Википедия kywiki https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D1%8B_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter Медиа Атайын Талкуу Колдонуучу Колдонуучунун баарлашуулары Википедия Википедияны талкуулоо Файл Файлды талкуулоо МедиаВики МедиаВикини талкуулоо Калып Калыпты талкуулоо Жардам Жардамды талкуулоо Категория Категорияны талкуулоо Макала долбоору Макала долбоорун талкуулоо TimedText TimedText talk Модуль Модулду талкуулоо Event Event talk 0 4865 643995 553740 2026-04-14T13:35:23Z ~2026-22896-56 47253 643995 wikitext text/x-wiki {{Жазуучу |Ысымы = Кубатбек Жусубалиев |Сүрөт = K jusubaliev.jpg |Туурасы = 220px |Туулган датасы = 30.10.1941 |Туулган жери = [[Алай району]], Кердегей айылы |Өлгөн датасы = |Өлгөн жери = |Ишмердүүлүгү = }} '''Кубатбек Жусубалиев''' - жазуучу, актер, сценарист<ref>{{cite web|title=Кубатбек Жусубалиев - актёр, сценарист|publisher=Кино-Театр.Ру|url=https://www.kino-teatr.ru/kino/acter/sov/312977/foto/}}</ref>. Ал 1941-жылы 30-октябрда [[Алай району]]ндагы Кердегей айылында туулган<ref>{{cite news|url=https://www.azattyk.org/a/kubatbek-zhusubaliev-duynogo-boorum-ooruyt/32527144.html|title=Кубатбек Жусубалиев: Дүйнөгө боорум ооруйт|publisher=Азаттык үналгысы|date=2.08.2023|first=Канымгүл|last=Элкеева}}</ref>. Чыгармачылык ишмердүүлүгү 1963-жылдан башталып<ref>{{cite news|title=Кубатбек Жусубалиев: Улуу чыгармалар жаралчу доордо жашап жатабыз...|url=https://www.bbc.com/kyrgyz/entertainment-49916902|date=4.10.2019|first=Арслан|last=Капай уулу|publisher=BBC Кыргыз Кызматы}}</ref>, биринчи аңгемелер жыйнагы «Күн автопортретин тартып бүтө элек» деген ат менен 1967-жылы басылып чыккан<ref>{{cite news|title=Далай-ламага жолуккан кыргыз. Жазуучу Кубатбек Жусубалиев жөнүндө 16 факт|publisher=Sputnik Кыргызстан|url=https://sputnik.kg/20210912/zhazuuchu-kubatbek-zhusubaliev-zhonyndo-16-fakt-1053887572.html|date=12.09.2021}}</ref>. . 1975-жылдан СССР Кинематографисттер союзунун, 1981-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү. == Жарык көргөн китептери == *''Күн автопортретин тартып бүтө элек:'' Повесть, аңгемелер.– Ф.: Кыргызстан, 1967. – 110 б. *''Толубай сынчы:'' Аңгемелер. – Ф.: Кыргызстан, 1981.– 184 б. *''Муздак дубалдар:'' Романдар жана повесть.– Б.: Адабият, 1990. – 432 б. *''Жети сөз жана Конфуций:'' Көркөм чыгармалар.– Б.: Учкун, 2003. – 488 б. == Булактар == [[Категория:Кыргыз жазуучулары]] [[Категория:Кыргыз адабияты]] [[Категория:Инсандар]] np3zoiee8vlzb8fvaf8i5ct7ky8k3lb 643996 643995 2026-04-14T13:38:09Z Aiyanakk 38273 [[Special:Contributions/~2026-22896-56|~2026-22896-56]] ([[User talk:~2026-22896-56|талкуу]]) колдонуучунун түзөтмөсү [[User:JigildikBot|JigildikBot]] кылган акыркы нускага кайтарылды 553740 wikitext text/x-wiki {{Жазуучу |Ысымы = Кубатбек Жусубалиев |Сүрөт = K jusubaliev.jpg |Туурасы = 220px |Туулган датасы = 30.10.1941 |Туулган жери = [[Алай району]], Кердегей айылы |Өлгөн датасы = |Өлгөн жери = |Ишмердүүлүгү = }} '''Кубатбек Жусубалиев''' - жазуучу, актер, сценарист<ref>{{cite web|title=Кубатбек Жусубалиев - актёр, сценарист|publisher=Кино-Театр.Ру|url=https://www.kino-teatr.ru/kino/acter/sov/312977/foto/}}</ref>. Ал 1941-жылы 30-октябрда [[Алай району]]ндагы Кердегей айылында туулган<ref>{{cite news|url=https://www.azattyk.org/a/kubatbek-zhusubaliev-duynogo-boorum-ooruyt/32527144.html|title=Кубатбек Жусубалиев: Дүйнөгө боорум ооруйт|publisher=Азаттык үналгысы|date=2.08.2023|first=Канымгүл|last=Элкеева}}</ref>. 1963-жылы [[Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университети|КМУ]]нун филология факультетинин журналистика бөлүмүн бүтүрүп, 1965–1967-жж. [[Москва]]дагы Жогорку сценарийдик курстун угуучусу болгон. Эмгек жолун 1957-жылы колхоздо иштөө менен баштаган. 1953-жылдан баштап Чоң-Алай айылындагы «Кыргызстан» сегиз жылдык мектебинде мугалим болгон. 1964-жылдан облустук «Ленин жолу» гезитинин адабий кызматкери, 1965–1985-жж. «[[«Кыргызтелефильм»|Кыргызтелефильм]]» студиясында редактор болуп иштеген. Чыгармачылык ишмердүүлүгү 1963-жылдан башталып<ref>{{cite news|title=Кубатбек Жусубалиев: Улуу чыгармалар жаралчу доордо жашап жатабыз...|url=https://www.bbc.com/kyrgyz/entertainment-49916902|date=4.10.2019|first=Арслан|last=Капай уулу|publisher=BBC Кыргыз Кызматы}}</ref>, биринчи аңгемелер жыйнагы «Күн автопортретин тартып бүтө элек» деген ат менен 1967-жылы басылып чыккан<ref>{{cite news|title=Далай-ламага жолуккан кыргыз. Жазуучу Кубатбек Жусубалиев жөнүндө 16 факт|publisher=Sputnik Кыргызстан|url=https://sputnik.kg/20210912/zhazuuchu-kubatbek-zhusubaliev-zhonyndo-16-fakt-1053887572.html|date=12.09.2021}}</ref>. Бир катар толук метраждуу көркөм жана даректүү фильмдердин сценарийлерин жазган. 1975-жылдан СССР Кинематографисттер союзунун, 1981-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү. == Жарык көргөн китептери == *''Күн автопортретин тартып бүтө элек:'' Повесть, аңгемелер.– Ф.: Кыргызстан, 1967. – 110 б. *''Толубай сынчы:'' Аңгемелер. – Ф.: Кыргызстан, 1981.– 184 б. *''Муздак дубалдар:'' Романдар жана повесть.– Б.: Адабият, 1990. – 432 б. *''Жети сөз жана Конфуций:'' Көркөм чыгармалар.– Б.: Учкун, 2003. – 488 б. == Булактар == [[Категория:Кыргыз жазуучулары]] [[Категория:Кыргыз адабияты]] [[Категория:Инсандар]] 2qbg2ujbpjhv6kfjbqikngblnhnd000 0 14965 644015 643250 2026-04-14T15:38:48Z Arstanbek Turzhanov 47074 Толуктоочу маалыматтар 644015 wikitext text/x-wiki <ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref>'''Суваналиев Исак —''' [[Кыргыз ССР Жогорку Советинин]] депутаты. [[Улуу Ата Мекендик согуштун]] ардагери.<br>1926-жылы [[Киров]] районундагы [[Крупская]] (азыркы [[Ак-Жар (Кара-Буура району)|Ак-Жар]], Кара-Буура району) айылында туулган. [[Файл:Суваналиев Исак фото на день победы.jpg|thumb|Исак Суваналиев]] [[Файл:Фото Суваналиева И. 9 мая день победы.jpg|thumb|'''9 май Жениш күнүнө карата''' ]] 1949-жылы [[Фрунзедеги]] айыл чарба окуу жайын бүткөн.1940-1944-жылы [[Талас]] облусунун Киров районунун Крупская атындагы колхоздо колхозчу, башкарманын орун басары, парткомдун катчысы, 1955-1970-жылы партиянын Талас, Киров райкомдорунун катчысы, 2-катчысы, ошондой эле райондордун эмгекчилер депутаттарынын райондук кеңешинин төрагасынын орун басары, 1970-1973-жылдары Тогуз-Торо районунда эмгекчилер депутаттардын райондук кеңешинин төрагасы, 1973-1978 [[Тогуз-Торо]] райкомунун 1-катчысы, 1978-жылдан Киров райондук айыл чарба башкармасынын башчысы болуп иштеген.<br>[[Эмгек Кызыл Туу ордени]], Ардак белгиси ордени, КССР Жогорку Советинин Президиумунун [[“Эрдиги үчүн”]] медалы, КССР Жогорку Советинин Ардак грамотасы, Бүткүл Союздук айыл чарба көргөзмөсүнүн коло жана күмүш медалдары менен сыйланган. '''Толук чоо-жайын тактоочу (кененирээк) маалымат:''' [[Файл:Фото Суваналиева Исака.jpg|thumb]] [[Файл:Семейное фото на День победы.jpg|thumb]] Исак Суваналиевич Суваналиев 1926-жылы 8-майда Кыргыз АССРинин Киров районундагы Крупская атындагы айылда дыйкандын үй-бүлөсүндө туулган. Анын өмүрү жана эмгек жолу Улуу Ата Мекендик согуш жылдарындагы эмгек фронтунан башталып, Кыргыз ССРинин айыл чарбасында жана партиялык-советтик системасындагы жооптуу кызматтарда өткөн көп жылдык иши менен аяктаган, Ата Мекенге кошкон кызматынын жаркын үлгүсү болуп эсептелет.<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> [[Файл:Ордена и медали.jpg|thumb|[[Файл:Image 2025-09-10 at 12.51.28.jpg|thumb|<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D1%81%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26place_birth_ids%3D%26date_birth_from%3D08.05.1926%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref>Исак Суваналиевдин ордендери жана медалдары]]Суваналиев Исактын ордендери жана медалдары]] == <ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref>Эмгек жолу == ·       '''1940-1944-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун колхозчусу. Согуштун эң оор жылдарында орукта эмгектенип фронтту азык-түлүк менен камсыз кылууга салым кошкон.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1944-1945-жж.:''' Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу. 1-Белорус фронтунун 3-армиясынын 269-аткычтар дивизиясынын 1020-аткычтар полкунун солдаты болуп кызмат кылган. Согуш жолунан өтүп, Европаны нацизмден бошотууга катышкан.<ref>https://podvignaroda.ru/?#id=1006292494&tab=navDetailManCard</ref> ·       '''1945-1946-жж.:''' Демобилизациядан кийин туулган жерине кайтып келип, колхоздо эсепчи болуп иштеген.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1946-1947-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасынын орун басары. ·       '''1947-1949-жж.:''' Квалификациясын жогорулатуу максатында Кант районундагы Фрунзе айыл чарба окуу жайына окууга жиберилип, аны «айыл чарбаны уюштуруучу-техник» адистиги боюнча бүтүргөн. ·       '''1949-1951-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасы. ·       '''1951-1952-жж.:''' Киров районундагы Калинин атындагы колхоздун  парторгу. ·       '''1952-1955-жж.:''' Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектебинин угуучусу. ·       '''1955-1957-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин МТС зонасы боюнча катчысы  (Талас ш.). ·       '''1957-1958-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин катчысы (Талас ш.). ·       '''1958-1961-жж.:''' Талас райондук эмгекчилердин депутаттар кеңешинин төрагасынын орун басары. ·       '''1961-1962-жж.:''' Талас району боюнча айыл чарба азыктарын сатып алуу боюнча мамлекеттик башкы инспектор. [[Файл:Фото Орденов и медалей.jpg|thumb|Исак Суваналиевтин медалдары]] ·       '''1962-1963-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Киров райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы. ·       '''1963-1964-жж.:''' Талас райондук аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары (Талас ш.). [[Файл:Фото нагрудных знаков.jpg|thumb|И. Суваналиевтин медалдары]] ·       '''1964-1966-жж.:''' Киров районунун айыл чарба өндүрүш башкармасынын башчысынын орун басары. ·       '''1966-1970-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы (г. Талас). ·       '''1970-1973-жж.:''' Тогуз-Торо райондук аткаруу комитетинин төрагасы (Казарман айылы). Республиканын агроклиматтык шарттары боюнча эң эле алыскы жана татаал райондордун бирин жетектеген. ·       '''1973-1978-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Тогуз-Торо райондук комитетинин биринчи катчысы (Казарман айылы). Бул кызматта өтө күчтүү уюштуруучу жана жетекчи болуп көрсөтүлүп, бийик тоолуу райондун социалдык-экономикалык өнүгүшүнө зор салым кошкон. ·       '''1978-1983-жж.:''' Киров районунун айыл чарба башкармалыгынын башчысы (Киров айылы). ·       '''1983-1985-жж.:''' Киров районундагы «Плодопитомник» совхозунун директору. == Билими == Билим алууга жана кесипкөй өсүшкө тынымсыз умтулган: ·       Фрунзе эки жылдык айыл чарба окуу жайы (1947-1949), айыл чарбаны уюштуруучу-техник. ·       Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектеби (1952-1955). ·       Фрунзе айыл чарба техникуму (сырттан окуу, 1955-1957), кенже агроном. ·       Скрябин атындагы Кыргыз айыл чарба институту (сырттан окуу, 1959-1965), илимий агроном. == Саясий ишмердүүлүгү == И. С. Суваналиевдин активдүү коомдук-саясий ишмердүүлүгү партиянын жана элдин жогорку ишеними менен белгиленген: ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Талас райондук комитетинин  мүчөсү (1966). ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Нарын облустук  комитетинин мүчөсү (1973). ·       Кыргыз ССРинин Жогорку Кеңешинин IX чакырылышынын депутаты (1975). Бул анын республикага көрсөткөн кызматынын эң жогорку таанылышы болгон.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Ревизиялык комиссиясынын мүчөсү (1976).<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> == Сыйлыктары == === '''Ордендер''' === • Эмгек Кызыл Туу ордени (орден № 497480, 30.04.1966-ж.). • «Ардак Белгиси» ордени (орден № 553735, 21.04.1971-ж.). • I даражадагы Ата Мекендик согуш ордени (орден № 486965, 11.03.1985-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_yubileinaya_kartoteka1113349947/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> === Айырмалоо белгилери === • «Гвардия» белгиси. === Согуштук медалдар === • «Согуштагы артыкчылыгы үчүн» медалы (Сыйлык барагы № 3, 29.09.1945-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн» медалы (Р № 288830, 03.06.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Берлинди алгандыгы үчүн» медалы. • «Каармандыгы үчүн» медалы (Ж № 425569, 25.11.1966-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССРдин эмгек жана юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуш мезгилиндеги каарман эмгеги үчүн» медалы (АЗ № 164463, 17.12.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Эмгек ардагери» медалы (31.12.1982-ж.). • «Узак жылдык ак ниет эмгеги үчүн» медалы. • «СССРдин эл чарбасындагы жетишкендиктери үчүн» медалы (жалпы 4 даана).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССР Куралдуу Күчтөрүнүн юбилейлик медалдары === • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл» (1968-ж.). • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 60 жыл» (1978-ж.). === Жеңиштин юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 20 жыл» (1965-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 25 жыл» (1970-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 30 жыл» (1975-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 40 жыл» (1985-ж.). === Юбилейлик жана аймактык сыйлыктар === • «В. И. Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгы» (1970-ж.). • «Фрунзе шаары 1878–1978». • «Кыргыз ССР – 50 жыл». == Кыргызстандын өнүгүшүнө кошкон салымы == Исак Суваналиевич Суваналиев согуштан кийинки мезгилде жана өнүккөн социализм доорунда Кыргызстандын айыл чарбасын көтөрүп, аймактарды башкарган куруучулар муунуна таандык. Жөнөкөй колхозчудaн тарта райондук комитеттин биринчи катчысына жана Жогорку Кеңештин депутатына чейинки жолду басып өтүп, ал төмөндөгүлөргө чоң салым кошкон: • Агрардык секторду өнүктүрүү: ар түрдүү деңгээлдеги жетекчи катары, ал Талас, Нарын  жана Чүй  облустарындагы колхоздордун жана совхоздордун экономикасын бекемдөөгө, ошондой эле жаны агротехникалык ыкмаларды киргизүүгө өбөлгө түзгөн. • Башкаруу жана партиялык курулуш: Анын партиялык жана советтик бир катар маанилүү кызматтардагы иши тапшырылган аймактарда туруктуулукту жана эл чарбасынын пландaрын ишке ашырууну камсыз кылган. • Алыскы аймактардын социалдык өнүгүшү: Бийик тоо аймактарынын өзгөчөлүктөрүн түшүнүүнү жана атайын мамиле талап кылган Тогуз-Тороу районун башкаруу анын өмүр баянындагы эң жаркын барактардын бири болуп саналат. Эмгектен башталып, жетекчилик кызматтарда аяктаган анын өмүрү Кыргызстандын тарыхындагы бүтүн бир доорду өзүндө чагылдырып, ишке берилгендик жана жөнөкөй адам катарында үлгү болуп келет. [[Файл:Image 2026-04-11 at 14.49.58.jpg|thumb|Исак Суваналиев жана жубайы Базаркул Суваналиева ]] Талас облусунун Айтматов районунун борбору Кызыл-Адыр айылында  көчөгө жана ошондой эле Аманбаев айыл аймагынын Ак-Жар айылында көчөгө Исак Суваналиевич Суваналиевдин ысмы ыйгарылган. [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58 (3).jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" ордени]] '''Үй-бүлөсү жөнүндө''' Исак Суваналиевдин өмүрлүк жары жана ишенимдүү таянычы — '''Базаркүл Суваналиева'''. Ал жолдошунун жооптуу мамлекеттик жана партиялык кызматтагы жылдарында анын ийгиликтерине тең ортоктош болуп, үй-бүлөнүн куту болгон. Он баланын мээримдүү энеси Базаркүл Суваналиева жогорку '''«Баатыр эне»''' наамына татыктуу болгон. Анын энелик даңкы I, II жана III даражадагы «Эне даңкы» ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1960-жж.) менен тастыкталган. Базаркүл Суваналиеванын акылмандыгы жана мээнети менен Суваналиевдердин үй-бүлөсү коомдо бири-бирин терең сыйлаган, ынтымактуу жана үлгүлүү үй-бүлө катары таанылган.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D1%80%D0%B4%D0%B5%D0%BD_%C2%AB%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B8%C2%BB</ref> [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58.jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" наамынын документи]] == Адабияттар == Асанов.У, Асаналиев.З, Атабаев.А “Нарын обласына 70 жыл.Энциклопедия”-,Бишкек, 2009 == Булактар == [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Илим]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.21.44 (13).jpg|thumb|"Эне данкы" 1 даражадагы ордени жана Эненин 1,2,3 даражадагы медалдары]] 4dcvcefkaemgnu02xznd9822of24has 644032 644015 2026-04-14T17:23:41Z Arstanbek Turzhanov 47074 Толуктоо 644032 wikitext text/x-wiki <ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref>'''Суваналиев Исак —''' [[Кыргыз ССР Жогорку Советинин]] депутаты. [[Улуу Ата Мекендик согуштун]] ардагери.<br>1926-жылы [[Киров]] районундагы [[Крупская]] (азыркы [[Ак-Жар (Кара-Буура району)|Ак-Жар]], Кара-Буура району) айылында туулган. [[Файл:Суваналиев Исак фото на день победы.jpg|thumb|Исак Суваналиев]] [[Файл:Фото Суваналиева И. 9 мая день победы.jpg|thumb|'''9 май Жениш күнүнө карата''' ]] 1949-жылы [[Фрунзедеги]] айыл чарба окуу жайын бүткөн.1940-1944-жылы [[Талас]] облусунун Киров районунун Крупская атындагы колхоздо колхозчу, башкарманын орун басары, парткомдун катчысы, 1955-1970-жылы партиянын Талас, Киров райкомдорунун катчысы, 2-катчысы, ошондой эле райондордун эмгекчилер депутаттарынын райондук кеңешинин төрагасынын орун басары, 1970-1973-жылдары Тогуз-Торо районунда эмгекчилер депутаттардын райондук кеңешинин төрагасы, 1973-1978 [[Тогуз-Торо]] райкомунун 1-катчысы, 1978-жылдан Киров райондук айыл чарба башкармасынын башчысы болуп иштеген.<br>[[Эмгек Кызыл Туу ордени]], Ардак белгиси ордени, КССР Жогорку Советинин Президиумунун [[“Эрдиги үчүн”]] медалы, КССР Жогорку Советинин Ардак грамотасы, Бүткүл Союздук айыл чарба көргөзмөсүнүн коло жана күмүш медалдары менен сыйланган. '''Толук чоо-жайын тактоочу (кененирээк) маалымат:''' [[Файл:Фото Суваналиева Исака.jpg|thumb]] [[Файл:Семейное фото на День победы.jpg|thumb]] Исак Суваналиевич Суваналиев 1926-жылы 8-майда Кыргыз АССРинин Киров районундагы Крупская атындагы айылда дыйкандын үй-бүлөсүндө туулган. Анын өмүрү жана эмгек жолу Улуу Ата Мекендик согуш жылдарындагы эмгек фронтунан башталып, Кыргыз ССРинин айыл чарбасында жана партиялык-советтик системасындагы жооптуу кызматтарда өткөн көп жылдык иши менен аяктаган, Ата Мекенге кошкон кызматынын жаркын үлгүсү болуп эсептелет.<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> [[Файл:Ордена и медали.jpg|thumb|[[Файл:Image 2025-09-10 at 12.51.28.jpg|thumb|<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D1%81%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26place_birth_ids%3D%26date_birth_from%3D08.05.1926%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref>Исак Суваналиевдин ордендери жана медалдары]]]] == <ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref>Эмгек жолу == ·       '''1940-1944-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун колхозчусу. Согуштун эң оор жылдарында орукта эмгектенип фронтту азык-түлүк менен камсыз кылууга салым кошкон.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1944-1945-жж.:''' Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу. 1-Белорус фронтунун 3-армиясынын 269-аткычтар дивизиясынын 1020-аткычтар полкунун солдаты болуп кызмат кылган. Согуш жолунан өтүп, Европаны нацизмден бошотууга катышкан.<ref>https://podvignaroda.ru/?#id=1006292494&tab=navDetailManCard</ref> ·       '''1945-1946-жж.:''' Демобилизациядан кийин туулган жерине кайтып келип, колхоздо эсепчи болуп иштеген.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1946-1947-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасынын орун басары. ·       '''1947-1949-жж.:''' Квалификациясын жогорулатуу максатында Кант районундагы Фрунзе айыл чарба окуу жайына окууга жиберилип, аны «айыл чарбаны уюштуруучу-техник» адистиги боюнча бүтүргөн. ·       '''1949-1951-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасы. ·       '''1951-1952-жж.:''' Киров районундагы Калинин атындагы колхоздун  парторгу. ·       '''1952-1955-жж.:''' Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектебинин угуучусу. ·       '''1955-1957-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин МТС зонасы боюнча катчысы  (Талас ш.). ·       '''1957-1958-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин катчысы (Талас ш.). ·       '''1958-1961-жж.:''' Талас райондук эмгекчилердин депутаттар кеңешинин төрагасынын орун басары. ·       '''1961-1962-жж.:''' Талас району боюнча айыл чарба азыктарын сатып алуу боюнча мамлекеттик башкы инспектор. [[Файл:Фото Орденов и медалей.jpg|thumb|Исак Суваналиевтин медалдары]] ·       '''1962-1963-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Киров райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы. ·       '''1963-1964-жж.:''' Талас райондук аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары (Талас ш.). [[Файл:Фото нагрудных знаков.jpg|thumb|И. Суваналиевтин медалдары]] ·       '''1964-1966-жж.:''' Киров районунун айыл чарба өндүрүш башкармасынын башчысынын орун басары. ·       '''1966-1970-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы (г. Талас). ·       '''1970-1973-жж.:''' Тогуз-Торо райондук аткаруу комитетинин төрагасы (Казарман айылы). Республиканын агроклиматтык шарттары боюнча эң эле алыскы жана татаал райондордун бирин жетектеген. ·       '''1973-1978-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Тогуз-Торо райондук комитетинин биринчи катчысы (Казарман айылы). Бул кызматта өтө күчтүү уюштуруучу жана жетекчи болуп көрсөтүлүп, бийик тоолуу райондун социалдык-экономикалык өнүгүшүнө зор салым кошкон. ·       '''1978-1983-жж.:''' Киров районунун айыл чарба башкармалыгынын башчысы (Киров айылы). ·       '''1983-1985-жж.:''' Киров районундагы «Плодопитомник» совхозунун директору. == Билими == Билим алууга жана кесипкөй өсүшкө тынымсыз умтулган: ·       Фрунзе эки жылдык айыл чарба окуу жайы (1947-1949), айыл чарбаны уюштуруучу-техник. ·       Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектеби (1952-1955). ·       Фрунзе айыл чарба техникуму (сырттан окуу, 1955-1957), кенже агроном. ·       Скрябин атындагы Кыргыз айыл чарба институту (сырттан окуу, 1959-1965), илимий агроном. == Саясий ишмердүүлүгү == И. С. Суваналиевдин активдүү коомдук-саясий ишмердүүлүгү партиянын жана элдин жогорку ишеними менен белгиленген: ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Талас райондук комитетинин  мүчөсү (1966). ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Нарын облустук  комитетинин мүчөсү (1973). ·       Кыргыз ССРинин Жогорку Кеңешинин IX чакырылышынын депутаты (1975). Бул анын республикага көрсөткөн кызматынын эң жогорку таанылышы болгон.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Ревизиялык комиссиясынын мүчөсү (1976).<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> == Сыйлыктары == === '''Ордендер''' === • Эмгек Кызыл Туу ордени (орден № 497480, 30.04.1966-ж.). • «Ардак Белгиси» ордени (орден № 553735, 21.04.1971-ж.). • I даражадагы Ата Мекендик согуш ордени (орден № 486965, 11.03.1985-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_yubileinaya_kartoteka1113349947/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> === Айырмалоо белгилери === • «Гвардия» белгиси. === Согуштук медалдар === • «Согуштагы артыкчылыгы үчүн» медалы (Сыйлык барагы № 3, 29.09.1945-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн» медалы (Р № 288830, 03.06.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Берлинди алгандыгы үчүн» медалы. • «Каармандыгы үчүн» медалы (Ж № 425569, 25.11.1966-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССРдин эмгек жана юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуш мезгилиндеги каарман эмгеги үчүн» медалы (АЗ № 164463, 17.12.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Эмгек ардагери» медалы (31.12.1982-ж.). • «Узак жылдык ак ниет эмгеги үчүн» медалы. • «СССРдин эл чарбасындагы жетишкендиктери үчүн» медалы (жалпы 4 даана).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССР Куралдуу Күчтөрүнүн юбилейлик медалдары === • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл» (1968-ж.). • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 60 жыл» (1978-ж.). === Жеңиштин юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 20 жыл» (1965-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 25 жыл» (1970-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 30 жыл» (1975-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 40 жыл» (1985-ж.). === Юбилейлик жана аймактык сыйлыктар === • «В. И. Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгы» (1970-ж.). • «Фрунзе шаары 1878–1978». • «Кыргыз ССР – 50 жыл». == Кыргызстандын өнүгүшүнө кошкон салымы == Исак Суваналиевич Суваналиев согуштан кийинки мезгилде жана өнүккөн социализм доорунда Кыргызстандын айыл чарбасын көтөрүп, аймактарды башкарган куруучулар муунуна таандык. Жөнөкөй колхозчудaн тарта райондук комитеттин биринчи катчысына жана Жогорку Кеңештин депутатына чейинки жолду басып өтүп, ал төмөндөгүлөргө чоң салым кошкон: • Агрардык секторду өнүктүрүү: ар түрдүү деңгээлдеги жетекчи катары, ал Талас, Нарын  жана Чүй  облустарындагы колхоздордун жана совхоздордун экономикасын бекемдөөгө, ошондой эле жаны агротехникалык ыкмаларды киргизүүгө өбөлгө түзгөн. • Башкаруу жана партиялык курулуш: Анын партиялык жана советтик бир катар маанилүү кызматтардагы иши тапшырылган аймактарда туруктуулукту жана эл чарбасынын пландaрын ишке ашырууну камсыз кылган. • Алыскы аймактардын социалдык өнүгүшү: Бийик тоо аймактарынын өзгөчөлүктөрүн түшүнүүнү жана атайын мамиле талап кылган Тогуз-Тороу районун башкаруу анын өмүр баянындагы эң жаркын барактардын бири болуп саналат. Эмгектен башталып, жетекчилик кызматтарда аяктаган анын өмүрү Кыргызстандын тарыхындагы бүтүн бир доорду өзүндө чагылдырып, ишке берилгендик жана жөнөкөй адам катарында үлгү болуп келет. [[Файл:Image 2026-04-11 at 14.49.58.jpg|thumb|Исак Суваналиев жана жубайы Базаркул Суваналиева ]] Талас облусунун Айтматов районунун борбору Кызыл-Адыр айылында  көчөгө жана ошондой эле Аманбаев айыл аймагынын Ак-Жар айылында көчөгө Исак Суваналиевич Суваналиевдин ысмы ыйгарылган. [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58 (3).jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" ордени]] '''Үй-бүлөсү жөнүндө''' Исак Суваналиевдин өмүрлүк жары жана ишенимдүү таянычы — '''Базаркүл Суваналиева'''. Ал жолдошунун жооптуу мамлекеттик жана партиялык кызматтагы жылдарында анын ийгиликтерине тең ортоктош болуп, үй-бүлөнүн куту болгон. Он баланын мээримдүү энеси Базаркүл Суваналиева жогорку '''«Баатыр эне»''' наамына татыктуу болгон. Анын энелик даңкы I, II жана III даражадагы «Эне даңкы» ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1960-жж.) менен тастыкталган. Базаркүл Суваналиеванын акылмандыгы жана мээнети менен Суваналиевдердин үй-бүлөсү коомдо бири-бирин терең сыйлаган, ынтымактуу жана үлгүлүү үй-бүлө катары таанылган.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D1%80%D0%B4%D0%B5%D0%BD_%C2%AB%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B8%C2%BB</ref> [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58.jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" наамынын документи]] == Адабияттар == Асанов.У, Асаналиев.З, Атабаев.А “Нарын обласына 70 жыл.Энциклопедия”-,Бишкек, 2009 == Булактар == [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Илим]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.21.44 (13).jpg|thumb|"Эне данкы" 1 даражадагы ордени жана Эненин 1,2,3 даражадагы медалдары]] mnt5e9l0qd9t5fddhc8yexds7lik83u 644033 644032 2026-04-14T17:35:28Z Arstanbek Turzhanov 47074 Ондоо 644033 wikitext text/x-wiki <ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref>'''Суваналиев Исак —''' [[Кыргыз ССР Жогорку Советинин]] депутаты. [[Улуу Ата Мекендик согуштун]] ардагери.<br>1926-жылы [[Киров]] районундагы [[Крупская]] (азыркы [[Ак-Жар (Кара-Буура району)|Ак-Жар]], Кара-Буура району) айылында туулган. [[Файл:Суваналиев Исак фото на день победы.jpg|thumb|Исак Суваналиев]] [[Файл:Фото Суваналиева И. 9 мая день победы.jpg|thumb|'''9 май Жениш күнүнө карата''' ]] 1949-жылы [[Фрунзедеги]] айыл чарба окуу жайын бүткөн.1940-1944-жылы [[Талас]] облусунун Киров районунун Крупская атындагы колхоздо колхозчу, башкарманын орун басары, парткомдун катчысы, 1955-1970-жылы партиянын Талас, Киров райкомдорунун катчысы, 2-катчысы, ошондой эле райондордун эмгекчилер депутаттарынын райондук кеңешинин төрагасынын орун басары, 1970-1973-жылдары Тогуз-Торо районунда эмгекчилер депутаттардын райондук кеңешинин төрагасы, 1973-1978 [[Тогуз-Торо]] райкомунун 1-катчысы, 1978-жылдан Киров райондук айыл чарба башкармасынын башчысы болуп иштеген.<br>[[Эмгек Кызыл Туу ордени]], Ардак белгиси ордени, КССР Жогорку Советинин Президиумунун [[“Эрдиги үчүн”]] медалы, КССР Жогорку Советинин Ардак грамотасы, Бүткүл Союздук айыл чарба көргөзмөсүнүн коло жана күмүш медалдары менен сыйланган. '''Толук чоо-жайын тактоочу (кененирээк) маалымат:''' [[Файл:Фото Суваналиева Исака.jpg|thumb]] [[Файл:Семейное фото на День победы.jpg|thumb]] Исак Суваналиевич Суваналиев 1926-жылы 8-майда Кыргыз АССРинин Киров районундагы Крупская атындагы айылда дыйкандын үй-бүлөсүндө туулган. Анын өмүрү жана эмгек жолу Улуу Ата Мекендик согуш жылдарындагы эмгек фронтунан башталып, Кыргыз ССРинин айыл чарбасында жана партиялык-советтик системасындагы жооптуу кызматтарда өткөн көп жылдык иши менен аяктаган, Ата Мекенге кошкон кызматынын жаркын үлгүсү болуп эсептелет.<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> [[Файл:Ордена и медали.jpg|thumb|[[Файл:Image 2025-09-10 at 12.51.28.jpg|thumb|<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D1%81%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26place_birth_ids%3D%26date_birth_from%3D08.05.1926%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref>Исак Суваналиевдин ордендери жана медалдары]]]] == <ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref>Эмгек жолу == ·       '''1940-1944-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун колхозчусу. Согуштун эң оор жылдарында орукта эмгектенип фронтту азык-түлүк менен камсыз кылууга салым кошкон.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1944-1945-жж.:''' Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу. 1-Белорус фронтунун 3-армиясынын 269-аткычтар дивизиясынын 1020-аткычтар полкунун солдаты болуп кызмат кылган. Согуш жолунан өтүп, Европаны нацизмден бошотууга катышкан.<ref>https://podvignaroda.ru/?#id=1006292494&tab=navDetailManCard</ref> ·       '''1945-1946-жж.:''' Демобилизациядан кийин туулган жерине кайтып келип, колхоздо эсепчи болуп иштеген.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1946-1947-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасынын орун басары. ·       '''1947-1949-жж.:''' Квалификациясын жогорулатуу максатында Кант районундагы Фрунзе айыл чарба окуу жайына окууга жиберилип, аны «айыл чарбаны уюштуруучу-техник» адистиги боюнча бүтүргөн. ·       '''1949-1951-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасы. ·       '''1951-1952-жж.:''' Киров районундагы Калинин атындагы колхоздун  парторгу. ·       '''1952-1955-жж.:''' Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектебинин угуучусу. ·       '''1955-1957-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин МТС зонасы боюнча катчысы  (Талас ш.). ·       '''1957-1958-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин катчысы (Талас ш.). ·       '''1958-1961-жж.:''' Талас райондук эмгекчилердин депутаттар кеңешинин төрагасынын орун басары. ·       '''1961-1962-жж.:''' Талас району боюнча айыл чарба азыктарын сатып алуу боюнча мамлекеттик башкы инспектор. [[Файл:Фото Орденов и медалей.jpg|thumb|Исак Суваналиевтин медалдары]] ·       '''1962-1963-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Киров райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы. ·       '''1963-1964-жж.:''' Талас райондук аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары (Талас ш.). [[Файл:Фото нагрудных знаков.jpg|thumb|И. Суваналиевтин медалдары]] ·       '''1964-1966-жж.:''' Киров районунун айыл чарба өндүрүш башкармасынын башчысынын орун басары. ·       '''1966-1970-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы (г. Талас). ·       '''1970-1973-жж.:''' Тогуз-Торо райондук аткаруу комитетинин төрагасы (Казарман айылы). Республиканын агроклиматтык шарттары боюнча эң эле алыскы жана татаал райондордун бирин жетектеген. ·       '''1973-1978-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Тогуз-Торо райондук комитетинин биринчи катчысы (Казарман айылы). Бул кызматта өтө күчтүү уюштуруучу жана жетекчи болуп көрсөтүлүп, бийик тоолуу райондун социалдык-экономикалык өнүгүшүнө зор салым кошкон. ·       '''1978-1983-жж.:''' Киров районунун айыл чарба башкармалыгынын башчысы (Киров айылы). ·       '''1983-1985-жж.:''' Киров районундагы «Плодопитомник» совхозунун директору. == Билими == Билим алууга жана кесипкөй өсүшкө тынымсыз умтулган: ·       Фрунзе эки жылдык айыл чарба окуу жайы (1947-1949), айыл чарбаны уюштуруучу-техник. ·       Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектеби (1952-1955). ·       Фрунзе айыл чарба техникуму (сырттан окуу, 1955-1957), кенже агроном. ·       Скрябин атындагы Кыргыз айыл чарба институту (сырттан окуу, 1959-1965), илимий агроном. == Саясий ишмердүүлүгү == И. С. Суваналиевдин активдүү коомдук-саясий ишмердүүлүгү партиянын жана элдин жогорку ишеними менен белгиленген: ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Талас райондук комитетинин  мүчөсү (1966). ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Нарын облустук  комитетинин мүчөсү (1973). ·       Кыргыз ССРинин Жогорку Кеңешинин IX чакырылышынын депутаты (1975). Бул анын республикага көрсөткөн кызматынын эң жогорку таанылышы болгон.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Ревизиялык комиссиясынын мүчөсү (1976).<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> == Сыйлыктары == === '''Ордендер''' === • Эмгек Кызыл Туу ордени (орден № 497480, 30.04.1966-ж.). • «Ардак Белгиси» ордени (орден № 553735, 21.04.1971-ж.). • I даражадагы Ата Мекендик согуш ордени (орден № 486965, 11.03.1985-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_yubileinaya_kartoteka1113349947/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> === Айырмалоо белгилери === • «Гвардия» белгиси. === Согуштук медалдар === • «Согуштагы артыкчылыгы үчүн» медалы (Сыйлык барагы № 3, 29.09.1945-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн» медалы (Р № 288830, 03.06.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Берлинди алгандыгы үчүн» медалы. • «Каармандыгы үчүн» медалы (Ж № 425569, 25.11.1966-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССРдин эмгек жана юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуш мезгилиндеги каарман эмгеги үчүн» медалы (АЗ № 164463, 17.12.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Эмгек ардагери» медалы (31.12.1982-ж.). • «Узак жылдык ак ниет эмгеги үчүн» медалы. • «СССРдин эл чарбасындагы жетишкендиктери үчүн» медалы (жалпы 4 даана).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССР Куралдуу Күчтөрүнүн юбилейлик медалдары === • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл» (1968-ж.). • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 60 жыл» (1978-ж.). === Жеңиштин юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 20 жыл» (1965-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 25 жыл» (1970-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 30 жыл» (1975-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 40 жыл» (1985-ж.). === Юбилейлик жана аймактык сыйлыктар === • «В. И. Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгы» (1970-ж.). • «Фрунзе шаары 1878–1978». • «Кыргыз ССР – 50 жыл». == Кыргызстандын өнүгүшүнө кошкон салымы == Исак Суваналиевич Суваналиев согуштан кийинки мезгилде жана өнүккөн социализм доорунда Кыргызстандын айыл чарбасын көтөрүп, аймактарды башкарган куруучулар муунуна таандык. Жөнөкөй колхозчудaн тарта райондук комитеттин биринчи катчысына жана Жогорку Кеңештин депутатына чейинки жолду басып өтүп, ал төмөндөгүлөргө чоң салым кошкон: • Агрардык секторду өнүктүрүү: ар түрдүү деңгээлдеги жетекчи катары, ал Талас, Нарын  жана Чүй  облустарындагы колхоздордун жана совхоздордун экономикасын бекемдөөгө, ошондой эле жаны агротехникалык ыкмаларды киргизүүгө өбөлгө түзгөн. • Башкаруу жана партиялык курулуш: Анын партиялык жана советтик бир катар маанилүү кызматтардагы иши тапшырылган аймактарда туруктуулукту жана эл чарбасынын пландaрын ишке ашырууну камсыз кылган. • Алыскы аймактардын социалдык өнүгүшү: Бийик тоо аймактарынын өзгөчөлүктөрүн түшүнүүнү жана атайын мамиле талап кылган Тогуз-Тороу районун башкаруу анын өмүр баянындагы эң жаркын барактардын бири болуп саналат. Эмгектен башталып, жетекчилик кызматтарда аяктаган анын өмүрү Кыргызстандын тарыхындагы бүтүн бир доорду өзүндө чагылдырып, ишке берилгендик жана жөнөкөй адам катарында үлгү болуп келет. [[Файл:Image 2026-04-11 at 14.49.58.jpg|thumb|Исак Суваналиев жана жубайы Базаркул Суваналиева ]] Талас облусунун Айтматов районунун борбору Кызыл-Адыр айылында  көчөгө жана ошондой эле Аманбаев айыл аймагынын Ак-Жар айылында көчөгө Исак Суваналиевич Суваналиевдин ысмы ыйгарылган. [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58 (3).jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" ордени]] '''Үй-бүлөсү жөнүндө''' Исак Суваналиевдин өмүрлүк жары жана ишенимдүү таянычы — '''Базаркүл Суваналиева'''. Ал жолдошунун жооптуу мамлекеттик жана партиялык кызматтагы жылдарында анын ийгиликтерине тең ортоктош болуп, үй-бүлөнүн куту болгон. Он баланын мээримдүү энеси Базаркүл Суваналиева жогорку '''«Баатыр эне»''' наамына татыктуу болгон. Анын энелик даңкы I, II жана III даражадагы «Эне даңкы» ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1960-жж.) менен тастыкталган. Базаркүл Суваналиеванын акылмандыгы жана мээнети менен Суваналиевдердин үй-бүлөсү коомдо бири-бирин терең сыйлаган, ынтымактуу жана үлгүлүү үй-бүлө катары таанылган.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D1%80%D0%B4%D0%B5%D0%BD_%C2%AB%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B8%C2%BB</ref> [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58.jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" наамынын документи]] == Адабияттар == Асанов.У, Асаналиев.З, Атабаев.А “Нарын обласына 70 жыл.Энциклопедия”-,Бишкек, 2009 == Булактар == [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Илим]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.21.44 (13).jpg|thumb|"Эне даңкы” I, II жана III даражадагы «Эне даңкы» ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1960-жж.)]] eedr4nze9fnmsy8oa0jqj30dvgol57e 644070 644033 2026-04-15T06:07:02Z Arstanbek Turzhanov 47074 ондоо 644070 wikitext text/x-wiki <ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref>'''Суваналиев Исак —''' [[Кыргыз ССР Жогорку Советинин]] депутаты. [[Улуу Ата Мекендик согуштун]] ардагери.<br>1926-жылы [[Киров]] районундагы [[Крупская]] (азыркы [[Ак-Жар (Кара-Буура району)|Ак-Жар]], Кара-Буура району) айылында туулган. [[Файл:Суваналиев Исак фото на день победы.jpg|thumb|Исак Суваналиев]] [[Файл:Фото Суваналиева И. 9 мая день победы.jpg|thumb|'''9 май Жениш күнүнө карата''' ]] 1949-жылы [[Фрунзедеги]] айыл чарба окуу жайын бүткөн.1940-1944-жылы [[Талас]] облусунун Киров районунун Крупская атындагы колхоздо колхозчу, башкарманын орун басары, парткомдун катчысы, 1955-1970-жылы партиянын Талас, Киров райкомдорунун катчысы, 2-катчысы, ошондой эле райондордун эмгекчилер депутаттарынын райондук кеңешинин төрагасынын орун басары, 1970-1973-жылдары Тогуз-Торо районунда эмгекчилер депутаттардын райондук кеңешинин төрагасы, 1973-1978 [[Тогуз-Торо]] райкомунун 1-катчысы, 1978-жылдан Киров райондук айыл чарба башкармасынын башчысы болуп иштеген.<br>[[Эмгек Кызыл Туу ордени]], Ардак белгиси ордени, КССР Жогорку Советинин Президиумунун [[“Эрдиги үчүн”]] медалы, КССР Жогорку Советинин Ардак грамотасы, Бүткүл Союздук айыл чарба көргөзмөсүнүн коло жана күмүш медалдары менен сыйланган. '''Толук чоо-жайын тактоочу (кененирээк) маалымат:''' [[Файл:Фото Суваналиева Исака.jpg|thumb]] [[Файл:Семейное фото на День победы.jpg|thumb]] Исак Суваналиевич Суваналиев 1926-жылы 8-майда Кыргыз АССРинин Киров районундагы Крупская атындагы айылда дыйкандын үй-бүлөсүндө туулган. Анын өмүрү жана эмгек жолу Улуу Ата Мекендик согуш жылдарындагы эмгек фронтунан башталып, Кыргыз ССРинин айыл чарбасында жана партиялык-советтик системасындагы жооптуу кызматтарда өткөн көп жылдык иши менен аяктаган, Ата Мекенге кошкон кызматынын жаркын үлгүсү болуп эсептелет.<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> [[Файл:Ордена и медали.jpg|thumb|[[Файл:Image 2025-09-10 at 12.51.28.jpg|thumb|<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D1%81%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26place_birth_ids%3D%26date_birth_from%3D08.05.1926%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref>Исак Суваналиевдин ордендери жана медалдары]]]] == <ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref>Эмгек жолу == ·       '''1940-1944-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун колхозчусу. Согуштун эң оор жылдарында орукта эмгектенип фронтту азык-түлүк менен камсыз кылууга салым кошкон.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1944-1945-жж.:''' Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу. 1-Белорус фронтунун 3-армиясынын 269-аткычтар дивизиясынын 1020-аткычтар полкунун солдаты болуп кызмат кылган. Согуш жолунан өтүп, Европаны нацизмден бошотууга катышкан.<ref>https://podvignaroda.ru/?#id=1006292494&tab=navDetailManCard</ref> ·       '''1945-1946-жж.:''' Демобилизациядан кийин туулган жерине кайтып келип, колхоздо эсепчи болуп иштеген.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1946-1947-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасынын орун басары. ·       '''1947-1949-жж.:''' Квалификациясын жогорулатуу максатында Кант районундагы Фрунзе айыл чарба окуу жайына окууга жиберилип, аны «айыл чарбаны уюштуруучу-техник» адистиги боюнча бүтүргөн. ·       '''1949-1951-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасы. ·       '''1951-1952-жж.:''' Киров районундагы Калинин атындагы колхоздун  парторгу. ·       '''1952-1955-жж.:''' Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектебинин угуучусу. ·       '''1955-1957-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин МТС зонасы боюнча катчысы  (Талас ш.). ·       '''1957-1958-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин катчысы (Талас ш.). ·       '''1958-1961-жж.:''' Талас райондук эмгекчилердин депутаттар кеңешинин төрагасынын орун басары. ·       '''1961-1962-жж.:''' Талас району боюнча айыл чарба азыктарын сатып алуу боюнча мамлекеттик башкы инспектор. [[Файл:Фото Орденов и медалей.jpg|thumb]] ·       '''1962-1963-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Киров райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы. ·       '''1963-1964-жж.:''' Талас райондук аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары (Талас ш.). [[Файл:Фото нагрудных знаков.jpg|thumb]] ·       '''1964-1966-жж.:''' Киров районунун айыл чарба өндүрүш башкармасынын башчысынын орун басары. ·       '''1966-1970-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы (г. Талас). ·       '''1970-1973-жж.:''' Тогуз-Торо райондук аткаруу комитетинин төрагасы (Казарман айылы). Республиканын агроклиматтык шарттары боюнча эң эле алыскы жана татаал райондордун бирин жетектеген. ·       '''1973-1978-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Тогуз-Торо райондук комитетинин биринчи катчысы (Казарман айылы). Бул кызматта өтө күчтүү уюштуруучу жана жетекчи болуп көрсөтүлүп, бийик тоолуу райондун социалдык-экономикалык өнүгүшүнө зор салым кошкон. ·       '''1978-1983-жж.:''' Киров районунун айыл чарба башкармалыгынын башчысы (Киров айылы). ·       '''1983-1985-жж.:''' Киров районундагы «Плодопитомник» совхозунун директору. == Билими == Билим алууга жана кесипкөй өсүшкө тынымсыз умтулган: ·       Фрунзе эки жылдык айыл чарба окуу жайы (1947-1949), айыл чарбаны уюштуруучу-техник. ·       Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектеби (1952-1955). ·       Фрунзе айыл чарба техникуму (сырттан окуу, 1955-1957), кенже агроном. ·       Скрябин атындагы Кыргыз айыл чарба институту (сырттан окуу, 1959-1965), илимий агроном. == Саясий ишмердүүлүгү == И. С. Суваналиевдин активдүү коомдук-саясий ишмердүүлүгү партиянын жана элдин жогорку ишеними менен белгиленген: ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Талас райондук комитетинин  мүчөсү (1966). ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Нарын облустук  комитетинин мүчөсү (1973). ·       Кыргыз ССРинин Жогорку Кеңешинин IX чакырылышынын депутаты (1975). Бул анын республикага көрсөткөн кызматынын эң жогорку таанылышы болгон.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Ревизиялык комиссиясынын мүчөсү (1976).<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> == Сыйлыктары == === '''Ордендер''' === • Эмгек Кызыл Туу ордени (орден № 497480, 30.04.1966-ж.). • «Ардак Белгиси» ордени (орден № 553735, 21.04.1971-ж.). • I даражадагы Ата Мекендик согуш ордени (орден № 486965, 11.03.1985-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_yubileinaya_kartoteka1113349947/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> === Айырмалоо белгилери === • «Гвардия» белгиси. === Согуштук медалдар === • «Согуштагы артыкчылыгы үчүн» медалы (Сыйлык барагы № 3, 29.09.1945-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн» медалы (Р № 288830, 03.06.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Берлинди алгандыгы үчүн» медалы. • «Каармандыгы үчүн» медалы (Ж № 425569, 25.11.1966-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССРдин эмгек жана юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуш мезгилиндеги каарман эмгеги үчүн» медалы (АЗ № 164463, 17.12.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Эмгек ардагери» медалы (31.12.1982-ж.). • «Узак жылдык ак ниет эмгеги үчүн» медалы. • «СССРдин эл чарбасындагы жетишкендиктери үчүн» медалы (жалпы 4 даана).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССР Куралдуу Күчтөрүнүн юбилейлик медалдары === • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл» (1968-ж.). • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 60 жыл» (1978-ж.). === Жеңиштин юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 20 жыл» (1965-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 25 жыл» (1970-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 30 жыл» (1975-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 40 жыл» (1985-ж.). === Юбилейлик жана аймактык сыйлыктар === • «В. И. Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгы» (1970-ж.). • «Фрунзе шаары 1878–1978». • «Кыргыз ССР – 50 жыл». == Кыргызстандын өнүгүшүнө кошкон салымы == Исак Суваналиевич Суваналиев согуштан кийинки мезгилде жана өнүккөн социализм доорунда Кыргызстандын айыл чарбасын көтөрүп, аймактарды башкарган куруучулар муунуна таандык. Жөнөкөй колхозчудaн тарта райондук комитеттин биринчи катчысына жана Жогорку Кеңештин депутатына чейинки жолду басып өтүп, ал төмөндөгүлөргө чоң салым кошкон: • Агрардык секторду өнүктүрүү: ар түрдүү деңгээлдеги жетекчи катары, ал Талас, Нарын  жана Чүй  облустарындагы колхоздордун жана совхоздордун экономикасын бекемдөөгө, ошондой эле жаны агротехникалык ыкмаларды киргизүүгө өбөлгө түзгөн. • Башкаруу жана партиялык курулуш: Анын партиялык жана советтик бир катар маанилүү кызматтардагы иши тапшырылган аймактарда туруктуулукту жана эл чарбасынын пландaрын ишке ашырууну камсыз кылган. • Алыскы аймактардын социалдык өнүгүшү: Бийик тоо аймактарынын өзгөчөлүктөрүн түшүнүүнү жана атайын мамиле талап кылган Тогуз-Тороу районун башкаруу анын өмүр баянындагы эң жаркын барактардын бири болуп саналат. Эмгектен башталып, жетекчилик кызматтарда аяктаган анын өмүрү Кыргызстандын тарыхындагы бүтүн бир доорду өзүндө чагылдырып, ишке берилгендик жана жөнөкөй адам катарында үлгү болуп келет. [[Файл:Image 2026-04-11 at 14.49.58.jpg|thumb|Исак Суваналиев жана жубайы Базаркул Суваналиева ]] Талас облусунун Айтматов районунун борбору Кызыл-Адыр айылында  көчөгө жана ошондой эле Аманбаев айыл аймагынын Ак-Жар айылында көчөгө Исак Суваналиевич Суваналиевдин ысмы ыйгарылган. [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58 (3).jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" ордени]] '''Үй-бүлөсү жөнүндө''' Исак Суваналиевдин өмүрлүк жары жана ишенимдүү таянычы — '''Базаркүл Суваналиева'''. Ал жолдошунун жооптуу мамлекеттик жана партиялык кызматтагы жылдарында анын ийгиликтерине тең ортоктош болуп, үй-бүлөнүн куту болгон. Он баланын мээримдүү энеси Базаркүл Суваналиева жогорку '''«Баатыр эне»''' наамына татыктуу болгон. Анын энелик даңкы I, II жана III даражадагы «Эне даңкы» ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1960-жж.) менен тастыкталган. Базаркүл Суваналиеванын акылмандыгы жана мээнети менен Суваналиевдердин үй-бүлөсү коомдо бири-бирин терең сыйлаган, ынтымактуу жана үлгүлүү үй-бүлө катары таанылган.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D1%80%D0%B4%D0%B5%D0%BD_%C2%AB%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B8%C2%BB</ref> [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58.jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" наамынын документи]] == Адабияттар == Асанов.У, Асаналиев.З, Атабаев.А “Нарын обласына 70 жыл.Энциклопедия”-,Бишкек, 2009 == Булактар == [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Илим]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.21.44 (13).jpg|thumb|"Эне даңкы” I, II жана III даражадагы «Эне даңкы» ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1960-жж.)]] fa8l60l6gnd9de96aec4x10vjt3huu9 644074 644070 2026-04-15T08:06:42Z Arstanbek Turzhanov 47074 Толуктоочу маалыматтар 644074 wikitext text/x-wiki <ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref>'''Суваналиев Исак —''' [[Кыргыз ССР Жогорку Советинин]] депутаты. [[Улуу Ата Мекендик согуштун]] ардагери.<br>1926-жылы [[Киров]] районундагы [[Крупская]] (азыркы [[Ак-Жар (Кара-Буура району)|Ак-Жар]], Кара-Буура району) айылында туулган. [[Файл:Суваналиев Исак фото на день победы.jpg|thumb|Исак Суваналиев]] [[Файл:Фото Суваналиева И. 9 мая день победы.jpg|thumb|'''9 май Жениш күнүнө карата''' ]] 1949-жылы [[Фрунзедеги]] айыл чарба окуу жайын бүткөн.1940-1944-жылы [[Талас]] облусунун Киров районунун Крупская атындагы колхоздо колхозчу, башкарманын орун басары, парткомдун катчысы, 1955-1970-жылы партиянын Талас, Киров райкомдорунун катчысы, 2-катчысы, ошондой эле райондордун эмгекчилер депутаттарынын райондук кеңешинин төрагасынын орун басары, 1970-1973-жылдары Тогуз-Торо районунда эмгекчилер депутаттардын райондук кеңешинин төрагасы, 1973-1978 [[Тогуз-Торо]] райкомунун 1-катчысы, 1978-жылдан Киров райондук айыл чарба башкармасынын башчысы болуп иштеген.<br>[[Эмгек Кызыл Туу ордени]], Ардак белгиси ордени, КССР Жогорку Советинин Президиумунун [[“Эрдиги үчүн”]] медалы, КССР Жогорку Советинин Ардак грамотасы, Бүткүл Союздук айыл чарба көргөзмөсүнүн коло жана күмүш медалдары менен сыйланган. '''Толук чоо-жайын тактоочу (кененирээк) маалымат:''' [[Файл:Фото Суваналиева Исака.jpg|thumb]] [[Файл:Семейное фото на День победы.jpg|thumb]] Исак Суваналиевич Суваналиев 1926-жылы 8-майда Кыргыз АССРинин Киров районундагы Крупская атындагы айылда дыйкандын үй-бүлөсүндө туулган. Анын өмүрү жана эмгек жолу Улуу Ата Мекендик согуш жылдарындагы эмгек фронтунан башталып, Кыргыз ССРинин айыл чарбасында жана партиялык-советтик системасындагы жооптуу кызматтарда өткөн көп жылдык иши менен аяктаган, Ата Мекенге кошкон кызматынын жаркын үлгүсү болуп эсептелет.<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> [[Файл:Ордена и медали.jpg|thumb|[[Файл:Image 2025-09-10 at 12.51.28.jpg|thumb|<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D1%81%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26place_birth_ids%3D%26date_birth_from%3D08.05.1926%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref>Исак Суваналиевдин ордендери жана медалдары]]]] == <ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref>Эмгек жолу == ·       '''1940-1944-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун колхозчусу. Согуштун эң оор жылдарында орукта эмгектенип фронтту азык-түлүк менен камсыз кылууга салым кошкон.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1944-1945-жж.:''' Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу. 1-Белорус фронтунун 3-армиясынын 269-аткычтар дивизиясынын 1020-аткычтар полкунун солдаты болуп кызмат кылган. Согуш жолунан өтүп, Европаны нацизмден бошотууга катышкан.<ref>https://podvignaroda.ru/?#id=1006292494&tab=navDetailManCard</ref> ·       '''1945-1946-жж.:''' Демобилизациядан кийин туулган жерине кайтып келип, колхоздо эсепчи болуп иштеген.<ref>https://1418museum.ru/heroes/42406338/?SEARCH=Y</ref> ·       '''1946-1947-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасынын орун басары. ·       '''1947-1949-жж.:''' Квалификациясын жогорулатуу максатында Кант районундагы Фрунзе айыл чарба окуу жайына окууга жиберилип, аны «айыл чарбаны уюштуруучу-техник» адистиги боюнча бүтүргөн. ·       '''1949-1951-жж.:''' Киров районундагы Крупская атындагы колхоздун төрагасы. ·       '''1951-1952-жж.:''' Киров районундагы Калинин атындагы колхоздун  парторгу. ·       '''1952-1955-жж.:''' Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектебинин угуучусу. ·       '''1955-1957-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин МТС зонасы боюнча катчысы  (Талас ш.). ·       '''1957-1958-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партия комитетинин катчысы (Талас ш.). ·       '''1958-1961-жж.:''' Талас райондук эмгекчилердин депутаттар кеңешинин төрагасынын орун басары. ·       '''1961-1962-жж.:''' Талас району боюнча айыл чарба азыктарын сатып алуу боюнча мамлекеттик башкы инспектор. [[Файл:Фото Орденов и медалей.jpg|thumb]] ·       '''1962-1963-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Киров райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы. ·       '''1963-1964-жж.:''' Талас райондук аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары (Талас ш.). [[Файл:Фото нагрудных знаков.jpg|thumb]] ·       '''1964-1966-жж.:''' Киров районунун айыл чарба өндүрүш башкармасынын башчысынын орун басары. ·       '''1966-1970-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Талас райондук партиялык комитетинин экинчи катчысы (г. Талас). ·       '''1970-1973-жж.:''' Тогуз-Торо райондук аткаруу комитетинин төрагасы (Казарман айылы). Республиканын агроклиматтык шарттары боюнча эң эле алыскы жана татаал райондордун бирин жетектеген. ·       '''1973-1978-жж.:''' Кыргыз ССРинин компартиясынын Тогуз-Торо райондук комитетинин биринчи катчысы (Казарман айылы). Бул кызматта өтө күчтүү уюштуруучу жана жетекчи болуп көрсөтүлүп, бийик тоолуу райондун социалдык-экономикалык өнүгүшүнө зор салым кошкон. ·       '''1978-1983-жж.:''' Киров районунун айыл чарба башкармалыгынын башчысы (Киров айылы). ·       '''1983-1985-жж.:''' Киров районундагы «Плодопитомник» совхозунун директору. == Билими == Билим алууга жана кесипкөй өсүшкө тынымсыз умтулган: ·       Фрунзе эки жылдык айыл чарба окуу жайы (1947-1949), айыл чарбаны уюштуруучу-техник. ·       Кыргыз ССРинин Борбордук Комитетинин Республикалык партиялык мектеби (1952-1955). ·       Фрунзе айыл чарба техникуму (сырттан окуу, 1955-1957), кенже агроном. ·       Скрябин атындагы Кыргыз айыл чарба институту (сырттан окуу, 1959-1965), илимий агроном. == Саясий ишмердүүлүгү == И. С. Суваналиевдин активдүү коомдук-саясий ишмердүүлүгү партиянын жана элдин жогорку ишеними менен белгиленген: ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Талас райондук комитетинин  мүчөсү (1966). ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Нарын облустук  комитетинин мүчөсү (1973). ·       Кыргыз ССРинин Жогорку Кеңешинин IX чакырылышынын депутаты (1975). Бул анын республикага көрсөткөн кызматынын эң жогорку таанылышы болгон.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> ·       Кыргыз ССРинин Компартиясынын Ревизиялык комиссиясынын мүчөсү (1976).<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_%D0%B4%D0%B5%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D0%92%D0%B5%D1%80%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B0_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%B7%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B9_%D0%A1%D0%A1%D0%A0_9-%D0%B3%D0%BE_%D1%81%D0%BE%D0%B7%D1%8B%D0%B2%D0%B0</ref> == Сыйлыктары == === '''Ордендер''' === • Эмгек Кызыл Туу ордени (орден № 497480, 30.04.1966-ж.). • «Ардак Белгиси» ордени (орден № 553735, 21.04.1971-ж.). • I даражадагы Ата Мекендик согуш ордени (орден № 486965, 11.03.1985-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/podvig-chelovek_yubileinaya_kartoteka1113349947/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fadv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%D0%98%D1%81%D0%B0%D0%BA%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3D6aeda417b9edbd307d1fc4bd41104590b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D1%26grouppersons%3D1&</ref> === Айырмалоо белгилери === • «Гвардия» белгиси. === Согуштук медалдар === • «Согуштагы артыкчылыгы үчүн» медалы (Сыйлык барагы № 3, 29.09.1945-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн» медалы (Р № 288830, 03.06.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Берлинди алгандыгы үчүн» медалы. • «Каармандыгы үчүн» медалы (Ж № 425569, 25.11.1966-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССРдин эмгек жана юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуш мезгилиндеги каарман эмгеги үчүн» медалы (АЗ № 164463, 17.12.1946-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «Эмгек ардагери» медалы (31.12.1982-ж.). • «Узак жылдык ак ниет эмгеги үчүн» медалы. • «СССРдин эл чарбасындагы жетишкендиктери үчүн» медалы (жалпы 4 даана).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> === СССР Куралдуу Күчтөрүнүн юбилейлик медалдары === • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл» (1968-ж.). • «СССР Куралдуу Күчтөрүнө 60 жыл» (1978-ж.). === Жеңиштин юбилейлик медалдары === • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 20 жыл» (1965-ж.).<ref>https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero79764352/?backurl=%2Fheroes%2F%3Fcsrf%3D6708284de4ad18a02.0NfvVOhcy_A3CF20dwcOn3eJGjk4HhS-dfygleM3YNc.vYO1Hd86oadocmWAJEJpzzXHbmsIaULbBs3Cp5BYErS45IQcpyqtkX1uDA%26adv_search%3Dy%26last_name%3D%D0%A1%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B5%D0%B2%26first_name%3D%26middle_name%3D%26date_birth_from%3D%26static_hash%3De450f5dc109b1f11ad1a1f9be913e375b3573f3600cdbc1aa8742bd494516397v8%26place_birth_ids%3D%26division_ids%3D%26group%3Dall%26types%3Dpamyat_commander%3Anagrady_nagrad_doc%3Anagrady_uchet_kartoteka%3Anagrady_ubilein_kartoteka%3Apdv_kart_in%3Apdv_kart_in_inostranec%3Apamyat_voenkomat%3Apotery_vpp%3Apamyat_zsp_parts%3Akld_ran%3Akld_bolezn%3Akld_card%3Akld_upk%3Akld_vmf%3Akld_partizan%3Apotery_doneseniya_o_poteryah%3Apotery_gospitali%3Apotery_utochenie_poter%3Apotery_spiski_zahoroneniy%3Apotery_voennoplen%3Apotery_iskluchenie_iz_spiskov%3Apotery_kartoteki%3Apotery_rvk_extra%3Apotery_isp_extra%3Asame_doroga%3Asame_rvk%3Asame_guk%3Apotery_knigi_pamyati%26page%3D2%26grouppersons%3D1&</ref> • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 25 жыл» (1970-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 30 жыл» (1975-ж.). • «1941–1945-жж. Улуу Ата Мекендик согуштагы Жеңишке 40 жыл» (1985-ж.). === Юбилейлик жана аймактык сыйлыктар === • «В. И. Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгы» (1970-ж.). • «Фрунзе шаары 1878–1978». • «Кыргыз ССР – 50 жыл». == Кыргызстандын өнүгүшүнө кошкон салымы == Исак Суваналиевич Суваналиев согуштан кийинки мезгилде жана өнүккөн социализм доорунда Кыргызстандын айыл чарбасын көтөрүп, аймактарды башкарган куруучулар муунуна таандык. Жөнөкөй колхозчудaн тарта райондук комитеттин биринчи катчысына жана Жогорку Кеңештин депутатына чейинки жолду басып өтүп, ал төмөндөгүлөргө чоң салым кошкон: • Агрардык секторду өнүктүрүү: ар түрдүү деңгээлдеги жетекчи катары, ал Талас, Нарын  жана Чүй  облустарындагы колхоздордун жана совхоздордун экономикасын бекемдөөгө, ошондой эле жаны агротехникалык ыкмаларды киргизүүгө өбөлгө түзгөн. • Башкаруу жана партиялык курулуш: Анын партиялык жана советтик бир катар маанилүү кызматтардагы иши тапшырылган аймактарда туруктуулукту жана эл чарбасынын пландaрын ишке ашырууну камсыз кылган. • Алыскы аймактардын социалдык өнүгүшү: Бийик тоо аймактарынын өзгөчөлүктөрүн түшүнүүнү жана атайын мамиле талап кылган Тогуз-Тороу районун башкаруу анын өмүр баянындагы эң жаркын барактардын бири болуп саналат. Эмгектен башталып, жетекчилик кызматтарда аяктаган анын өмүрү Кыргызстандын тарыхындагы бүтүн бир доорду өзүндө чагылдырып, ишке берилгендик жана жөнөкөй адам катарында үлгү болуп келет. [[Файл:Image 2026-04-11 at 14.49.58.jpg|thumb|Исак Суваналиев жана жубайы Базаркул Суваналиева ]] Талас облусунун Айтматов районунун борбору Кызыл-Адыр айылында  көчөгө жана ошондой эле Аманбаев айыл аймагынын Ак-Жар айылында көчөгө Исак Суваналиевич Суваналиевдин ысмы ыйгарылган. [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58 (3).jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" ордени]] '''Үй-бүлөсү жөнүндө''' Исак Суваналиевдин өмүрлүк жары жана ишенимдүү таянычы — '''Базаркүл Суваналиева'''. Ал жолдошунун жооптуу мамлекеттик жана партиялык кызматтагы жылдарында анын ийгиликтерине тең ортоктош болуп, үй-бүлөнүн куту болгон. Он баланын мээримдүү энеси Базаркүл Суваналиева жогорку '''«Баатыр эне»''' наамына татыктуу болгон. Анын энелик даңкы I, II жана III даражадагы «Эне даңкы» ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1960-жж.) менен тастыкталган. Базаркүл Суваналиеванын акылмандыгы жана мээнети менен Суваналиевдердин үй-бүлөсү коомдо бири-бирин терең сыйлаган, ынтымактуу жана үлгүлүү үй-бүлө катары таанылган.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D1%80%D0%B4%D0%B5%D0%BD_%C2%AB%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D0%B8%C2%BB</ref> [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.20.58.jpg|thumb|<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B0%D1%82%D1%8C-%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%BE%D0%B8%D0%BD%D1%8F_(%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0)</ref>"Баатыр-Эне" наамынын документи]] == Адабияттар == Асанов.У, Асаналиев.З, Атабаев.А “Нарын обласына 70 жыл.Энциклопедия”-,Бишкек, 2009 == Булактар == [[Категория:Инсандар]] [[Категория:Илим]] [[Категория:Кыргызстан]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Файл:Image 2026-04-14 at 09.21.44 (13).jpg|thumb|"Эне даңкы” I, II жана III даражадагы ордендери жана «Эне медалы» (1959 жана 1972-жж.)]] crrh12fwaawte2a1birh64mutuym1tn 0 20739 644060 557672 2026-04-15T04:11:05Z InternetArchiveBot 27717 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 644060 wikitext text/x-wiki [[Файл:Tanner scale-male.png|thumb|Таннердин шкаласы боюнча эркектердин жыныстык жетилүү этаптары]] [[Файл:Tanner scale-female.svg|thumb|Таннердин шкаласы боюнча аялдардын жыныстык жетилүү этаптары]] '''Жыныстык жетилүү''', '''пубертаттык мезгил же пубертат''' (от {{lang-la|pubertas}} — «эр жеткендик, бойго жеткендик, жыныстык жетилгендик») — [[Организм|организмдеги]] [[Биология|биологиялык]] жетилүү, башкача айтканда тукум калтырууга жөндөмдүү мезгил<ref>[https://books.google.kg/books?id=E-n5E7oyCgoC&pg=PA296&redir_esc=y Robert V. Kail. Cengage Advantage Books: Human Development: A Life-Span View: A Life-Span View]</ref>. Жыныстык жетилүү эркек балдарга караганда кыздарда эрте башталат. Акыркы жылдарда бүткүл дүйнөдө балдардын жыныстык эрте жетилүүсү байкалууда. Мисалы, мурда кыздарда жыныстык жетилүү 13—15 жашында башталып<ref>[https://books.google.kg/books?id=QTDFDAAAQBAJ&pg=PA22&redir_esc=y Kerri Durnell Schuiling, Frances E. Likis. Women’s Gynecologic Health]</ref>, 19—20 жашка чейин созулса, азыр 8—11 жашында башталып, 17 жашка чейин созулат, эркек балдардыкы 10—13 жашынан башталып, 19 жашка чейин созулат. Жыныстык жетилүү башталганда адамдын [[организм|организминде]] көп өзгөрүүлөр болот. [[Кан-тамырлар|Кан тамырынын]] басымы көбөйүп же азайып, жүрөктүн согуусу өзгөрүп, кээде аң-сезимдин өзгөрүүлөрү байкалат. Аялдардын жана эркектердин жыныс гормондору (эстроген, андроген) пайда болуп, жыныс органдары жана анын белгилери өөрчүйт<ref>[https://books.google.kg/books?id=84StBAAAQBAJ&pg=PA18&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false Encyclopedia of Educational Theory and Philosophy. D. C. Phillips]</ref>. Жыныстык жетилүү экинчилик жыныстык белгилердин пайда болушу менен байланыштуу. Бул мезгилде колтугуна, сырткы жыныс мүчөсүнө жүн чыгат, кыздарда 11 —15 жашында эмчек бездери чоңоюп, [[этек кир]] келет. Дененин пропорциясынын убактылуу бузулушу байкалат. Бут-кол узарып, эпсиз кыймылдайт<ref name=":0">[https://books.google.kg/books?id=h_sYc4C30VwC&redir_esc=y Understanding Child Maltreatment: An Ecological and Developmental Perspective. Maria Scannapieco, Kelli Connell-Carrick]</ref>. Эркек балдарда булчуңдар тез өсөт. Ички органдар скелет менен булчуң системасына караганда жай өсүшү мүмкүн. [[Кан-тамырлар|Кан тамырларга]] караганда жүрөк бат чоңоёт, ошондуктан ал [[Артериялар|артериялык]] кан басымдын жогорулашына жана жүрөк ишинин кыйындашына себеп болушу ыктымал. Баш айлануу, баш оору, чарчоо байкалат, өспүрүмдүн [[Психология|психикасы]] өзгөрөт. Ал эмоциялык жактан туруксуз болуп, туталанат, эпсиз, олдоксон кыймылдайт, кишиге ишенбей сын мамиле жасайт, ата-эненин ыгына көнбөй, убактылуу кайрымсыз да болуп калышат. Бул мезгилде невроздор жана неврозго окшош абалдар пайда болуп, ачуулуу, ыйлаак болушат (өзгөчө кыздар этек кир келген мезгилинде)<ref name=":0" />. [[Организм|Организмдин]] өөрчүшүнүн бул өзгөчөлүгү ата-эне менен мугалимдерден жыныстык жетилүү мезгилинде балага туура мамиле жана камкордук кылууну талап кылат. Өспүрүмгө бул өзгөрүүлөрдүн [[биология|биологиялык]] маанисин кылдаттык менен түшүндүрүү керек. Бул кезде өспүрүм ата-энеси жана мугалимдер менен достук мамиледе болушу маанилүү. Жыныстык жетилүү мезгилинде өспүрүмдүн туура тамактануусуна, эс алуусуна жана спортко катышуусуна көңүл буруу абдан зарыл. == Жыныстык жетилүүнүн башталышы == Пубертаттын башталышы [[Гипоталамус|гипоталамустагы]] гонадотропин рилизинг-гормондун (ГнРГ) пульсациялык көп иштелип чыгышы менен байланышкан<ref name=":1">[https://academic.oup.com/jcem/article-abstract/86/1/459/2841389?redirectedFrom=fulltext&login=false Leptin, Growth Hormone, and the Onset of Primate Puberty]</ref>. Өз учурунда бул гормон [[Гипофиз|гипофизде]] [[Лютеиндешкен гормон (ЛГ)|лютеиндешкен гормонду]] (ЛГ) жана [[Фолликулстимуляциялаган гормон|фолликулстимуляциялаган гормонду]] иштелип чыгууну стимулдаштырат. ГнРГ деңгээлинин жогорулашынын себеби так аныктала элек, бирок мында [[лептин]] чоң роль ойнойт деп болжолдонууда. Себеби, лептиндин деңгээли жыныстык жетилүүнүн башталышы менен организмде бир кыйла жогорулап, жыныстык жетилүүнүн аякташы менен төмөндөйт<ref name=":1" />. == Эркектин (балдардын) организиминдеги өзгөрүүлөр == === Жыныстык органдар жана фертилдүүлүк === [[Файл:Male_genitalia_five_Tanner_stages.png|thumb|Эркектин сырткы жыныс мүчөлөрүнүн өспүрүм курактагы өзгөрүүсүнүн беш баскычы]] Эркектерде жыныстык жетилүүнүн биринчи белгиси болуп [[Урук бези|урук безинин]] чоңоюшу (адренархе) саналат. Жыныстык жетилүү башталганга чейин 1 жыл аралыгында урук бездери көлөмү дээрлик өзгөрбөй узундугу 2-3 см жана туурасы 1,5-2 см бойдон кала берет. Жыныстык жетилүү башталган курактан 6 жыл өткөндөн кийин урук бези 18-20 см³ көлөмүнө жетет. Бирок эркектер арасындагы урук безинин көлөмүнүн жеке айырмачылыктары байкалат<ref name=":2">[https://books.google.kg/books?id=xLqwYAzogiwC&hl=ru&source=gbs_navlinks_s Sarah Attwood. Making Sense of Sex: A Forthright Guide to Puberty, Sex and Relationships for People with Asperger's Syndrome]</ref>. Урук безинин эки негизги функциясы бар: гормондорду жана [[Сперматозоид|сперматозоиддерди]] иштеп чыгаруу (биринчиси функциясы эрте башталып, экинчи функцияга стимул болот). Жыныстык жетилгенден бир жыл өткөндөн кийин эркектердин таңкы заарасынынын курамында сперматозиоддер болот<ref name=":2" />. Жыныс мүчөсү, урук бези өсө баштагандан көп өтпөй өсө баштайт. Жыныстык мүчө чоңойгон сайын [[эрекция]], андан кийин [[поллюция]] пайда болот<ref>[https://web.archive.org/web/20160307204830/http://h2g2.com/approved_entry/A12219374 The Morning Glory (or Nocturnal Penile Tumescence)]</ref>. === Денеде түктүн өсүшү (адренархе) === [[Файл:Boy_through_puberty_11.3yo_(prepuberal)_12.5yo,_14.9yo_and_16.3yo_(post_puberal).jpg|thumb|11,3 (жыныстык жетилүүнүн башталышы) 12,5, 14,9 жана 16,3 жаштагы эркетин дене түзүлүшүнүн өзгөрүүлөрү]] [[Файл:Stubbly_face.jpg|thumb|Жыныстык жетилүү курагында эркектердин бетинде мурут жана сакал чыга баштайт]] Жыныс органдарынын өсүшү башталгандан көп өтпөй жыныс органдарынын айланасында жүндөр пайда болот. Жыныстык мүчөнүн негизинде аз санда пайда болгон чач акырындык менен калыңдайт жана бүт чурай үч бурчтугун ээлейт, андан кийин жамбашка жана курсактын ак сызыгы боюнча киндикке чейин тарап, өсө баштайт. Бул өзгөрүүлөрдөн кийин, бир нече ай (кээ бир учурларда жылдар) өткөндөн кийин, колтукта, анустун айланасында, үстүңкү эриндин үстүндө, кулакка жакын беттин бөлүгүндө, үрптүн айланасында жана ээкте жүндөрдүн өсүшү башталат<ref>[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8484383/ Dermatologic Care of Hair in Transgender Patients: A Systematic Review of Literature]</ref>. Жүндөрдүн, сакалдын, муруттун өсүү ылдамдыгы жеке организмдин айырмачылыктарына жараша болот. Эркектердин организиминде өмүр бою жүндөр өсө берет (колдордо, буттарда, көкүрөктө, курсакта жана белде). Бирок, бардык эле эркектердин бирдей жана окшош органдарында жүндөр өсөт деген туура эмес. === Үндүн өзгөрүүшү === Андрогендердин таасири астында [[Коко|коконун]] өсүшү, үн байламталарынын узарышы жана калыңдашы байкалат, бул үндү төмөн жана жоон кылат. Үндүн өзгөрүшү кыска убакыттын ичинде болуп өтөт. Ушул учурда үндүн туруксуздугу байкалышы мүмкүн. Эркектердин үнүнүнөзгөрүүшү орто эсеп менен алганда 14-15 жаш курагында токтойт. === Эркектин дене түзүлүшү жана булчуңдары === Жыныстык жетилүүнүн аягында эркектердин сөөктөрү оор жана булчуң массасы кыздардыкына караганда дээрлик эки эсе көп болот. Айрым сөөктөр тезирээк өсүп (ийиндер, жаактар), эркектер менен аялдардын структураларында байкалаарлык айырмачылыктарга алып келет. Булчуң массасынын өсүшү жыныстык жетилүүнүн аягында башталып, өсүү темпи бир жылдан кийин максимумга жетет. Булчуңдардын өсүшү жыныстык жетилүү аяктагандан кийин дагы уланышы мүмкүн, бирок өсүү темпи жайыраак болот<ref>[[iarchive:somaticdevelopme00stol/page/160/mode/2up|Stolz, Herbert Rowell. Somatic development of adolescent boys : a study of the growth of boys during the second decade of life]]</ref>. [[Файл:Adolescent_Period_Average_boy_10_to_17_yo.jpg|thumb|500px|center|Өспүрүм курактын аягына чейин эркектин дене түзүлүшүндөгү өзгөрүүлөр]] == Аялдын (кыздардын) организиминдеги өзгөрүүлөр == === Сүт бездери === [[Файл:Female breasts five Tanner stages.jpg|thumb|Таннердин шкаласы боюнча аялдардын жыныстык жетилүү учурндагы сүт бездеринин өзгөрүү этаптары]] [[Эмчек|Эмчектин]] өсүшү (телархе) жыныстык жетилүүнүн биринчи белгиси болуп саналат жана орто эсеп менен 10,5 жашта байкалат. Алгач, ареоланын астында бир же эки жагында (үрптү айланысындагы тегерек) кичинекей, ооруткан сезгенүү пайда болот. 6-12 ай өткөндөн кийин, ооруткан сезгенүү эки тараптан тең байкала баштайт, чоңоет, жумшарат. 2 жылдын ичинде сүт бездери жетилген көлөмгө жана формага жетет. Аялдардын сүт бездеринин көлөмү жана формасы жеке организмге байланышкан айырмачылыктарга ээ. === Чурай түктөрү === Чурайдагы жүндөр сүт бездери өсө баштагандан бир нече ай өткөндөн кийин пайда болот. 15% кыздардын арасында бул белги биринчи пайда боло турчу жыныстык жетилүүнүн белгиси. Жыныс эриндериндеги суюк түктөр 6-12 айдын ичинде чурайга чейин созулуп өсүүшү байкалат. === Жыныс органдары, айыз, фертилдүүлүк === Эстрогендердин таасири менен кындын эпителийи калыңдап, клеткалар анын бетинен активдүү түрдө сыйрыла баштайт. Жатын моюнчасы аз өлчөмдө былжыр бөлүп чыгара баштайт. Бул кындан агыш түстөгү суюктуктун бөлүнүп чыгышына алып келет. Эне бези жана жатын чоңоюп, энелик бездерде фолликулалар өсө баштайт. Биринчи этек кир (менархе), адатта, сүт бездеринин өсүшү башталгандан 2 жылдан соң болот жана алгачкы эки жылда этек кир регулярдсыз мүнөздө болушу мүмкүн. === Дене түзүлүшү жана организмдеги майдын жайгашуусу === Жыныстык жетилүү мезгилинде эстрогендин жогорку деңгээлинин таасири астында жамбаш сөөктөрү кеңейип, жамбаш чоңойот. Май ткандары өсүүшү уланып, негизинен сүт бездеринин, жамбаштын, сандардын, ийиндердин, чурайдын айланасында жайгашат. [[Файл:Adolescent Period Average girl 4 to 16 yo.jpg|thumb|center|500px|Өспүрүм курактын аягына чейин аялдардын дене түзүлүшүндөгү өзгөрүүлөр]] == Эки жыныс үчүн тең жалпы өзгөрү белгилери == [[Файл:HairyArmpit(1).jpg|thumb|Колтуктагы жүн]] Андрогендердин таасири астында эки жыныста тең колтугунда түктүн (жүн) өсүшү жана тердин курамындагы май кислоталарынын эсебинен тердин жыттынын өзгөрүшү байкалат. Андрогендер ошондой эле теринин май бездеринен май бөлүп чыгарууну көбөйтөт, бул бактериялардын көбөйүшүнө жана [[Безетки|безеткилердин]] пайда болушуна өбөлгө түзөт. == Жыныстык жетилүүнүн башталышына ар кандай факторлордун таасири == * Жыныстык жетилүүнүн башталышынын орточо курагы 1840-жылдардан баштап кыйла төмөндөп, ар бир он жыл сайын болжол менен 4 айга кыскарган<ref>[http://www.mum.org/menarage.htm Average age at menarche in various cultures]</ref>. * 46% кыздардын жыныстык жетилүү курагынын башталышы энелериники менен бирдей куракта болот. * Тамактануунун сапаты жыныстык жетилүүнүн башталышына эң чоң таасир эткен фактор. * Жыныстык жетилүү курагы расалык, улуттук жана социалдык айырмачылыктардан көз каранды<ref>[https://web.archive.org/web/20110921112324/http://sites.google.com/site/infantsexuality/ Physiology of Infant Sexuality and the Unconscious]</ref>. == Эрте жыныстык жетилүү == Эрте жыныстык жетилүү — 8 жашка чейинки кыздардын жана 9 жашка чейинки эркек балдардsy арасындагы жыныстык жетилүүнүн башталыш процесси<ref>{{Cite web |title=Puberty as a physical process |url=https://www.just.edu.jo/~mafika/733_Reproductive%20Endocrinology/Puberty_733.htm |accessdate=2024-11-07 |archivedate=2025-01-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250116080353/https://www.just.edu.jo/~mafika/733_Reproductive%20Endocrinology/Puberty_733.htm }}</ref>.{{center|'''Жыныстык жетилүү курагындагы өспүрүмдөр арасындагы айырмачылыктар:'''}} [[Файл:Early_and_late_maturing_boys_11.5_to_16.6.jpg|center|thumb|399x399px|Эки эркек баланын 11,5 жаштан 16,6 жашка чейинки курагындагы айырмачылыктар]] [[Файл:Early_and_late_maturing_girls_8.0_to_14.5_yo.png|center|thumb|806x806px|Эки эркек баланын 8 жаштан 14,5 жашка чейинки курагындагы айырмачылыктар]] == Дагы окуңуз == * [[Гонадалар]] * [[Гамета]] * [[Онтогенез]] == Колдонулган адабияттар == * Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы. «Ден соолук» Медициналык энциклопедия. - Ф.:1991, ISBN 5-89750-008-8 == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == [[Категория:Физиология]] [[Категория:Адамдын онтогенези]] * [http://www.sexarchive.info/GESUND/ARCHIV/GUS/INDEXATLAS.HTM Дүйнөлүк Атлас: Жыныстык жактан жетилүү] * [https://web.archive.org/web/20180330032048/http://www.aboutkidshealth.ca/En/HowTheBodyWorks/SexDevelopmentAnOverview/SexualDifferentiation/Pages/PubertyinGirls.aspx Puberty in Girls] * [https://web.archive.org/web/20180321125947/http://www.aboutkidshealth.ca/En/HowTheBodyWorks/SexDevelopmentAnOverview/SexualDifferentiation/Pages/PubertyinBoys.aspx Puberty in Boys]<br /> i3ciszwf6svrynu7g2r9j2t7aq7vex3 0 21077 644055 98498 2026-04-15T02:53:29Z EmausBot 2156 исправление двойного перенаправления на [[Жунусалиев Малабай]] 644055 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Жунусалиев Малабай]] 5nrb78w8hvsho8bdfl3apl8ygsjm7ev 0 24788 644028 616709 2026-04-14T16:45:30Z ~2026-22890-20 47255 644028 wikitext text/x-wiki '''«Манас»''' — курама вариант (Курама варианты) боюнча «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1958). Китеп эки колонка менен терилген, көлөмү 24252 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген жана ал өтө чоң адам болуп машинаны көтөртүп ыргыткан фри фаерди өтө күчтүү ойночу жана комната жакшы айтышчу. Эпостун бул бөлүгүн түзүүчү — К. Маликов, китепти жалпы редакциялаган жана кириш сөзүн жазган Б. Юнусалиев. Эпостун бул бөлүгү белгилүү манасчы Сагымбай менен Саякбайдын айткандарынан тышкары Кыргыз ССР Илимдер акдемиясынын кол жазмалар фондусунда сакталып турган Шапак Рысменде уулунун, Тоголок Молдо, Модобасан Мусулманкул уулунун, Акмат Ырысменде уулунун, Багыш Сазан уулунун, Тыныбек Жапый уулунун, Ыбырайым Абдыракман уулунун жана башкалар варианттарынын айрым эпизоддору жана үзүндүлөрү кыскартылып бириктирилип алынган. < Китептен жомок башы, [[ Манас баатыр| Манастын]] балалык чагы, Алооке кандын кыргыздарды чабышы, кыргыздардын Ала-Тоодон сүрүлүшү, Жаш [[ Манас баатыр| Манастын]] дөөлөр менен кармашы, кыргыздардын Алтайдан Ала-Тоого келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Алооке менен Шоорукту жеңиши, Аккуланы сатып алышы, Алмамбеттин баатырдык аңгемеси, [[ Манас баатыр| Манастын]] [[Каныкей|Каныкейге]] үйлөнүшү, Көзкамандардын кырк чородон жеңилиши деген [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] сюжеттик сызыгын түзгөн салттык туруктуу темалар орун алган. «Манас» — курама вариант (Курама варианты) боюнча «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1958). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 28908 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Эпостун 1-бөлүгүнүн 2-китебин К. Маликов түзгөн, жалпы редакциялаган Б. Юнусалиев. Китепте [[Сагымбай Орозбак уулу (Орозбаков)|Сагымбай Орозбаковдун]] варианты, Саякбай Каралаевдин варианты нын эпизоддору негиз кылып алынып башка варианттар менен толукталып, Көкөтөйдүн ашы, Чоң казат, Кичи казат, ошондой эле [[ Манас баатыр| Манастын]] дүйнөдөн кайтышы кирген. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Үрүмчү, 1984). Басмага даярдаган Асанбай Матили, жооптуу редактору Норух Үсөналы. Анда жалпы эле «Манас» эпосунун мааниси жана дүйнөлүк оозеки адабияттан алган орду көрсөтүлүп, «кыргыздардын саясий, экономика, заң-закүн, философия, тарых, география, дин, турмуштук салт-санаалар, табигый жагдай жана адам мүнөздөрү сыяктууларды бир-бирлеп өз ичине сиңирген. Ал канчалаган узун тарыхты басып өтүп, Түндүк Моңгол аймактарына, Орто Азиянын жер-жерлерине чейин баскан изин көрсөтө алат. Атап айтканда бул чыгарма кыргыз турмушунун энциклопедиясы болуп саналат. Бул улуу чыгарма жалгыз гана кыргыз элинин кымбаттуу байлыгы болуп калбастан Жаңгуа улутунун баа жеткис байлыгы, ошондой эле дүйнө элинин кымбаттуу байлыгы болуп каралат», — деп тарыхый-философиялык жана эстетика-тарбиялык маанисине кириш сөздө токтолгон. Ошондой эле [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] мазмуну, көркөмдүгү, улуттук өзгөчөлүгү, эпос пайда болгон доор, эпостун таралышы жана манасчылар жөнүндө кеңири баяндама берилип талдоо жүргүзгөн. Китепке Кыргыздардын таралышы, Алоокенин кыргыздарды чабышы, Кардыгачтын туулушу, Жакыптын Магдымды алышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] төрөлүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Турпанда эгин эгиши, Жакыптын кандык алышы, Аккулага ээ болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] куттуу үйүнө кайтышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Балта дөөгө барышы, Акбалтанын [[Манас баатыр|Манаска]] айткан насааты, [[Манас баатыр|Манас]] менен Дөөдүр алптын кагылышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Кошойго конок болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бөдөнөнү кооптон куткарышы, Кырк душмандын кырылышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] каруу-жарактарынын жасалышы, Аколпокту алып келүү, Кырк чоронун куралышы, Жаш [[ Манас баатыр| Манастын]] Көңтөйдү сайышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] элге акыл-насаат айтышы, Жеңиштен кийинки той, Жайлоо, [[ Манас баатыр| Манастын]] качкан калмакты кубалап Шоорукка барганы, Шооруктун Манастан жеңилиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Накылайды алышы сыяктуу «Манас» эпосунун сюжеттик сызыгын түзгөн негизги туруктуу окуялар орун алган. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианты боюнча [[кыргыз тили|кыргыз тилинде]] араб ариби менен жарык көргөн эпостун 2-китеби (Үрүмчү, 1984). Китепке Бадыкөлдүн Карманапка кол салышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Карманапка болушуусу, Араниктеги төрт баатырдын Көкчөгө чабуулу, [[ Манас баатыр| Манастын]] аларды кайта сүрүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Коконго аттанышы, Сынчыбектин багынышы, Банус кандын өлүшү, Карылыптын качышы, Сынчыбектин Ташкенде такка миниши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Каныкейге үйлөнүшү, [[Көкөтөйдүн ашы|Көкөтөйдүн ашына]] элдин чакырылышы, [[Коңурбай|Коңурбайдын]] аштагы зордугу, [[Кошой|Кошойдун]] [[Манас баатыр|Манаска]] киши жибериши, [[ Манас баатыр| Манастын]] келип ашты башкарышы, Аштын шаан-шөкөттөрү, [[Жолой|Жолойдун]] Аккуланын байгесин ала качышы, Көкчөкөздүн Манасты атышы, Көкчөкөздүн шумдуктары, Айжаң-жуңдун жеңилиши, Кутунайдын такка миниши, Үрбү баштаган алты кандын [[Манас баатыр|Манаска]] кат жибериши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Калдайдын шорун катырышы сыяктуу окуялар киргизилген. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы Жусуп Мамайдын варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн эпостун 3-китеби (Үрүмчү, 1986). Китепте [[Алмамбет|Алмамбеттин]] Көкчөдөн кетиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] түшү, Алмамбеттин келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Алмамбетти алып келиши, Каныкейдин алынды болушу, Алмамбеттин Аруукеге үйлөнүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Ооганга жортуулу, Чынаачынын жеңилиши, Алмамбеттин Көкчөкөздү өлтүрүшү, Айчүрөккө бел куда болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] жети канды чакырышы, Кандардын келиши, Бакайдын кан болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бээжинге аттанышы, [[Алмамбет|Алмамбеттин]] кан болушу, [[Коңурбай|Коңурбайдын]] сыйкырдуу кароолчулары, Алмамбет менен Чубактын чатагы сыяктуу окуялар камтылган. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы Жусуп Мамайдын варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн эпостун 4-китеби (Үрүмчү, 1989). Төртүнчү китепти төмөнкү окуялар түзөт: Чалгындагы ийгиликтер, Алмамбеттин Сыргакка жер таанытуусу, Ажаттын боюндагы жайма топ салгылашуулар, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын Ажаттын боюнда беттешүүсү, Коңурбайдын Бейжинге кире качышы, Эки жактын согушка камданышы, Ороңгу менен Борончунун өлүмү, катардагы баатырлардын алгачкы беттешүүсү, Коңурбайдын баш-аламан урушта [[Жолой|Жолой]] баштаган жети баатырынан айрылышы, Чубактын кырк Жаң-жуңдун баласын байлап келиши, Кыргыздын такка миниши, Күлүстөн менен Каңкелдинин туулушу, Коңурбайдын Манасты чабышы, Коңурбайдын [[Шыпшайдар|Шыпшайдарды]] алдырып келиши, Көкчөнүн өлүшү, Баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] дүйнөдөн өтүшү деген эпизод менен үчилтиктин биринчи бөлүмү «Манас» эпосу аяктайт. Төрт китепке киргизилген окуялардын мазмунуна караганда Жусуп Мамайдын вариантынын өз алдынчалыгы жана айырмачылыгы өзгөчөлөнүп турат. «Манас» — [[«Манас» эпосу]] боюнча кара сөз түрүндө жазылган'' А. Жакыпбековдун'' романэпосу (Ф., 1992). Чыгарма манасчылар Сагымбай, Саякбай жана [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианттарынын негизинде жазылган. Анда эпостун окуяларынын өзөктүк нугу сакталып, анын мотивдери, эпизоддору автордук вариациялар менен берилген. Роман-эпостун 1-китебинин үзүндүлөрү К. Жусупов менен авторлош болуп республикалык газета-журналдарга жарыяланган. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] кара сөз түрүндөгү баяндамасы (Фр., 1986). Сагымбай Орозбак уулу менен Саякбай Карала уулунун варианттарынын негизинде жазылган. Түзүүчү — С. Мусаев. Жооптуу редактору — Э. Абдылдаев. 284 беттен турат. Китепте [[ Манас баатыр| Манастын]] төрөлүшү, балалык чагы, алгачкы каршылашкан душмандарын жеңип, өз эли-жерине ээ болушу, үйлөнүшү, чоң казат, баатырдын өлүмү сыяктуу эпостогу туруктуу салттык окуялар толугу менен камтылган. «Манас» үчилтигинин 1-бөлүмү менен окурмандарды тааныштыруу, эпостун көптөгөн варианттары жөнүндө жалпы түшүнүк берүү максатында кара сөз түрүнө келтирилген. Эпостун окуяларынын өнүгүш нугу, ар биринин салттуу орду өз үлгүсүндө так сакталган. «Манас» (киргизийн ардын туульсаас) — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] моңгол тилине которулуп чыккан китеби (Улан-Баатыр, 1988). Аны В. Энэбиш которгон. Китепке эпостун төмөнкү окуялары кирген: баатырдын төрөлүшү, Көкөтөйдүн керээзи, Көкөтөйдүн ашына [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын келиши, жамбы атуу, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын эр сайышы, Кошой менен [[Жолой|Жолойдун]] күрөшү, Каныкейдин каты, Коңурбайдын элдешүүнү бузушу, баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] кайтып келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] керээзи, [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү. Китептин аягына кээ бир сөздөргө түшүндүрмө берилген. Бул китептен моңгол окурмандары кыргыз элинин турмушунун көркөм энциклопедиясы болгон «Манас» эпосу жөнүндө толук маалымат алышат. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] орус тилине которулган китеби (М., 1960). Баш сөзү С. Липкин менен С. Дароняндыкы. Редактору Т. Колякина. Сүрөттөрүн Г. Фишер тарткан, которгондор С. Липкин менен Л. Пеньковский. С. Липкин баатырдын төрөлүшү, Каныкейдин каты, Коңурбайдын элдешүүнү бузушу, Баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] кайтышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] керээзи, [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү, ал эми Л. Пеньковский Көкөтөйдүн ашын которгон. «МАНАС» —«Манас» эпосунун орус тилине которулган «Чоң казат» бөлүмү (М., 1941). Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча С. Липкин менен М. Тарловский которгон. Баш сөзүн жазгандар жана редакциялап басмага даярдагандар: Е. Мозольков, Ө. Жакишев. Сүрөттөрүн тартып кооздогондор: Г. Петров, И. Костылев. Китеп СССР элдерин «Манас» эпосу менен тааныштырууда белгилүү роль ойногон. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] өзбекчеге Курама варианты боюнча которулган 1-китеби (Ташкен, 1964). Өзбекчеге Миртемир которгон. Китепке [[ Манас баатыр| Манастын]] балалык чагы, кыргыздардын Ала-Тоого келиши, Алооке менен Шоорукту жеңиши, Аккулага ээ болушу, Алмамбет баатырдын аңгемеси, Баатырдын жары бөлүмдөрү кирген. Бул китепте эпостун айрым окуялары кыскартылып жана кээ бир эпизоддорунун мазмуну кара сөз түрүндө берилген. Китеп өзбек окурмандарын «Манас» эпосу менен тааныштыруу үчүн кызмат кылат. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] өзбекчеге Курама варианты боюнча которулган 2-китеби (Ташкен, 1987). Которгон Султан Акбари. Китептин башталышын Миртемир, акыркы бапты Т. Адашбаев которгон. Китеп Ч. Айтматовдун «Бийик чоку» деген баш сөзү менен ачылат. Негизинен китеп 2 бөлүктөн турат: биринчиси «Көкөтөйдүн ашы», экинчиси «Чоң казат». Китептин аягына кээ бир сөздөрдүн түшүндүрмөсү жана чыгышы жөнүндөгү маалыматы берилген. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] тажик тилинде которулуп жарык көргөн китеби (Дүйшөмбү, 1982). Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча тажик жазуучусу жана котормочу Атхам Аслам которгон. Китепке эпостун элдик салт болуп калган: Көкөтөйдүн ашы менен Чоң казат окуялары кирген. «Манас» — [[Сагымбай Орозбак уулу (Орозбаков)|Сагымбай Орозбак уулунун]] варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1978). Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 11308 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. «Байыркы кыргыз рухунун туу чокусу» деген ат менен академик Чынгыз Айтматов баш сөз жазган. Басмага даярдап, сөздүгүн түзгөн, ошондой эле «Сагымбай манасчы жана анын варианты жөнүндө» деген көлөмдүү макаланы С. Мусаев жазган. Китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Герцен. Өз доорунун мыкты жомокчуларын жакшы билген жана алардын варианттарындагы мурдатан салт катары аткарылып келген артык үлгүлөрүн чыгармачылык менен өркүндөтө алган Сагымбай Орозбак уулунун бул варианты ырынын кооздугу, түзгөн элестеринин тереңдиги, эл турмушун таамай сүрөттөй алганы менен белгилүү. Түзүүчү жомокчунун өзү кандай айтып жаздырса так ошол калыбында кийлигишүүсүз, башкача айтканда тексттеги сөздөр, ыр саптар оңдоого, орун алмаштырууга, бир сөздүн ордуна башка сөз пайдаланууга жол берилбей, эч өзгөрүүсүз, так берүүгө далалаттанат. Элибиздин байыркы ата мурасынын эң туу чокусу «Манас» эпосунун Сагымбай Орозбак уулунун айтуусундагы «Манастын» биринчи китебине [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын тегинен кабар берген кара сөз түрүндөгү кыскача маалыматтан тартып жаш баатырды кан шайлоого чейинки окуялар кирген. Анын ичинде Жакып Чыйырды, Бакдөөлөт үчөөнүн көргөн кереметтүү түшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] туулушу жана ага той бергени, Жакып өзүнүн койчусу Ошпурга Манасты койчулукка бергени, [[ Манас баатыр| Манастын]] Эсенкан жиберген тыңчыларын жайлаганы, Нескара менен [[ Манас баатыр| Манастын]] урушу, [[Манас баатыр|Манас]] жолдоштору менен салбырынга барганы, [[ Манас баатыр| Манастын]] кан шайланышы сыяктуу окуялар камтылган. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1980). Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 18964 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Басмага даярдап, сөздүгүн түзгөндөр: К. Кырбашев, Ж. Мусаева, Р. Сарыпбеков, Ошондой Сооронов. Редколлегиянын «Кириш сөз ордуна» деген чакан макаласы бар. Китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китепте топтоштурулган окуялар манасчы тарабынан кандай айтылса ошол үлгүсүндө толук бойдон берилбестен кыскартылып жана кээ бир чоң-чоң эпизоддор кара сөз түрүндө кыскача берилген. Бул китепке Манасты кармап келебиз деген он бир балбандын кордук көргөнү, Жакыптын Алтайдан Анжыянга көчүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Текес канды жеңгени, Тейиш кандын тою, [[ Манас баатыр| Манастын]] кыз Сайкал менен беттешкени, Орго кан, Акунбешимдин жеңилиши, кыргыздардын Алтайдан Ала-Тоого көчүшү, Алооке кандын багынып, Анжыяндан качышы, Алмамбеттин Көкчөдөн кетип, [[Манас баатыр|Манаска]] кошулушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Каныкейге үйлөнүшү сыяктуу окуялар кирген. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 3-китеби (Фр., 1981). Китеп бир колонка менен берилип, көлөмү 12760 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн даярдап, сөздүгүн жана тиркемелерди түзгөн С. Мусаев, китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китеп эпостун белгилүү чоң эпизоддорунун бири «Көкөтөйдүн ашы» менен башталат. Көкөтөйдүн керээзи, Бокмурундун элге кабар жибергени, Көкөтөйдү койгону, Бокмурун Көкөтөйгө аш берүү үчүн элди чогултуп кеңеш кылганы, Айдарга эл чакыртканы, Коңурбайдын Бокмурундан Мааникерди өкүм менен сураганы, Кошой менен [[Жолой|Жолойдун]] күрөшү, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын сайышы, чапкан аттардын келиши, кытай-калмактардын байгеге зордук кылып чатак чыгарышы сыяктуу окуялар кирген. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү жана 1-, 2-, 3-китептеги кезиккен адам аттары, этнонимдер, [[топоним]]дердин, ат ысым көрсөткүчүнүн тиркемеси берилген. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 4-китеби. Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 15268 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап жана тиркемелерди түзгөн Э. Абдылдаев, китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китепке эпостун белгилүү эпизоддору Жети кандын кеңеши, элчилердин [[Манас баатыр|Манаска]] барышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] кандарды күткөнү, колдун Бээжинге аттанышы, Каныкейдин сарамжалы, Алмамбетти кан көтөргөнү, аскерлердин жолго аттанышы, Алмамбеттин Сыргакты чалгынга барууга тандашы, Алмамбет баатырдын чалгынга жөнөөрдүн алдында кытайдын көптүгүн [[Манас баатыр|Манаска]] айтканы, Макел-Малгундун Алмамбеттен жеңилиши, Алмамбет менен Сыргактын Бээжинге чалгын чалышы, Алмамбет баатырдын эл-жерин, атасынын сарайын көрүп арман кылганы, Карагулга жолукканы, Карткүрөңдү жылкыга кошуп, жылкы тийгени, Коңурбай жылкылардын артынан келип уруш салганы, Кыргыздардын колуна Сыргактын кабар бергени сыяктуу окуялар киргизилген. Китептин аягына адам аттарынын, этноним, [[топоним]]дердин, ат (ысым) көрсөткүч тиркемеси берилген.'' '' «Манас» — Саякбай Карала уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1984). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 52680 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап, сөздүгүн жана тиркемелерин түзгөндөр: Р. Кыдырбаева менен А. Жайнакова, «Чоң манасчы Саякбай жана ал айткан вариант» деген кириш сөзүн С. Мусаев жазган. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Аны көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Курманов. Бул китепке эпостун башталышынан тартып «Көкөтөйдүн ашына» чейинки окуялар топтолгон: [[ Манас баатыр| Манастын]] бабаларынын баяны, [[ Манас баатыр| Манастын]] туулушу, балалык чагы, анын алгачкы эрдиктери, Манасты кармоого он миң кол менен келген [[Жолой|Жолой]] менен Дөңгөнү жеңгени, [[ Манас баатыр| Манастын]] Кошойду издеп барып жолукканы, кытай менен экинчи урушу, Кытайдан Жарманас менен Билерикти бошотуп келаткан Кошойдун [[Манас баатыр|Манаска]] кошулушу, кыргыздардын Таласка келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Аккулагы ээ болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бакай, Ажыбайга жолугушу, Алоокени жеңип, [[ Манас баатыр| Манастын]] кан көтөрүлүшү, Шоорук канды жеңип, кызы Акылайды тартууга алганы, Чубактын төрөлүшү жана анын [[Манас баатыр|Манаска]] келип кошулушу, [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын [[Каныкей|Каныкейге]] үйлөнүшү. Бирок, аталган окуяларды бүт бойдон басмадан чыгаруу мүмкүн эместиги эске алынып, сөзмө-сөз кайталоого жата турган (эпикалык кайталоолор буга жатпайт) ыр саптары кыскартылган. Ошондой эле китеп чыккан кездеги айрым идеялык мүнөздөгү талаптарга туура келбеген жерлер китепке кирген Эмес.''''' ''''' «Манас» — Саякбай Карала уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1986). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 30000 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап, сөздүгүн түзгөндөр: С. Мусаев жана М. Мукасоветтик Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Аны көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Курманов. Бул китепте Көкөтөйдүн ашы, жети кандын чатагы, колдун чоң казатка аттанышы, Алмамбет менен Сыргактын чалгынга жөнөшү, Чубактын чатагы, Алмамбеттин жомогу, чалгын чалуу, кытай жеңилип, Эсенкан [[Манас баатыр|Манаска]] Чет-Бээжиндин кандыгын бергени, [[ Манас баатыр| Манастын]] жарадар болгону, Кожожаштын келиши менен кыргыздардын жеңилиши, баатырлардын өлүшү, Таластан Тайбуурулдун келиши жана [[ Манас баатыр| Манастын]] акыркы урушу, колдун кайтышы берилген. Китеп [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү, Каныкейдин [[Манас баатыр|Манаска]] күмбөз салдырганы, акылмандык менен [[ Манас баатыр| Манастын]] сөөгүн жашырын койгону менен бүтөт. Саякбай алгач Көкөтөйдүн ашын «Семетейде» жаздырган. 1968-ж. эпосту кайталап жаздырганда ушул тартипте айткандыктан түзүүчүлөр аштын окуяларын «Семетейге эмес», «[[Манас баатыр|Манаска]]» киргизишкен. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз жана орус тилдеринде жарык көргөн «Манастын» 1-китеби (М., 1984). Тексти Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча даярдалган. Китепке [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын төрөлүшү, балалык чагы, өспүрүм кезиндеги алгачкы эрдиктеринен баштап кыргыз урууларынын башчылыгына — кан шайлаганга чейинки окуялар камтылган. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева, Н. В. Кидайш-Покровская которуп, Кыргыз ССР Илимдер акдемиясынын «Манас» секторунун ал кездеги башчысы С. Мусаев, сектордун илимий кызматкерлери менен бирдикте басмага даярдаган. Орусча котормосу улуттук өзгөчөлүгү менен берилип, сөздүк жана айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү менен коштолот. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз жана орус тилдеринде жарык көргөн «Манастын» 2-китеби (М., 1988). Китепте [[ Манас баатыр| Манастын]] турмушу жана эрдиктери, бытырап кеткен кыргыз урууларын бириктириши, ата журтун душмандардан коргогон күрөштөрү, Алмамбет баатыр менен эмчектеш тууган болушу, Атемирдин кызы Каныкейге үйлөнүшү баяндалат. Китеп белгилүү манасчы Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча түзүлүп, анын кыргызча тексти менен катар орусча котормосу да берилген. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева менен Н. В. Кидайш-Покровская которгон. Басмага Б. М. Юнусалиев, С. Мусаев, К. Кырбашев, Ж. Мусаева, Р. Сарыпбеков, Соороновдор даярдаган. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз, орус тилдеринде чыккан «Манас» эпосунун 3-китеби (М., 1990). Китептин тексти негизинен Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча даярдалган. Китепте кыргыз элинин үрп-адат, каада-салты кеңири чагылдырылган. «Көкөтөйдүн ашы» эпизоду камтылган. Китеп кыргызча тексти жана орусча котормосунан турат. Аягында комментарийлер менен айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева, Н. В. Кидайш-Покровская которгон. Басмага Б. М. Юнусалиев, С. Мусаев, Э. Абдылдаев, Р. Кыдырбаева, К. Кырбашев, А. Жайнакова, Р. Сарыпбеков, С. Бегалиев жана башкалар даярдаган. == Колдонулган адабияттар == *[["Манас" энциклопедиясы]]/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору.Бишкек: Кыргыз энциклопедиясынын Башкы редакциясы, - 1995. 1-т. - 440 б. ISBN -5-89750-013-4 {{Интервикисиз}} [[Категория:Манас эпосу]] 04vosnd4jrmp7r9dxwdaqi6v6gxqohu 644065 644028 2026-04-15T04:49:28Z ~2026-22890-20 47255 . 644065 wikitext text/x-wiki '''«Манас»''' — курама вариант (Курама варианты) боюнча «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1958). Китеп эки колонка менен терилген, көлөмү 24252 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген жана ал өтө котогу чоң адам болгон байзакка окшогон пидораздарды сиккен жана алдында отурган котокту сиккен. Эпостун бул бөлүгүн түзүүчү — К. Маликов, китепти жалпы редакциялаган жана кириш сөзүн жазган Б. Юнусалиев. Эпостун бул бөлүгү белгилүү манасчы Сагымбай менен Саякбайдын айткандарынан тышкары Кыргыз ССР Илимдер акдемиясынын кол жазмалар фондусунда сакталып турган Шапак Рысменде уулунун, Тоголок Молдо, Модобасан Мусулманкул уулунун, Акмат Ырысменде уулунун, Багыш Сазан уулунун, Тыныбек Жапый уулунун, Ыбырайым Абдыракман уулунун жана башкалар варианттарынын айрым эпизоддору жана үзүндүлөрү кыскартылып бириктирилип алынган. < Китептен жомок башы, [[ Манас баатыр| Манастын]] балалык чагы, Алооке кандын кыргыздарды чабышы, кыргыздардын Ала-Тоодон сүрүлүшү, Жаш [[ Манас баатыр| Манастын]] дөөлөр менен кармашы, кыргыздардын Алтайдан Ала-Тоого келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Алооке менен Шоорукту жеңиши, Аккуланы сатып алышы, Алмамбеттин баатырдык аңгемеси, [[ Манас баатыр| Манастын]] [[Каныкей|Каныкейге]] үйлөнүшү, Көзкамандардын кырк чородон жеңилиши деген [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] сюжеттик сызыгын түзгөн салттык туруктуу темалар орун алган. «Манас» — курама вариант (Курама варианты) боюнча «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1958). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 28908 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Эпостун 1-бөлүгүнүн 2-китебин К. Маликов түзгөн, жалпы редакциялаган Б. Юнусалиев. Китепте [[Сагымбай Орозбак уулу (Орозбаков)|Сагымбай Орозбаковдун]] варианты, Саякбай Каралаевдин варианты нын эпизоддору негиз кылып алынып башка варианттар менен толукталып, Көкөтөйдүн ашы, Чоң казат, Кичи казат, ошондой эле [[ Манас баатыр| Манастын]] дүйнөдөн кайтышы кирген. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Үрүмчү, 1984). Басмага даярдаган Асанбай Матили, жооптуу редактору Норух Үсөналы. Анда жалпы эле «Манас» эпосунун мааниси жана дүйнөлүк оозеки адабияттан алган орду көрсөтүлүп, «кыргыздардын саясий, экономика, заң-закүн, философия, тарых, география, дин, турмуштук салт-санаалар, табигый жагдай жана адам мүнөздөрү сыяктууларды бир-бирлеп өз ичине сиңирген. Ал канчалаган узун тарыхты басып өтүп, Түндүк Моңгол аймактарына, Орто Азиянын жер-жерлерине чейин баскан изин көрсөтө алат. Атап айтканда бул чыгарма кыргыз турмушунун энциклопедиясы болуп саналат. Бул улуу чыгарма жалгыз гана кыргыз элинин кымбаттуу байлыгы болуп калбастан Жаңгуа улутунун баа жеткис байлыгы, ошондой эле дүйнө элинин кымбаттуу байлыгы болуп каралат», — деп тарыхый-философиялык жана эстетика-тарбиялык маанисине кириш сөздө токтолгон. Ошондой эле [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] мазмуну, көркөмдүгү, улуттук өзгөчөлүгү, эпос пайда болгон доор, эпостун таралышы жана манасчылар жөнүндө кеңири баяндама берилип талдоо жүргүзгөн. Китепке Кыргыздардын таралышы, Алоокенин кыргыздарды чабышы, Кардыгачтын туулушу, Жакыптын Магдымды алышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] төрөлүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Турпанда эгин эгиши, Жакыптын кандык алышы, Аккулага ээ болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] куттуу үйүнө кайтышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Балта дөөгө барышы, Акбалтанын [[Манас баатыр|Манаска]] айткан насааты, [[Манас баатыр|Манас]] менен Дөөдүр алптын кагылышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Кошойго конок болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бөдөнөнү кооптон куткарышы, Кырк душмандын кырылышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] каруу-жарактарынын жасалышы, Аколпокту алып келүү, Кырк чоронун куралышы, Жаш [[ Манас баатыр| Манастын]] Көңтөйдү сайышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] элге акыл-насаат айтышы, Жеңиштен кийинки той, Жайлоо, [[ Манас баатыр| Манастын]] качкан калмакты кубалап Шоорукка барганы, Шооруктун Манастан жеңилиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Накылайды алышы сыяктуу «Манас» эпосунун сюжеттик сызыгын түзгөн негизги туруктуу окуялар орун алган. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианты боюнча [[кыргыз тили|кыргыз тилинде]] араб ариби менен жарык көргөн эпостун 2-китеби (Үрүмчү, 1984). Китепке Бадыкөлдүн Карманапка кол салышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Карманапка болушуусу, Араниктеги төрт баатырдын Көкчөгө чабуулу, [[ Манас баатыр| Манастын]] аларды кайта сүрүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Коконго аттанышы, Сынчыбектин багынышы, Банус кандын өлүшү, Карылыптын качышы, Сынчыбектин Ташкенде такка миниши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Каныкейге үйлөнүшү, [[Көкөтөйдүн ашы|Көкөтөйдүн ашына]] элдин чакырылышы, [[Коңурбай|Коңурбайдын]] аштагы зордугу, [[Кошой|Кошойдун]] [[Манас баатыр|Манаска]] киши жибериши, [[ Манас баатыр| Манастын]] келип ашты башкарышы, Аштын шаан-шөкөттөрү, [[Жолой|Жолойдун]] Аккуланын байгесин ала качышы, Көкчөкөздүн Манасты атышы, Көкчөкөздүн шумдуктары, Айжаң-жуңдун жеңилиши, Кутунайдын такка миниши, Үрбү баштаган алты кандын [[Манас баатыр|Манаска]] кат жибериши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Калдайдын шорун катырышы сыяктуу окуялар киргизилген. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы Жусуп Мамайдын варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн эпостун 3-китеби (Үрүмчү, 1986). Китепте [[Алмамбет|Алмамбеттин]] Көкчөдөн кетиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] түшү, Алмамбеттин келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Алмамбетти алып келиши, Каныкейдин алынды болушу, Алмамбеттин Аруукеге үйлөнүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Ооганга жортуулу, Чынаачынын жеңилиши, Алмамбеттин Көкчөкөздү өлтүрүшү, Айчүрөккө бел куда болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] жети канды чакырышы, Кандардын келиши, Бакайдын кан болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бээжинге аттанышы, [[Алмамбет|Алмамбеттин]] кан болушу, [[Коңурбай|Коңурбайдын]] сыйкырдуу кароолчулары, Алмамбет менен Чубактын чатагы сыяктуу окуялар камтылган. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы Жусуп Мамайдын варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн эпостун 4-китеби (Үрүмчү, 1989). Төртүнчү китепти төмөнкү окуялар түзөт: Чалгындагы ийгиликтер, Алмамбеттин Сыргакка жер таанытуусу, Ажаттын боюндагы жайма топ салгылашуулар, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын Ажаттын боюнда беттешүүсү, Коңурбайдын Бейжинге кире качышы, Эки жактын согушка камданышы, Ороңгу менен Борончунун өлүмү, катардагы баатырлардын алгачкы беттешүүсү, Коңурбайдын баш-аламан урушта [[Жолой|Жолой]] баштаган жети баатырынан айрылышы, Чубактын кырк Жаң-жуңдун баласын байлап келиши, Кыргыздын такка миниши, Күлүстөн менен Каңкелдинин туулушу, Коңурбайдын Манасты чабышы, Коңурбайдын [[Шыпшайдар|Шыпшайдарды]] алдырып келиши, Көкчөнүн өлүшү, Баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] дүйнөдөн өтүшү деген эпизод менен үчилтиктин биринчи бөлүмү «Манас» эпосу аяктайт. Төрт китепке киргизилген окуялардын мазмунуна караганда Жусуп Мамайдын вариантынын өз алдынчалыгы жана айырмачылыгы өзгөчөлөнүп турат. «Манас» — [[«Манас» эпосу]] боюнча кара сөз түрүндө жазылган'' А. Жакыпбековдун'' романэпосу (Ф., 1992). Чыгарма манасчылар Сагымбай, Саякбай жана [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианттарынын негизинде жазылган. Анда эпостун окуяларынын өзөктүк нугу сакталып, анын мотивдери, эпизоддору автордук вариациялар менен берилген. Роман-эпостун 1-китебинин үзүндүлөрү К. Жусупов менен авторлош болуп республикалык газета-журналдарга жарыяланган. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] кара сөз түрүндөгү баяндамасы (Фр., 1986). Сагымбай Орозбак уулу менен Саякбай Карала уулунун варианттарынын негизинде жазылган. Түзүүчү — С. Мусаев. Жооптуу редактору — Э. Абдылдаев. 284 беттен турат. Китепте [[ Манас баатыр| Манастын]] төрөлүшү, балалык чагы, алгачкы каршылашкан душмандарын жеңип, өз эли-жерине ээ болушу, үйлөнүшү, чоң казат, баатырдын өлүмү сыяктуу эпостогу туруктуу салттык окуялар толугу менен камтылган. «Манас» үчилтигинин 1-бөлүмү менен окурмандарды тааныштыруу, эпостун көптөгөн варианттары жөнүндө жалпы түшүнүк берүү максатында кара сөз түрүнө келтирилген. Эпостун окуяларынын өнүгүш нугу, ар биринин салттуу орду өз үлгүсүндө так сакталган. «Манас» (киргизийн ардын туульсаас) — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] моңгол тилине которулуп чыккан китеби (Улан-Баатыр, 1988). Аны В. Энэбиш которгон. Китепке эпостун төмөнкү окуялары кирген: баатырдын төрөлүшү, Көкөтөйдүн керээзи, Көкөтөйдүн ашына [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын келиши, жамбы атуу, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын эр сайышы, Кошой менен [[Жолой|Жолойдун]] күрөшү, Каныкейдин каты, Коңурбайдын элдешүүнү бузушу, баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] кайтып келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] керээзи, [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү. Китептин аягына кээ бир сөздөргө түшүндүрмө берилген. Бул китептен моңгол окурмандары кыргыз элинин турмушунун көркөм энциклопедиясы болгон «Манас» эпосу жөнүндө толук маалымат алышат. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] орус тилине которулган китеби (М., 1960). Баш сөзү С. Липкин менен С. Дароняндыкы. Редактору Т. Колякина. Сүрөттөрүн Г. Фишер тарткан, которгондор С. Липкин менен Л. Пеньковский. С. Липкин баатырдын төрөлүшү, Каныкейдин каты, Коңурбайдын элдешүүнү бузушу, Баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] кайтышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] керээзи, [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү, ал эми Л. Пеньковский Көкөтөйдүн ашын которгон. «МАНАС» —«Манас» эпосунун орус тилине которулган «Чоң казат» бөлүмү (М., 1941). Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча С. Липкин менен М. Тарловский которгон. Баш сөзүн жазгандар жана редакциялап басмага даярдагандар: Е. Мозольков, Ө. Жакишев. Сүрөттөрүн тартып кооздогондор: Г. Петров, И. Костылев. Китеп СССР элдерин «Манас» эпосу менен тааныштырууда белгилүү роль ойногон. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] өзбекчеге Курама варианты боюнча которулган 1-китеби (Ташкен, 1964). Өзбекчеге Миртемир которгон. Китепке [[ Манас баатыр| Манастын]] балалык чагы, кыргыздардын Ала-Тоого келиши, Алооке менен Шоорукту жеңиши, Аккулага ээ болушу, Алмамбет баатырдын аңгемеси, Баатырдын жары бөлүмдөрү кирген. Бул китепте эпостун айрым окуялары кыскартылып жана кээ бир эпизоддорунун мазмуну кара сөз түрүндө берилген. Китеп өзбек окурмандарын «Манас» эпосу менен тааныштыруу үчүн кызмат кылат. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] өзбекчеге Курама варианты боюнча которулган 2-китеби (Ташкен, 1987). Которгон Султан Акбари. Китептин башталышын Миртемир, акыркы бапты Т. Адашбаев которгон. Китеп Ч. Айтматовдун «Бийик чоку» деген баш сөзү менен ачылат. Негизинен китеп 2 бөлүктөн турат: биринчиси «Көкөтөйдүн ашы», экинчиси «Чоң казат». Китептин аягына кээ бир сөздөрдүн түшүндүрмөсү жана чыгышы жөнүндөгү маалыматы берилген. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] тажик тилинде которулуп жарык көргөн китеби (Дүйшөмбү, 1982). Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча тажик жазуучусу жана котормочу Атхам Аслам которгон. Китепке эпостун элдик салт болуп калган: Көкөтөйдүн ашы менен Чоң казат окуялары кирген. «Манас» — [[Сагымбай Орозбак уулу (Орозбаков)|Сагымбай Орозбак уулунун]] варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1978). Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 11308 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. «Байыркы кыргыз рухунун туу чокусу» деген ат менен академик Чынгыз Айтматов баш сөз жазган. Басмага даярдап, сөздүгүн түзгөн, ошондой эле «Сагымбай манасчы жана анын варианты жөнүндө» деген көлөмдүү макаланы С. Мусаев жазган. Китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Герцен. Өз доорунун мыкты жомокчуларын жакшы билген жана алардын варианттарындагы мурдатан салт катары аткарылып келген артык үлгүлөрүн чыгармачылык менен өркүндөтө алган Сагымбай Орозбак уулунун бул варианты ырынын кооздугу, түзгөн элестеринин тереңдиги, эл турмушун таамай сүрөттөй алганы менен белгилүү. Түзүүчү жомокчунун өзү кандай айтып жаздырса так ошол калыбында кийлигишүүсүз, башкача айтканда тексттеги сөздөр, ыр саптар оңдоого, орун алмаштырууга, бир сөздүн ордуна башка сөз пайдаланууга жол берилбей, эч өзгөрүүсүз, так берүүгө далалаттанат. Элибиздин байыркы ата мурасынын эң туу чокусу «Манас» эпосунун Сагымбай Орозбак уулунун айтуусундагы «Манастын» биринчи китебине [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын тегинен кабар берген кара сөз түрүндөгү кыскача маалыматтан тартып жаш баатырды кан шайлоого чейинки окуялар кирген. Анын ичинде Жакып Чыйырды, Бакдөөлөт үчөөнүн көргөн кереметтүү түшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] туулушу жана ага той бергени, Жакып өзүнүн койчусу Ошпурга Манасты койчулукка бергени, [[ Манас баатыр| Манастын]] Эсенкан жиберген тыңчыларын жайлаганы, Нескара менен [[ Манас баатыр| Манастын]] урушу, [[Манас баатыр|Манас]] жолдоштору менен салбырынга барганы, [[ Манас баатыр| Манастын]] кан шайланышы сыяктуу окуялар камтылган. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1980). Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 18964 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Басмага даярдап, сөздүгүн түзгөндөр: К. Кырбашев, Ж. Мусаева, Р. Сарыпбеков, Ошондой Сооронов. Редколлегиянын «Кириш сөз ордуна» деген чакан макаласы бар. Китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китепте топтоштурулган окуялар манасчы тарабынан кандай айтылса ошол үлгүсүндө толук бойдон берилбестен кыскартылып жана кээ бир чоң-чоң эпизоддор кара сөз түрүндө кыскача берилген. Бул китепке Манасты кармап келебиз деген он бир балбандын кордук көргөнү, Жакыптын Алтайдан Анжыянга көчүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Текес канды жеңгени, Тейиш кандын тою, [[ Манас баатыр| Манастын]] кыз Сайкал менен беттешкени, Орго кан, Акунбешимдин жеңилиши, кыргыздардын Алтайдан Ала-Тоого көчүшү, Алооке кандын багынып, Анжыяндан качышы, Алмамбеттин Көкчөдөн кетип, [[Манас баатыр|Манаска]] кошулушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Каныкейге үйлөнүшү сыяктуу окуялар кирген. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 3-китеби (Фр., 1981). Китеп бир колонка менен берилип, көлөмү 12760 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн даярдап, сөздүгүн жана тиркемелерди түзгөн С. Мусаев, китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китеп эпостун белгилүү чоң эпизоддорунун бири «Көкөтөйдүн ашы» менен башталат. Көкөтөйдүн керээзи, Бокмурундун элге кабар жибергени, Көкөтөйдү койгону, Бокмурун Көкөтөйгө аш берүү үчүн элди чогултуп кеңеш кылганы, Айдарга эл чакыртканы, Коңурбайдын Бокмурундан Мааникерди өкүм менен сураганы, Кошой менен [[Жолой|Жолойдун]] күрөшү, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын сайышы, чапкан аттардын келиши, кытай-калмактардын байгеге зордук кылып чатак чыгарышы сыяктуу окуялар кирген. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү жана 1-, 2-, 3-китептеги кезиккен адам аттары, этнонимдер, [[топоним]]дердин, ат ысым көрсөткүчүнүн тиркемеси берилген. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 4-китеби. Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 15268 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап жана тиркемелерди түзгөн Э. Абдылдаев, китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китепке эпостун белгилүү эпизоддору Жети кандын кеңеши, элчилердин [[Манас баатыр|Манаска]] барышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] кандарды күткөнү, колдун Бээжинге аттанышы, Каныкейдин сарамжалы, Алмамбетти кан көтөргөнү, аскерлердин жолго аттанышы, Алмамбеттин Сыргакты чалгынга барууга тандашы, Алмамбет баатырдын чалгынга жөнөөрдүн алдында кытайдын көптүгүн [[Манас баатыр|Манаска]] айтканы, Макел-Малгундун Алмамбеттен жеңилиши, Алмамбет менен Сыргактын Бээжинге чалгын чалышы, Алмамбет баатырдын эл-жерин, атасынын сарайын көрүп арман кылганы, Карагулга жолукканы, Карткүрөңдү жылкыга кошуп, жылкы тийгени, Коңурбай жылкылардын артынан келип уруш салганы, Кыргыздардын колуна Сыргактын кабар бергени сыяктуу окуялар киргизилген. Китептин аягына адам аттарынын, этноним, [[топоним]]дердин, ат (ысым) көрсөткүч тиркемеси берилген.'' '' «Манас» — Саякбай Карала уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1984). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 52680 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап, сөздүгүн жана тиркемелерин түзгөндөр: Р. Кыдырбаева менен А. Жайнакова, «Чоң манасчы Саякбай жана ал айткан вариант» деген кириш сөзүн С. Мусаев жазган. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Аны көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Курманов. Бул китепке эпостун башталышынан тартып «Көкөтөйдүн ашына» чейинки окуялар топтолгон: [[ Манас баатыр| Манастын]] бабаларынын баяны, [[ Манас баатыр| Манастын]] туулушу, балалык чагы, анын алгачкы эрдиктери, Манасты кармоого он миң кол менен келген [[Жолой|Жолой]] менен Дөңгөнү жеңгени, [[ Манас баатыр| Манастын]] Кошойду издеп барып жолукканы, кытай менен экинчи урушу, Кытайдан Жарманас менен Билерикти бошотуп келаткан Кошойдун [[Манас баатыр|Манаска]] кошулушу, кыргыздардын Таласка келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Аккулагы ээ болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бакай, Ажыбайга жолугушу, Алоокени жеңип, [[ Манас баатыр| Манастын]] кан көтөрүлүшү, Шоорук канды жеңип, кызы Акылайды тартууга алганы, Чубактын төрөлүшү жана анын [[Манас баатыр|Манаска]] келип кошулушу, [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын [[Каныкей|Каныкейге]] үйлөнүшү. Бирок, аталган окуяларды бүт бойдон басмадан чыгаруу мүмкүн эместиги эске алынып, сөзмө-сөз кайталоого жата турган (эпикалык кайталоолор буга жатпайт) ыр саптары кыскартылган. Ошондой эле китеп чыккан кездеги айрым идеялык мүнөздөгү талаптарга туура келбеген жерлер китепке кирген Эмес.''''' ''''' «Манас» — Саякбай Карала уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1986). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 30000 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап, сөздүгүн түзгөндөр: С. Мусаев жана М. Мукасоветтик Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Аны көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Курманов. Бул китепте Көкөтөйдүн ашы, жети кандын чатагы, колдун чоң казатка аттанышы, Алмамбет менен Сыргактын чалгынга жөнөшү, Чубактын чатагы, Алмамбеттин жомогу, чалгын чалуу, кытай жеңилип, Эсенкан [[Манас баатыр|Манаска]] Чет-Бээжиндин кандыгын бергени, [[ Манас баатыр| Манастын]] жарадар болгону, Кожожаштын келиши менен кыргыздардын жеңилиши, баатырлардын өлүшү, Таластан Тайбуурулдун келиши жана [[ Манас баатыр| Манастын]] акыркы урушу, колдун кайтышы берилген. Китеп [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү, Каныкейдин [[Манас баатыр|Манаска]] күмбөз салдырганы, акылмандык менен [[ Манас баатыр| Манастын]] сөөгүн жашырын койгону менен бүтөт. Саякбай алгач Көкөтөйдүн ашын «Семетейде» жаздырган. 1968-ж. эпосту кайталап жаздырганда ушул тартипте айткандыктан түзүүчүлөр аштын окуяларын «Семетейге эмес», «[[Манас баатыр|Манаска]]» киргизишкен. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз жана орус тилдеринде жарык көргөн «Манастын» 1-китеби (М., 1984). Тексти Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча даярдалган. Китепке [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын төрөлүшү, балалык чагы, өспүрүм кезиндеги алгачкы эрдиктеринен баштап кыргыз урууларынын башчылыгына — кан шайлаганга чейинки окуялар камтылган. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева, Н. В. Кидайш-Покровская которуп, Кыргыз ССР Илимдер акдемиясынын «Манас» секторунун ал кездеги башчысы С. Мусаев, сектордун илимий кызматкерлери менен бирдикте басмага даярдаган. Орусча котормосу улуттук өзгөчөлүгү менен берилип, сөздүк жана айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү менен коштолот. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз жана орус тилдеринде жарык көргөн «Манастын» 2-китеби (М., 1988). Китепте [[ Манас баатыр| Манастын]] турмушу жана эрдиктери, бытырап кеткен кыргыз урууларын бириктириши, ата журтун душмандардан коргогон күрөштөрү, Алмамбет баатыр менен эмчектеш тууган болушу, Атемирдин кызы Каныкейге үйлөнүшү баяндалат. Китеп белгилүү манасчы Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча түзүлүп, анын кыргызча тексти менен катар орусча котормосу да берилген. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева менен Н. В. Кидайш-Покровская которгон. Басмага Б. М. Юнусалиев, С. Мусаев, К. Кырбашев, Ж. Мусаева, Р. Сарыпбеков, Соороновдор даярдаган. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз, орус тилдеринде чыккан «Манас» эпосунун 3-китеби (М., 1990). Китептин тексти негизинен Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча даярдалган. Китепте кыргыз элинин үрп-адат, каада-салты кеңири чагылдырылган. «Көкөтөйдүн ашы» эпизоду камтылган. Китеп кыргызча тексти жана орусча котормосунан турат. Аягында комментарийлер менен айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева, Н. В. Кидайш-Покровская которгон. Басмага Б. М. Юнусалиев, С. Мусаев, Э. Абдылдаев, Р. Кыдырбаева, К. Кырбашев, А. Жайнакова, Р. Сарыпбеков, С. Бегалиев жана башкалар даярдаган. == Колдонулган адабияттар == *[["Манас" энциклопедиясы]]/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору.Бишкек: Кыргыз энциклопедиясынын Башкы редакциясы, - 1995. 1-т. - 440 б. ISBN -5-89750-013-4 {{Интервикисиз}} [[Категория:Манас эпосу]] flfz20ejcp6j3achx0ppm5uh61avlun 644083 644065 2026-04-15T09:04:50Z Aiyanakk 38273 [[Special:Contributions/~2026-22890-20|~2026-22890-20]] ([[User talk:~2026-22890-20|талкуу]]) колдонуучунун түзөтмөлөрү [[User:JigildikBot|JigildikBot]] кылган акыркы нускага кайтарылды 616709 wikitext text/x-wiki '''«Манас»''' — курама вариант (Курама варианты) боюнча «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1958). Китеп эки колонка менен терилген, көлөмү 24252 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Эпостун бул бөлүгүн түзүүчү — К. Маликов, китепти жалпы редакциялаган жана кириш сөзүн жазган Б. Юнусалиев. Эпостун бул бөлүгү белгилүү манасчы Сагымбай менен Саякбайдын айткандарынан тышкары Кыргыз ССР Илимдер акдемиясынын кол жазмалар фондусунда сакталып турган Шапак Рысменде уулунун, Тоголок Молдо, Модобасан Мусулманкул уулунун, Акмат Ырысменде уулунун, Багыш Сазан уулунун, Тыныбек Жапый уулунун, Ыбырайым Абдыракман уулунун жана башкалар варианттарынын айрым эпизоддору жана үзүндүлөрү кыскартылып бириктирилип алынган. < Китептен жомок башы, [[ Манас баатыр| Манастын]] балалык чагы, Алооке кандын кыргыздарды чабышы, кыргыздардын Ала-Тоодон сүрүлүшү, Жаш [[ Манас баатыр| Манастын]] дөөлөр менен кармашы, кыргыздардын Алтайдан Ала-Тоого келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Алооке менен Шоорукту жеңиши, Аккуланы сатып алышы, Алмамбеттин баатырдык аңгемеси, [[ Манас баатыр| Манастын]] [[Каныкей|Каныкейге]] үйлөнүшү, Көзкамандардын кырк чородон жеңилиши деген [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] сюжеттик сызыгын түзгөн салттык туруктуу темалар орун алган. «Манас» — курама вариант (Курама варианты) боюнча «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1958). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 28908 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Эпостун 1-бөлүгүнүн 2-китебин К. Маликов түзгөн, жалпы редакциялаган Б. Юнусалиев. Китепте [[Сагымбай Орозбак уулу (Орозбаков)|Сагымбай Орозбаковдун]] варианты, Саякбай Каралаевдин варианты нын эпизоддору негиз кылып алынып башка варианттар менен толукталып, Көкөтөйдүн ашы, Чоң казат, Кичи казат, ошондой эле [[ Манас баатыр| Манастын]] дүйнөдөн кайтышы кирген. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Үрүмчү, 1984). Басмага даярдаган Асанбай Матили, жооптуу редактору Норух Үсөналы. Анда жалпы эле «Манас» эпосунун мааниси жана дүйнөлүк оозеки адабияттан алган орду көрсөтүлүп, «кыргыздардын саясий, экономика, заң-закүн, философия, тарых, география, дин, турмуштук салт-санаалар, табигый жагдай жана адам мүнөздөрү сыяктууларды бир-бирлеп өз ичине сиңирген. Ал канчалаган узун тарыхты басып өтүп, Түндүк Моңгол аймактарына, Орто Азиянын жер-жерлерине чейин баскан изин көрсөтө алат. Атап айтканда бул чыгарма кыргыз турмушунун энциклопедиясы болуп саналат. Бул улуу чыгарма жалгыз гана кыргыз элинин кымбаттуу байлыгы болуп калбастан Жаңгуа улутунун баа жеткис байлыгы, ошондой эле дүйнө элинин кымбаттуу байлыгы болуп каралат», — деп тарыхый-философиялык жана эстетика-тарбиялык маанисине кириш сөздө токтолгон. Ошондой эле [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] мазмуну, көркөмдүгү, улуттук өзгөчөлүгү, эпос пайда болгон доор, эпостун таралышы жана манасчылар жөнүндө кеңири баяндама берилип талдоо жүргүзгөн. Китепке Кыргыздардын таралышы, Алоокенин кыргыздарды чабышы, Кардыгачтын туулушу, Жакыптын Магдымды алышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] төрөлүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Турпанда эгин эгиши, Жакыптын кандык алышы, Аккулага ээ болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] куттуу үйүнө кайтышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Балта дөөгө барышы, Акбалтанын [[Манас баатыр|Манаска]] айткан насааты, [[Манас баатыр|Манас]] менен Дөөдүр алптын кагылышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Кошойго конок болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бөдөнөнү кооптон куткарышы, Кырк душмандын кырылышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] каруу-жарактарынын жасалышы, Аколпокту алып келүү, Кырк чоронун куралышы, Жаш [[ Манас баатыр| Манастын]] Көңтөйдү сайышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] элге акыл-насаат айтышы, Жеңиштен кийинки той, Жайлоо, [[ Манас баатыр| Манастын]] качкан калмакты кубалап Шоорукка барганы, Шооруктун Манастан жеңилиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Накылайды алышы сыяктуу «Манас» эпосунун сюжеттик сызыгын түзгөн негизги туруктуу окуялар орун алган. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианты боюнча [[кыргыз тили|кыргыз тилинде]] араб ариби менен жарык көргөн эпостун 2-китеби (Үрүмчү, 1984). Китепке Бадыкөлдүн Карманапка кол салышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] Карманапка болушуусу, Араниктеги төрт баатырдын Көкчөгө чабуулу, [[ Манас баатыр| Манастын]] аларды кайта сүрүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Коконго аттанышы, Сынчыбектин багынышы, Банус кандын өлүшү, Карылыптын качышы, Сынчыбектин Ташкенде такка миниши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Каныкейге үйлөнүшү, [[Көкөтөйдүн ашы|Көкөтөйдүн ашына]] элдин чакырылышы, [[Коңурбай|Коңурбайдын]] аштагы зордугу, [[Кошой|Кошойдун]] [[Манас баатыр|Манаска]] киши жибериши, [[ Манас баатыр| Манастын]] келип ашты башкарышы, Аштын шаан-шөкөттөрү, [[Жолой|Жолойдун]] Аккуланын байгесин ала качышы, Көкчөкөздүн Манасты атышы, Көкчөкөздүн шумдуктары, Айжаң-жуңдун жеңилиши, Кутунайдын такка миниши, Үрбү баштаган алты кандын [[Манас баатыр|Манаска]] кат жибериши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Калдайдын шорун катырышы сыяктуу окуялар киргизилген. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы Жусуп Мамайдын варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн эпостун 3-китеби (Үрүмчү, 1986). Китепте [[Алмамбет|Алмамбеттин]] Көкчөдөн кетиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] түшү, Алмамбеттин келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Алмамбетти алып келиши, Каныкейдин алынды болушу, Алмамбеттин Аруукеге үйлөнүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Ооганга жортуулу, Чынаачынын жеңилиши, Алмамбеттин Көкчөкөздү өлтүрүшү, Айчүрөккө бел куда болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] жети канды чакырышы, Кандардын келиши, Бакайдын кан болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бээжинге аттанышы, [[Алмамбет|Алмамбеттин]] кан болушу, [[Коңурбай|Коңурбайдын]] сыйкырдуу кароолчулары, Алмамбет менен Чубактын чатагы сыяктуу окуялар камтылган. «Манас» — Кызыл-Суулук (КЭР) кыргыз манасчы Жусуп Мамайдын варианты боюнча кыргыз тилинде араб ариби менен жарык көргөн эпостун 4-китеби (Үрүмчү, 1989). Төртүнчү китепти төмөнкү окуялар түзөт: Чалгындагы ийгиликтер, Алмамбеттин Сыргакка жер таанытуусу, Ажаттын боюндагы жайма топ салгылашуулар, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын Ажаттын боюнда беттешүүсү, Коңурбайдын Бейжинге кире качышы, Эки жактын согушка камданышы, Ороңгу менен Борончунун өлүмү, катардагы баатырлардын алгачкы беттешүүсү, Коңурбайдын баш-аламан урушта [[Жолой|Жолой]] баштаган жети баатырынан айрылышы, Чубактын кырк Жаң-жуңдун баласын байлап келиши, Кыргыздын такка миниши, Күлүстөн менен Каңкелдинин туулушу, Коңурбайдын Манасты чабышы, Коңурбайдын [[Шыпшайдар|Шыпшайдарды]] алдырып келиши, Көкчөнүн өлүшү, Баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] дүйнөдөн өтүшү деген эпизод менен үчилтиктин биринчи бөлүмү «Манас» эпосу аяктайт. Төрт китепке киргизилген окуялардын мазмунуна караганда Жусуп Мамайдын вариантынын өз алдынчалыгы жана айырмачылыгы өзгөчөлөнүп турат. «Манас» — [[«Манас» эпосу]] боюнча кара сөз түрүндө жазылган'' А. Жакыпбековдун'' романэпосу (Ф., 1992). Чыгарма манасчылар Сагымбай, Саякбай жана [[Жусуп Мамай|Жусуп Мамайдын]] варианттарынын негизинде жазылган. Анда эпостун окуяларынын өзөктүк нугу сакталып, анын мотивдери, эпизоддору автордук вариациялар менен берилген. Роман-эпостун 1-китебинин үзүндүлөрү К. Жусупов менен авторлош болуп республикалык газета-журналдарга жарыяланган. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] кара сөз түрүндөгү баяндамасы (Фр., 1986). Сагымбай Орозбак уулу менен Саякбай Карала уулунун варианттарынын негизинде жазылган. Түзүүчү — С. Мусаев. Жооптуу редактору — Э. Абдылдаев. 284 беттен турат. Китепте [[ Манас баатыр| Манастын]] төрөлүшү, балалык чагы, алгачкы каршылашкан душмандарын жеңип, өз эли-жерине ээ болушу, үйлөнүшү, чоң казат, баатырдын өлүмү сыяктуу эпостогу туруктуу салттык окуялар толугу менен камтылган. «Манас» үчилтигинин 1-бөлүмү менен окурмандарды тааныштыруу, эпостун көптөгөн варианттары жөнүндө жалпы түшүнүк берүү максатында кара сөз түрүнө келтирилген. Эпостун окуяларынын өнүгүш нугу, ар биринин салттуу орду өз үлгүсүндө так сакталган. «Манас» (киргизийн ардын туульсаас) — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] моңгол тилине которулуп чыккан китеби (Улан-Баатыр, 1988). Аны В. Энэбиш которгон. Китепке эпостун төмөнкү окуялары кирген: баатырдын төрөлүшү, Көкөтөйдүн керээзи, Көкөтөйдүн ашына [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын келиши, жамбы атуу, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын эр сайышы, Кошой менен [[Жолой|Жолойдун]] күрөшү, Каныкейдин каты, Коңурбайдын элдешүүнү бузушу, баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] кайтып келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] керээзи, [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү. Китептин аягына кээ бир сөздөргө түшүндүрмө берилген. Бул китептен моңгол окурмандары кыргыз элинин турмушунун көркөм энциклопедиясы болгон «Манас» эпосу жөнүндө толук маалымат алышат. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] орус тилине которулган китеби (М., 1960). Баш сөзү С. Липкин менен С. Дароняндыкы. Редактору Т. Колякина. Сүрөттөрүн Г. Фишер тарткан, которгондор С. Липкин менен Л. Пеньковский. С. Липкин баатырдын төрөлүшү, Каныкейдин каты, Коңурбайдын элдешүүнү бузушу, Баатырлардын өлүмү, [[ Манас баатыр| Манастын]] кайтышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] керээзи, [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү, ал эми Л. Пеньковский Көкөтөйдүн ашын которгон. «МАНАС» —«Манас» эпосунун орус тилине которулган «Чоң казат» бөлүмү (М., 1941). Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча С. Липкин менен М. Тарловский которгон. Баш сөзүн жазгандар жана редакциялап басмага даярдагандар: Е. Мозольков, Ө. Жакишев. Сүрөттөрүн тартып кооздогондор: Г. Петров, И. Костылев. Китеп СССР элдерин «Манас» эпосу менен тааныштырууда белгилүү роль ойногон. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] өзбекчеге Курама варианты боюнча которулган 1-китеби (Ташкен, 1964). Өзбекчеге Миртемир которгон. Китепке [[ Манас баатыр| Манастын]] балалык чагы, кыргыздардын Ала-Тоого келиши, Алооке менен Шоорукту жеңиши, Аккулага ээ болушу, Алмамбет баатырдын аңгемеси, Баатырдын жары бөлүмдөрү кирген. Бул китепте эпостун айрым окуялары кыскартылып жана кээ бир эпизоддорунун мазмуну кара сөз түрүндө берилген. Китеп өзбек окурмандарын «Манас» эпосу менен тааныштыруу үчүн кызмат кылат. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] өзбекчеге Курама варианты боюнча которулган 2-китеби (Ташкен, 1987). Которгон Султан Акбари. Китептин башталышын Миртемир, акыркы бапты Т. Адашбаев которгон. Китеп Ч. Айтматовдун «Бийик чоку» деген баш сөзү менен ачылат. Негизинен китеп 2 бөлүктөн турат: биринчиси «Көкөтөйдүн ашы», экинчиси «Чоң казат». Китептин аягына кээ бир сөздөрдүн түшүндүрмөсү жана чыгышы жөнүндөгү маалыматы берилген. «Манас» — [[«Манас» эпосу|«Манас» эпосунун]] тажик тилинде которулуп жарык көргөн китеби (Дүйшөмбү, 1982). Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча тажик жазуучусу жана котормочу Атхам Аслам которгон. Китепке эпостун элдик салт болуп калган: Көкөтөйдүн ашы менен Чоң казат окуялары кирген. «Манас» — [[Сагымбай Орозбак уулу (Орозбаков)|Сагымбай Орозбак уулунун]] варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1978). Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 11308 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. «Байыркы кыргыз рухунун туу чокусу» деген ат менен академик Чынгыз Айтматов баш сөз жазган. Басмага даярдап, сөздүгүн түзгөн, ошондой эле «Сагымбай манасчы жана анын варианты жөнүндө» деген көлөмдүү макаланы С. Мусаев жазган. Китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Герцен. Өз доорунун мыкты жомокчуларын жакшы билген жана алардын варианттарындагы мурдатан салт катары аткарылып келген артык үлгүлөрүн чыгармачылык менен өркүндөтө алган Сагымбай Орозбак уулунун бул варианты ырынын кооздугу, түзгөн элестеринин тереңдиги, эл турмушун таамай сүрөттөй алганы менен белгилүү. Түзүүчү жомокчунун өзү кандай айтып жаздырса так ошол калыбында кийлигишүүсүз, башкача айтканда тексттеги сөздөр, ыр саптар оңдоого, орун алмаштырууга, бир сөздүн ордуна башка сөз пайдаланууга жол берилбей, эч өзгөрүүсүз, так берүүгө далалаттанат. Элибиздин байыркы ата мурасынын эң туу чокусу «Манас» эпосунун Сагымбай Орозбак уулунун айтуусундагы «Манастын» биринчи китебине [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын тегинен кабар берген кара сөз түрүндөгү кыскача маалыматтан тартып жаш баатырды кан шайлоого чейинки окуялар кирген. Анын ичинде Жакып Чыйырды, Бакдөөлөт үчөөнүн көргөн кереметтүү түшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] туулушу жана ага той бергени, Жакып өзүнүн койчусу Ошпурга Манасты койчулукка бергени, [[ Манас баатыр| Манастын]] Эсенкан жиберген тыңчыларын жайлаганы, Нескара менен [[ Манас баатыр| Манастын]] урушу, [[Манас баатыр|Манас]] жолдоштору менен салбырынга барганы, [[ Манас баатыр| Манастын]] кан шайланышы сыяктуу окуялар камтылган. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1980). Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 18964 сап ырдан турат. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Басмага даярдап, сөздүгүн түзгөндөр: К. Кырбашев, Ж. Мусаева, Р. Сарыпбеков, Ошондой Сооронов. Редколлегиянын «Кириш сөз ордуна» деген чакан макаласы бар. Китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китепте топтоштурулган окуялар манасчы тарабынан кандай айтылса ошол үлгүсүндө толук бойдон берилбестен кыскартылып жана кээ бир чоң-чоң эпизоддор кара сөз түрүндө кыскача берилген. Бул китепке Манасты кармап келебиз деген он бир балбандын кордук көргөнү, Жакыптын Алтайдан Анжыянга көчүшү, [[ Манас баатыр| Манастын]] Текес канды жеңгени, Тейиш кандын тою, [[ Манас баатыр| Манастын]] кыз Сайкал менен беттешкени, Орго кан, Акунбешимдин жеңилиши, кыргыздардын Алтайдан Ала-Тоого көчүшү, Алооке кандын багынып, Анжыяндан качышы, Алмамбеттин Көкчөдөн кетип, [[Манас баатыр|Манаска]] кошулушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Каныкейге үйлөнүшү сыяктуу окуялар кирген. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 3-китеби (Фр., 1981). Китеп бир колонка менен берилип, көлөмү 12760 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн даярдап, сөздүгүн жана тиркемелерди түзгөн С. Мусаев, китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китеп эпостун белгилүү чоң эпизоддорунун бири «Көкөтөйдүн ашы» менен башталат. Көкөтөйдүн керээзи, Бокмурундун элге кабар жибергени, Көкөтөйдү койгону, Бокмурун Көкөтөйгө аш берүү үчүн элди чогултуп кеңеш кылганы, Айдарга эл чакыртканы, Коңурбайдын Бокмурундан Мааникерди өкүм менен сураганы, Кошой менен [[Жолой|Жолойдун]] күрөшү, [[Манас баатыр|Манас]] менен Коңурбайдын сайышы, чапкан аттардын келиши, кытай-калмактардын байгеге зордук кылып чатак чыгарышы сыяктуу окуялар кирген. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү жана 1-, 2-, 3-китептеги кезиккен адам аттары, этнонимдер, [[топоним]]дердин, ат ысым көрсөткүчүнүн тиркемеси берилген. «Манас» — Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 4-китеби. Китеп бир колонка менен терилип, көлөмү 15268 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап жана тиркемелерди түзгөн Э. Абдылдаев, китепти көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Т. Герцен. Китепке эпостун белгилүү эпизоддору Жети кандын кеңеши, элчилердин [[Манас баатыр|Манаска]] барышы, [[ Манас баатыр| Манастын]] кандарды күткөнү, колдун Бээжинге аттанышы, Каныкейдин сарамжалы, Алмамбетти кан көтөргөнү, аскерлердин жолго аттанышы, Алмамбеттин Сыргакты чалгынга барууга тандашы, Алмамбет баатырдын чалгынга жөнөөрдүн алдында кытайдын көптүгүн [[Манас баатыр|Манаска]] айтканы, Макел-Малгундун Алмамбеттен жеңилиши, Алмамбет менен Сыргактын Бээжинге чалгын чалышы, Алмамбет баатырдын эл-жерин, атасынын сарайын көрүп арман кылганы, Карагулга жолукканы, Карткүрөңдү жылкыга кошуп, жылкы тийгени, Коңурбай жылкылардын артынан келип уруш салганы, Кыргыздардын колуна Сыргактын кабар бергени сыяктуу окуялар киргизилген. Китептин аягына адам аттарынын, этноним, [[топоним]]дердин, ат (ысым) көрсөткүч тиркемеси берилген.'' '' «Манас» — Саякбай Карала уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 1-китеби (Фр., 1984). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 52680 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап, сөздүгүн жана тиркемелерин түзгөндөр: Р. Кыдырбаева менен А. Жайнакова, «Чоң манасчы Саякбай жана ал айткан вариант» деген кириш сөзүн С. Мусаев жазган. Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Аны көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Курманов. Бул китепке эпостун башталышынан тартып «Көкөтөйдүн ашына» чейинки окуялар топтолгон: [[ Манас баатыр| Манастын]] бабаларынын баяны, [[ Манас баатыр| Манастын]] туулушу, балалык чагы, анын алгачкы эрдиктери, Манасты кармоого он миң кол менен келген [[Жолой|Жолой]] менен Дөңгөнү жеңгени, [[ Манас баатыр| Манастын]] Кошойду издеп барып жолукканы, кытай менен экинчи урушу, Кытайдан Жарманас менен Билерикти бошотуп келаткан Кошойдун [[Манас баатыр|Манаска]] кошулушу, кыргыздардын Таласка келиши, [[ Манас баатыр| Манастын]] Аккулагы ээ болушу, [[ Манас баатыр| Манастын]] Бакай, Ажыбайга жолугушу, Алоокени жеңип, [[ Манас баатыр| Манастын]] кан көтөрүлүшү, Шоорук канды жеңип, кызы Акылайды тартууга алганы, Чубактын төрөлүшү жана анын [[Манас баатыр|Манаска]] келип кошулушу, [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын [[Каныкей|Каныкейге]] үйлөнүшү. Бирок, аталган окуяларды бүт бойдон басмадан чыгаруу мүмкүн эместиги эске алынып, сөзмө-сөз кайталоого жата турган (эпикалык кайталоолор буга жатпайт) ыр саптары кыскартылган. Ошондой эле китеп чыккан кездеги айрым идеялык мүнөздөгү талаптарга туура келбеген жерлер китепке кирген Эмес.''''' ''''' «Манас» — Саякбай Карала уулунун варианты боюнча жарык көргөн «Манас» үчилтигинин 2-китеби (Фр., 1986). Китеп эки колонка менен терилип, көлөмү 30000 сап ырдан турат. Эпостун бул бөлүгүн басмага даярдап, сөздүгүн түзгөндөр: С. Мусаев жана М. Мукасоветтик Китептин аягына айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Аны көркөмдөгөн сүрөтчү Т. Курманов. Бул китепте Көкөтөйдүн ашы, жети кандын чатагы, колдун чоң казатка аттанышы, Алмамбет менен Сыргактын чалгынга жөнөшү, Чубактын чатагы, Алмамбеттин жомогу, чалгын чалуу, кытай жеңилип, Эсенкан [[Манас баатыр|Манаска]] Чет-Бээжиндин кандыгын бергени, [[ Манас баатыр| Манастын]] жарадар болгону, Кожожаштын келиши менен кыргыздардын жеңилиши, баатырлардын өлүшү, Таластан Тайбуурулдун келиши жана [[ Манас баатыр| Манастын]] акыркы урушу, колдун кайтышы берилген. Китеп [[ Манас баатыр| Манастын]] өлүмү, Каныкейдин [[Манас баатыр|Манаска]] күмбөз салдырганы, акылмандык менен [[ Манас баатыр| Манастын]] сөөгүн жашырын койгону менен бүтөт. Саякбай алгач Көкөтөйдүн ашын «Семетейде» жаздырган. 1968-ж. эпосту кайталап жаздырганда ушул тартипте айткандыктан түзүүчүлөр аштын окуяларын «Семетейге эмес», «[[Манас баатыр|Манаска]]» киргизишкен. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз жана орус тилдеринде жарык көргөн «Манастын» 1-китеби (М., 1984). Тексти Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча даярдалган. Китепке [[Манас баатыр|Манас]] баатырдын төрөлүшү, балалык чагы, өспүрүм кезиндеги алгачкы эрдиктеринен баштап кыргыз урууларынын башчылыгына — кан шайлаганга чейинки окуялар камтылган. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева, Н. В. Кидайш-Покровская которуп, Кыргыз ССР Илимдер акдемиясынын «Манас» секторунун ал кездеги башчысы С. Мусаев, сектордун илимий кызматкерлери менен бирдикте басмага даярдаган. Орусча котормосу улуттук өзгөчөлүгү менен берилип, сөздүк жана айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү менен коштолот. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз жана орус тилдеринде жарык көргөн «Манастын» 2-китеби (М., 1988). Китепте [[ Манас баатыр| Манастын]] турмушу жана эрдиктери, бытырап кеткен кыргыз урууларын бириктириши, ата журтун душмандардан коргогон күрөштөрү, Алмамбет баатыр менен эмчектеш тууган болушу, Атемирдин кызы Каныкейге үйлөнүшү баяндалат. Китеп белгилүү манасчы Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча түзүлүп, анын кыргызча тексти менен катар орусча котормосу да берилген. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева менен Н. В. Кидайш-Покровская которгон. Басмага Б. М. Юнусалиев, С. Мусаев, К. Кырбашев, Ж. Мусаева, Р. Сарыпбеков, Соороновдор даярдаган. «Манас» — «СССР элдеринин эпостору» сериясынан кыргыз, орус тилдеринде чыккан «Манас» эпосунун 3-китеби (М., 1990). Китептин тексти негизинен Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча даярдалган. Китепте кыргыз элинин үрп-адат, каада-салты кеңири чагылдырылган. «Көкөтөйдүн ашы» эпизоду камтылган. Китеп кыргызча тексти жана орусча котормосунан турат. Аягында комментарийлер менен айрым сөздөрдүн түшүндүрмөсү берилген. Орусчага СССР Илимдер акдемиясынын А. М. Горький атындагы дүйнөлүк адабият институтунун илимий кызматкерлери А. С. Мирбадалева, Н. В. Кидайш-Покровская которгон. Басмага Б. М. Юнусалиев, С. Мусаев, Э. Абдылдаев, Р. Кыдырбаева, К. Кырбашев, А. Жайнакова, Р. Сарыпбеков, С. Бегалиев жана башкалар даярдаган. == Колдонулган адабияттар == *[["Манас" энциклопедиясы]]/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору.Бишкек: Кыргыз энциклопедиясынын Башкы редакциясы, - 1995. 1-т. - 440 б. ISBN -5-89750-013-4 {{Интервикисиз}} [[Категория:Манас эпосу]] j398n0misixpiafaeqdkjlkcw8smz80 0 43708 644072 639732 2026-04-15T06:48:30Z Kvazimodo 34540 кошумчалар 644072 wikitext text/x-wiki == [[Советтик Социалисттик Республикалардын Союзу|ССРС]] [[Медаль |медалдары]] == ССРС медалдарынын тизмеси:<ref>1958-жылы ССРС Коргоо министрлигинин , ССРС Ички Иштер Министрлигинин жана ССРС мамлекеттик коопсуздук комитетинин 1-, 2- жана 3-даражадагы [[Кемчиликсиз эмгек үчүн медалы]] — ведомстволук медалы түзүлгөн.</ref> {|border=1 !Сүрөт||Планка||Түзүлгөн күн||Медальдын аталышы||Персонанын карточкасына коюу үчүн медальдын калыбы |- |[[Файл:Medal «20 Years Since the Creation of the Worker's and Peasants' Red Army».jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal XX Years of the Workers' and Peasants' Red Army ribbon.svg|60px]] ||[[24 январь]] [[1938]] ж. ||[[Жумушчу-Дыйкан Кызыл Армиясына XX жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:Жумушчу-Дыйкан Кызыл Армиясына XX жыл юбилейлик медалы]] |- | ||[[Файл:SU Medal For Courage ribbon.svg|60px]] ||[[17 октябрь]] 1938 ж. ||[[Эрдик үчүн медалы (ССРС)|Эрдик үчүн медалы]] || [[Калып:Эрдик үчүн медалы (ССРС)]] |- |[[Файл:Medal for Combat Service.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Battle Merit ribbon.svg|60px]] || 17 октябрь 1938 ж.|| [[Аскердеги сиңирген эмгеги үчүн медалы]] || [[Калып:Аскердик сиңирген эмгеги үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal For Labour Valour Current.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Labour Valour ribbon.svg|60px]] ||[[27 декабрь]] 1938 ж. ||[[Каармандык эмгек үчүн медалы]] || [[Калып:Каармандык эмгек үчүн медалы]] |- | [[Файл:Medal For Distinguished Labour.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Distinguished Labour ribbon.svg|60px]] ||27 декабрь 1938 ж.|| [[Өзгөчө эмгек үчүн медалы]]|| [[Калып:Өзгөчө эмгек үчүн медалы]] |- |[[Файл:Hero_of_the_USSR.png|80px]] || ||[[1 август]] [[1934]] ж. || Советтер Союзунун баатырынын [[Алтын Жылдыз медалы (СССР)|Алтын Жылдыз медалы]] <ref> Өзүнчө медаль эмес, [[Советтер Союзунун баатыры]] наамынын көрүнүктүүлүк белгиси. 1939-жылдын 16-октябрына чейин Советтер Союзунун баатырынын алтын медалы деп аталган.</ref> || [[Калып:Алтын Жылдыз медалы (СССР)]] |- |[[Файл:Hero of Socialist Labor medal.svg|80px]] || ||[[22 май]] [[1940]] ж. || Социалисттик эмгектин баатырынын [[Орок менен балка медалы ]] <ref>Өзүнчө медаль эмес, [[Социалисттик эмгектин баатыры|социалисттик эмгектин баатырынын]] көрүнүктүүлүк белгиси.</ref>|| [[Калып:Орок менен балка медалы ]] |- |[[Файл:Medal Defense of Leningrad.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of Leningrad ribbon.svg|60px]] ||[[22 декабрь]] [[1942]] ж. ||[[Ленинградты коргогондугу үчүн медалы]] || [[Калып:Ленинградты коргогондугу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal Defense of Odessa.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of Odessa ribbon.svg|60px]] || 22 декабрь 1942 ж. ||[[Одессаны коргогондугу үчүн медалы]] ||[[Калып:Одессаны коргогондугу үчүн медалы]] |- | [[Файл:Medal for the defence of Sevastopol, Soviet Union.png|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of Sevastopol ribbon.svg|60px]] ||22 декабрь 1942 ж.|| [[Севастополды коргогондугу үчүн медалы]] || [[Калып:Севастополды коргогондугу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal defense of Stalingrad.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of Stalingrad ribbon.svg|60px]] ||22 декабрь 1942 ж. ||[[Сталинградты коргогондугу үчүн медалы]] || [[Калып:Сталинград коргогондугу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Partisan Medal 1st.jpg|80px]][[Файл:Partisan2nd.jpg.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of Stalingrad ribbon.svg|60px]]<br /><br />[[Файл:SU Medal For the Defence of Sevastopol ribbon.svg|60px]] ||[[2 февраль]] [[1943]] ж. || 1- жана 2-даражадагы [[Ата-мекендик согуштун партизанына медалы]] || [[Калып:1-даражадагы Ата-мекендик согуштун партизанына медалы]]<br /><br />[[Калып:2-даражадагы Ата-мекендик согуштун партизанына медалы]] |- |[[Файл:Medal of Ushakov.jpg|80px]] ||[[Файл:MedalUshakovRib.png|60px]] ||[[3 март]] [[1944]] ж. ||[[Ушаков медалы]] || [[Калып:Ушаков медалы]] |- |[[Файл:Medal of Nakhimov.png|80px]] ||[[Файл:MedalNakhimovRib.png|60px]] ||3 март 1944 ж. ||[[Нахимов медалы ]] || [[Калып:Нахимов медалы]] |- |[[Файл:Medal defense of Caucasus.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of the Caucasus ribbon.svg|60px]] ||[[1 май]] 1944 ж. ||[[Кавказды коргоңдүгу үчүн медалы]] || [[Калып:Кавказды коргоңдүгу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal Defense of Moscow.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of Moscow ribbon.svg|60px]] ||1 май 1944 ж. || [[Москваны коргогондугу үчүн медалы]] || [[Калып:Москваны коргоңдүгу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Motherhood Medal1.JPG|80px]][[Файл:Motherhood Medal2.JPG|80px]] || ||[[8 июль]] 1944 ж. ||1-чи жана и 2-чи жаражадагы [[Энелик медалы ]] || |- |[[Файл:Medal For the Defence of the Soviet Transarctic OBVERSE.jpg|80px]] || [[Файл:SU Medal For the Defence of the Soviet Transarctic ribbon.svg|60px]] ||[[5 декабрь]] 1944 ж. ||[[Советтик Полюс артын коргоңдүгу үчүн медалы]] || [[Калып:Советтик Полюс артын коргоңдүгу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Za pobedu nad germaniej.jpg|80px]] ||[[Файл:Order of Glory Ribbon Bar.png|60px]] ||[[9 май]] [[1945]] ж. ||[[1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн медалы]] || [[Калып:1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согушта Германияны жеңгендиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal trud USSR cropped.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Valiant Labour in the Great Patriotic War 1941-1945 ribbon.svg|60px]] ||[[6 июнь]] 1945 ж. ||[[1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы күжүрмөн эмгек үчүн медалы]] || [[Калып:1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы күжүрмөн эмгек үчүн медалы]] |- |[[Файл:Capture of Berlin OBVERSE.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Capture of Berlin ribbon.svg|60px]] || [[9 июнь]] 1945 ж. ||[[Берлинди ээлегендиги үчүн медалы]] || [[Калып:Берлинди ээлегендиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:Budapest medal.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Capture of Budapest ribbon.svg|60px]] || 9 июнь 1945 ж. ||[[Будапешти ээлегендиги үчүн медалы]] || [[Калып:Будапешти ээлегендиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:Capture of Vienna OBVERSE.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Capture of Vienna ribbon.svg|60px]] ||9 июнь 1945 ж. ||[[Венаны ээлегендиги үчүн медалы]] || [[Калып:Венаны ээлегендиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:MedalCaptureKoenigsberg.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Capture of Koenigsberg ribbon.svg|60px]] ||9 июнь 1945 ж. ||[[Кенигсбергти ээлегендиги үчүн медалы]] || [[Калып:Кенигсбергти ээлегендиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:Liberation de Belgrade AVERS.jpg|80px]] ||[[Файл:Liberationbelgrade rib.png|60px]] || 9 июнь 1945 ж. ||[[Белградты бошоткондугу үчүн медалы]] || [[Калып:Белградты бошоткондугу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal For The Liberation Of Warsaw.png|80px]] ||[[Файл:Ribbon Medal For The Liberation Of Warsaw.png|60px]] ||9 июнь 1945 ж. ||[[Варшаваны бошоткондугу үчүн медалы]] || [[Калып: Варшаваны бошоткондугу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal for the liberation of Prague, Soviet Union.png|80px]] ||[[Файл:Liberationprague rib.png|60px]] ||9 июнь 1945 ж. ||[[Праганын бошоткондугу үчүн медалы]] || [[Калып:Праганын бошоткондугу үчүн медалы]] |- |[[Файл:Victory over japan.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Victory over Japan ribbon.svg|60px]] || [[30 сентябрь]] 1945 ж. ||[[Жапонияны жеңгенди үчүн медалы]] || [[Калып:Жапонияны жеңгенди үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal For Restoration of the Donbass Coal Mines.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Restoration of the Donbass Coal Mines ribbon.svg|60px]] ||[[10 сентябрь]] [[1947]] ж. ||[[Донбастын көмүр шахталарын калыбына клтиргендиги үчүн медалы]] || [[Калып:Донбастын көмүр шахталарын калыбына клтиргендиги үчүн медалы]] |- |||[[Файл:SU Medal In Commemoration of the 800th Anniversary of Moscow ribbon.svg|60px]] ||[[20 сентябрь]] 1947 ж. ||[[Москванын 800-жылдыгынын эсине медалы]] || [[Калып:Москванын 800-жылдыгынын эсине медалы]] |- |[[Файл:30YSAF.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal 30 Years of the Soviet Army and Navy ribbon.svg|60px]] ||[[22 февраль]] [[1948]] ж. ||[[Советтик Армия жанан Флотуна 30 жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:Советтик Армия жанан Флотуна 30 жыл юбилейлик медалы]] |- |[[Файл:За восстановление предприятий черной металлургии юга.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Restoration of the Black Metallurgy Enterprises of the South ribbon.svg|60px]] || [[18 май]] 1948 ж. ||[[Түштүктүн кара металлургияларынын ишканаларын калыбына келтиргендиги үчүн медалы]] || [[Калып:Түштүктүн кара металлургияларынын ишканаларын калыбына келтиргендиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:Guard of USSR Borders.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Distinction in Guarding the State Border of the USSR ribbon.svg|60px]] ||[[13 июль]] [[1950]] ж. ||[[ССРС мамлекеттик чек арасын коргоодогу мыкты кызматы үчүн медалы]] || [[Калып:ССРС мамлекеттик чек арасын коргоодогу мыкты кызматы үчүн медалы]] |- |[[Файл:Soviet Medal For Distinction in the Protection of Public Order.jpg|80px]] ||[[Файл:Maintaining public order rib.png|60px]] ||[[1 ноябрь]] 1950 ж. ||[[Коомдук тартипти сактоодогу мыкты кызматы үчүн медалы]] || [[Калып:Коомдук тартипти сактоодогу мыкты кызматы үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal For Development of the Virgin Lands.jpg|80px]] ||[[Файл:Reclamining the virgin lands rib.png|60px]] ||[[20 октябрь]] [[1956]] ж. ||[[Дың жерлерди өздөштүргөндүгү үчүн медалы]] || [[Калып:Дың жерлерди өздөштүргөндүгү үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal For The Rescue Of The Drowning.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Salvation of the Drowning ribbon.svg|60px]] || [[16 февраль]] [[1957]] ж. ||[[Чөгүп бараткандарды куткаргандыгы үчүн медалы]] || [[Калып:Чөгүп бараткандарды куткаргандыгы үчүн медалы]] |- |[[Файл:Medal250Leningrad.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal In Commemoration of the 250th Anniversary of Leningrad ribbon.svg|60px]] || [[16 май]] 1957 ж. ||[[Ленинградтын 250-жылдыгынын эсине медалы]] || [[Калып:Ленинградтын 250-жылдыгынын эсине медалы]] |- |[[Файл:Medal for Bravery in Fire Fighting.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Courage in a Fire ribbon.svg|60px]] ||[[31 октябрь]] 1957 ж. ||[[Өрт учурундагы эрдиги үчүн медалы]] || [[Калып:Өрт учурундагы эрдиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:40YSAF.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal 40 Years of the Armed Forces of the USSR ribbon.svg|60px]] ||[[18 декабрь]] 1957 ж. ||[[ССРС Куралдуу Күчтөрүнө 40 жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:ССРБС Куралдуу Күчтөрүнө 40 жыл юбилейлик медалы]] |- |[[Файл:Medal-Kijev.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Defence of Kiev ribbon.svg|60px]] ||[[21 июнь]] [[1961]] ж. ||[[Киевти коргогондугу үчүн медалы]] || [[Калып:Киевти коргогондугу үчүн медалы]] |- |[[Файл:20yearsvictory.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal Twenty Years of Victory in the Great Patriotic War 1941-1945 ribbon.svg|60px]] ||[[7 май]] [[1965]] ж. ||[[1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы жеңишке жыйырма жыл юбилейлик медалы]]|| [[Калып:1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы жеңишке жыйырма жыл юбилейлик медалы]] |- | [[Файл:Medal 50 years soviet militsiya.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal 50 Years of the Soviet Militia ribbon.svg|60px]] ||[[20 ноябрь]] [[1967]] ж. || [[Совет милициясына 50 жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:Совет милициясына 50 жыл медалы]] |- |[[Файл:50YearsMilitaryForces.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal 50 Years of the Armed Forces of the USSR ribbon.svg|60px]] || [[26 декабрь]] 1967 ж. || [[ССРС Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:ССРС Куралдуу Күчтөрүнө 50 жыл юбилейлик медалы]] |- |[[Файл:Medaille Lenin 100 jaar 1970.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal In Commemoration of the 100th Anniversary of the Birth of Vladimir Ilyich Lenin ribbon.svg|60px]] ||[[5 ноябрь]] [[1969]] ж. || [[Владимир Ильич Лениндин төрөлгөн күнүн 100-жылдыгын салтаннаттык менен белгилөө юбилейлик медалы|Каарман эмгек үчүн (Аскердик каармандык үчүн) медалы.Владимир Ильич Лениндин төрөлгөн күнүн 100-жылдыгын салтаннаттык менен белгилөө]] || [[Калып:Владимир Ильич Лениндин төрөлгөн күнүн 100-жылдыгын салтаннаттык менен белгилөө юбилейлик медалы]] |- |[[Файл:VeteranOfLabourMedal3.jpg|80px]] ||[[Файл:VeteranLaborRibbon.png|60px]] ||[[18 январь]] [[1974]] ж. ||[[Эмгек ветераны медалы]] || [[Калып:Эмгек ветераны медалы]] |- |[[Файл:Soviet For Distinction in Military Service 1st class.jpg|80px]][[Файл:Soviet For Distinction in Military Service 2nd class.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Distinction in Military Service ribbon.svg|60px]]<br /><br />[[Файл:SU Medal For Distinction in Military Service ribbon.svg|60px]] ||[[28 октябрь]] 1974 ж. ||1- жана 2- даражадыгы [[Мыкты аскердик кызмат үчүн медалы]] || [[Калып:1-даражадагы мыкты аскердик кызмат үчүн медалы]]<br /><br />[[Калып:2-даражадагы мыкты аскердик кызмат үчүн медалы]] |- |[[Файл:30yearsvictory.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal Thirty Years of Victory in the Great Patriotic War 1941-1945 ribbon.svg|60px]] ||[[25 апрель]] [[1975]] ж. ||[[1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы жеңишке отуз жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы жеңишке отуз жыл юбилейлик медалы]] |- |[[Файл:MVeterVSA.jpg|80px]] ||[[Файл:MilitaryVeteranRibbon.png|60px]] ||[[20 май]] [[1976]] ж. ||[[ССРС Куралдуу Күчтөрүнүн ветераны медалы]] || [[Калып:ССРС Куралдуу Күчтөрүнүн ветераны медалы]] |- | [[Файл:MbamA.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Construction of the Baikal-Amur Railway ribbon.svg|60px]] ||[[8 октябрь]] 1976 ж. ||[[Байкал-Амур магистралын кургандыгы үчүн медалы]] || [[Калып:Байкал-Амур магистралын кургандыгы үчүн медалы]] |- | [[Файл:Medal For Development of the Non-Black Earth Regions of the RSFSR.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Transforming the Non-Black Earth of the RSFSR ribbon.svg|60px]] ||[[30 сентябрь]] [[1977]] ж. ||[[ОССФР Нечерноземьясын өзгөрткөндүгү үчүн медалы]] || [[Калып:ОССФР Нечерноземьясын кайра өзгөрткөндүгү үчүн медалы]] |- |[[Файл:60YSAF.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal 60 Years of the Armed Forces of the USSR ribbon.svg|60px]] ||[[28 январь]] [[1978]] ж. || [[ССРС Куралдуу Күчтөрүнө 60 жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:ССРС Куралдуу Күстөрүнө 60 жыл юбилейлик медалы]] |- |[[Файл:Medal For Development of the Petrochemical Complex of Western Siberia.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For the Tapping of the Subsoil and Expansion of the Petrochemical Complex of Western Siberia ribbon.svg|60px]] ||[[28 июль]] 1978 ж. ||[[Жер астындагы кеңдерди өздөштүргөндүгү жана Батыш Сибирьдин мунайзат комплексиинин өнүктүргөндүгү үчүн медалы]] || [[Калып:Жер астындагы кеңдерди өздөштүргөндүгү жана Батыш Сибирьдин мунайзат комплексиинин өнүктүргөндүгү үчүн медалы]] |- |[[Файл:Soviet Medal For Strengthening Military Cooperation.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal For Strengthening of Brotherhood in Arms ribbon.svg|60px]] ||[[25 май]] [[1979]] ж. ||[[Аскер кызматташтыгын бекемдегендиги үчүн медалы]] || [[Калып:Аскер кызматташтыгын бекемдегендиги үчүн медалы]] |- |[[Файл:Kiev1500.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal In Commemoration of the 1500th Anniversary of Kiev ribbon.svg|60px]] || [[10 май]] [[1982]] ж. ||[[Киевтин 1500-жылдыгынын эсине медалы]] || [[Калып:Киевтин 1500-жылдыгынын эсине медалы]] |- |[[Файл:40yearsvictory.jpg|80px]] ||[[Файл:SU Medal Forty Years of Victory in the Great Patriotic War 1941-1945 ribbon.svg|60px]] ||[[12 апрель]] [[1985]] ж. ||[[1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы жеңишке кырк жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:1941-1945 жж. Улуу Ата-мекендик согуштагы жеңишке кырк жыл юбилейлик медалы]] |- |[[Файл:USSR'S Medal of 70th anniversary of armed forces-avers.png|80px]] ||[[Файл:SU Medal 70 Years of the Armed Forces of the USSR ribbon.svg|60px]] ||[[28 январь]] [[1988]] ж. || [[ССРС Куралдуу Күчтөрүнө 70 жыл юбилейлик медалы]] || [[Калып:ССРС Куралдуу Күстөрүнө 70 жыл юбилейлик медалы]] |} == Эскертүүлөр == {{эскертүүлөр}} == Кошумча кароого == * [[ССРС ордендери]] * [[ССРС жогорку даражадагы көрүнүктүүлүк белгилери]] * [[ССРС ардак наамдары]] == Шилтемелер == * [http://mondvor.narod.ru/ ССРС орден жана медальдары] * [http://www.biografia.ru/ordena.html ССРС орден жана медальдары] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130511073658/http://www.biografia.ru/ordena.html |date=2013-05-11 }} {{ССРС медальдары}} {{ССРС жана Орусия сыйлыктары жөнүндөгү макалалар}} [[Категория:ССРС медальдары|*]] [[Категория:Сыйлыктардын тизмелери мамлекеттер боюнча|м]] s69daktt5hbl2vafadl8nudjsvix79k 0 52359 644073 585896 2026-04-15T07:48:37Z ~2026-23134-24 47262 644073 wikitext text/x-wiki '''Глобалдык экологиялык проблемалар''' – глобалдык, региондук жана улуттук деңгээлде катталган экологиялык проблемалардын жыйындысы. Ага Дүйнөлүк океандын булганышы, минералдык ресурстардын түгөнүшү, «озон тешиги», парниктик эффект, кислоталуу жаан-чачын, чөлдөшүү, топурак кыртышынын деградациясы, токойсуздануу, радиоактивдүү булгануу, кен таштандыларын сактоо проблемалары, эл аралык апаат аймактардын пайда болушу (Арал, Чернобыль ж. б.), өсүмдүк (лепидодендрон, сигиллярия ж. б.) менен жаныбар (мамонт, тур, Стеллер ую, баштыкчан карышкыр, дронт, саякатчы көгүчкөн, каролина тотукушу ж. б.), түрлөрүнүн жоголушу, кылым оорулары («[[Спид (кабылданган иммундук жетишсиздик синдрому)|СПИД]]», рак ж. б.) кирет. [[Категория: Экология] Терең маалыматтар! == Колдонулган адабияттар == * [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 2-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2007. 808 бет, илл. ISBN 978 9967-14-055 -4 9kk9r4xfntap4wi3nx2pdckrtramhxy 0 55982 644014 594244 2026-04-14T15:18:08Z Akram sharshekeev 47252 эта статья про Джеймс Клерк Максвелла 644014 wikitext text/x-wiki '''Джеймс Клерк Максвелл''' (1831-жылдын 13-июну, [[:ru:Эдинбург|Эдинбург]], [[:en:Scotland|Шотландия]] – 1879-жылдын 5-ноябры, Кембридж, Англия) - [[:en:Britannia|британиялык]] ([[:en:Scotland|шотландиялык]]) [[:en:Physicist|физик]], [[:en:Mathematician|математик]] жана [[:en:Mechanic|механик]]. [[:en:London|Лондон]] [[:en:Fellow_of_the_Royal_Society|Королдук коомунун мүчөсү]] (1861). Максвелл [[:en:Classical_Electrodynamics_(book)|заманбап классикалык электродинамиканын]] (Максвеллдин [[:en:Equation|теңдемелери]]) [[:en:Foundation_(engineering)|пайдубалын]] түптөгөн, [[:en:Physics|физикага]] [[:en:Displacement_current|жылышуу тогу]] жана [[:en:Electromagnetic_field|электромагниттик талаа]] түшүнүктөрүн киргизген жана анын [[:en:Theory|теориясынан]] бир катар [[:en:Result|натыйжаларды]] алган ([[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик толкундарды]] [[:en:Prediction|алдын ала айтуу]], [https://mdashf.org/2017/03/17/electromagnetic-nature-of-light-a-brief-history-of-light/ жарыктын электромагниттик мүнөзү], [[:en:Radiation_pressure|жарык басымы]] жана башкалар). [[:en:Gas|Газдардын]] [[:en:Kinetic_theory|кинетикалык теориясынын]] негиздөөчүлөрүнүн бири (газ [[:en:Molecule|молекулаларынын]] ылдамдык боюнча [[:en:Distribution_(mathematical_analysis)|бөлүштүрүлүшүн]] негиздеген). [[:en:Statistics|Статистикалык]] түшүнүктөрдү [[:en:Physics|физикага]] биринчилерден болуп киргизген, [[:en:Second_law_of_thermodynamics|термодинамиканын экинчи мыйзамынын]] ("Максвеллдин жини") статистикалык мүнөзүн көрсөткөн жана [[:en:Molecular_physics|молекулярдык физика]] жана [[:en:Thermodynamics|термодинамика]] боюнча бир катар маанилүү натыйжаларга жетишкен (Максвеллдин [[:en:Maxwell_relations|термодинамикалык байланыштары]], суюктук-газ фазасынын өтүшү үчүн Максвеллдин эрежеси жана башкалар). Түстөрдүн сандык теориясынын пионери; [[:en:Subtractive_color|Түстүү фотографиянын үч түстүү принцибинин]] ойлоп табуучусу. Максвеллдин башка эмгектерине [[:en:Mechanics|механика]] боюнча [[:en:Research|изилдөөлөр]] ([[:en:Photoelasticity|фотоэластикалык]], [[:en:Elasticity_(physics)|серпилгичтик теориясындагы]] Максвеллдин [[:en:Theorem|теоремасы]], [[:en:Stability_theory|кыймылдын туруктуулугу теориясы]] боюнча иштер жана [[:en:Rings_of_Saturn|Сатурндун шакекчелеринин]] туруктуулугун талдоо), [[:en:Optics|оптика]] жана [[:en:Mathematics|математика]] кирет. Ал [[:en:Henry_Cavendish|Генри Кавендиштин]] эмгектеринин кол жазмаларын басмага даярдаган, илимди жайылтууга көп көңүл бурган жана бир катар [[:en:Scientific_instrument|илимий аспаптарды]] иштеп чыккан. [[Категория: Инсандар]] == Колдонулган адабияттар == * [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7 qn7zkohsuqru0rgon118wnhedjs8011 644025 644014 2026-04-14T16:29:09Z Akram sharshekeev 47252 Джеймс Клерк Максвелл 644025 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (1831-жылы 13-июнда [[:en:Scotland|Шотландиянын]] [[:en:Edinburgh|Эдинбург]] шаарында туулган - 1879-жылы 5-ноябрда [[:en:England|Англиянын]] [[:en:Cambridgeshire|Кембриджшир]] шаарында каза болгон) [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллден] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. Максвеллдин идеялары ошондой эле 20-кылымдагы физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон кванттык теорияны баштаган. Анын электромагниттик нурланууну сүрөттөөсү жылуулук нурлануунун канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул Макс Планктын кванттык гипотезаны, башкача айтканда, нурлануучу жылуулук энергиясы чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. Планктын гипотезасынын ажырагыс бөлүгү болгон электромагниттик нурлануу менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. [[Категория: Инсандар]] kbxv716zoncgdffvh8ov6y2r4t7ffli 644064 644025 2026-04-15T04:36:39Z Akram sharshekeev 47252 эта статья про Джеймс Клерк Максвелла (не до конца) 644064 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell'';1831-жылы 13-июнда [[:en:Scotland|Шотландиянын]] [[:en:Edinburgh|Эдинбург]] шаарында туулган - 1879-жылы 5-ноябрда [[:en:England|Англиянын]] [[:en:Cambridgeshire|Кембриджшир]] шаарында каза болгон) [[Файл:James Clerk Maxwell big.jpg|thumb|Туулган күн 13 июнь 1831Туулган жери Эдинбург, ШотландияӨлгөн күнү 5 ноябрь 1879 (48 жаш)Өлүм жери Кембридж, АнглияӨлкө ]] [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. [[Категория: Инсандар]] 54d5kkqt1dru2y2lr0v2gof6zswl9lp 644078 644064 2026-04-15T08:43:58Z Aiyanakk 38273 644078 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell'';1831-жылы 13-июнда [[:en:Scotland|Шотландиянын]] [[:en:Edinburgh|Эдинбург]] шаарында туулган - 1879-жылы 5-ноябрда [[:en:England|Англиянын]] [[:en:Cambridgeshire|Кембриджшир]] шаарында каза болгон). [[Файл:James Clerk Maxwell big.jpg|thumb|Туулган күн 13 июнь 1831Туулган жери Эдинбург, ШотландияӨлгөн күнү 5 ноябрь 1879 (48 жаш)Өлүм жери Кембридж, АнглияӨлкө ]] Максвелл [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. == Булактар == [[Категория: Инсандар]] trr4fivtdgba6gljyzzqqt65q7d2wec 644081 644078 2026-04-15T08:55:15Z Aiyanakk 38273 644081 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell'';1831-жылы 13-июнда [[:en:Scotland|Шотландиянын]] [[:en:Edinburgh|Эдинбург]] шаарында туулган - 1879-жылы 5-ноябрда [[:en:England|Англиянын]] [[:en:Cambridgeshire|Кембриджшир]] шаарында каза болгон). {{Инсан|ысымы=Жеймс Клерк Максвелл|сүрөт=James Clerk Maxwell big.jpg|туулган күнү=13 июнь 1831-жыл|каза болгон күнү=5-ноябрда 1879-жыл|туулган жери=[[Эдинбург]], [[Шотландия]]|каза болгон жери=[[Кэмбридж]], [[Англия]]|расмий ысымы=James Clerk Maxwell}} Максвелл [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. == Булактар == [[Категория: Инсандар]] jtr0pgpn7f7baq6ohoqygk1bygf064q 644084 644081 2026-04-15T09:07:12Z Aiyanakk 38273 644084 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell'';1831-жылы 13-июнда [[:en:Scotland|Шотландиянын]] [[:en:Edinburgh|Эдинбург]] шаарында туулган - 1879-жылы 5-ноябрда [[:en:England|Англиянын]] [[:en:Cambridgeshire|Кембриджшир]] шаарында каза болгон). {{Инсан|ысымы=Жеймс Клерк Максвелл|сүрөт=James Clerk Maxwell big.jpg|туулган күнү=13 июнь 1831-жыл|каза болгон күнү=5-ноябрда 1879-жыл|туулган жери=[[Эдинбург]], [[Шотландия]]|каза болгон жери=[[Кэмбриж]], [[Англия]]|расмий ысымы=James Clerk Maxwell}} Максвелл [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. == Булактар == [[Категория: Инсандар]] 5ngjrtjolb0zn4zxtxnni9z34ik8lck 644085 644084 2026-04-15T09:09:02Z Aiyanakk 38273 644085 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell''; 13-июнь 1831, [[Эдинбург]] — 5-ноябрь 1879, [[Кембриджшир|Кембриджшир)]] — [[Шотландия|шотландиялык]] физик жана математик. {{Инсан|ысымы=Жеймс Клерк Максвелл|сүрөт=James Clerk Maxwell big.jpg|туулган күнү=13 июнь 1831-жыл|каза болгон күнү=5-ноябрда 1879-жыл|туулган жери=[[Эдинбург]], [[Шотландия]]|каза болгон жери=[[Кэмбриджшир]], [[Англия]]|расмий ысымы=James Clerk Maxwell}} Максвелл [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. == Булактар == [[Категория: Инсандар]] 2vskpid68btiqjmx8kckz6pbl959uol 644086 644085 2026-04-15T09:09:18Z Aiyanakk 38273 «[[Категория:Арип боюнча инсандар|Арип боюнча инсандар]]» категориясы кошулду ([[ВП:HotCat|HotCat]] куралынын жардамы менен) 644086 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell''; 13-июнь 1831, [[Эдинбург]] — 5-ноябрь 1879, [[Кембриджшир|Кембриджшир)]] — [[Шотландия|шотландиялык]] физик жана математик. {{Инсан|ысымы=Жеймс Клерк Максвелл|сүрөт=James Clerk Maxwell big.jpg|туулган күнү=13 июнь 1831-жыл|каза болгон күнү=5-ноябрда 1879-жыл|туулган жери=[[Эдинбург]], [[Шотландия]]|каза болгон жери=[[Кэмбриджшир]], [[Англия]]|расмий ысымы=James Clerk Maxwell}} Максвелл [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. == Булактар == [[Категория: Инсандар]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] 3eqk2a78ja1f9k6895pgmja89ce1777 644087 644086 2026-04-15T09:09:28Z Aiyanakk 38273 «[[Категория:Физиктер|Физиктер]]» категориясы кошулду ([[ВП:HotCat|HotCat]] куралынын жардамы менен) 644087 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell''; 13-июнь 1831, [[Эдинбург]] — 5-ноябрь 1879, [[Кембриджшир|Кембриджшир)]] — [[Шотландия|шотландиялык]] физик жана математик. {{Инсан|ысымы=Жеймс Клерк Максвелл|сүрөт=James Clerk Maxwell big.jpg|туулган күнү=13 июнь 1831-жыл|каза болгон күнү=5-ноябрда 1879-жыл|туулган жери=[[Эдинбург]], [[Шотландия]]|каза болгон жери=[[Кэмбриджшир]], [[Англия]]|расмий ысымы=James Clerk Maxwell}} Максвелл [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. == Булактар == [[Категория: Инсандар]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Физиктер]] neivp6yk4bypzqryvnsksi2vwmfixc0 644088 644087 2026-04-15T09:09:37Z Aiyanakk 38273 «[[Категория:Математиктер|Математиктер]]» категориясы кошулду ([[ВП:HotCat|HotCat]] куралынын жардамы менен) 644088 wikitext text/x-wiki '''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell''; 13-июнь 1831, [[Эдинбург]] — 5-ноябрь 1879, [[Кембриджшир|Кембриджшир)]] — [[Шотландия|шотландиялык]] физик жана математик. {{Инсан|ысымы=Жеймс Клерк Максвелл|сүрөт=James Clerk Maxwell big.jpg|туулган күнү=13 июнь 1831-жыл|каза болгон күнү=5-ноябрда 1879-жыл|туулган жери=[[Эдинбург]], [[Шотландия]]|каза болгон жери=[[Кэмбриджшир]], [[Англия]]|расмий ысымы=James Clerk Maxwell}} Максвелл [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]] болгон. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|19-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулгандыгынын 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү "[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү" деп мүнөздөгөн. [[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган салыштырмалуулуктун атайын [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|20-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] баштаган. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон. = Эрте жашоо = ''Максвелл'' орто класстын ыңгайлуу үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты Клерк болгон, кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган. Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|курсак рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл дал ошол [[Курак|куракта]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. Жеймс окууда жай деп ырастаган зериктирүүчү жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап Эдинбург академиясындагы мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган Льюис Кэмпбелл жана досу Питер Гатри Тейт болгон. == Булактар == [[Категория: Инсандар]] [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Физиктер]] [[Категория:Математиктер]] lde0pr4phv0j0vq7w32ni4qz6j3qcfi 0 62881 644052 313299 2026-04-15T02:15:40Z ~2026-22992-01 47257 644052 wikitext text/x-wiki ''Хештег ''Хештег - бул алдына # белгиси коюлган соз же фраза. Социалдык туйундордогу [[микроблог]]дорду жазууда колдонулат. Колдонуучулар хэштегдерди пайдалануу менен мазмунуна, темасына жараша маалымдамаларды ачууга болот. Мисалы #ЫсыкКолдо эс алуу деп белгилеп туруп, Социалдык тармакка коп суротторду киргизсениз кийин ушул хэштег менен суротторду, маалымдамаларды таба аласыз, башкача айтканда алар хэштегдин астында бир топ болуп чогулат. Твиттердин популярдуу болуп башташы менен хэштегдердин да популярдуулугу оскон. ЭКрис Мессина аттуу [[Google+]] тармагынын кызматкери микроблогдорду кызыктуу болгон темаларды # белгиси менен белгилеп коюу идеясын сунуштаган. Ошондон тарта кенен колдонууга откон. Баардык тилде жазылган созду, фразаны хэштег сандарды, символдорду жана соз арасында боштукту пайдаланбай, создун башына # белгисин коюп коюнуз. Твиттер, Instagram, Tumblr, Google+, [[Pinterest]], YouTube, Facebook, туйундорундо хэштегди колдонууга болот. q5vbrp8agse946cyzjsopg7kgxdgut4 644053 644052 2026-04-15T02:16:21Z ~2026-22992-01 47257 644053 wikitext text/x-wiki ''Хештег ''Хештег - бул алдына # белгиси коюлган соз же фраза. Социалдык туйундордогу [[микроблог]]дорду жазууда колдонулат. Колдонуучулар хэштегдерди пайдалануу менен мазмунуна, темасына жараша маалымдамаларды ачууга болот. Мисалы #ЫсыкКолдо эс алуу деп белгилеп туруп, Социалдык тармакка коп суротторду киргизсениз кийин ушул хэштег менен суротторду, маалымдамаларды таба аласыз, башкача айтканда алар хэштегдин астында бир топ болуп чогулат. Твиттердин популярдуу болуп башташы менен хэштегдердин да популярдуулугу оскон. ЭКрис Мессина аттуу [[Google+]] тармагынын кызматкери хмикроблогдорду кызыктуу болгон темаларды # белгиси менен белгилеп коюу идеясын сунуштаган. Ошондон тарта кенен колдонууга откон. Баардык тилде жазылган созду, фразаны хэштег сандарды, символдорду жана соз арасында боштукту пайдаланбай, создун башына # белгисин коюп коюнуз. Твиттер, Instagram, Tumblr, Google+, [[Pinterest]], YouTube, Facebook, туйундорундо хэштегди колдонууга болот. re5iyornri9trefdb4cxdh558nwpi2c 644082 644053 2026-04-15T09:03:26Z Aiyanakk 38273 644082 wikitext text/x-wiki '''Хэштег''' ''—'' бул сөздүн же сөз айкашынын алдына «#» белгиси коюу аркылуу түзүлгөн белгилөө ыкмасы. Ал [[Социалдык тармак|социалдык тармактарда]] жана микроблогдордо мазмунду темасына жараша топтоштуруу жана издөө ишин жеңилдетүү үчүн колдонулат. Хэштегдерди колдонуу аркылуу колдонуучулар белгилүү бир тема боюнча маалыматтарды оңой таба алышат. Мисалы, «#ЫсыкКөлдөЭсАлуу» деген хэштег менен белгиленген сүрөттөр жана билдирүүлөр ошол эле хэштег аркылуу бир жерге топтолот. Хэштегдердин кеңири таралышы социалдык тармактардын, айрыкча [[Твиттер]] платформасынын популярдуулугу менен байланыштуу. Бул ыкманы алгач [[Крис Мессина]] сунуштаган. Ал микроблогдордо кызыктуу темаларды «#» белгиси аркылуу белгилөөнү сунуш кылган жана кийинчерээк бул ыкма кеңири колдонууга кирген. Хэштег түзүүдө сөздөрдүн арасына боштук коюлбайт. Ошондой эле сандарды жана айрым белгилерди колдонууга болот. Хэштегдерди көптөгөн социалдык тармактарда колдонууга мүмкүн, алардын катарына Instagram, Tumblr, Pinterest, YouTube жана Facebook кирет. == Булактар == [https://www.britannica.com/topic/hashtag Laura Payne/hashtag] — Brtitannica Mar. 18, 2026 513vwfvp8kg6i9fcl8y5zccu23m5tg9 0 67078 643992 472564 2026-04-14T12:57:09Z MuratbekErkebulan 44284 643992 wikitext text/x-wiki '''Тараз''' ({{lang-kk|Тараз / Taraz}}) — Түштүк [[Казакстан|Казакстандагы]] [[шаар]]. [[Жамбыл облусу|Жамбыл облусунун]] административдик борбору. {{ОЖ |макамы = [[Жамбыл облусу|Жамбыл облусунун]] борбор шаары |кыргызча аталышы = Тараз |расмий аталышы = {{lang-kk|Тараз / Taraz}} |баш ийгени = |сүрөт = View of Taraz.jpg |сүрөт ачыктамасы = Тараз шаарынын сүрөтү. |өлкө = Казакстан |герб = Seal Taraz.png |желек = |гербдин туурасы = 150 |желектин туурасы =150 |lat_dir =N |lat_deg =42 |lat_min =53 |lat_sec = |lon_dir =E |lon_deg =71 |lon_min =22 |lon_sec = |CoordAddon= type:city(584800)_region:KZ |CoordScale= |ЯндексКарта= http://maps.yandex.ru/?text=Казахстан,%20Тараз&sll=71.344182,51.154862&sspn=11.249998,5.307269&l=map,trf |өлкө картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Облус |облус = Жамбыл облусу |таблицадагы облус = |район түрү = |район = |таблицадагы район = |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = Ак-Булак, Кара-Тоо, Жайлоо, Салтанат, Кара-Суу, Талас, Шамаал, Ала-Тоо, Миң-Булак, Аса, Жансая, Астана, Байтерек, 14, Улуу-Талаа. |башчысынын түрү = Аким |башчысы = [[Бакытжан Орунбеков]] |негизделген күнү = б.з.ч 200-жыл |биринчи белгиленген = |мурунку аталышы = 1836 чейин — ''Олуя-Ата'',<br />1936-1938 — ''Мирзоян'', <br />1938-1993 — ''Жамбул'', <br />1993-1997 — ''Жамбыл'', <br />1997 — ''Тараз'' |-жылдан бери шаар = |аймагы = 187,87 км² |бийиктиги = |ОЖ борборунун бийиктиги = 610 метр |климаты = [[Континенттик климат|кескин континенттик]] |расмий тили = казак тили |расмий тили2 = |калкы = {{Өсүү}} 431&nbsp;160<ref>https://stat.gov.kz/api/iblock/element/region/100337/file/ru/</ref> |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = 2294,9 |агломерация = |улуттук курамы = [[казактар]]<br />[[орустар]] |диний курамы = [[Ислам|мусулмандар]], [[Православие|православдар]] ж.б. |этнохороним = тараздык |убакыт аралыгы = +5 |телефон коду = +7 7262 |почта индекси = 080000 — 080045 |Commons түрмөгүндө = Taraz |сайты = http://www.taraz.zhambyl.gov.kz |сайтынын тили = kz |сайтынын тили 2 = ru }} Турак-жай комплекстери: Аэропорт, Барысхан, Бурул, Гидрокомплекс, Грэс, Алыскы Кара-Суу, Дорожник, Жалпак-Дөбө, Зелёный ковёр, Казпосёлок, Карасай, Карасу<ref>Кара-Суу району менен адаштырбаңыз</ref>, Кирпичный Завод, Коктем, Кумшагал, Кызылабад, Сахарный завод, Солнечный, Тектурмас, Телецентр, Торткуль, Турксиб, Хамукат, Шолдала. Талас дарыясынын боюнда жайгашкан. Калкы 350,3 (2013). Темир жол түйүнү. Эл аралык аэропорту бар. Химиялык (сары фосфор, фосфор жер семирткичи ж. б.), жеңил, тамак-аш, машина куруу, металл иштетүү өнөр жай, курулуш ишканасы иштейт. Шаар 5–16-кылымга таандык. Алгач Византия императору Юстин IIнин 568–69-жылдары түрк каганына жиберген элчиси Земарх тын маалыматында кезигет. 630-жылы келген Сюань-Цзяндын кабарында Тараздын (Та-ло-се) айланасы 8–9 лини (1 ли=576 м) түзүп, шаарда ар кайсы өлкөдөн келген көпөстөр жашаган. 751-жылы Зияд ибн-Салих жетектеген арабдардын колу Таразга жакын жерде тан аскеринин колун талкалаган. 893-жылы шаарды саманид Исмаил бен Ахмед басып алып, шаар тургундарын ислам динине киргизген жана Сайрам (Исфижаб) округуна каратылган. 9–10-кылымда Тараз карлуктардын карамагында калып, 11–12-кылымда Караханиддердин тушунда гүлдөгөн шаарга айланган. Монголдордун тушунда Жаңы (Ианги) – Тараз деген ат менен кезиге баштайт. 13–15-кылымда Чагатай улусунун, 15–17-кылымда тимуриддер жана шейбаниддер мамлекетинин курамына кирип, Жуңгар хандыгынын тушунда Тараз урандыга айланган. 1938–39-жылдары A. Н. Бернштамдын жетекчилиги алдында казуу иштери жүргүзүлгөн. Үч жогорку окуу жайы (анын ичинде университет), медициналык жана политехникалык колледждер, лицейлер, гимназиялар, медресе (диний билим берүүчү), театрлар (анын ичинде Абай атындагы драма), китепканалар бар. Мавзолей (11-кылым, 20-кылымда кайрадан оңдолуп, түзүлгөн) сакталган. Таразда 2013-жылы жеке менчик «Жүрөк» кардиохирургия клиникасы ачылып, ал жүрөккө татаал операцияларды жасап келүүдө. ==Колдонулган адабияттар== * [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 6-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. 816 бет, илл. ISBN 978 9967-14-117 -9 [[Категория:Казакстан шаарлары‎]] 97kwxp4u536qcj88k7uk8md80xzlwxl 0 69953 644079 587006 2026-04-15T08:49:36Z Aiyanakk 38273 Маалыматтар бириктирилди (дубликат) 644079 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Кэмбридж |расмий аталышы = {{lang-en|Cambridge}} |баш ийгени = |өлкө = АКШ |герб = |желек = |гербдин сүрөттөлүшү = |желектин сүрөттөлүшү = |гербдин туурасы = |желектин туурасы = |lat_dir =N |lat_deg =42 |lat_min =22 |lat_sec =25 |lon_dir =W |lon_deg =71 |lon_min =6 |lon_sec =38 |CoordAddon = |өлкөнүн картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Штат{{!}}Штаты |облус = Массачусетс |таблицадагы облус = |район түрү = Округ{{!}}Округу |район = Миддлсекс |таблицадагы район = Миддлсекс (округ, Массачусетс){{!}}Миддлсекс |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр{{!}}Мэри |башчысы = |негизделген күнү = 1636 |биринчи белгиленген = |мурунку аталышы = |статустун берилиши = |аймагы = 18.47 |бийиктиктин түрү = |ОЖ борборунун бийиктиги = |климаты = |расмий тили = |калкы = 105 162 |элди каттоо жылы = |жыштыгы = |агломерация = |улуттук курамы = |диний курамы = |этнохороним = |убакыт аралыгы = -5 |DST = -4 |телефон коду = |почта индекси = |почта индекстери = |автоунаа коду = |идентификатордун түрү = Federal Information Processing Standard{{!}}FIPS коду |цифралык идентификатор = 25-11000 |Commons түрмөгүндө = |сайты = |сайтынын тили = }}{{Бириктирүүгө|2=Кембридж}} '''Кэмбридж (Массачусетс)''' ({{lang-en|Cambridge}}) — [[Массачусетс]] штатынын Миддлсекс округуна караган [[АКШ]] шаары. Калкы — 105 162 киши. Болжолдуу аянты — 18.47 км². FIPS коду — 25-11000. АКШнын түндүк-чыгышындагы шаар. Массачусетс штатында, Бостондун шаар айланасы. Калкы 101,3 миң (2008). Чоң Бостондун курамына кирет. АКШнын ири илимий-изилдөө жана окуу борбору. Кембрижде Гарвард унверситетинин кампусунун бир топ бөлүгү, Массачусетс технологиялык институтунун архитектура комплекси, искусство жана билим академиясы (1780), Лонги музыка мектеби (1915; консерватория), музейлер бар. Машина куруу, резина, полиграфиялык өнөр жай ишканалары иштейт. Жогорку технологиядагы продукция чыгаруучу компаниялардын штаб-квартиралары жайгашкан. Фотоаппараттар («Polaroid», 2008-жылдан санариптик аппараттарга өткөрүлгөн) чыгарылат. Шаар 1630-жылы негизделген. Куперлердин жыгач үйү (1681–82), Христ чиркөөсү (1759–61), Э. Оливердин үйү (1767), Булфинч аянтында калк китепканасы, башка курулуштар сакталган. ==Тышкы шилтемелер== * [http://www.city-data.com/ АКШнын бардык шаарларынын статистикасы] * [http://www.census.gov/ U.S. Census Bureau.] {{Массачусетс штаты}} [[Категория:Массачусетс штатынын шаарлары]] 4gottywpls7lw77ciwcqpgjbr8zbsjo 644080 644079 2026-04-15T08:52:48Z Aiyanakk 38273 644080 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Кэмбридж |расмий аталышы = {{lang-en|Cambridge}} |баш ийгени = |өлкө = АКШ |герб = |желек = |гербдин сүрөттөлүшү = |желектин сүрөттөлүшү = |гербдин туурасы = |желектин туурасы = |lat_dir =N |lat_deg =42 |lat_min =22 |lat_sec =25 |lon_dir =W |lon_deg =71 |lon_min =6 |lon_sec =38 |CoordAddon = |өлкөнүн картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Штат{{!}}Штаты |облус = Массачусетс |таблицадагы облус = |район түрү = Округ{{!}}Округу |район = Миддлсекс |таблицадагы район = Миддлсекс (округ, Массачусетс){{!}}Миддлсекс |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр{{!}}Мэри |башчысы = |негизделген күнү = 1636 |биринчи белгиленген = |мурунку аталышы = |статустун берилиши = |аймагы = 18.47 |бийиктиктин түрү = |ОЖ борборунун бийиктиги = |климаты = |расмий тили = |калкы = 105 162 |элди каттоо жылы = |жыштыгы = |агломерация = |улуттук курамы = |диний курамы = |этнохороним = |убакыт аралыгы = -5 |DST = -4 |телефон коду = |почта индекси = |почта индекстери = |автоунаа коду = |идентификатордун түрү = Federal Information Processing Standard{{!}}FIPS коду |цифралык идентификатор = 25-11000 |Commons түрмөгүндө = |сайты = |сайтынын тили = }} '''Кэмбридж (Массачусетс)''' ({{lang-en|Cambridge}}) — [[Массачусетс]] штатынын Миддлсекс округуна караган [[АКШ]] шаары. Чоң Бостондун курамына кирет. Калкы — 105 162 киши. Болжолдуу аянты — 18.47 км². FIPS коду — 25-11000. АКШнын ири илимий-изилдөө жана окуу борбору. Кэмбриджде Гарвард унверситетинин кампусунун бир топ бөлүгү, Массачусетс технологиялык институтунун архитектура комплекси, искусство жана билим академиясы (1780), Лонги музыка мектеби (1915; консерватория), музейлер бар. Машина куруу, резина, полиграфиялык өнөр жай ишканалары иштейт. Жогорку технологиядагы продукция чыгаруучу компаниялардын штаб-квартиралары жайгашкан. Фотоаппараттар («Polaroid», 2008-жылдан санариптик аппараттарга өткөрүлгөн) чыгарылат. Шаар 1630-жылы негизделген. Куперлердин жыгач үйү (1681–82), Христ чиркөөсү (1759–61), Э. Оливердин үйү (1767), Булфинч аянтында калк китепканасы, башка курулуштар сакталган. == Колдонулган адабияттар == * [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 4-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2012. 832 бет, илл. ISBN 978 9967-14-104 -9 ==Тышкы шилтемелер== * [http://www.city-data.com/ АКШнын бардык шаарларынын статистикасы] * [http://www.census.gov/ U.S. Census Bureau.] {{Массачусетс штаты}} [[Категория:Массачусетс штатынын шаарлары]] pf20qymy9jxrzjgrm8b4cbhdk7t0dg4 0 129775 644056 431979 2026-04-15T02:53:39Z EmausBot 2156 исправление двойного перенаправления на [[Ташкент]] 644056 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Ташкент]] 080ct91ohd3q6oxdbtfs6iiaq0833ir 2 132135 643990 643205 2026-04-14T12:46:33Z Aiyanakk 38273 643990 wikitext text/x-wiki Салам! Менин колдонуучу атым ''Aiyanakk'', [[Кыргызстан|Кыргызстандан]] боломун. Мен Википедияда 2023-жылдан бери активдүү Википедиячы катары салым кошуп келемин. * [[metawiki:Wikimedia_CEE_Hub/Youth_Group|CEE Youth Groupка]] мүчөө болуу – 2024-жылдын 16-октябры * [[Кыргыз Википедиясы|Кыргыз Википедиясына]] алгачкы катталуу жана түзөтүү – 2023-жылдын 17-ноябры {| class="wikitable" style="margin-left:auto; margin-right:auto; text-align:center;" |+Администратордук иш-аракеттер 2026-жыл !Иш-аракеттин түрү !Саны !Кыскача түшүндүрмө |- |Өчүрүлгөн макалалар |11 |Автордук укук бузулган / талапка жооп бербеген барактар / дупликат барак |- |Бөгөттөлгөн колдонуучулар |20 |Вандализм үчүн убактылуу блок |- |Корголгон барактар | |Түзөтүү согушунун алдын алуу |- |Калыбына келтирилген барактар | | |} <div style="display:flex; flex-wrap: wrap; gap: 10px; justify-content: center; align-items: center;"> <div style="border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;"> {{CEEM 2025}} </div> <div style="border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;"> {{Youth Conference 2025}} </div> <div style="border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;"> {{CA WikiCon 2025}} </div> <div style="border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;"> {{Userbox/Азия айы 2024}} </div> <div style="border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;"> {{Wiki Osh 2024}} </div> <div style="border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;"> {{Wiki Kadam 2023}} </div> </div> {{Администраторлор}} 67kr3jz1suuesxnywecqknjkrtw6a69 0 136587 644057 503888 2026-04-15T02:53:49Z EmausBot 2156 исправление двойного перенаправления на [[Ташкент]] 644057 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Ташкент]] 080ct91ohd3q6oxdbtfs6iiaq0833ir 0 136774 644051 546571 2026-04-14T23:00:49Z Qx55 39024 Links 644051 wikitext text/x-wiki {{Сыйлык карточкасы|аталышы=Актриса Аалам|image=[[Файл:Actress Universe.jpg|270x270px]]|нукура аталышы={{nobold|{{lang-en|Actress Universe}}}}|өлкө={{flagicon|USA}} [[АКШ]]|негизделгени=2021-жылдан баштап|сайты={{URL|actressuniverse.o29.pro}}|уюштуруучусу=[[O29 Production|O29 Production]]}} '''"Актриса Аалам" сыйлыгы''' ([[Англис тили|англ.]] ''Actress Universe Awards'' же ''Actress Universe,'' [[Орус тили|орус.]] ''Актриса Вселенная'') — гибрид форматында жыл сайын өтүүчү кино сыйлыгын тапшыруу аземи. Сыйлык 2021-жылы<ref>https://www.o29.pro/projects/events/</ref> продюсер [[Леонид Хромов]] тарабынан негизделген. Бүгүнкү күндө кино сыйлыктарына 31 өлкөнүн тасмалары катышкан. == Тарых == Сыйлык 2021-жылдын январында түзүлгөн. Ал дүйнөнүн ар кайсы өлкөлөрүнөн келген толук метраждуу жана кыска метраждуу тасмаларды бириктирип, актрисалар башкы жана экинчи пландагы ролдорду ойношот. Киносыйлык негизделгенден бери ага белгилүү актрисалар катышкан. Мисалы, белгилүү америкалык актриса Lauren LaVera, португалиялык актрисалар Ana Lopes<ref>https://www.luxwoman.pt/ana-lopes-recebe-premio-internacional-de-best-actress-in-a-romance/</ref><ref>https://bomdia.eu/filme-de-luis-diogo-e-atriz-ana-lopes-premiados-nos-eua/</ref> менен Marta Gil<ref>https://www.novagente.pt/big-brother-famosos-marta-gil-vence-premio-internacional-e-nao-sabe</ref><ref>https://tvi.iol.pt/bigbrother/videos/marta-gil-e-surpreendida-com-premio-internacional-de-cinema/61edea3e0cf21a10a41b4e91</ref>, түрк актрисалары Sitare Akbaş<ref>https://seriesturkish.com/sitare-akbas-figen-of-you-cal-kapimi-won-the-grand-prize-she-accepts-congratulations/23274345</ref> жана Susku Ekim Kaya, индиялык актриса Deepti Devi жана башкалар. 2022-жылдын 23-январында атактуу португалиялык актриса Марта Гил атактуу Big Brother телешоусунун португал тилиндеги версиясынын тартылуу аянтчасында болуп, триллердеги эң мыкты актриса сыйлыгын алганын билген эмес. Телешоу командасы актрисаны таң калтырып, аны түз эфирде сыйлады. 2023-жылы киносыйлыктын уюштуруучулары "Эң мыкты жаш актриса" деген жаңы сыйлыкты түзүүнү чечишкен. Белгилей кетсек, киносыйлыктын уюштуруучулары кыска метраждуу тасмалар үчүн өзүнчө номинацияларды жасашкан эмес. Тактап айтканда, 2021-жылы баш байгени Alone in the Snow кыска метраждуу тасмасында роль жараткан актриса Chelsea Newman алган. Акыркы кино сыйлыгын тапшыруу аземи 2023-жылы болгон. Уюштуруучулар долбоорду толугу менен оффлайн форматына даярдоону каалагандыктан, иш-чараны 2024 жана 2025-жылдары өткөрбөй турууну чечишкен. Апрель айында уюштуруучулар 2026-жылдын жазында Нью-Йоркто 4-кино<ref>https://www.imdb.com/title/tt36575197</ref> сыйлыгын өткөрүүнү пландап жатканы белгилүү болгон. == Сыйлыктардын тизмеси == {| class="wikitable" |+ !Жыл !Сыйлыктын аталышы !Финалисттин аты !Өлкө !Фильм !Жыйынтыктар |- | rowspan="12" |2021 | rowspan="3" |''Best Actress (Башкы сыйлык)'' ! style="background:#66ff66;" |Chelsea Newman |АКШ |Left Alone in the Snow |{{Won}} |- ! style="background:#c0c0c0;" |Andriani Angelidaki |Греция |Gia thimise mou ! style="background:#c0c0c0;" |3-орун |- ! style="background:#e0b184;" |Evelina Bredikyte |Литва |Broken Branches ! style="background:#e0b184;" |3-орун |- |''Best Actress in a Comedy'' |Jessica Stevenson |АКШ |Isn't that just my life |{{Won}} |- | rowspan="3" |''Best Actress in a Drama'' |Dorine Gomar |Франция |Éloïse Lou |{{Won}} |- |Amalia Zargianaki |Греция |Gia thimise mou | rowspan="6" |Талапкер |- |Luce Finger |Франция |La Belle et le Torchon |- | rowspan="2" |''Best Actress in a Horror'' |Gizem Yeniyurt |Туркия |The Candidate |- |Chrysi Bachtsevani |Греция |Athame |- |''Best Actress in a Thriller'' |Rebecca Moreira |АКШ |To Catch a Killer |- |''Best Actress in a Fantasy'' |Eva Wu |Тайвань |Final Interview |- |''Best Supporting Actress'' |Simona Kollarova |Словакия |Broken Branches |{{Won}} |- | rowspan="27" |2022 | rowspan="3" |''Best Actress (Башкы сыйлык)'' ! style="background:#66ff66;" |Paula Marcenaro Solinger | rowspan="2" |АКШ |[[Girl Next]] |{{Won}} |- ! style="background:#c0c0c0;" |Naira Zakaryan |The Impeccable ! style="background:#c0c0c0;" |3-орун |- ! style="background:#e0b184;" |Rhiannon Langeberg |Австралия |The Devil and I ! style="background:#e0b184;" |3-орун |- | rowspan="7" |''Best Actress in a Drama'' |Tati Golykh |АКШ |Three Stops |{{Won}} |- |Ruth Berkoff |Бириккен королдук |Grace | rowspan="6" |Талапкер |- |Katalin Pap | rowspan="2" |Венгрия | rowspan="2" |Darking Way |- |Viktória Békefi |- |Amanda La Trobe | rowspan="2" |АКШ |Life Erased |- |Cailey Merulla |Ryn |- |Nina Pons |Италия |La Confessione |- |''Best Actress in a Fantasy'' |Yulia Egereva |Орусия |Yet Another Day |{{Won}} |- | rowspan="7" |''Best Actress in a Horror'' |Paula Marcenaro Solinger | rowspan="5" |АКШ | rowspan="3" |[[Girl Next]] |{{Won}} |- |Rachel Alig | rowspan="6" |Талапкер |- |Lacey Cofran |- |[[Lauren LaVera]] |Night of the Devil |- |Remiara Eve |Death Sentences |- |Gizem Yeniyurt |Туркия |The Candidate |- |Cecilia Muñoz |Чили |Exorcizamus Te |- |''Best Actress in a Sci-Fi'' |[[Sitare Akbas]] |Туркия |Tunnel |{{Won}} |- | rowspan="2" |''Best Actress in a Thriller'' |[[Marta Gil]] |Португалия |Red Roses Never Die |{{Won}} |- |Rhiannon Langeberg |Австралия |The Devil and I |Талапкер |- | rowspan="6" |''Best Supporting Actress'' |Daisy Kosmider |Швеция |Drömmar om Las Vegas |{{Won}} |- |Naira Zakaryan |АКШ |The Impeccable | rowspan="5" |Талапкер |- |Louise Osbourne |Бириккен королдук |Leap |- |[[Denny Méndez|Denny Mendez]] |Доминика республикасы |Red Roses Never Die |- |Nasim |АКШ |Fisher |- |Emily Shelmerdine |Австралия |The Devil and I |- | rowspan="26" |2023 |''Best Actress (Башкы сыйлык)'' ! style="background:#66ff66;" |[[Deepti Devi]] |Индия |Tath Kana |{{Won}} |- | rowspan="4" |''Best Actress in a Comedy'' |Jade Asha | rowspan="2" |Бириккен королдук |Ghosted |{{Won}} |- |Tallulah Sheffield |Coexisting | rowspan="3" |Талапкер |- |Sarah O'Toole |Ирландия |Mystic Minnie |- |Julia Leblanc-Lacoste |Франция |Go! Capitaine |- |''Best Actress in a Crime'' |Patrece Bloomfield |АКШ |Stills |{{Won}} |- | rowspan="8" |''Best Actress in a Drama'' |[[Susku Ekim Kaya]] |Туркия |Barriers |{{Won}} |- |[[Deepti Devi]] |Индия |Tath Kana | rowspan="7" |Талапкер |- |[[Mahtab Keramati]] |Иран |Thyroid |- |Petra Mavridi |Греция |The Clay and the Girl |- |Suzanne Schmidt | rowspan="4" |АКШ | rowspan="2" |Not Nothing |- |Christie Maturo |- |Alina Interian |The Woman Under The Tree |- |Jenna Lyng Adams |The Desert King |- | rowspan="2" |''Best Actress in a Romance'' |[[Ana Lopes]] |Португалия |Já Nada Sei |{{Won}} |- |Anna Comet |Испания |Mordisquitos |Талапкер |- | rowspan="2" |''Best Actress in a Sci-Fi'' |Lys Perez | rowspan="2" |АКШ |An Electric Sleep |{{Won}} |- |Rachel G. Whittle |A Tessellation |Талапкер |- | rowspan="2" |''Best Actress in a Thriller'' |[[Amanda Clapham]] |Бириккен королдук |Voices |{{Won}} |- |Tutku Ulus |Туркия |The Cadaver |Талапкер |- | rowspan="5" |''Best Supporting Actress'' |[[Chloe Adlerstein]] |Бириккен королдук |Ghosted |{{Won}} |- |Neethu Shetty |Индия |1888 |Талапкер |- |Stefanie Austin |Канада |Five True Friends |Талапкер |- |[[Alexis Peterman]] |Бириккен королдук |Coexisting |Талапкер |- |Saskia Lynge | rowspan="2" |АКШ |A Tessellation |Талапкер |- |''Best Young Actress'' |Kayden Brenna Tokarski |Apocalypse Love Story |{{Won}} |} == Тышкы шилтемелер == * [https://actressuniverse.o29.pro/ Актриса Ааламдын расмий сайты] * [[IMDb|IMDbде]] [https://www.imdb.com/event/ev0030101/overview/ сыйлыктар тизмеси] * [https://www.instagram.com/actressuniverseawards/ Расмий Instagram аккаунту] * [https://www.facebook.com/actressuniverseawards/ Расмий Facebook аккаунту] == Булактар == [[Категория:Кино сыйлыктар]] 4trxe28f4xkcajze8c48ctzszh875tq 4 136776 643982 643924 2026-04-14T12:02:37Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 643982 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:Chaoborus|<span style="color:gray">Chaoborus</span>]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}} |- | 2 || [[User:Bosogo|<span style="color:gray">Bosogo</span>]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}} |- | 3 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13443}}]] || {{Permissions|Chorobek}} |- | 4 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12798}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 5 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12295}}]] || {{Permissions|Artelow}} |- | 6 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:10986}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}} |- | 7 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7962}}]] || {{Permissions|Baydastann}} |- | 8 || [[User:Элден|<span style="color:gray">Элден</span>]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}} |- | 9 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5495}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}} |- | 10 || [[User:UlutSoft3|<span style="color:gray">UlutSoft3</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}} |- | 11 || [[User:Чагылган|<span style="color:gray">Чагылган</span>]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}} |- | 12 || [[User:Эльза Мамбетакунова|<span style="color:gray">Эльза Мамбетакунова</span>]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}} |- | 13 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4946}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}} |- | 14 || [[User:ImeNtrav|<span style="color:gray">ImeNtrav</span>]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}} |- | 15 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4457}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}} |- | 16 || [[User:Maksat|<span style="color:gray">Maksat</span>]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}} |- | 17 || [[User:Shchb|<span style="color:gray">Shchb</span>]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}} |- | 18 || [[User:Kmaksat|<span style="color:gray">Kmaksat</span>]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}} |- | 19 || [[User:Үрүйэ|<span style="color:gray">Үрүйэ</span>]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}} |- | 20 || [[User:Kgbek|<span style="color:gray">Kgbek</span>]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}} |- | 21 || [[User:Connexxx|<span style="color:gray">Connexxx</span>]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}} |- | 22 || [[User:Elebayev|<span style="color:gray">Elebayev</span>]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}} |- | 23 || [[User:Aidabishkek|<span style="color:gray">Aidabishkek</span>]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}} |- | 24 || [[User:Askar Nazyrov|<span style="color:gray">Askar Nazyrov</span>]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}} |- | 25 || [[User:Umut|<span style="color:gray">Umut</span>]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}} |- | 26 || [[User:QECUB|<span style="color:gray">QECUB</span>]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}} |- | 27 || [[User:Бахтияр Толукбаев|<span style="color:gray">Бахтияр Толукбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}} |- | 28 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|<span style="color:gray">Roman, Alexej and Vładimir</span>]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}} |- | 29 || [[User:Kairat Zamirbekov|<span style="color:gray">Kairat Zamirbekov</span>]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}} |- | 30 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1425}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 31 || [[User:Meri|<span style="color:gray">Meri</span>]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}} |- | 32 || [[User:Asankozhoevas|<span style="color:gray">Asankozhoevas</span>]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}} |- | 33 || [[User:Adinai|<span style="color:gray">Adinai</span>]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}} |- | 34 || [[User:Friendwip.kg|<span style="color:gray">Friendwip.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}} |- | 35 || [[User:Kglive|<span style="color:gray">Kglive</span>]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}} |- | 36 || [[User:UlutSoft6|<span style="color:gray">UlutSoft6</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}} |- | 37 || [[User:TarPas|<span style="color:gray">TarPas</span>]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}} |- | 38 || [[User:Gulzhana|<span style="color:gray">Gulzhana</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}} |- | 39 || [[User:Aida23a|<span style="color:gray">Aida23a</span>]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}} |- | 40 || [[User:Dnes1302|<span style="color:gray">Dnes1302</span>]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}} |- | 41 || [[User:Элдин беги|Элдин беги]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}} |- | 42 || [[User:UlutSoft1|<span style="color:gray">UlutSoft1</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}} |- | 43 || [[User:Rotlink|<span style="color:gray">Rotlink</span>]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 44 || [[User:Chris die Seele|<span style="color:gray">Chris die Seele</span>]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}} |- | 45 || [[User:Дилдорбек|<span style="color:gray">Дилдорбек</span>]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}} |- | 46 || [[User:Aiylchy|<span style="color:gray">Aiylchy</span>]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}} |- | 47 || [[User:Estebesovdastan|<span style="color:gray">Estebesovdastan</span>]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}} |- | 48 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:674}}]] || {{Permissions|Arsensky}} |- | 49 || [[User:Jakshysapa|<span style="color:gray">Jakshysapa</span>]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}} |- | 50 || [[User:Lirchik|<span style="color:gray">Lirchik</span>]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}} |- | 51 || [[User:Incall|<span style="color:gray">Incall</span>]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}} |- | 52 || [[User:Amantur r|<span style="color:gray">Amantur r</span>]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}} |- | 53 || [[User:Cekli829|<span style="color:gray">Cekli829</span>]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 54 || [[User:Табалдыев Ысламбек|<span style="color:gray">Табалдыев Ысламбек</span>]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}} |- | 55 || [[User:S(uz)ak|<span style="color:gray">S(uz)ak</span>]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 56 || [[User:Firespeaker|<span style="color:gray">Firespeaker</span>]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}} |- | 57 || [[User:Gulzat05|<span style="color:gray">Gulzat05</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}} |- | 58 || [[User:Канымбу|<span style="color:gray">Канымбу</span>]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}} |- | 59 || [[User:Zhanyl90|<span style="color:gray">Zhanyl90</span>]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}} |- | 60 || [[User:Aladobot|<span style="color:gray">Aladobot</span>]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}} |- | 61 || [[User:Gulaiym001|<span style="color:gray">Gulaiym001</span>]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}} |- | 62 || [[User:Makenzis|<span style="color:gray">Makenzis</span>]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:523}}]] || {{Permissions|Makenzis}} |- | 63 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|<span style="color:gray">Орозобек Түгөлбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}} |- | 64 || [[User:Кайып Пайзылдаев|<span style="color:gray">Кайып Пайзылдаев</span>]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}} |- | 65 || [[User:Бегаим|<span style="color:gray">Бегаим</span>]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}} |- | 66 || [[User:Rartat|<span style="color:gray">Rartat</span>]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}} |- | 67 || [[User:Fornax|<span style="color:gray">Fornax</span>]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}} |- | 68 || [[User:PlanespotterA320|<span style="color:gray">PlanespotterA320</span>]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 69 || [[User:UlutSoft4|<span style="color:gray">UlutSoft4</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}} |- | 70 || [[User:Hugo.arg|<span style="color:gray">Hugo.arg</span>]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}} |- | 71 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 72 || [[User:Ksc~ruwiki|<span style="color:gray">Ksc~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}} |- | 73 || [[User:Алтынбек Касымов|<span style="color:gray">Алтынбек Касымов</span>]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}} |- | 74 || [[User:Pathoschild|<span style="color:gray">Pathoschild</span>]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}} |- | 75 || [[User:Εὐθυμένης|<span style="color:gray">Εὐθυμένης</span>]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}} |- | 76 || [[User:Namir|<span style="color:gray">Namir</span>]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}} |- | 77 || [[User:Госфонд ИС|<span style="color:gray">Госфонд ИС</span>]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}} |- | 78 || [[User:V3~kywiki|<span style="color:gray">V3~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}} |- | 79 || [[User:AdemazAlmaz|<span style="color:gray">AdemazAlmaz</span>]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}} |- | 80 || [[User:Ырысгул|<span style="color:gray">Ырысгул</span>]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}} |- | 81 || [[User:Nurjamal|<span style="color:gray">Nurjamal</span>]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}} |- | 82 || [[User:Nursultan|<span style="color:gray">Nursultan</span>]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}} |- | 83 || [[User:Aymira|<span style="color:gray">Aymira</span>]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}} |- | 84 || [[User:Ptbotgourou|<span style="color:gray">Ptbotgourou</span>]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}} |- | 85 || [[User:Symbat92|<span style="color:gray">Symbat92</span>]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}} |- | 86 || [[User:Andrew J.Kurbiko|<span style="color:gray">Andrew J.Kurbiko</span>]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}} |- | 87 || [[User:Орозгул|<span style="color:gray">Орозгул</span>]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}} |- | 88 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 89 || [[User:Atlikta|<span style="color:gray">Atlikta</span>]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}} |- | 90 || [[User:Abiyoyo|<span style="color:gray">Abiyoyo</span>]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}} |- | 91 || [[User:Росул|<span style="color:gray">Росул</span>]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}} |- | 92 || [[User:Elya3|<span style="color:gray">Elya3</span>]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}} |- | 93 || [[User:Baronnet|<span style="color:gray">Baronnet</span>]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}} |- | 94 || [[User:Ahmadi~ruwiki|<span style="color:gray">Ahmadi~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}} |- | 95 || [[User:Rakutai|<span style="color:gray">Rakutai</span>]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}} |- | 96 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 97 || [[User:Peri~kywiki|<span style="color:gray">Peri~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}} |- | 98 || [[User:Ashirov Maksatbek|<span style="color:gray">Ashirov Maksatbek</span>]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}} |- | 99 || [[User:Asel90|<span style="color:gray">Asel90</span>]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}} |- | 100 || [[User:Belekoff|<span style="color:gray">Belekoff</span>]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}} |- | 101 || [[User:Jol004u|<span style="color:gray">Jol004u</span>]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}} |- | 102 || [[User:Janyzak|<span style="color:gray">Janyzak</span>]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}} |- | 103 || [[User:Машъал|<span style="color:gray">Машъал</span>]] || [[Special:Contributions/Машъал|{{formatnum:254}}]] || {{Permissions|Машъал}} |- | 104 || [[User:Fatim|<span style="color:gray">Fatim</span>]] || [[Special:Contributions/Fatim|{{formatnum:253}}]] || {{Permissions|Fatim}} |- | 105 || [[User:Баха Исаев|<span style="color:gray">Баха Исаев</span>]] || [[Special:Contributions/Баха Исаев|{{formatnum:249}}]] || {{Permissions|Баха Исаев}} |- | 106 || [[User:Noloun|<span style="color:gray">Noloun</span>]] || [[Special:Contributions/Noloun|{{formatnum:248}}]] || {{Permissions|Noloun}} |- | 107 || [[User:Чоко Бой|<span style="color:gray">Чоко Бой</span>]] || [[Special:Contributions/Чоко Бой|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Чоко Бой}} |- | 108 || [[User:Tynchtykbek|<span style="color:gray">Tynchtykbek</span>]] || [[Special:Contributions/Tynchtykbek|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Tynchtykbek}} |- | 109 || [[User:Dutcman|<span style="color:gray">Dutcman</span>]] || [[Special:Contributions/Dutcman|{{formatnum:242}}]] || {{Permissions|Dutcman}} |- | 110 || [[User:Ulan A|<span style="color:gray">Ulan A</span>]] || [[Special:Contributions/Ulan A|{{formatnum:239}}]] || {{Permissions|Ulan A}} |- | 111 || [[User:DragonBot|<span style="color:gray">DragonBot</span>]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:235}}]] || {{Permissions|DragonBot}} |- | 112 || [[User:Таалай Берен|<span style="color:gray">Таалай Берен</span>]] || [[Special:Contributions/Таалай Берен|{{formatnum:231}}]] || {{Permissions|Таалай Берен}} |- | 113 || [[User:Adilet15|<span style="color:gray">Adilet15</span>]] || [[Special:Contributions/Adilet15|{{formatnum:223}}]] || {{Permissions|Adilet15}} |- | 114 || [[User:Dostojewskij|<span style="color:gray">Dostojewskij</span>]] || [[Special:Contributions/Dostojewskij|{{formatnum:219}}]] || {{Permissions|Dostojewskij}} |- | 115 || [[User:MauritsBot|<span style="color:gray">MauritsBot</span>]] || [[Special:Contributions/MauritsBot|{{formatnum:218}}]] || {{Permissions|MauritsBot}} |- | 116 || [[User:タチコマ robot|<span style="color:gray">タチコマ robot</span>]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:216}}]] || {{Permissions|タチコマ robot}} |- | 117 || [[User:Adamboluu|<span style="color:gray">Adamboluu</span>]] || [[Special:Contributions/Adamboluu|{{formatnum:213}}]] || {{Permissions|Adamboluu}} |- | 118 || [[User:Dr.atakulov|<span style="color:gray">Dr.atakulov</span>]] || [[Special:Contributions/Dr.atakulov|{{formatnum:211}}]] || {{Permissions|Dr.atakulov}} |- | 119 || [[User:Kyrgyzchala|<span style="color:gray">Kyrgyzchala</span>]] || [[Special:Contributions/Kyrgyzchala|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Kyrgyzchala}} |- | 120 || [[User:Dinamik-bot|<span style="color:gray">Dinamik-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Dinamik-bot}} |- | 121 || [[User:Anara|<span style="color:gray">Anara</span>]] || [[Special:Contributions/Anara|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Anara}} |- | 122 || [[User:UlutSoft2|<span style="color:gray">UlutSoft2</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft2|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|UlutSoft2}} |- | 123 || [[User:YFdyh-bot|<span style="color:gray">YFdyh-bot</span>]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|YFdyh-bot}} |- | 124 || [[User:A.djan|A.djan]] || [[Special:Contributions/A.djan|{{formatnum:206}}]] || {{Permissions|A.djan}} |- | 125 || [[User:Robbot|<span style="color:gray">Robbot</span>]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Robbot}} |- | 126 || [[User:Chingis|<span style="color:gray">Chingis</span>]] || [[Special:Contributions/Chingis|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Chingis}} |- | 127 || [[User:Foggy kub|<span style="color:gray">Foggy kub</span>]] || [[Special:Contributions/Foggy kub|{{formatnum:204}}]] || {{Permissions|Foggy kub}} |- | 128 || [[User:Чръный человек|<span style="color:gray">Чръный человек</span>]] || [[Special:Contributions/Чръный человек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Чръный человек}} |- | 129 || [[User:Мыктыбек|<span style="color:gray">Мыктыбек</span>]] || [[Special:Contributions/Мыктыбек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Мыктыбек}} |- | 130 || [[User:Adamantine|<span style="color:gray">Adamantine</span>]] || [[Special:Contributions/Adamantine|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|Adamantine}} |- | 131 || [[User:BakytTalas|<span style="color:gray">BakytTalas</span>]] || [[Special:Contributions/BakytTalas|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|BakytTalas}} |- | 132 || [[User:Zorrobot|<span style="color:gray">Zorrobot</span>]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:200}}]] || {{Permissions|Zorrobot}} |- | 133 || [[User:Мастер теней|<span style="color:gray">Мастер теней</span>]] || [[Special:Contributions/Мастер теней|{{formatnum:198}}]] || {{Permissions|Мастер теней}} |- | 134 || [[User:Amirobot|<span style="color:gray">Amirobot</span>]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:197}}]] || {{Permissions|Amirobot}} |- | 135 || [[User:HerculeBot|<span style="color:gray">HerculeBot</span>]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:195}}]] || {{Permissions|HerculeBot}} |- | 136 || [[User:GhalyBot|<span style="color:gray">GhalyBot</span>]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:187}}]] || {{Permissions|GhalyBot}} |- | 137 || [[User:DARIO SEVERI|<span style="color:gray">DARIO SEVERI</span>]] || [[Special:Contributions/DARIO SEVERI|{{formatnum:172}}]] || {{Permissions|DARIO SEVERI}} |- | 138 || [[User:Temir21|<span style="color:gray">Temir21</span>]] || [[Special:Contributions/Temir21|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Temir21}} |- | 139 || [[User:Nasihat.kg|<span style="color:gray">Nasihat.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Nasihat.kg|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Nasihat.kg}} |- | 140 || [[User:Vasit|<span style="color:gray">Vasit</span>]] || [[Special:Contributions/Vasit|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Vasit}} |- | 141 || [[User:CarsracBot|<span style="color:gray">CarsracBot</span>]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|CarsracBot}} |- | 142 || [[User:HiW-Bot|<span style="color:gray">HiW-Bot</span>]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|HiW-Bot}} |- | 143 || [[User:JYBot|<span style="color:gray">JYBot</span>]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:162}}]] || {{Permissions|JYBot}} |- | 144 || [[User:NKOzi|<span style="color:gray">NKOzi</span>]] || [[Special:Contributions/NKOzi|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|NKOzi}} |- | 145 || [[User:Кичинекей Поллианна|<span style="color:gray">Кичинекей Поллианна</span>]] || [[Special:Contributions/Кичинекей Поллианна|{{formatnum:158}}]] || {{Permissions|Кичинекей Поллианна}} |- | 146 || [[User:Sampo.Kuusi|<span style="color:gray">Sampo.Kuusi</span>]] || [[Special:Contributions/Sampo.Kuusi|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Sampo.Kuusi}} |- | 147 || [[User:Samatq|<span style="color:gray">Samatq</span>]] || [[Special:Contributions/Samatq|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Samatq}} |- | 148 || [[User:Azamat Omar|<span style="color:gray">Azamat Omar</span>]] || [[Special:Contributions/Azamat Omar|{{formatnum:155}}]] || {{Permissions|Azamat Omar}} |- | 149 || [[User:Kaiyr|<span style="color:gray">Kaiyr</span>]] || [[Special:Contributions/Kaiyr|{{formatnum:154}}]] || {{Permissions|Kaiyr}} |- | 150 || [[User:Darkicebot|<span style="color:gray">Darkicebot</span>]] || [[Special:Contributions/Darkicebot|{{formatnum:153}}]] || {{Permissions|Darkicebot}} {{/end}} gqqvl5gyc1oz7fckm00b56gp3x36bvi 4 137589 643984 643926 2026-04-14T12:02:41Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 643984 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:113798}}]] |- | 2 || [[User:ChoRusBot|<span style="color:gray">ChoRusBot</span>]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] |- | 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:34986}}]] |- | 4 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8481}}]] |- | 5 || [[User:Xqbot|<span style="color:gray">Xqbot</span>]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]] |- | 6 || [[User:VertexBot|<span style="color:gray">VertexBot</span>]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] |- | 7 || [[User:MerlIwBot|<span style="color:gray">MerlIwBot</span>]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] |- | 8 || [[User:VolkovBot|<span style="color:gray">VolkovBot</span>]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] |- | 9 || [[User:Legobot|<span style="color:gray">Legobot</span>]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] |- | 10 || [[User:TXiKiBoT|<span style="color:gray">TXiKiBoT</span>]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] |- | 11 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3051}}]] |- | 12 || [[User:SieBot|<span style="color:gray">SieBot</span>]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] |- | 13 || [[User:Luckas-bot|<span style="color:gray">Luckas-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] |- | 14 || [[User:ZéroBot|<span style="color:gray">ZéroBot</span>]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] |- | 15 || [[User:WikitanvirBot|<span style="color:gray">WikitanvirBot</span>]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] |- | 16 || [[User:Addbot|<span style="color:gray">Addbot</span>]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] |- | 17 || [[User:ArthurBot|<span style="color:gray">ArthurBot</span>]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] |- | 18 || [[User:JAnDbot|<span style="color:gray">JAnDbot</span>]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] |- | 19 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1110}}]] |- | 20 || [[User:Escarbot|<span style="color:gray">Escarbot</span>]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] |- | 21 || [[User:MelancholieBot|<span style="color:gray">MelancholieBot</span>]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] |- | 22 || [[User:FoxBot|<span style="color:gray">FoxBot</span>]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] |- | 23 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:845}}]] |- | 24 || [[User:TjBot|<span style="color:gray">TjBot</span>]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] |- | 25 || [[User:AlleborgoBot|<span style="color:gray">AlleborgoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] |- | 26 || [[User:Thijs!bot|<span style="color:gray">Thijs!bot</span>]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] |- | 27 || [[User:Idioma-bot|<span style="color:gray">Idioma-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] |- | 28 || [[User:RedBot|<span style="color:gray">RedBot</span>]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] |- | 29 || [[User:JackieBot|<span style="color:gray">JackieBot</span>]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] |- | 30 || [[User:MastiBot|<span style="color:gray">MastiBot</span>]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] |- | 31 || [[User:Synthebot|<span style="color:gray">Synthebot</span>]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] |- | 32 || [[User:Mjbmrbot|<span style="color:gray">Mjbmrbot</span>]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] |- | 33 || [[User:HRoestBot|<span style="color:gray">HRoestBot</span>]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] |- | 34 || [[User:Ripchip Bot|<span style="color:gray">Ripchip Bot</span>]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] |- | 35 || [[User:Alexbot|<span style="color:gray">Alexbot</span>]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] |- | 36 || [[User:AvocatoBot|<span style="color:gray">AvocatoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] |- | 37 || [[User:KamikazeBot|<span style="color:gray">KamikazeBot</span>]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] |- | 38 || [[User:LaaknorBot|<span style="color:gray">LaaknorBot</span>]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] |- | 39 || [[User:Movses-bot|<span style="color:gray">Movses-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] |- | 40 || [[User:Rubinbot|<span style="color:gray">Rubinbot</span>]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] |- | 41 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]] |- | 42 || [[User:PipepBot|<span style="color:gray">PipepBot</span>]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] |- | 43 || [[User:Vagobot|<span style="color:gray">Vagobot</span>]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] |- | 44 || [[User:AvicBot|<span style="color:gray">AvicBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] |- | 45 || [[User:SilvonenBot|<span style="color:gray">SilvonenBot</span>]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] |- | 46 || [[User:Gerakibot|<span style="color:gray">Gerakibot</span>]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] |- | 47 || [[User:Purbo T|<span style="color:gray">Purbo T</span>]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] |- | 48 || [[User:Makecat-bot|<span style="color:gray">Makecat-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] |- | 49 || [[User:BotMultichill|<span style="color:gray">BotMultichill</span>]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:233}}]] |- | 50 || [[User:PixelBot|<span style="color:gray">PixelBot</span>]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:106}}]] |- | 51 || [[User:Loveless|<span style="color:gray">Loveless</span>]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:99}}]] |- | 52 || [[User:MediaWiki default|<span style="color:gray">MediaWiki default</span>]] || [[Special:Contributions/MediaWiki default|{{formatnum:21}}]] |- | 53 || [[User:Maintenance script|<span style="color:gray">Maintenance script</span>]] || [[Special:Contributions/Maintenance script|{{formatnum:13}}]] |- | 54 || [[User:Flow talk page manager|<span style="color:gray">Flow talk page manager</span>]] || [[Special:Contributions/Flow talk page manager|{{formatnum:8}}]] {{/end}} 61djj99pmrmpnh5mazf81bn0wgm8kdx 4 137601 643983 643925 2026-04-14T12:02:40Z Jembot 9565 Bot: Маалыматтар жаңыланды 643983 wikitext text/x-wiki {{/begin|150}} |- | 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:113798}}]] || {{Permissions|JigildikBot}} |- | 2 || [[User:ChoRusBot|<span style="color:gray">ChoRusBot</span>]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] || {{Permissions|ChoRusBot}} |- | 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:34986}}]] || {{Permissions|InternetArchiveBot}} |- | 4 || [[User:Chaoborus|<span style="color:gray">Chaoborus</span>]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}} |- | 5 || [[User:Bosogo|<span style="color:gray">Bosogo</span>]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}} |- | 6 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13443}}]] || {{Permissions|Chorobek}} |- | 7 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12798}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 8 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12295}}]] || {{Permissions|Artelow}} |- | 9 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:10986}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}} |- | 10 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8481}}]] || {{Permissions|EmausBot}} |- | 11 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7962}}]] || {{Permissions|Baydastann}} |- | 12 || [[User:Xqbot|<span style="color:gray">Xqbot</span>]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]] || {{Permissions|Xqbot}} |- | 13 || [[User:VertexBot|<span style="color:gray">VertexBot</span>]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] || {{Permissions|VertexBot}} |- | 14 || [[User:Элден|<span style="color:gray">Элден</span>]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}} |- | 15 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5495}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}} |- | 16 || [[User:UlutSoft3|<span style="color:gray">UlutSoft3</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}} |- | 17 || [[User:Чагылган|<span style="color:gray">Чагылган</span>]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}} |- | 18 || [[User:MerlIwBot|<span style="color:gray">MerlIwBot</span>]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] || {{Permissions|MerlIwBot}} |- | 19 || [[User:Эльза Мамбетакунова|<span style="color:gray">Эльза Мамбетакунова</span>]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}} |- | 20 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4946}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}} |- | 21 || [[User:ImeNtrav|<span style="color:gray">ImeNtrav</span>]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}} |- | 22 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4457}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}} |- | 23 || [[User:Maksat|<span style="color:gray">Maksat</span>]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}} |- | 24 || [[User:Shchb|<span style="color:gray">Shchb</span>]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}} |- | 25 || [[User:Kmaksat|<span style="color:gray">Kmaksat</span>]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}} |- | 26 || [[User:Үрүйэ|<span style="color:gray">Үрүйэ</span>]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}} |- | 27 || [[User:VolkovBot|<span style="color:gray">VolkovBot</span>]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] || {{Permissions|VolkovBot}} |- | 28 || [[User:Kgbek|<span style="color:gray">Kgbek</span>]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}} |- | 29 || [[User:Connexxx|<span style="color:gray">Connexxx</span>]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}} |- | 30 || [[User:Elebayev|<span style="color:gray">Elebayev</span>]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}} |- | 31 || [[User:Legobot|<span style="color:gray">Legobot</span>]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] || {{Permissions|Legobot}} |- | 32 || [[User:TXiKiBoT|<span style="color:gray">TXiKiBoT</span>]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] || {{Permissions|TXiKiBoT}} |- | 33 || [[User:Aidabishkek|<span style="color:gray">Aidabishkek</span>]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}} |- | 34 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3051}}]] || {{Permissions|CommonsDelinker}} |- | 35 || [[User:SieBot|<span style="color:gray">SieBot</span>]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] || {{Permissions|SieBot}} |- | 36 || [[User:Luckas-bot|<span style="color:gray">Luckas-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] || {{Permissions|Luckas-bot}} |- | 37 || [[User:Askar Nazyrov|<span style="color:gray">Askar Nazyrov</span>]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}} |- | 38 || [[User:Umut|<span style="color:gray">Umut</span>]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}} |- | 39 || [[User:QECUB|<span style="color:gray">QECUB</span>]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}} |- | 40 || [[User:Бахтияр Толукбаев|<span style="color:gray">Бахтияр Толукбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}} |- | 41 || [[User:ZéroBot|<span style="color:gray">ZéroBot</span>]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] || {{Permissions|ZéroBot}} |- | 42 || [[User:WikitanvirBot|<span style="color:gray">WikitanvirBot</span>]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] || {{Permissions|WikitanvirBot}} |- | 43 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|<span style="color:gray">Roman, Alexej and Vładimir</span>]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}} |- | 44 || [[User:Kairat Zamirbekov|<span style="color:gray">Kairat Zamirbekov</span>]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}} |- | 45 || [[User:Addbot|<span style="color:gray">Addbot</span>]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] || {{Permissions|Addbot}} |- | 46 || [[User:ArthurBot|<span style="color:gray">ArthurBot</span>]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] || {{Permissions|ArthurBot}} |- | 47 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1425}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 48 || [[User:Meri|<span style="color:gray">Meri</span>]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}} |- | 49 || [[User:JAnDbot|<span style="color:gray">JAnDbot</span>]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] || {{Permissions|JAnDbot}} |- | 50 || [[User:Asankozhoevas|<span style="color:gray">Asankozhoevas</span>]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}} |- | 51 || [[User:Adinai|<span style="color:gray">Adinai</span>]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}} |- | 52 || [[User:Friendwip.kg|<span style="color:gray">Friendwip.kg</span>]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}} |- | 53 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1110}}]] || {{Permissions|MediaWiki message delivery}} |- | 54 || [[User:Kglive|<span style="color:gray">Kglive</span>]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}} |- | 55 || [[User:Escarbot|<span style="color:gray">Escarbot</span>]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] || {{Permissions|Escarbot}} |- | 56 || [[User:UlutSoft6|<span style="color:gray">UlutSoft6</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}} |- | 57 || [[User:TarPas|<span style="color:gray">TarPas</span>]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}} |- | 58 || [[User:Gulzhana|<span style="color:gray">Gulzhana</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}} |- | 59 || [[User:MelancholieBot|<span style="color:gray">MelancholieBot</span>]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] || {{Permissions|MelancholieBot}} |- | 60 || [[User:FoxBot|<span style="color:gray">FoxBot</span>]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] || {{Permissions|FoxBot}} |- | 61 || [[User:Aida23a|<span style="color:gray">Aida23a</span>]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}} |- | 62 || [[User:Dnes1302|<span style="color:gray">Dnes1302</span>]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}} |- | 63 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Jembot}} |- | 64 || [[User:Элдин беги|Элдин беги]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}} |- | 65 || [[User:UlutSoft1|<span style="color:gray">UlutSoft1</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}} |- | 66 || [[User:TjBot|<span style="color:gray">TjBot</span>]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] || {{Permissions|TjBot}} |- | 67 || [[User:Rotlink|<span style="color:gray">Rotlink</span>]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 68 || [[User:Chris die Seele|<span style="color:gray">Chris die Seele</span>]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}} |- | 69 || [[User:Дилдорбек|<span style="color:gray">Дилдорбек</span>]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}} |- | 70 || [[User:Aiylchy|<span style="color:gray">Aiylchy</span>]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}} |- | 71 || [[User:AlleborgoBot|<span style="color:gray">AlleborgoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|AlleborgoBot}} |- | 72 || [[User:Estebesovdastan|<span style="color:gray">Estebesovdastan</span>]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}} |- | 73 || [[User:Thijs!bot|<span style="color:gray">Thijs!bot</span>]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] || {{Permissions|Thijs!bot}} |- | 74 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:674}}]] || {{Permissions|Arsensky}} |- | 75 || [[User:Jakshysapa|<span style="color:gray">Jakshysapa</span>]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}} |- | 76 || [[User:Idioma-bot|<span style="color:gray">Idioma-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] || {{Permissions|Idioma-bot}} |- | 77 || [[User:Lirchik|<span style="color:gray">Lirchik</span>]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}} |- | 78 || [[User:Incall|<span style="color:gray">Incall</span>]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}} |- | 79 || [[User:Amantur r|<span style="color:gray">Amantur r</span>]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}} |- | 80 || [[User:Cekli829|<span style="color:gray">Cekli829</span>]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 81 || [[User:RedBot|<span style="color:gray">RedBot</span>]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|RedBot}} |- | 82 || [[User:Табалдыев Ысламбек|<span style="color:gray">Табалдыев Ысламбек</span>]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}} |- | 83 || [[User:S(uz)ak|<span style="color:gray">S(uz)ak</span>]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 84 || [[User:Firespeaker|<span style="color:gray">Firespeaker</span>]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}} |- | 85 || [[User:Gulzat05|<span style="color:gray">Gulzat05</span>]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}} |- | 86 || [[User:Канымбу|<span style="color:gray">Канымбу</span>]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}} |- | 87 || [[User:Zhanyl90|<span style="color:gray">Zhanyl90</span>]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}} |- | 88 || [[User:Aladobot|<span style="color:gray">Aladobot</span>]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}} |- | 89 || [[User:JackieBot|<span style="color:gray">JackieBot</span>]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] || {{Permissions|JackieBot}} |- | 90 || [[User:Gulaiym001|<span style="color:gray">Gulaiym001</span>]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}} |- | 91 || [[User:Makenzis|<span style="color:gray">Makenzis</span>]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:523}}]] || {{Permissions|Makenzis}} |- | 92 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|<span style="color:gray">Орозобек Түгөлбаев</span>]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}} |- | 93 || [[User:MastiBot|<span style="color:gray">MastiBot</span>]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] || {{Permissions|MastiBot}} |- | 94 || [[User:Кайып Пайзылдаев|<span style="color:gray">Кайып Пайзылдаев</span>]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}} |- | 95 || [[User:Synthebot|<span style="color:gray">Synthebot</span>]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] || {{Permissions|Synthebot}} |- | 96 || [[User:Mjbmrbot|<span style="color:gray">Mjbmrbot</span>]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] || {{Permissions|Mjbmrbot}} |- | 97 || [[User:Бегаим|<span style="color:gray">Бегаим</span>]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}} |- | 98 || [[User:Rartat|<span style="color:gray">Rartat</span>]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}} |- | 99 || [[User:Fornax|<span style="color:gray">Fornax</span>]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}} |- | 100 || [[User:PlanespotterA320|<span style="color:gray">PlanespotterA320</span>]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 101 || [[User:HRoestBot|<span style="color:gray">HRoestBot</span>]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] || {{Permissions|HRoestBot}} |- | 102 || [[User:UlutSoft4|<span style="color:gray">UlutSoft4</span>]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}} |- | 103 || [[User:Ripchip Bot|<span style="color:gray">Ripchip Bot</span>]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] || {{Permissions|Ripchip Bot}} |- | 104 || [[User:Hugo.arg|<span style="color:gray">Hugo.arg</span>]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}} |- | 105 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 106 || [[User:Ksc~ruwiki|<span style="color:gray">Ksc~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}} |- | 107 || [[User:Alexbot|<span style="color:gray">Alexbot</span>]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] || {{Permissions|Alexbot}} |- | 108 || [[User:Алтынбек Касымов|<span style="color:gray">Алтынбек Касымов</span>]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}} |- | 109 || [[User:Pathoschild|<span style="color:gray">Pathoschild</span>]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}} |- | 110 || [[User:Εὐθυμένης|<span style="color:gray">Εὐθυμένης</span>]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}} |- | 111 || [[User:AvocatoBot|<span style="color:gray">AvocatoBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] || {{Permissions|AvocatoBot}} |- | 112 || [[User:Namir|<span style="color:gray">Namir</span>]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}} |- | 113 || [[User:KamikazeBot|<span style="color:gray">KamikazeBot</span>]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] || {{Permissions|KamikazeBot}} |- | 114 || [[User:Госфонд ИС|<span style="color:gray">Госфонд ИС</span>]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}} |- | 115 || [[User:V3~kywiki|<span style="color:gray">V3~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}} |- | 116 || [[User:LaaknorBot|<span style="color:gray">LaaknorBot</span>]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|LaaknorBot}} |- | 117 || [[User:AdemazAlmaz|<span style="color:gray">AdemazAlmaz</span>]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}} |- | 118 || [[User:Ырысгул|<span style="color:gray">Ырысгул</span>]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}} |- | 119 || [[User:Nurjamal|<span style="color:gray">Nurjamal</span>]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}} |- | 120 || [[User:Nursultan|<span style="color:gray">Nursultan</span>]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}} |- | 121 || [[User:Movses-bot|<span style="color:gray">Movses-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] || {{Permissions|Movses-bot}} |- | 122 || [[User:Aymira|<span style="color:gray">Aymira</span>]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}} |- | 123 || [[User:Ptbotgourou|<span style="color:gray">Ptbotgourou</span>]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}} |- | 124 || [[User:Symbat92|<span style="color:gray">Symbat92</span>]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}} |- | 125 || [[User:Rubinbot|<span style="color:gray">Rubinbot</span>]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Rubinbot}} |- | 126 || [[User:Andrew J.Kurbiko|<span style="color:gray">Andrew J.Kurbiko</span>]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}} |- | 127 || [[User:Орозгул|<span style="color:gray">Орозгул</span>]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}} |- | 128 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|YiFeiBot}} |- | 129 || [[User:PipepBot|<span style="color:gray">PipepBot</span>]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|PipepBot}} |- | 130 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 131 || [[User:Atlikta|<span style="color:gray">Atlikta</span>]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}} |- | 132 || [[User:Abiyoyo|<span style="color:gray">Abiyoyo</span>]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}} |- | 133 || [[User:Росул|<span style="color:gray">Росул</span>]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}} |- | 134 || [[User:Vagobot|<span style="color:gray">Vagobot</span>]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Vagobot}} |- | 135 || [[User:Elya3|<span style="color:gray">Elya3</span>]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}} |- | 136 || [[User:AvicBot|<span style="color:gray">AvicBot</span>]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] || {{Permissions|AvicBot}} |- | 137 || [[User:Baronnet|<span style="color:gray">Baronnet</span>]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}} |- | 138 || [[User:Ahmadi~ruwiki|<span style="color:gray">Ahmadi~ruwiki</span>]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}} |- | 139 || [[User:Rakutai|<span style="color:gray">Rakutai</span>]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}} |- | 140 || [[User:SilvonenBot|<span style="color:gray">SilvonenBot</span>]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|SilvonenBot}} |- | 141 || [[User:Gerakibot|<span style="color:gray">Gerakibot</span>]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|Gerakibot}} |- | 142 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 143 || [[User:Purbo T|<span style="color:gray">Purbo T</span>]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] || {{Permissions|Purbo T}} |- | 144 || [[User:Makecat-bot|<span style="color:gray">Makecat-bot</span>]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] || {{Permissions|Makecat-bot}} |- | 145 || [[User:Peri~kywiki|<span style="color:gray">Peri~kywiki</span>]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}} |- | 146 || [[User:Ashirov Maksatbek|<span style="color:gray">Ashirov Maksatbek</span>]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}} |- | 147 || [[User:Asel90|<span style="color:gray">Asel90</span>]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}} |- | 148 || [[User:Belekoff|<span style="color:gray">Belekoff</span>]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}} |- | 149 || [[User:Jol004u|<span style="color:gray">Jol004u</span>]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}} |- | 150 || [[User:Janyzak|<span style="color:gray">Janyzak</span>]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}} {{/end}} jfdygkfvr038cal30vdur80lsojf2g0 0 138224 644029 643915 2026-04-14T16:47:09Z Arsensky 41251 /* Тайпалык баскыч */ 644029 wikitext text/x-wiki {{Футбол курамаларынын мелдеши | | жайы = {{өлкө желеги|АКШ}}<br>{{өлкө желеги|Канада}}<br>{{өлкө желеги|Мексика}} | шаарлары = 16 | стадиондору = 16 | мөөнөтү = 11-июнь — 19-июль 2026 | аталышы = {{lang-en|FIFA World Cup 2026}}<br>{{lang-fr|Coupe du monde de football 2026}}<br>{{lang-es|Copa Mundial de la FIFA 2026}} | эн белгиси = | катышуучулары = 48 | чемпион = | жолу = | 2-орун = | 3-орун = | 4-орун = | финал = «Метлайф», Ист-Ратерфорд, [[Нью-Жерси]], [[АКШ]] | убагы = | оюн = | оюн_тандоо = | голдор = | голдор_тандоо = | көрүүчүлөр = | бомбардир = | б_голдор = | бомбардир_тандоо = | т_голдор = | мыкты = | дарбазачы = | мур_чемпиондук = [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | кий_чемпиондук = ''2030'' }} '''2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты''', расмий түрдө '''2026 ФИФА Дүйнө Кубогу''' ({{lang-en|2026 FIFA World Cup}}) — эркектер улуттук курамалар арасында өтүүчү 23-чү эл аралык [[Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|футбол дүйнө биринчилиги]]. Мелдеш ФИФА тарабанын төрт жылда бир жолу уюштурулат. Мелдеш 2026-жылдын 11-июнда башталып, 19-июлда аяктайт. Аны [[Түндүк Америка|Түндүк Американын]] үч мамлекети өткөрөт: [[Америка Кошмо Штаттары]] (11 шаар), [[Мексика]] (3 шаар) жана [[Канада]] (2 шаар). Бул мелдеш биринчи жолу үч өлкө тарабынан биргелешип уюштурулат жана биринчи жолу мелдеште 48 өлкө катышат. [[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентина]] курамасы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022-жылкы мелдеште]] жеңгендиктен, ушул мелдеште титулун коргойт. == Өткөрүүчү өлкөнү тандоо == [[File:2026 world cup bid election.png|thumb|upright=1.6|Добуш берүүнүн жыйынтыктары {| |- !Добуш берүүгө уруксат берилгендер !! Добуш берүүгө уруксат берилбегендер |- |{{legend|#867650|Бириккен табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#FFBD41|Канада, Мексика жана АКШ}} |- |{{legend|#2770AB|Марокко табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#55208D|Марокко}} |- |{{legend|#008E2A|Эч бирөөнө добуш бербегендер}}||{{legend|#000000|ФИФА тарабынан жазалангандар}} |- |{{legend|#B32A2F|Добуш берүүдөн кармангандар}}||{{legend|#C1C1C1|ФИФА мүчөсү эместер}} |}]] Добуш берүү 2018-жылдын 13-июнунда [[Москва]] шаарында өткөн [[ФИФА]]нын 68-конгрессинин алкагында болуп, добуш берүүгө укуктуу 203 мүчөнүн бардыгына ачык болгон<ref>{{Cite web |last=Graham |first=Bryan Armen |date=June 13, 2018 |title=North America to host 2026 World Cup after winning vote over Morocco – as it happened |url=https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |website=The Guardian |access-date=July 12, 2018 |archive-date=July 18, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180718045428/https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |url-status=live }}</ref>. Бириккен табыштамасы ({{lang-en|United bid}}, [[Канада]], [[Мексика]] жана [[АКШ]] чогуу) 134 жарактуу добуш алып жеңишке жеткен, ал эми [[Марокко|Марокконун]] табыштамасы 65 жарактуу добуш алган<ref>{{cite news |date=June 13, 2018|title=World Cup 2026: Canada, US & Mexico joint bid wins right to host tournament|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/44464913|url-status=live|access-date=June 13, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20210114150230/https://www.bbc.com/sport/football/44464913|archive-date=January 14, 2021}}</ref>. [[Иран]] «табыштамалардын эч бири» деген вариантка добуш берген, ал эми [[Куба]], [[Словения]] жана [[Испания]] добуш берүүдөн карманган. [[Гана]] коррупциялык чыр-чатакка байланыштуу ФИФА тарабынан убактылуу четтетилгендиктен, добуш берүүгө укугу болгон эмес<ref>{{cite news |last1=Gyamera-Antwi |first1=Evans |title=Ghana & Kosovo excluded from Fifa Congress ahead of 2026 World Cup vote |url=http://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |access-date=June 13, 2018 |work=Goal.com |date=June 12, 2018 |archive-date=October 21, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231021220157/https://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last= |first= |date=June 7, 2018 |title=Breaking News: President Akufo-Addo dissolves GFA |url=https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |archive-date=June 12, 2018 |access-date=June 14, 2018 |work=myjoyonline.com |accessdate=2025-12-20 |archivedate=2018-06-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php }}</ref><ref>{{cite news |title=Fifa bans Ghana football head Kwesi Nyantakyi over 'cash gift' |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |access-date=June 14, 2018 |work=BBC News |date=June 8, 2018 |archive-date=June 9, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180609011624/https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=May 15, 2017 |title=FIFA Congress confirms next steps of the bidding process for the 2026 FIFA World Cup - FIFA.com |url=http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |access-date=April 16, 2024 |archive-date=May 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170515003503/http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news |date=June 10, 2015 |title=Scandal-plagued FIFA postpones 2026 World Cup bidding |url=https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |access-date=April 16, 2024 |work=ABC News |language=en-AU |archive-date=April 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240416202847/https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |url-status=live }}</ref>. {| class="wikitable" style="margin: 0 auto;text-align: center" |- !rowspan="2"|Өлкө !Добуш |- !1 раунд |- style="background:#90ee90" |align=left|'''Канада, Мексика жана АКШ''' |'''134''' |- |align=left|Марокко |65 |- |align=left|Эч бири |1 |- |align=left|Добуш берүүдөн кармануу |3 |- !align=left|Жалпы добуштар !200 |- !align=left|Көпчүлүк добуш үчүн зарыл !101 |} == Шаарлар жана стадиондор == 2022-жылдын 16-июнунда ФИФА турнирди кабыл ала турган 16 шаарды ([[Канада|Канадада]] экөө, [[Мексика|Мексикада]] үчөө жана [[АКШ|АКШда]] он бирөө) жарыялады: Атланта, Бостон, Даллас, Гвадалахара, Хьюстон, Канзас-Сити, Лос-Анжелес, Мехико, Майами, Монтеррей, Нью-Йорк/Нью-Жерси, Филадельфия, Сан-Франциско, Сиэтл, Торонто жана Ванкувер шаарлар болду<ref>{{cite news|url=https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|title=FIFA unveils stellar line-up of FIFA World Cup 2026 Host Cities|publisher=FIFA|date=June 16, 2022|access-date=June 16, 2022|archive-date=June 16, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220616223211/https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|url-status=live}}</ref>. Төрт стадион (Атланта, Даллас, Хьюстон жана Ванкувер) жылма чатырлуу жана климатты көзөмөлдөө системасы бар жабык ареналар болуп саналат, ал эми бешинчиси, Лос-Анжелестеги стадион, ачык, бирок жарым тунук чатырга ээ жана климат көзөмөлдөө системасы жок<ref>{{cite news |last=Tannenwald |first=Jonathan |date=November 2, 2022 |title=FIFA goes to college to study how to grow grass indoors for the 2026 men's World Cup |work=The Philadelphia Inquirer |url=https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-access=subscription |access-date=November 6, 2022 |archive-date=November 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221107071610/https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-status=live }}</ref>. Финалдык беттеш өтө турган стадион ФИФА тарабынан 2024-жылдын 4-февралында жарыяланды. Ал [[Нью-Жерси]] штатынын [[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорд]] шаарындагы «[[Метлайф]]» стадиону болду<ref name="ESPN-Schedule">{{cite news |last=Bonagura |first=Kyle |date=February 4, 2024 |title=2026 World Cup final set for MetLife Stadium, USMNT kicks off in L.A. |url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |publisher=ESPN |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 4, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240204211650/https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |url-status=live }}</ref>. [[Мехико]] шаары турнирди өткөрүп жаткан үч өлкөнүн ичинен жалгыз борбор шаар болду. [[Оттава]] жана [[Вашингтон]] дүйнө чемпиондуктардын оюндарын кабыл албаган борбор шаарлардын катарына кирди. Алардын ичинде [[Бонн]] шаары (Батыш Германия, 1974-жылкы мелдеш) жана [[Токио]] шаары ([[Жапония]], 2002) бар. «[[Ацтека]]» стадиону мурда дүйнө чемпиондуктардын оюндары өткөрүлгөн жалгыз стадион болду (1970 жана 1986-жылдары өткөрүлгөн)<ref>{{cite news |first1=Chuck |last1=Booth |first2=Roger |last2=Gonzalez |title=FIFA World Cup 2026 host cities: Los Angeles, New York/New Jersey among top venues; Washington D.C. snubbed |url=https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |work=CBS Sports |date=June 17, 2022 |access-date=June 27, 2022 |archive-date=June 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220627172342/https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |url-status=live }}</ref>. {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! {{sort|Даллас|{{желек|АКШ}}}} [[Даллас]]<br /><small>([[Арлингтон (Техас)|Арлингтон, Техас]])</small> ! {{sort|Мехико|{{желек|Мексика}}}} [[Мехико]] ! {{sort|Нью-Йорк|{{желек|АКШ}}}} [[Нью-Йорк]]/[[Нью-Жерси]]<br /><small>([[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорд, Нү-Жерси]])</small> ! {{sort|Атланта|{{желек|АКШ}}}} [[Атланта]] |- | [[Эй-ти-энд-ти]] | [[Ацтека]] | [[Метлайф]] | [[Мерседес-Бенц стадиону|Мерседес-Бенц]] |- | Сыйымдуулугу: '''94 000''' | Сыйымдуулугу: '''83 000''' | Сыйымдуулугу: '''82 500''' | Сыйымдуулугу: '''75 000''' |- | [[File:Cowboys stadium inside view 4.JPG|frameless]] | [[File:Soccer game at the Azteca Stadium.JPG|frameless]] | [[File:Copa America game between Columbia vs Peru at the MetLife Stadium.jpg|frameless]] | [[File:2017 Orlando City at Atlanta United MLS Game.jpg|frameless]] |- ! {{sort|Канзас|{{желек|АКШ}}}} [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]] ! {{sort|Хьюстон|{{желек|АКШ}}}} [[Хьюстон]] ! {{sort|Сан-Франциско|{{желек|АКШ}}}} [[Сан-Франциско]]<br /><small>([[Санта-Клара (Калифорния)|Санта-Клара, Калифорния]])</small> ! {{sort|Лос-Анжелес|{{желек|АКШ}}}} [[Лос-Анжелес]]<br /><small>([[Инглвуд]])</small> |- | [[Эрроухед]] | [[Эн-ар-жи]] | [[Ливайс]] | [[Соу-фай]] |- | Сыйымдуулугу: '''73 000''' | Сыйымдуулугу: '''72 000''' | Сыйымдуулугу: '''71 000''' | Сыйымдуулугу: '''70 000''' |- | [[File:25 July 2010 Kansas City Wizards vs Manchester United friendly.jpg|frameless]] | [[File:NRG Stadium, LEAGUES CUP 2024 TIGRES INTER MIAMI.jnp.jpg|frameless]] | [[File:Entering Levi's Stadium.JPG|frameless]] | [[File:SoFi Stadium 23rd March 2025.jpg|frameless]] |- ! {{sort|Филадельфия|{{желек|АКШ}}}} [[Филадельфия]] ! {{sort|Сиэтл|{{желек|АКШ}}}} [[Сиэтл]] ! {{sort|Бостон|{{желек|АКШ}}}} [[Бостон]]<br /><small>([[Фоксборо (Массачусетс)|Фоксборо, Массачусетс]])</small> ! {{sort|Майами|{{желек|АКШ}}}} [[Майами]]<br /><small>([[Майами-Гарденс|Майами-Гарденс, Флорида]])</small> |- | [[Линькольн Файненшел Филд]] | [[Люмен Филд]] | [[Жиллетт]] | [[Хард Рок]] |- | Сыйымдуулугу: '''69 000''' | Сыйымдуулугу: '''69 000''' | Сыйымдуулугу: '''65 000''' | Сыйымдуулугу: '''65 000''' |- | [[File:United States v Paraguay, Copa América Centenario (cropped).jpg|frameless]] | [[File:2025 FIFA Club World Cup - Seattle Sounders FC vs. Botafogo - 03.jpg|frameless]] | [[File:New England Revolution vs Liga Deportivo Alajuense 2024-03-06 53571677017.jpg|frameless|Gillette Stadium]] | [[File:Hard Rock Stadium Club World Cup.jpg|frameless]] |- ! {{sort|Ванкувер|{{желек|Канада}}}} [[Ванкувер]] ! {{sort|Монтеррей|{{желек|Мексика}}}} [[Монтеррей]]<br /><small>([[Гвадалупе (Нуэво-Леон)|Гвадалупе, Нуэво-Леон]])</small> ! {{sort|Гвадалахара|{{желек|Мексика}}}} [[Гвадалахара]]<br /><small>([[Сапопан|Сапопан, Халиско]])</small> ! {{sort|Торонто|{{желек|Канада}}}} [[Торонто]] |- | [[Би-си Плейс]] | [[Бе-бе-уве-а]] | [[Акрон]] | [[Бимо Филд]] |- | Сыйымдуулугу: '''54 000''' | Сыйымдуулугу: '''53 500''' | Сыйымдуулугу: '''48 000''' | Сыйымдуулугу: '''45 000''' |- | [[File:BC Place 2015 Women's FIFA World Cup.jpg|frameless]] | [[File:Estadio BBVA Bancomer - Diciembre 2017.jpg|frameless]] | [[File:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho (3).jpg|frameless]] | [[File:Bmo Field 2016 East Stand.jpg|frameless]] |} == Курамалар == === Тандоо баскычы === [[File:2026 world cup qualification map.svg|thumb|400x400px|{{Legend|#0000ff|Тандоо баскычын өтүштү}}{{Legend|#2ad4ff|Тандоо баскычын өтүп жатышат}}{{Legend|#ffcc00|Тандоо баскычын өтпөй калышты}}{{Legend|#000000|Мелдештен баш тарткан же четтетилген}}{{Legend|#cccccc|ФИФА мүчөсү эмес}}]] Канада, Мексика жана АКШ уюштуруучу өлкөлөр катары автоматтык түрдө жолдомо алышкан. Бул чечим 2023-жылдын 14-февралында ФИФА Кеңеши тарабынан бекитилген<ref>{{cite news |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=[[FIFA]] |date=February 14, 2023 |access-date=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|title=FIFA confirms U.S., Mexico, Canada automatically in '26 World Cup|publisher=Reuters|date=February 14, 2023|access-date=February 14, 2023|archive-date=February 15, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230215070258/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|url-status=live}}</ref>. Конфедерациялар финалдык турнирде 43 кепилденген орунга ээ болушту<ref name="slot">{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=Bureau of the Council recommends slot allocation for the 2026 FIFA World Cup |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |access-date=August 5, 2022 |publisher=FIFA |archive-date=June 19, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220619161123/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=World Cup 2026: Fifa reveals allocation for 48-team tournament |url=https://www.bbc.com/sport/football/39448474 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170330224520/http://www.bbc.com/sport/football/39448474 |archive-date=March 30, 2017 |publisher=BBC}}</ref>. Акыркы эки орун үчүн алты команда катышкан континенттер аралык плей-офф өткөрүлдү. Плей-оффко УЕФАдан ([[Европа]]) башка ар бир конфедерациядан бирден команда жана КОНКАКАФтан ([[Түндүк Америка]]) кошумча бир команда кирди. Эки мыкты команда рейтинг боюнча түз өтүп, калган төрт команда тандоо беттештерин ойногон. Бул турнир кожоюн өлкөлөрдүн биринде өткөрүлгөн<ref name="slot"/>. [[Океания]] конфедерациясы (ОФК) биринчи жолу түз жолдомо алды<ref name="slot"/>. [[Эритрея]] курамасы коопсуздук себептеринен улам тандоо оюндарынан баш тарткан<ref>{{cite web |date=November 10, 2023 |title=Eritrea withdraw from FIFA World Cup qualifiers |url=https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231113083754/https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |archive-date=November 13, 2023 |access-date=November 10, 2023 |website=FIFA}}</ref>. [[Конго Республикасы]] курамасы өкмөттүн кийлигишүүсүнө байланыштуу мелдештен четтетилген<ref name="FIFA1922">{{cite news |url=https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |title=Suspension of the Congolese Football Association (FECOFOOT) from 6 February 2025 until further notice |work=FIFA Circular |issue=1922 |date=February 6, 2025 |access-date=February 8, 2025 |archive-date=February 11, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250211201642/https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |url-status=live}}</ref>. Жолдомо алган 48 команданын 26сы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022 Дүйнө чемпионатына]] да катышкан. * [[Иордания улуттук футбол курамасы|Иордания]], [[Кабо-Верде улуттук футбол курамасы|Кабо-Верде]], [[Кюрасао улуттук футбол курамасы|Кюрасао]] жана [[Өзбекстан улуттук футбол курамасы|Өзбекстан]] биринчи жолу катышат<ref>{{cite web |date=13 October 2025 |title=Cabo Verde seal historic World Cup qualification |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/cabo-verde-qualify |access-date=14 October 2025 |work=FIFA}}</ref><ref name=":2">{{cite news |last=Wilson |first=Jonathan |title=Curaçao complete fairytale with battling draw in Jamaica to qualify for World Cup |url=https://www.theguardian.com/football/2025/nov/19/curacao-complete-fairytale-with-battling-draw-in-jamaica-to-qualify-for-world-cup |access-date=November 19, 2025 |work=The Guardian}}</ref><ref>{{Cite news |last=Millar |first=Colin |date=2025-06-05 |title=Uzbekistan, Jordan qualify for World Cup for first time |url=https://www.nytimes.com/athletic/6229851/2025/06/05/uzbekistan-world-cup-qualification-2026/ |access-date=2025-11-19 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref>. * [[Гаити улуттук футбол курамасы|Гаити]] жана [[Конго Демократиялык Республикасы улуттук футбол курамасы|Конго Демократиялык Республикасы]] 1974-жылдан бери биринчи жолу жолдомо алышты<ref name=":2" />. * [[Австрия]], [[Норвегия]] жана [[Шотландия]] 1998-жылдан бери биринчи жолу ойнойт<ref>{{Cite news |date=16 November 2025 |title=Norway Qualifies for 2026 World Cup and Sends Italy To Dreaded Playoff |url=https://www.foxsports.com/stories/soccer/norway-qualifies-2026-world-cup-sends-italy-dreaded-playoff |access-date=16 November 2025 |work=Fox Sports}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/uefa-qualifiers-review-matchday-10-november-18|title=Austria, Belgium, Scotland, Spain and Swiss reach World Cup|work=FIFA|access-date=November 19, 2025}}</ref>. * [[Түштүк-Африка Республикасы]] 2002-жылдан бери биринчи жолу тандоодон өттү. 2010-жылы уюштуруучу өлкө катары катышкан<ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/south-africa-qualify|title=The Boys are back in town|work=FIFA|access-date=November 19, 2025|date=October 14, 2025}}</ref>. * [[Катар]] болсо тарыхында биринчи жолу тандоо оюндарынан өтүп катышат. Мурдагы мелдеште уюштуруучу өлкө катары катышкан<ref>{{cite web |date=October 14, 2025|title=Qatar and Saudi Arabia qualify for 2026 World Cup|url=https://global.espn.com/football/story/_/id/46597037/qatar-saudi-arabia-qualify-2026-fifa-world-cup|access-date=October 15, 2025|website=ESPN}}</ref>. === Мелдешке жолдомо алган курамалар === {| class="wikitable sortable" style="text-align: center;" !Курама !Тандоо ыкмасы !Жолдомо<br>алган күнү !Катышуусу !Катарынан !Акыркы жолу !Эң мыкты жетишкендиги |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|USA}} |rowspan="3" |Уюштуруучу |rowspan="3" |13-июнь 2018 |12 | rowspan="2" |2 | rowspan="4" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |3-орун ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|CAN}} |3 |Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|MEX}} |18 |9 |Чейрек финал ([[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|JPN}} |АФК, C тайпасы, 1-орун |20-март 2025 |8 |8 |1/8 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|NZL}} |ОФК, 3-раунд, плей-офф чемпиону |24-март 2025 |3 |1 |[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]] |Тайпалык баскыч ([[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|IRN}} |АФК, A тайпасы, 1-орун | rowspan="2" |25-март 2025 |7 |4 | rowspan="2" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|ARG}} |КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 1-е место |19 |14 |'''Чемпион''' ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|UZB}} |АФК, A тайпасы, 2-орун | rowspan="3" |5-июнь 2025 | colspan="4" |''Дебют'' |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|KOR}} |АФК, B тайпасы, 1-орун |12 |11 |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |4-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|JOR}} |АФК, B тайпасы, 2-орун |colspan="4" |''Дебют'' |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|AUS}} |АФК, С тайпасы, 2-орун |10-июнь 2025 |7 |6 | rowspan="4" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|BRA}} |КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 5-орун | rowspan="2"|11-июнь 2025 |23 |23 |'''Чемпион''' ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962]], [[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|ECU}} |КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 2-орун |5 |2 |1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|URU}} |КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 4-орун | rowspan="3"|4-сентябрь 2025 |15 |5 |'''Чемпион''' ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]], [[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1950]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|COL}} |КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 3-орун |6 |1 ||[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]] |Чейрек финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|PAR}} |КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 6-орун |8 |1 |[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]] |Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|MAR}} |КАФ, Е тайпасы, 1-орун |5-сентябрь 2025 |7 |3 | rowspan="2" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |4-орун ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|TUN}} |КАФ, Н тайпасы, 1-орун | rowspan="2"|8-сентябрь 2025 |7 |3 |Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|EGY}} |КАФ, А тайпасы, 1-орун |4 |1 |[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]] |1/8 финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]])<ref>1934-жылы тайпалык баскыч жок болчу, курамалар 1/8 финалдардан ойноп башташкан. </ref><br>Тайпалык баскыч ([[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|ALG}} |КАФ, G тайпасы, 1-орун |9-октябрь 2025 |5 |1 |[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]] |1/8 финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|GHA}} |КАФ, I тайпасы, 1-орун |12-октябрь 2025 |5 |2 |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|CPV}} |КАФ, D тайпасы, 1-орун |13-октябрь 2025 |colspan="4" |''Дебют'' |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|RSA}} |КАФ, C тайпасы, 1-орун |rowspan="6" |14-октябрь 2025 |4 |1 |[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]] |Тайпалык баскыч ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|QAT}} |АФК, A тайпасы, 1-орун |2 |2 |rowspan="4" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|KSA}} |АФК, B тайпасы, 1-орун |7 |3 |1/8 финал ([[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|ENG}} |УЕФА, K тайпасы, 1-орун |17 |8 |'''Чемпион''' ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|SEN}} |КАФ, В тайпасы, 1-орун |4 |3 |1/4 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|CIV}} |КАФ, F тайпасы, 1-е место |4 |1 |[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]] |Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|FRA}} |УЕФА, D тайпасы, 1-орун |13-ноябрь 2025 |17 |8 |rowspan="3" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |'''Чемпион''' ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|CRO}} |УЕФА, L тайпасы, 1-орун |14-ноябрь 2025 |7 |4 |Финал ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|POR}} |УЕФА, F тайпасы, 1-орун | rowspan="2"|16-ноябрь 2025 |9 |7 |3-орун ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|NOR}} |УЕФА, I тайпасы, 1-орун |4 |1 ||[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]] |1/8 финал ([[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|NED}} |УЕФА, G тайпасы, 1-орун | rowspan="2"|17-ноябрь 2025 |12 |2 |rowspan="3" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |Финал ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|GER}} |УЕФА, A тайпасы, 1-орун |21 |19 |'''Чемпион''' ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|BEL}} |УЕФА, J тайпасы, 1-орун |rowspan="5" |18-ноябрь 2025 |15 |4 |3-орун ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|AUT}} |УЕФА, H тайпасы, 1-орун |8 |1 |[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]] |3-орун ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|SUI}} |УЕФА, B тайпасы, 1-орун |13 |6 |rowspan="2" |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] |Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|ESP}} |УЕФА, E тайпасы, 1-орун |17 |13 |'''Чемпион''' ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|SCO}} |УЕФА, C тайпасы, 1-орун |9 |1 |[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]] |Тайпалык баскыч ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|CUW}} |КОНКАКАФ, В тайпасы, 1-орун | rowspan="3" |19-ноябрь 2025 | colspan="4" |''Дебют'' |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|PAN}} |КОНКАКАФ, А тайпасы, 1-орун |2 |1 |[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]] |Тайпалык баскыч ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|HAI}} |КОНКАКАФ, С тайпасы, 1-орун |2 |1 |[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]] |Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|BIH}} |УЕФА плей-оффунун A жолунун жеңүүчүсү | rowspan="6" |31-март 2026 |2 |1 |[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]] |Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|SWE}} |УЕФА плей-оффунун B жолунун жеңүүчүсү |7 |1 |[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]] |Финал ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|TUR}} |УЕФА плей-оффунун C жолунун жеңүүчүсү |3 |1 |[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]] |3-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|CZE}} |УЕФА плей-оффунун D жолунун жеңүүчүсү |2 |1 |[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]] |Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|COD}} |Континенттер плей-оффунун 1-жолунун жеңүүчүсү |2 |1 |[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]] |Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]) |- |style="text-align:left;"|{{Футбол|IRQ}} |Континенттер плей-оффунун 2-жолунун жеңүүчүсү |2 |1 |[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]] |Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]]) |} == Чучукулак == Тайпалык баскычтын чучукулагы 2025-жылдын 5-декабрда [[Вашингтон]] шаарында өттү<ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/final-draw-results |title=Groups revealed in star-studded Final Draw |publisher=ФИФА |date=5-декабрь 2025 |access-date=6-декабрь 2025 |lang=en}}</ref>. Аземде [[Америка Кошмо Штаттары|АКШнын]] президенти [[Дональд Трамп]], [[Мексика|Мексиканын]] президенти Клаудия Шейнбаум жана [[Канада|Канаданын]] премьер-министри Марк Карни катышышты<ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/heads-of-government-from-host-countries-convene-for-final-draw|title=Heads of Government from host countries convene for Final Draw|work=Inside FIFA|access-date=5-декабрь 2025 |lang=en}}</ref>. Чучукулак башталар кезде мелдештин алты катышуучусу билине элек болчу: УЕФА аймагынын плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү. Ал оюндар 2026-жылдын март айында ойнолду. ФИФА улуттук курамалар рейтинги боюнча 48 курама төрт себетке бөлүнгөн. Биринчи себетке [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика]], [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]], [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] (A, B, D топторго үлөштүрүлдү) жана мыкты рейтинги менен тогуз курама үлөштүрүлдү. Төртүнчү себетке эң аз рейтинги менен алты курама жана УЕФА плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү кирди. Кашаанын ичинде ФИФА рейтингиндеги кураманын оруну жазылган (2025-жылдын 19-ноябрь күнүнө карата). {| class="wikitable" |+Себеттер |- !width=25%| 1-себет !width=25%| 2-себет !width=25%| 3-себет !width=25%| 4-себет |- |{{ordered list |{{nowrap|{{футбол|USA}}}} (''уюштуруучу'', 14) |{{футбол|MEX}} (''уюштуруучу'', 15) |{{футбол|CAN}} (''уюштуруучу'', 27) |{{футбол|ESP}} (1) |{{футбол|ARG}} (2) |{{футбол|FRA}} (3) |{{футбол|ENG}} (4) |{{футбол|BRA}} (5) |{{футбол|POR}} (6) |{{футбол|NED}} (7) |{{футбол|BEL}} (8) |{{футбол|GER}} (9) }} |{{ordered list | start = 13 |{{футбол|CRO}} (10) |{{футбол|MAR}} (11) |{{футбол|COL}} (13) |{{футбол|URU}} (16) |{{футбол|SUI}} (17) |{{футбол|JPN}} (18) |{{футбол|SEN}} (19) |{{футбол|IRN}} (20) |{{nowrap|{{футбол|KOR}} (22)}} |{{футбол|ECU}} (23) |{{футбол|AUT}} (24) |{{футбол|AUS}} (26) }} |{{ordered list|start=25 |{{футбол|NOR}} (29) |{{футбол|PAN}} (30) |{{футбол|EGY}} (34) |{{футбол|ALG}} (35) |{{футбол|SCO}} (36) |{{футбол|PAR}} (39) |{{футбол|TUN}} (40) |{{футбол|CIV}} (42) |{{футбол|UZB}} (50) |{{футбол|QAT}} (51) |{{nowrap|{{футбол|KSA}} (60)}} |{{футбол|RSA}} (61) }} |{{ordered list|start=37 |{{футбол|JOR}} (66) |{{футбол|CPV}} (68) |{{футбол|GHA}} (72) |{{футбол|CUW}} (82) |{{футбол|HAI}} (84) |{{nowrap|{{футбол|NZL}} (86)}} |{{nowrap|{{футбол|BIH}}}} (УЕФА-A) |{{футбол|SWE}} (УЕФА-B) |{{футбол|TUR}} (УЕФА-C) |{{футбол|CZE}} (УЕФА-D) |{{nowrap|{{футбол|COD}}}} (Континенттер ПО-1) |{{футбол|IRQ}} (Континенттер ПО-2) }} |} === Чучукулактын жыйынтыгы === {| class="wikitable" border-width:0;" |- ! style="width:25%"| A тайпасы ! style="width:25%"| B тайпасы ! style="width:25%"| C тайпасы ! style="width:25%"| D тайпасы |- | {{футбол|MEX}} || {{футбол|CAN}} || {{футбол|BRA}} || {{футбол|USA}} |- | {{футбол|RSA}} || {{футбол|BIH}} || {{футбол|MAR}} || {{футбол|PAR}} |- | {{футбол|KOR}} || {{футбол|QAT}} || {{футбол|HAI}} || {{футбол|AUS}} |- | {{футбол|CZE}} || {{футбол|SUI}} || {{футбол|SCO}} || {{футбол|TUR}} |- | style="background:#FFF; border-width:0;" colspan="4" | |- ! style="width:25%"| E тайпасы ! style="width:25%"| F тайпасы ! style="width:25%"| G тайпасы ! style="width:25%"| H тайпасы |- | {{футбол|GER}} || {{футбол|NED}} || {{футбол|BEL}} || {{футбол|ESP}} |- | {{футбол|CUW}} || {{футбол|JPN}} || {{футбол|EGY}} || {{футбол|CPV}} |- | {{футбол|CIV}} || {{футбол|SWE}} || {{футбол|IRN}} || {{футбол|KSA}} |- | {{футбол|ECU}} || {{футбол|TUN}} || {{футбол|NZL}} || {{футбол|URU}} |- | style="background:#FFF; border-width:0;" colspan="4" | |- ! style="width:25%"| I тайпасы ! style="width:25%"| J тайпасы ! style="width:25%"| K тайпасы ! style="width:25%"| L тайпасы |- | {{футбол|FRA}} || {{футбол|ARG}} || {{футбол|POR}} || {{футбол|ENG}} |- | {{футбол|SEN}} || {{футбол|ALG}} || {{футбол|COD}} || {{футбол|CRO}} |- | {{футбол|IRQ}} || {{футбол|AUT}} || {{футбол|UZB}} || {{футбол|GHA}} |- | {{футбол|NOR}} || {{футбол|JOR}} || {{футбол|COL}} || {{футбол|PAN}} |- |} == Оюндар жүгүртмөсу == Толук оюндар жүгүртмөсү чучукулак өткөн күндүн эртеси, 2025-жылдын 6-декабрь күнү билинди<ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/updated-match-schedule-live-in-washington-dc-6-december |title=Updated match schedule to be unveiled live in Washington DC on 6 December |publisher=[[FIFA]] |date=December 1, 2025 |access-date=December 1, 2025}}</ref>. Ачылыш оюн 2026-жылдын 11-июнунда [[Мехико|Мехиконун]] «Ацтека» стадионунда өтөт. Оюнда уюштуруучулардын бири [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика курамасы]] [[Түштүк-Африка Республика улуттук футбол курамасы|Түштүк-Африка Республикасы]] менен беттешет. Финалдык оюн 19-июлда [[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорддогу]] «Метлайф» стадионунда өтөт. «Эй-ти-энд-ти» стадиону мелдештеги эң көп тогуз оюн кабыл алат. Жалпысы АКШ 78 оюн кабыл алат, ал эми Мексика менен Канада болсо 13 оюндан тосушат. «Акрон» стадионунан башка бардык стадиондор плей-офф баскычында жок дегенде бир оюн кабыл алышат<ref>{{cite web |last=Dominski |first=Michael |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |title=World Cup 2026 schedule announcement live updates: Latest as FIFA selects host city for final |publisher=The Athletic |date=February 4, 2024 |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 6, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240206103527/https://theathletic.com/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |url-status=live}}</ref>. <div style=display:inline-grid> {| class="wikitable" |+ Раунд боюнча жүгүртмө |- !Раунд !Оюн күнү !Убактысы |- |rowspan=3|[[#Тайпалык баскыч|Тайпалык баскыч]] |1-оюн күнү |11–17-июнь 2026 |- |2-оюн күнү |18–23-июнь 2026 |- |3-оюн күнү |24–27-июнь 2026 |- style="border-top:3px solid green" |rowspan=6|[[#Плей-офф|Плей-офф]] |1/16 финалдар |28-июнь – 3-июль 2026 |- |1/8 финалдар |4–7-июль 2026 |- |Чейрекфиналдар |9–11-июль 2026 |- |Жарымфиналдар |14–15-июль 2026 |- |3-орун үчүн оюн |18-июль 2026 |- |Финал |19-июль 2026 |} </div> <div style=display:inline-grid> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ Тайпа боюнча жүгүртмө |- !Оюн күнү !Жуптар !Тайпалар !Убактысы |- |rowspan=7|1-оюн күнү |rowspan=7|1 vs 2<br>3 vs 4 |A |11-июнь 2026 |- |B & D |12-июнь 2026 |- |B, C & D |13-июнь 2026 |- |E & F |14-июнь 2026 |- |G & H |15-июнь 2026 |- |I & J |16-июнь 2026 |- |K & L |17-июнь 2026 |- style="border-top:3px solid green" |rowspan=6|2-оюн күнү |rowspan=6|1 vs 3<br>4 vs 2 |A & B |18-июнь 2026 |- |C & D |19-июнь 2026 |- |E & F |20-июнь 2026 |- |G & H |21-июнь 2026 |- |I & J |22-июнь 2026 |- |K & L |23-июнь 2026 |- style="border-top:3px solid green" |rowspan=4|3-оюн күнү |rowspan=4|4 vs 1<br>2 vs 3 |A, B & C |24-июнь 2026 |- |D, E & F |25-июнь 2026 |- |G, H & I |26-июнь 2026 |- |J, K & L |27-июнь 2026 |} </div> == Тайпалык баскыч == === A тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|A тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === B тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === C тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. C тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|C тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === D тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|D тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === E тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|E тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === F тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|F тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === G тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|G тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === H тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|H тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === I тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|I тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === J тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|J тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === K тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|K тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === L тайпасы === {{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. L тайпасы}} {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|L тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} === Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги === {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|Үчүнчү орун|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} == Плей-офф == == Булактар == {{булактар|3}} == Шилтемелер == *[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты] [[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты| ]] [[Категория:АКШ]] [[Категория:Мексика]] [[Категория:Канада]] 2vi7mg6wh893ja7htmb1umbgi7b898u 3 150976 644068 641869 2026-04-15T06:04:26Z Malarz pl 5898 Malarz pl "[[Колдонуучунун баарлашуулары:Qurwa]]" барагын "[[Колдонуучунун баарлашуулары:Дикий Бараневич]]" деп кайра атады: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Qurwa|Qurwa]]" to "[[Special:CentralAuth/Дикий Бараневич|Дикий Бараневич]]" 641869 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 08:20, 23 март 2026 (UTC) 54lggkcou4iv6zr1gl8a3jz1ik08bqd 2 151286 643991 643977 2026-04-14T12:48:09Z MuratbekErkebulan 44284 /* Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар */ 643991 wikitext text/x-wiki Тынымхан Еркебулан Муратбек уул<br> ({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})<br> [[Казак Википедиясы]]нын салым кошуучусу. Улуту [[казак]] == Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар == * [[Windows XP build 2509]] — 1894 байт * [[Бозанбай]] — 4887 байт == Калыптар == * [[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]] [[kk: Қатысушы:MuratbekErkebulan]] fnsdcacjxi5g8xdpcitrwy4jl300po9 644021 643991 2026-04-14T16:21:44Z MuratbekErkebulan 44284 644021 wikitext text/x-wiki Тынымхан Еркебулан Муратбек уул<br> ({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})<br> [[Казак Википедиясы]]нын салым кошуучусу. Улуту [[казак]] {{Калып:User kk}}<br> == Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар == * [[Windows XP build 2509]] — 1894 байт * [[Бозанбай]] — 4887 байт == Калыптар == * [[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]] [[kk: Қатысушы:MuratbekErkebulan]] 93x7fc362f6iqme71kwy2zwcphhxd65 644022 644021 2026-04-14T16:22:02Z MuratbekErkebulan 44284 644022 wikitext text/x-wiki Тынымхан Еркебулан Муратбек уул<br> ({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})<br> [[Казак Википедиясы]]нын салым кошуучусу. Улуту [[казак]] {{Калып:User kk}}<br> == Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар == * [[Windows XP build 2509]] — 1894 байт * [[Бозанбай]] — 4887 байт == Калыптар == * [[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]] [[kk: Қатысушы:MuratbekErkebulan]] hk76ufxz8ueydep1sifa6baf2jl1byt 644023 644022 2026-04-14T16:22:57Z MuratbekErkebulan 44284 644023 wikitext text/x-wiki Тынымхан Еркебулан Муратбек уул<br> ({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})<br> [[Казак Википедиясы]]нын салым кошуучусу. Улуту [[казак]] {{Калып:User kk}}<br> {{Калып:User ky-3}}<br> == Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар == * [[Windows XP build 2509]] — 1894 байт * [[Бозанбай]] — 4887 байт == Калыптар == * [[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]] [[kk: Қатысушы:MuratbekErkebulan]] 3hogge1gy4zexdpg5rrziltj89iw1yi 644024 644023 2026-04-14T16:24:15Z MuratbekErkebulan 44284 644024 wikitext text/x-wiki Тынымхан Еркебулан Муратбек уул<br> ({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})<br> [[Казак Википедиясы]]нын салым кошуучусу. Улуту [[казак]] {{Калып:User kk}}{{Калып:User ky-3}}<br><br><br><br> == Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар == * [[Windows XP build 2509]] — 1894 байт * [[Бозанбай]] — 4887 байт == Калыптар == * [[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]] [[kk: Қатысушы:MuratbekErkebulan]] 9eab04ct4nunjfpb08ym8534l3uc3dm 644062 644024 2026-04-15T04:19:32Z MuratbekErkebulan 44284 /* Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар */ 644062 wikitext text/x-wiki Тынымхан Еркебулан Муратбек уул<br> ({{lang-kk|Тынымхан Еркебұлан Мұратбекұлы}})<br> [[Казак Википедиясы]]нын салым кошуучусу. Улуту [[казак]] {{Калып:User kk}}{{Калып:User ky-3}}<br><br><br><br> == Кыргыз Википедиясында жазылган макалалар == * [[Windows XP build 2509]] — 1894 байт * [[Бозанбай]] — 4887 байт * [[Тоганас]] — 3719 байт == Калыптар == * [[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]] [[kk: Қатысушы:MuratbekErkebulan]] gwt9lzze5aqlilyvjffqvksesaoniek 1 151303 644067 643090 2026-04-15T05:31:10Z ~2026-20097-51 47088 /* Эскертме */ Жооп 644067 wikitext text/x-wiki == Эскертме == Бул макала энциклопедиялык стилге жакын болгону менен, Википедиянын талаптарына толук жооп бериши үчүн айрым жактарын жакшыртуу сунушталат: — текстте баалоочу жана жарнамалык мүнөздөгү сүйлөмдөрдү нейтралдаштыруу; — көз карандысыз жана ишенимдүү булактарды кошуу; — кафедранын ички иш кагаздары тууралуу ашыкча деталдарды кыскартуу. Эгер макала көрсөтүлгөн талаптарга ылайык жакшыртылбаса, Википедиянын эрежелерине ылайык өчүрүүгө сунушталышы мүмкүн. [[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Aiyanakk|баарлашуу]]) 21:22, 4 апрель 2026 (UTC) :Сиз берген критерийлерди аткарууга даярмын. Мен Википедия иштерин толук түшүнө албай жатам. Дагы бир билимимди жогорулатып курска катышууга даярмын. [[Атайын:Contributions/&#126;2026-20097-51|&#126;2026-20097-51]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:&#126;2026-20097-51|talk]]) 05:31, 15 апрель 2026 (UTC) 7hlquk001bnhc54flyk8mt05gw5umu5 0 151527 644007 643740 2026-04-14T14:08:23Z Aiyanakk 38273 644007 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Анцио |расмий аталышы = {{lang-it|Anzio}} |өлкө = Италия |герб =Anzio-Stemma.svg |желек =Anzio-Bandiera2.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =27 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =38 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Anzio |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 3 |ОЖ борборунун бийиктиги = 3 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 54 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Анциолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00042 |Commons түрмөгүндө = Anzio |сайты = https://www.comune.anzio.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Anzio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Анцио''' ({{lang-it|Anzio}} {{IPA|[ˈantsjo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы Рим метрополитен шаарына караштуу деңиз жээгиндеги коммуна. Шаар Тиррен деңизинин жээгинде жайгашып, байыркы Рим доорунан бери порттук жана тарыхый мааниге ээ. == Тарыхы == Анцио байыркы Антиум (Antium) шаарынын ордуна жайгашкан. Рим доорунда бул аймак бай римдик виллалар жана деңиз порту менен белгилүү болгон. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 54 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/anzio/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.anzio.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Anzio)''] {{Калып:Рим метропольдук шаарынын коммуналары}} 4vqgyf1q91t4f9c0cxjw9vz0km1i17t 644008 644007 2026-04-14T14:09:10Z Aiyanakk 38273 644008 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Анцио |расмий аталышы = {{lang-it|Anzio}} |өлкө = Италия |герб =Anzio-Stemma.svg |желек =Anzio-Bandiera2.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =26 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =37 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Anzio |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 3 |ОЖ борборунун бийиктиги = 3 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 54 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Анциолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00042 |Commons түрмөгүндө = Anzio |сайты = https://www.comune.anzio.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Anzio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Анцио''' ({{lang-it|Anzio}} {{IPA|[ˈantsjo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы Рим метрополитен шаарына караштуу деңиз жээгиндеги коммуна. Шаар Тиррен деңизинин жээгинде жайгашып, байыркы Рим доорунан бери порттук жана тарыхый мааниге ээ. == Тарыхы == Анцио байыркы Антиум (Antium) шаарынын ордуна жайгашкан. Рим доорунда бул аймак бай римдик виллалар жана деңиз порту менен белгилүү болгон. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 54 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/anzio/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.anzio.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Anzio)''] {{Калып:Рим метропольдук шаарынын коммуналары}} sim3pktju40sj6kk9fwwzmh2zftrsi7 0 151575 644018 643923 2026-04-14T16:15:28Z Arsensky 41251 644018 wikitext text/x-wiki '''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] A тайпасынын''' оюндары 11 июнда башталат жана 24 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |accessdate=February 4, 2024}}</ref>. Тайпада [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика]] (уюштуруучулардын бири), [[Түштүк Африка Республикасы улуттук футбол курамасы|Түштүк Африка Республикасы]], [[Корея Республикасы улуттук футбол курамасы|Корея Республикасы]] жана [[Чехия улуттук футбол курамасы|Чехия]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат<ref name="regulations">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |accessdate=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}</ref>. == Курамалар == {| class="wikitable sortable" |- !rowspan=2| Чучукулактагы<br>оруну !rowspan=2| Курама !rowspan=2| Себет !rowspan=2| Конфедерация !rowspan=2| Тандоо<br>ыкмасы !rowspan=2| Жолдомо<br>алган<br>күнү !rowspan=2 data-sort-type="number"| Финалдык<br>мелдештерде<br>катышуусу !rowspan=2| Акыркы<br>катышуусу !rowspan=2| Мыкты<br>жетишкендиги !colspan=2| ФИФА рейтинги<ref>{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |accessdate=November 22, 2025}}</ref> |- ! Ноябрь 2025{{refn| Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган<ref name="draw procedure">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |accessdate=November 25, 2025}}</ref>.}} ! Июнь 2026 |- | A1 | style=white-space:nowrap | {{футбол|MEX}} | 1 | [[КОНКАКАФ]] | data-sort-value="*" | Уюштуруучу | 14-февраль 2023{{refn| Бириккен табыштамасы 2018-жылдын 13-июнунда тандалганы менен, уюштуруучу өлкөлөргө автоматтык жолдомолор 2023-жылдын 14-февралында гана ФИФА кеңеши тарабынан расмий түрдө бекитилген<ref>{{cite news |url=https://inside.fifa.com/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=FIFA |date=February 14, 2023 |accessdate=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live}}</ref>.}} | 18чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="4.2" | Чейрек финал ([[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]]) | 15 | |- | A2 | style=white-space:nowrap | {{футбол|RSA}} | 3 | [[КАФ]] | КАФ, C тайпасы, 1-орун | 14-октябрь 2025 | 4чү | [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]] | data-sort-value="1.3" | Тайпалык баскыч ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) | 61 | |- | A3 | style=white-space:nowrap | {{футбол|KOR}} | 2 | [[Азия футбол конфедерациясы|АФК]] | АФК, 3-раунд, B тайпасы, 1-орун | 5-июнь 2025 | 12чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="5.1" | 4-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]) | 22 | |- | A4 | style=white-space:nowrap | {{футбол|CZE}}{{refn|Чехия Республикасы 1919-1992 жылдары [[Чехословакия|Чехословакиянын]] курамында катышкан.}} | 4{{refn|name=Placeholder|УЕФАнын плей-офф раундундагы D жолунун жеңүүчүсү тайпалык баскычынын чучукулактын учурунда белгисиз болгондуктан ФИФА рейтингиндеги орундар эске алынган эмес жана бул команда автоматтык түрдө 4-себетке жайгаштырылган<ref name="draw procedure"/>.}} | [[УЕФА]] | УЕФА, D плей-офф жолу, жеңүүчү | 31-март 2026 | 10чу | [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]] | data-sort-value="7.2" | 2-орун ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962]]) | 44{{refn|name=Placeholder}} | |} == Таблица == {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|A тайпасы}} [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу<ref name="regulations"/>: * A тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. C тайпасы|C тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы|F тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы|H тайпасындагы]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасындагы]] 3-орунду ээлеген курамага чыгат. * A тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы|B тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курама менен ойнойт. * A тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы|G тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе). == Оюндар == Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген<ref name="match schedule"/>. === Мексика – ТАР === Бул эки курама буга чейин төрт жолу жолуккан, акыркы жолу [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010 Дүйнө чемпионатынын]] ачылыш оюнунда 1:1 эсебинде тең чыккан (мелдешти [[Түштүк-Африка Республикасы|Түштүк Африка Республикасы]] кабыл алган)<ref>{{cite web|title=Mexico national football team: record v South Africa |url=https://www.11v11.com/teams/mexico/tab/opposingTeams/opposition/South%20Africa|website=11v11.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Mexico vs. South Africa Head-to-Head in the World Cups|url=https://www.thesoccerworldcups.com/head_to_head/mexico_vs_south_africa.php|website=thesoccerworldcups.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref>. Бул оюн кокустуктан так 16 жылдан кийин кайра өтөт, жана кайрадан чемпионаттын ачылыш оюну болот. <section begin=A1 />{{Football box |date = 11-июнь 2026 |time = 13:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|MEX}} |score = Матч №1 |team2 = {{футбол|RSA}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Ацтека]]», [[Мехико]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021443 }}<section end=A1 /> === Корея Республикасы – Чехия === Командалар үч жолу ойногон, акыркысы 2016-жылдагы жолдоштук оюн болуп, анда Түштүк Корея 2:1 эсебинде жеңген<ref>{{Cite web|url=https://www.11v11.com/teams/czech-republic/tab/opposingTeams/opposition/Korea+Republic/|title=Czech Republic national football team: record v Korea Republic|website=www.11v11.com}}</ref>. <section begin=A2 />{{Football box |date = 11-июнь 2026 |time = 20:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|KOR}} |score = Матч №2 |team2 = {{футбол|CZE}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Акрон (стадион)|Акрон]]», [[Сапопан]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021441 }}<section end=A2 /> === Чехия – ТАР === Курамалар бир гана жолу, [[1997 Конфедерациялар кубогу|1997 Конфедерациялар кубогунда]] жолуккан, анда 2:2 эсебинде тең чыккан<ref>{{Cite web|url=https://www.11v11.com/teams/czech-republic/tab/opposingTeams/opposition/South+Africa/|title=Czech Republic national football team: record v South Africa|website=www.11v11.com}}</ref>. <section begin=A3 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|CZE}} |score = Матч №25 |team2 = {{футбол|RSA}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Мерседес-Бенц Стэдиум|Мерседес-Бенц]]», [[Атланта]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021440 }}<section end=A3 /> === Мексика – Корея Республикасы === Бул командалар буга чейин 15 жолу жолуккан, анын ичинде Дүйнө чемпионатында эки жолу. Экөөндө тең Мексика жеңген: [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]-жылы [[Франция|Францияда]] 3:1, [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]-жылы [[Орусия|Орусияда]] 2:1. Акыркы жолу 2025-жылы 2:2 болуп тең чыгышкан<ref>{{cite web|title=Mexico national football team: record v South Korea|url=https://www.11v11.com/teams/mexico/tab/opposingTeams/opposition/Korea%20Republic|website=11v11.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Mexico vs. South Korea Head-to-Head in the World Cups|url=https://www.thesoccerworldcups.com/head_to_head/mexico_vs_south_korea.php|website=thesoccerworldcups.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=A4 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 19:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|MEX}} |score = Матч №28 |team2 = {{футбол|KOR}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Акрон (стадион)|Акрон]]», [[Сапопан]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021442 }}<section end=A4 /> === Чехия – Мексика === Бул командалар бир гана жолу — 2000-жылы жолуккан, анда Чехия 2:1 эсебинде жеңген<ref>{{Cite web|url=https://www.11v11.com/teams/czech-republic/tab/opposingTeams/opposition/Mexico/|title=Czech Republic national football team: record v Mexico|website=www.11v11.com}}</ref>. Чехиянын мурунку өлкөсү [[Чехословакия]] Мексика менен [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962 Дүйнө чемпионатында]] ойногон. Ал оюнда Чехословакия 15 секундда гол киргизген (ДЧ тарыхындагы экинчи эң ылдам гол), бирок Мексика 3:1 эсебинде жеңишке жеткен<ref>{{Cite web|url=https://www.11v11.com/teams/mexico/tab/opposingTeams/opposition/Czechoslovakia/|title=Mexico national football team: record v Czechoslovakia|website=www.11v11.com}}</ref>. <section begin=A5 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 19:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|CZE}} |score = Матч №53 |team2 = {{футбол|MEX}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Ацтека]]», [[Мехико]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021444 }}<section end=A5 /> === ТАР – Корея Республикасы === Бул эки команда биринчи жолу жолугат. <section begin=A6 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 19:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|RSA}} |score = Матч №54 |team2 = {{футбол|KOR}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Эстадио ББВА]]», [[Гвадалупе, Нуэво-Леон|Гвадалупе]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021445 }}<section end=A6 /> == Фейр-плей упайлары == Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат. Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет<ref name="regulations"/>: * сары айып кагаз: −1 упай; * кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай; * түз кызыл айып кагаз: −4 упай; * сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай; Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат. {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- !rowspan=2|Курама !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|1-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|2-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|3-оюн !rowspan=2 style="border-left:3px solid gray"|Эсеп |- !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} |- |align=left|{{футбол|MEX}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|RSA}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|KOR}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|CZE}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |} == Булактар == {{булактар|3}} == Шилтемелер == *[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты] [[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]] i7d1s3dy69s9ujqenuvlc5pnoyuspep 0 151591 644011 643922 2026-04-14T14:17:26Z Arsensky 41251 644011 wikitext text/x-wiki '''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] B тайпасынын''' оюндары 12 июнда башталат жана 24 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |access-date=February 4, 2024}}</ref>. Тайпада [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]] (уюштуруучулардын бири), [[Босния жана Герцеговина улуттук футбол курамасы|Босния жана Герцеговина]], [[Катар улуттук футбол курамасы|Катар]] жана [[Швейцария улуттук футбол курамасы|Швейцария]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат<ref name="regulations">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |access-date=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}</ref>. == Курамалар == {| class="wikitable sortable" |- !rowspan=2| Чучуку-лактагы оруну !rowspan=2| Курама !rowspan=2| Себет !rowspan=2| Конфедерация !rowspan=2| Тандоо<br />ыкмасы !rowspan=2| Тандоо<br />убактысы !rowspan=2 data-sort-type="number"| Финалдык<br />мелдештерде<br>катышуусу !rowspan=2| Акыркы<br />катышуусу !rowspan=2| Мыкты<br />жетишкендиги !colspan=2| ФИФА рейтинги<ref>{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |access-date=November 22, 2025}}</ref> |- ! Ноябрь 2025{{refn| Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган<ref name="draw procedure">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |access-date=November 25, 2025}}</ref>.}} ! Июнь 2026 |- | B1 | style=white-space:nowrap | {{футбол|CAN}} | 1 | [[КОНКАКАФ]] | data-sort-value="*" | Уюштуруучу | 14-февраль 2023{{refn| Бириккен табыштамасы 2018-жылдын 13-июнунда тандалганы менен, уюштуруучу өлкөлөргө автоматтык жолдомолор 2023-жылдын 14-февралында гана ФИФА кеңеши тарабынан расмий түрдө бекитилген<ref>{{cite news |url=https://inside.fifa.com/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=FIFA |date=February 14, 2023 |access-date=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live}}</ref>.}} | 3чү | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="4.2" | Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 27 | |- | B2 | style=white-space:nowrap | {{футбол|BIH}} | 4{{refn|name=Placeholder|УЕФАнын плей-офф раундундагы A жолунун жеңүүчүсү тайпалык баскычынын чучукулактын учурунда белгисиз болгондуктан ФИФА рейтингиндеги орундар эске алынган эмес жана бул команда автоматтык түрдө 4-себетке жайгаштырылган<ref name="draw procedure"/>.}} | [[УЕФА]] | УЕФА, A плей-офф жолу, жеңүүчү | 31-март 2026 | 2чи | [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]] | data-sort-value="1.3" | Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) | 71{{refn|name=Placeholder}} | |- | B3 | style=white-space:nowrap | {{футбол|QAT}} | 3 | [[Азия футбол конфедерациясы|АФК]] | АФК, 4-раунд, A тайпасы, 1-орун | 14-октябрь 2025 | 2чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="5.1" | Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 51 | |- | B4 | style=white-space:nowrap | {{футбол|SUI}} | 2 | [[УЕФА]] | УЕФА, B тайпасы, 1-орун | 18-ноябрь 2025 | 13чү | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="7.2" | Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]]) | 17 | |} == Таблица == {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы}} [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу<ref name="regulations"/>: * B тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы|F тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы|G тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасындагы]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы|J тайпасындагы]] 3-орунду ээлеген курамага чыгат. * B тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы|A тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курама менен ойнойт. * B тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы|D тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе). == Оюндар == Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген<ref name="match schedule"/>. === Канада – Босния жана Герцеговина === Бул эки команда биринчи жолу жолугат. <section begin=B1 />{{Football box |date = 12-июнь 2026 |time = 15:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|CAN|||R}} |score = Матч №3 |team2 = {{футбол|BIH}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[БМО Филд]]», [[Торонто]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021449 }}<section end=B1 /> === Катар – Швейцария === Катар буга чейин Швейцария менен бир гана жолу жолуккан — 2018-жылы өткөн жолдоштук оюнда 1:0 эсебинде жеңишке жеткен. <section begin=B2 />{{Football box |date = 13-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|QAT|||R}} |score = Матч №8 |team2 = {{футбол|SUI}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Ливайс]]», [[Санта-Клара]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021447 }}<section end=B2 /> === Швейцария – Босния жана Герцеговина === Командалар буга чейин 2016-жылдагы жолдоштук оюнда гана жолуккан, анда Босния 2:0 эсебинде жеңген<ref>{{Cite web|url=https://www.11v11.com/teams/bosnia-and-herzegovina/tab/opposingTeams/opposition/Switzerland/|title=Bosnia And Herzegovina national football team: record v Switzerland|website=www.11v11.com}}</ref>. <section begin=B3 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|SUI|||R}} |score = Матч №26 |team2 = {{футбол|BIH}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Соу-фай]]», [[Инглвуд]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021446 }}<section end=B3 /> === Канада – Катар === Командалар буга чейин бир жолу — 2022-жылы жолдоштук оюнда жолуккан, анда Канада 2:0 эсебинде жеңишке жеткен<ref>{{cite web|title=Canada national football team: record v Qatar|url=https://www.11v11.com/teams/canada/tab/opposingTeams/opposition/Qatar|website=11v11.com|access-date=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=B4 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 15:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|CAN|||R}} |score = Матч №27 |team2 = {{футбол|QAT}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Би-си Плейс]]», [[Ванкувер]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021450 }}<section end=B4 /> === Швейцария – Канада === Командалардын жалгыз жолугушуусу 2002-жылы болуп, анда Канада 3:1 эсебинде жеңген жолдоштук оюн болгон<ref>{{cite web|title=Switzerland national football team: record v Canada|url=https://www.11v11.com/teams/switzerland/tab/opposingTeams/opposition/Canada|website=11v11.com|access-date=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=B5 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|SUI|||R}} |score = Матч №51 |team2 = {{футбол|CAN}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Би-Си Плейс]]», [[Ванкувер]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021451 }}<section end=B5 /> === Босния жана Герцеговина – Катар === Командалар эки жолу жолуккан: 2000-жылы Катар 2:0 эсебинде жеңген, ал эми акыркы жолугушуусу 2010-жылы 1:1 эсебиндеги тең чыгуу менен аяктаган<ref>{{cite web |title=Bosnia & Herzegovina vs Qatar H2H Results |url=https://eu-football.info/_matches.php?id=26&oppo=162 |website=eu-football.info |access-date=3 April 2026 |language=en}}</ref>. <section begin=A6 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|BIH|||R}} |score = Матч №52 |team2 = {{футбол|QAT}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Люмен Филд]]», [[Сиэтл]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021448 }}<section end=A6 /> == Фейр-плей упайлары == Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат. Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет<ref name="regulations"/>: * сары айып кагаз: −1 упай; * кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай; * түз кызыл айып кагаз: −4 упай; * сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай; Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат. {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- !rowspan=2|Курама !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|1-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|2-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|3-оюн !rowspan=2 style="border-left:3px solid gray"|Эсеп |- !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} |- |align=left|{{футбол|CAN}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|BIH}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|QAT}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|SUI}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |} == Булактар == {{булактар|3}} == Шилтемелер == *[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты] [[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]] bokqdmzolpfat69nymhquos4z0ccfqb 644012 644011 2026-04-14T14:18:05Z Arsensky 41251 /* Курамалар */ 644012 wikitext text/x-wiki '''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] B тайпасынын''' оюндары 12 июнда башталат жана 24 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |access-date=February 4, 2024}}</ref>. Тайпада [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]] (уюштуруучулардын бири), [[Босния жана Герцеговина улуттук футбол курамасы|Босния жана Герцеговина]], [[Катар улуттук футбол курамасы|Катар]] жана [[Швейцария улуттук футбол курамасы|Швейцария]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат<ref name="regulations">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |access-date=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}</ref>. == Курамалар == {| class="wikitable sortable" |- !rowspan=2| Чучукулактагы оруну !rowspan=2| Курама !rowspan=2| Себет !rowspan=2| Конфедерация !rowspan=2| Тандоо<br />ыкмасы !rowspan=2| Тандоо<br />убактысы !rowspan=2 data-sort-type="number"| Финалдык<br />мелдештерде<br>катышуусу !rowspan=2| Акыркы<br />катышуусу !rowspan=2| Мыкты<br />жетишкендиги !colspan=2| ФИФА рейтинги<ref>{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |access-date=November 22, 2025}}</ref> |- ! Ноябрь 2025{{refn| Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган<ref name="draw procedure">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |access-date=November 25, 2025}}</ref>.}} ! Июнь 2026 |- | B1 | style=white-space:nowrap | {{футбол|CAN}} | 1 | [[КОНКАКАФ]] | data-sort-value="*" | Уюштуруучу | 14-февраль 2023{{refn| Бириккен табыштамасы 2018-жылдын 13-июнунда тандалганы менен, уюштуруучу өлкөлөргө автоматтык жолдомолор 2023-жылдын 14-февралында гана ФИФА кеңеши тарабынан расмий түрдө бекитилген<ref>{{cite news |url=https://inside.fifa.com/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=FIFA |date=February 14, 2023 |access-date=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live}}</ref>.}} | 3чү | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="4.2" | Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 27 | |- | B2 | style=white-space:nowrap | {{футбол|BIH}} | 4{{refn|name=Placeholder|УЕФАнын плей-офф раундундагы A жолунун жеңүүчүсү тайпалык баскычынын чучукулактын учурунда белгисиз болгондуктан ФИФА рейтингиндеги орундар эске алынган эмес жана бул команда автоматтык түрдө 4-себетке жайгаштырылган<ref name="draw procedure"/>.}} | [[УЕФА]] | УЕФА, A плей-офф жолу, жеңүүчү | 31-март 2026 | 2чи | [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]] | data-sort-value="1.3" | Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) | 71{{refn|name=Placeholder}} | |- | B3 | style=white-space:nowrap | {{футбол|QAT}} | 3 | [[Азия футбол конфедерациясы|АФК]] | АФК, 4-раунд, A тайпасы, 1-орун | 14-октябрь 2025 | 2чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="5.1" | Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 51 | |- | B4 | style=white-space:nowrap | {{футбол|SUI}} | 2 | [[УЕФА]] | УЕФА, B тайпасы, 1-орун | 18-ноябрь 2025 | 13чү | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="7.2" | Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]]) | 17 | |} == Таблица == {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы}} [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу<ref name="regulations"/>: * B тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы|F тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы|G тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасындагы]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы|J тайпасындагы]] 3-орунду ээлеген курамага чыгат. * B тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы|A тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курама менен ойнойт. * B тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы|D тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе). == Оюндар == Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген<ref name="match schedule"/>. === Канада – Босния жана Герцеговина === Бул эки команда биринчи жолу жолугат. <section begin=B1 />{{Football box |date = 12-июнь 2026 |time = 15:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|CAN|||R}} |score = Матч №3 |team2 = {{футбол|BIH}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[БМО Филд]]», [[Торонто]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021449 }}<section end=B1 /> === Катар – Швейцария === Катар буга чейин Швейцария менен бир гана жолу жолуккан — 2018-жылы өткөн жолдоштук оюнда 1:0 эсебинде жеңишке жеткен. <section begin=B2 />{{Football box |date = 13-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|QAT|||R}} |score = Матч №8 |team2 = {{футбол|SUI}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Ливайс]]», [[Санта-Клара]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021447 }}<section end=B2 /> === Швейцария – Босния жана Герцеговина === Командалар буга чейин 2016-жылдагы жолдоштук оюнда гана жолуккан, анда Босния 2:0 эсебинде жеңген<ref>{{Cite web|url=https://www.11v11.com/teams/bosnia-and-herzegovina/tab/opposingTeams/opposition/Switzerland/|title=Bosnia And Herzegovina national football team: record v Switzerland|website=www.11v11.com}}</ref>. <section begin=B3 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|SUI|||R}} |score = Матч №26 |team2 = {{футбол|BIH}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Соу-фай]]», [[Инглвуд]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021446 }}<section end=B3 /> === Канада – Катар === Командалар буга чейин бир жолу — 2022-жылы жолдоштук оюнда жолуккан, анда Канада 2:0 эсебинде жеңишке жеткен<ref>{{cite web|title=Canada national football team: record v Qatar|url=https://www.11v11.com/teams/canada/tab/opposingTeams/opposition/Qatar|website=11v11.com|access-date=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=B4 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 15:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|CAN|||R}} |score = Матч №27 |team2 = {{футбол|QAT}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Би-си Плейс]]», [[Ванкувер]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021450 }}<section end=B4 /> === Швейцария – Канада === Командалардын жалгыз жолугушуусу 2002-жылы болуп, анда Канада 3:1 эсебинде жеңген жолдоштук оюн болгон<ref>{{cite web|title=Switzerland national football team: record v Canada|url=https://www.11v11.com/teams/switzerland/tab/opposingTeams/opposition/Canada|website=11v11.com|access-date=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=B5 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|SUI|||R}} |score = Матч №51 |team2 = {{футбол|CAN}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Би-Си Плейс]]», [[Ванкувер]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021451 }}<section end=B5 /> === Босния жана Герцеговина – Катар === Командалар эки жолу жолуккан: 2000-жылы Катар 2:0 эсебинде жеңген, ал эми акыркы жолугушуусу 2010-жылы 1:1 эсебиндеги тең чыгуу менен аяктаган<ref>{{cite web |title=Bosnia & Herzegovina vs Qatar H2H Results |url=https://eu-football.info/_matches.php?id=26&oppo=162 |website=eu-football.info |access-date=3 April 2026 |language=en}}</ref>. <section begin=A6 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|BIH|||R}} |score = Матч №52 |team2 = {{футбол|QAT}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Люмен Филд]]», [[Сиэтл]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021448 }}<section end=A6 /> == Фейр-плей упайлары == Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат. Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет<ref name="regulations"/>: * сары айып кагаз: −1 упай; * кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай; * түз кызыл айып кагаз: −4 упай; * сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай; Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат. {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- !rowspan=2|Курама !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|1-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|2-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|3-оюн !rowspan=2 style="border-left:3px solid gray"|Эсеп |- !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} |- |align=left|{{футбол|CAN}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|BIH}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|QAT}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|SUI}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |} == Булактар == {{булактар|3}} == Шилтемелер == *[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты] [[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]] ltvejkc8n86v2apr4jdhse8ezs63mca 644019 644012 2026-04-14T16:15:32Z Arsensky 41251 644019 wikitext text/x-wiki '''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] B тайпасынын''' оюндары 12 июнда башталат жана 24 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |accessdate=February 4, 2024}}</ref>. Тайпада [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]] (уюштуруучулардын бири), [[Босния жана Герцеговина улуттук футбол курамасы|Босния жана Герцеговина]], [[Катар улуттук футбол курамасы|Катар]] жана [[Швейцария улуттук футбол курамасы|Швейцария]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат<ref name="regulations">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |accessdate=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}</ref>. == Курамалар == {| class="wikitable sortable" |- !rowspan=2| Чучукулактагы<br>оруну !rowspan=2| Курама !rowspan=2| Себет !rowspan=2| Конфедерация !rowspan=2| Тандоо<br>ыкмасы !rowspan=2| Жолдомо<br>алган<br>күнү !rowspan=2 data-sort-type="number"| Финалдык<br>мелдештерде<br>катышуусу !rowspan=2| Акыркы<br>катышуусу !rowspan=2| Мыкты<br>жетишкендиги !colspan=2| ФИФА рейтинги<ref>{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |accessdate=November 22, 2025}}</ref> |- ! Ноябрь 2025{{refn| Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган<ref name="draw procedure">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |accessdate=November 25, 2025}}</ref>.}} ! Июнь 2026 |- | B1 | style=white-space:nowrap | {{футбол|CAN}} | 1 | [[КОНКАКАФ]] | data-sort-value="*" | Уюштуруучу | 14-февраль 2023{{refn| Бириккен табыштамасы 2018-жылдын 13-июнунда тандалганы менен, уюштуруучу өлкөлөргө автоматтык жолдомолор 2023-жылдын 14-февралында гана ФИФА кеңеши тарабынан расмий түрдө бекитилген<ref>{{cite news |url=https://inside.fifa.com/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=FIFA |date=February 14, 2023 |accessdate=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live}}</ref>.}} | 3чү | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="4.2" | Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 27 | |- | B2 | style=white-space:nowrap | {{футбол|BIH}} | 4{{refn|name=Placeholder|УЕФАнын плей-офф раундундагы A жолунун жеңүүчүсү тайпалык баскычынын чучукулактын учурунда белгисиз болгондуктан ФИФА рейтингиндеги орундар эске алынган эмес жана бул команда автоматтык түрдө 4-себетке жайгаштырылган<ref name="draw procedure"/>.}} | [[УЕФА]] | УЕФА, A плей-офф жолу, жеңүүчү | 31-март 2026 | 2чи | [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]] | data-sort-value="1.3" | Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]) | 71{{refn|name=Placeholder}} | |- | B3 | style=white-space:nowrap | {{футбол|QAT}} | 3 | [[Азия футбол конфедерациясы|АФК]] | АФК, 4-раунд, A тайпасы, 1-орун | 14-октябрь 2025 | 2чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="5.1" | Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 51 | |- | B4 | style=white-space:nowrap | {{футбол|SUI}} | 2 | [[УЕФА]] | УЕФА, B тайпасы, 1-орун | 18-ноябрь 2025 | 13чү | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="7.2" | Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]]) | 17 | |} == Таблица == {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы}} [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу<ref name="regulations"/>: * B тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы|F тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы|G тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасындагы]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы|J тайпасындагы]] 3-орунду ээлеген курамага чыгат. * B тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы|A тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курама менен ойнойт. * B тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы|D тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе). == Оюндар == Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген<ref name="match schedule"/>. === Канада – Босния жана Герцеговина === Бул эки команда биринчи жолу жолугат. <section begin=B1 />{{Football box |date = 12-июнь 2026 |time = 15:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|CAN|||R}} |score = Матч №3 |team2 = {{футбол|BIH}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[БМО Филд]]», [[Торонто]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021449 }}<section end=B1 /> === Катар – Швейцария === Катар буга чейин Швейцария менен бир гана жолу жолуккан — 2018-жылы өткөн жолдоштук оюнда 1:0 эсебинде жеңишке жеткен. <section begin=B2 />{{Football box |date = 13-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|QAT|||R}} |score = Матч №8 |team2 = {{футбол|SUI}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Ливайс]]», [[Санта-Клара]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021447 }}<section end=B2 /> === Швейцария – Босния жана Герцеговина === Командалар буга чейин 2016-жылдагы жолдоштук оюнда гана жолуккан, анда Босния 2:0 эсебинде жеңген<ref>{{Cite web|url=https://www.11v11.com/teams/bosnia-and-herzegovina/tab/opposingTeams/opposition/Switzerland/|title=Bosnia And Herzegovina national football team: record v Switzerland|website=www.11v11.com}}</ref>. <section begin=B3 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|SUI|||R}} |score = Матч №26 |team2 = {{футбол|BIH}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Соу-фай]]», [[Инглвуд]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021446 }}<section end=B3 /> === Канада – Катар === Командалар буга чейин бир жолу — 2022-жылы жолдоштук оюнда жолуккан, анда Канада 2:0 эсебинде жеңишке жеткен<ref>{{cite web|title=Canada national football team: record v Qatar|url=https://www.11v11.com/teams/canada/tab/opposingTeams/opposition/Qatar|website=11v11.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=B4 />{{Football box |date = 18-июнь 2026 |time = 15:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|CAN|||R}} |score = Матч №27 |team2 = {{футбол|QAT}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Би-си Плейс]]», [[Ванкувер]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021450 }}<section end=B4 /> === Швейцария – Канада === Командалардын жалгыз жолугушуусу 2002-жылы болуп, анда Канада 3:1 эсебинде жеңген жолдоштук оюн болгон<ref>{{cite web|title=Switzerland national football team: record v Canada|url=https://www.11v11.com/teams/switzerland/tab/opposingTeams/opposition/Canada|website=11v11.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=B5 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|SUI|||R}} |score = Матч №51 |team2 = {{футбол|CAN}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Би-Си Плейс]]», [[Ванкувер]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021451 }}<section end=B5 /> === Босния жана Герцеговина – Катар === Командалар эки жолу жолуккан: 2000-жылы Катар 2:0 эсебинде жеңген, ал эми акыркы жолугушуусу 2010-жылы 1:1 эсебиндеги тең чыгуу менен аяктаган<ref>{{cite web |title=Bosnia & Herzegovina vs Qatar H2H Results |url=https://eu-football.info/_matches.php?id=26&oppo=162 |website=eu-football.info |accessdate=3 April 2026 |language=en}}</ref>. <section begin=B6 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−06:00|UTC−6]] |team1 = {{футбол|BIH|||R}} |score = Матч №52 |team2 = {{футбол|QAT}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Люмен Филд]]», [[Сиэтл]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021448 }}<section end=B6 /> == Фейр-плей упайлары == Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат. Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет<ref name="regulations"/>: * сары айып кагаз: −1 упай; * кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай; * түз кызыл айып кагаз: −4 упай; * сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай; Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат. {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- !rowspan=2|Курама !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|1-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|2-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|3-оюн !rowspan=2 style="border-left:3px solid gray"|Эсеп |- !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} |- |align=left|{{футбол|CAN}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|BIH}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|QAT}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|SUI}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |} == Булактар == {{булактар|3}} == Шилтемелер == *[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты] [[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]] my38xjp1ibh23pizo1iro1xqrn1e1vu 3 151600 644038 643970 2026-04-14T19:46:03Z Aiyanakk 38273 Булактар 644038 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 06:08, 14 апрель 2026 (UTC) == Булактар жөнүндө == Саламатсызбы! Сиз баштаган [[Митио Каку|«Митио Каку»]] аттуу макаланы карап чыгып, айрым майда түзөтүүлөрдү киргиздим. Бирок макалада ишенимдүү булактар көрсөтүлгөн эмес. Макаладагы маалыматтарды тастыктоо үчүн булактарды кошуу зарыл. Суроолоруңуз же жардам керек болсо, кайрылсаңыз болот. Рахмат. --[[Колдонуучу:Aiyanakk|Aiyanakk]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Aiyanakk|баарлашуу]]) 19:45, 14 апрель 2026 (UTC) 7hta5ac7rcwk3lgmwf4bc12zlcjprst 3 151607 643985 2026-04-14T12:09:49Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 643985 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 12:09, 14 апрель 2026 (UTC) lbux1l0xuzuy47mrszrq4wg85cwvz5m 14 151608 643986 2026-04-14T12:29:35Z MuratbekErkebulan 44284 Жаңы барак: "‎[[Категория: АймакКарталар]]" 643986 wikitext text/x-wiki [[Категория: АймакКарталар]] 7iulhmwkzgk4ywhh9skwkr2ecrudnjq 10 151609 643987 2026-04-14T12:40:31Z MuratbekErkebulan 44284 Жаңы барак: "‎{{#switch:{{{1}}} |name = Жамбыл облусу |top = 46.1 | bottom = 42.2 | left = 68.8 | right = 76.0 | image = {{#switch:{{{2|}}} |physical = KZ Jambyl Region Relief.png |#default = KZ Jambyl Region Outline.svg }} }}<noinclude>{{АймакКартасы/Инфо|Казакстан}} [[Категория:Аймак картасы:Казакстан]] </noinclude>" 643987 wikitext text/x-wiki {{#switch:{{{1}}} |name = Жамбыл облусу |top = 46.1 | bottom = 42.2 | left = 68.8 | right = 76.0 | image = {{#switch:{{{2|}}} |physical = KZ Jambyl Region Relief.png |#default = KZ Jambyl Region Outline.svg }} }}<noinclude>{{АймакКартасы/Инфо|Казакстан}} [[Категория:Аймак картасы:Казакстан]] </noinclude> 614y83sxo63eymc6mql6ypqagnqw0t5 643988 643987 2026-04-14T12:40:46Z MuratbekErkebulan 44284 MuratbekErkebulan "[[Калып:АймакКартасы Казакстан Жетису облусу]]" барагын "[[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]]" деп кайра атады 643987 wikitext text/x-wiki {{#switch:{{{1}}} |name = Жамбыл облусу |top = 46.1 | bottom = 42.2 | left = 68.8 | right = 76.0 | image = {{#switch:{{{2|}}} |physical = KZ Jambyl Region Relief.png |#default = KZ Jambyl Region Outline.svg }} }}<noinclude>{{АймакКартасы/Инфо|Казакстан}} [[Категория:Аймак картасы:Казакстан]] </noinclude> 614y83sxo63eymc6mql6ypqagnqw0t5 10 151610 643989 2026-04-14T12:40:46Z MuratbekErkebulan 44284 MuratbekErkebulan "[[Калып:АймакКартасы Казакстан Жетису облусу]]" барагын "[[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]]" деп кайра атады 643989 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Калып:АймакКартасы Казакстан Жамбыл облусу]] 6kkuuz1c7lmwlqx5aw9jgnc5s13eb36 3 151611 643993 2026-04-14T13:10:06Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 643993 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 13:10, 14 апрель 2026 (UTC) eqsbebn1rs9w2i219w4m8hbouhkxmud 3 151612 643994 2026-04-14T13:10:16Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 643994 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 13:10, 14 апрель 2026 (UTC) eqsbebn1rs9w2i219w4m8hbouhkxmud 0 151613 643997 2026-04-14T13:51:46Z Aiyanakk 38273 Жаңы барак: "‎{{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =28 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =40 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |Яндекс..." 643997 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =28 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =40 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 9 |ОЖ борборунун бийиктиги = 9 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 49 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Неттунолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00048 |Commons түрмөгүндө = Nettuno |сайты = https://www.comune.nettuno.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Nettuno panorama.jpg }} '''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар Тиррен деңизинин жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} jbj5s9pr9ut7luechor8avrbd00zt43 643998 643997 2026-04-14T13:52:28Z Aiyanakk 38273 643998 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =28 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =40 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 9 |ОЖ борборунун бийиктиги = 9 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 49 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Неттунолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00048 |Commons түрмөгүндө = Nettuno |сайты = https://www.comune.nettuno.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Nettuno panorama.jpg }} '''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Шаар [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} j1nzdn59vxroy7wv0guv0dmtwgfaspo 643999 643998 2026-04-14T13:53:54Z Aiyanakk 38273 643999 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =28 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =40 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 9 |ОЖ борборунун бийиктиги = 9 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 49 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Неттунолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00048 |Commons түрмөгүндө = Nettuno |сайты = https://www.comune.nettuno.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Nettuno panorama.JPG }} '''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Шаар [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} 5o84gy634jgg60wcot5y7kn5jpninjd 644000 643999 2026-04-14T13:54:36Z Aiyanakk 38273 644000 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =28 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =40 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 9 |ОЖ борборунун бийиктиги = 9 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 49 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Неттунолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00048 |Commons түрмөгүндө = Nettuno |сайты = https://www.comune.nettuno.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Nettuno (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Шаар [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} pr7dtfpqewv1pyjgbfiywidecz6wk5j 644001 644000 2026-04-14T13:55:22Z Aiyanakk 38273 644001 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб =Nettuno (Italia)-Stemma.svg |желек =Nettuno (Italia)-Gonfalone.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =28 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =40 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 9 |ОЖ борборунун бийиктиги = 9 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 49 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Неттунолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00048 |Commons түрмөгүндө = Nettuno |сайты = https://www.comune.nettuno.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Nettuno (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Шаар [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} pz8n39mhb00a3m11f20ni232dzjv2n3 644002 644001 2026-04-14T13:56:22Z Aiyanakk 38273 644002 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб =Nettuno (Italia)-Stemma.svg |желек =Nettuno (Italia)-Gonfalone.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =28 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =40 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 9 |ОЖ борборунун бийиктиги = 9 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 49 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Неттунолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00048 |Commons түрмөгүндө = Nettuno |сайты = https://www.comune.nettuno.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Nettuno (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Калктуу конуш [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} 4dosokae4ylv1vnf76zed7n8p8ewx0m 644009 644002 2026-04-14T14:09:52Z Aiyanakk 38273 644009 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Неттуно |расмий аталышы = {{lang-it|Nettuno}} |өлкө = Италия |герб =Nettuno (Italia)-Stemma.svg |желек =Nettuno (Italia)-Gonfalone.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =27 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =39 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 9 |ОЖ борборунун бийиктиги = 9 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 49 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Неттунолуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 06 |почта индекси = 00048 |Commons түрмөгүндө = Nettuno |сайты = https://www.comune.nettuno.roma.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Nettuno (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] метрополитен шаарына караштуу коммуна. Калктуу конуш [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} tvltmyhykrd5x9ocv8nxf2tfi5h6qk8 0 151614 644003 2026-04-14T13:59:50Z Aiyanakk 38273 Жаңы барак: "‎{{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Тиволи |расмий аталышы = {{lang-it|Tivoli}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =57 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =48 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКа..." 644003 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Тиволи |расмий аталышы = {{lang-it|Tivoli}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =57 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =48 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Tivoli |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 235 |ОЖ борборунун бийиктиги = 235 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 56 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Тиволилуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 0774 |почта индекси = 00019 |Commons түрмөгүндө = Tivoli |сайты = https://www.comune.tivoli.rm.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Tivoli panorama.jpg }} '''Тиволи''' ({{lang-it|Tivoli}} {{IPA|[ˈtiːvoli]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар байыркы тарыхы, кооз виллалары жана шаркыратмалары менен белгилүү. Бул жерде белгилүү [[Вилла д’Эсте]] жана [[Адриан вилласы]] сыяктуу тарыхый объекттер жайгашкан. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 56 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/tivoli/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.tivoli.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Tivoli)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} 56os3f2z7schyfoo1xhlvcntoo4w5rr 644004 644003 2026-04-14T14:00:43Z Aiyanakk 38273 644004 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Тиволи |расмий аталышы = {{lang-it|Tivoli}} |өлкө = Италия |герб = |желек = |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =57 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =48 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Tivoli |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 235 |ОЖ борборунун бийиктиги = 235 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 56 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Тиволилуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 0774 |почта индекси = 00019 |Commons түрмөгүндө = Tivoli |сайты = https://www.comune.tivoli.rm.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Tivoli panorama.jpg }} '''Тиволи''' ({{lang-it|Tivoli}} {{IPA|[ˈtiːvoli]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу коммуна. Коммуна байыркы тарыхы, кооз шаркыратмалары менен белгилүү. Бул жерде белгилүү [[Вилла д’Эсте]] жана [[Адриан вилласы]] сыяктуу тарыхый объекттер жайгашкан. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 56 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/tivoli/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.tivoli.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Tivoli)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} r5q5qpjmphspevk9mft0b0xhh7cymey 644005 644004 2026-04-14T14:02:06Z Aiyanakk 38273 644005 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Тиволи |расмий аталышы = {{lang-it|Tivoli}} |өлкө = Италия |герб =Tivoli-Stemma.svg |желек =Tivoli-Bandiera.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =57 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =48 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Tivoli |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 235 |ОЖ борборунун бийиктиги = 235 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 56 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Тиволилуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 0774 |почта индекси = 00019 |Commons түрмөгүндө = Tivoli |сайты = https://www.comune.tivoli.rm.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Tivoli (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Тиволи''' ({{lang-it|Tivoli}} {{IPA|[ˈtiːvoli]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу коммуна. Коммуна байыркы тарыхы, кооз шаркыратмалары менен белгилүү. Бул жерде белгилүү [[Вилла д’Эсте]] жана [[Адриан вилласы]] сыяктуу тарыхый объекттер жайгашкан. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 56 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/tivoli/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.tivoli.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Tivoli)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} 6xxok25i2t6ov84o10vncm71cohz4fg 644006 644005 2026-04-14T14:06:33Z Aiyanakk 38273 644006 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Тиволи |расмий аталышы = {{lang-it|Tivoli}} |өлкө = Италия |герб =Tivoli-Stemma.svg |желек =Tivoli-Bandiera.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =57 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =48 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Tivoli |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 235 |ОЖ борборунун бийиктиги = 235 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 56 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Тиволилуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 0774 |почта индекси = 00019 |Commons түрмөгүндө = Tivoli |сайты = https://www.comune.tivoli.rm.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Tivoli (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Тиволи''' ({{lang-it|Tivoli}} {{IPA|[ˈtiːvoli]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу коммуна. Коммуна байыркы тарыхы, кооз шаркыратмалары менен белгилүү. Бул жерде белгилүү [[Вилла д’Эсте]] жана [[Адриан вилласы]] сыяктуу тарыхый жайлар жайгашкан. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 56 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/tivoli/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.tivoli.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Tivoli)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} dfrx4o7m7rmrm0eh7v7a8niz8j36nbr 644010 644006 2026-04-14T14:10:34Z Aiyanakk 38273 644010 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |статусу = Шаар |кыргызча аталышы = Тиволи |расмий аталышы = {{lang-it|Tivoli}} |өлкө = Италия |герб =Tivoli-Stemma.svg |желек =Tivoli-Bandiera.svg |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =58 |lat_sec =0 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =48 |lon_sec =0 |CoordAddon=type:city_region:IT |CoordScale=30000 |ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Tivoli |өлкөнүн картасынын өлчөмү = 300 |аймактын картасынын өлчөмү = 300 |аймактын түрү = Метрополитен шаар |аймак = Рим метрополитен шаары |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = Мэр |башчысы = |бийиктиги = 235 |ОЖ борборунун бийиктиги = 235 |климаты = Жер ортолук деңиз климаты |расмий тили = Италян тили |калкы = 56 000 |элди каттоо жылы = 2024 |жыштыгы = |улуттук курамы = Италиялыктар |диний курамы = Католиктер |этнохороним = Тиволилуктар |убакыт аралыгы = +1 |DST = +2 |телефон коду = +39 0774 |почта индекси = 00019 |Commons түрмөгүндө = Tivoli |сайты = https://www.comune.tivoli.rm.it |сайтынын тили = it |автоунаа коду = RM |сүрөт = Map of comune of Tivoli (province of Rome, region Lazio, Italy).svg }} '''Тиволи''' ({{lang-it|Tivoli}} {{IPA|[ˈtiːvoli]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу коммуна. Коммуна байыркы тарыхы, кооз шаркыратмалары менен белгилүү. Бул жерде белгилүү [[Вилла д’Эсте]] жана [[Адриан вилласы]] сыяктуу тарыхый жайлар жайгашкан. == Калкы == Коммуна калкы болжол менен 56 000 адамды түзөт.<ref>https://www.tuttitalia.it/lazio/tivoli/statistiche/popolazione-andamento-demografico/</ref> == Булактар == <references /> == Тышкы шилтемелер == [https://www.comune.tivoli.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Tivoli)''] {{Рим шаарынын коммуналары}} i3l9p4hirucm9zyiq9gruu8fbi89c0m 0 151615 644013 2026-04-14T14:45:16Z Баяман1771 47247 олдпрлдородлродл 644013 wikitext text/x-wiki [[Файл:Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|thumb|Туулган күнү: 24-январь, 1947-жыл[1][2][…] (79 жашта) Туулган жери: Сан-Хосе, Калифорния, АКШ Өлкө: Америка Кошмо Штаттары Кесиби: физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу. Илимий багыты: физика, астрономия Таанышуу: Принстон университети Нью-Йорк шаардык университети Нью-Йорк шаардык колледжи[3] Алма Матер: Гарвард университети Калифорния университети, Беркли Ellwood P. Cubberley High School[vd] Илимий даражасы: PhD Кеңешчи: Стэнли Манделстам[4] Сыйлыктар жана сыйлыктар: Америка физикалык коомунун мүчөсү [vd] Вебсайт: mkaku.org ]] Митио Каку (24-январь 1947-жылы туулган, Сан-Хосе, Калифорния, АКШ) – жапон тектүү америкалык физик-теоретик, илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автору катары белгилүү. Өмүр баяныАл жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы Сан-Францискодогу жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан.А л Кибберли орто мектебинде окуган жана мектептин шахмат командасынын капитаны болгон. Мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган. Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, андан кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирип, 1972-жылы ал жерде докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган.В ьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызмат өтөгөн эмес.1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору.Ал Шизуэ Какуга турмушка чыгып, эки кызы бар. 2010-жылга карата, ал үй-бүлөсү менен Нью-Йоркто жашайт. Логотип Уикицитатадагы цитаталарWikimedia Commons логотиби Wikimedia Commonsтагы медиа файлдарИш-чараларАл теор иялык физиканы жана ааламдын заманбап концепцияларын активдүү жайылтуучу, татаал илимий теорияларды жалпы окурманга жеткиликтүү тилде жеткирүүгө багытталган китептердин автору. Ал радио жана телевидениеге тез-тез чыгып, документалдуу фильмдерге тартылат. Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын бир катар китептери жана телеберүүлөрү көптөгөн тилдерге которулган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "Гиперкосмос" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "Digitek" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.[6]. * * * * * * * * * * 9nuofmq2jbek44qb32isq67go72k54s 644016 644013 2026-04-14T16:02:35Z Баяман1771 47247 крнувакитрн 644016 wikitext text/x-wiki [[Файл:Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|thumb|Туулган күнү: 24-январь, 1947-жыл[1][2][…] (79 жашта) Туулган жери: Сан-Хосе, Калифорния, АКШ Өлкө: Америка Кошмо Штаттары Кесиби: физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу. Илимий багыты: физика, астрономия Таанышуу: Принстон университети Нью-Йорк шаардык университети Нью-Йорк шаардык колледжи[3] Алма Матер: Гарвард университети Калифорния университети, Беркли Ellwood P. Cubberley High School[vd] Илимий даражасы: PhD Кеңешчи: Стэнли Манделстам[4] Сыйлыктар жана сыйлыктар: Америка физикалык коомунун мүчөсү [vd] Вебсайт: mkaku.org ]] Митио Каку (24-январь 1947-жылы туулган, Сан-Хосе,Калифорния, АКШ) – жапон тектүү америкалык физик-теоретик, илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автору катары белгилүү. Өмүр баяныАл жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы Сан-Францискодогу жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан.А л Кибберли орто мектебинде окуган жана мектептин шахмат командасынын капитаны болгон. Мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган. Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, андан кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирип, 1972-жылы ал жерде докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган.В ьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызмат өтөгөн эмес.1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору.Ал Шизуэ Какуга турмушка чыгып, эки кызы бар. 2010-жылга карата, ал үй-бүлөсү менен Нью-Йоркто жашайт. Логотип Уикицитатадагы цитаталарWikimedia Commons логотиби Wikimedia Commonsтагы медиа файлдарИш-чараларАл теор иялык физиканы жана ааламдын заманбап концепцияларын активдүү жайылтуучу, татаал илимий теорияларды жалпы окурманга жеткиликтүү тилде жеткирүүгө багытталган китептердин автору. Ал радио жана телевидениеге тез-тез чыгып, документалдуу фильмдерге тартылат. Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын бир катар китептери жана телеберүүлөрү көптөгөн тилдерге которулган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "Гиперкосмос" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "Digitek" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.[6]. КАТЕГОРИЯЛАР: 1947-жылдын 24-январында төрөлгөндөрдүн алфавиттик тизмеси Сан-Хосе, Калифорния Туулгандар Принстон университетинин факультети Нью-Йорк Сити университетинин факультети Гарвард университетинин бүтүрүүчүлөрү UC Беркли бүтүрүүчүлөрү Америка физика коомунун стипендиаттары Окумуштуулар алфавиттик тизмесиФизиктер алфавит боюнча; АКШнын физиктери; 20-кылымдын физиктери; 21-кылымдын физиктери; Футурологдор; Физика популяризаторлору; Мичио Каку; Нью-Йорк шаардык колледжинин факультети; Нью-Йорк Сити университетинин аспирантура факультети жана университет борбору; АКШнын теориялык физиктери; String theorists; Өмүрдү узартуу боюнча активисттер; Илимий-популярдуу адабияттын авторлору 36du8fm6zln8sfr5y1ugmwmyh83urh7 644026 644016 2026-04-14T16:30:20Z Баяман1771 47247 түшүндүрмө азырынча жок 644026 wikitext text/x-wiki [[Файл:Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|thumb|Туулган күнү: 24-январь, 1947-жыл[1][2][…] (79 жашта) Туулган жери: Сан-Хосе, Калифорния, АКШ Өлкө: Америка Кошмо Штаттары Кесиби: физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу. Илимий багыты: физика, астрономия Таанышуу: Принстон университети Нью-Йорк шаардык университети Нью-Йорк шаардык колледжи[3] Алма Матер: Гарвард университети Калифорния университети, Беркли Ellwood P. Cubberley High School[vd] Илимий даражасы: PhD Кеңешчи: Стэнли Манделстам[4] Сыйлыктар жана сыйлыктар: Америка физикалык коомунун мүчөсү [vd] Вебсайт: mkaku.org ]] Митио Каку (24-январь 1947-жылы туулган, -[[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автору катары белгилүү. Өмүр баяныАл жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы Сан-Францискодогу жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектептин шахмат командасынын капитаны болгон. Мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган. Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, андан кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирип, 1972-жылы ал жерде докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган. Вьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызмат өтөгөн эмес. 1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору.Ал Шизуэ Какуга турмушка чыгып, эки кызы бар. 2010-жылга карата, ал үй-бүлөсү менен Нью-Йоркто жашайт. Логотип Уикицитатадагы цитаталарWikimedia Commons логотиби Wikimedia Commonsтагы медиа файлдарИш-чараларАл теор иялык физиканы жана ааламдын заманбап концепцияларын активдүү жайылтуучу, татаал илимий теорияларды жалпы окурманга жеткиликтүү тилде жеткирүүгө багытталган китептердин автору.Ал радио жана телевидениеге тез-тез чыгып, документалдуу фильмдерге тартылат. Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын бир катар китептери жана телеберүүлөрү көптөгөн тилдерге которулган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "Гиперкосмос" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "Digitek" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.[6]. КАТЕГОРИЯЛАР: 1947-жылдын 24-январында төрөлгөндөрдүн алфавиттик тизмеси Сан-Хосе, Калифорния Туулгандар Принстон университетинин факультети Нью-Йорк Сити университетинин факультети Гарвард университетинин бүтүрүүчүлөрү UC Беркли бүтүрүүчүлөрү Америка физика коомунун стипендиаттары Окумуштуулар алфавиттик тизмесиФизиктер алфавит боюнча; АКШнын физиктери; 20-кылымдын физиктери; 21-кылымдын физиктери; Футурологдор; Физика популяризаторлору; Мичио Каку; Нью-Йорк шаардык колледжинин факультети; Нью-Йорк Сити университетинин аспирантура факультети жана университет борбору; АКШнын теориялык физиктери; String theorists; Өмүрдү узартуу боюнча активисттер; Илимий-популярдуу адабияттын авторлору 0zx3id40iplode7hfnmemuouyd2uoln 644034 644026 2026-04-14T19:28:20Z Aiyanakk 38273 644034 wikitext text/x-wiki [[Файл:Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|thumb|Туулган күнү: 24-январь, 1947-жыл[1][2][…] (79 жашта) Туулган жери: Сан-Хосе, Калифорния, АКШ Өлкө: Америка Кошмо Штаттары Кесиби: физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу. Илимий багыты: физика, астрономия Таанышуу: Принстон университети Нью-Йорк шаардык университети Нью-Йорк шаардык колледжи[3] Алма Матер: Гарвард университети Калифорния университети, Беркли Ellwood P. Cubberley High School[vd] Илимий даражасы: PhD Кеңешчи: Стэнли Манделстам[4] Сыйлыктар жана сыйлыктар: Америка физикалык коомунун мүчөсү [vd] Вебсайт: mkaku.org ]] '''Митио Каку''' (24-январь 1947-жыл, [[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автору катары белгилүү. == Өмүр баяны == Ал жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы Сан-Францискодогу жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектептин шахмат командасынын капитаны болгон. Мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган. Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, андан кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирип, 1972-жылы ал жерде докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган. Вьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызмат өтөгөн эмес. 1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору.Ал Шизуэ Какуга турмушка чыгып, эки кызы бар. 2010-жылга карата, ал үй-бүлөсү менен Нью-Йоркто жашайт. Логотип Уикицитатадагы цитаталар Wikimedia Commons логотиби Wikimedia Commonsтагы медиа файлдарИш-чараларАл теор иялык физиканы жана ааламдын заманбап концепцияларын активдүү жайылтуучу, татаал илимий теорияларды жалпы окурманга жеткиликтүү тилде жеткирүүгө багытталган китептердин автору.Ал радио жана телевидениеге тез-тез чыгып, документалдуу фильмдерге тартылат. Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын бир катар китептери жана телеберүүлөрү көптөгөн тилдерге которулган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "Гиперкосмос" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "Digitek" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.[6]. == Булактар == lbeodqv1ogxg9wtn63ql81x7xgolglj 644035 644034 2026-04-14T19:30:11Z Aiyanakk 38273 «[[Категория:Арип боюнча инсандар|Арип боюнча инсандар]]» категориясы кошулду ([[ВП:HotCat|HotCat]] куралынын жардамы менен) 644035 wikitext text/x-wiki [[Файл:Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|thumb|Туулган күнү: 24-январь, 1947-жыл[1][2][…] (79 жашта) Туулган жери: Сан-Хосе, Калифорния, АКШ Өлкө: Америка Кошмо Штаттары Кесиби: физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу. Илимий багыты: физика, астрономия Таанышуу: Принстон университети Нью-Йорк шаардык университети Нью-Йорк шаардык колледжи[3] Алма Матер: Гарвард университети Калифорния университети, Беркли Ellwood P. Cubberley High School[vd] Илимий даражасы: PhD Кеңешчи: Стэнли Манделстам[4] Сыйлыктар жана сыйлыктар: Америка физикалык коомунун мүчөсү [vd] Вебсайт: mkaku.org ]] '''Митио Каку''' (24-январь 1947-жыл, [[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автору катары белгилүү. == Өмүр баяны == Ал жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы Сан-Францискодогу жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектептин шахмат командасынын капитаны болгон. Мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган. Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, андан кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирип, 1972-жылы ал жерде докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган. Вьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызмат өтөгөн эмес. 1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору.Ал Шизуэ Какуга турмушка чыгып, эки кызы бар. 2010-жылга карата, ал үй-бүлөсү менен Нью-Йоркто жашайт. Логотип Уикицитатадагы цитаталар Wikimedia Commons логотиби Wikimedia Commonsтагы медиа файлдарИш-чараларАл теор иялык физиканы жана ааламдын заманбап концепцияларын активдүү жайылтуучу, татаал илимий теорияларды жалпы окурманга жеткиликтүү тилде жеткирүүгө багытталган китептердин автору.Ал радио жана телевидениеге тез-тез чыгып, документалдуу фильмдерге тартылат. Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын бир катар китептери жана телеберүүлөрү көптөгөн тилдерге которулган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "Гиперкосмос" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "Digitek" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.[6]. == Булактар == [[Категория:Арип боюнча инсандар]] e8k0sb5o8zzavlpjpcd9gefw0ezch02 644036 644035 2026-04-14T19:30:22Z Aiyanakk 38273 «[[Категория:Физиктер|Физиктер]]» категориясы кошулду ([[ВП:HotCat|HotCat]] куралынын жардамы менен) 644036 wikitext text/x-wiki [[Файл:Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|thumb|Туулган күнү: 24-январь, 1947-жыл[1][2][…] (79 жашта) Туулган жери: Сан-Хосе, Калифорния, АКШ Өлкө: Америка Кошмо Штаттары Кесиби: физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу. Илимий багыты: физика, астрономия Таанышуу: Принстон университети Нью-Йорк шаардык университети Нью-Йорк шаардык колледжи[3] Алма Матер: Гарвард университети Калифорния университети, Беркли Ellwood P. Cubberley High School[vd] Илимий даражасы: PhD Кеңешчи: Стэнли Манделстам[4] Сыйлыктар жана сыйлыктар: Америка физикалык коомунун мүчөсү [vd] Вебсайт: mkaku.org ]] '''Митио Каку''' (24-январь 1947-жыл, [[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автору катары белгилүү. == Өмүр баяны == Ал жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы Сан-Францискодогу жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектептин шахмат командасынын капитаны болгон. Мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган. Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, андан кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирип, 1972-жылы ал жерде докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган. Вьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызмат өтөгөн эмес. 1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору.Ал Шизуэ Какуга турмушка чыгып, эки кызы бар. 2010-жылга карата, ал үй-бүлөсү менен Нью-Йоркто жашайт. Логотип Уикицитатадагы цитаталар Wikimedia Commons логотиби Wikimedia Commonsтагы медиа файлдарИш-чараларАл теор иялык физиканы жана ааламдын заманбап концепцияларын активдүү жайылтуучу, татаал илимий теорияларды жалпы окурманга жеткиликтүү тилде жеткирүүгө багытталган китептердин автору.Ал радио жана телевидениеге тез-тез чыгып, документалдуу фильмдерге тартылат. Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын бир катар китептери жана телеберүүлөрү көптөгөн тилдерге которулган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "Гиперкосмос" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "Digitek" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.[6]. == Булактар == [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Физиктер]] b9t68edwocw1m5ff4wnvmjz3423wmmt 644037 644036 2026-04-14T19:33:50Z Aiyanakk 38273 Калып кошулду 644037 wikitext text/x-wiki {{Инсан|ысымы=Митио Каку|туулган күнү=24-январь, 1947-жыл (79 жаш)|туулган жери=АКШ|сүрөт=Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|ишмердүүлүгү=физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу}} '''Митио Каку''' (24-январь 1947-жыл, [[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автору катары белгилүү. == Өмүр баяны == Ал жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы Сан-Францискодогу жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектептин шахмат командасынын капитаны болгон. Мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган. Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, андан кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирип, 1972-жылы ал жерде докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган. Вьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызмат өтөгөн эмес. 1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору.Ал Шизуэ Какуга турмушка чыгып, эки кызы бар. 2010-жылга карата, ал үй-бүлөсү менен Нью-Йоркто жашайт. Логотип Уикицитатадагы цитаталар Wikimedia Commons логотиби Wikimedia Commonsтагы медиа файлдарИш-чараларАл теор иялык физиканы жана ааламдын заманбап концепцияларын активдүү жайылтуучу, татаал илимий теорияларды жалпы окурманга жеткиликтүү тилде жеткирүүгө багытталган китептердин автору.Ал радио жана телевидениеге тез-тез чыгып, документалдуу фильмдерге тартылат. Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын бир катар китептери жана телеберүүлөрү көптөгөн тилдерге которулган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "Гиперкосмос" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "Digitek" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.[6]. == Булактар == [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Физиктер]] obhp872bqcqinrmlu36a78zb9e5vlnh 644054 644037 2026-04-15T02:28:16Z Баяман1771 47247 азыр буто элекмин анан дагы кошом 644054 wikitext text/x-wiki {{Инсан|ысымы=Митио Каку|туулган күнү=24-январь, 1947-жыл (79 жаш)|туулган жери=АКШ|сүрөт=Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|ишмердүүлүгү=физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу}} '''Митио Каку''' (24-январь 1947-жыл, [[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин [[:en:Author|автору]] катары белгилүү. == Өмүр баяны == Ал жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы [[:en:San_Francisco|Сан]]-[[:en:San_Francisco|Францискодогу]] жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок [[:en:Japan|Японияда]] билим алган жана [[:en:English|англис]] тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-[[:en:Tule_Lake|Лейк]] лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион [[:en:Electronvolt|электрон]]-[[:en:Electronvolt|вольттук]] бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун [[:en:Albuquerque,_New_Mexico|Альбукеркедеги]] Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик [[:en:Edward_Teller|Эдвард]] [[:en:Edward_Teller|Теллердин]] көңүлүн бурган. [[:en:Edward_Teller|Теллер]] ага [[:en:Hertz|Герц]] стипендиясын алууга жана [[:en:Harvard_University|Гарвард]] университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы [[:en:Harvard_University|Гарварддан]] [[:en:Bachelor's_degree|бакалавр]] даражасын алган, андан кийин Беркли [[:en:MIT_Radiation_Laboratory|радиациялык]] [[:en:MIT_Radiation_Laboratory|лабораториясына]] кирип, 1972-жылы ал жерде [[:en:Doctorate|докторлук]] даражасын алган. 1973-жылы [[:en:Princeton_University|Принстон]] [[:en:Princeton_University|университетине]] чакырылган. ''[[:en:Vietnam_War|Вьетнам]] [[:en:Vietnam_War|согушу]] маалында [[:en:Army|армияга]] чакырылып, [[:en:Georgia_(U.S._state)|Джорджия]] штатындагы [[:en:Fort_Benning|Форт]]-[[:en:Fort_Benning|Беннингде]] базалык даярдыкты жана [[:en:Washington,_D.C.|Вашингтондогу]],[[:en:Durango,_Colorado|Форт]]-[[:en:Durango,_Colorado|Льюис]] шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызматы откон эмес.1980-жылдардан бери [[:en:New_York_City|Нью]]-[[:en:New_York_City|Йорктогу]] Сити колледжинин профессору . Ал Discovery Channel каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "[[:en:Hyperspace|Гиперкосмос]]" жана "Параллель дүйнөлөр" китептери "[[:en:Digitek|Digitek]]" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга [[:en:Electronic_Information_Exchange_System|электрондук]] форматта бекер таратылууда.[6].'' == Булактар == [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Физиктер]] 0hmrat371l709smuetdrdikr1xjg1dv 644063 644054 2026-04-15T04:26:51Z Баяман1771 47247 анан дагы улантам 644063 wikitext text/x-wiki {{Инсан|ысымы=Митио Каку|туулган күнү=24-январь, 1947-жыл (79 жаш)|туулган жери=АКШ|сүрөт=Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|ишмердүүлүгү=физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу}} '''[[:en:Michio_Kaku|Митио]] [[:en:Michio_Kaku|Каку]]''' (24-январь 1947-жыл, [[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин [[:en:Author|автору]] катары белгилүү. == Өмүр баяны == Ал жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы [[:en:San_Francisco|Сан]]-[[:en:San_Francisco|Францискодогу]] жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок [[:en:Japan|Японияда]] билим алган жана [[:en:English|англис]] тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-[[:en:Tule_Lake|Лейк]] лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион [[:en:Electronvolt|электрон]]-[[:en:Electronvolt|вольттук]] бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун [[:en:Albuquerque,_New_Mexico|Альбукеркедеги]] Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик [[:en:Edward_Teller|Эдвард]] [[:en:Edward_Teller|Теллердин]] көңүлүн бурган. [[:en:Edward_Teller|Теллер]] ага [[:en:Hertz|Герц]] стипендиясын алууга жана [[:en:Harvard_University|Гарвард]] университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы [[:en:Harvard_University|Гарварддан]] [[:en:Bachelor's_degree|бакалавр]] даражасын алган, андан кийин Беркли [[:en:MIT_Radiation_Laboratory|радиациялык]] [[:en:MIT_Radiation_Laboratory|лабораториясына]] кирип, 1972-жылы ал жерде [[:en:Doctorate|докторлук]] даражасын алган. 1973-жылы [[:en:Princeton_University|Принстон]] [[:en:Princeton_University|университетине]] чакырылган. ''[[:en:Vietnam_War|Вьетнам]] [[:en:Vietnam_War|согушу]] маалында [[:en:Army|армияга]] чакырылып, [[:en:Georgia_(U.S._state)|Джорджия]] штатындагы [[:en:Fort_Benning|Форт]]-[[:en:Fort_Benning|Беннингде]] базалык даярдыкты жана [[:en:Washington,_D.C.|Вашингтондогу]],[[:en:Durango,_Colorado|Форт]]-[[:en:Durango,_Colorado|Льюис]] шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызматы откон эмес.1980-жылдардан бери [[:en:New_York_City|Нью]]-[[:en:New_York_City|Йорктогу]] Сити колледжинин профессору . Ал [[:en:Discovery_Channel|Discovery]] [[:en:Discovery_Channel|Channel]] каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "[[:en:Hyperspace|Гиперкосмос]]" жана "[[:en:Parallel_Worlds,_Parallel_Lives|Параллель]] [[:en:Parallel_Worlds,_Parallel_Lives|дүйнөлөр]]" китептери "[[:en:Digitek|Digitek]]" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга [[:en:Electronic_Information_Exchange_System|электрондук]] форматта бекер таратылууда.[6].'' == Булактар == [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Физиктер]] nyoopq4kx471c2k1lwnoz2ru5ms5jcy 644077 644063 2026-04-15T08:36:25Z Aiyanakk 38273 Түзөтүлүүдө 644077 wikitext text/x-wiki {{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Баяман1771|Баяман1771]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Баяман1771|баарлашуу]])}} {{Инсан|ысымы=Митио Каку|туулган күнү=24-январь, 1947-жыл (79 жаш)|туулган жери=АКШ|сүрөт=Michio Kaku at Miami University in 2020 (cropped).jpg|ишмердүүлүгү=физик-теоретик, илимпоз, илимди популяризатор, футуролог, университеттин профессору, фантастикалык эмес жазуучу, радио алып баруучу, физик, телекөрсөтүүнүн алып баруучусу, илимий-популярдуу жазуучу}} '''[[:en:Michio_Kaku|Митио]] [[:en:Michio_Kaku|Каку]]''' (24-январь 1947-жыл, [[:en:San_Jose,_California|СанХосе]][[:en:California|Калифорния]], [[:en:United_States|АКШ]]) – жапон тектүү америкалык [[:en:Theoretical_physics|физик]]-[[:en:Theoretical_physics|теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин [[:en:Author|автору]] катары белгилүү. == Өмүр баяны == Ал жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын чоң атасы 1906-жылы [[:en:San_Francisco|Сан]]-[[:en:San_Francisco|Францискодогу]] жер титирөөдөн кийин жардам көрсөтүүгө жардам берүү үчүн Америкага келген; анын атасы Калифорнияда туулган, бирок [[:en:Japan|Японияда]] билим алган жана [[:en:English|англис]] тилин чектеген; анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында улуу агасы да төрөлгөн япониялык Туле-[[:en:Tule_Lake|Лейк]] лагеринде таанышкан. Ал Кибберли орто мектебинде окуган жана мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион [[:en:Electronvolt|электрон]]-[[:en:Electronvolt|вольттук]] бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын[5] куруп, өзүнүн долбоорлорун [[:en:Albuquerque,_New_Mexico|Альбукеркедеги]] Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик [[:en:Edward_Teller|Эдвард]] [[:en:Edward_Teller|Теллердин]] көңүлүн бурган. [[:en:Edward_Teller|Теллер]] ага [[:en:Hertz|Герц]] стипендиясын алууга жана [[:en:Harvard_University|Гарвард]] университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы [[:en:Harvard_University|Гарварддан]] [[:en:Bachelor's_degree|бакалавр]] даражасын алган, андан кийин Беркли [[:en:MIT_Radiation_Laboratory|радиациялык]] [[:en:MIT_Radiation_Laboratory|лабораториясына]] кирип, 1972-жылы ал жерде [[:en:Doctorate|докторлук]] даражасын алган. 1973-жылы [[:en:Princeton_University|Принстон]] [[:en:Princeton_University|университетине]] чакырылган. ''[[:en:Vietnam_War|Вьетнам]] [[:en:Vietnam_War|согушу]] маалында [[:en:Army|армияга]] чакырылып, [[:en:Georgia_(U.S._state)|Джорджия]] штатындагы [[:en:Fort_Benning|Форт]]-[[:en:Fort_Benning|Беннингде]] базалык даярдыкты жана [[:en:Washington,_D.C.|Вашингтондогу]],[[:en:Durango,_Colorado|Форт]]-[[:en:Durango,_Colorado|Льюис]] шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган, бирок согуш аяктагандыктан фронтто кызматы откон эмес.1980-жылдардан бери [[:en:New_York_City|Нью]]-[[:en:New_York_City|Йорктогу]] Сити колледжинин профессору . Ал [[:en:Discovery_Channel|Discovery]] [[:en:Discovery_Channel|Channel]] каналында "Аалам кантип иштейт" жана "Илимий фантастика илими" программаларын алып барган. Анын "Акыл-эстин келечеги", "[[:en:Hyperspace|Гиперкосмос]]" жана "[[:en:Parallel_Worlds,_Parallel_Lives|Параллель]] [[:en:Parallel_Worlds,_Parallel_Lives|дүйнөлөр]]" китептери "[[:en:Digitek|Digitek]]" долбоорунун алкагында бардык окурмандарга [[:en:Electronic_Information_Exchange_System|электрондук]] форматта бекер таратылууда.[6].'' == Булактар == [[Категория:Арип боюнча инсандар]] [[Категория:Физиктер]] 78vfnkhkvq8ayt73p9mu7cojqzk2ak9 3 151616 644017 2026-04-14T16:10:45Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644017 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 16:10, 14 апрель 2026 (UTC) ap9kn3uf3an2yxfzrbz6ie1te2emqsi 0 151617 644020 2026-04-14T16:15:58Z Arsensky 41251 Жаңы барак: "‎'''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] C тайпасынын''' оюндары 13 июнда башталат жана 24 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |acces..." 644020 wikitext text/x-wiki '''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] C тайпасынын''' оюндары 13 июнда башталат жана 24 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |accessdate=February 4, 2024}}</ref>. Тайпада [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]], [[Марокко улуттук футбол курамасы|Марокко]], [[Гаити улуттук футбол курамасы|Гаити]] жана [[Шотландия улуттук футбол курамасы|Шотландия]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат<ref name="regulations">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |accessdate=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}</ref>. == Курамалар == {| class="wikitable sortable" |- !rowspan=2| Чучукулактагы<br>оруну !rowspan=2| Курама !rowspan=2| Себет !rowspan=2| Конфедерация !rowspan=2| Тандоо<br>ыкмасы !rowspan=2| Жолдомо<br>алган<br>күнү !rowspan=2 data-sort-type="number"| Финалдык<br>мелдештерде<br>катышуусу !rowspan=2| Акыркы<br>катышуусу !rowspan=2| Мыкты<br>жетишкендиги !colspan=2| ФИФА рейтинги<ref>{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |accessdate=November 22, 2025}}</ref> |- ! Ноябрь 2025{{refn| Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган<ref name="draw procedure">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |accessdate=November 25, 2025}}</ref>.}} ! Июнь 2026 |- | C1 | style=white-space:nowrap | {{футбол|BRA}} | 1 | [[КОНМЕБОЛ]] | data-sort-value="*" | КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 5-орун | 11-июнь 2025 | 23чү | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="4.2" | '''Чемпион''' ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962]], [[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]) | 5 | |- | C2 | style=white-space:nowrap | {{футбол|MAR}} | 2 | [[КАФ]] | КАФ, Е тайпасы, 1-орун | 5-сентябрь 2025 | 7чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="1.3" | 4-орун ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 11 | |- | C3 | style=white-space:nowrap | {{футбол|HAI}} | 4 | [[КОНКАКАФ]] | КОНКАКАФ, С тайпасы, 1-орун | 19-ноябрь 2025 | 2чи | [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]] | data-sort-value="5.1" | Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]) | 84 | |- | C4 | style=white-space:nowrap | {{футбол|SCO}} | 3 | [[УЕФА]] | УЕФА, C тайпасы, 1-орун | 18-ноябрь 2025 | 9чу | [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]] | data-sort-value="7.2" | Тайпалык баскыч ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]) | 36 | |} == Таблица == {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|C тайпасы}} [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу<ref name="regulations"/>: * C тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы|F тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курамага чыгат. * C тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы|F тайпасынын]] жеңүүчүсү менен ойнойт. * C тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы|A тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе). == Оюндар == Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген<ref name="match schedule"/>. === Бразилия – Марокко === Командалар буга чейин үч жолу, анын ичинде Дүйнө чемпионатында бир жолу жолугушкан. 1998-жылы тайпалык баскычта Бразилия 3:0 эсебинде жеңген. Акыркы жолу 2023-жылы жолдоштук оюнда Марокко 2:1 эсебинде жеңишке жеткен (бул африкалык кураманын биринчи жеңиши болгон)<ref>{{cite web|title=Brazil national football team: record v Morocco|url=https://www.11v11.com/teams/brazil/tab/opposingTeams/opposition/Morocco|website=11v11.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Brazil vs. Morocco Head-to-Head in the World Cups|url=https://www.thesoccerworldcups.com/head_to_head/brazil_vs_morocco.php|website=thesoccerworldcups.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=C1 />{{Football box |date = 13-июнь 2026 |time = 18:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|BRA|||R}} |score = Матч №7 |team2 = {{футбол|MAR}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Метлайф]]», [[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорд]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021456 }}<section end=C1 /> === Гаити – Шотландия === Бул эки команда буга чейин эч качан жолуккан эмес. <section begin=C2 />{{Football box |date = 13-июнь 2026 |time = 21:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|HAI|||R}} |score = Матч №5 |team2 = {{футбол|SCO}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Жиллетт]]», [[Фоксборо (Массачусетс)|Фоксборо]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021453 }}<section end=C2 /> === Шотландия – Марокко === Командалардын жалгыз жолугушуусу 1998 Дүйнө чемпионатынын тайпалык баскычынын акыркы оюнунда болгон, анда Марокко 3:0 эсебинде жеңген<ref>{{cite web|title=Scotland national football team: record v Morocco|url=https://www.11v11.com/teams/scotland/tab/opposingTeams/opposition/Morocco|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Morocco vs. Scotland Head-to-Head in the World Cups|url=https://www.thesoccerworldcups.com/head_to_head/morocco_vs_scotland.php|website=thesoccerworldcups.com|accessdate=5 December 2025}}</ref>. <section begin=C3 />{{Football box |date = 19-июнь 2026 |time = 18:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|SCO|||R}} |score = Матч №30 |team2 = {{футбол|MAR}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Жиллетт]]», [[Фоксборо (Массачусетс)|Фоксборо]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021454 }}<section end=C3 /> === Бразилия – Гаити === Командалар буга чейин үч жолу жолуккан. Акыркы жолу 2016 Америка кубогунун тайпалык баскычында Бразилия 7:1 эсебинде жеңген<ref>{{cite web|title=Brazil national football team: record v Haiti|url=https://www.11v11.com/teams/brazil/tab/opposingTeams/opposition/Haiti|website=11v11.com|accessdate=December 5, 2025}}</ref>. <section begin=C4 />{{Football box |date = 19-июнь 2026 |time = 20:30 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|BRA|||R}} |score = Матч №29 |team2 = {{футбол|HAI}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Линколн Файненшел Филд]]», [[Филаделфия]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021457 }}<section end=C4 /> === Шотландия – Бразилия === Командалар буга чейин он жолу, анын ичинде Дүйнө чемпионатында төрт жолу жолуккан. Биринчи жолугушуу 1974-жылы 0:0 эсеби менен аяктаган. Андан кийин Бразилия кийинки үч оюнда жеңишке жеткен: 1982-жылы 4:1, 1990-жылы 1:0 жана 1998-жылы ачылыш оюнунда 2:1. Акыркы жолу 2011-жылы жолдоштук оюнда Бразилия 2:0 эсебинде жеңип, атаандаштыктагы жеңилбеген сериясын сактап калган<ref>{{cite web|title=Scotland vs. Brazil Head-to-Head in the World Cups|url=https://www.thesoccerworldcups.com/head_to_head/scotland_vs_brazil.php|website=thesoccerworldcups.com|accessdate=5 December 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Scotland national football team: record v Brazil|url=https://www.11v11.com/teams/scotland/tab/opposingTeams/opposition/Brazil|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}</ref>. <section begin=C5 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 18:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|SCO|||R}} |score = Матч №49 |team2 = {{футбол|BRA}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Хард Рок]]», [[Майами-Гарденс]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021455 }}<section end=C5 /> === Марокко – Гаити === Бул эки команда буга чейин эч качан жолуккан эмес. <section begin=C6 />{{Football box |date = 24-июнь 2026 |time = 18:00 [[UTC−04:00|UTC−4]] |team1 = {{футбол|MAR|||R}} |score = Матч №50 |team2 = {{футбол|HAI}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Мерседес-Бенц (стадион)|Мерседес-Бенц]]», [[Атланта]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021452 }}<section end=C6 /> == Фейр-плей упайлары == Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат. Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет<ref name="regulations"/>: * сары айып кагаз: −1 упай; * кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай; * түз кызыл айып кагаз: −4 упай; * сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай; Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат. {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- !rowspan=2|Курама !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|1-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|2-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|3-оюн !rowspan=2 style="border-left:3px solid gray"|Эсеп |- !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} |- |align=left|{{футбол|BRA}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|MAR}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|HAI}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|SCO}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |} == Булактар == {{булактар|3}} == Шилтемелер == *[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты] [[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]] mjq4wcn8c4rwgmq18tsc8mqvca8nat3 0 151618 644027 2026-04-14T16:45:05Z Arsensky 41251 Жаңы барак: "‎'''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] D тайпасынын''' оюндары 12 июнда башталат жана 25 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |acces..." 644027 wikitext text/x-wiki '''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] D тайпасынын''' оюндары 12 июнда башталат жана 25 июнда аяктайт<ref name="match schedule">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |accessdate=February 4, 2024}}</ref>. Тайпада [[Америка Кошмо Штаттары улуттук футбол курамасы|Америка Кошмо Штаттары]] (уюштуруучулардын бири), [[Парагвай улуттук футбол курамасы|Парагвай]], [[Австралия улуттук футбол курамасы|Австралия]] жана [[Түркия улуттук футбол курамасы|Түркия]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат<ref name="regulations">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |accessdate=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}</ref>. == Курамалар == {| class="wikitable sortable" |- !rowspan=2| Чучукулактагы<br>оруну !rowspan=2| Курама !rowspan=2| Себет !rowspan=2| Конфедерация !rowspan=2| Тандоо<br>ыкмасы !rowspan=2| Жолдомо<br>алган<br>күнү !rowspan=2 data-sort-type="number"| Финалдык<br>мелдештерде<br>катышуусу !rowspan=2| Акыркы<br>катышуусу !rowspan=2| Мыкты<br>жетишкендиги !colspan=2| ФИФА рейтинги<ref>{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |accessdate=November 22, 2025}}</ref> |- ! Ноябрь 2025{{refn| Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган<ref name="draw procedure">{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |accessdate=November 25, 2025}}</ref>.}} ! Июнь 2026 |- | D1 | style=white-space:nowrap | {{футбол|USA}} | 1 | [[КОНКАКАФ]] | data-sort-value="*" | Уюштуруучу | 14-февраль 2023{{refn| Бириккен табыштамасы 2018-жылдын 13-июнунда тандалганы менен, уюштуруучу өлкөлөргө автоматтык жолдомолор 2023-жылдын 14-февралында гана ФИФА кеңеши тарабынан расмий түрдө бекитилген<ref>{{cite news |url=https://inside.fifa.com/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=FIFA |date=February 14, 2023 |accessdate=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live}}</ref>.}} | 12чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="4.2" | 3-орун ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]]) | 14 | |- | D2 | style=white-space:nowrap | {{футбол|PAR}} | 3 | [[КОНМЕБОЛ]] | КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 6-орун | 4-сентябрь 2025 | 9чу | [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]] | data-sort-value="1.3" | Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]) | 39 | |- | D3 | style=white-space:nowrap | {{футбол|AUS}} | 2 | [[Азия футбол конфедерациясы|АФК]] | АФК, 3-раунд, С тайпасы, 2-орун | 10-июнь 2025 | 7чи | [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] | data-sort-value="5.1" | 1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]) | 26 | |- | D4 | style=white-space:nowrap | {{футбол|TUR}} | 4{{refn|name=Placeholder|УЕФАнын плей-офф раундундагы A жолунун жеңүүчүсү тайпалык баскычынын чучукулактын учурунда белгисиз болгондуктан ФИФА рейтингиндеги орундар эске алынган эмес жана бул команда автоматтык түрдө 4-себетке жайгаштырылган<ref name="draw procedure"/>.}} | [[УЕФА]] | УЕФА, C плей-офф жолу, жеңүүчү | 31-март 2026 | 3чү | [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]] | data-sort-value="7.2" | 3-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]) | 25{{refn|name=Placeholder}} | |} == Таблица == {{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|D тайпасы}} [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу<ref name="regulations"/>: * D тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы|B тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы|F тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасындагы]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы|J тайпасындагы]] 3-орунду ээлеген курамага чыгат. * D тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы|G тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курама менен ойнойт. * D тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы|K тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе). == Оюндар == Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген<ref name="match schedule"/>. === АКШ – Парагвай === Командалар буга чейин тогуз жолу жолуккан, анын ичинде Дүйнө чемпионатында бир жолу. 1930-жылы тайпалык баскычта АКШ 3:0 эсебинде жеңген. Акыркы жолу 2025-жылы жолдоштук оюнда кабыл алуучу өлкө 2:1 эсебинде жеңишке жеткен<ref>{{cite web|title=United States national football team: record v Paraguay|url=https://www.11v11.com/teams/usa/tab/opposingTeams/opposition/Paraguay|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}</ref>. <section begin=D1 />{{Football box |date = 12-июнь 2026 |time = 18:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|USA|||R}} |score = Матч №4 |team2 = {{футбол|PAR}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Соу-Фай]]», [[Инглвуд]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021458 }}<section end=D1 /> === Австралия – Түркия === Командалар эки жолу жолуккан, 2004-жылдын май айында өткөн эки жолдоштук оюнда тең Түркия жеңген<ref>{{cite web|title=Australia national football team: record v Turkey|url=https://www.11v11.com/teams/australia/tab/opposingTeams/opposition/Turkey/|website=11v11.com|accessdate=31 March 2026}}</ref>. <section begin=D2 />{{Football box |date = 13-июнь 2026 |time = 21:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|AUS|||R}} |score = Матч №6 |team2 = {{футбол|TUR}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Би-Си Плейс]]», [[Ванкувер]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021463 }}<section end=D2 /> === АКШ – Австралия === Командалар мелдешке чейин төрт жолу жолуккан. Акыркы жолу 2025-жылы жолдоштук оюнда АКШ 2:1 эсебинде жеңген<ref>{{cite web|title=United States national football team: record v Australia|url=https://www.11v11.com/teams/usa/tab/opposingTeams/opposition/Australia|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}</ref>. <section begin=D3 />{{Football box |date = 19-июнь 2026 |time = 12:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|USA|||R}} |score = Матч №32 |team2 = {{футбол|AUS}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Люмен Филд]]», [[Сиэтл]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021462 }}<section end=D3 /> === Түркия – Парагвай === Командалар бир гана жолу — 1995-жылы голсуз тең чыгуу менен аяктаган оюнда жолуккан<ref>{{cite web|title=Paraguay national football team: record v Turkey|url=https://www.11v11.com/teams/paraguay/tab/opposingTeams/opposition/Turkey/|website=11v11.com|accessdate=31 March 2026}}</ref>. <section begin=D4 />{{Football box |date = 19-июнь 2026 |time = 20:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|TUR|||R}} |score = Матч №31 |team2 = {{футбол|PAR}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Ливайс]]», [[Санта-Клара]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021460 }}<section end=D4 /> === Түркия – АКШ === Командалар мелдешке чейин беш жолу жолуккан. Акыркы жолу 2025-жылы жолдоштук оюнда Түркия 2:1 эсебинде жеңген<ref>{{cite web|title=Turkey national football team: record v USA|url=https://www.11v11.com/teams/turkey/tab/opposingTeams/opposition/USA/|website=11v11.com|accessdate=31 March 2026}}</ref>. <section begin=D5 />{{Football box |date = 25-июнь 2026 |time = 19:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|TUR|||R}} |score = Матч №59 |team2 = {{футбол|USA}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Соу-Фай]]», [[Инглвуд]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021459 }}<section end=D5 /> === Парагвай – Австралия === Командалар буга чейин беш жолу жолуккан. Акыркы жолу 2010-жылы жолдоштук оюнда Австралия 1:0 эсебинде жеңген<ref>{{cite web|title=Paraguay national football team: record v Australia|url=https://www.11v11.com/teams/paraguay/tab/opposingTeams/opposition/Australia|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}</ref>. <section begin=D6 />{{Football box |date = 25-июнь 2026 |time = 19:00 [[UTC−07:00|UTC−7]] |team1 = {{футбол|PAR|||R}} |score = Матч №60 |team2 = {{футбол|AUS}} |goals1 = |goals2 = |stadium = «[[Ливайс]]», [[Санта-Клара]] |attendance = |referee = |report = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021461 }}<section end=D6 /> == Фейр-плей упайлары == Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат. Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет<ref name="regulations"/>: * сары айып кагаз: −1 упай; * кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай; * түз кызыл айып кагаз: −4 упай; * сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай; Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат. {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- !rowspan=2|Курама !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|1-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|2-оюн !colspan=4 style="border-left:3px solid gray"|3-оюн !rowspan=2 style="border-left:3px solid gray"|Эсеп |- !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} !style="border-left:3px solid gray"|{{САК}} !{{КАК2|2}} !{{КАК2|0}} !{{КАК2|1}} |- |align=left|{{футбол|USA}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|PAR}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|AUS}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |- |align=left|{{футбол|TUR}} |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || |style="border-left:3px solid gray"| || || || !style="border-left:3px solid gray"| 0 |} == Булактар == {{булактар|3}} == Шилтемелер == *[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты] [[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]] q7khcajenx2t1phq263lycarxtyywsh 3 151619 644030 2026-04-14T17:10:56Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644030 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:10, 14 апрель 2026 (UTC) g68g3pcmnukp6eg74mbkaprqswf0vpn 3 151620 644031 2026-04-14T17:11:06Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644031 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:11, 14 апрель 2026 (UTC) 6bz4zv594ra5msk0mjvruuyz50pgplx 0 151621 644039 2026-04-14T19:49:52Z Artelow 2286 Жаңы барак: "‎'''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dun..." 644039 wikitext text/x-wiki '''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dunyagozel-gulmanova-samyy-molodoy-spiker-parlamenta-v-mire/ News Central Asia.Дуньягозель Гульманова – самый молодой спикер парламента в мире. Ее избрание свидетельствует о некоторых жизненно важных изменениях в политическом ландшафте Туркменистана]</ref>. fbzwwnjh1qz2043gh0unev3zn2qcdm4 644040 644039 2026-04-14T19:50:36Z Artelow 2286 644040 wikitext text/x-wiki '''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dunyagozel-gulmanova-samyy-molodoy-spiker-parlamenta-v-mire/ News Central Asia.Дуньягозель Гульманова – самый молодой спикер парламента в мире. Ее избрание свидетельствует о некоторых жизненно важных изменениях в политическом ландшафте Туркменистана]</ref>. == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == 7nw3ahmsvamsvhjnln7vybg6ma1ywbj 644041 644040 2026-04-14T19:59:33Z Artelow 2286 644041 wikitext text/x-wiki '''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dunyagozel-gulmanova-samyy-molodoy-spiker-parlamenta-v-mire/ News Central Asia.Дуньягозель Гульманова – самый молодой спикер парламента в мире. Ее избрание свидетельствует о некоторых жизненно важных изменениях в политическом ландшафте Туркменистана]</ref>. == Өмүр баяны == Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна 1989-жылы 14-январда [[Ашхабад]] шаарында туулган. 1995–2004-жылдары Ашхабад шаарындагы № 27 адистештирилген орто мектебинде окуган. 2007-жылы Түркмөн мамлекеттик университетине тапшырып, аны 2012-жылы «укук таануу» адистиги боюнча аяктаган. * 2004—2006-жылдары — Ахал велаятынын мурдагы Багыр айылындагы «Bagyr» дыйкан-чарба бирикмесинин ижарачысы. * 2007-жылы — Ахал велаятынын Рухабат этраптык ооруканасынын кенже медициналык кызматкери. * 2012—2014-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Укуктук маалымат борборунун Конституциялык мыйзам чыгаруу бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2014—2015-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Кадрлар жана аткаруу тартибин көзөмөлдөө бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2015—2016-жылдары — Ашхабад шаардык мамлекеттик нотариалдык кеңсесинин стажёру, кийин мамлекеттик нотариусу. * 2016—2018-жылдары — Кыймылсыз мүлккө болгон укуктарды жана аны менен байланышкан бүтүмдөрдү мамлекеттик каттоо кызматынын Ашхабад шаардык башкармалыгынын Беркарарлык этраптык бөлүмүнүн мамлекеттик каттоочусу, андан соң аталган кызматтын мамлекеттик эсепти жүргүзүү бөлүмүнүн улук мамлекеттик каттоочусу. * 2018—2021-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Экономикалык мыйзам чыгаруу жана ченемдик укуктук актыларды мамлекеттик каттоо бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. 2021-жылдын 14-апрелинде Гурбангулы Бердымухамедовдун жарлыгы менен Гулманова Түркмөнстандын Халк Маслахатынын (Элдик кеңешинин) мүчөсү болуп дайындалган. 2021-жылдын 14-апрелинен 2023-жылдын 21-январына чейин Түркмөнстандын Милли Генгешинин Халк Маслахатынын төрагасынын орун басары, андан кийин Адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо боюнча комитеттин төрайымы болуп иштеген. Бир палаталуу парламент калыбына келтирилгенден кийин, Гулманова Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Укуктук жардам башкармалыгынын Нотариат жана жарандык абалдын актыларын каттоо бөлүмүнүн улук кеңешчиси болуп эмгектенген. == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == 0bm4syikdnhkyv2j5bps5a7pv35es40 644042 644041 2026-04-14T20:04:07Z Artelow 2286 644042 wikitext text/x-wiki '''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dunyagozel-gulmanova-samyy-molodoy-spiker-parlamenta-v-mire/ News Central Asia.Дуньягозель Гульманова – самый молодой спикер парламента в мире. Ее избрание свидетельствует о некоторых жизненно важных изменениях в политическом ландшафте Туркменистана]</ref>. == Өмүр баяны == Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна 1989-жылы 14-январда [[Ашхабад]] шаарында туулган. 1995–2004-жылдары Ашхабад шаарындагы № 27 адистештирилген орто мектебинде окуган. 2007-жылы Түркмөн мамлекеттик университетине тапшырып, аны 2012-жылы «укук таануу» адистиги боюнча аяктаган<ref name=":0">[https://mejlis.gov.tm/single-deputy/140?lang=tm Түркмөнстан Межилиси. Gulmanowa Dünýägözel Akmuhammedowna]</ref>. * 2004—2006-жылдары — Ахал велаятынын мурдагы Багыр айылындагы «Bagyr» дыйкан-чарба бирикмесинин ижарачысы. * 2007-жылы — Ахал велаятынын Рухабат этраптык ооруканасынын кенже медициналык кызматкери. * 2012—2014-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Укуктук маалымат борборунун Конституциялык мыйзам чыгаруу бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2014—2015-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Кадрлар жана аткаруу тартибин көзөмөлдөө бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2015—2016-жылдары — Ашхабад шаардык мамлекеттик нотариалдык кеңсесинин стажёру, кийин мамлекеттик нотариусу. * 2016—2018-жылдары — Кыймылсыз мүлккө болгон укуктарды жана аны менен байланышкан бүтүмдөрдү мамлекеттик каттоо кызматынын Ашхабад шаардык башкармалыгынын Беркарарлык этраптык бөлүмүнүн мамлекеттик каттоочусу, андан соң аталган кызматтын мамлекеттик эсепти жүргүзүү бөлүмүнүн улук мамлекеттик каттоочусу. * 2018—2021-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Экономикалык мыйзам чыгаруу жана ченемдик укуктук актыларды мамлекеттик каттоо бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. 2021-жылдын 14-апрелинде Гурбангулы Бердымухамедовдун жарлыгы менен Гулманова Түркмөнстандын Халк Маслахатынын (Элдик кеңешинин) мүчөсү болуп дайындалган. 2021-жылдын 14-апрелинен 2023-жылдын 21-январына чейин Түркмөнстандын Милли Генгешинин Халк Маслахатынын төрагасынын орун басары, андан кийин Адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо боюнча комитеттин төрайымы болуп иштеген<ref name=":0" />. Бир палаталуу парламент калыбына келтирилгенден кийин, Гулманова Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Укуктук жардам башкармалыгынын Нотариат жана жарандык абалдын актыларын каттоо бөлүмүнүн улук кеңешчиси болуп эмгектенген<ref name=":0" />. == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://mejlis.gov.tm/?lang=tm Түркмөнстан Межилисинин расмий сайты] 08mxk7tyh9e1thkkfw865w4t64wp6t0 644043 644042 2026-04-14T20:19:59Z Artelow 2286 644043 wikitext text/x-wiki '''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dunyagozel-gulmanova-samyy-molodoy-spiker-parlamenta-v-mire/ News Central Asia.Дуньягозель Гульманова – самый молодой спикер парламента в мире. Ее избрание свидетельствует о некоторых жизненно важных изменениях в политическом ландшафте Туркменистана]</ref>. == Өмүр баяны == Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна 1989-жылы 14-январда [[Ашхабад]] шаарында туулган. 1995–2004-жылдары Ашхабад шаарындагы № 27 адистештирилген орто мектебинде окуган. 2007-жылы Түркмөн мамлекеттик университетине тапшырып, аны 2012-жылы «укук таануу» адистиги боюнча аяктаган<ref name=":0">[https://mejlis.gov.tm/single-deputy/140?lang=tm Түркмөнстан Межилиси. Gulmanowa Dünýägözel Akmuhammedowna]</ref>. * 2004—2006-жылдары — Ахал велаятынын мурдагы Багыр айылындагы «Bagyr» дыйкан-чарба бирикмесинин ижарачысы. * 2007-жылы — Ахал велаятынын Рухабат этраптык ооруканасынын кенже медициналык кызматкери. * 2012—2014-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Укуктук маалымат борборунун Конституциялык мыйзам чыгаруу бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2014—2015-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Кадрлар жана аткаруу тартибин көзөмөлдөө бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2015—2016-жылдары — Ашхабад шаардык мамлекеттик нотариалдык кеңсесинин стажёру, кийин мамлекеттик нотариусу. * 2016—2018-жылдары — Кыймылсыз мүлккө болгон укуктарды жана аны менен байланышкан бүтүмдөрдү мамлекеттик каттоо кызматынын Ашхабад шаардык башкармалыгынын Беркарарлык этраптык бөлүмүнүн мамлекеттик каттоочусу, андан соң аталган кызматтын мамлекеттик эсепти жүргүзүү бөлүмүнүн улук мамлекеттик каттоочусу. * 2018—2021-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Экономикалык мыйзам чыгаруу жана ченемдик укуктук актыларды мамлекеттик каттоо бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. 2021-жылдын 14-апрелинде Гурбангулы Бердымухамедовдун жарлыгы менен Гулманова Түркмөнстандын Халк Маслахатынын (Элдик кеңешинин) мүчөсү болуп дайындалган. 2021-жылдын 14-апрелинен 2023-жылдын 21-январына чейин Түркмөнстандын Милли Генгешинин Халк Маслахатынын төрагасынын орун басары, андан кийин Адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо боюнча комитеттин төрайымы болуп иштеген<ref name=":0" />. Бир палаталуу парламент калыбына келтирилгенден кийин, Гулманова Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Укуктук жардам башкармалыгынын Нотариат жана жарандык абалдын актыларын каттоо бөлүмүнүн улук кеңешчиси болуп эмгектенген<ref name=":0" />. === Межилистин төрайымы === 2023-жылдын мартында Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна Ашхабад шаарынын №5 шайлоо округунан Түркмөнстандын Межилисинин депутаттыгына талапкерлигин койгон. 2023-жылдын 6-апрелинде парламенттин биринчи отурумунда ал бир добуштан Межилистин төрайымы болуп шайланган<ref>[https://tdh.gov.tm/ru/post/35451/zakon-turkmenistana-o-predsedatele-medzhlisa-turkmenistana-2 Туркменистан сегодня. Закон Туркменистана о Председателе Меджлиса Туркменистана]</ref><ref>[https://turkmen.news/2023/04/07/v-turkmenistane-smenilas-predsedatel-parlamenta/ Turkmen news. В Туркменистане сменилась председатель парламента]</ref>. 2023-жылдын 26-майында Санкт-Петербург шаарында өткөн Алтынчы Нева эл аралык экологиялык конгрессинин алкагында Орусиянын Федерация Кеңешинин төрайымы Валентина Матвиенко менен жолугушкан. Жолугушууда тараптар Орусия-Түркмөнстан мамилелерин бекемдөөнү жана эки тараптуу парламенттер аралык кызматташтыкты активдештирүүнү талкуулашкан<ref>[http://council.gov.ru/events/news/145197/ Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации. В. Матвиенко: Необходима актуализация договорно-правовой базы механизмов межпарламентского взаимодействия России и Туркменистана]</ref>. 2023-жылдын сентябрында Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна республиканын делегациясын жетектеп, Түштүк Кореяга иш сапары менен барып, «Борбордук Азия — Корея Республикасы» аттуу 1-парламенттер аралык жолугушууга катышкан. Ошондой эле ал премьер-министр Хан Док Су жана Улуттук чогулуштун төрагасы Ким Жин Пхё менен сүйлөшүүлөрдү өткөргөн. Тараптар соода, отун жана химия өнөр жайы, маданият, илим жана билим берүү тармактарындагы кызматташтыктын өңүттөрүн талкуулашкан<ref>[https://sng.fm/ashkhabad/28815-predsedatel-medzhlisa-turkmenistana-i-rukovodstvo-respubliki-koreja-oboznachili-prioritety-partnerstva.html SNG FM. Председатель Меджлиса Туркменистана и руководство Южной Кореи обозначили приоритеты партнёрства]</ref><ref>[https://bigasia.ru/korejskie-kompanii-rasshiryat-uchastie-v-proektah-na-territorii-turkmenistana/ Большая Азия. Корейские компании расширят участие в проектах на территории Туркменистана]</ref>. 2023-жылдын 29-октябрында Тажикстандын Түркмөнстандагы атайын жана толук ыйгарым укуктуу элчиси Вафо Ниятбекзода менен жолугушуу өткөргөн. Эки тарап кызматташтыкты андан ары өнүктүрүү келечеги жана парламенттик дипломатияны өнүктүрүү боюнча пикир аламашышкан. 2026-жылдын 24-февралында Грузияга болгон расмий сапарынын алкагындаГрузиянын премьер-министри И. Кобахидзе менен жолугушуларды өткөргөн<ref>[https://turkmenistan.gov.tm/ru/post/103659/turkmenistan-gruziya-ukreplyaya-plodotvornoe-sotrudnichestvo Altyn asyr. Туркменистан – Грузия: укрепляя плодотворное сотрудничество]</ref>. == Жеке жашосуу == Үй-бүлөлүү. Эки баланын энеси. == Сыйлыктары == 2024-жылдын 10-декабры — Түркмөнстандын «Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygyna» (Махтумкули Фрагинин 300 жылдыгына) эстелик белгиси<ref>[https://turkmenistan.gov.tm/ru/post/90437/postanovlenie-prezidenta-turkmenistana-o-nagrazhdenii-pamyatnymi-znakami-turkmenistana-magtymguly-pyragynyn-300-yyllygyna Золотой век. Постановление Президента Туркменистана о награждении памятными знаками Туркменистана «Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygyna»]</ref>. == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://mejlis.gov.tm/?lang=tm Түркмөнстан Межилисинин расмий сайты] 8fd4v2s4alsd3rfo72f61kb3tn689sv 644046 644043 2026-04-14T20:25:30Z Artelow 2286 /* Тышкы шилтемелер */ 644046 wikitext text/x-wiki '''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dunyagozel-gulmanova-samyy-molodoy-spiker-parlamenta-v-mire/ News Central Asia.Дуньягозель Гульманова – самый молодой спикер парламента в мире. Ее избрание свидетельствует о некоторых жизненно важных изменениях в политическом ландшафте Туркменистана]</ref>. == Өмүр баяны == Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна 1989-жылы 14-январда [[Ашхабад]] шаарында туулган. 1995–2004-жылдары Ашхабад шаарындагы № 27 адистештирилген орто мектебинде окуган. 2007-жылы Түркмөн мамлекеттик университетине тапшырып, аны 2012-жылы «укук таануу» адистиги боюнча аяктаган<ref name=":0">[https://mejlis.gov.tm/single-deputy/140?lang=tm Түркмөнстан Межилиси. Gulmanowa Dünýägözel Akmuhammedowna]</ref>. * 2004—2006-жылдары — Ахал велаятынын мурдагы Багыр айылындагы «Bagyr» дыйкан-чарба бирикмесинин ижарачысы. * 2007-жылы — Ахал велаятынын Рухабат этраптык ооруканасынын кенже медициналык кызматкери. * 2012—2014-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Укуктук маалымат борборунун Конституциялык мыйзам чыгаруу бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2014—2015-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Кадрлар жана аткаруу тартибин көзөмөлдөө бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2015—2016-жылдары — Ашхабад шаардык мамлекеттик нотариалдык кеңсесинин стажёру, кийин мамлекеттик нотариусу. * 2016—2018-жылдары — Кыймылсыз мүлккө болгон укуктарды жана аны менен байланышкан бүтүмдөрдү мамлекеттик каттоо кызматынын Ашхабад шаардык башкармалыгынын Беркарарлык этраптык бөлүмүнүн мамлекеттик каттоочусу, андан соң аталган кызматтын мамлекеттик эсепти жүргүзүү бөлүмүнүн улук мамлекеттик каттоочусу. * 2018—2021-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Экономикалык мыйзам чыгаруу жана ченемдик укуктук актыларды мамлекеттик каттоо бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. 2021-жылдын 14-апрелинде Гурбангулы Бердымухамедовдун жарлыгы менен Гулманова Түркмөнстандын Халк Маслахатынын (Элдик кеңешинин) мүчөсү болуп дайындалган. 2021-жылдын 14-апрелинен 2023-жылдын 21-январына чейин Түркмөнстандын Милли Генгешинин Халк Маслахатынын төрагасынын орун басары, андан кийин Адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо боюнча комитеттин төрайымы болуп иштеген<ref name=":0" />. Бир палаталуу парламент калыбына келтирилгенден кийин, Гулманова Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Укуктук жардам башкармалыгынын Нотариат жана жарандык абалдын актыларын каттоо бөлүмүнүн улук кеңешчиси болуп эмгектенген<ref name=":0" />. === Межилистин төрайымы === 2023-жылдын мартында Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна Ашхабад шаарынын №5 шайлоо округунан Түркмөнстандын Межилисинин депутаттыгына талапкерлигин койгон. 2023-жылдын 6-апрелинде парламенттин биринчи отурумунда ал бир добуштан Межилистин төрайымы болуп шайланган<ref>[https://tdh.gov.tm/ru/post/35451/zakon-turkmenistana-o-predsedatele-medzhlisa-turkmenistana-2 Туркменистан сегодня. Закон Туркменистана о Председателе Меджлиса Туркменистана]</ref><ref>[https://turkmen.news/2023/04/07/v-turkmenistane-smenilas-predsedatel-parlamenta/ Turkmen news. В Туркменистане сменилась председатель парламента]</ref>. 2023-жылдын 26-майында Санкт-Петербург шаарында өткөн Алтынчы Нева эл аралык экологиялык конгрессинин алкагында Орусиянын Федерация Кеңешинин төрайымы Валентина Матвиенко менен жолугушкан. Жолугушууда тараптар Орусия-Түркмөнстан мамилелерин бекемдөөнү жана эки тараптуу парламенттер аралык кызматташтыкты активдештирүүнү талкуулашкан<ref>[http://council.gov.ru/events/news/145197/ Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации. В. Матвиенко: Необходима актуализация договорно-правовой базы механизмов межпарламентского взаимодействия России и Туркменистана]</ref>. 2023-жылдын сентябрында Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна республиканын делегациясын жетектеп, Түштүк Кореяга иш сапары менен барып, «Борбордук Азия — Корея Республикасы» аттуу 1-парламенттер аралык жолугушууга катышкан. Ошондой эле ал премьер-министр Хан Док Су жана Улуттук чогулуштун төрагасы Ким Жин Пхё менен сүйлөшүүлөрдү өткөргөн. Тараптар соода, отун жана химия өнөр жайы, маданият, илим жана билим берүү тармактарындагы кызматташтыктын өңүттөрүн талкуулашкан<ref>[https://sng.fm/ashkhabad/28815-predsedatel-medzhlisa-turkmenistana-i-rukovodstvo-respubliki-koreja-oboznachili-prioritety-partnerstva.html SNG FM. Председатель Меджлиса Туркменистана и руководство Южной Кореи обозначили приоритеты партнёрства]</ref><ref>[https://bigasia.ru/korejskie-kompanii-rasshiryat-uchastie-v-proektah-na-territorii-turkmenistana/ Большая Азия. Корейские компании расширят участие в проектах на территории Туркменистана]</ref>. 2023-жылдын 29-октябрында Тажикстандын Түркмөнстандагы атайын жана толук ыйгарым укуктуу элчиси Вафо Ниятбекзода менен жолугушуу өткөргөн. Эки тарап кызматташтыкты андан ары өнүктүрүү келечеги жана парламенттик дипломатияны өнүктүрүү боюнча пикир аламашышкан. 2026-жылдын 24-февралында Грузияга болгон расмий сапарынын алкагындаГрузиянын премьер-министри И. Кобахидзе менен жолугушуларды өткөргөн<ref>[https://turkmenistan.gov.tm/ru/post/103659/turkmenistan-gruziya-ukreplyaya-plodotvornoe-sotrudnichestvo Altyn asyr. Туркменистан – Грузия: укрепляя плодотворное сотрудничество]</ref>. == Жеке жашосуу == Үй-бүлөлүү. Эки баланын энеси. == Сыйлыктары == 2024-жылдын 10-декабры — Түркмөнстандын «Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygyna» (Махтумкули Фрагинин 300 жылдыгына) эстелик белгиси<ref>[https://turkmenistan.gov.tm/ru/post/90437/postanovlenie-prezidenta-turkmenistana-o-nagrazhdenii-pamyatnymi-znakami-turkmenistana-magtymguly-pyragynyn-300-yyllygyna Золотой век. Постановление Президента Туркменистана о награждении памятными знаками Туркменистана «Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygyna»]</ref>. == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://mejlis.gov.tm/?lang=tm Түркмөнстан Межилисинин расмий сайты] lsldr1qge7mjyw93l4hjiuwvirljb6k 644089 644046 2026-04-15T09:34:29Z Artelow 2286 644089 wikitext text/x-wiki {{Мамлекеттик ишмер |ысымы = Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна |расмий ысымы = {{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}} |сүрөтү = Dünýägözel Gulmanowa (2023-03-26).png |туурасы = 280px |өлкө = {{Өлкө желеги|Түркмөнстан}} |желек = Mejlis (Assembly) of Turkmenistan.png |желек2 = Emblem of Turkmenistan.svg |президент = [[Сердар Бердымухамедов]] |кызматы = 8-чи Түркмөнстан Межилисинин төрайымы |иш баштоо убагы = 6-апрель 2023-жыл |иш аяктоо убагы = а.у. |андан мурунку инсан = [[Маммедова Гүлшат Сахиевна]] |андан кийинки инсан = |желек_2 = Mejlis (Assembly) of Turkmenistan.png |желек2_2 = Emblem of Turkmenistan.svg |кызматы_2 = Түркмөнстандын Межилисинин VII чакырылышынын депутаты |иш баштоо убагы_2 = 26-март 2023-жыл |иш аяктоо убагы_2 = а.у. |андан мурунку инсан_2 = |андан кийинки инсан_2 = |желек_3 = Mejlis (Assembly) of Turkmenistan.png |желек2_3 = Mejlis (Assembly) of Turkmenistan.png |кызматы_3 = Түркмөнстандын Милли Геңешинин Халк Маслахатынын мүчөсү |иш баштоо убагы_3 = 14-апрель 2021-жыл |иш аяктоо убагы_3 = 21-январь 2023-жыл |заголовок1_3 = Төрага |текст1_3 = Бердымухамедов Гурбангулы Мяликгулыевич |андан мурунку инсан_3 = |андан кийинки инсан_3 = |туулган жылы = 14.01.1989 |туулган жери = [[СССР]], [[Түркмөн Советтик Социалисттик Республикасы|Түркмөн ССР]], [[Ашхабад]] |каза болгон жылы = |каза болгон жери = |мүрзөсүнүн орду = |жубайы = |балдары = эки балалуу |партиясы = Түркмөнстандын Демократиялык партиясы |билими = Түркмөн мамлекеттик университети |кесиби = юрист |дини = |кол тамгасы = |сыйлыктары = |ишмердүүлүгү = саясатчы }} '''Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна''' ({{lang-tk|Dünýägözel Akmuhammedowna Gulmanowa}}; [[14-январь]] [[1989]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, 2023-жылдын 6-апрелинен бери Түркмөнстан Межилисинин төрайымы. Дүйнөдөгү эң жаш парламенттин спикери<ref>[https://www.newscentralasia.net/2023/04/08/dunyagozel-gulmanova-samyy-molodoy-spiker-parlamenta-v-mire/ News Central Asia.Дуньягозель Гульманова – самый молодой спикер парламента в мире. Ее избрание свидетельствует о некоторых жизненно важных изменениях в политическом ландшафте Туркменистана]</ref>. == Өмүр баяны == Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна 1989-жылы 14-январда [[Ашхабад]] шаарында туулган. 1995–2004-жылдары Ашхабад шаарындагы № 27 адистештирилген орто мектебинде окуган. 2007-жылы Түркмөн мамлекеттик университетине тапшырып, аны 2012-жылы «укук таануу» адистиги боюнча аяктаган<ref name=":0">[https://mejlis.gov.tm/single-deputy/140?lang=tm Түркмөнстан Межилиси. Gulmanowa Dünýägözel Akmuhammedowna]</ref>. * 2004—2006-жылдары — Ахал велаятынын мурдагы Багыр айылындагы «Bagyr» дыйкан-чарба бирикмесинин ижарачысы. * 2007-жылы — Ахал велаятынын Рухабат этраптык ооруканасынын кенже медициналык кызматкери. * 2012—2014-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Укуктук маалымат борборунун Конституциялык мыйзам чыгаруу бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2014—2015-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Кадрлар жана аткаруу тартибин көзөмөлдөө бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. * 2015—2016-жылдары — Ашхабад шаардык мамлекеттик нотариалдык кеңсесинин стажёру, кийин мамлекеттик нотариусу. * 2016—2018-жылдары — Кыймылсыз мүлккө болгон укуктарды жана аны менен байланышкан бүтүмдөрдү мамлекеттик каттоо кызматынын Ашхабад шаардык башкармалыгынын Беркарарлык этраптык бөлүмүнүн мамлекеттик каттоочусу, андан соң аталган кызматтын мамлекеттик эсепти жүргүзүү бөлүмүнүн улук мамлекеттик каттоочусу. * 2018—2021-жылдары — Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Мыйзам чыгаруу башкармалыгынын Экономикалык мыйзам чыгаруу жана ченемдик укуктук актыларды мамлекеттик каттоо бөлүмүнүн башкы кеңешчиси. 2021-жылдын 14-апрелинде Гурбангулы Бердымухамедовдун жарлыгы менен Гулманова Түркмөнстандын Халк Маслахатынын (Элдик кеңешинин) мүчөсү болуп дайындалган. 2021-жылдын 14-апрелинен 2023-жылдын 21-январына чейин Түркмөнстандын Милли Генгешинин Халк Маслахатынын төрагасынын орун басары, андан кийин Адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо боюнча комитеттин төрайымы болуп иштеген<ref name=":0" />. Бир палаталуу парламент калыбына келтирилгенден кийин, Гулманова Түркмөнстандын Юстиция министрлигинин Укуктук жардам башкармалыгынын Нотариат жана жарандык абалдын актыларын каттоо бөлүмүнүн улук кеңешчиси болуп эмгектенген<ref name=":0" />. === Межилистин төрайымы === 2023-жылдын мартында Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна Ашхабад шаарынын №5 шайлоо округунан Түркмөнстандын Межилисинин депутаттыгына талапкерлигин койгон. 2023-жылдын 6-апрелинде парламенттин биринчи отурумунда ал бир добуштан Межилистин төрайымы болуп шайланган<ref>[https://tdh.gov.tm/ru/post/35451/zakon-turkmenistana-o-predsedatele-medzhlisa-turkmenistana-2 Туркменистан сегодня. Закон Туркменистана о Председателе Меджлиса Туркменистана]</ref><ref>[https://turkmen.news/2023/04/07/v-turkmenistane-smenilas-predsedatel-parlamenta/ Turkmen news. В Туркменистане сменилась председатель парламента]</ref>. 2023-жылдын 26-майында Санкт-Петербург шаарында өткөн Алтынчы Нева эл аралык экологиялык конгрессинин алкагында Орусиянын Федерация Кеңешинин төрайымы Валентина Матвиенко менен жолугушкан. Жолугушууда тараптар Орусия-Түркмөнстан мамилелерин бекемдөөнү жана эки тараптуу парламенттер аралык кызматташтыкты активдештирүүнү талкуулашкан<ref>[http://council.gov.ru/events/news/145197/ Совет Федерации Федерального Собрания Российской Федерации. В. Матвиенко: Необходима актуализация договорно-правовой базы механизмов межпарламентского взаимодействия России и Туркменистана]</ref>. 2023-жылдын сентябрында Гулманова Дүниегөзел Акмухаммедовна республиканын делегациясын жетектеп, Түштүк Кореяга иш сапары менен барып, «Борбордук Азия — Корея Республикасы» аттуу 1-парламенттер аралык жолугушууга катышкан. Ошондой эле ал премьер-министр Хан Док Су жана Улуттук чогулуштун төрагасы Ким Жин Пхё менен сүйлөшүүлөрдү өткөргөн. Тараптар соода, отун жана химия өнөр жайы, маданият, илим жана билим берүү тармактарындагы кызматташтыктын өңүттөрүн талкуулашкан<ref>[https://sng.fm/ashkhabad/28815-predsedatel-medzhlisa-turkmenistana-i-rukovodstvo-respubliki-koreja-oboznachili-prioritety-partnerstva.html SNG FM. Председатель Меджлиса Туркменистана и руководство Южной Кореи обозначили приоритеты партнёрства]</ref><ref>[https://bigasia.ru/korejskie-kompanii-rasshiryat-uchastie-v-proektah-na-territorii-turkmenistana/ Большая Азия. Корейские компании расширят участие в проектах на территории Туркменистана]</ref>. 2023-жылдын 29-октябрында Тажикстандын Түркмөнстандагы атайын жана толук ыйгарым укуктуу элчиси Вафо Ниятбекзода менен жолугушуу өткөргөн. Эки тарап кызматташтыкты андан ары өнүктүрүү келечеги жана парламенттик дипломатияны өнүктүрүү боюнча пикир аламашышкан. 2026-жылдын 24-февралында Грузияга болгон расмий сапарынын алкагындаГрузиянын премьер-министри И. Кобахидзе менен жолугушуларды өткөргөн<ref>[https://turkmenistan.gov.tm/ru/post/103659/turkmenistan-gruziya-ukreplyaya-plodotvornoe-sotrudnichestvo Altyn asyr. Туркменистан – Грузия: укрепляя плодотворное сотрудничество]</ref>. == Жеке жашосуу == Үй-бүлөлүү. Эки баланын энеси. == Сыйлыктары == 2024-жылдын 10-декабры — Түркмөнстандын «Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygyna» (Махтумкули Фрагинин 300 жылдыгына) эстелик белгиси<ref>[https://turkmenistan.gov.tm/ru/post/90437/postanovlenie-prezidenta-turkmenistana-o-nagrazhdenii-pamyatnymi-znakami-turkmenistana-magtymguly-pyragynyn-300-yyllygyna Золотой век. Постановление Президента Туркменистана о награждении памятными знаками Туркменистана «Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygyna»]</ref>. == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://mejlis.gov.tm/?lang=tm Түркмөнстан Межилисинин расмий сайты] j73yulncfo0grgjs9dh7cgs6s3a2i4x 0 151622 644044 2026-04-14T20:23:27Z Artelow 2286 Жаңы барак: "‎Маммедова Гүлшат Сахиевна ({{lang-tk|Gülşat Sahyýewna Mämmedowa}}, [[1964]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, Түркмөнстандын Милли Кеңешинин Межилисинин мурдагы төрайымы." 644044 wikitext text/x-wiki Маммедова Гүлшат Сахиевна ({{lang-tk|Gülşat Sahyýewna Mämmedowa}}, [[1964]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, Түркмөнстандын Милли Кеңешинин Межилисинин мурдагы төрайымы. 1804nswgqxudfio85we2l2frmo6vy7e 644045 644044 2026-04-14T20:25:19Z Artelow 2286 644045 wikitext text/x-wiki Маммедова Гүлшат Сахиевна ({{lang-tk|Gülşat Sahyýewna Mämmedowa}}, [[1964]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, Түркмөнстандын Милли Кеңешинин Межилисинин мурдагы төрайымы. == Өмүр баяны == == Жеке жашосуу == == Сыйлыктары == == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == jqipsfopgt0h1k7y281zcomga0f711p 644047 644045 2026-04-14T20:25:39Z Artelow 2286 /* Тышкы шилтемелер */ 644047 wikitext text/x-wiki Маммедова Гүлшат Сахиевна ({{lang-tk|Gülşat Sahyýewna Mämmedowa}}, [[1964]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, Түркмөнстандын Милли Кеңешинин Межилисинин мурдагы төрайымы. == Өмүр баяны == == Жеке жашосуу == == Сыйлыктары == == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://mejlis.gov.tm/?lang=tm Түркмөнстан Межилисинин расмий сайты] 8y4zc9u2i98c62br19kny82t1ybhucj 644048 644047 2026-04-14T20:32:30Z Artelow 2286 644048 wikitext text/x-wiki Маммедова Гүлшат Сахиевна ({{lang-tk|Gülşat Sahyýewna Mämmedowa}}, [[1964]], [[Ашхабад]]) — түркмөн мамлекеттик ишмери, Түркмөнстандын Милли Кеңешинин Межилисинин мурдагы төрайымы. == Өмүр баяны == 1988-жылы Махтумкули атындагы Түркмөн мамлекеттик университетин «түркмөн тили жана адабияты мугалими» адистиги боюнча аяктаган. 2005—2007-жылдары — Ашхабад шаардык билим берүү башкы башкармалыгынын башчысы болуп иштеген. 2007-жылдан 2009-жылга чейин — Түркмөнстандын Билим берүү министринин орто мектептер жана мектепке чейинки балдар мекемелери боюнча биринчи орун басары. 2009-жылдын июлунда — Түркмөнстандын Билим берүү министри болуп дайындалган, ал эми 2012-жылдын 18-февралында президенттик шайлоодон кийин бул кызматка кайрадан бекитилген. 2015-жылдын 4-апрелинде — Түркмөнстандын Билим берүү министри кызматынан бошотулган<ref>[https://www.parahat.info/edict/2015-04-03-ukaz-prezidenta-turkmenistana-o-mammedovoy-g-s Parahat info. Указ Президента Туркменистана о Маммедовой Г.С.]</ref>. 2015-жылдын 18-августунан 2016-жылдын 8-апрелине чейин — Түркмөнстандын Милли Генгешинин Межилисинин Социалдык саясат боюнча комитетинин төрайымы. 2016-жылдын 9-апрелинде — Түркмөнстандын Министрлер Кабинетинин төрагасынын маданият жана ЖМК маселелери боюнча орун басары кызматына дайындалган. 2017-жылдын июнь айында — Түркмөнстандын Милли Генгешинин Межтлисинин (парламентинин) төрагасынын орун басары болуп шайланган. 2018-жылдын 30-мартында — жашыруун добуш берүүнүн жыйынтыгы менен Түркмөнстандын Милли Генгешинин Межлисинин төрайымы болуп шайланган. 2024-жылдын 6-майында президенттин жарлыгы менен Аркадаг шаарынын мэри (хакими) болуп дайындалган<ref>[https://tdh.gov.tm/ru/post/40537/ukaz-prezidenta-turkmenistana-o-mammedovoj-gs Туркменистан сегодня. Указ Президента Туркменистана О Маммедовой Г.С.]</ref>. == Жеке жашосуу == == Сыйлыктары == == Булактар == {{Булактар|2}} == Тышкы шилтемелер == * [https://mejlis.gov.tm/?lang=tm Түркмөнстан Межилисинин расмий сайты] d6wq8xm87k3cs8kjescij29grm3la4q 10 151623 644049 2026-04-14T20:47:36Z Artelow 2286 Жаңы барак: "‎{{Багыттоочу жадыбал |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |аталышы = Африка валюталары |стиль_негизги_башжазуу = background:#64b918 |стиль_башжазуу = background:#64b918 |башжазуу = Африка валюталары |сүрөт = |башжазуу1 = Түндүк А..." 644049 wikitext text/x-wiki {{Багыттоочу жадыбал |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |аталышы = Африка валюталары |стиль_негизги_башжазуу = background:#64b918 |стиль_башжазуу = background:#64b918 |башжазуу = Африка валюталары |сүрөт = |башжазуу1 = [[Түндүк Африка]] |тизмек1 = [[Алжир динары]] {{·}} [[Мисир фунту]] {{·}} [[Ливия динары]] {{·}} [[Мавритания угиясы]] {{·}} [[Марокко дирхамы (Сахара песетасы)]] {{·}} [[Судан фунту]] {{·}} [[Тунис динары]] |башжазуу2 = [[Түштүк Африка]] |тизмек2 = |башжазуу3 = [[Чыгыш Африка]] |тизмек3 = |башжазуу4 = [[Батыш Африка]] |тизмек4 = |башжазуу5 = [[Борбордук Африка]] |тизмек5 = }} <noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> pkgwgdhpirriem0h7woznmycsz1mdp1 644050 644049 2026-04-14T20:49:53Z Artelow 2286 644050 wikitext text/x-wiki {{Багыттоочу жадыбал |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |аталышы = Африка валюталары |стиль_негизги_башжазуу = background:#64b918 |стиль_башжазуу = background:#64b918 |башжазуу = Африка валюталары |сүрөт = |башжазуу1 = [[Түндүк Африка]] |тизмек1 = [[Алжир динары]] {{·}} [[Мисир фунту]] {{·}} [[Ливия динары]] {{·}} [[Мавритания угиясы]] {{·}} [[Марокко дирхамы]] [[(Сахара песетасы)]] {{·}} [[Судан фунту]] {{·}} [[Тунис динары]] |башжазуу2 = [[Түштүк Африка]] |тизмек2 = |башжазуу3 = [[Чыгыш Африка]] |тизмек3 = |башжазуу4 = [[Батыш Африка]] |тизмек4 = |башжазуу5 = [[Борбордук Африка]] |тизмек5 = }} <noinclude> [[Категория:Багыттоочу калыптар:Дүйнө бөлүктөрү боюнча валюталар]] </noinclude> l4fy34nacdsmg919dr62mr7kdl2x2si 3 151624 644058 2026-04-15T03:12:52Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644058 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 03:12, 15 апрель 2026 (UTC) dxi681av03943mh5dio63ly3nb5j8wz 3 151625 644059 2026-04-15T03:13:02Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644059 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 03:13, 15 апрель 2026 (UTC) 9z2cgy32zj12q3fyklkfp33svfcfgo0 0 151626 644061 2026-04-15T04:18:34Z MuratbekErkebulan 44284 Жаңы барак: "‎{{ОЖ |макамы = Айыл |кыргызча аталышы = Тоганас |расмий аталышы = {{lang-kk|Тоғанас}} |сүрөт = |сүрөт ачыктамасы = |баш ийгени = |өлкө = Казакстан |герб = |желек = |гербдин сүрөттөл..." 644061 wikitext text/x-wiki {{ОЖ |макамы = Айыл |кыргызча аталышы = Тоганас |расмий аталышы = {{lang-kk|Тоғанас}} |сүрөт = |сүрөт ачыктамасы = |баш ийгени = |өлкө = Казакстан |герб = |желек = |гербдин сүрөттөлүшү = |желектин сүрөттөлүшү = |гербдин туурасы = |желектин туурасы = |lat_dir = N|lat_deg = 49|lat_min = 33|lat_sec = 24 |lon_dir = E|lon_deg = 82|lon_min = 27|lon_sec = 24 |CoordAddon = |CoordScale = |өлкө картасынын өлчөмү = |облус картасынын өлчөмү = |район картасынын өлчөмү = |облус түрү = Облус |облус = Чыгыш Казакстан облусу |таблицадагы облус = |район түрү = Район |район = Улан району |таблицадагы район = |коомдун түрү = |коом = |таблицадагы коом = |ички бөлүнүшү = |башчысынын түрү = |башчысы = |негизделген күнү = 20-кылым |биринчи белгиленген = |мурунку аталышы = Комсомол |макамдын берилиши = |аймагы = |бийиктиктин түрү = Деңиз деңгээлинен бийиктиги |ОЖ борборунун бийиктиги = 592 |климаты = кескин континенталдык |расмий тили = казак тили |расмий тили2 = |калкы = 218<ref>2009-жылдагы расмий улуттук эл каттоо, Казакстан </ref> |элди каттоо жылы = 2009 |жыштыгы = |агломерация = |улуттук курамы = 81% [[казактар]], 19% [[орустар]] |диний курамы = 81% мусулмандар<br>19% ортодоксалдык (2009) |этнохороним = |убакыт аралыгы = +5 |DST = |телефон коду = |почта индекси = |почта индекстери = |автоунаа коду = 16 KZ |идентификатордун түрү = |цифралык идентификатор = |Commons түрмөгүндө = |сайты = |сайтынын тили = }} '''Тоганас''' ({{lang-kk|Тоғанас}}) — [[Казакстан]], [[Чыгыш Казакстан облусу]] Улан районундагы айыл. == Жайгашкан жери == Тоганас айылы [[Бозанбай|Бозанбайдан]] 4 км алыстыкта. Ал облустун борбору [[Үстөмөн]] шаарынан 48 км алыстыкта жайгашкан. Тоолуу аймакта жайгашкан бул айыл кышында суук, жайында ысык. == Булак == {{булактар}} 7wpur06a17onsb715np1b4iwbxi51kt 3 151627 644066 2026-04-15T05:13:20Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644066 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 05:13, 15 апрель 2026 (UTC) imwuazf9m46ejek4q8bov1vpchpjtoy 3 151628 644069 2026-04-15T06:04:26Z Malarz pl 5898 Malarz pl "[[Колдонуучунун баарлашуулары:Qurwa]]" барагын "[[Колдонуучунун баарлашуулары:Дикий Бараневич]]" деп кайра атады: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Qurwa|Qurwa]]" to "[[Special:CentralAuth/Дикий Бараневич|Дикий Бараневич]]" 644069 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Колдонуучунун баарлашуулары:Дикий Бараневич]] n9t7yobz6uyvnzj0v5j7wlvfrn1u4jx 3 151629 644071 2026-04-15T06:13:30Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644071 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 06:13, 15 апрель 2026 (UTC) fkin4bbyjkjxjka256hvvt0br6xgvqd 3 151630 644075 2026-04-15T08:13:49Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644075 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 08:13, 15 апрель 2026 (UTC) 1u58r078ud5q6ewl1bkjzz023gjtjtt 3 151631 644076 2026-04-15T08:13:59Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644076 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 08:13, 15 апрель 2026 (UTC) 1u58r078ud5q6ewl1bkjzz023gjtjtt 14 151632 644090 2026-04-15T09:55:23Z Artelow 2286 Created blank page 644090 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 644091 644090 2026-04-15T09:55:56Z Artelow 2286 «[[Категория:Калыптар:Сыйлыктар|Калыптар:Сыйлыктар]]» категориясы кошулду ([[ВП:HotCat|HotCat]] куралынын жардамы менен) 644091 wikitext text/x-wiki [[Категория:Калыптар:Сыйлыктар]] e7vivl5w3r9bbv8j48ro5fyi9bg4oid 3 151633 644092 2026-04-15T10:14:17Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644092 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 10:14, 15 апрель 2026 (UTC) k1jw80jt94uwxmg9w3bo3ucpv45k2x1 3 151634 644093 2026-04-15T11:14:28Z JigildikBot 44081 Кош келиңиз! 644093 wikitext text/x-wiki == Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! == {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]]. [[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>), же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт. Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз. Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]]. Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет. Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> калтырыңыз. Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]] |} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 11:14, 15 апрель 2026 (UTC) f3mpkpsknz6zy0941qoiyf1kxlur280