдын сайты]

[[Категория:Тажикстан шаарлары]]</text>
      <sha1>a4rse6st7fdvusmpm784l3rac4fhdt0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Үрк</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137888</id>
    <revision>
      <id>643017</id>
      <parentid>551742</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T19:13:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643017</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9000" sha1="ndmspyok1xkufij9162necnc3av5fct" xml:space="preserve">{{ОЖ|кыргызча аталышы=Үрк|расмий аталышы={{lang-nl|Urk}}|герб=Coat of arms of Urk.svg|сүрөт=Urk harbor.jpg|желек=Urker vlag met schelvis 25-12-2016.svg|өлкө={{NED}}|облус түрү=Нидерланддын административдик-аймактык түзүлүшү{{!}}Провинциясы|облус=Флеволанд|аймагы=109,9|lon_dir=E|lon_sec=21|lon_min=36|lat_dir=N|lat_sec=55|lat_min=39|lon_deg=5|lat_deg=52|өлкө картасы=Netherlands_location_map.svg|облус картасы=Netherlands_Flevoland_location_map.svg}}

'''Үрк''' ({{Lang-nl|Urk}}) — [[Флеволанд]] провинциясындагы [[шаар]] жана муниципалитет. Калкы: 17 946 (2008). 1986-жылдан бери Үрк өзүнчө муниципалитет болуп саналат (109,90 км², жер аянты: 11,54 км²). [[Эйсселмээр|Эйсселмээрди]] оңдоо иштери уланып жаткандыктан, жер аянты көбөйөт.

Бүгүнкү күндө жергиликтүү экономиканын пайдубалдарынын бири - [[Түндүк деңиз|Түндүк деңизинде]] балык уулоо. 2012-жылга карата Урк Нидерландиядагы эң чоң балык уулоо флотуна ээ (130 кеме, экипажы 900дөн ашык адам).

Үрктүн өзүнүн 17 орундуу муниципалдык кеңеши бар. Кылымдар бою жакырчылыкка карабастан, Үрктүн жергиликтүү тургундары болгон үрктүктөр көптөн бери өздөрүнүн туруктуулугу, биримдиги жана өзгөчө этникалык өзгөчөлүгү менен айырмаланып келишкен. Алардын диалекти бир катар уникалдуу өзгөчөлүктөргө ээ. Үрк салттуу түрдө Реформаланган Чиркөөнүн жана Төңкөрүшкө каршы партиянын чеби катары кызмат кылып келген.

== Тарыхы ==
[[Польдер|Полдерлерде]] негизделген Флеволанд провинциясы 1986-жылы гана түзүлгөнү менен&lt;ref&gt;[http://www.travel26.ru/Niderland.html Нидерланды]{{Недоступная ссылка|date=Февраль 2020|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;, Урктун өзү 966-жылдан бери белгилүү, ал Отто Iнин Кёльндеги Панталеон монастырына берген жарлыгында эскерилет. Полдерингге чейин Урк шаары ушул эле аталыштагы аралда жайгашкан. Жогоруда айтылган жарлыктын текстинде: &quot;Cuiisdam insulae medietatem in Almere, que Urch vocatur&quot; (латынча: &quot;Төмөнкү Альмердеги бир нече аралдардын бири Үрх деп аталат&quot;) деп айтылат. Жергиликтүү уламышка ылайык, аралда бир кезде беш айыл болгон. Бирок бара-бара арал суу астында калып, адамдар барган сайын жогору көтөрүлө беришкен. 1475-жылга чейин Үрктүн Жогорку жана Төмөнкү Сеньёриялары Ван Күнре үй-бүлөсүнүн колунда болгон. 1475-жылдан 1614-жылга чейин Урк Утрехт патрицийинин үй-бүлөсү Зуденбалхка таандык болгон:

* 1475—1495: Эверт I Соуденбалх (1424—1503);
* 1495—1530: Эверт II Соуденбалх (1455—1530);
* 1530—1558: Йохан Соуденбалх (1503—1558);
* 1558—1567: Эверт III Соуденбалх (1540—1567);
* 1567—1599: Геррит Соуденбалх (1541—1599);
* 1599—1614: Варлавина Соуденбалх (1538—1616).
1614-жылдан 1660-жылга чейин Үрк Антверпендин жараны (испан жараны дегенди билдирет) Йонххир ван дер Вервеге таандык болгон. 1617-жылы ал Үрк дарыясына маяк курган. 1660-жылдан 1792-жылга чейин Урк Амстердам муниципалитетине, ал эми 1660-жылдан 1678-жылга чейин аны Апельсин үйүнүн душманы Андрис де Граефф башкарган. 1792-жылдан 1950-жылга чейин Урк Түндүк Голландия (Түндүк Голландия) провинциясына караган. Үрк балыкчылары деңиздин коркунучтарына дайыма туш болушкан. Мисалы, 1865-жылы деңизде 343 жергиликтүү балыкчы каза болгон. 1897-жылы материктен Үрккө биринчи телефон кабели тартылган.

Биринчи дүйнөлүк согуш учурунда Үрктө шерик мамлекеттердин интерндик офицерлери үчүн лагерь түзүлгөн: негизинен бельгиялыктар, британиялыктар жана француздар. 1916-жылы болгон чоң суу ташкынынан кийин, Зөүдерзээ булуңунун бир бөлүгүн кургатуу боюнча расмий чечим кабыл алынган.

1927-жылдан 1933-жылга чейин Түндүк деңизди булуңдан бөлүп турган Зөүдерзээверкен инженердик долбоорунун алкагында Афслөүтдейк дамбасы курулган. Натыйжада, &quot;Түштүк деңизинин&quot; ордуна тайыз тузсуз көл Эйсселмээр пайда болгон. 1939-жылдан 1942-жылга чейин, Экинчи Дүйнөлүк Согуш учурунда, Үрк дамбалар аркылуу Фрисланд жана Оверейссел провинциялары менен байланышкан. Ошентип, ал арал болбой калган. 1944-жылга чейин жетүүгө кыйын Үрк басып алган эмес. Үрктүктөр көп учурда кулаган шериктердин учкучтарын баш калкалап турушкан. Бул 1944-жылы 18-ноябрда немистер Үрктү полдерлер аркылуу басып алып, дароо 80 эркек менен баланы камакка алганда өзгөргөн. Ошондон тартып, Үрк бир нече ай бою немистер тарабынан ээленип, алар Үрктүктөрдүн башына момун мэрди коюшкан. Айрым тургундар, анын ичинде жөөт Кропвельддин үй-бүлөсү да өлтүрүлгөн. 1945-жылы 17-апрелде Үрк канадалыктар тарабынан бошотулган.

20-кылымда Үрк жери Нордоостполдердин курамына кошулган. 1950-жылдан 1986-жылга чейин Үрк Оверейссел провинциясына караган. 1986-жылдан бери Үрк эң жаңы провинция Флеволандга караган.

== Кеме куруусу ==
Үрктүн эң эски кеме куруучу жайы 1768-жылдан бери Балк үй-бүлөсүнө таандык. Кеме куруучу жай мурда балык уулоочу кемелерди оңдоого адистешкен, бирок 1932-жылы Афслөүтдейк дамбасынын курулушу менен баары өзгөргөн. Дамба балык уулоо тармагында олуттуу төмөндөөгө алып келген. Андан кийин Балктар жүргүнчү ташуучу кемелерди жана жеке яхталарды, ал эми 2004-жылдан баштап суперяхталарды кура башташкан.

== Галереясы ==
&lt;gallery&gt;
Файл:2007-09-15_12.28_Urk,_haven_foto1.JPG|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:2007-09-15_12.28_Urk,_haven_foto1.JPG
Файл:Urkervissersmonument.JPG|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Urkervissersmonument.JPG
Файл:Urk_20030816.PNG|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Urk_20030816.PNG
Файл:Urk_kade.jpg|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Urk_kade.jpg
&lt;/gallery&gt;

== Белгилери ==

[[Категория:Нидерланд шаарлары]]</text>
      <sha1>ndmspyok1xkufij9162necnc3av5fct</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Лүбек</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137915</id>
    <revision>
      <id>643052</id>
      <parentid>629419</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T04:25:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Любек]]&quot; барагын &quot;[[Лүбек]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>629419</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4615" sha1="2otqujnzoa9031c9wvzle1f2fnbpe91" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = шаар 
 |кыргызча аталышы           = Любек 
 |расмий аталышы            = Lübeck 
 |сурөтү                   = [[Сүрөт:Luebeck Holstentor.jpg|330px]] 
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = DEU Luebeck COA.svg
 |желек                      = Flagge Luebeck.svg 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir=N |lat_deg=53 |lat_min=52 |lat_sec=0 
  |lon_dir=E |lon_deg=10 |lon_min=41 |lon_sec=0 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Шлезвиг-Гольштейн 
 |таблицадагы облус         = Шлезвиг-Гольштейн 
 |район түрү              = Германиянын райондору{{!}}Район 
 |район                  = Райондук эмес шаар 
 |таблицадагы район         =  
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           = 10 административдик район 
 |башчысынын түрү           = Обер-бургомистр 
 |башчысы                  = Ян Линдеманн (SPD) 
 |негизделген күнү         = 1143 
 |биринчи белгиленген           =  
 |мурунку аталышы        = Ганзе шаары Любек 
 |статустун берилиши             = эркин шаар (1230) 
 |аймагы              = 214,13 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 13 
 |климаты                 = деңиздик климат 
 |расмий тили              = немил тили 
  |калкы                = 217198 
  |элди каттоо жылы             = 2023 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = Любек агломерациясы 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = любекдиктер 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 0451 
 |почта индекси           = 23552–23570 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = HL 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 01 0 03 000 
 |Commons түрмөгүндө     = Lübeck 
 |сайты                   = https://www.luebeck.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
 |сүрөт=Lübeck An der Obertrave 14 Baudenkmal 1.JPG
}}
'''Любек''' — [[Германия|Германиянын]] түндүк бөлүгүндө, [[Шлезвиг-Гольштейн]] жеринде жайгашкан шаар. Түндүк деңиз менен [[Балтика деңизи]]нин ортосунда, [[Траве дарыясы|Траве дарыясынын]] боюнда орун алган. Калкы — 217 миңден ашык адам (2023).

Любек Германиянын эң байыркы жана белгилүү шаарларынын бири болуп саналат. Ал 1143-жылы [[Адольф фон Шауэнбург]] тарабынан негизделген жана 13-кылымда Ганза биримдигинин башкы борборуна айланган. Ошол мезгилде Любек Европанын эң маанилүү соода жана деңиз портторунун бири болгон.

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.luebeck.de/de/index.html?lang=ru Шаар расмий сайты]
[[Категория:Германия]]
[[Категория:Шаарлар‎]]
{{Германия шаарлары (калкы боюнча)}}</text>
      <sha1>2otqujnzoa9031c9wvzle1f2fnbpe91</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>643054</id>
      <parentid>643052</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T04:26:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <origin>643054</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4637" sha1="8s903ki61os2iej6kt4v8f2txseiipk" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = шаар 
 |кыргызча аталышы           = Лүбек 
 |расмий аталышы            = Lübeck 
 |сурөтү                   = [[Сүрөт:Luebeck Holstentor.jpg|330px]] 
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = DEU Luebeck COA.svg
 |желек                      = Flagge Luebeck.svg 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir=N |lat_deg=53 |lat_min=52 |lat_sec=0 
  |lon_dir=E |lon_deg=10 |lon_min=41 |lon_sec=0 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Шлезвиг-Гольштейн 
 |таблицадагы облус         = Шлезвиг-Гольштейн 
 |район түрү              = Германиянын райондору{{!}}Район 
 |район                  = Райондук эмес шаар 
 |таблицадагы район         =  
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           = 10 административдик район 
 |башчысынын түрү           = Обер-бургомистр 
 |башчысы                  = Ян Линдеманн (SPD) 
 |негизделген күнү         = 1143 
 |биринчи белгиленген           =  
 |мурунку аталышы        = Ганзе шаары Любек 
 |статустун берилиши             = эркин шаар (1230) 
 |аймагы              = 214,13 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 13 
 |климаты                 = деңиздик климат 
 |расмий тили              = немил тили 
  |калкы                = 217198 
  |элди каттоо жылы             = 2023 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = Любек агломерациясы 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = любекдиктер 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 0451 
 |почта индекси           = 23552–23570 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = HL 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 01 0 03 000 
 |Commons түрмөгүндө     = Lübeck 
 |сайты                   = https://www.luebeck.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
 |сүрөт=Lübeck An der Obertrave 14 Baudenkmal 1.JPG
}}
'''Лүбек''' ({{Lang-de|Lübeck}}) — [[Германия|Германиянын]] түндүк бөлүгүндө, [[Шлезвиг-Гольштейн]] жеринде жайгашкан шаар. Түндүк деңиз менен [[Балтика деңизи]]нин ортосунда, [[Траве дарыясы|Траве дарыясынын]] боюнда орун алган. Калкы — 217 миңден ашык адам (2023).

Лүбек Германиянын эң байыркы жана белгилүү шаарларынын бири болуп саналат. Ал 1143-жылы [[Адольф фон Шауэнбург]] тарабынан негизделген жана 13-кылымда Ганза биримдигинин башкы борборуна айланган. Ошол мезгилде Лүбек Европанын эң маанилүү соода жана деңиз портторунун бири болгон.

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.luebeck.de/de/index.html?lang=ru Шаар расмий сайты]
[[Категория:Германия]]
[[Категория:Шаарлар‎]]
{{Германия шаарлары (калкы боюнча)}}</text>
      <sha1>8s903ki61os2iej6kt4v8f2txseiipk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Өзбекстан Республикасынын президенти</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138037</id>
    <revision>
      <id>643033</id>
      <parentid>571472</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T01:33:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643033</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23102" sha1="5xr7bpx0uck53c3q8eo5eyoflmqbyxa" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик кызмат
|Эн белгиси                          = Presidential Seal of Uzbekistan.svg
|Кызматы                             = Өзбекстан Республикасынын президенти
|Нукура аталышы                      = {{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti, Ўзбекистон Республикасининг Президенти}}
|Өлкө                                = Өзбекстан
|Сүрөтү                              = Shavkat Mirziyoyev official portrait (cropped).jpg
|Резиденциясы                        = «Куксарой»
|Башчылык кылганы                    = {{Өлкө желеги|Өзбекстан}}
|Дайындоочу                          = Өзбекстан Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясы түз элдик шайлоолордун жыйынтыктарынын негизинде
|Дайындалган мөөнөтү                 = 7 жыл, катары менен эки мөөнөттөн ашык эмес
|Майанасы                            = жылына 15 600$
|Учурдагы                            = [[Шавкат Мирзиёев|Мирзиёев Шавкат Миромонович]]
|Кызматтын пайда болгону             = 1990-жыл 24-март
|Кызматтын биринчи ыйгарылганы       = [[Ислам Каримов|Каримов Ислам Абдугани уулу ]]
|Сайты                               = https://president.uz/uz
}}

'''Өзбекстан Республикасынын президенти''' ({{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti, Ўзбекистон Республикасининг Президенти}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстан Республикасындагы]] эң жогорку мамлекеттик кызмат, бул кызматка жалпы республикалык президенттик шайлоодон жеңген адам дайындалат.

== Тарыхы ==
Өзбекстандын президентти кызматы 1990-жылдын март айында, ошол кездеги Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы СССРдин курамынан чыккандан кийин негизделген. 1990-жылдын 24-мартында Өзбек ССРинин Жогорку Кеңешинин сессиясында эл депутаттары Өзбек ССРинин тарыхындагы биринчи жолу президентик кызматка [[Ислам Каримов|Каримов Ислам Абдуганиевичти]] шайлашкан. 1990-жылдын 24-мартынан 1992-жылдын 13-январына чейин Өзбекстан Республикасынын президентинин орун басары Өзбекстандын вице-президенти болгон. Өзбек ССРи Советтер Союзунун курамындагы республикалардын ичинен биринчи болуп президент жана вице-президент кызматтарын негиздеген мамлекет. 1991-жылдын 31-августунда Өзбекстандын көз карандысыздыгы жарыялангандан кийин, бул кызмат «Өзбекстан Республикасынын президенти» деп өзгөртүлгөн&lt;ref&gt;[https://www.lex.uz/acts/32999 Закон Республики Узбекистан. ОБ ОСНОВНЫХ ГАРАНТИЯХ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПРЕЗИДЕНТА РЕСПУБЛИКИ УЗБЕКИСТАН]&lt;/ref&gt;.

== Талапкерлерди тандоо тартиби ==
Саясий партиялар жана жарандар түздөн-түз Өзбекстан Республикасынын президенттигине талапкерлерди көрсөтүү укугуна ээ. Добуш берүү укугуна ээ болгон жаран же жарандардын тобу Өзбекстан Республикасынын президенттигине талапкерди көрсөтүү үчүн кеминде 300 шайлоочусу бар шайлоочулардын демилгелүү тобун түзүшү керек. Президенттикке талапкерлерди көрсөтүү шайлоого 65 күн калганда башталып, шайлоого 45 күн калганда аяктайт. Талапкерлерди көрсөтүү саясий партиялардын жогорку органдары, ошондой эле шайлоочулардын демилгелүү тобунун жыйыны тарабынан жүргүзүлөт. Президенттик шайлоого 2 талапкер катышканда, добуш берүүгө катышкан шайлоочулардын добуштарынын салыштырмалуу көпчүлүгүн алган талапкер шайланган деп эсептелет. Өзбекстан Республикасынын президенттик шайлоосуна 2ден ашык талапкер катышкан учурда, эгерде талапкерлердин бири да добуш берүүгө катышкан шайлоочулардын добуштарынын жарымынан көбүн албаса, шайлоочулардын эң көп добушун алган 2 талапкердин катышуусунда кайра шайлоо өткөрүлөт. Борбордук шайлоо комиссиясы Өзбекстан Республикасынын президентин шайлоонун жыйынтыктары жөнүндө маалыматты шайлоодон кийин 10 күндөн кечиктирбестен жарыялайт. Өзбекстан Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясы тарабынан Өзбекстан Республикасынын президентин шайлоонун жыйынтыктары расмий жарыяланган күндөн тартып 2 айдан кеч эмес убакытта кызматка киришиши зарыл. Шайланган президент парламенттин сессиясында ант берген учурдан тартып президенттик кызматка дайындалды деп эсептелет. 

== Өзбекстан Республикасынын президентинин ыйгарым укуктары ==
[[Файл:Presidential_Seal_of_Uzbekistan.svg|thumb|407x407px|Өзбекстан Республикасынын президентинин эмблемасы]]
[[Файл:Flag_of_the_President_of_Uzbekistan.svg|thumb|280x280px|Өзбекстан Республикасынын президентинин штандарты]]
Өзбекстан Республикасынын президенти Конституцияга ылайык кеңири жана ар түрдүү ыйгарым укуктарга ээ. Бул ыйгарым укуктар мамлекеттеги бардык чөйрөлөргө жайылтылат жана өлкөнүн экономикасынын жана жалпы коомдун өнүгүшүнө олуттуу таасирин тийгизет.

Өзбекстан Республикасынын Президенти&lt;ref&gt;[https://president.uz/oz/pages/view/status?menu_id=10 O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining maqomi]&lt;/ref&gt;:

# Өзбекстан Республикасынын Конституциясынын жана мыйзамдарынын, ошондой эле жарандардын укуктары менен эркиндиктеринин сакталышына кепилдик кылат.
# Өзбекстан Республикасынын эгемендүүлүгүн, коопсуздугун жана аймактык бүтүндүүлүгүн коргоо, ошондой эле улуттук-мамлекеттик түзүлүш боюнча чечимдерди ишке ашыруу үчүн зарыл чараларды көрөт.
# Ички жана эл аралык мамилелерде Өзбекстан Республикасынан атынан иш алып барат.
# Өзбекстан Республикасынын келишимдери жана макулдашуулары боюнча сүйлөшүүлөрдү жүргүзөт жана аларга кол коёт, республиканын түзгөн келишимдерин, макулдашууларын жана милдеттемелеринин сакталышын текшерет.
# Дипломатиялык жана башка өкүлдөрдүн ырастоо жана чакыртып алуу каттарын кабыл алат.
# Чет өлкөлөрдөгү Өзбекстан Республикасынын дипломатиялык жана башка өкүлдөрүн дайындоо үчүн Өзбекстан Республикасынын Жогорку Кеңешинин (Олий Мажлис) Жогорку палатасы – Сенатына талапкерлерди сунуштайт.
# Өлкөнүн ички жана тышкы саясатын ишке ашыруунун маанилүү маселелери боюнча Өзбекстан Республикасынын Жогорку Кеңешине (Олий Мажлис) кайрылуу укугуна ээ.
# Республиканын жогорку бийлик жана башкаруу органдарынын ортосундагы өз ара аракеттешүүнү камсыз кылат, Өзбекстан Республикасынын Министрлер Кабинетинин сунушу боюнча министрликтерди, мамлекеттик комитеттерди жана башка мамлекеттик башкаруу органдарын түзөт жана жоёт.
# Өзбекстан Республикасынын Жогорку Кеңешинин (Олий Мажлис) Сенатына, Сенаттын төрагасынын кызматына шайлоо үчүн талапкерди сунуштайт.
# Өзбекстан Республикасынын Жогорку Кеңешинин (Олий Мажлис) палаталарына Өзбекстан Республикасынын премьер-министринин талапкерин кароо жана бекитүү үчүн сунуштайт жана аны отставкага кеткен учурда, Өзбекстан Республикасынын Жогорку Кеңешинин (Олий Мажлис) палаталары тарабынан кабыл алынган премьер-министрге ишеним көрсөтүлбөгөн учурда же мыйзамда каралган башка учурларда кызматтан бошотот.
# Өзбекстан Республикасынын премьер-министринин сунушу боюнча Өзбекстан Республикасынын Министрлер Кабинетинин мүчөлөрүн бекитет жана аларды кызматтан бошотот.
# Өзбекстан Республикасынын Башкы прокурорунун жана Эсеп палатасынын төрагасын дайындайт жана кызматтан бошотот, аларды кийинчерээк Өзбекстан Республикасынын Жогорку Кеңешинин (Олий Мажлис) Сенаты бекитет.
# Өзбекстан Республикасынын Жогорку Кеңешинин (Олий Мажлис) Сенатына Өзбекстан Республикасынын Конституциялык сотунун, Өзбекстан Республикасынын Жогорку сотунун курамдарына талапкерлерди, ошондой эле Өзбекстан Республикасынын Жогорку судьялар кеңешинин төрагасынын, Өзбекстан Республикасынын Борбордук банкынын төрагасынын кызматтарына талапкерлерди сунуштайт.
# Өзбекстан Республикасынын Жогорку судьялар кеңешинин сунушу боюнча облустардын жана Ташкен шаарынын сотторунун төрагалары менен төрагасынын орун басарларын, Өзбекстан Республикасынын Аскердик сотунун төрагасын дайындайт жана кызматтан бошотот; мыйзамга ылайык Өзбекстан Республикасынын Жогорку судьялар кеңешинин мүчөлөрүн бекитет.
# Мыйзама ылайык Өзбекстан Республикасынын премьер-министринин сунушу боюнча облустардын жана Ташкен шаарынын губернаторлорунун (хокимдердин) кызматына дайындайт жана кызматтан бошотот жана өз чечими менен облустун, райондун жана шаардын губернаторлорун (хокимдерди) Конституцияны, мыйзамдарды бузган учурда кызматтан бошотуу укугуна ээ.
# Республиканын мамлекеттик башкаруу органдарынын жана губернаторлордун (хокимдердин) милдеттерин мыйзам ченемдерине ылайык келбеген учурда токтотот жана жокко чыгарат, Өзбекстан Республикасынын Министрлер Кабинетинин отурумдарында төрагалык кылуу укугуна ээ.
# Өзбекстан Республикасынын мыйзамдарына кол коет жана жарыялайт, мыйзамды өзүнүн каршы пикири менен бирге кайрадан талкууга жана добушка коюу үчүн Өзбекстан Республикасынын Олий Мажлисине кайтарып берүүгө укуктуу.
# Өзбекстан Республикасына кол салуу болгон учурда же агрессиядан коргонуу боюнча келишимдик милдеттенмелерди аткаруу зарыл болгон учурда согуш абалын жарыялайт жана кабыл алынган чечимди үч күндүн ичинде Өзбекстан Республикасынын Олий Мажлисинин палаталарынын бекитүүсүнө киргизет.
# Өзгөчө учурларда (чыныгы тышкы коркунуч, массалык башаламандыктар, ири кырсыктар, табигый кырсыктар, эпидемиялар жана пандемиялар) жарандардын коопсуздугун камсыз кылуу максатында, Өзбекстан Республикасынын бүткүл аймагында же айрым аймактарында өзгөчө кырдаал киргизет жана кабыл алынган чечим үч күндүн ичинде Өзбекстан Республикасынын Олий Мажлисинин палаталарынын бекитүүсүнө жиберилет, бирок өзгөчө кырдаалды киргизүүнүн шарттары жана тартиби атайын мыйзам менен жөнгө салынат.
# Өзбекстан Республикасынын куралдуу күчтөрдүн башкы кол башчысы болуп саналат, куралдуу күчтөрдүн жогорку командачылыгын дайындайт жана кызматынан бошотот, ошондой эле жогорку аскердик наамдарды берет. Өзбекстан Республикасынын ордендери, медалдары жана грамоталары менен сыйлайт, ошондой эле Өзбекстан Республикасынын квалификациялык жана ардактуу наамдарын ыйгарат.
# Өзбекстан Республикасынын жарандыгын жана саясий башпаанек берүү маселелерин чечет.
# Өзбекстан Республикасынын Олий Мажлисинин Сенатына мунапыс жөнүндө актыларды кабыл алуу боюнча сунуштарды киргизет жана Өзбекстан Республикасынын соттору тарабынан соттолгон адамдарга ырайым кылууну жүзөгө ашырат.
# Өзбекстан Республикасынын Мамлекеттик коопсуздук кызматынын төрагасын дайындайт жана кызматтан бошотот, кийин бул маселелер боюнча жарлыктарды Өзбекстан Республикасынын Олий Мажлисинин Сенатынын бекитүүсүнө киргизет.
# Конституцияда жана Өзбекстан Республикасынын мыйзамдарында каралган башка ыйгарым укуктарды жүзөгө ашырат.

== Өзбек ССРинин жана Өзбекстан Республикасынын президенттеринин тизмеси ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; width=&quot;100%&quot;
|- style=&quot;background:#cccccc&quot;
!№
!Мөөнөтү
!Президент
!Сүрөтү
! colspan=&quot;2&quot; |Президенттик мөөнөтү
!Кызматтагы убакыты
!Партиясы
|-
! rowspan=&quot;5&quot; |1
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:red&quot; |1
| rowspan=&quot;5&quot; |[[Ислам Каримов|Каримов Ислам Абдугани уулу]]
| rowspan=&quot;5&quot; |[[Файл:Islam_Karimov_(cropped).jpg|160x160px]]
|1990-жыл 24-март&lt;ref&gt;[https://www.currenttime.tv/a/ussr-uzbekistan/32217736.html Интеллигенция уходит в оппозицию. Национальные движения в республиках накануне распада СССР. Часть тринадцатая: Узбекистан]&lt;/ref&gt;
|1992-жыл 4-январь
|651  күн
|ССКП
|-
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#00FF00&quot; |2
|1992-жыл 4-январь
|2000-жыл 22-январь
|2940 күн
|ӨЭДП
|-
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#00BFFF&quot; |3
|2000-жыл 22-январь
|2008-жыл 16-январь
|2916 күн
|«Фидокорлар»
|-
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#1E90FF&quot; |4
|2008-жыл 16-январь
|2015-жыл 10-апрель
|2666 күн
| rowspan=&quot;2&quot; |УзЛиДеП
|-
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#1E90FF&quot; |5
|2015-жыл 10-апрель
|2016-жыл 2-сентябрь&lt;ref&gt;Өзбекстан бийлиги тарабынан расмий белгиленген Каримовдун каза болгон күнү. Башка булактардагы маалыматтарга ылайык, Каримов төрт күн мурун же 29-августа каза болгон.&lt;/ref&gt;
|511 күн
'''(Жалпысынан 9684 күн)'''
|-
! colspan=&quot;1&quot; |
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#F08080&quot; |{{abbr|м.а.|Убактылуу милдетин аткаруучу|0}}
|[[Нигматилла Юлдашев|Юлдашев Нигматилла Тулкинович]]&lt;ref&gt;[https://repost.uz/gift-ot-presidenta Repost.uz. Нигматилла Юлдашев назначен Генеральным прокурором Республики Узбекистан]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://asiaplustj.info/ru/news/centralasia/20160903/230420 Asia-Plus. Пост президента Узбекистана временно перешел к Нигматилле Юлдашеву]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
|[[Файл:Nigmatilla_Yuldashev_(34691117135).jpg|170x170px|безрамки]]
|2016-жыл 2-сентябрь
|2016-жыл 8-сентябрь
|6 күн
|«Миллий тикланиш»
|-
! rowspan=&quot;4&quot; |2
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#1E90FF&quot; |{{abbr|м. а.|Убактылуу милдетин аткаруучу|0}}
| rowspan=&quot;4&quot; |[[Шавкат Мирзиёев|Мирзиёев Шавкат Миромонович]]
| rowspan=&quot;4&quot; |[[Файл:Shavkat_Mirziyoyev.png|150x150px]]
|2016-жыл 8-сентябрь
|2016-жыл 14-декабрь
|97 күн
| rowspan=&quot;4&quot; |УзЛиДеП
|-
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#1E90FF&quot; |1
|2016-жыл 14-декабрь
|2021-жыл 6-ноябрь
|1788 күн
|-
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#1E90FF&quot; |2
|2021-жыл 6-ноябрь
|2023-жыл 14-июль
|615 күн
|-
! align=&quot;center&quot; style=&quot;background:#1E90FF&quot; |3
|2023-жыл 14-июль
|'''Учурдагы президент'''
(мөөнөтү 2030-жылы аяктайт)
|{{days between|9|07|2023}} күн
&lt;small&gt;(2016-жылдын 8-сентябрынан тартып — {{days between|8|09|2016}} күн)&lt;/small&gt;
|}
&lt;timeline&gt;
ImageSize = width:1000 height:auto barincrement:12
PlotArea = top:10 bottom:50 right:350 left:20
AlignBars = late

DateFormat = yyyy
Period = from:1990 till:2030
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1990

Colors =
  id:indep value:rgb(0.5,0.5,0.5)   legend: республика
Legend = columns:3 left:150 top:24 columnwidth:100

TextData =
  pos:(20,27) textcolor:black fontsize:M
  text:&quot;мезгил:&quot;

BarData =
  barset:PM

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:PM

 from: 1990 till: 2016 color:indep text:&quot;[[Ислам Каримов]]&quot; fontsize:10
 from: 2016 till: 2016 color:indep text:&quot;[[Нигматилла Юлдашев]]&quot; fontsize:10
 from: 2016 till: 2023 color:indep text:&quot;[[Шавкат Мирзиёев]]&quot; fontsize:10
&lt;/timeline&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://www.president.uz/oz Өзбекстан Республикасынын президентинин расмий сайты]
* [https://lex.uz/docs/35869 Өзбекстан Республикасынын Конституциясы]
[[Категория:Президенттер тизмелери]]</text>
      <sha1>5xr7bpx0uck53c3q8eo5eyoflmqbyxa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Талкуу:Ысар (шаар)</title>
    <ns>1</ns>
    <id>138071</id>
    <revision>
      <id>643026</id>
      <parentid>571719</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:35:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Талкуу:Гиссар]]&quot; барагын &quot;[[Талкуу:Ысар (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>571719</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24" sha1="1p8epwzab3bmjntetyg996syy4h00kl" xml:space="preserve">{{Азия айы 2025}}</text>
      <sha1>1p8epwzab3bmjntetyg996syy4h00kl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138224</id>
    <revision>
      <id>643055</id>
      <parentid>642751</parentid>
      <timestamp>2026-04-04T05:14:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>643055</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="54235" sha1="ovj3xt21i03yy5ne5e6lja9ib7atk27" xml:space="preserve">{{Футбол курамаларынын мелдеши |
  | жайы            = {{өлкө желеги|АКШ}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Канада}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Мексика}}
  | шаарлары        = 16
  | стадиондору     = 16
  | мөөнөтү         = 11-июнь — 19-июль 2026
  | аталышы         = {{lang-en|FIFA World Cup 2026}}&lt;br&gt;{{lang-fr|Coupe du monde de football 2026}}&lt;br&gt;{{lang-es|Copa Mundial de la FIFA 2026}}
  | эн белгиси      = 
  | катышуучулары           = 48
  | чемпион         = 
  | жолу            = 
  | 2-орун          = 
  | 3-орун          = 
  | 4-орун          = 
  | финал           = «Метлайф», Ист-Ратерфорд, [[Нью-Жерси]], [[АКШ]]
  | убагы           =
  | оюн             = 
  | оюн_тандоо      = 
  | голдор          = 
  | голдор_тандоо   = 
  | көрүүчүлөр      = 
  | бомбардир       = 
  | б_голдор        = 
  | бомбардир_тандоо = 
  | т_голдор         = 
  | мыкты           = 
  | дарбазачы       = 
  | мур_чемпиондук = [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
  | кий_чемпиондук = ''2030''
}}
'''2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты''', расмий түрдө '''2026 ФИФА Дүйнө Кубогу''' ({{lang-en|2026 FIFA World Cup}}) — эркектер улуттук курамалар арасында өтүүчү 23-чү эл аралык [[Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|футбол дүйнө биринчилиги]]. Мелдеш ФИФА тарабанын төрт жылда бир жолу уюштурулат.

Мелдеш 2026-жылдын 11-июнда башталып, 19-июлда аяктайт. Аны [[Түндүк Америка|Түндүк Американын]] үч мамлекети өткөрөт: [[Америка Кошмо Штаттары]] (11 шаар), [[Мексика]] (3 шаар) жана [[Канада]] (2 шаар). Бул мелдеш биринчи жолу үч өлкө тарабынан биргелешип уюштурулат жана биринчи жолу мелдеште 48 өлкө катышат.

[[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентина]] курамасы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022-жылкы мелдеште]] жеңгендиктен, ушул мелдеште титулун коргойт.

== Өткөрүүчү өлкөнү тандоо ==
[[File:2026 world cup bid election.png|thumb|upright=1.6|Добуш берүүнүн жыйынтыктары
{|
|-
!Добуш берүүгө уруксат берилгендер !! Добуш берүүгө уруксат берилбегендер
|- 
|{{legend|#867650|Бириккен табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#FFBD41|Канада, Мексика жана АКШ}}
|-
|{{legend|#2770AB|Марокко табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#55208D|Марокко}}
|-
|{{legend|#008E2A|Эч бирөөнө добуш бербегендер}}||{{legend|#000000|ФИФА тарабынан жазалангандар}}
|-
|{{legend|#B32A2F|Добуш берүүдөн кармангандар}}||{{legend|#C1C1C1|ФИФА мүчөсү эместер}}
|}]]
Добуш берүү 2018-жылдын 13-июнунда [[Москва]] шаарында өткөн [[ФИФА]]нын 68-конгрессинин алкагында болуп, добуш берүүгө укуктуу 203 мүчөнүн бардыгына ачык болгон&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Graham |first=Bryan Armen |date=June 13, 2018 |title=North America to host 2026 World Cup after winning vote over Morocco – as it happened |url=https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |website=The Guardian |access-date=July 12, 2018 |archive-date=July 18, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180718045428/https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
Бириккен табыштамасы ({{lang-en|United bid}}, [[Канада]], [[Мексика]] жана [[АКШ]] чогуу) 134 жарактуу добуш алып жеңишке жеткен, ал эми [[Марокко|Марокконун]] табыштамасы 65 жарактуу добуш алган&lt;ref&gt;{{cite news |date=June 13, 2018|title=World Cup 2026: Canada, US &amp; Mexico joint bid wins right to host tournament|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/44464913|url-status=live|access-date=June 13, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20210114150230/https://www.bbc.com/sport/football/44464913|archive-date=January 14, 2021}}&lt;/ref&gt;.
[[Иран]] «табыштамалардын эч бири» деген вариантка добуш берген, ал эми [[Куба]], [[Словения]] жана [[Испания]] добуш берүүдөн карманган. [[Гана]] коррупциялык чыр-чатакка байланыштуу ФИФА тарабынан убактылуу четтетилгендиктен, добуш берүүгө укугу болгон эмес&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Gyamera-Antwi |first1=Evans |title=Ghana &amp; Kosovo excluded from Fifa Congress ahead of 2026 World Cup vote |url=http://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |access-date=June 13, 2018 |work=Goal.com |date=June 12, 2018 |archive-date=October 21, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231021220157/https://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last= |first= |date=June 7, 2018 |title=Breaking News: President Akufo-Addo dissolves GFA |url=https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |archive-date=June 12, 2018 |access-date=June 14, 2018 |work=myjoyonline.com |accessdate=2025-12-20 |archivedate=2018-06-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Fifa bans Ghana football head Kwesi Nyantakyi over 'cash gift' |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |access-date=June 14, 2018 |work=BBC News |date=June 8, 2018 |archive-date=June 9, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180609011624/https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=May 15, 2017 |title=FIFA Congress confirms next steps of the bidding process for the 2026 FIFA World Cup - FIFA.com |url=http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |access-date=April 16, 2024 |archive-date=May 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170515003503/http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=June 10, 2015 |title=Scandal-plagued FIFA postpones 2026 World Cup bidding |url=https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |access-date=April 16, 2024 |work=ABC News |language=en-AU |archive-date=April 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240416202847/https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin: 0 auto;text-align: center&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Өлкө
!Добуш
|-
!1 раунд
|- style=&quot;background:#90ee90&quot;
|align=left|'''Канада, Мексика жана АКШ'''
|'''134'''
|-
|align=left|Марокко
|65
|-
|align=left|Эч бири
|1
|-
|align=left|Добуш берүүдөн кармануу
|3
|-
!align=left|Жалпы добуштар
!200
|-
!align=left|Көпчүлүк добуш үчүн зарыл
!101
|}

== Шаарлар жана стадиондор ==
2022-жылдын 16-июнунда ФИФА турнирди кабыл ала турган 16 шаарды ([[Канада|Канадада]] экөө, [[Мексика|Мексикада]] үчөө жана [[АКШ|АКШда]] он бирөө) жарыялады: Атланта, Бостон, Даллас, Гвадалахара, Хьюстон, Канзас-Сити, Лос-Анжелес, Мехико, Майами, Монтеррей, Нью-Йорк/Нью-Жерси, Филадельфия, Сан-Франциско, Сиэтл, Торонто жана Ванкувер шаарлар болду&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|title=FIFA unveils stellar line-up of FIFA World Cup 2026 Host Cities|publisher=FIFA|date=June 16, 2022|access-date=June 16, 2022|archive-date=June 16, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220616223211/https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Төрт стадион (Атланта, Даллас, Хьюстон жана Ванкувер) жылма чатырлуу жана климатты көзөмөлдөө системасы бар жабык ареналар болуп саналат, ал эми бешинчиси, Лос-Анжелестеги стадион, ачык, бирок жарым тунук чатырга ээ жана климат көзөмөлдөө системасы жок&lt;ref&gt;{{cite news |last=Tannenwald |first=Jonathan |date=November 2, 2022 |title=FIFA goes to college to study how to grow grass indoors for the 2026 men's World Cup |work=The Philadelphia Inquirer |url=https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-access=subscription |access-date=November 6, 2022 |archive-date=November 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221107071610/https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

Финалдык беттеш өтө турган стадион ФИФА тарабынан 2024-жылдын 4-февралында жарыяланды. Ал [[Нью-Жерси]] штатынын [[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорд]] шаарындагы «[[Метлайф]]» стадиону болду&lt;ref name=&quot;ESPN-Schedule&quot;&gt;{{cite news |last=Bonagura |first=Kyle |date=February 4, 2024 |title=2026 World Cup final set for MetLife Stadium, USMNT kicks off in L.A. |url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |publisher=ESPN |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 4, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240204211650/https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

[[Мехико]] шаары турнирди өткөрүп жаткан үч өлкөнүн ичинен жалгыз борбор шаар болду. [[Оттава]] жана [[Вашингтон]] дүйнө чемпиондуктардын оюндарын кабыл албаган борбор шаарлардын катарына кирди. Алардын ичинде [[Бонн]] шаары (Батыш Германия, 1974-жылкы мелдеш) жана [[Токио]] шаары ([[Жапония]], 2002) бар. 

«[[Ацтека]]» стадиону мурда дүйнө чемпиондуктардын оюндары өткөрүлгөн жалгыз стадион болду (1970 жана 1986-жылдары өткөрүлгөн)&lt;ref&gt;{{cite news |first1=Chuck |last1=Booth |first2=Roger |last2=Gonzalez |title=FIFA World Cup 2026 host cities: Los Angeles, New York/New Jersey among top venues; Washington D.C. snubbed |url=https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |work=CBS Sports |date=June 17, 2022 |access-date=June 27, 2022 |archive-date=June 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220627172342/https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! {{sort|Даллас|{{желек|АКШ}}}} [[Даллас]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Арлингтон (Техас)|Арлингтон, Техас]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Мехико|{{желек|Мексика}}}} [[Мехико]]
! {{sort|Нью-Йорк|{{желек|АКШ}}}} [[Нью-Йорк]]/[[Нью-Жерси]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорд, Нү-Жерси]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Атланта|{{желек|АКШ}}}} [[Атланта]]
|-
| [[Эй-ти-энд-ти]]
| [[Ацтека]]
| [[Метлайф]]
| [[Мерседес-Бенц стадиону|Мерседес-Бенц]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''94 000'''
| Сыйымдуулугу: '''83 000'''
| Сыйымдуулугу: '''82 500'''
| Сыйымдуулугу: '''75 000'''
|-
| [[File:Cowboys stadium inside view 4.JPG|frameless]]
| [[File:Soccer game at the Azteca Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:Copa America game between Columbia vs Peru at the MetLife Stadium.jpg|frameless]]
| [[File:2017 Orlando City at Atlanta United MLS Game.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Канзас|{{желек|АКШ}}}} [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]]
! {{sort|Хьюстон|{{желек|АКШ}}}} [[Хьюстон]]
! {{sort|Сан-Франциско|{{желек|АКШ}}}} [[Сан-Франциско]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Санта-Клара (Калифорния)|Санта-Клара, Калифорния]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Лос-Анжелес|{{желек|АКШ}}}} [[Лос-Анжелес]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Инглвуд]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Эрроухед]]
| [[Эн-ар-жи]]
| [[Ливайс]]
| [[Соу-фай]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''73 000'''
| Сыйымдуулугу: '''72 000'''
| Сыйымдуулугу: '''71 000'''
| Сыйымдуулугу: '''70 000'''
|-
| [[File:25 July 2010 Kansas City Wizards vs Manchester United friendly.jpg|frameless]]
| [[File:NRG Stadium, LEAGUES CUP 2024 TIGRES INTER MIAMI.jnp.jpg|frameless]]
| [[File:Entering Levi's Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:SoFi Stadium 23rd March 2025.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Филадельфия|{{желек|АКШ}}}} [[Филадельфия]]
! {{sort|Сиэтл|{{желек|АКШ}}}} [[Сиэтл]]
! {{sort|Бостон|{{желек|АКШ}}}} [[Бостон]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Фоксборо (Массачусетс)|Фоксборо, Массачусетс]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Майами|{{желек|АКШ}}}} [[Майами]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Майами-Гарденс|Майами-Гарденс, Флорида]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Линькольн Файненшел Филд]]
| [[Люмен Филд]]
| [[Жиллетт]]
| [[Хард Рок]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
|-
| [[File:United States v Paraguay, Copa América Centenario (cropped).jpg|frameless]]
| [[File:2025 FIFA Club World Cup - Seattle Sounders FC vs. Botafogo - 03.jpg|frameless]]
| [[File:New England Revolution vs Liga Deportivo Alajuense 2024-03-06 53571677017.jpg|frameless|Gillette Stadium]]
| [[File:Hard Rock Stadium Club World Cup.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Ванкувер|{{желек|Канада}}}} [[Ванкувер]]
! {{sort|Монтеррей|{{желек|Мексика}}}} [[Монтеррей]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Гвадалупе (Нуэво-Леон)|Гвадалупе, Нуэво-Леон]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Гвадалахара|{{желек|Мексика}}}} [[Гвадалахара]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Сапопан|Сапопан, Халиско]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Торонто|{{желек|Канада}}}} [[Торонто]]
|-
| [[Би-си Плейс]]
| [[Бе-бе-уве-а]]
| [[Акрон]]
| [[Бимо Филд]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''54 000'''
| Сыйымдуулугу: '''53 500'''
| Сыйымдуулугу: '''48 000'''
| Сыйымдуулугу: '''45 000'''
|-
| [[File:BC Place 2015 Women's FIFA World Cup.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio BBVA Bancomer - Diciembre 2017.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho (3).jpg|frameless]]
| [[File:Bmo Field 2016 East Stand.jpg|frameless]]
|}

== Курамалар ==
=== Тандоо баскычы ===
[[File:2026 world cup qualification map.svg|thumb|400x400px|&lt;!--Do not remove the World Cup qualification map.--&gt;{{Legend|#0000ff|Тандоо баскычын өтүштү}}{{Legend|#2ad4ff|Тандоо баскычын өтүп жатышат}}{{Legend|#ffcc00|Тандоо баскычын өтпөй калышты}}{{Legend|#000000|Мелдештен баш тарткан же четтетилген}}{{Legend|#cccccc|ФИФА мүчөсү эмес}}]]
Канада, Мексика жана АКШ уюштуруучу өлкөлөр катары автоматтык түрдө жолдомо алышкан. Бул чечим 2023-жылдын 14-февралында ФИФА Кеңеши тарабынан бекитилген&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=[[FIFA]] |date=February 14, 2023 |access-date=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|title=FIFA confirms U.S., Mexico, Canada automatically in '26 World Cup|publisher=Reuters|date=February 14, 2023|access-date=February 14, 2023|archive-date=February 15, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230215070258/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Конфедерациялар финалдык турнирде 43 кепилденген орунга ээ болушат&lt;ref name=&quot;slot&quot;&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=Bureau of the Council recommends slot allocation for the 2026 FIFA World Cup |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |access-date=August 5, 2022 |publisher=FIFA |archive-date=June 19, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220619161123/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=World Cup 2026: Fifa reveals allocation for 48-team tournament |url=https://www.bbc.com/sport/football/39448474 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170330224520/http://www.bbc.com/sport/football/39448474 |archive-date=March 30, 2017 |publisher=BBC}}&lt;/ref&gt;. Акыркы эки орун үчүн алты команда катышкан континенттер аралык плей-офф өткөрүлөт. Плей-оффко УЕФАдан ([[Европа]]) башка ар бир конфедерациядан бирден команда жана КОНКАКАФтан ([[Түндүк Америка]]) кошумча бир команда кирет. Эки мыкты команда рейтинг боюнча түз өтүп, калган төрт команда тандоо беттештерин ойнойт. Бул турнир кожоюн өлкөлөрдүн биринде өткөрүлөт&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Океания]] конфедерациясы (ОФК) биринчи жолу түз жолдомо алат&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Эритрея]] курамасы коопсуздук себептеринен улам тандоо оюндарынан баш тарткан&lt;ref&gt;{{cite web |date=November 10, 2023 |title=Eritrea withdraw from FIFA World Cup qualifiers |url=https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231113083754/https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |archive-date=November 13, 2023 |access-date=November 10, 2023 |website=FIFA}}&lt;/ref&gt;. [[Конго Республикасы]] курамасы өкмөттүн кийлигишүүсүнө байланыштуу четтетилген&lt;ref name=&quot;FIFA1922&quot;&gt;{{cite news |url=https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |title=Suspension of the Congolese Football Association (FECOFOOT) from 6 February 2025 until further notice |work=FIFA Circular |issue=1922 |date=February 6, 2025 |access-date=February 8, 2025 |archive-date=February 11, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250211201642/https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Азырынча жолдомо алган 42 команданын 26сы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022-жылкы дүйнө чемпионатына]] да катышкан. 
* [[Кабо-Верде]], [[Кюрасао]], [[Иордания]] жана [[Өзбекстан]] биринчи жолу катышат&lt;ref&gt;{{cite web |date=13 October 2025 |title=Cabo Verde seal historic World Cup qualification |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/cabo-verde-qualify |access-date=14 October 2025 |work=FIFA}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite news |last=Wilson |first=Jonathan |title=Curaçao complete fairytale with battling draw in Jamaica to qualify for World Cup |url=https://www.theguardian.com/football/2025/nov/19/curacao-complete-fairytale-with-battling-draw-in-jamaica-to-qualify-for-world-cup |access-date=November 19, 2025 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Millar |first=Colin |date=2025-06-05 |title=Uzbekistan, Jordan qualify for World Cup for first time |url=https://www.nytimes.com/athletic/6229851/2025/06/05/uzbekistan-world-cup-qualification-2026/ |access-date=2025-11-19 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;.
* [[Гаити]] 1974-жылдан бери биринчи жолу жолдомо алды&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.
* [[Австрия]], [[Норвегия]] жана [[Шотландия]] 1998-жылдан бери биринчи жолу ойнойт&lt;ref&gt;{{Cite news |date=16 November 2025 |title=Norway Qualifies for 2026 World Cup and Sends Italy To Dreaded Playoff |url=https://www.foxsports.com/stories/soccer/norway-qualifies-2026-world-cup-sends-italy-dreaded-playoff |access-date=16 November 2025 |work=Fox Sports}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/uefa-qualifiers-review-matchday-10-november-18|title=Austria, Belgium, Scotland, Spain and Swiss reach World Cup|work=FIFA|access-date=November 19, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Түштүк-Африка Республикасы]] 2002-жылдан бери биринчи жолу тандоодон өттү. 2010-жылы уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/south-africa-qualify|title=The Boys are back in town|work=FIFA|access-date=November 19, 2025|date=October 14, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Катар]] болсо тарыхында биринчи жолу тандоо оюндарынан өтүп катышат. Мурдагы мелдеште уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web |date=October 14, 2025|title=Qatar and Saudi Arabia qualify for 2026 World Cup|url=https://global.espn.com/football/story/_/id/46597037/qatar-saudi-arabia-qualify-2026-fifa-world-cup|access-date=October 15, 2025|website=ESPN}}&lt;/ref&gt;.

=== Мелдешке жолдомо алган курамалар ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
!Курама
!Тандоо ыкмасы
!Жолдомо&lt;br&gt;алган күнү
!Катышуусу
!Катарынан
!Акыркы жолу
!Эң мыкты жетишкендиги
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|USA}}
|rowspan=&quot;3&quot; |Уюштуруучу
|rowspan=&quot;3&quot; |13-июнь 2018
|12
| rowspan=&quot;2&quot; |2
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|3-орун ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CAN}}
|3
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MEX}}
|18
|9
|Чейрек финал ([[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JPN}}
|АФК, C тайпасы, 1-орун
|20-март 2025
|8
|8
|1/8 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NZL}}
|ОФК, 3-раунд, плей-офф чемпиону
|24-март 2025
|3
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRN}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot; |25-март 2025
|7
|4
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ARG}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 1-е место
|19
|14
|'''Чемпион''' ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|UZB}}
|АФК, A тайпасы, 2-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |5-июнь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KOR}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|12
|11
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JOR}}
|АФК, B тайпасы, 2-орун
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUS}}
|АФК, С тайпасы, 2-орун
|10-июнь 2025
|7
|6
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BRA}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 5-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|11-июнь 2025
|23
|23
|'''Чемпион''' ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962]], [[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ECU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 2-орун
|5
|2
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|URU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 4-орун
| rowspan=&quot;3&quot;|4-сентябрь 2025
|15
|5
|'''Чемпион''' ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]], [[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1950]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COL}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 3-орун
|6
|1
||[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Чейрек финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAR}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 6-орун
|8
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MAR}}
|КАФ, Е тайпасы, 1-орун
|5-сентябрь 2025
|7
|3
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUN}}
|КАФ, Н тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|8-сентябрь 2025
|7
|3
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|EGY}}
|КАФ, А тайпасы, 1-орун
|4
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|1/8 финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]])&lt;ref&gt;1934-жылы тайпалык баскыч жок болчу, курамалар 1/8 финалдардан ойноп башташкан. &lt;/ref&gt;&lt;br&gt;Тайпалык баскыч ([[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ALG}}
|КАФ, G тайпасы, 1-орун
|9-октябрь 2025
|5
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|1/8 финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GHA}}
|КАФ, I тайпасы, 1-орун
|12-октябрь 2025
|5
|2
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CPV}}
|КАФ, D тайпасы, 1-орун
|13-октябрь 2025
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|RSA}}
|КАФ, C тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;6&quot; |14-октябрь 2025
|4
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|QAT}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
|2
|2
|rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KSA}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|7
|3
|1/8 финал ([[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ENG}}
|УЕФА, K тайпасы, 1-орун
|17
|8
|'''Чемпион''' ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SEN}}
|КАФ, В тайпасы, 1-орун
|4
|3
|1/4 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CIV}}
|КАФ, F тайпасы, 1-е место
|4
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|FRA}}
|УЕФА, D тайпасы, 1-орун
|13-ноябрь 2025
|17
|8
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|'''Чемпион''' ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CRO}}
|УЕФА, L тайпасы, 1-орун
|14-ноябрь 2025
|7
|4
|Финал ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|POR}}
|УЕФА, F тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|16-ноябрь 2025
|9
|7
|3-орун ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NOR}}
|УЕФА, I тайпасы, 1-орун
|4
|1
||[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|1/8 финал ([[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NED}}
|УЕФА, G тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|17-ноябрь 2025
|12
|2
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Финал ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GER}}
|УЕФА, A тайпасы, 1-орун
|21
|19
|'''Чемпион''' ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BEL}}
|УЕФА, J тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;5&quot; |18-ноябрь 2025
|15
|4
|3-орун ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUT}}
|УЕФА, H тайпасы, 1-орун
|8
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|3-орун ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SUI}}
|УЕФА, B тайпасы, 1-орун
|13
|6
|rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ESP}}
|УЕФА, E тайпасы, 1-орун
|17
|13
|'''Чемпион''' ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SCO}}
|УЕФА, C тайпасы, 1-орун
|9
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|Тайпалык баскыч ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CUW}}
|КОНКАКАФ, В тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |19-ноябрь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAN}}
|КОНКАКАФ, А тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Тайпалык баскыч ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|HAI}}
|КОНКАКАФ, С тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BIH}}
|УЕФА плей-оффунун A жолунун жеңүүчүсү
| rowspan=&quot;6&quot; |31-март 2026
|2
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SWE}}
|УЕФА плей-оффунун B жолунун жеңүүчүсү
|7
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Финал ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUR}}
|УЕФА плей-оффунун C жолунун жеңүүчүсү
|3
|1
|[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]
|3-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CZE}}
|УЕФА плей-оффунун D жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COD}}
|Континенттер плей-оффунун 1-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRQ}}
|Континенттер плей-оффунун 2-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]]
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|}

== Чучукулак ==
Тайпалык баскычтын чучукулагы 2025-жылдын 5-декабрда [[Вашингтон]] шаарында өттү&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/final-draw-results |title=Groups revealed in star-studded Final Draw |publisher=[[FIFA]] |date=December 5, 2025 |access-date=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;. Аземде [[АКШ|АКШнын]] президенти [[Дональд Трамп]], [[Мексика|Мексиканын]] президенти Клаудия Шейнбаум жана [[Канада|Канаданын]] премьер-министри Марк Карни катышышты&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/heads-of-government-from-host-countries-convene-for-final-draw|title=Heads of Government from host countries convene for Final Draw|work=Inside FIFA|access-date=December 5, 2025}}&lt;/ref&gt;. Чучукулак башталар кезде мелдештин алты катышуучусу билине элек болчу: УЕФА аймагынын плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү. Ал оюндар 2026-жылдын март айында ойнолот.

ФИФА улуттук курамалар рейтинги боюнча 48 курама төрт себетке бөлүнгөн. Биринчи себетке [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика]], [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]], [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] (A, B, D топторго үлөштүрүлдү) жана мыкты рейтинги менен тогуз курама үлөштүрүлдү. Төртүнчү себетке эң аз рейтинги менен алты курама жана УЕФА плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү кирди.

Кашаанын ичинде ФИФА рейтингиндеги кураманын оруну жазылган (2025-жылдын 19-ноябрь күнүнө карата). 
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Себеттер
|-
!width=25%| 1-себет
!width=25%| 2-себет
!width=25%| 3-себет
!width=25%| 4-себет
|-
|{{ordered list
|{{nowrap|{{футбол|USA}}}} ''(уюштуруучу) ''(14)
|{{футбол|MEX}} ''(уюштуруучу)'' (15)
|{{футбол|CAN}} ''(уюштуруучу)'' (27)
|{{футбол|ESP}} (1)
|{{футбол|ARG}} (2)
|{{футбол|FRA}} (3)
|{{футбол|ENG}} (4)
|{{футбол|BRA}} (5)
|{{футбол|POR}} (6)
|{{футбол|NED}} (7)
|{{футбол|BEL}} (8)
|{{футбол|GER}} (9)
}}
|{{ordered list
| start = 13
|{{футбол|CRO}} (10)
|{{футбол|MAR}} (11)
|{{футбол|COL}} (13)
|{{футбол|URU}} (16)
|{{футбол|SUI}} (17)
|{{футбол|JPN}} (18)
|{{футбол|SEN}} (19)
|{{футбол|IRN}} (20)
|{{nowrap|{{футбол|KOR}} (22)}}
|{{футбол|ECU}} (23)
|{{футбол|AUT}} (24)
|{{футбол|AUS}} (26)
}}
|{{ordered list|start=25
|{{футбол|NOR}} (29)
|{{футбол|PAN}} (30)
|{{футбол|EGY}} (34)
|{{футбол|ALG}} (35)
|{{футбол|SCO}} (36)
|{{футбол|PAR}} (39)
|{{футбол|TUN}} (40)
|{{футбол|CIV}} (42)
|{{футбол|UZB}} (50)
|{{футбол|QAT}} (51)
|{{nowrap|{{футбол|KSA}} (60)}}
|{{футбол|RSA}} (61)
}}
|{{ordered list|start=37
|{{футбол|JOR}} (66)
|{{футбол|CPV}} (68)
|{{футбол|GHA}} (72)
|{{футбол|CUW}} (82)
|{{футбол|HAI}} (84)
|{{nowrap|{{футбол|NZL}} (86)}}
|УЕФА плей-оффунун A жолунун жеңүүчүсү
|УЕФА плей-оффунун B жолунун жеңүүчүсү
|УЕФА плей-оффунун C жолунун жеңүүчүсү
|УЕФА плей-оффунун D жолунун жеңүүчүсү
|Континенттер плей-оффунун 1-жолунун жеңүүчүсү
|Континенттер плей-оффунун 1-жолунун жеңүүчүсү
}}
|}

=== Чучукулактын жыйынтыгы ===
{| class=&quot;wikitable&quot; border-width:0;&quot;
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| A тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| B тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| C тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| D тайпасы
|-
| {{футбол|MEX}} || {{футбол|CAN}} || {{футбол|BRA}} || {{футбол|USA}}
|-
| {{футбол|RSA}} || {{футбол|BIH}} || {{футбол|MAR}} || {{футбол|PAR}}
|-
| {{футбол|KOR}} || {{футбол|QAT}} || {{футбол|HAI}} || {{футбол|AUS}}
|-
| {{футбол|CZE}} || {{футбол|SUI}} || {{футбол|SCO}} || {{футбол|TUR}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| E тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| F тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| G тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| H тайпасы
|-
| {{футбол|GER}} || {{футбол|NED}} || {{футбол|BEL}} || {{футбол|ESP}}
|-
| {{футбол|CUW}} || {{футбол|JPN}} || {{футбол|EGY}} || {{футбол|CPV}}
|-
| {{футбол|CIV}} || {{футбол|SWE}} || {{футбол|IRN}} || {{футбол|KSA}}
|-
| {{футбол|ECU}} || {{футбол|TUN}} || {{футбол|NZL}} || {{футбол|URU}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| I тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| J тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| K тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| L тайпасы
|-
| {{футбол|FRA}} || {{футбол|ARG}} || {{футбол|POR}} || {{футбол|ENG}}
|-
| {{футбол|SEN}} || {{футбол|ALG}} || {{футбол|COD}} || {{футбол|CRO}}
|-
| {{футбол|IRQ}} || {{футбол|AUT}} || {{футбол|UZB}} || {{футбол|GHA}}
|-
| {{футбол|NOR}} || {{футбол|JOR}} || {{футбол|COL}} || {{футбол|PAN}}
|-
|}

== Оюндар жүгүртмөсу ==
Толук оюндар жүгүртмөсү чучукулак өткөн күндүн эртеси, 2025-жылдын 6-декабрь күнү билинди&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/updated-match-schedule-live-in-washington-dc-6-december |title=Updated match schedule to be unveiled live in Washington DC on 6 December |publisher=[[FIFA]] |date=December 1, 2025 |access-date=December 1, 2025}}&lt;/ref&gt;.

Ачылыш оюн 2026-жылдын 11-июнунда [[Мехико|Мехиконун]] «Ацтека» стадионунда өтөт. Оюнда уюштуруучулардын бири [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика курамасы]] [[Түштүк-Африка Республика улуттук футбол курамасы|Түштүк-Африка Республикасы]] менен беттешет. Финалдык оюн 19-июлда [[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорддогу]] «Метлайф» стадионунда өтөт.

«Эй-ти-энд-ти» стадиону мелдештеги эң көп тогуз оюн кабыл алат. Жалпысы АКШ 78 оюн кабыл алат, ал эми Мексика менен Канада болсо 13 оюндан тосушат. «Акрон» стадионунан башка бардык стадиондор плей-офф баскычында жок дегенде бир оюн кабыл алышат&lt;ref&gt;{{cite web |last=Dominski |first=Michael |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |title=World Cup 2026 schedule announcement live updates: Latest as FIFA selects host city for final |publisher=The Athletic |date=February 4, 2024 |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 6, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240206103527/https://theathletic.com/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Раунд боюнча жүгүртмө
|-
!Раунд
!Оюн күнү
!Убактысы
|-
|rowspan=3|[[#Тайпалык баскыч|Тайпалык баскыч]]
|1-оюн күнү
|11–17-июнь 2026
|-
|2-оюн күнү
|18–23-июнь 2026
|-
|3-оюн күнү
|24–27-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|[[#Плей-офф|Плей-офф]]
|1/16 финалдар
|28-июнь – 3-июль 2026
|-
|1/8 финалдар
|4–7-июль 2026
|-
|Чейрекфиналдар
|9–11-июль 2026
|-
|Жарымфиналдар
|14–15-июль 2026
|-
|3-орун үчүн оюн
|18-июль 2026
|-
|Финал
|19-июль 2026
|}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Тайпа боюнча жүгүртмө
|-
!Оюн күнү
!Жуптар
!Тайпалар
!Убактысы
|-
|rowspan=7|1-оюн күнү
|rowspan=7|1 vs 2&lt;br&gt;3 vs 4
|A
|11-июнь 2026
|-
|B &amp; D
|12-июнь 2026
|-
|B, C &amp; D
|13-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|14-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|15-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|16-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|17-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|2-оюн күнү
|rowspan=6|1 vs 3&lt;br&gt;4 vs 2
|A &amp; B
|18-июнь 2026
|-
|C &amp; D
|19-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|20-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|21-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|22-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|23-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=4|3-оюн күнү
|rowspan=4|4 vs 1&lt;br&gt;2 vs 3
|A, B &amp; C
|24-июнь 2026
|-
|D, E &amp; F
|25-июнь 2026
|-
|G, H &amp; I
|26-июнь 2026
|-
|J, K &amp; L
|27-июнь 2026
|}
&lt;/div&gt;

== Тайпалык баскыч ==
=== A тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|A тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== B тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== C тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|C тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== D тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|D тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== E тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|E тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== F тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|F тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== G тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|G тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== H тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|H тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== I тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|I тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== J тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|J тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== K тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|K тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== L тайпасы ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|L тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|Үчүнчү орун|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

== Плей-офф ==

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты]

[[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты]]
[[Категория:АКШ]]
[[Категория:Мексика]]
[[Категория:Канада]]</text>
      <sha1>ovj3xt21i03yy5ne5e6lja9ib7atk27</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Учак</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150476</id>
    <revision>
      <id>643021</id>
      <parentid>640215</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T20:25:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-20677-74</username>
        <id>47121</id>
      </contributor>
      <origin>643021</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2510" sha1="pl49w0thkxicxbi32lgozdj8blem25u" xml:space="preserve">[[Файл:HL7524_-_Korean_Air_Lines_-_Airbus_A330-322_-_ICN_(18161269509).jpg|thumb|Учак]]
'''Учак''' (эскирген: '''aeroplan''' ; [[Француз тили|француз]] тилинен ''алынган'', ''aero'' — аба, ''plane'' — жалпак) — [[Аба (атмосфера)|абадан]] оор [[Аба кемеси|учактардын]] бир түрү, ал [[Атмосфера|атмосферада]] учуу үчүн иштелип чыккан, түртүү күчүн жана аппараттын башка бөлүктөрүнө салыштырмалуу кыймылсыз турган канатты жаратуучу күч блогунун жардамы менен көтөрүлүү күчүн жаратат &lt;ref&gt;{{Cite book/Russian|автор=Никитин Г. А., Баканов Е. А.|заглавие=Основы авиации: Учебник для вузов гражданской авиации|место=М.|издательство=Транспорт|год=1984|страниц=261}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;{{Cite book/Russian|заглавие=Энциклопедия «Авиация»|место=М.|издательство=Научное издательство «Большая Российская Энциклопедия»|год=1994|страниц=736}}&lt;/ref&gt; . Учакты орнитоптерден жана [[Тик учак|тик учактан]] кыймылдаткычтын болушу айырмалап турат, ал эми кыймылдаткычтын болушу аны [[Планёр|планёрдон]] жана моторлуу учактан айырмалап турат. Учак [[Дирижабль|дирижаблден]] жана [[Аэростат|аэростаттан]] көтөрүү күчүн түзүүнүн [[Газ динамикасы|аэростатикалык]] эмес, [[Аэростатика|аэродинамикалык]] ыкмасын колдонгондугу менен айырмаланат.

Заманбап авиацияда кыймылдуу өзгөрүлмө геометриялык канаттары бар учактар бар (мисалы, Су-24, же Ту-160, же Роквелл B-1 Lancer ).

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://russianplanes.net/ Авиациянын сүрөттөр порталы]
* [https://www.airhistory.net/ The Aviation History Photo Archive]</text>
      <sha1>pl49w0thkxicxbi32lgozdj8blem25u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Каракалпакстан Республикасынын Жогорку Кеңеши</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151229</id>
    <revision>
      <id>643009</id>
      <parentid>642924</parentid>
      <timestamp>2026-04-03T14:35:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>643009</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1617" sha1="0u9m36og4qq684r27ufgmejoxc6vcez" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:35, 3 апрель 2026 (UTC)}}
{{Мыйзам чыгаруу органы
|Кыргызча аталышы           = Каракалпакстан Республикасынын Жогорку Кеңеши
|Сүрөт                      = Karakalpakstan Parliament.png
|жетекчинин кызматы 1       = 
|жетекчи 1                  = 
|жетекчинин кызматы 2       = 
|жетекчи 2                  = 
|жетекчинин кызматы 3       = 
|жетекчи 3                  = 
|жетекчинин кызматы 4       = 
|жетекчи 4                  = 
|Түрү                       = 
|шайлоо тутуму 1            = 
|мүчөлөрүнүн саны           = 
|Сайты                      = https://joqargikenes.uz/ru/
}}
'''Каракалпакстан Республикасынын Жогорку Кеңеши''' ({{lang-kaa|Qaraqalpaqstan Respublikası Joqarǵı Keńesi}}, {{lang-uz|Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘korg‘i Kengesi}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстандын]] курамындагы [[Каракалпакстан|Каракалпакстан Республикасынын]] мыйзам чыгаруу бийлигин жүзөгө ашыруучу эң жогорку мамлекеттик өкүлчүлүктүү органы.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>0u9m36og4qq684r27ufgmejoxc6vcez</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Br separated entries/doc</title>
    <ns>10</ns>
    <id>151268</id>
    <revision>
      <id>643010</id>
      <timestamp>2026-04-03T14:38:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Created blank page</comment>
      <origin>643010</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Tchibadjahân</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151269</id>
    <revision>
      <id>643011</id>
      <timestamp>2026-04-03T15:19:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>643011</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6809" sha1="jjd302dq68cgtahtptctwims6ymlmmm" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 15:19, 3 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>jjd302dq68cgtahtptctwims6ymlmmm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-19685-91</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151270</id>
    <revision>
      <id>643012</id>
      <timestamp>2026-04-03T16:19:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>643012</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6809" sha1="jvtxa5mzofadkum8zixwa4hmddm1yvv" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 16:19, 3 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>jvtxa5mzofadkum8zixwa4hmddm1yvv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Afdjptwzya129</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151271</id>
    <revision>
      <id>643015</id>
      <timestamp>2026-04-03T17:19:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>643015</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6809" sha1="lyiqgfhlc6hlupgigcluto4yxpbaxwy" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:19, 3 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>lyiqgfhlc6hlupgigcluto4yxpbaxwy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Regazzoturco777</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151272</id>
    <revision>
      <id>643016</id>
      <timestamp>2026-04-03T17:19:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>643016</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6809" sha1="lyiqgfhlc6hlupgigcluto4yxpbaxwy" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:19, 3 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>lyiqgfhlc6hlupgigcluto4yxpbaxwy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Салават Юлаев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151273</id>
    <redirect title="Салабат Жолой уулу" />
    <revision>
      <id>643019</id>
      <timestamp>2026-04-03T19:19:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Салават Юлаев]]&quot; барагын &quot;[[Салабат Жолой уулу]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643019</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="48" sha1="qrnv36xgqrvzhwgtqn8na5w6z171ym8" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Салабат Жолой уулу]]</text>
      <sha1>qrnv36xgqrvzhwgtqn8na5w6z171ym8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Көлоб</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151274</id>
    <redirect title="Көлөп (шаар)" />
    <revision>
      <id>643023</id>
      <timestamp>2026-04-03T20:33:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Көлоб]]&quot; барагын &quot;[[Көлөп (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643023</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35" sha1="hwbq0nymndfb75daiqzxrrguqpq97m4" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Көлөп (шаар)]]</text>
      <sha1>hwbq0nymndfb75daiqzxrrguqpq97m4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гиссар</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151275</id>
    <redirect title="Ысар (шаар)" />
    <revision>
      <id>643025</id>
      <timestamp>2026-04-03T20:35:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Гиссар]]&quot; барагын &quot;[[Ысар (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643025</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33" sha1="9w5z1sm1tvvjvuauhy0t0y28i7wni11" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Ысар (шаар)]]</text>
      <sha1>9w5z1sm1tvvjvuauhy0t0y28i7wni11</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Талкуу:Гиссар</title>
    <ns>1</ns>
    <id>151276</id>
    <redirect title="Талкуу:Ысар (шаар)" />
    <revision>
      <id>643027</id>
      <timestamp>2026-04-03T20:35:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Талкуу:Гиссар]]&quot; барагын &quot;[[Талкуу:Ысар (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643027</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46" sha1="5uan1okx7cbphynnb8ba39vxta2w84w" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Талкуу:Ысар (шаар)]]</text>
      <sha1>5uan1okx7cbphynnb8ba39vxta2w84w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Курган</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151277</id>
    <redirect title="Коргон (шаар)" />
    <revision>
      <id>643030</id>
      <timestamp>2026-04-03T20:36:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Курган]]&quot; барагын &quot;[[Коргон (шаар)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643030</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37" sha1="lvdm654vaixvkjhnsox2ckdjh3qzwdp" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Коргон (шаар)]]</text>
      <sha1>lvdm654vaixvkjhnsox2ckdjh3qzwdp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-20677-74</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151278</id>
    <revision>
      <id>643032</id>
      <timestamp>2026-04-03T21:20:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>643032</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6809" sha1="tdz8yqn2r05t2e3m6zoms3361khoen4" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 21:20, 3 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>tdz8yqn2r05t2e3m6zoms3361khoen4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мүнхен</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151279</id>
    <revision>
      <id>643037</id>
      <timestamp>2026-04-04T03:46:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ|расмий аталышы={{lang-de|München}},&lt;br&gt;{{lang-en|Munich}} |сүрөт=Munchen collage.jpg |герб=DEU München COA.svg|желек=Flag of Munich.svg|өлкө=Германия|облус=Бавария|калкы=1,488,202|расмий тили=Немис тили|телефон коду=+49 089|автоунаа коду=M|почта индекстери=80331–81929|сайты=http://www.muenchen.de|улуттук курамы=немисте...&quot;</comment>
      <origin>643037</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4043" sha1="171mhoyn1dozri85q9vqngtihhtgm6q" xml:space="preserve">{{ОЖ|расмий аталышы={{lang-de|München}},&lt;br&gt;{{lang-en|Munich}}
|сүрөт=Munchen collage.jpg
|герб=DEU München COA.svg|желек=Flag of Munich.svg|өлкө=Германия|облус=Бавария|калкы=1,488,202|расмий тили=Немис тили|телефон коду=+49 089|автоунаа коду=M|почта индекстери=80331–81929|сайты=http://www.muenchen.de|улуттук курамы=немистер 82%|кыргызча аталышы=Мүнхен|lat_deg=48|lon_deg=11|lat_min=8|lat_sec=0|lon_min=34|lon_sec=0|CoordScale=50000|башчысы=[[Reiter, Dieter|Дитер Рейтер]]|башчысынын түрү=Мэр|DST=+2|этнохороним=Мүнхендиктер|макамы=Борбор шаар [[Германия]]|негизделген күнү=1158-жыл|статус=Борбор шаар|климаты=Жер Ортолук деңиз климаты|диний курамы=Католиктер 44%, протестанттар 20%, башка 36%|аймактын түрү=Бавария облусу|ички бөлүнүшү=Мүнхен метрополитан шаары|убакыт аралыгы=+1|Commons түрмөгүндө=Мүнхен, Munich}}
'''Мүнхен''' ([[немис тили|н.]] München) — [[Германия|Германиядагы]] шаар, [[Бавария|Бавария жеринин]] административдик борбору.

Альп тоосунун этегинде, Изар дарыясынын боюнда жайгашкан. Калкы 1,3 млн (2011; шаар айланасы менен Чоң Мүнхендин калкы 2,6 млндон ашык). Европалык маанидеги маанилүү жол тоому. Эл аралык аэропорту бар. Метрополитен иштейт. Өлкөнүн өнөр жай, финансы, илимий жана маданий борборлорунун бири. Электр-техника, радиоэлектроника, жалпы жана транспорттук машина куруу, кагаз, полиграфия, тигүү жана текстиль, химия, тамак-аш– татымал (анын ичинен пиво кайнатуу өнүккөн) өнөр жайы ишканалары иштейт. Банк иштери жана соода борбору. ИА жана асем искусство академиясы, университет, музейлер (анын ичинен Бавария улуттук, этногр. жана башкалар), глиптотека (айкелдер топтому), эски жана жаңы пинакотека, театрлар бар.

Мүнхенге 8-кылымдан эл отурукташа баштаган. 1158-жылдан шаар. 13-кылымдан герцог резиденциясы. 1918-жылы чейин Бавариянын борбору болгон. Соңку готика стилиндеги Фрауэнкирхе чиркөөсү (15-кылым), Кудай эне собору (15-кылым), Эски ратуша (15-кылым), барокко стилиндеги Нимфенбург ак сарайы (17–18-кылым) сакталган. 1972-жылы Мүнхенде ХХ олимпия оюндары өткөн. Жыл сайын ярмаркалар жана пиво фестивалдары өткөрүлүп турат. Туризм өнүккөн. 

==Булактар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111-7

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.muenchen.de Расмий сайт] 
[[Категория:Германия]] 
[[Категория:Шаарлар‎]]
{{Германия шаарлары (калкы боюнча)}}</text>
      <sha1>171mhoyn1dozri85q9vqngtihhtgm6q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мюнхенбернсдорф</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151280</id>
    <redirect title="Мүнхенбернсдорф" />
    <revision>
      <id>643039</id>
      <timestamp>2026-04-04T03:50:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнхенбернсдорф]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхенбернсдорф]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643039</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44" sha1="qc2zq6xidi3hew5apztiy0c0jxwdfl6" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Мүнхенбернсдорф]]</text>
      <sha1>qc2zq6xidi3hew5apztiy0c0jxwdfl6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мюнхен техникалык университети</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151281</id>
    <redirect title="Мүнхен техникалык университети" />
    <revision>
      <id>643042</id>
      <timestamp>2026-04-04T03:51:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнхен техникалык университети]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхен техникалык университети]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643042</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="72" sha1="bj1iethxuyxfpil888ky0f2df1zjmkq" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Мүнхен техникалык университети]]</text>
      <sha1>bj1iethxuyxfpil888ky0f2df1zjmkq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мюнхен макулдашуусу (1938)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151282</id>
    <redirect title="Мүнхен макулдашуусу (1938)" />
    <revision>
      <id>643045</id>
      <timestamp>2026-04-04T03:52:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнхен макулдашуусу (1938)]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхен макулдашуусу (1938)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643045</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="58" sha1="lqhnq278ez1ji5oyzf4osd94f7784ty" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Мүнхен макулдашуусу (1938)]]</text>
      <sha1>lqhnq278ez1ji5oyzf4osd94f7784ty</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мүнхен макулдашуусу (1938)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151283</id>
    <redirect title="Мүнхен келишими" />
    <revision>
      <id>643047</id>
      <timestamp>2026-04-04T03:52:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мүнхен макулдашуусу (1938)]]&quot; барагын &quot;[[Мүнхен келишими]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643047</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43" sha1="k3hh1h3h0qfv2drafcwq0wsw93atnlz" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Мүнхен келишими]]</text>
      <sha1>k3hh1h3h0qfv2drafcwq0wsw93atnlz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мюнстер (Дибург)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151284</id>
    <redirect title="Мүнстер (Дибург)" />
    <revision>
      <id>643050</id>
      <timestamp>2026-04-04T03:55:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Мюнстер (Дибург)]]&quot; барагын &quot;[[Мүнстер (Дибург)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643050</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43" sha1="c5j9le5tp32yjsegu3pun3uudsnwfc4" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Мүнстер (Дибург)]]</text>
      <sha1>c5j9le5tp32yjsegu3pun3uudsnwfc4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Любек</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151285</id>
    <redirect title="Лүбек" />
    <revision>
      <id>643053</id>
      <timestamp>2026-04-04T04:25:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Almanbet Janışev</username>
        <id>27131</id>
      </contributor>
      <comment>Almanbet Janışev &quot;[[Любек]]&quot; барагын &quot;[[Лүбек]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>643053</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24" sha1="442nem8q04kndw3bpghs1i1b3dxr29n" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Лүбек]]</text>
      <sha1>442nem8q04kndw3bpghs1i1b3dxr29n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучу:MuratbekErkebulan</title>
    <ns>2</ns>
    <id>151286</id>
    <revision>
      <id>643062</id>
      <timestamp>2026-04-04T07:17:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MuratbekErkebulan</username>
        <id>44284</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎Тынымхан Еркебулан Муратбек уул&lt;br&gt; ({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})&quot;</comment>
      <origin>643062</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="136" sha1="sf8azp4leyay4jen4xodqmxsl6k83hk" xml:space="preserve">Тынымхан Еркебулан Муратбек уул&lt;br&gt;
({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})</text>
      <sha1>sf8azp4leyay4jen4xodqmxsl6k83hk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-20704-27</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151287</id>
    <revision>
      <id>643063</id>
      <timestamp>2026-04-04T07:22:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>643063</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6809" sha1="qxea5pof2lykqu7dwm0e62x2mnzv78n" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 07:22, 4 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>qxea5pof2lykqu7dwm0e62x2mnzv78n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-20785-31</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151288</id>
    <revision>
      <id>643064</id>
      <timestamp>2026-04-04T07:22:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>643064</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6809" sha1="qxea5pof2lykqu7dwm0e62x2mnzv78n" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 07:22, 4 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>qxea5pof2lykqu7dwm0e62x2mnzv78n</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>